cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elur-jausi
Eraketa
Elur-masa bat erorarazteko, zamak geruzaren euste-indarra gainditu behar du. Karga elurraren pisua da ia bere osotasunean. Elur-masaren indarra zehaztea zailagoa da, oso heterogeneoa delako. Hainbat aldagairen menpe dago: elur-aleen ezaugarriak, tamaina, dentsitatea, morfologia, tenperatura, ur-osaera eta aleen arteko loturen ezaugarriak. Kanpo eragileek ere beraien garrantzia dute, izan ere, guneko hezetasunak, ur-lurrunaren fluxuak, tenperaturak eta bero fluxuak ere eragina dute. Kanpoaldeko elur-geruzak kanpotik jasotzen duen erradiazioaren eta guneko aire-fluxuen eragina jasotzen du. Gaur egun, elur-jausien ikerlarien helburua elur-geruzen jarraipen zehatza egitea da konputagailu bidezko programei esker eta bereziki, urtaro batetik bestera elur-geruzek pairatzen dituzten aldaketak gainbegiratuz. Bada ordea aldagai bat ikerlarien lana zailtzen duena, hori klima eta lurraren arteko elkarrekintza da. Aldagai horrek aipagarriak diren denbora- eta espazio-aldakortasunak sortzen ditu sakontasunean, kristalen itxuran eta urtaroko elurren geruzetan.
Elur-jausi aipagarriak
1910eko martxoan bi elur-jausi gertatu ziren; martxoaren 1ean, Wellington elur-jausiak 96 pertsona hil zituen Washington Estatuan, Estatu Batuetan. Handik hiru egunera, 62 trenbideko langile hil ziren Rogers Pasabidean, Britainiar Columbian, Kanadan.
Lehen Mundu Gerran zehar 40.000 eta 80.000 lagun artean elur-jausien erruz hil zirela uste da, gehienak Alpeetako mendi-kanpainan, Austriar-Italiar frontean. Halako elur-jausi gehienak artilleria unitateek eraginda sortu ziren. 1916ko abenduan, bi bandoetako hamar mila gizon inguruk galdu zuten bizia elur-jausietan.
Eubeako golkoa
Eubeako golkoa (Ευβοϊκός Κόλπος) Egeo itsasoan dagoen golkoa da, Eubea uhartea eta kontinente artean dagoena. Euripo itsasarteak golkoa bi zatitan zatitzen du: iparraldeko eta hegoaldekoa.
Elur-jausi
Elur-jausi aipagarriak
1950–1951ko ipar hemisferiko neguan, 649 elur-jausi inguru grabatu ziren hiru hilabeteko denbora-tartean zehar Austriako Alpeetan, Frantzian, Suitzan, Italian eta Alemanian. Elur-jausi hauek 265 pertsona inguru hil zituzten eta negu horri Beldurraren Negua izena jarri zitzaion.
1993an, Bayburt Üzengili elur-jausiak 60 pertsona hil zituen Turkiako Bayburt probintzian kokatzen den Üzengili herrian.
Sailkapena
Bi talde orokor daude:
DBpedia
DBpedia proiektuak Wikipediatik datuak erauzten ditu Wikipediaren bertsio semantikoa eskaintzeko (Web semantikoan erabili daitekeen bertsioa). DBpedian informazioa RDF lengoaia erabiliz adierazten da.
Elur-jausi
Sailkapena
Askotan gizakiak berak eragiten ditu, nahi gabe edo nahita.
DBpedia
2007ko urtarrilaren 23an jarri zen abian.
Elur-jausi
Motak
Normalean puntu batetik abiatzen da eta gero eta elur gehiago eramaten du. Elur-jausi hori elurraren pisua grabitate indarraren mende dagoenean hasten da. Batez ere elurte handien ondoren gertatzen da (25 cm-ko lodieratik aurrera), bereziki oinarri (mantu) lau baten gainean pilatzen denean (euriagatik, antzigarragatik, elurraren fusioagatik). Elur hau, oso arina, airearekin nahasten da, 100 eta 300 km/h arteko abiaduran jaisten den aerosol bat osatuz.
Elur-jausi mota hau da ohikoena. Plaka bat, gainontzeko elur mantutik askatzen den elur trinko bat da, lurraren edo elurrarren gainean irristatzen dena. Plaka hauek handi-handiak izan daitezke eta ondo ikusteko moduko haustura-muga uzten dute.
Elur-jausi mota hori tenperaturak gora egiten duenean gertatzen da, eta udaberrian, berriz, eguzkitan dauden maldetan (elurra urtzen denean). Poliki irristatzen dira (20-60 km/h), eta aire edo haize beroa, eguzkia eta gehiegizko pisua dira aktibatzen duten faktoreak.
Arriskua
Arriskua sailkatzeko, batetik bostera bitarteko eskala bat dago.
Europan, elur-jausiak gertatzeko arriskua azpiko taulak zehazten du, zeina 1993ko apirilean onartu eta martxan jarri zen aurreko herrialdez herrialdeko eskema ez-estandarrak ordezkatuz. Deskribapenak azken aldiz 2003ko maiatzean eguneratu ziren, uniformetasuna indartzeko.
Frantzian, elur-jausiek eragindako heriotza gehienak 3 eta 4. mailetan gertatzen dira. Suitzan aldiz, 2 eta 3. mailetan gertatzen dira gehienak. Baliteke desberdintasun hori herrialde bakoitzak arrisku-maila interpretatzerakoan dituen ezberdintasunek eragina izatea.
Moriarty (Mexiko Berria)
Moriarty Mexiko Berriko hiri bat da. Torrance konderrian kokatua dago. 2010ean 1,910 biztanle zituen, 15.13 kilometro koadrotan banatuta.
