cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Morley (Michigan)
Morley Michigango herri bat da. Mecosta konderrian kokatua dago. 2010ean 493 biztanle zituen, 2.32 kilometro koadrotan banatuta.
Fontenay-sur-Conie
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 1 zurgina.
Saint-Côme-de-Fresné
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 21 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Fontenay-sur-Conie
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Fontenay-sur-Conie udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Saint-Côme-de-Fresné
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
Fontenay-sur-Conie
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Saint-Côme-de-Fresné
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra arraindegi bat zen.
2000. urtean Saint-Côme-de-Fresné udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Monknewton
Monkewton (Baile Nua na Manach) Irlandako Meatheko konderriko Slane herritik 3 km-ra dagoen herrixka da.
Brú na Bóinne monumento megalitikoen multzoaren iparraldean dago, Newgrangeko gune ezaguna barne hartzen duena. Neolitikoaren garaiko urmael bat dago bertan
Bibliografia
Lewis-Williams, D and Pearce, D, Inside the Neolithic Mind, Thames and Hudson, Londres, 2005, ISBN 0-500-05138-0
Marcy-l'Étoile
Marcy-l'Étoile Frantziako udalerria da, Lyongo Metropolian dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Marcy-l'Étoile udalerrian erroldatutako biztanleak 3.199 ziren. Familiak 900 ziren, horien artean 161 pertsona bakarrekoak ziren (61 bakarrik bizi ziren gizonak eta 100 bakarrik bizi ziren emakumeak), 230 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 432 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 77 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.025 etxebizitza zeuden, 949 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 32 bigarren erresidentzia ziren eta 43 hutsik zeuden. 785 etxeak ziren eta 232 apartamentuak ziren. 949 etxebizitza nagusietatik 688 bere jabearen bizilekua ziren, 238 alokairuan okupaturik zeuden eta 22 doan lagata zeuden; 28 etxek gela bat zuten, 41 etxek bi zituzten, 103 etxek hiru zituzten, 226 etxek lau zituzten eta 551 etxek bost zituzten. 833 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 340 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 560 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Socourt
Biztanleria
2007an Socourt udalerrian erroldatutako biztanleak 239 ziren. Familiak 96 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Marcy-l'Étoile
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.269 ziren, horien artean 1.450 aktiboak ziren eta 819 inaktiboak ziren. 1.450 pertsona aktiboetatik 1.372 lanean zeuden (702 gizon eta 670 emakume) eta 78 langabezian zeuden (41 gizon eta 37 emakume). 819 pertsona inaktiboetatik 148 erretiraturik zeuden, 543 ikasten zeuden eta 128 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Socourt
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 100 etxebizitza zeuden, 97 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 3 hutsik zeuden. 92 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 97 etxebizitza nagusietatik 83 bere jabearen bizilekua ziren, 11 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 21 etxek lau zituzten eta 67 etxek bost zituzten. 66 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 41 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 44 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Marcy-l'Étoile
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 118 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 22 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 9 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 8 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 26 zerbitzu enpresak ziren, 15 administrazio publikoko enpresak ziren eta 10 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Socourt
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Marcy-l'Étoile
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 liburu denda zen, 1 arropa denda zen eta 1 bitxi-denda zen.
Socourt
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 142 ziren, horien artean 99 aktiboak ziren eta 43 inaktiboak ziren. 99 pertsona aktiboetatik 91 lanean zeuden (51 gizon eta 40 emakume) eta 8 langabezian zeuden (5 gizon eta 3 emakume). 43 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 11 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Marcy-l'Étoile
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Marcy-l'Étoile udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 60 hektarea erabiltzen.
Socourt
Diru sarrerak
2009an Socourt udalerrian 99 unitate fiskal zeuden, 262,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.815 euro zen.
Marcy-l'Étoile
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 eta botika 1 bat zegoen.
Morrice (Michigan)
Morrice Michigango herri bat da. Shiawassee konderrian kokatua dago. 2010ean 927 biztanle zituen, 3.37 kilometro koadrotan banatuta.
Marcy-l'Étoile
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Socourt
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Socourt udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 330 hektarea erabiltzen.
Marcy-l'Étoile
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
Marcy-l'Étoile udalerriak goi-mailako hezkuntza ez unibertsitarioko bestelako formakuntza zentro bat zuen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sclerurus scansor
Sclerurus scansor Sclerurus generoko animalia da. Hegaztien barruko Furnariidae familian sailkatua dago.
Soncourt
Soncourt Frantziako udalerria da, Vosgeak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Soncourt udalerrian erroldatutako biztanleak 54 ziren. Familiak 20 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 27 etxebizitza zeuden, 23 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 27 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 23 etxebizitza nagusietatik 22 bere jabearen bizilekua ziren eta 2 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 4 etxek hiru zituzten, 4 etxek lau zituzten eta 15 etxek bost zituzten. 22 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 10 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 38 ziren, horien artean 31 aktiboak ziren eta 7 inaktiboak ziren. 31 pertsona aktiboetatik 28 lanean zeuden (20 gizon eta 8 emakume) eta 3 langabezian zeuden (3 emakume eta 3 emakume). 7 pertsona inaktiboetatik 4 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2000. urtean Soncourt udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Newgrange cursus
Newgrange cursus Irlandako Meatheko konderrian dagoen Brú na Bóinne monumentu megalitikoen multzoa osatzen duten monumentuetako bat da.
Cursus delakoa, gaur egun ikus daiteke, baina garai batean 100 m-ko luzera zuen. Cursus harrizko lerro paraleloak dira. Cursusak 20 m-ko zabalera zuen.
