cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alejandro de Humboldt Parke Nazionala
Alejandro de Humboldt Parke Nazionala (Parque nacional Alejandro de Humboldt) ekialdeko Kuban dagoen parke nazionala da, egungo Holguín eta Guantánamo probintzietan dagoena. 1800 eta 1801 artean uhartea bisitatu zuen Alexander von Humboldt alemaniar zientifikoaren izena eman zioten. Bere litologia eta flora eta fauna endemikoak zirela eta 2001ean UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen.
Fogars de Montclús
Fogars de Montclús Kataluniako udalerria da, Vallès Oriental eskualdean eta Bartzelonako probintzian kokaturik dagoena. Udalerria 6 auzok osatzen dute.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera herriak 465 biztanle ditu.
Jose Maria Ortiz de Mendibil
Jose Maria Ortiz de Mendibil Monasterio (Portugalete, 1926ko abuztuaren 11 - Algorta, 2015eko irailaren 15a) euskal herritar futbol arbitroa izan zen. Futbol Arbitroen Bizkaitar Batzarraren kidea, 1953/54 denboralditik 1972/73 denboraldira Espainiako futbol ligako lehen mailan izan zen. 1958an nazioarteko partida batean debutatu zuen, 1970eko Munduko Futbol Txapelketan ere parte hartuz.
Erretiratu zenean, TVEn, SER irratian eta Tele Bilbaon lan egin zuen.
Benozzo Gozzoli
Benozzo Gozzoli, Benozzo di Lese jaioa (Sant'Ilario a Colombano, Florentziako Errepublika, 1420 - Pistola, Florentziako Errepublika, 1497ko urriaren 4a) italiar Pizkundeko margolaria izan zen.
Fra Angelicoren ikaslea eta laguntzailea izan zen. 1444 1447 bitartean, Lorenzo Ghibertirekin lankidetzan aritu zen Florentziako bataiotegiko Paradisuko Ateak egiten. 1449tik 1456ra bakarka lan egin zuen Umbrian eta urte horretan Florentziara itzuli zen.
Florentzian egin zuen bere lanik preziatuena, Errege Magoen Kaperako freskoak Medici Riccardi jauregian. Ondoren, San Gimignano eta Pisan lan egin zuen.
1-Kloronaftaleno
1-kloronaftalenoa (C10H7Cl) konposatu aromatiko kloratua da. Likido kolorge oliotsua da. Kristalen errefrakzio-indizea neurtzeko usatzen da. 2-kloronaftalenoa isomeroa du.
Sintesia
Naftalenoa zuzenean kloratuz sintetizatzen da 1-kloronaftalenoa. Normalean bi isomero monokloratuekin batera deribatu bikloratu eta trikloratuak ere eratzen dira.
Ezaugarriak
1-kloronaftalenoak 268 °C-tan irakiten du.
Uretan ez da disobatzen, baina bai alkoholetan, eterretan, bentzenotan eta kloroformotan.
Bizidunentzako toxikoa da.
Erabilera
1-kloronaftalenoa biozida sendoa da eta intsektizida eta fungizida moduan erabitzen da zurezko lurrak eta itsasontzietako edukiontziak tratatzeko,
1970eko hamarkada arte olioak, gantzak eta DDTa disolbatzeko erabili zen.
Kristalen errefrakzio-indiziea neurtzeko usatzen da.
Grant konderria (Nebraska)
Grant konderria (Grant County) Nebraskako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Hyannis da. 2010eko zentsuaren arabera 614 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Grant konderriak 202,854 kilometro koadro ditu. Horietatik 1,813 ura dira. Beste 201,041 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 0,3 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 614 pertsonetatik 607 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 7 dira. 0 beltzak edo afroamerikarrak. 1 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 1 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 0 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 5 pertsonek kokatzen zuten.
Kallak meategia
Kallak meategia oso plan eztabaidagarria da Suedian ustiatzen ez den burdin mearen aztarnategi handienetako bat ustiatzeko.
Aurrekariak
Suedian burdin minerala erauztea oso industria handia da, eta batez ere Suediaren iparraldean dago. Herrialdeak Europan identifikatutako burdin-mearen gordailuen % 60 dauka eta 2021etik aurrera Europako burdin-mineralaren erauzketaren % 90aren eta munduko erreserben % 5aren erantzule da 2014an.
Mea-ekoizpen osoaren % 96 baino gehiago iparraldeko eskualdeko meatzeetatik dator, Norrland izenez ezagutzen dena. Herrialdeko 12 meategi aktiboetatik 10 ditu, meategi hauek Sápmin (historikoki "Laponia") daude, samien lurralde tradizionalean, Eskandinaviako indigena bakarrak.
Kokapena eta komunitatea
Kallak izenez ezagutzen den meategi berri baten proposatutako gunea (Gállok suedieraz, tokiaren jatorrizko izena Lule Saami hizkuntzan) Suediako iparraldeko Norrbotten probintziako Jokkmokk udalerrian dagoen Björkholmen eta Randijaur herrixken (ez-Sami) artean dagoen Lule ibai hidroerregulatuko uharte batean dago. Parki zentral hidroelektrikotik eta Parkijaure eta Randijaure urtegietatik gertu dago. Björkholmenek eta Randijaurek 100 biztanle inguru dituzte, eta Gallok/Kallakeko biztanle iraunkorrak dira.
NA-7502
NA-7502 edo Etxeberriko errepidea, Nafarroako herri errepidea da, NA-7500 nafar errepideko 1,10 kilometroan hasi eta Arakilen dagoen Etxeberri kontzejura arte doa. Errepidea 0,60 kilometro luze da.
Kallak meategia
Meatze-esplorazioa
Kallak iparraldea eta Kallak hegoaldea Suediako Inkesta Geologikoak (SGU) identifikatu zituen 1940ko hamarkadan. 1960ko hamarkadaren amaieran SGUk Kallak iparraldean 92 milioi tona mineral zituela eta Kallak hegoaldean 29 milioi tona mineral zituela identifikatu zuen, gutxi gorabehera % 35eko kalifikazioarekin.