Parananochromis longirostris
Parananochromis longirostris Parananochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Sabbio Chiese
Sabbio Chiese Italiako udalerri bat da. Bresciako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Sabbio Chiesek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Lebanon (Connecticut)
Lebanon Connecticuteko herri bat da. New London konderrian kokatua dago. 2010ean 7,308 biztanle zituen, 140.14 kilometro koadrotan banatuta.
Gilen Josef Chaminade
Gilen Josef Chaminade (Périgueux, Frantzia, 1761eko apirilaren 8a - Bordele, Frantzia, 1850eko urtarrilaren 22a) apaiz katolikoa, Mariaren Lagundiaren sortzailea eta Marianista Familiaren sortzailea. 2000ko irailaren 3an dohatsu aitortu zuen Joan Paulo II.a aita santuak.
Périguextik Mussidanera: Familia eta haurtzaroa
Blas Chaminade eta Catalina Bethón senar-emazteen hamahirugarren umea izan zen. Familiarengandik jaso zituen errealismoa, sinesmena eta kristau bokazioa, Eliza Katolikoaren zerbitzura. Anaietan nagusia, Joan Bautista, Eliza Katolikoaren barruan zegoen jada. Gainera, hark konbentzitu zuen Guillermo Eliza Katolikoan sartzeko. Ikasletzat, bere lehenengo urteak San Carlos eskolan egin zituen, Mussidanen. Ikasle eta irakasle lanetan egin zituen han bere bizitzako hogei urte. Frantziar Iraultza baino pixka bat lehenago bihurtu zen abade. Kleroko konstituzio zibila onartu ez zutenez, joan egin behar izan ziren Mussidango eskolatik.
Dean Rusk
David Dean Rusk (Cherokee konderria, Georgia, Ameriketako Estatu Batuak, 1909ko otsailaren 9a - Athens, Georgia, Ameriketako Estatu Batuak, 1994ko abenduaren 20a) politikaria izan zen.
Trumanen administrazioan Estatuko idazkariordearen laguntzailea (1949) eta Ekialde Urruneko Arazoetarako idazkariordea izan zen (1950-1951). Rockefeller Fundazioaren lehendakari izendatu zuten ondoren (1952-1960). Estatuko idazkari izendatu zuen John Fitzgerald Kennedyk 1961ean, eta kargu horretan iraun zuen Johnson lehendakariarekin 1968 arte. Robert McNamara politikariarekin batera Estatu Batuek Vietnamen izan zuen esku hartzearen ardura nagusia izan zuen. Georgiako Unibertsitateko irakasle izan zen 1970. urtetik aurrera Nazioarteko Zuzenbideko sailean.
Ophichthus macrops
Ophichthus macrops Ophichthus generoko animalia da. Arrainen barruko Ophichthidae familian sailkatzen da.
Leandro Silván López-Almoguera
Leandro Silván López-Almoguera (Madril, Espainia, 1901 - Donostia, Gipuzkoa, 1999) madrildar ingeniaria izan zen, Euskal Herriko zeramikan aditua.
Biografia
Ilustrazioari buruzko lan ugari argitaratu zituen, baita Peñafloridako kondearen eta Elhuyar anaien biografiak ere.
Euskal Herriko zeramikan aditua da, eta Cerámica Navarra (1973) eta Cerámica Popular Vasca (1983) lanak osatu zituen. Azken hori da, hain zuzen, orain arte euskal zeramikaren historiaz idatzi den lanik garrantzitsuena.
La Tejera (Portugalete)
La Tejera Portugaleteko goiko aldean dagoen auzoa da. Ortuellarekiko mugakidea da eta biztanle gutxien duen Portugaleteko auzoa da.
Egitasmoa
Portugaleteko udalak, 125.000 metro karratu inguruko Vicios Parkea eraiki zuen 2007-2011 plangintzaren arabera La Tejerako auzoaren ondoan.
Montrol-Sénard
Montrol-Sénard Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vienne Garaia departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Montrol-Sénard udalerrian erroldatutako biztanleak 233 ziren. Familiak 108 ziren, horien artean 38 pertsona bakarrekoak ziren (19 bakarrik bizi ziren gizonak eta 19 bakarrik bizi ziren emakumeak), 35 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 27 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 210 etxebizitza zeuden, 111 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 72 bigarren erresidentzia ziren eta 28 hutsik zeuden. 209 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 111 etxebizitza nagusietatik 90 bere jabearen bizilekua ziren, 16 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 10 etxek bi zituzten, 14 etxek hiru zituzten, 38 etxek lau zituzten eta 49 etxek bost zituzten. 79 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 49 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 43 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Montrol-Sénard udalerrian 122 unitate fiskal zeuden, 251,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.136 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 jatetxe.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mosquero (Mexiko Berria)
Mosquero  Mexiko Berriko herrixka bat da. Harding konderrian kokatua dago. 2010ean 93 biztanle zituen, 2.58 kilometro koadrotan banatuta.
Zenopsis nebulosa
Zenopsis nebulosa Zenopsis generoko animalia da. Arrainen barruko Zeidae familian sailkatzen da.
Laticauda schistorhynchus
Laticauda schistorhynchus Laticauda generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Gaintxurizketa
Gaintxurizketa Lezoko auzo bat da. Herritik kanpo dago, eta mendiz inguratuta dago. Baserriak dira bertako eraikin gehienak.
Auzo honetan Euskotrenen Gaintxurizketako geltokia dago.
