cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Irunberri
Aro Garaikidea
1810eko abenduan Frantzisko Espotz Mina jauna Irunberrin abiatu zen, baina gerrillariek jakin zuten Frantziako bi zutabek koparatu nahi zituztela, bata Tafallako bidetik eta bestea Elotik. Espotz, orduan, bere jendea Elorantz zuzendu zuen, bere zalduntza Idokinen jarriz eta bere infanteria Getzen, frantziarrei erasotzeko. Elo inguruan etsaiaren aurkako ekintza garailea egin ondoren, gerrillariak Irunberrira itzuli ziren. Hemen frantziarren gutun bat atzeman zuten, non esaten baitzen tropa talde bat Oibarren bildu behar zela, eta Espotz Mina hara joan zen beren jendearekin, etsaiari berriro erasotzeko asmoz.
1811ko urtarrilean, frantziar zutabe bat agertu zen Irunberritik gertu, 2 000 infantek, 300 zaldik eta zenbait kanoik osatua, historialari batzuen arabera, eta 4 000 peoik, 300 zaldizkok eta artilleriak osatua, beste batzuen arabera. Espotz Mina ibaiaren ezkerreko ertzean abiatu ziren, Deabururen zubiaren arku bat bota ondoren. Frantziarrek, zubia pasatzen saiatu zirenean, moztuta zegoela ikusi zuten, eta atzera egin zuten berehala, gerrillariek baleatzen zituzten bitartean. Gero erreakzionatu eta erasora jo zuten, ibaia ibaitik igaro nahian, baina saiatu ziren zazpi edo zortzi aldietan atzera bota zituzten. Gauak borroka geldiarazi zuen. Espotz Minak jakin zuen tropa ugari zetozela frantsesei laguntzera, eta Irunberriko biltegietan zituen jakiak ebakuatzeko agindu zuen. Era berean, Zuastiko zubira, etsaiarentzako sarrera eskuragarria, lau konpainia bidali zituen Pedro Antonio Barrena kapitainaren agindupean. Biharamunean, frantziarrak, freskagarri tropekin indarturik, erasora itzuli ziren, ibaia ibiz igarotzea lortuz, nahiz eta gerrillariek gogor egin. Hauek Leireko monasteriorantz erretiratu ziren eta frantsesak, landaren jabeak, zakuan sartu ziren Irunberrin. Hurrengo egunean, 1811ko urtarrilaren 14an, Frantziako zutabeetako batek Irunberritik alde egin zuen, eta Iruñera abiatu zen harrapakina harrapatuz; beste zutabea, berriz, Irunberrin geratu zen, eta, ondoren, gerrillarien atzetik atera zen. 1811ko urtarrilaren 15ean, aurreko egunean gerrilarien erasoaren atzetik atera zen zutabe frantziarra Irunberrira etorri zen berriro, eta berriro arpilatu zituen herritarrak. Hurrengo egunean frantziarrak Iruñera erretiratu ziren, eskualdea erabat utzita.
XIX. mendearen erdialdean, 120 umek erabiltzen zuten eskola bat zegoen, 4 000 errealez hornitua, eta neskato kopuru bereko beste bat, 2 000 errealekoa. Herritarrak nekazaritzan aritzen zen batez ere, garia eta ardoa saltzen zituen batez ere, eta artile, hari eta kotoizko salgaiak erosten zituen. Irin-errota bat eta hogeita lau buztin-denda zeuden. Mugako posizioa galdu berria zuen, Nafarroa erresumatik probintziara igarotzean, eta, horregatik, kontrabandoaren errepresioa zaintzeko lekua izan zen.
XX. mendearen hasieran, berriz, Irunberritik igaroko zen Iratiko burdinbidea eraiki zen.
1920ko hamarkadan txokolate-fabrika bat, bi irin-fabrika, hamar buztin-denda, ehungintza eta karezko eta igeltsuzko labeak zituen. Fundazio bat zegoen indarrean, dontzeilak hornitzeko eta ikasketak ordaintzeko, 1651n Pedro Adantsa jaunak sortua, heziketa publikoari eusteko beste batez gain. Osasun-arretari dagokionez, zaila da ziurtasunez zehaztea zenbat ospitale egon ziren. Bazen legendunak hartzen zituen bat, Madalenaren baseliza zaharrean kokatua.
Demografia
biztanle zituen Irunberrik.
Ekonomia
Jarduera ekonomiko nagusia nekazaritza izan da historian zehar, baina gaur egun, industriak eta zerbitzuek bigarren mailako jarduera bihurtu dute. Horrela, nekazaritzan lan egiten duten irunberriarren erdientzat nekazaritza bigarren jarduera da, lanpostu nagusiaren osagarria. Lur gehienak sekain lurrak dira,besteak beste, garagarra eta garia zerealak ereiteko erabiliak. Mahastien azalera asko gutxitu zen filoxeraren gaitzak eraginda eta 1891n zeuden 377 mahastiak, XX. mendearen hasieran, erdira murriztu ziren.
Laborantza lurren azalera asko handitu zen XIX. mendearen amaieratik XX. mendearen hasierara arte, hobekuntza teknikoek eraginda, baina azkenean azpiegiturak hobetzeak eta industrialde berriak eraikitzeak industriara bideratu ditu nekazaritzan lan egiten zuten pertsona asko. Abeltzaintza abeletxe intentsiboetan hazitako animalietara mugatzen da (1990eko hamarkadan 1 325 txerri eta 1 000 oilo inguru zeuden). Bestelako abeltzaintzak ez du sekula garrantzirik izan Irunberrin.
1939ko maiatzaren 30ean Nafarroako aurrezki kutxak sustaturiko kooperatiba sortu zen eta 1940ko martxoaren 3an San Isidro Upategi kooperatiba. Nafarroako hainbat herritan gertatu bezala, Irunberrin ere lursailen erreforma sakona egin zen XX. mendean zehar. Lursailen tamaina txikiak nekazaritza-ustiapenek probetxu txikia izatea eragiten zuen, eta ekoizpena handitzeko hainbat orube txiki batu eta lursail handiagoak sortu ziren. 1974ko erreforma horrek 1.634 hektareatan gauzatu zen eta 274 jaberi eragin zien. Hektarea horietan zeuden 3.249 lursailak 458 lursailetara murriztu ziren.