Beowulf Mining-ek 2006an eskuratu zuen Kallak iparraldeko lizentzia, eta 2010ean egindako zulaketa-programa batek gutxienez 175 Mt burdin aurkitu ditu % 30eko batez besteko maila batean. Beowulfek Kallak hegoaldeko lizentzia eskuratu zuen Tasman Metals- etik 2010eko erdialdean. Abian den zulaketa-programa batek erakutsi du Kallak hegoaldean gutxienez 400 milioi tona burdina dituela, batez beste, %30eko kalifikazioarekin.
Kallak-eko gordailu konbinatuak gutxienez 600 milioi tona burdin ditu eta uste da iparraldea eta hegoaldeko gordailuak sakoneran konektatzen direla, 4 km gorako luzera duen burdin-gordailu bakarra emateko. .
Eragina eta erresistentzia
Gune horretan meategi bat ezartzeko planek Sami indigenen eta tokiko beste biztanle batzuen erresistentzia ezagutu dute eta presaren segurtasunari buruzko kezka ere sortu dute, Lule ibaiaren araututako hidroenergiaren barruan. 2013ko uztailaren 1ean, manifestariek errepideen blokeoa ezarri zuten proba zulaketak saihesteko. Uztailaren 30ean blokeoa desegin zuen poliziak, baina hurrengo egunean berriro ezarri zuten blokeoa.
2014an, Norrbotten konderriak ezetz esan zion Kallak-eko meatzaritza gehiagori; auzia itxiko litzateke Suediako gobernuko geologiaren erabakiak hartzeko Bergsstaten organoak Norrbotten konderriarekin adostu izan balu. Hala ere, Bergsstatenek konderria baztertu zuen eta Suediako gobernuari dagokio galderari behin betiko erantzuna ematea.
2019ko udan 1000 pertsona baino gehiago elkartu ziren Kallak-eko Ostadar Topaketa kanpamentu batean sami herriarekin elkartasunez.
2020ko otsailean, Suediako Gobernuak azkenean ukatu egin zuen eskaera. Hala ere, Beowulfek Kallak-en meatzaritzarako interesa adierazten jarraitu du. 2021eko abenduan, Suediako lehen ministro berriak, Magdalena Anderssonek, esan zuen Suediak meategi gehiago behar zituela, eta akzioak igo ziren Beowulfen iragarpen honen ostean. Suediako Alderdi Berdearekin, proiektuaren aurka zegoen, jada gobernu koalizioan ez zegoenez, meatzaritza proiektuaren hobariaren auzia ireki zen berriro. 2022ko otsailean, NBEren Giza Eskubideen Kontseiluko aholkulariek eta bertako Sami biztanleak horren aurka protesta egin zuten Greta Thunbergekin batera. 2022ko otsailaren 2an, Suediako Sami Parlamentuak Kallak-eko meategi berri bati buruzko iritzia aurkeztu zion Enpresa eta Berrikuntza Ministerioari (Suedia).
Protestak izan arren, 2022ko martxoaren 22an, Suediako Enpresa, Energia eta Komunikazio Ministerioak, ingurumenaren babesarekin lotutako baldintza batzuen arabera, baimena eman zion Beowulferi meatzaritza-proiektuarekin aurrera egiteko. Meategia ezarri aurretik, Suediako ingurumen auzitegiak onartu behar du proiektua.
Soma Meshino
Soma Meshino (食野 壮磨) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gamba Osaka.
Decrespignyita-(Y)
Decrespignyita-(Y) karbonato motako minerala da.
Ezaugarriak
Decrespignyita-(Y) karbonato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 da.
Hemihedrita
Hemihedrita mineral bat da.
Ezaugarriak
Hemihedrita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ZnPb₁₀(CrO₄)₆(SiO₄)₂(OH)₂. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Choisy-le-Roi
Choisy-le-Roi Frantziako udalerria da, Marne Harana departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2007an 37.165 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Choisy-le-Roi udalerrian erroldatutako biztanleak 37.165 ziren. Familiak 15.315 ziren, horien artean 5.835 pertsona bakarrekoak ziren (2.598 bakarrik bizi ziren gizonak eta 3.237 bakarrik bizi ziren emakumeak), 3.241 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 4.371 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 1.868 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 17.057 etxebizitza zeuden, 15.935 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 98 bigarren erresidentzia ziren eta 1.024 hutsik zeuden. 3.120 etxeak ziren eta 13.493 apartamentuak ziren. 15.935 etxebizitza nagusietatik 6.467 bere jabearen bizilekua ziren, 9.047 alokairuan okupaturik zeuden eta 420 doan lagata zeuden; 1.778 etxek gela bat zuten, 3.859 etxek bi zituzten, 4.696 etxek hiru zituzten, 3.424 etxek lau zituzten eta 2.177 etxek bost zituzten. 6.684 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 8.013 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 2.414 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Errentak eta okupazioa
2007an batez besteko errenta 12,4€/h zen; goi karguen kasuan 21,2€/h zen (22,3€/h gizonena eta 18,9€/h emakumeena), el dels professionals intermedis 13,4€/h (14,1€/ h gizonena eta 12,7 emakumeena), enplegatuena 9,7€/h (9,8€/h gizonena eta 9,9€/h les dones) eta langileena 10,1€/h (10,5€/h gizonena eta 8,9€/h emakumeena).
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 24.967 ziren, horien artean 19.016 aktiboak ziren eta 5.951 inaktiboak ziren. 19.016 pertsona aktiboetatik 16.615 lanean zeuden (8.640 gizon eta 7.975 emakume) eta 2.401 langabezian zeuden (1.174 gizon eta 1.227 emakume). 5.951 pertsona inaktiboetatik 1.296 erretiraturik zeuden, 2.520 ikasten zeuden eta 2.135 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Choisy-le-Roi udalerrian 15.936 unitate fiskal zeuden, 39.516 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.877 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 1.793 komertzioetatik, 9 erauzte enpresak ziren, 30 janari enpresak ziren, 9 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 58 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 308 eraikuntza enpresak ziren, 413 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 111 garraio enpresak ziren, 139 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 52 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 48 finantziazio enpresak ziren, 71 higiezinen enpresak ziren, 234 zerbitzu enpresak ziren, 194 administrazio publikoko enpresak ziren eta 116 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 518 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa, 2 lan bilaketa bulegoak, 1 jendarmeria, 2 posta bulegoak, 9 banku bulegoak, 6 funerariak, 20 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 5 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 ibilgailuen alokairu bulegoak, 5 autoeskolak, 48 igeltseroak, 54 margolariak, 26 zurginak, 55 iturginak, 40 argiketariak, 50 eraikuntza enpresak, 39 ile apaindegiak, 4 albaitariak, 5 aldi baterako lan enpresak, 95 jatetxeak, 24 higiezinen agentziak, 14 tintoreriak eta 10 apaindegiak.