NGC 1812
NGC 1812 galaxia espiral bat da, Columba konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Le Tignet
Le Tignet Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Itsas Alpeak departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Le Tignet udalerrian erroldatutako biztanleak 3.062 ziren. Familiak 1.140 ziren, horien artean 186 pertsona bakarrekoak ziren (83 bakarrik bizi ziren gizonak eta 103 bakarrik bizi ziren emakumeak), 448 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 439 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 67 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.354 etxebizitza zeuden, 1.151 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 162 bigarren erresidentzia ziren eta 41 hutsik zeuden. 1.246 etxeak ziren eta 93 apartamentuak ziren. 1.151 etxebizitza nagusietatik 960 bere jabearen bizilekua ziren, 166 alokairuan okupaturik zeuden eta 25 doan lagata zeuden; 12 etxek gela bat zuten, 31 etxek bi zituzten, 223 etxek hiru zituzten, 381 etxek lau zituzten eta 504 etxek bost zituzten. 1.060 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 406 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 699 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.001 ziren, horien artean 1.395 aktiboak ziren eta 606 inaktiboak ziren. 1.395 pertsona aktiboetatik 1.301 lanean zeuden (706 gizon eta 595 emakume) eta 93 langabezian zeuden (44 gizon eta 49 emakume). 606 pertsona inaktiboetatik 208 erretiraturik zeuden, 203 ikasten zeuden eta 195 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Le Tignet udalerrian 1.209 unitate fiskal zeuden, 3.324 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.556 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 232 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 7 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 67 eraikuntza enpresak ziren, 40 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 9 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 20 higiezinen enpresak ziren, 34 zerbitzu enpresak ziren, 24 administrazio publikoko enpresak ziren eta 15 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 94 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 1 funeraria, 8 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 26 igeltseroak, 6 margolariak, 5 zurginak, 14 iturginak, 8 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 4 ile apaindegiak, 5 jatetxeak, 10 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 13 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 2 okindegiak, 2 harategiak, 3 arropa dendak, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen eta 1 kirol-denda zen.
2000. urtean Le Tignet udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 4 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Ismael Serrano
Ismael Serrano (Madril, 1974ko martxoaren 9a - ), espainiar kantautorea da, laurogeitamargarren hamarkadan agerturiko kantautoreen generazio berriko kidea. Bere lanetan, amodio eta desamodio kantak musika erreibindikatzailearekin nahasten ditu. Beste influentzien artean Serrat, Aute, Joaquin Sabina edota Silvio Rodríguez daude. Baita Luis Garcia Montero eta Mario Benedetti bezalako olerkarien letretan inspiratzen da Ismael Serrano ere.
Le Tignet
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ismael Serrano
Ismael Serrano Madrilgo Vallecas auzoan jaio zen. Fisika ikasi zuen Universidad Complutense de Madrid unibertsitatean.
Fisika ikasten ari zelarik, Ismael Serranok Libertad8 eta Galileo bezalako Madrilgo kantautoreentzako lokalen zirkuitoetan bere lehenengo kontzertuak eskaini zituen. Fisikako ikasketak alboratu zituen garai hartan eta musika munduan sartu zen buru belarri.
Chelsea (Hego Dakota)
Chelsea Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Faulk konderrian dago, Hego Dakota estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ismael Serrano
1997 urtean Atrapados en Azul, bere lehenengo diska argitaratzen du. Diska honetan abesti-protesta estiloa berreskuratzen du eta bere abesti ezagunena editatzen du bertan: "Papá, cuentame otra vez".
Espainan platino diska eskuratzen du, eta ezaguna bilakatuko da Latinoamerikan, bereziki Argentinan (urrezko diska).
Lorategi botaniko
Lorategi botanikoak (hortus botanicus latinetik), eragile publiko, pribatu zein misto batek sortutako instituzioak dira. Bere helburua landare dibertsitatearen zaintza, ikerketa eta ezagutza zabaltzea da. Honen ezaugarri ezagunenak, landare biziduneko bilduma zientifikoak publikoari erakustea, eta hauetako helburu batzuk lortzeko lantzen dira: bere kontserbazioa, ikerketa, dibulgazio eta irakaskuntza.
Louis-Ferdinand Céline
Biografia
Ferdinand-Auguste Destouches eta Marguerite-Louise-Céline Guilloux senar-emazteen semea zen. Aita aseguru-konpainia bateko enplegatua zen eta ama, jostuna. Amona bordatuen denda txiki bat zuen. Horren herentziari esker, Louis-Ferdinand eskola pribatu batera joan ahal izan zen. Certificat d'études diploma lortu eta gero, ikastun eta mezulari lan egiten hasi zen enpresa batzuetan. Halaber, Ingalaterrara eta Alemaniara bidali zuten hizkuntzak ikasteko.
Hemezortzi urte zituenean armadan sartu zen, zalditeriako unitate batean. Lehen Mundu Gerran parte hartu zuen eta larri zauritu zuten. Horren kariaz, beso bat minduta geratu zitzaion eta belarriko burrunbak zein buruko minak izan zituen bizitza osoan. Domina bat eskuratu zuen boluntario joan baitzen zauritu zuten misiora.
Londresko Frantziaren kontsuletxera bidali zuten. Han taberna bateko zerbitzari frantziar Suzanne Neboutekin ezkondu zen, nahiz eta ezkontza ez erregistratu kontsuletxean.
20ko hamarkadaren erdialdean, Nazioen Ligan lan egin zuen, higienearen arloan aditu gisa. Genevan aritu zen, baina bidaia ugari egin zuen; hala nola AEBra, Kubara, Kanadara eta Ingalaterrara. Halaber, Nigerian eta Senegalen bizi zen denboraldi batzuetan. Bidaia horien kariaz, Edith Folletekiko ezkontzak porrot egin zuen.
1926an, Elizabeth Craig ezagutu zuen Genevan. Hori estatubatuarra zen eta berarekin bizi zen Parisen 1933 arte. 1927an kontsulta pribatu bat ireki zuen baina ez zuen arrakastarik izan eta laguntzaile lan egin behar izan zuen Clichyko anbulatoarioan.