Bibliografia
Lewis-Williams, D and Pearce, D, Inside the Neolithic Mind, Thames and Hudson, Londres, 2005, ISBN 0-500-05138-0
Zam Wesell
Clawdite (forma aldatzaileak) klaseko saribilatzailea da. Coruscanten eman zuen denbora gehienean emakume forma erabili zuen, baina, izatez, azal gris eta begi handiko izaki bat da. Jango Fettek kontratatu zuen Wesell Padmé Amidala senataria hil zezan.
Padmé Amidala hiltzen saiatu zen lehen aldian huts egin zuen senatariaren ontzian eztandagaiak jarri zituenean. Bigarrenean ere huts egin zuen, bere barnean kouhun pozoitsu batzuk zeramatzan ASN-121 androide bat bidali zuenean. Anakin Skywalkerrek eta Obi-Wan Kenobik heriotza ziur batetik salbatu zuten Amidala. Zam Wesellek ihes egin zuen eta jazarpen baten ondoren Coruscanteko gaueko klub baten ezkutatu zen. Bi jediek aurkitu eta kanpora atera zuten itaunketa egiteko, baina Jango Fettek azkon pozoitsu bat jaurti zion, clawditea akabatu zuena, bere benetako itxura agerian utziz.
Superelipsoide
Geometrian, superelipsoidea solido bat da, superelipse formako ebakidura horizontala eta bertikala dituena.
Piet Heinen superarrautza superelipsoidearen kasu berezi bat da.
Ryanair
Ryanair Europan dagoen kostu baxuko hegaldi konpainia handiena da. Bere egoitza nagusia Irlandan dago, eta Euskal Herrian Gasteizko eta Biarrizko aireportutik lan egiten du.
Foronda
2007an konpainiak Gasteiz eta Londres arteko hegaldiak eskaini zituen Arabako foru aldundiak emaniko diru-laguntzaren bitartez, baina hegaldiak bertan behera geratu ziren 2007ko urrian.
Bilbo
2012ko apiriletik 2013ko martxora airelineak honako bideak ireki zituen Bilboko aireportutik:
Pino Solanas
Fernando Ezequiel Solanas (Olivos, Buenos Airesko probintzia, Argentina, 1936ko otsailaren 16a - Paris, Frantzia, 2020ko azaroaren 6a), ezagunagoa Pino Solanas izenez, argentinar zinema zuzendaria eta politikaria izan zen. La hora de los hornos (1968), Octavio Getinorekin batera zuzendua, eta El exilio de Gardel (Tangos) (1985) zituen zinema-lanik ezagunenak.
Solanasek antzerkia, musika eta zuzenbidea ikasi zituen. 1962an, Seguir andando bere lehen film laburra zuzendu zuen eta 1968an ezkutuan La Hora de los Hornos film luzea ekoitzi eta zuzendu zuen, neokolonialismoari eta Latinoamerikako indarkeriari buruzko dokumentala. Filmak nazioarteko hainbat sari irabazi zituen eta mundu osoan proiektatu zen. Solanasek Epaimahaiaren Sari Nagusia eta Kritikaren Saria irabazi zituen Veneziako zinema-jaialdian eta Canneseko zinema jaialdiko eskenatokiaren saria. 1999an epaimahaiko presidentea izan zen Moskuko 21. Nazioarteko Zinemaldian. 2004ko Berlingo Zinemaldian Ohorezko Urrezko Hartz berezia eman zioten. Hainbat filmetako soinu bandetan kolaboratu zuen Ástor Piazzolla tango konpositore eta musikariarekin.
2020ko uztailaren 21etik hil zen egunera arte, azaroaren 6ra, Argentinako enbaxadorea izan zen UNESCOn. COVID-19ak jota hil zen 84 urte zituela.
Testuingurua
Solanas 1970eko hamarkadan Argentinako zinema astindu zuen Grupo Cine Liberación taldearen aurreko aldean egon zen, kontzientzia soziala eta ahots politikoa garatuz. Perónen alde egiteko kanpainan aktiboa izan zen. 1970eko hamarkadan eskuineko indarrek mehatxatuta, bere aktoreetako bat hil egin zuten eta bera ere ia bahitu zuten.
Octavio Getinorekin batera, Solanasek "Hirugarren zinema baterantz" manifestua idatzi zuen. Hirugarren zinema politiko baten ideiak, Hollywoodeko zinemaren eta Europako autore zinemaren aurkakoa, garapen bidean dauden deitutako herrialde askotan zinemagileak bultzatu zituen.
Solanas Parisen erbesteratu zen 1976an, eta Argentinara itzuli zen 1983an demokrazia iritsi zenean.
Mount Morris (Michigan)
Mount Morris Michigango hiri bat da. Genesee konderrian kokatua dago. 2010ean 3,086 biztanle zituen, 3.1 kilometro koadrotan banatuta.
ASN-121
ASN-121 Star Warseko pertsonaia bat da.
Baina Obi-Wan Kenobik, Jedi zaldun bat zena, senatariaren apartamenduko leihoa zeharkatzea eta errobotari heltzea lortu zuen, hala honen jabea zen Zam Wesellengana iristea lortuz. Baina, denbora galtzeko astirik gabe, saribilatzaileak errifle bat hartu eta tiro zehatz batekin ASN-121 errobota bota zuen.