2009an zeuden 128 establezimendu komertzialetatik, 4 supermerkatuak, 3 120 m2 baino gehiagoko dendak, 25 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 21 okindegiak, 16 harategiak, 1 arraindegi zen, 11 liburu dendak, 24 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 2 zapata-dendak, 4 elektrotresna dendak, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen, 4 lurrin-dendak, 1 bitxi-denda zen eta 9 lore-dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1, 3 psikiatriko, 2 osasun-zentro, 15 botika eta 3 anbulantzia zegoen.
2009an 8 haur-eskola eta 9 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Choisy-le-Roi udalerrian 4 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 1hezkuntza orokorreko lizeoa eta 2 lizeo teknologiko.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 1.864 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 266 eta lizeo teknologikoetan 800.
goi mailako heziketa zentru pribatu bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Erregeen Bidea
Erregeen Bidea, Ilgora Emankorra rentzako berebiziko garrantzia zuen merkataritza ibilbide bat izan zen, Nilo eta Eufrates lotzen zituena Sinai penintsula eta Mediterraneoko Sortaldea zeharkatuz. Bere garrantzi estrategikoa inperioen arteko gerretan dago, Egipto, Hati edo Asiria, eta, ziuraski, Israelgo Erresuma k eta Juda koak mantendu zituztenetan.
Erregeen bideari buruzko erreferentziarik zaharrenetako bat Biblia koa da :
'Utz iezaguzu zeure lurraldetik igarotzen. Ez gara igaroko ez soroetatik, ez mahastietatik, eta ez dugu edango zure putzuetako urik. Errepidetik joango gara, apurtxo bat ere saihestu gabe, zure lurraldea zeharkatu arte.'
Zenbakiak 20, 17
Ibilbidea
Heliopolis en hasi eta ekialdera zihoan, Clysmara (Suez). Sinaiko basamortua Mitlako pasabidetik zeharkatzen zuen, Nekhl eta Themed gotorlekuek babestua, Eilat eta Aqaba ra iritsi arte, Itsaso Gorria ren iparraldean.
Aqabako golko tik, jada Ekialde Ertainean zegoena, iparraldeko norabidea hartzen zuen Aravako harana jarraituz eta Petra, Ma 'an, Udruh, Sela eta Shaubak zeharkatuz, eta Al Karak eta Madaba moabitar hiriak zeharkatuz, Itsaso hileraino. Handik, Jordan ibaiari jarraitzen zion bere ekialdeko ertzetik, Rabbah (Amman), Gerasa eta Bozrah igaroz, ondoren Damaskora iritsi arte.
Betanzos-Ferrol burdinbidea
Betanzos — Ferrol burdinbidea Iberiar Penintsulako burdinbide bat da, Betanzos–Infesta eta Ferrol geltokiak lotzen ditu.
Burdinbidea 1913ko maiatzaren 5ean inauguratu zen Betanzos–Infesta eta Ferrol geltokien artean.
ADIFen arabera, 804 kodea dagokio.
Eraikuntza
1875ean trenbidea Lugotik Coruñara iritsi zenean, Ferroleraino adar bat sortzeko aukera ireki zen. Sarbide horrek balio estrategiko handia izango luke hiriko portuan dauden instalazio militarrengatik eta ontziolengatik. 1877an lehen enkante bat egin zen, esleipendunik aurkitu ez zuen linearen emakida emateko. Ez zen zorte hobea izan 1880ko bigarren enkante batean, hura ere hutsik geratu baitzen. Tren-enpresa pribatuek ez zuten pizgarririk aurkitzen, ibilbide laburra izan arren, garai hartarako ingeniaritza-lan nabarmenak eskatzen zituen linea baten aurrean, hala nola tunelak eta zubiak itsasadarraren gainean. Egoera horren aurrean, eta azken finean trazatuan interesatuenak eurak zirenez, funts publikodun gobernua bera izan zen obrarekin aurrera egitea erabaki zuena, porrot egin zuten enkante berriak egiten saiatu gabe.
Linea honen eraikuntza, Felipe Gutierrez bide ingeniaria buru zuen Trenbideen Lehen Dibisioaren ardurapean egon zen, eta hamarkada bat baino gehiagoz luzatu zen, Estatuak obrarekin amaitzeko zituen zailtasun handiak erakutsiz. Azken kostua hamar milioi pezetatik gorakoa izan zen. Azkenik, 1913ko maiatzaren 5ean, operatiboa baina amaitu gabea, Alfontso XIII.a korazatuaren botaduraren bezperan ireki zen, herriaren presioaren ondorioz.
Saint-Pandelon
Saint-Pandelon Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Landak departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Pandelon udalerrian erroldatutako biztanleak 741 ziren. Familiak 258 ziren, horien artean 56 pertsona bakarrekoak ziren (28 bakarrik bizi ziren gizonak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 71 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 123 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 294 etxebizitza zeuden, 278 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 268 etxeak ziren eta 26 apartamentuak ziren. 278 etxebizitza nagusietatik 221 bere jabearen bizilekua ziren, 47 alokairuan okupaturik zeuden eta 10 doan lagata zeuden; 6 etxek bi gela zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 48 etxek lau zituzten eta 201 etxek bost zituzten. 251 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 101 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 172 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 502 ziren, horien artean 346 aktiboak ziren eta 156 inaktiboak ziren. 346 pertsona aktiboetatik 325 lanean zeuden (182 gizon eta 143 emakume) eta 21 langabezian zeuden (8 gizon eta 13 emakume). 156 pertsona inaktiboetatik 46 erretiraturik zeuden, 71 ikasten zeuden eta 39 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Pandelon udalerrian 279 unitate fiskal zeuden, 748 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.959 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 23 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2000. urtean Saint-Pandelon udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, 330 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dryhope
, Eskoziako herri bat da, Scottish Borders eremu administratiboan.
