cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bizkaitarra (aldizkaria)
Historia
1895ean Engrazio Aranzadi "Kizkitza"k, Baso-jaun ezizena erabiliz, "La invasión maketa en Gipuzcoa" artikulua argitaratu eta bazterrean Artxanda hitza agertu zen; Bizkaiko Gobernadoreak bere buruaz ari zirela ulertu eta Sabin Aranari eskatu zion idazlearen izena. Honek ezetz eta egunkaria itxi ez ezik lau hilabete eman zituen Bilboko Larrinaga espetxean.
Leopardus jacobitus
Leopardus jacobitus Leopardus generoko animalia da. Artiodaktiloen barruko Felinae azpifamilia eta Felidae familian sailkatuta dago.
Ninox strenua
Ninox strenua Ninox generoko animalia da. Hegaztien barruko Strigidae familian sailkatua dago.
2015 Israel-Palestina Gatazkan
Jarraian, 2015k Israel-Palestina Gatazkan eman duena kontatzen da.
Urtarrila
Urtarrilaren 1ean, Israel nazioarteko justizian aurrean salatzeko eskubidea ematen zion ituna sinatu zuen Palestinako Aginte Nazionalak (PAN). 2014ko udaz geroztiko gerra krimenak ikertzeko eskatzeko asmoa zuen Abbasek nazioarteko zigor auzitegiari. Hagak PANen eskaria ukatzea espero zuen Israelek.
Urtarrilaren 2an jakin zenez, Turmusayan landatutako 5.000 olibondo kendu zituzten kolono israeldarrek.
Urtarrilaren 3an, Israelek Palestinari eman beharreko 106 milioi euroren bidalketa eten zuen, Palestinako Aginte Nazionalak Nazioarteko Zigor Auzitegiko kide izateko egindako eskaerarin ondoren.
Urtarrilaren 4an, Palestinako presidenteak onartu zuen NBEko Segurtasun Kontseiluko bozketa gainditzea lortu ez zuen testu berdina aurkeztea aztertzen ari zela.
Urtarrilaren 5ean, Benjamin Netanyahuk jakitera eman zuenez, auzitegiek ez zituzten soldadu israeldarrak epaituko. Gainera, PANi ematen zion 400 milioi dolarreko diru laguntza eteteko eskatu zion Tel Avivek Washingtoni. Bestalde, Israelek zergetako dirua izoztu zion Palestinari.
Egun berean jakin zenez, 2014an 7.110 palestinar atxilotu zituen Israelek, 2013an baino %80 gehiago eta horietatik 1.200 adingabeak ziren. 2013an 5.000 palestinar preso zeuden Israelen eta 2014 amaieran, 6.800.
Gainera, bizi osorako kartzela jarri zioten 2014ko udan hiru gazte judu bahitu eta hiltzeaz akusatutako palestinarrari. Hau aitzakia moduan erabilita Israelek Gazaren aurkako 50 eguneko erasoaldia hasi zuen.
Urtarrilaren 7an, Nazio Batuen Erakundeko idazkari nagusia zen Ban Ki-moonek esan zuenez, apirilaren 1etik aurrera izango zen Palestina Nazioarteko Zigor Auzitegiko kide. Hagak PANen eskaera ukatzea espero zuen Israelek.
Urtarrilaren 16an, Nazioarteko Zigor Auzitegiak Palestinako krimenak aztertzeko erabakia hartu zuen eta azterketa egingo zuen "Palestinako egoeraren" inguruan.
Urtarrilaren 21ean, Israelgo autobus bateko bidaiariek erasoak jasan zituzten palestinar baten aldetik.
Newarthill
, Eskoziako udalerri bat da, Iparraldeko Lanarkshire konderrian.
2015 Israel-Palestina Gatazkan
Urtarrila
Urtarrilaren 24an jakin zenez, Israelek Zisjordanian eta Jerusalem ekialdean 70 palestinarren etxeak bota zituen.
Ailuridae
Ailuridae ugaztun haragijaleen familia da. Egun kide bakarra du, panda gorria hain zuzen ere.
1825ean Frédéric Georges Cuvierrek lehendabizikoz Ailurus Procyonidae familian sailkatu zuen baina hasieratik zalantzan jarri zuten sailkapena.
Pine (Arizona)
Pine Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Gila konderrian dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Lasiurus ebenus
Lasiurus ebenus Lasiurus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Vespertilioninae azpifamilia eta Vespertilionidae familian sailkatuta dago
Huescako probintzia
Huesca —edo, izen historiko gisa, Oska— (aragoieraz Uesca) Espainiako probintzia bat da, Aragoiko autonomia erkidegoan kokatua. 2010. urtean, probintziak 228.566 biztanle zituen, eta 2018an 219.345. Hiriburua Huesca hiria da.
Maeda Toshiie
Maeda Toshiie (前田 利家) Oda Nobunagaren jeneralik garrantzitsuenetako izan zen XVI. mendeko Sengoku arotik Azuchi-Momoyama aroraino. Gortean izan zuen kargurik altuena Dainagon edo Aholkulari Handia izan zen.
Huescako probintzia
Euskarazko testu berezi, historia lan edo eleberrietan, Oska izen historikoa erabil daiteke.
Kontseiluko plaza
Kontseiluko plaza Nafarroako hiriburua den Iruñeko Alde Zaharreko kale bat da.
Kokalekua
Zapateria kalea, San Anton kalea, Kale Berria eta San Frantzisko plazaren artean kokatua dago.
Plaza
Plazaren ekialdean Gendulain jauregia dago, bestalde Zapateria eta San Anton kaleetara begira dagoen aldean, Neptunoren iturria dago.
