cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ficheuria
Ficheuria ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Albiarrean, hau da, orain dela 112 milioi urtetik 99,6 milioi urtera gutxi gorabehera. Lehen agerpena Albiarreko goiko estratuetan eman zen.
Villa Godi
Villa Godi Lugo di Vicenza herrian, Veneton, kokatutako patriziar villa bat da. Andrea Palladio arkitektoaren lehen proiektu eraikia izan zen, eta haren aipamena I Quattro Libri dell'Architettura monografian dator. Lan hau Girolamo, Pietro eta Marcantonio Godi anaiek eskatu zioten, 1537an hasi eta 1542an amaitu zen. Geroago, aldaketa batzuk izan zituen atzeko sarrera eta lorategietan.
Villa hau UNESCOren Gizateriaren Ondare da, Vicenza eta Palladioren villak Veneton izendapenaren barnean.
Villak eta lorategiak jendeari irekiak daude arratsaldeetan, urte osoan zehar. Gainera, eraikinak arkeologia museo bat du sotoan, eskualdeko ehunka landare eta animalia fosilekin. Atzeko parke handia XIX. mendean diseinatu zen.
Arkitektura
Eraikina harrigarria da fatxadako apaindurarik ez duelako, Palladioren gehiengo lanetan ez bezala, eta fatxadaren proportzio fin eta simetrikoak direla-eta. Gainera Oinplanoaren antolamendua simetrikoa da, ardatzean sarrera loggia areto nagusiarekin eta alde bakoitzean bi gela. I Quattro Libri dell'Architettura monografian argitaratutako oinplanoan agertzen denez, albo eraikin multzoa eraikitzeko asmoa zuen.
Palladioren lan goiztiar honek garai hartako arkitektura ezaugarriak ditu. Arkitekturaren eta paisaiaren arteko batasun harmonikoa ez zen oraindik garatu proiektu honetan, besteetan ez bezala. Eraikina bloke masibo bat da, hiru zati ezberdinetan banatua. Azaltzeko eta bizitzeko gelak guztiz bananduak daude eta ez dute itxura bateratua agertzen. Eskailerak barkalunak ditu alboetan eta zabalera loggiaren erdiko arkuaren berdina da.
Freskoak
Barnealdea freskoz apaindua dago, hasiera batean Gualtiero Padovanorenak eta gero Giovanni Battista Zelotti eta Battista del Moro margolarienak. Musen Aretoan kariatideak ikus daitezke, musa eta olerkariekin batera Arkadiako paisaian, atzean greziar tenplu baten erruinak dituztela. Bake eta justizia ikurrak nonahi agertzen dira, ohiko gaia garaiko veneziar villetan, Cambraiko Ligaren gerraren ostean Veneziako Errepublikaren bake-nahia agertzeko (Pax Veneziana).
Sicyopterus ouwensi
Sicyopterus ouwensi Sicyopterus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Helmitheros vermivorum
Helmitheros vermivorum Helmitheros generoko animalia da. Hegaztien barruko Parulidae familian sailkatua dago.
Larry Holmes
Larry Holmes, Easton Assassin ezizenaz ere ezaguna (Cuberth, Georgia, AEB, 1949 -), estatubatuar boxeolaria da.
Kike Amonarriz
Endrike "Kike" Amonarriz Gorria (Tolosa, Gipuzkoa, 1961eko irailaren 30a) Euskal Filologian lizentziatutako soziolinguista, umorista eta telebista-aurkezlea da. 2019ko irailean Euskaltzaleen Topaguneko lehendakari izendatu zuten. Gainera, Tolosako udaleko euskarako teknikaria eta SIADECO elkarteko soziolinguista izan da.
Larry Holmes
Biografia
Pisu astunetan munduko txapelduna izandakoa da 1978-1985 urteetan.
1976an hasi zen profesional gisa. Bi urte geroago, Ken Norton mendean hartuta, txapeldun atera zen. Borroka gogoangarriak egin zituen bere karreran, hala nola Muhammad Aliren aurkakoa (1980) edo Michael Spinksen aurkakoa (1985). Azken horren kontra galdu zuelarik, ezin izan zuen gainditu Rocky Marciano mitikoak ezarritako errekorra (berrogeita zortzi garaipen).
1988an titulua lortzen ahalegindu zen berriro, baina Mike Tysonek hartu zuen mendean, lau borrokalditan. Guztira berrogeita hamaika borroka egin zituen eta horietarik berrogeita zortzi irabazi. 1992an, berrogei urtetik gora zituela, Evander Holyfielden aurka borrokatu zen munduko titulua lortzeko, baina galdu egin zuen.
Kike Amonarriz
Argian
Zeruko Argia aldizkarian hasi zen umorezko artikuluak idazten. Horrez gain, txiste liburu eta kaseteak egin ditu Joxerra Galarraga eta Guillermo Segurolarekin. Gainera, Argiak argitaratutako Txorakikeriak izeneko liburuak idatzi ditu. Inguma datu basean, Amonarrizek idatzitako 45 lan baino gehiago azaltzen dira, gehienak soziolinguistikari buruzko hitzaldiak eta artikuluak. Adibidez: ''XXI. mendeko euskaldunak: "Nola aldatu(ko) diren gauzak, kamarada!" (2009), Gazte hizkerak - hizkera gazteak (2008), 2006ko hizkuntzen kale-erabileraren neurketa: aurreikuspenak eta emaitzak (2007), Euskal Herriko hizkuntz normalizazioaren zenbait alderdi'' (1984).
Euskal Telebistan
2006ko urtarriletik 2013ra bitartean, ETB 1eko Mihiluze telebista saio arrakastatsua aurkeztu zuen Ilaski Serranorekin, ziur aski bere jardunik ezagunena hedabide honetan.
2013-2015 urteen artean, ETB 1eko Tribuaren Berbak saioa aurkezten zuen, euskararen inguruko dibulgazio saioa.
2015-2017 urteen artean, ETB 1eko Burubero lehiaketa aurkeztu zuen.
Topagunean
2019ko irailean, Kike Amonarrizek hartu zuen Elena Lakaren lekukoa eta Topagunearen lehendakaritza hartu zuen., Andoaingo Martin Ugalde Kultur Parkean. Tolosako Galtzaundi Euskara Elkartearen kidea da Amonarriz, eta kargu hau hartuta Euskal Herriko elkarte guztien koordinatzaile lanetan dabil orain.