Le Martinet
Le Martinet Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gard departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Le Martinet udalerrian erroldatutako biztanleak 793 ziren. Familiak 376 ziren, horien artean 176 pertsona bakarrekoak ziren (72 bakarrik bizi ziren gizonak eta 104 bakarrik bizi ziren emakumeak), 108 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 68 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 601 etxebizitza zeuden, 401 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 121 bigarren erresidentzia ziren eta 79 hutsik zeuden. 280 etxeak ziren eta 286 apartamentuak ziren. 401 etxebizitza nagusietatik 206 bere jabearen bizilekua ziren, 178 alokairuan okupaturik zeuden eta 17 doan lagata zeuden; 31 etxek gela bat zuten, 25 etxek bi zituzten, 96 etxek hiru zituzten, 139 etxek lau zituzten eta 110 etxek bost zituzten. 181 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 173 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 114 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 439 ziren, horien artean 272 aktiboak ziren eta 167 inaktiboak ziren. 272 pertsona aktiboetatik 205 lanean zeuden (118 gizon eta 87 emakume) eta 67 langabezian zeuden (31 gizon eta 36 emakume). 167 pertsona inaktiboetatik 66 erretiraturik zeuden, 30 ikasten zeuden eta 71 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Le Martinet udalerrian 371 unitate fiskal zeuden, 742 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.438 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 27 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 4 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 igeltseroak, 1 zurgina, 2 iturginak eta 1 ile apaindegia.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak eta 1 okindegia zen.
Austrolebias luteoflammulatus
Austrolebias luteoflammulatus Austrolebias generoko animalia da. Arrainen barruko Rivulidae familian sailkatzen da.
Le Martinet
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Deißlingen
Deißlingen Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Tactic
Tactic Guatemalako Alta Verapaz departamentuan kokatutako udalerria da.
Erosketa orga
Erosketa orga batik bat supermerkatu eta azalera handiko beste saltokietan bezeroak erositako produktuak garraiatzeko ibilgailu bat da. Beste diseinu bat dutela, aireportu eta tren geltokietan ere aurki daitezke orgak maletak garraiatzeko. Bezeroak supermerkatuan zehar erosi behar dituen produktuak gurdira sartu eta kutxara iristean, produktuak banan banan ateratzen ditu, ordainketarako kontua egitearren. Gehienetan orgak supermerkatuetako kanpo aldera edo parkingera ere eraman daitezke, zama orgatik automobilera edo beste ibilgailu batera aldatzeko. Orgak ilaretan gordetze dira, bata bestearen atzetik, kanpo aldean zein barru aldean, leku txikiagoa har dezaten. Horretarako, erosketarako gurdiaren atzeko aldea altxatu egiten da, orgak bata bestearen barnean sartzeko. Ilara hauetatik orga bat hartu ahal izateko, orgak berak duen zirrikitu batetik txanpon bat sartu behar izaten da, ilarako aurreko orgarekin duen lotura askatzeko. Orga ilaran sartu eta aurreko orgarekin lotzean, txanpona berreskuratu egiten da.
Erosketa orgen edukiera 60-240 litrokoa izaten da. Haurrek gidatzeko orga txikiagoak ere daude supermerkatu askotan. Pisuari buruz, 80-150 kg zamak eraman ditzakete. Askotan, orgako alde bat zabaldu eta haur txikiak orga gainean eramateko eserleku bat izaten da. Orga gidatzen laguntzeko kautxuz estalitako lau gurpil mugikorren gainean ibiltzen dira. Orgak burdinazkoak, kaiola baten antzeko diseinuaz, edo plastikozkoak izan daitezke.
Udalbus
Udalbus Gipuzkoako Eibarko udalerrian autobus zerbitzu publikoa eskaintzen duen enpresa da. Gaur egun 2 ibilbide besterik ez ditu eskaintzen.
Ferrelview (Missouri)
Ferrelview Missourieko herrixka bat da. Platte konderrian kokatua dago. 2010ean 451 biztanle zituen, 0.3 kilometro koadrotan banatuta.
Bazar Handia (Ürümqi)
Ürümqiko Bazar Handia, ofizialki Xinjiangeko Nazioarteko Bazar Handia (شىنجاڭ خەلقئارا چوڭ بازىرى, Шинҗаң Хелқ'ара Чоң Базири), munduko bazar edo azoka handiena da, Txina ipar-mendebaldeko Ürümqi hirian dagoena. Kultura eta arkitektura islamiarra, merkataritza etnikoa turismoa eta aisialdia konbinatzen ditu.
Historia
Ürumqi Zetaren Bidean sortu zen eta merkataritza tradizio handia izan du. Gaur egungo Bazar Handia 2002an eriki zen eta 2003ko ekainaren 26an ireki zituen ateak. Bazarra osatzen duten eraikinek islamdar arkitektura eta hiriko etnien kultura erakusten dute; uigurrak, kazakhak, Hui txinatarrak... Zetaren Bidea islatzeko asmoarekin eraiki zen horrela.
Deskribapena
Ia 40.000 m²-ko azalera hartzen du. 3.000 saltokitik gora daude eta denetarik saltzen dute; jantziak, musika tresnak, ontziak, bitxiak, fruitu lehorrak, gozoak, alfonbrak... Errusia eta Mongoliatik ekarritako produktuak ere saltzen dira.
Eraikin aipagarri batzuk badaude bazarrean:
Xinjiangeko Zetaren Bidearen Museoa
Bazar Handiaren ondoan dago, Europar estiloko eraikin baten 5. eta 6. solairuetan. Bertan ikusgai dauden objetu gehienak bi garairi dagozkio, Han dinastiari (K.a. 202-K.o. 220) eta Tang dinastiari (618-907). Basamortu eremu honetako zibilizazio eta kulturen erakusketa dauka eta txinatarren eragina nolakoa izan zen ere azaltzen du.
