cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Phyllastrephus fulviventris
Phyllastrephus fulviventris Phyllastrephus generoko animalia da. Hegaztien barruko Pycnonotidae familian sailkatua dago.
Aureli Argemi
Aureli Argemí i Roca: (Sabadell, 1936) Centre Internacional Escarré per a les Minories Ètniques i les Nacions (CIEMEN) erakundearen sortzaile eta lehendakari emeritua.
1946 eta 1964 artean Montserrateko Abadia n bizi izan zen; ikasle bezala, lehenik eta fraile bezala, ondoren. Erromako San Anselmo Unibertsitatea n eta Parisko Institutu Katolikoa n lizentziatu zen teologian. 1965 eta 1968 bitartea  Aureli Maria Escarré i Jané abadearen idazkaria izan zen Montserraten. Berekin batera deserriratu zen, frankismoko agintariak behartutakoan.
Frankismoaren aurkako hainbat ekimenetan parte hartu zuen eta 1974an CIEMEN sortu zuen. 1985ean utzi zuen fraide-bizitza.
1988 an Europako Estaturik Gabeko Nazioen Konferentzia sustatu zuen.
1996an Katalanaren Aldeko Elkarteen Koordinadoraren (CAL) sortzaileetako bat izan zen. Urte berean Hizkuntza Eskubideen Deklarazio Unibertsala ren sustatzaile eta idazleetako bat izan zen; ondoren bere Jarraipen Batzordeko kide izan zen.
Europa de les Nacions aldizkaria eta Nationalia egunkari digitalaren zuzendaria da.
Hizkuntza Katalanaren Gizarte Kontseilu ko kide da.
Argemík katalanarekin egin bezala, Ikuspuntu soziolinguistikotik antzeko ahaleginak egin dira beste hizkuntza batzuekin ere:  Txillardegi euskararekin, Timo Riiho  finlandierarekin, Ned Thomas Galesarekin, Kas Deprez flandrierarekin,  María Pilar García Negro galizierarakin, Lluís Vicent Aracil, eta  Joan Coromines katalanarekin, eta okzitanierarekin ere Coromines bera.
William McKey-rekin ere harremanetan egon ziren.
Cnemaspis pulchra
Cnemaspis pulchra Cnemaspis generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Tropidurus cocorobensis
Tropidurus cocorobensis Tropidurus generoko animalia da. Narrastien barruko Tropiduridae familian sailkatuta dago.
Kríže
Kríže Eslovakiako udalerri bat da, Bardejoveko barrutian kokatuta. 14,94 km²ko azalera du eta 70 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1635. urtekoa da.
Scorpaenodes arenai
Scorpaenodes arenai Scorpaenodes generoko animalia da. Arrainen barruko Scorpaenidae familian sailkatzen da.
Gebara
Gebara Arabako iparraldeko herri bat da, egun Barrundiako udalerriaren barruan kokatua. 2017an, 59 biztanle zituen.
Elgeako mendilerroa herriaren iparraldean dago, eta horrek bereizten du Gipuzkoako Debagoieneko eskualdetik.
Gebaratarrak
Gebaratarren leinuaren jatorria ez dago argi, baina aztarnarik urrunenak Nafarroako Erresumakoak dira, XI. mendeko bigarren erdialdekoak.
Leinukoek izena hartu zuten herri honetatik, eta denborarekin zabaldu ziren Oñatira eta Leintz Gatzagara iparraldean, eta Barrundiako beste herrietara, Egilatz eta Araia aldera ekialdean.
Denborarekin, hara eta hona areago zabalduz joan ziren, hala nola Gipuzkoako zenbait herritan izen bereko jauregiak eta baserriak eraikita. Seguran, Gebara etxea (XVI. mende bukaerakoa), Irunen Gebara baserria (1481erako dagoeneko existitzen zena) eta Gebara Berri baserria, eta hortik metro gutxira, Hondarribiko lurretan, Gebaralarre baserria eta izen bereko lurrak eta aspaldiko plaia edo padurak. Irungo Gebara eta Gebara Berri baserriak XX. mendearen bukaeran bota zituzten, lehena 1988an harriz harri desmuntatu zuten, geroago berreraikia izateko ustezko asmoarekin, baina azkenean ez zuten Gebara baserri historikoa berreraiki eta zenbakidun harriak urtetan agerian eta hala moduz pilatuta egon ziren, Udalaren biltegi batean. Bestalde, Hondarribian Ladron de Gebara leinuaren XVII. mendeko jauregia dago, Kale Nagusian.
Ondarea
Azkenik, Lehen Karlistaldiaren barnean eta Zurbano jeneralaren aginduz suntsitu zuten 1839an. Horren ondorioz, gaur egun arte aztarnak baino ez dira gelditu.
Ermandade eta udalerria
Gebarako ermandadea delakoa egon da historikoki, non izen bereko herriaz gain Elgea, Etura eta Urizar ere zeuden. XIX. mendean burututako udal-erreforman udalerri bihurtu zen.
1885 urtearen inguruan Barrundia udalerriaren barrura sarrarazi zuten.
Garraioa
Eskualdeko Garraioa sareak 2 linea ditu herrian:
Bellver gaztelua
Bellver gaztelua (katalanez Castell de Bellver) Espainiako Balear Uharteak uharteedian dagoen Mallorka uharteko Palma hirian kokatuta dagoen gaztelu bat da. 1300-1311 bitartean eraiki zen.
Hellering-lès-Fénétrange
Hellering-lès-Fénétrange Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Hellering-lès-Fénétrange udalerrian erroldatutako biztanleak 178 ziren. Familiak 74 ziren, horien artean 22 pertsona bakarrekoak ziren (9 bakarrik bizi ziren gizonak eta 13 bakarrik bizi ziren emakumeak), 22 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 26 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 86 etxebizitza zeuden, 70 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. 84 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 70 etxebizitza nagusietatik 64 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek hiru gela zituen, 15 etxek lau zituzten eta 54 etxek bost zituzten. 63 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 30 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 30 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 110 ziren, horien artean 86 aktiboak ziren eta 24 inaktiboak ziren. 86 pertsona aktiboetatik 83 lanean zeuden (45 gizon eta 38 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 24 pertsona inaktiboetatik 4 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Hellering-lès-Fénétrange udalerrian 74 unitate fiskal zeuden, 197 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.306 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren eta 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 iturgina.
