cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Natibitateko Andre Mariaren eliza (Leotz)
Natibitateko Andre Mariaren eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Leotz udalerriko izen bereko kontzejuan kokatutako XII. mendeko kristiau eliza bat da.
San Petri eliza (Lepuzain)
Eraikina
XII. mendearen amaieran edo XIII. mendearen hasieran eraikia, hondakin batzuk baino ez dira geratzen, eta horietan ikus daitekeenez, hasiera batean bi ataleko nabe bat zuen, zeinetarako harrizko harlanduak eta bi isurkiko zurezko estalkia erabili baitziren. XVI. mendean burualdearen ordez oraingoa jarri zen.
Natibitateko Andre Mariaren eliza (Leotz)
Eraikina
Erdi Aroko eraikina (ca. 1200), XVI. eta XVII. mendeetan egindako eraldaketa garrantzitsuekin. Habearte bakarra du; lau ataletan banatuta dago, burualdea burualde zuzena du, eta esparru osoa kanoi-ganga zorrotzez estalita dago, ebakidura karratuko arku fajoien gainean, hormei atxikitako pilastren gainean. Hasieran, burualdea zirkuluerdi-formakoa izan zen, eta labe-gangaz estali zen. Ebanjelioaren aldean, nabearen laugarren atalean, kapera angeluzuzen bat dago, kanoi-gangaz estalia. Sakristia epistolaren aldetik atxikita dago presbiterioari. Kanpandorrea Erdi Arokoa da, baina barroko garaian birmoldatua. Habeartearen lehen atalaren oinaldean dago, eta bertara ebanjelioaren hormari atxikitako eskailera kiribil batetik iristen da.
San Petri eliza (Lepuzain)
Eraikina
Aparailu desberdinak ikusten dira, eta ertz-gangaz estalita dago. Zirkuluerdiko portada eta kanpai-horma ere berriak egin ziren. Horrez gain, koru bat jarri zen, motibo manieristak dituen baranda batekin eta karel hondarrekin, erroseta eta motibo geometrikoekin. Korura igotzeko eskaileren azpian bataiarri xume bat dago, apaingarri guztien oinarrian bola batzuk dituena.
Neustadt (Westerwaldkreis)
Neustadt Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Natibitateko Andre Mariaren eliza (Leotz)
Eraikina
Sarrera epistolaren aldeko bigarren ataletik egiten da. Portada erromaniko berantiarra du, zorrotza apaingarrietan, eta erdi-puntuko arku txaranbeldua eta tinpanorik gabea du. Ate horren arkiboltak landare-motako kapitel landuak dituzten bi zutabe-bikotetan zurkaizten dira. Arkupe angeluzuzenak (XVI-XVII. mendeak) babesten du, pilare poligonalen gainean dauden erdi-puntuko lau arkurekin.
Barrualdean, erretaula nagusia nabarmentzen da, barrokoa (1694-1704), Domingo de Vélaz Leringo arkitekto maisuak egina. Bankua du, hiru kalez osatutako gorputz bakarra, zutabe salomondarrez eta kanpandorrez artikulatua. Bankuan, urre koloreko egurrean zizelkatutako landare-motiboen artean, mihise gainean margotuta, Paduako San Antonioren eszenak eta San Pedroren Negoziazioa irudikatzen dira. Erretaularen gorputzean, erdiko baoa Santu titularraren irudiak hartzen du. Irudi handia da, eta alboetan San Fermin eta San Frantzisko Xabierkoaren irudiak daude. Teilatupeak, mihise gainean margotutako Kalbarioa du. Epistolaren aldean dagoen horma-hobi batean, zur polikromatuzko gurutziltzatu bat dago (XVI. mendearen bigarren erdia), kanon luzeduna eta gihar sendokoa, Jose Antxietak eragindako erromanismoaren preludioa.
Neunkirchen (Westerwaldkreis)
Neunkirchen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nickenich
Nickenich Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Neuleiningen
Neuleiningen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
San Petri eliza (Santsomain)
San Petri eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Leotz udalerriko Santsomain lekuan kokatutako XII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.
Eraikina
1200 inguruko eraikin protogotiko txikia da, Orbaibarrako parrokia-tenplu gehienak bezala. Osorik kontserbatzen da, nabe luze batera mugatzen da, kanoi erdi zorrotzeko gangarekin, eta sekzio angeluzuzeneko lau zati sendo ditu, biribilkizko mentsuletan deskargatzen dutenak, zutabeetako tarteko bat izan ezik. Mentsulen parean, horrelako eraikinetan ohikoa denez, inposta leun bat dago. Burualdea zirkuluerdi-formako absidea da, eta arku zorrotzeko leiho txaranbeldua du, labe-ganga tipiko batez estalia. Epistolaren aldean oinplano karratua eta kupula beheratua dituen sakristia bat dago, 1570etik aurrera Joan Amasa harginak landu zuena. Monumentuaren kanpoaldeak harlanduzko horma indartsuak dira, kontrahormen bidez sendotuak, eta oinaldean dorre prismatiko bat dago, zirkuluerdiko baoekin. Epistolaren horman arku zorrotzeko portada ederra irekitzen da. Baketoidun arkibolta bikoitzeko abozina, molduratutako zutabetxoetan bermatzen dena. Zutabetxo horiek hostozko kapitelez errematatuta daude, eta haien modeloek gotikorantz egiten dute; multzoa Krismoia duen tinpanoak osatzen du. Hori guztia arku zorrotz baten azpian babesten da, hormaren lodia bezain sakona. Tenplu honen exornoari dagokionez, eraikinaren garai bereko harrizko bataiarri bat eta Santsomaingo jauregiko armak erakusten dituen XVI. mendeko hilobi lauda bat baino ez dira kontserbatu. Erretaulak eta irudiak Nafarroako hainbat parrokiatan eta Iruñeko Elizbarrutiko Museoan banatuta daude. Toki horretan gordetzen da XVI. mendeko bere erretaula nagusi zaharraren zati bat, zeinaren margoak Ramon Ozkaritzenak izan diren.