Deizisau
Deizisau Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Chuanchia labiosa
Chuanchia labiosa Chuanchia generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Urtarrilaren 11
Urtarrilaren 11 gregoriotar egutegiaren urteko hamaikagarren eguna da. 354 egun falta dira urtea amaitzeko, 355 egun bisurteetan.
Jaiak eta urteurrenak
Sehaska egutegiko izendegia: Altzai, Altzagarate, Haltz/Haltza eta Ezker/Ezkerra.
Kanpo estekak
Urtarrilaren 10 | Urteko egutegi | Urtarrilaren 12
Elephantulus intufi
Elephantulus intufi Elephantulus generoko animalia da. Macroscelidea ordenaren barruko ugaztuna da. Macroscelididae familian sailkatuta dago.
Festus (Missouri)
Festus Missourieko hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 11,602 biztanle zituen, 14.78 kilometro koadrotan banatuta.
NA-7503
NA-7503 edo Goldaratzko errepidea, Nafarroako herri errepidea da, NA-1300 nafar errepideko 4,07 kilometroan hasi eta Imotzen dagoen Goldaratz kontzejura arte doa. Errepidea 2,48 kilometro luze da.
Chrysichthys okae
Chrysichthys okae Chrysichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Claroteidae familian sailkatzen da.
Ernst Chain
Ernst Boris Chain (Berlin, 1906ko ekainaren 19a - Castlebar, 1979ko abuztuaren 12a) germano-britainiar biokimikaria izan zen. 1945eko Medikuntzako Nobel Saria jaso zuen Alexander Fleming eta Howard Floreyrekin batera penizilinari buruz egindako lanagatik.
Biografia
Alemanian jaio zen jatorri juduko familia batean. Kimika ikasi zuen Friedrich Wilhelm Unibertsitatean.
Naziak boterera iritsi zirenean, Ingalaterrara joan zen. Han ikasi zuen Cambridgeko Unibertsitatean, Sir Frederick Gowland Hopkinsen gidaritzapean. 1935ean patologo lana onartu zuen Oxfordeko Unibertsitatean.
1939tik Howard Floreyrekin lan egin zuen mikroorganismoek sortutako bakterioen aurkako agenteen ikerketan. Flemingen lana aprobetxatuz, penizilinaren efektu terapeutikoa eta konposizio kimikoa aurkitu zituzten.
Gerraren amaiera aldera Erromara joan zen Osasun Institutu Nagusian lan egitera. 1964an Britainia Handira itzuli zen Londresko Imperial Collegeko biokimika departamentua sortu eta zuzentzeko. Bere bizitzaren amaieran sionista sutsua izan zen.
Bezange-la-Petite
Bezange-la-Petite Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bezange-la-Petite udalerrian erroldatutako biztanleak 92 ziren. Familiak 32 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 40 etxebizitza zeuden, 35 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. 39 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 35 etxebizitza nagusietatik 33 bere jabearen bizilekua ziren eta 2 alokairuan okupaturik zeuden; 2 etxek hitu gela zituzten, 5 etxek lau zituzten eta 28 etxek bost zituzten. 25 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 17 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 14 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 48 ziren, horien artean 30 aktiboak ziren eta 18 inaktiboak ziren. 30 pertsona aktiboetatik 29 lanean zeuden (19 gizon eta 10 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 18 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra finantziazio enpresa batena zen.
2000. urtean Bezange-la-Petite udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden, 480 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Eccles (Scottish Borders)
Eccles, 'An Eaglais', britaniera/galeseraz Eglwys, Eskoziako herri eta nekazal parrokia bat da, Scottish Borders eremu administratiboan.
Azido ftaliko
Azido ftaliko C6H4(CO2H)2 formula duen azido dikarboxiliko aromatikoa da. Naftalenoaren eta bentzinaren oxidazio katalitikoz eratzen da. Kristal itxurako gorputz solidoa da, eta oso erraz urtzen da ur berotan eta alkoholetan. 230° C-tan urtzen da, ura eta anhidrido ftalikoa ematen ditu. Azken hori ere kristal erako solidoa da, eta plastikoa, erretxina eta fenolftaleina prestatzeko erabiltzen da.
Gerygone tenebrosa
Gerygone tenebrosa Gerygone generoko animalia da. Hegaztien barruko Acanthizidae familian sailkatua dago.
Kircubbin (Down konderria)
Kircubbin (Cill Ghobáin) Ipar Irlandako udalerri bat da, Down konderrian dagoena. Strangford aintziraren kostaldean dago, Newtownards eta Portaferry udalerrien artean.
2011ko erroldaren arabera 1.153 biztanle zituen.
Naoya Takahashi
Naoya Takahashi (髙橋 直也) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gamba Osaka.
Issuu
Issuu online eskaintzen den zerbitzu bat da, idatzizko material digitalak modu erreal batean ikusteko modua ahalbideratzen duena: liburuak, aldizkariak, egunkariak edo bestelako mateliak inprimagarriak. 2006an fundatu zen konpainia eta zerbitzua 2007ko abenduan hasi zen. Issuu 2009ko 50 leku onenetrikoa izendatu zuen TIME aldizkariak eta gainera Webby Sariengatik omendua izan zen urte berean. Sare sozialen (edo Webgune sozialen) ikuspuntua ere bereganatzen du, Web 2.0 aplikazio bat bezala: Flickr argazkiak konpartitzeko, edo YouTube ala Euskaltube bideoak konpartitzeko, kasu honetan idatzitako dokumentuak ikusi egin daitezke on-line, edo ordenagailuara jeitsi ere. Kontsultatzeko, bilatzeko edo ikusteko behar den tresna bakarra nabigatzailea da.
Champ-Dolenteko zutarria
Champ-Dolenteko zutarria Bretainian zutik dirauen zutarririk garaiena da. Dol-de-Bretagne barrutian kokatzen da eta 10 metroko garaiera du.
Austrolebias melanoorus
Austrolebias melanoorus Austrolebias generoko animalia da. Arrainen barruko Rivulidae familian sailkatzen da.
