cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nogai Horda
Historia
Artzain nomadak ziren, ardiak, zaldiak eta gameluak bazkatzen zituztenak, besteak beste. Beste ondasun mota batzuk lor zitzaketen beren aziendaren merkataritzari, arpilatzeari eta zergen kobratzeari esker. Bere diru-iturri nagusietako bat Krimean eta Bukharan saltzen zituzten esklaboak harrapatzeko espedizioak ziren. Ehizak, arrantzak, merkataritzak eta sasoikako nekazaritza nolabaiteko garrantzia zuten, nahiz eta jarduera horiek ez dauden oso dokumentatuta.
Oinarrizko gizarte-unitatea “ulus” erdiautonomoa izaten zen. Aristokratei “mirza” esaten zitzaien. Neguko hiriburua edo kanpamentua Saraixiken edo Sarai Dzhuken zegoen, Ural ibaiaren ertzean. Nogaien buruzagia bey delakoa zen (ez zuten khan, haien agintariak ez baitziren Gengis Khanen ondorengotzat hartzen). 1537az geroztik, bigarren agintaria “nureddin”a zen, normalean beyaren semea edo bere anaia zaharrena, oinordekotzat hartzen zena. “Nureddin”ak Volga ibaiaren eskuineko ertzaz arduratzen zen. 1560tik aurrera, bigarren “nureddin” bat egon zen buruzagi militar gisa. Hirugarren agintaria “keikuvat”a zen. Begak eta “mirza”k atzerriko botereren bateko basailutzat hartuko ziren askotan, baina adierazpen horiek ez zuten inolako eraginik. Antolaketa politikoa aldakorra zen, eta, hein handi batean, ospe pertsonalaren mende zegoen; izan ere, nomada gisa, nogaiek buruzagia alda zezaketen, besterik gabe, alde eginez. Zaldien lapurreta, kultura askotan deitoragarria, ohoretzat hartzen zen estepan, eta bizitza sozial eta ekonomikoaren zati garrantzitsutzat.
1557 inguruan, Ismael Beg eta Kazy Mirzaren artean desadostasunak izan ziren. Azken honek Nogai Horda txiki bat sortu zuen Kuban ibaian. Kaspiar itsasotik iparraldera zeuden nogaiei Nogai Horda Handia deitu zitzaien.
Nogaiak, Itsaso Beltzaren iparraldean, Krimeako Khanaren basailu nominalak izan ziren. Lau taldetan banatuta zeuden: Bujak (Danubio ibaitik Dniester ibairaino), Jedisan (Dniesterretik Hegoaldeko Bug ibairaino), Jamboyluk (Bugetik Krimeara), Jedickul (Krimeatik iparraldera) eta Kuban. Iturriek ez dute askorik esaten, baina talde horietako batzuk klanak edo tribuak izango ziren. Bereziki, Jedisangoak aparteko talde gisa aipatzen dira zenbait eskualdetan.
Ballyduff (Wexford konderria)
Ballyduff (Baile Dubh) Irlandako udalerri bat da, Wexford konderrian dagoena.
Coracina morio
Coracina morio Coracina generoko animalia da. Hegaztien barruko Campephagidae familian sailkatua dago.
Sardinella atricauda
Sardinella atricauda Sardinella generoko animalia da. Arrainen barruko Clupeidae familian sailkatzen da.
Garra annandalei
Garra annandalei Garra generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Rivulus formosensis
Rivulus formosensis Rivulus generoko animalia da. Arrainen barruko Rivulidae familian sailkatzen da.
Profesionalen Futbol Liga
Profesionalen Futbol Liga (PFL; Liga Nacional de Fútbol Profesional)- komertzialki LaLiga deitua- Espainiako futbol liga txapelketako kategoria profesionaletan, hau da, Lehen Mailan eta Bigarren Mailan, parte hartzen duten klubek eta kirol-elkarte anonimoek osatutako kirol-elkartea da. 1984an sortu zuten eta Espainiako Futbol Errege Federakundearen (RFEF) parte da, nahiz eta berezko nortasun juridikoa duen eta funtzionatzeko autonomia duen.
Bere eginkizun nagusia, bere bazkideen interesak defendatzeaz gain, Ligako Txapelketa Nazionala antolatzea da maila profesionalean (Lehen eta Bigarren Maila), RFEFekin koordinatuta.
Bassaricyon medius
Bassaricyon medius Procyonidae familiako ugaztun haragijale espezie bat da. Bere habitata Panaman aurki daiteke, eta Kolonbia zein Ekuadorko mendebaldeko lur baxuetan.
Deskribapena
Gorputzaren luzera gutxi gora behera 38 zentimetrokoa izaten da, eta isatsarena 44 cm; bataz beste, 1 kg pisatzen dute. Ile kolore arrea du, eta sabelaldea horia da.
Habitata
Baso tropikal hezearen zuhaitzen goiko aldea nahiago du bizitzeko, eta oso gutxitan ikusten da lurrean. Lur beroetan bizi da, itsas mailatik 1.800 metroko altueraraino.
Taxonomia
Espezie hau Chocóko (Kolonbia) hainbat espezimenetan oinarrituta deskribatu zuen Thomasek 1909an, baina ondoren Bassaricyon alleni medius azpiespezie gisa izendatu zuten. Hala ere, Bassaricyonen hainbat espezieren arteko konparazio morfologiko zehatzak egin eta haren DNA aztertu ondoren, B. medius espezie gisa berretsi da, gutxienez bi azpiespezierekin :
Baleazaleen harria (Donostia)
Baleazaleen Harria edo Baleazalearen talaia Ulia mendiko talaia naturala da, baleak ikusteko eta haiek harrapatzera joateko XVIII. mendera bitarte Donostiako baleazaleek erabiltzen zutena.
Márcio Rogério de Andrade
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Nagoya Grampus Eight.
Coracina sula
Coracina sula Coracina generoko animalia da. Hegaztien barruko Campephagidae familian sailkatua dago.
Naoki Mori
Naoki Mori (森 直樹, 1972ko maiatzaren 5a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Nagoya Grampus Eight eta Vissel Kobe.
FDDI
FDDI (Fiber Distributed Data Interface ), ANSI erakundeak definitutako konputagailu-sareko estandar bat da. Zuntz optiko bidezko Token Ring (IEEE 802.5) sare lokala da.
