cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tristura
Tristura artean
Historian zehar, artea emozioak adierazteko kanal bat izan da, artistaren aldartea islatzeko bide bat, pinturan bere inpresioak betiko transmititzeko oihal bihurtzen dena.Lehen sorkuntza artistikoetatik, artelanek emozioak margolan moduan gauzatu dituzte, gorrotoatik maitasunera edo apatiatik alaitasunera pasatuz; horrela, ikusle gisa, irudikatutako unea atzeman dezakegu, eta egileak erakutsi nahi izan duen gogo-aldartea sentitu.
Sufrimendu psikologikoa eta min emozionala izaera garatzeko eta heldutasuna sendotzeko funtsezkoak izateaz gain, artista bikainak sortu ahal ditu. Ez bakarrik pinturan, musika industrian tristuran oinarritzen diren fragmentu musikal asko daude.
Fozio
Fozio (Φώτιος, Phōtios; Konstantinopla, c. 820 - Bordi, Armenia, 893ko otsailaren 6a) Bizantzioko elizgizona eta Eliza Ortodoxoko santua izan zen.
Bizitza
Mikel III.ak Konstantinoplako aitalehen izendatu zuen 858an, Ignazioren ordez, baina 863an Nikolas I.a Aita Santuak eskumikatu eta kargutik bota zuen. Foziok, 867an Konstantinoplan bildu zen kontzilioaren bidez, Aita Santua eskumikatuz erantzun zion (Fozioren zisma). Basilio I.a enperadoretzara heltzean, kargutik kendu zuen eta berriro Ignazio jarri, eta Konstantinoplako IV. kontzilio ekumenikoak (869-870) kondenatu zuen. Ignazio hiltzean (877), berriro aitalehen izendatu zuten, eta harreman onak izan zituen harrezkero Erromarekin. Hala ere, beti ortodoxiaren aldeko sutsu agertu zen Erromaren aurrean, eta haren jarrera hartu zuten ortodoxoek eredutzat XI. mendean eliza ortodoxoa Erromatik banatu zenean. Berak eratu zuen Zirilo eta Metodioren misioa eslaviarren artean (862-863).
Idazlanak
Bere obra nagusiak Myrobiblion edo Biblioteka, Amphilochia, Manikeoen kontra eta Izpiritu Santuari buruzko saiakera dira.
Artxandape ikastola
Artxandape ikastola Bilboko Matiko auzoan (Uribarri barrutian) kokatutako ikastola da. Elizbarrutiko ikastetxeak eta Eusko Ikastola Batza erakundeen kide den itundutako ikastetxe bat da. Gaur egun 750 ikasletik gora ditu, eta Haur, Lehen eta Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza ematen dira bertan, D ereduan.
Leckwith
, 'Lecwydd', Galesko udalerri txiki bat da, Vale of Glamorgan konderrian. Cardiff hiriburuaren mendebaldean dago.
Artxandape ikastola
Historia
Artxandape ikastolaren aurrekariak 1967an kokatu behar dira, Uribarri auzoko Aneja parrokiaren lokaletan eskolaurreko hiru ikasgela zabaldu zirenean. 1980ko urrian Deustuko erriberako San Pablo parrokiako lokaletan Eskolaurreko hiru ikasgela eta Oinarrizko Hezkuntza Orokorrezko (gaur egungo Lehen Hezkuntza) bost ikasgela sortzen dira, Artxandape Ikastola izena hartuz.
1985. urtean, eskolaurreko gelak Bilboko Jasokunde parrokiako lokaletan zeukan Aixerrota Ikastolak Artxandaperekin bat egiten du. Urte berean, ikastola Matiko auzoan kokatutako eraikin berri batera eramango da, gaur egun duen kokalekura, hain zuzen ere.
1985/1986 ikasturtean irten zen Oinarrizko Hezkuntza Orokorrezko lehen promozioa, 10 ikaslek osatutakoa.
1996an instalazioak handitzeko eta hobetzeko lanak egiten dira, bi urteko Haur Hezkuntzako bi gela eta Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako bigarren ziklorako ikasgelak egiteko asmoz. 1998/1999 ikasturtean irten zen Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako lehen promozioa, 58 ikaslek osatutakoa.
Castejongo zentral termikoa 2
Castejongo zentral termikoa 2 Nafarroako Castejón udalerrian Iberdrola elektrizitate konpainiak kudeaturiko zentral termikoa da.
Ezaugarriak
Instalaturiko potentzia 400 megawattekoa da. 2001ean hasi ziren eraikitzen eta bi urte beranduago, 2003ko maiatzean jarri zuten martxan.
Zentrala Ebro ibaiaren ondoan dago, gasbide eta elektrizitate azpiegitura garrantzitsuetatik hurbil. 2008an Iberdrolak zentrala handitzeko bere asmoa azaldu zuen, aurretik HC Energiak bere lantegia handitu bezala.
Vianako Printzea Erakundea
Vianako Printzea Erakundea (Institución Príncipe de Viana) Nafarroa Garaiko kultura-erakundea da, Nafarroako Foru Aldundiak herrialde horretako arte-, kultura-, folklore-, arkeologia- eta historia-ondarea zaindu eta ezagutarazteko, 1940. urtean sortua. Urte horretan argitaratu zuten lehenengoz erakunde horren aldizkaria, eta 1966an hasi zen zabaltzen aldizkari horren eranskina euskara hutsean, Nafarroako zortzi mila etxetan dohainik zabaltzen zena. 1983an argitaratu zen azkenekoz euskarazko eranskin hura.
Gaur egun Nafarroako Gobernuak du Vianako Printzea Erakundearen ardura. Hurrengo aldizkariak argitaratzen ditu:
Julio II.a
Julio II.a (Albissola Marina, 1443ko abenduaren 5a-Erroma, 1513ko otsailaren 21a) Eliza Katolikoko 216. aita santua izan zen 1503 eta 1513 bitartean. "Aita Santu Gerlaria" bezala ezagutua da, bere aitasantualdiaren aktibitate politiko eta militar biziaren ondorioz. Arturo Kanpionen hitzetan Julio II.a izan zen benetan Nafarroa konkistatu zuena eta ez Albako dukea.
Lehen urteak
Giuliano della Rovere, hori baitzen bere benetako izena, Sixto IV.a aita santuaren iloba zen. Bere osabaren ekimenez frantziskotarrekin hezia izan zen, bere babespean hartu zuena, eta beranduago La Pérouseko komentu batera bidali zuen, non goi mailako ikasketak egingo zituen. 1471n, bere osaba aita santu bihurtu eta gutxira, Frantziako Carpentras herriko gotzain izendatua izan zen. Urte horretan bertan kardinal kargura igoa izan zen. Bere osaba aita santua zela, eragin handia izaten hasten da, zortzi gotzaintza ere jasoz (horien artean Lausanne eta Coutancesekoak) baita Avignoneko artzapezpikutza ere. 1480an Frantziara bidali zuten legatu pontifizio bezala, eta han lau urtez egon zen. Hain trebetasun handia erakutsi zuen laster eragin handia izaten hasi zela kolegio kardenalizioan, 1484an bere osabaren ondorengoa izan zen Inozentzio VIII.aren agintaldian are gehiago hazten den eragina.
