cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sara Baras
Sariak eta aintzatespenak
Arte Eszenikoen Max Saria, “Emakumezkoen dantza-interpreterik onena” kategorian, “Dantza-ikuskizunik onena” kategorian eta “Koreografiarik onena” kategorian, Juana la Loca/ Juana eroaren lanagatik.
Diario de Jerezen publikoaren saria.
“Urrezko cadiztarra”, Cadizko Onda Cero-n egindako bozketa herrikoiaren bidez.
Olibondoaren dab¡ntza El Olivo aldizkarian.
Televisión Españolako “Gente Joven” saria.
Aubervilliers
Aubervilliers Frantziako udalerria da, Sena Saint-Denis departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2007an 73.699 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Aubervilliers udalerrian erroldatutako biztanleak 73.699 ziren. Familiak 26.643 ziren, horien artean 8.966 pertsona bakarrekoak ziren (4.262 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4.704 bakarrik bizi ziren emakumeak), 5.045 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8.631 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4.001 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 29.962 etxebizitza zeuden, 28.074 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 175 bigarren erresidentzia ziren eta 1.713 hutsik zeuden. 2.210 etxeak ziren eta 26.789 apartamentuak ziren. 28.074 etxebizitza nagusietatik 7.053 bere jabearen bizilekua ziren, 19.981 alokairuan okupaturik zeuden eta 1.039 doan lagata zeuden; 2.877 etxek gela bat zuten, 8.753 etxek bi zituzten, 9.737 etxek hiru zituzten, 4.794 etxek lau zituzten eta 1.914 etxek bost zituzten. 10.688 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11.490 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 2.058 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 50.483 ziren, horien artean 34.962 aktiboak ziren eta 15.521 inaktiboak ziren. 34.962 pertsona aktiboetatik 27.678 lanean zeuden (15.621 gizon eta 12.057 emakume) eta 7.285 langabezian zeuden (3.476 gizon eta 3.809 emakume). 15.521 pertsona inaktiboetatik 2.108 erretiraturik zeuden, 5.417 ikasten zeuden eta 7.996 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Aubervilliers udalerrian 25.708 unitate fiskal zeuden, 71.702,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 10.799 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5.355 komertzioetatik, 16 erauzte enpresak ziren, 56 janari enpresak ziren, 1 coque eta refinazio enpresa zen, 14 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 261 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 770 eraikuntza enpresak ziren, 2.273 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 304 garraio enpresak ziren, 405 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 178 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 91 finantziazio enpresak ziren, 185 higiezinen enpresak ziren, 407 zerbitzu enpresak ziren, 239 administrazio publikoko enpresak ziren eta 153 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 1.238 zerbitzu publikoetatik, 2 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoak ziren, 2 lan bilaketa bulegoak, 3 posta bulegoak, 15 banku bulegoak, 6 funerariak, 89 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 6 ibilgailuen alokairu bulegoak, 9 autoeskolak, 96 igeltseroak, 130 margolariak, 61 zurginak, 69 iturginak, 94 argiketariak, 240 eraikuntza enpresak, 48 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 1 aldi baterako lan enpresa, 305 jatetxeak, 23 higiezinen agentziak, 28 tintoreriak eta 5 apaindegiak.
2009an zeuden 329 establezimendu komertzialetatik, 8 supermerkatuak, 5 brikolaje denda handika, 5 120 m2 baino gehiagoko dendak, 72 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 49 okindegiak, 38 harategiak, 1 arraindegi zen, 17 liburu dendak, 73 arropa dendak, 5 etxerako tresna dendak, 6 zapata-dendak, 13 elektrotresna dendak, 6 altzari dendak, 2 kirol-dendak, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 5 drogeria, 9 lurrin-dendak, 8 bitxi-dendak eta 6 lore-dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 3 tratamendu laburretarako ospitale, 3 psikiatriko, 2 urgentzia zentro, 2 amatasun-klinika, 5 osasun-zentro, 22 botika eta 5 anbulantzia zegoen.
2009an 14 haur-eskola eta 17 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Aubervilliers udalerrian 8 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 5 hezkuntza orokorreko lizeo eta 1lizeo teknologikoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 3.611 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 2.580 eta lizeo teknologikoetan 768.
Aubervilliers udalerrian 4 goi-mailako hezkuntza ez-unibertsitarioko zentroak zeuden, horietatik3 osasun-formakuntzako zentroak eta 1 bestelako formakuntzazentroa.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Amaranta Gómez Regalado ikastetxea
Amaranta Gómez Regalado ikastetxea edo Amaranta ikastetxea 6 eta 17 urte bitarteko ikasle transgeneroentzako Santiagoko ikastetxe pribatua da. Amaranta Gómez Regalado antropologo sozial eta politikari mexikarraren izena du. Pertsona transgeneroentzako lehen ikastetxea da Latinoamerikan, baliteke mundu osoan ere bai.
2017ko abenduan sortu zen ikastetxe bat irekitzeko ideia. 2018ko apirilean ireki zuten Ximena Matura koordinatzaileak eta Evelyn Silva Selenna Fundazio-ko presidenteak Ñuñoa komunan. 2019ko maiatzean, 38 ikasle zeuden ikastetxean, horietatik 22 edo 23 pertsona transak ziren eta gainerakoak haien lagunak edo senideak. Aurretik, ikasle askok jazarpena jasan zuten eta gehienek eskola utzi zuten. Estatuak finantzatutako ikastetxeetan «genero ideologia» irakastea edo eztabaidatzea debekatuta dago Txilen, baina herrialdeak genero-identitatearen legea onartu zuen, 14 urtetik gorakoei nortasun dokumentuetan generoa aldatzeko aukera ematen diena (18 urtetik beherakoentzat gurasoen baimenarekin).
Bi gela ditu ikastetxeak, bata 12 urtetik beherakoentzat eta bestea 12 eta 17 urte bitartekoentzat. 2019an hasitako udako programak 20 partaide izan zituen. Ikasleek Hezkuntza Ministerioak emandako probak egin behar dituzte gainditutako maila egiaztatzeko.
Oilasko-salda
Oilasko-salda, batzuetan Oilasko-zopa ere deitua, zopa bat da. Sarritan, haragi zatiekin edo arroz edo garagar, pasta, azenario, patata hori, apio, tipula zuri eta abarrekin zerbitzatzen dute. Hotzerien eta errinitisaren aurkako etxeko erremediotzat ere hartzen dute.
