cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yoyogi parkea
Gaur egun
Tokioko aisialdirako gune gustukoenetakoa da. Igandetan rock musika kontzertuak ere izaten dira. Kirol ekintzak ere egin daitezke, bidegorriak eta hainbat kantxa bai baititu.
Mitokondrio
thumb|350px|Animalia zelula tipikoaren eskema, osagai azpizelularrak erakusten. [[Organuluak:
(1) nukleoloa
(2) nukleoa
(3) erribosoma (puntu txikiak)
(4) besikula
Jose Luis Zuloaga
Jose Luis Zuloaga "Zulu" (Bilbo, 1954ko abuztuaren 23a - Ice Tooth mendia, 1996ko irailaren 16a) alpinista euskalduna izan zen.
Gaztaroa
Gaztelueta eskolan ikasi zuen, Paco Chavarri rekin batera. Biek mendia, Pirinioetako udaleku batean ezagutu zuten, Saquesen.
Zulu eta Paco 16 urterekin hasi ziren eskalatzen Atxarten, asteburuetan. Bertan, ezagutu zituzten Kike de Pablo, Emilio Hernando, Javier Alonso "Javo" eta Bilbo inguruko beste hainbat gaztetxo. Beranduago, gehiago eskalatzen hasi zirenean, Pedro Udaondo, Regil anaiak, Angel Landa, Jose Ramon Telleria eta enparauekin hasi ziren ibiltzen. Eginora ere joaten ziren, noiz edo noiz, eta bertan ezagutu zuen Juanito Oiartzabalek Zulu.
Kike de Pablo eta Zulu Alpeetan zirela, Bossonseko glaziarrean izotz eskaladako praktikak egiten, Zulu erori, eta tibia eta peronea hautsi zituen, oso modu itsusian. Ia urte eta erdi egon zen ezer egiteko modurik gabe. Geroztik, beste bi bider apurtu zuen hanka leku berean. Guztira hiru urte egin zituen makuluekin, 19tik 22ra bitartekoak.
Mitokondrio
(5) erretikulu endoplasmatiko pikortsua
(6) Golgiren aparatua
(7) zitoeskeletoa
(8) erretikulu endoplasmatiko leuna
(9) mitokondrioak
(10) bakuoloa
(11) zitoplasma
(12) lisosoma
(13) zentrioloak zentrosoman]] Mitokondrioak zelula eukariotoetan dauden organuluak dira, biribilduak ala baba itxurakoak, zelularen energia-beharrak asetzen dituztenak. Izan ere, mitokondrioetan ATP sintetizatzen da, energia-eramailea den molekularik garrantzitsuena. Prokariotoek ez dute mitokondriorik.
1-7 μ luze dira, eta 0,3-1 μ zabal. Mikroskopio optikoarekin ez dira ondo ikusten, eta beren egitura zehatza aztertzeko mikroskopio elektronikoa erabiltzen da. Haien kopurua oso aldakorra da zelularen arabera, globulu gorriek ez dute mitokondriorik baina gibeleko zelulek 2000 ere izan ditzakete. Animalia-zelula gehienek 500 inguru dituzte. Mitokondrio multzoari kondrioma deritzo.
Etimologia
Mitokondrio izena grezierazko μίτος (mitos, haria) eta χονδρίον (kondrion, alea) hitzen elkarketatik dator eta "harizko alea" esan nahi du.
Aurkikuntza eta ikerketaren historia
Mitokondrioa 1840. hamarkadan aurkitu zela uste da baina Richard Altmann patologo alemaniarrak 1890 urtean deskribatu zuen aurrenekoz. Bioblasto izena eman zion eta 1898an Carl Benda izan zen Mitokondrio izena asmatu zuena. 1904. urtean Leonor Michaelis alemaniarrak landare zeluletan aurkitu zuen eta 1908an Claudius Regaudekin batera proteina eta lipidoz egina zegoela proposatu zuen.
1967an erribosomak aurkitu ziren mitokondrioaren barnean eta 1976an legamiaren DNA mitokondrialaren mapa osatu zen.
Egitura
[[Fitxategi:Mitochondrie.svg|thumb|300px|Mitokondrioaren egitura:
1) Barneko mintza
2) Kanpoko mintza
4) Matrizea]]
Mitokondrioaren molfologia aldakorra izan daiteke, itxura deformatu, elkarrekin fusionatu edo zatitu egiteko gaitasuna dutelako baina orokorrean elipse luzexkak izaten dira. Egitura ordea ongi mantentzen dute, elkarren artean desberdinak diren bi mintz, bien arteko tartea eta barneko matrizea hain zuzen ere.
Kanpoko mintza
Zelula mintzaren antzeko egitura du, lipido geruza bikoitza eta fosfolipido-protina ratio antzekoa. Ioi, metabolito, nukleotido eta polipeptido askorekiko iragazkorra da. Horretarako proteina bereziak ditu, porina izenekoak. Voltaiaren araberako jarduera dute eta 5.000 daltonetako pisu molekularra duten molekula handiak pasatzen uzten dituzte. Entzima batzuk ere baditu, gantz azidoak luzatu, adrenalina oxidatu edota triptofanoa degradatzen dutenak adibidez.
Mitokondrioen kanpoko mintza erretikulu endoplasmatikoaren mintzarekin lotzen da batzuetan eta MAM konplexua (Mitokondrioari Asozaturiko E.E.-ren Mintza) eratzen du. Organulu bien arteko kaltzio ioien (Ca2+) eta fosfolipidoen transferentzia gertatzen da orduan.
Kanpoko mintza hausten bada, mintz arteko eremuko proteinak zitosolean zabalduko dira eta zelularen heriotza eragingo du.
Mintz arteko eremua
Mitokondrioaren kanpoko eta barneko mintzen artean dagoen espazioa da. Kanpoko mintza hain iragazkorra izanik eremu horien ioi, azukre eta gainerako metabolito txikien kontzentrazioa zitosolekoaren oso antzekoa da. Tamaina handiko proteinak ordea desberdinak dira, hona iristen direnek seinaleztapen espezifikoa behar baitute kanpoko mintza zeharkatzeko. Proteina hauetako bat C zitokromoa da.