Giulianok zenbait seme-alaba izan zituen, baina helduarora iritsi zen bakarra Felice della Rovere izan zen, 1483an jaioa Julio II.ak Lucrezia Normanini erromatar aristokratarekin izan zuen harremanaren fruitu. Felice jaio eta gutxira, Giulianok Lucrezia eta Bernardino de Cuspisen arteko ezkontza moldatu zuen, Giulianoren lehengusua zen Girolamo Basso della Rovere kardinalaren maestro di casa zena.
Heriotza eta hilobia
1505. urtean Julio II.a bere hilobi monumentala hasi zen planifikatzen, Michelangelori lanan enkargatuz. Hasiera batean izugarri handia izan behar zen eta San Petri basilikan kokatua egon behar zuen, baina proiektu txikiagoa egin zen azkenean, batez ere 1513an Julio hil ondoren eraldaketak ezarri zirelako.
Azkenean, Julio ehortzi zuten San Petri bere osaba Sixto IV.a aita santuaren ondoan, eta hilobia egin egin zen, eskala txikiagoan izan arren, monumentala eta bikaina guztiarekin, eta Della Rovere familiari lotutako San Pietro in Vincoli elizan kokatu zen. Michelangelok hilobo horretarako egindako lanetako bat da Moises eskultura ezaguna.
Leporinus nijsseni
Leporinus nijsseni Leporinus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Anostomidae familian.
Falcon Lake Estates (Texas)
Falcon Lake Estates Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Zapata konderrian dago, Texas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
NGC 6213
NGC 6213 galaxia bat da, Draco konstelazioan. Lewis A. Swiftek aurkitu zuen n.
Bergarako ganibeta eta guraize industria
Ganibeten eta arma zurien langintza oso garrantzitsua izan zen Bergaran. Aktibitate honek, bergarako historiaren garairik onena markatu zuen, baina ez zaio eman merezitako garrantzirik.
Burdinaren agertzeak eta burdin hori eraldatzeko lanbidea menderatzeak eragin nabarmena izan zuten bere ekoizpenenerako eta burdinaren inguru dena antolatzeko orduan, batez ere Deba ibaiak sortzen duen aranean, eta XVI. mendetik aurrera.
Horien osagarri zen beste industria bat ere bazegoen, zorroak, kirtenak edo ganibeten beste osagai batzuk egiteko. Jarduera ekonomiko guzti horrek, kalitatea zela eta ospe handia izan zuen zuen Arrasateko altzairua izenekoan oinarrituta zegoen eta. Material hori, prozesu oso zehatz baten arabera, Udalaitz mendiko mineralarekin egiten zen.
Bergaran aiztogintzak eta artazigintzak garrantzi handia izan zuten, manufaktura-sektore ezberdinetako artisauen %40 jarduera horretan aritzera iritsiz. Adibide gisa, 1536 eta 1730 artean lan egin zuten 155 maisuen hiru laurdenak aiztogileak ziren, eta beste laurdena artazigileak.
Euskal Herriaren Adiskideen Elkarteak, garapen ekonomikoa bultzatu nahian, arreta handia jarri zuen jarduera horretan. Baina itxaropenak eta baikortasunak ez zuten asko iraun. Izan ere, Caracasko Konpainiak probintziarekin merkataritza jarduerak egiteko hornigaiak erosteari utzi zion. Ondorioz, garai batean lantegi horretan berrogeita zazpi ofizial izatetik, bost ofizial besterik ez izatera pasa ziren.
XIX. mendearen erdialdera, eta Industrializazioaren eskutik, ganibeten ekoizpena nabari aldatu zen, bestek beste, baliabide mekaniko berrien ondorioz, berdinak ziren piezaz osatutako sorta handiak egiten ari zirelako, artisau-lanaren kaltetan.
Deskribatu dugun egoera hori goitik behera aldatu zen XVIII. mendearen bigarren erdialdetik aurrera. Atzerapen teknologikoaren eta atzerriko produktuekiko lehiakortasunik ezaren ondorioz (produktu horiek merkeagoak ziren eta kalitate hobea zuten), hain oparoa izan zen industria hori krisialdi sakon batean murgildu zen. Ozta-ozta iraun zuen, Borboien monarkiak kolonietako merkatuari eta burdinaren manufakturak babesteko sistemari eutsi zien bitartean, baina ahuldu egin zen poliki-poliki, erabat desagertu arte.
Dena dela, manufaktura hori suspertzeko saio batzuk ere egin ziren. 1766. urtean, adibidez, ganibeten konpainia bat sortu zen, Caracasko Errege Konpainia Gipuzkoarrak eta Euskalerriaren Adiskideen Elkarteak babestuta. Konpainia hori ganibetak eta beste tresna batzuk egiteko eta nazioartean banatzeko asmoarekin sortu zen, baina babes neurriak desagertu zirenean, ezin izan zuen lehiatu muga zergarik ez zuten atzerriko produktuen prezioekin.
Europako Kluben Elkartea
Kide fundatzaileak
Hurrengo 16 klubek ECA sortu zuten 2008an. Gaur egun kide arrunten elkartea diren klubak letra etzanez markatuta daude:
ECAko egungo kideak
Kideen klub arruntak (110) letra etzanez markatuta daude
3793 Leonteus
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1985 TE izena zeraman. Ondoren Leonteus omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3793 Leonteus asteroidearen orbitak batezbeste 3,155 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,704 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,606 distantziara. Eszentrikotasuna 0,143 da, eta makurdura orbitala 1,35ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.1 da.
Guignen
Guignen (bretainieraz Gwinien) Ille eta Vilaine departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.
Tenebrionidae
Tenebrionidoa koleopteroen ordenako Tenebrionidae familiako intsektuez esaten da. Itxuraz labezomorroaren antzekoak dira; neurriz, ordea, txikiagoak. Kolorez, beltzak edo arreak izan daitezke; formaz, berriz, biribil samarrak edo luzaranak. Gehienek ez dute hegan egiteko gaitasunik, eta batzuek hegorik ere ez dute. 20.000 mila espezie inguru biltzen dira familia horretan. Horietan ezagunena Tenebrio molitor izenekoa da, zekale-irinetan ibiltzen dena.