Niederfischbach
Niederfischbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nieder-Hilbersheim
Nieder-Hilbersheim Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederalben
Niederalben Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederbrombach
Niederbrombach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederbreitbach
Niederbreitbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederelbert
Niederelbert Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederburg
Niederburg Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
San Migel eliza (Mendibil)
San Migel eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko Mendibil kontzejuan kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.
Nieder-Wiesen
Nieder-Wiesen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
San Migel eliza (Mendibil)
Eraikina
Garai batean Orreagako kolegiatarena zen, eta 1200 urte inguruko protogotiko jatorriko eraikina da, baina gerora eraberritu egin zuten, batez ere XVI. mendean. Jatorrizko elizatik habeartearen hiru atal kontserbatzen dira, dagokion kanoi zorrotzeko estalkiarekin. Aitzitik, presbiterioa XVI. mendean egin zen.
Neunkirchen am Potzberg
Neunkirchen am Potzberg Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Neuhemsbach
Neuhemsbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niedergeckler
Niedergeckler Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Gwen John
Gwendolen Mary "Gwen" John (Haverfordwest, 1876ko ekainaren 22a - Dieppe, 1939ko irailaren 18a) galestar margolaria izan zen.
Niederahr
Niederahr Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Gwen John
Slade Arte Eskolan ikasi zuen, Erresuma Batuan emakumezko ikasleak onartzen zituen eskola bakarrean. 1898an joan zen lehen aldiz Frantziara eta James McNeill Whistlerren ikaslea izan zen. 1900. urtean bere lehen erakusketa egin zuen Londresen. 1903an Frantziara itzuli zen eta margolarientzako modelo gisa lan egin zuen. Auguste Rodinen modelo eta maitalea ere izan zen.
Garaiko artista nagusiak ezagutu arren, estilo propioa mantendu zuen. Rodinekin zuen harremana amaitzean katolizismora bihurtu zen 1913 inguruan. John Quinn mezenas estatubatuarrak margolan asko erosi zituen eta horri esker Gwen Johnek margolaritzan bakarrik jardun ahal izan zuen. Bakardadean bizi izan zen bizitzako azken urteetan, familiarekin harremanik izan nahi gabe, Augustus John anaia barne.
Bere lan gehienak erretratuak dira. Izadk hilak, barrukoak eta paisaia gutxi batzuk ere badaude.
Santa Barbara eliza
Santa Barbara eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko Bariain lekuan kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Erromaniko estiloa ditu.
Niedererbach
Niedererbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Neuhäusel
Neuhäusel Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nieder Kostenz
Nieder Kostenz Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederkumbd
Niederkumbd Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederhorbach
Niederhorbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederheimbach
Niederheimbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederlauch
Niederlauch Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederbachheim
Niederbachheim Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederirsen
Niederirsen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Ney (Alemania)
Ney Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niedermoschel
Niedermoschel Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederkirchen bei Deidesheim
Niederkirchen bei Deidesheim Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Adria Arjona
Adria Arjona Torres (San Juan de Puerto Rico, 1992ko apirilaren 25a) puertorricar antzezlea da, zineman eta telebistan aritutakoa. True Detective, Person of Interest eta Good Omens telesailetan egindako lanagatik ospetsua da. Ricardo Arjona guatemalar egile-abeslari eta Leslie Torres puertorricar modeloaren alaba, Mexiko Hirian hazi eta, hamabi urte zituela, Estatu Batuetara joan zen.
Jasokundeko Andre Mariaren eliza (Etxague)
Jasokundeko Andre Mariaren eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko Etxague kontzejuan kokatutako XVIII. mendeko kristiau eliza bat da. Barroko estiloa ditu.
Eraikina
1761 eta 1771 artean eraiki zuen Diego Juan Doneztebek, Iruñeko Simon Larrondo obra-maisuaren trazei jarraituz. Gurutze latindarreko oinplanoa du, eta kanoi erdiko estalkia, ilargixkak dituena. Elizaren buruan erretaula nagusi barrokoa dago. Erretaula hori 1682an egin zuen Andrés Lópezek, Erriberrin bizi zen arkitekto maisuak. Eraberritua izan den arren, gorputza estria dardarakorrezko zutabeek artikulatzen dute. Erretaularen jatorrizko eskulturaren zati bat parrokiako geletan sakabanatuta dago.
Irma Vep
Irma Vep 1996ko Olivier Assayas frantziar zinema zuzendariaren komedia dramatikoa da. 1996ko Cannesko Zinemaldiaren Un Certain Regard atalean estreinatu zuten.
Sinopsia
René Vidal gainbeheran dagoen zinema zuzendaria da eta Louis Feuilladeren “Les Vampires” telesail klasiko mutuaren bertsio berri bat egin nahi du. Aktore frantziar bakar batek ere ezin du Irma Vep (vampire edo banpiro hitzaren anagrama) protagonistaren rola jokatu, eta René Vidal protagonista Maggie Cheung akziozko filmetako aktore hongkongdar ospetsu bat izango dela ziur dago. Aktore horrek bere burua interpretatzen du filmean, Parisera jetlag eta guzti iristen da, frantsesa jakin gabe, nahasia: hasieran, axolagabe, saiatzen da ulertzen zer nahi duten berarengandik. René Vidalek baino ez badaki hori.