Barneko mintza
Konposizio kimikoari dagokionez kanpo mintzarekin alderatuta proteina kopuru handiagoa dauka barnekoak, %80 inguru, hau da, 15 fosfolipido bakoitzeko proteina bat batez beste. Berta daude mitokondrio guztiko proteinen 1/5 eta guztira 151 polipeptido desberdin aurkitu dira. Mintzaren berezitasuna azpimarratzeko mintzetan ezohikoa de kardiolipina izeneko fosfolipidoa ere aurkitzen da.
Barneko mintzak gandor mitokondrialak ditu. Mitokondrioaren matrizean sartzen diren tolesturak dira eta organulua bera konpartimentalizatzen dute. Gibeleko zeluletan esate baterako mitokondrioen barneko mintza kanpokoa baino bost aldiz luzeagoa da. Bertan arnas kateko proteinak eta ATP sintasak kokatzen dira.
Funtzioak
Mitokondrioak zelularen energia sortzaileak dira, zelulak behar duen ATPa ekoizten dutelako. Beste funtzio batzuk ere betetzen ditu.
Energia ekoizpena
Barneko mintzetako gandorretan dauden proteinek ATP kopuru andanak ekoizteko funtzioa dute. Horretarako arnasketa zelularra burutzen du mitokondrioak.
Ekoiztutako ATP hauek mitokondriotik ateratzen dira, aurrena barneko mintzetik proteina espezifikoek garraiatuta eta ondoren kanpoko mintzeko porinen bitartez. Era berean, ADPak kontrako bidea egiten du.
Gantz azidoen beta oxidazioa mitokondrioetan ere burutzen da.
Kaltzio ioien biltegia
Zelulen seinaleztapen prozesuetan kaltzio ioiek ezinbesteko garrantzia dute. Zelularen kaltzioarekiko homeostasia mantentzeko erretikulu endoplasmatikoak biltegi lanak egiten ditu eta mitokondrioak ere laguntzen dio zeregin horretan. Barneko mintzeko garraiatzaile espezifikoen bidez matrizean pilatzen da kaltzioa. Zelulak kaltzioa behar duenean sodio-kaltzio trukatzaileak edo antzeko beste proteina batzuk erabiltzen dira kaltzioa mitokondriatik ateratzeko.
Beste funtzio batzuk
Zelula zehatzetan funtzio gehigarriak izan ditzake. Gibeleko zeluletako mitokondrioek amonioaren destoxifikazioa burutzen dute adibidez.
Mitokondrioen jatorria
Mitokondrioek berezko DNA edukitzeak (eta berezko proteinak sortzeak) zientzialariei pentsarazi zien organulu horiek garai batean autonomoak zirela. Teoria horren arabera, mitokondrioak eboluzioaren bitartez zelula eukarioto barnean bizitzera moldatutako bakterioak izango lirateke. Sinbiosi bat eratuko litzateke mitokondrioa eta zelularen artean, zeinean bakterio sartu berriak (mitokondrioak) energia (ATP) emango lioke zelulari, eta honek ingurugiro egonkorra eta elikagaiak mitokondrioari.
Teoria endosinbiotiko honen aldeko argudioak badaude:
Camarada (Arièja)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 94 etxebizitza zeuden, 61 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 83 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 61 etxebizitza nagusietatik 46 bere jabearen bizilekua ziren, 12 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 4 etxek bi zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 12 etxek lau zituzten eta 38 etxek bost zituzten. 35 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 26 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 32 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 94 ziren, horien artean 63 aktiboak ziren eta 31 inaktiboak ziren. 63 pertsona aktiboetatik 52 lanean zeuden (30 gizon eta 22 emakume) eta 12 langabezian zeuden (3 gizon eta 9 emakume). 31 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Camarade udalerrian 61 unitate fiskal zeuden, 146 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.338 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2000. urtean Camarade udalerrian 20 nekazaritza-ustiategi zeuden, 600 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2467 Kollontai
2467 Kollontai asteroide baten izena da. abuztuaren 14an aurkitu zuen L. I. Chernykh-ek Nauchnij Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1966 PJ izena zeraman.
Pleasant Hills (Maryland)
Pleasant Hills Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Harford konderrian kokatuta dago, Maryland estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Trzciel udalerria
Trzciel Poloniako Lubuszeko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Międzyrzecz barrutian kokatuta. 177,51 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 6545 biztanle zituen.
2467 Kollontai
Orbitaren ezaugarriak
2467 Kollontai asteroidearen orbitak batezbeste 2,213 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 1,857 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,57 distantziara. Eszentrikotasuna 0,161 da, eta makurdura orbitala 5,8ºkoa da.
Cromwell (Iowa)
Cromwell Iowako hiri bat da. Union konderrian kokatua dago. 2010ean 107 biztanle zituen, 0.75 kilometro koadrotan banatuta.
Santa Korda kalea
Santa Korda kalea Donostiako estuena da, ziur aski gutxien ezagutzen den kalea. San Telmo museoaren eta Abuztuaren 31 kalearen artean doa, Zuloaga plazatik Trinitate plazaraino. Urtetan ia zabortegi bat izan zen. Gaur egun Eduardo Chillida Belzuncere Beste aldean muralarekin duindu da nahiz eta, berez, murala Zuloaga plazan egon. Muralak, 2004an margotuta, kalea itsasoraino luzatuez gero ikusiko genukeen paisaia irudikatzen du.
2023ko Frantziako Tourra
2023ko Frantziako Tourra Itzuli Handi honen 110. edizioa izan zen. 2023ko uztailaren 1ean Bilbon hasi eta uztailaren 23an Parisen amaituko da, tartean txirrindulariek ezarritako 21 etapa egin beharko dituztela. Lehenengo etapak Euskal Herrian zehar arituko dira. Bigarren aldia izango da Frantziako Tourra Hego Euskal Herritik abiatzen dela, 1992ko Frantziako Tourra Donostiatik atera baitzen.