2000. urtean Hellering-lès-Fénétrange udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 276 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Palmópolis
Palmópolis Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Palluaud
Palluaud Frantziako udalerria da, Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Palluaud udalerrian erroldatutako biztanleak 287 ziren. Familiak 120 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 44 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 36 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Steindachnerina corumbae
Steindachnerina corumbae Steindachnerina generoko animalia da. Arrainen barruko Curimatidae familian sailkatzen da.
Sildenafilo
Sildenafilo edo sildenafil (konposatu UK-92,480) farmako bat da, gizonen inpotentzia mota batzuetarako erabiltzen dena. Pfizer enpresa farmazeutikoak sortu zuen Sandwich (Kent) ikerketa guneetan. Viagra© izen komertzialetik ezagunagoa da. Beste hainbat medikamentuen izenak bezala, hau merkatuaren asmakizun bat da; baina ziur aski "vyāghra" hitz indiarretik dator, "lehoia" esan nahi duena eta han ohikoak dira animalien monumentuak tenpluen ateetan egotea zakila tentearekin (dirudienez induar kulturarentzat monumentu mota hauek ez dira tabuak).
Palluaud
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Sildenafilo
Historia
Hasiera batean hipertentsio arterialerako eta bihotzeko anginerako sortu zen. Lehenengo fasearen ikerketak egiten ari zirenean, Ian Osterloh zuzendaritzapean, iradokitu zen drogak anginan efektu txiki bat eragiten zuela, baina zakila tentetzen zuela ere konturatu ziren.
Palluaud
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 174 ziren, horien artean 124 aktiboak ziren eta 50 inaktiboak ziren. 124 pertsona aktiboetatik 110 lanean zeuden (63 gizon eta 47 emakume) eta 14 langabezian zeuden (6 gizon eta 8 emakume). 50 pertsona inaktiboetatik 21 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 17 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Sildenafilo
Historia
Hori dela eta, Pfizer erabaki zuen erekzio funtziorako saltzea, anginerako izan beharrean. Farmakoa 1996.urtean patentatu zen eta 1998.urteko martxoaren 27an Estatu Batuetako Drogen eta Janarien Administrazioari esker gainditu zen. Horrela EEBBan disfuntzio horretarako zegoen lehen farmakoan bihurtu zen eta urte berean hortxe eskaini zen. Izugarrizko arrakasta izan zuen : viagra©ren urteroko salmentak 1999-2001.urteetan mila milioi dolarrak gainditu zituen.
Palluaud
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
Sildenafilo
Historia
Nahiz eta Sildenafiloa bakarrik preskipzio medikuarekin lortu daiteke, EEBBko telebistan agertu zen (EEBBetako Bob Dole senatari ohiak eta Pelé futbolariak gomendatu zuten). Viagra© Interneten asko saltzen da, “lineako kontsulta” bat bete ondoren (Interneten agertzen den galdera sorta bat soilik). “Viagra” izena hain famatua egin da, non hainbat afrodisiako orain “landare viagra” deitzen dira edo tableta urdinetan saltzen dira Pfizerren asmakizuna imitatzen. "Bitamina V" edo "pilula urdina" izenez ere ezagutzen da, beste hainbat izen desberdinez gain.
Palluaud
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 igeltseroak, 1 margolaria eta 1 jatetxe.
Sildenafilo
Historia
2007ko otsailean esan zuten Boots the Chemistek ikerketa bat egin ahal izango zuela preskripzio medikurik gabe erosten ziren farmakoak zer kopuru zen jakiteko. Ikerketa Manchester hirian egingo zen eta 30 eta 65 urteko gizonentzat zuzenduta zegoen. Horiek botikari bati kontsultatu ondoren gehienez lau tableta erosi ahal izango zuten.
2011 eta 1013. urtean sildenafiloko zitratoaren patente mundialaren epea amaituko da. EEBBetan Pfizerrek jarritako patentea fosfodiesterasa 5 (PDE5) inhibitzaileak, inpotentziarako erabiltzen zirenak, 2000.urtean deuseztatu ziren farmako horren patente osoa kotrolatu nahi zutela pentsatzen zelako. 2002.urtean erabaki hau apelazio batean mantendu zen.
Palluaud
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Sildenafilo
Historia
Gaur egun, sildenafiloko zitrato izenez saltzen da farmazian.
Palluaud
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sildenafilo
Ekintza mekanismoa
Erekzioaren prozesu fisiologikoaren zati batean nerbio sistema parasinpatikoak oxido nitrikoaren askapena eragiten du zakilaren gorputz leizetsuan. Oxido nitrikoa guanilato ziklasa entzimaren hartzaileei elkartzen da eta dosi handietan guanosin monofosfato ziklikoa bihurtzen da. Horrek erlaxazio muskular arina (basodilatazioa) eragiten du zakilaren gorputz leizetsuan eta horrela odol-fluxua handituz erekzioa gertatzen da.
Sildenafiloa 5 motako fosfodiesterasaren inhibitzaile indartsu eta selektiboa da eta cGMParen degradazioa burutzen du gorputz leizetsuan. Sildenafilaren egitura molekularra cGMParenaren antzekoa da eta PDE5aren lotura-eragile lehiakortzat jokatzen du gorputz leizetsuan, cGMP gehiago eta erekzio hobeagoak eragiten.
Estimulazio sexualaren gabeziarengatik ,eta beraz, NO/cGMP sistemaren aktibazioaren gabeziarengatik, sildenafiloak ez du erekzioa sortzen.
Ekintza mekanismo bera duten beste farmako batzuen artean tadalafil (Cialis®) eta vardenafil (Levitra®). Sildenafiloa gibeleko entzimen bidez metabolizatzen da eta bai gibelaren, bai giltzurrunen bidez iraizten da. Gantzetan aberatsa den dietarekin hartuz gero, sildenafiloaren xurgapena atzeratu ahal da eta bere eragin nagusiak pixka bat gutxitu ahal dira bere kontzentrazioa plasman txikiagoa izango delako.
