cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Diebolsheim
Diru sarrerak
2009an Diebolsheim udalerrian 231 unitate fiskal zeuden, 633 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.709 euro zen.
Palma Gaztea
Iacopo Negretti, Jacopo edo Giacomo Palma il Giovane edo Palma il Giovane (Palma Gaztea) izenez ezagunagoa (Venezia, 1549ko iraila - ibidem, 1628ko urriaren 14a) Veneziako eskolan italiar margolaria izan zen.
Proeutropiichthys buchanani
Proeutropiichthys buchanani Proeutropiichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Schilbeidae familian sailkatzen da.
Ofiolita
Hipotesia
Ternuako Uharteetako Badiako konplexuetan egindako ikerketa batean oinarritutako hipotesiak uhartearen arku konplexuarekin konbinatzen den kontinente ertz irregular batek ofiolitoen sorrera arku arroetakoa baino beranduago sortu zela eta konpresioaren ondorioz sortzen direla iradokitzen du. Itsas kontinentala, amildegiak eta luzera berrargitaratzean, lurrazal ozeaniko subdukzituari lotuta dago, uhartearen arku konplexuaren azpitik dagoena. Subdukzioa gertatzen den heinean, kontinente higikorra eta uhartearen arku konplexua elkartzen dira, hasieran harkaitzekin talka eginez. Hala ere, lurrazal ozeanikoa harkaitzen gainetik dago, oraindik ez da subduzitu uhartearen arkuaren azpitik.Lurrazal ozeaniko subduzitua kontinenteko ertzetik bereizten dela uste da, subdukzioarekin laguntzeko. Lurrazalaren atzerapenaren tasa uhartearen arkuaren konplexutasunaren aurrerapena baino handiagoa bada, lubakiaren atzerapena egingo da eta, ondorioz, kontrol-plaka luzapena gertatuko da, uhartearen arku konplexua lubakiaren kentzeko abiadurarekin bat etortzea ahalbidetzen duena. Luzapena, ondorengo arku arroa, lurrazal ozeanikoa sortzen du: ofiolitak. Azkenik, litosfera ozeanikoa erabat garatzen ari denean, uharteko arku konplexuaren erregimen hedatzailea konpresio bihurtzen da. Ozeanoaren azala, beroa eta positiboki higikorra luzapenaren mugimenduan, ez da subduzitzen, horren ordez, irla uhartearen ofiolita bezala abduzitzen da. Konpresioa irauten duen bitartean, ofiolita kontinentearen ertzean kokatzen da.
Palma Gaztea
Margolarien familia batean jaio zen eta Palma Zaharreko senidea zen. Bere estiloa hobetzeko, Tizianoren margolanen kopiak egin zituen. 1567tik 1572ra Erroman egon zen, Urbinoko dukeak bidalita. Ondoren, Tizianoren tailerrean lan egin zuen.
Ofiolita
Taldeak eta eraketak
Ofiolita ohikoenak aro mesozoiko gerriko orogenikotan daude. Arkaiko eta Paleoproterozoiko ofiolitak arroak dira.
Palma Gaztea
Bere lehen enkargu garrantzitsua 1577an jaso zuen, Dogoen Jauregirako. Veronese eta Tintorettorekin batera jauregia apaindu zuen eta Veneziako elizetarako lanak ere margotu zituen.
Ofiolita
Taldeak eta eraketak
Ofiolitak bi taldetan banatzen dira: Tethyan eta mendikateetan. Tethyanekoak mediterraneo ondoan daudenak dira, adibidez, Txipreko Troodoak eta Ekialde Ertainean. Mendikatekoak Ipar Amerikako mendebaldeko mendikateetakoak dira ohikoenak.
Palma Gaztea
Tintoretto hil ondoren, Palmak haren estiloa betikotu zuen eta Veneziako margolari nagusi bihurtu zen. Bergamotik eta Erdialdeko Europatik enkarguak jaso zituen, bereziki Rodolfo II.a enperadorearengandik Pragarentzat.
Ofiolita
Ikerketa
Azal ozeaniko gaztean zeharreko jariakor hidrotermalen zirkulazioak serpentinite sortzen du, peridotite n nahasmendua eta tenperatura baxuko gabro eta basalto ko mineralen nahasmendua. Askotan, mineralak epidositen gainetik aurkitzen dira oso nahastuak hidrotermal keabideekin.
Diebolsheim
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Ofiolita
Ikerketa
Feldespatoaren eta piroxenoaren kristalizazio ordena gabroetan inbertitzen da eta ofiolitoek konplexutasun magmatiko multifase bat dute subdukzio guneetan. Izan ere, ofiolito gehienak subdukzioa hasten denean sortzen direlaren geroz eta froga gehiago daude eta hortaz, aurrealdeko arkuko litosfera irudikatzen duten zatiak daude.
Diebolsheim
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 zurgina eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Diebolsheim udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 413 hektarea erabiltzen.
Uraeotyphlus
Uraeotyphlus anfibio genero bat da, Gymnophiona ordenaren barruko Ichthyophiidae familian sailkatua.
Diebolsheim
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ana Martínez de Aguilar
Ana Martínez de Aguilar (Donostia, 1965) gipuzkoar arte-historialaria da. Madrilgo Complutense Unibertsitatean ikasi eta gero, hainbat museotan lan egin du. 2004 eta 2007 artean Sofia Erregina Museoaren zuzendari nagusia izan zen.
Ofiolita
Pseudostigrafia eta definizioa
Ofiolitoen sekuentzia estratigrafiakoa litosferaren gandor ozeanikoaren eraketari dagokionez:
Aurkikuntzarako ofiolita garrantzitsuak
1972an ofiolita berriro definitu zen, Penroseko konferentzian. Hauek lehendik izendatutako arroka igneoak bakarrik izango ziren, sedimentuz osatutako arrokak baztertuz.
Acomako sarraskia
Acomako sarraskia Espainiako koroaren izenean konkistatzaileek Acoma Pueblo herrian (gaur egungo Mexiko Berrian) bertako acoma nazioko kideei egindako sarraskia da. 1599ko urtarrilean izan zen. Orotara, 800 – 1000 bitarte acoma herritar hil zituzten; horietatik 300, zibilak. Erasotik bizirik atera ziren herritarrak 20 urteko esklabotzara zigortu zituzten, eta 24 pertsonari anputazioak egin zizkieten, euskal jatorriko Juan Oñate konkistatzaileak aginduta.