Maeda Toshiie
Biografia
Owari probintzian jaio zen, Maeda Toshimasa samuraiaren laugarren semea zelarik. Toshiiek Oda klana zerbitzatu zuen txikitatik, eta bere leialtasuna Maeda klanaren lider izatea baimentzearekin saritua izan zen, oso ez ohiko saria familia bateko laugarren semearentzat, bereziki bere anaia nagusiek akats nabarmengarririk ez zutenean. Uste denez, Kinoshita Tokichiroren lagun egin zen (ondoren Toyotomi Hideyoshi bezala ezagun egingo zena) gaztea zenean. Oda Nobunagaren partetik Hideyoshi Saru, 猴 edo "tximua" ezaguna zen bezala, Toshiie Inu, 犬 edo "txakurra" bezala ezagutua zela esaten zen. Txakurrak eta tximuak elkarren lagun ezin daitezkeela izan dioen sinesmenaren ondorioz, Toshiie sarri zintzo eta xume bezala irudikatua da, Hideyoshi arduragabe bezala irudikatzen zen bitartean.
Huescako probintzia
Mugakideak
Mugakide hauexek ditu: Iparraldean, Pirinio Atlantikoak, Pirinio Garaiak eta Garona Garaia departamendu frantziarrak, ipar-mendebaldean Nafarroa, hegoaldean Zaragozako probintzia eta ekialdean Lleida.
Maeda Toshiie
Biografia
Toshiiek bere karrera militarra akahoro-shuko (赤母衣衆) kide bezala hasi zen, Nobunagaren aginte pertsonalpean zegoen unitatean. Ondoren infanteriako kapitaina (ashigaru taishō 足軽大将) bihurtu zen Oda klanaren armadan. Bere karreran zehar Toshiiek pertsona garrantzitsu ugari ezagutu zituen, Sassa Narimasa, Akechi Mitsuhide eta Takayama Ukon beste batzuen artean. Tokugawa Ieyasuren arerio ere bazen. Asakura klana garaitu ondoren, Maedak Shibata Katsuieren ondoan borrokatu zuen Hokuriku eskualdean. Halako batean feudo edo han bat eman zitzaion, honek Noto probintzia eta Kaga probintzia hartzen zituelarik. Azken probintzia hau, oso txikia bazen ere, oso emankorra zen.
Huescako probintzia
Mendiak
Erdialdeko Pirinioetako hainbat gailur probintzia honetan daude kokatuta, beti ere Erdialdeko Pirinioak izeneko eskualde frantziarraren mugan. Horietatik, altuenak hauexek dira:
Hizkuntzak
Gaztelaniaz gain, hurrengo herrietan aragoiera ere mintzatzen da, oso egoera gutxituan bada ere: Graus, Monzon, Balbastro, Fonz, Echo, Estadiella, Benás, Samianigo, Chaca, Plan, Ansó, Ayerbe, Broto eta Lo Grau.
Maeda Toshiie
Biografia
Oda Nobunaga Honno tenpluan Akechi Mitsuhideren esku hil ondoren, eta honen ondoren Mitsuhide Hideyoshiren esku garaitua izan ondoren, azken honen aurka borrokatu zuen Shibata Katsuieren agintepean Shizugatakeko guduan. Shibata garaitua izan zenean, Toshiie Hideyoshiren zerbitzura pasa zen, eta honen jeneralik garrantzitsuenetako bat bihurtu zen. Hideyoshik, 1598an hil aurretik, Toshiie Bost Erregeordeen Kontseiluko kideetako bat bezala izendatu zuen, bere seme Toyotomi Hideyori zain zezan, hau klanaz bere kabuz arduratzeko bezain nagusia izan arte. Baina Toshiie izendatua izan eta urte betera hil zen, eta bere seme Toshinagagatik ordezkatua izan zen.
Huescako probintzia
Hizkuntzak
Probintziako ekialdean, Sartaldeko Zerrenda deitutako zonaldean, katalunierazko hiztunak bizi dira, bertakoak.
Euskal toponimia
Astazu, Ayerbe, Basaran, Bernués, Berroy, Bolea, Escuain, Escuzana, Espelunz, Javierre, Laña, Larrés, Loarre, Manchola, Martés, Ordesa, Oza, Sigüés, Sinués, Siresa, Suaso, Urdoze eta Zuriza dira Huescako herrien eta mendien izenetan gelditu diren euskarazko aztarna batzuk, Xamar hizkuntzalariak bildu duenaren arabera ("Euskara Jendea", 2006).
Stinnett (Texas)
Stinnett Texasko hiri bat da. Hutchinson konderrian kokatua dago. 2010ean 1,881 biztanle zituen, 5.14 kilometro koadrotan banatuta.
Mont Pasièr
Mont Pasièr Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Lake Montezuma (Arizona)
Lake Montezuma Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Yavapai konderrian dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mont Pasièr
Biztanleria
2007an Monpazier udalerrian erroldatutako biztanleak 530 ziren. Familiak 267 ziren, horien artean 123 pertsona bakarrekoak ziren (48 bakarrik bizi ziren gizonak eta 75 bakarrik bizi ziren emakumeak), 72 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 44 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 28 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 367 etxebizitza zeuden, 270 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 60 bigarren erresidentzia ziren eta 36 hutsik zeuden. 301 etxeak ziren eta 65 apartamentuak ziren. 270 etxebizitza nagusietatik 145 bere jabearen bizilekua ziren, 106 alokairuan okupaturik zeuden eta 19 doan lagata zeuden; 5 etxek gela bat zuten, 21 etxek bi zituzten, 79 etxek hiru zituzten, 68 etxek lau zituzten eta 97 etxek bost zituzten. 136 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 151 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 68 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 305 ziren, horien artean 223 aktiboak ziren eta 82 inaktiboak ziren. 223 pertsona aktiboetatik 195 lanean zeuden (97 gizon eta 98 emakume) eta 28 langabezian zeuden (14 gizon eta 14 emakume). 82 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 23 ikasten zeuden eta 22 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Monpazier udalerrian 242 unitate fiskal zeuden, 458 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.492 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 106 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 5 janari enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 38 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 10 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 12 administrazio publikoko enpresak ziren eta 7 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 23 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 banku bulegoa, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 autoeskola, 2 margolariak, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa, 3 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 6 jatetxeak, 2 higiezinen agentziak eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 15 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 2 harategiak, 1 liburu denda zen, 2 etxerako tresna dendak, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen, 1 kirol-denda zen eta 2 lore-dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 eta botika 1 bat zegoen.
