cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Musika
Euskal bertsoak beti dira kantatuak, eta Basterretxearenak ere kantatuz iraun dute belaunalditik belaunaldira. Horren eraginez tokian tokiko aldaketak izan ditu, herritarrek eginak edo musikalariek apropos sortuak. Kantu honen doinuaren bilketaz lehen arduratu zena Romualdo Galdos izan zen: 1920ko hamarkadan, Oñako Ikastetxea n irakasle zela, ezagunen artean galde-paperak banatzen hasi zen, kantua pentagrama batean idatzita eta haren aldaerak biltzeko asmoz. Bere 1928ko argitalpenean doinu ezberdin birekin argitaratu zuen. Halere, Galdos bera baino lehenago Resurreccion Maria Azkue k ere bilduak zituen bere Kantutegian Passioaren sei bat doinu; bizpahiru argitaratu zituen 1922an, eta beste horrenbeste artxiboan geratu ziren. Arruek ere 1925ean beste bat argitaratu zuen.
Bertsoak
Hauek dira Passioaren bertsoak, Augustin Zubikarai ek "Ipazter" lanean argitaratutako bertsioaren arabera:
1.- Jesukristori kendu ezkero
pekatuagaz bizitza,
baldin ez ba dot negar egiten
arrizkoa dot biotza.
Guztiok lagun
kantatu daigun
bere penazko eriotza.
(Bertso bakoitzaren ostean esateko errepika)
Damu dot Jauna Biotz guztitik
pekaturikan neure Jaungoiko laztana
ezer kulparik betor zeuganik,
pena oriek niregana.
2.- Mundua baiño askoz lenago
señalauriko eguna
eldu izan zan obretarako
gizonaren osasuna.
Argia bera,
alde batera
bestetik egun illuna.
bere lagunak zitula
Jesuse'k iru diszipuluai
berba egin eutsen onela:
triste nago ta
egizue emen gaubela.
4.-Getsemaniko Ortu santuan
auspez lurrean jarririk,
Takahito Chiba
Takahito Chiba (千葉 貴仁, 1984ko azaroaren 7a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Mevagissey
, 'Lannvorek', Ingalaterrako Kornualles konderriko udalerri, arrantzale herri eta parrokia zibil bat da.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
esketan eutsan librau eiala
Aitari Kaliza atarik;
Jesus penatzen
odolez urtzen,
eta ez dot nik negarrik?
5.- Izerdi otza arpegian da
biotza penen artean,
triste arimea gorputza larri
agoliñako trantzean,
baiñan alan bere
egoan firme
Aitaren borondatean.
6.-Juduak Judas lagun arturik
etorri ziran itantzen,
Nazarenua deritxon Jesus
emen ete da aurkitzen?
Judas orduan
dua musua emoten.
7.- Zeinbat direan Judasen legez
Kristoren adiskideak,
Kanpoti laztan barruti saldu
Ausirik bere legeak?
Kristiñau faltso
Arima gexto
Pekatari traidoreak!
8.- Erantzun eban Jesus maiteak
Zeiñen billa zatoze ona?
Ara emen dago ezta besterik
Gura dozuen gizona:
Joateko eztot nik
soka bearrik
9.- Eskuetatik lotu izan eben
guztion libertadea.
Jaunaren borondatea,
Urratuteko
Ainbat urteko
Pekatuaren katea.
10.- Diszipuluak euren Maisua
ebenean ala ikusi
bakar bakarrik bera itxita
joan zirean igesi:
Pedro etorren
bere ondoren,
baña au bere urruti.
11.- Daroe bada Jerusalengo
Sazerdoteen aurrera,
Diszipuluen ganean eta
Dotriñan kontu artzera:
Asten jako itantzera.
12- Eztot nik diño Redentoreak
predikatu ezkutuan,
agirian zan nire dotriña
Sinagoga ta Tenpluan:
Ez niri itandu
Asko dituzu
Entzun nabenak munduan.
13 - Erantzuna aitu eban ezkero
Soldadu batek bertati
gora daroa bere besoa
Ikasi daizun
Zelan erantzun
Barriz Pontifizeari.