Urte hartan bertan "Euskararen bidegurutzetik" (Elkar) liburua idatzi zuen, bere esperientziatik egindako lan sendoa.
Euskaltzaina
2021ean euskaltzain urgazle izendatu zuen Euskaltzaindiak.
Beste arlo batzuetan
2003ko foru hauteskundeetan Aralar alderdiaren Tolosaldeko zerrenda itxi zuen, independente gisa.
Gure Esku ekimenaren bultzatzailea ere bada.
Typhlops rostellatus
Typhlops rostellatus Typhlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Santa Cruz (Rio Grande do Norte)
Santa Cruz Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Norte estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Echinosaura brachycephala
Echinosaura brachycephala Echinosaura generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Napier Field (Alabama)
Napier Field Alabamako herri bat da. Dale konderrian kokatua dago. 2010ean 354 biztanle zituen, 525.7 kilometro koadrotan banatuta.
Krauschwitz
Krauschwitz Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Pirpirituba
Pirpirituba Brasilgo udalerri bat da, Paraíba estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Simão Dias
Simão Dias Brasilgo udalerri bat da, Sergipe estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Myrtlewood (Alabama)
Myrtlewood Alabamako herri bat da. Marengo konderrian kokatua dago. 2010ean 130 biztanle zituen, 19.4 kilometro koadrotan banatuta.
Rosemergy
, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Morvah herritik hurbil.
Masashi Wakasa
Masashi Wakasa (若狭 大志, 1989ko uztailaren 24a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Oita Trinita eta JEF United Chiba.
Typhlops rouxestevae
Typhlops rouxestevae Typhlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Tovarníky
Tovarníky Eslovakiako udalerri bat da, Topoľčanyko barrutian kokatuta. 5,41 km²ko azalera du eta 1470 biztanle 2017ko datuen arabera.
Parkesia motacilla
Parkesia motacilla Parkesia generoko animalia da. Hegaztien barruko Parulidae familian sailkatua dago.
Tovarníky
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1172. urtekoa da.
Kreba-Neudorf
Kreba-Neudorf Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Echinosaura orcesi
Echinosaura orcesi Echinosaura generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Fernandinita
Fernandinita oxido motako minerala da eta straczekite taldearen kidea da.
Flickia
Flickia ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Albiarrean, hau da, orain dela 112 milioi urtetik 99,6 milioi urtera gutxi gorabehera. Lehen agerpena Albiarreko goiko estratuetan eman zen.
Saint-Palais-sur-Mer
Saint-Palais-sur-Mer Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Akitania Berria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Palais-sur-Mer udalerrian erroldatutako biztanleak 3.830 ziren. Familiak 1.764 ziren, horien artean 520 pertsona bakarrekoak ziren (177 bakarrik bizi ziren gizonak eta 343 bakarrik bizi ziren emakumeak), 776 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 354 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 114 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 5.960 etxebizitza zeuden, 1.808 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4.038 bigarren erresidentzia ziren eta 114 hutsik zeuden. 4.472 etxeak ziren eta 1.452 apartamentuak ziren. 1.808 etxebizitza nagusietatik 1.404 bere jabearen bizilekua ziren, 341 alokairuan okupaturik zeuden eta 63 doan lagata zeuden; 28 etxek gela bat zuten, 122 etxek bi zituzten, 301 etxek hiru zituzten, 566 etxek lau zituzten eta 791 etxek bost zituzten. 1.557 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 961 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 708 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Couddes
Couddes Frantziako udalerri bat da, Loir eta Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Saint-Palais-sur-Mer
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.140 ziren, horien artean 1.342 aktiboak ziren eta 798 inaktiboak ziren. 1.342 pertsona aktiboetatik 1.176 lanean zeuden (602 gizon eta 574 emakume) eta 167 langabezian zeuden (75 gizon eta 92 emakume). 798 pertsona inaktiboetatik 460 erretiraturik zeuden, 132 ikasten zeuden eta 206 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Couddes
Biztanleria
2007an Couddes udalerrian erroldatutako biztanleak 517 ziren. Familiak 230 ziren, horien artean 64 pertsona bakarrekoak ziren (28 bakarrik bizi ziren gizonak eta 36 bakarrik bizi ziren emakumeak), 93 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 69 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 277 etxebizitza zeuden, 230 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 22 hutsik zeuden. 273 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 230 etxebizitza nagusietatik 186 bere jabearen bizilekua ziren, 40 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 14 etxek bi zituzten, 35 etxek hiru zituzten, 62 etxek lau zituzten eta 117 etxek bost zituzten. 194 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 101 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 108 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 314 ziren, horien artean 237 aktiboak ziren eta 77 inaktiboak ziren. 237 pertsona aktiboetatik 222 lanean zeuden (117 gizon eta 105 emakume) eta 15 langabezian zeuden (5 gizon eta 10 emakume). 77 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 22 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Couddes udalerrian 229 unitate fiskal zeuden, 528 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.411 euro zen.
Saint-Palais-sur-Mer
Diru sarrerak
2009an Saint-Palais-sur-Mer udalerrian 1.980 unitate fiskal zeuden, 4.122 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.104 euro zen.
Couddes
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 margolaria eta 2 zurginak.
Saint-Palais-sur-Mer
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 357 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 10 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 55 eraikuntza enpresak ziren, 96 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 7 garraio enpresak ziren, 69 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 12 finantziazio enpresak ziren, 33 higiezinen enpresak ziren, 25 zerbitzu enpresak ziren, 28 administrazio publikoko enpresak ziren eta 18 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Couddes
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
Saint-Palais-sur-Mer
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 111 zerbitzu publikoetatik, 2 posta bulegoak ziren, 4 banku bulegoak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 igeltseroak, 17 margolariak, 6 zurginak, 14 iturginak, 3 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 4 ile apaindegiak, 40 jatetxeak, 10 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 54 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 4 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 7 okindegiak, 5 harategiak, 5 arraindegiak, 4 liburu dendak, 12 arropa dendak, 5 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 5 kirol-dendak, 2 drogeria eta 2 lore-dendak ziren.