Girl in Red
Marie Ulven Ringheim (Horten, 1999ko otsailaren 16a), Girl in Red izenaz ezaguna, norvegiar abeslari, musika ekoizle eta konpositorea da, eta 23 urterekin erreferente izatea lortu du gaur egungo gazte askorentzat. Artista independiente Queer honek musiko ezagunekin lan egin dau, Finneas adibide bat da. Billie Eilishek abeslariak, Marieren abestien letrak originalak eta argiak zirela argitu dau. Eilishek Ulveneri sorpresa bat eman zion Norvegiako Grammy Awards-etan. Mariek ez du baztertzen etorkizunean Eilishekin kolaboratzea. Beste artista Queer batzuekin egon da, Conan Gray eta Clairo adibidez.
Lehenengo Urteak
Marie Norvegiako, Horten hirian, 1999ko otsailaren 16an jaio zen. Hirian hasi zen bere bi ahizpekin batera eta bere guraso dibortziatuekin «Lasaia eta aspergarria» deskribatu zuten 2019ko urrian egindako Triple Jren elkarrizketa batean. Amak teknologian lan egiten zuen eta aita polizia zen. Bere aitonak gitarra eta pianoa jotzen zituen, baina etxean instrumenturik gabe hazi zen. Ulvenek 2012an jaso zuen bere lehen gitarra baina, 2013ra arte ez zen jotzen hasi. Bere aitona izan zen musikarekiko bere interesa esnatu zuena. Bere kabuz ikasi zuen pianoa, gitarra eta musika ekoizten. Ulven, idazten eta norvegiar musika konposatzen hasi zen eta musika ikasteko asmoa izan zuen, baina ez zuen inoiz pentsatu bere musikak, profesional mundura eramango zuela
2015–2017: SoundCloud y «I Wanna Be Your Girlfriend»
Bere aitaren Blue Yeti mikrofono bat lortu ondoren, 2015. urtean, Ulven hasi zen idazten eta Norvegiako musika SoundCloud-era igotzen «Lydia X» ezizenarekin Ulvenek «Girl in red» izen artistikoa sortu zuen, lagun batekin testu-mezu bidez identifikatzen saiatu ondoren .Ezizen berria erabiliz, «I Wanna Be Your Girlfriend» bere lehen singlea argitaratu zuen SoundCloud-en, 2016ko azaroan,, non bost mila transmisio inguru lortu zituen bost hilabetean. Norvegiako musika NRK Urørt webgunean single funtzioa jarraituz, «I Wanna Be Your Girlfriend»ek milaka transmisio metatu zituen eta Ulvenek jarraitzaile ugari irabazi zituen.
2018-2019: Chapter 1 y Chapter
2018ko Ulvenek, «Summer Depression» eta «Girls», milioika bisita eta transmisio lortu zituen linean. 2019. urtearen hasieran, bere lehen saria irabazi zuen «Norvegiako iritsi berria» saria jaso zuenean GAFFA 2018. Sarietan Ulvenek «I Wanna Be Your Girlfriend» kaleratu zuen Apple Music-en 2018ko martxoan. Ulvenen EP debuta kaleratu ondoren, Chapter 1, 2018ko irailaren 14an, «I Wanna Be Your Girlfriend» 9. postuan zegoen The New York Times-en «2018ko 68 abesti onenak» izenekoan. 12 EP horrek aurretik kaleratutako bost single zituen: «I Wanna Be Your Girlfriend Chapter 1en lehen abestiak 150 milioi transmisio baino gehiago ditu gaur egun Spotifyn. Girl in red biran atera zen Clairorentzat laguntza gisa Dublinen eta Parisen 2018ko irailean, eta «We Fell in Love in October» kaleratu zuen azaroan. 2018ko urrian, «I Wanna Be Your Girlfriend» abestiak P3 Gull sariak irabazi zituen, Ameriketako Estatu Batuetako rock zerrendetako 14. postuan. Abestia denbora-ekitaldi gisa interpretatu zuen 2018ko sari-ekitaldian, Astrid S, Dagny eta Emilie Nicolas izenekin batera. Ulvenek 2019ko martxoan ekin zion Conan Grayri laguntzeko Ipar Amerikan egin zuen lehen birari.
Bere bigarren EPa, Chapter 2, 2019ko irailaren 6an kaleratu zuen, AWAL zigilupean. Bost abesti zituen: "Watch You Sleep", "I Need To Be Alone", "Dead Girl In The Pool", "I 'll Die Anyway" eta "Bad Idea!". Azken abesti hau EPko arrakastatsuena izan zen, eta 2021eko apirilean hirurogeita hamar milioi erreprodukzio baino gehiago izan zituen Spotifyn. “Chapter 2” kaleratu zuen egun berean Beginnings argitaratu zuen, binilozko album esklusibo batean bere banakako katalogoaren bilduma. 2019ko urrian ekin zion nazioarteko lehen birari, «World in Red» izenekoari, eta hainbat hiritan aritu zen, hala nola Dublinen eta San Frantziskon. baita Dork-en ere. 2019ko azaroan, iragarri zuen Girl Red izango zela, 2020ko arrakasta-zerrendako buru, eta horrek esan nahi du 2019ko abenduan agertu zela azalean. Hilabete horretan bertan, Gay Times-en azala ere izan zen. Ulven «Urteko Iritsi Berria» rako izendatu zuten P3 Gull.15/16 Sarien 2019ko edizioan
2020 – If I could make it go quiet
2020ko urtarrilean Ulven NMEren azalean agertu zen. Halaber, «Kate 's Not Here» singlea eman zuen The Turning 2020 beldurrezko film supernaturaleko jatorrizko soinu-bandarako. Berak esan zien Billboard eta NMEri bere estreinako albuma, World in Red, kaleratu nahi du .17ko urria inguruan «Midnight Love» albumeko single nagusia 2020ko apirilean kaleratu zen, Ulvenek NMEri esan zionean «[ COVID-19aren pandemia]  Ez du World In Red geldituko!». 2020ko maiatzean, Ulven Dazed 100eko urteko zerrendan sartu zen, bere «I Wanna Be Your Girlfriend» singleak 150 milioi transmisio erregistratu ondoren. 2020ko erdialdean, Girl in Red identifikazio bitxiaren sinbolo ezagun bihurtu zen TikTok online plataforman, non erabiltzaileek "Girl in Red entzuten duzu?" esaldi arrunta erabiltzen zuten, inor lesbiana ote den diskrezioz galdetzeko modu gisa. Azaroan, " Two Queens in a King Sized Bed " izeneko single bakarra kaleratu zuen, 2020ko P3 Gull sarietan "Artist of the Year" saritua izan baino lehentxeago.