Ezaugarriak
Banda zabalera handia duenez, sare lokalak elkar konektatzeko bizkarrezur (backbone) sare bezala erabiltzen da.
FDDI MAN eta LAN sareetan erabiltzen da eta sarea administratzeko bere estandarra du STM (Station Management).
Ethernet eta Token Ring pareko sare zerbitzuak eskaintzen ditu FDDI-k (OSI-ko 1. eta 2. maila)
Maila fisikoa
Bere egitura noranzko ezberdinetan transmititzen duten zuntz optikozko bi eraztunez osatuta dago. Bietako zuntz bati matxuraren bat gertatu ezkero bestea lagungo bezala erabiliko litzateke. Estazio bateko kableak hondatuko balira, aldameneko bi estazioetako kableak lotuko lirateke, hau da, eraztuna itxi eta luzera bikoitzeko eraztun bakarra osatu. Kable kontzentratzaileak ere erabil daitezke, IEEE 802.5 arauan bezala
Kodeketa eta Protokoloak
Kodeketa 4B/5B da. Lekukoaren protokoloa oinarritzat erabiltzen du baina estazio batek ez du lekukoaren buelta itxaron behar transmititu ahal izateko.
FDDI-ren oinarrizko sare protokoloak IEEE 802.5-koetan oinarritzen dira. FDDI-n definitutako tramak IEEE 802.5-ekoak bezalakoak dira baina RDSI sare konmutatu bateko trama asinkronoak ere jaso ahal ditu. Aproposa da datuak eta ahotsa transmititzeko, beraz denbora errealeko aplikazioekin erabiltzeko egokia.
Kanpo estekak
Telekomunikazio Hiztegia: www.telekomunikaziohiztegia.org
Kirchberg an der Murr
Kirchberg an der Murr Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
7. taldeko elementu
Talde hau trantsizio-metalen multzoan sartzen da. Elementu hauek 7 elektroi dauzkate balentzia-geruzan.
Manganesoa aski arrunta da naturan, baina gainerako elementuak arraroak dira. Teknezioak ez dauka isotopo egonkorrik eta denbora luzez naturan ez zela existitzen pentsatu izan zen. Renioa aztarna gisa besterik ez dago.
Clinton konderria (New York)
Clinton konderria (Clinton County) New Yorkko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Plattsburgh da. 2010eko zentsuaren arabera 82,128 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Clinton konderriak 289,438 kilometro koadro ditu. Horietatik 20,636 ura dira. Beste 268,803 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 28,37 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 82,128 pertsonetatik 76,886 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 2,054 dira. 2,953 beltzak edo afroamerikarrak. 266 amerikar natiboak ziren eta 15 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 890 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 112 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 1,006 pertsonek kokatzen zuten.
Otohiko Kiyono
Otohiko Kiyono (清野 乙彦, 1973ko apirilaren 23a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Momia
Momia, hil eta denbora askora, baltsamatzearen edo baldintza naturalen ondorioz kontserbazio egoera pean mantendu diren gizaki edo animalien gorpuei deritze.
Álvaro Martínez Aginaga
Kirol Ibilbidea
''2020ko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.''
Momia
Momia naturalak
Badaude toki eta eskualdeak, euren muturreko lehortasun, hotz, alkalinotasun, aire libretik edo mikroorganismoengandik isolatuta egoteagatik, gorpu bat, usteldu ordez, ohi gertatzen den bezala, momifikatzea eragiten dutenak.
Giza momia natural antzinakoenak, Naqada garaiko egiptoarrak dira. Europan, ezagunena Ötzi da, Brontze Aroko Alpe italiarretako biztanle baten hondarrei emandako izena, eta Helmut Simon mendizaleak aurkitu zuena 1991n. Gorpuaren kontserbazioaren arrazoia, pertsona hori hil zen tokiko hotza izan zen, muturrekoa eta iraunkorra dena.
2006an ospatu zen UISPPen XV. biltzarrean, Chulingo Quebradako andetar momia baten ile larruko AMS datazioa aurkeztu zen, Zurigoko Institutu Politeknikoak egina, eta duela 6.000 urte datatua dagoena. Momia naturalik antzinakoena zein den adierazterakoan, Zurigoko datazioek, Chulingo momia, Otzi baino 750 urte zaharrago egiten dute.
Momia baltsamatuak
Antzinako kultura batzuek, Historiako une ezberdinetan, erritu eta hil ohituren atal gisa garrantzi handia eman diote hildakoen gorpuak kontserbatzeari. Antzinako Egipto da hildakoen errituzko momifikazioaren adibiderik ezagunena. Sarkofagoetan sartu aurretik, baltsamatu eta lihozko bendez estaltzen zituzten.
Parnell (Missouri)
Parnell Missourieko hiri bat da. Nodaway konderrian kokatua dago. 2010ean 191 biztanle zituen, 0.75 kilometro koadrotan banatuta.
Sardinella aurita
Sardinella aurita Sardinella generoko animalia da. Arrainen barruko Clupeidae familian sailkatzen da.
Garra apogon
Garra apogon Garra generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Jean-Edern Hallier
Jean-Edern Hallier (Saint-Germain-en-Laye, - Deauville, ) frantses idazlea izan zen. Tel Quel aldizkari famatua sortu zuen 1960an. Hainbat eleberri plazaratu zituen Les aventures de une jeune fille (1963, Neska gazte baten abenturak), Le grand écrivain (1972, Idazle handia), La cause des peuples (1972, Herrien kausa) eta L´idiot international aldizkaria sortu zuen, Jean-Paul Sartre eta Simone de Beauvoirren laguntzaz. Beste zenbait obra: Le premier qui dort réveille l´autre (1977, Lehenbizi lo hartzen duenak esna beza bestea), Lettre ouverte au colin froid (1979, Gutun irekia legatz hotzari), L´honneur perdu de François Mitterrand (1982, François Mitterranden ohore galdua).
Rivulus insulaepinorum
Rivulus insulaepinorum Rivulus generoko animalia da. Arrainen barruko Rivulidae familian sailkatzen da.
