cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pierre-Buffière
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 65 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 9 eraikuntza enpresak ziren, 9 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 3 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren, 9 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2000. urtean Pierre-Buffière udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1 eta botika 1 bat zegoen.
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen. Pierre-Buffière udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 341 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Nikolaos Damaskokoa
Nikolaos Damaskokoa edo Dimaskokoa (Νικόλαος Δαμασκηνός, Nikolāos Damaskēnos, نقولا_الدمشقي) Judeako Erresumako politikari, diplomatiko, historialari, eta filosofoa izan zen, heleniar etniakoa, bere garaian oso ospetsua, Herodes I.a Handiaren adiskide mina.
Bizitza
Nikolaos Damaskon OAko 64an jaio zen sendi pribilegiatu baten kide. Bere amaren izena Stratonike zen eta aita Antipatros jakin bat zen dirutza hizlari egin zuena, eskola edo epaitegietan. Nikolaosek eliteko heziketa zabala jaso bide zuen Siriako greziar eskoletan eta Peripatos korrontean sartu zen.
OAAko 14an, Nikolaos Marcus Vipsanius Agrippa Asia Txikiko gobernadorearengana jo zen, helenizatutako hirietan bizi ziren diskriminatutako juduen kasua aurkeztera. Ondorioz Ilion hiriaren zerga proiektua alde batera uzten konbentzitu zuen Nikolaosek.
Hala ere, Erroman Augustusenganako enbaxada bere ekimen garrantzitsuena zuen. Herodesek anbatarrei gerra deklaratzean Augustusen haserrea eragin zuen, honek Erromako aliatu leialtzat hartu baitzituen. Baina kontua da Silaeosek, Obodas Anbateko erregearen idazkariak, Trakonitisen matxinada bere diruaz sustatu eta allegian Augustoren sabaetarren aurkako militar eginkizuna aholkularitza malguaz saboteatu egin zuela. Atze-oihal honekin, Nikolaosek saihetsi zuen Herodesen aurkako prozesua eta Silaeos gerrako erantzule eginez honen exekuzioa bideratu zuen.
Horrez gain, Nikolaos Quinctilius Varus Siriako (eta Judea Erresumaren gainean tutoretzan ihardunez) gobernadore erromatarraren aurrean Herodesen izenean eta akusazioaren ordezkaria bezala agertu zen Herodes Antipatrosen, Herodesen semearen, aurkako auzian, OAAko 4an honen exekuzioaz amaitu zena.
Herodes hil ondoren, Ptolemaiosek hildako erregearen zigilu-eraztuna eta testamentua Augustusi ekarri zizkion Erromara. Anai biak hor sendi liskarren erdian ziren, eta Augustusen aurrean halaber Herodes Arkelaosen hautagaitzaren babesle, honen aitaren ondorengotzarako. Azkenik, Nikolaos Herodes Arkelaos errege berriaren aholkularia zen ere. Baina hasieran laguntza eman zion arren hura ordezkatzea ukatu zuen, Herodes Haundiak behin menperatu zituen hiri helenistikoek independentzia eskatu eta gero.
Berak idatzi zuen Herodesi ohartarazi zuela honen semeak, sasi-Hasmondar oinordekoek Alexander eta Aristobulus, eta Antipatros ez hil erasotzeko hau Herodesen enearen zoritxarren hasiera izango litzatekelakoan.
Nahiz eta bere jarduera politikoaren ondorioz Judea hobeto ezagutu beste historialari helenistikoek baino, eta Tanakh fidantzazko iturritzat jo bazuen ere, idazkietan Nikolaosek herri juduaren aurkako etsaikeria agertu zuen eta bereziki Hasmon sendiaren inguruan, aldi berean Herodestarrak goraipatzen bazituen bitartean. Yosef bar Mattityahuk Gerra Judu-Erromatarrak bere lehen liburuan, batez ere Nikolausek Hasmon eta Herodes sendiei buruz idatzitako material historikoan oinarritu bazen ere, urteak geroago, ordea, Juduen Antzinako Kontuak liburua idaztean jarrera oso kritiko bat hartu zuen behin bere iturri nagusia izan zenarekiko.
Nikolaosi buruzko artikulu bat dago Sudan.
Istoriai
Bere bizitzaren amaieran, Istoriai, 144 liburu historia unibertsal bat, konposatu zuen, nahiz eta Suda 80 liburu soilik aipatu. Baina, 2, 4, 5, 6, 7, (8), 96, 103, 104, 107, 108, 110, 114, 123 eta 124. liburuaren erreferentziak ezagutzen dira. Lehen zazpi liburuen zati luzeak aipamenetan kontserbaturik daude, Constantinos Porphyrogennetosek prestatutako Excerpta de Virtutibus et Vitiis (OAko 905-959) izeneko konpilazioan. Hauek Asiria, Media, Grezia, Lidia, eta Pertsiako historiaz hedatzen eta garrantzitsuak dira, halaber, historia biblikoari dagokionez.
Yosef bar Mattityahuk ziurrenik bere Herodesen historiarako erabili du lan hau, zer eta non Nikolaosen kontua gelditzen den, hau da, Archelaosen erregealdiaren hasieran, Yosef bar Mattityahuren kontua bat-batean azaleko bihurtzen baita.
Greziako mitoak eta ekialdeko historia jorratzean, orain galduta dauden kalitate gorabeheratsuko beste lan batzuen menpe izan zen. Ctesiasi jarraitu zitzaionean, bere lanaren balioa malgua da.
Indiar errege baten Augustorenganako enbaxada
Nikolaosen historiaren pasarterik ospetsuenetako bat da kontakizun hau. OAko 13an, Dafnen, Antiokiaren aldean, Nikolaosek Puru Indiako erregeak Augustorengana bidalitako enbaxada topatu zuen. Enbaxadak larruan idatzitako gutun diplomatiko bat grezieraz zeraman. Honen garrantzia hor zetzan, Puruk seiehun erresuma baino gehiago bere menpe izan arren, Zesar Augustoren adiskidetasuna oso estimatu zuelako, prest zegoela honi bere inperiotik pasabidea ahalbidetu, edonora ere, eta hura laguntzeko edozein ekintzetan.