Irunberriko lur komunak 3.222 hektarea hartzen zituen 1990eko hamarkadan (erroldaturiko laborantza lurren % 60,9), Nafarroako batezbestekoa baino askoz gehiago.
Industria
Nafarroako Gobernuak industrialdeak sustatzeko sortutako Nasuinsa elkartearen ekimenez, Irunberri industrialde bat eraiki zen XXI. mendearen hasieran. Eraikuntza lanak 2008an hasi eta urtebete geroago amaitu ziren hiritartzearekin, ondoren, enpresen pabilioiak eraikitzen hasi ziren. Proiektua 2007ko urtarrilaren 18an aurkeztu zieten Nafarroako gobernuko arduradunek Irunberriko Udaleko ordezkariei. Azpiegituraren datu teknikoak honakoak dira:
Energia eolikoa
2008. urtearen amaieran Acciona enpresak airesorgailuak ekoizteko lantegi berria eraikitzeko obrak hasi zituen udalerriaren kanpoaldeko gunean. Lantegia Judasen Bentan dago, 300.000 metro koadroko industrialde berrian. Guztira, 1.000 lanpostu berri sortuko direla aurreikusten da. Hasieran, Accionaren lantegiak 100.000 metro koadro izango zituen arren, azkenean, enpresak, hirukoiztu egin zuen lantegi berria eraikitzeko azalera.
Parke eolikoak
Irunberriko udalerriaren mugetan, Izko mendizerran, Oibar eta Urraulbeiti bitartean, Nafarroako Gobernuak eraikitako "Oibar" izeneko parke eolikoa dago. Ezarritako potentzia 36,64koa megawatt da. Parkearen jabea Acciona da gaur egun.
Horrez gain, Izko mendizerran, "Izko" izeneko parkea ere badago, ezarritako potentzia 33,00 megawattekoa da, eta horren jabea ere Acciona Energia da. Eta Zangozako eta Oibarreko Salajones izeneko 19,14 megawatteko parkea.
Zerbitzuak
Zerbitzuetan biztanleriaren heren bat aritzen da, herrian dauden lau ikastetxeetan (haurren hezkuntzako eskola, DBH ikastetxea, ikastola eta Lanbide Heziketako eskola), merkataritzan, banketxeetan, udal bulegoetan eta tabernetan.
Politika
Irunberriko udaletxea Karrika Nagusian dago, eta idazkaria, era berean, Erromantzatuko Udalako idazkaria da. Udalbatza udalerriko alkateak eta zortzi zinegotzik osatzen dute. Egungo alkatea Rocio Monclus Manjon da, Irunberriko Talde Independentea hautagai gisa aurkeztu zena.
Foru hauteskundeak
Hauek dira Nafarroako Parlamenturako hauteskundeen azken bi deialdiak:
Udala
Udalaren egoitza eta udaletxea hirigunean dago.
Udaletxea XV. mendearen amaieran eraiki zen eta eraikuntzarako adreilua eta harlandua erabili zituzten. 1870ean berreraiki behar izan zuten sute batek antzinako eraikina erabat suntsitu ostean. Bi solairu eta adreiluzko ataria dauzka. XX. mendearen amaieran berrikuntza lanak egin ziren (12,9 milioi pezetako aurrekontuarekin) Nafarroako Gobernuak emandako diru laguntzari esker.
Egungo banaketa
Irunberriko Udala zinegotzik eta alkateak osatzen dute, demokratikoki hautatuak. Alkatea Rocio Monclus Manjon da, Irunberriko Talde Independentekoa. Zinegotziak 8 daude:
Arloak
Irunberriko Udalan 8 arlo ditu. Horietako bakoitzaren buruan hautetsi bat dago:
Garraioa
Nafarroako Autobus Konpainiak Irunberri Iruñekin batzen du. Autobus lineek honako ibilbidea egiten du:
Gainera, La Tafallesa izeneko autobus konpainiak Uztarroze eta Iruñea batzen dituen linea ustiatzen du. Lineak bi zerbitzu dauzka norabide bakoitzean, eta honako ibilbidea:
Bestalde, La Veloz Sangüesina edo "Zangozar Azkarra" izeneko autobus konpainiak Ledea Zangoza, Iruñea eta inguruko herriekin batzen ditu. Linea nagusiak honakoak dira:
Euskara
Halaber, baditugu herriko eta inguruetako euskal toponimia ugaria eta herriko hizkeran erdal grafiaz txertatutako arrasto nabarmenak: artalan, apurras, biarra, birica, ciquiña, ciriquiar, colco, chanchigorri, cherri, echecoarte, ezpuenda, furrundiar, langarra, maitiar, matacherri, mozorro, mustur, ondarra, piperra, rieca, sabayado, zaborra, zacarro, zartaco...
Gaur egun euskaldun kopuru apala baina hazkorra da herrian, eremu "ez euskaldunean" sailkatuta dagoen arren, 1980tik Arangoiti ikastola abian dauka herriak. Eta ikastetxe hori berriztatzeko Nafarroa Oinez antolatu zuen 2003an, "Harriz herri Irunberri" lelopean. Hala ere, urriaren 19an ospatu behar zuten jaia eurite batek zapuztu egin zuen, ibilbideko azpiegiturak suntsituta. Ezbeharrak ezbehar, jendearen erantzun eskuzabalak ahalbidetu egin zuen ikastola egokitzeko prozesuak aurrera egitea.
2008an Nafarroako Ezker Batuak eta Nafarroa Baik Euskararen Foru Legea aldatu eta eremu mistoan udalerri gehiago sartzeko (horien artean Irunberri) proposamena aurkeztu zuten Nafarroako Parlamentuan. Nafar Herriaren Batasuna ez beste talde guztien baiezko botoarekin proposamena aurrera aterako zela zirudienean, Nafarroako Alderdi Sozialistaren ustegabeko jarrera aldaketak, atzera bota zuen gune mistoaren hedapena.
Gaur egun Irunberri gune ez-euskaldunean dago, eta hori dela eta hizkuntza ofizial bakarra gaztelania da. 2001eko hizkuntza inkestaren arabera, herritarren % 7,88k zekien euskaraz hitz egiten, 2010n % 7,88 eta 2018n % 16,40.
