cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vendémian
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 588 ziren, horien artean 438 aktiboak ziren eta 150 inaktiboak ziren. 438 pertsona aktiboetatik 384 lanean zeuden (228 gizon eta 156 emakume) eta 54 langabezian zeuden (15 gizon eta 39 emakume). 150 pertsona inaktiboetatik 51 erretiraturik zeuden, 50 ikasten zeuden eta 49 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Vendémian udalerrian 393 unitate fiskal zeuden, 977,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.902 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 40 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 11 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 16 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 4 igeltseroak, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 iturginak, 1 argiketaria, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Vendémian udalerrian 66 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.156 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Heber-Overgaard (Arizona)
Heber-Overgaard Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Navajo konderrian dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Bembibreko geltokia
Bembibre Espainiako Leongo probintziako tren geltoki bat da, udalerrian kokatuta dagoena.
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
37°2 le matin
37°2 le matin 1986ko Jean-Jacques Beineix frantziar zinema zuzendariaren film dramatikoa da, Philippe Djianen izen bereko eleberrian oinarrituta.
Argumentua
Zorg Gruissanen bizi den 30 urteko gizona da, bungalow batzuetan lan egiten duena. 19 urteko Betty emakume oldarkorra ezagutuko du eta biek afera bat izango dute.
Spavinaw (Oklahoma)
Spavinaw Oklahomako herri bat da. Mayes konderrian kokatua dago. 2010ean 437 biztanle zituen, 0.97 kilometro koadrotan banatuta.
Estauroteka
Estauroteka ( σταυρός, gurutzea, eta θήκη theke, edukiontzia) erlikia-ontzi kristau mota bat da, lignum crucis delakoak gordetzeko egina, hau da, Kristoren Gurutzearen zur zati edo ezpalak zaindu eta, bere kasuan, erakusteko egunak.
Jesukristo gurutziltzatu zan gurutzeari deitzen zaio Kristoren egiazko gurutzea. 4. mendearen amaieratik gurutzearen erlikiak kristautasunaren ikono eta objektu preziatu bihurtu ziren. Egur zatiak gordetzeko, bereziki balio handiko erlikia-ontzia bereziki landuak eta aberatsak egiteari ekin zitzaion, eta horiek dira estaurotekak,
Lafayette (Indiana)
Lafayette Indianako hiri bat da. Tippecanoe konderrian kokatua dago. 2010ean 67,140 biztanle zituen, 71.85 kilometro koadrotan banatuta.
Phillipsita-Na
Phillipsita-Na silikato motako minerala da.
Ezaugarriak
Phillipsita-Na silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 - 5 da.
Massa d'Albe
Massa d'Albe Italiako udalerri bat da. L'Aquilako probintzian kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Massa d'Albek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Shoegaze
Shoegaze estiloa (jatorriz Shoegazing) rock alternatiboaren azpigeneroa da. Erresuma Batuan 1980 urtetan sortu zen baina bere arrakasta nagusia 1990 eta 1991. urtetan eman zen. Izena prentsan sortu zen: horrelako taldeen partaideek lurrari begira jotzeko ohitura zuten, publikoari begiratu gabe, eta hortik izena zeren eta ingelesez "zapateei tinko begiratzen" esan nahi baitu "shoegaze" hitzak. Musikaren ikuspuntutik gitarrek protagonismo handia zuten, zaratatsuak baina, halaber, melodiotsuak, efektu ugarirekin: flanger, reverb edo chorus. Talde hauek oso giro berezia sortzen zuten, ilun eta malenkoniatsu, non abestiak xuxurlatzen zituzten.
Eraginak
Generoren lehengo taldeak, edo horrela aipatzen direnak, hauek dira: Cocteau Twins, The Jesus and Mary Chain, My Bloody Valentine, Spacemen eta Loop. Taldeek inspirazioa 60. urteetako beste generoetatik jaso zuten: garage rock, rock psikodeliko; garrantzi handia izan zuen zebait talde amerikarren eragina, Sonic Youth eta Dinosaur Jr esaterako. Eragin handia izan zuen, bestetik, My Bloody Valentine taldearen Isn't Anything albumak, bereziki abesti batek, "You Made Me Realise". Generoak izan zuen beste eraginak hauek izan ziren: The Velvet Underground, Siouxsie and the Banshees, Sonic Youth, Hüsker Dü, The Chameleons, The Cure, Galaxie 500, eta The Smiths.
Ondorengo urteak
2000ko hamarkadaren hasieran, blackgaze ere jaio zen, black metala eta shoegaze uztartzen zituen generoa; lerro horretan Alcest, Amesoeurs eta Deafheaven bezalako taldeak zeuden.
2010eko hamarkadaren hasieratik, talde berri eta gazteen bolada bat shoegaze estetikan inspiratu da: The Radio Dept, The Pains of Being Pure at Heart, A Place to Bury Strangers, No Age, The Big Pink, Vivian Girls, Bipolar Explorer, Spotlight Kid, Tamaryn, Amusement Parks on Fire, The Joy Formidable, The Away Days, Hitsujibungaku. Batzuek berpizte horri Nu gaze esaten diote.
Euskal Herrian Belako taldea dugu, 2011an sortua eta, nolabait, joera horretan aktiboa.
St Stephen's Green
Egitura
Parkeak itxura laukizuzena du, luzeran 550m eta zabaleran 450m dituena. Eraiki zen garaian inguratzen zuten kaleek hiriaren erdiguneko trafikoa bideratzen zuten, nahiz eta 2004an udalak kaleratutako araubidearen ondorioz aipatutako kaleetako trafikoa (St Stephen's Green North, St Stephen's Green South, St Stephen's Green East eta St Stephen's Green West hurrenez hurren) era nabarmenean murriztu den.