Enbaxada kideren bat sramana zen eta bere fedea frogatzeko Atenasen bere burua erre zuen. Gertakari honek sentsazioa piztu zuen eta Estrabon eta Dion Kasiok aipatu zuten euren lanetan. Sramanarentzako hilobia egin zen, Plutarkosen garaian ere ikusgai idazkun honekin: "ΖΑΡΜΑΝΟΧΗΓΑΣ ΙΝΔΟΣ ΑΠΟ ΒΑΡΓΟΣΗΣ" ("Sramana maisua Indiako Bharuch etik").
Augustoren biografia
Zesar Augustoren bizitzaz (Biografias Kaisaros) idatzi zuen, enperadorea OAko 14an hil eta ondoren bukatua (beraz, Nikolaosek 78 urte zituela). Bi zati luze geratzen dira: lehena, Octaviusen ​​gaztaroari buruzkoa; bigarrena, Julio Zesarren hilketaren gainekoa.
Autobiografia
Autobiografia bat idatzi zuen ere, data ez da ziurra. Zatiak geratzen dira, batez ere, historia juduaz.
Aristotelesen lanen laburpena
Iruzkinak konposatu zituen Aristotelesi buruz. Horien laburpenak 1901ean Cambridgeko Unibertsitatean aurkitu zuten asirierazko eskuizkribu batean edukita (signatura: GG. 2. 14). Eskuizkribua gehienez Jacob Bar-Salibiren lan bat da. Nikolaosek jatorrizko lana, ziurrenik, Erroman 1|OAko 1an idatzi zuen, kritika erakarri zitzaonean filosofiaz gehiegi ari zelakoan aberats eta poteretsuak gordeiatu ordez.
De Plantis
De Plantis izeneko lana idatzi sasi-aristotelikoa da. Arabierazko itzulera Istanbulen topatu zuten 1923an. Cambridgen ere asirierazko eskuizkribu bat ere badago.
Gainerako lanak
Tragedia eta komedia batzuk konposatu zituen, gaur egun galdurik.
Gymnelus obscurus
Gymnelus obscurus Gymnelus generoko animalia da. Arrainen barruko Zoarcidae familian sailkatzen da.
Jasone
Jasone euskarazko emakumezko pertsona-izena da, kristau jatorrikoa, Andre Mariaren Jasokundearen mirarian oinarritua.
Baliokide hauek ditu izenak beste hizkuntza batzuetan:
Hego Euskal Herrian ohikoak dira Asun, Axun eta Mariasun hipokoristikoak, gaztelaniazko formatik eratorriak, baina Euskaltzaindiak ez ditu bere izendegian aipatzen. Bai ordea Asuntzi forma.
Terrier
Terrier izendapenaz hainbat txakur arraza biltzen dituen multzoa izendatzen da, nagusiki Erresuma Batua eta Irlandan sortu eta garatuak. Terrier arrazako txakurrek kilo batetik 32 kiloko pisuak izan ditzakete. Izena latineko terra (lur) hitzean jatorria du eta frantsesezko terrier (gordeleku) hitzera eratorria izan zen.
Cummington (Massachusetts)
Cummington Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Hampshire konderrian kokatuta dago, Massachusetts estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Montalto Pavese
Montalto Pavese Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Montalto Pavesek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Betametasona
Betametasona kortikosteroideen taldeko esteroide bat da, medikuntzan bere propietate immunosupresore eta antiinflamatorioengatik erabiltzen dutena. Efektu horiek dituzten beste farmako batzuek ez bezala, betametasonak ez du ur-erretentzioa sortzen. Krema, aerosol, lozio edo gel moduan ematen dute, azkura arintzeko, gorritzea gutxitzeko eta beste azaleko ondoezak, hala nola ekzema kasuetan, tratatzeko. Ahotik ere har daiteke, H1 errezeptoreen antagonistekin batera, erreakzio alergiko asko tratatzeko, edo muskulu barnetik, afekzio erreumatikoak, alergikoak, dermatologikoak edo kolagenoarekin lotutakoak tratatzeko.
Aiete
Aiete Donostiako (Gipuzkoa) auzoa da.
Hernaniruntz zihoan errepide zaharraren inguruan kokatua dago. Errepide hori oso garrantzitsua zen, XIX. mende erdialderarte Frantzia eta Madril elkartzen zituen Errege-Bidea ez baitzen Donostiatik pasatzen, Astigarraga eta Hernanitik baizik eta horren ondorioz nolabait hiri hau isolaturik geratzen zen, errepide hau funtsezkoa zelarik Donostia isolamendu horretatik ateratzeko.
Mirakontxarekin iparraldean, Amara Zaharra eta Amara Berrirekin ekialdean eta Antigua, Ibaeta eta Añorgarekin mendebaldean muga egiten du.
Lurzoruaren bizitegi-erabilera nagusi den auzo zabal honetan, etxebizitza eta biztanleriaren sakabanatzea ezaugarri nagusienetarikoa da. Beren artean loturarik ez duten zonalde desberdinak bereiz daitezke: erdigunea, eliza aldea, Etxadi, Bera Bera, Oriamendi, Miramon, Puio, Melodi, Errondo, etab.
Auzo honi bertako euskaran Goiko Galtzara deitu izan zaio, handik pasatzen zelako aipatu den izen bereko Donostia eta Hernani elkartzen zituen errepidea, baina Aiete jauregia eraiki zenetik auzo guztiak izen hori hartu du.
Azken urteotan, bide berriek eta eraikitako etxebizitzek auzoaren itxura asko aldatu dute.
Auzuneak
Udal Hirigintza Plan Orokorraren arabera auzoa honako auzunetan banatua dago:
Scolecenchelys laticaudata
Scolecenchelys laticaudata Scolecenchelys generoko animalia da. Arrainen barruko Ophichthidae familian sailkatzen da.
Miradolo Terme
Mugakideak
Miradolo Termek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Clinton (New York)
Clinton  New York estatuko herri bat da. Oneida konderrian kokatua dago. 2010ean 1,942 biztanle zituen, 1.62 kilometro koadrotan banatuta.
Viola (Delaware)
Viola Delawareeko herria bat da. Kent konderrian kokatua dago. 2010ean 34,427 biztanle zituen, 0.48 kilometro koadrotan banatuta.