Sassey-sur-Meuse
Sassey-sur-Meuse Frantziako udalerria da, Meuse departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sassey-sur-Meuse udalerrian erroldatutako biztanleak 115 ziren. Familiak 53 ziren, horien artean 18 pertsona bakarrekoak ziren (9 bakarrik bizi ziren gizonak eta 9 bakarrik bizi ziren emakumeak), 13 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 9 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 13 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 83 etxebizitza zeuden, 51 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 78 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 51 etxebizitza nagusietatik 39 bere jabearen bizilekua ziren, 11 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 2 etxek bi zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 12 etxek lau zituzten eta 31 etxek bost zituzten. 34 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 26 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 18 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 69 ziren, horien artean 50 aktiboak ziren eta 19 inaktiboak ziren. 50 pertsona aktiboetatik 41 lanean zeuden (23 gizon eta 18 emakume) eta 8 langabezian zeuden (3 gizon eta 5 emakume). 19 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sassey-sur-Meuse udalerrian 47 unitate fiskal zeuden, 103 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.377 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen eta 2 higiezinen enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra igeltseroa zen.
Mount Clemens (Michigan)
Mount Clemens Michigango hiri bat da. Macomb konderrian kokatua dago. 2010ean 16,314 biztanle zituen, 10.54 kilometro koadrotan banatuta.
Sassey-sur-Meuse
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Astana Qazaqstan Team
Astana Qazaqstan Team (UCI kodea: AST) Kazakhstango Gobernuak babestutako txirrindularitza taldea da, UCI WorldTeam lizentzia duena.
Historia
2006ko amaieran sortu zen Liberty Seguros-Würth taldearen lekukoa harturik. Hasieran Suitzako lizentzia edukiz arren, geroago Luxenbourgekoarekin lehiatu zuen. Iraganeko txirrindulari nabarmenduen artean Alexandre Vinokourov, Matthias Kessler, Paolo Savoldelli edo Andrey Kashechkin zeuden; baina, hainbat doping kontroletan positibo eman ondoren, taldetik baztertuak izan ziren. Izan ere, Alexandre Vinokourov-ek positiboa eman zuenez, Astana talde osoak utzi zuen 2007ko Frantziako Tourra.
Sclerurus guatemalensis
Sclerurus guatemalensis Sclerurus generoko animalia da. Hegaztien barruko Furnariidae familian sailkatua dago.
Ukar
Ukar Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta. Iruñeko merindadean eta Izarbeibar-Novenera eskualdean dago, Iruñea hiriburutik 22,4 kilometrora. Altuera 432 eta 752 metro artekoa da, eta 11,86 km²-ko azalera hartzen du. biztanle zituen.
Erreniegako hegoaldeko magalean, Izarbeibarreko goialdean, Nafarroako Erdialdeko iparraldeko herri tipiko txiki bat da. Bertara iristeko, tokiko errepide bakarra dago, Ukarreko benta eta NA-601 eskualde-errepidea lotzen dituena, Gares eta Arrizabalaga artean. Udalerri horretan, gainera, hiru herri hustu daude: Ae, Elordi eta Ornoain.
Bertako biztanleak ukartarrak dira.
Izena
Ukar toponimoa beste hizkuntza batzuetan ere ezagutzen da, hala nola:
Gainera, toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Etimologia
Ukar, Mikel Belaskoren arabera, jatorri ezezaguneko toponimo bat da. Bere aldetik, Arutro Kanpionek herriaren izena "ugarri" hitzarekin erlazionatu zuen, autore honen arabera "oztopo" edo "arrezife" esan nahi duena.
Armarria
Ukarreko armarriak honako blasoi hau du:
Bandera
Ukarreko banderak Ukarreko armarria dauka hondo zuri baten gainean.
Geografia
Ukar Izarbeibar-Novenera eskualdean dago, Izarbeibar ibarrean.
Klima eta landaredia
Udalerriko klima mediterraneo-kontinental motakoa da, altueraren arabera, aldatu egiten dena. Urteko batez besteko tenperaturak 10 eta 13 gradu artekoak eta prezipitazioak 700 eta 900mm bitartekoak dira. Urtarorik euritsuenak udaberria eta udazkena izaten dira eta urte osoan zehar 90 egun euritsu izaten dira.
Estazio meteorologikoa
Ukarren ez dago estazio meteorologikorik. Hala ere, Gares pareko udalerrian, estazio bat dagoen, itsasoaren mailatik 347 metrora, Nafarroako Gobernuak 1985ean jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
Erdi Aroko jaurerria, XI. mendetik aurrera San Juan de la Peña monasterioa izan zen Ukarren jabe eta onuradun nagusia. 1370an, Errodrigo Uritz jaunaren exekuzioaren ondoren, jabetza Nafarroako koroak bereganatu zuen berriro ere. Karlos III.a Nafarroakoa erregeak bere anaiordearen omenezko Muruzabalgo bizkonderriari batu zion Ukar, 1407an. XVIII. mendearen amaieran, jaurerriaren jabea Granada Ega dukea zen, herritarren eta inguruko lurretan bizi zirenen petxen onuraduna. Dena den, herria ibarreko diputatuak eta herritarren artean aukeratutako erregidoreek zuzentzen zuten.
1835 eta 1845 urteetako udal eraberritzearen ondorioz, Ukar udalerri independente bihurtu zen eta 1846an behin betiko banatu zen Izarbeibarretik. XIX. mendearen amaieran herriak eskola bakarra zeukan, eta bertan lan egiten zuen irakasleak 500 erreal jasotzen zituen soldata moduan. Herritik kanpo bide bakarra zegoen, Iruñera Biurrun zeharkatuta zeramana.
Demografia
biztanle zituen Ukarrek.
Ekonomia
Herriko ekonomia jarduera nagusia nekazaritza da, eta biztanle aktiboen %80 sektore horretan aritzen dira lanean, nahiz herritarren erdientzat nekazaritza jarduera osagarria baino ez den. Mahastiek eta fruitu arbolek hartutako bi hektarea kenduta, laborantza lur ia guztiak zerealen landaketarako erabiltzen dira. Gehienak idorreko laboreak dira. Mahats eta olibondoek garrantzia galdu dute XX. mendean, zerealen mesedetan. Mende hasieran olibondoek hamazortzi hektarea eta mahastiek 260 hektarea hartzen bazituzten ere, gaur egun ia erabat desagertu dira.