Historia
1663 arte padura bat izan zen abel hazkuntzarako erabiltzen zena. Urte horretan udalak parkea hesitu eta inguratzen zuten lurrak saltzea erabaki zuen. Georgiar estiloko etxeak eraikitzen hasi ziren inguruan eta XVIII mende bukaerarako Dublingo klase altuen auzo bihurtu zen. Arthur Guinnessen ekimenez 1877an St Stephen's Green parkeak dublindar guztiendako irekia izan behar zuela erabaki zuen parlamentuak.
Lokatz
Lokatza, basa edo lohia uraren eta sedimentuz, hauts partikulez eta buztinez osatutako lurraren arteko nahasketa semilikidoa da. Denbora geologikoaren poderioz, lokatz metaketa zaharrak, gogortu egiten dira, lutita bihurtuz.
Buenos Aires Handia
Buenos Aires Handia edo BHA (GBA gaztelaniaz), Buenos Aires hiriak eta inguruko udalerriek osatzen duten metropoli eremuari deritzo.
Metropoli eremua osatzen duten udalerriak
Guztira 31 udalerrik osatzen dute Buenos Aires Handia. Buenos Aires hiria gune nagusia da. Honen inguruan, Buenos Airesekin erabat elkarturik dauden beste 14 hiri kokatzen dira.
Lokatz
Lokatz bainua, ohi osagai bereziekin, osasun, edertasun edo gozamen arrazoiengatik erabiltzen da. Zerbitzu hau oso ohikoa da oraingo bainuetxeetan.
Petulanos spiloclistron
Petulanos spiloclistron Petulanos generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Anostomidae familian.
Buenos Aires Handia
Metropoli eremua osatzen duten udalerriak
Hauen inguruan, metropoli eremuan erabat elkartuta egon ez arren, Buenos Aires Handia osatzen duten beste 10 udalerri daude:
Lokatz
Sinonimoak
Hitz desberdin ugari daude "lokatz" hitzaren sinonimo gisa, gehienek ñabardura zehatz batzuk edukiz.
Buenos Aires Handia
Metropoli eremua osatzen duten udalerriak
Beste zortzi udalerrik, administratiboki Buenos Aires handian kokaturik egon ez arren, azalera eta biztanleriaren zati bat metropoli eremuan dute:
Egutegi errepublikanoa
Egutegi errepublikanoa (edo Frantziako Iraultzako egutegia) Frantziako Iraultza garaian asmatu eta Konbentzio Nazionalak 1793ko dekretu baten bidez indarrean jarritako egutegia da. 1793ko urriaren 5ean hasi eta 1805eko irailaren 9a arte egon zen indarrean. Egutegiaren lehen urtetzat 1792. urtea aukeratu zen, Errepublika urte hartantxe fundatu baitzen. Napoleonek agintea zuela, XIII. urteko Frutilisaren hamartehiko bigunez, hau da, 1805eko irailaren 9an, beste dekretu bat hedatu zen, egutegi zaharrera itzultzeko aginduz.
Lokatz
Sinonimoak
"Lohi" hitza lokatzen sinonimo orokor gisa hartu daiteke, nahiz eta material sedimentatuaren formazio handiak zehazteko erabili ohi den.
Egutegi errepublikanoa
Napoleonek boterea galdu eta gero, denbora labur batez berriz indarrean egon zen. Horren ondoren, 1871ko Parisko Komunan eta Mussoliniren agindupeko Italian 1922an erabili zen.
Lokatz
Sinonimoak
"Basa" hitza ere erabili daiteke. Honek ibai eta lakuen hondoan edota lur azpian aurki daitezkeen lokatz trinkoei egiten dio erreferentzia. Bertan, lurra lurpeko urekin nahasten da.
Egutegi errepublikanoa
Egitura
Iraultzak Frantzia laikoa eratu zuenez, egutegi gregoriotarra ez zen egokiena, kristautasunari oso lotuta baitzegoen. Sistema hamartarrera hurbildu nahirik, urtea 30 eguneko 12 hiletan banatu zuten. Hortaz, banatze horrekin bost egun solte geratzen ziren, bisurteetan sei. Urtea irailaren 22an hasten zen, udazkeneko ekinozioarekin batean.
Lokatz
Sinonimoak
Ura lur gainazalean zutik geratzean sortzen den lokatz itsaskorrari "idoi" esaten zaio. Honek lokatzak baino koherentzia likidoagoa izan ohi du eta ibaien eta lakuen ertzeetan zein euria egiten duen lur eremuetan aurki daiteke. Beraz, "idoi" hitza ere lokatzaren sinonimo gisa erabili ohi da.
Egutegi errepublikanoa
Egitura
Mauleko udal kontseiluko kide batek egutegia euskaratu zuen, Konbentzio Nazionalaren garaiko beste hainbat agirirekin egin zen bezala. Hala, Çaspigerren ourtheko Qhoundaderra izenarekin, zazpigarren urteko (1799) egutegi errepublikanoa euskaraz eman zen argitara.
Lokatz
Erabilera
Lokatzaren erabilerak oso anitzak dira:
Egutegi errepublikanoa
Asteak
Hilabeteko lehen hamarteak "hamarle" izena zuen; bigarren hamarteak, "hamartebi"; eta hirugarrenak, "hamartehi".
Hilak
Frutilis hila amaitutakoan, bost eguneko jai nazionalak egiten ziren. Jai horiek hasieran les Sans-Culottides izenarekin ezagutu ziren, baina III. urtearen ondoren (1795), jours complémentaires izena hartu zuten, euskaraz "bethagail egunak":
Lokatz
Lokatza eskulanetan
Buztina eskulanak edo bestelako dekorazio piezak egiteko material gisa ere erabil daiteke; adibidez, lokatzezko loreontzi ak, zopa platerak, edalontzi ak, mahai-tresnak, etab.
Egutegi errepublikanoa
Bitxikeriak
Frantziako egungo dokumentu ofizialetan, jatorrian jarri zitzaien datarekin aipatzen dira egutegi errepublikanoa indarrean izan zen urteetan onartutako legeak.
Lokatz
Beste erabilpen batzuk
Egunerokotasunean erabiltzen ditugun tresna k.