Pont-Saint-Esprit
Pont-Saint-Esprit Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gard departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Pont-Saint-Esprit udalerrian erroldatutako biztanleak 9.846 ziren. Familiak 4.170 ziren, horien artean 1.466 pertsona bakarrekoak ziren (570 bakarrik bizi ziren gizonak eta 896 bakarrik bizi ziren emakumeak), 1.243 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 1.129 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 332 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 4.780 etxebizitza zeuden, 4.259 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 94 bigarren erresidentzia ziren eta 427 hutsik zeuden. 2.720 etxeak ziren eta 2.039 apartamentuak ziren. 4.259 etxebizitza nagusietatik 2.245 bere jabearen bizilekua ziren, 1.913 alokairuan okupaturik zeuden eta 100 doan lagata zeuden; 117 etxek gela bat zuten, 504 etxek bi zituzten, 840 etxek hiru zituzten, 1.411 etxek lau zituzten eta 1.387 etxek bost zituzten. 2.439 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 2.054 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.500 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 6.169 ziren, horien artean 4.101 aktiboak ziren eta 2.068 inaktiboak ziren. 4.101 pertsona aktiboetatik 3.424 lanean zeuden (1.964 gizon eta 1.460 emakume) eta 676 langabezian zeuden (312 gizon eta 364 emakume). 2.068 pertsona inaktiboetatik 542 erretiraturik zeuden, 562 ikasten zeuden eta 964 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Pont-Saint-Esprit udalerrian 4.503 unitate fiskal zeuden, 10.442,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.649 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 588 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 13 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 27 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 73 eraikuntza enpresak ziren, 163 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 12 garraio enpresak ziren, 34 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 12 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 31 finantziazio enpresak ziren, 33 higiezinen enpresak ziren, 54 zerbitzu enpresak ziren, 72 administrazio publikoko enpresak ziren eta 56 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 164 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 8 banku bulegoak, 3 funerariak, 13 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 1 autoeskola, 20 igeltseroak, 7 margolariak, 8 zurginak, 12 iturginak, 9 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 25 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 2 aldi baterako lan enpresak, 19 jatetxeak, 14 higiezinen agentziak, 4 tintoreriak eta 8 apaindegiak.
2009an zeuden 66 establezimendu komertzialetatik, 4 supermerkatuak, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 10 okindegiak, 3 harategiak, 1 arraindegi zen, 3 liburu dendak, 14 arropa dendak, 3 etxerako tresna dendak, 5 zapata-dendak, 2 elektrotresna dendak, 2 altzari dendak, 4 kirol-dendak, 5 drogeria, 2 lurrin-dendak, 2 bitxi-dendak eta 4 lore-dendak ziren.
2000. urtean Pont-Saint-Esprit udalerrian 60 nekazaritza-ustiategi zeuden, 748 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an tratamendu laburretarako ospitale 1, iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, 4 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 3 haur-eskola eta 4 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Pont-Saint-Esprit udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 967 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Matilde de la Torre
Matilde de la Torre Gutiérrez (Cabezón de la Sal, Kantabria, 1884ko martxoaren 14a - Mexiko, 1946ko martxoaren 19a) kazetaria, idazle pedagogoa eta politikari sozialista izan zen, Kantabriako nekazari-etxeen sustatzailea.
Biografia
Eduardo de la Torre eta Ana Gutiérrez Cuetoren alaba, tradizio liberaleko eta klase ertaineko hidalgo-familia batekoa izan zen. Aita Cabezón de la Sal-eko notarioa zuen. Aitonak La Abeja Montañesa egunkaria sortu zuen 1856an, eta osaba Enriquek El Atlántico, 1886an. Gainera, lehengusinak izan zituen bi ahizpa hauek: Santanderreko margolaria edo María Blanchard (María Gutiérrez Cueto) margolaria eta Aurelia Gutiérrez-Cueto Blanchard pedagogoa.
Ibilbidea
1917an Familiakoen idazteko zaletasunarekin jarraituta, literaturaren munduan estreinatu zen bere lehen lana argitaratuz, Maria Blancharden pintura baten izen bereko lana: Dama bitxien lorategia: feminismoari buruzko epistolarioa. Handik aurrera, hainbat saiakera idazten hasi zen, besteak beste, Don Quijote, Espainiako erregea (1928) edo El Agora (1930), non erregimen politikoaren Berrezarkuntzaren, birsorkuntzaren korrontea eta Ortega eta Gasset bezalako autoreak goraipatzen baitziren.
1920ko hamarkadan, Matilde de la Torrek Torre Akademia sortu zuen Cabezón de la Sal-en, eta hezkuntza integraleko Irakaskuntza Erakunde Librearen printzipioak erabiltzen hasi zen. 1924an Voces Cantabras, Kantabriako kantu-abesbatza eta herri-dantzen taldea sortu zuen. Bertan, Kantabriako dantza eta kanta tradizionalak bildu eta berreskuratu zituen, hala nola Ibio Dantza edo Lara kondearen Erromantzea. Taldeak 1932an English Folk Dance folklore-jaialdian parte hartu zuen. Primo de Riveraren diktaduraren amaieran, Espainiako Langile Alderdi Sozialistan afiliatu zen 1931n. 1933an eta 1936an, PSOEk diputatu hautatu zuen Oviedoko barrutirako hauteskundeetan, eta bost emakume diputatuetako bat izan zen. Kazetaritzan, bere ekoizpenaren gailurrera iritsi zen, El Sozialistan eta La Regional-en egindako lankidetzetan. 1931ko El banquete de Saturno eleberria ere garai hartakoa da.
Gerra zibilean Merkataritza eta Muga-zergen Politikako zuzendaritzako nagusia izan zen Largo Caballeroren gobernuetan 1937ko martxora arte.
Erbesteratzea
Gerra Zibilean bando porrotaren ondorioz Frantziara erbesteratu behar izan zuen. Han, 1940an, Asturiasko gerraren ikuspegi dramatikoari buruzko Mares en la sombras lana argitaratu zuen. Iparraldean ere kolaboratu zuen. Aldizkari hori Julián Zugazagoitiak kaleratu zuen eta "negrinista" deiturikoen adierazpen-organoa zen.
Urte hartako udaberrian Kuban ontziratu zen Bordeletik Mexikora joateko, eta handik sei urtera, 1946ko martxoaren 19an, espainiarren panteoian lurperatu zuten. PSOEko talde negrinistako kidea izan zen, eta 1946ko apirilean kanporatu zuten, Mexikoko Jaime Vera Zirkuluko Juan Negrínen beste batzuekin batera. 2008ko uztailean egin zen PSOEren XXXVII. kongresuan, berriz ere onartu zuten sinbolikoki eta hil ondoren alderdiaren diziplinan, beste 36 militanterekin batera, Negrin buru zutela. Txartelak emateko ekitaldia 2009ko urriaren 24an egin zen, PSOEren egoitza nagusian, Madrilen.