Panarthropoda
Panarthropoda Arthropoda, Tardigrada eta Onychophora biltzen dituen taxoi bat da. 2008an Dunn et al.-ek proposatu zuten Tardigrada Nematodarekin sailka zitekeela eta, beraz, Onychophora bakarrik geratuko litzateke Arthropodarekin batera.
Panarthropodaren ezaguarri komuna da hankak izatea, nerbio-sistema bentrala eta gorputz segmentatua.
Batzuetan "Lobopoda" erabiltzen da Onychophora eta Tardigrada bakarrik biltzeko.
Hammond (Indiana)
Hammond Indianako hiri bat da. Lake konderrian kokatua dago. 2010ean 80,830 biztanle zituen, 58.99 kilometro koadrotan banatuta.
Candeleda
Candeleda Ávilako udalerria da, Arenas de San Pedro eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 5.166 biztanle zituen.
Oier Sanjurjo
Oier Sanjurjo Maté (Lizarra, Nafarroa Garaia, 1986ko maiatzaren 25a) futbolaria da. Osasunan jokatzen du. Estatistika ofizialek diotenez, 1,78 m luze da, eta 71 kg pisatzen du. Euskalduna da.
Osasunako harrobian hazia, 2007-2008ko denboraldian jokatu zuen estreinakoz lehen taldean. Erdilaria da berez, baina behin baino gehiagotan defentsa lanetan aritu da, taldekideen lesioek hala eskatu dutenean.
2020. urtean, Osasunak 100 urte bete ditu, eta Oier gizonezkoen lehen mailako taldeko kapitaina da.
Euskal Selekzioarekin ere aritutakoa da.
Bestalde, kirol kontuak alde batera utzita, maiz azaldu da euskaran aldeko ekimenetan; KORRIKAri babesa eskainiz, Euskaraldiaren lehendabiziko edizioan Nafarroako "Hamaikakoan" parte hartuz.
Estatistikak
''2019ko ekainaren 8an eguneratua. Datu ofizialak.''
Leporinus obtusidens
Leporinus obtusidens Leporinus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Anostomidae familian.
Tricot
Tricot Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Renfrow (Oklahoma)
Renfrow Oklahomako herri bat da. Grant konderrian kokatua dago. 2010ean 12 biztanle zituen, 0.25 kilometro koadrotan banatuta.
Tricot
Biztanleria
2007an Tricot udalerrian erroldatutako biztanleak 1.437 ziren. Familiak 553 ziren, horien artean 140 pertsona bakarrekoak ziren (40 bakarrik bizi ziren gizonak eta 100 bakarrik bizi ziren emakumeak), 144 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 209 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 60 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 621 etxebizitza zeuden, 563 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 19 bigarren erresidentzia ziren eta 38 hutsik zeuden. 542 etxeak ziren eta 72 apartamentuak ziren. 563 etxebizitza nagusietatik 328 bere jabearen bizilekua ziren, 228 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 17 etxek gela bat zuten, 32 etxek bi zituzten, 105 etxek hiru zituzten, 188 etxek lau zituzten eta 221 etxek bost zituzten. 400 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 269 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 204 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 921 ziren, horien artean 649 aktiboak ziren eta 272 inaktiboak ziren. 649 pertsona aktiboetatik 563 lanean zeuden (308 gizon eta 255 emakume) eta 86 langabezian zeuden (44 gizon eta 42 emakume). 272 pertsona inaktiboetatik 90 erretiraturik zeuden, 85 ikasten zeuden eta 97 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Tricot udalerrian 568 unitate fiskal zeuden, 1.475,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.578 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 46 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 6 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 8 zerbitzu enpresak ziren, 6 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 13 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 1 margolaria, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzial guztiak okindegiak ziren.
2000. urtean Tricot udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.314 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1  eta lehen-hezkuntzako eskola 1  zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Frieirako geltokia
Frieira Galiziako Pontevedrako probintziako tren geltoki bat da, udalerrian kokatuta dagoena.
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Meskita Berria (Istanbul)
Meskita Berria edo Yeni Meskita (Yeni Cami) Turkiako Istanbul hirian dagoen meskita bat da. Urrezko Adarran kokatua dago, Galata zubiaren hegoaldeko muturrean. 1597-1665 bitartean eraiki zen.
Guipel
Guipel (bretainieraz Gwipedel) Ille eta Vilaine departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.
Almeida
Almeida hitzak zenbait adiera ditu; batez ere lurralde portuges-hiztunetan aurkitzen den leku edota pertsona izena da.
Monte Patria
Monte Patria Txileko erdialdeko komuna eta hiri bat da, Coquimbo eskualdeko Limarí probintzian kokatuta. 2002ko erroldan, 30,276 biztanle zituen.
Bigarren sektore
Makroekonomian, bigarren sektore ekonomikoa ekonomiaren hiru esparruetako bat da, manufaktura bere gain hartzen duena. Kontzeptu horrek produktu bukatu eta erabilgarriak (kontsumorako produktuak edo kapitala) ekoizten dituzten edo eraikuntzan aritzen diren industriak hartzen ditu.
Bigarren sektoreak, normalean, lehenak naturatik lortutako lehengaiak hartzen ditu eta horiekin beste enpresentzat, esportazioetarako edo kontsumitzaileentzako produktu erabilgarri bukatuak ekoizten ditu. Prozesu hori egiten duten industriek energia, lantegiak eta makinak darabiltzate. Hiru elementuon kontsumoaren arabera, bigarren sektorea bi azpitaldetan banatzen da: industria astuna (energia, lantegi eta makineria ugari behar duenean) eta industria arina (energia, lantegi eta makineria gutxiago beharrezkoak dituenean).
NGC 6214
NGC 6214 galaxia bat da, Draco konstelazioan. Lewis A. Swiftek aurkitu zuen n.
Bigarren sektore
Produktu bukatuak ekoizteko prozesuan, industria askok hondakinak eta kutsadura sortzen dituzte (ekonomian askotan kanpo-eragin negatibo kontzeptuaren barruan sartzen direnak). Ehungintza edo autogintza, adibidez, ezagunak dira haien kutsadura eta hondakin mailengatik.
Hala eta guztiz ere, bigarren sektorea tradizionalki garrantzitsutzat hartu izan da herrialdeen hazkunde ekonomikoa eta garapena bultzatzeko. Industrien esportazioa askotan Barne Produktu Gordinaren igoerarekin lotu izan da, honek errenten eta zerga-errenten (gobernuek zergen bidez lortzen dituzten diru-sarrerak) hazkundea bultzatzen duelarik.