Couddes
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Sicyopterus panayensis
Sicyopterus panayensis Sicyopterus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Couddes
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Berdún
Berdún (Berdún; Berdún) Canal de Berdún udalerriko herriburua da, Jazetania eskualdean dagoena. 655 metroko altueran dago eta bere toponimoa zelta jatorrikoa da.
Legé
Legé bretainiako udalerria da. Administratiboki Frantziako Loira Atlantikoa departamenduan dago, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Legé udalerrian erroldatutako biztanleak 3.989 ziren. Familiak 1.581 ziren, horien artean 445 pertsona bakarrekoak ziren (202 bakarrik bizi ziren gizonak eta 243 bakarrik bizi ziren emakumeak), 501 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 522 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 113 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.808 etxebizitza zeuden, 1.604 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 87 bigarren erresidentzia ziren eta 117 hutsik zeuden. 1.693 etxeak ziren eta 97 apartamentuak ziren. 1.604 etxebizitza nagusietatik 1.228 bere jabearen bizilekua ziren, 346 alokairuan okupaturik zeuden eta 30 doan lagata zeuden; 19 etxek gela bat zuten, 131 etxek bi zituzten, 281 etxek hiru zituzten, 422 etxek lau zituzten eta 750 etxek bost zituzten. 1.244 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 744 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 702 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.464 ziren, horien artean 1.908 aktiboak ziren eta 556 inaktiboak ziren. 1.908 pertsona aktiboetatik 1.782 lanean zeuden (1.004 gizon eta 778 emakume) eta 125 langabezian zeuden (46 gizon eta 79 emakume). 556 pertsona inaktiboetatik 219 erretiraturik zeuden, 184 ikasten zeuden eta 153 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Legé udalerrian 1.683 unitate fiskal zeuden, 4.185 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.599 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 210 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 11 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 44 eraikuntza enpresak ziren, 40 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 9 garraio enpresak ziren, 7 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 10 finantziazio enpresak ziren, 12 higiezinen enpresak ziren, 28 zerbitzu enpresak ziren, 26 administrazio publikoko enpresak ziren eta 13 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 77 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 4 banku bulegoak, 2 funerariak, 6 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 3 autoeskolak, 5 igeltseroak, 9 margolariak, 15 zurginak, 3 iturginak, 5 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 4 ile apaindegiak, 5 albaitariak, 4 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 13 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 1 arropa denda zen, 2 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 lurrin-denda zen eta 1 lore-denda zen.
Saint-Palais-sur-Mer
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Palais-sur-Mer udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Typhlops ruber
Typhlops ruber Typhlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Ahlam Khudr
Ahlam Khudr (arabieraz:أحلام خضر‎ Āḥlām Khuḍr) Sudango aktibista eta haurtzandegiko langilea da.
Saint-Palais-sur-Mer
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1  eta anbulantzia 1  bat zegoen.
Rebeca Lane
Rebeca Eunice Vargas Tamayac, Rebeca Lane edo Miss Penny Lane izenez ezaguna (Guatemala Hiria, 1984ko abenduaren 6a) Guatemalako feminista eta aktibista anarkista, soziologoa, poeta eta rap abeslaria da. Somos Guerreras-en sortzailea da, Erdialdeko Amerikako emakume Hip Hop-larien lana ikusgarri egiteko proposamena, prestakuntzarako, bizikidetzarako eta ekitaldien ekoizpenerako guneak sortuz. Bere musika, feminista eta indarkeria soziala eta emakumeen aurkako indarkeria salatzen duena, nazioartean ezagutarazi du.
Ahlam Khudr
Ibilbidea
Bere semea 2013an hil zuten protesta baketsu batean (Sudanen 2011-2013 bitartean izandako protesten artean). Honek aktibista bihurtzera eraman zuen, bere buruari "martiri guztien ama" deituz. Foro klandestinoetan oso aktiboa zen, eta "bortizki jipoitu" zuten segurtasun-indarrek atxilotu zutenean.
Saint-Palais-sur-Mer
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1  eta lehen-hezkuntzako eskola 1  zegoen.
Rebeca Lane
Biografia
1984an jaio zen Guatemalan, gerra zibilaren testuinguruan musika eta poesia adierazpide gisa zuen familia batean. Bere izeba Rebeca Eunice Vargas Braghiroli gerrillari eta poeta zen, Guatemalako armadak atxilotu eta desagertu egin zuen 1981ean Guatemalako Gerra Zibilaren amaieran. Haren desagerpenak zauri sakona utzi zion eta hamabi urterekin aktibismo politikoan sartu zen. Bere herrialdeko memoria historikoa raparen bidez erreskatatu nahi du: "ez biktima gisa", -dio- "marjinalitatearen eta klase borrokaren bozeramaile gisa”.
Ahlam Khudr
Aintzatespenak
2018ko abenduan, Khudr figura garrantzitsua bihurtu zen Sudango iraultzan. Eta, hurrengo urtean, 2019an, BBCko 100 Emakumeen artean sartu zen.
Legé
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Legé udalerrian 111 nekazaritza-ustiategi zeuden, 4.118 hektarea erabiltzen.
Echinosaura palmeri
Echinosaura palmeri Echinosaura generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Saint-Palais-sur-Mer
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gaudryceras
Gaudryceras ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Albiarrean, hau da, orain dela 112 milioi urtetik 99,6 milioi urtera gutxi gorabehera. Lehen agerpena Albiarreko goiko estratuetan eman zen.
Legé
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Legé udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 405 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Tokachi suprefetura
Tokachi suprefetura (十勝総合振興局) Hokkaidoko suprefetura handiena da eta Obihiro da bertako hiriburua. Suprefeturak 2009ko erroldaren arabera 354.147 biztanle ditu.
Historia
1897ko azaroan Kasai suprefetura eratu zen eta 1932an izena ladatu zuen, Tokachi bihurtuz.
Geografia
Hokkaidoren erdialdean dago hego-ekialdera begira. Daisetsuzan Parke Nazionalaren zati bat dago Tokachin, izan ere Japoniako Parke Nazionalik zabalena baita. Hidaka-sanmyaku Erimo Parke Kuasi-Nazionalaren zati bat ere hartzen du.