Sarraskia Gaztelako koroaren izenean lurrak bereganatzen ari ziren kolonizatzaileen eta Amerikako jatorrizko herrietako bat den keres acoma nazioaren arteko gudu baten ondorioz gertatu zen.
Testuingurua
1500eko hamarkadaren amaiera aldera, Espainiako koroa Pueblo herriak bizi ziren eremuetan konkista espedizioak egiten hasi zen, Espainia Berria deituriko eremuan sartu eta kontrolpean izan asmoz. 1595ean, euskal jatorriko Juan Oñate konkistatzaileari Mexiko Berriko Santa Fe kolonizatzeko baimena eman zion Felipe II Espainiako erregeak, gaur egun AEBetako Mexiko Berria estatua.
Aurreko urteetan Espainiako espedizioak zebiltzan inguruetan eta Acoma herritarrekin elkartrukeak eginak zituzten, gehienak baketsuak. Acoma herritarrak kolonizatzaileak baino gehiago ziren garai horietan. Hala ere, 1598an, Zutacapan, Acoma herriko kazike edo errege eta lider espiritualak, jakin zuen Espainiako emisarioen asmoa Acoma Pueblo indarrez konkistatzea zela. Zutacapanek ere jakin zuen espainiarren asmoa Pueblon bizi ziren herritarrak lur horietatik bota eta beste haran batean herri berri batean bizitzen jartzea zela, espainiarren aginduetara, Espainiako Koroaren menpe enkomienda gisa ezagutzen zen esklabutza sistemaren pean. Felipe II.arentzat zergak ordaindu beharko zituzten. Acoma herritarrak beren sinesmenak albo batera utzi eta bortxaz katolizismoa bere egitea behartuko zituztela jakin zuten. Acoma herriaren hondasun materialak eta sinesmenak babestu asmoz, agintariak espainiarren erasoari erantzuteko prestatzen hasi ziren.
Juan Oñatek gertatutakoaren berri izan zuenean, Juan Zaldibarren anaia Vicente Zaldibar deitu zuen Acoma herria zigortzeko espedizioa antola zezan, jatorrizko herriek jakin zezaten zer gertatuko zitzaien espainiarrei aurre eginez gero. 70 bat pertsonarekin, Vicente Zaldibar abendu amaieran edo urtarril hasieran atera zen San Juan Pueblo herritik, eta 1599ko urtarrilaren 21ean heldu zen Acomara.
Gudua
Acoma herriaren eta Espainiako Koroaren izenean ari ziren gizonen arteko borroka nagusia hurrengo goizean hasi zen, 1599ko urtarrilaren 22an. Lehen bi egunetan Acoma herriak espainiarren erasoari eutsi egin zion, Zaldibarrek kanoi txiki batekin Puebloren defentsa hausteko plana garatu zuen arte. Hirugarren egunean, Zaldibar bera eta beste hamai gizon mendira igo eta Puebloren aurka egin zuten tiro kanoiarekin. Artilleria astuna indartsuegia suertatu zen Acoma herriarentzat, eta sute erraldoi bat piztu zen, etxeak errez. Konkistatzaileek asentamentua suntsitu zuten.
12 urtetik gorako emakume guztiak esklabo hartu zituzten 20 urtetarako, baita 12 eta 25 urte bitarteko mutilak ere. Jatorrizko herrietako kide hauetako gehienak misio frantziskarretara edo gobernuko agintarien egoitzetara dispertsatu zituzten eta ez zuten sekula gehiago beren jaioterria ikusi. 60 emakume gazteenak ez zituzten errudun jo eta Mexiko Hirira bidali zituzten, konbentu katolikoen artean banatu zituzten. Jatorrizko Hope herriko bi gizon ere preso hartu zituzten. Oñateren gizonek bakoitzari esku bana moztu zioten eta Espainiaren berri zabal zezaten joaten utzi zieten zituzten.
Ondorioak
Guduan hil ez zirenei eskuak edo oinak moztu zizkieten, edo esklabotzat saldu zituzten. Juan Oñateren sarraskia zabaltzen hasi zen, ta azkenean, Espainiako Felipe II.ak zigortu egin zuen. Espainiarrek bahituta zeuzkaten zenbait acomak ihes egitea lortu zuten 1599 eta 1601 artean, eta beren herria berreraiki zuten, gaur egun, oraindik existitzen dena.
Gaur egungo ikuspegia
Sarraskia gai sentibera da jatorrizko herritar hauentzat. 1998an, Espaniak Mexiko Berria kolonia fundatu zuela ospatu zutenean agintariek, Acoma herritar batzuek Juan Oñateren eskultura bati oin bat moztu zioten Alcalde hirian. Ohar batekin aldarrikatu zuten ekimena: "Acoma Puebloko gure anai-arreben omenez Oñateren eskuineko oina kentzeko askatasuna hartu dugu... ez diogu inolako loriarik ikusten Oñateren laugarren mendeurrena ospatzeari, eta ez dugu geure muturren aurrean hori gertatzerik nahi". Darrel Chino izeneko Acoma-k esan zuen: "Barregarria izan zen estatuari oin bat kentzea, baina ez zen batere barregarria izan benetako jendeari hori egin ziotenean".
Oñateren monumentuan eta bisitarien gunean, Estevan Arellano zuzendariak gainbegiratu zuen nola jarri zioten oin berria estatuari. Ondoren ondorengoa adierazi zuen: "Emaidazu atsedena, duela 400 urte izan zen. Ongi dago herra izatea, baina 400 urtez?". 2007ko apirilaren 21ean, AEBetako brontzezko estatuarik handiena jarri zuten El Paso hirian, bost metro eta erdiko Juan Oñateren figura. Acoma herritarrak protesta egitera joan ziren eta estatuaren eraikuntzaren aurka posizionatu ziren.
2020ko ekainaren 15ean, Alcalde hiriko Oñateren estatua kendu zuten Black Lives Matter mugimenduaren protestetatik babestu asmoz. Ekainaren 18an, Albuquerque hirian zegoen beste baten aurkako protestak deitu zituzten, eta herritarrak soka baten laguntzaz berau botatzen saiatu zirenean, zuri supremazisten milizia batek tiroka bi pertsona zauritu zituen. Alkateak estatua kentzeko agindu zuen.