Ballyoughter (Wexford konderria)
Ballyoughter Irlandako herri txiki bat da, Wexford konderrian dagoena. Gorey udalerritik 5 miliatara dago.
Itzaltze analogiko
Itzaltze analogikoa deitzen zaio telebistetan analogikoan emititzeari eten zenean digitalean emititzen hasteko. Itzaltze analogikoak aldaketa handia suposatu zuen eta inpaktu handia suposatu zuen gizartean eta ekonomian, baina batez ere teknologia berrien garapenean eragina izan zuen
Telebista analogikoa mugimenduzko irudiak eta soinua transmititzeko sistema da eta hedapen mekanismo bat erabiltzen du transmisioa aurrera eramateko. Transmisioa aurrera eramateko irrati uhinen bitartez, kable bidezko telebistaren sareen bitartez, sateliteko telebistaren bitartez edo IPTV bitartez egiten da eta seinaleen hartzailea telebista bera da.
Bestalde, telebista digitala edo TDT (Televisión Digital Terrestre) seinale digitalen bitartez irudiak eta soinua transmititzeko sistema deritzo. Telebista analogikoa ez bezala, telebista digitalak bere seinaleak forma bikoiztuan kodifikatzen ditu, horrela aplikazio interaktiboak irekitzeko eta kanal berean hainbat seinale transmititzeko aukera ematen du.
Espainiar estatuan TDT-ko lehenengo emisioa 2005eko azaroaren 30ean izan zen, baina itzaltze analogikoa 2010eko martxoak arte ez zen hasi. Estatu osoan normaltasunarekin eman zen aldaketa baina Galizia, Asturias, Gaztela Leon edo Tenerife bezalako lekuetan apirilaren 2arte ez zen iritsi TDT-a.
Esnearen kolorea
Argumentua
Mary da protagonista nagusia, 14 urteko neskatila bat, eta istorioa idazleak oso ondo ezagutzen duen mikrokosmos batean dago kokatuta: nekazari giroko Ingalaterran, baina iraganean, 1830eko hamarkadan. Lau alabetan gazteena da Mary, eta orduko familia batentzat semerik ez izatea nahikoa zorigaitz ez, eta hanka bat gaizki du. Ilea, berriz, protagonistak esaten duen bezala, esnearen kolorekoa. Halako batean, familiak dirua behar duela eta, bikarioaren emazte elbarritua zaintzera bidaltzen du aitak.
Sekula amestuko ez zuen zerbait lortuko du bikarioarenean neskatilak: irakurtzen eta idazten ikastea. Irakurtzen eta idazten irakatsiko dion bikarioaren etxera iritsitakoan, badirudi Maryren bizitza ilunetik argira egiten hasi dela, baina orduan ikusiko du batzuetan zeinen saihetsezina den hondamendia.
Momia guantxeak
Momia guantxeak, Tenerifeko antzinako biztanleak ziren guantxeek egiten zituzten momiak ziren. Euren hildakoak momifikatzeko ohitura zuten.
Ohitura hau, beste antzinako zibilizazio batzuetan erabiltzen zirenen antzerako baltsamatze tekniken bidez, hildakoaren gorpua kontserbatzera zuzendua zegoen. Bere xedea, euren sinesmen erlijiosoekin lotua zegoena, gorpua babestu eta bere gizarte garrantzia nabarmentzea zen.
Nabarmendu beharrekoa da guantxeen momifikazioa, arlo askotan, egiptoarrek egiten zutenaren oso antzekoa zela. Gorpuetan usteltzea eragozteko, prozesua eta gorpua ondo zaintzen zituzten, eta, batez ere, hildakoak modu berezian ohoratu eta oroitzen zituzten. Uharte Zoriontsuetako (Kanariak) momifikazioa, ez zen orokorra izan guantxeen artean, hil praktikan, nolabaiteko mailakatzea adierazten duten zenbait prozesu daudelarik, euren gizarteko klaseen arteko ezberdintasun sozial eta ekonomikoei dagozkienak. Jakina, euren erregeen (Mentzei) momiak ziren momifikazioan zainduenak. Guantxeek, antzinako egiptoarrek bezala, batzuetan, euren errege edo mentzeien erraiak gordetzen zituzten. Egungo ikerketen arabera, momifikazioaren praktika Tenerifen pilatu zen eta beste uharte batzuetan ingurumen faktoreengatik kontserbatu zen.
Natura eta Gizakiaren Museoak (Tenerifeko Museo Arkeologikoa), Santa Cruz de Tenerifen, momia hauetako batzuk erakusten ditu, San Andreseko Momia kasu, mendeetan zehar, Europan bildumagintza eta jakinmin objektu izan zirenak.
The Barefoot Contessa
The Barefoot Contessa (ingelesaz Kondesa Oinutsia) 1954ko Joseph L. Mankiewicz estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta gidoigileak zuzendu, ekoiztu eta idatzitako drama filma bat da. Humphrey Bogart, Ava Gardner eta Edmond O'Brien aktoreek antzeztu zuten.
Gizonezko bigarren aktore onenaren Oscar Saria (Edmond O'Brien) irabazi zuen, eta Jatorrizko gidoi onenaren Oscar Sariaren (Joseph L. Mankiewicz) izendapena jaso ere.
Mankiewiczek istorioa sortzeko Errauskineren ipuinean oinarritu zen, baina film honetako kontakizunari drama eta tragedia gehiago gehitu zion.
Coracina ceramensis
Coracina ceramensis Coracina generoko animalia da. Hegaztien barruko Campephagidae familian sailkatua dago.