Rebeca Lane
Biografia
Guatemalako San Carlos Unibertsitateko Zientzia Politikoen Eskolan soziologia ikasi zuen eta emakumeen askapen eskemetan sakontzen hasi zen. Soziologo gisa, hainbat foro akademikotan parte hartzen du eta 2012an hainbat ikerketa burutu zituen hiriko kulturei eta gazte identitateei buruzkoak, bereziki Hip Hop kulturari buruz.
Guatemala Hiriko Da-radio.com-en “Políticamente incorrecta” programaren gidari gisa, non sozialki tabutzat jotako gaiei buruz hitz egin zuen. Rap taldeak ezagutu eta grabatzeko aukera izan zuen, poesia eta hip-hopa uztartuz. 'Miss Penny Lane' bere bloga sinatzeko erabili zuen izena da, Mujeres de bolsa grande y zapatos bajos, bere ekoizpen poetikoa biltzen duena.
Poeta gisa, USAC aldizkarian, Revista Literaria Voces Convergentes, Imagina, El Vestíbulo (Puerto Rico), Te prometo Anarquía aldizkari elektronikoan eta Analistas Independientes de Guatemalan argitaratu ditu, baita Cascada de Palabras, Cartonera (Mexiko) poema kolektiboetan ere. 2019an, bere lehen poesia liburua Hierbamala argitaratu zuen Arscesis argitaletxearekin. Antzerki-aktore gisa ere parte hartu du: Histéricas y no tanto (2013), Danzas saicas alucinantes (2012), El Juego (2009), Las Profanas (2009).
Nazioarteko hainbat artistarekin kolaboratu du, hala nola, La Furia (Nafarroa), Zaki (El Salvador), Tita Print (Argentina), Nakury (Costa Rica), Audry Funk (México), Miss Bolivia (Argentina), Ali Gua Gua (Mexiko) eta Sara Curruchich (Guatemala).
1999ko Kentuckyko gobernadore hauteskundeak
1999ko Kentuckyko gobernadore hauteskundeak  1999ko azaroaren 2an izan ziren, Kentuckyko gobernadore posturako. Paul E. Patton gobernadore demokratak Peppy Martin hautagai errepublikanoa garaitu eta bigarren agintaldia lortu zuen. Lehen aldiz egin ziren hauteskundeak Kentuckyko Batzar Nagusiak 1992an agintaldien mugei buruzko legea aldatu zuenetik. Horri esker, Pattonek berriro aurkeztu ahal izan zuen hautagaitza. Virginia izan zen, hortik aurrera, bi aldiz jarraian gobernadore izateko hautagaitza debekatzen zuen estatu bakarra.
Micrognathus brevirostris
Micrognathus brevirostris Micrognathus generoko animalia da. Arrainen barruko Syngnathidae familian sailkatzen da.
Sicyopterus parvei
Sicyopterus parvei Sicyopterus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Huningue
Huningue Frantziako udalerria da, Rhin Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Huningue udalerrian erroldatutako biztanleak 6.376 ziren. Familiak 3.011 ziren, horien artean 1.240 pertsona bakarrekoak ziren (622 bakarrik bizi ziren gizonak eta 618 bakarrik bizi ziren emakumeak), 750 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 753 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 268 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 3.431 etxebizitza zeuden, 3.061 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 49 bigarren erresidentzia ziren eta 321 hutsik zeuden. 745 etxeak ziren eta 2.672 apartamentuak ziren. 3.061 etxebizitza nagusietatik 1.339 bere jabearen bizilekua ziren, 1.662 alokairuan okupaturik zeuden eta 60 doan lagata zeuden; 124 etxek gela bat zuten, 372 etxek bi zituzten, 1.051 etxek hiru zituzten, 849 etxek lau zituzten eta 666 etxek bost zituzten. 1.912 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.706 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 902 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Huningue udalerrian 2.977 unitate fiskal zeuden, 6.415,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.115 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 207 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 4 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 13 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 10 eraikuntza enpresak ziren, 48 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 garraio enpresak ziren, 23 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 14 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 23 zerbitzu enpresak ziren, 21 administrazio publikoko enpresak ziren eta 25 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 46 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 6 banku bulegoak, 1 funeraria, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 iturginak, 2 argiketariak, 7 ile apaindegiak, 12 jatetxeak, 1 tintoreria eta 4 apaindegiak.
K.a. 389
K.a. IV. mendearen taula (K.a. V. mende | K.a. IV. mende | K.a. III. mende)
Huningue
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 17 establezimendu komertzialetatik, 3 supermerkatuak, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 4 okindegiak, 2 harategiak, 3 arropa dendak, 1 elektrotresna denda zen, 1 drogeria zen, 1 bitxi-denda zen eta 1 lore-denda zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zeuden 3 osasun-ekipamenduak botika ziren.
K.a. 389
K.a. 400ko hamarkada | K.a. 390ko hamarkada | K.a. 380ko hamarkada | K.a. 370ko hamarkada | K.a. 360ko hamarkada
Huningue
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 haur-eskola eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
K.a. 389
K.a. 394 | K.a. 393 | K.a. 392 | K.a. 391 | K.a. 390 | K.a. 389 | K.a. 388 | K.a. 387 | K.a. 386 | K.a. 385 | K.a. 384
Huningue
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2022ko Ameriketako Estatu Batuetako senaturako hauteskundeak Alabaman
2022ko Estatu Batuetako Senaturako hauteskundeak 2022ko azaroaren 8an egin ziren, Alabamako Estatua ordezkatuko zuen Ameriketako Estatu Batuetako Senatuko kide bat aukeratzeko. Richard Shelby jarduneko senataria 1986an hautatu zuten lehen aldiz, eta 1992an berriz hautatu zuten Ameriketako Estatu Batuetako Alderdi Demokrata, 1994an Alderdi Errepublikarrera pasatu aurretik. Azken hauteskundeetan, 2016an, Ron Crumpton demokrata gainditu zuen % 64 aldeko boto lortuta. 2021eko otsailean, Shelbyk iragarri zuen ez zela berriz aurkeztuko zazpigarren agintaldi baterako, eta, ondorioz, Senatuko eserlekua libre geratu zen 1980tik lehen aldiz.