Eragin farmakologikoak eta argibideak
Sidenafila hodi-zabaltzaile indartsu bat da, normalean erekzio disfuntzioan erabiltzen dena. Hala ere, beste funtzio batzuk sortu dira, adibidez, birikietako hipertentsioan (bai helduengan bai umeengan).
Farmako hau hartzeko bi modu daude: lehenengoa ahotik irensten, non efektu maximoa ordu bat igaroz lortzen da; eta bigarrena mastekatuz, non efektu maximoa 15 minututan ematen da.
Eguneko gomendatzen den dosia 25-50 mg-koa da (ez da inoiz 100 mg baino gehiago hartu behar). Gehien erabilitako dosia 50 mg-koa da.
Sildenafil Emakumean
Gaur egun sildenafiloarekin eta beste farmako batzuekin hainbat ikerketa egiten ari dira emakumearen orgasmoa mesedegarriagoa egiteko, PDE5 entzima blokeatuz.
Albo-ondorioak
Ager daitezkeen albo-ondorioak:
Kontraindikazioak
Kontraindikazioak hauek hartzen ditu barne :
(nitroglizerina), popperra (amiloko nitratoa).
Prebentzio neurriak
Nitratoa hartzen duten pazientekin ez da erabili behar, bere efektu hipotentsikoa indartzen duelako.
Bohortha
, Ingalaterrako Kornualles konderriko kostaldeko herri bat da.
Tropidurus itambere
Tropidurus itambere Tropidurus generoko animalia da. Narrastien barruko Tropiduridae familian sailkatuta dago.
Riggisberg
Riggisberg Suitzako udalerria da. Berna kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Scorpaenodes bathycolus
Scorpaenodes bathycolus Scorpaenodes generoko animalia da. Arrainen barruko Scorpaenidae familian sailkatzen da.
Naoki Urata
Naoki Urata (浦田 尚希, 1974ko ekainaren 27a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kawasaki Frontale eta Ventforet Kofu.
Phoxinellus pseudalepidotus
Phoxinellus pseudalepidotus Phoxinellus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Phyllastrephus baumanni
Phyllastrephus baumanni Phyllastrephus generoko animalia da. Hegaztien barruko Pycnonotidae familian sailkatua dago.
Helize (geometria)
Helizea, geometrian, bere tangenteek espazioan norabide finko bat jarraituz angelu konstante bat (α) osatzen duen kurba orok jasotzen duen izendapena da.
Armand Beltzuntze
Armand Beltzuntze (Mehaine, - Trou-du-Nord, Saint-Domingue, ) baxenafar militar eta politikaria izan zen. Beltzuntze Etxeko semea, Bohemia, Flandes eta Alemanian jardun zuen. Charles Beltzuntze Mehaine bizkondearen semea, 1738an Amikuzeko baile izendatu zuten. 1740an armadan sartu eta Austriako Ondorengotza Gerran aritu zen. 1761ean Amerikara bidali zuten Saint-Domingueko gobernadore izateko.
William James
William James (New York, AEB, 1842ko urtarrilaren 11 - Chocorua, New Hampshire, AEB, 1910eko abuztuaren 26a) Estatu Batuetako filosofo eta psikologoa izan zen. Henry James idazlearen anaia zen; pragmatismoaren aitzindaria izan zen filosofiaren alorrean eta funtzionalismoaren aldeko izan zen psikologian.
Biografia
William James New Yorken jaio zen, AEBetan, 1842ko urtarrilaren 11n. Aita Swedenborgeko teologo nabarmen bat izan zen Henry James Sr. izan zuen, garaiko elite literario eta intelektualak ondo ezagutzen zituena eta ama, berriz, Mary Robertson Walsh izan zen. Lau senide izan zituen: Henry (idazlea), Garth Wilkinson, Robertson eta Alice. Dizdira intelektual nabarmena zuten familiako kide batek baino gehiagok.
William Jamesek alemaniera eta frantsesa hitz egiten zituen eta kosmopolitismoa sustatu zuen. Haurra zenean, familiak bidaia pare bat egin zuen Europara eta horrek bizitzan zehar beste 13 bidaia egiteko bide eman zion.
Osasun arazo ugari izan zuen, begietan, bizkarrean, urdailean edo azalean. Depresioak ere hartu ohi zuen eta bere buruaz beste egiteko pentsamenduak ere izaten zituen.
1864an, medikuntza ikasten ari zen Harvarden, baina 1865ean, eten egin zuen Louis Agassiz naturalistarekin batera Amazonas ibaian zehar espedizio bat egiteko xedean. 8 hilabete geroago, bidaia utzi beharrean izan zen, mareoak jasan zituelako eta baztangak heldu ziolako.
Berriro utzi zituen ikasketak 1867ko apirilean, berriro gaixo. Alemaniarantz bidaiatu zuen sendatzeko asmoz eta hantxe egon zen 1868ko azarora arte. 26 urte zituen eta idazten hasita zegoen, jada.
Ez zuen sekula medikuntza praktikatu eta filosofia eta psikologiarantz biratu zuen bere interesak.
1878ko uztailaren 10ean, Alice Gibbensekin ezkondu zen eta bikoteak 5 seme-alaba izan zituen :
Jamesen osasunak okerrera egin zuen. 1909an, gaizki sentitzen zen, baina azken bidaia bat egin zuen Europara, 1910ean. Anaia Henry bisitatu zuen Londresen eta bere bizitzako obra garrantzitsuenetariko bat argitaratu zuen: The Meaning of Truth: A Sequel to "Pragmatism". Nauheimen (Alemania) bainuak hartzeko aprobetxatu zuen eta Henri Bergsonekin bildu zen Parisen. AEBetara itzuli zen abuztuan. Ez zen bere betiko Cambridgeko etxera joan, Chocoruako udako etxera baizik. Hantxe hil zen Chocoruan, New Hampshiren, AEBetan, 1910eko abuztuaren 26an.