Lorategi botaniko
Lorategi botanikoetan mundu osoko toki desberdinetako lore eta landare mota ezberdinak jartzen dituzte, orokorrean landereen mundu honi buruz biztanleen interesa pizteko. Badira, esklusiboki, landare zehatz batzuk edota helburu jakin batzuk besterik ez dituzten lorategiak:
Louis-Ferdinand Céline
Biografia
1936an, bere hirugarren emaztea izango zena, Lucette, ezagutu zuen. Berarekin bizi zen hil arte.
Lorategi botaniko
Lorategi botanikoek, gehienetan, instalazio egokiak dituzte espezie exotikoak ondo kontserbatu ahal izateko. Hauetatik berotegia da ezagunena. Berotegiek hotz handia jasaten ez duten landareei, negua instalazio hauetan pasa dezaten, behar dituen faktoreak egokitzen dizkiete: airea, hezetasuna, beroa, argia…
Louis-Ferdinand Céline
Biografia
Okupazioaren garaian Céline Alemaniaren alde agertu zen. Egunkari kolaborazionistetan idatzi zituen artikuluak, nahiz eta batzuk ez argitaratu, gehiegizkoak izateagatik.
Sale Marasino
Sale Marasino Italiako udalerri bat da. Bresciako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Louis-Ferdinand Céline
Biografia
1944an, aliatuak Frantzian irabaztear zeudenean, bere jarrera kolaborazionistaren ondorioei beldur izaten dielarik, Frantziatik alde egin zuen emaztearekin. Lehen, Alemaniara joan ziren, eta 1945ean Danimarkara heldu ziren. Han atxilotu zuten, Frantziako gobernuak hala eskatuta, eta urtebete baino gehiago egon zen espetxean.
Sale Marasino
Mugakideak
Sale Marasinok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Monsempron-Libos
Monsempron-Libos Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Louis-Ferdinand Céline
Biografia
1950ean, Frantzian urtebeteko gartzelaldiko zigorra ezarri zioten, in absentia. 1951n amnistia eman zioten eta Frantziara itzuli ahal izan zen.
Monsempron-Libos
Biztanleria
2007an Monsempron-Libos udalerrian erroldatutako biztanleak 2.077 ziren. Familiak 996 ziren, horien artean 381 pertsona bakarrekoak ziren (112 bakarrik bizi ziren gizonak eta 269 bakarrik bizi ziren emakumeak), 348 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 199 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 68 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Louis-Ferdinand Céline
Biografia
Pariseko aldiri batean, Meudonen, kokatu zen eta idazten jarraitu zuen, baita lagun eta artista batzuk bere etxean hartu ere. Behartsuen medikua izaten ere jarraitu zuen, hil arte. 1961ean hil zen, buruko aneurisma batek jota.
Monsempron-Libos
Etxebizitza
2007an 1.154 etxebizitza zeuden, 1.014 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 115 hutsik zeuden. 856 etxeak ziren eta 258 apartamentuak ziren. 1.014 etxebizitza nagusietatik 620 bere jabearen bizilekua ziren, 379 alokairuan okupaturik zeuden eta 15 doan lagata zeuden; 10 etxek gela bat zuten, 119 etxek bi zituzten, 214 etxek hiru zituzten, 347 etxek lau zituzten eta 323 etxek bost zituzten. 607 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 530 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 281 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.145 ziren, horien artean 736 aktiboak ziren eta 409 inaktiboak ziren. 736 pertsona aktiboetatik 622 lanean zeuden (333 gizon eta 289 emakume) eta 115 langabezian zeuden (46 gizon eta 69 emakume). 409 pertsona inaktiboetatik 164 erretiraturik zeuden, 72 ikasten zeuden eta 173 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Monsempron-Libos udalerrian 1.008 unitate fiskal zeuden, 2.092,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.654 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 115 komertzioetatik, 4 janari enpresak ziren, 6 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 15 eraikuntza enpresak ziren, 27 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 8 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 7 zerbitzu enpresak ziren, 15 administrazio publikoko enpresak ziren eta 18 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 41 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 4 banku bulegoak, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 3 igeltseroak, 4 margolariak, 1 zurgina, 1 iturgina, 2 argiketariak, 8 ile apaindegiak, 7 jatetxeak, 3 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 13 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 3 okindegiak, 3 harategiak, 1 liburu denda zen, 1 arropa denda zen, 1 zapata-denda zen, 1 altzari denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Monsempron-Libos udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 408 hektarea erabiltzen.
Lorategi botaniko
Historia
Lorategi botanikoa errenazimentuan agertu zen, interes entziklopediko handiko epean, erreferentzia moduan erdi aroko lorategiak hartuz. Hasiera batean, lorategi botanikoetan elikatzeko eta sendatzeko landareak besterik ez zegoen. Lehenengo lorategi botanikoak XIII. mendean Al-Andalusen sortuak izan zirela uste da.
Graçay
Graçay Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2007an 1.532 biztanle zituen.
Lorategi botaniko
Historia
Gaur egun hainbat unibertsitatek oraindik mantentzen dute euren lorategi botanikoa, espezie begetal kantitate handiaren ikasketa eta ikerketari zuzendua. Unibertsitate batzuk ere bere lorategi botaniko propioa sortzen dute, multzo molekularra ikasteko eta ikerketa genetikoa burutzeko helburuarekin. Honekin, ezagutza historiko baten galera ekiditen da.
Monsempron-Libos
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an psikiatriko 1, botika 1 bat eta anbulantzia 1 bat zegoen.