Zoologia
Animalia batzuek, hala nola elefante ek, lokatza erabiltzen dute parasito en, intsektu en eta eguzki erradiazio aren aurkako babes gisa. Gainera, lokatzek biotopo garrantzitsuak izan ohi dituzte ekosistema desberdinetan.
Melipona beecheii-k, maiek Xunán kab deitzen zioten eztenik gabeko erle espezie amerikarra, buztina zuhaitzen eta propoliaren erretxina rekin nahasten du, egitura emateko abaraska zati batzuk estaltzen dituen konposatua lortzeko. Era berean, nahaste horretatik, Cera de Campeche deituriko itsasgarri natural bat lortzen da, kola gisa eta egurra babesteko ere erabiltzen dena.
3825 Nürnberg
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1967 UR izena zeraman. Ondoren Nürnberg omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3825 Nürnberg asteroidearen orbitak batezbeste 3,14 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,589 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,69 distantziara. Eszentrikotasuna 0,175 da, eta makurdura orbitala 1,04ºkoa da.
Eguzkiaren energia
''Artikulu hau eguzkiaren argia elektrizitate bihurtzearen inguruan da. Ikuspuntu zabalago baterako kontsultatu Eguzki-energia.''
Eguzkiaren energia eguzkiaren argia elektrizitate bihurtzean datza, zuzenean sistema fotovoltaikoa (PV) erabiliz, edo zeharka eguzkiaren energia kontzentratuz leiarren edo ispiluen bidez.
Hasiera
1970eko hamarkadan eguzkiaren energia sateliteetan erabili ohi zen, baina kostua ez zen egokia ohiko aplikazioetarako. 1974an egindako estimazioen arabera Ipar Amerikan sei etxe pribatu baino ez ziren berotzen edo hozten eguzkiaren energian oinarritutako sistemekin. Hala ere, 1973ko petrolioaren krisiak eta 1979ko energia-krisiak energia-politiken berrantolaketa eragin zuten mundu osoan, eta interesa berpiztu zen eguzki-teknologien garapenean.
1970-1983 epean, sistema fotovoltaikoen instalazioak azkar hedatu ziren. Estatu Batuetan, Jimmy Carter presidenteak AEBetako energiaren %20a eguzki-energiaren bidez ekoizteko helburua ezarri zuen 2000. urterako, baina haren ondorengoak, Ronald Reaganek, kendu zuen energia berriztagarrien ikerketarako finantziazioa. 1980ko hamarkadaren hasieran petrolioaren prezioak jaitsi zirenean, energia fotovoltaikoaren inguruko interesa moderatu egin zen 1984tik 1996ra bitartean.
Erroizpe-Ulizar mendilerroa
Erroizpe-Ulizar mendilerroa Gipuzkoa eta Nafarroa Behera artean dagoen mendilerro bat da. Bere punturik altuena Ulizar mendia da, 868 metrorekin. Mendilerroan dauden Erroizpe eta Ulizar mendiek ematen diote izena mendilerroari.
Eguzkiaren energia
1996-2010
Laurogeita hamarreko hamarkadaren erdialdean, etxebizitzetako eta merkataritzako sabaietan eguzkiaren energiak bultzada izan zuen, zentral fotovoltaikoen bidez batez ere.
2000 urtearen hasieran, tarifak ezartzeko garaian energia berriztagarriei emandako lehentasunak areagotu egin zituen eguzkiaren energian egindako inbertsioak.
2010eko hamarkada
Hainbat urtez, eguzki-energia fotovoltaikoaren munduko hazkunde handiena Europak bultzatua izan zen, baina gero Asiara hedatu zen, bereziki Txinara eta Japoniara; eta pixkanaka mundu osoko gero eta herrialde eta eskualde gehiagotara. Fabrikatzaile handienak Txinan zeuden.
2020ko hamarkada
Materialen kostua igo arren, hala nola polisilizioarena,2021–2022ko munduko energia-krisiaren garaian; beste energia-iturri batzuen kostua, hala nola gas naturalarena, are gehiago igo zen, eta eguzki-energia bihurtu zen herrialde askotako energia-iturririk merkeena. 2022rako 1 TW potentzia zegoen instalatuta.
Aurreikuspena
2021eko azterketa baten arabera, sabaietako eguzki-panelen elektrizitatea sortzeko munduko potentziala urteko 27 PWh-koa dela kalkulatzen da, eta kostua $40 (Asia) eta $240 (AEBak, Europa) artekoa.
Produktibitatea kokapenaren arabera
Eskualde bateko eguzki-energiaren produktibitatea eguzki-irradiazioaren araberakoa da. Irradiazio hori aldatu egiten da egunean eta urtean zehar, latitudeak eta klimak eragin handia dutela. Hainbat aldagai daude: giro-tenperatura, haizearen abiadura, eguzkiaren espektroa eta beste faktore batzuk.
Lurreko energia eolikoa da elektrizitate-iturri merkeena Eurasiako iparraldean, Kanadan eta Estatu Batuetako zati batzuetan, baita Argentinako Patagonian ere. Munduko beste leku askotan, berriz, eguzki-energia da nagusiki merkeena (edo haize-energiaren, eguzki-energiaren eta karbono-emisio gutxiko energiaren konbinazioa).
Iruditan agertzen dira eguzki-irradiazioaren zenbait neurri:
Autokontsumoa
Eguzkiaren energiaren autokontsumoaren kasuetan, amortizazio-denbora sarean erosten ez den elektrizitate-kopuruaren arabera kalkulatzen da. Hala ere, kasu askotan, sorkuntza- eta kontsumo-ereduak ez datoz bat, eta energia guztia edo zati bat sarera itzultzen da. Halakoetan elektrizitatea saldu egiten da, eta beste une batzuetan, energia saretik hartzen denean, elektrizitatea erosi egiten da. Ezarritako kostu eta prezio erlatiboek eragina dute erabaki ekonomiak hartzean. Merkatu askotan, saldutako elektrizitate fotovoltaikoaren truke ordaindutako prezioa erositako elektrizitatearen prezioa baino askoz txikiagoa da.