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ninox connivens
Ninox connivens Ninox generoko animalia da. Hegaztien barruko Strigidae familian sailkatua dago.
Promolopica
Promolopica Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Promolopica epiphanta da.
Newhouse (Iparraldeko Lanarkshire)
Newhouse, Eskoziako herri bat da, Iparraldeko Lanarkshire konderrian.
Village of Oak Creek (Arizona)
Village of Oak Creek Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Yavapai konderrian kokatuta dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Imperiako probintzia
Imperia Italiako ipar-mendebaldean etaLiguriako itsasoaren kostaldean dagoen probintzia da, Frantziako mugan eta Liguriako eskualdean kokatuta dagoena.
Udalerriak
Probintziako herririk jendetsuenak honakoak dira:
Cheder
Cheder (Cheider ere izendatua; hebreeraz חדר, gela) oinarrizko eskola tradizionala da, haurrak judaismoaren oinarriak eta hebreera irakastea helburu duena.
Historia
Chederrak XVIII. mendearen bukaeran Europan oso hedatuak egon ziren. Eskolak irakaslearen etxean izaten ziren, eta honi komunitate juduak edo gurasoek ordaintzen zioten. Normalean, mutilak bakarrik joaten ziren Chederretara, neskak norberaren etxean hezten zituzten bitartean. Bestalde, talde berean adin desberdineko mutilak biltzen ziren.
Umeak Chederretan bost urterekin hasten ziren. Alfabeto hebrearra ikasi ondoren, eta hebreeraz irakurtzen ikasita (Erdi Aroan, Europako juduen hizkuntza jiddisha zen), torah ikasteari ekiten zioten. Horrela, Livitikoarekin eta Talmudarekin hasten ziren. Ikasteko modu nagusia irakurgaiak ahots ozenez irakurtzea eta memoriaz ikastea zen. 13 edo 14 urterekin, gaztearen hezkuntza amaitzen zen, benei mitzvá jaia ospatuz, hots, gaztea gizon egiten zela ospatuz.
Ikasketekin jarraitu nahi zutenek, rabino edo sofer izateko, Yeshiva eskolara joan behar zuten. Mota honetako eskola ospetsuenak hiri hauetan zeuden: Worms, Fürth eta Praga. Gurutzadetako pogromoen eraginez, judu askok Ekiadleko europara ihes egin zuten. Migrazio horrekin batera, judaismoaren gune intelektuala ere mugitu zen, Ekialdeko Europan mendeetan zehar mantenduz.
Dainagon
Dainagon (japonieraz 大納言), batzuetan Kontseilari edo Aholkulari Handi bezala itzulia, Japoniako gobernu sistema feudal edo ritsuryōan gobernuko postu bat izan zen.
Postua 702an instituzionalizatua izan zen Taihō Kodearen bidez. Kargu hau zutenak Hirugarren Mailako Jaunak ziren. Eskuineko Ministroa zen Udaijinari eta Ezkerreko Ministroa zen Sadaijinari laguntzen zioten.
Cheder
Historia
XVII. mende bukaeran, Cheder sistemak judu ortodoxoen aldetik kritikak jasotzen hasi zen. Haskalako kide aurrerakoiek ere berdin egin zuten. Lehenen arabera, irakasleak ez zeuden behar bezain prestatuak. Kontuan izan behar da, irakasleek oso gutxi kobratzen zutela, eta irakasle ugari harakinak, abeslariak edo hilerriko langileak ziren. Era berean, irakasle batzuek ikasleak maila aurreratuetara igarotzeko erraztasunak jartzen zituzten, goiko mailetan ordaindu behar zuten eta.
Bigarrenen kritika desberdina zen. Haskalako aurrerakoien arabera, Chederrek hizkuntza isolamendua, eta baita isolamendu espaziala ere, bultzatzen zuten, juduen integrazioa oztopatuz. Horrela, bizi ziren herrialdearen hizkuntza ere ikastea proposatzen zuten, besteak beste.
Ideiok XVIII. mendearen aurrera hasi ziren praktikara eramaten, batez ere Alemaniako juduen aldetik. Bertan, judaismo erreformatu izenekoa sortu zuten, Freischulen ("dohako eskolak") izeneko berezko eskolekin. Horri hezkuntza unibertsalaren ezarrera gehituz, Cheder sistemaren bukaera gertatu zen, gutxienez herrialde alemanieradunetan. Hala ere, Ekialdeko Eurpan Chederrak Holokaustora arte exititzen jarraitu zuten.
Gaur egun
Mendebaldeko herrialdeetan, Chederrak badaude oraindik, zeinetara ikasleeak eskola-orduz kanpo joaten baitira. Beste zenbait kasuetan, eta bereziki judaismo ortodoxoaren jarraitzaileen artean, Chederrak eskola konbentzional bezala funtzionatzen dute. Era horretan Israelen ere funtzionatzen dute.
Stockdale (Texas)
Stockdale Texasko hiri bat da. Wilson konderrian kokatua dago. 2010ean 1,442 biztanle zituen, 4.28 kilometro koadrotan banatuta.
Salarias guttatus
Salarias guttatus Salarias generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Blenniidae familian.
Leopardus pajeros
Leopardus pajeros Leopardus generoko animalia da. Artiodaktiloen barruko Felinae azpifamilia eta Felidae familian sailkatuta dago.