Oilaskoak jada Neolitoan etxekotu zituztenez, oso litekeena da oilasko-zopa garai haietakoa izatea.
Oilaskoa baratxuriarekin
Oilaskoa baratxuriarekin edo oilaskoa berakatzarekin (pollo al ajillo) Espainiako sukaldaritzako plater tipikoa da. Oso prestaketa ezaguna eta kostu txikikoa denez, sarritan aurki dezakegu Espainiako jatetxe askotako menuetan. Beroa zerbitzatu ohi dute, patata, txanpinoi, entsalada eta abarrekin batera.
Ezaugarriak
Oilaskoaren pieza batzuk zatituta behar ditu prestakuntzak, eta, gutxi gorabehera, hiru eta lau artean. Pieza bakoitza ondu eta piperbeltzekin aromatizatzen dute. Lapiko batean dauden pieza guztiak olio irakinetan gorritzen dira. Nahiko gorri daudenean, kendu egiten dira, eta soberako olioan baratxuri ugari eta pipermin bat txigortzen dute. Ondoren, oilaskoa ardo zuri pixka batekin eta limoi zukuarekin (kasu batzuetan ozpinarekin) gisatu ohi da. Batzuetan, espainiar saltsa (edo oilasko-salda) pixka bat botatzen dute, azken prestakuntzari salda trinko bat eman diezaion.
Thorius arboreus
Thorius arboreus Thorius generoko animalia da. Anfibioen barruko Plethodontidae familian sailkatuta dago, Caudata ordenan.
Jimmy Hoffa
James Riddle Jimmy Hoffa (1913ko otsailaren 14a, Brazil, Indiana - 1975eko uztailaren 30ean desagertua, Bloomfield, Michigan) estatubatuar sindikalista bat izan zen. 1932 eta 1975 bitartean International Brotherhood of Teamsters estatubatuar garraio sindikatu boteretsuaren antolatzailea izan zen.
Ibilbidea
1929. urtean Hoffa kamioi zamalari gisa lanean hasi zen, Depresio Handia hasteko zorian zegoenean, hala zebilela negozio hartako nagusien gehiegikeriei aurre egiten saiatu zen. 1931an, 18 urte zituela, sindikatuburu bilakatu eta 1933an Ameriketako Estatu Batutako kamioilarien aldeko erregulazio legal bat lortu zuen, hasiera batean Mendebalde Erdialderako izan zen, 1940ean herrialde osoan ezarri zelarik. Honela, karismadun sindikatuburua bilakatu zen.
Azkenik Hoffa berak mafiako hainbat buruzagiekin zituen loturak ikertzen ari zen epaimahai bat erosi nahi izateagatik kondenatu zuten. Ondorioz, 7 urteko espetxera zigortu zuten. Halere, 1971ko abenduaren 23an Richard Nixon presidenteak Hoffaren ezpetze zigorra ezeztatu eta Hoffak gutxienez hamar urtez garraio sindikatuetan parte ez hartzeko baldintzarengatik ordezkatu zuen.
Desagerpena
Hoffak azken erabaki horren aurkako helegitea aurkeztea prestatzen ari zen, baina 1975eko uztailaren 30eko 14:45etan Michigan estatuko Detroit hiriko Bloomfield Township aldirian dagoen Machus Red Fox jatetxeko aparkalekuan desagertu zen. Han Anthony "Tony Jack" Giacalone (Detroit) eta Anthony "Tony Pro" Provenzano (New York) mafiako buruzagiekin hitzordua izana zuen. Hura izan zen Jimmy Hoffa bizirik ikusi zuten azken eguna, ordudanik ez da inoiz bere arrastorik izan, ez eta inon bere gorpurik topatu ahal izan.
Literatura eta zinema
Bere bizitza eta desagerpena liburu eta film askoren gaia izan dira, nabarmenki 1992an Jack Nicholsonek eta Danny De Vitok, hurrenez hurren, antzeztu eta zuzendu zuten Hoffa filma, eta 2019an Martin Scorsesek zuzendu zuen The Irishman filma.
NGC 6087
NGC 6087 izar kumulu bat da, Norma konstelazioan. James Dunlopek aurkitu zuen n.
Charentenay
Charentenay Frantziako udalerria da, Yonne departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Charentenay udalerrian erroldatutako biztanleak 275 ziren. Familiak 121 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (11 bakarrik bizi ziren gizonak eta 25 bakarrik bizi ziren emakumeak), 50 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 7 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Vápovice
Vápovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 39 biztanle ditu eta 1,98 kilometro koadroko azalera. Jihlavako barrutian dago.
Charentenay
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Vápovice
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1387 urtean egin zen.
Charentenay
Etxebizitza
2007an 163 etxebizitza zeuden, 121 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 25 bigarren erresidentzia ziren eta 17 hutsik zeuden. 153 etxeak ziren eta 9 apartamentuak ziren. 121 etxebizitza nagusietatik 93 bere jabearen bizilekua ziren, 22 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 4 etxek bi zituzten, 31 etxek hiru zituzten, 39 etxek lau zituzten eta 46 etxek bost zituzten. 80 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 57 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 53 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 191 ziren, horien artean 136 aktiboak ziren eta 55 inaktiboak ziren. 136 pertsona aktiboetatik 121 lanean zeuden (63 gizon eta 58 emakume) eta 15 langabezian zeuden (10 gizon eta 5 emakume). 55 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 15 ikasten zeuden eta 16 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Charentenay udalerrian 129 unitate fiskal zeuden, 291 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.140 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 11 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 zurgina eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Charentenay udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 711 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Bakea gudan
Liburu honetan Paz en la guerra eleberria aitzakitzat hartuta, Unamunoren pentsamenduan sakondu du. Unamunoren aipatu eleberria azkeneko karlistadari eta, bereziki, Bilboko setioari buruzko nobela da eta, ondorioz, karlismoa vs. liberalismoa gatazkaren interpretazio saio bat. Hala, bada, Euskal Herriaren eta Modernitatearen interpretazio saioa.
Azurmendiren hitzetan XIX. mendeko filosofia hori Unamunok berak gainditu zuen baina, ondoren, filosofia berria ez zion Euskal Herriari aplikatu. Gerraondoko euskal pentsamenduak egin zuen hori.