Brittek Alderdi Errepublikanoaren primarioetan lortutako garaipena Alabamako hautaketaren baliokidetzat hartu zen, estatu hori oso errepublikarra baita. Brittek hauteskunde orokorrak irabazi zituen eta estatuko historian lehen emakume senataria izan zen.
Yusuke Goto
Yusuke Goto (後藤 優介, 1993ko apirilaren 23a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Oita Trinita.
Jose Luis Elkoro
Jose Luis Elkoro Unamuno (Elgeta, 1935eko martxoaren 14a-) euskal herritar politikari ezkertiar eta abertzalea da. 1976an Bergarako alkatea izendatu zuten, frankismoa amaitu bezain laster.
Gaztaroa
1936ko gerra hasi zenean, familia Elgetako plazan bizi zen; Intxortako borroketan etxea suntsitua gertatu zitzaien. Aita errepresio-ekintzetan aritutako falangista talde baten burua izan zen.
Gerra ostean, familiak gosea eta arrazionamendua sufritu zuen, baserrietan zuten senideen bidez eskuratutako janariarekin lagunduak. Eskolan, maisua ere falangista zen eta ikasleei erdara, abertzaletasun espainiarra eta diziplina paramilitarra inposatzen zitzaien.
9 urterekin Gasteizera ikastera bidalia izan zen, Corazonistas barnetegira. Lehen urtean, erdaraz ez jakitean, oso gaizki pasatu zuen. Gasteizen 8 urte egin zituen, batxilergoa amaitu arte. Ostean, Loiolako jesuitekin eginiko 6 hilebeteko egonaldi bat egin eta gero, familiako tailerrean lanean hasi zen aitarekin eta anaiarekin. Han lau urtez aritu zen (bitartean aita hil zelarik) eta gero bere tailer propioa abiatu zuen (Elai). Artean 27 urte zituen, eta handik gutxira ezkondu zen.
Bergarako Alkartunai taldetik alkatetzara (1960-1976)
1960ko hamarkadan, Bergaran herri mailan ekintza politikorako giroa zegoen. Elkoro Sagarpe elkarte gastronomikoaren lehendakaria zen, eta herriko beste 20 bat talderekin batera denak biltzen zituen elkarte berri bat bultzatu zuten, Alkartunai izenekoa. Udalak egin beharreko lanak osatzen zituzten. Frankismo garaia zen eta udal kudeaketa paralelo baten moduko zerbait egiten zuten. Administrazioa oso motela zen, eta herriak behar asko zituen. Adibidez, anbulantziarik ez zegoen, eta arazo larriak zekartzan horrek. Ospitalea ere berreskuratu zuten, erretiratuen egoitza, anbulatorioa… Gorrentzako egoitza bat prestatu zuten, eta Euskal Herri osotik joaten ziren, besterik ez zutelako. Besteak beste, Aspaceren sorreran ere aritu ziren. Ikusita gauza askotarako udalera baimen eske joan behar zutela, zinegotzi bat sartzea erabaki zuten, elkarteen aldetik; hasieran elkarteko beste pertsona bat sartu zen, baina hark postua utzi behar izan zuen; orduan hasi zen Elkoro zinegotzi. Diktadurako Udal hartan bazen frankista ez zen zinegotzi talde bat; haiek ziren gehiengoa. Franco hil ondoren, 1976an Arias Navarro Espainiako presidenteak lege berri bat sortu zuen. Horren arabera, 10.000 biztanle baino gehiagoko herrietan zinegotziek aukeratu zezaketen alkatea. Horrela gehiengo hura aprobetxatuz 1976an izendatu zuten Elkoro Bergarako alkate.
Alkateen mugimendua (1976-1980)
Bergaran bertan eta urte hartan beste hainbat herritako alkate eta zinegotzi bildu ziren foruen abolizioaren 100. urteurrenean, lege zaharren berreskurapena aldarrikatuz, besteak beste, eta ikurrinaren legalizazioa eskatuz Hego Euskal Herri osorako. "Bergarako taldea" edo "Alkateen mugimendua" izena hartu zituzten bildutakoek.
Hiru eskaera zituzten: presoak, euskara eta 1931ko Lizarrako Estatutuaren antzeko zerbait. Taldeak beste herrietan zabaltzen zuen mezua. Horrek desadostasuna ekarri zuen udalen eta herritarren artean. Udalen aurka mobilizatu zen jendea. Administrazioak frankistak ziren, eta ez zeuden eroso. Alkate askok dimisioa eman zuten, eta beste batzuek aukera izan uten sartzeko; hala nola, Arrasaten, Zarautzen eta Oiartzunen.
1977an azkenik EAJ bere kabuz aurkeztu zen trantsiziozko lehenengo hauteskundeetan, batasunaren asmoak ere zapuzturik geldituz.
Bestela, 1978an "Egin" egunkariaren sorreran parte hartu zuen, eta berehala administrazio kontseiluaren presidente izendatu zuten. Halaber, Herri Batasunaren hastapenetan ere ibili zen udal hauteskundeei begira.
1980ko eta 1990eko hamarkadak
Madrilen diputatu izendatu zuten birritan (1989-1993 eta 1993-1996), Gasteizen legebiltzarkide bi aldiz (1984-1986 eta 1986-1990) eta batzarkide Gipuzkoan birritan ere bai (1983-1987 eta 1987-1991). Azken tarte horretan Bergarako alkate berriro hautatu zen.
1989ko azaroaren 20an, bestela, diputatuaren kargua hartzearen bezperan, atentatua pairatu zuen Madrilgo hotel batean, Josu Muguruza hil zutenekoa eta Iñaki Esnaola larriki zaurituta izan zenekoa.
Gertaera latz hori gora-behera, 1990eko hamarkadan zehar hainbat bider lanetan ibili zen Espainiako Gobernua eta ETAren arteko konponbidea lortu nahian. Bide horretan, 1997an HBko Mahai Nazionalak erakunde armatuaren "Alternatiba Demokratikoa" dokumentua zabaltzeari ekin zion, eta horrek mahaikideei kartzelaratzea ekarri zien, tartean Elkoro zegoelarik. 20 hilabete eman zituen espetxean.