Kirolak
Udalerrian hainbat kirol-elkarte daude:
Herri senidetuak
Irunberri ondorengo herriekin senidetuta dago:
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Azis
Greziar eta erromatar mitologietan, Azis, izen bereko ibaiaren jainkoa zen. Ibai hau, Sizilian dago, Etna sumenditik gertu. Hasieran, gazte siziliar bat izan zen eta, sarri, Dionisoren semetzat jotzen zen. Beste iturri batzuen arabera, berriz, Pan eta Simetis naiadearen semea zen.
Ovidioren arabera (Metamorfosiak, XIII. 750-768), Azisek, Galatea nereida maite izan zuen, baina, ezkongai jeloskor batek, Polifemo ziklopeak, harkaitz batekin hil zuen. Galateak, orduan, Azisen odola, izen bereko bihurtu zuen. Beste iturri batzuen arabera, Azisek bere burua ibai bihurtu zuen, zanpatua izatea eragozteko.
Sainte-Marie-en-Chanois
Sainte-Marie-en-Chanois Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sainte-Marie-en-Chanois udalerrian erroldatutako biztanleak 198 ziren. Familiak 84 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Adolph Zukor
Adolph Zukor, jaiotzez Adolph Cukor (Ricse, Tokaj, Austria-Hungariako Inperioa, 1873ko urtarrilaren 7a - Los Angeles, Kalifornia, AEB, 1976ko ekainaren 10a) Estatu Batuetako zinema-produktorea izan zen.
Sainte-Marie-en-Chanois
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 107 etxebizitza zeuden, 85 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 16 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 101 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 85 etxebizitza nagusietatik 67 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 6 etxek hitu gela zituzten, 20 etxek lau zituzten eta 59 etxek bost zituzten. 61 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 40 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 39 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Adolph Zukor
Biografia
1905ean, Nickel Odeon izeneko zinema-aretoen sarea sortu zuen, eta atzerriko filmak banatu zituen Estatu Batuetan. Geroago, Paramount produkzio-etxearekin bat egin zuen, eta Paramounteko lehendakari izendatu zuten 1935ean. Hollywoodeko ekoizlerik ahaltsuenetako bat izan zen. Oroitzapen-liburu bat idatzi zuen: The public is never wrong.
Sainte-Marie-en-Chanois
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 134 ziren, horien artean 97 aktiboak ziren eta 37 inaktiboak ziren. 97 pertsona aktiboetatik 93 lanean zeuden (56 gizon eta 37 emakume) eta 4 langabezian zeuden (2 gizon eta 2 emakume). 37 pertsona inaktiboetatik 12 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sainte-Marie-en-Chanois udalerrian 91 unitate fiskal zeuden, 220 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.224 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 3 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 argiketaria, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Sainte-Marie-en-Chanois udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Jugurta
Jugurta (K.a. 160-K.a. 104) Numidiako erregea izan zen K.a. 116 eta K.a. 106 bitartean.
Biografia
Masinisa K.a. 148an hil ondoren, honen oinordekoa bere seme Mizipsa izan zen. Garai hartan bere iloba Jugurta hain ospetsua zen Mizipsak Hispaniara bidali behar izan zuela, Jugurtak, egonaldi hau eragin handiko erromatarrekin harremanak izateko probestu zuelarik. Erromatarrak eroskerian oso erraz erortzen zirela ikusita, etorkizunean Jugurtak ahuldade hori probestu zuen. Eszipion Emilianorekin parte hartu zun Numantziako setioan hirugarren zeltiberiar gerran.
Mizipsa K.a. 118an hil zenean, erresuma bere bi semeak ziren Aderbal eta Hiempsal eta bere iloba Jugurtaren artean banatua izan zen. Berehala, Jugurtak Hiempsalen aurka borrokatu eta hil egin zuen. Jarraian Aderbalen aurka borrokatu zuen, garaitua izan zena eta Erromara ihes egin zuena laguntza bila. Erromatar ofizialak, agian erosiak, edo agian arazoa ahalik eta azkarren konpontzeko gogoz, Numidia bi zatitan banatu zuten, ekialdea Aderbalentzat eta mendebaldea Jugurtarentzat.
Jugurtaren gerra
Jugurta ez zen ase erabaki honekin, eta K.a. 113an Aderbalen zatiko hiriburua zen Cirta inbaditu zuen, Erroma biziki haserretu zelarik, han finkatutako zenbait italiar merkatari hilak izan baitziren, Aderbal beraz gain. Erromak K.a. 111n derrigorrez parte hartu behar izan zuen Luzio Kalpurnio Bestia kontsul erromatarrak zuzendutako kanpaina labur batean. Jugurta errenditu egin zen, baina beretzat oso mesedegarria izan zen bake itun bat lortu zuen, beste behin, eroskeria bidez lortua izanaren susmoa zuena. Ondorioz, plebearen tribunoa zen Gaio Memmiok ikerketa bat bultzatu zuen, Iugurta beraren presentzia ere eskatuz, baina erositako beste tribuno bat zen Gaio Bebiok atzera bota zuen Memmioren ekimena. Jugurtak Erromara joan behar izan zuen, baina ez zen deklaratzera iritsi.
Gerra berriz hasia, Erromak Kinto Zezilio Metelo Numidiarra kontsula bidali zuen, amaigabea zirudien bost urteko kanpaina batean aritu zena K.a. 111 eta K.a. 106 bitartean. Gerraren norantzaz egonezinik, Meteloren ordezkari militarra zen Gaio Mario Erromara itzuli zen kontsulatua lortzeko asmoz, eta behin lortu ondoren, gerrara itzuli eta operazioen agintea hartu zuen. Zenbait garaipen garrantzitsuren ondoren, Gaio Mariok Bomilkarren adiskidetasuna lortu zuen, Jugurtaren amaren neba eta numidiar erregearen ordezkari militar garrantzitsuena zena, Jugurta tronutik kentzeko betebeharra emanaz, baina asmo hau agerian geratu zen, eta Jugurtak exekutatu egin zuen hau bere goardiaren artean nahigabea sortzen ari zen bitartean.
Mariok, orduan, bere legatua zen Luzio Kornelio Sila bidali zuen Jugurtari babesleak kentzeko. Silak Boko I.aren laguntza lortu zuen, baita Jugurta harrapatzea ere, kateaz kargaturik Erromara bidalia eta K.a. 104an exekutatua izan zena.