Sarrera
Bigarren sektoreak lehen sektoreko produkzioa hartzen du (lehengaiak) eta enpresa edo kontsumitzaile nazionalei saltzeko eta esportatzeko egokiak diren produktu bukatuak sortzen ditu (hirugarren sektoreko banaketaren bidez). Industria horietako askok energia kantitate handiak kontsumitzen dituzte, kasu gehienetan fabrikak behar  eta makinak erabiltzen dira eraldatzeko prozesua aurrera eramateko. Askotan, kantitate horien arabera, sailkatzen dira ekonomia arinak edo astunak izan daiteke. Hondakinerako eta hondar-berorako materialak ere sortzen dituzte, ingurumen-arazoak edo kutsadura eragin dezaketenak. Ikerketa gehienen arabera, aldaketa klimatikoa sektore honekin hasi zen. Adibide klasikoen artean hurrengoak aurki ditzakegu: ehungintza, mota guztietako industria astunak, automobilen fabrikazioa edota artisautza.
Sektore hau historikoki lau zatitan banandu da. Lehenengoa artisautza da, industria iraultzara arte garrantzi handiena zuena zen. Baina azken bi mendeetan, herrialde garatuetan batez ere, pisua galtzen joan da. Bigarren lekuan industria dago. Azken urteetan garrantzitsuena izan da, horregatik lan honetan bere bilakaera historikoa eta gaur egun bizitako aldaketak aztertuko ditugu. Gainera aurrerago ikusiko dugun moduan gaur egungo Euskal Herria ezin da ulertu industria gabe. Ondoren eraikuntza dago, azpisektore hau honek gizateria guztian zehar bere alboan egon da eta. Noski bertan ingeniaritza eta arkitekturan izandako aldaketekin batera lan egiteko era guztiz aldatu da. Azkenik, energia elektrikoaren sektorea dago. Lehen mailako energien bitartez elektrizitatea lortzen da. Argi dago prozesu hau egiteko modu asko daudela. Ondoren, batzuei buruz hitz egingo dugu.
Bigarren sektorea osatzen duten lan moten artean, industria handiena da herrialde gehienetan. Aipatzekoa da industriak duen garrantzia herrialde bat edo eremu geografiko batean garapen eta hazkunde ekonomikoa lortzeko. Manufakturatutako produktuak esportatzen dituzten herrialdeek BPG-ren hazkunde handiagoa sortzeko joera dute eta horrek errentak eta, beraz, gastu publikoak, hala nola osasuna eta azpiegiturak eta finantzatzeko beharrezkoak diren diru-sarrerak handitzen laguntzen du. Estatu aberatsek gauza bat amankomunean badute industria indartsua da. Herrialde garatuen artean, ondo ordaindutako lanpostuen iturri garrantzitsua da klase ertainarentzat, kontsumoaren indizeak igotzen dituelako. Gainera, klase ertain horretan kalitatezko lanpostuak sortzen dira (mota guztietako ingeniaritzak), eta horrek hurrengo belaunaldiek ekonomian mugikortasun sozial handiagoa izatea errazten du.
Produkzio-faktoreak
Ekoizpen industriala lortzeko behar duguna ekoizpen-faktore gisa ezagutzen da, eta hainbat motatakoa izan daiteke:
Lehengaiak
Naturak ematen dizkigun baliabideak dira, eta gizakiakeraldatu eta produktuak egiten ditu. Animalia-jatorrikoak izan daitezke (abeltzaintza-baliabideak), landare-jatorrikoak (nekazaritza- eta baso-baliabideak) edo mineral-jatorrikoak (lurpetik ateratzen diren arrokak). Animalia eta landare jatorrikoak jatorri organikokoak direla esaten da. Mineralak bi motatakoak izan daitezke. Metalezkoak izan daitezke, hala nola hematiteak (hortik lortzen da burdina) edo bauxita (hortik lortzen da aluminioa), eta ez-metalezkoak izan daitezke (hainbat metalen nahasketaz osatutako arrokak), hala nola granitoa, gatza, eta abar. Batzuek jatorri fosileko lehengaiez ere hitz egiten dute (ikatza, petrolioa eta gas naturala), baina beste batzuk jatorri mineralekoak dira. Mineralen kontzentrazio-eremuei aztarnategi deitzen zaie. Naturatik ateratzeko, gizakiak meategiak edo meategiak sortzen ditu. Lehen sektoreko jarduera bat da (baliabideak lortzea), eta bigarren sektorearekin batera aztertu ohi da, harreman handia duelako. Aztarnategiak lurpean badaude, lurpean (gutxi eta galeriak), dragatuta (itsas hondotik materiala aterata) edo zulatuta (aztarnategira iristeko zulaketa birakaria). Gainazalean badaude, aire zabalekoak dira aztarnategiak. Meatzaritzaren errendimenduak merkatuaren eskariaren araberakoak dira, baita eskatutako maila teknologikoaren eta erauzketa-kostuaren araberakoak ere. Meatzaritza-jarduerak hainbat arazorekin du zerikusia: ingurumen-inpaktua, ekosistemak suntsituz edo kutsadura sortuz, baliabideak agortzea gehiegizko ustiapenagatik eta birziklatze eskasagatik, eta gizarte-borrokak, baliabide horiek kontrolatzeko aztarnategiak eta gatazka armatuak dauden eskualdeko biztanleekin.
Energia-iturriak
Naturak ematen dizkigun baliabideak dira, eta gure makinetarako energia (indarra) industrietatik, garraioetatik edo etxeko erabileratik lortzen dugu. Bi motatakoak izan daitezke: ez berriztagarriak, agortu daitekeen kopuru mugatua osatzen dutelako, edo berriztagarriak, agortezinak direlako. Energia ez-berriztagarriek abantaila bat dute: merkeagoak dira, baina kutsatzaileak dira, CO2 (karbono dioxidoa) isurtzen dute atmosferara, ingurumenari eta osasunari kalte eginez. Gainera, eremu geografiko zehatzetan kokatuta daude.
Berriztagarriak, aldiz, ingurumena errespetatzen dute eta eskuragarriagoak dira, ia herrialde guztietan baitaude. Arazoa da garestiagoak direla eta sortutako energia metatzea zaila dela, eta, beraz, gainkarga edo hornikuntza falta arazoak daudela. Horregatik guztiagatik, energia berriztagarriak ezin dira garatu Estatuaren babesik gabe, ez inbertsio publikoekin, ez onuragarri zaien legeriarekin.
Nick Vujicic
Nicholas James Vujicic (Melbourne, 1982ko abenduaren 4a - ) motibazio-gaiei buruzko hizlari eta sermoilaria da. Beso eta hankarik gabe jaioa, gaigabezia horri aurren nola egin dion baliatzen du bere hitzaldietan eredu moduan. Herrialde anitzetan hitzaldiak egin ditu, sarri ikasleen aurrean baina baita enpresaburu eta presoekin ere, bere bizipenak kontatu eta bizitza-itxaropen eta ahaleginaren aldeko mezua zabalduz. Liburuak idatzi, bideoak ekoiztu, telebista-saioetan parte hartu ere egin ditu bere esperientzia eta mezuen berri emanez. 2009 urtean, The Butterfly Circus film labur sarituaren protagonista nagusia izan zen.