Niederhausen
Niederhausen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederhofen
Niederhofen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederkirchen
Niederkirchen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederöfflingen
Niederöfflingen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederraden
Niederraden Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederneisen
Niederneisen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederhausen an der Appel
Niederhausen an der Appel Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederstaufenbach
Niederstaufenbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
San Bartolome eliza (Oloritz)
San Bartolome eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko izen bereko kontzejuan kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.
Eraikina
Landa-giroko eliza talde batekoa da, Nafarroan oso ugaria, XIII. mendearen hasieran sustraitu zena, estilo aurregotiko baten barruan, zistertarren ekarpenekin. Nabe angeluzuzena du, burualde erdizirkularra eta kanoi zorrotzeko estalkia, biribilkizko mentsuletan bermatzen diren arku fajoi sendoez sendotua. Kanpoaldean elizpea nabarmentzen da, elizaren garaikidea, arku zorrotz zabal batez irekia.
Kontserbatutako ostilamenduaren artean, Etxanoko San Petri baselizatik datozen bi taila gotiko nabarmendu behar dira: batak santu titularra irudikatzen du eta XIV. mendean datatzen da, eta besteak Ibaiko Ama Birjina, aipatutako mendearen hasierakoa eta aurrekoa baino kalitate txarragokoa. Nafarroan duen bitxitasunagatik, ezin da alde batera utzi kaliza, gurutzea eta brontzezko bi bigungarriz osatutako joko bat, diseinu manierista duena.
Niedermohr
Niedermohr Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederstadtfeld
Niederstadtfeld Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niedersteinebach
Niedersteinebach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederschlettenbach
Niederschlettenbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niehl
Niehl Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederscheidweiler
Niederscheidweiler Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Jasokundeko Andre Mariaren eliza (Olleta)
Jasokundeko Andre Mariaren eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Leotz udalerriko Olleta kontzejuan kokatutako XII. mendeko kristiau eliza bat da. Erromaniko estiloa ditu.
Eraikina
Katalaingo Kristo Santuaren baselizarekin eta Azueloko San Jurgi monasterioarekin batera, Nafarroako landa-erromanikoaren erakusgarri oso interesgarria da, eta haren tipologia homogeneoa Antso V.a Ramiritzen garaian eraikitako Loarre-Lobarre aragoiar herriko elizatik dator. Olletako fabrika primitiboa XII. mendearen bigarren erdialdekoa da, nahiz eta Joan Azkaratek 1600. urtean egindako berrikuntzen berri badagoen, gero Juan Flamarique Artariaingo harginak ezagutu zituenak. 1727an beste obra batzuk dokumentatu ziren Kristoren kaperan, Sebastian Elizari harginaren eta Juan de Ameztoi arotzaren eskutik. Azkenik, 1956an, gaur egun Nafarroako Museoan gordetzen diren horma-pinturak aurkitu ziren.
Nimshuscheid
Nimshuscheid Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
KAE Ligako 2023ko denboraldia
KAE Ligako 2023ko denboraldia KAE Liga arraun lehiaketaren hemezortzigarren denboraldia izaten ari da. Lehen mailako txapelketa ekainaren 17n hasi zen Donibane Lohizuneko badian eta abuztuaren 20an amaituko da Bilbo hiriko uretan; bigarren maila, aldiz, ekainaren 24an hasi zen Mutrikun eta abuztuaren 20an bukatuko da Bilbon; guztira, 24 estropada puntuagarri jokatuko dira.
Aurreko denboraldian KAE liga bigarren aldiz irabazi ondoren, San Pedrorena izango da titulua defendatzen saiatuko den trainerua. Lehian Lapurdiko Arraun Taldea elkartu zaio, 2022an lehen mailan arraun egiteko txartela lortu zuen elkartea.
Partaideak
Guztira, 12 elkartek hartuko dute parte hemezortzigarren denboraldian; horietatik 5 gipuzkoarrak dira, 3 bizkaitarrak, 3 kantabriarrak eta bat lapurtarra. Aurreko denboraldiarekin alderatuz gero, Lapurdik (KAE 2 Ligako txapeldunak) Orio Bren tokia hartu du.
Estropadak
Denboraldi honetan 14 estropada eta bandera izango dira jokoan.
Jaitsiera/Igoera play-offa
Kanporaketa honetan lau ontzik hartuko dute parte: denboraldia 10. eta 11. postuan amaituko duten elkarteek, eta bigarren mailako 2. eta 3. ontzi azkarrenek.
Partaideak
Guztira, 7 elkarte dira bigarren mailan parte hartuko dutenak; horietatik 5 gipuzkoarrak dira eta bizkaitar eta kantabriar bana. Aurreko denboraldiarekin alderatuz gero, berritasunak lehen mailatik jaitsi zen Orioren B trainerua eta berriro ere itsasoratu den San Juanen B taldea dira. 2022ko Castro Bren, Santoñaren eta Trintxerperen ontziak, aldiz, lehorrean gelditu dira.
Estropadak
Denboraldi honetan 10 estropada eta bandera izango dira jokoan.
Zorongo
Zorongo honakoa izan daiteke:
Niederstedem
Niederstedem Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederweis
Niederweis Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Laneko Segurtasun eta Osasunaren Nazioarteko Eguna
Laneko Segurtasunaren eta Osasunaren Nazioarteko Eguna apirilaren 28a n ospatzea erabaki zuen Nazio Batuen Batzar Nagusiak. Ospakizun honen helburua da laneko segurtasunari eta osasunari buruzko kontzientzia areagotzea eta prebentzioaren kultura sustatzea, lanarekin lotutako heriotzak, lesioak eta gaixotasunak murrizteko.