Nomada obtusifrons
Nomada obtusifrons erle espezie bat da, Nomada generoan eta Apidae familian.
Protomelas kirkii
Protomelas kirkii Protomelas generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Zipreko hamar hiri-estatuak
Zipreko hamar hiri-estatuak Asarhaddon errege asiriarren idazkun batean agertzen diren Antzinako Zipreko hiriak dira. Idazkuna K.a. 673-672 urte ingurukoa da. Hiri gehienak greziarrak ziren baina baziren ere beste jatorrizkoak: feniziarrak, zipretarrak...
Hamar hirien zerrenda hauxe da. Ondoan grezierazko izena agertzen da:
Geroago zerrendan beste hiru hiri gehitu ziren:
Ni ez naiz hemengoa
"Ni ez naiz hemengoa" Joseba Sarrionandia idazle bizkaitarrak idatzitako saiakera liburua da, 1985ean Pamielak argitaratua.
Egunkari intimo baten modura antolatua dago liburua, ziegan bakartuta idatzitako narrazio labur eta gai askotako hausnarketekin. Guztira, 100 atal baino gehiagotan banatuta dago lana.
Glastonburyko Jaialdia
Glastonburyko Jaialdia Somerset konderriko (Ingalaterra) izen bereko udalerritik gertu antolatzen den musika eta bestelako arteetako festibala da. Urtero burutu dute 1970etik, urteren batean izan ezik. Michael Eavis antolatzaile burua izan da.
Hasierako edizioetan hippy korronteei eta psikodeliari jarraitu bazieten ere, denboran aurrera bestelako estiloak hartzen joan ziren, hala nola rock, pop, folk, reggae, etnikoa, elektronikoa eta hip hop.
Kartel buruak
The Cure, Van Morrison, Elvis Costello, Coldplay, David Bowie, Radiohead, Pulp, Blur, Oasis, Muse, R.E.M., Peter Gabriel eta Primal Scream ditugu historian zehar kartel buru ezagunenen artean.
Tasa (argipena)
Tasa hitzak adiera zenbait ditu:
Elías Piña
Elías Piña, lehenago provincia Estrelleta eta provincia San Rafael deitua, Dominikar Errepublikako mendebaldeko probintzia da. 1.426 kilometro koadroko eremua du, eta 63.438 biztanle zituen 2017an. Hiriburua Comendador da.
Geografia
Ekialdean Haitirekin du muga. Lurraldea goia eta laua da, iparraldean Erdialdeko Mendilerroa eta hegoaldean Neiba mendiak dituela.
Historia
San Rafael izenarekin sortu zuten 1942an, Benefactor probintziako mendebaldeko parte bat hartuta, Haiti aldeko muga-lurraldeak garatzeko egitarau baten baitan; 1965ean beste izen bat jarri zioten, Estrelleta, eta 1970ean Elías Piña izena eman zioten.
Burujabetza
Burujabetza, burujabetasuna edo subiranotasuna nazio, herrialde nahiz herri bateko lurraldea eta herritarrak gobernatzeko ahalmena, eskumena eta eskubidea da. Burujabetza duen nazio, herrialde nahiz herria burujabea dela esaten da.
Gizabanakoen eta taldeen historian boterea da protagonista garrantzitsuenetarikoa. Horrexegatik, hori da zuzenbide nahiz zientzia eta filosofia politikoen ardatz. Boterearen teoria eta zientzia, kratologia, diziplina gisa oraindik askorik landu ez bada ere, historiako une orok berariazko boterearen doktrina landu du, eta horren arabera antolatu du komunitate politiko bakoitzari dagokion botere eraginkorra. Esan daiteke Estatu modernoen boterearen doktrina berariazkoa dela burujabetza. Estatuaren espresio den heinean, kontzeptu historikoa da, Estatuaren beraren bilakaerarekin batera baita garatzen. Hala ere, burujabetasun kontzeptuak elementu aldaezinak ere baditu.
Burujabetza gizarte politiko baten aginpide goreneko boterea da, eta beste edozein botereren gainean dago. Botere horren sortzailea da haren jabe bakarra, burujabetzak iturburua ez baitu beste inolako botere motatan. Goreneko botererik ez duten gainerako giza elkarte guztiak multzo honetatik kanpo geratzen dira. Gehiago zehaztuz, burujabetzak esan nahi botere politikoa ez dagoela goi mailako beste botere baten mende, bera baita aginte gorena. Botere politikoa bere erabakiak beste botere baten ondorio ez direnean da burujabe.
Arestian aipatu bezala, giza historiaren une bakoitzean gauzatu den antolamendu politikoari egokituz eratu da burujabetza. Boterearen kontzeptua modu batean edo bestean erabili arren, burujabetza esaten den guztietan goreneko botere politikoaz ari gara.
Etimologia
Terminoa egiaztatu gabeko latin arrunt eko ‘’superanus’’etik dator (hori latineko‘’super’’-’’over’’ etik dator), gobernatzailea edo lider esan nahi duela. Ingelesezko erregealdian eragina izan zuen bere idazkera hitza XIV. mendean ingelesez agertu zenetik.
Burujabetza: Estatu modernoaren botere politikoaren ezaugarri
Indarra botere legitimo bihurtu eta izatezko boterea legezko botere bilakatzen duen neurrian, burujabetzak botere politikoaren arrazionalizazio juridikoa nahi du lortu.
Burujabetza Estatuak herri eta lurralde bat politikoki menderatzeko duen ahalmena da. Menderatze politiko hori konstituzioak edo oinarrizko antolamendu juridikoak ahalbidetzen dituen subjektuek egiten dute.
Ikuspuntu funtzionala alde batera utzita, burujabetzaren jatorriari buruzko eztabaida ez da agortu, azken batean, jatorri horretan baitatza gizarte baten goreneko botere politikoaren oinarria.
Nondik dator eta non datza burujabetza?
Antolamendu politikoa agintariaren eta herriaren arteko dualtasunean oinarritzen zen garaietan, ez zegoen gizartearen bi atal horiek biltzen zituen multzo politikorik. Botere politiko gorena batean ala bestean, hartan ala honetan, kokatzen zen, nahiz eta gehienetan agintarienean izan. Aldiz, «burujabetasun bikoitzaren» doktrinak bietan kokatzen zuen goreneko botere politikoa.