Buicourt
Buicourt Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Graçay
Biztanleria
2007an Graçay udalerrian erroldatutako biztanleak 1.532 ziren. Familiak 669 ziren, horien artean 240 pertsona bakarrekoak ziren (100 bakarrik bizi ziren gizonak eta 140 bakarrik bizi ziren emakumeak), 241 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 120 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 68 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Monsempron-Libos
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 haur-eskola eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Monsempron-Libos udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 325 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Buicourt
Biztanleria
2007an Buicourt udalerrian erroldatutako biztanleak 140 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 69 etxebizitza zeuden, 56 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 69etxeak ziren. 56 etxebizitza nagusietatik 50 bere jabearen bizilekua ziren eta 6 alokairuan okupaturik zeuden; 4 etxek bi gela zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 11 etxek lau zituzten eta 35 etxek bost zituzten. 42 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 20 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 36 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 98 ziren, horien artean 84 aktiboak ziren eta 14 inaktiboak ziren. 84 pertsona aktiboetatik 79 lanean zeuden (44 gizon eta 35 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 14 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Graçay
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Graf
Graf (gizonezkoa) edo Gräfin (emakumezkoa) alemaniar noblezia-titulu historikoa da, normalean euskaraz "konde" baliokidea duena.
Graçay
Etxebizitza
2007an 935 etxebizitza zeuden, 695 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 165 bigarren erresidentzia ziren eta 75 hutsik zeuden. 853 etxeak ziren eta 79 apartamentuak ziren. 695 etxebizitza nagusietatik 482 bere jabearen bizilekua ziren, 199 alokairuan okupaturik zeuden eta 15 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 68 etxek bi zituzten, 182 etxek hiru zituzten, 225 etxek lau zituzten eta 218 etxek bost zituzten. 409 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 359 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 204 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 829 ziren, horien artean 578 aktiboak ziren eta 251 inaktiboak ziren. 578 pertsona aktiboetatik 467 lanean zeuden (254 gizon eta 213 emakume) eta 111 langabezian zeuden (57 gizon eta 54 emakume). 251 pertsona inaktiboetatik 106 erretiraturik zeuden, 61 ikasten zeuden eta 84 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Graçay udalerrian 665 unitate fiskal zeuden, 1.349 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.902 euro zen.
Graf
Erabilpena
Graf batek gobernatzen zuen Grafschaft izeneko lurralde batean, literalki «konderria». Germaniako Erromatar Inperio Santuak esleitutako konde-tituluak sarritan jurisdikzioarekin edo erantzukizun-nagusitasunarekin erlazionatu ziren, eta autoritate- edo maila-kontzesio bereziak ordezkatu zituzten.
Graçay
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 68 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 15 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 5 higiezinen enpresak ziren, 11 zerbitzu enpresak ziren, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Graf
Graf duten noblezia-tituluak
Titulu desberdinak eratortzen dira graf terminotik. Titulurik garrantzitsuenak bakarrik erabili ziren garai modernoetara arte.
Graçay
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 23 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 3 banku bulegoak, 1 funeraria, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 autoeskola, 2 igeltseroak, 1 margolaria, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 argiketaria, 2 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 2 jatetxeak eta 2 higiezinen agentziak.
2009an zeuden 10 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen, 1 drogeria zen, 2 bitxi-dendak eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Graçay udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.114 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Buicourt
Diru sarrerak
2009an Buicourt udalerrian 55 unitate fiskal zeuden, 140 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.561 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra igeltseroa zen.
2000. urtean Buicourt udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Preity Zinta
Preity Zinta (प्रीति ज़िंटा; Shimla, Himachal Pradesh, 1975eko urtarrilaren 31) Indiako zinemako aktore bat da. Bollywooden filmetan eta telugu, punjabera eta ingelesezko filmetan agertzen da. Psikologia kriminaleko lizentziatura batekin graduatu ondoren, 1998an Dil Se eta Soldierren egin zuen debuta. Aktore onenaren Filmfare Saria irabazi zuen, eta Kya Kehnan (2000) filman ama ezkongabearen papera egiteagatik kritika onak jaso zituen. Paper asko egin ditu eta Bollywoodeko emakumezko heroiaren ideia aldatu du.
Zintak lehen izendapena jaso zuen Filmfare sari baerako Kal Ho Naa Ho (2003) draman egindako lanagatik. Urteko film arrakastatsuenen protagonista izan zen: Koi.''.. Mila gaya, eta Veer-Zaara''. Emakume indiar modernoa antzeztu zuen Salaam Namasten eta Kabhi Alvida Naa Kehnan. Film horiek arrakasta handia izan zuten Indiatik kanpoko takilan. Lorpen horiek Bollywoodeko aktore ezagun bihurtu dute.' Nazioarteko zineman lehen papera Heaven on Earth film kanadarra izan zen.
Zinema egiteaz gain, Zintak BBC News Online South Asiarako zutabeak idazten ditu, antzerki-aktorea da eta Kings XI Punjab kriket taldearen jabea da. Pentsatzen duena esateko ohitura duelako, oso ezaguna da hedabideetan sortzen dituen eztabaiden ondorioz.
Xabier Antoñana
Xabier Antoñana Txasko (Viana, Nafarroa Garaia, 1933ko abuztuaren 11 - 2021eko apirilaren 9a) Frantseseko katedraduna, kazetaria, idazlea eta politikaria izan zen, euskal ideologia abertzale eta ezkertiarrekoa. Euskal Herriko hainbat kazetatan idatzi zuen, Nafarroako Parlamentuko kidea izan zen (1979-1983), eta bere jaioterriko udaleko zinegotzia (1983-1987, 1987-1991 eta 1999-2003). Ezkonduta zegoen, eta lau seme-alaba zituen.
Biografia
Vianan, Nafarroa Garaian, 1933ko abuztuaren 11an jaio zen, senide tradizionalisten artean. Bere aita, Pablo Antoñana Angulo, Vianako maisua izan zen, eta, Bigarren Errepublikaren aldian, CEDAtik gertu kokatzen zen. Bere amak, uste karlista sendoetakoak, ideologia hori transmititu zion; geroago, euskal nazionalismorantz bilakatu zen. Aitak eman zion lehenengo eskola, harik eta Logroñoko Sagasta institutuan batxilergoaren ikasketak hasi arte, non hainbat urte geroago Frantseseko katedra hartuko zuen.