Welton (Iowa)
Welton Iowako hiri bat da. Clinton konderrian kokatua dago. 2010ean 165 biztanle zituen, 0.71 kilometro koadrotan banatuta.
Lyndall Urwick
Lyndall Fownes Urwick (Malvern, Worcestershire, 1891 martxoaren 3a - 1983ko abenduaren 5a) britainiar kudeaketa-aditua izan zen. Lehen Mundu Gerran gudari, teniente-koronel kargua eskuratu zuen. Gerra ondoren, Rowntree txokolate-enpresan lau urtez jardun zuen lanena, kudeatzaile moduan. Lehenagotik taylorismo edo kudeaketa zientifikoaren jarraitzailea izan zen, bereziki bere ikuspuntu zientifikoak erakarrita. Henri Fayolen teoriak zabaldu eta Tayloren teoriekin uztartu ere egin zituen. Garai hartan garatzen ari zen Giza Harreman Eskolako ekarpenak ere bereganatu zituen, Tayloren teoriekin izan zezaketen bateraezintasuna ukatuz, langileen motibazioa garrantzi handiegia ematen ziotela argudiatu bauzen ere. Aurrerago ere, kudeaketa zientifikoaren defendatzaile sutsua izan zen, garatzen ari ziren beste kudeaketa terminologia berriari muzin eginez. 1934 urtean bere kudeaketa-aholkularitza enpresa sortu zuen, Urwick Orr and Partners izenekoa. Kudeaketari buruzko aldizkariak plazaratzen eta kudeaketa-elkarteak osatuz, kudeaketaren garrantzia zabaltzen lan handia egin zuen, batez ere Erresuma Batuan.
Fobes Hill (Washington)
Fobes Hill Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Snohomish konderrian dago, Washington estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Thomomys mazama
Thomomys mazama Thomomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Geomyidae familian sailkatuta dago.
89. Oscar Sariak
89. Oscar Sarien ekitaldia 2017ko otsailaren 26an Hollywoodeko Dolby Antzokian ospatu zen 2016. urtean zinemagintzan egindako lanik onenak saritzeko. Aurkezlea Jimmy Kimmel izan zen eta Estatu Batuetan ABC telebistak eman zuen.
Sari eta izendapen laburpena
La La Land filmak 14 izendapen lortu zituen, All About Eve eta Titanic-ek zeukaten izendapen gehien errekorra parekatuz. Izendapen hauetatik 6 sari lortu zituen, besteak beste garrantzitsuenetariko bi: zuzendari eta emakumezko aktore onenarenak. Hala ere, ez zuen film onenaren saria irabazi, Moonlight-ek jaso zuelarik saria. Hasiera batean, ekitaldiaren amaieran, La La Land iragarri zuten film oneraren sariaren garaile bezala akatsez, Oscar sarien historian izandako akats nabarmenenean. La La Land-en ekoizleak saria jasotzen ari ziren bitartean argitu zen akatsa egon zela eta saria Moonlight-i zegokiola.
Igor Martinez
Igor Martínez Caseras (Gasteiz, ) euskal herritar futbolaria da.
Deportivo Alavesen harrobian aritutako jokalaria da eta gero 3 urtez lehenengo taldearekin. 2010 eta 2013 artean Athleticen jokatu zuen.
Estatistikak
''2019ko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.''
Caecilia corpulenta
Caecilia corpulenta Caecilia generoko animalia da. Anfibioen barruko Caeciliidae familian sailkatuta dago, Gymnophiona ordenan.
Mi bemol maior
Konposizio klasikoa
Beethovenen hainbat obra ospetsu daude tonalitate honetan, hala nola, Sinfonia "Heroikoa", Pianorako 5. kontzertua (Enperadorea), Pianorako 26. sonata (Agurrak), eta Hamargarren sinfonia hipotetikoa.
Oso tonalitate egokia da metalezko haize-instrumentuentzat. Horregatik, instrumentu hauek bakarlari gisa dituzten lan asko tonu honetan daude, esaterako:
Chopinek obra batzuk konposatu zituen, hala nola Gauekoa, Opus 9, 2. zenbakia eta Andante spianatoa eta polonesa distiratsu haundia, Op. 22. Bestalde, Mahlerrek mi bemol maiorrean Milen sinfonia idatzi zuen.
Abestiak
Sarritan erabili da mi bemol maiorra gospel musikan. Kantu hauetan ere bai:
Segerstromita
Segerstromita mineral bat da.
Ezaugarriak
Segerstromita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: Ca3(As5+O4)2[As3+(OH)3]2. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4,5 da.
Carl Wilson
Carl Dean Wilson (Hawthorne, Kalifornia, 1946ko abenduaren 21a - Los Angeles, 1998ko otsailaren 6a) estatubatuar musikari eta abeslaria izan zen, The Beach Boys taldeko kide sortzailea. Dennis eta Brian Wilsonen anaia txikia eta Mike Loveren lehengusua zen. Hasieran gitarra jotzen zuen eta koruak abesten zituen baina gerora God Only Knows eta Good Vibrations bezalako abestietan abeslaria nagusia izan zen eta hainbat abestiren egilea izan zen. 1969 eta 1973 bitartean taldeko ekoizlea izan zen. 1980ko hamarkadan bakarkako musika karrera izan zuen eta bi disko konposatu zituen (Carl Wilson, 1981 eta Youngblood, 1983). Pertsona espirituala izan zen eta otoitz uneak zuzentzen zituen grabazioen aurretik. Kontzientzia eragozlea izan zen, eta uko egin zion Vietnamgo gerran armadarekin bat egitean.
Wesley (Iowa)
Wesley Iowako hiri bat da. Kossuth konderrian kokatua dago. 2010ean 390 biztanle zituen, 1.49 kilometro koadrotan banatuta.
Nubiako lehoi
Nubiako lehoia edo Ekialdeko Afrikako lehoia (Panthera leo nubica) munduko lehoi azpiespezierik hedatuena eta arruntena da, bai eta populazio handienak dituena ere. Tanzaniako Serengetiko lautadetako eta Keniako Masai Marako superrarrapari gorena da.