Dena dela, gauza bitxia da ikustea Estatua gizartearen gainetik gailentzeko bi bide daudela. Lehenengoa, ulergarriagoa dena, agintarien edo Estatuaren burujabetzaren babesaren bidezkoa; bigarren bidea paradoxikoagoa da, Estatuari aurre eginez babesten baitu herriaren ala gizartearen burujabetza.
Lehenengo aldia
Hasieran, burujabetza Estatu modernoa sortu eta indartzeko doktrina politiko gisa agertu zen. Zorrozki aztertuta, burujabetza Estatu absolutuaren mende sortutako kontzeptu politikoa, Estatuaren ezaugarri bat da burujabetza. Hortaz baliatu zen Estatu modernoa, botere absolutua aldarrikatzeko eta Erdi Aroko poliarkiari, botere ugaritasunari, aurre egiteko. Bi botere unibertsalistak (inperioa eta aitasaintutza) baztertzeko ere tresna egokia izan zen. Errege-erreginek tresna «absolutu» horren beharra zuten inolako mendekotasun politikorik gabeko Estatu berria sortzeko.
Horrela, burujabetza Estatu boterearen ezaugarri izatetik Estatuaren beraren pareko izatera aldatu zen, errege-erregina «burujabe» bihurturik.
Bodinek, gainera, burujabetza izateko nahitaezko baldintza batzuk aipatu zituen: legeak egiteko ahalmena; gerraren eta bakearen gaineko ahalmena; ministroak izendatzeko eta justizia administratzeko ahalmena; txanponak egiteko eta zergak biltzeko ahalmena. Bodinek zerrendatu zituen ahalmen horiek, denborak aurrera egin ahala, burujabetzaren oinarrizko eduki bilakatu dira, gaur egun beste modu batera adierazita: Estatuaren hiru botereen jabetza (legegilea, betearazlea eta judiziala), kanpo harremanetan Estatuak egin behar duena erabakitzeko ahalmena, eta ekonomia kudeatzeko eta zuzentzeko ahalmena. Lehendabiziko fase honetan, botere burujabeak kanpoko ahalmenetan zuen jatorria, politika erkidegotik kanpoko ahalmenetan.
Hala ere, kanpo jatorri horrek berak, zela jainkotiar, zela zuzenbide naturalean oinarritutakoa, muga zezakeen errege-erreginaren botere burujabea. «Monarkaren burujabetza eztabaidaezina da, baina Jainkoaren eta naturaren legeen mende dago», zioen Bodinek. Erdi Aroko erresumaren oinarrizko legeak ere ez dira desagertzen, eta monarkak errespetatu egin behar ditu. Hori horrela bazen, argi dago erkidegoan zegoela botere politikoaren zati bat behintzat, nahiz eta errege-erregina burujabe izan. Horretan dute jatorria Europako monarkiak legitimatzeko orain dela gutxi arte erabili izan diren kontzeptuek: monarkaren «burujabetasun mugatua», «burujabetasun bikoitza» edota «burujabetasun partekatua».
Egun Espainian indarrean dagoen konstituzioak oraindik planteamendu horren aztarnak jasotzen ditu, «barne konstituzioaren» tesiak monarka herri borondatetik babesten baitu.
Bigarren aldia
XVII. mendetik aurrera, merkatari eta ugazabez osatutako klase zibil eta modernoa sortzen hasi zen Europan. Historiaren bigarren aldi honetan, Thomas Hobbes eta gisako filosofoen eskutik, burujabearentzat, teorian behintzat, lotura transzendente oro baztertu zen, eta erkidego politikoa bihurtu zen boterearen sorburu nagusi. Nahiz eta burujabetzaren bere gaindiko legitimazioa oraindik bizirik zegoen, agintariak boterea ustezko «kontratu politiko» edo «lotura hitzarmenaren» bidez soilik erabil zezakeen ustea zabaltzen hasi zen, hau da, burujabearen boterea herritarrek modu batean edo bestean emandakoa zen.
Filosofia politikoak betidanik erabili izan du botere politiko ororen jatorri immanentearen printzipioa, hots, botere orok erkidego politikoan duela iturburua. Estatu absolutuaren teorilariek bultzaturik, estatu botere berri, bakar eta gorena legitimatzeko tresnarik eragingarriena bilakatu zen printzipio hori. Hobbesek esan zuenez, «babestuko gaituen botere komuna eraikiko badugu [...] borondate guztiez bakarra egiteko gauza den gizonari edo biltzarrari eman beharko diogu guztiok gure botere eta indarra. Hauxe dugu Leviatan handiaren belaunaldia, bakea eta babesa ematen digun Jainko hilkorraren belaunaldia». Horrela sortu zen «burujabetasun absolutua» edo kreazio artifizial baten arima artifiziala: Estatua.
Burujabetza emaitza naturala izateari utzi eta, aurrerantzean, botere esparru bakarraren eraikuntza artifiziala izango da, herritarrek beren jatorrizko burujabetza goren egindako botere horri utziko baitiote.
Hirugarren aldia
Hirugarren aldia iraultza liberalen garaia da. Sekula sakonki azaldu ez den lotura hitzarmenean oinarritutako burujabetzak indarra galtzen du; herritarrak noiz eta nola lotu zaizkio monarka absolutuaren burujabetzari? Rousseauk desagertarazi zuen iluntasun metafisiko hori guztia: burujabetza herriarena da, eta herri hori erkidego bihurtu da gizabanako orok gainerakoekin egin duen kontratuaren bidez, kontratu sozialaren bidez, alegia. Burujabetza agintariari emateko lotura hitzarmenik ez da, gobernu organoak ordezkari hutsak direlako, eta herriak baliogabe ditzakeelako ordezkariok.
Hala eta guztiz ere, ez da hori Estatu liberal berriek onartu zuten burujabetasun kontzeptua. Hain zuzen, absolutismoaren garaian indarrean zegoen burujabetasun kontzeptua bi modutan joan zen aldatuz, hasieran bi bide horiek kontrajarriak izan arren:
Liberalismoak herri burujabetzaren kontzeptua baliatu zuen absolutismoari aurre egin eta burujabetzea lortzeko, baina garaipenak ordu arteko iraultzaileak Estatu liberal berria kudeatzera eraman zituen neurrian, burujabetzaren kontzeptu askoz ere kontserbadoreagoa xedatu zen.