Iñaki Olabeaga
Iñaki Olabeaga Aldanondo Txotx (Donostia, Gipuzkoa, 1901eko urriaren 14a - Irun, 1983) euskal idazlea. Lasalletar fraidea. Irunen egin zituen fraide ikasketak, eta bertan jardun zuen irakasle. Errepublika garaian Zenbakiztia eta Neurkiztia liburu didaktikoak argitaratu zituen. Gerra Zibilaren ondorioz, Frantziako Lillera erbesteratu behar izan zuen. Euskal Herrira itzulita, Zarautzen egon zen irakasle; Sestaon, Bilbon eta berriz ere Irunen izan zen gero. Egan, Nora?, El Bidasoa, Euzko-gogoa eta Olerti aldizkarietan idatzi zuen. Olabeagaren lan aipagarrienak dira: Salle´ko Juan Bautista´ren bizitza laburra (1955), hitz lauz; eta Gogoetan (1972), Maite dedana (1975), Biotz iturritik (1977) olerki liburuak.
Ninox rudolfi
Ninox rudolfi Ninox generoko animalia da. Hegaztien barruko Strigidae familian sailkatua dago.
El Eco de Navarra
El Eco de Navarra 1876 eta 1913 artean Iruñean argitaratutako egunkaria izan zen, orduko nagusiena izan zena.
1875ean sortu zuten El Eco de Pamplona izenaz eta hilabete bi pasa ondoren, izenaz aldatu zuen karlistek Iruñea setiatu zutenean bakea eta foruak defendatzeko asmotan. karlisten aurka egin eta 1841eko Lege Hitzartua defendatzen zuen.
Nahiz eta "egunkari independente" azpititulua izan, Antonio Cánovas del Castilloren kontserbadoreen bozeramalea izan zen.
1913an Diario de Navarra egunkariarekin bat egin zuen biek izaera sozialaren printzipio orokor berak zituztelako.
Newmains
, Eskoziako udalerria eta meatzari herri ohi bat da, Iparraldeko Lanarkshire konderrian.
Ban-de-Laveline
Ban-de-Laveline Frantziako udalerria da, Vosgeak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Ban-de-Laveline udalerrian erroldatutako biztanleak 1.268 ziren. Familiak 531 ziren, horien artean 149 pertsona bakarrekoak ziren (77 bakarrik bizi ziren gizonak eta 72 bakarrik bizi ziren emakumeak), 161 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 185 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 36 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Cameron Diaz
Cameron Michelle Diaz, batez ere Cameron Diaz izenaz ezaguna, (San Diego, Kalifornia, 1972ko abuztuaren 30a - ) aktore estatubatuarra da.
Ban-de-Laveline
Etxebizitza
2007an 700 etxebizitza zeuden, 538 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 124 bigarren erresidentzia ziren eta 38 hutsik zeuden. 597 etxeak ziren eta 100 apartamentuak ziren. 538 etxebizitza nagusietatik 411 bere jabearen bizilekua ziren, 109 alokairuan okupaturik zeuden eta 18 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 25 etxek bi zituzten, 81 etxek hiru zituzten, 111 etxek lau zituzten eta 317 etxek bost zituzten. 429 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 233 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 246 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Cameron Diaz
Biografia
San Diegon jaio zen 1972ko abuztuaren 30ean, aitak jatorri kubatarra eta amak jatorri ingelesa eta alemaniarra duen familia estatubatuar batean.
Ban-de-Laveline
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Cameron Diaz
Biografia
17 urterekin modelo hasi zen Elite Model Management top-model agentzian. 21 urterekin bere burua The Mask filmaren castingera aurkeztu zuen, eta filmetan inolako esperientziarik ez izan arren hautatua izan zen. Hurrengo hiru urteetan film independenteetan parte hartu zuen eta kritika onak izan zituen, ospetsu eginez.
Ban-de-Laveline
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 826 ziren, horien artean 603 aktiboak ziren eta 223 inaktiboak ziren. 603 pertsona aktiboetatik 540 lanean zeuden (297 gizon eta 243 emakume) eta 63 langabezian zeuden (27 gizon eta 36 emakume). 223 pertsona inaktiboetatik 94 erretiraturik zeuden, 43 ikasten zeuden eta 86 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Cameron Diaz
Biografia
Harrezkero goi-mailako filmetan parte hartu izan du eta Hollywoodeko aktoreen artean gehien irabazten dutenen artean dago. Gainera, 20 milioi $ baino gehiagoko soldata ukan zuen bigarren emakume-aktorea izanik.
Ban-de-Laveline
Diru sarrerak
2009an Ban-de-Laveline udalerrian 540 unitate fiskal zeuden, 1.304,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.046 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 50 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 9 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 10 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren, 10 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 12 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 autoeskola, 3 igeltseroak, 2 margolariak, 1 iturgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 2 okindegiak, 2 harategiak eta 1 drogeria zen.
2000. urtean Ban-de-Laveline udalerrian 31 nekazaritza-ustiategi zeuden, 483 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Extreme Measures
Extreme Measures (euskaraz Muturreko Neurriak), 1996ko Michael Apted ingeles zinema zuzendariaren thriller film bat da. Michael Palmer idazlearen 1991ko izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago. Hugh Grant, Gene Hackman, Sarah Jessica Parker eta David Morse aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
AEB, New York, etxegabe bat ospitaleko bateko larrialdi gelan hil da. Ospitale horretan lan egiten duen Guy Luthan (Hugh Grant) doktoreak sintoma bitxiak zituela jabetu eta dirudienez batzuen gogokoak ez diren galderak egiten ditu, gainera gorpua desagertu egingo da. Luthanek bere ikerketarekin jarraitu eta Lawrence Myrick (Gene Hackman). Orduan Luthan bere burua arrisku larrian dela jabetuko da, ospitalearen sekretuak kosta ala kosta argitara ateratzea nahi ez duten pertsonak baidaude, eta horretarako Luthan bera akatzeko prest daude.