Laneko Segurtasun eta Osasunaren Nazioarteko Eguneko gaiak
Niersbach
Niersbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Phùng Trương Trân Đài
Phùng Trương Trân Đài (Vietnam, 1992ko abuztuaren 26) vietnamdar emakumezko edertasun modelo transgeneroa da. Miss International Queen Vietnam 2020 edertasun lehiaketa irabazi zuen. Horri esker, bere herrialdea ordezkatuko du Miss International Queen 2022 nazioarteko edertasun lehiaketan.
Niedersohren
Niedersohren Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niedert
Niedert Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederweiler (Rhein-Hunsrück)
Niederweiler Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederwörresbach
Niederwörresbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederwambach
Niederwambach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niederroßbach
Niederroßbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nistertal
Nistertal Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Niedertiefenbach
Niedertiefenbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nievern
Nievern Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Eristaingo jauregia
Eristaingo Armagintzako Kaporalgo jauregia Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko Eristain etxaldean Erdi Aroko jauregi bat da.
Nisterberg
Nisterberg Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Andre Maria eliza (Eristain)
Andre Maria eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko Eristain etxaldean kokatutako X. mendeko kristiau eliza bat da. Erromaniko estiloa ditu.
Eraikina
Agian, zati batean, haranean kontserbatzen den eraikinik zaharrena izango da. Zaharberritu zen arte, duela urte gutxi batzuk, XII. mendearen amaierakoa zela uste zen, baina iparraldeko fatxadako harlanduzko lan motagatik ikus daitekeenez, baita gaur egun itsututa dauden bao posibleengatik ere, bertan ikusten direnak, eta era berean horma pikoaren harlanduak eta bertan irekitzen den leihoa, esan dezakegu Ebanjelioaren aldea eta nabearen oinaldea, gutxienez, X. mendeko edo XI. mendeko eraikuntza direla.
Nisterau
Nisterau Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Andre Maria eliza (Eristain)
Eraikina
Hegoaldeko hormaren paramentuan erromatar hilarri bat dago enkastratuta, ziur aski erromatarren "fundus" bat egon zen lekuan zeuden hondakinetatik aprobetxatu zena. Era berean, gaur egun ikusten dugun aldarearen aroa erromatar harri batetik berrerabiltzen da, azken zaharberritzea egin zenean absidean enkastratuta aurkitu zen "sol invictus" delakoari egindako sakrifizioetatik.
Barrualdean, atal bakarreko nabeak egurrezko estalkia du. Absideari bide emateko ireki zen lekuan arku zorrotz handi bat eraiki zen, kapiteldun zutabeetan bermatzen den arku askoz baxuago eta zorrotzago baten aurrekoa. Ezkerreko kapitelak oso pertsonaia zakarra du, eta esku bien artean liburu bat du, landu gabeko bi pinabururen eta eliztarrei begira dagoen burutxo baten artean markatua; eskuinekoak, berriz, bi pinaburu ditu izkina bakoitzean, eta zirkulu batzuk, bola batzuk gordetzen dituen kapitelaren lepokoari lokarri batez lotuak. Absidea labe-gangaz estalita dago.
Barnealdeko zati bat luzituta dago eta absidean eta presbiterioan Bianako Printzea Erakundeak XIV. mendean datatutako pinturak gordetzen ditu (ziur asko, aurrekoak izango dira), erromaniko batzuen gainean. Bitxia bada ere, arkuari bide ematen dion arkuan pintura bat dago, eta haren pigmentu naturalek gainerako pinturen oso aurrekoa dela adierazten dute. Giza burua da, eta zurtoin batzuk ateratzen dira, alboetako pilareetatik jaisten diren xirripa eta mahatsondo-hosto gisa.
Niederzissen
Niederzissen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Zorongo (musika)
Zorongoa Andaluziako musikaren berezko kantua eta herri-dantza da. Bere metrika hirutarra du ezaugarri. Ezagunena La Argentinitak eta Federico García Lorcak 1931n kantuan eta pianoan grabatutakoa da. Flamenkoko palo bat zehazki ez bada ere, duen izaera andaluziarragatik flamenkoan erabiltzea errazten du.
Autentifikazio bakar
Autentifikazio bakarra edo saio-hasiera -bakarra (Single Sign-On, SSO) Informatika esparruko autentifikazio-prozedura bat da, eta erabiltzaile jakin bat hainbat sistematara identifikazio-instantzia bakarrarekin sartzeko gaitzen du.
Helburuak
Saio-hasiera bakarraren helburuak anitz dira:
Tipologia
Bost SSO mota nagusi daude: reduced sign-on systems ("autentifikazio murriztuko sistemak") ere deitzen zaie.
Niederweiler (Bitburg-Prüm)
Niederweiler Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nochern
Nochern Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nister-Möhrendorf
Nister-Möhrendorf Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nomborn
Nomborn Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nimsreuland
Nimsreuland Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nohn
Nohn Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Norheim
Norheim Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nörtershausen
Nörtershausen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nordhofen
Nordhofen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Norath
Norath Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nohen
Nohen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nitz
Nitz Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Eraikuntzako zurgintza mudejarra
Eraikuntzako zurgintza mudejarra arkitekturako eta arotzeriako teknika bat da (gazteleraz, Carpintería de lo blanco terminoarekin ezaguna), zurezko sabaiak eta teilatu zurajeak egiteko erabiltzen zena, arte mudejarrean ohiko. Arte estilo hori jatorri musulmaneko artisau eta artistek garatu zuten Erdi Aroan eta Errenazimenduan Espainiako eliza eta eraikin kristauetan, Iberiar penintsulan, bereziki Aragoiko eta Gaztelako erresumetan.