Sound (Lerwick)
Sound, Eskoziako Shetland uhartediko Lerwick udalerriko eremu bat da, Mainland uhartean.
Iuka (Mississippi)
Iuka Mississippiko hiri bat da. Tishomingo konderrian kokatua dago. 2010ean 3,028 biztanle zituen, 25.1 kilometro koadrotan banatuta.
Cheryl Ladd
Cheryl Jean Stoppelmoor (Huron, Hego Dakota, - ), Cheryl Ladd izen artistikoz ezaguna, estatubatuar aktore eta abeslaria da, Charlie's Angels telesailean egindako lanagatik ezaguna.
Nouvion-et-Catillon
Nouvion-et-Catillon Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 535 ziren. Familiak 202 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 36 bakarrik bizi ziren emakumeak), 41 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 77 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren eta 32 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 255 etxebizitza zeuden, 215 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 28 hutsik zeuden. 245 etxeak ziren eta 9 apartamentuak ziren. 215 etxebizitza nagusietatik 161 bere jabearen bizilekua ziren, 47 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 21 etxek bi zituzten, 38 etxek hiru zituzten, 57 etxek lau zituzten eta 98 etxek bost zituzten. 134 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 96 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 81 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 342 ziren, horien artean 243 aktiboak ziren eta 99 inaktiboak ziren. 243 pertsona aktiboetatik 207 lanean zeuden (125 gizon eta 82 emakume) eta 36 langabezian zeuden (16 gizon eta 20 emakume). 99 pertsona inaktiboetatik 25 erretiraturik zeuden, 28 ikasten zeuden eta 46 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Nouvion-et-Catillon udalerrian 215 unitate fiskal zeuden, 525,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.982 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 1 iturgina eta 1 ile apaindegia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Nouvion-et-Catillon udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Băleni (Galați)
Băleni Errumaniako udalerri bat da, Galați konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Nouvion-et-Catillon
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
NGC 1874
NGC 1874 izar kumulu bat da, Dorado konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Kali falx
Kali falx Kali generoko animalia da. Arrainen barruko Chiasmodontidae familian sailkatzen da.
Altrippe
Altrippe Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Altrippe udalerrian erroldatutako biztanleak 429 ziren. Familiak 136 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 76 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 142 etxebizitza zeuden, 136 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 5 hutsik zeuden. 138 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 136 etxebizitza nagusietatik 126 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 5 etxek hiru zituzten, 21 etxek lau zituzten eta 110 etxek bost zituzten. 133 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 40 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 83 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 293 ziren, horien artean 186 aktiboak ziren eta 107 inaktiboak ziren. 186 pertsona aktiboetatik 172 lanean zeuden (104 gizon eta 68 emakume) eta 14 langabezian zeuden (5 gizon eta 9 emakume). 107 pertsona inaktiboetatik 23 erretiraturik zeuden, 39 ikasten zeuden eta 45 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Altrippe udalerrian 142 unitate fiskal zeuden, 425,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.313 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 finantziazio enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 1 zurgina.
2000. urtean Altrippe udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Suga
Min Yoon-gi (hangul: 민윤기; Daegu, Hego Korea, 1993ko martxoaren 9a), Suga eta Agust D izen artistikoengatik ezaguna, Hego Koreako rapero, konpositore eta ekoizle diskografikoa da. BTS boy band taldeko kidea da 2013az geroztik, Big Hit Music konpainiaren baitan.
2016an bere lehen bakarkako mixtapea argitaratu zuen SoundCloud bidez, Agust D izenekoa. Lan honetan depresioaren eta fobia soziala gainditzeko bere borroka pertsonalaz hitz egiten du, beste hainbat gairen artean. 2020an, bakarkako bigarren mixtapea atera zuen, D-2 izenekoa. Bere esanetan, lehenengo mixtapeak iraganari buruz hitz egiten zuen eta bigarrenarekin orainaldian zentratu nahi izan zuen gehiago, 2016tik egindako bidea du oinarri.
2023ko apirilaren 21ean bere hirugarren bakarkako lana argitaratu zuen. Kasu honetan album formatoan, eta D-DAY izenarekin. Lan honek amaiera ematen dio Agust D izenarekin argitaratu duen trilogiari.
Nektanebo II.a
Manetonek Nektanebo deitzen du, eta 18 urtez gobernatu zuela dio, Sexto Julio Afrikanoren arabera, edo 8 urte Eusebio Zesareakoa eta bertsio armeniarraren arabera.
Kronika Demotikoak, honako hau dio: "18 urtez gobernatzen utziko zaio. Ondoren etorriko den lehenengo erregea, mediarra... atzerritarra izango da".
Biografia
Nektanebo II.a, Agesilao II.a espartar erregeari esker tronuratu zen, zeinak Teos tronutik botatzen lagundu zion. K.a. 350ean, Egiptoren aurkako espedizio persiar batek porrot egin zuen persiar armada hondatu zuen izurrite baten ondorioz.
Baina, handik urte gutxira, Artaxerxes III.a Okok zuzendutako 300.000 soldadu persiarrek osatutako armada batek egiptoarrak garaitu zituen. Nektanebo II.ak lehenik Menfisera ihes egin zuen, eta ondoren Nubiara, non denbora bat eman zuen, azkenik, arrastorik utzi gabe desagertzeko. Egipto berriro Persiar Inperioko satrapa batek menderatu zuen.
Nektanebo II.a Pseudo Kalistenesen Alexandroren Bizitzan
Alexandroren Bizitzan kontatzen den Nektaneboren istorioa (testu historikoa ez dena, baizik ea fantasiazko abenturen istorio bat, III. mendean bildua), argi eta garbi, antzinako egiptoar elezahar batetatik dator, miletoar erako eleberri labur bihurtua. Alexandro Handia, benetan, egiptoar jatorrikoa izan zitekeen zioen kontua, oso ondo hartuko zuen Alexandriako jendeak, eta mazedoniarrak, egiptoar tronurako eskubidea fundamentatzen zuen, ez atzerriko konkistatzaile bat bezala, baizik eta oinordeko legitimo bezala, azken faraoiaren semea izaki.