Recoules-Prévinquières
Recoules-Prévinquières Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aveyron departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Recoules-Prévinquières udalerrian erroldatutako biztanleak 464 ziren. Familiak 208 ziren, horien artean 68 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 44 bakarrik bizi ziren emakumeak), 72 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 56 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 369 etxebizitza zeuden, 208 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 156 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 331 etxeak ziren eta 35 apartamentuak ziren. 208 etxebizitza nagusietatik 172 bere jabearen bizilekua ziren, 28 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 12 etxek bi zituzten, 24 etxek hiru zituzten, 64 etxek lau zituzten eta 106 etxek bost zituzten. 142 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 93 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 84 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 282 ziren, horien artean 192 aktiboak ziren eta 90 inaktiboak ziren. 192 pertsona aktiboetatik 179 lanean zeuden (102 gizon eta 77 emakume) eta 13 langabezian zeuden (6 gizon eta 7 emakume). 90 pertsona inaktiboetatik 40 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 31 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Recoules-Prévinquières udalerrian 205 unitate fiskal zeuden, 471 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.681 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 arropa denda zen.
2000. urtean Recoules-Prévinquières udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.162 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Boxeoa 2008ko Olinpiar Jokoetan
Boxeoa 2008ko Olinpiar Jokoetan abuztuaren 9tik abuztuaren 24ra arte jokatu zen Beijingo Langileen Arena Estalian. 11 modalitate ezberdin daude eta guztira 36 herrialde ezberdinetako 286 kirolarik hartu zuten parte.
Metacrinia nichollsi
Metacrinia nichollsi Metacrinia generoko animalia da. Anfibioen barruko Myobatrachidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Petén Itzá aintzira
Petén Itzá aintzira Guatemalako iparraldean dagoen Petén departamenduko aintzira da, Guatemala Hiritik 260 km ipar-ekialdera dagoena. 99 km²ko eremua du. Aintziraren ertzeko hiri nagusiak Flores (uharte batean dagoena), San Benito eta San Andres dira.
Sphagiocrates
Sphagiocrates Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Brachmia lusoria da.
Verde Village (Arizona)
Verde Village Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Yavapai konderrian kokatuta dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Scrobipalpuloides
Scrobipalpuloides Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Scrobipalpuloides inapparens da.
2012ko Esku Huskako Lau eta Erdiko Pilota Txapelketa Nagusia
Esku Huskako Lau eta Erdiko Pilota Txapelketa Nagusia, 2012koa 2012an Esku Pilota Enpresen Ligak antolatutako Esku Huskako Lau eta Erdiko Pilota Txapelketa Nagusia da. Asegarce eta Aspe enpresetako pilotariek parte hartu zuten.
Hemeretzi pilotarik, bi taldetan banatuta, final laurdenetan sailkatutakoak bi taldetan guztiak guztien kontra ligatxoa jokatu zuten, eta bi onenak finalera igaro ziren.
Finala, berriro, Gasteizen izan zen 2012ko abenduaren 16an, noiz Olaizola II.ak Bengoetxea VI.a 22-9 irabazi zuen.
Pilotariak
(Letra lodiz, taldeburuak)
Marcey-les-Grèves
Marcey-les-Grèves Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Marcey-les-Grèves udalerrian erroldatutako biztanleak 1.216 ziren. Familiak 499 ziren, horien artean 111 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 75 bakarrik bizi ziren emakumeak), 178 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 178 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 32 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 559 etxebizitza zeuden, 506 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 27 bigarren erresidentzia ziren eta 26 hutsik zeuden. 544 etxeak ziren eta 12 apartamentuak ziren. 506 etxebizitza nagusietatik 382 bere jabearen bizilekua ziren, 112 alokairuan okupaturik zeuden eta 12 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 23 etxek bi zituzten, 67 etxek hiru zituzten, 155 etxek lau zituzten eta 257 etxek bost zituzten. 437 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 196 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 273 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 745 ziren, horien artean 552 aktiboak ziren eta 193 inaktiboak ziren. 552 pertsona aktiboetatik 533 lanean zeuden (269 gizon eta 264 emakume) eta 21 langabezian zeuden (8 gizon eta 13 emakume). 193 pertsona inaktiboetatik 91 erretiraturik zeuden, 63 ikasten zeuden eta 39 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Marcey-les-Grèves udalerrian 518 unitate fiskal zeuden, 1.288,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.137 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 71 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 18 eraikuntza enpresak ziren, 26 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 7 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 19 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 igeltseroa, 3 margolariak, 3 zurginak, 5 iturginak, 2 argiketariak, 2 ile apaindegiak eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen, 1 harategi zen, 1 etxerako tresna denda zen eta 1 drogeria zen.
2000. urtean Marcey-les-Grèves udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 366 hektarea erabiltzen.
Stratford (Texas)
Stratford Texasko hiri bat da. Sherman konderrian kokatua dago. 2010ean 2,017 biztanle zituen, 5.27 kilometro koadrotan banatuta.
Marcey-les-Grèves
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lojako eskualdea
Lojako Eskualdea (gaztelaniaz Comarca de Loja) Granadako probintziako (Espainia) eskualde bat da. Málaga, Kordoba eta Jaéngo probintziekin muga egiten du.
Martin Itziar
Martin Itziar (Azkoitia, Gipuzkoa, 1905eko azaroaren 11 - ib., 1978ko urtarrilaren 8a) euskal idazlea izan zen.
Larraundi-ko sendia eleberria eman zuen argitara 1968an. Ornitologia gaiak landu zituen Munibe aldizkarian eta Gure Txoriak izeneko liburua plazaratu zuen 1966. urtean.
1993ko Munduko Eskrima Txapelketa
1993ko Munduko Eskrima Txapelketa Munduko Eskrima Txapelketaren 55. edizioa izan zen. 1993ko uztailak 1 eta 11 artean ospatu zen Alemaniako Essen hirian Nazioarteko Eskrima Federakuntzak eta Alemaniako Eskrima Federakuntzak antolatuta.
Emakumezkoak
Artikulu hau nederlanderazko wikipediatik itzulia dago.
Ninox boobook
Ninox boobook Ninox generoko animalia da. Hegaztien barruko Strigidae familian sailkatua dago.
Salarias luctuosus
Salarias luctuosus Salarias generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Blenniidae familian.
Pityocona
Pityocona Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Pityocona xeropis da.