Cyanocorax cyanopogon
Cyanocorax cyanopogon Cyanocorax generoko animalia da. Hegaztien barruko Corvidae familian sailkatua dago.
Dykhtau
Dykhtau Kaukaso mendilerroko eta Europa osoko bigarren mendirik altuena da, Elbrus eta gero.
Esloveniako bandera
Esloveniako bandera neurri bereko hiru errenkadaz osatuta dago: zuria, urdina eta gorria. Goi-ezkerraldean, errenkada zuri eta urdinaren artean, Esloveniako armarria dauka.
1991 ko ekainaren 24an bandera ofiziala deklaratu zen Esloveniako asanbladan, eta lehenengo aldiz Ljubljanan erabili zen, 1991ko ekainaren 26an, Esloveniako independentzia adierazi eta biharamunean.
Armarrian, Triglav mendiaren marrazki bat dago, Esloveniako gailurrik garaiena, zuriz, hondo urdinarekin; azpian, itsaso Adriatikoa eta Esloveniako ibaiak adierazten dituzten bi marra urdin ondulatu daude. Urre-koloreko sei puntako hiru izar ere ikus daitezke, alderantziz jarritako hiruki bat osatuz, XIV. eta XV. mendeetako dinastiako Celje-ko kondeen (Grofje Celjski) armarritik hartuak.
Sefanitro
Sefanitro (Sociedad Española de Fabricaciones Nitrogenadas S.A.) Barakaldoko Lutxana auzoan zegoen kimika-industria izan zen, nitrogenatu sintetikoak egiten zituena.
1940ko hamarkadan frankismoaren autarkian nekazaritza bultzatzeko, Espainiako Gobernuak nitrogenatu sintetikoen lantegi bat eraikitzea erabaki zuen. Barakaldon 200.000 m²-ko azalera zuen orube bat hautatu ondoren, 1950eko ekainean Francisco Francok inauguratu zuen. Krisialdia eta ingurumen arazoak zirela eta, 1978an bitan zatitu eta Rontealde lantegi berria sortu zuen. 74 metroko tximinia ospetsua zuen azido sulfuriko ekoizten zuen lantegi berriak.
1980ko krisialditik aurrera, lan-karga galdu eta lursailak Fertiberiari saldu zizkioten. 2011n eraitsi eta Rontealdek, egun Befesa izena duena, lana Bilboko portuko instalazioetara eraman zuen.
Perrigny (Yonne)
Perrigny Frantziako udalerria da, Yonne departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Perrigny udalerrian erroldatutako biztanleak 1.156 ziren. Familiak 456 ziren, horien artean 104 pertsona bakarrekoak ziren (40 bakarrik bizi ziren gizonak eta 64 bakarrik bizi ziren emakumeak), 184 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 144 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Laubuca laubuca
Laubuca laubuca Laubuca generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Perrigny (Yonne)
Etxebizitza
2007an 498 etxebizitza zeuden, 467 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 25 hutsik zeuden. 478 etxeak ziren eta 19 apartamentuak ziren. 467 etxebizitza nagusietatik 394 bere jabearen bizilekua ziren, 66 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 12 etxek bi zituzten, 68 etxek hiru zituzten, 128 etxek lau zituzten eta 256 etxek bost zituzten. 378 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 184 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 260 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 722 ziren, horien artean 522 aktiboak ziren eta 200 inaktiboak ziren. 522 pertsona aktiboetatik 505 lanean zeuden (249 gizon eta 256 emakume) eta 17 langabezian zeuden (8 gizon eta 9 emakume). 200 pertsona inaktiboetatik 124 erretiraturik zeuden, 53 ikasten zeuden eta 23 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Perrigny udalerrian 475 unitate fiskal zeuden, 1.147 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.694 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 55 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 8 eraikuntza enpresak ziren, 20 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 13 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 argiketariak, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 2 brikolaje denda handika, 1 okindegi zen, 1 harategi zen, 1 elektrotresna denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Perrigny udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 456 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Columbiana konderria (Ohio)
Columbiana konderria (Columbiana County) Ohioko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Lisbon da. 2010eko zentsuaren arabera 107,841 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Columbiana konderriak 138,484 kilometro koadro ditu. Horietatik 724 ura dira. Beste 13,776 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 77,87 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 107,841 pertsonetatik 103,674 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 1,348 dira. 2,323 beltzak edo afroamerikarrak. 164 amerikar natiboak ziren eta 20 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 319 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 55 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 1,286 pertsonek kokatzen zuten.
Laubuca ruhuna
Laubuca ruhuna Laubuca generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Masayuki Miyazawa
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama Marinos.
Hirurehun eta berrogeita zortzi
Hirurehun eta berrogeita zortzi (348) hirurehun eta berrogeita zazpiaren ondoren eta hirurehun eta berrogeita bederatziaren aurretik doan zenbaki osoa da.
Phelsuma kely
Phelsuma kely Phelsuma generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
El Castillo kobazuloa
El Castillo kobazuloa, Castillo Mendiko Kobazuloak izeneko multzoaren barnean dagoen aztarnategi arkeologiko bat da, Kantabriako Puente Viesgo herrian. UNESCOren Gizateriaren Ondarearen zerrendan dago 2008ko uztailetik, Altamirako leizea eta Espainia iparraldeko paleolitoko labar-artea izenarekin.
Kobazuloa, 1903an aurkitu zuen Hermilio Alcalde del Riok, Kantabriako lehen labar punturen ikerketan aitzindarietako bat izan zena. Antzina, kobazulorako sarrera, egungoa baino txikiagoa zen, harreragelako lehen indusketa arkeologikoekin handitua izan baitzen.
Aipaturiko sarreratik, sekuentzia oso luze bat aurkitu den gela ezberdinetara sartzen da, Behe Paleolito Garaitik Brontze Arorarte hartzen duen sekuentzia, 120.000 urte hartuko lituzkeen estratigrafia batekin. Bertan, jada katalogatuak dauden 150 irudi baino gehiago aurkitu dira, horien artean, itzal bezala marrazko amaitzeak dituzten zenbait oreinen grabatuak nabarmentzen direlarik.