Afrikako ekialdeko lur-eremu gehientsuak hartuz, lehoi hau Sudan, Etiopia, Somalia, Zinbabue eta Mozanbiketik zehar hedatzen da. Kongoko Errepublika Demokratikoko ekialdean eta Ugandan ere badira azpiespezie honen populazioak; sarritan Kongoko lehoiarekin (Panthera leo azandica) nahasten dute.
Azpiespezie honetako arrek 145-204 kilo artean pisatzen dute, bai eta batzuetan 230 kiloetara heldu ere. Dena den, arren batez besteko pisua 175 kilo da. Emeek, berriz, 103-124 kilo artean pisatzen dute. Ar handien luzera maximoa (isatsa ere barne hartuta) 290 zentimetro da. Tsavoko lehoi gizajale ospetsuak azpiespezie honetakoak ziren.
1928ko Euskal Herriko Itzulia
5. edizio honetarako 61 txirrindularik eman zuten izena, 57k parte hartu zuten eta 36k amaitu zuten proba.
Garailea Maurice De Waele belgikarra izan zen, hurrengo urtean Frantziako Tourra irabaziko zuena.
Anas wyvilliana
Anas wyvilliana Anas generoko animalia da. Hegaztien barruko Anatidae familian sailkatua dago.
Hooven (Ohio)
Hooven Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Hamilton konderrian dago, Ohio estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Pseudonezumia parvipes
Pseudonezumia parvipes Pseudonezumia generoko animalia da. Arrainen barruko Macrouridae familian sailkatzen da.
Thomomys monticola
Thomomys monticola Thomomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Geomyidae familian sailkatuta dago.
Kristian IV.a Danimarkakoa
Kristian IV.a (Hillerød, 1577ko apirilaren 12a - Kopenhage, 1648ko otsailaren 28a) Danimarka eta Norvegiako erregea izan zen (1588-1648).
Danimarkako heroi militar handienetakoa izan zen, parte hartu zuen gerratan emaitza onik lortu ez bazuen ere. Erreforma administratibo eta militar ugari egin zituen Danimarka inperio kolonial izateko asmoarekin. Gaur egun ikusgai dauden jauregi eta gaztelu gehienak berak altxatu zituen.
Biografia
Frederiksborg gazteluan jaio zen 1577. urtean eta Frederik II eta Mecklemburgoko Sofiaren seme zaharrena zenez 11 urterekin aita hil zitzaionean bera bihurtu zen Danimarkako errege. 1597. urtean Prusiako dukearen alaba zen Ana Katalinarekin ezkondu zen.
Herbehereetako ingeniarien laguntzarekin hainbat gotorleku eraiki zituen. Armada sendotu zuen eta itsas flota ere handitu zuen, 1596an hogei ontzi izatetik 1610ean 60 izatera pasa baitzen. Europako estatu kolonialistei jarraituz Ekialdeko Indiako Daniar Konpainia (Danks Ostindisk Kompagni) sortu zuen 1616. urtean, Indiako Trankerbar herrian egoitza zuena.
Gerrak
1611. urtean Suediaren aurkako gerra hasi zuen, Kalmarreko gerra izenaz ezagutzen dena, Kalmar herria konkistatzea lortu baitzuen Gustavo II Adolfok Knäredeko Bakea (1613) sinatzean.
1620. urtean Alemania eraso zuen Elba eta Weser ibaien kontrola eskuratzeko eta Hanburgok Holstein eskualdea eman behar izan zion Danimarkari. Alemanian katolikoen indarra handitzen zihoanez Hogeita Hamar Urteko Gerra sortu zen eta Kristian IV.ak bertan parte hartu nahi izan zuen baina katolikoek 1626an garaipen handia lortu zuten eta Jutlandia osoa eskuratu zuten. Egoera honen aurrean Kristian IV.ak Suediako Gustavo II Adolfori laguntza eskatu zion eta bien indarrari esker 1629.ko Lübeckeko Itunean lurrik ez galtzea lortu zuen.
Danimarkak Eskandinavia eta Itsaso Baltikoaren kontrola galtzeko arriskua ikusirik, Alemania eta Suediarren arteko harremanak ekiditen saiatu zen. Suediar parlamentua haserretu egin zen eta 1643. urtean suediarrek Danimarka erasotzeko aukera ikusi zuten beren aliatua zen Bohemiatik eraso zutelarik. 1644. urterako Jutlandia eskuratua zuten jadanik. Kristian IV.k hasieran lortu zuen suediarrak Fioniara ez iristea baina herbeheretarrek suediarrekin bat egin zuten eta Daniar-Norvegiar armada suntsitu zuten.
Azken urteak
Kopenhagen hil zen eta Roskildeko Katedralean ehortzi zuten. Hiri asko fundatu zituen, bere izena daramatenak, hala nola Christianhavn (Gaur egun Christiania hiri librea dagoen Kopenhageko auzoa) eta Christiania (gaur egun Oslo deitzen dena, Norvegiako hiriburua).
Hainbat jauregi eta gaztelu eraiki eta berriztu zituen. Kopenhageko Rosenborg jauregia eta Børsen (Burtsa) jaso zituen eta Frederiksborg eta Kronborg gaztelua berriztu zituen.
Interfaze patroi
Web interfazeen diseinu patroiak
Programazio diseinurako patroiak bezala, diseinu eta programazio teknika desberdinak ikertzen edo ikasten uzten digu, programatzaileak ulertu gaitezen.
Kontzeptuaren aplikazio on bat, interfaze patroiak dira. Noiz da egokiago tag-ak erabiltzea? Zein kasutan izan daiteke interesgarria Wizard bat?
Interfaze patroiak I
Hona hemen hainbat interfaze patroien deskribapen zehatza:
Wizard:
Fidagarriak diren azpi-aplikazio anitz lortzea da erabiltzailearen helburu bakarra.
Erabilera:
-	Erabiltzaileak urrats bat baino gehiago eskatzen duen jarduera edo helburu bat egin behar duenean.
-	Erabiltzaileak azpi-jarduerak behar dituen jarduera berezi bat egin behar duenean.
-	Erabiltzaileak domeinua kontrolatzeko beharrezkoak diren ezagutzak ez dituenean.
-	Erabiltzaileak sekuentzia espezifiko batean urratsak bete behar dituenean.