Energiaren prezioak, pizgarriak eta zergak
Pizgarri-politiken jatorrizko helburu politikoa industriaren hasierako hedapena, eskala txikian, laguntzea izan zen, eta geroago, kostua sareko beste iturrien gainetik zegoenean, industriari lagundu zitzaion sareko beste kostuekin parekotasuna lortzeko beharrezkoak ziren eskala-ekonomia bultzatuz. Helburu hori lortu zenetik, pizgarri-politika berriak aplikatzen dira energia-burujabetza nazionala sustatzeko, goi-teknologietan enplegua sustatzeko eta CO2 emisioak murrizteko.
Sareko integrazioa
Mundu osoan ekoizten den elektrizitate gehiena berehala erabiltzen da, sorkuntza tradizionalak eskaerara egokitu daitezkeelako eta biltegiratzea garestiagoa izaten delako. Eguzkiaren energia nahiz energia eolikoa energia berriztagarri aldakorreko iturriak dira. Eguzkiaren energia gauez sortzerik ez dagoenez, energia metatzea arazo garrantzitsua izan daiteke. Aldakorra izan arren, eguneko orduaren, kokapenaren eta urtaroen arabera aurreikus daiteke.
Ohiko presa hidroelektrikoek oso ondo funtzionatzen dute eguzki-energiarekin konbinatuta. Ponpak biltegiratzeko hidroelektrizitateak eguzki-energia erabil dezake ura depositu altu batera ponpatzeko egun eguzkitsuetan. Orduan, energia gauez eta eguraldi txarra dagoean berreskuratzen da ura instalazio hidroelektriko batetik biltegi txiki batera askatzean, eta han zikloa berriz has daiteke.
Energia biltegiratzea
Sistema fotovoltaikoetan bateriak erabili ohi dira gehiegizko elektrizitatea metatzeko. Energia fotovoltaikoko sistema sarera konektatuta dagoenean, gehiegizko elektrizitatea sare elektrikora bidal daiteke.
Gaur egungo sistema fotovoltaikoetan erabiltzen diren baterien teknologia arrunten artean daude nikel-kadmiozkoa, berun-azidozkoa, nikel-hidrurozkoa eta litio-ioizkoa. Litio-ioizko (li-ioi) bateriek etorkizun hurbilean berun-azidozkoak ordezkatzeko ahalmena dute; izan ere, asko ari dira garatzen, eta prezio apalagoak espero dira.
Gainera, auto elektrikoen li-ioi bateriak etorkizuneko biltegiratze-gailu gisa erabil daitezke ibilgailu elektrikoen sare batean. Ibilgailu gehienak, batez beste, denboraren %95 aparkatuta daudenez, bateriak erabil litezke elektrizitatea autotik sarera joan dadin eta alderantziz.
Ondorioak ingurumenean
Eguzkiaren energia oso proportzio txikian dago instalazio kontzentratuetan. Kontzentratutako instalazioetan ur gehiago kontsumitzen da gaseko instalazioetan baino. Hori arazo bat izan daiteke, ezen kontzentrazio horiek argitasun indartsua behar duenez sarritan basamortuetan eraikitzen da.
Eguzkiaren energia erregai fosilen elektrizitatea baino garbiagoa da: ez du emisio kaltegarririk sortzen funtzionatzen duen bitartean, baina panelen ekoizpenak kutsadura sortzen du.
2018ko Bizkaiko Bertsolari Txapelketa
2018ko Bizkaiko Bertsolari Txapelketa urriaren 6 eta abenduaren 15ean bitartean jokatu zen eta aurreneko aldiz emakumezko batek irabazi zuen, Onintza Enbeitak hain zuzen ere. Lehiaketa 39 bertsolarirekin hasi zen eta honek 9 saio izan zituen: 5 kanporaketa, 3 finalaurreko eta finala. Finala abenduaren 15ean jokatu zen Bilboko Bilbao Arena pabilioian.
Gernika-Lumo
Gernika-Lumoko saioa lehen kanporaketa izan zen. 2018ko urriaren 6an jokatu zen Lizeo Antzokian eta ekitaldiak 200 bertsozaletik gora bildu zituen. Imanol Uriak irabazi zuen saioa, finalaurrekoetarako zuzenean sailkatuz.
Santurtzi
Santurtziko saioa bigarren kanporaketa izan zen. 2018ko urriaren 14an jokatu zen Serantes Kultur Aretoan eta Malen Amenabar atera zen garaile, finalaurrekoetarako zuzenean sailkatuz.
Zornotza
Zornotzako saioa hirugarren kanporaketa izan zen. Zornotza Aretoan egin zen 2018ko urriaren 21ean, 17:00etan.
Plentzia
Plentziako saioa laugarren kanporaketa izan zen. Jai Alai frontoian egin zen 2018ko urriaren 28an, 17:00etan.
Berriatua
Berriatuako saioa bosgarren kanporaketa izan zen. Mendibarren frontoian egin zen 2018ko azaroaren 4an, 17:00etan.
Berriz
Berrizko saioa lehen finalaurrekoa zen eta Herriko pilotalekuan egin zen 2018ko azaroaren 18an, 17:00etan.
Igorre
Igorreko saioa bigarren finalaurrekoa zen eta Udal kiroldegian egin zen 2018ko azaroaren 25ean, 17:00etan.
Lekeitio
Lekeitioko saioa hirugarren finalaurrekoa zen eta Santi Brouard kiroldegian egin zen 2018ko abenduaren 1ean, 17:00etan.
Bilbo
Bilboko saioa txapelketaren finala zen eta Bilbao Arena pabilioian egin zen 2018ko abenduaren 15ean, 17:00etan.