14 - Esan eta egin emoten deutso
bere arpegi ederrean
belarriondoko andi bat,
zeñek ezarri eban lurrean:
Eta Zeruak
dagoz lotuak
Au ikusten dabenean?
tximistak eta arraioak
ez erretako an berbati
esku ain sakrilegoak?
Aingeru ostea
eldu zaitea
16- Baldin deungaro berba egin ba dot
Errazoia emon egizu
baiña ezpadot, diño Jesusek,
ezetan bere erratu,
Zegaiti arren,
berba egin arren
17.- Indazu Jesus biotzekoa
Zeure sufrimentu ori,
jakin dagidan zelan penetan
emongo dodan arpegi
parkatuagaz
biotz osoaz
etsairik andienari.
zeu ofenditu izana,
Ez ez geiago pekaturikan
Neure Jaungoiko laztana,
Lar da kulparik
betoz agaitik
Pena orreik niregana.
19.- Sua egoan eskatzen ta
Pedro su atan berotzen,
Zerren biotzak amodioa ta
Su orren keak
Negarrez bete zituen.
20 - Zerren ollarrak ez eban emon
birritan bere soñua
non iru bider ukatu eban
San Pedrok bere Maisua:
Ezta besterik
Okasiñorik
Ateraten dan pagua.
21.- Kaifasek barriz itantzen deutso
egiñik juramentua
Esan eidazu, Jesus bazara
Alan ezpada
Zetako izan da
Engañatea mundua?
joean konfesiñoia
topetan eban kondenetako
Kaifasek okasiñoia
Eta arekin
Sinocyclocheilus yangzongensis
Sinocyclocheilus yangzongensis Sinocyclocheilus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
gura eutsan egin
ilteko akusaziñoia.
23.- Alan be baietz entzuten dau
Aitari begiraturik
Baita Kaifasek bere deadar
Blasfemuena
Da onen pena
Ia dago kasua egiñik.
24.-Jagiten dira konziliotik
Ta artuten dabe bidea
Amargurara, non Pilatosek
zan Erromako
denpora atako
judeuen Presidentea.
25 - Juezak diño emongo badot
ekarri egizuz kausa justuak;
Eta ezpadira, zetara
Narabilzue,
Eroaizue
Or Herodesen aurrera.
26.- Aita Eternua jakituria
Dauko munduak zorotzat,
Agaiti diño Errege orri
Jantzi tunika zuri bat:
Ezpabe nola
Zeruko estola
Erosiko zan guretzat.
27.- Esan eutsien Pilatoseri
Juduen Sazerdoteak,
Uste al dozu ez doguzala
Guk bete geure legeak?
Dau Blasfemadu,
Merezi ditu
Eriotza ta azoteak.
28 - Onek esan dau, izanik arotz
Judeako Erregea:
llten ezpozu
ezara ez zu
Zesarren adiskidea.
29 - Gura eukean juezak Jesus
Eriotzatik libradu,
Zegaiti bere inozentzia
Ondo eban ezagutu
baiña juduak
dagoz itsuak,
ez eutsien permitidu.
30.- Eriotza bat eginda, diño
dago Barrabas kartzelan
Nor nai dozue, Nazarenua
edo a librau dagidan?
Da oiturea
Bat libretea
Zuen Pasko egunean.
31.- Osta aotik atera eban
asi zirean deadarrez:
Librau egizu Barrabas; baiña
Jesus Nazarenue ez:
Orrek bear dau
Biziro penau
Abe batean dolorez.
32.- Ostera itantzen dau Pilatosek:
Ichthyosauria
Ichthyosauria (grezieraz "musker arrainak") sauropsido diapsido iktiopterigio ordena bat dira, Behe Triasikotik Goi Kretazeorarte bizi izan zirenak (duela 245 milioi urtetik duela 90 milioi urtera arte), gaur egungo Amerika, Europa eta Asian. Izena 1840an sortu zuen Sir Richard Owenek.