Jatorria
Zurgintza mota honen jatorria arte mudejarrean dago. Iberiar penintsulako eskulangile mudejarrak, Erdi Arotik Pizkunderaino, musulmanak izan ziren, konkistatutako lurraldeetan egoteko baimena izan zutenak; beraz, kristauek birkonkistatutako lurraldean bizi izan ziren, nahiz eta moreria edo aljama izeneko auzoetan bananduta eta haien kontrol politikoaren pean
Hainbat hamarkadatan, kristauen eta musulmanen arteko kultura- eta arte-trukea eta -nahasketa gertatzen da; horren ondorioz sortuari arte mudejarra deitzen zaio, eta Erdi Aroko eta Errenazimentuko Espainia kristauaren arte-adierazpen bereizgarrienetakoa da.
Arte mudejarreko lanak enkargatu eta ordaintzen dituztenak kristauak izan ohi ziren; beraz, haien lanetako funtzionaltasun arkitektonikoa eta tipologikoa kristaua da, baina ezagutza eta lan-sistema islamiarra da, eta, mudejarren egoera soziala menpekoa denez, eskulana eta materialaren prezioa oso eskuragarriak ziren. Elementu apaingarri eta apaingarri abstraktuak nabarmentzen dira, jatorriz islamiarrak, mudejarran zurgintza lanak bereizten dituztenak.
Alderdi formalak
Zurgintza forma hauen konplexutasuna hain da handia non modaz kanpo pasa zirenetik, haien eraikuntzaren gaineko ezagutza erdi galdua zegoen. 20. eta 21. mendeko arkitekto eta zurginek berreskuratu dute jakintza hori, aproba formalak eginez, batez ere 17. mende hasierako zurgin baten liburuan oinarriturik: Diego López de Arenas delako baten 1633. urteko Breve compendio de la carpintería de lo blanco y tratado de alarifes liburuan azaltzen da sabai hauen eraikuntza. López de Arenas bera alarife bat zen, arte-maisu bat izendatzeko termino mudejarra.
Kasetoidurako lanekin alderatuta, zurarekin egindako formek filigranak konplexuagoak izan ohi dira sabai mudejar haietan. Era berean, kasetoidurak eta kasetoiak oro har sabai eta forma laukizuzenetan ikusten diren bezala, zurgintza mudejarrak kupulak, ertzak, eta angelu anitzeko fornak betetzen dituzte sabaietan. Kasetoiduraren gaztelerazko izena artesonado da, artesa edo oremahai bat buelta emandako itxura ematen duelako sabaiak: aldiz, mudejarren sabaietan forma aniztasuna ikusgarria da. Gaztelerazko terminoa ere, carpintería de lo blanco, bereziki desberdina da aurrekoarekin alderatuta, eta etimologikoki pixkat misteriotsua ere, nahiz eta zur argi edo zuriak erabiltzearekin erlazionatua egon daiteke. Hala ere kasetoiduretan lan mudejarrak ere badaude, artesa edo oremahai irauliaren formako sabaian, alarifeen zurgintza lan tipikoak.
Hedapen geografikoa
Gaztelako Moraña eskualdean biltzen dira obra gehien zurgintza honetakoak, kalitate handikoak asko; izan ere, XV. mende amaieratik eskualde honetako hasitako pinudien basoberritze-politikari lotuta egon zen zuraren erabilpena artelanetarako. Eskualdean, Cantiverosko korua, Narros del Castilloko sotoa edo Flores de Ávilako elizako tribuna originala nabarmentzen dira.
Zamorako Villamayor de Campos herrian zurgintza mota honen interpretazio zentro bat dago, inguruko Tierra de Campos eskualdean 17 elizatan era honetako lanak daudelarik.
Atzerrian arpilaketaren ondorioz
1900 eta 1930 urteen artean, era honetako sabai asko harpilaketaren biktima izan ziren. Arte aditu estatubatuar batek, Arthur Bynek, hainbat tokitako sabaiak desmontatu eta bereziki AEBetara bidali zituen.
Esate baterako, Teruelgo sabai mudejar bat William Randolph Hearst AEBetako hedabideetako oligarkaren etxaldean dago, Kalifornian. Mexikoko Garza familiak, Monterrey inguruan, pabilioi parea eraika ditu San Pedro Garza García herrian, sabai mudejarrei toki egiteko. Gaztelako Almagro herriko 16. mendeko sabai bat hango La Milarca etxean jarria dago, adibidez.
Euskal Herrian
Gipuzkoan dokumentaturik badaude sabai pare bat estilo honetakoak. Bat Azkoitiko Floreaga jauregian dago, eta bestea Oñatiko Sancti Spiritus unibertsitatean. Bien eraikuntza Zuazola familiako pertsonaiei lotua dago, biak oso lotuak Gaztelako Erresumako agintearekin.
Nürburg
Nürburg Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nothweiler
Nothweiler Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Ober-Olm
Ober-Olm Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Renata Scotto
Renata Scotto (Savona, Liguria, Italia, 1934ko otsailaren 24a - ibidem, 2023ko abuztuaren 16a) gerraosteko soprano italiar garrantzitsuenetako bat izan zen, eta interpretazio-adimena, autoritate estilistikoa eta testu eta partiturekiko zorroztasunean eta fideltasunean nabarmentzen diren dohain histrionikoak ditu kontuan. XX. mendearen azken erdian estilo belcantista erromantikoari balioa ematen aitzindari izan ziren sopranoen talde bikainekoa da.