1920ko abenduaren 2an, herriko nekazarien kooperatiba sortu zen, eta mende erdi geroago, 1975an, lur eremuaren berrantolakuntza burutu zen, 606 hektareari eta 139 lurjaberi eraginda. Lur komunak 77 hektarea baino ez dira (landu daitezkeen lurren %6,6a), eta gehienak larretzat erabiltzen dira.
Politika
Ukarreko udaletxea herrigunean dago. Udalbatza udalerriko alkateak eta lau zinegotzik osatzen dute. Egungo alkatea Carlos Lecumberri Erro da, San Miguel hautagai gisa aurkeztu zena.
Foru hauteskundeak
Hauek dira Nafarroako Parlamenturako hauteskundeen azken bi deialdiak:
Egungo banaketa
Ukarreko Udala zinegotzik eta alkateak osatzen dute, demokratikoki hautatuak. Alkatea Carlos Lecumberri Erro da, San Miguel zerrendakoa. Zinegotziak 4 daude:
Bere idazkaria, Adios, Eneritz, Legarda, Muruzabal, Obanos, Tirapu eta Uterga Udaletako idazkari ere bada.
Alkateak
1979tik, Ukarrek 4 alkate izan ditu:
Garraioa
Nafarroako Hiriarteko Garraioa sareko lineak zerbitzua ematen dio udalerri honi. Herriak autobus geldialdi bakarra du zeharkarrikan Gareserantz eta Arrizabalagarantz.
Euskara
Luis Luziano Bonapartek, 1869an, Ukar sailkatu zituen, Izarbeibarreko herri guztiekin, hegoaldeko goi-nafarrera euskalkian.
Koldo Zuazok, 2010ean, Ukar ez-euskal-eremuan sailkatu zen.
Ibar honetan hitz egiten den euskarak bere berezitasunak ditu. Horregatik sailkatzen da izarbeibarrera azpieuskalkian. Euskara batuaren itzalean alfabetatutako hainbat euskaldun baden arren, Orbaibarreko mintzaira zaharrak hiztun gaberik dakite.
Nafarroako Gobernuak onartutako Euskararen Foru Legearen arabera, Ukar eremu ez-euskalduneko udalerria da, eta hori dela eta, hizkuntza ofizial bakarra gaztelania da. 2001eko erroldaren arabera, herritarren % 1,61k zekien euskaraz hitz egiten, 2010ean % 1,91 eta 2018n % 7,20k.
2008an Nafarroako Ezker Batuak eta Nafarroa Baik Euskararen Foru Legea aldatu eta eremu mistoan udalerri gehiago sartzeko (horien artean Ukar) proposamena aurkeztu zuten Nafarroako Parlamentuan. Nafar Herriaren Batasuna ez beste talde guztien baiezko botoarekin proposamena aurrera aterako zela zirudienean, Nafarroako Alderdi Sozialistaren ustegabeko jarrera aldaketak, atzera bota zuen gune mistoaren hedapena.
Prostějovičky
Prostějovičky Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 305 biztanle ditu eta 3,04 kilometro koadroko azalera. Prostějoveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1445 urtean egin zen.
Mount Pleasant (Michigan)
Mount Pleasant Michigango hiri bat da. Isabella konderrian kokatua dago. 2010ean 26,016 biztanle zituen, 20.05 kilometro koadrotan banatuta.
Ballybay
Ballybay (Béal Átha Beithe) Irlandako udalerri bat da, Monaghan konderrian dagoena. 2006ko erroldaren arabera 1.461 biztanle zituen.
Arroz-esne
Arroz-esnea esnez eta arrozaz geldiro egosiz eginiko munduko azkenburuko edo postrerik ezagunenetarikoa da. Osagaiak: Arroza, esnea eta azukrea. Aukerakoak: kanela, banilla, limoia, laranja eta abar.
Muir (Michigan)
Muir Michigango herri bat da. Ionia konderrian kokatua dago. 2010ean 604 biztanle zituen, 1.85 kilometro koadrotan banatuta.
Lochmias nematura
Lochmias nematura Lochmias generoko animalia da. Hegaztien barruko Furnariidae familian sailkatua dago.
Jango Fett
Jango Fett Star Warseko unibertsoko pertsonaia bat da. Temuera Morrison izan zen pertsonaia honi bizia eman ziona sagako II. atala den Star Wars II. Atala: Klonen Erasoan. Sagako film honetan baino ez da agertzen. Jango Fett galaxiako mertzenario eta saribilatzailerik hoberentzat hartzen da.
Jango klonatua izateko aukeratua izan zen, hala bere berdin-berdinak ziren erreplikek osatutako armada bat osatuz. Klon hauek bizkortutako hazkuntza bat izango zuten helduarora azkar iritsi eta hala borrokatzeko adinean egoteko. Klon armadaren eredua izateagatik ordain bezala, dirutza handi bat ez ezik, bere buruaren eraldatu gabeko klon bat eskatu zuen, semetzat hartu zuena: Boba Fett.
Saribilatzaile eta banakako borrokan iaioa, Fettek mandaloriar armajantzi bat zeraman. Aipaturiko armajantzi horrek arma eta beste gauza erabilgarri ugari ditu, horien artean laban aldagarriak, arpoi bat, laserrak eta beste zenbait tresna exotiko. Borrokan, Jangok bere bultzapen poltsa erabiltzen du bere etsaien aurka altuera eta abiadura abantaila izateko. Gainera, Jangoren poltsak, honen bizkarretik jaurti daitekeen suziri bat ere badarama. Izarrarteko bidaietarako, Jangok Esklabu I izena duen bere untzia erabiltzen du.