Frantses hizkuntzaren ikasketak hastea erabaki baino lehen, Zuzenbidea ikasi zuen bi urte, eta Nafarroako Toki-administrazioko idazkariaren titulua lortu zuen; hala ere ez zen inoiz idazkari aritu. 1959an frantseseko ikasketak hasi zituen Sorbona unibertsitatean, Parisen. 1967an, Madrilgo Complutense Unibertsitatean, Filosofia eta Letretako lizentzia erdietsi zuen, Frantses Filologiaren espezialitatea hain zuzen ere. 1967tik 1969ra, gaztelaniako laguntzaile egin zuen lan, Montpellierreko Unibertsitatean (Frantzia). 1970ean, Informazio-zientzietako (Kazetaritza saila) lizentzia lortu zuen, Madrilgo Complutense Unibertsitatean. Sagasta institutuan urtebete bitarteko irakasle aritu ondoren, 1972an Erresuma Batura joateko beharra izan zuen, zeren eta institutuan kontrataturik jarraitzeko eskatzen zioten Mugimendu Nazionalarekiko atxikimenduaren portaera oneko agiria eman ez baitzioten.
1973ko urtarrilean, Sagasta institutura berriro itzuli zen, irakasle ez numerario gisa. 1978an katedra-agregatuaren behin betiko postua lortu zuen, eta 1990an frantses katedra erdietsi zuen. Bere erretiratze arte, 2003ko abuztuaren 11an, 70 urte zituela, bere irakaskuntza-jarduera institutu horretan gertatu zen.
Beste alde batetik, 1977tik 2011ra arte, Logroñoko Urrutiko Hezkuntzarako Unibertsitate Nazionalean (UNED) ere irakasle jardun zuen, frantses eskola ematen.
Jarduera politikoa
70ko hamarkadaren hasieran, 10 urte inguruko egonaldiaren ostean Madrilen eta Frantzian, behin betiko itzuli zen bere jaioterrira, Viana, Udalaren ustelkeria administratiboaren aurkako jarduera politikari hasiera emanez. Urte horietan, administrazio frankistaren kontrako oposizioa nabaria zen Vianan, eta nahiko ohikoa zen jendea udal batzarretara igotzea, jakinaraztera Udalak hartzen zituen erabakien aurkako haren iritzia. 1970ko Aste Santuko osoko batzarrean, jendarteko norbaitek alkateari iraindu zion; horregatik, auzokide bat erruztatua izan zen. Batzar aretoan une horretan zeudenetako dozena bat auzokidek, tartean Xabier Antoñanak, beraien burua erruduntzat ere jo zuten, arrazoi berberagatik. Ondorioz, Orden Publikorako Auzitegira (TOP) bidaliak izan ziren, nahiz eta auzirik inoiz ez zuten egin.
Trantsizioko lehenengo hauteskundeetan, 1979ko apirilaren 3an, Nafarroako Parlamentuko kidea hautatua izan zen, Agrupación Electoral Tierra Estella-tik (AETE), Merindadeetako Hautes Elkarteen artean kokatuta zegoena. Elkarteen bozeramaile izendatu zuten. Legislatura horretan, Xabierren emazteak, Maria Luz Abalos Goikoetxeak, ere herriko bizitza politikoan parte hartu zuen, zinegotzi gisa Vianako Udalean.
Urte horretako uztailean ospitalera eraman zuten, bere jarduera politikoaren aurkako herriko batzuek jipoi basatia eman ziotelako. Erasotzaileei etxean egoteko 8 eguneko zigorra ezarri zieten, baita kalte-ordainketa txiki bat ere; hala ere, ez zioten inoiz ordaindu, kaudimengabe agertu zirelako.
1983an eta 1987an, Vianako Udal zinegotzi hautatu zuten, Unidad Popularretik. 1999 udal hauteskundetara berriro aurkeztu zen, Euskal Herritarroken zerrendan; horretan ere hautatua gertatu zen.
Manuel Irujo eta Telesforo Monzonen adiskide pertsonala izan da, eta biei eskaintzen die bere kazeta-lanik hoberenak. Halaber, beraien doktrina eta ideia politikoen jarraitzailea dela aldarrikatzen du.
Jarduera literarioa
Xabier Antoñanak kazetaritza-ibilbidea hasi zuen 1958an, noizean behin El Pensamiento Navarro egunkarian iritzi-artikuluak argitaratuz; kazeta horrekin kolaboratu zuen 1967ra arte. 1978tik aurrera Egin egunkariko ohiko zutabegilea izan zen. Aldi berean Punto y Hora de Euskal Herria aldizkarian ere artikuluak idazten zituen; hainbat urtetan (1984-1986) behin-behineko zuzendaria izan zen. Egin kazeta itxi zutenean, Gara egunkarian jarraitu zuen idazten. Azken urteetan, Deian eta Nafarroako Diario de Noticiasen ere argitaratzen zituen iritzi-artikuluak.
1963an Donostia Hiria lehiaketan finalista geratu zen, Los nuevos lázaros (Lazaro berriak) lanarekin.
Bidegaina, relatos de un pueblo (Bidegaina, herri baten kontakizunak ) liburua plazaratu zuen 1981an. 14 kontakizunez osatuta dago, Bidegaina goitizeneko herri batekoak (idazlearen jaioterria, hain zuzen ere). Espainako Gerra Zibilean oinarritzen dira kontaketak, baita beste gertakari politikoetan ere. Betiere, Nafarroako Erriberan gertatzen ziren injustiziak eta jauntxokeria salatzen zituen, bereziki antzinako alkate, guardia zibilak, udal idazkariak eta beste batzuenak, horiek guztiek auzokideen bizitzak kontrolatu nahi zituztelako.