Irteera Euskal Herritik
2023ko Frantziako Tourra Bilbotik abiatuko da eta lehenengo etapak Euskal Herrian barrena egingo ditu. Lehenengo etapa Bilbon hasi eta amaituko da, baina menditsua izango da, 3.300 metroko desnibelarekin. Bigarren etapa, uztailaren 2an, Gasteiz-Foronda aireportuan hasiko da eta Donostian amaituko da. Bigarren aldia izango da Tourrak Donostia bisitatzen duena, 1992an bertatik hasi baitzen Tourra. 3. etapa Zornotzan hasiko da, eta Euskal Herriko kostaren zati garrantzitsua egingo du, ahalik eta 185. kilometroan Baionan bukatuko den arte. 5. etapa ere Zuberoatik barrena arituko da, Pauen hasita eta Laruntzen amaituz.
Kristautasuna III. mendean
eskuinera|thumb|300x300px| Licinia Amias-en hilarria, haitzurdinez. Kausitu den kristau idazkunik antzinakoenetakoa: III. mendearen hasierakoa da, Erroman aurkitua, Vatikanoko [[nekropoli eremuan.
Goiko errenkadan: Dis Manibus direlakoentzako eskaintza (hilen arimak), eta kristau goiburua grezierazko hizkietan ΙΧΘΥϹ ΖΩΝΤΩΝ: Ikhthus zōntōn, "bizien arrainak"; tarteko errenkadan, arrainaren eta ainguraren irudiak; beheko errenkadan, latinezko idazkuna, "LICINIAE FAMIATI BE / NE MERENTI VIXIT". ]] Hirugarren mendean, kristautasuna, hein handi batean, Nizea baino lehenagoko gurasoen garaia izan zen; I. eta II. mendeko Elizako Gurasoen ondoren hasi ziren idazten, 325. urteko Nizeako I. Kontzilioa baino lehen.
Monakotza
Badirudi motakotza kristau instituzionala basamortuan hasi zela, III. mendeko Egipton, nolabaiteko martirio bizi baten gisan. Anton Abadea (251-356) - monje ezagunena agian - eta Pakomio (c. 292-348. ) monakotzaren hasierako berritzaileak izan ziren Egipton, nahiz eta Paulo Tesbaskoa (c 226/7-c.341) izan zen lehen kristaua monako moduan bizi izan zela dakiguna. Ordea, badakigu, froga historikoetatik, izan zirela gizabanakoak geroago monakotza deitu zitzaion bizimodua egin zutenak kristautasuna legezkotu aurretik ere.
Anton Abadea izan zen mundua berariaz utzi eta basamortuan monako gisa bizi izan zen lehena. Anton eremita moduan bizi izan zen basamortuan, eta, denborarekin, jarraitzaileak izan zituen, eremita moduan bizi zirenak, hurbil, baina komunitaterik osatu gabe harekin. Horietako bat, Paulo Tebaskoa, bakardade erabatekoan bizi izan zen, Antonengandik hurbil samar, eta Antonek monako akatsgabetzat eduki izan zuen. Monakotza mota horri eremitikoa edo eremita modukoa deitzen zaio.
Monakotza Ekialdean zabaltzen hasi ahala Egiptotik hasi eta Palestina, Siria eta are Asia Txikirainoko eta haragorainoko basamortuetan bizi ziren eremitekin, Basamortuko Gurasoen esanak (apophthegmata) eta egintzak (praxeis) ere jasotzen eta hedatzen hasi ziren, lehenik monako kideen artean, eta gero laikoen artean ere bai.
Hasierako ikonografia
Arte kristaua berandu samar agertu zen. André Grabar artearen historialariaren arabera, lehenengo kristau irudi ezagunak K.o. 200. urtearen inguruan agertu ziren, nahiz eta literaturan badagoen frogarik lehenago ere erabiltzen zirela irudi txikiak etxeetan. Nahiz eta judu helenizatu askok, antza denez (eta Dura-Europos sinagogan bezala), erlijio-pertsonaien irudiak eduki, Moisesek ezarritako tradiziozko debekuak bazuen oraindik eraginen bat, zalantzarik gabe. Irudiak hain antzinatik gaitzetsirik, nahiz eta teologoek ez zuten inoiz halakorik agindu, eta pertsekuzioari itzurtzeagatik kristau praktikak ezkutuan egin beharrez, arrasto gutxi iritsi zaizkigu hasierako kristautasunari eta haren bilakaerari buruzkoak. Kristau margolan antzinakoenak erromatar katakonbetakoak dira, eta K.o. 200. urtearen ingurukoak dira, datazioaren arabera, eta kristau eskultura antzinakoenak, berriz, sarkofagoak dira, zeinak III. mendearen hasierakoak baitira, datazioaren arabera.
Dibertsitatea eta proto-ortodoxia
Kristautasunaren aldaerak II. eta III. mendeetan sortu ziren. Nizeako lehen kontzilio ekumenikoa Konstantino enperadoreak deialdia eginik egin zen, Nizean, 325. urtean, eta Arrianismoa gaitzetsi zen orduan. 325aren ondotik, Kontzilioek dogma ortodoxoak formulatu zituzten.
Bibliako kanonaren bilakaera
Bibliako kanona, hala, Itun Zaharraren Koine Grezierazko liburuak ofizialki onetsi zirenean hasi zen. Septuaginta edo Hirurogeitamarrak jotzen dira eta onartzen Kristau fedearen oinarri gisa, Itun Berriko Ebanjelioekin, Apokalipsiarekin edo Errebelazioaren Liburuarekin eta Apostoluen Gutunekin batera (Apostoluen Eginkariak eta Hebrearrentzako Gutuna barne).
K.o 200. urtearen hasieran, litekeena da Origenes Alexandriakoak egungo Itun Berriko 27 liburuak erabili izana, nahiz eta artean ere eztabaidak ziren kanonikoak ote ziren Hebrearren Gutuna, Jakue, Petri II, Joan II, Joan III eta Apokalipsia edo Errebelazioaren Liburua, zeintzuei Antilegomenak baitzeritzen.