The Barefoot Contessa
Argumentua
Hasiera batean Maríak eskeintzari uko egingo dio, baina zuzendariak konbentzitu eta filmak sekulako arrakasta izango du, beste bi filmek jarraituko diotelarik. Baina Maríaren izarraren gailentzearekin bat, bere maitasun bizitzaren porrota ere jazoko da. María ez dago pozik eta bere independentzia sutsuki defendatzen du, hortaz Edwards petral eta gonazaleak bertan behera utziko du, aurretik bera eta oraindik aberatsagoa den Alberto Bravano (Marius Goring) hegoamerikar enpresariarekin batera Kosta Urdinera kirolontziz joan eta bere maitaleetako bat izateko ahaleginek huts egin ondoren. Halere, Maríak ez die bere babesle boteretsuei berarekin oheratzen utziko, aldiz maila sozial apalagoko gizonekin oheratuko da, gainera haiei dirua ordaintzeaz gain, berataz aprobetxatuko dira. Behin batez, Kosta Urdinean dela, Vicenzo Torlato-Favrini (Rossano Brazzi) ezagutu eta hartaz txora-txora eginda maiteminduko da, biak ezkonduz Ezkontza gauean Vicenzok Maríari Lehen Mundu Gerran jasandako zauri baten ondorioz sexu harremanak izateko ez gaitua gelditu zela aitortuko dio, hortaz María le confiesa que es impotente como resultado de una herida de guerra, durante la II Guerra Mundial, y la ardiente María kartsu eta sexuzaleak kondearen familiako auto gidariarekin abentura bat izan eta haurdun geldituko da, honela bere senar maiteak ondorengo bat izan dezan. Harry Italian dagoela Maríarekin elkartu eta haurdun dagoela aitortuko dio. Baina Maríak senarrari guztia kontatu aurretik, Vincenzok biak elkarrekin topatu eta tiroz hilko ditu. Orduantxe, Harry bertaratuko da, baina kondearei ez dio María hardun zegoela esango.
Filmaren amaiera hasieranko unera itzuli eta María Vargasen hiletarekin amaitzen da.
Heihe-Tengchong lerroa
Heihe-Tengchong lerroa (Txineraz: 黑河-腾冲线, pinyin: xiàn Heihe-Tengchong), baita ere Aihui-Tengchong lerroa bezala ezagututa, bi zati ia berdinetan banatzen duen Txina irudikatutako lerroa da. Heihe hiritik Tengchong barrutira doa. Txina osoa diagonalean zeharkatzen du. Hu Huanyong geografo txinatarrak 1935ean asmatu zuen.
Lerro geodemografikoa
2002an datuak oso antzekoak izan ziren:
Nahiz eta 80 urte igaro egungo datuak oso antzekoak dira. Handitze txiki bat eman da mendebaldean. Aldaketa hori Han etniari egotzi zaio zeren eta Tibet eta Xinjiang lurralde autonomoetan hiri aldera mugitu omen direlako. Lerroaren mendebaldeak jarraitzen du pobreago eta nekazal ingurukoa izaten; ekialdeak, aldiz, aberatsago eta hiritarragoa.
Shahada
Shahāda (الشهادة, "adierazi" hitzetik eratorria) edo islamiar fede-profesioa Jainko bakarrari (Allah) eta Mahomaren profeziari fede-aitormena da. Ozen esatea Islamaren bost euskarrietako bat da. Behin bi lekukoen aurrean eta ozenki esana, adierazlea musulmana da.
Arabierazko testua لا إله إلا الله محمد رسول الله (Lā 'ilāha 'illā-llāhu Muhammad rasūlu-llāh) testu liturgikoa da. Euskaraz hitzez hitz "Jainkoa beste jainko-izakirik ez dago, Mahoma haren mezularia da" esan nahi du, nahiz eta askotan "Allah beste jainkorik ez dago eta Mahoma haren profeta da" euskaratu.
Hatz erakuslea zeruari begira erakustea ere shahadaren baliokidetzat hartzen dute.
Hiri-gas
Hiri-gasa gas-fabriketan sortu edo tratatutako gasa da, etxeetan, industrian edo merkataritzan erabiltzeko berezia eta hodi-sare bidez banatzen dena. Harrikatz-gasaren eta ur-gas karburatuaren nahastea izaten da.
Historia
1727 - ikatzetik edo beste materia organiko batzuetatik sortutako gas sukoiaren kontzeptua Stephen Hales erretore ingelesarekin sortzen da. Bere Vegetable Staticks liburuan honako hau aipatzen du: "... zigilatutako ontzi batean ikatza berotzean "aire sukoia" igortzen zuen...".
1801 - Philippe Lebon ingeniari frantziarrak gas hau berotzeko eta argiztatzeko erabil zitekeela frogatu zuen Parisko etxebizitza batean, eta kontsumitzaileak fabrikatik hodi enpotratuen bidez gida zitezkeela, baina bere esperimentuek gogo gutxi piztu zuten eta 1804an amaitu ziren, Elisear zelaietan eraila izan zenean.
1792 - William Murdoch mekanikari eskoziarrak Redrutheko (Kornualles) etxe bat argiztatzea lortu zuen. 1802an gas zuziak instalatu zituen Boulton eta Watt ingeniarien eraikin nagusiaren mutur banatan, Birminghamen. Konpainiak sistema merkaturatu zuen eta lehen salmenta egin zuen Lancashireko ehungintza industria garrantzitsu bateko jabeek 900 gas argi jarri zituztenean fabrika argiztatzeko.
1885 - Carl Auer von Welsbach fisikari austriarrak gas argia eraginkorragoa egin zuen. Suaren inguruan torioz eta zerio oxidoz bustitako gasazko mahuka bat jarri zuen. Hau goritzen zenez, argi-intentsitatea handitzen zen. Mahuka goriak gas-argiaren ospea ekarri zuen XIX. mendearen amaieran eta XX. mendearen hasieran, Edison eta Swaneko argiek ordezkatu aurretik, baina etxeko sukaldeetarako eta berogailu industrialetarako erregai gisa erabiltzen jarraitu zen. Harrikatz-gasa ere energia mekanikoaren iturri garrantzitsua da gas-motorretan.
Bitorika zubia
Bitorika zubia Arabako Laudio udalerrian dagoen jauregi bat da. Nerbioi zeharkatzen du.
Kokalekua
Areta auzoan dago.
Historia
Denbora luzez Erromatar Garaikoa zela uste izan arren, aditu batzuek XVIII. mendean eraikia izan zela baieztatu eta aurreko teoria desegin zuten.
Eraikina
Zubiak begi bakarra du eta barroko estilokoa da. Garai bateko burdinolaren alboan dago.