Rilly-la-Montagne
Rilly-la-Montagne Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Rilly-la-Montagne udalerrian erroldatutako biztanleak 1.054 ziren. Familiak 420 ziren, horien artean 100 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 64 bakarrik bizi ziren emakumeak), 124 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 164 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 32 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 463 etxebizitza zeuden, 422 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 31 hutsik zeuden. 403 etxeak ziren eta 59 apartamentuak ziren. 422 etxebizitza nagusietatik 330 bere jabearen bizilekua ziren, 71 alokairuan okupaturik zeuden eta 21 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 18 etxek bi zituzten, 42 etxek hiru zituzten, 84 etxek lau zituzten eta 274 etxek bost zituzten. 311 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 195 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 190 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 703 ziren, horien artean 532 aktiboak ziren eta 171 inaktiboak ziren. 532 pertsona aktiboetatik 510 lanean zeuden (277 gizon eta 233 emakume) eta 22 langabezian zeuden (12 gizon eta 10 emakume). 171 pertsona inaktiboetatik 54 erretiraturik zeuden, 77 ikasten zeuden eta 40 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Rilly-la-Montagne udalerrian 416 unitate fiskal zeuden, 1.045,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 26.261 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 72 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 8 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 6 eraikuntza enpresak ziren, 16 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 14 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 posta bulegoa, 1 banku bulegoa, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 igeltseroak, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia, 2 higiezinen agentziak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 brikolaje denda handia zen, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.
2000. urtean Rilly-la-Montagne udalerrian 132 nekazaritza-ustiategi zeuden, 408 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1  eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Rilly-la-Montagne udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 325 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
NA-2160
edo Isoko Gaineko errepidea Nafarroa Garaiko errepide bat da. Errepidea foru errepidea lotzen du.
Errepidea 3,65 kilometrokoa da.
Historia
errepideko ibilbide zaharra da errepidea.
Udalerriak
Hauek dira errepideak zeharkatzen dituen udalerriak:
Donostiako Realaren zubia
Zubia 2010eko uztailaren 24an ireki zuten, eta aurretik leku horretan bertan zegoen Burdin zubia ordezkatu zuen. Hala ere, azken honen egitura historikoa mantendu egin zuten.
Realaren zubia trenbidearekiko paraleloan doa, 3,25 metroko lau errei ditu, guztiak noranzko berdinean, baina horietako bik Urumeako Autobidera daramate eta beste biak Irun eta Loiolako auzoa lotzen dituen saihesbidera doaz.
Eraikuntza lanek bi urte iraun dute eta 4,5 milioi euro ordaindu behar izan dituzte. Guztia Donostiako Udalak eta Gipuzkoako Foru Aldundiak ordaindu dute.
Ephippiger
Ephippiger intsektu bat da matxinsalto adarluzeen generokoa. Berthold-ek deskribatu zuen 1827an, Tettigoniidae familiakoa da, Bradyporinae azpifamiliakoa.
Deskribapena
Genero honetako matxinsaltoek oso hego txikiak dituzte, eta bizkareko pronotum-aren antza zela batena da (latinezko ephippium izenaren esannahia 'zaldi baten gainean esertzeko zela' da).
Ephippiger espezieen hegal atrofiatuak ez dira hegan egiteko egokiak eta soinuak igortzeko soilik erabiltzen dira (estridulazioa).
Banaketa
Genero honetako espezieak Euskal Herriaz gain, Austria, Belgika, Kroazia, Txekiar Errepublika, Frantzia, Alemania, Italia, Errumania, Espainia, Iran eta Suitzan daude.
Chen-Ning Yang
Chen-Ning Yang edo Yang Zhenning (Hefei, Anhui, Txina, ) txinatar fisikaria da. 1945ean Estatu Batuetara erbesteratu zen eta Chicagoko Unibertsitatean ikasketak egin zituen. Fisika nuklearrean aditua da eta oinarrizko zatikiei buruzko ikerketak egin ditu. 1957an Fisikako Nobel saria irabazi zuen Tsung Dao Leerekin batera, atomoaz behetiko zatiki batzuek paritatearen legeak ez dituztela betetzen azaldu zutelako. 1966an Txinara itzuli zen, eta garrantzi handiko ikerketa nuklearretan parte hartu du harrezkero.
Xosé Humberto Baena
Xosé Humberto Baena (Vigo, 1950 - Hoyo de Manzanares, 1975eko irailaren 27a), Frente Revolucionario Antifascista y Patriota talde armatuaren kidea izan zen Francisco Francoren diktadura garaian. ETA erakunde armatuko Juan Paredes Manot (ezizenez, Txiki) eta Angel Otaegi kideak, FRAP erakunde armatuko José Luis Sánchez Bravo eta Ramón García Sanz kideekin batera fusilatu zuten, guda-kontseilu batean epaitu ondoren. Fusilatzeak gizarte erreakzio eta protesta biziak eragin zituen Euskal Herrian, Espainian eta nazioartean. Baena Madrilgo Hoyo de Manzanares herrian hil zuten.
Gerra-kontseiluak eta kondenak
Irailaren 11 eta 12an, FRAPeko kideen aurkako gerra-kontseilu sumarisimoa egin zen Madrilen. Arrazoia 1975eko uztailaren 14an egindako atentatua izan zen, Lucio Rodríguez poliziaren hilketa, alegia. Bost kide epaitu zituzten eta haietako hiru heriotza zigor rera kondenatu. Manuel Blanco Chivite eta Vladimiro Fernández Tovar barkatu eta kartzela zigorra bete behar izan zuten, baina Xosé Humberto Baena Alonso Hoyo de Manzanaresen (Madril) fusilatu zuten. Epaitutako beste bi kideek ere kartzela zigor handiak jaso zituzten: 30 urte Pablo Mayoral Ruedak eta 25 Fernando Sierra Marcok.
Uda hartan hamaika pertsonak jaso zuten heriotza zigorra. Hala ere, irailaren 26ko Ministro-kontseiluak kondenatutako sei barkatu zituen eta beste bostei ezarritako zigorrak betetzeko agindu. Exekuzioak, Baenaren kasu, biharamunean egin ziren.