Amarru horren bitartez gauzatzen da lehen aipatutako paradoxa. Izan ere, itxuraz gizartearen burujabetza babesteko Estatuari aurre egiten bazitzaion ere, Estatuaren nagusitasuna gailendu zen, eta horrela teorikoki burujabea zen nazioaren botere eta eskubideak Estatuaren esku geratu ziren.
Iraultza burgesek berrikuntzak ekarri arren, ez zituen gauza guztiak aldatu. Besteak beste, burujabetzak, Estatuaren printzipio gisa, bere horretan segitu zuen.
Burujabetzaren definizio modernoak
XIX. mendean hazi ziren demokraziaren aldeko mugimenduen ondorioz, Estatuak bere oinarri politikoa zabaldu behar izan zuen, burujabetasun murriztuaren kontzeptua hedatuz. Ordu arte, estatu boterearen sorburua klase ekonomiko pribilegiatuaren esku zegoen, baina sufragio unibertsalaren zabaltzeak eta burujabetzaren definizio berriak ahalbidetu zuten sorburu hori herri osoaren gainean jartzea. Praktikan, herri burujabetasunaren eta nazio burujabetasunaren ezaugarriak bateratzen hasi ziren. Lehenengo kontzeptutik sufragio unibertsala jaso zen, eta bigarrenetik ordezkarien bidezko agintea (gerokoan, ordezkariak baliogabe zitezkeen). Bestela esanda, burujabetasun politikoaren jabe teorikoaren, herriaren, eta burujabetasun juridikoaren jabe errealen, ordezkarien, artean eman zen transferentzia prozesua.
Gaur egungo demokrazietan, burujabetza herriarena den aldetik, estatuak zilegitasun osoa du jarduteko.
Absolutismoaren aurkako borrokaren ondorioz botere banaketa lortu zenean, estatu boterearen batasunari aldi berean nola eutsi izan zen Estatu liberalaren bigarren arazoa. Arazoa teorikoa bazen ere, Estatu liberalak nahitaez aurkitu behar zuen ardura eta borondate gune bakarra, hots, botere burujabearen gune ukaezina.
Botere banaketa liberalari buruzko arazoa arau hierarkiaren printzipioa ezarriz konpondu zen. Arau piramidearen gailurrean konstituzioa dagoenez, konstituzioa bera da estatu burujabetzaren zuzeneko adierazlea. Gauzak horrela, zenbaitek diote «konstituzioaren burujabetza» dela Estatu modernoen berezko tresna.
Teoria horien formalizazioari aurre egiteko, XX. mendearen hasieran burujabetzaren planteamendu errealistagoa azaldu zen. Estatu konstituzionalak burujabetza estali egiten du, eta, ondorioz, zuzenbidezko estatua normaltasun egoeretan Estatu gisa baino areago Zuzenbide gisa aritzen da. Baina salbuespen egoeretan, zer egin? Carl Schmittek zioenez, egoera horiexetan agertzen da benetako burujabetza. Burujabetza borondate politiko erabakitzailetzat jotzen duten teoriagileen arabera, salbuespen egoera izendatzeko ahalmenean dago burujabetza. Indarrean dagoen ordenamendu juridikotik kanpo dago salbuespen egoera, eta bertan ohikoak ez diren neurriak erabakitzen dira.
Nahiz eta normaltasun egoeretan inor ez dela burujabe ematen duen, salbuespen egoeretan burujabetzak sekulako garrantzia du, goreneko botere politikoa izateari edota askatasunez erabakitzeko ahalmenari eusten baitio.
Bukatzeko, esan beharra dago teoria errealista horien inguruan estatu botere politikoaren baldintza berriei egokitzen zaizkien burujabetasun kontzeptu berriak agertu direla. Estatuz gaindiko erakundeak edota estatuz azpiko erkidegoak agertu diren heinean, estatu botereak zenbait eskumen galdu ditu, eta boterearen batasuna, ondorioz, hautsi egin da. Horrela, burujabetza «eskumenaren gaineko eskumena» gisa agertu da; azken batean, eskumenak nori, nola eta noiz eman erabaki dezakeena da burujabea, ez beste inor.
Hitz batez, borondate erabakitzaile bakarraren batasunean dago burujabetzaren gakoa.
Subiranotasunaren ikuspuntuak
Matteo Karuffak esaten zuen bezala, “burujabetza akzio publiko eta politiko guztietan dago instituzioen bidez exekutiboko indarren erabilera herriari parte-hartze prozesuetan parte hartzea irekitzen duen guztietan.
Burujabetza nazioartean
Burujabetza doktrina politiko gisa agertu zenez geroztik bere mugaz gaindi hedatu da. Iraganean gerra eta bakearen bidez gauzatzen bazen ere, gaur egun atzerriaren esku hartzea debekatuz eratzen da.
Burujabetzak Estatuari independentzia osoa ematen dio, eta Estatua da bere eskumenen esparruan erabakiak har ditzakeen subjektu bakarra. Ikuspuntu horren arabera, Estatu burujabe guztiek dute berdintasun juridiko formal bera.
Aldarrikapenak aldarrikapen, nazioarteko harreman politikoek argi eta garbi uzten dituzte burujabetzaren benetako mugak (ikus hurrengo atala).
Zuzenbide internazionala
Subiranotasuna hitza teoria politikoan eta zuzenbide internazionalaren doktrinan pisu handia izan du. Hala ere, batzuetan, subiranotasuna hitzaren edukia ilundu eta deformatu egin da, horregatik hainbat modutan ulertu ahal da edo interpretazio desberdinak onartu ahal dira eta izan, horrela, zalantzaren, nahasketaren edo ziurgabetasunaren arrazoia. Arazo nagusia da, terminoaren definizio eta autore asko daudenez, ez dagoela akordiorik kontzeptu honek bilatutako objektua zein den zuzenbide internazionalan.