Yarnell (Arizona)
Yarnell Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Yavapai konderrian dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Leopardus tigrinus
Leopardus tigrinus Leopardus generoko animalia da. Artiodaktiloen barruko Felinae azpifamilia eta Felidae familian sailkatuta dago.
Azken garaipena
Azken garaipena (2011), Iban Zalduaren gidoia eta Julen Ribasen irudiekin osatutako komikia da. 2052. urtean kokatutako istorio honek zientzia-fikzioa eta genero beltza uztartzen ditu.
Argumentua
Azken garaipenak ukronia bat plantetatzen du, hau da, historiako gertakari bat aldatu eta horrek eragindako kate-erreakzioan oinarritzen du narrazioa. Nolakoa litzateke gure egoera 2052. urtean, Hitler-ek II. Mundu gerra irabazi izan balu? Hori da komikiaren planteamentua. Protagonista, polizia kriminaleko teniente bat da, Sigrid Frisch. Krimen misteriotsu batzuk ikertu behar ditu Alemanian: hilotz batzuk hasiko dira agertzen, eta denon harridurarako, zilborra dute. Orduan hasiko da abentura korapilotsua.
Kontakizunak zientzia-fikzioa eta genero beltza uztartzen ditu, askotariko irakurketa mailak eskainiz. Besteak beste, historiako gertakarien berrikustea, irakurketa metanarratiboa, eta zientzia fikzioa eta errealismo zorrotzena uztartzea.
Sariak
Komiki honekin, egileek 2012ko euskarazko Haur eta Gazte Literara alorreko Euskadi saria jaso zuten. Sari hau komiki bati eman zitzaion lehenengo aldia izan zen. 2013an, OEPLIk, Haur eta Gazte Liburuetarako Espainiako Erakundeak, IBBYren Ohorezko Zerrendarako aukeratu zuen. Zerrenda horretan Espainiako estatu osoko bederatzi lan aukeratzen dira bi urtean behin, Azken garaipena izanik zerrendako komiki bakarra.
Gazteentzako lan gisa aurkeztu bada ere, bada esaten duenik helduentzako obra dela.
Azken garaipena Xabiroi komiki aldizkarian atalka argitaratu zen lehenbizi, baina liburu formatuan ere eskuragarri dago Ikastolen Elkarteak argitaraturik.
Strawn (Texas)
Strawn Texasko hiri bat da. Palo Pinto konderrian kokatua dago. 2010ean 653 biztanle zituen, 2.02 kilometro koadrotan banatuta.
Gérard Poulet
Gérard (Georges) Poulet (Baiona, ) lapurtar biolin-jotzaile klasikoa da. Gaston Poulet paristar orkestra-zuzendariaren semea, 1956an Niccolò Paganini Nazioarteko Lehiaketaren irabazlea izan zen.
Rhododendron ponticum
Rhododendron ponticum Ericaceae-ren familiako tamaina ertaineko zuhaixka da eta izen arrunta erredodendro du.
José Alberto Batiz
José Alberto Batiz bizkaitar musikaria da, gitarra jotzen duena.
Rhododendron ponticum
Deskribapena
Nabarmentzekoa da dituen lore handiak, arrosa kolorekoak; hostoak distiratsuak eta larrukarak dira, eta beti, berde diraute. Landare osoak, abereentzako posoitsuak diren alkaloide ak dauzka.
José Alberto Batiz
1990eko hamarkadatik aurrera hainbat taldetan ibili da, tartean Akelarre, Fito & Fitipaldis, Platero y Tú, Extrechinato y Tú, Extremoduro edo Gatibu.
Rhododendron ponticum
Deskribapena
Lorezaintzan landare apaingarri moduan erabiltzen da.
Taxonomia
Rhododendron ponticum Carlos Linneo- k deskribatu zuen eta Species Plantarum, Editio Secunda 562-an argitaratu zuen 1762. urtean.
Egur pellet
Egur pelleta egurra trinkotu eta lehortuz sortzen den erregaia da. Pellet hitza ingelesetik zuzenean mailegatutako hitza da eta "bola txikia", "kaka-alea", "arkina", "altxirri", zein "pikorra" esan nahi du.
Sortzeko, zerrautsa edo antzeko materialak dira lehengai. Zerrategietako hondakinak batu eta tratatu egiten dira, lehenengo duen hezetasuna jaitsi behar zaio % 10 baino gutxiago izan arte, gero prentsa berezi baten pelletizatzailea zanpatu egiten da. Orduan, egurrak berak duen ligninak partikulak elkar lotzen ditu edo almidoia ere itsatsi ahal zaio itsasgarri modura.
Erregai moduan dituen abantailak handiak dira, biomasatik hartutako energia berriztagarria izateaz gain, bere erreketak ez du ia kerik sortzen eta ez du airea gehiegi kutsatzen.
Bero ahalmenari dagokionez, gasolioaren erdikoa da, hau da, kilo bat gasoliok sortzen duen energia berdina sortzeko bi kilo pellet behar dira.
Proadamas
Proadamas Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Proadamas indefessa da.
New Stevenston
, Eskoziako udalerri txiki bat da, Iparraldeko Lanarkshire konderrian. Motherwell eta Bellshill udalerrien artean dago.
Peacham
Peacham Vermont estatubatuar estatuko Caledonia konderrian dagoen herria da. 2010. urtean 732 biztanle zituen eta 15,13 pertsona/km²-ko dentsitatea.
Champoulet
Champoulet Frantziako udalerria da, Loiret departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Champoulet udalerrian erroldatutako biztanleak 53 ziren. Familiak 28 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 49 etxebizitza zeuden, 29 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 45 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 29 etxebizitza nagusietatik 24 bere jabearen bizilekua ziren, 4 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 4 etxek bi gela zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 8 etxek bost zituzten. 21 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 16 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Cordes Lakes (Arizona)
Cordes Lakes Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Yavapai konderrian kokatuta dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ninox novaeseelandiae
Ninox novaeseelandiae Ninox generoko animalia da. Hegaztien barruko Strigidae familian sailkatua dago.