Historia
Jango Fett oso gazte geratu zen umezurtz, Concord Dawneko nekazari merkatari xalo batzuen semea, bortizki erailak izan zirenak, Mandaloriar Mercen fakzioen aurkako gerra zibil batean. Vizslak Jango harrapatu zuen eta bere gurasoak Jaster Mereeli buruz zekiten guztia esatera behartu zituen, baina Fetten gurasoek uko egin zioten. Vizslak Jango harrapatu zuen eta honen gurasoak lehenaren morroiek hil zituzten. Jaster Mereelek salbatu zuen Jango, eta ondoren mandaloriarrek entrenatua izan zen. Jango mandaloriar nabarienetako bat bihurtu zen, eta, uste zenez, berau zen talde honetako biziraule bakarra Jediek talde hau suntsitu ondoren. Bera gerlari handien aurrean altxatu zen, lurralde arriskutsuetan bere armajantzi bereizgarria erabiliz bizirauten ikasiz.
Urteak fisikoki egokitzen eta entrenatzen eman ondoren, behe munduko saribilatzailerik beldurgarrienetako bat izatearen ospea jaso zuen. Eguzki Beltzeko Vigoek ere ezin izan zuten bere blaster bikiengandik ihes egin. Behin, Fettek Zam Wesellekin taldean lan egin behar izan zuen, eta horretarako euren talentuak elkartu egin ziren antzeko soldata lortzeko. Bakarrik lan egitea nahiago bazuen ere, biek taldea osatzen zuten zuhurra zen uneetan. Biek abentura bat partekatu zuten bere erabiltzaileari botere izugarri bat bermatuko zion Seylotteko tramankulu bitxi baten bila ari zenean.
Klon Gerrak hasi baino hamar urte lehenago, Tyranus izeneko gizon batek Jangoren presentzia eskatu zuen Bogdeneko ilargietako baten, proposamen kitzikagarri batekin. Dirutza handi baten truke, Jango klon armada baten eredu bihurtuko zen. Fettek onartu egin zuen, baina kontratuan beste baldintza bat ezarriz. Bere ordainsariaz gain, bere buruaren aldatu gabeko klon batekin saritua izango zen. Gainontzeko klonengandik ezberdina, klon honek ez zuen hazkuntza prozesu bizkortu bat edo otzantasun tratamendurik. Jangoren erreplika puru bat izango zen, Boba izenekoa.
Kaminotarrek Fetti instalakuntza pribatuak eskaini zizkioten euren Tipoka Hiri hermetikoan, Jango saribilatzaile lanetik denbora batez aldentzea eragin zuena. Hau, bere klon semea zen Bobaren hezkuntzan murgildu zen. Kaminotarrek Fetten biziraute eta borroka material genetikoa probestu zuten milaka klon soldadu sortzeko.
Tyranusen babesle bezala zerbitzatzen zuen bitartean, Jango Merkataritza Federakuntzako erregeordea zen Nute Gunrayk kontratatu zuen. Gunrayk Padmé Amidala senataria ezabatu nahi zuen, neimoidiarraren buruko min handia izan zena denbora askoan. Fettek lana bere lagun zahar Zam Weselli azpikontratatu zion, eta kouhun pozoitsuak eman zizkion lana amai zezan.
Mulliken (Michigan)
Mulliken Michigango herri bat da. Eaton konderrian kokatua dago. 2010ean 553 biztanle zituen, 2.7 kilometro koadrotan banatuta.
Flan
Flana edo budina esnez eta arrautza egosiz eginiko munduan postrerik ezagunetarikoa da. Latinoamerika eta Filipinetako postrea da. Osagaiak: Arrautza, esnea eta azukrea. Aukerakoak: kanela, bainila, limoia, laranja eta abar.
Ann-Margret
Ann-Margret Olsson (Valsjöbyn, 1941eko apirilaren 28a - ) Suedian jaiotako aktore eta abeslari estatubatuarra da.
Diskografia
Singleak
EPak
Albumak
Soinu bandak
Prostiboř
Prostiboř Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 140 biztanle ditu eta 10,34 kilometro koadroko azalera. Tachoveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1349 urtean egin zen.
Prostějov
Prostějov (txekieraz ahoskatua; Proßnitz, פראסטיץ Prostitz) Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 43.798 biztanle ditu eta 39,04 kilometro koadroko azalera. Prostějoveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1561 urtean egin zen.
Banaketa administratiboa
Prostějovek zazpi barruti ditu: Čechovice, Čechůvky, Domamyslice, Krasice, Prostějov, Vrahovice eta Žešov.
Marnand (Rodano)
Biztanleria
2007an Marnand udalerrian erroldatutako biztanleak 615 ziren. Familiak 222 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 77 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 93 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 278 etxebizitza zeuden, 227 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 31 bigarren erresidentzia ziren eta 20 hutsik zeuden. 263 etxeak ziren eta 15 apartamentuak ziren. 227 etxebizitza nagusietatik 195 bere jabearen bizilekua ziren, 31 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 6 etxek bi zituzten, 21 etxek hiru zituzten, 68 etxek lau zituzten eta 131 etxek bost zituzten. 174 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 94 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 113 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 378 ziren, horien artean 288 aktiboak ziren eta 90 inaktiboak ziren. 288 pertsona aktiboetatik 271 lanean zeuden (146 gizon eta 125 emakume) eta 17 langabezian zeuden (9 gizon eta 8 emakume). 90 pertsona inaktiboetatik 39 erretiraturik zeuden, 30 ikasten zeuden eta 21 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Marnand udalerrian 226 unitate fiskal zeuden, 605 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.350 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Kouhun
Kouhun bat Star Warseko fikziozko unibertsoan agertzen den animalia espezie bat da. Star Wars II. Atala: Klonen Erasoa filmean agertzen dira.