Jean Bodin-en definizioaren arabera: «Subiranotasuna errepublika baten betirako botere absolutua da», horrek, aldi beran, bere definizioaren objektua zein den zehazten du. Lehenik eta behin errepublika zer den ezartzen du: «gobernu zuzen baten familien eta haien artean komunean daukaten botere burujabea»; horrez gain, bigarren gauza bat plazaratzen du: «bukaera zehaztuta dagoenean, subiranotasuna lortzeko behar diren bideak edo baliabideak ezarri behar dira». Horren ondorioa hau izango litzateke: subiranotasuna beharrezko baliabidea edo bidea da ez edozein gobernu lortzeko, gobernu zuzen bat lortzeko.
Beste aldetik, Carré de Malberg-ek, bere ‘’estatuaren teoria orokorrean’’, subiranotasun kontzeptua aztertu eta banatu ondoren <<kanpoan independentzian eta nagusitasuna estatuaren barnean>>, kontzeptua bikoitza dirudiela aldarrikatzen du, baina azken finean, <<barneko soberania eta kanpoko soberania, soberania bakar eta berdin bateko aldeak besterik ez direla>>.
George Jellinek-ek esan zuen subiranotasuna kontzeptu polemikoa zela, posible da esaldi hori esan izana subiranotasuna definitzen saiatu diren pertsonetan pentsatzen. Agian arrazoi honengatik Hermann Heller-ek Bodino (Jean Bodin) obra berriro irakurtzea gomendatzen du. Honetan esaten hau esaten du: "Jean Bodini buruz hitz egiten dutenek ez dakite zehazki zer izan zen berak irakatsi zuena"
Carlos Augusto Rodríguez ek adierazten du subiranotasunaren kritika zientifiko batek termino horren definizio guztiak erakutsi eta jardutako eragozpenak definizio bakoitzaren kontra zuzendu behar dituela. Horrela, bakarrik erakutsiko dira arazoaren ezaugarri orokorrak, eta konponbide praktikoak eskainiko dira.
Kritika zientifiko onetik sortutako ondorio praktikoak ez dira estatuaren doktrinak, zuzenbide konstituzionalean edo Magna Carta benetan disposatzen duenarekin, sortutako gauzekin nahasi behar. Ondorio hauek, nazioarteko zuzenbidearen doktrina elikatzeko erabiliko dira, bereziki, aipatutako zuzenbidearen barnean ‘’soberania’’ kontzeptuak bilatutako objektua argitzeko.
Burujabetzaren krisiaz
Kanpoaldean dagoen batasuna lausotuz doa, eskumenak eta erabaki politikoak estatuz gaindiko erakundeen eskuetan geratzen diren neurrian. Nazioarteko lankidetzaren eraginez, lehen Estatuen baitan erabakitzen ziren gaiak egun zatikatuta eta hainbat esparrutan barreiatuta daude.
Alabaina, burujabetzaren krisia erlatibizatu behar da. Nazio Estatua krisiak jota dago, Estatuaren beraren botere politikoa modu berrian ulertzera behartuta dagoelako; baina horrek ez du esan nahi, ezta gutxiagorik ere, boterea desagertuko denik edo eratutako Estatuek beren boterea kanpoko zein barneko norbanakoen eta taldeen mesedetan galduko dutenik.
Elur-panpin
Elur-panpina edota elurretako panpina gizaki itxurako elurrezko eskultura bat da. Maiz elurra mara-marra egiten duen herrialdeetan haur eta nerabeen denborapasa eta jolasa da. Elur-panpinak egiteko ohiko urtaroa negua da, eta eguberrietako ikurtzat ere jo ohi da, nagusiki Mendebaldeko kulturan, eta bereziki Europa, AEBetako iparraldea eta Kanadan.
Elurraz gain, ahal den gizaki itxura gehien izan dezan, harriak (begiak edo botoiak), azenarioa (sudurra), jantziak (kapela, bufanda, pipa edo eskularruak) eta makil edo zuhaitz adaskak (besoak) gehitzen zaizkio.
Bismarck mendikatea
Bismarck mendikatea Papua Ginea Berriko Mendebaldeko Lur Garaiak probintziako mendikatea da, Otto von Bismarcken omenez izendatua. Wilhelm mendia (4.509 m) du mendirik altuena. Ramu ibaiaren iturria da. Klima tropikaleko eskualde batean izanda ere, alpetar paisaia du.
Anolis huilae
Anolis huilae Anolis generoko animalia da. Narrastien barruko Dactyloidae familian sailkatuta dago.
Astata boops
Astata boops erle espezie bat da, Astata generoan eta Crabronidae familian.
Otto Pette
"Otto Pette (hilean bizian bezala)" Anjel Lertxundi idazle oriotarrak idatzitako eleberria da, 1994an "Alberdaniak" argitaratua. Hogei eta bost urte ondoren, 2018an, Alberdania argitaletxearen eskutik Otto Petteren argitalpen gaurkotua kaleratu da.
Erdi Aroan kokatua dagoen istorio korapilatsu bat kontatzen da pertsonaia askoren perspektiba erabiliz. Egileak hizkuntza jaso eta aberatsa darabil. Maria Jose Olaziregi literatur adituaren arabera, lan honek "euskal literatura astindu egin zuen". Espainiako Narratiba Sari Nazionalaren finalista izan zen.
Emakumezkoen Traineru Ligako 2011ko denboraldia
Emakumezkoen Traineru Ligako 2011ko denboraldia Euskotren Ligaren hirugarren denboraldia izan zen, kluben artean jokatu zen lehenengoa. Getaria-Tolosa izan zen txapelduna.
Historia
Alde batetik zalantzan zegoen Galiziak eta Kantabriak trainerua ateratzerik izango zuten, eta bestetik Gipuzkoan klub ugari zeuden jada trainerua ateratzeko prest. Hori dela eta Gipuzkoako taldeek Kluben arteko liga eratzeko esskaera egin zuten eta proposamena onartu egin zen. Zazpi traineruk hartu zuten parte, azken unean Kantabriak huts egin baitzuen. Aurreko edizioetan bezala zortzi jardunaldi izan zituen eta Zarautzen bukatu zen.
Otto Pette
“Biharko klasiko bat” zela iragarri zuten editoreek 1994an, 'Otto Pette' lehen aldiz argitara ematerakoan. Eta asmatu zutela dirudi. Euskara batuak 50. urteurrena betetzen ari zenean, 2018an, 'Otto Pette'-z aritu ziren Martin Ugalde Foroan Anjel Lertxundi idazlea, Miren Azkarate EHUko irakaslea eta Euskaltzaina, Itxaro Borda idazlea eta Beñat Sarasola idazlea eta literatur kritikaria. Joxerra Garziak gidatu zuen saioa.