Iktiosauroak arrain eta izurde arteko itxura zuten itsas narrasti handiak ziren (ikusi eboluzio konbergentea). Triasikoan, uretara itzuli ziren oraindik identifikatu gabeko lurreko narrastietatik abiatuta eboluzionatu zuten, izurdeek eta baleek jasango zuten pareko prozesuan. Bereziki ugariak izan ziren Jurasikoan, uretako harrapari nagusi bezala plesiosauroek Kretazeoan ordezkatu zituzten arte.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
Baiña zer kausa emon dau?
Glyptothorax steindachneri
Glyptothorax steindachneri Glyptothorax generoko animalia da. Arrainen barruko Sisoridae familian sailkatzen da.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
Esatea da pekatu?
Ichthyosauria
Ingalaterran, Alemanian, Groenlandian eta Kanadako Alberta estatuan aurkitu dira haren hezurrak. Aurkikuntza horiek erakutsi dutenez, izurdearen antza zuen, muturra izurdeak baino zorrotzagoa bazuen ere. Sudur-zuloak ia begien ondoan zituen, eta usaimenaz baliatzen zen bere eginkizunetan gidatzeko. Arrainez eta zefalopodoz elikatzen zen. Gauza segurua da bibiparoa zela, ezkatarik ez zuela; kolorez gorri marroixka zen, adituen ustez.
Wildhaus-Alt St. Johann
Wildhaus-Alt St. Johann Suitzako udalerria da. Sankt Gallen kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ichthyosauria
Aurkikuntzen historia
Lehen orno fosila bi aldiz argitaratua izan zen 1708an Eurite Unibertsalaren oroitzapen ukigarri bezala. Iktiosauro baten lehen fosil osoa 1811n aurkitu zuen Mary Anningek Lyme Regisen, gaur egun Kostalde Jurasiko deritzonean.
1905ean, Kaliforniako Unibertsitateko John C. Merriamek zuzendutako eta Annie Alexanderrek finantzatutako 1905eko Espedizio Sauriarrak Nevada erdialdean 25 ale topatu zituen, Triasiko garaian oso sakona ez zen ozeano baten azpian zegoena. Ale horietako batzuk gaur egun Kaliforniako Unibertsitateko Paleontologia Museoko bilduman daude. Beste ale batzuk harkaitzean sartuta daude, eta Nye Konderriko Iktiosauroaren Berlingo Estatu Parkean daude ikusgai. 1977an triasikoko Shonisaurus iktiosauroa Nevadako Estatu Fosila da. Nevada da jada desagertua dagoen itsas narrasti honen hezurdura oso bat duen estatu bakarra, 17 metro neurtzen duena.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
Areik deadar
Errege Zesar,
Ori Kurutzean iminzu.
33.- Justiziako lege guztiak
itxirik alde batera
Salbadorea kondenatu dau
Zeru altuak
Zer dekretuak
Datoz ortikan lurrera.
34- Jainkoa bera, zeñek dadukan
kortesi baga bere erropak
Tunikaraiño erantzirik
narru gorrian
egun argian
itxi eban lotsaturik.
35 - Nondik zarie gaba ta odeiak
illuntasuna non zara,
zelan zatoz Birjiñearen
Seme eder au estaltzera?
Zeure argia
bialdu egizu atzera.
36 - Bost milla azote eta geiago
loturik kolumna baten
asi zirean iru borreru
bere espaldetan emoten:
Ibai bat zelan
Asi ziran zan jausiten.
37.- Arriak eta Salbadoreak
Alcuéscarreko Komendadorearen jauregia
Alcuescar Komendadorearen jauregia Cáceres (Extremadura, Espainia) hiriko inguru historiko-monumentalean dagoen Erdi Aroko etxea da. Gaur egun Cáceresco Paradorearen barruan dago.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
biak alkar zirudien
Alcuéscarreko Komendadorearen jauregia
Historia
Eraikuntza Alcuéscarreko Komendadorea zen Diego García de Ulloaren agindupean XIV. mendean hasi zen; izena hortik datorkio. Jauregi gotortua bezala egin zen; eraikinaren elementu zaharrena izkin batean dagoen defentsa-dorre bat da, alegia. Aipatutako dorre horretan Ulloatarren armarriak ikus daitezke. XVI. mendean dorrea zaharberritu zen eta patiu arkupeduna egin zen horrela eraikinaren esanahi militarra aldatuz.