Fusilamenduak bertan behera uzteko saiakerak
Saiakera asko egin ziren exekuzioak bertan behera uzteko. Bartzelonako Abokatu Elkargoan protesta bat baino gehiago egon zen eta Vatikanoak ere mugimenduak egin zituen. Paulo VI.ak klementzia eskatzen zuen mezua bidali zuen. Suediako lehen ministro Olof Palme Stockholmeko kaleetara atera zen, kondenatuen familientzako laguntza eske. Nicolás Franco diktadorearen anaiak ere ondo pentsatzeko eskatu zion eta Otaegiren amak Jubany kardenala, Iniesta apezpikua eta Vicente Enrique y Tarancón kardinala bisitatu zituen.
Exekuzioa
Irailaren 27an bete ziren indultua ez zuten jaso heriotza zigorrak, Baenarena tartean, Hoyo de Manzanaresen (Madril) burututakoa, José Luis Sánchez Bravo eta Ramón García Sanz militanteekin batera. Xosé Humberto Baena Alonsok hogeita lau urte zituen.
Hoyo de Manzanaresen fusilamenduak hamar goardia zibil edo polizi, sarjentu bat eta teniente batek osatzen zituzten hiru tropelek egin zituzten, denak borondatez. 09:10ean, poliziek Ramón García Sanz fusilatu zuten. Handik hogei minutura, José Luis Sánchez Bravo eta, handik gutxira, Xosé Humberto Baena. 10:05ean, dena bukatuta zegoen, jada. Exekuzio publikoa zen, baina familiak ezin izan zuen bertan egon. Erretorea izan zen gertuko bakarra eta horrela kontatu zuen une latz hura: Goiz hartan bertan eman zien lur hiru gorpuei Hoyo de Manzanaresen. Geroago, Sánchez Bravoren hondakinak Murciara eraman ziren eta García Sanzenak, berriz, Madrilgo kanposantu zibilera.
Protestak
Salbuespen egoeran zegoen Euskal Herrian, greba orokorrerako deia egin zuten eta arrakastaz jarraitu zioten, paroak zabaldu ziren espainiar hiri askotan eta exekuzioak kondenatzen zituzten protestak mundu osoan.
Chistian Grobet suitzar abokatuak epaiketetan izandako irregulartasunak salatu zituen. Txikiren gerra-kontseiluan behatzaile izan zen Giza-Eskubideen Nazioarteko Federazioaren eta Giza-Eskubideen aldeko Suitzar Ligaren izenean eta horrela zion irailaren 12ko informean:
Voici
Voici Frantziako bihotzeko astekaria da. 1987n sortua, egun Bertelsmann/Gruner + Jahr alemaniar taldekoa da. 2009 herrialdeko hirugarren aldizkaririk salduena izan zen.
Xosé Humberto Baena
Protestak
Luis Echeverría Mexikoko lehendakariak Espainia Nazio Batuen Erakundetik botatzea eskatu zuen eta mendebaldeko 12 herrialdek enbaxadoreak erretiratu zituzten Madrildik. Hiri bat baino gehiagotan, manifestariek espainiar enbaxadari eraso egin zioten eta Lisboakoa, adibidez, erre egin zuten.
Erregimenak manifestazio erraldoiarekin erantzun zuen, elkartasuna erakutsiz. José Ignacio San Martín teniente koronelak prestatu zuen eta fisikoki oso ahul agertzen zen Francisco Franco -azken agerraldi publikoa izango zuen-, orduan Asturiasko printze zen Joan Karlos Borboikoaren ondoan.
Lege erreklamazioak
Humberto Baenaren familiak behin eta berriro afera ez ixteko saiakerak egin ditu. . Erreklamazio horien oinarria testigu batean datza zeren eta horrek ez zuen Baena inor hiltzen ikusi. Baenaren familiak ere afera NBEra eraman zuten.
Beste argumentua Baenak pairatutako torturak izan ziren. Epaiketan bertan aitortu zuen. Halaber, alde batetik bere militantzia onartzen bazuen ere, ez zuen onartu haren kontra azaltzen ziren gertaeretan parte hartua izanik.
Antigny (Vendée)
Antigny Frantziako udalerri bat da, Vendée departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Antigny udalerrian erroldatutako biztanleak 1.016 ziren. Familiak 396 ziren, horien artean 104 pertsona bakarrekoak ziren (52 bakarrik bizi ziren gizonak eta 52 bakarrik bizi ziren emakumeak), 136 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 136 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 20 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Antigny udalerrian 410 unitate fiskal zeuden, 986,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.949 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 14 zerbitzu publikoetatik, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 margolaria, 2 zurginak, 3 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra altzari denda bat zen.
2000. urtean Antigny udalerrian 45 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.836 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Reiko Kuroda
Reiko Kuroda (黒田玲子)(Sendai, 1947ko urriaren 7a) japoniar kimikaria da, kimika organikoan eta ez-organikoan molekulen kiraltasunaren inguruko ikerketak egin dituena.
Ibilbidea
Tokioko Unibertsitatean Kimika ikasketetan doktoratu ondoren Londresko King's Collegen eta Minbizi Ikerketa Zentruan egin zuen lan. 1986an Tokiora itzuli zen eta Unibertsitateko Zientzia departamentuko irakasle bihurtu zen.
Tokioko Unibertsitatean Zientzia Interpretazioa Lantzeko Programa ezarri zuen. 2006an Cambridgeko Kristalografia Data Zenturko buru izan zen eta Nazioarteko Zientzia Batzordeko lehendakari ordea ere izan da.
Ségalas (Pirinio Garaiak)
Biztanleria
2007an Ségalas udalerrian erroldatutako biztanleak 89 ziren. Familiak 36 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Andrey Amador
Andrey Amador (San Jose, 1986ko abuztuaren 29a), Kosta Rikako txirrindularia da. Bere herrialdeko lehen txirrindularia da Itzuli Handi etako lider maillota jazten eta, baita, etapa irabazten ere. Hau guztia, Italiako Giroa n lortu du, eta baita, lehenengo hamarretan sailkatzea, bi aldiz. Gainera Joko Olinpiko etan parte hartu zuen.