Helsinkiko metroa
Helsinkiko metroa (finlandieraz: Helsingin metro), Finlandiako Helsinki hiriko garraiobide publikoa da. 1982ko abuztuaren 3an zabaldu zen eta gaur egun metro-sareak linea bakarra eta 43 kilometro dauzka.
2008an 58 milioi bidaiarik erabili zuten eta astegunetako batez besteko erabilpena 200.000 pertsonakoa da.
Euskara batuaren ajeak
Euskara batuaren ajeak Ibon Sarasolak idatzitako saiakera bat da, Alberdania argitaletxeak 1997. urtean plazaratua.
Sarasola euskararen gainean mintzatzen da, eta horren barren-barrenean, batik bat, hizkuntza estandarraz nahiz joera garbizaleaz. Haren esanetan, estandar hori 1960ko hamarkadaren amaieran lau literatur euskalkiak batzeko asmotan sortu zen, baina orain praktikan bi estandar ditugu: bata, Iparraldekoa, frantsesaren eraginpean dago; bestea, Hegoaldekoa, gaztelaniarenean. Adibide askoren bitartez, egoera erakusten du, eta azaltzen du joera-aldaketa beharrezkoa dela. Izan ere, aurreko bideari lotuta segituz gero, bi euskara mota horien artean elkar ez ulertzeko arriskua dakusa.
Francisco Javier Rojo Cobos idazlearen iritziz, liburuaren oinarrian teoria hau dago: «euskara batuaren hiztegia gaurkotzea gazteleraren eragin zuzenaren pean egin da, txukuntasunaren kalterako. Ondorioz, euskara batuak, iparraldeko eta hegoaldeko euskaldunak hurbiltzeko tresna izan beharrean, desberdintasunak areagotzeko balio izan du.»
Heteroconger cobra
Heteroconger cobra Heteroconger generoko animalia da. Arrainen barruko Congridae familian sailkatzen da.
Ellen Glasgow
Ellen Glasgow (Richmond, Virginia, 1873ko apirilaren 22a – ib., 1945eko azaroaren 21a) estatubatuar idazlea izan zen. Hogei liburu argitaratu zituen, horietatik bost best-sellerrak. Bere garaiko Hegoaldeko mundu aldakorra iruditako zituen. 1942an In This Our Life bere eleberriak Pulitzer Saria jaso zuen.
Proeutropiichthys macropthalmos
Proeutropiichthys macropthalmos Proeutropiichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Schilbeidae familian sailkatzen da.
Coshocton konderria (Ohio)
Coshocton konderria (Coshocton County) Ohioko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Coshocton da. 2010eko zentsuaren arabera 36,901 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Coshocton konderriak 146,977 kilometro koadro ditu. Horietatik 924 ura dira. Beste 146,053 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 25,11 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 36,901 pertsonetatik 35,911 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 279 dira. 391 beltzak edo afroamerikarrak. 78 amerikar natiboak ziren eta 2 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 103 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 18 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 398 pertsonek kokatzen zuten.
Haute-Isle
Haute-Isle Frantziako udalerria da, Val-d'Oise departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Haute-Isle udalerrian erroldatutako biztanleak 339 ziren. Familiak 139 ziren, horien artean 53 pertsona bakarrekoak ziren (33 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 25 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 45 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 175 etxebizitza zeuden, 137 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 33 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 160 etxeak ziren eta 12 apartamentuak ziren. 137 etxebizitza nagusietatik 119 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 9 etxek bi zituzten, 31 etxek hiru zituzten, 34 etxek lau zituzten eta 60 etxek bost zituzten. 100 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 71 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 58 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 194 ziren, horien artean 152 aktiboak ziren eta 42 inaktiboak ziren. 152 pertsona aktiboetatik 136 lanean zeuden (77 gizon eta 59 emakume) eta 16 langabezian zeuden (9 gizon eta 7 emakume). 42 pertsona inaktiboetatik 14 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 15 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Haute-Isle udalerrian 125 unitate fiskal zeuden, 263 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.761 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra eraikuntza enpresa zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Nazaret Fundazioa
Nazaret Fundazioa edo Nazaret Zentroa Donostiako ikastetxe bat da, jardunean 1913 geroztik. Batxilergoa eta Lanbide Heziketako zikloak eskaintzen ditu, bereziki administrazio arloan. Kutxako gizarte ekintza da eta 1971 urtetik dihardu lanean. Egiako Aldakoneako kaleko egoitzan 1996 urtetik dago.
Hirurehun eta berrogeita bederatzi
Hirurehun eta berrogeita bederatzi (349) hirurehun eta berrogeita zortziaren ondoren eta hirurehun eta berrogeita hamarraren aurretik doan zenbaki osoa da.
W. John Hutchins
William John Hutchins edo W. John Hutchins (1939ko urtarrilaren 27a – 2021eko urtarrilaren 9a) itzulpen automatikoan espezializatutako hizkuntzalari eta informatikari ingelesa izan zen.
1960an Nottinghameko Unibertsitatean Arteetan lizentziatu zen frantsesez eta alemanez, eta bibliotekonomiako diploma lortu zuen Londresko University Collegen, 1962an. Liburuzain laguntzaile gisa aritu zen Durhameko Unibertsitatean (1962 – 1965) eta Sheffieldeko Unibertsitatean (1965 – 1971), eta gero liburuzain laguntzaile (1971 – 1980) eta liburuzain (1980 – 1998) East Angliako Unibertsitatean.
2000. urtean doktoretza East Angliako Unibertsitatean lortu zuen. Itzulpen automatikoari buruzko aldizkari eta hitzaldietan artikulu ugari idatzi zituen 1963tik, eta, horrez gain, An Introduction to Machine Translation (1992) liburuak ere oso ezaguna du, Harold Somersekin batera idatzi zuena. Johnek itzulpen automatikoko komunitateari emandako zerbitzua, gehienak erretiroaren ondoren, ohiz kanpokoa izan da. Hizkuntzalaritzako UEAren Dokumentuen editore izan ondoren (1976-1982), MT News Internationalen editore izan zen, Itzulpen Automatikoko Nazioarteko Elkarteko (1992-1997), Itzulpen Automatikoko Europako Elkarteko (1995-2004) eta Itzulpen Automatikoko Nazioarteko Elkarteko (1999-2001) lehendakari, 2012ko Compendium of Translation Software argitaratzaile. Itzulpengintza automatikoko liburuzain eta jakintsu gisa izandako esperientziaz baliatu zen John, eta itzulpen automatikoaren liburuzain eta historialari bihurtu zen. Azken hamarkadetan, itzulpen automatikoari buruzko baliabide onenetako baten sendatzailea, Itzulpen Automatikoko Artxiboa (Machine Translation Archive, artxibatua, aldi baterako lineatik kanpo).