Marnand (Rodano)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 2 zurginak, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.
Kouhun
Kouhunak gorputz gogorra eta isats pozoitsua duten izakiak dira. Ohi hiltzaileek erabiltzen dituzte hilketak isilpean egiteko.
Marnand (Rodano)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Marnand udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Kouhun
Zam Wesellek izaki hauetako bi bidali zituen ASN-121 androide baten barnean Padmé Amidala senataria hiltzeko asmoz, baina bi jedik bizia salbatu zioten kouhunak hilez.
Marnand (Rodano)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Downen sindrome
Downen sindromea edo 21 trisomia 21. kromosoma parean hiru kromosoma agertzearen ondoriozko asaldura genetikoa da, bere ezaugarriak adimen atzerapena eta bereizgarri fisiko bereziak izanik. Jaiotzetiko gabezia psikikoen artean ohikoena da eta bere izena John Langdon Haydon Downi zor zaio, berak deskribatu baitzuen asaldura hau lehen aldiz 1866an. 1958an Jérôme Lejeune ikerlari gazteak aurkitu zuen asaldura honen arrazoia.
Downen sindromea duten pertsonek zenbait patologia izateko arrisku handiagoa dute, hala nola, bihotzeko patologiak, digestio-aparatukoak edota sistema endokrinokoak. Sindrome hau detektatzeko umean amniozentesia erabil daiteke haurdunaldian zehar. 800-1.000 jaioberrietatik batean agertu ohi da, baina amaren adinak eragina du.
Gaur egun, ez dago pertsona horien gaitasun intelektuala hobetzen duen tratamendu farmakologikorik. Hala ere, familia giro eta heziketa egokiak Downen sindromea duten haurren garapenean eragin positiboa dute.
Historia
John Langdon Haydon Down sendagile britainiarrak eman zion izena sindrome honi. 1866an, petsona talde konkretu batek, arrazoi jakinik gabe, erakusten zituen bereizgarri komunak deskribatu zituen lehena izan zen.
Hala ere, 1958ko uztailera arte itxaron behar da Jérôme Lejeune genetista frantsesak Downen sindromea 21. bikoteko alterazioaren eragina zela esan zuen arte. Trisomia hau da gizakiaren kromosometan aurkitutako lehen alterazioa.
Downen sindromean ager daitezkeen kromosoma alterazioak
Giza gorputzeko zelulek 23 paretan banatzen diren 46 kromosoma dituzte. Horietako batek norbanakoak dakarren sexua adierazten du eta beste 22ei autosoma deritze, 1etik 22ran txikitzen doazelarik.
Zelulen ugalketa mitosiaren bidez egiten da eta zelula bakoitza 23 paretan banatuko diren 46 kromosoma dituzten bi zelula berdinetan bikoizten da. Gametoa sortu behar denean, hau da, obulua edo espermatozoidea sortu behar duenean, zatiketa hau desberdina izaten da eta meiosia deritzo. Bai obuluan eta baita espermatozoidean ere, 23 kromosoma daude (bikote bakoitzetik bana) eta, bi zelulak elkartzen direnean, 23 paretan banatutako 46 kromosoma dituen zelula berria sortuko da. Prozesu konplexu honetan gerta daitezke Downen sindromea ekar dezaketen alterazio gehienak.
Mosaikotasuna
21 trisomia kasu gutxi «mosaikoak» dira (kasuen % 2 eta % 26 artean). Kromosoma alterazioak sortu baino ondoren gertatzen da, eta, beraz, trisomia ez dago Downen sindromea duen gizabanakoaren zelula guztietan, baizik eta mutatutako lehen zelulatik datozenetan bakarrik. Eragindako zelulen ehunekoak gutxi batzuetatik ia guztiak har ditzake, kromosoma homologoen ezohiko bereizketa gertatu den unearen arabera. Kasu hauetan larritasun txikiagoko koadro klinikoa eta fenotipoa agertzen da.
Diagnostikoa
Downen sindromearen diagnosia erditzea baino lehenago edo ondoren egin daiteke. Azken honetan, azterketa klinikoa burutzen da eta kariotipoz berresten da gero, hau da, zelulen kromosomak ordenatu eta kromosoma gehigarria edo dagokion anomalia ikusiz.
Erditzea baino lehen egiten diren frogak susmoa dagoenean egin daitezke edo dakiguna berrestearren. Azken hauek arriskua dagoela uste dugunean burutzen dira, alterazio genetikoa dagoen aurrekariak daudenean, amak 35 urte baino gehiago dituenean edo beste zenbait frogak susmoa piztu digunean. Umea galtzeko arrisku bat badago berreste froga hauek egiterakoan eta emakumearen esku egon ohi da froga egin ala ez erabakitzea.
Egia da, erditu baino lehen egindako diagnosi batek gurasoei adimen urriko seme bat datorkion ideiara emozionalki prestatzeko aukera ematen diela eta, hasiera-hasieratik, beharko dituen maitasun eta zaintza bereziak emateko prestaketarako aukera ere bai. Baina arriskuak ere hor daude eta amak neurtu beharko du hori.
Amniozentesia
Haurdunaldiaren 16. astean egin ohi da eta, froga honetan, fetua inguratzen duen likido amniotikoa analizatzen da. Aborturako arriskua dago (%1), baina, alterazio genetikorako arriskua egon daitekeen susmoa dagoenean, sendagileen aholkua izaten da.
Bilo korioniken biopsia
Haurdunaldiaren 8. astean egin ohi da, amniozentesia baino lehen. Plazentaren ehuna aztertzen da, baina aborturako aukera gehiago izan ohi da.