2021eko martxoan, bere estreinako albuma "if i could make it go quiet" deituko zela iragarri zuen sare sozialen bidez, eta apirilaren 30ean kaleratuko zen; gainera, lehen singlea, "Serotonin", martxoaren 3an argitaratuko zen. Abesti hau Girl in Red eta Finneas O 'Connelek ekoiztu zuten, Billie Eilish konpositore eta anaia bezala ezaguna.
Eraginak
Ulvenen musikak gai desbardinak sakontzen ditu: erromantzea, buruko gaixotasunak eta LGTB komunitatearen parte izatea, adibide batzuk dira. Taylor Swift izendatu zuen bere eragin musikal handienetako bat bezela.
Bizitza pertsonala
Ulven gaur egun Osloko Grünerløkka barrutian dago. LGBTQ komunitatearen artean, asko ezagutzen da eta erreferentetzat hartzen da. Musika ekoizpena eta kantu konposizioa ikasi zituen Westerdals Oslo School of Arts, Communication and Technology n.
Cirrhinus caudimaculatus
Cirrhinus caudimaculatus Cirrhinus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Das Boot
Das Boot (euskaraz "Ontzia") 1981eko Wolfgang Petersen alemaniar zinema zuzendariaren filma bat da. 1973ko Lothar-Günter Buchheim idazlearen izen bereko Das Boot eleberrian oinarritua dago.
Filma Bigarren Mundu Gerran girotua dago, U-Boot itsaspekoa eta bere eskifaiaren fikziozko istorioa kontatzen da. Atlantikoko guduan aliatuen gerraontzien ehizan alemaniarren izandako kemen eta burugogorkeria ere erakusten da, Heinrich Lehmann-Willenbrock komandantearen agindupeko benetako U-96 modeloa, U-Boot VII mailakoa, protagonista nagusia delarik.
Sinopsia
1942, Bigarren Mundu Gerra bete-betean. U-96 alemaniar itsaspekoa Frantziako La Rochelleko portutik itsasoratu berria da, bere misioa ahal bezainbeste britainiar zamaontzi hondoratzea da. Baina britainiar zamaontziez osatutako taldeak gerraontziz gero eta babestuagoak daude, honek alemaniar itsaspekoen betebeharra askoz ere zail eta arriskutsuagoa bilakatzen duelarik. Misioa aurrera doan heinean, itsaspeko eskifaia gero eta froga fisiko eta psikologiko latzagoak jasan beharko ditu.
Parisko Komuna
Parisko Komuna (La Commune de Paris, ) 1871ko martxoaren 18tik maiatzaren 28ra arte Parisen agintea izan zuen gobernu iraultzaile eta sozialista erradikala izan zen. Napoleon III.a enperadoreak 1870eko irailean izan zuen porrotaren ostean, Frantziako Bigarren Inperioaren gainbehera etorri zen. Momentu horretan Frantziako Hirugarren Errepublika eratu zen, Prusiarekin gerran zegoena. Prusiak hilabeteko setioa egin zion Parisi. Langile-klasearen gune garrantzitsua zen Frantziako hiriburua momentuan, eta hiriaren defentsa erradikalizatutako Frantziako Guardia Nazionalaren esku zegoen, Frantziako Armadaren esku egon beharrean. 1871n Adolphe Thiers, Frantziako gobernu nazionalaren buru berriak, armistizioa sinatu zuen Prusiarekin: Armada armagabetu zuen, baina ez Guardia Nazionala.
Komunako Guardia Nazionaleko soldaduek Frantziako armadako bi jeneral hil zituzten, eta Komunak Frantziako gobernuaren autoritatea onartzeari uko egin zion. Armadak Komuna deuseztatu zuen "La semaine sanglante"an ("Aste Odoltsua") zehar, 1871ko maiatzaren 21ean hasita.
Komunan zehar izandako politiken eztabaidek eta gertakariek garrantzia handia izan zuten garaiko emantzipazioaren aldeko hainbat pentsalari eta eta ekintzailerentzat, besteak beste Louise Michel, Élisée Reclus, Elisabeth Dmitrieff, Prosper-Olivier Lissagaray edo Karl Marx.
Aurrekariak
Parisko Komunaren genealogia eraikitzean eta aurrekarietan atzera begiratzean, Frantzia-Prusia gerraren emaitzaren eta horrek, bereziki Parisko setioaren ondorioz, sortutako haserre eta baldintza materialen okertzearen ondorio bezala adierazten da Komunaren sorrera. Gertakizunetik atzera eginez baina, 1868tik aurrera Parisen izugarrizko hazkundea izan zuten langileen klub eta bileretan aurkitu daiteke Komuna edukiz beteko zuten ideien ernamuina.
Gerra Frantziaren porrotarekin amaitzean, Parisko joera iraultzaileek bultzaturiko herri-altxamenduaren bidez ahal izan zen Komuna. Prusiaren aurkako gerra, Napoleon III.ak hasia 1870ean, Frantziarentzat erabateko hondamena izan zen. Urte bereko irailean Paris etsaiaren setiopean geratu zen. Azken urteetan aberats eta behartsuen arteko distantzia asko nabarmendu zen hiriburuan, eta goseak, prusiarren bonbardaketarekin batera, haserrea zabaldu zuen herrian. Langileak ideia erradikalagoak hartzen hasi ziren. Eskaera nagusietako bat zen Parisko biztanleek aukeratutako gobernu autonomo bat behar zutela, eta baita ekonomiaren kudeatzean sistema berdinzaleagoa ere (ez nahitaez sozialista). 1871n, Louis-Adolphe Thiers ek, gerora Frantziako presidente izan zenak, armistizioa izenpetu zuen prusiarrekin: hor, Parisen okupazioa onartu behar izan zuen, baina paristar gehienek ez zuten erabaki hori gogo onez hartu.