Vitreorana
Vitreorana anfibio genero bat da, Anura ordenaren barruko Centrolenidae familian sailkatua.
Molekula anfifiliko
Molekula anfifilikoa edo anfipatikoa mutur hidrofilo bat (polarra, urarekin harremantzen dena) eta mutur hidrofobo bat (apolarra, ura errefusatzen duena) dituen molekula da. Mutur bi hauek elkarrengandik urruntzeko joera izango dute baina loturik daudenez ezin dira banatu. Hainbat lipidoren kasua da, eta uretan aurkitzen direnean egitura bereziak eratzen dituzte, hala nola, mizelak, liposomak eta geruza bikoitzeko mintzak.
Etimologia
Grekerazko αμφις, amphis ("biak") eta φιλíα, filia (maitasuna, laguntasuna) hitzen elkarketatik dator, izan ere mutur bat urarekin harremantzen baita eta bestea lipido eta disolbatzaile organiko apolarrekin.
Anfipatiko izena ere erabiltzen da. Hau ere grekeratik dator eta amphis ("biak") eta pathy (sufritu, sentitu) hitzen elkarketaren ondorioa da.
Mutur hidrofoboa
Mutur hidrofoboa orokorrean hidrokarburo kate luze bat izaten da, gantz-azido bati dagokiona eta CH3–(CH2)n antzeko formula izaten duena, n≥4 delarik. Esteroideen kasuan lau eraztun dituen esteranoa ere guztiz hidrofobikoa da.
Mutur hidrofiloa
Talde funtzionalek osatzen dute, oxigeno, nitrogeno, fosforo edo sufrearen presentziagatik hidrogeno zubiak eratzeko gaitasuna izaten baitute. Honako talde hauek agertzen dira:
Egiturak
Molekula anfipatikoen mutur hidrofoboek beren artean lotura hidrofoboak eratzen dituzte, adibidez Van der Waalsen indarrak. Lotura ahulak izaten dira baina kateak luzeak badira kopuru handitan agertzen dira eta eremu hidrofoboa trinkotu egiten dute. Buru polarrek ordea beren aldetik hidrogeno zubiak eratzen dituzte urarekin eta horrela hainbat egitura bereizagrri sortzen dira.
Mizelak
Ura eta lipido anfipatiko bat duen nahastura bat astintzerakoan uhertasun handiko disoluzio bat sortzen da baina berehala hasten dira sustantzia biak banatzen. Lipidozko esfera txikiak eratzen dira orduan, hauek dira mizelak. Buztan apolarrak egituraren barnean kokatzen dira eta beren arteak loturak sortzen dituzte. buru polarrak ordea esferaren azalera guztiak kokatzen dira, urarekin harremantzeko gaitasuna dutelako.
Mizelak eratzeko gaitasuna duten molekulei tentsoaktiboak esaten zaie, eta hauen artean ditugu xaboiak eta detergenteak. Izatez saponifikazioa jasan duten gantz-azidoak dira, hidrokarburo kate luze bat eta sodio atomoa duen karboxilo batez osaturik daudena. Uraren gainazaleko tentsioa jeisten dute eta olio orbana zatikatu egiten da mizela txikitan.
Liposomak
Egitura hauek sustantziak garraiatzeko erabil daitezke, hala hidrosolugarriak nola liposolugarriak. Terapia genikoan erabiltzen dira, gene mutanteak ordezkatuko dituzten gene osasuntsuak zelula ituetaraino eraman ahal izateko. Biomedikuntzan, botikak eta molekula aktiboak zeluletara garraiatzeko ere erabiltzen dira.
Mintz bikoitzeko geruzak
Zelula mintza lipido molekula anfipatikz osaturik dago. Fosfolipidoak, glukolipidoak eta kolesterola beren muturren izaeraren arabera orientatzen dira eta liposomen antzera bi geruzatako mintza osatzen dute.
Lipidoak
Lipidoak dira izaera anfifilikoa duten molekula nagusiak. Hainbat taldetan aurkitzen ditugu :
Proteinak
Proteinak ere badira anfifilikoak. Hirugarren egitura lortzen dutenean aminoazidoen erradikaletako kateen arteko loturak eratzen dira. Proteina globularretan erradikal hidrofobikoak (Gly-Pro, Ile-Pro-Met...) egituraren barnealdean kokatzen dira eta erradikal hidrofilikoak aldiz (Asp-Ser, Tyr-Glu...) proteinaren azalean.
Dolarizazio
Dolarizazioa, herrialde batek ofizialki edo estraofizialki Ameriketako Estatu Batuetako dibisa, hau da, estatubatuar dolarra, indarrean dagoen dibisatzat hartzearen prozesua da. Moneta atzerritar estatubatuarrak, herrialdeko moneta ordezkatzen du funtzio guztietan (balio erreserba, kontu unitate, ordaintzeko medio…)
Zergatik herrialde batzuek dolarizazioaren prozesua garatzen duten
Herrialde bat dolarizazio prozesua garatzeko derrigortasunean egotea, edo gauzatzeko desio izatea, hainbat arrazoirengatik gerta daiteke:
Eztabaida dago akademikoki ere, globalizazioak ekonomia txikiei beren politika ekonomikoak gauzatzeko gaitasuna kendu ote dien.