Koadro klinikoa
Sortzetiko adimen urriaren arrazoi nagusia da. Atzerapen guztien %25a hartzen du. Gaixotasuna baino gehiago, sindrome esaten zaio, baina maiz gaixotasun batzuei lotuta joan ohi da.
Nénigan
Nénigan Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Garona Garaia departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Nénigan udalerrian erroldatutako biztanleak 54 ziren. Familiak 19 ziren, horien artean 11 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 24 etxebizitza zeuden, 21 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 23 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 21 etxebizitza nagusietatik 15 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek bi gela zituzten, 2 etxek hiru zituzten, 5 etxek lau zituzten eta 12 etxek bost zituzten. 17 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 10 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 35 ziren, horien artean 21 aktiboak ziren eta 14 inaktiboak ziren. 21 pertsona aktiboetatik 19 lanean zeuden (11 gizon eta 8 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 emakume eta 2 emakume). 14 pertsona inaktiboetatik 4 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 argiketaria eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Nénigan udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 258 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Castleblayney
Castleblayney edota Castleblaney (Baile na Lorgan) Irlandako udalerri bat da, Monaghan konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 3.634 biztanle zituen.
Héricourt (Pas-de-Calais)
Héricourt Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Héricourt udalerrian erroldatutako biztanleak 100 ziren. Familiak 38 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 11 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 19 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 37 etxebizitza zeuden, 36 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 1 bigarren erresidentzia bat zen. Etxebizitza guzti hauek 37etxeak ziren. 36 etxebizitza nagusietatik 30 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 2 etxek hiru zituzten, 4 etxek lau zituzten eta 29 etxek bost zituzten. 34 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 24 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 12 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 68 ziren, horien artean 50 aktiboak ziren eta 18 inaktiboak ziren. 50 pertsona aktiboetatik 47 lanean zeuden (26 gizon eta 21 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 18 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Héricourt udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 672 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Munising (Michigan)
Munising Michigango hiri bat da. Alger konderrian kokatua dago. 2010ean 2,355 biztanle zituen, 13.6 kilometro koadrotan banatuta.
The Police
The Police Ingalaterrako rock talde bat da, bere musikak reggae eta jazz generoen eraginpean dagoelarik. 1977an osatu zen eta ofizialki 1984eko martxoa arte jo zuen (nahiz eta euren banaketaren berri ematen zuen iragarpen mezurik kaleratu ez izan). 2007an berrelkartu eta gaur egun martxan jarraitzen dute.
Lumentza (leizea)
Lumentza (Lumentxa, Kalbario eta Garratxa izenez ere ezaguna), Ispasterren (Bizkaia), Lekeitiotik hurbil eta izen bereko mendiaren hegoaldeko hegalean dagoen haitzulo bat da, Kakueta izeneko ingurunean kokatua. 1930eko hamarkadan egindako indusketetan han Magdelein aldiko aztarnak topatu zituzten Telesforo Aranzadik eta Jose Migel Barandiaranek; egun, Euskal Arkeologia, Etnografia eta Kondaira Museoan daude aztarna horiek.
Toponimia
Mendiaren izena Lumentza (herriko ahoskeran) edo Lumentxa da (“-atxa” atzizkiarengatik, Lekeitioko Udalak onartu bezala  eta argitalpen zientifiko gehienek erabiltzen dutena). Bertan dozena bat inguru kobazulo daude,  eta artikulu honetan komentatzen ari garena Kakueta izeneko inguruan dago, zehatzago esanda Garratxa izeneko parajean; hauxe da, hain zuzen ere, Lekeition erabiltzen den izena.
Historia
Kobazuloa betidanik ezaguna da, eta besteak beste duela bi mendeko grafitoak agertzen dira (tartean "Ysabel 2" izena daraman bat, 1868 ko datarekin, edo "Baldomero" izena daraman beste bat). 1936ko Gerrako bonbardaketetan, herritarren babeslekua izan zen, beste leku batzuetan gertatu zen bezala.
Bertan hainbat ikerketa espeleologiko egin dira; haien artean hauek nabarmendu ditzakegu:
Arkeologia
Esan bezala, kobazuloko aztarnategia 1924 tik 1929 ra industu zituen Jose Miguel Barandiaran eta Telesforo Aranzadirek, eta 1935 ean emaitzak argitaratu zituzten Santimamiñeko lanei zuzenduriko hirugarren bilduman. Honetaz aparte, artikulu bakan batzuk argitaratu zituzten aurkituriko arte higikorrari eskeiniak, Santimamiñe, Bolinkoba eta Urtiaga ko beste adibide batzuekin batera, edota giza hezur durei zuzendurikoak.
1937an, Lekeitioko udalaren aginduz, sarrera alboko galeria bat (B izenekoa) ireki zen, guda zibilean babesleku gisa erabiltzerakoan leku erabilgarria handitzeko asmoz. Albo galeria hau, J.M. Barandiaranen helburu izan zen 1963. urtean egindako indusketa berrian, eta urtebete arinago, kobazuloaren estratigrafiaren lehendabiziko proposamena egin zuen ikerlari honek. 1984 tik 1993 ra, J.L. Arribas Pastorreko industu zituen geratzen ziren testiguak. Arinegi industu izanaren zailtasunak medio, eta egin diren eztabaida eta berrikuspenen ondoren, hau izan daiteke Lumentxan aurkituriko okupazio mailen laburbena:
Labar-artea
Lumentxako labar artea, 2012 ko otsailaren 24an aurkitu zuten Diego Garate eta Joseba Riosek. Aurkikuntza hau XXI. mende ko paleolitoko labar artearen "euskal hutsunearen" betetze prozesuan sartuko litzateke bete-betean. Aurkikuntza berantiar hauek, ezagutzen diren kobazulo apainduen kopurua hirukoiztu egin dute gure lurraldean.