Saint-Gobert
Saint-Gobert Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 307 ziren. Familiak 116 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 52 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 36 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 138 etxebizitza zeuden, 120 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 10 hutsik zeuden. 137 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 120 etxebizitza nagusietatik 88 bere jabearen bizilekua ziren, 30 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 6 etxek bi gela zituzten, 17 etxek hiru zituzten, 46 etxek lau zituzten eta 51 etxek bost zituzten. 96 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 51 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 45 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 187 ziren, horien artean 115 aktiboak ziren eta 72 inaktiboak ziren. 115 pertsona aktiboetatik 94 lanean zeuden (57 gizon eta 37 emakume) eta 21 langabezian zeuden (14 gizon eta 7 emakume). 72 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 40 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Gobert udalerrian 123 unitate fiskal zeuden, 306 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.396 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.
2000. urtean Saint-Gobert udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Artzeña
Artzeña Arabako herri desagertu bat da, gaur egungo Trebiñuko udalerriko lurretan kokatuta zegoena. Uste da Golernio eta Meana herrien artean zegoela.
Historia
Herri honi buruz ezagutzen den lehen aipamen idatzia 1257 urtekoa da. Hieronimo Aznar Calahorrako eta La Calzadako gotzainak Arceynna izeneko herria aipatzen du Trebiñuko artzapez-barrutian.
Xianyang
Xianyang (txinera sinplifikatuz: 咸阳; pinyineraz: Xiányáng), Shaanxi probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 5.156.000 biztanle inguru dauzka 2007ko erroldaren arabera eta 10.290,5 kilometro koadroko azalera.
Inguru naturala eta kokapena
Prefektura mailako Xianyang hiriaren mugakideak honakoak dira: Tongchuan ipar-ekialdean, Weinan ekialdean, Xi'an hegoaldean, Baoji mendebaldean, eta Gansu probintzia iparraldean.
Crissé
Crissé Frantziako udalerria da, Sarthe departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Crissé udalerrian erroldatutako biztanleak 528 ziren. Familiak 201 ziren, horien artean 46 pertsona bakarrekoak ziren (23 bakarrik bizi ziren gizonak eta 23 bakarrik bizi ziren emakumeak), 62 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 81 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 279 etxebizitza zeuden, 211 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 22 bigarren erresidentzia ziren eta 46 hutsik zeuden. 274 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 211 etxebizitza nagusietatik 155 bere jabearen bizilekua ziren, 53 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 19 etxek bi zituzten, 40 etxek hiru zituzten, 56 etxek lau zituzten eta 95 etxek bost zituzten. 150 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 94 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 103 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 305 ziren, horien artean 226 aktiboak ziren eta 79 inaktiboak ziren. 226 pertsona aktiboetatik 199 lanean zeuden (110 gizon eta 89 emakume) eta 28 langabezian zeuden (12 gizon eta 16 emakume). 79 pertsona inaktiboetatik 40 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Crissé udalerrian 225 unitate fiskal zeuden, 563,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.974 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 argiketaria eta 1 ile apaindegia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra harategi bat zen.
2000. urtean Crissé udalerrian 37 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.898 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
8. taldeko elementu
IUPAC-en nomenklatura modernoan, '''8. taldeko elementua''' taula periodikoaren 8. seriean dagoen elementua da. Talde honetako elementuak hauek dira:
Yom Kippur Gerra
Yom Kippur Gerra (hebreeraz: מלחמת יום הכיפורים; Milkhemet Yom HaKipurim edo מלחמת יום כיפור, Milkhemet Yom Kipur; arabieraz: حرب أكتوبر‎; ħarb October edo حرب تشرين, ħarb Tishrin) edo 1973ko Arabiar Israeldar Gerra edo Arabiar-Israeldar Laugarren Gerra, Israelen eta Egipto nahiz Siria buru zituen arabiar nazioen koalizioaren arteko guda izan zen, urriaren 6tik 26ra burutua. Ramadaneko Gerra edo Urriko Gerra izena ere eman izan zaio.
8. taldeko elementu
Talde hau trantsizio-metalen multzoan sartzen da. Elementu hauek 8 elektroi dauzkate balentzia-geruzan.
Yom Kippur Gerra
Israel eta herrialde arabiarren artean konfrontazio armatu handia izan zen. eta azkeneko guda honek inflexio puntu handi bat suposatu zuen gatazkaren historian. Ezustean, Egiptok eta Siriak eraso militar bat jaurti zuten Israelen aurka urriaren 6an, erasotutako lurraldean festa erlijioso bat ospatzeko eguna zenean, Yom Kippur deitua.
8. taldeko elementu
Hassioa laborategian sortutako elementua da eta, beraz, askotan ez da aipatzen talde honetaz hitz egitean.
Yom Kippur Gerra
Ustekabeko erasoak 1967ko Sei Eguneko Gerran galdutakoa berreskuratzeko asmoa zuen. Arabiar armadek aurrera egin zuten aurreko orduetan, baina 48 orduetara Israelek hartu zuen gerra-ekimena. Horrez gain, borrokak Golango gainetara ere zabaldu ziren, bertan siriarrek israeldarrak eraso zituztelarik. Galerak galera, konkistatutakoak Israelen menpe jarraitu zuen.
Gerraren arrazoiak
Makina bat gerra izan ziren judu israeldar eta arabiarren artean Palestina lurraldearen kontrolarengatik, hala nola, 1948ko Arabiar-israeldar Gerra, 1956an Suezko krisialdia eta 1967an Sei Eguneko Gerra.
Sei Eguneko Gerran, Israelek Egiptori Sinaiko penintsula eta Gazako zerrenda konkistatzea lortu zuen, Siriari Golan kendu zion eta Jordaniari Zisjordania eta Jerusalem. 1968an, Nazio Batuen Erakundeak hartutako erabakian, Estatu Israeldarrari bere lehenagoko mugak berrezartzea agindu zion. Ez hori bakarrik, herrialde arabiarrei ere, Israel estatu bat zela errekonozitzeko eskatu baitzion. Baina ez zen horrelakorik gertatu, eta bien arteko konfrontazioak denboran iraun zuen.
Egiptoko Nasser presindetearen ondorengoak, Anwar el-Sadatek hain zuzen ere, Israelen erretirarazteko ofentsiba diplomatiko bat eskaini zuen, bere armada indartu eta armatzen zuen bitartean. Nahiz eta Nazio Batuen Erakundeak hala erabaki, Israelek uko egiten zion erretiratzeari bakerako garantiarik ez bazuen; horrela AEBren laguntzarekin, tinko heldu zion bere iritziari, ez baitzuten arabiar armada eraso militar bat botatzeko gai ikusten.