Berrogeita zortzi
Berrogeita zortzi (48) berrogeita zazpiaren ondoren eta berrogeita bederatziaren aurretik doan zenbaki naturala da.
Alcuéscarreko Komendadorearen jauregia
Historia
Gaur egun ikus daitekeen fatxada nagusia XVIII. mendekoa da, neoklasizismo estilokoa. Lan horiek Torreorgaz markesek bultzatu zituzten, Komendadorearen ondorengoak. Haien armarria fatxadan dagoen balkoiaren gainean ikus daiteke.
XX. mendean, 80. hamarkadan, berritzeko beste lanak egin ziren. 1989an, Ovando Perero familiaren etxearekin batera, Cáceresco Paradorea sortu zen.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
sentimenturik entzuten:
Marmolak eurak
golpe kruelak
dituenean artuten.
38.- Pillaretikan biziro Jauna
joakoz arin adoratera
burlaz Errege egiñik:
Bere koroa
Arantzazkoa
Buruan estu josirik.
39 - Mantu santarra soñean eta
kañabera bat eskuan:
Onelan Jesus tratetan eben
Pekatariak munduan,
mundua bera
Redimietara
Jauna etorren orduan.
Pilatos errukiturik,
diño barriz: nik eztot aurkitzen
gizon onegan errurik;
II egizue
Nai badozue
Erroman ezta legerik.
41.- Areik deadar: Jauna dalako
Pilatos, bildur bazara,
Datorrela arin orren odola
geure arimen ganera:
Eztau ardura
Geure kontura
Kondena egizu kurutzera.
42. Juez gextoak Sazerdoteen
esana egiteagaitik,
ez iñok okerragorik,
Eta gura dau
Burua librau
43.- Alper alperrik Presidentea
garbitzen dozak eskuak,
juez justotzat eduki azan
loituta ago;
baiña geiago
I baño bere juduak.
pekatuak zituzala
abiatu zan kalbariora
Jesus lapur bat bezela:
Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Frederiko II.a (Jesi, Markak, 1194ko abenduaren 26a – Castel Fiorentino, Apulia, 1250eko abenduaren 13a), ezizenez Stupor mundi edo «Munduko miraria» deitua, Germaniako Erromatar Inperio Santuko enperadorea izan zen 1220-1250 bitartean. Horrezaz gain, Italiako erregea (1220-1250), Alemaniako erregea (1212–1250) eta Siziliako erregea (1198–1250) izan zen. Seigarren Gurutzadan parte hartu ondoren, Jerusalengo errege bihurtu zen.
Anolis dolichocephalus
Anolis dolichocephalus Anolis generoko animalia da. Narrastien barruko Dactyloidae familian sailkatuta dago.
Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Erdi Aroko Germaniako enperadorerik boteretsuenetariko bat izan zen, eta bere burua erromatar enperadoreen ondorengo zuzentzat jotzen zuen. Aitasantutzarekin hainbat gerra izan zituen; izan ere, Aita Santuen Lurraldea iparraldeko Italian zituen lurraldeen eta hegoaldeko Siziliako Erresumaren artean zegoen. Lau aldiz eskumikatu zuten eta Gregorio IX.ak antikristo deitu zion.
Peter Lorimer
Peter Patrick Lorimer (Dundee, 1946ko abenduaren 14a - ibidem, 2021eko martxoaren 20a) eskoziar futbolaria izan zen. Leeds Uniteden eta Eskoziako selekzioan nabarmendu zen 1960 eta 1970eko hamarkadetan. Erdilari erasokorra izan zen txut boteretsuarekin. Leeds Uniteden historiako golegilerik handiena da, 238 golekin.
1962an egin zuen debuta Leeds Uniteden, hamabost urterekin. 39 urterekin erretiratu zen, 1985-86 denboraldiaren amaieran.
Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Bizitza
1198an, Roger II.a Siziliakoa osaba hil zenean, Siziliako errege bilakatu zen. Artean hiru urte besterik ez zuenez, ama, Konstanza I.a Siziliakoa, erreginordea izan zen. Oton Brunswickekoaren kontra, Honorio III.ak enperadore izendatu zuen 1227ko azaroaren 22an. Aita Santuarekin hitzarmena egin zuen eta gurutzada antolatzeko hitza eman arren Italian luzamendutan ibili zen, eta Gregorio IX.ak eskumikatu egin zuen 1227ko azaroaren 17an. Hala ere, Seigarren Gurutzada egin zuen, diplomatiko gisa, ordea: Egiptoko sultanaren eskutik, Jerusalem, Belen eta Nazaret, eskuratu zituen, eta Jerusalemgo errege koroa beretzat hartu zuen.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
Artu Kurutzea
Au da bidea,
Galduko gara bestela.
Txerri-solomo
Txerri-solomoa bizkarrezurraren ondoan eta animaliaren saihetsen azpian dauden txerrikiren bi piezetako bakoitza da. Forma zilindriko bat izan ohi du. Ohikoa da airean lehortuta edo adoboz prestatuta aurkitzea. Espainiako sukaldaritzan ohikoa da ogitarteko txiki eran aurkitzea. Frijituta edo plantxan prestatu ohi da; oso ohikoa da, goarnizio gisa, patata frijituekin lagunduta egotea. Prestakuntzarik ohikoenetako bat hestebetea da, hau da, airean lehortua.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
ezin emonik aurrera
Peter Lorimer
Palmaresa
Leeds United
São Bernardo (Maranhão)
São Bernardo Brasilgo udalerri bat da, Maranhão estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
Kurutze astunak azpiraturik
benzidu eban lurrera.
0 pekatua
zeure pixua
Karga guztia zu zara.
46.- Ezin bakarrik eroan eben
zalako guztiz astuna,
Zirineoa laguna:
ditxazko gizon
Zara zu Simon
Nork leukan zure eguna!
47.- Bide onetan joeanean
Kalbarioko mendira,
Ama egoan begira:
An dira penak
An tormentuak
martirioak an dira.
48.- Ama Birjiña afligidea
Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Bizitza
Frederiko Italiako arazoez kezkatuago zegoen Alemaniakoez baino, eta Aita Santuaren kontra aritu zen etengabe; hark Lonbardiako bigarren Liga eratu zuen. Gurutzadatik itzultzean, matxinada bat zapaldu behar izan zuen Italian (1230) eta Gregorio IX.ari San Germanoko bakea sinarazi zion. 1235ean, Alemanian erromatarren errege koroarazi zuen bere seme Henrike VII.aren matxinada zapaldu zuen, preso hartu zuen eta Konrado beste semeari eman zion inperioa. Italian Lonbardiako hiriak Cortenuovan menderatu zituen 1237an, eta berriro eskumikatu zuen Aita Santuak. 1241ean, bera kondenatu behar zuten kardinalak atxilotu zituen eta Inozentzio IV.ak erregetza kendu zion Lyongo kontzilioan (1245).
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
itxi egizuz begiak,
Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Bizitza
Hil arte ez zuen bakerik egin Aita Santuarekin, eta hark beste enperadore bat, Gilen Holandakoa, izendatu zuen bere ordez. Politika bikoitza eraman zuen beti: Alemanian feudalismoa bultzatu zuen, Elizari, printzeei, jaunei eta hiriei mesedeak eta eskubide bereziak eman zizkien; hala, anarkia bultzatu eta enperadoretzaren gainbehera ekarri zuen. Italian, bere aginpidea ezartzen saiatu zen, Melfiko Konstituzioen bidez (1231), eta erregetza absolutua ezarri zuen. Nekazaritza bultzatuz, eta kolonoak ekarriz, bere mendekoen bizitza hobetzen saiatu zen; barneko aduanak kendu zituen eta merkataritza sustatu eta erregearen lurraldeetako zergak kendu zituen. Finantzen antolakuntza oso eraginkorra izan zen, eta Palermoko gortean jakitun greko, arabiar, italiar eta juduak bildu zituen.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
estaldu zaite, ain baga bere
asko daroa Semiak
tormenturikan;
Bat bere itzikian
ezteutsu itxiko negarrak.