Pentsamendua
Harvardeko Unibertsitatean medikuntza-ikasketak egin zituen eta hango irakasle izan zen 1885etik aurrera. Fisiologia eta psikologia landu zituen bereziki, eta psikologia zientzia natural eta positibo bihurtzen saiatu zen. Fisiologia-ikerketak egin zituen gertaera psikikoen eta nerbio sistemaren arteko lotura azaldu nahiz. Carl Langerekin batera eratu zuen sentipenen teoria periferikoa, sentipenen jatorri fisiologikoa argitzen duena.
Pragmatismoak emandako filosofo nagusietakoa izan zen, Charles Sanders Peirce filosofoaren jarraitzailea. Errealitatea ezagutzeko bide bakarra indukzio metodoa dela zioen, eta horri buruzko ikuspegi mugikorra eta anitza eman zuen filosofia arrazionalistaren eta aprioristaren aurka.
1904an, Ba ote da gogamenik? argitaratu zuen Journal of Philosophy, Psychology, and Scientific Methods aldizkarian, gero, 1912an, Essays in Radical Empiricism barnean aterako zena. Subjektu eta objektuaren artean dagoen dualismoa barrera latza zela epistemologiarentzat frogatu nahi zuen eta autokontzientzia -mundu materialari kontrajartzen zitzaion entitate bezala ulertua- baztertzeko garaia zen.
Purepecha bandera
Purepecha bandera 1980eko azaroaren 17ean erabaki zen. Lau atalek osatzen dute, urdina, berdea, morea eta hori batek.
William James
Pentsamendua
1907an, Pragmatism: A New Name for Old Ways of Thinking aurkeztu zuen, Pragmatismoa: izen berri bat pentsamenduaren bide zaharrentzat. Pragmatismoa da ika-mika metafisikoak baretzen lagunduko duen metodoa, bestela, bukaezinak direnak. Mundua bakarra da ala bat baino gehiago daude? Askea da ala ez? Materiala ala espirituala? Metodo pragmatikoak nozio bakoitza interpretatzera eramaten gaitu eta dagokion ondorio praktikoak ateratzera. Ba ote dago alderik bata ala bestea aukeratzean? Ez balego, bi alternatibak gauza berbera lirateke eta ika-mika bertan behera geratu beharko luke. Jamesek pragmatismoa metodoa dela puntualizatzen du eta, horregatik, bere liburuak ez du emaitza konkreturik ematen, munduari aurre egiteko modu bat baita.
Bizitza osoan jarraitu zion depresioak eta bere burua bizitzera behartu zuela zioen.
Egiaren kontzeptua ere landu zuen. Egiaztatzea da beharrezkoa eta, horretarako, ideiak kateatu behar dira, bata bestearen atzetik, harmonian eta oinarrizko funtzioa bete behar dute: norbanakoarentzako tresna garrantzitsuak dira, aukera ezberdinen artean gidatuko dutenak, errealitatera ondo egokituz. Egia horiek lortzea ez da helburu bat, beste behar batzuk aseko dituen bitarteko bat baizik. Egia dena baliozkoa da eta gordetzeak merezi du.
Litekeena, erreala baino zerbait gutxiago eta erabat irreala baino zerbait gehiago dena, zentzunaren nozio bikain horietako beste bat da. Erruki gabe kritikatu arren, nozio horiek iraun egiten dute; eta presio kritikoa laxatzean, berriro euretara jotzen dugu. Norbera, gorputza, zentzu substantzial edo metafisikoan; nozio horietako batek ere ez die ihes egiten pentsamendu era horiei. Praktikan zentzunaren denkmittelak etengabe ateratzen dira garaile. Gizaki orok, eskolatua izan arren, oraindik ere zentzunaren eran pentsatzen du edozein gauzaz, hau da, bere atributuak trukagarritasunez sostengatzen dituen unitate-subjektu iraunkor gisa. Inork ez du zintzo eta tinko erabiltzen lege baten bidez elkarturiko sentsumen-nolakotasunen multzo baten nozio kritikoagoa. Kategoriok eskuan, planak egiten ditugu eta asmaketan ibiltzen gara era berean, eta esperientziaren zatirik urrunenak begien aurrean ditugunarekin lotzen ditugu. Gure azken filosofia kritikoenak moda eta fantasia hutsak besterik ez dira pentsamenduaren ama- hizkuntza honen aldean.
Carmen Cascante
Carmen Cascante Fernández (Abaigar, Nafarroa Garaia, 1885eko irailaren 13a - Madril, 1982ko ekainaren 10a) maistra izan zen. Irakasle berritzailea. Ikasleen artean literatura eta antzerkia ere sustatzen saiatu zen.
Biografia
Nafarroan jaio zen, Abaigar herrian, familia apal batean hazi zen. Valentín Cascante Arayaren alaba zen, Iruñeko denda txiki bateko langilea. Hiri horretan bertan eman zuen Carmenek haurtzaroa. 1905 eta 1907 bitartean, maistraren oinarrizko maila ikasi zuen Nafarroako Eskola Normal femeninoan, eta ohorezko matrikula eta aparteko saria jaso zituen amaieran. Ondoren, Zaragozako Eskola Normalean hasi zituen goi-mailako irakasle ikasketak, eta nota altuenarekin lortu zuen goi-mailako irakasle titulua. Goi-mailako maistra ikasketak amaitu eta gero, espediente bikainarekin, doako laguntzaile gisa aritu zen Nafarroako Eskola Normal femeninoan 1910eko martxotik ekainera bitartean. Urte horretako urrian Magisteritza Goi Eskolan sartu zen eta Madrilera joan zen.
Jatorri apala zuenez, hiriburuan klase partikularrak ematen jarraitu behar izan zuen gastuei aurre egiteko, eta ikasle pobreentzako Ministerioaren bekaren bat ere jaso zuen. Egoera kaskarrak, ordea, are gehiago motibatu zuen Eskola Normaleko irakasle bihurtzeko helburuan. Horrela, bada, ikasketak Magisteritza Goi Eskolan amaitu zituen, letren sailean, 1910-1913 promozioko laugarren zenbakiarekin. 1913ko urrian plaza lortu zuen Balearretako Eskola Normal femeninoko irakasle numerario gisa.