Hasierako idazki ortodoxoak - Elizako Gurasoak
IV. mendearen amaieratik, "Elizako Gurasoak" titulua baliatu da doktrina gaietan autoritatetzat aipatzen diren eliztar idazleen talde gutxi gorabehera mugatua izendatzeko. Elizako Gurasoak, hala, hasierako Eliza Kristauko teologo eta idazleak dira, itzala aitortzen zaienak, eta proto-ortodoxiaren garapenean eragin handia izan zutenak. Bi lan mota egin zituzten: teologikoak eta "apologetikoak": azken horiek fedea zedarritzeko lanak ziren, kristautasunaren egiazkotasunaren aurkako argudioak ezeztatzeko arrazoiak baliatuz idatziak.
Guraso grekoak
Grezieraz idatzi zutenei Guraso Grekoak (Eliza Grekoa) deritze.
Klemente Alexandriakoa
Klemente Alexandriakoa (150 - 215) izan zen Alexandriako Elizako lehen kide ospetsua, eta itzal handieneko irakasleetako bat izan zen eskola horretan. Filosofo grekoen tradizioak eta kristau doktrina lotu zituen, eta kristau platonismoa garatu zuen. Origenes legez, Alexantriako Eskola Katekistikotik irten zen, eta oso jantzia izan zen literatura paganoan.
Origenes Alexandriakoa
Origenes (184 - 253) hasierako kristau jakintsu eta teologo bat izan zen.Tradizioaren arabera, Egiptoarra zen, eta Alexandrian irakatsi zuen, eta bai ere Eskola Kateskistikoa berpiztu, Klemente irakasle izan zeneko hura. Alexandriako patriarka, hasieran, Origenesen alde agertu zen, baina gero egotzi egin zuen, patriarkaren baimenik gabe ordenatzeagatik. Zesarea Maritimara aldatu zen bizitzera, eta han hil zen, pertsekuzio batean tormentua pairatu ostean.
Hebreera bazekiela baliatuz, Septuaginta zuzendua idatzi zuen. Bibliako liburu guztiei buruzko iruzkinak idatzi zituen. Peri Archon ( Lehen Printzipioak ) lanean, kristau doktrinaren lehen azalpen filosofikoa eman zuen. Eskriturak alegorikoki interpretatu zituen, eta estoiko, neo-pitagorikoa eta platoniko baten gisa agertu zuen bere burua. Plotinoren antzera, idatzi zuen ezen arimak hainbat aldi igarotzen dituela gizaki gisa haragitu aurretik, eta heriotzaren ostean, azkenean, Jainkoagana iristen dela. Deabruak ere Jainkoarekin elkartzen zirela irudikatu zuen. Origenesen ustez, Jainkoa ez zen Yahweh, baizik eta Lehen Printzipioa, eta Kristo, Logosa, haren mendekoa zen. Hirutasunaren egitura hierarkikoaz zuen ikuspegiak, materiaren iragankortasunak, "arimen lehenagotiko existentzia miresgarria" eta "hortik heltzen den leheneratze ikaragarria" anatematzat jo ziren VI. mendean.
Hipolito Erromakoa
Hipolito Erromakoa (c. K.o.170-235 ) hasierako kristautasuneko idazlerik oparoenetako bat izan zen. Hipolito, beraz, II. mendearen bigarren zatian jaio zen, Erroman, seguruenik. Foziok, Biblioteka izeneko bere lanean (121 kod.), idatzi zuen hura Ireneoren dizipulua zela, zeina Polikarporen dizipulu bat omen baitzen, eta pasarte horren testuingurutik uste da iradokitzen zuela Hipolitok ere halakotzat zuela bere burua. Alabaina, zalantzazkoa da hori. Gatazkan sartu zen garai hartako Aita Santuekin, eta, aldi batez, talde bereizi baten burua izan zen. Hori dela eta, bera jotzen da lehen Antipapatzat. Alabaina, 235ean hil zen, edo 236an, Elizarekin berradiskideturik, eta martiri.
Guraso latindarrak
Latinez idatzi zuten gurasoei Guraso Latindarrak (Eliza Latindarra) deritze.
Tertuliano
Tertuliano (155 - 240) 197. urtea baino lehenago bihurtu zen kristautasunera; lan apologetiko, teologiko, eztabaidazko eta aszetikoen idazle oparoa izan zen. Erromatar ehuntari baten semea zen.
Tertulianok salatu egin zituen heretikotzat jotzen zituen kristau doktrinak, baina esan izan da bizitzan geroago Montanismora bihurtu zela, zeina sekta heretiko bat baitzen, zorroztasuna aldarrikatzen zuena. Hiru liburu idatzi zituen grezieraz, eta kristautasun latindarreko lehen idazle handia izan zen: hala, "Eliza Latindarraren Guraso" deitzen zaio batzuetan. Legelaria zen Erroman, ageri denez. Esaten da berak sortu zuela "hirutasun" (trinitas) terminoa Jainkotasunari dagokionez, kristauen hiztegian sartuz (Ordea, Teofilo Antiokiakoak idatzia zuen lehenago "hirutasuna, Jainkoarena, haren Hitzarena eta haren Jakituriarena", eta antzekoa da, nahiz eta ez berdin-berdina, hirutasunaren formularekin alderatuta; orobat, litekeena da harena izatea beste formula hau ere: "Hiru pertsona, substantzia bat", ("tres personae, una substantia" (eta hori koine grezieratik: "treis Hypostases, Homoousios"), eta halaber "vetus testamentum " (testamentu zaharra) eta "novum testamentum" terminoak (testamentu berria).
Apologeticus lanean, lehen idazle latindarra izan zen kristautasuna "vera religio" -tzat (egiazko erlijiotzat) jo zuena eta sistematikoki apaldu zituena Erromatar Inperioaren erlijio klasikoa eta beste kultu onartu batzuk "superstizio" hutsen mailara.
Zipriano Kartagokoa
Zipriano Kartagoko gotzaina (200-258) eta lehen idazle kristau handietako bat izan zen. Seguru asko, III. mendearen hasieran jaio zen Ipar Afrikan, Kartagon, behar bada, eta hezkuntza klasiko bikaina jaso zuen han. Kristautasunera bihurtu ondoren, apezpiku bihurtu zen 249an, eta azkenean martiri hil zen, Kartagon bertan.