Ezintasunaren triangeluak, ondorengo hiru helburuak bateraezinak direla iradokitzen du:
Abantailak eta desabantailak
Dolarra tokiko erabilerarako txanpon gisa hartzeak moneta handi bat erabiltzearen abantaila guztiak ditu, baina, bestalde, baditu zenbait desabantaila nabarmen. Desabantaila nagusia,  herrialdeak ez duela moneta-politika kontrolatzen, eta, beraz, moneta-izaerako erabaki guztiak herrialde jaulkitzailearen menpe gelditzen dira, kasu honetan, Ameriketako Erreserba Federalaren eskutan, monetaren kontrolean subiranotasuna galduz, eta merkatuek eta kanpoko herrialde batek erabakitzen dutenaren menpe jarriz.
Ekuador
Ekuadorrek 1999an hartu zuen ofizialki dolarra legezko moneta gisa, 1990eko hamarkadaren amaieran herrialdeak krisi ekonomiko eta inflazionario handia jasan ondoren. 1998 eta 1999 urteen artean, sucrearen debaluazioak, Ekuador ia porrot egindako estatu izatera bultzatu zuen.
1970eko hamarkadatik aurrerako inflazio-hazkundea diktadura militarraren ondoren eta Guillermo Rodriguez Lara presidente militarrak eta ondorengo gobernuek eginiko ekonomiaren kudeaketa txarraren ondoren, Ekuadorrek 1999 urtean %60,7ko inflazioa jasan zuen, Ekuadorko Banku Zentralaren aldetik paper moneta inprimatzeagatik, aurrezkiak likidotuz eta finantza-merkatua hautsiz.
Ekuadorrek, hainbat erreforma ekonomiko egiteari ekin zion 1994an. Agintari ekonomikoek pentsatu zuten, legez interes-tasa murriztea kredituak merkatzeko helburuarekin, erabakirik egokiena izan litzatekeela inbertsioak sustatzeko eta herrialdeko ekonomia hobetzeko. Gainera, Banku Zentralak kanbio-bandaren sistema onartu zuen, sucreak dolarrarekiko zuen kotizazioa arautzeko, hala ere, 1997rako, dolarraren kotizazioak gora egin zuen sucrearekin konparatzen badugu.
Gainera urte horietan, petrolio-upelen prezioak beherakada izan zuen. Kontutan hartzen badugu, Ekuadorren esportazio produktu nagusia zela, hau sekulako kolpea izan zen Ekuadorreko ekonomiarentzat, kanpo-finantziazioa lortzeko zailtasunak areagotzea eragin zuen. Zailtasun hauek, Ekuadorrek bizi zuen inestabilitate politiko eta ustelkeriarekin ere lotura zuzena zuela esan daiteke.
Finantza publikoak zenbaki gorrietan sartzen hasi ziren. 1997an defizit fiskala Barne Produktu Gordinaren (BPG) %2koa izan zen, 1998an berriz, BPGren% 6koa izan zen, eta kontu korronteko saldoa, BPGrekin alderatuta, - %4koa izan zen 1997an. Hurrengo urterako, -%12an kokatu zen. Horrek, kontu nazionalen hondatze orokorra ez ezik, kanpo-zorraren betebeharrak konplitzeko ezintasuna ere gauzatu zuen, luzamendua, eta kanpo-finantzazioa eskuratzeko ezintasuna eraginez.
Ekuadorreko dolarizazio prozesua partzialki arrakastatsua izan zela esan daiteke. Bizi-maila asko garestitu zuen arren, egoera makroekonomikoa hobetzen, edo gutxienez egonkortzen eta herritarrek, euren herrialdean eta bere ekonomian zuten konfiantza maila hobetzen lagundu zuen. Dolarizazioak honako abantaila ekarri dio Ekuadorri: nazioarteko moneta bat izatearen ondorioz, inportazioetako ordainketak garesti ez ordaindu behar izatea lortu du, baina horrek ez du ekarri bizi-mailaren kostuaren hazkuntza etengabe handitzea, edo esperotakoak ziren inbertsioen etorrerak erraztea. Gainera, beste antzeko herrialde batzuekiko produktibitateak behera egin du. Kontrako aldetik, egonkortasun ekonomikoa indartu egin zen, batez ere, Espainia, Italia eta Estatu Batuetara joandako emigranteengatik, eta ondorengo urteetan petrolio-upelek prezio altuak izan zituztelako.
Dolarizazio prozesua
Dolarizazio hau Jamil Mahuad presidentearen gobernuak jarri zuen martxan 1999an. Eztabaida handiena ez zen Banku Zentralaren subiranotasunaren galera soilik izan, eztabaida handiena ezarri zen kanbio-tasa baxuarekin etorri zen, 25.000 sucre, dolarra. Honez gain, Ekuadorreko Banku Zentrala, prozesu hau ez gauzatzeko hainbat traba jartzen saiatu zen. Honek guztiak azaltzen du, garai haietan gertatutako migrazio ekuadortar masiboa eta bertako klase ertainaren desagertzea.
Ekuadorreko Banku Zentralaren funtzioak dolarizazioaren ondoren
Ekuadorren dolarizazioa ezarri aurretik, Ekuadorreko Banku Zentralak zituen funtzioetako bat, merkatuan dolarraren prezioa kontrolatzea zen, non horren bidez, dolarrak erosten edo saltzen zituen, sucrea garestitzeko edo merketzeko, herrialdearen beharren arabera. Horretarako Nazioarteko Moneta Erreserba erabiltzen zen.
Aldiz, dolarizazioaren ondoren, Nazioarteko Moneta Erreserbaren kontzeptua, Erabilgarritasun Askeko Nazioarteko Erreserbarengatik ordezkatua izan da. Erreserba berri horren saldoa, Ekuadorreko Banku Zentralak kutxan duen atzerriko diruak (dolarra), kanpoko finantza-erakundeetan dituen gordailu eta inbertsioak, Banku Zentralak herrialdetik kanpo dituen urre erreserbak, Ekuadorrek Nazioarteko Moneta Funtsean dituen gordailuek eta Integraziorako elkarte latinoamerikarrarekin dituen kreditu eta zorrek osatzen dute.
Gaur egun, Erabilgarritasun Askeko Nazioarteko Erreserba, Ekuadorreko ekonomiaren estabilitatearen eta dolarizazioaren neurgailu garrantzitsuena da, likidezia eta talka-egoerei aurre egiteko gaitasuna erakusten baitu (petrolioaren prezio baxuak, ekoizpen-azpiegituran kalteak, adibidez), eredu ekonomikoari eutsiz.