Nittel
Nittel Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nußbach (Renania-Palatinatua)
Nußbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nünschweiler
Nünschweiler Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nusbaum
Nusbaum Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Ober Kostenz
Ober Kostenz Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Renata Scotto
Italiako musika-tradizioko zuzendarien (Tullio Serafin, Gianandrea Gavazzeni, Antonino Votto, Francesco Molinari-Pradelli, Armando Krieger, Nino Sanzogno eta Vittorio Gui) babespean sortu zen, eta kantarien taldea osatzen dute (Joan Sutherland, Montserrat Caballé, Beverly Sills, Leyla Gencer, Mirella Freni, Marilyn Horne, etab.). Kantuaren balioa handitzen jarraitu zuten -Bellini, Gioachino Rossini eta Gaetano Donizetti-, berrogeita hamarreko hamarkadaren hasieran hasi zuen Maria Callasek, eta italiar verismoaren interpretazioaren hurbilketa berri bat ere egin zuen (Mascagni, Leoncavallo, Puccini, Ponchielli, etab.).
1987az geroztik, eszenako zuzendari gisa hasi zen operan, eta abeslari gisa erretiratu zenetik, Erromako Santa Zezilia Akademia Nazionalean eta New Yorkeko Juilliard Schoolen postu akademikoak zituen kantu-maistra izateko eskatu zioten. 2013ko ekainean, Italiar Errepublikaren Presidente Saria jaso zuen, arteei egindako ekarpenagatik.
Hastapenak
Liguriako Savona herrian jaio zen, Italian. 1952ko Eguberrietako gauean egin zuen debuta, 18 urte zituela, Milango Nuovo antzokian, Giuseppe Verdiren La Traviatan Violetta Valéry gisa. Ondoren, Licinio Reficeren Margherita da Cortona Turingo Alfieri antzokian eta Pietro Mascagniren L'amico Fritz.
1953an, Scottok audizioa egin zuen Scalan Alfredo Catalaniren La Wally operako Walterren rola egiteko, Renata Tebaldi eta Mario del Monacorekin batera. Probaren ondoren, epaileetako batek, Victor de Sabata zuzendari famatuak, "ahaztu besteak" esan zuen. La Wally 1953ko abenduaren 7an estreinatu zen eta Scotto hamabost aldiz eszenaratu behar izan zuen amaieran txaloak jasotzera.
Nußbaum
Nußbaum Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Oberalben
Oberalben Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Renata Scotto
Ospea
Nazioarteko ospea 1957ko irailaren 3an iritsi zen Edinburgoko Zinemaldian. La Scalaren konpainiak Vincenzo Belliniren La sonnambula aurkeztu zuen, Maria Callas Amina zela. Luchino Viscontiren ekoizpenak hainbesteko arrakasta izan zuen, non La Scalak erabaki baitzuen Greziako sopranoak Milango antzerkiarekin sinatutako kontratuan agertzen ez zen funtzio bat gehitzea, eta, beraz, Callasek ez parte hartzea erabaki zuen. Bi egun besterik ez zituela, Scotto gazteak bere lekua hartu zuen, eta nazioarteko ospea lortu zuen, egun batetik bestera. 1960an, Amina abestu zuen Veneziako La Fenice-n, Alfredo Kraus-ekin eta Italiako hainbat antzokitan, baita Filadelfian ere (1967) - "bere ahotsa, brisa garbian flotatzen, indar handiz igo zen Ah non giunge ariaren amaieran", Madrilen (1970) eta Metropolitan Operan (1972).
1962an Londresko Covent Garden eta Bartzelonako Liceo Antzoki Handian debuta egin zuen La Traviata lanarekin, eta 1964an Milango antzokitik Moskuko Bolshoira egin zuen bira, eta beste garaipen bat lortu zuen Buenos Aireseko Colon antzokian, Cio-Cio-San Pucciniren Madama Butterflyn, George Shirley tenorearekin; bertsio pirata bat dago CDan.
Renaudot saria
Théophraste Renaudot saria (Prix Renaudot), ezagunago Renaudot saria gisa, 1926an Parisen sortu zen literatura saria da. Sortzaileak Goncourt sariaren emaitzak itxoiten ari ziren hamar kazetari eta literatura kritikari izan ziren. Urteetan zehar Goncourt sariarekiko lotura hori gorde egin da eta ia horren osagarria da.
Renata Scotto
Ospea
1967an Colon Antzokira itzuli zen, Rigolettoko Gilda gisa, Cornell MacNeil baritonoarekin eta Richard Tucker tenorearekin batera, eta 1971n Belliniren I Capuletir e i Montecchi lanean Giulietta gisa, Margarita Wallmannen gidaritzapean, baina Pucciniren haurrarekin zuen aparteko identifikazioak ireki zizkion beste audientzia batzuen ateak, eta bi grabazio komertzial garrantzitsu egin zituen, lehena (1966) John Barbirollik zuzendua - kritika espezializatuak erreferentziazko bertsiotzat hartua -, eta bigarrena (1978), Lorin Maazelek Plácido Domingorekin egindakoa. Azken horrekin, arte-elkarte luze eta emankorra partekatu zuen.
Renaudot saria
Historia
Lehen epaimahaian honako hauek egon ziren: Raymond de Nys, Marcel Espiau, Georges Le Fèvre, Noël Sabord, Georges Martin, Odette Pannetier, Henri Guilac, Gaston Picard, Pierre Demartre, eta Georges Charensol. Egile hauek hamar kapitulutan idatzi zuten Renaudoten biografia, eta bertan kapitulu bakoitza egile ezberdin baten esku egon zen. Biografia hori 1929an Gallimard argitaletxean plazaratu zen.