Pertsekuzioak eta legeztatzea
III. mendean ez zen izan, Dezioren agintaldiraino, inperio osoko pertsekuziorik kristauen kontra. Erromatar Inperioa n hirugarren mendeko krisiak eraso zuelarik, ordea, Dezio enperadoreak neurriak ezarri zituen egonkortasuna eta batasuna berrezartzeko, are betebehar berri bat ere, erromatar hiritarrek beren leialtasuna ager zezaten inperioaren kultuari zegozkion erlijio-zeremonien bidez. 212an, hiritartasun unibertsala bermatu zitzaien inperioan libre jaiotako biztanle guztiei, eta Deziok 250. urtean emandako ediktuarekin, zeinak erlijiozko obedientzia ezartzen baitzuen, kristau hiritarrak gatazka zail-zail bati aurre egin beharrean aurkitu ziren: inperio luze-zabaleko supplicatio delakoan parte hartzeari uko egiten zioten hiritarrei heriotza zigorra ezarriko zitzaien. Nahiz eta urtebete baino ez iraun, Dezioren pertsekuzioarekin eten egin zen ordura arteko inperio-politika bat, zeinaren arabera kristauak ez ziren jazarri behar berez desleial balira bezala. Are Dezioren beraren pean ere, kristau ortodoxoak ez ziren atxilotzen, non eta ez zioten uko egiten erromatar erlijio zibikoan parte hartzeari, eta ez zitzaien eragozten kulturako elkartzea. Gnostikoak ez bide ziren jazarriak izan.
Kristautasuna loratu egin zen " Elizaren Bake Txikia " deritzon lau hamarkadako epean, Galienoren (253-268) agintalditik hasita, hark eman baitzuen lehenbiziko tolerantzia ediktu ofiziala kristautasunari buruz. Koexistentziaren garaia amaitu egin zen, ostera, Dioklezianok azken "Pertsekuzio Handia" abiarazi zuenean 303an.
Nikodemiako ediktua Galerio enperadore erromatarrak eman zuen, 311. urtean, ofizialki amaiaraziz Ekialdean kristautasunaren kontrako jazarpena, Dioklezianok abiarazia. Milango Ediktua eman zelarik K.o. 313an, zeinaren bidez Konstantino Handia eta Lizinio erromatar enperadoreek kristau erlijioa legezkotu baitzuten, azkendu egin zen Erromatar estatuaren kristauen kontrako pertsekuzioa.
Bibliografia
Web-iturriak
Nectamia luxuria
Nectamia luxuria Nectamia generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Apogonidae familian.
Karbono aztarna
Karbono aztarna erakunde, gertaera, produktu eta pertsona guztien multzoak eragin (edo eragiten) dituen berotegi efektuko gasen kantitate totala da.
Zaila da karbono aztarna osoa kalkulatzea, datu asko behar baitira hura jakiteko eta ez baita erraza ezagutzea zenbat karbono dioxido ekoizten den gertaera naturalen ondorioz. Hori dela eta, karbono aztarnaren definizio praktikoagoak iradoki dira, adibidez: "Populazio, sistema edo jarduera zehatz batek igortzen duen karbono dioxido (CO2) eta metano (CH4) kantitate osoa, iturri, hustubide eta biltegiratze nabarmen guztiak kontuan hartuz populazio, sistema edo jarduera hori existitzen den denbora tarte osoan."
Garraioak, luberritzeek, elikagaien ekoizpen eta kontsumoak, erregaien kontsumoak zein beste edozein motatako kontsumok (ondasunak, materialak, egurra, errepideak, eraikinak, zerbitzuak) berotegi efektuko gasak ekoizten dituzte. Kontzeptua sinplifikatu eta hobeto ulertu eta konparatu ahal izateko, ekoiztutako karbono dioxidoaren bitartez adierazten da karbono aztarna.
Kanariar ametz
Kanariar ametza (Quercus canariensis) Fagaceae familiako ametza da, 20–30 m inguru luzea. Bere izendapenak bestelakorik dioen arren, egun ez da Kanarietan bizi (iraganean ziur asko bai). Hegoaldeko Espainian eta Portugalen, Tunisian, Algerian eta Marokon bizi da.
Chlustina
Chlustina Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 241 biztanle ditu eta 5,56 kilometro koadroko azalera. Beroungo barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1336 urtean egin zen.
Carinaro
Carinaro Italiako udalerri bat da. Casertako probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Carinarok honako udalerri hauekin egiten du muga:
NGC 7165
NGC 7165 galaxia bat da, Aquarius konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Museo (poeta)
Museo gutxienez hiru poeta grekoren izena da: bat Atenasekoa, poeta heroikoa izandakoa, Tebaseko bat, poesia lirikoaren  sortzaile izandakoa (Troiako gerra baino lehenagoko garaikoa zena), eta Efesoko hirugarren bat, Pergamoko eskola poetikoaren partaide izan zena.
"Museo" izenak Musekin zuen loturari egiten dio erreferentzia, Apolorekin lotzen diren sormenadun izpirituak.
Olympia Theatre
Olympia Theatre edo The Olympia Irlandako Errepublikako Dublin hiriburuan dagoen antzoki bat da. 1.300 eserleku ditu.
Historia
1879an ireki zen. Bere historian zehar hainbat izen ezberdin izan ditu: Star of Erin Music Hall (1879 - 1881), Dan Lowrey's Music Hall (1881 - 1889), Dan Lowrey's Palace of Varieties (1889 - 1897) eta azkenik Empire Palace Theatre (1897-?).
Castellau
edota Castella, Galesko udalerri bat da, Rhondda Cynon Taf konderrian.
Ramsbeckita
Ramsbeckita sulfato motako minerala da.
Ezaugarriak
Ramsbeckita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3,5 da.