Champoulet
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 33 ziren, horien artean 23 aktiboak ziren eta 10 inaktiboak ziren. 23 pertsona aktiboetatik 21 lanean zeuden (12 gizon eta 9 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 10 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2000. urtean Champoulet udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Roberto Cabrejas
Roberto Cabrejas Cuadrado (Rabanera del Pinar, 1952ko abenduaren 28a - Bartzelona, 2001eko uztailaren 4a) gipuzkoar atleta eta entrenatzailea izan zen, altuera jauzian aditua.
Gazte-gaztetik Andoainen bizi zen eta Tolosa FKean bere ibilbidea egin zuen. Bost aldiz bilakatu zen Espainiako txapeldun eta Moskuko Olinpiar Jokoetan eta Helsinkiko Munduko Txapelketan parte hartu zuen.
INEF ikasi eta kirola uztean entrenatzaile bihurtu zen. Kotxe istripu batean hil zen.
Bere markarik onena 2,26 metrokoa da, 1983an lortua eta oraindik egungo euskal errekorra dena.
Bjørn Tore Kvarme
Bjørn Tore Kvarme norvergiako futbolari ohia da. Europako hainbat ligetan jokatu zuen, defentsa gisa.
Alhamako eskualdea
Alhamako Eskualdea (edo Alhama de Granadako Eskualdea, gaztelaniaz Comarca de Alhama) Granadako probintziako (Espainia) eskualde bat da. Málagako probintziarekin muga egiten du.
Bjørn Tore Kvarme
Ibilbidea
Kvarme Rosenborgen hasi zen profesionalki jokatzen. Klub honetan sei denboraldiz egon zen liga bost aldiz irabazten. 1997an Liverpoolgo jokalaria bilakatu zen eta Premier Leaguean bi denboraldiz egon zen. AS Saint-Étienneen 1999tik 2001era jokatu zuen, kapitaina gisa. Honen ondoren Real Sociedadera pasa zen, klub gipuzkoarrean hiru denboraldi jokatuz. Rosenborgera itzuli baino lehen Bastian egon zen denboraldi erdiz. Bera ibilbide profesionala 2008an bukatu zen, Rosenborgen.
Oracle (Arizona)
Oracle Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Pinal konderrian dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Salarias nigrocinctus
Salarias nigrocinctus Salarias generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Blenniidae familian.
Zitomegalobirus
Zitomegalobirusak Herpesbirus mota bat dira, gizakia infektatzen oso ohikoak direnak (AEBetan, esaterako, biztanleriaren erdia baino gehiago infektatua izan da inoiz birus hauengatik). Zitomegalobirusek, baina, birulentzia gutxi dute, eta infekzio gehienak asintomatikoak dira; pertsona immunogutxituengan (immunitate-sistema ahulduta dutenengan, alegia), ordea, oportunista gisa jarduten dute, osasun arazo larriak sortuz.
Metamagnusia slateri
Metamagnusia slateri Metamagnusia generoko animalia da. Anfibioen barruko Microhylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Zitomegalobirus
Harizpi bikoitzeko DNA da birus hauen material genetikoa. Bestalde, herpesbirus guztien antzera, infekzioa burutu ondoren sor egoeran gera daitezke organismoan luzaro.
Epidemiologiari dagokionez ohiko transmisio-bideak aho eta sexu bidez dira, eta -hein txikiago batean ere- odol transfusioak edo organoen transplanteen bidez. Izan ere, birusa likido eta jariaketa organikoetan dago: gernua, listua, semena, odola, malkoak, esnea....Fomiteek ere parte hartzen dute birusaren hedadura eta kutsaduran.
Aipatu den bezala, pertsona osasuntsuengan zitomegalobirusen infekzioek ez dute aparteko arazorik sortzen; zenbait kasutan mononukleosi infekzioso arin baten sintomak eragiten dituzte, edo hepatitis batenak. Larriagoak dira ondorioak HIESa dutenengan edo transplantatuen kasuetan, haien immunitate-sistema ahulak ezin baitio aurre egin birusaren birulentzia txikiari.
Plains (Iparraldeko Lanarkshire)
Plains, Eskoziako udalerri bat da, Iparraldeko Lanarkshire konderrian. Airdrie udalerriaren kanpoaldean dago, Glasgow hiriaren erdigunetik 14 milia ekialdera.
La Speziako probintzia
La Spezia Italiako ipar-mendebaldean eta Liguriako itsasoaren kostaldean dagoen probintzia da, Liguriako eskualdean kokatuta dagoena.
Herriak
Probintziako herririk jendetsuenak honakoak dira:
Pittsfield (Vermont)
Pittsfield Vermont estatubatuar estatuko Rutland konderrian dagoen herria da. 2010. urtean 546 biztanle zituen eta 10,5 pertsona/km²-ko dentsitatea.
Bizi estralurtar
Bizi estralurtarra Lurretik kanpo egon litekeen eta bertan sortu ez zen bizia da. Oraindik ez da bizi estralurtarrik atzeman modu eztabaidaezinean, baina horretan ari dira lanean hainbat proiektu. Bizitza horrek prokariotoak bezalako forma xumeetatik gizadia baino askoz aurreratuagoak diren zibilizazioak sor ditzaketen izaki adimendunetaraino har lezake. Drakeren ekuazioak unibertsoko beste leku batzuetan bizi inteligentearen existentziari buruz espekulatzen du. Bizi estralurtarraren zientzia bere forma guztietan astrobiologia bezala ezagutzen da, unibertsoan bizia sortzeko, banatzeko eta eboluzionatzeko erabiltzen diren baldintza deterministak eta gertakizun kontingenteak ikertzen dituen diziplina anitzeko eremua.