-	…
Soluzioa:
Sisteman datuak sartzearen jarduera hainbat pausotan ematen da. Pauso bakoitza, banan bana egiten da.
Wizard patroia Steps Left patroiaren oso antzekoa da. Bien arteko desberdintasuna ikuspegia da. Steps Left patroia, prozesu baten pausoen espliklazioan oinarritzen den bitartean, Wizard patroia, urrats desberdinetan egingo den helburua burutzeko beharrezkoak diren azpi-jardueratan oinarritzen da.
Aldi berean Wizard patroia, Steps Left patroiaren desberdina da, helburura iristeko neurriak lehen pausoetan sartutako informazioaren arabera aldagarriak izan daitezkelako.
Adaptable View:
Erabiltzaileak edukiaren aurkezpena bere beharretara egokitua egotea nahi du.
Erabilera:
-	Erabiltzaile potentzialen zati handi batek edukiaren aurkezpenaz behar teknikoak dituenean. Adibidez, pantailaren erresoluzio txikiak.
-	Erabiltzaile potentzialen zati handi batek eragozpen finkoen aurrean edukiaren aurkezpenaz behar teknikoak dituenean. Adibidez, bista txarra.
-	Erabiltzaileek letraren tamaina kontrolatu behar dutenean, baino horretarako erabiltzen den konfigurazioa erabiltzen ez dakitenean.
-	Erabiltzaileei mugikorrentzako bertsio batetik bertsio konpletura aldatzeko aukera eman nahi zaienean.
Campi Salentina
Campi Salentina Italiako udalerri bat da. Lecceko probintzian kokatuta dago, Apulia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Campi Salentinak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Interfaze patroi
Adaptable View:
-	…
Soluzioa:
Nabigatzaile alternatiboak berriztatzean, gerta liteke “user agent” –ean bilatzen aurkitzea. Kasu honetan, ereduak aldatzeko mekanismo manuala erabilgarria izan daiteke leku baten ikuspegi guztietara sarrera baimentzeko.
Erabiltzaileari kontrolarentzako manual bat ematea, honela orri batean defektuz jarritako eredua aldatu edota modifikatzeko aukera izateko, erabiltzaile bakoitzaren beharretara egokituz.
Praktika egokia da erabiltzailearen konfigurazioa finkatu ahal izateko. Honela erabiltzaileak ez luke orria kargatzen duen guztitetan aldaketak egin beharko.
Image Zoom:
Erabiltzaileak imagin bat handitu nahi du, imaginaren erresoluzio handiago batean ezaugarriak hobeto ikusteko.
Erabilera:
-	Imaginaren tamaina ez denean nahiko handia eta erresoluzioak ez dituenean ezaugarri guztiak harrapatzen.
-	Imagin guztien tamaina osoa eta zehaztua deskargatzerakoan, konpartitu nahi den banda zabalera handiago hartzen duenean.
-	Web gune batean imagina sartzen ez denean.
-	Erabiltzaileari imaginaren ikusmen orokorra edukitzea ahalbidetzen ez zaionean.
-	Imagin baten deskargan, hartzen duen denbora, aurreikusitako denborarekin alderatuta oso handia denean.
Soluzioa:
Erabiltzaileari, imagina ikusten ari denean, imaginaren ezaugarriak ikusteko aukera ematen dion mekanismo bat eskaintzea.
Banda zabalera aurrezteko era bat, erabiltzaileak imaginaren leku zehatz batean klika egiterakoan, imagina handitzea.
Grafikoak edo testuak eskaini imagin baten zoom-a sakatzean.
Rate Content:
Erabiltzaileak edukiera zati bat sustatu nahi du, honekin, kalitate gehien duen edukiera zein den erabakitzen laguntzeko. Erabilera:
-	Erabiltzaileen arriskuaz arduratzeko mekanismoa erabili nahi denean.
-	Web batek, erabiltzaile askoko oinarria duenean
Soluzioa: Ereduak, batera lan egiten duten mekanismoez osaturik daude.
-Botazio mekanismoa: Erabiltzaileei botaketa mekanismo bat eskaintzea. Ezagunena 1-5 eskala duena, 1-a kalifikaziorik baxuena izanik eta 5-a berriz, handiena.
-Puntuaketa media erakutsi: Gai batek jasotako puntuaketa guztien batez bestekoa.
-Puntuaketa handien duten gaiak erakutsi.
Interfaze patroiak II
Hona hemen beste interfaze patroi batzuen deskribapen laburra:
Input Feedback:
Sisteman sartzen den erabiltzailea, aurkezpenaren gaineko komentarioak jaso nahi ditu.
Account Registration:
Jakin nahi da, zein den erabiltzaile aktiboa, komentario eta erosketa aukera pertsonalizatuak eskaintzeko.
Lazy Registration:
Erabiltzaileak web orri bat erabili nahi du inolako erregistro formalik egin gabe.
Password Strength Mater:
Erabiltzaileak eraso gaiztoei aurre egiteko bere pasahitzak seguruak izan dadila nahi du.
Inline Help Box:
Erabiltzaileak, egin behar duen iterazioaz aparte, beste laguntza sarrera baten beharra dauka.
Tag:
Erabiltzaileak, kategoria berdinean datu gehiago aurkitu edota datuak sartu nahi ditu.
Tag Cloud:
Erabiltzaileak arrakasta duen edukietan edota gai garatuenetan nabigatu nahi du.
Wysiwyg:
Erabiltzaileak eduki formatoa duen textua gehitu nahi du, baino ez ditu HTML kodigoan idazteko ezagutza basikoak.
Live Filter:
Erabiltzaileak, emaitzak gutxitzeko kategori desberdinak erabiliz bilaketa egin nahi ditu.
Archive:
Erabiltzaileak ordena kronologikoz interes artikulu bat bilatu nahi du.
Continuous Scroolling:
Web orri bakar batean erakustea erraza ez den datu azpimultzo bat ikusteko beharra duten erabiltzaileek.
Blank Slate:
Erabiltzaileak, funtzionamenduan eta datuz osatuta dagoenean zer nolako joera izango duen aplikazioak jakin nahi du hasteko.
Tip a Friend:
Erabiltzaileak lagun batekin interesa duen zerbait partekatu nahi du.