Handik egun gutxira, Ikasketak Zabaltzeko Batzordeak beka bat eman zion Belgikan eta Frantzian hezkuntza-erakundeak bisitatzeko. Rosa Roig Balear Uharteetako Eskola Normaleko ikaskide batekin egin zuen bidaia. 1914ko irailaren 28an, Balearretako Eskola Normal femeninoaren Gramatika eta Literaturako irakasle izendatu zuten. Carmen Cascantek karrera profesional luzeari hasiera eman zion Mallorcan. Penintsulako beste irakasle askok ez bezala, ez zuen inoiz destino-aldaketarik eskatu.
Mallorcar batekin ezkonduta, karrera profesionala Uhartean igaro zuen, eta irakasle miretsia eta errespetatua bihurtu zen. Irakasle gisa, Carmen Cascante beti saiatu zen berritzen. Goi Mailako Ikasketen Eskolan hezia, prestakuntza eta bokazio handiko maistren belaunaldi horretakoa izan zen, ideia berritzaileek eta Irakaskuntza Erakunde Askearen (ILE) pentsamenduak eraginda. Cascantek, gainera, interes handia erakutsi zuen hizkuntzaren eta literaturaren irakaskuntza berritzeaz gain, ikasleen artean literatura eta antzerkia sustatzen ere.
Balearretan bizi zen arren, udaro itzultzen zen bere jaioterrira, Abaigarrera. Udaldian ere ez zen geldi egoten, besteak beste, tokiko geografiari buruzko datuak biltzen saiatzen zen, horrela, 1912an karrera amaiera lan bat burutu zuen Abaigar: Monografia geografica izenekoa.
1955ean jubilatu zen eta omenaldia egin zioten. Madrilen hil zen 97 urte zituela.
Kashgar prefektura
Kashgar Prefektura (uigurreraz:ئالتاي ۋىلايىتى; txinera sinplifikatuz: 喀什地区; pinyineraz: Kāshí Dìqū), Xinjiang eskualde autonomoan kokatutako prefektura da. Guztira, 3.762.000 biztanle inguru dauzka 2003ko erroldaren arabera eta 137.578,5 kilometro koadroko azalera.
Steindachnerina dobula
Steindachnerina dobula Steindachnerina generoko animalia da. Arrainen barruko Curimatidae familian sailkatzen da.
Riachão (Maranhão)
Riachão Brasilgo udalerri bat da, Maranhão estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Cnemaspis punctatonuchalis
Cnemaspis punctatonuchalis Cnemaspis generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Wamin
Wamin Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Wamin udalerrian erroldatutako biztanleak 253 ziren. Familiak 96 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 28 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 127 etxebizitza zeuden, 100 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 20 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 124etxeak ziren. 100 etxebizitza nagusietatik 72 bere jabearen bizilekua ziren, 27 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 11 etxek hiru zituzten, 25 etxek lau zituzten eta 63 etxek bost zituzten. 82 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 51 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 35 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 152 ziren, horien artean 92 aktiboak ziren eta 60 inaktiboak ziren. 92 pertsona aktiboetatik 84 lanean zeuden (50 gizon eta 34 emakume) eta 8 langabezian zeuden (4 gizon eta 4 emakume). 60 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 28 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Wamin udalerrian 92 unitate fiskal zeuden, 235 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.579 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.
2000. urtean Wamin udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 920 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Benicarló
Benicarló Valentziako Erkidegoko udalerria da, Baix Maestrat eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 26.655 biztanle zituen.
Benassal
Benassal (valentzieraz ofizialki; espainieraz Benasal) Valentziar Erkidegoko udalerria da, Alt Maestrat eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.340 biztanle zituen.
Scorpaenodes caribbaeus
Scorpaenodes caribbaeus Scorpaenodes generoko animalia da. Arrainen barruko Scorpaenidae familian sailkatzen da.
Yoshinori Doi
Yoshinori Doi (土居 義典, 1972ko apirilaren 2a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Rüeggisberg
Rüeggisberg Suitzako udalerria da. Berna kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Balsas
Balsas Brasilgo udalerri bat da, Maranhão estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Mayte Martín (idazlea)
Mayte Martín, jaiotzez, María Teresa Martín Martín (Las Palmas Kanaria Handikoa, 1964ko maiatzaren 21a) idazle eta kazetaria da, eta genero beltz eta poliziakoaren LPA Konfidentzialeko jaialdiaren zuzendaria.
Ibilbidea
Detektibe Pribatuko eta Kazetaritzako diplomatura ikasi zuen Madrilgo Unibertsitate Konplutensean. Prentsa Canaria-k, Kanaria Handiko Las Palmaseko unibertsitateak eta Madrilgo Unibertsitate Complutensearen artean antolatutako Kazetaritza masterra egin zuen. Kazetari gisa, hainbat hedabidetan lan egin du, baita freelance gisa ere, bere herrialdean, estatuan eta nazioarte mailan. Manuel M. Almeida idazle eta kazetariak zuzendutako Dragaria literatura aldizkari digitaleko editorea izan zen.
Idazle gisa, hainbat liburu argitaratu ditu eta sormen idazketa tailerrak eman ditu. Horrez gain, Kanariar Uharteetako LPA Confidencial genero beltz eta polizialaren jaialdiaren zuzendaria da, 2020ko azaroan Las Palmas Kanaria Handikoa n egin zuen lehen edizioa.
Aitortzak
María del Carmen Reina Jiménez ikerlariaren 100 idazle kanariarren antologian eta Generación 21: Nuevas Novelistas Canarias liburuan (Idea argitaletxea, 2020) jasota dago Mayte Martín, non hamabi emakume eleberrigile kanariarren testuak biltzen diren.
2020an hirugarren saria jaso zuen Maitasun Adierazpenen XXIV Literatur Lehiaketan, Paradas Udaleko (Sevilla) Kultura Sailak antolatutako lehiaketan.
Larunbatez hasitako bisurte
Honako hau larunbatez hasitako bisurte bati dagokion egutegia da.