Garaiko Sobietar Batasunak, aurreko gerretan herrialde arabiarrak defendatu zituenak, militar material berri eta modernoago batzuekin hornituta zuen Egipto. Egiptok eta Siriak, bere presidente Hafez al Asaden bitartez, bizirik mantentzen zuten Israel erasotzeko helburua, baina siriarrek ez zuten bide diplomatiko bat ireki nahi eta Israel estatu bat bezala errekonozitu.
Irailaren 13an, israeldar tropek 13 hegazkin sobietar erasotu zituzten eta Mediterraneo itsasora erori ziren hegazkinak. Hori izan zen pizgarria. Asadek Sadatekin adostu zuen ofentsiba militarra ahalik eta azkarren egin behar zela.
Gerra
Israelek 1967an konkistatutako lurrei esker (Egipto aldean 250 kilometroko hesi bat, Judeako basamortua eta Golan) defentsarako lurraldeak zituen eta lehen mugimendua arabiarrek egitea utz zezakeen. Eraso horrek, kostu politiko ikaragarria eragingo zien herrialde arabiarrei. Sei Eguneko Gerra irabazita eta armamentuan nagusi izan da, Israelek ez zuen uste arabiarrak benetan eraso handi bat egiteko gai izango zirenik eta israeldarrak ezustean harrapatu zituzten.
Operazio militarren amaierarako zailtasunak
Behin Suezeko zubia ezarrita, Leonid Brezhnevek bazekien arabiar segurtasun indarrak ahulduta zeudela, beraz, AEBko presidenteari, Nixoni suetena lortzen esku hartzeko eskatu zion. Urriaren 20an Henry Kissinger Moskura joan zen elkarrizketa larri bat gauzatzera sobietar agintariekin, gerrari amaiera emateko asmotan. Bilera horren fruitua izan zen, Egiptok lehen aldiz historian, bere tropak Suezko kanalean ezarrita zituela onartzea, nahiz eta haratago egon, Suez eta Kairo lotzen dituen errepidean zeuden juxtuki. Urriaren 21ean, Nazio Batuen Segurtasun Kontseiluak, AEB eta Sobietar Batasunarekin bildu eta ''338. erresoluzioa'' adostu zuten:
Bereizmena adostu bazuten ere, Suezen etsatitasunak jarraitu zuen eta, azkenean, Israelek Egiptok hirugarren armada garaitu zuen. Bereizmen berri bat iritsi zen, Sadat presidentearen eskakizunean. Urriaren 21eko egoerara itzultzeko eskakizuna egin zuen, baina Israelek ez zion jaramonik egin eta gerrarekin jarraitu zuen. Sobietar Batasunak hori ikustean, bere tropak Mediterraneo itsasoan zabaldu zituen, AEBren mehatxupean. AEBk bere tropa propioak bidaliko zituela esan zuen, Israelek bere erasoekin jarraitzen bazuen eta, gainera, AEBk alerta nuklearra deklaratu zuen, NATOtik gogor kritikatua izan zena -ez zuten haiekin kontsultatu-.
Ekintza militarrak aurrera, Egiptok Itsaso Gorriko sarrera blokeatu zuen. Era berean, Hirugarren Armadari eraso militar bat egiteko agindua eman zion zegoen zulotik ateratzeko. Nazioartean bere iritzia azaladu zuen, ez zuela Israelekin bake akordiorik sinatuko honek bere ekintzekin jarraituz gero. Siria ere estrategiara batu zen. Horrela, urriaren 26an, Egiptoko Hirugarren Armadak eraso maniobra bati ekin zion blokeo hartatik irtetzeko, baina ezinezkoa gertatu zitzaion. Egun horretan. AEBk Israeli bere ekintza armatuekin bukatzeko agindua eman zion.
Urriaren 27an Israelek eta Egiptok su-etena sinatu zuten. Damaskotik 100 kilometrora Israelen tropak aurkitzen ziren.
Gatazkaren Amaiera
NBEko idazkari nagusia zen Kurt Waldheimen eskakizunean, aho batez adostu zen, leku gatazkatsuetara, parte hartu ez zuten armadak bidali behar zirela, beti ere erlazio onak bazituzten bi aldeekin. Horrela erabaki zen, bakearen expedizoan Austria, Finlandia eta Suediak hartuko zuten parte.
Su-eteneko akordioa azaroaren 11an sinatu zuten Egipto eta Israelek. Bestalde, AEBk Genevan babesten zuen bake konferentzia ezerezean geratu zen Siriak ez zuelako parte hartu. Baina, hala ere, modu formalean hasi zen, Jordania, AEB eta Sobietar Batasuna barne zirela. Egiptok eta Israelek negoziazio sekretuak eraman zituzen eta azkenean 1974ko urtarrilaren 18an bi armadak banandu egin ziren. Akordioak esaten zuen Israelgo armada Suezko kanaleko mendebaldetik irten behar zela. Baita era 11 km-ko ilara bat egingo zuten NBEko armadarekin. Bestalde, Israel eta Egiptoren arteko negoziazioak maiatzaren 31n amaitu ziren. Israelek, Golanen konkistatutako zatia utzi zuen eta gaur egun arte kuestionatzen diarduen preso trukaketa konplexua.
Ondorengo Negoziazioak
Su-etenaren baieztapena eta gero, Egiptok eta Israelek elkarrizketa batzuk hasi zituzten, AEBren bistapean, bake akordio bat garatzeko bi estatuen artean. Egoera ongi ikusia izan zen. Alde batetik 1973ko gerrak ondorioak utzi zituen israeldarrengan; eta bestetik, Sadat Sovietar Batasunetik baztertzen ari zen bere politika sortu eta Israelekin nazioarteko politika egonkortzeko. Horrela, 1975ko urriaren 10ean, bi herrialdeek konbenio bat sinatu zuten:
Fits (musika taldea)
Fits, Urretxu, Zumarraga eta Bergarako musikariek 1996 urtean sorturiko rock musika talde bat da.
Kirchdorf an der Iller
Kirchdorf an der Iller Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Paz en la guerra
Paz en la guerra (Bakea gudan) Miguel Unamunok 1897an plazaratutako bere lehen eleberria da. Liburuan jasotzen dituen informazioak bere haurtzarokoak dira. Bigarren karlistaldiarekin lotutako gertaerak. Liburu hau argitaratu ondoren, gaiak eta estiloa aldatuz, nivolak hasi zen idazten.