Ségalas (Pirinio Garaiak)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Andrey Amador
Profesionala izan baino lehen, Bidasoko Itzulia, Gorlako Igoera, Euskaldun Txapelketa eta Nafarroako Itzuli ko etapa bat irabazi zuen, Euskal Herrian.
Ségalas (Pirinio Garaiak)
Etxebizitza
2007an 43 etxebizitza zeuden, 35 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 43etxeak ziren. 35 etxebizitza nagusietatik 33 bere jabearen bizilekua ziren eta 2 alokairuan okupaturik zeuden; 4 etxek hitu gela zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 17 etxek bost zituzten. 35 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 12 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 22 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 54 ziren, horien artean 36 aktiboak ziren eta 18 inaktiboak ziren. 36 pertsona aktiboetatik 33 lanean zeuden (20 gizon eta 13 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 18 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren eta 2 garraio enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 zurgina.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ekialdeko Afrika Alemana
Ekialdeko Afrika Alemana (Deutsch-Ostafrika) Alemaniar kolonia izan zen, Ekialdeko Afrikan. Lurralde horretan egungo Burundi, Ruanda eta Tanzaniako alde kontinentala daude. Koloniaren hasiera 1880. hamarkadan izan zen eta Lehen Mundu Gerrarekin amaitu, zeren eta, Alemaniaren porrota ondoren egin zen Versaillesko Itunan, 1919an zonalde horiek irabazleen eskuetara joan ziren. Koloniaren zabalera 994.996 km²koa zen. 1913an, 7.700.000 biztanle zituen.
Koloniaren antolaketa
Ekialdeko Afrika Alemanean europar gutxi zeuden. Horregatik, beti, bertako buruzagien laguntza behar izan zuten antolamendua, zergak eta ekoizpenak mantentzeko. Alemaniarrek etxaldeak sortu zituzten, kotoia, kafea eta sesamo lantzeko.
Lehen urteak
Koloniaren historia Karl Peters abenturariarekin hasi zen. Petersek Deutsch-Ostafrikanische Gesellschaft konpainia ("Ekialdeko Afrikaren Konpainia Alemaniarra") sortu zuen. Halaber, bertako buruzagiekin itun batzuk sinatu zituen, bereziki Zanzibar parean dagoen kostaldean. 1885eko martxoaren 3an Alemaniako Gobernuak konpainiari inperioko baimena eman zion lurraldean protektoratu a sortzeko asmoz. Petersek orduan zenbait espezialista kontratatu zituen lurraldea aztertzeko, Rufuji ibaiaraino hegoaldetik ea Wituraino iparraldetik.
Zanzibarko sultanak berria jakin zuenean, protesta egin zuen zeren eta haren ustez kontinenteko lurralde hori berea baitzen. Orduan, Alemaniako kantziler, Otto von Bismarck ek bost gerra-itsasontzi bidali zituen ingurura eta abuztuaren 7an sultanaren jauregiari eraso egin. Egoera ikusita, britaniarrek eta alemaniarrek lurraldea baren artean banatu zuten. Sultanak, britaniarren laguntza gabe, ituna onartu behar izan zuen.
Alemaniarrak Bagamoyon, Dar es Salaamen eta Kilwa ezarri ziren. 1888an Abushiriko matxinada sortu zen baina, britaniarren laguntzaz, berehala menperatu zuten, 1889an. 1890an, Londres eta Berlin bi inperioen arteko mugak zonaldean adostu zituzten; orduan, 1910era arte iraun zuten Ekialdeko Afrika Alemanaren mugak ezarri ziren.
Indigenen erresistentzia
Alemaniarrek matxinada batzuei aurre egin behar izan zieten. 1891 eta 1894 artean, hehe herriak, Mkwawa buruzagiaren agindupean, alemaniarren zabaltzeari aurre egin zion. Azkenean, zenbait tribu alemaniarren alde jarri ziren eta Mkwawa garaitua izan zen. Hala ere, gerrillaren bitartez, alemaniarren aurkako erasoek segitu zuten. 1898an Mkwawak, inguratuta zegoela eta, bere buruaz beste egin zuen. 1905ean, bestetik, Maji Maji matxinada sortu zen; Adolf von Götzen kondeak itzali zuen errebolta.
Lehen Mundu Gerra
Lehen Mundu Gerran alemaniarren armada britaniarrena baino askoz apalagoa zen. Hala ere, Paul von Lettow-Vorbeck jeneralak aurre egin zien. Britaniarrek 200.000 gizonekin, Jan Smutsen agindupean, alemaniarrek 3.000 soldadu europar eta 11.000 natibo bakarrik zituen; alemaniarren aldeko indigenak askariak ziren. Paul von Lettow-Vorbeckek lortu zuen garaipen garrantzitsuenetarikoa Tangako gudua izan zen; gudu horretan, armada zortzi aldiz handiagoa garaitu zuen. Azkenean, gerra amaituta, Mozambiken amore eman behar izan zuen. Ekialdeko Afrikakoa izan zen Alemaniak porrotarik jasan behar izan ez zuen fronte bakarra Afrikan.
Versaillesko Ituna
Versaillesko Itunak (1919) kolonia bukatu zuen, haien lurrak gerraren irabazleen artean banatu baitziren:
Bibliografia
R. O. Collins & J. M. Burns (2007): A History of Sub-Saharan Africa, Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-86746-7.
Pasaiako zentral termikoa
Pasaiako zentral termikoa Gipuzkoako Pasaia eta Lezo udalerrien artean Iberdrola elektrizitate enpresak kudeaturiko zentral termikoa izan zen. Zentralak ikatza erabiltzen zuen elektrizitatea sortzeko. 1967 urtean bere jarduera hasi eta 2012 urtera arte luzatu zuen, non zentrala gelditu ondoren, desegiten hasi ziren. Baliteke, etorkizunean eraikiko den kanpoaldeko Pasaiako portuan, Bilbon eraikitako ziklo konbinatuko zentralen bat eraikitzea, Pasaiako zentral zaharkitua ordezteko.