Bigarren sektore
Energia-iturriak
Berriztagarriak ez diren energia-iturriak ikatza, petrolioa eta gas naturala dira. Hiru horiek erregai fosilak dira, hau da, material organikoaren deskonposiziotik datoz. Bero-ahalmen handia dutenez, erregai gisa erabiltzen dira zentral termikoetan (elektrizitate bihurtzen dira) eta etxeetarako galdaretan (bero-energia bihurtzen dira). Lehen mailako energia-iturri horietatik abiatuta, naturatik zuzenean lortzen direlako, beste energia batzuk sortzen dira, hala nola elektrizitatea edo petrolioaren deribatuak: gasolina, gasolioa, kerosenoa, fabriken eta ibilgailuen barne-errekuntzako motorretan erregai gisa erabiltzen direnak. Beste baliabide ez-berriztagarri bat uranioa da, zentral nuklearretan erabiltzen dena. Liberatutako energia aprobetxatzen da atomoak galdatzeko prozesu bat egiten denean. Energia nuklearrak ez du gas kutsatzailerik sortzen, baina istripu nuklearrak izateko arriskua dago, eta hondakin nuklearrak sortzen ditu, kontu handiz biltegiratu beharrekoak, ingurumenean kalterik eragin ez dezan.
Nick Vujicic
Bizitza
Beso eta hankarik gabe, legeak ez zion eskolan sartzea utzi hasiera batean, adimenez guztiz haur normala zen arren. Legeak aldatu zirenean, ordea, eskolara joan ahal izan zuen eta idazten eta ordenagailua maneiatzen ikasi zuen beste haurrek bezala. Eguneroko zereginak bere kabuz egiten ere ikasi zuen, hala nola ilea orrazten, hortzak garbitzen eta bizarra mozten. Kirol zenbaitetan ere trebezia ikusgarria lortu du, bere gaigabezia gorabehera. Unibertsitatean finantzak eta kontabilitatea ikasi zituen.
Bigarren sektore
Energia-iturriak
Energia berriztagarrien iturriak honako hauek dira: giza indarra, animalien indarra, energia mekanikoa sortzeko erabiltzen dena, energia hidraulikoa, errotak dituen uraren erorketa aprobetxatzen duena, zentral hidroelektrikoak urtegietan, eguzki-izpiak bi modutan aprobetxatzen dituen eguzki-orubea: eguzki-energia termikoa, ura berotzen duten eguzki-panelak dituena (eguzki-energia kontzentratua edo CSP) edo eguzki-energia geinikoa, haize fotoboltaikoa baliatzen duen panel fotovoltaikoekin (PV). Lehen mailako energia-iturri horietatik abiatuta, naturatik zuzenean lortzen direlako, beste energia batzuk sortzen dira, hala nola elektrizitatea edo landare-olioetatik lortzen diren bioerregaiekin egindako erregaiak.
Industria motak
Behar duten lehengai, energia, instalazio eta kapital (diru) kopuruaren arabera, hiru mota ezar ditzakegu:
Ekoizpenaren hartzailearen arabera, hiru mota ezar ditzakegu:
Garapen teknologikoa oso handia bada, puntako industriei buruz ari gara (informatika, robotika, mikroelektronika)
Kapitala
Kapitala (dirua) jarri dutenek, hau da, inbertitzaileak, kontuan hartuz, honako sailkapena egin daiteke:
Denborarekin, enpresa industrialek kontzentratu egiten dira, hau da, aliatu edo elkartu egiten dira. Kontzentrazio horizontala da jarduera berean aritzen diren enpresak batzen direnean, lehia saihesteko. Kontzentrazio bertikala da produktu bat egiteko, erauzteko, eraldatzeko eta merkaturatzeko fase guztietan esku hartzen duten enpresak elkartzen direnean.
Historia
Bigarren sektorearen lehenengo aztarnak artisautzan topatzen ditugu. Artisautza gizonarekin sortu zen eta urteetan zehar izan zuen bilakaeran parte hartu zuen. Gizakiak naturako elementuak erabiltzen ikasi zuenean, hala nola harriak leuntzen, pintura naturalak egiten eta zura zizelkatzen, artisautza forma hartzen hasi zen. Adituak ez dira ados jartzen bere jatorriari buruz hitz egiterakoan, hipotesi anitz daude eta. Sarreran aipatu den moduan bigarren sektorearen barruan pisu gehien duen arloak industria da. Herrialde gehienetan bigarren sektorean agertzen diren beste motak ia ez dute garrantzirik. Hori dela eta industriaren historian sartuko gara.
Gertakizun batek gauzak aldatu baditu industrian eta bigarren sektorean Industria Iraultza izan zen. XVIII. mendearen bigarren zatiak lan egiteko era aldatzen hasi zen Ingalaterrako iparraldean. Momentu horretara arte, gizakiek gauzak banaka ekoizten eta sortzen zituzten, baina historian lehen aldiz energiak mugitutako makinen bidez ondasunak eskala handian fabrikatzea lortu zen.
Orduz geroztik, industriak izugarrizko bilakaera izan du, eta denboraren ikuspegiak aukera eman die historialariei hainbat fase aipatzeko, eta horien akotazioa egiteko, besteak beste, energia-iturri, lehengai edo industria-sektore jakin batzuen nagusitasuna erabili ohi da. Herrialde kapitalista garatuenen industrializazioaren hainbat etapa proposatu dira, batez ere, Europa mendebaldekoak eta Ipar Amerikakoak. Zenbait egilek azken garaietarako «Hirugarren Industria Iraultza» (eta laugarrena ere) bezalako adierazpenak egin dituzten arren, soilik Lehen eta Bigarren Industria Iraultzak guztiz onartuta daude adituen artean.
Lehen Industria Iraultzak XVIII. mendetik 1870 urtera iraun zuen. Bere energia iturri nagusiena lurrinatik etorri zen eta gehien bat Ingalaterran gertatu zen. Bestalde, Bigarren Industria Iraultza 1870. urtetik lehen mundu gerrara arte garatu zen. Aldaketa industrial hauek Europa osora zabaldu ziren eta petrolioa oinarri bezala erabili zen. Lehen Industria Iraultzak aldaketa erraldoiak ekarri zituen garai hartako Europara. Lehenik eta behin, biztanleria izugarri hasi zen eta pixkanaka-pixkanaka nekazariak bere teknikak hobetu zituzten teknologia berriei esker. Gertaera honek hirien hazkundea lortu zuten, azken finean lan egiteko modu berriekin pertsona gutxiago behar ziren landa eremuetan. Ezin dira ahaztu lurrin makinaren ekarpen guztiak. hasieran asmakizun hau bakarrik industria textiletan erabiltzen zen, urteekin ordea hainbat esparru berrietara zabaldu zen. Meategietan eta metalezko lantegietan izandako eraginak jende guztia harritu zuen. Bere posibilitateak ikusi ondoren, garraioetan erabiltzen hasi ziren. Horrela lehenengo trenak eta lurrinezko itsasontziak sortu ziren.