Mont-le-Vernois
Mont-le-Vernois Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Errepublika federal
Errepublika Federala delakoa Federazioa eta era berean Errepublika bat da. Errepublika batean agintariak demokratikoki aukeratuak egon behar dute, eta euren karguak ez daude oinordekotza bidez edo norbaiten aukeraketaren bidez eskuratuak. Zentzun honetan, monarkia konstituzionalak edo monarkia parlamentarioak ez dira berez errepublikak, estatu buruzagiak bere kargua oinordekotza bidez eskuratu baitu, aldiz errepublika batean estatu buruak bere kargua demokratikoki eskuratua izan behar du. Errepublikak errepublika parlamentario edo errepublika presidentzialista gisa antolatuak egon daitezke.
Mont-le-Vernois
Biztanleria
2007an Mont-le-Vernois udalerrian erroldatutako biztanleak 145 ziren. Familiak 59 ziren, horien artean 19 pertsona bakarrekoak ziren (15 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 11 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 22 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 7 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Errepublika federal
Federazio bat eskualde autonomoen izenaz (ohikoena "estatuak" izatea da) edo gobernu zentral federal batez osatua egon ohi da. Federazio batean eskualde autonomoen autogobernua (eskualde hartako hiritarrek demokratikoki hautatua) berezko konstituzio batez berretsia dago eta ezin liteke gobernu zentralaren aldebakarreko erabaki baten ondorioz baliogabetua izan.
Mont-le-Vernois
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Trzcinica udalerria
Trzcinica Poloniako Polonia Handiko voivoderriko landa-udalerri bat da, Kępno barrutian kokatuta. 75,04 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 4910 biztanle zituen.
Mont-le-Vernois
Etxebizitza
2007an 69 etxebizitza zeuden, 59 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 63 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 59 etxebizitza nagusietatik 47 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 3 etxek bi zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 19 etxek lau zituzten eta 28 etxek bost zituzten. 46 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 22 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 34 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Bel Air North (Maryland)
Bel Air North Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Harford konderrian kokatuta dago, Maryland estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mont-le-Vernois
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 97 ziren, horien artean 73 aktiboak ziren eta 24 inaktiboak ziren. 73 pertsona aktiboetatik 68 lanean zeuden (39 gizon eta 29 emakume) eta 5 langabezian zeuden (1 gizon eta 4 emakume). 24 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Mont-le-Vernois udalerrian 57 unitate fiskal zeuden, 152 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.048 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Donibane-Hondarribia Maratoi Erdia
Donibane Lohizune-Hondarribia urtero ospatzen den lasterketa amateurra da.
2012an, Espainiako atletismo federazioak bere egutegitik kendu zuen lasterketa, antolatzaileak kanona ordaindu ez zuten eta. Honen ondorioz korrikalarien maila baxuagoa izan zen urte horretan.
Gregorio Nisakoa
San Gregorio Nisakoa (Kapadoziako Zesarea, 335 inguruan - Nisa, 395 inguruan) teologo kristaua eta Nisako apezpikua izan zen.
Bizitza
San Basilioren anaia zen. Nisako apezpiku izendatu zuen hark 371n. Arrianoren aldekoek kargua kendu zioten (276-378). Konstantinoplako I. kontzilioan parte hartu zuen (381). Arrianoren kontra obra dogmatikoak (Eunomoren kontra, Dotrina Handia) eta Origenesen bidetik exegesiak (Moisesen bizitza, Kantiken kantikari buruzko homilia) idatzi zituen.
2478 Tokai
2478 Tokai asteroide baten izena da. maiatzaren 4an aurkitu zuen T. Furuta-ek Tōkai Behatokitik.
Orbitaren ezaugarriak
2478 Tokai asteroidearen orbitak batezbeste 2,226 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,074 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,377 distantziara. Eszentrikotasuna 0,068 da, eta makurdura orbitala 4,14ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.1 da.
Kanadako gaelera
Kanadako gaelera edo Kanadako gaelikoa (Kanadako gaeleraz Gàidhlig Chanada, A' Ghàidhlig Chanadach edo Gàidhlig Cheap Bhreatainn, bertakoek ingelesez gaèlic deitua) Eskoziako gaeleratik eratorritako dialekto multzo bat da, azken 200 urtean Kanadako zenbait tokitan mintzatua, nagusiki Cape Breton uhartean, Eskozia Berrian eta Eduardo Printzearen uhartearen kokaleku isolatu batzuetan. Bestalde, gaur egun oraindik badira gaeleraren hiztunak Ontario estatuko Glengarry konderrian, lotura historikoengatik. Brunswick Berrian ere, badira hiztun gutxi batzuk, bai eta gaeldar etorkinak dituzten Kanadako hainbat hiritan ere.
Chmelík
Chmelík Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 189 biztanle ditu eta 9,54 kilometro koadroko azalera. Svitavyko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1558 urtean egin zen.
Kanadako gaelera
Kanadako gaelera ez da nahasi behar Ternuan mintzatzen den Ternuako irlanderarekin, nahiz eta antzekoak izan. Ternuako irlanderaren garairik onenean, XIX. mendearen erdialdean, Kanadako hirugarren hizkuntzarik mintzatuena bilakatu zen, ingelesaren eta frantsesaren ondoren, nagusiki garai hartan Irlandatik bertaratutako irlandar etorkin andanari esker. Hala ere, gaur egun Ternuako irlandera ia galduta dago. Azkenaldian, berreskuratze edo suspertze saiakera batzuk egin dira.