Lan honetako I. liburuak, Nektanebok, gauza guztiak bere botere magikoarekin domeinatzen zituela dio, eta, praktika honi esker, armada atzerritarrak menderatzen zituela, ontzi batean urperatzen zituen etsaien gerlari eta itsasontzien argizarizko erreplikak eginez, honela, benetako gerlari eta itsasontzi etsaiak ere, ozeanoan urperatuta geraturik. Baina, Egiptoren aurka herri askok euren armadak bidali zituztenean, Nektanebok Pelusiora ihes egiten du, Asiatik gertuen zegoen egiptoar portua zena, apaizez mozorrotua. Herria, bere faraoiaren desagerpenagatik asaldatua, Serapeumeko orakuluari galdetu zioten, Nektaneboren itzulera, bere seme Alexandroren forman iragarri zuena honako hitzokin: "Ihes egin duen errege hori, berriz Egiptora itzuliko da, ez zaharrago, baizik eta gaztetuago, eta gure etsaiak diren persiarrak garaituko ditu".
Mazedonian babestua, Nektanebo, igarle bezala ospetsu egiten da. Olinpia Epirokoa erregina, lortu berri zuen bere ospeagatik harritua, kontsultatzera joan zitzaion, Olinpiaren senarra zen Filipo II.a Mazedoniakoak, gerratik itzultzean, bera arbuiatu eta emazte bezala beste bat hartuko ote zuen egia ote zen galdetzera. Nektanebok, orduan, hau ez gertatzeko modu bakarra, gauean zehar, Amonekin elkartzea dela dio, jainko honekin seme bat izateko, "Filipok egingo dizkizun irainen mendekatzaile bat" izango dena. Behin gaua heltzean, Nektanebo, jainkoaren tunika zuriarekin eta ahari adarrekin mozorrotzen da, eta, honela, Olinpia bere logelan hartzen du.
Itzultzean, Filipok ez du bere emaztearen aurkako inongo neurririk hartzen, Nektanebok, ametsetan zein bere oturuntzetan zehar erakusten dizkion mirari ugariez txunditurik, oraindik jaio ez den Alexandroren jatorri jainkotiarrari buruz engainatzeko. Erditzean, Olinpia, minak jasatera eta, jaiotza, astroek, Mazedoniako oinordekoaren etorkizun loriatsua ziurtatuko zuten posizio bat hartu arte atzeratzera behartu zuen.
Nektanebo, Alexandrok, honek hamabi urte zituenean, zelaian zehar bere behaketa astrologikoetan lagundu zuenean hil zen. Igarleaz trufatzeko, erortzen utzi zuen zulo batetara eraman zuen, Nektanebok, bere begirada lurretik urruti mantentzen zuen bitartean, konstelazio eta planetetan jarria (gertakari hau, argi eta garbi, Tales Miletokoaren pasadizotik hartua dago). Garondoan kolpea hartuz, Nektanebok, zauria hilgarria dela ulertzen du, eta, orduan, Alexandrori, honen Egiptoko erregealdiari, bere bidaiari eta bere ama liluratzeko erabili zuen amarruari buruzko egia kontatzea erabakitzen du. Egindakoaz damutua eta orain bere aita dela dakienaz gupidatua, Alexandro gazteak, Nektaneboren gorpua Olinpiara eramango du, hala ere, Pellan hilobi duin bat eraikitzea erabakitzen duelarik. Ipuina amaitzeko, egile ezezagunak, egiptoarren errege izan zen Nektanebok, Mazedonian hil ohoreak jaso izana eta Alexandrok, errege greziarrak, bere hilobia Egipton bete izanaren paradoxa adierazten du.
Zenobia Camprubí
Zenobia Camprubí Aymar (Malgrat de Mar, 1887ko abuztuaren 31 - San Juan de Puerto Rico, 1956ko urriaren 28 a) idazle, itzultzaile eta hizkuntzalari espainiarra izan zen, Espainiako zientzia eta letren zilarrezko garaikoa. Rabindranath Tagoreren lehen itzulpenak egin zituen gazteleraz eta hogeita bi liburuki itzuli, hamaika jarduera zibiko, kultural, komertzial eta irakaskuntzakoak garatu zituen bitartean.
Petrogale burbidgei
Petrogale burbidgei Petrogale generoko animalia da. Martsupialen barruko Diprotodontia ordeneko animalia da. Macropodinae azpifamilia eta Macropodidae familian sailkatuta dago.
Zenobia Camprubí
Erbestean, Marylandeko Unibertsitatean irakasle zela, gaztelaniar hizkuntza, kultura eta literatura zabaldu zituen. Horrela, hezkuntza-lan emankorra ezezik, filologikoa, literarioa, juridikoa eta kulturala ere egin zuen. Lyceum Club Femeninoaren kide nabarmena izanik Victoria Kentekin batera, emakumearen presentzia handiagoa aldarrikatu zuen gizartearen arlo guztietan, eta Espainiako feminismoaren aitzindaritzat jotzen dute.
Jaiotza eta gaztaroa
Zenobia Salustiana Edith Camprubí y Aimar abuztuaren 31n jaio zen Bartzelonan familia katalan-puertorricar aberats batean. Isabel Aymar Lucca eta Raimundo Camprubí Escudero bikote kultu eta aberatsaren alaba zen. Amaren aitona, Augusto Aymar, merkatari estatubatuar aberatsa zen eta amona Korsikako familia baten kidea, Puerto Ricon finkatua. Ama eta amona Estatu Batuetako ikastetxe onenetan ikasiak ziren eta familia-lotura handiak zituzten herrialde hartan. Aita, Raimundo Camprubí, ingeniari zibila zen eta militar katalanen familia baten kidea, nahiz eta Iruñean jaioa. Bikoteak lau seme-alaba izan zituen: José (1879), Raimundo, Zenobia eta Augusto.
1901ean New Yorkeko Saint Nicholas gazte aldizkariak Camprubíren ipuin labur bat argitaratu zuen A Narrow Escape izenekoa''. Malgrat'' lan autobiografikoa ere idatzi zuen garai hartan. Aitaren lana zela eta, familia Valentziara aldatu zen eta Campubrík zenbait literatura-lan idatzi eta argitaratu zituen hiri hartan, besteak beste The Garret I have known. Era berean, bere beste lan batek, When grandmother went to school izenekoak, sari bat eskuratu zuen St. Nicholas gazte aldizkariak emana.