Garai hartan, milaka paristar "Guardia Nazional" izena zuen herritar milizia bateko kide ziren: talde hura hiria defendatzeko asko hazi zen. Auzorik behartsuenetako gudarosteek beraien ofizialak aukeratzen zituzten eta hainbat kanoiren jabe ziren. Guardia Nazionalak, prusiarren aurka hiriaren defentsan gogor egin eta gero, orain ez zuen okupazioa onartzen, eta prusiarren presentzia hiriko eremu txiki batera mugarazi zuen.
Mugimenduak hasi ziren, Guardia Nazionalaren Komite Zentral bat sortzeko. Louis-Adolphe Thiers komite horrek boterea bereganatzeko arriskua zegoela konturatu zen. Gainera, Guardia Nazionalak prusiarrak probokatuko ote zituen beldur zen.
Altxamendua
Prusiarrak denbora laburrean egon ziren Parisen, baina hiriak setiatuta segitu zuen gerraren indemnizazioen afera erabakitzen zen bitartean.
Aldi berean, Guardia Nazionalaren Komite Zentrala erradikalizatzen eta herritarren artean aginpidea irabazten ari zen. Gobernuak Guardia Nazionalak Montmartren zituen kanoiak berreskuratzeko agindu zien bere tropei, baina soldaduek Guardia Nazionalarekin eta bertako biztanleekin bat egin zuten. Claude Martin Lecomte jeneralak jendearen aurka tiro egiteko agindu zienean, haren soldaduek zaldiaren gainetik jaitsiarazi eta fusilatu egin zuten, Thomas jeneralarekin batera.
Iraultza berehala zabaldu zen hiritarren eta gainontzeko indar armatuen artean, eta Thiers presidenteak Versaillesera ihes egin behar izan zuen oraindik leial zituen tropekin. Orain, Guardia Nazionalaren Komite Zentrala Parisko gobernu bakarra zen: laster asko, aginteari uko egin eta komuna baterako hauteskundeak deitu zituen.
Komunaren izaera
Ideia desberdinetako jende askok osatzen zuen arren, Komunak hasiera ona izan zuen, bi milioi biztanleko hiri bateko gutxieneko zerbitzuak mantentzea lortuta. Adostasuna lortu zuten demokrazia sozial eta progresista batera zuzendutako politika jakin batzuen inguruan. Soilik 60 eguneko iraupena izanik, dekretu gutxi egin ziren, besteak beste:
Komunak bandera gorria hartu zuen, Frantziako bandera hirukoloredunaren ordez. Komunaren Kontzilioa arlo nagusiez arduratzen zen arren, tokian tokiko batzarrek autonomia handia zuten. Sozialistak, anarkistak, Blanquistak, errepublikar liberalak... denak komunan integratuta zeuden. Gaur arte, mundu osoko anarkista eta sozialistek komuna goraipatu dute, bertako ideia-aniztasuna, langileen botere eta talde iraultzaile ezberdinen arteko kolaborazio maila handiagatik.
Karl Marxen laguntzailerik hurbilen Friedrich Engels en iritziz, Komuna ez zen estatu bat izan, kontuan harturik tokian tokiko batzarren politika autonomoa, armada profesionalik ez izatea eta beste gabezia batzuk. Estatuaren aboliziora zuzendutako trantsizio era bat izan zen soilik. Trantsizio era hark nolako garapena izan zezakeen, galdera teoriko bat izango da beti: Segituan, Versaillesen eratutako armada berriak eraso egin zion.
Errepresioa
Versailleseko gobernuaren indarrek apirilaren 2an eraso zioten komunari eta hiria gupidagabe bonbardatu zuten. Courbevoie segituan erori zen eta Komunaren Versaillesen aurkako erasoak porrot egin zuen. Defentsa eta biziraupena helburu nagusi bihurtu ziren. Parisko emakume langileek paper garrantzitsua jokatuko dute hiriaren defentsan. Guardia Nazionalean parte hartu zuten eta bere bataloia ere osatu zuten. Bataloi horrek geroago Blancheko Jauregia heroikoki defendatuko zuen.
Parisko errefuxiatu eta erbesteratuen komunitate atzerritarra ere laguntza handikoa izan zen: horien artean Jarosław Dąbrowski, Poloniako ofizial ohia, Komunako jeneralik onena bihurtu zen. Komunak internazionalismoaren influentzia nabaria zuen, eta hori dela eta, Vendômeko Zutabea, Napoleon III.aren garaipenak goraipatzen zituena eta Chauvinismoaren sinbolotzat jotzen zena, eraitsia izan zen.
Atzerritik elkartasun mezu ugari heldu arren, ez zen komunarentzat laguntza konkreturik heldu, Parisetik informazio guztia ateratzea eragotzi baitzuen Thiersek. Gainontzeko frantziar lurraldean, Narbona, Limoges eta Marseillan mugimenduak zapalduak izan ziren.
Maiatzaren 21ean, traizio baten ondorioz, Parisko harresietako mendebaldeko ate bat ireki zen, eta Versailleseko tropek hiriaren errekonkistari ekin zioten, lehenik auzorik aberatsenak hartuz: han, begi onez hartuak izan ziren.
Komunaren zentralitate eza, hasieran ezaugarri positibo bat izan zena, borroka egitean desabantaila bihurtu zen, tokian tokiko batzar bakoitzak bere kontura egin baitzuen borroka, estrategia globala hartu beharrean. Horrela, bata bestearen ondoren garaitu zituzten. Versaillesekoek agindu zentral bat eta artilleria modernoa zituzten.
Erasoan zehar, gobernuko tropak hainbat hiritar errugaberen hilketaren erantzule izan ziren: atxilotuen aurka tiro egin zen eta talde-exekuzioak ohiko gauza bihurtu ziren. Gobernuak 900 bat gizon galdu zituen denera. Heriotza horiek hainbat aldiz biderkatuta mendekatu zituzten.
Erresistentziarik gogorrena ekialdeko langileen auzoetan izan zen: zortzi eguneko kale borroka gogorra egon zen (La Semaine sanglante, hots, "Aste odoltsua"). Maiatzaren 28an, Belleville eta Ménilmontanteko azken erresistentzia guneak erori ziren.