Phoxinus brachyurus
Phoxinus brachyurus Phoxinus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Eugene Nida
Eugene A. Nida (Oklahoma City, AEB, 1914ko azaroaren 11 - Brusela, Belgika, 2011ko abuztuaren 25) XX. mendeko itzulpen teorialari eta Bibliaren itzultzaile handienetako bat izan zen. Itzulpengintzaren alorrean, baliokidetasun dinamikoaren teoria formulatu zuen.
Bizitza
Berehala, 1937an, Hego Kaliforniako Unibertsitatean jarraitu zituen ikasketak, 1939an Itun Berriko Grezieran master gradua lortu zuen arte. 1943an, hizkuntzalaritzako doktore maila lortu zuen Michigango Unibertsitatean. Urte berean, apaiz baptista ordenatu zen, eta Althea Lucille Spraguerekin ezkondu zen. Bikoteak elkarturik jarraitu zuen, emaztea hil zen arte, 1993an. 1997an, María Elena Fernandez-Miranda itzultzaile eta interpretearekin ezkondu zen.
Vigny (Oise Harana)
Vigny Frantziako udalerria da, Val-d'Oise departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Eugene Nida
Ibilbide profesionala
1943an, American Bible Societyn hasi zen lanean, itzulpengintza programaren arduradun gisa; hala jardun zuen, 50 urte luzez. Bere lanaren xedea zen Bibliaren itzulpen zehatz eta eguneratua egitea. Langintza horretan, bere teoriak praktikara eraman zituen.
Vigny (Oise Harana)
Biztanleria
2007an Vigny udalerrian erroldatutako biztanleak 1.086 ziren. Familiak 384 ziren, horien artean 68 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 32 bakarrik bizi ziren emakumeak), 128 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 176 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Eugene Nida
Ibilbide profesionala
Nida Euskal Herrian izan zen, 2002. urtean, Donostian, EIZIEk antolatutako Itzulpengintzari buruzko jardunaldietan. Hasierako hitzaldia egin zuen, "Some overlooked problems in Bible translating" (Bibliaren itzulpengintzan ahantzitako arazo batzuk) izenburuaz.
Vigny (Oise Harana)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Eugene Nida
Hizkuntzalaritza eta itzulpen teoriak
Nida aitzindari izan zen hizkuntzalaritza eta itzulpen teoria alorretan.
Vigny (Oise Harana)
Etxebizitza
2007an 423 etxebizitza zeuden, 389 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 22 hutsik zeuden. 374 etxeak ziren eta 46 apartamentuak ziren. 389 etxebizitza nagusietatik 301 bere jabearen bizilekua ziren, 67 alokairuan okupaturik zeuden eta 21 doan lagata zeuden; 5 etxek gela bat zuten, 13 etxek bi zituzten, 36 etxek hiru zituzten, 79 etxek lau zituzten eta 256 etxek bost zituzten. 300 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 155 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 217 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Eugene Nida
Hizkuntzalaritza eta itzulpen teoriak
Bere doktorego-tesia, A Synopsis of English Syntax (Ingelesaren sintaxiaren sinopsia), hizkuntza nagusien sintaxiaren arteko erkaketa lan sakona izan zen.
Bolenowe
, 'Boslenow', Ingalaterrako Kornualles konderriko herri bat da.
Eugene Nida
Hizkuntzalaritza eta itzulpen teoriak
Itzulpengintzaren esparruan, Nidaren ekarpen nabariena baina, aldi berean, hizkuntzalaritzaren esparru batzuetan eztabaidatua, baliokidetasun dinamikoa (edo baliokidetasun funtzionala) izan zen. Proposamen hori Toward a Science of Translating (1964, Itzulpenaren zientzia baterantz) liburuan aurkeztu zuen.
Vigny (Oise Harana)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Eugene Nida
Hizkuntzalaritza eta itzulpen teoriak
Nidaren iritziz, itzulpengintzan esanahiak izan behar du lehentasuna, ez formak. Itzulpen egintza hiru urratsetan gauzatu beharra ikusten du: azterketa, transferentzia eta berregituratzea. Bere ustez, linguistika erkatzaileak ordu arte ezarritako ikuspegi formal hertsiak (nolabait esateko, "hitzez hitz" egindako itzulpenak) lausotu egin ditzake sorburu hizkuntzako testuaren kultur testuingurua eta osagai soziolinguistikoak. Bi hizkuntzen hitzen arteko zubi izan ordez, Nidaren ustez itzulpengintzaren xedea da kulturaz eta etnografiaz desberdin diren bi mundu elkarretaratzen saiatzea.
Vigny (Oise Harana)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 735 ziren, horien artean 528 aktiboak ziren eta 207 inaktiboak ziren. 528 pertsona aktiboetatik 485 lanean zeuden (267 gizon eta 218 emakume) eta 43 langabezian zeuden (23 gizon eta 20 emakume). 207 pertsona inaktiboetatik 51 erretiraturik zeuden, 96 ikasten zeuden eta 60 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Eugene Nida
Hizkuntzalaritza eta itzulpen teoriak
Charles Taber-ekin batera, The Theory and Practice of Translation (1969, Itzulpenaren teoria eta praktika) argitaratutako liburuan azaldu zuen, lehenengo aldiz, xede hizkuntza esamoldea, testu bat itzultzeko erabilitako hizkuntza izendatzeko. Itzulpengintzaren ikuspen tradizionalak ezarritako egile/itzultzaile eskema gainditu, eta prozesu horretan hirugarren eragile baten beharra aldarrikatu zuen, irakurlearena alegia, irakurlea baita, azken batean, itzulpen baten balio funtzionala aitor dezakeen bakarra.
Vigny (Oise Harana)
Diru sarrerak
2009an Vigny udalerrian 385 unitate fiskal zeuden, 1.064 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 25.645 euro zen.