18/98 sumarioa
1998ko uztailean, "Egin"en itxiera ondoren, 18/98+ auzian ere inputatu zuen Auzitegi Nazionalak, orduan jadanik kartzelan bazegoen ere. Prozesu luze eta eztabaidatuaren ostean 24 urteko zigorra ezarri zioten, ahalik eta gogorrena.
2007an prostatako minbizia diagnostikatu zioten, prozesu judiziala bakarrik partzialki baldintzatu duena.
2009an Martuteneko kartzelan sartu zuten eta 2010ren urriaren 14an aske utzi zuten.
Natural Bridge (Alabama)
Natural Bridge Alabamako herri bat da. Winston konderrian kokatua dago. 2010ean 37 biztanle zituen, 33.2 kilometro koadrotan banatuta.
Parkesia noveboracensis
Parkesia noveboracensis Parkesia generoko animalia da. Hegaztien barruko Parulidae familian sailkatua dago.
Noe
Uholde Handia eta Noeren ontzia
Jainkoak, gizateria zigortzeko, mundura Uholde Handia bidali zuenean, Noeri eta haren leinuari bizia barkatzea erabaki zuen, hura gizon prestu bakarra zelako. Orduan, ontzi bat egiteko agindu zion, eta ontzi hartan sartzeko bere leinua eta animalia-mota bakoitzetik bina. Hala, uholdea igaro ondoren, urak atzeratu zirenean, Noeren ontzia Ararat mendian pausatu zen eta handik hedatu ziren berriro animalia-mota guztiak lurrean barrena.
Kamen bekatua eta Kanaanen madarikazioa
Behin, ardo gehiegi edan zuelarik, Noe lokartu zen eta biluzik geratu zen lur gainean; orduan, haren seme Semek eta Jafetek begirune handiz estali zuten, baina Kamek barre egin zion, egoera hartan ikusita. Itzarri zenean, Noek Sem eta Jafet bedeinkatu zituen, baina Kamen seme Kanaan madarikatu, Kanaanen madarikazioa esan ohi dena opa eginez. Hau da, bekatua Kamek egin zuen, baina Noeren madarikazioa haren semeari erori zitazien, Kanaani. Horregatik, Kamen madarikazioa edo Kanaanen madarikazioa esaten zaio Noek Kamen bekatua zigortzeagatik egindakoari.
Ferraioloita
Ferraioloita mineral bat da.
Ezaugarriak
Ferraioloita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Typhlops schmutzi
Typhlops schmutzi Typhlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Stephen Roche
Lorpenak
Bere lorpenik handienak Txirrindularitzako Munduko Txapelketa (1987) Frantziako Tourra (1987) Italiako Giroa (1987) irabaztea izan zen. Bestalde, bere ibilbidean zehar beste hainbat txirrindularitza lehiaketa eta txapelketa garrantzitsu ere irabazi izan ditu: Paris-Niza (1981), Romandiako Tourra (1982, 1984, 1987), Valoniako Sari Nagusia (1983), Arrateko Igoera (1984), Valentziako Erkidegoko Itzulia (1987), 1989ko Euskal Herriko Itzulia, Dunkerqueko Lau Egunak (1990), Setmana Catalana (1991) eta Nazioarteko Kriteriuma (1991).
2021eko Kaliforniako gobernadore kargugabetze hauteskundeak
'2021eko Kaliforniako gobernadore kargugabetze hauteskundeak 2021eko abuztuan hasi eta 2021eko irailaren 14an amaitu ziren, Kaliforniako boto-emaileek Gavin Newsom jarduneko gobernadore demokrata karguan mantentzea erabaki zutenean, 2019ko urtarriletik 2023ko urtarrilera bitarteko agintaldirako aukeratua.
Kargugabetzeak aurrera egin izan balu, galderaren bigarren zatian boto gehien lortu dituen ordezko hautagaiak hartuko zukeen kargua. Hauteskundeak 2020ko azaroko hauteskunde orokorretan erabilitako formatu berari jarraitu zion: abuztuan, konderriko hauteskunde-bulegoek boto-paper ofizial bat bidali zuten erroldatutako hautesle guztien posta helbidera, eta aukera eman zieten botoa posta bidez emateko hauteskunde egunean edo lehenago. 2020ko otsailean aurkeztu zen kargugabetze eskaera, eta 2020ko ekainetik 2021eko martxora bitartean sinadurak bildu ziren. Sinatzaileen ustez, Newsomen jokabide pertsonala eta COVID-19 pandemiaren kudeaketa okerra izan zen.
Kalifornian hautetsi bat kargugabetzeko boto-emaileek duten gaitasuna ustelkeria murrizteko Aro Aurrerakoian egindako erreforma demokratikoen emaitza da, 1911n bozketa-ekimena eta emakumeen sufragioa ezartzearekin batera indarrean jarritakoa. AEBetako historiako laugarren kargugabetze hauteskundeak izan ziren, eta Estatuko bigarrena 2003. urteko hauteskundeen ondoren, Gray Davis gobernadorearen kargugabetze arrakastatsua ekarri zuena, Arnold Schwarzeneggerrek ordezkatu zuena.
Kreischa
Kreischa Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Leguncia de Echebarria
Leguncia de Echebarria edo domna Leguncia Esceberriensis (XI.mendea) Durangoko (Turanko) Kondesa.
Biografia
Hainbat seme-alaba izan zituela uste da, haien artean, Juliana Núñez, Arabako Kondesa eta Lope Velaren, Aiarako jaunaren, lehenengo emaztea eta Leguncia Muñoz de Orsares, 1987an Donemiliaga Kukula-ko monastegiari hainbat ondasun eman zizkiona.
Hilobia
Elizaren San Martin eta Santa Marina kaperan bi sarkofago daude, eta, tradizioak dioenez, tenpluko fundatzaileen gorpu momifikatuak gordetzen zituzten, hau da, Munio Santxiz konde durangarrarena eta haren emazte Leguntzia andrearena. 1988an Kondesak burua galdu zuen, garai horretan erakunde publikoek ez zioten bestelako garrantziarik ematen ondarearen babesari eta hainbat profanazio eta lapurreta jazo ziren. Gertaeraren ondorioz, gorpuzkiak Bilboko Arkeologia Museora eraman zituzten. Garbiketa eta kontserbazio lanak medio, 2000. urteko ekainaren 8an gorpuzkiak sarkofagora bueltatu zituzten.