Bigarren Industria Iraultzan, 1870etik aurrera, panorama nabarmen aldatu zen. Aldaketek industria-konplexu osoari eragin zioten. Antolamenduaren ikuspegitik, enpresek tamaina eta izaera aldatu zituzten. Adam Smithek predikatutako liberalismoaren ideiek indarra hartu zuten. Aitzitik, industria berrietarako behar ziren inbertsioen bolumen handiak banketxeek horietan parte hartzea bultzatu zuen. Horrela, finantza eta industria korporazio erraldoiak sortzen hasi ziren eta askotan monopolioak ziren.
Nazioen  esparruan, ingelesen nagusitasunak nazio ezberdinen arteko lehia bortitzari utzi zion lekua. Frantzia eta Alemania, eta baita Estatu Batuak eta Japonia ere, lehen mailako potentzia industrial bihurtu ziren, britainiarren nagusitasuna arrakastaz ahultzeko gai zirenak. Etapa honen hedapen ikusgarrian eta lehengaiak lortzeko nahiz ondoriozko ondasunak esportatzeko premian, inperialismo kolonialistaren motibazio nagusia ikusi da, nahiz eta puntu hori oraindik historialariek eztabaidatu duten.
Azpisektoreak
Bigarren sektoreak, lehengaiak ondasun edo salgai bihurtzearekin eta eraldaketarekin zerikusia duten herrialde bateko jarduera ekonomiko guztiak hartzen ditu, produktu berriak fabrikatzeko zein merkatuaren beharrak zuzenean hornitzeko oinarri gisa erabiltzen direnak, garrantzitsuenak, artisautza, industria, eraikuntza eta energiaren lorpena dira.
Artisautza
Artisau baten lana da, normalean pertsona batek eskuz egiten duena, makinen edo automatizazioen laguntzarik gabe. Artisautza jarduera material gisa serieko edo industriako lanetik bereizten da. Artisautza eskuz landu behar da, eta zenbat eta prozesu industrial gutxiago izan, orduan eta artisauagoa izango da. Artisautza objektu erabat kulturala da, honek esan nahi duena lekuaren, testuinguru sozialaren, paisaiaren, klimaren, baliabideen eta historiaren arabera aldatu dezakeela da.
Artisautza askotarikoa da Espainian, eta autonomia-erkidego bakoitzak hainbat identifikazio-produktu ditu.
Gainera, ehungintzaren sektorean ordezkaritza zabala du, Granadako Alpujarra, Zamorako jarapak eta antzeko beste batzuk Leonen, Ezcarayn, Lorcan eta Galizian. Bordatuak, Salamancako, Segoviako edo La Orotavakoak, esaterako) eta parpailak (Andaluzian eta Almagron ohikoak), ohikoena “el de Bolillos” izanik, oso hedatua dagoena.
Industria
Industria, energia erabiliz, lehengaiak produktu prozesatu, erdi landu edo ultra-prozesatu bihurtzeko helburu duen jarduera da. Industria honen garapenak materialak, makineria eta giza baliabideak behar ditu. Oinarrizko helburu etikoaren (ekologia: oinarri ekologikoa) eta jarduera motaren arabera, eremu sektorialetan banatzen dira, ekoizten dituzten produktuen arabera, eta hainbat industria mota daude.
Fabrikazio-prozesua lehengaiak azken produktu bihurtzeko urratsa da. Fabrikazio-prozesua produktuaren diseinuarekin eta produktua fabrikatzeko erabilitako materialen zehaztapenekin hasten da. Material horiek fabrikazio-prozesuaren bidez aldatzen dira, eskatutako osagai bihurtzeko.
Fabrikazioaren sektoreak lotura estua du ingeniaritzarekin eta diseinu industrialarekin. Ipar Amerikako fabrikatzaile handien adibide batzuk General Motors Corporation, General Electric, Procter & Gamble, AbbVie, Unilever, General Dynamics, Boeing, Pfizer, Precision Castparts eta Fiat Chrysler Automobiles dira. Europan, adibidez, Volkswagen Group, Siemens, BASF eta Michelin. Asiako adibideak Toyota, Yamaha, Panasonic, LG, Samsung, Godrej & Boyce eta Tata Motors dira.
Industriaren garrantziak
XIX. mendetik, industria izan da ekonomiaren sektore autoeragilea. Bigarren Mundu Gerrara arte, industria zen barne-produktu gordinari (BPG) ekarpen handiena egiten zion sektore ekonomikoa, eta eskulan gehien zuen sektorea. Orduz geroztik, makinen hobekuntzak eta zerbitzuen garapenak produktibitatea handitzea ekarri dutenez, bigarren tokira igaro da. Hala ere, funtsezkoa izaten jarraitzen du, garapen industrialik gabe ez baitago zerbitzurik.
Europako inbertsio-kapitala nekazaritza-aberastasunaren metaketatik dator. Nekazaritzako kapitalak produktuak merkatura eramateko beharrezkoak diren ibilgailu industrialetan eta garraio-ibilgailuetan inbertituko du.
Hasiera batean, industria-produktuek lurraren produktibitatea handituko dute, eta, horrela, eskulana liberatuko dute industrian aritzeko, eta nekazaritza-produktuen soberakinak lortuko dituzte, gero eta handiagoa den landa-eremukoak ez diren biztanleak elikatzeko. Beraz, nekazaritzak nahikoa lanpostu eta oinarrizko produktu ematen dizkio industria kapitalari. Horiek guztiak beharrezko baldintzak dira industria-iraultza garatzeko.
Hirugarren munduko herrialdeetan eta industria osteko herrialde batzuetan, kapitala atzerriko inbertsiotik dator. Atzerriko inbertsioak beharrezko azpiegitura ezarri du eskulanak sortutako aberastasuna eta kapital-irabaziak ateratzeko; ez du beharrezko eskulana nekazaritzako lanetatik askatu, baizik eta behar den lana bakarrik libratu du. Hasieran, esklabotzara jo behar izan zuen lana bermatzeko. Hala ere, egitura ekonomikoaren aldaketek eta gizarte tradizionalaren suntsipenak kapital-hornidura nahikoa ziurtatu dute.