Lur planetatik kanpo bizia duten "munduak" egoteko aukerari buruzko espekulazioak antzinakoak dira. Kristautasunaren lehen garaietako idazle askok "mundu-aniztasun" baten ideia eztabaidatu zuten, Demokritok proposatutakoaren gisa; Agustinek Epikuroren ideia aipatzen du, ezin konta ahala munduren ideia, "Espazioaren mugagabetasun mugagabean zehar" (jatorriz Herodotori Gutunan adierazia) Jainkoaren Hirian. I. mendeko De rerum natura poeman (2:1048-1076 liburua), Lukrezio filosofo epikurearrak iragarri zuen ezin konta ahala exoplaneta aurkituko genituela, Lurraren antzeko eta bestelako bizimoduekin, baita beste giza arraza batzuekin ere.
Idazle aurremodernoek uste zuten "mundu" estralurtarrek izaki bizidunak izango zituztela. William Vorilongek, XV. mendean, Kristok bere biztanleak berrerosteko mundu estralurtarrak bisitatu ahal izateko aukera onartu zuen. Nicolas Cusakoak 1440an idatzi zuen Lurra "izar distiratsua" zela, espazioan ikus zitezkeen gainerako objektu zerutiarrak bezala, eta Eguzkiaren antzekoa irudituko litzaiokeela kanpoko ikusle bati, atmosferaren kanpoko geruzako "distira sutsuko" geruza baten ondorioz. Teorizatu zuen gorputz estralurtar guztietan gizakiak, landareak eta animaliak bizi zitezkeela, eguzkia barne. Descartesek idatzi zuen ez zegoela modurik izarretan "izaki adimendunak" bizi ez zirela frogatzeko, baina haien existentzia espekulazio kontua zela. Pentsalari horien idazkiek erakusten dute bizi estralurtarrarekiko interesa historian zehar egon dela, baina gizakiak duela gutxi baino ez du hori ikertzeko baliabiderik izan.
XX. mendearen erdialdetik, ikerketa aktiboak egin dira bizitza estralurtarraren zantzuak bilatzeko, egungo eta historiako estralurtar bizitzaren bilaketa eta estralurtar bizitza adimendunaren bilaketa mugatuagoa barne hartzen dutenak. Bilaketa-kategoriaren arabera, metodoak teleskopioen eta espezimenen datuen analisitik komunikazio-seinaleak detektatzeko eta bidaltzeko erabiltzen diren irratietaraino doaz.
Bizi estralurtarraren kontzeptuak, eta bereziki adimen estralurtarrarenak, eragin kultural handia izan du, bereziki estralurtarrak fikzioan irudikatzeko garaian. Urteetan zehar, zientzia fikzioak ideia zientifikoak jakinarazi ditu, aukera ugari irudikatu ditu eta eragina izan du ikusleen interesean eta bizi estralurtarrari buruzko ikuspegietan. Espazio partekatua da adimen estralurtarrarekin komunikatzen saiatzearen komenigarritasunari buruzko eztabaida. Batzuek metodo oldarkorrak bultzatzen dituzte, bizi estralurtar adimendunarekin harremanetan jartzeko. Beste batzuek -teknologikoki aurreratuak diren gizarteek gizarte ez aurreratuak esklabo bihurtzeko edo deuseztatzeko duten joera aipatuz- diote arriskutsua izan daitekeela Lurraren gaineko arreta aktiboki piztea.
Ezaugarriak
Biziaren kimika duela 13.800 milioi urte Big Bang eta gutxira hasi ahal izan da, unibertsoak 10 eta 17 milioi urte bitartean zituen garai bizigarri batean. Baliteke bizia modu independentean sortu izana unibertsoko leku askotan, Lurrean duela 4.200 milioi urte inguru prozesu kimikoen bidez gertatu zen bezala. Litekeena da, halaber, bizia maiztasun txikiagoz sortu izana eta, meteoritoen bidez adibidez, planeta bizigarrien artean zabaltzea panspermia izeneko prozesu batean. Nolanahi ere, molekula organiko konplexuak Lurra sortu aurretik Eguzkia inguratzen duen hauts-aleen disko protoplanetarioan sor litezke. Ikerketa horien arabera, prozesu hau Lurretik kanpo gerta daiteke Eguzki Sistemako hainbat planeta eta ilargitan eta beste izar batzuetako planetetan.
1950eko hamarkadatik, astronomoek proposatu dute izarren inguruko "eremu bizigarriak" direla bizitzarako lekurik gertagarrienak. 2007az geroztik eremu horietan egindako exoplaneten aurkikuntza ugariek Lurraren antzeko konposizioak dituzten milaka milioi planeta egon daitezkeela iradoki du. 2013ra arte, planeta gutxi batzuk baino ez ziren aurkitu eremu horietan. Hala ere, 2013ko azaroaren 4an, astronomoek jakinarazi zuten, Kepler misio espazialaren datuetan oinarrituta, Lurraren tamainako 40.000 milioi planeta egon zitezkeela Eguzkiaren antzeko izarren eta Esne Bideko nano gorrien eremu bizigarrietan orbitatzen, horietatik 11.000 milioi Eguzkiaren antzeko izarren inguruan orbitatu litezkeelarik. Zientzialarien arabera, hurbilen dagoen planeta 12 argi-urteko distantziara egon daiteke. Bizidun munduen kopuruak gora egin dezake Goldilocks ertzaren kontzeptua txertatzen bada, berez bizigarritasun planetariotik kanpo dauden hainbat planetatan gune bizigarriak baldin badaude. Astrobiologoek habitat potentzialen "energiari jarraitzeko" ikuspegia ere aintzat hartu dute.
Bizitza Lurrean nonahi aurki daiteke, eta bertan dauden ia ingurune guztietara egokitu da denboran zehar, baita zailenetara ere. Horregatik, ondorioztatzen da zeruko beste gorputz batzuetako bizia ere moldagarria izan daitekeela. Hala ere, biziaren jatorria ez dago moldatzeko erraztasunarekin lotuta, eta betekizun zorrotzagoak izan ditzake. Baliteke planeta batek edo ilargi batek bizirik ez izatea bertan, bizigarriak izan arren.