Montebello della Battaglia
Montebello della Battaglia Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Otto Pette
Haria
Gizon bat jauregi batean bizi da bakarrik. Garai batean, erregeak Baronet izendatu zuen matxinoen kontrako borrokan izandako garaipenengatik eta jendeak izua zion, krudela eta odolzalea baitzen. Orain aldiz, iragan hura ahaztu besterik ez du nahi. Egun batean, gizon ezezagun baten bisita izanen du. Atzerritarra mendeku bila dator. Biak sukaldeko mahaian eserita, elkarri kontatuko diote beren bizitzaren istorioa.
Emakumezkoen Traineru Ligako 2011ko denboraldia
Multzoetako emaitzak
A multzoa
B multzoa
Montebello della Battaglia
Mugakideak
Montebello della Battagliak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Andy Murray
Sir Andrew Andy Barron Murray (Glasgow, Eskozia, 1987ko maiatzaren 15a) eskoziar tenislari profesional bat da. 2016ko azarotik ATP sailkapeneko lehen postuan dago. Gaur egungo lau gizonezko tenislari nagusietako bat da, Roger Federer, Rafael Nadal eta Novak Djokovicekin batera.
Wimbledongo txapelketa (2013 eta 2016), AEBetako Irekia (2012) irabazi izan ditu, bai eta 2012ko Udako Olinpiar Jokoetako eta 2016ko Udako Olinpiar Jokoetako Tenis Txapelketako urrezko dominak ere.
Pareidolia
Pareidolia (grezieratik: para, 'ondoan' eta eidolon, 'irudia') psikologian deskribatutako fenomeno bat da. Irudi aleatorio batean itxura ezaguna duten irudiak osatzeko gizakiok dugun joera azaltzeko erabiltzen da. Jeff Hawkinsek bere memoria-aurresan fenomenoan deskribatu zuen. Normalki aurpegiak ikusteko joera erakusten da, baita animaliak edo pertsona osoak ere.
Ez da hierofania bezala, hau da, gauza sakratuak ikustea, nahiz eta oso gertu dagoen psikologikoki.
Fenomeno ezagun bat Marteko Aurpegiarena da. NASAk Marten aurpegi baten antza zuen muino baten argazkia atera zuen eta hortik aurrera oso famatu bilakatu zen estralurtarren froga gisa.
Pareidolia Rorschachen Frogaren oinarria da.
Emperor of the North Pole
Emperor of the North Pole (euskaraz Ipar Poloko Enperadorea) 1973ko Robert Aldrich estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako ekintza eta drama film bat da. Lee Marvin, Ernest Borgnine eta Keith Carradine aktoreek antzeztu zuten.
Jack London idazlearen The Road liburuan arinki oinarritua dago.
Scott of the Antarctic
Scott of the Antarctic (euskaraz Scott Antartikakoa) 1948ko Charles Frend ingeles zinema zuzendariak zuzendutako abentura eta biografia film bat da. Robert Falcon Scott ingeles esploratzailearen bizitzan eta Terra Nova Espedizioan oinarritua dago. John Mills, James Robertson Justice, Derek Bond, Kenneth More, John Gregson, Barry Letts eta Christopher Lee aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
1910-1913 artean Robert Falcon Scott ingeles esploratzaileak eta bere eskifaiak Hego Polora iristen lehenbizikoak izateko asmoz burutu zuten Terra Nova Espedizioaren gora beherak azaltzen ditu.
Emperor of the North Pole
Argumentua
Depresio Handiaren garaian, Lehen Mundu Gerrako soldadu asko frontetik itzuli dira, baina lan eskasia dela eta, herrialde osoan zehar harat-honata etxegabe gisa bizi dira. Bidaiatu ahal izateko tren bagoietan ezkutuan sartzen dira. Tren hauetako nagusietako batek (Ernest Borgnine) etxegabe horiek biziki gorrotatzen ditu, eta bagoietan topatzen dituenean gupidarik gabe trena martxan dela botatzen ditu, haietako batzuen heriotza ere eraginez. A1 (Lee Marvin) etxegabea ez da kikiltzen diren horietakoa, eta tren nagusiren beldur eta lotsagabeki aurre egingo dio.
Villefranche-sur-Mer
Villefranche-sur-Mer Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Itsas Alpeak departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Villefranche-sur-Mer udalerrian erroldatutako biztanleak 6.662 ziren. Familiak 3.040 ziren, horien artean 1.111 pertsona bakarrekoak ziren (483 bakarrik bizi ziren gizonak eta 628 bakarrik bizi ziren emakumeak), 1.126 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 609 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 194 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 5.092 etxebizitza zeuden, 3.150 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1.875 bigarren erresidentzia ziren eta 67 hutsik zeuden. 1.174 etxeak ziren eta 3.854 apartamentuak ziren. 3.150 etxebizitza nagusietatik 1.952 bere jabearen bizilekua ziren, 1.018 alokairuan okupaturik zeuden eta 180 doan lagata zeuden; 239 etxek gela bat zuten, 756 etxek bi zituzten, 1.142 etxek hiru zituzten, 507 etxek lau zituzten eta 505 etxek bost zituzten. 1.653 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.776 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 748 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 3.907 ziren, horien artean 2.578 aktiboak ziren eta 1.329 inaktiboak ziren. 2.578 pertsona aktiboetatik 2.335 lanean zeuden (1.303 gizon eta 1.032 emakume) eta 242 langabezian zeuden (101 gizon eta 141 emakume). 1.329 pertsona inaktiboetatik 472 erretiraturik zeuden, 339 ikasten zeuden eta 518 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Villefranche-sur-Mer udalerrian 2.585 unitate fiskal zeuden, 5.312 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.135,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 587 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 16 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 45 eraikuntza enpresak ziren, 98 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 22 garraio enpresak ziren, 78 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 10 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 22 finantziazio enpresak ziren, 121 higiezinen enpresak ziren, 71 zerbitzu enpresak ziren, 66 administrazio publikoko enpresak ziren eta 28 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 153 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa, 1 posta bulegoa, 6 banku bulegoak, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 9 igeltseroak, 11 margolariak, 2 zurginak, 10 iturginak, 6 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 4 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 58 jatetxeak, 27 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 5 apaindegiak.