Orotara, 27 unitate grafiko aurkitu dira kobazuloan zehar. Hauek, sarreratik irtetzen diren azpiko B galerian (karratu formako orbain gorria) eta batez ere, galeria nagusian aurkitzen dira. Gehienak orbain eta puntuazio sinpleak izango lirateke. Hala ere, kobazuloaren irteeratik hubril dagoen albo-zoko batean kokatzen den bloke higatua aipatu beharko genuke. Honek bi bisonte handi (ia 2 metroko luzeerarekin) eta zaldi baten burua baititu gorriz margoturik. Bisonteen sorbalda egiteko, harriaren forma erabili zen maisuki. Hauen ezaugarriak (gorputz adarren perspektiba eta ilea, begiak eta bizarra bezalako xehetasunen presentziak), madelein aro berantiarra proposatzen dute egite-garai moduan. Irudi hauez aparte, bisonteetatik gertu, okre errautsezko orbain bat agertu da bloke baten gaineko zoruan. Baliteke madelein aldiko artistek zonalde honetan prestatu izana animalien irudiak egiteko erabiliko zuten pigmentua. Ere aipatu beharko genuke sarrerako gelako horma bateko arrakala batean txertaturiko suharrizko tresna (jarduera sinbolikoekin lotuta egon ohi dena) eta pasabide bat ixten duen harriak multzokatuz egindako horma zaharra (gainean dituen estalagmitek bere antzinakotasuna frogatu egiten dute).
Geologia
Haitzuloak bi sarrera ditu, bat Hegoaldera begira eta bestea Ipar-Ekialde ra.
50m inguruko garapena du eta galeria nagusi batez eratuta dago. Galeria horren bukaera partean, Sabaia hainbat puntutan erori da eta sasi-galeria batzuk sortu ditu.
Hizkuntza atlas
Hizkuntza atlasa dialektologiaren tresnarik garrantzitsuenetakoa da. Gertakari dialektalen bilduma da, askotan hainbat liburukitan, ezaugarri zehatzak biltzen dituena transkripzio fonetikoa ahalik eta modu zehatzenean emanez. Atlasen bidez hizkuntza baten esparruan gertatzen diren aldaerak adierazten dira isoglosen bidez edota bildutako datuak tauletan emanez.
Atlasen helburuak ez dira beti berak: batzuk esparru semantiko bati gagozkion hitzak baino ez dituzte jasotzen, zenbaitetan egitura sintaktikoei ematen zaie garrantzia.
Egindako lehena Atlas Linguistique de la France (Frantziako Hizkuntza Atlasa) izan zen, Jules Gilliéron-ek eta Edmond Edmont-ek egina 1902 eta 1910 artean.
Barbra Streisand
James Brolin aktorearen emaztea da.
Hizkuntza atlas
Euskal Herrian, Euskaltzaindia dabil Euskararen Herri Hizkeren Atlasaa (EHHA) atontze lanetan.
Barbra Streisand
Streisand efektua (edo Erostrato efektua)
2003an Barbra Streisand abeslari eta aktoreak, pribatutasunerako eskubidea alegatuz, salaketa jarri zion Kenneth Adelman argazkilariari, bere etxeari airetik egindako argazkiak erretiratzeko eta 50 milioi dolarreko ordaina eskatuz. Adelmanek argudiatu zuen Kaliforniako kostaldearen higadura dokumentatzeko egin zituela argazkiak eta Streisanden salaketak ez zuen aurrera egin. Kontrako efektua lortu zuen gainera, argazkia birala egin baitzen interneten.
Orduz geroztik, Erostratorekin eta beste askorekin gertatutakoei Streisand efektua esaten zaie. Berdin esan zekiokeen Erostrato efektua. Baina egia da, psikiatriaren eremuan, ospea edozein bidetatik bilatzeari Erostrato konplexua esaten zaiola.
Muskegon (Michigan)
Muskegon Michigango hiri bat da. Muskegon konderrian kokatua dago. 2010ean 38,401 biztanle zituen, 36.81 kilometro koadrotan banatuta.
Microxenops milleri
Microxenops milleri Microxenops generoko animalia da. Hegaztien barruko Furnariidae familian sailkatua dago.
Ballinode
Ballinode (Béal Átha an Fhóid) Irlandako udalerri bat da, Monaghan konderrian dagoena. 2013ko erroldaren arabera 473 biztanle zituen.
Castleshane (Monaghan konderria)
Castleshane (Caisléan an tSiáin) Irlandako udalerri bat da, Monaghan konderrian dagoena.
Muskegon Heights (Michigan)
Muskegon Heights Michigango hiri bat da. Muskegon konderrian kokatua dago. 2010ean 10,856 biztanle zituen, 8.25 kilometro koadrotan banatuta.
Meaux-la-Montagne
Meaux-la-Montagne Frantziako udalerria da, Rodano departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Meaux-la-Montagne udalerrian erroldatutako biztanleak 206 ziren. Familiak 82 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 33 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 29 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 146 etxebizitza zeuden, 83 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 50 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. 141 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 83 etxebizitza nagusietatik 70 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 6 etxek bi gela zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 39 etxek bost zituzten. 59 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 36 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 40 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 135 ziren, horien artean 84 aktiboak ziren eta 51 inaktiboak ziren. 84 pertsona aktiboetatik 76 lanean zeuden (46 gizon eta 30 emakume) eta 8 langabezian zeuden (2 gizon eta 6 emakume). 51 pertsona inaktiboetatik 34 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Meaux-la-Montagne udalerrian 87 unitate fiskal zeuden, 223 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.619 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Meaux-la-Montagne udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden, 360 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.