1905ean gurasoak banandu egin ziren eta Camprubí Newburgh (New York)era aldatu zen amarekin batera. Bertan bizi ziren senide eta lagun ugari. 1908an Columbia Unibertsitateko Teacher's College-n matrikulatu zen ingeles literatura eta konposizioa ikasteko. Kultur ekintzetan eta emakume-elkarteetan parte hartu zuen, baita harremanetan jarri ere estatubatuar feminismoarekin.
Senarrarekin adiskidetuta, Isabel Aymar Espainiara itzuli zen 1909an alabarekin batera, eta La Rábida-n (Palos de la Frontera, Huelva) bizi izan ziren lehenengo eta Madrilen geroago. Estatu Batuetara ere bidaiatu zuen Camprubík 1911 eta 1912n. Urte horietan segitu zuen artikuluak argitaratzen aldizkari estatubatuarretan eta hasi zen parte hartzen Madrilen proiektu kultural eta intelektualetan.
Helduaroa
Camprubík Juan Ramón Jiménez poeta gaztea ezagutu zuen 1913an eta harekin ezkondu New Yorken 1916an. Urte horietan bi itzulpen argitaratu zizkioten: bertso batzuk Tagoreren Cuarto creciente lanetik hartuak eta Jiménezen Platero eta biok, haurrentzat eginiko edizio txikia. 1917an Camprubík Tagoreren El Jardinero, El Cartero del Rey, Pájaros perdidos eta La Cosecha lanak itzuli eta argitaratu zituen. Juan Ramón Jiménezek lagunduta, Tagoreren beste lan hauek ere itzuli zituen: El Asceta; El rey y la Reina; Malini; Ofrenda Lírica; Las Piedras Hambrientas; eta Ciclo de Primavera.
1918an Camprubík La Enfermera a Domicilio elkartea sortu zuen Madrilen Katherine Bourland, María de Maeztu eta Rafaela Ortega y Gassetekin batera. Haren helburua zen langile-familietako haur eta heldu gaixoen osasuna zaintzea, elikagaiak eta botikak emanez eta kontsultategira edo doan artatzen zituzten mediku ospetsuengana eramanez. Horrez gain, zenbait negozio txikitan jardun zuen etxeko diru arazoak gainditze aldera, senarrari laguntzeko edota Espainatik duintasunez alde egiteko Gerra Zibila hasi ondoren. Esaterako, Inés Muñoz lagunarekin osatu zuen enpresa bat lehenagotik zuen jarduera batekin segitzeko: artesau lanak, bordatuak, zeramika eta liburuak Estatu Batuetara esportatzea.
1920an estreinatu zen Tagoreren Erregearen postaria, Camprubík itzulita eta antzerkirako egokituta. Era berean, 1921ean John M. Synge-ren Riders to the sea opera taularatu zen Madrileko Ateneoan, Camprubí-k egokitua. Horretaz gain, Comité para la Concesión de Becas a Mujeres Españolas en el Extranjero sortu zuen, María Goyri de Menéndez Pidal eta María de Maeztuk lagunduta. Batzorde horren idazkaria izan zen 1936ra arte''. ''
1926an Lyceum Club Femenino Español sortu zen Madrilen, Espainian egin diren emakume-elkarteetan lehenetarikoa, Camprubí idazkari eta María de Maeztu lehendakari izan zirelarik. Lan sozial garrantzitsua egin zuen elkarteak eta nabarmenki eragin zion orduko kultura-giroari.
Erbestea
Senar-emazteek alde egin zuten Espainiatik 1936ko abuztuaren 22an. Ameriketako zenbait estatu bisitatu ondoren, Camprubí lanean hasi zen Puerto Rico ko Unibertsitatean.
1937 eta 1938an Habana n bizi izan ziren, non jarduera sozio-kulturalak burutu zituzten. Halaber, Espainiako Errepublikaren alde egin zituzten zenbait ekimen, esaterako, diru bilketak New Yorkeko prentsaren bitartez umezurtz espainiarrei laguntzeko. Campubrík bolondres lana ere egin zuen emakume-espetxeetan.
1951n ebakuntza egin zioten Bostonen minbizia artatzeko eta berriro aldatu zen bikotea Puerto Ricora, Campubrík lan intelektual interesgarria atzean utzita. Puerto Ricoko Unibertsitean jardun zuen lanean orduan, dibulgazio liburuxkak itzuliz eta irakaskuntzan. AEBetako nazionalitatea eskuratu zuen 1952an, handik aurrera nazionalitate bikoitza izan zuelarik.
1954an, osasun arazoak zirela medio, Camprubík lan egiteari utzi zion unibertsitatean eta Juan Ramón y yo lan autobiografikoa argitaratu zuen Americas aldizkarian.
Heriotza
Zenobia Camprubí 1956ko urriaren 28an hil zen Puerto Ricon, senarrak Literatura Nobel Saria jaso eta hiru egunera. Porta Coeli hilerrian lurperatu zuten. Juan Ramón Jiménez bi urte geroago hil zen, 1958an, eta bien gorpuzkiak Espainiara eraman zituzten Jesús de Moguer hilerrian lurperatzeko.
Literatura
Camprubíren egunkariak balio handikoak dira, izan ere, bera eta Rosa Chacel izan ziren emakume bakarrak idazten garaiko bizimodu eta literaturari buruz. Hona hemen bere lan behinenak:
Amélie Nothomb
Amélie Nothomb (Etterbeek, Brusela (Belgika), 1966ko uztailaren 9a - idazle belgikarra da. Bere liburuak frantsesez idazten ditu.
Varnsdorf
Varnsdorf Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 15.429 biztanle ditu eta 26,21 kilometro koadroko azalera. Děčíngo barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1353 urtean egin zen.
Amélie Nothomb
Japonieraz hitz egiten du eta itzultzaile izan da Tokion. Japonia garrantzitsua izango da idazlearen lanean. 1992az geroztik, urtero argitaratu du eleberri bat.