2009an zeuden 27 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 5 okindegiak, 2 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 1 arraindegi zen, 2 liburu dendak, 1 arropa denda zen, 4 etxerako tresna dendak, 1 altzari denda zen, 3 kirol-dendak, 1 lurrin-denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Villefranche-sur-Mer udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lantan
Lantan Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Sainte-Marie-d'Alvey
Sainte-Marie-d'Alvey Frantziako udalerria da, Savoia departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Lantan
Biztanleria
2007an Lantan udalerrian erroldatutako biztanleak 106 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Enrique Jordá
Enrique Jordá Gallastegi (Donostia, 1911ko martxoaren 24a - Brusela, 1996ko martxoaren 18a) gipuzkoar orkestra-zuzendaria izan zen. Donostian ikasi zuen eta gero Parisen, Le Flem eta Duprérekin. Madrilgo Orkestra Sinfonikoaren zuzendari izan zen (1940-1945) eta Lurmutur Hiriko Orkestrarena (1947-1952). 1954 urtetik 1964 urtera San Franciscoko Orkestra Sinfonikoaren zuzendari izan zen, eta hura izan zuen garairik oparoena. Estreinaldi ugari egin zituen orkestra horrekin: Milhauden 8 eta 12 Sinfonia edo Rodrigoren Fantasía para un gentilhombre, besteak beste. 1970-1975 urte bitartean Anberesko Filarmonikako zuzendaria izan zen. Euskadiko Orkestra Sinfonikoa sortu zenean Jordá izan zen lehenbiziko zuzendaria.
Lantan
Etxebizitza
2007an 66 etxebizitza zeuden, 50 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 65 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 50 etxebizitza nagusietatik 38 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 5 etxek bi zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 11 etxek lau zituzten eta 23 etxek bost zituzten. 31 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 22 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 23 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Sainte-Marie-d'Alvey
Biztanleria
2007an Sainte-Marie-d'Alvey udalerrian erroldatutako biztanleak 134 ziren. Familiak 52 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Lantan
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Sainte-Marie-d'Alvey
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Lantan
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 64 ziren, horien artean 49 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 49 pertsona aktiboetatik 44 lanean zeuden (27 gizon eta 17 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 15 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Sainte-Marie-d'Alvey
Etxebizitza
2007an 71 etxebizitza zeuden, 52 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 16 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 66 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 52 etxebizitza nagusietatik 43 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 5 etxek hiru zituzten, 10 etxek lau zituzten eta 36 etxek bost zituzten. 48 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 20 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 28 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Lantan
Diru sarrerak
2009an Lantan udalerrian 48 unitate fiskal zeuden, 108 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.891,5 euro zen.
Sainte-Marie-d'Alvey
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 89 ziren, horien artean 61 aktiboak ziren eta 28 inaktiboak ziren. 61 pertsona aktiboetatik 60 lanean zeuden (36 gizon eta 24 emakume) eta 1 langabezian (1 emakume eta 1 emakume). 28 pertsona inaktiboetatik 12 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Aktore-Sarea teoria
Azken hamarkada hauetan gizarte pentsamenduan jaio den teoriarik bereziena dela esan liteke. Bere ezaugarri propioak direla medio, gizartea pentsatzeko modu berria garatu du, Bruno Latour moduko pentsalarien lanari esker, besteak beste. Zientzia eta teknologiari buruzko ikerketa garaikidearen emaitza dugu, eta bere ekarpen interesgarrienak, hiru kokapen kritiko dituela azpimarratu genezake:
Sainte-Marie-d'Alvey
Diru sarrerak
2009an Sainte-Marie-d'Alvey udalerrian 49 unitate fiskal zeuden, 129 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.805 euro zen.
Aktore-Sarea teoria
1 - Gizarte gaietara hurbiltzeko historian zehar egon izan den mikro-makro dikotomia gainditzen saiatzen da. Aktoreek euren ekintzak burutzen ditutzen momentuan bertan ikertzea du jopuntu, alegia, teknozientziaren ekoizle eta produktuak ikertzeak berehalakotasuna eskatuko du.
Sainte-Marie-d'Alvey
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 garraio enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Aktore-Sarea teoria
2 - Hetereogeneoak diren harreman sareetan murgildurik gaudela diosku; era honetan, geure eguneroko jarduerak ulertzeko ez du egitura sozial handietan azalpenik bilatzen, geure harreman sareek (izan norbanako edo materiarekin) osatzen dituzten objektu edo muntaketetan baizik. Muntaketa horietan egongo da gizarte errealitatea hobeto ulertzeko funtsa.
Sainte-Marie-d'Alvey
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra ile apaindegia zen.
Aktore-Sarea teoria
3 - Azkenik, esango digu aktore-sareen teoriak, gizarte zientziek gizarte errealitatea azaltzeko erabili izan dituzten "azalpen kausalak", aktoreen artean dauden harreman jakin batzuen ondorio dira. Horrenbestez, gizarte zientzietatik eman zaizkigun azalpen hauek arazo dira bere horretan, aztertu eta xehetu beharreko zerbait, azalpena bainoago.
Sainte-Marie-d'Alvey
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Sainte-Marie-d'Alvey udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lantan
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra igeltseroa zen.
Killarneyko aintzirak
Leane aintzira
Hiruretan handiena da, 19 km²-ko azalera dauka. Irlanderazko Loch Léin izenak "ikasbidearen aintzira" esan nahi du, ziurrenik Inisfallengo uhartean zegoen monasterioari egingo dio erreferentzia. Aintziratik Laune ibaia ateratzen da Dingle badiarantz.
Lantan
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Lantan udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Unicaja
Unicaja (Monte de Piedad y Caja de Ahorros de Ronda, Cádiz, Almería, Málaga, Antequera y Jaén), Andaluziako Málaga hirian egoitza duen aurrezki kutxa da. 1991ean sortu zen Andaluziako bost kutxek bat egitean.
1991eko bat egitea
1991eko martxoaren 18ko bat egitean ondoko aurrezki kutxak batu ziren: