cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Marte (mitologia)
Jaiotza
Ares Zeus eta Heraren semea zen bezala, Marte Jupiter eta Junonen semetzat hartzen da. Hala ere, Ovidiok emandako jaiotzaren bertsio batean, Junonen semea besterik ez zen. Jupiterrek amaren eginkizuna usurpatu zuen Minerva zuzenean bere kopetatik (edo burutik) erditu zenean; oreka berrezartzeko, Flora jainkosaren aholkua bilatu zuen Junonek, gauza bera egiteko moduari buruz. Florak lore magiko bat lortu zuen (latinez flos, flores, genero maskulinoko hitz bat) eta berehala emankor bihurtu zen bigantxa batean probatu zuen. Gero lore bat erpuruaz erritualki erauzi, Junonen sabela ukitu eta haurdun utzi zuen. Juno Traziara eta Marmararen ertzera joan zen erditzera.
Ovidiok Fastietan kontatzen du istorio hau, egutegi erromatarrari buruzko bere lan poetiko luzea. Azaldu dezake zergatik Matronalia, Junonen omenez ezkondutako emakumeek erditzearen jainkosa gisa ospatutako festa, Marteren hilabetearen lehen egunean gertatzen zen, eta hori ere markatuta dago Marteren urtebetetzearen antzeko antzinatasun berantiarreko egutegi batean. Erromatar egutegirik zaharrenean, martxoa lehen hilabetea zen, eta jainkoa urte berriarekin batera jaioko zen. Ovidio da iturri historiko bakarra. Litekeena da bere asmakuntzaren mito literario bat aurkeztea, edo tradizio italiko arkaiko ezezagun bat; nolanahi ere, historia sartzea aukeratzean, Marte landare-bizitzarekin lotuta zegoela eta emakumeen hazkuntzarekin zerikusirik ez zuela azpimarratzen du.
Izaera
Erromatarren Marte jainkoa, greziarren Areses jainkoarengan dago lotuta hein handi batean, nahiz eta Aresen gurtza ez zegoen oso hedatua. Ez zeukan tenplu handi edo estatuarik, baina bai Aropagon (Aresen mendixkan) tenplu txiki bat.
Gerlaren jainko gisa, erromatarrak babesten zituen borrokan, eta antzina, laboreak ere babesten zituen. Arval anaien ereserki zaharrean deitzen zioten jainkoari. Arvalen erlijio-eginbeharrak mota guztietako labore eta artaldeak etsaiengandik babestea zen.
Jai egunak
Marteri eskainitako jaialdiak udaberrian eta udazkenean izaten ziren, nekazaritza eta militar denboraldien hasiera eta amaiera, hain zuzen. Martxoa bere omenetan eman zioten izen Martius izena. Hil hori bereziki jaialdiez beteta zegoen, osorik edo zati batzuetan bere ohoretan. Salioen antzinako apaiz taldea, bereziki Jupiter, Marte eta Kirino jainkoen gurtzarekin lotuta zeudenak, hilabete horretan hainbat aldiz ateratzen ziren publikoki gerra-dantza zeremonialak dantzatzera armadura zahar batez jantzita eta jainkoei himnoak abesteko. Urria ere hilabete garrantzitsua izan zen Marterentzat. Urriaren 15eko zaldiaren jaialdian bi zaldizko gurdi lasterketak izaten ziren Marteren zelaian (Erroma hiriren kanpoaldean), eta urriaren 19an, Armilustriumean, armak purifikatu eta negurako gordetzen ziren.
Izendatzeak
Martek Eguzki sistemako laugarren planetari izena eman dio, hau gorria baita, odolaren kolorekoa. Baita ere asteko bigarren edo hirugarren egunari latinetiko hizkuntzetan (gaztelaniaz Martes, frantsesez Mardi, italieraz Martedì). Baita gregoriar egutegiko hirugarren hilabeteari: Martxoa.
Lind (Washington)
Lind Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Adams konderrian kokatuta dago, Washington estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Calamaria margaritophora
Calamaria margaritophora Calamaria generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
K.a. 1210eko hamarkada
Kristo aurreko 1210ko hamarkada K.a. 1219. urteko urtarrilaren 1etik K.a. 1210. urteko abenduaren 31 arte luzatzen dena da.
Puebla (Mexiko)
Puebla de Zaragoza, izen ofiziala Heróica Puebla de Zaragoza, Mexikoko erdialdeko hiria da, Puebla estatuko hiriburu eta hiri nagusia. Mexikoko hiririk jendetsuenetan laugarrena da, Mexiko Hiria, Guadalajararen eta Monterrey ondotik. 2010ean 1.434.062 biztanle zituen. Metropoli eremuak Puebla estatuko beste 10 udalerri eta Tlaxcala estatuko 13 udalerri hartzen ditu, eta 2.728.790 biztanle zituen 2010ean. Artzapezpiku egoitza dago, eta unibertsitatea eta aireportua ditu.
Kokapena
Popocatépetl sumendiaren oinetan dago, Mexiko Hiriaren eta Veracruzko portuaren (Mexikoko golkoa) artean.
Klima
Klima epela dauka, negu lehorrekin, Cwb Köppen klima sailkapenaren arabera.
Historia
1530. urtean sortu zuten hiria. Estrategia balio handia du, Mexikoko hiriburuaren eta Veracruz hiriaren artean baitago, eta horregatik Mexikoko kolonizatzaileen jomuga izan zen. Ameriketako Estatu Batuetako armadak hartu zuen 1847. urtean, Mexikoren eta Estatu Batuen arteko gerra zela eta. Gero, frantsesek hartu zuten hiria, baina 1862an alde egin behar izan zuten Ignazio Zaragoza jeneralaren erasoen aurrean. Hala eta guztiz ere, frantsesen esku erori zen berriro ere urtebete geroago, eta Frantziaren mende egon zen, 1867an Porfirio Díazek askatu zuen arte.
Ekonomia
Ekonomia jarduera nagusiak industria (papergintza, automobilgintza, janari industria, ehungintza, zeramikagintza) da. Burdinbidegune eta errepidegune garrantzitsua da.
Plectranthias bauchotae
Plectranthias bauchotae Plectranthias generoko animalia da. Arrainen barruko Serranidae familian sailkatzen da.
Dublin (Georgia)
Dublin  Georgiako estatuko hiri bat da. Clayton konderrian kokatua dago. 2010ean 16,201 biztanle zituen, 40.12 kilometro koadrotan banatuta.
Villa Rendena
Mugakideak
Villa Rendenak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Bilbao Athletic 2015/2016
Entrenatzailea: Kuko Ziganda (2011-Egun)
Calamaria mecheli
Calamaria mecheli Calamaria generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Bonifacio
, Korsikako hegoaldeko udalerria da,  departamentuan dagoena. 2013ko erroldaren arabera, 0 biztanle ditu.
Carlo Maria Martini
Carlo Maria Martini (Orbassano (Piemonte), 1927ko otsailaren 15a - Gallarate 2012ko abuztuaren 31) italiar kardinala izan zen, 1980 eta 2002 artean Milango artzapezpikua izan zena.
Jesusen Lagundiaren kidea eta 1952an apaiz ordenatua, 1983an kardinal bilakatu zen. Bere kideen artean ikuspuntu liberalak zituen eta 2005eko konklabean Aita Santua izatekotan egon zen. 1998an ¿En qué creen los que no creen? liburua argitara eman zuen, zeinetan Umberto Ecorekin elkarrizketa garatzen duen hainbat gairi buruz, hala nola itxaropena edo emakumezkoek elizaren baitan zer jarduera egin dezaketen. Antzinako hizkuntzetan aditua zen; Greziera, Latina eta Hebreeraz gain, Aramera eta Caldeera ezagutzen zituen, eta Italieraz gain, Ingeles, Alemaniera, Frantses, Portuges, egungo Greziera eta Arabieraz mintzatzeko gauza zen. 2010ean web orria sustatu zuen, Roberto Tuccirekin batera, gazteei Vatikanoko II. Kontzilioa ezagutzera emateko xedeaz. Parkinsonen gaixotasuna nozitu zuen zaharretan.
Mohammed Ahmed (atleta)
Gainera, bi aldiz zilarrezko domina irabazi zuen Commonwealtheko Jokoetan 5.000 metroko eta 10.000 metroko probetan, eta 2015eko txapeldun panamerikarra izan zen 10.000 metroko proban. Historiako hamaikagarren 5000 metroko denborarik azkarrena du, eta hainbat errekor ezarri ditu estatuan eta eremu geografikoan.
NGC 3267
NGC 3267 galaxia bat da, Antlia konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Kambaldaita
Kambaldaita karbonato motako minerala da.
Ezaugarriak
Kambaldaita karbonato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak.
Lind (Wisconsin)
Lind Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Waupaca konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
K.a. 1220ko hamarkada
Kristo aurreko 1220ko hamarkada K.a. 1229. urteko urtarrilaren 1etik K.a. 1220. urteko abenduaren 31 arte luzatzen dena da.
Ponte Buracosko geltokia
Ponte Buracos Asturiasko Printzerriko tren geltoki bat da, Siero udalerrian kokatuta dagoena.
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Grudziądz
Grudziądz barruti-eskumenak dituen Poloniako Kujavia-Pomeraniako voivoderriko hiria eta udalerria da. 57,76 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 95964 biztanle zituen.
Bretonvillers
Biztanleria
2007an Bretonvillers udalerrian erroldatutako biztanleak 227 ziren. Familiak 100 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 164 etxebizitza zeuden, 105 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 49 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 132 etxeak ziren eta 30 apartamentuak ziren. 105 etxebizitza nagusietatik 86 bere jabearen bizilekua ziren, 16 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 4 etxek bi gela zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 77 etxek bost zituzten. 93 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 56 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 38 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Barakaldo
Barakaldo Bizkaiko erdialde-mendebaldeko udalerri eta hiri bat da, Bilboaldekoa, Nerbioi ibaiaren ezkerraldean. 0 biztanle dituelarik, Bizkaiko udalerri jendetsuenetan bigarrena da, Bilbo ren ondoren, eta Euskal Herriko udalerri jendetsuenetan bosgarrena. 2004an eraiki zen Bilbao Exhibition Centre (BEC) udalerriko eraikinik ospetsuena da.
SC Leipzig
SC Leipzig (izen osoa Sportclub Deutsche Hochschule für Körperkultur), Ekialdeko Alemaniako eskubaloi talde indartsuenetakoa izan zen bertako Liga 9 aldiz irabazteaz gain EHF Txapeldunen Liga (kontinenteko txapelketa nagusia) ere irabazi baitzuen 1966an. Saxonia estatuko Leipzig hiriko taldea zen.
Bretonvillers
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
SC Leipzig
1993an taldea desegin zen eta gaur egun SC DHfK Leipzig-ek hartu du bere lekua.
Uniformea
Berdea marra zuriekin.
Palmaresa
Alemanian:
Nazioartean:
Bretonvillers
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 120 ziren, horien artean 81 aktiboak ziren eta 39 inaktiboak ziren. 81 pertsona aktiboetatik 80 lanean zeuden (48 gizon eta 32 emakume) eta 1 langabezian (1 emakume eta 1 emakume). 39 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Bretonvillers udalerrian 103 unitate fiskal zeuden, 240,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.255 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 argiketaria zen eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Bretonvillers udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Barakaldo
Izena
Barakaldo izenaren jatorriari buruzko hainbat teoria plazaratu da, historian. Gaur egun, oso zalantzazkotzat jotzen dira guztiak, nahiz eta argi dagoen euskal toponimoa dela.
Adibidez, askotan aipatu izan da Manuel Azkarragaren teoria, baratze + alde etimologia eman zuena. Alabaina, teoria horrek ere (orain arte plazaratu diren gainerakoek bezala) ez du inolako oinarririk dokumentazio historikoan.
Inguru naturala eta klima
Hiria Ibaizabal ibaiaren mendebaldean dago. Mendebaldean, Argalario mendiarekin eta Alonsotegi udalerriarekin egiten du muga; Hegoaldean Bilborekin, Ekialdean, Ibaizabal ibaiarekin, eta iparraldean Trapagaran eta Sestaorekin. Galindo eta Kadagua ibaiek muga naturala egiten dute iparraldean eta hegoaldean.
Barakaldoren erdigunea muino batean ezartzen da, apurka Ibaizabal ibairantz altuera galduz doana. Ansioko eta Lutxanako gune lauek erdigunea Gurutzeta auzotik banatzen dute, azken hau ere muino batean ezartzen dela.
Barakaldok klima ozeaniko hezea du, korronte bero baten eraginez, eta urte osoan zehar tenperatura epelak ditu. Euriak udazkenean eta udaberrian ugariak izaten dira, eta negu leunak eta uda ez oso beroak.
Historia
Barakaldo 1054an sortu zuen Lopez Vazquez jaunak. Lehen biztanleak Desertu eta San Bizente inguruan biltzen ziren, bertako elizaren inguruan. Zugaztietako eta Trianoko mendien eta itsasoaren artean kokaturik zegoenez, meagintza garatu zenean garrantzia handia izan zuen eta Bilboko industria iraultzaren ardatza izan zen.
Mineral kargalekuak Desertuko gune lauan kokatzen ziren, Bizkaiko Labe Garaiek, (AHV), berriz, Ansion lantegi bat zeukaten. Ezkerralde guztian gertatu bezala, gunerik lauenetan ezartzen ziren industria-guneak.
1911ko abenduaren 30ean Sanatorio Quirúrgico Altos Hornos de Vizcaya inauguratu zuten, gaur egun San Eloy ospitalea dena, Bagatza auzoan.
NGC 3268
NGC 3268 galaxia bat da, Antlia konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Barakaldo
Historia
1955eko uztailaren 20an Residencia Sanitaria Enrique Sotomayor ospitaleak (gaur egungo Gurutzetako Ospitaleak) jarduera asistentzialari ekin zion Gurutzeta auzoan.
Krisialdia
1970eko hamarkadako nazioarteko krisialdiak eragin gogorra izan zuen herrian. Hainbat enpresak ateak itxi behar izan zituzten, herrian jende gehien laneratzen zuten Labe Garaiek, besteak beste. Langabezia % 30era hazi zen ondorengo urteetan eta krisia eta depresioa nagusi izan ziren.
Industriagune izandakoak bertan behera geratu ziren eta ontziolak eta altzairugintzarekin zerikusia zuten hainbat enpresa lanik gabe geratu ziren labe garaiak itxi eta gero. Ingurumenak ere kalte handiak jasan zituen, Barakaldoko gune batzuetan hondakin kimikoak baitzeuden, Lindanea esaterako.
Barakaldo,aurretik milaka etorkinen jomuga izandako herria, kontrako efektua jasaten hasi zen jendeak bizimodu hobearen bila beste herri batzuetara alde egin zuenean. Espainiatik etorritako hainbat etorkinek euren jaioterrietara jo zuten. Horrek biztanleriaren beherakada handia ekarri zuen.
Berritzea
Krisialditik ateratzeko ahaleginak neketsuak izan ziren. 1990eko hamarkadan erakunde publikoek inbertsio asko bideratu zituzten. Geroago ekimen pribatuak izan ziren, Eroskik eraikitako Max Center merkataritza gunea esaterako.
Herri industriala izandakoa zerbitzuan eta turismoan oinarrituriko herri bihurtzea izan zen udalaren helburua. Horrez gain, Barakaldoko biztanleriari zerbitzu hobeak eskaini eta aisialdirako gune berriak eraiki beharra zegoen. 2002an Metro Bilbaoren bigarren linearen inaugurazioak eragin garrantzitsua izan zuen herriaren berpiztean. Bilbao Ria 2000 erakunde publikoak parte-hartze zuzena izan du herrian sortutako ekimen urbanistiko eta berriztapen gehienetan.
Leku faltaga dela kausa, Bilbo k Bilbao Exhibition Centre erakustazoka Barakaldon eraiki du, Bizkaiko Labe Garaien lantegi bat zegoen orube batean, Ansio auzoan. Erakustazokak antolaturiko ekintzetara bisitari asko etortzen direla eta, azken urteotan, hainbat hotel eraiki da Bilbao Exhibition Centre inguruan.
Aipagarria da, era berean, azken aldian eraiki den etxebizitza kopurua. Horrek Bilbotik eta inguruko herrietatik hainbat pertsona erakarri ditu, Barakaldok etxebizitza prezio merkeagoak eskaintzen dituelako. Horrez gain, beste merkataritza gune bat eraiki dute, Megapark, Max Centerren aurrez aurre.
Etorkizuna
Oraindik ere lan asko dago egiteke, bai Barakaldon bai Bilbo Handiko Ezkerralde osoan ere. Barakaldoko langabezia tasa Euskal Autonomi Erkidegoak duenaren gainetik dago oraindik ere. Horrez gain, kritika ugari izan dira, merkataritza guneak eraikitzearekin herriko dendak kaltetzen ari ez ote diren.
Demografia
2012an, Barakaldok 100.369 biztanle zituen. Euskal Herriko hiririk jendetsuenetan bosgarrena zen, probintziako hiriburu ez den hiririk jendetsuena. XX. mendearen hasieran, 15.000 biztanle baino ez zituen; beraz, hazkunde izugarria argi ikus daiteke. Espainiako Gerra Zibilaren ostean, Gurutzeta, La Paz eta Barakaldoko gune nagusiak osatzen joan ziren.
XIX. mendearen amaieran eta XX. mendearen lehen hamarkadetan gertatu zen lehen hazkunde nagusia. Bizkaiko lehen industrializazio prozesua garai hartakoa da, Bilboko itsasadar osoan eragin sakona izan zuena. Bizkaia osotik zein Espainiatik etorkin saldoak iritsi ziren, lantegietan lan egitera.
1950eko eta 1960ko hamarkadak Espainiako bigarren etorkin uholdearen lekuko izan ziren. Hogei urte horietan Barakaldoko biztanleria ia hirukoiztu egin zen.
1970eko hamarkada hasieran 120.000 biztanle izatera ailegatu ostean, krisialdi ekonomikoak eragin latza izan zuen hirian. Bilboko industrializazioaren ardatz izandako enpresen itxierak, eta ondorioz sorturiko langabezia tasa altuek hiriak ehunka biztanle galtzea eragin zuten. Aurretik lan bila etorritako biztanle askok, euren jaioterrietara jo zuten, behin erretiroa ailegatuta. Hori izan zen joera XXI. mende hasierara arte.
2002. urteaz geroztik egondako berriztapen eta azpiegitura obrek, ordea, hazkundea ekarri zuten berriz ere Barakaldora, ez ordea aurreko mendean bezain sarria. Izan ere, bertako etxebizitza prezio merkeagoek, Bilbo Handiko beste udalerrietatik jendea erakarri zuten. Milaka etxebizitza eraiki ziren Barakaldon XX. mendeko lehen hamarkadan eta beste horrenbeste eraikitzeko asmoa zegoen 2008ko krisialdi ekonomikoa lehertu baino lehen.
2002tik aurrera Espainia ez besteko etorkinak agertu ziren, etxebizitzaren prezio merkeagoek erakarrita. Barakaldoko biztanleriaren % 3-%4 ziren mota honetako etorkinak.
Atzerriko immigrazioa 2000. urtean % 1,1etik 2006an % 3,6ra hazten hasi zen, baina krisi ekonomikoarekin moteldu egin zen eta pixkanaka berriro % 10era igo zen 2020an. Etorkinen % 83 lan egiteko adinean daude, eta erdiak baino gehiago 25 eta 44 urte bitartekoak dira, hirian banatuta.
Barakaldok beharrezkoa izango du gazte gehiago izatea etorkizunera begira, biztanleriaren kopurua gora egin dezan. Adin-tarteei erreparatzen badiegu, ikusiko dugu zahartzarora bideratzen den biztanleriaren ehunekoa askoz handiagoa dela gazteena eta/edo jaiotakoena baino.
Politika
2019ko udal hauteskundeetako emaitzen ondorioz, Amaia del Campo Berasategi (EAJ) alkatea da, Alfonso Garcíaren (PSE-EE) alkatetzaren ondotik. Del Campok alkatetza lortu zuen bere taldearen baiezko botoei eta PSE-EEren boto zuriei esker.
Alkateen zerrenda
Hona hemen Barakaldok izandako alkateen zerrenda:
Metroa
Bilboko metroaren 2. lineak hurrengo geltokiak ditu udalerrian:
Trena
Renfeko Aldirien C-1 eta C-2 lineak udalerritik pasatzen dira, eta hurrengo geltokiak dituzte:
Autobusa
Bizkaibus hiri-arteko zerbitzuko hurrengo lineak udalerria zeharkatzen dute:
Musika
Musika talde ugari sortu dira Barakaldon:
Lasesarreko Futbol zelaia
Eduardo Arroyo arkitektoak diseinaturiko futbol zelaia da, Barakaldoko Lasesarre auzoan kokatzen da eta Barakaldo CF futbol taldearen futbol zelaia da. Herriko Urban-Galindo gune berrian kokatzen da Lasesarreko kiroldegi berriaren eta bestelako azpiegitura berrien ondoan.
2003 ko irailaren 30ean inauguratu zen Barakaldo CF eta Bilboko Athletic Klubaren arteko norgehiagoka batekin.
Dorretxeak
Barakaldo kontserbazio egoera ezberdinean dauden hainbat dorretxe dago, zonaldearen edo auzoaren izena daramatenak:
Erniarraitz saria
Erniarraitz saria Urola Erdian bi urtean behin jokatzen den bertsolarien txapelketa bat da. Saioak eta finala Azpeitian, Azkoitian, Errezilen eta Zestoan jokatzen dira.
Dean Court
Dean Court, Ingalaterrako Bournemouth hiriko futbol zelai bat da, Dorset konderrian. Athletic Football Club Bournemouth futbol taldearen egoitza da.
1910ean eraiki zen.
Paul Chelimo
Paul Kipkemoi Chelimo (1990eko urriaren 27a) distantzia luzeko atleta estatubatuarra da. 2016ko zilarrezko domina olinpikoa eta 2020ko brontzezko domina olinpikoa da 5000 metroko proban. 2017an, proba berean, Londresen egin ziren Munduko Atletismo Txapelketan brontzezko domina lortu zuen ere.
Volano
Volano Italiako udalerri bat da. Trentoko probintzia autonomoan kokatuta dago, Trentino-Adige Garaia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Volanok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Osceola
Osceola (Georgia, 1804 - Charleston, Hego Carolina, 1838ko urtarrilaren 30a) Estatu Batuetako indiar gidaria izan zen. 1832an seminola indiar buruzagi batzuek eta Estatu Batuetako gobernuak indiarrak Floridatik joatea hitzartu zuten, baina Osceolak, Georgiatik Floridara joanik, hitzarmen hura onartzen ez zuten indiar gazte batzuen gidatzaile bihurtu, eta haiekin batera, aurre egin zion Estatu Batuetako gudarosteari. 1837an, indiar buruzagi batzuekin batera, bakez joan zen Jesup T. S. jeneralarekin hitz egitera, baina honek atxilo hartu eta Charlestoneko «Moultrie Fort» gotorlekuan sartu zuen preso. Hantxe hil zen.
Evelyn Underhill
Evelyn Underhill (1875eko abenduaren 6 - 1941eko ekainaren 15) Ingalaterrako idazle katolikoa izan zen, ezaguna praktika erlijioso eta ispiritualari buruz egindako idatziengatik, bereziki mistizismo kristauren eremuan.
Ingeleraren eremuan gai horri buruzko XX. mendeko lehen erdiko idazlerik irakurriena izan zen. 1911an publikatu zuen Mysticism nobelak ez zuen izan parekorik salmenta kopuruan ahalik eta 1946an Aldous Huxleyk The Perennial Philosophy argitaratu zuen arte.
Bryconamericus turiuba
Bryconamericus turiuba Bryconamericus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
The Big Door Prize
The Big Door Prize estatubatuar sitcoma da, David West Readek Apple TV+erako sortua.
Valliquerville
Valliquerville Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
The Big Door Prize
Sinopsia
Hamar atal laburrez osaturiko umorezko telesail honetan, hiri bat betiko eraldatuko da, biztanle bakoitzaren bokazioa argitzeko gaitasuna duen makina misteriotsu bat supermerkatuan agertzen denean. Berehala, bizilagunak lanbidez aldatzen hasiko dira, giza harremanak birpentsatzen, eta errotuak zituzten hainbat jokamolde zalantzan jartzen, etorkizun hobe baten alde.
Valliquerville
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 520 etxebizitza zeuden, 479 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 7 bigarren erresidentzia ziren eta 34 hutsik zeuden. 486 etxeak ziren eta 28 apartamentuak ziren. 479 etxebizitza nagusietatik 407 bere jabearen bizilekua ziren, 64 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 6 etxek gela bat zuten, 14 etxek bi zituzten, 59 etxek hiru zituzten, 106 etxek lau zituzten eta 293 etxek bost zituzten. 408 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 223 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 231 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 867 ziren, horien artean 614 aktiboak ziren eta 253 inaktiboak ziren. 614 pertsona aktiboetatik 571 lanean zeuden (312 gizon eta 259 emakume) eta 42 langabezian zeuden (15 gizon eta 27 emakume). 253 pertsona inaktiboetatik 88 erretiraturik zeuden, 88 ikasten zeuden eta 77 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Valliquerville udalerrian 481 unitate fiskal zeuden, 1.253 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.739 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 66 komertzioetatik, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 7 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 17 eraikuntza enpresak ziren, 18 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 20 zerbitzu publikoetatik, 7 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 igeltseroak, 6 zurginak, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 harategi zen eta 2 altzari dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Anthony Giddens
Anthony Giddens (Londres, 1938ko urtarrilaren 18a) britainiar soziologoa da, egituraketa teoriaren sortzailea. XX. mendeko amaieran, eragin handiena duen intelektualetako bat izan zen, Third Way edo hirugarren bidea proposatzeagatik. London School of Economicseko irakasle ohia, Erresuma Batuko Alderdi Laboristan itzal handia zuen.
Lanak
Anthony Giddensek 34 liburu eta 200 artikulu inguru idatzi ditu. Hona hemen nagusienak:
Calamaria melanota
Calamaria melanota Calamaria generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Plectranthias bilaticlavia
Plectranthias bilaticlavia Plectranthias generoko animalia da. Arrainen barruko Serranidae familian sailkatzen da.
NGC 3269
NGC 3269 galaxia bat da, Antlia konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
UEFA Euro 2012ko B multzoa
UEFA Euro 2012ko B multzoariri dagozkion partiduak ekainaren 9 eta ekainaren 17 bitartean jokatuko dira Ukrainako Kharkiv eta Lviv hirietan. Multzoa Herbehereak, Danimarkak, Alemaniak eta Portugalek osatzen dute.
Ordutegi guztiak bertako ordu-eremuari dagozkio: (UTC+3)
2010eko Pakistango uholdeak
2010eko Pakistango uholdeak 2010eko uztailaren amaieran Pakistan iparraldeko Khyber Pakhtunkhwa probintzian egondako uholdeak izan ziren. Gunerik kaltetuenak Indus ibaiaren ondoko lurrak izan ziren eta uztailaren 27tik aurrera jausitako euriak ibaia bere bidetik ateratzea eragin zuen.
Abuztuaren 2an hildakoen kopurua 1.100 zen
Abuztuaren 3tik aurrera, montzoiaren prezipitazioak Pakistan erdialderantz jo zuten.
Sandima
Sandima Tafallaldeko Uxue udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Erdialdea eskualdean.
Linden (Tennessee)
Linden Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Perry konderrian dago, Tennessee estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Sandima
XVI. mendean jada despopulatu bezala agertzen zen. Bere lurrak Uxueko Udalara pasa ziren.
Bertako biztanleak sandimarrak ziren. Ez dakigu non dagoen.
Historia
Hori da, hain zuzen ere, historiaurreko garaiaren eta Goi Erdi Aroaren artean Uxue mendilerroan zeuden herrixketako bat. VIII. eta IX. mendeen artean, Uxueko gotorlekua sortu zenean, bertako bizilagun asko hiribildu berrira aldatu ziren, batez ere defentsa-arrazoiengatik, musulmanekiko muga eremu lauan baitzegoen. Erdi Aroan zehar, populazioa eta erakargarritasuna galduz joan zen, Uxueren alde, eta, horren ondorioz, 1534. urterako jenderik gabe geratu zen.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Duluth (Georgia)
Duluth  Georgiako estatuko hiri bat da. Catoosa konderrian kokatua dago. 2010ean 26,600 biztanle zituen, 25.89 kilometro koadrotan banatuta.
Kamtxatkita
Kamtxatkita sulfato motako minerala da.
Ezaugarriak
Kamtxatkita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3,5 da.
Pacha
Pacha frankizietan antolatutako enpresa da, batez ere marka honetako diskotekak kudeatzen dituelako ezaguna. Arropa dendak eta hotelak ere baditu.
Pacha 1966an sortu zen Sitgesen, Katalunian, Ricardo Urgellen ekimenaz. Gaur egun 24 diskoteka biltzen ditu guztira, horietatik famatuena Eivissakoa izanik, 3.00 lagunentzako lekua eta 3 sala dituena. Diskoteka Eivissa hiriko zeinu nagusienetarikoa bihurtu da. Bere festarik famatuenak F*** Me I'm Famous, Pure Pacha eta Flower Power dira.
Gainera, 2008tik telebista kate propioa badu, "Pacha TV", Teuvek ekoiztuta eta plataforma digitaletan eskuragarri dagoena.
Amenemhat V.a
Sekhemkara Amenemhat edo Amenemhat V.a, Egiptoko XIII. dinastiako faraoi bat izan zen, K.a. 1746 eta K.a. 1743 bitartean gobernatu zuena, Detlef Frankeren arabera. Bere hilobia non dagoen ez da ezagutzen.
Elefantinan, honako idazkun hau zuen harkaitz bat zegoen:
Burua, soingainaren zati batekin, XIX. mendean aurkitu zen, eta Vienako Kunsthistoriches Museumean kontserbatzen da, behekaldea, idazkun identifikatiboa duena, mende bat beranduago aurkitu zen bitartean, eta Asuango museoan erakutsia dago.
Faraoi honen existentzia, egiptologoren batzuk zalantzan jartzen duten arren, elkarrengandik hain aldenduak dauden bi aurkikuntza hauek, herrialdearen iparraldetik hegoaldera gobernatzen zuela ziurtatzen dute, eta hala onartua zela.
Kim Ryholten arabera, bere oinordekoa, bere seme Ameny Qemau izan zen, Hetepibra tronura iritsi baino bi urte lehenago gobernatu zuena, teoria honen arabera, Hetepibra, Amenemhaten biloba izango litzatekeelarik, eta ez bere semea. Qemau, Dahshurretik hegoaldera lurperatua izan zen, Menfiseko nekropolietako bat, 52x52 metroko oinarria duen ia erabat suntsituta dagoen piramide batean, 1957an Charles Musesek aurkitua eta Ahmad Fakhrik industu eta aztertua.
New Providence
New Providence Bahametan dagoen uhartea da. Herrialdeko uharte nagusia da, biztanleriaren %70a eta hiriburua dituena.
1982ko Munduko Eskrima Txapelketa
1982ko Munduko Eskrima Txapelketa Munduko Eskrima Txapelketaren 46. edizioa izan zen. 1982ko uztailak 15 eta 24 artean ospatu zen Erroman Nazioarteko Eskrima Federakuntzak eta Italiako Eskrima Federakuntzak antolatuta.
Gizonezkoak
Banakako floretea
Banakako ezpata
Taldekako ezpata
Banakako sablea
Taldekako sablea
Emakumezkoak
Banakako floretea
Taldekako floretea
Grudziądz landa-udalerria
Grudziądz Poloniako Kujavia-Pomeraniako voivoderriko landa-udalerri bat da, Grudziądz barrutian kokatuta. 165,33 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 12513 biztanle zituen.
Zambana
Zambana Italiako udalerri bat da. Trentoko probintzia autonomoan kokatuta dago, Trentino-Adige Garaia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Zambanak honako udalerri hauekin egiten du muga:
K.a. 1230eko hamarkada
Kristo aurreko 1230ko hamarkada K.a. 1239. urteko urtarrilaren 1etik K.a. 1230. urteko abenduaren 31 arte luzatzen dena da.
Le Gua (Isère)
Le Gua Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Le Gua udalerrian erroldatutako biztanleak 1.855 ziren. Familiak 708 ziren, horien artean 168 pertsona bakarrekoak ziren (84 bakarrik bizi ziren gizonak eta 84 bakarrik bizi ziren emakumeak), 208 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 272 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 60 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 921 etxebizitza zeuden, 718 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 135 bigarren erresidentzia ziren eta 68 hutsik zeuden. 751 etxeak ziren eta 167 apartamentuak ziren. 718 etxebizitza nagusietatik 551 bere jabearen bizilekua ziren, 140 alokairuan okupaturik zeuden eta 27 doan lagata zeuden; 7 etxek gela bat zuten, 32 etxek bi zituzten, 100 etxek hiru zituzten, 190 etxek lau zituzten eta 389 etxek bost zituzten. 558 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 271 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 387 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.234 ziren, horien artean 907 aktiboak ziren eta 327 inaktiboak ziren. 907 pertsona aktiboetatik 861 lanean zeuden (474 gizon eta 387 emakume) eta 46 langabezian zeuden (20 gizon eta 26 emakume). 327 pertsona inaktiboetatik 114 erretiraturik zeuden, 118 ikasten zeuden eta 95 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Le Gua udalerrian 725 unitate fiskal zeuden, 1.882 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.733 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 63 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 16 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 8 zerbitzu enpresak ziren, 9 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 21 zerbitzu publikoetatik, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 4 zurginak, 3 iturginak, 1 argiketaria, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia, 3 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 harategi zen eta 1 liburu denda zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
Falmer Stadium
Falmer Stadium, Ingalaterrako Falmer udalerrian dagoen futbol zelai bat da, Ekialdeko Sussex konderrian. Brighton & Hove Albion F.C. futbol taldearen egoitza da.
Wind River mendikatea
Wind River mendikatea, AEBetako Wyoming estatuan dagoen mendikate bat da, berez Mendi Harritsuetako zati dena.
Gannett tontorra (4.207 m.) mendirik garaiena da.
Grunwald udalerria
Grunwald Poloniako Varmia-Mazuriako voivoderriko landa-udalerri bat da, Ostróda barrutian kokatuta. 179,94 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 5735 biztanle zituen.
Energia eoliko
Energia eolikoa haizean bilduta dagoen energia aprobetxatzen du, aerosorgailuen bitartez energia mekanikoa eta elektrikoa sortzeko. Energia hau arlo ezberdinetan erabili daiteke, eta soberan geratzen den energia hori biltegiratzeko ahalmena dago.
Haize-energiaren erabilera oso sinplea da. Eguzkiak Lurra berotzen du, baina lurrazalaren forma irregularren eraginez, tenperatura desberdineko aire-masak sortzen dira, hots, dentsitate eta presio desberdinekoak. Desberdintasun horiek alde baterako eta besterako korronte horizontalak sortzen dituzte, hots haizea sortzen dute. Eta haize horren abiadurak (energia zinetikoa) higiaraziko ditu bere bidean jarritako errotaren palak.
Plectranthias cirrhitoides
Plectranthias cirrhitoides Plectranthias generoko animalia da. Arrainen barruko Serranidae familian sailkatzen da.
Energia eoliko
Historia
Gaur egun energia eolikoa gehien erabiltzen den energia berriztagarrietako bat bilakatu da, azken hamarkadetako aurrera-pauso handiei esker. Energia eolikoaren lehen aprobetxamendua, 4000 urte K.A eman zen, itsas nabegaziorako hain zuzen ere. Persia, Irak, Egipto eta Txinak zituzten errotore bertikaleko makinak, egurrezko palez osatuak zeudenak.
Europari dagokionez, Erdi Aroan hasi ziren haize errotak erabiltzen, Grezia, Italia eta Frantzia izanik lehendabizi erabili zituzten herrialdeak. 1883an, Steward Perryk, gizon amerikarrak, pala anitzez osatutako egitura bat diseinatu zuen, zein Europan, 3 metro inguruko diametroa duen haize-errota hau, historian gehien saldu dena izan da, eta egungo aerosorgailuen aitzindaria izan da. 20. hamarkadatik aurrera, hegazkinen hegaletarako eta helizeetarako diseinatutako profil aerodinamikoak aplikatzen hasi ziren haize errotoreetan.
1927an, A.J.Dekker holandarrak, sekzio aerodinamikoko palez hornitutako lehen errotorea eraiki zuen. Sistema honetaz baliatuz, palaren puntan haizearen abiadura baino lau edo bost aldiz handiagoko abiadura eskuratzeko ahalmena zegoen. Asmakizun honekin, errotazio abiadura geroz eta handiagoa izanik, palen kopuruak geroz eta garrantzi gutxiago zuela demostratu zen.
1990 ean, instalatutako aerosorgailuek 225 KWeko potentzia eskaintzen zuten, gaur egun aldiz, 500 KW etik hasi eta 1,2 MGera iritsi daitezke. Honek, hamarkada gutxiren buruan zer nolako aurrera-pausoa egon den adierazten du.
Energia eolikoaren sorkuntza
Haizearen energia zinetikoa aprobetxatuz, energia elektrikoa eskuratzeko ezinbestekoak dira aerosorgailuak. Hauen hiru zati garrantzitsuenak: errotorea, kaxa biderkatzailea eta sorgailua dira.
Parke eoliko bateko aerosorgailu bakoitza lurpeko kableen bidez lotuta dago. Kable horiek energia elektrikoa azpiestazio transformatzaile batera eramaten dute. Hortik etxeetara, lantegietara edo eskoletara eramaten da, besteak beste, konpainia elektrikoen banaketa-sareen bidez.
Gaur egun ,energia eolikoa eskuratzeko bi modu bereizten dira: lurreko energia eolikoa eta itsas energia eolikoa.
Haize-sorgailuak
Haize-sorgailuak norberaren erabilerarako izan daitezke, edo sare elektriko orokorrera konektatuta egon daitezke.
1970eko hamarkadako petrolio-krisiaren eraginez hasi ziren haize-energiaren ustiapenaren inguruko ikerketa sakonak. Eta azken urteotan izugarrizko garapena izan du. Gaur egun, energia berriztagarrien % 33 energia eolikotik dator.
Haize-sorgailu motak
Ardatz bertikaleko aerosorgailu bat, funtsean, turbina eoliko bat da, non errotorearen ardatza posizio bertikalean jarrita dagoen, eta elektrizitatea sor dezaken, haizearen norabidea edozein dela ere, izan ere, ez dute orientazio-mekanismorik behar. Aerosorgailu bertikalen abantaila, elektrizitatea sor dezakeela da, baita haize gutxi dagoen lekuetan ere. Gainera, eraikuntza-araudiak ardatz horizontaleko aerosorgailuak instalatzea debekatzen dituzten hiriguneetan instalatu daitezke. Zenbait gabezi txiki ditu, adibidez, ardatz horizontaleko haize sorgailuek baino energia kantitate gutxiago sortzen dute. Hiru aerosorgailu bertikal mota daude: Savoniusa, Giromilla eta Darrieusa.
Ardatz horizontaleko haize-sorgailuak
Ardatz horizontaleko aerosorgailuak dira erabilienak, 1 MW-eko potentziatik gora ekoiztera iritsi daitezke. Hauek dira parke eoliko handietan ikusten direnak. Ardatz horizontaleko aerosorgailuak errotazio-ardatza lurzoruarekin paraleloan dutenak dira. Eraginkorragoak dira ardatz bertikaleko aerrosorgailuekin alderatuta eta proiektuaren arabera potentzia desberdinetara egokitu daitezke.
Haizearen norabidearekiko orientatu behar dira, ardatz bertikalekoak ez bezala. Horretarako anemometro bat edukitzen dute instalatuta, une oro haizearen norabidearekiko orientatuta egon daitezen.
Savoniusa
Ardatzarekiko distantzia jakin batera desplazatuta dauden bi zirkulu erdiz osatuta dago, energia potentzia baxuak sortzen ditu.
Giromilla
Pala bertikal multzo batek osatzen du, ardatz bertikaleko  barrekin lotuak. 10-20kW potentzia inguru sortzeko gaitasuna du.
Bryconamericus uporas
Bryconamericus uporas Bryconamericus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
La Agudako geltokia
La Aguda Asturiasko Printzerriko tren geltoki bat da, Gijón/Xixón udalerrian kokatuta dagoena.
Energia eoliko
Darrieusa
Bi edo hiru pala ganbilbikoz osatuta dago, hauek ardatz bertikalari lotuak joaten dira goi eta behe aldetik, horregatik haizea abiadura banda zabal baten barruan aprobetxatzeko aukera ematen du. Beraien kasa ez dira pizten eta savonius errotore bat behar dute horretarako.
La Agudako geltokia
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Energia eoliko
Betz-en legea
Turbina baten bidez haizeak duen energia zinetikotik teorikoki atera daiteken energia-ehuneko maximoa % 59 dela zehazten duen legea da. Turbina zeharkatzen duen haizea atzealdetik kanporatu behar da, ezin baitzaio energia zinetiko guztia kendu. Lege hau Albert Betz fisikari alemaniarrak eman zuen 1919an. Praktikan, %30-40 bitarteko errendimenduak lortzen dira.
Instalaturiko potentzia herrialdez herrialde
Ondorengo zerrendak, munduan energia eolikoaren bidez instalaturiko potentzia handiena duten hogei herrialdeen azken urteetako datuak biltzen ditu (datuak megawattetan):
2020an energia eolikoaren instalatutako potentzia %53 igo zen, “Global Wind Energy Council (GWEC)” en arabera, guztira 743GWean kokatuz.. Azken urte hau, historiako urterik onena izan da energia eolikoaren garapenari dagokionez, 93 GWeko instalatutako potentzia gehituz. Txina, Amerikako Estatu Batuak, Alemania, India eta Espainia dira gehien produzitzen duten herrialdeak.
Afrikari dagokionez, bere egoera ekonomiko kaskarra dela eta, bere energia eolikoaren potentzialaren %0,01a bakarrik aprobetxatzen du, gaur egun 7GW ditu instalatuta. Gainera, ehuneko horren zati oso handi bat Hegoafrikari dagokio, azken urten 515 MW instalaturik. Gainontzeko herrialdeek ia ez dute energia eolikoen parkerik, energia eolikoaren potentziala galduz.