Manufaktura
Manufaktura industriaren forma oinarrizkoena da; hitzak eskuz egitea esan nahi du, baina ekonomian lehengaia erabilgarritasun jakin bateko produktu bihurtzea esan nahi du. Erabiltzen dugun ia guztia prozesu horren emaitza da, eta manufaktura den ia guztia lantegi handietan egiten da.
Motak
Industria motak dira lehengaiak azken kontsumoko edo tarteko kontsumoko produktu bihurtzen dituzten enpresak sailkatzeko kategoriak.
Industriak hainbat irizpideren arabera sailka daitezke, jarraian azalduko dugun bezala:
Eraikuntza
Arkitekturaren eta ingeniaritzaren alorretan, azpiegiturak egiteko artea edo teknika da eraikuntza. Zentzu zabalagoan, eraikuntza esaten zaio egin aurretik, aldez aurretik proiektu eta plangintza jakin bat edukitzea eskatzen duen guztiari.
Lehen biztanleak kobazuloetatik irteten hasi ziren unetik agertu zen eraikuntza. Hasieran, gizon batek buztinezko etxebizitzak eraiki zituen, baina prozesuan harria erabiltzen hasi ziren. Hala ere, denboraren poderioz, gizakia aldatu egin zen, hiri osoak agertu ziren, babesa behar zuten estatuak. Beraz, harresiak eta egitura defentsiboak eraiki behar izan ziren, eta horrek arkitekturaren garapena bultzatu zuen. Beren estatusa nabarmendu nahi zuten gobernari batzuek luxuzko jauregiak eta etxeak eraiki zituzten.
XVIII. mendetik aurrera, hiriak eraikitzeko eta hiria garatzeko lehen planak agertu ziren. Eraikuntzarako baldintza bereziak ezarri ziren (3 edo 5 urte). Langileek denborarik ez bazuten, objektua beste langile bati ematen zitzaion. Eraikuntzan ere aplikatzen ziren legeak zeuden, eta horrek diziplina handia ematen zien langileei.
Eraikuntzaren garapena
Eraikuntzaren garapen aktiboa XX. mendearen hasieran gertatu zen, baina ejekuzioa eskulan astunaren laguntzarekin egin zen, eta eraikuntzako ekipoa ia ez zen erabili. Normalean, sustatzaile pribatuak eraikitzen zituzten, eta hauek oinarri material ahula zuten.
Obraren tamaina txikia, eskulan merkea eta baldintza klimatiko txarrak zirela eta, eraikuntzako makinen ekoizpena oso maila baxuan zegoen, eta horrek eraikinen eraikuntza moteldu besterik ez zuen egin.
Hala ere, denbora tarte labur baten ondoren, teknologiak eta eraikuntzako ekipoak (hondeamakinak, karrakagailuak, hormigoi-makinak) erabili ziren eskulana sinplifikatzeko. Eraikuntzaren beste alderdi batzuk ere mekanizatu ziren, eta horrek eraikuntza-denbora murriztea ahalbidetu zuen.
SESBen bost urteko lehen planen urteetan jauzi handi bat iritsi zen, eraikuntzarako makina berriak sortzen hasi baitzen, kudeaketa besterik behar ez zuena, eta produkzioa handitu egin zen. Gainera, Bigarren Mundu Gerraren ondoren arrakasta handia lortu zen Estatua berrezarri eta berrezartzeko ingeniaritzan. Fabriken eta enpresen lehen industrializazioa eta automatizazioa hasten da.
Eraikuntza modernoa
Arkitekturaren eta, oro har, eraikuntzaren garapenarekin, teknologia erabat berriak aplikatzen hasi ziren. Pisu izugarria jasan dezaketen hormigoizko barietate berriak egin ziren. XXI. mendeko eraikuntza lurraren azterketarekin hasten da, eta horrek egituraren epe luzeko funtzionamendua bermatzen du.
Gailu, material eta ekipo guztiz berriak erabiltzen hasi ziren, eta, horri esker, etxeak eraiki ditzakegu hilabeteetan. Garatzaileek abantaila asko ematen dizkiete etorkizuneko maizterrei, eta horiek bizitza errazagoa egiten diete pertsonei.
Energia
Energia-sektoreak barne hartzen ditu energia-iturriak erauzteko jarduerak. Energia horiek energia erabilgarri bihurtzean, baita garraiatzean ere.
Energia-iturriak
Energia-iturriak hainbat aplikaziotarako energia erabilgarria ematen duten baliabideak dira. Industria-jarduera garatu ahal izateko hornidura energetiko egokiaren mende dago.
Espainia desoreka energetikoaren eta kanpoarekiko mendekotasunaren adibide argia da, energia-kontsumoa ekoizpena baino handiagoa da. Espainian, autohornikuntza % 22,1koa da; inportazioen zati handi bat ikatzak, petrolioak eta gasak osatzen dute.
Energia berriztagarriak
Energia berriztagarria iturri natural agortezinetatik lortzen den energia da, duten energia kopuru izugarriagatik edo baliabide naturalen bidez birsortzeko gai direlako.
Energia berriztagarrien iturriak, energia berdea izenez ere ezagutzen direnak, 7 dira Lurrean. Hala ere, denak ezin dira modu berean aprobetxatu herrialde guztietan. Zehazki, energia berriztagarriak Espainian energia hidraulikoa, energia eolikoa eta eguzki-energia dira.
Ikatza
Ikatzaren ekoizpena 13 arrotan kokatzen da, eta horien artean hiru nabarmentzen dira (Asturias, Leon eta Palentzia), baina ez dute autohornidurarik onartzen eta inportatu beharra dago. Arazoak dira aztarnategi aberatsak agortu egin direla, beste batzuek ustiapenerako zailtasunak dituztela eta eskaria murriztu egin dela. Helburua zentral termikoetan elektrizitatea sortzea da.
Gas naturala
Abantailak: bero-ahalmen handia, gutxiago kutsatzen du eta prezioa baxua da. Aljeria eta Libiatik inportatzen da, autohornikuntza ez baita nahikoa. Aplikazioak erabilera industriala, transformazioa elektrizitatean eta etxeko erabileran dira. Ekoizpen nazionala Euskal Herrian kokatzen da.
Energia nuklearra
Elektrizitatea ekoizteko aplikatzen da. Kanpokoaren mende gaude uranioaren hornidurari, teknologiari eta istripu nuklearren arriskuei dagokienez. 1984tik ez da zentralik eraiki, baina inguruko beste herrialde batzuetatik inportatzen jarraitzen da energia mota hori.
Industria 4.0
Industria 4.0 gizadiaren bilakaera tekniko-ekonomikoaren laugarren aldi hipotetiko bat deitzen duten adierazpenak dira, Lehen Industria Iraultzatik aurrera.