Eugene Nida
Hizkuntzalaritza eta itzulpen teoriak
Hiru faktoreren mende ikusten ditu Nidak itzuli beharreko testuak, eta, ondorioz, itzultzailearen jokamoldea ere: (1) Mezuaren izaera: testu batzuetan, edukia da funtsezkoa, baina beste batzuetan formak izan behar du garrantzia (literatur testu batzuetan, adibidez). (2) Egilearen eta itzultzailearen xedea: formaz eta edukiaz informazio zehatz eta egokia ematea, irakurleak zuzen uler ditzan testuaren inplikazio guztiak, hau da, itzulpena oker ulertzeko biderik utzi gabe. (3) Irakurle motak: itzulpen baten irakurle guztiak ez dira berdinak, ez mezuak ulertzeko garaian, ez eta izan ditzaketen interesetan ere.
Steindachnerina elegans
Steindachnerina elegans Steindachnerina generoko animalia da. Arrainen barruko Curimatidae familian sailkatzen da.
Aksu prefektura
Aksu Prefektura (uigurreraz:ئاقسۇ ۋىلايىتى; txinera sinplifikatuz:阿克苏地区; pinyineraz: Ākèsū Dìqū), Xinjiang eskualde autonomoan kokatutako prefektura da. Guztira, 2.203.000 biztanle inguru dauzka 2007ko erroldaren arabera eta 127.144,9 kilometro koadroko azalera.
Vigny (Oise Harana)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 19 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 margolaria, 4 zurginak, 2 iturginak, 2 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
Eugene Nida
Hizkuntzalaritza eta itzulpen teoriak
Nidak frogatu zuen, beste hizkuntzalari batzuekin batera, itzulpengintza askoz ere prozesu konplexuagoa dela, lehen begiratuan uste izan daitekeena baino. Izan ere, itzultzaileak sorburu testuaren atzean begiratu beharra dauka, maila intra-testual batean xehatu eta xede testuan berriro kodetuta emateko, kultur ikuspegi propio bat, berariazko esamoldeak eta hizkuntza figuratibo propio bat erabiliz, testua ongi ulertua izan dadin, ez bakarrik hitzen esanahia emanez testuinguru jakin horretan, baizik sorburu testuaren eragimena berreraikiz itzultzailearen hizkuntzak daukan sistemaren barruan.
Vigny (Oise Harana)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 3 okindegiak ziren.
Bradikardia
Bradikardia (βραδυκαρδία, "bihotz motel") maiztasun kardiako motela da. Bradikardiak, nodulu sinusalak, 60 ppm (minutuko pultsazioak) baino gutxiago igortzea dakar, edo erabateko funtziorik eza, kasu horretan, kontrola hartzen duen maiztasuna, gutxi gorabehera, 45-55 ppm inguruko nodulu aurikulobentrikularrarena delarik.
Vigny (Oise Harana)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Vigny udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden, 745 hektarea erabiltzen.
Bradikardia
Oro har, bihotzeko gaixotasunen zantzua da, eta meningitisaren edo entzefaloaren beste lesio batzuen sintoma ere izan daiteke.
Tropidurus montanus
Tropidurus montanus Tropidurus generoko animalia da. Narrastien barruko Tropiduridae familian sailkatuta dago.
Vigny (Oise Harana)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen. Vigny udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 492 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Aksu prefektura
Prefekturako herriburua izen bereko Aksu Hiria da.
Phyllastrephus hypochloris
Phyllastrephus hypochloris Phyllastrephus generoko animalia da. Hegaztien barruko Pycnonotidae familian sailkatua dago.
Bilhac
Bilhac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Corrèze departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bilhac udalerrian erroldatutako biztanleak 218 ziren. Familiak 100 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 150 etxebizitza zeuden, 100 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 43 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 143 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 100 etxebizitza nagusietatik 90 bere jabearen bizilekua ziren, 7 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 6 etxek bi zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 24 etxek lau zituzten eta 51 etxek bost zituzten. 86 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 60 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 26 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 120 ziren, horien artean 72 aktiboak ziren eta 48 inaktiboak ziren. 72 pertsona aktiboetatik 66 lanean zeuden (34 gizon eta 32 emakume) eta 6 langabezian zeuden (4 gizon eta 2 emakume). 48 pertsona inaktiboetatik 26 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 14 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Protreptiko
Protreptikoa bereziki Antzinako Grezian landutako literatura-generoa izan zen, ikasleei aholkuak edo erreguak egiten dizkiena, gehienetan jarrera moral edo etiko bati buruz.
Kurima
Kurima Eslovakiako udalerri bat da, Bardejoveko barrutian kokatuta. 15,89 km²ko azalera du eta 1133 biztanle 2017ko datuen arabera.
Bilhac
Diru sarrerak
2009an Bilhac udalerrian 89 unitate fiskal zeuden, 192 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.919 euro zen.
Kurima
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1270. urtekoa da.
Bilhac
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 iturgina zen eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra lore-denda bat zen.
2000. urtean Bilhac udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 506 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Eguzki Jaia etxea
Eguzki Jaia etxea, edo Apikale etxea Eako Urtza auzoan dagoen eraikina da.
2007ko maiatzaren 18an, Eusko Jaurlaritzak monumentu izendatu zuen, Sailkatutako Kultura Ondasuna.
Deskribapena
Higiezina Ea udalerriaren muturrean dago, gune naturalak dituen landa-eremuan, Bizkaiko golkoaren ondoan. Etxea ia erabat laua den lursailaren erdi samarrean kokatuta dago, goragune batean eta lorategi batek inguratzen duela. Hegoaldera ematen duen fatxadan, magnolia bat, hagin bat, bi gereziondo eta limoiondoak daude. Lursailak behera egiten du ekialderantz, eta handik itsasoa ikusten da inolako trabarik gabe; eta iparralderantz eta mendebalderantz lurzorua ez da hain berdina. Lorategiaren iparraldeko aldean, fabrika-behatoki bat dago, erdi eliptiko formako jesarlekua. Etxerako sarbidean, hegoaldean, egurrezko itxitura bat dago, finkarako sarrera-atea dena, eta etxola bertikal berezi bat ere bai, triangelu formako apaingarriak dituena. Estiloari dagokionez, bai ate-hesia, bai etxola bat datoz eraikin nagusiaren diseinuarekin. Higiezin bat dago etxearen jatorrizko lursailaren hegoaldeko eremuan, baina lurzoruan ez dago zatiketa fisikorik adierazten duen markarik.