Biografia
Fabienne Claire Nothomb Bruselako auzoetako bat den Ettebeeken jaio zen, 1966ko uztailaren 9an, belgikar familia noble batean. Aita Patrick Nothomb baroia izan zuen, belgikar diplomatikoa. Fabienne jaio eta gutxira, 1968 eta 1972 artean, Osakan (Japonia) izan zen kontsul eta, gero, Pekin, New York, Bangladesh eta Birmanian ere bai. 1980an, Belgikan izan zen Kanpo Harremanetako Asiako Ministeritzako zuzendari eta, 1985 eta 2001 artean, berriz, embaxadore, Japonian batez ere, 1988 eta 1997 bitartean.
Aitaren lana medio, Fabiennek leku askotan bizitzeko aukera izan zuen: Japonia, Txina, AEB, Laos, Birmania eta Bangladesh. Gerra eta pobrezia gertutik ikusi ditu eta haurtzaroan bilatzen du babesa, ahizpa zaharragoaren ondoan.
17 urte zituen Europa deskubritu zuenean, Brusela, atzerritar sentiarazten dion hiria. Filologia Klasikoa ikasi zuen Bruselako Unibertsitate Librean, baina abizenak kalte egiten dio; goi burgesia katolikoko familia seinalatzen du, eskuin muturreko birraitona, eta honek ez dio joera liberal-sozilistako unibertsitatean integratzen laguntzen (Antichrista eleberrian horretaz hitz egiten du).
Lizentziatu ondoren, Tokiora itzuli zen eta japoniar enpresa batean hasi zen lanean. Durduzaz eta Dardaraz (Stupeur et tremblements) eleberrian kontatzen du han bizitako esperienia penagarria.
Belgikara itzuli zen eta, 1992an, Hygiène de l'assassin argitaratu zuen, mozkor batek anaia hil zion unea abiapuntu. Arrakasta itzela etorriko zen gero eta, handik aurrera, idazleak literaturatik bizitzeko aukera izango du. 4 bat ordu ematen ditu idazten egunero, goizeko 04:00etatik, 08:00etara, eta 3 bat eleberri idazten dituela dio, bakarra argitaratzen badu ere. 65 idatzi baditu 17 bat daude argitaratuta. Litro bat te edan eta, eguzkia ateratzerako, lanak eginak ditu. Mundu guztiaren lana hasten denean, Amélie Nothomb bukatzen ari da.
Janaria infernuko zuloa zen. Tortura bat. Errudun sentitzen zen eta jatea erabateko gaizkia zen. literaturak salbatu zuen eta Japoniara joateak. 5 urterekin handik joana zen eta, iristean, zoriontsu sentitu zen.
Estilo dotore eta pedantea duela esan da, baina, era berean, komiko eta karakter handikoa, bere burua zaindu beharra izan duen emakume indartsu batena; istorio biziak, hiztegi zehatzak, gai originalak eta bukatzen ez den garraztasuna.
Eskuz idatzi ohi du, esaten du, lorik ezin egin edo metroan dabilenean burura etorritako ideiak. Albin Michel argitaletxeko bulegoa du lantoki, Montparnasseko hilerriaren ondoan. Bulego estua, txikia, kaxa, karta eta koaderno txuriz lepo. Irakurleek bidaltzen dizkiote hauek, gehiago idatz dezan. Baina ez du horren beharrik.
Bere gustuko autoreak Mishima, Diderot, Tanizaki, Montherlant eta Proust dira. Eta, baita Éric-Emmanuel Schmitt, Simon Leys, Jacqueline Harpman, Nathalie Gassel, Yōko Ogawa eta Kazuo Ishiguro ere. Louis-Ferdinand Céline ere ez du ahazten.
2006an, Leteo Saria jaso zuen.
Thorius aureus
Thorius aureus Thorius generoko animalia da. Anfibioen barruko Plethodontidae familian sailkatuta dago, Caudata ordenan.
Ruhla
Ruhla Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
NGC 6152
NGC 6152 izar kumulu bat da, Norma konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Heteroziste
Heterozisteak, zianobakterioen zenbait familiatan, horma lodiko eta tamaina handiko zelula bereziak dira. Beren funtzioak nitrogenoaren finkapenarekin zerikusia dauka.
Nitrogenasa, nitrogenoaren finkapeneko funtsezko entzima, oxigenoarekiko oso sentibera denez gero, nitrogeno finkapena eta fotosintesi oxigenikoa ezin dira aldi berean gertatu zianobakterioen zeluletan. Arazo hau sahiesteko, zianobakterio batzuek horma lodiko zelula berezi hauetan finkatzen dute atmosferako nitrogenoa.
Bălești (Gorj)
Bălești Errumaniako udalerri bat da, Gorj konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Stanydale
, Eskoziako Shetland uhartediko etxalde bat da, Mainland uhartean.
Isabel Oyarzábal
Isabel Oyarzábal Smith (Malaga, 1878ko ekainaren 12a - Mexiko Hiria, 1974ko maiatzaren 28a) Espainiako itzultzailea, kazetaria, idazlea, aktorea eta diplomatikoa izan zen.
Biografia
Malagako Juan Oyarzábal Bucelli (1835-1903) eta Eskoziako Ana Smith-Guthrie (1846-1930) senar-emazteen hirugarren alaba izan zen. Familia burges batekoa izan zen, eta, horri esker, bizitza aberatsa izan zuen eta prestakuntza intelektual sakona. Hiriburuko La Asunción ikastetxean hasi zituen lehen ikasketak, eta erlijio katolikoan hezi zuten.
Jatorriz eskoziarrak zirenez, Isabelek etengabeko harremana izan zuen gizarte haren ohiturekin eta kulturarekin, bai haurtzaroan, bai helduaroan Britainia Handira egindako bidaien bitartez. Bidaia horien ondorioz, Oyarzábal bere garaian aurreratutako emakume bat izan zen, Espainiako ohitura kastizoenekin independentea eta konformagaitza, populazioaren aurrerapen soziala eta kulturala eragozten zuena.
1905ean, aita hil eta urte batzuetara, Malaga utzi eta Madrilera joan zen María Tubau eta Ceferino Palencia konpainietan antzerki-aktore gisa lan egitera, Isabel Aranguren goitizenarekin. Aukera horri esker, gerora antzerki-kritikari miresgarria bihurtu zen, eta antzerki-pieza batzuk ere idatzi zituen.