Renata Scotto
Estatu Batuetako ibilbidea
Debut amerikarra Chicagoko Opera Lirikoan egin zuen, 1960an, La Bohemeko Mimi gisa. 1965eko urriaren 13an, Scotto Metropolitan Operan aurkeztu zen lehen aldiz, Madama Butterfly gisa, eta publikoaren eta kritikaren harrera bikaina jaso zuen. MET berrian, Scottok beste gertaera bat izan zuen, Elena izan zen I vespri sicilianin lanean, esaterako; New Yorken ezarri zen, 1965etik 1987ra bitartean 316 antzezpenetan 26 pertsona abesteko metropoli-konpainiarekin. 1977an, Luciano Pavarottirekin batera, Mimi izanda, eszenario horretatik lehen aldiz telebista nazionalean opera baten partekatzean parte hartu zuen, Pucciniren La Boheme eta 1982. urtean Musetta izan zen Franco Zeffirelliren produkzioaren telecast metropolitarrean. Pucciniren Manon Lescaut antzokitik Domingorekin egindako telesaioetan (James Levinek zuzendua, Menottiren produkzioan) eta Luisa Miller, Otello, Jon Vickersekin, Verdiren Don Carlo, Il Trittico pucciniarra eta hiru rol femeninoak interpretatzen (Giorgetta Il Tabarro-n, Lauretta Gianni Schicchi-n eta Suor Angelica gogoragarria) eta Ricardo Zandonairen Francesca da Rimini, 1984an antzerkiak beretzat bereziki 'berpiztu' izan zuena.
Renaudot saria
Historia
Sari nagusiaz gain, Renaudot epaimahaiak 2003tik urtero saiakerarako Renaudot saria eman du. 2009tik, bestetik, sakelako liburuetarako Renaudot saria. 1992tik, ikasleentzako Renaudot saria ere badago.
Renata Scotto
Estatu Batuetako ibilbidea
Soprano liriko izatetik soprano liriko-dramatikoa izatera igaro zen, eta aurkakoak izan zituen. 1981ean, Metropolitan Operan, Belliniren lehen Norma-k harrera gogorra izan zuen. Ospea hurrengo saioetan izan zuen, Florentzian eta Houstonen, Tatiana Troyanos mezzosopranoarekin batera James Levinek zuzendutako estudioen erregistroa. Riccardo Mutiren agindupean, Scotto Macbethen (Verdi) Lady Macbeth izan zen Renato Bruson-en ondoko Royal Opera House Covent Garden-en, eta Peter Hall-en produkzio polemikoan 1982ko Metropolitan Operarako, Sherrill Milnesekin, James Levineren zuzendaritzapean.
Renaudot saria
Sarituak
Urtez urte hauek izan dira:
Renata Scotto
Estatu Batuetako ibilbidea
Errepertorioan beste abesti batzuk ere sartu ziren: Ponchielliren La Gioconda,  de Giacomo Meyerbeerren El profeta,  de Donizettiren Anna Bolena, Verdiren Un ballo in maschera eta Il Trovatore, Lio Reficeren Cecilia, eta Ermanno Wolf-Ferrariren Il segdesafio di Susanna-ren grabazio osoak; Edgar, Le Villi eta Il Tritótica Pucciniren Lorin Maazelkin, Verdiren eta Ottorino Respighiren Il tramonto eta Tokyo String Quarteten kanta-integrala.
Abeslari izatetik eszenako zuzendari izatera
Abeslari gisa egindako ibilbidearen amaieran, Der Rosenkavalierren Mariscala goraipatua, Wertherren Charlotte, Parsifalen Kundry, Umberto Giordanoren Fedoa, Menottiren The Medium, Poulec-en La Voix Humaine (Gizaki ahotsa), Arnold Sghoenberg-en Erwatung eta Baltimoren zein Sevilleko Maestranza antzokian kantatu zuenRichard Straussen Elektran Clitemnestra.
Erretirotik, eskola magistralak ematen ditu Verbierren, La Scalan, Curtis Institute of Music-en, Yaleko Unibertsitatean, Tokyo Universityn, Pittsburgh Operan, Paris Opera Bastillen, Lyric Opera of Chicagon eta Metropolitan Operan, Erromako Santa Cjueciliako Eskola Nazionalean eta New Yorkeko Juilliard School-en. Lankideen coaching-ari, Renée Fleming, Anna Netrebko, Sondra Radvanovsky eta Natalie Dessay.
Bizitza pribatua
1960ko ekainean, Lorenzo Anselmi biolin-jotzailearekin ezkondu zen, eta harekin bi seme-alaba izan zituen. New Yorketik gertu dagoen Westchester konderrian bizi zen. Bere karrera eta bizitza Scotto, more than a diva liburuan dokumentatu zuen, Octavio Roca kritikariarekin lankidetzan (Doubleday, 1984, ISBN 978-0385180399); Umberto Bonafiniren liburua, aldiz, Renata Scotto haur eta karrera goiztiarraren erregistroa da.
Grabazioak
1960ko hamarkadako grabazio komertzialek edo zuzeneko grabazioek bere unerik gorenean erakusten dute. Garai horretakoak dira La Traviata, Gianni Raimondi eta Ettore Bastianinirekin, Pergolesiren La serva padrona, Antonino Vottok zuzendutako La Boheme, eta Gianni Poggi eta Tito Gobbirekin, Rigoletto Dietrich Fischer- Dieskaurekin eta Liú esklaboa Turandot-en Birgit Nilsson eta Franco Corellirekin, baita La Scala, Veneziako La Fenice, Palermoko Massimo antzokia, Turingo Teatro Reala eta Florentziako Maggio Musicale-a Lucia di Lammermoor, I Capuleti eta i Montecchi, I vespri siciliani, Fausto, La Sonnambula, L'elisir d'amore, I Lombardi, Roberto el Diablo, La Stranbeliera eta Zaira ere.1964an, sopranoak Sobietar Batasunean eta Japonian barrena La Scalan zehar egin zuen biran parte hartu zuen, 1970eko hamarkadan. NHKk Lucia di Lammermoor (Carlo Bergonzirekin), Faust (Alfredo Krausekin) eta La Traviata (José Carrerasekin) filmazioetan dokumentatu zuen.