Steps Left:
Erabiltzailea datuak betetzeko prozesutik pasatzerakoan, orientazioaren beharra dauka.
Coupon:
Erabiltzaileek produktu bat erosteko erakarri.
Ambrogio Lorenzetti
Ambrogio Lorenzetti (Siena, 1285-1290 aldean - Siena, 1348ko ekainaren 9a) italiar margolaria izan zen, Pietroren anaia gaztea. Hasieran, Florentzian egin zituen lan batzuk, baina 1332az geroztik Sienan aritu zen. Sienako eskolako margolari garrantzitsuenetako bat izan zen.
Interfaze patroi
Shopping Cart:
Erabiltzailea hainbat produktu erosi nahi ditu. Erosketa sesioko denboran jasotzen da.
Carrusel:
Erabiltzaileen, gai desberdinen multzo batean nabigatzeko eta seguruenik horietako bat aukeratzeko beharra.
Ambrogio Lorenzetti
Bizitza eta lanak
Gorde den Ambrogioren lan zaharrena 1319an margotutako Ama Birjina bat da, Florentziatik gertuko Vico d'Abateko parrokian dagoena. Lan horretan ikusten da Ambrogiok, ziur aski, Giottoren Florentziako jarraitzaileekin ikasi zuela margotzen. Pietroren kasuan ez bezala, ez da Duccioren eraginik nabaritzen Ambrogioren margolanetan. 1326 aldera, anaia Pietrorekin aritu zen Sienako San Frantzisko komentuko freskoetan. 1332 inguruan Florentzian zegoen, eta han margotu zuen gaur Uffizi Galerian dagoen Ama Birjina, San Nicola eta San Procolo triptikoa eta San Nicola di Bariren bizitzako lau pasarte.
Interfaze patroi
Thumbnail:
Erabiltzaileen, tamaina konpletuan banan bana deskargatu gabe imagin desberdinen ikusmen orokorra edukitzeko beharra.
Copy Box:
Erabiltzaileen, web orri formatoa duen testu bat kopiatu eta testu editore batean sartzeko beharra.
Table Filter:
Erabiltzaileak, zutabeak dituen taula batean azaltzen diren bilaketa emaitzak gutxitu nahi ditu.
Ambrogio Lorenzetti
Bizitza eta lanak
Handik hamar bat urtera hasi zen Sienako Jauregi Publikoko Bederatzien Aretoko freskoak pintatzen. Hiriko eta landako gobernu onaren eta tzarraren alegoriak eta eragiteak (Allegoria del Buono e Cattivo Governo e dei loro Effetti) izeneko fresko bikain eta ospetsu horiek, artearenetik ez ezik, ikonografiaren eta dokumentuen ikuspegitik ere berebiziko interesa dute. Jauregi bererako egin zuen Maestà bat 1340an. 1342koa da, berriz, Florentziako katedraleko San Kreszentzioren aldarerako margotu zuen Tenpluko aurkezpena (Uffizi Galeria). 1344 ingurukoak dira Sienako Pinakotekan dagoen Iragarpena, eta Massachusettseko Cambridgeko Fogg Art Museumen dagoen Gurutziltzatze bikaina.
Anaia Pietro bezala, 1348ko izurritean hil zela uste da.
Interfaze patroi
Sort by Column:
Erabiltzaileen, interesa duen balio kuadro baten bilaketa edo azterketaren beharra.
Inplace Editor:
Erabiltzaileen, orri batean balore bat azkar eta erraz editatzeko beharra.
Captcha:
Aplikazioak, aurkeztutako datuak gizaki batenak eta ez robot batenak direla egiaztatu behar du.
Good Defaults:
Erabiltzaileak sisteman datuak sartu behar ditu, hainbat aukera defektuz definituta daudenekin bat egingo dute.
Input Prompt:
Erabiltzaileak sisteman datuak sartu behar ditu.
Fill in the Blanks:
Erabiltzaileak sisteman datuak sartu behar ditu.
Structured Format:
Erabiltzaileak sisteman datuak azkar sartu behar ditu, hori bai, inolako aukeraketa mekanismorik aukeratzera beharturik egon gabe.
Forgiving Format:
Erabiltzaileak sisteman datuak azkar sartu behar ditu, aldi berean erabiltzailearen sarrera interpretatzen du.
Accordion Menu:
Erabiltzaileen, web-eko gune printzipaletan nabigatzeko eta aldi berean azpiataletan ere azkar nabigatzeko beharra.
Horizontal Dropdown Menu:
Erabiltzaileen, web baten gune desberdinetan nabigatzeko beharra, baino nabigazio hori erakusteko espazioa mugatua da.
Vertical Dropdown Menu:
Erabiltzaileen, web baten gune desberdinetan nabigatzeko beharra, baino nabigazio hori erakusteko espazioa mugatua da.
Home Link:
Erabiltzaileen, gunearen kokapen segurua berriro hasteko beharra.
Caecilia crassisquama
Caecilia crassisquama Caecilia generoko animalia da. Anfibioen barruko Caeciliidae familian sailkatuta dago, Gymnophiona ordenan.
Interfaze patroi
Module Tabs:
Erabiltzaileen, orria eguneratu gabe erlaitz (pestaña) desberdinetan nabigatzeko beharra.
Campine
Campine (Kempen) Belgika iparraldeko lurraldea da (Anberesko probintzia), zati batean, Herbehereetan barneratzen dena (Limburg, Ipar Brabante). Hiri nagusiak Anberes eta Mol ditu.
Geografia
Mosa eta Eskalda ibaiek eta beroien adarrek (Demer, Nèthe) zeharkatzen dute lurraldea.
Ekonomia
Ikatz-meatzeak (koke ikatza), metalgintza eta kimika-industria dira nagusi. Molen daude Belgikako zentral nuklear gehienak. Barazkiak eta fruituak ere baditu.
Kreditu-erakunde
Kreditu-erakundea gordailuak edo itzuli beharreko bestelako diruak hartu eta kredituak eta maileguak emateko erabiltzen dituen erakundea da, hala nola bankua, aurrezki-kutxa edo kreditu-kooperatiba. Kreditu-erakundea ofizialki onartutako erakunde arteko babes-sistema baten barruan izan behar da.