Cabriés
Cabriés Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Rodanoren Ahoak departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Cabriès udalerrian erroldatutako biztanleak 8.305 ziren. Familiak 3.031 ziren, horien artean 615 pertsona bakarrekoak ziren (231 bakarrik bizi ziren gizonak eta 384 bakarrik bizi ziren emakumeak), 975 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 1.226 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 215 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 3.270 etxebizitza zeuden, 3.097 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 61 bigarren erresidentzia ziren eta 112 hutsik zeuden. 3.030 etxeak ziren eta 226 apartamentuak ziren. 3.097 etxebizitza nagusietatik 2.473 bere jabearen bizilekua ziren, 487 alokairuan okupaturik zeuden eta 137 doan lagata zeuden; 26 etxek gela bat zuten, 165 etxek bi zituzten, 307 etxek hiru zituzten, 905 etxek lau zituzten eta 1.695 etxek bost zituzten. 2.524 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.036 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.912 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 5.250 ziren, horien artean 3.679 aktiboak ziren eta 1.571 inaktiboak ziren. 3.679 pertsona aktiboetatik 3.405 lanean zeuden (1.839 gizon eta 1.566 emakume) eta 275 langabezian zeuden (124 gizon eta 151 emakume). 1.571 pertsona inaktiboetatik 508 erretiraturik zeuden, 598 ikasten zeuden eta 465 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Cabriès udalerrian 3.191 unitate fiskal zeuden, 8.742,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 27.101 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 894 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 12 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 9 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 80 eraikuntza enpresak ziren, 298 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 30 garraio enpresak ziren, 54 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 16 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 53 finantziazio enpresak ziren, 72 higiezinen enpresak ziren, 116 zerbitzu enpresak ziren, 109 administrazio publikoko enpresak ziren eta 41 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 152 zerbitzu publikoetatik, 2 posta bulegoak ziren, 3 banku bulegoak, 10 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 4 autoeskolak, 26 igeltseroak, 3 margolariak, 5 zurginak, 9 iturginak, 10 argiketariak, 7 eraikuntza enpresak, 10 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 40 jatetxeak, 14 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 5 apaindegiak.
2009an zeuden 169 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 1 supermerkatua zen, 1 brikolaje denda handia zen, 3 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 12 okindegiak, 5 harategiak, 2 arraindegiak, 6 liburu dendak, 52 arropa dendak, 6 etxerako tresna dendak, 12 zapata-dendak, 3 elektrotresna dendak, 27 altzari dendak, 9 kirol-dendak, 3 lur eta paretak apaintzeko dendak, 6 drogeria, 6 lurrin-dendak, 9 bitxi-dendak eta 5 lore-dendak ziren.
2000. urtean Cabriès udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 203 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zeuden 4 osasun-ekipamenduak botika ziren.
2009an 3 haur-eskola eta 4 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Cabriès udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 478 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Montigny-sur-Meuse
Montigny-sur-Meuse Frantziako udalerri bat da, Ardenak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Montigny-sur-Meuse udalerrian erroldatutako biztanleak 83 ziren. Familiak 27 ziren, horien artean 6 pertsona bakarrekoak ziren (3 bakarrik bizi ziren gizonak eta 3 bakarrik bizi ziren emakumeak), 14 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 7 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 65 etxebizitza zeuden, 36 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 17 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. 64 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 36 etxebizitza nagusietatik 27 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 3 etxek bi gela zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 17 etxek bost zituzten. 26 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 18 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 15 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 54 ziren, horien artean 37 aktiboak ziren eta 17 inaktiboak ziren. 37 pertsona aktiboetatik 27 lanean zeuden (18 gizon eta 9 emakume) eta 9 langabezian zeuden (4 gizon eta 5 emakume). 17 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Rally Raid T1
Rally Raid T1 maila Rally–Raid lasterketako mailarik apalena da. Bertako automobilak serieko batetik abiaturik egindako autoak dira. Autoak transformazio sakonak jasaten dute rally hauetan parte hartzeko. Gehitzen diren gauzak segurtasunerako dira gehienbat.
Perryman (Maryland)
Perryman Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Harford konderrian dago, Maryland estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Carinola
Carinola Italiako udalerri bat da. Casertako probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Carinolak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Pare (titulua)
Pare antzinako goi mailako titulua da. Frantziako erregearen gortean, XVII. mendeaz geroztik, pareak 12 ziren (6 elizakoak eta 6 elizaz kanpokoak). Frantziako Iraultzak debekatu zuen pareen erakundea, baina Luis XVIII.ak berriro onartu zuen eta pareek Lehen Ganbera osatu zuten. Ingalaterran pareak Lorden Ganberako kide (740) ziren; gaur egun Lord gehienak pareak dira.
Frans Hals
Frans Hals (Anberes, Belgika, 1582 inguru - Haarlem, Herbehereak, 1666ko abuztuaren 26a) margolari nederlandarra zen. Margolaritza herbeheretarraren urrezko aroko erretratugile nabarmena izan zen.
Turkiar haritz
Turkiar haritza (Quercus cerris) Fagaceae familiako haritza da, hego-ekialdeko Europan eta Asia Txikian jatorria duena. Cerris aldaeraren espezie tipoa da, 18 hilabetetan hazten dena.
Cefn Rhigos
, Galesko udalerri bat da, Rhondda Cynon Taf konderrian.
Ħamrun Spartans FC
Ħamrun Spartans FC Maltako futbol taldea da, Ħamrun hirikoa. 8 aldiz irabazi du Maltako futbol liga ETA 6 aldiz kopa.
Historia
Taldea 1907an sortu zen eta azkar eskuratu zituen aurreneko bi ligak, 1914an eta 1918an. "Urrezko aroa" 1980. hamarkadan izan zuen, 1983 eta 1992 artean 4 Liga eta 6 Kopa lortu baitzituen. Hamarkada batzuen ondoren 2017an berriz ere lehen mailara igo 2021ean Liga berri bat irabazi zuen.
Chmelná
Chmelná Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 144 biztanle ditu eta 2,39 kilometro koadroko azalera. Benešoveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1170 urtean egin zen.
Garéoult
Garéoult Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Var departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Garéoult udalerrian erroldatutako biztanleak 5.514 ziren. Familiak 2.075 ziren, horien artean 426 pertsona bakarrekoak ziren (170 bakarrik bizi ziren gizonak eta 256 bakarrik bizi ziren emakumeak), 840 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 663 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 146 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 2.527 etxebizitza zeuden, 2.147 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 297 bigarren erresidentzia ziren eta 83 hutsik zeuden. 2.256 etxeak ziren eta 269 apartamentuak ziren. 2.147 etxebizitza nagusietatik 1.739 bere jabearen bizilekua ziren, 364 alokairuan okupaturik zeuden eta 44 doan lagata zeuden; 20 etxek gela bat zuten, 111 etxek bi zituzten, 345 etxek hiru zituzten, 650 etxek lau zituzten eta 1.021 etxek bost zituzten. 1.620 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 880 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.112 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 3.481 ziren, horien artean 2.166 aktiboak ziren eta 1.315 inaktiboak ziren. 2.166 pertsona aktiboetatik 1.915 lanean zeuden (1.042 gizon eta 873 emakume) eta 251 langabezian zeuden (113 gizon eta 138 emakume). 1.315 pertsona inaktiboetatik 536 erretiraturik zeuden, 334 ikasten zeuden eta 445 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Garéoult udalerrian 2.164 unitate fiskal zeuden, 5.455,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.649 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 238 komertzioetatik, 5 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 57 eraikuntza enpresak ziren, 49 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 11 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 10 finantziazio enpresak ziren, 13 higiezinen enpresak ziren, 23 zerbitzu enpresak ziren, 39 administrazio publikoko enpresak ziren eta 17 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 76 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 banku bulegoak, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 12 igeltseroak, 4 margolariak, 6 zurginak, 13 iturginak, 8 argiketariak, 4 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 10 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 4 apaindegiak.