1983an, El Legaña y otros relatos (Makar eta beste kontakizun batzuk ) idazlana aurkeztu zuen I Nafarroa Sarira, gaztelaniazko eleberri laburren lehiaketara. Lehengo saria esleitu gabe geratu zen, eta bigarrena Miguel Santxez Ortizi eman zioten. Hala ere, epaimahaiak ohorezko aipamena eman zion Xabier Antoñanari idazlan horregatik. Kalitate gehienekoa bazen ere, ezin zioten saririk eman, lehiaketaren baldintzak betetzen ez zituelako.
1983an, Bilboko Udalak antolatutako Bilbao Hiria Ipuinak kontakizun-lehiaketa irabazi zuen, La esquela (Eskela) kontakizun laburrarekin. Handik gutxira, Gabriel Aresti. izena jarri zioten lehiaketa horri.
Xabier de Antoñanak gaztelaniaz idatzen du.
Kultur eta giza jarduera
Trantsizioko urteetan eta hurrengoetan, mota guztietako kultur ekitaldi asko bultzatzeko ahaleginean jardun zuen Xabier Antoñanak jaioterrian, baita euskararen hedapena eta irakaskuntza suspertzen ere. Hizkuntza hori ikasi du hainbat urtetan, nahiz eta ez du inoiz menperatzera iritsi.
1978an, herriko hainbat auzokidekin batera, Erentzun ikastola sortu zuen. Gaur egun Vianako haur askok bertan ikasten dute, euskara ikasteko hizkuntza izanik. 2007an, Nafarroa Oinez herrian ospatu zela eta, ikastetxearen ibilbidearen hastapena erraztu zuten pertsona guztiei eta sortzaileei omenaldia egin zien Erentzun ikastolak.
1989an, Antoñana kultur zinegotzia zela, Vianako Udalak Teodosio Goñikoa Saria. izeneko literatura-lehiaketa antolatu zuen. Sariketa hori bertan behera utzi zuten, udalbatza aldatu zenean, hurrengo hauteskundeetan.
Modernismo katalana
Modernismo katalana Katalunian XIX. mendearen amaieratik XX. mende hasiera arte ematen den mugimendu artistikoa da. Ezaugarri propioak izanik, urte horietan Europa osoan ematen den Art Nouveau ("Modernismoa" Hispanoamerikan, "Sezession" Alemania eta Austrian, "Liberty" Italian ) mugimendu artistikoaren barruan kokatu behar zaio; mugimendu honek Katalunian ezaugarri propioak izan zituen, lurralde horretan eman zen garapen industriala eta hiritarrarekin lotuta, bereziki Bartzelonaren inguruan, estilo honen benetako hiriburua. Batez ere arkitekturan eman zen baina baita ere arte plastikoetan, margolaritzan eta eskulturan, eta literaturan.
Historia
Industria Iraultzaren ondorioz eta honek eragin zituen aurrerapenak (elektrizitatea, trenbidea, lurrun makina, besteak beste) XIX. mendean Europan egitura tradizionalekin hausten duen korronte arkitektonikoak eta eraikitzeko modu berriak zabaldu egiten dira. Korronte hauentzat estetika garrantzi handia du. Testuinguru horretan hirien garrantziak gora jo zuen eta harekin burgesiaren boterea. Art Nouveau edo Modernismoa estilo hiritarra eta burgesa izango zen. Kataluniaren kasuan prozesu hori ere eman zen, batez ere Bartzelonaren inguruan. Halaber, XIX. mendearen hasieratik eman zen Renaixença mugimendu nazionalistak eragin zuzena izan zuen modernismo katalanaren sorreran; modernismoaren bitartez artistek haren identitate nazionala berreskuratzen saiatzen ziren. Bi gertaerek, bestetik, estilo berria zabaltzeko garrantzi handia izan zuten: Bartzelonako Erakusketa Unibertsala (1888) eta Bartzelonako Nazioarteko Erakusketa (1929).
Arkitekto ezagunenak
Modernismo katalanaren barruan aritu ziren arkitektoak ehun baino gehiago izan ziren. Hona hemen agian ezagunenak:
Eraikin ezagunenak
Mogimendu horren eraikin asko babestuak daude eta askok ere Gizateriaren ondarearen katalogazioa dute:
Kataluniatik kanpo
Modernismo katalana beste lurraldetan ere garatu zen. Garrantzi berezia Espainiako Cartagenan eman zena dugu, batez ere Víctor Beltrí arkitektoaren eskutik. Espainiako beste hirietan ere adibideak aurki daitezke: Comillas, Novelda, Astorga, Melilla, León...
Euskal Herrian
Euskal Herrian ere badaude estilo hori jarraitzen duten eraikinak. Esaterako, Donostian, Moraza kaleko bosgarren zenbakian Luis Elizalde arkitektoak eraikitakoa edo Zubieta kaleko lehenengo En, Ramon Kortazarrek eraikitakoa ditugu besteen artean. Bilbon handiago izan zen Kataluniako modernismoaren eragina, esaterako Campos Eliseos Antzokian. Iruñean Ogasunaren Delegaritza dugu eta Gaseizen Fausto Iñigitz de Betolatzak altxatutako Erbina Etxea.
Modernismoko margolariak
Margolaritzan ere modernismoak eragin handia izan zuen. Hona hemen mugimendu horretan aritu ziren margolari ezagunenak:
Margolari hauek Paristik zetorren abangoardismoarekin lotura estua izan zuten. Els Quatre Gats tabernan biltzen ziren. Pablo Ruiz Picasso talde horrekin aritu zen.