Cyanocorax luxuosus
Cyanocorax luxuosus Cyanocorax generoko animalia da. Hegaztien barruko Corvidae familian sailkatua dago.
Phelsuma modesta
Phelsuma modesta Phelsuma generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Plateau (Benin)
Plateau Beningo hego-ekialdeko departamendua da. Iparraldean Collines departamenduarekin du muga, Nigeriarekin ekialdean, Ouémé departamenduarekin hego-mendebaldean, eta Zourekin mendebaldean. 3.264 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 2013an 622.372 biztanle zituen. Sakété da hiriburua.
Vaux-Andigny
Vaux-Andigny Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 952 ziren. Familiak 336 ziren, horien artean 75 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 55 bakarrik bizi ziren emakumeak), 87 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 146 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren eta 28 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 365 etxebizitza zeuden, 334 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 363 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 334 etxebizitza nagusietatik 231 bere jabearen bizilekua ziren, 95 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 21 etxek bi gela zituzten, 58 etxek hiru zituzten, 94 etxek lau zituzten eta 161 etxek bost zituzten. 239 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 147 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 129 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 556 ziren, horien artean 395 aktiboak ziren eta 161 inaktiboak ziren. 395 pertsona aktiboetatik 324 lanean zeuden (194 gizon eta 130 emakume) eta 71 langabezian zeuden (34 gizon eta 37 emakume). 161 pertsona inaktiboetatik 32 erretiraturik zeuden, 54 ikasten zeuden eta 75 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Vaux-Andigny udalerrian 326 unitate fiskal zeuden, 860 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.276,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 19 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 zurgina, 1 argiketaria eta 1 ile apaindegia.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.
2000. urtean Vaux-Andigny udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.632 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Kairoko metroa
Kairoko metroa (arabieraz: مترو أنفاق القاهرة), Egiptoko Kairo hiriko garraiobide publikoa da. 1987ko irailaren 27an zabaldu zen eta gaur egun metro-sareak bi linea eta 65,5 kilometro dauzka.
2002an 700 milioi bidaiarik erabili zuten.
Lineak
Metroak bi linea dituen arren, hirugarren linea eraikitzeko lanak hasiak dira eta epeka eraikiko da. Horrez gain, laugarren, bosgarren eta seigarren lineak eraikitzeko proiektua prestatzen ari dira.
Heteroconger congroides
Heteroconger congroides Heteroconger generoko animalia da. Arrainen barruko Congridae familian sailkatzen da.
Tomokazu Hirama
Tomokazu Hirama (平間 智和, 1977ko ekainaren 30a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Leonardo Padura
Leonardo Padura Fuentes (Habana, Kuba; 1955eko urriaren 9a) Kubako idazle eta kazetaria da.
Portugalen banaketa administratiboa
Portugal bost eskualdetan banatuta dago zati kontinentalari dagokionez, gehi eskualde autonomo bitan: (Azoreak eta Madeira). Eskualde bakoitza azpieskualdetan zatituta dago.
Leonardo Padura
Biografia
Latinoamerikako literatura ikasi zuen Habanako Unibertsitatean. 1983an idatzi zuen bere lehen eleberria, Fiebre de Caballos.
Nobela beltzaren ordezkaria da eta Mario Conde bere detektibea oso ezaguna egin da.
Hainbat sari irabazi ditu eta hainbat gidoi idatzi ditu zinemarako.
Laubuca varuna
Laubuca varuna Laubuca generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Martin Ruiz de Zubiate
Martin Ruiz de Zubiate (Arratzu) XVI. mendeko bizkaitar eskultorea, Juan de Antxietaren ikaslea izan zen, eta Burgosko erretaulen zirkuluan jaso zuen prestakuntza, Domingo Enberesrekin.
Arabako Urizaharrako erretaularen goiko aldea egin zuen, 1570ean, eta 1578 eta 1590 artean, haren maisu zena (Juan de Antxieta) ordeztu zuen, Uribarriko Santa Maria elizaren erretaula egiteko lanetan, Durangon. Uste da Briviescan ikasi zuela hori egiten erretaulak herri honetan dagoen baten antza baitu.
1579an Antxietarekin Burgosko Huelgas Reales monasterioaren kapitulua egin zuen. 1592an Martin Basaberekin, Deustuko San Pedro elizarena ere egin zuen. Haren estilo erromanistak apaingarri platereskoak gainditzen ditu, eta erabat nabarmena Olabarrietako Santo Tomasen erretaulan, Zeberion, 1592an amaitu zuena. Eskultore honek egin zuen baita ere Hondarribiko elizaren aldare nagusia. Halaber, 1603an Gasteizko San Pedro elizan esku hartu zuela jasota dago.
1578ko martxoan Juan Erretaularen diseinua egiteko, Beltran de Otazu, Martín Ruiz de Zubiate (eta honekin batera Juan de Antxieta), Pedro de Masaga, Juan Carranza eta Francisco de Uriza aurkeztu ziren. Azkenean Martin Ruiz de Zubiateren diseinua aukeratu zuten.
Xkhara
Xkhara (georgieraz: შხარა; errusieraz Шхaрa) Georgiako mendirik altuena da. Svaneti eskualde historikoan Errusiako mugaren ondoan kokaturik, Xkhara Kutaisitik, Georgiako bigarren hirik handiena, 88 kilometrotara dago. Tontorra Kaukaso mendilerroaren erdialdean dago, Elbrusetik hego-ekialderantz. Xkhara Kaukaso mendilerroko hirugarren mendirik altuena da, Dykh Tau eta gero.
Xkhara Bezingi (edo Bezengi) Horma izeneko mendikotearen ekialdeko gailurra da. Lehenengo igoera 1888an ipar-ekialdetik U. Almer, J. Cockin eta C. Rothek osaturiko britainiar/suitzar taldeak egin zuen. Bezingi Horma zeharkatzeko lehenengo ibilbidea 1931 K. Poppinger, K. Moldan, and S. Schintlmeister austriarrek egin zuten.
Proeutropiichthys taakree
Proeutropiichthys taakree Proeutropiichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Schilbeidae familian sailkatzen da.