Lan horri esker, Ceferino Palencia Álvarez-Tubau- abokatua, pintorea eta diplomatikoa - ezagutu zuen, eta harekin ezkondu zen 1909ko uztailaren 6an. Bi seme-alaba izan zituen: Ceferino (1910) eta María Isabel (1914). Senar-emazteak bizilekuz aldatzen ziren etengabe lan-arrazoiengatik; hala, hainbat naziotan izan ziren: Suedian, Finlandian edo AEB, New York, eta, azkenik, Mexikon, 1939ko behar izan zuten bando errepublikanoan parte hartzeagatik. Herrialde hartako hiriburuan hil zen Isabel 1974ko maiatzaren 28an, 96 urte zituela.
Ez zen inoiz bere jaioterritik erabat urrundu, baina erbesteratu baino lehen Madrilen eman zuen bizitzaren zatirik handiena, arrazoi profesionalengatik. Espainiako hiriburura joan zenean, garai hartako kultura-giro asaldatuan parte hartu zuen, eta tertulietan, kultura-ekitaldietan eta Espainiako arte eta letren izen garrantzitsuak ezagutu zituen. Horrek guztiak aukera eman zion Isabeli bere interes kultural, sozial eta politikoak bateratzeko.
Memoriak
1940an, AEBetako argitaletxe batek bere memoriak argitaratu zituen, ingelesez, eta 2011 arte ez ziren gaztelaniaz argitaratu,  'Hambre de libertad. Memorias de una enbaxadora republicana', izenburupean, Granada, Almed, D. L. 2011. Andrés Arenas eta Enrique Gironen itzulpena).
Ibilbide profesionala
Isabel oso emakume landua eta sakonki prestatua izan zen, eta, horri esker, hainbat eremutan lan egin zuen, egokitzeko arazorik gabe. Oso emakume baliotsua zen, eta hainbat lanbide garatu zituen, besteak beste, gaztelaniako irakaslea, kazetaritza-lanak, antzerki-lanbidea, literatura-idazketa eta postu politikoak.
Ingelesari buruzko ezagutzak aukera eman zion Sussex-en (Ingalaterra) espainierako irakasle lan egiteko; Laffan News Bureau edo The Standard egunkarietako aldizkari ingelesetako korrespontsal izateko; George Eliot-en Silas Marner bezalako literatura-lanen itzultzaile izateko; eta Nazioarteko Estatistika Institutuan, esaterako, interpretea izateko.
1907an, Espainiako emakumeentzako lehen aldizkaria, La Dama eta La Vida Ilustrada izenekoa, sortu zuen Ana ahizparekin eta Raimunda Avecilla lagunarekin. Lau urte iraun zuen. Lehen esperientzia horretatik aurrera, Isabelek kazetaritza-karrera emankorra hasi zuen, eta prentsa nazionaleko aldizkari eta egunkari garrantzitsuenetan parte hartu zuen, besteak beste, Blanco y Negro, El Heraldo, Nuevo Mundo, La Esfera, El Sol, El Día, Elegancia, La Voz de Madrid eta Cosmópolis aldizkarietan. Bere artikuluetan hainbat gairi buruz hitz egin zuen, eta emakumeak gizartean zuen zereginarekin, bere eskubideen aldarrikapenarekin (bereziki, bozkatzeko eskubidearekin) edo gai sozialekin, hala nola, Espainiako osasunarekin eta hezkuntzarekin zerikusia zutenak ziren ugarienak. Normalean, Beatriz Galindo edo Isabel de Palencia edo Isabel O. de Palencia izengoitiarekin sinatzen zuen. Ezbairik gabe, bere artikuluak izan ziren Isabelek bere ideiak zabaltzeko eta gizarteak bere iritziak kontuan hartuta aurrera egiten laguntzeko, sozialki aurreratuagoak ziren beste herrialde batzuetan gertatzen zen bezala.
Bere ezagutza handiei esker, Espainian zein atzerrian hitzaldi ugari emateko aukera izan zuen (AEB, Frantzia, Suitza, Erresuma Batua, Norvegia, Suedia, Finlandia, Mexiko). Bere hitzaldiak funtsezko bi gairi buruzkoak ziren: Espainiako kulturaren alderdiak aztertzea (hobetzeko) eta emakumearen eta behartsuenen eskubideak defendatzea. Isabelen iritziak oso estimatuak ziren zirkulu progresistetan, eta aurreratuegitzat jotzen ziren kontserbadoreenetan.
Alderdi politikoan, bere ideia aurrerakoi eta errepublikanoek hainbat kargu lortzeko aukera eman zioten Espainiako II. Errepublikan. PSOEn eta UGTn afiliatu zen, eta 1931n Gorte konstituziogileetarako hautagai sozialista izan zen, eta bi urte geroago Espainiako lehen lan-ikuskatzaile bihurtu zen, posturako deitutako oposizioak gainditu zituelako. Agian, bere kargu garrantzitsuenak Nazioen Ligako (1933) herrialdearen ordezkaria eta Suediako Espainiako enbaxadorea izan ziren, eta ondoren, Finlandia (1936-1939) –Espainiako lehen enbaxadorea izan zen.
Artearen arloan, Isabelek denbora laburrean lan egin zuen Tubau-Palencia senar-emazteekin, bikotearen semearekin ezkondu aurretik. Antzerki-lanetan hainbat paper egin zituen, besteak beste Mater Dolorosa, Echar le lleve, La Vicaría edo Las alegres comadres. Aktore ingelesekin harremanak izan zituen, eta horri esker, Britainia Handiko antzerkiari buruzko hitzaldiak eman zituen Espainian. Literatura-produkzioaren barruan, ipuinak, liburu folklorikoak, biografiak, antzerki-piezak eta eleberriak aurki ditzakegu. Gainera, Isabelen itzultzaile lanari esker, ingelesez idatzitako lan ugari iritsi ziren Espainiara; besteak beste, Sir Henry Irving, Jane Austen, George Elliot edo Conan Doyle.
Borroka feminista eta soziala
Oyarzábalen borroka feminista eta soziala oso garrantzitsua izan zen, bai nazio mailan bai nazioartean. Horri esker, bere ideiak hainbat herrialdetan zabaldu baitziren argitalpen eta hitzaldien bidez. Ahalegin handia egin zuen gizarteak emakumearen rola, eskubideak eta askatasunak, adimena eta lanerako gaitasuna onar zitzan. Emakumeen sufragioa gogor aldarrikatu zuen, Clara Campoamor rekin eta beste pertsonaia garrantzitsu askorekin batera.