Prospektiba
Prospektiba etorkizuna aztertzen duen zientzia da, etorkizuna ulertzeko eta etorkizunean eragin ahal izateko. Ekonomia Lankidetza eta Garapenerako Antolakundearen arabera, prospektiba epe luzera zientzia, teknologia, ekonomia eta gizartearen etorkizunari buruzko aurresanak egiteko metodo eta prozedura sistematikoen multzoa da, helburutzat onura ekonomiko eta sozial handienak eragingo dituzten teknologiak identifikatzea duena. Prospektiba epe luzera zuzenduta egon arren, etorkizunean aldaketak ekar dezaketeen joerei adi egon behar du, gaurko joerak etorkizunerako aldaketaren haziak izan daitezkelako.
Bestalde, prospektiba diziplina bat eta etorkizuna aurreikustera zuzenduta dagoen dauden metodologia multzoa da. Prospektibak hainbat metodologia erabiltzen du, normalean etorkizunean eman daitezken eszenategiak eraikitzeko.
Saint-Georges-sur-Fontaine
Saint-Georges-sur-Fontaine Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Prospektiba
Beste kultura eta herrialde batzuetan izen ezberdinak erabiltzen dira normalean. Horrela, mundu anglosaxoniarrean normalean erabiltzen den hitza Futures Studies da. Eta prospektiba bezala itzultzen den guztia ez du prospektibak berez duen izaera normatiboa. Duela gutxi kontzeptu berria sortu da: foresight. Azken boladan, Foresight terminoa asko eta arrakastaz erabili izan da Erresuma Batuan eta Europar Batasunean, baina izan ere, ez dakar funtzesko aldaketarik prospektiba edo future studies terminoek duten esanahiarekin.
Saint-Georges-sur-Fontaine
Biztanleria
2007an Saint-Georges-sur-Fontaine udalerrian erroldatutako biztanleak 840 ziren. Familiak 287 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 108 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 139 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 310 etxebizitza zeuden, 297 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 304 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 297 etxebizitza nagusietatik 269 bere jabearen bizilekua ziren, 24 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 8 etxek bi zituzten, 20 etxek hiru zituzten, 49 etxek lau zituzten eta 218 etxek bost zituzten. 270 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 108 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 175 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 557 ziren, horien artean 440 aktiboak ziren eta 117 inaktiboak ziren. 440 pertsona aktiboetatik 416 lanean zeuden (214 gizon eta 202 emakume) eta 24 langabezian zeuden (16 gizon eta 8 emakume). 117 pertsona inaktiboetatik 38 erretiraturik zeuden, 59 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Georges-sur-Fontaine udalerrian 309 unitate fiskal zeuden, 864 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.208 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 23 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Saint-Georges-sur-Fontaine udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 475 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Prospektiba
Prospektiba tailerrak
Enpresa munduan, garapen sozial eta komunitarioan, politikan... gero eta gehiago erabiltzen dira prospektiba tailerrak. Teknika honen bidez, gizartean edo erakunde jakin baten bilakaeran eragina duten partaideak biltzen dira, eta etorkizunari buruz duten iritziaren gainean eztabaidatzen dute.
Ohikoena partaideak taldeka jarri eta galdera biri erantzunak bilatzea izaten da: nola ikusi nahiko genuke X (gure herria, enpresa, taldea, elkartea...) 10-20-Y urte barru? Nola ez genuke ikusi nahi? Galdera horiei erantzunak bilatuz, partaideek argi ikusten dute zertan datozen bat, zer den lortu nahi dena eta zer eragotzi nahi dena. Ondoren, prospekzio horretan bat datozela jakinda (xehetasunak gora-behera) errazagoa izango zaie egin beharreko bidea zehaztea.
Teknika partehartzaile hau askotan erabiltzen da, taldekideen artean konfiantza handitzea eta proiektu beraren partaide bihurtzea bideratzen duelakoan.
Euskal askaria Ondarroan
Ezaugarriak
Lan hau nahiko berezia da Etxebarriaren lanean normalean izadi hilak eta erretratuak margotzen zituela edo Espainia sakonaren paisaiak. Baina baditu ere bai Euskal Herriko zenbait paisai eta hau da ezagunetariko bat. Lehen planoan giza-talde bat ikusten dugu, senideak ziur aski. Hamar pertsonak dira, zaharrak zein gazteak. Margolanaren erdian zuriz jantzita eta lotan dagoen haur bat amonaren besoetan ikusten dugu; amonaren sinbolismoak euskal kulturan indar handia izan zuen XX. mendearen hasieran. Haurraren ezkerrean aitona ikusten dugu eta haren atzealdean neska gazte bat, haren eskua aitonaren lepoan jarrita. Lau pertsonai horiek dira indar handiena erakusten dutena; gainontzekoak, askoz estatikoagoak, modu batez, eszena hori enmarkatzen dute. Zutik gizon batek arraun bat heltzen du eta neska batek azpil bat. Mahaian askariaren gauzak ikusten dira: ardoa, ogia, edalontziak, mahai-tresnak eta beste.
Bigarren planoaren Ondarroaren paisaia ikusten da. Koloreak ez dira oso biziak, nahiko hotzak egia esateko, horiak eta berdeak nagusiki. Paisaia ez dago zehaztasun handiz margotuta baina ondo asko ezagutzen da Bizkaiko herria.
Bi planoen artean nolabaitezko kontrastea aztertu daiteke, nekazal mundu tradizionalean eta hiri mundu modernoan artean. Kontraste hori egilearen gai nagusietariko bat izan zen. Etxeberriak tradizioaren eta modernidadearen arteko oreka erreibindikatu nahi baitzuen
Tatiana Ivanova
Tatiana Ivanovna Ivanova (Татьяна Ивановна Иванова; Txusovoi, Errusia, 1991ko otsailaren 16- ) banakako luge modalitatean parte hartzen duen kirolari errusiarra da.