Drop (errugbia)
Drop, punpa-lasterreko ostiko edo bote-lasterreko ostiko baloia eskuetatik askatu ondoren lurrean punpa egin bezain laster zangoz ostikatzeko ekintza da. Gisa horretako ostikoak baliatzen dira zenbait sake egiteko (22 metroko sakea, esate baterako) edo baloia jokoan dagoenean, baloia hagen artean pasatuz gero baita puntuak lortzeko ere. Hitza ingelesezko drop kick esapidearen laburdura da.
Estereorradian
Estereorradiana (ikurra:sr) Nazioarteko Unitate Sistemaren unitatea da angelu solidoa neurtzeko. Askotan (radianarekin gertatzen den bezala), unitate osagarrien artean sailkatzen da, beste batzuetan, aldiz, unitate eratorrien artean.
Egia esan, unitate hau informazio osagarritzat hartzen da, dimentsiorik ez baitauka. Gero azaltzen den bezala, azalera/azalera zatiketaren ondorioa da.
Definizioa
Estereorradian bat, zirkunferentzia baten, erradioaren karratuko azaleradun gainazala definitzen duen angelu solidoa da.
Ondorioz, zirkunferentzia osoaren angelu solidoa honela kalkulatzen da erradianetan:
Masahiro Fukazawa
Masahiro Fukazawa (深澤 仁博, 1978ko uztailaren 12a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama F. Marinos eta Albirex Niigata.
Werneria
Werneria anfibio genero bat da, Anura ordenaren barruko Bufonidae familian sailkatua.
Neuhof eskola
Neuhof eskola Johann Heinrich Pestalozzi (Zurich, 1746ko urtarrilaren 12a - Brugg, 1827ko otsailaren 17) izeneko pedagogoak sortutako lehenengo eskolari deritzo. Pestalozzi suitzar pedagogo berritzaile bat izan zen, pedagogia modernoaren aintzindaritzat jotzen dena. Pestalozzik hainbat ideia berritzaile defendatu zituen bere bizitzako momentu ezberdinetan. Bere etaparik goraipatuena Neuhof-ean igarotakori deritzo (1769-1798), honetan, Neuhof eskolaren sorpena nagusi izanik. Hala ere, beste eskola batzuk ere sortu zituen.
Neuhof sortzea
Neuhof eskola pobreak laguntzea helburu zuen pedagogo suitzarraren lehenengo proiektua izan zen. Pestalozzi, Rousseau-ren ideiak jarraituta, bizitza natural, bertutetsu eta askearen aldekoa zen. Horrek bizilekua landa eremura aldatzera eraman zuen. Izan ere, hiriko gizonaren bizitza deformatua, hondatua eta artifiziala zirudiela defendatzen zuen; laborariarena, berriz, naturari lotuta, erreza eta sendoa. Ondorioz, Brugg herritik hurbil kokatutako lur batzuk erosi zituen nekazaria izateko asmoz. Formakuntza jaso zuen bere nekazaritza enpresa ondo kudeatzeko nahiarekin, betiere, bere formakuntza eta enpresaren helburuak herriaren onura zirelarik. Bertan, etxe handi bat eraiki zuen, Neuhof-a. Horrela hasi zuen pedagogia arloan bere bizitzako etaparik esanguratsuena izango zena.
Pestalozzik egunero ikusten zituen miserian bizi ziren haurrak, babesgabetasun egoeretan murgilduta eskale zirela. Geihenak, umezurtzak edo abandonatutako ahurrak ziren. Bere ustetan, ume hauek laguntzeko bide bakarra heziketa zen, formazioa eskaini eta lan egiten irakatsi (nekazaritza eta ehungintza adibidez). Bere egoera latza, familiaren eta enpresaren biziraupenari, haur txiroak laguntzeko zuen ideia gehituz, Neuhof eskola sortzea bururatu zitzaion, guztiontzako onuragarria izango zena.
Nehuof eskola, metodologia
Eskola honen helburu nagusia haurrak heztea zen. Lan egiten irakasten zituen bere enpresa txikian, horrela, enpresa aurrera ateratzen zuen haurrak hezten zituen bitartean. Beraz, eskola industrial bat sortu zuen. Modu honetan, Pedagogoak haurrei bizileku bat, arropa, formakuntza, janaria eta abar ematen zien lanaren trukean. Horrela, Pestalozziren baserria, 1774an txiroei zuzendutako institutu bihurtzen hasi zen.
Pedagogoaren nahia giro praktiko bat sortzea zen, bertan haurrak bere kabuz pobrezia gainditzeko gaitasuna lortu zezaten. Irakasteko erabilitako metodo berriak arrakasta izan zuen, izan ere, geroago, Europan zehar eskola pestalozziarrak sortu ziren. Heziketa metodo berrian, garrantzia ematen zaio gauzen intuizio sentsibleari, honen bitartez sortzen baitdira ideiak eta kontzeptuak. Gaiak lantzeko modu sinple batetik hasi, eta gero eta konplexuago bihurtzen da haurraren momentuko garapen mentalera egokituz. Jakintza handituz doa, intuizio korapilatsu batetik hasiz, ideia argi eta ezberdinak lortu arte. Metodo didaktiko eta unibertsala proposatzen du, ikasle-irakasle harreman hurbila eskaintzen duena. Honen bitartez, Pestalozzik bere ikasleek aitatzat hartzea eta maitatzea lortu zuen. Bere eskola heziketa popularraren proposamena da. Kalkulu, hizkuntza eta irakurketa irakasteko metodoak berritu zituen. Ez zuen llibururik erabiltzen, gorroto zituelako, artifizialak kontsideratzen baitzituen. Errekurtso gutxiko umeak integratzea zen bere helburu nagusia. Bere ikasleak etorkizuneko irakasleak izango zirela uste zuen. Irakaslea ez zen autoritatedun pertsonatzat hartzen. Zentzu honetan, irakaslea, ikaslearen zerbitzura egon behar zuen (Lara Amor, 2013).
Bere esaldi famatuenen artean aurki ditzakegu: "Tarde o temprano seguro que la naturaleza se vengará de todo lo que los hombres hagan en su contra"; "Para cambiar a la persona hay que amarla"; "Nuestra influencia llega sólo a donde llega nuestro amor"; "La educación es el desarrollo natural, progresivo y sistemático de todas las facultades" y "Un niño que no se siente querido, difícilmente puede ser educado".