Etorkizunari begira, energia eolikoak pisu handia hartzea espero da. Offshore motako parke ugari egitea aurreikusten da. Parke mota hauek itsaso zabalean egiten dira, haize errotak itsasoan eginiko egituretan ezarriz eta itsasoko haizea baliatuz energia sortuz. Leorrean ikusten ditugun haize erroten berdinak dira hauetan ipintzen direnak eta potentzial handia dagoela baieztatu da.
Abantailak eta desabantailak
Abantailei dagokienez, energia eolikoa berriztagarria da, eta ondorioz, agortezina. Enegia berdea eta garbia da eta enegia ez berriztagarriekin alderatuz, bere kutsatze tasa oso txikia da. Gainera, herrialde oparo eta autosufiziente baten bidean laguntzen du, beste herrialde ezberdinekiko energia menpekotasuna murriztuz.
Eskala baxuago batera joanik, herri edo hirietako autokontsumoa bultza dezake, aerosorgailu txikien bidez.
Hala ere, energia eolikotik argindarra lortzeko erabiltzen diren sistemak ez dira berriztagarriak. Alde batetik, nahiz eta funtzionatzean erregai fosilik erabiltzen ez duten, erregai fosilak erabiltzen dira sistema horiek fabrikatzeko, garraiatzeko, behar duten azpiegitura eraikitzeko, funtzionatzen duten aldian mantentzeko, eta beren bizialdiaren bukaeran desegiteko. Beraz, berotegi-efektua indartzen dute, argindarra sortzeko beste sistema batzuek baino neurri txikiagoan bada ere. Bestetik, fabrikatzeko kutsagarriak diren eta berriztagarriak ez diren elementu ugari behar dituzte: plastikoak, altzairua, kobrea, lur arraroak, petroliotik eratorritako lubrifikatzailea,etab.
Bestelako desabantailei dagokienez, airea pisu espezifiko txikiko fluidoa denez, sorgailu eolikoek handiak izan behar dute. Indarretxe eolikoak haizeak indartsu eta ahalik eta jarraituen jotzen duen lekuetan kokatuta egon behar dute eta, sarri askotan, mendi-muinoetan jartzen dira. Hortaz, eragin handia dute paisaian. Gainera, haizearen intentsitateak eta norabideak aldaketa konstanteak jasaten dituzte, eta hauek aerosorgailuen eraginkortasunean inpaktu handia dute. Energiaren sorkuntza haizearen mende dago, hau aldakorra denez, energiaren sorkuntza ere aldakorra izango da, haizerik egon ezean ez da energiarik sortuko. Haize gehiegi dagoen kasuan, palek beraien abiadura nominala igaro dezakete eta horren ondorioz aerosorgailua hautsi daiteke.
Bideak egin behar dira mendi-muinoetara, eta haize-errotak jartzeko ere lan-mugimendu handiak egin behar izaten dira.
Sorgailu eolikoen artean 'pasabideak' uzten diren arren, ingurutik pasatzen diren hegaztiak besoekin jo eta hiltzeko arrisku handia dago. Hartara, Nafarroa Garaiko 32 aerosorgailuko parke eoliko bakar batean, babestutako ehun hegazti harrapari baino gehiago hil ziren, hamar hilabetean. Haize errota handiek inpaktu nabarmenagoa dute hegaztiengan.
Calamaria pfefferi
Calamaria pfefferi Calamaria generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Peter Stuyvesant
Peter Stuyvesant (Weststellingwerf, Zazpi Herbehere Batuen Errepublika, c. 1610 - New York, gaur egun AEB, 1672ko abuztua) Herbehereetako politikaria izan zen.
Biografia
1643. urtean Curaçao, Aruba eta Bonaireko gobernari izendatu zuten, eta bi urte geroago Herbehereek Ipar Amerikan eta Karibe itsasoan zituen lurralde guztien gobernari. 1647an New Amsterdamera (egungo New York) iritsi zen, eta berehala hasi ziren hiritarrekin istiluak. Autonomia handiagoa eskatzen zuten hiriarentzat, eta 1653. urtean lehenengo udal-gobernua sortu zen, Herbehereetako hirien antzekoa. 1664. urtean, hiritarren laguntzarik jaso ez zuenez, Holanda Berria britainiarren esku utzi beharra izan zuen.
Dunwoody (Georgia)
Dunwoody  Georgiako estatuko hiri bat da. Franklin konderrian kokatua dago. 2010ean 46,267 biztanle zituen, 33.53 kilometro koadrotan banatuta.
Artezabal
Artezabal Tafallaldeko Uxue udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Erdialdea eskualdean.
XVI. mendean jada despopulatu bezala agertzen zen. Bere lurrak Uxueko Udalara pasa ziren.
Bertako biztanleak artezabaldarrak ziren. Ez dakigu non dagoen.
Fouquenies
Fouquenies Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Artezabal
Historia
Hori da, hain zuzen ere, historiaurreko garaiaren eta Goi Erdi Aroaren artean Uxue mendilerroan zeuden herrixketako bat. VIII. eta IX. mendeen artean, Uxueko gotorlekua sortu zenean, bertako bizilagun asko hiribildu berrira aldatu ziren, batez ere defentsa-arrazoiengatik, musulmanekiko muga eremu lauan baitzegoen. Erdi Aroan zehar, populazioa eta erakargarritasuna galduz joan zen, Uxueren alde, eta, horren ondorioz, 1534. urterako jenderik gabe geratu zen.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Fouquenies
Biztanleria
2007an Fouquenies udalerrian erroldatutako biztanleak 441 ziren. Familiak 182 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 63 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 67 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 20 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 181 etxebizitza zeuden, 178 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 3 bigarren erresidentzia ziren. 177 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 178 etxebizitza nagusietatik 158 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 4 etxek bi zituzten, 17 etxek hiru zituzten, 49 etxek lau zituzten eta 107 etxek bost zituzten. 157 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 79 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 93 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 304 ziren, horien artean 214 aktiboak ziren eta 90 inaktiboak ziren. 214 pertsona aktiboetatik 195 lanean zeuden (104 gizon eta 91 emakume) eta 19 langabezian zeuden (11 gizon eta 8 emakume). 90 pertsona inaktiboetatik 56 erretiraturik zeuden, 26 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.