49 - Bialtzen dituz Amak begiak
10 Upper Bank Street
10 Upper Bank Street, Ingalaterrako Londres hirian dagoen bulego etxe orratz bat da. Guztira 151 metro eta 32 solairu dauzka eta 2003an amaitu zuten eraikitzen.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
Semearen ikustera;
baiña biotzak sufridu ezinda
10 Upper Bank Street
Kohn Pedersen Fox arkitekto argentinarrak diseinatu zuen.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
biurtzen dira atzera:
Dagoz agaiti
Shingo Matsuoka
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka.
Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Bizitza
Bera ere ikasia zen, eta hizkuntza askotan mintzatzen zen: latin, siziliera, aleman, frantses, greziera eta arabieraz. Letrak eta arteak bultzatu zituen, eta Aristoteles, Ibn Rusd, Ptolomeo eta Galenoren obrak latinera itzularazi, Padua, Bolonia eta Salernoko ikasketak bultzatu, eta Napoliko Unibertsitatea sortu zuen (1224). Bere erreinaldian siziliar poesia eskola gailendu zen, lehendabizikoz italiar erromantze literarioa bultzatu zuena. Idazlea eta poeta ere izan zen eta falkoneriaren lehendabiziko tratatua idatzi zuen, De Arte Venandi cum Avibus izenekoa.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
begietati
Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa
Bizitza
Nortasun handikoa, berritzailea eta irekia (arabiarren ohitura batzuk hartu zituen) izan arren, ez zen, ordea, gauza izan Alemania osorik bere mende edukitzeko. Haren heriotzak aro oso baten amaia ekarri zuen, Alemaniako eta Italiako aginpide inperialarena, alegia, eta bide batez Hohenstaufen familiarena.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
biotzak berba egitera.
50 - Semearenak esaten deutso
badakizu Ama maitea
asko sentitzen badozu bere
onelan ni ikustea:
Hiru Hondartzetako Krosa
Hiru Hondartzetako Krosa Donostian urrian urtero jokatzen den 10 kilometroko oin-lasterketa bat da. Ibilbidea da Ondarretatik Saguesera joan eta itzultzea. Jakintza Atletismo Klubak antolatzen du.
Jesu-Christo gure Jaunaren Passioa euskerazko versoetan
Bertsoak
Bestelan ezin
Zeruarekin
egingo dala bakea.
51.- Neure Aitaren borondatean
Zeurea beti daukazu
aren esanak naroa: Agur
Bendiziñoia indazu;
Neure ordeaz
Pekatariaz
kontuak zeuk edukazu.
52 - Amak diñotso: Zoaz neure Jesus
iltera ordu onean
baiñan zelan ni itxi nai nozu
bakartade ain tristean?
0, zelanbait nik,
eta ondo pozik
jarraituteko (?) neukean.
53.- Salbadoreak onelan penaz
Veronikaren karidadeak
kendu eutsan izerdia:
Jaunak isten du
Pinturan bere arpegia.
54.- Joazan bada bera laguntzen
penaren andiz negietati
urturik euren biotzak;
eta eurekana
biurturik Jauna,
Dio: Ay emakumeak!
55.- Arbola eze au erre badau
pekatuaren su garrak,
su orrek egur igarrak?
Ez niri negar,
Eztot nik bear,
pekatuari negarrak.
56.- Eldu ziren Kalbariora,
egozan prest borreruak
Mundu guztiko Egilleari
josteko oiñak ta eskuak,
Ikusi eian,
Bigarren Adan,
Arbola atan munduak.
57 - Nok ditu esku ta oin orreitan
burdiñeagaz idigi
gorroto edo amodioak
odolezko lau iturri?
ate egiñikan
amodioa da agiri.
58 - Baltzez jantzirik ezkutetan dau
Zeruak bere arpegia,
lotseagaítik gelditzen dala
gorriturik argia,
gau illunean
egoanean
altuena eguzkia.
59.- Austen dirade arriak, zelan
dagoz biotzak osorik
Kurutze baten dolorez ilten
geure bizitza ikusirik?
Pekatariak
gora begiak
negar iturri egiñik.
60 - Gogoti negar egingo deutsut
jarririk zeure oiñetan,
neure Jaun ona zaitudalako
imiñi Krutze orretan:
Daukat damua
Zu ofendidua
Gauza guztien ganean.