1926an, Herriko Etxean emakumeen hezkuntzari buruzko hitzaldi bat ematera gonbidatu zutenean, langile-ateneoa ezagutzeko aukera izan zuen, eta langileen adimen naturalaz harrituta geratu zen. 1930ean, Nazio Batuen Esklabotzari buruzko Batzorde Iraunkorreko emakume bakarra bihurtu zen. Borroka feministagatik eta lan-aldarrikapenengatik nabarmendu zen. Hala, Sufragio Unibertsalaren aldeko Aliantzaren Kongresura joan zen Genevan, eta 1935ean UGTren ordezkari sindikala izan zen Lanaren Nazioarteko Erakundearen XIX. Nazioarteko Konferentzian.
Oyarzábalen aktibismo feminista ulertzeko bere helduaroko gizarte-testuinguruari erreparatu behar zaio. Testuinguru horretan, emakume intelektualez inguratuta bizi zen, genero osoaren balioa eta eskubideak aldarrikatu nahi zituztenak, hala nola Clara Campoamor, María de Maeztu, Carmen de Burgos edo Margarita Nelken.
Isabelek, Julia Peguero eta Benita Asas Manterola lankideekin batera, 1923an emakumeen sufragioa erreklamatu zion Primo de Riverari.
Literatura-ekoizpena
Itzulitako lanak
Isabel Oyarzábalen figura berreskuratzea
Azken urteotan, Oiarzábalen bizitzari eta lanari buruzko ikerketak ugaritu egin dira, hurrengo atalean agertzen den gutxieneko bibliografian ikus daitekeenez. Bere irudia berreskuratzeko mugarrietako bat hari buruzko orri bat Cervantes Liburutegi Birtualeko egileen katalogoan sartzea izan zen. Haren kargu egon zen Malagako Unibertsitateko Amparo Quiles Faz literatura-irakaslea, malagarraren figura gehien aztertu duen ikertzaileetako bat.
Dipturus trachyderma
Dipturus trachyderma Dipturus generoko animalia da. Arrainen barruko Rajidae familian sailkatzen da.
Isabel Oyarzábal
Isabel Oyarzábalen figura berreskuratzea
Orrialde honetan Isabel Oyarzábali buruzko informazio ugari dago, bere lan gehienetarako zuzeneko estekak, Oyarzábalen bizitza pertsonal eta profesionalari buruzko xehetasunen araberako ildo kronologikoa, irudi-galeria eta bere irudiaren inguruan egin diren lanei buruzko bibliografia zabal eta eguneratua.
Era berean, 2017an, Blanca Baltés antzerki-zuzendariak Beatriz Galindo Stockholmen lana eraman zuen María Guerrero Antzokira, eta Isabel Oyarzábal erreskatatu eta omendu nahi izan zuen, XX. mendeko lehen hamarkadetako Espainiako emakumeen intelektualean urrezko garai baten ordezkari.
Bo Van Spilbeeck
Bo Van Spilbeeck (Anberes, Belgika, 1959ko otsailaren 7a) flandriar kazetaria da. Boudewijn (edo Baudouin) Van Spilbeeck izenez ere ezaguna da.
Anne Rice
Anne Rice, jaiotza izenez Howard Allen O'Brien (izengoitiak: Anne Rampling eta A. N. Roquelaure  ; New Orleans, 1941eko urriaren 4a - Rancho Mirage, Kalifornia, 2021eko abenduaren 11) estatubatuar idazlea izan zen. Stan Riceren emaztea eta Christopher Riceren ama. SFSUko Arte Ederretako Fakultatean ikasi zuen (San Francisco State University).
Bo Van Spilbeeck
Bizitza
Boudewijn Anberesen jaio zen 1959an. Belgikako Irrati Telebistaren nazioarteko gaietarako erredakzioan kazetari lanetan hasi aurretik, Boudewijnek Filologia Erromanikoa ikasi zuen Anberesko Unibertsitatean frantsesa eta gaztelania hizkuntzekin. Gero, 1989an, flandriar VTM telebista-kate pribatuan hasi zen lanean.
Anne Rice
Eleberriak
Anne Rice bezala:
Bo Van Spilbeeck
Bizitza
2018ko urtarrilean bere burua emakume transgenerotzat aitortu eta emakumerako trantsizioa egingo zuela jakinarazi zuen.
Anne Rice
Eleberriak
Anne Rampling bezala:
Isabel Oyarzábal
Isabel Oyarzábalen figura berreskuratzea
2018ko uztailean, “Herstóricas. Historia, Mujeres y Género” eta “Autoras de Cómic” taldeek kultura- eta hezkuntza-izaerako proiektu bat sortu zuten, emakumeek gizartean egin zuten ekarpen historikoa agerian jartzeko eta ez egoteari buruzko hausnarketa egiteko, karta-joko batean oinarrituta. Gutun horietako bat Oyarzábalena da.
== Egileari buruzko gutxieneko bibliografia ==
Anne Rice
Eleberriak
A. N. Roquelaure bezala:
Ipuinak:
Jonestown (Mississippi)
Jonestown Mississippiko herri bat da. Coahoma konderrian kokatua dago. 2010ean 1,298 biztanle zituen, 1 kilometro koadrotan banatuta.
Giuseppe de Santis
Giuseppe de Santis (Fondi, Italia, 1917ko otsailaren 11 - Erroma, Italia, 1997ko maiatzaren 16a) italiar zinema-zuzendari eta idazlea izan zen.
Biografia
Filosofia eta Letrak eta Zuzenbideko ikasketak egiteaz gainera, Centro Sperimentale di Cinematografíako ikasle izan zen.
Guido Aristarco, Michelangelo Antonioni eta beste batzuekin batera, film-kritikak idatzi zituen Cinema aldizkarian. Aldizkari hartan, italiar zinema berritzeko ideiak proposatzen ziren; zuzendaria Vittorio Mussolini zen, Duceren semea. Aldizkariko orrietatik de Santisek zorroztasunez kritikatu eta goraipatu zituen Genina edo Soldati, Castella edo Lattuada bezala, aurreko zinemaren arauei jarraituz, bidea egiten ari ziren zuzendari gazteen lanak.