Unibertsoaren egitura eskala handian
Egituren karakterizazioa
Egituren eraketa izarren mailan hasten dela esan ohi da, hala ere, badira zeinbait kosmologo eskala honetan astrofisikari dagozkion egiturak gehitzen dituztenak. Izarrek galaxiak eratzen dituzte edo galaxiak osatzen dituzte, hauek ondoren kumuluen eta superkumuluen osagai bihurtzeko. Aipatu ditugun azken egiturak lurralde huts ikaragarriek banantzen dituzte. 1989. urteraino, zientzialari gehienak bat zetozen galaxia-kumulu birializatuak existentziak eratzen zituen egiturarik handienak zirela baieztatzeko orduan, gainera, unibertsoan gutxi gorabehera modu uniformean banatzen zirela ere onartzen zuten. Gauzak errotik aldatu ziren Margaret Gellerrek eta John Huchrak "Harresi Handia" aurkitu zutenean, gorriranzko lerraduraren inguruan egin ziren hainbat ikerketetako datuetan oinarrituta egin zuten aurkikuntza hori. "Harresi Handia" bezala deitzen den hori galaxien multzo erraldoi bat da, 500 milioi argi-urteko distantziara daudenak eta 200 milioi argi-urteko zabalera osatzen dutenak, 15 milioi argi-urteko sakonera baino ez dute ordea. Egitura honen aurkikuntza frogatzeak denbora handia eskatzen du, galaxia guztien posizioa aurkitu behar delako hiru dimentsioetan.
2003ko apirilean, beste eskala handiko egitura bat aurkitu zen, Sloanen Harresi Handia izenekoa. Hala ere, teknikoki ez da "egitura" bat, azken urteetan frogatu baita egitura osatu beharko luketen objektuek ez dutela elkarren arteko lotura grabitazionalik, nahiz eta aurkituak izan ziren unean lotura hori zutela uste izan. Espazioko hutsunerik handienetako bat Capricornioren hutsunea da, 230 milioi argi-urte inguruko diametroa du, gutxi gorabehera. 2007an ordea, beste hutsune erraldoi bat aurkitu zela plazaratu zen, Eridanus konstelazioan (ia mila milioi argi-urtera dago guregandik). Berez, 2004ean aurkitu zen hutsune hau eta WMAPen Gune Hotza bezala ezagutu izan zen.
Azken aldian egin diren hainbat ikerketek unibertsoko hutsuneek burbuila itxura dutela pentsatzera eraman gaituzte. Hauek galaxiek osatutako filamentuek banatzen dituztela esan genezake.
Gure inguruaren astrokartografia
Virgo konstelazioan kokatzen den superkumuluaren erdialdean grabitazio-anomalia bat dago, Erakarle Handia bezala ere ezaguna dena, anomalia honek galaxien mugimenduari eragiten dio ehunka milioika argi-urteko tamaina duen zonalde batean. Galaxia horiek guztiak gorrirantz lerratuta daude, beraz, Hubbleren legearen arabera, guregandik urruntzen dihardute eta ez hori bakarrik, beraien artean ere urruntzen ari dira. Galaxia hauek dituzten gorriranzko lerraduren bariazioei esker, badakigu hainbat milaka galaxien masa duen konzentrazio bat dagoela superkumulu horretan. Azken finean, galaxia horietatik "hurbil" masa ikaragarria duen "zerbait" dago, haien norabidea aldatzeaz arduratzen dena. Erakarle Handia, 1986an aurkitua, guregandik 150 milioi eta 250 milioi argi-urte artean kokaturik dago (250 milioi urtera dagoela esaten dute azken ikerketek), Hydra eta Centaurus konstelazioak aurki ditzakegun norabide berdinera jo behar dugu aipatutako masa-multzo misteriotsua topatzeko. Bere inguruan galaxia zahar asko aurki ditzakegu, haietatik asko elkarren arteko talkak pairatzen ari dira eta batzuk, irrati-uhin kantitate handiak igortzen ari dira.
Behaketak
Unibertsoaren eskala handiko egituraren beste adierazle bat "Lymanen alfa basoa" da. Absorzio edo xurgatze-lerroen multzo handi bat da, quasarren argiaren lerro espektraletan agertzen direnak, honek galaxia-arteko gasez (gehienbat hidrogenoa) osaturik dauden orri handien existentzia adierazten digu edo behintzat, zientzialariek horrela interpretatzen dute. Orri hauek galaxia berrien sorkuntza edo eraketarekin lotuta daudela dirudi.
Egiturak eskala kosmiko batean deskribatzeko orduan arduratsuak izan behar gara, izan ere, eskala horretan ikusi edo antzematen ditugun gauza guztiak ez dira diruditenak. Grabitateak eragiten duen argiaren makurdurak (leiar edo lente grabitazionalak), emaitza gisa beste iturri batera zuzenduta daudela ematen duten argazkiak lortzera eraman gaitzake. Hau hondoan dauden objektuen errua da, adibidez, galaxiak. Objektu hauek beraien inguruko espazioa kurbatzen dute (erlatibotasun orokorrean aurresaten den bezala), beraien ingurutik igarotzen diren argi izpien norabidea aldatuz. Lente grabitazional indartsuek batzuetan urruneko galaxiak anplifikatu ditzakete, horrela, errazagoak dira atzemateko.
Unibertsoaren eskala handiko egitura desberdina ikusten da galaxia urrunak gorriranzko lerrakuntzarekin bakarrik neurtzen baditugu. Adibidez, galaxia-kumulu baten atzean dauden galaxiak harengana erakarriak izaten dira, ondoren hauetan erortzeko eta horrela, urdinerantz apur bat desplazatzeko (kumulurik ez bazuten izango zuten egoerarekin alderatuta), hurbileko zonaldeetan aldiz, gauza guztiak zertxobait gorrirantz desplazatuak ikusten dira. Esandakoa jakinda, laburbilduz, kumulu baten ingurunea zertxobait zapalduta bezala ikusiko zen distantziak gorriranzko lerrakuntzarekin neurtuko balira. Kontrako efektu bat gertatzen da kumuluaren barnean dauden galaxiekin: galaxiek ausazko mugimendu bat dute kumuluaren erdigunearen inguruan eta aipatutako mugimenduak gorriranzko lerrakuntzak bihurtzen direnean, kumulua berez dena baino luzeagoa bezala ikusiko zen. Honek Jainkoaren behatza bezala ezagutzen dena sortzen du: galaxiaz osaturiko kate luze bat (noski, ilusio bat da) Lurretik nonbaitera destatzen duena.