4.0 Industriaren kontzeptu honek mundua Laugarren Industria Iraultza dei daitekeenaren atarian dagoela adierazten du (hau da, industriaren garapenean mugarri garrantzitsu baten hurbileko data batean, fase berri bat edo etapa berri bat hasi dela esatea justifikatzen duena) .4.- Lurrunezko makinaren garapenaren eta mekanizazioaren ondoren (XVIII. mendearen bigarren erdia), elektrizitatearen garapenaren ondoren (XIX. mendearen amaiera eta etxerako azken etapa).
Industria-egituraketa berriaren edo 4.0 industriaren kontzeptu hori Hannoverreko Azokan (industria-teknologiaren aretoan) maneiatu zen lehen aldiz 2011.20 urtean, eta azoka berean baina 2013an, kontzeptu hori eta bere inplikazioa zehazten dituen txosten xehatu bat aurkeztu eta defendatu zuen lantalde hautatu batek.
Kontsumoaren eremuen bilakaera, kontsumo-eskari gero eta handiagoa eta berrikuntzaren etengabeko bilaketa funtsezko elementuak dira 4.0 izeneko industria-negozioaren ereduan, tresna teknologiko eta digitaletan oinarrituta. 4.0 Industria Iraultza izan da sektore honetan inplementazio teknologikoa lortzeko ardatz nagusia. IoT, Big Data, robotika eta IA teknologietan oinarritzen da, besteak beste, eta prozesuak optimoagoak eta eraginkorragoak izatea ahalbidetzen du, produktibitate handiagoa bultzatzeko.
1. Etapa: XX. mendearen erdialdera arte: industrializazioaren porrota
Iraultza industriala Espainian hasi zen, Europako gainerako herrialdeetan bezalaxe, baina mantsoago eta irregularrago, eta Katalunia, Euskal Herria eta Madril bakarrik industrializatu ziren, nekazaritzakoak izanik Espainiako gainerako herrialdeak; horri Espainiako Iraultza Industrialaren porrota deitu zaio. Tortellak eta Casaresek atzerapen edo porrot hori azaltzen dute, Espainia Mediterraneoko herrialdeen ereduaren barruan kokatuz, nekazaritza atzeratuago baitago klima eta jabetzaren egitura dela eta. Nekazaritzaren atzerapen horrek industriaren atzerapena azalduko luke. Gainera, gure industrializazio berantiarraren faktore garrantzitsu bat Europako herrialdeek meatze-baliabideak ustiatzea izan zen, eta bereziki Frantziak eta Ingalaterrak, nahiz eta azpiegiturak irabazi, lehengaien esportatzaile bihurtu ginen.
2. Etapa: 1959-1975: Garapen industriala.
Hirurogeiko eta hirurogeita hamarreko hamarkadetan, garapen planak sortu ziren, Frantziako ereduari jarraiki, hazkunde ekonomikoa bultzatzeko. Espainiak industria-iraultza osoa lortu du behin betiko. Espainia Europako merkatuetara zabaltzen hasi da. Faktore endogenoek (eskulan merkea) laguntzen diote Espainiako ekonomiaren hazkundeari, baina batez ere,  faktore exogenoek:
Prozesu horretan, INI (Industriaren Institutu Nazionala) errentagarritasun gutxien zuten sektoreez arduratu zen: meatzaritzaz, energiaz eta ontzigintzaz. Denon poderioz, industriak eta ondasunak ugaritzen ziren. Gainera, ekipo-ondasunetarako eta oinarrizko industriarako (siderurgia eta kimika) fabrikaziotik kontsumo-ondasunetarako industrietara (automobilak, etxetresna elektrikoak) aldatu zen. Urte horietan hazkunde ekonomiko handia izan zen eta BPGren hazkundea urteko % 7ra iritsi zen. Ordainketa-balantza orekatu egin zen. Aldi berean, nekazaritza tradizionalaren krisia gertatu zen, landa-exodoarekin batera, eskualdeak jendez hustu zituena eta hirigintza- eta industria-pilaketa handiak sortu zituena.
Zerbitzuen sektorearen pisua, batez ere turismoari esker, nabarmen handitu zen, eta Espainiako ekonomiaren tertziarizazioa hasi zen, hurrengo etapetako ezaugarria izango dena.
3. Etapa: 1975-1985: krisia eta Espainiako industriaren birmoldaketa.
1973ko krisiak eragin handia izan zuen Espainian, haren garapena faktore exogenoetan oinarritu baitzen. Horrela, kanpoko emigrazioa eten, turismoa geldiarazi eta hiriburu asko aberriratu ziren. Krisi horrek bereziki eragin zien maniobra-industriei, hala nola siderurgiari, ehungintzari eta ontzigintzari, hasiera batean estatuaren laguntzetara jo behar izan baitzuten. Krisi ekonomikoa frankismoaren amaierako krisi politikoak elikatu zuen.
Berriz industralizatzeko premiazko eremuak sortu ziren, inbertsio publikoa zuten industriak berraktibatuz. ZUR aplikatu zen eskualdeak Vigo, Ferrol, Bahía de Cádiz, Asturiasko Printzerria, Bilboko Itsasadarra, Madril eta Bartzelona izan ziren. Neurri horiek ez dira oso eraginkorrak izango, ez baitzuten emaitza onik eman Madrilen eta Bartzelonan izan ezik.
4. Etapa: 1986-96: integrazio- eta nazioartekotze-etapa.
Etapa horretan, EBn integratzeak eta globalizazio-prozesuak industriaren bilakaera eragin zuten. Politika berriak honako hauek izan ziren:
5. Etapa: 1996-2008: eraikuntzaren burbuila.
Etapa horretan, etxebizitzaren sektorea pribatizatu egin zen, filosofia neoliberalari jarraituz. Kreditu pribatuari mugarik jarri gabe, higiezinen prezioa izugarri igo zen, eta irabazi handiko negozio bihurtu zen. Espainiara inbertsio asko iristen ziren kanpotik etekinaren bila. Inbertsioak batez ere bankuei (kontsumoari kreditua ematen ziona) eta eraikuntzarekin lotutako enpresei egin zitzaizkien. Horren ondorioz, eraikuntzaren industriaren pisua handitu egin zen.
Burtsako espekulazio-jokoek mesfidantza-giroa sortu zutenean, inbertitzaileek bat-batean kendu zituzten inbertsioak (burbuilaren ziztada), eta eraikuntzaren sektorea hondoratu egin zen. Orain krisia inoiz baino sakonagoa da; izan ere, pribatizazioek eta Estatuaren pisua murrizteak oso txikia utzi dute, eta ezin izan diote aurre egin krisiari inbertsio publikoarekin (1970eko hamarkadakoarekin saiatu zen bezala).