Diskografia nagusia
CDak
DVDak
Ober-Hilbersheim
Ober-Hilbersheim Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Esneki zuri-orrizabal
Esneki zuri-orrizabala (Lactarius vellereus) Russulaceae familiako onddo espezie bat da.
Ezin da jan, bere zapore oso minagatik, hala ere, gosete garaietan, haragi gorrien hornigai gisa erabili izan da, denbora luzez plantxan berotu eta latexa neutralizatu ondoren.
Deskribapena
Kapela: 8 eta 20 cm arteko diametrokoa, ganbila, hasieran ertzak biribilkatuta, baina laster hondoratua inbutu forman; zuria eta zahartuaz okrez zikintzen joaten da. Azal belusatua, feltrozkoa, baina ile luze agerikorik gabe.
Orriak: Nahiko lodiak, baina zabal Lactarius piperatus delakoarekin alderatzen badugu, hasieran zuriak isla urdinxkekin; gero krema kolorera pasatzen dira.
Hanka: Belusatua, lodia eta motza, oinarrian mehetua; zuria edo kapelaren kolore berekoa.
Haragia: Lodia, trinkoa, gogorra, zuria, airea ukitzean krema-hori bihurtzeko joera du, zerbait arrexka batez ere oinean. Zapore garratza eta usain ahula baina desatsegina.
Jangarritasuna
Jangarri oso kaskarra.
Nahasketa arriskua
Beste Lactarius zuri batzuekin. Lactarius piperatus eta Lactarius controversus bezalakoekin. Deskribatutako espezieak neurri handiko kapela du ezaugarri, azal bilotsua, kolore zuria, orriak zabal, eta oin sendo eta motza. Russula delica espeziarekin ere bai, honek ez du latexik.
Sasoia eta lekua
Udazkenean hostozabalen basoetan.
Banaketa eremua
Britania Handia, Europa.
Zorongo (zapia)
Zorongoa edo katxirulo (Cachirulo) Aragoin eta Nafarroako Erriberan erabiltzen den gizonezko zapi tradizionala da. Koloretako zapi bat da, tolestuta eta lotuta dagoena gizonaren buruan (ez emakumearenean), baina erabat estali gabe, kopeta gerriko moduan inguratuz. Cachirulo izena, jatorrian, Aragoiko zati batean bakarrik erabiltzen zen, eta beste leku batzuetan, berriz, zapi edo zorongo.
Jatorri musulman argia du, eta moriskoek XVII. mendera arte gorde zuten.
San Joan eliza (Soltxaga)
San Joan eliza Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Oloritz udalerriko Soltxaga kontzejuan kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.
Zorongo (zapia)
Gaur egun
Gaur egun, koadro gorriek eta beltzek osatzen dute modelorik ezagunena. Hala ere, tradizioz, tipologia askotarikoa izan da: urdinak eta beltzak, moreak eta beltzak, auak, marradunak edo loredunak. Cachirulo more eta beltzak Teruel probintziarekin lotu ohi dira.
San Joan eliza (Soltxaga)
Eraikina
1200 inguruko arkitektura aurregotikoaren planteamenduei erantzuten die. Habearte luzea du, burualde zuzenekoa, eta kanoi-ganga zorrotzeko bost atalek estaltzen dute espazio hori, biribilkizko mentsulen gainean zurkaizten dituzten fajoi indartsuekin; burualdearen aurretik, gurutzadura moduko bat osatzen duten alboko bi kapera elkartzen dira. Mendeen poderioz jatorrizko egiturak konpondu ziren, eta, dokumentuetan agertzen denez, 1650ean Pedro Urrutia harginak estalkiak berreraiki zituen. Ondoren, 1800. urtearen inguruan, Jose Armendaritz San Fernando Akademiako arkitektoak eraikina erabat berritzeko proiektua eman zuen. Enpresa hori Pedro Iherabide harginak egiteko konpromisoa hartu zuen, nahiz eta plan handinahia egitura zaharrak birmoldatzera mugatu behar izan zen.
Zorongo (zapia)
Gaur egun
Lotzeko bi modu daude: zabalduena, burua alde batera biltzean datzana, eta ohikoa, Sobrarbekoa, buru osoa atzekoz aurrera biltzea, kopetaren gainean biltze horizontal bat osatuz.
San Joan eliza (Soltxaga)
Eraikina
Kanpoaldeko hormak Erdi Aroko harlanduzkoak dira, baina elizaren berrikuntzetako batzuetan areagotu egin dira, eta kontrahorma sendogarriak dituzte. Epistolaren aldeko horman, oraindik ere, bi arkiboltatan txaranbeldutako erdi-puntuko jatorrizko portada ikus daiteke. XVI. mendeko obrei dagozkien sekzio poligonaleko bi pilare dituen arkupe dinteldu baten azpian babestuta dago. Mende hori aurreratuta, oinaldean dagoen dorrea eraiki zuen, harlangaitzezko eta harlanduzko egitura prismatiko gisa ulertzen dena, kanpainen gorputzaren parean erdi-puntutan irekia.
Zorongo (zapia)
Gaur egun
Zapi hauek jotero jantzi klasikoaren bereizgarriak dira, nekazari-jantziaren sinplifikazioa baino ez dena. Hala ere, Aragoiko jantzi tradizionala askotarikoa da, bai jatorri geografikoaren arabera, bai erabileraren eta klase sozialaren arabera. Horrela bereizten dira jaunartze-jantziak, jai-jantziak, nekazari-jantziak, etab. Horrenbestez, hainbat eta hainbat zapi desberdin daude, eta jantzi horiek beste edozein koloretakoak izan daitezke, baita beltzak ere (adinekoenak), edo estanpatuak.