Eguzki Jaiak edo Apikalek erdisotoa, bi altuera eta azpiestalkia ditu. Oinplano irregularrekoa da, eta estalkiari dagokionez, oso inklinatuta dauden eta teila lauak dituzten faldoi ugariz estalita dago; forma bertikalak nagusitzen dira, gorputz askokoak eta gainaldean pinoiak dituztela. Eraikinaren bereizgarritzat hartzen da goiko zati guztiari eman dioten tratamendua, eta, batez ere, pinoiak.
Sarbideko hegoaldeko fatxada simetrikoki banatuta dago, eta hiru gorputzek osatzen dute. Alboetako gorputzek, goiko aldeetan, pinoi zabalak dituzte, leiho bertikal batek txapitulatuta; erdiko gorputzaren gainaldean, berriz, sarrera-arkupe txiki bat. Gorputzek bao-ardatz bertikal bana dute. Sarrerako arkupea fatxadaren erdian dago, eta horma lerromakur batek sarrerako atea zehazten du. Arkupeak azulejoak eta burdina-hesiak dituzten baoak ditu. Ekialdeko fatxada asimetrikoa da eta hiru gorputz desberdinek osatzen dute. Erdikoa, beste bien aldean, aurreratuago dago, eta goiko aldean aurreko pinoien antzeko bat du. Eskuin aldeko gorputzaren gainaldean, txapitula gisa jarritako beste pinoi bat dago. Fatxada horrek bao gehiago ditu, ordenan jarrita, eta solairu nagusiaren altueran terraza handi bat du, erdisotoaren estalkitzat egiten duena; arku beheratu baten bidez sartzen da bertara. Iparraldeko fatxadan, ipar-ekialdeko izkina nabarmendu egiten da; bi zati ditu eta hiru pinoi; horietatik erdikoa txapitula edo ganbara txiki bat da. Jatorrizko terraza luzatu egin dute, eranskin bat jarrita. Mendebaldeko fatxada da sinpleena; simetrikoa da eta hiru gorputz ditu; balkoirik ez duen fatxada bakarra da. Erdiko gorputza fatxada baino aurreratuago dago, eta goiko aldean leihorik gabeko pinoi bat du; komunak hor daudela nabarmen geratzen da eta leiho oso finak ditu alboetan. Fatxadetan bao bertikalak daude, kolore gorriko egurrezko kontraleiho veneziarrak dituztela, eta paramentu hondoratuak ere bai, bao itxura emateko. Hormigoizko balkoiak daude, jatorrizko diseinuak ez zituenak. Eraikinaren oinarria, erdisotoa, goiko moldura duen zokalo bat da, lau banda horizontal hondoratutako junturekin eta behe-oinarri laua du.
Eraikinaren goiko zatiari hasiera emateko troxa horizontal bat du, eraikina osorik inguratzen du, erlaitza mugatzen duela eta triangelu-formako pinoien oinarri dela. Troxak, erdian, irudi geometrikoak ditu bata bestearen ondoan, kuxin-modura errepikatzen direla; angeluak ebakita ditu eta zirkuluerdiekin apainduta. Beheko aldea banda laua da eta goiko aldean moldurak ditu, angeluzuzenak, eta fatxadan barrena banatzen dira. Eraikinaren angeluak nabarmendu egiten dira, ez dira berdin landu, eta erliebeari dagokionez —troxatik kanpo ere bai, beheko aldean—, zirkulu zentrukide-multzo bat, oin karratu baten gainean.
Pinoien horma-atalak estaltzeko, erliebezko irudi geometrikoak erabili dira, bata bestearen atzean modu erregularrean jarrita, eta kokalekuaren arabera tamaina desberdina dutela. Beheko aldean, erliebe bertikalak ditu elkarren ondoan, izkinak ebakita eta biribilduta dituzten forma angeluzuzenak dira; ondoren, erliebe txikiagoak ditu, karratuak errepikatzen direla, bi zirkulu zentrokide dituen oktogono batekin. Azkenik, gorri koloreko marra baten ondoren, estalkiaren hegalaren gorputza ageri da: gapirioak ditu besoak bailiran, eta egurrezko oholen bidez lotuta daude.
Eraikinaren barruko aldeari dagokionez, egur landuko egitura-motakoa da eta karga-hormak harlangaitzezkoak ditu. Banaketa, berriz, horma-artetan bana daiteke, eskematikoki; mendebaldeko horma-arteak solairu guztietako komunak eta beheko solairuan dagoen sukaldea ditu; ekialdeko horma-arteak gelak eta eraikinaren zona garrantzitsuenak—egongelak eta kapera—; eta erdiko horma-arteak eskailera eta logelak. Lehenengo altuera solairu garrantzitsuena da, egongelak dituena; goiko solairuan, berriz, logelak daude. Estalkiazpian kapera bat dago, nerbio faltsuekin apainduta, eta aitorlekutzat erabiltzeko ate bat dago. Erdisotoko solairuan zenbait zerbitzu-gela daude, eta oraindik ere sukalderako sarbide zuzena du, eskailera txiki bat. Bestalde, etxeko egurrezko eskailera nagusia sarrerako aterpearen ondoren, tarte zuzen batean hasten da; eskaileraren albo bat egurrarekin itxita dago, eta beste aldea libre geratzen da. Barandaren azpiko aldeak forma kubikoa du, eta eskailerari hasiera ematen dion pilonoa lurrari lotuta dado, lehen eskailera-maila kanpoan uzten duela. Eskaileraren itxitura panelekin apainduta dago, paralelo jarrita, eta beste modu batera bada ere, eskaileraren arrapalaren beheko aldeko igeltsuan ere nabari daiteke. Barrualdeko egur-lanak hutsune karratu eta forma geometrikokoak dira, ingurua goxatzen dutela. Baoen leihozangoak egurrezkoak dira, leihoen barruko aldeari lekua egiteko. Burdina-lana ere interesgarria da, irudi geometrikoak eta forma kurbatuak ikus daitezke etxe guztian. Hau da, barrualdea eta eraikin-mota bera bat datoz.
Caiçara (Rio Grande do Sul)
Caiçara Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Sul estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.