Loubières
Loubières Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ariège departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Loubières udalerrian erroldatutako biztanleak 209 ziren. Familiak 88 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 94 etxebizitza zeuden, 87 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 93 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 87 etxebizitza nagusietatik 74 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 13 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 50 etxek bost zituzten. 76 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 31 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 50 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 141 ziren, horien artean 103 aktiboak ziren eta 38 inaktiboak ziren. 103 pertsona aktiboetatik 100 lanean zeuden (53 gizon eta 47 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 38 pertsona inaktiboetatik 26 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen.
2000. urtean Loubières udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
West Bend (Iowa)
West Bend Iowako hiri bat da. Kossuth konderrian kokatua dago. 2010ean 785 biztanle zituen, 2.29 kilometro koadrotan banatuta.
Cannole
Cannole Italiako udalerri bat da. Lecceko probintzian kokatuta dago, Apulia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Cannolek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Camp Dennison (Ohio)
Camp Dennison Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Hamilton konderrian kokatuta dago, Ohio estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Francis Beaufort
Sir Francis Beaufort (Navan, 1774ko maiatzaren 27a - Hove, Sussex, 1857ko abenduaren 17a) irlandar hidrografo eta almirantea izan zen.
Frantziako higanot familia baten ondorengoa izan zen. Bere itsas ibilbidea Ekialdeko Indietako Britainiar Konpainiako merkataritza-ontzi batean hasi zen. Gero, Napoleondar Gerretan esku hartu zuen.
1810ean Royal Navyko kapitain mailara igo zen eta handik gutxira itsasontzi baten agintea jaso zuen. Behaketa astronomikoak eta sakonerako zundaketak egiteko aprobetxatu zuen. 1829an Royal Astronomical Societyko kide hautatu zuten eta itsas armadako hidrografo izendatu zuten.
Beaufort zifraren eta Beaufort eskalaren sortzailea izan zen. Azken hori haizearen indarra neurtzeko erabiltzen da gaur egun.
Bridge over Troubled Water (abestia)
Bridge over Troubled Water (literalki, Ur zurrunbilotsuen gaineko zubia) Simon and Garfunkel bikote estatubatuarraren kanta da, izen bereko albumekoa. 1970ean ekoiztu zuen bikoteak, Roy Halee-ekin. Gospel musikaren eraginak baditu.
Abestiak 1971ko Grammy Sarietan bost sari jaso zituen. Simon & Garfunkelen single arrakastatsuena izan zen. 50 artista baino gehiagok (Elvis Presley barne) egin dituzte bertsioak.
Erreferentziak
<references responsive="1" group="">
Panthera leo senegalensis
Mendebaldeko Afrikako lehoia edo Senegalgo lehoia (Panthera leo senegalensis) Senegaletik Sudango hegoalderaino hedatzen den lehoi azpiespezie bat da.
Afrikako lehoi azpiespezierik mehatxatuena eta murritzena da, populazioak oso barreiatuak daude bata bestearengandik eta guztira 850 ale inguru daudela zenbatetsi da.
Arrak isatsarekin batera 2,90-2,97 m luze dira eta 175-210 kilo arteko pisua dute.
Erreferentziak
IUCN-ko mehatxaturiko espezieen zerrenda gorria
Mouchamps
Mouchamps Frantziako udalerri bat da, Vendée departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Mouchamps udalerrian erroldatutako biztanleak 2.585 ziren. Familiak 1.036 ziren, horien artean 272 pertsona bakarrekoak ziren (136 bakarrik bizi ziren gizonak eta 136 bakarrik bizi ziren emakumeak), 340 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 376 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 48 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 1.168 etxebizitza zeuden, 1.046 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 49 bigarren erresidentzia ziren eta 73 hutsik zeuden. 1.111 etxeak ziren eta 46 apartamentuak ziren. 1.046 etxebizitza nagusietatik 783 bere jabearen bizilekua ziren, 247 alokairuan okupaturik zeuden eta 16 doan lagata zeuden; 10 etxek gela bat zuten, 48 etxek bi zituzten, 161 etxek hiru zituzten, 271 etxek lau zituzten eta 556 etxek bost zituzten. 845 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 449 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 530 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.651 ziren, horien artean 1.317 aktiboak ziren eta 334 inaktiboak ziren. 1.317 pertsona aktiboetatik 1.246 lanean zeuden (687 gizon eta 559 emakume) eta 71 langabezian zeuden (22 gizon eta 49 emakume). 334 pertsona inaktiboetatik 155 erretiraturik zeuden, 95 ikasten zeuden eta 84 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Mouchamps udalerrian 1.129 unitate fiskal zeuden, 2.794,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.669 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 81 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 16 eraikuntza enpresak ziren, 16 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 4 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 12 zerbitzu enpresak ziren, 6 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 32 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 banku bulegoak, 1 funeraria, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 3 igeltseroak, 4 margolariak, 4 zurginak, 3 iturginak, 2 argiketariak, 2 ile apaindegiak, 3 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Mouchamps udalerrian 114 nekazaritza-ustiategi zeuden, 3.477 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pedro de Santiago
Fray Pedro de Santiago (Santiago de la Puebla, Salamanca - † San Bartolomé monasterioa (Lupiana), Guadalajara, 1611ko maiatzaren 9), erlijioso espainiarra izan zen. Jeronimotarren Ordenekoa izanik, Ordenaren Jenerala izan zen haren heriotza gertatu arte, 1611an.
Landetako autobusak
Landetako autobusak (frantsesez: XL'R) Okzitaniako Landetako dagoen hiriarteko autobus sarea da. Sarea 14 lineak osatzen du.
Sarea 2009ko irailaren 2an inauguratu zen.
Sarea
Sarea trinkoa da departamenduaren hegoaldean, biztanleria ugariagoa den lekuan. Aitzitik, ez dago linerik mendebaldean (Bokale Zaharra iparraldean eta Biscarròssa hegoaldean) eta ipar-ekialdean, batez ere oihanez eta elkarrengandik urrun dauden herrixkez osatutako eremuetan. Trenbideetako lineek bakarrik zeharkatzen dute zuzenean ipar-hego aldeko baso landatarra.
Lineak
! width=50px | ! colspan="6" | ! width=50px | ! colspan="6" | ! width=50px | ! colspan="6" | ! width=50px | ! colspan="6" |
! width=50px | ! colspan="6" |