2009an zeuden 20 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 3 okindegiak, 4 harategiak, 1 arraindegi zen, 1 liburu denda zen, 4 arropa dendak, 1 elektrotresna denda zen, 2 drogeria eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Garéoult udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 484 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Garéoult udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 666 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lurrikara argi
Lurrikara argia edo EQL (ingelesez, earthquake light) lurrikara bat gertatzen ari den bitartean edo lurrikara gertatu baino minutu batzuk lehenago ortzian agertzen diren argi batzuk dira. Kasu batzuetan, lurrikararen ondoren eta baita sumendien aktibitatearekin batera ikusi dira ere (2011an, Japoniako Sakurajima sumendian esaterako).
Ezaugarriak
Haien itxura aurora borealen antzekoa da eta kolorea gehienetan zuria edo urdinxka, baina batzuetan kolore gehiagodunen lekukotza badaukagu ere. Argi hauen iraupena segundo batzuetatik hamar bat minuturainokoa izan daiteke eta lurrikararen epizentrotik distantzia handietara ikusgai izaten dira: 100 Km eta 400 Km-ko distantzietara ere, adibidez.
Zer diren eta zergatik gertatzen diren inork ez daki oso ziur, zalantzarik gabe. Teoria anitz daude, baina haietako bat ere ez da guztiz ziurra.
Fiat C.R.32
Fiat C.R.32 ehiza-hegazkin biplano italiarra izan zen. Celestino Rosatellik asmatu zuen Fiat CR.30ean oinarrituta. Espainiako Gerra Zibilean, CR.32ek Aviazione Legionariaren indar nagusia osatu zuten, non "Txirri" izengoitiz ezagutu zituztelarik. 1936ko abuztutik aurrera 400 aparatu baino gehiago erabili zituzten gerran. Bere maniobrabilitateari esker, Fiat CR.32ak aurkari arriskutsua izan ziren ehiza-hegazkin modernoagoentzat, Polikarpov I-15 eta Polikarpov I-16 sobietarrentzat, esaterako.
Lurrikara argi
Lekukotzak
Haiei buruzko lekukotza K. a. IV. mendetik daukagu, eta XIX. mendeko nahiz XX. mendearen hasierako lurrikara esanguratsu askotan ikusi izan zirela heldu bazaigu ere, 1.965-67 artean Japonian gertatutako lurrikaretan argazkiak atera zizkioten arte, zientzia gizonek ez zuten fenomenoa aintzat hartu.
Ordutik sarritan ikusiak izan dira eta argazki nahiz bideoan grabatuak izan dira, hala nola, 2007an Peruko lurrikaran, 2009an L'Aquilan edo 2010ean Txilen.
Fiat C.R.32
Bigarren Mundu Gerran, italiar armadak 300 inguru erabili zituen, batez ere ipar eta ekialdeko Afrikan, Albanian eta Mediterraneon. Baina, ordurako nahiko zaharkiturik zegoen.
Brandon Sanderson
Brandon Sanderson (Lincoln, Nebraska, 1975eko abenduaren 19a) estatubatuar fantasia eta zientzia-fikziozko eleberrigile bat da. Idazlan eta eleberri ugari idatzi dituen idazlea da, baina nagusiki Mistborn fantasiazko eleberri saila idatzi eta Robert Jordan idazlearen The Wheel of Time fantasiazko eleberri saila amaitzeagatik ezaguna da.
Lurrikara argi
Lekukotzak
Hortaz, zientzia gizonek badakite (ondo jakin ere) fenomenoa existitzen dela, baina ez dakite zerk edota nola eragiten duen. Teoria anitz daude honen inguruan, baina haietako bat ere ez da erabat ziurra.
Brandon Sanderson
Sandersonen Magiaren Legeak sortu zituen eta "magia gogorra" eta "magia biguna" sistemen ideia zabaldu zuen. 2008an, Sandersonek podcast bat hasi zuen Dan Wells idazlearekin eta Howard Tayler marrazkilariarekin, Writing Excuses izenekoa, non generoen idazketa eta webkomikiak sortzeari buruzko gaiak jorratzen ziren. 2016an, DMG Entertainment komunikabide estatubatuarrak Sandersonen Cosmere unibertso osoaren filmen eskubideak lortu zituen, baina ordutik eskubideak Sandersonera itzuli dira. Sandersonen 2022ko martxoko Kickstarter kanpaina historiako arrakastatsuena izan zen, 185.341 bizkartzainek 41.754.153 $ ordaindu baitzituzten.
Gaztaroa eta hezkuntza
Brandon Sanderson 1975eko abenduaren 19an jaio zen, Lincolnen (Nebraska), lau seme-alabetatik zaharrena izanda. Sanderson goi-fantasia zko eleberrien irakurle sutsua bihurtu zen nerabea zela, eta lehen saiakerak egin zituen bere istorioak idazten. 1994an institutuan graduatu ondoren, Brigham Young Universityra (BYU) joan zen biokimikako aditu gisa. Bi urteko eszedentzia hartu zuen 1995etik 1997ra, Azken Egunetako Santuen Jesu Kristoren Elizan misiolari boluntario gisa aritzeko, eta Hego Korean zerbitzatu zuen.