Alice May Douglas
Alice May Douglas (Bath, Amerikako Estatu Batuak, 1865eko ekainaren 28a-1943ko urtarrilaren 6a) idazle, poeta eta argitaratzaile estatubatuarra izan zen. Haur literatura landu zuen. Erlijioaren ikuspuntutik metodista zen.
Obra
Hemen bakarrik bere lan garrantzitsuenak jasoko ditugu:
Naoto Kamifukumoto
Naoto Kamifukumoto (上福元 直人, 1989ko azaroaren 17a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Oita Trinita.
Krema
Krema izan daiteke:
Tvrdomestice
Tvrdomestice Eslovakiako udalerri bat da, Topoľčanyko barrutian kokatuta. 8,79 km²ko azalera du eta 450 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1280. urtekoa da.
Ignaz Seipel
Ignaz Seipel (Viena, Austria-Hungariako Inperioa, 1876ko uztailaren 19a - Pernitz, Berndorfetik hurbil, Austria, 1932ko abuztuaren 2a) Austriako estatu-gizona eta apaiza izan zen.
Biografia
1899an egin zen apaiz, eta teologia irakatsi zuen Salzburgon (1909) eta Vienan (1917). 1918an Gizarte Aurreikuspeneko ministro izendatu zuten, 1919an diputatu hautatu zuten, eta 1921ean Alderdi Sozial Kristauko lehendakari egin zuten.
1922an Austriako kantziler hautatua izan ondoren, ekonomia-neurri zorrotzak ezarri zituen. Austriako finantza-krisia gainditu zuen, eta diru berria kaleratu zuen. 1924an atentatu bat jasan zuen, eta kargua utzi zuen. 1926an kantzelaritzara itzuli zen, legebiltzarra indargabetu zuen, eta hauteskundeak antolatu zituen. Urte bereko hauteskundeetan garaile irten ondoren, gogor zapaldu zuen 1927. urteko Vienako sozialisten matxinada. Azken urteetan Kanpo Arazoetarako ministro izan zen.
Martés
Martés (aragoieraz eta Martés) Canal de Berdún udalerriko herria da, Jazetania eskualdean dagoena. 626 metroko altueran dago eta bere toponimoa jada 948. urteko agirietan agertzen da.
Micrognathus crinitus
Micrognathus crinitus Micrognathus generoko animalia da. Arrainen barruko Syngnathidae familian sailkatzen da.
Ernesto Sabato
Ernesto Sabato (Rojas, Buenos Aires, 1911ko ekainaren 24 - Santos Lugares, Buenos Aires Handia, 2011ko apirilaren 30a) argentinar idazle, saiakeragile, fisikari eta pintorea izan zen. 1984an Miguel de Cervantes saria eman zioten.
Nauvoo (Alabama)
Nauvoo Alabamako herri bat da. Walker konderrian kokatua dago. 2010ean 221 biztanle zituen, 86.2 kilometro koadrotan banatuta.
Ernesto Sabato
Bizitza eta lanak
Fisika eta matematikako ikasketak egin zituen La Platako unibertsitatean, eta Parisko Sorbonne Unibertsitatean eta Curie Institutuan eta Massachusettsen jarraitu zituen. Argentinara itzulirik, La Platako unibertsitateko irakasle izan zen 1940-1945 bitartean. Bigarren Mundu Gerraren ostean, zientziarenganako fedea galdu zuen eta idazteari ekin zion. Garai hartan hasi zen literatura lanak idazten La Nación egunkarian. 1945ean unibertsitateko kargua utzi behar izan zuen, Perónen gobernuaren aurkakoa zelako, eta urte hartan bertan idatzi zuen Uno y el universo (Bat eta unibertsoa), filosofia, politika eta gizarte gaiei buruzko aforismo eta ohar bilduma. 1947an El Túnel (Tunela) eleberria idatzi zuen. Lan hark ospetsu egin zuen nazioartean. Eleberri horretako protagonista besterekin harremanetan jartzeko erabateko ezintasuna duen antiheroia da, giza izatearen absurduaren aurrean bere baitara biltzen dena.
1955ean, Perónen agintea amaiturik, El otro rostro del peronismo (Peronismoaren beste aurpegia) idatzi zuen. Liburu hura eta El caso Sábato (1956, Sábato auzia), ezinbesteko dira Perónen mugimenduaren benetako izaera ezagutzeko. 1961ean idatzi zuen bigarren eleberria, Sobre héroes y tumbas (Heroiei eta hilobiei buruz). Saiakera liburuetan landutako psikologia eta filosofia gaiak gorpuztu zituen eleberri horretan. 1968an, Alain Robbe-Grillet, Jorge Luis Borges eta Jean-Paul Sartre idazleei buruzko lan kritiko bat idatzi zuen, Tres aproximaciones a la literatura de nuestro tiempo (Gaurko literaturara hurbiltzeko hiru saio). 1974an Abaddón el exterminador (Abaddón deuseztatzailea) eleberria idatzi zuen eta 1983an Nunca más (Inoiz ez berriro).
Itapeva (Minas Gerais)
Itapeva Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Vermivora bachmanii
Vermivora bachmanii Vermivora generoko animalia da. Hegaztien barruko Parulidae familian sailkatua dago.
Itambaracá
Itambaracá Brasilgo udalerri bat da, Paraná estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Gazdaganites
Gazdaganites ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Albiarrean, hau da, orain dela 112 milioi urtetik 99,6 milioi urtera gutxi gorabehera. Lehen agerpena Albiarreko goiko estratuetan eman zen.
Echinosaura panamensis
Echinosaura panamensis Echinosaura generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Rosenannon
, 'Ros an Onnen', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da.