Teresa Burga
Teresa Burga (Iquitos, Peru, 1935 - Lima, 2021eko otsailaren 11) artista multimedia eta kontzeptuala, baliabide teknologiko eta instalazio artistikoengatik ezaguna. 60. eta 70. hamarkadako Peruko mugimendu artistiko ez-objektibualistaren erakusgarri garrantzitsuenetako bat.
Paz en la guerra
Argumentua
1874an Bilbok karlisten setioa pairatu zuen. Unamunok orduan hamar urte zituen. Liburu honek garai hartako oroimenak eleberri moduan jasotzen ditu. Juan Pablo Fusiren hitzetan Unamunoren ikuspuntutik liburu hau "Euskal Herriari buruzko bere hausnarketarako saiakera handiena izan zen". Liburuan liberalen eta karlisten arteko gatazka erakusten da. Liberalak, orokorrean, merkatariak eta hiritarrak dira; karlistak, baserritarrak. Liburuan egileak ez du batzuen edo bestetzuen alde kokatzen. Gerraren inguru horretan Unamunok bere haurtzaroko oroimenak kokatzen ditu.
Teresa Burga
Biografia
Ingeniaritzako Unibertsitate Nazionalean (UNI) arkitektura hasi bazuen ere, karrera utzi eta Arte Plastikoak ikasi zituen Peruko Unibertsitate Katoliko Pontifizioan, 1965ean graduatu zen. Fulbright programako bekadun gisa, ikasketak egin zituen Chicagoko Arte Institutuan 1968 eta 1970 bitartean.
Ibilbide artistikoa
1966 eta 1968 urte artean Arte Nuevo taldea osatu zuen, Luis Arias Vera, Gloria Gómez-Sánchez, Jaime Dávila, Víctor Delfín, Emilio Hernández Saavedra, José Tang, Armando Varela eta Luis Zevallos Hetzel artistekin batera. Taldea oso ezaguna izan zen abangoardiako joerak sartu zituelako Perun, hala nola Pop Art, Op Art eta Kontzeptualismoa. Garai horretan, hainbat erakusketa egin zituen Perun eta Argentinan, horien artean Lima Imaginada lanaren bi aurkezpen. Lehenengoa, 1965ean Limako Cultura y Libertad galerian eta bigarrena, 1966an Buenos Airesen Siglo XXI galerian.
Paz en la guerra
Liburuaren kritika euskaraz
Bakea gudan. Unamuno, historia eta karlismoa izenburuaz Joxe Azurmendi argitaratu zuen liburuaren inguruko azterketa Txalapartan, 2012an. Argitaletxeak berak komentario hau plazaratu zuen saiakeraren edukia laburbilduz: "Aipatu eleberria azkeneko karlistadari eta, bereziki, Bilboko setioari buruzko nobela da eta, ondorioz, karlismo vs. liberalismo gatazkaren interpretazio saio bat. Hala, bada, Euskal Herriaren eta Modernitatearen interpretazio saioa. Baina Unamunok XIX. mendeko ikuspegiarekin aztertu eta baztertu du euskal arazoa. Horra hor gerora egindako hainbat kritikaren eta interpretazioren arazoa."
Teresa Burga
Ibilbide artistikoa
Ikasketak amaituta Chicagotik Perura itzuli zenean Juan Velasco Alvarado jeneralaren erregimen militarrak gobernatzen zuen herrialdea eta Burgaren lana erakusteko aukerak mugatu ziren. Hala ere, Peruar Iparamerrikar Kultur Institutuan bi instalazio artistiko aurkeztu zituen: 1972an ''Autorretrato. Estructura-Informe 9.6.72 eta 1974an Cuatro mensajes''.
Lana
Burgaren esplorazio ugari emakumearen egoera aztertzera bideratu ziren, bereziki Perun. Inguruko emakumeen baldintza psikologiko, sexual, politiko, ekonomiko, legal eta kulturalak aztertzeko interesa izan zuen: "“Burgak emakumeen bizitza mugatzen duten gizarte-egitura patriarkalak aztertzen ditu, eta sistemaren barruan emakumeak ahalduntzeko egon daitezkeen bideak aztertzen ditu.”"Tatiana Cuevas erakusketa komisario mexikarraren arabera, Burgaren Perfil de la mujer peruana izeneko proiektua da bere obrarik bereizgarriena. Marie-France Cathelat psikologoarekin batera sortu zuen 1980 eta 1981 urteen artean. Disziplina anitzeko ikerketan hainbat testuinguru aztertuz Peruko emakumeen egoera ezagutu nahi izan zuten eta gerora, Latinoamerikako bigarren olatu feministaren erakusle bihurtu da. Proiektua Medellineko Arte Modernoaren Museoan aurkeztu zen 1981eko I Coloquio de Arte No-Objetual Urbano izenekoan, ondoren Limako Banco Continentaleko erakusketa batean, eta azkenik, ikerketa osoa liburu formatuan ere argiraratu zen.
Banakako erakusketak
Besteak beste,
Rang-du-Fliers
Rang-du-Fliers Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Rang-du-Fliers udalerrian erroldatutako biztanleak 4.022 ziren. Familiak 1.515 ziren, horien artean 353 pertsona bakarrekoak ziren (83 bakarrik bizi ziren gizonak eta 270 bakarrik bizi ziren emakumeak), 520 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 559 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 83 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 2.057 etxebizitza zeuden, 1.538 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 341 bigarren erresidentzia ziren eta 178 hutsik zeuden. 1.915 etxeak ziren eta 134 apartamentuak ziren. 1.538 etxebizitza nagusietatik 1.108 bere jabearen bizilekua ziren, 407 alokairuan okupaturik zeuden eta 24 doan lagata zeuden; 33 etxek gela bat zuten, 86 etxek bi zituzten, 174 etxek hiru zituzten, 437 etxek lau zituzten eta 808 etxek bost zituzten. 1.181 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 691 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 679 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.665 ziren, horien artean 1.775 aktiboak ziren eta 890 inaktiboak ziren. 1.775 pertsona aktiboetatik 1.596 lanean zeuden (824 gizon eta 772 emakume) eta 179 langabezian zeuden (80 gizon eta 99 emakume). 890 pertsona inaktiboetatik 348 erretiraturik zeuden, 291 ikasten zeuden eta 251 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Rang-du-Fliers udalerrian 1.633 unitate fiskal zeuden, 4.187,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.743 euro zen.