Shu (Egiptoko jainkoa)
Shu, "Argia", jainko kosmiko bat da, atmosferako airea eta argiaren pertsonifikazioa egiptoar mitologiaren arabera.
Ikonografia
Uas zetroa, ankha eta buruan lau lumako burukoa daraman gizona. Zerua bere eskuekin eusten duen gizon bezala ere agertzen da, belaun bat lurrean duelarik. Beste batzuetan, lehoi forman.
Mitologia
Atum-Ra jainko gorenaren zati bezala unibertsoa animatzen duen bizi indarra sinbolizatzen du, eta, Sarkofagoetako Testuetan, jainko sortzaile bezala agertzen da.
Atum-Raren semea zen, honen arreba bikia Tefnuten senarra eta Geb eta Nuten aita (Heliopolis). Heliopoliseko eneadaren zati zen, Atumek sortutako lehen bikotearen zati maskulinoa zelarik. Osiris, Isis, Neftis, Seth eta Horusen jaiotzen atzerapenaren arduraduna da.
Gurtza
Jatorria Leontopolisen zuen, eta Heliopolis, Dendera, Menfis eta Edfun ere gurtua izan zen, ramesidar garaian oso gurtua izan zelarik.
Tillac
Tillac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Tillac udalerrian erroldatutako biztanleak 258 ziren. Familiak 108 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 52 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 152 etxebizitza zeuden, 118 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 29 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 147 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 118 etxebizitza nagusietatik 103 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 3 etxek bi gela zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 38 etxek lau zituzten eta 67 etxek bost zituzten. 110 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 52 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 53 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Tillac udalerrian 116 unitate fiskal zeuden, 266 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.321 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 11 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 harategia zen.
2000. urtean Tillac udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, 817 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Alde Zaharra (Mutriku)
Mutrikuko Alde Zaharra Gipuzkoako Mutriku udalerriko Alde Zaharra edo Herrigune Historikoa da. 1995eko abenduaren 29an, Eusko Jaurlaritzak monumentu-multzo izendatu zuen hirigune historikoa, Sailkatutako Kultura Ondasuna.
Historioa
1209. urtean Alfontso VIII.a Gaztelakoak Mutrikuri Hiri-Gutuna eman eta Fernando III.a Gaztelakoak eta Alfontso X.a Gaztelakoak bere eskubideak berretsi zituzten.
Sorreratik Mutrikuko herriaren historia itsasoari lotua egon da. Bere portu baleazale, arrantzale eta kortsarioa denbora luzez herriko ekonomiaren ardatza izan da. Kantauriko portu garrantzitsuenetakoa izan zenez, aberastasun handiko garaiak ezagutu izan ditu, ondorioz, aberstasun ekonomiko hau mendez-mende herriko eraikin ederretako harri eeta armarrietan islatu izan da, antzinatik itsasotik jasotako ondarea izan delarik.
Ezaugarriak
Herria antzina harresiz inguratua zegoen eta portuaren goialdean kokatua, bien arteko malda edo desnibelak Erdi Aroan muinoetan eraiki ohi ziren herrien trazaketa berbera du. Alde Zaharreko ardatz nagusia Erdiko kalea da, eta Beheko plazatik hasita, antzina, herriko eliz parrokiaren kokalekua den Txurruka plazararte hedatzen da. Alde batean Konde kalea eta bestera Barrenkale eta Frontoi kalea daude, kale guzti hauek beste hainbat kale estu, malda bizikoak eta eskaileradunek elkarlotzen dituzte.
Mutrikuko Alde Zahar edo Hirigune Historikoak hein batean zatiketa gotikoa mantendu du, eta bertan XV, XVI, XVII eta XVIII. mendeetako balio historiko-artistiko handiko jauregi eta etxeak daude.
Catalan-en solido
Geometrian, Catalanen solidoak Arkimedesen solidoen poliedro dualak dira. Poliedro horiei Eugène Catalan belgiar matematikariak jarri zien izena; berak deskribatu zituen lehenengoz, 1865ean.
Catalanen solido guztiak ganbilak dira. Haien aurpegiak ez dira poligono erregularrak, solido platonikoetan eta Arkimedesen solidoetan ez bezala.
Sailkapena
Catalanen solidoak 13 dira (edo 15, ikositetraedro pentagonalaren eta hexakontaedro pentagonalaren bi forma kiralak kontuan hartzen baditugu).
Atletismoa 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan - Gizonezkoak xabalina-jaurtiketa
Gizonezkoen xabalina jaurtiketa 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan 2021eko abuztuaren 4tik abuztuaren 7ra bitarte ospatu zen. 25 herrialdeko 35 atletek hartu zuten parte.
Perthes (Sena eta Marne)
Perthes Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2007an 2.088 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Perthes udalerrian erroldatutako biztanleak 2.088 ziren. Familiak 750 ziren, horien artean 158 pertsona bakarrekoak ziren (65 bakarrik bizi ziren gizonak eta 93 bakarrik bizi ziren emakumeak), 215 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 320 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 57 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.410 ziren, horien artean 1.045 aktiboak ziren eta 365 inaktiboak ziren. 1.045 pertsona aktiboetatik 969 lanean zeuden (521 gizon eta 448 emakume) eta 74 langabezian zeuden (34 gizon eta 40 emakume). 365 pertsona inaktiboetatik 130 erretiraturik zeuden, 121 ikasten zeuden eta 114 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Perthes udalerrian 802 unitate fiskal zeuden, 2.159,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 25.359 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 93 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 14 eraikuntza enpresak ziren, 17 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 10 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 8 higiezinen enpresak ziren, 18 zerbitzu enpresak ziren, 9 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 19 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 igeltseroak, 2 margolariak, 1 zurgina, 2 iturginak, 1 argiketaria, 3 eraikuntza enpresak, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe, 3 higiezinen agentziak eta 1 apaindegia.