61.- Izanagaiti, Jesus maitea,
neure pekatua andia,
Preziosua da zeure odola,
Au dakidala balia:
Piedadea
Neure Jabea
Jauna miserikordia.
Behobia-Donostia lasterketa
Behobia-Donostia lasterketa Behobiatik Donostiara urtero egiten den 20,097 kilometroko oinezko maratoi erdia da. Fortuna Kirol Elkarteak antolatutzen du eta 1979az geroztik urtero jokatzen da, 2020an ezik, nahiz eta lehenengo lasterketa 1919an izan zen. Azaroaren bigarren asteburuan izaten da eta korrikalari kopuru handiak hartzen du parte.
Hasiera (1919-1926)
Lehenengo lasterketa 1919ko martxoaren 30ean egin zen, eta Juan Mugertza elgoibartarra izan zen garailea, 1 h 17 m 50 s-ko denbora eginda.
1920an, Henri Daliére frantsesak irabazi zuen, eta Mugertza segundo gutxira heldu zen. Urte hartan, Real Sociedad taldeak utzitako Atotxa futbol zelaian bukatu zen.
1921. urtean, aurreko urtean gertatutakoa errepikatu zen. Henri Daliére frantsesa izan zen garailea, baina ezin izan zuen aurreko urteko marka ondu.
Martha Gellhorn
Martha Gellhorn (Saint Louis, Missouri, 1908ko azaroaren 8a - New York, 1998ko otsailaren 15a) estatubatuar kazetaria eta eleberrigilea izan zen.
Hogeita bat urterekin Europara joan zen egunkari batentzat lan egitera. 1934an, Estatu Batuetara itzuli zen, eta Depresio Handiaren garaian Estatu Batuetako herriari irekitako zauriak agerian utzi zituen artikulu saila idatzi zuen: The Trouble I've Seen (1936, Nik ikusitako ezinegona). 1937an, gerrako berriemaile gisa hasi zen lanean, eta hurrengo bederatzi urteetan, Espainiako Gerra Zibilaz, Finlandia eta Txinako gerrez, eta Bigarren Mundu Gerraz idatzi zuen, besteak beste. Bizi izandako esperientzia guztiak erreportaje liburu batean bildu zituen: The Face of War (1959, Gerraren aurpegia). Hiru aldiz ezkondu zen: Parisen zela, Bertrand de Juvenal kazetariarekin; 1940an, Ernest Hemingwayrekin (batera ibili ziren Espainian, gerra zibilaren garaian, eta Hemingwayk berari eskaini zion For Whom the Bell Tolls liburua); eta 1954an, Tom Matthewsekin, Time aldizkariko zuzendari ohiarekin. Beste lan batzuk: A Striken Field (1939, Eremu hondatua), Liana (1943, Aihena) eta  The Weather in Africa (1978, Afrikako eguraldia).
Behobia-Donostia lasterketa
Hasiera (1919-1926)
1922. urtean, Serafín Uleciak irabazi zuen. Urte horretan autoak, motoak, zikloak eta bestelako gurpildun tramankuluez osatutako "suiveurs"-en karabana bitxia osatu zen.
1923. urtean, bosgarren edizioan, bigarren urtez jarraian gailendu zen Serafín Ulecia, Dalièreren errekorretik bi segundora geldituta. Edizio honetan mugaz bestaldeko sei lasterkarik parte hartu zuten, hiru Biarritz Olimpique elkartekoak eta beste hiru Aviron Bayonnaisekoak.
1924an irteera lekua aldatu zuten, 20 kilometroak Gran Kursaal kasinoaren parean betetzeko. Orduko hartan, Juan Manuel Azpiroz, Añorga Kirol Elkarteko aiarrak irabazi zuen, erraztasun handiz.
Lasterketaren lehen garai honetako azkena 1926ko martxoaren 28an jokatu zen. Zortzigarren edizioa zenez antolatzaileek kanpoko korrikalariak eraman zituzten korrika egitera lasterketa goratzeko asmotan. Aurreko urtean bezala, Salbidegoitia bilbotarra izan zen garaile
Bigarren garaia (1936-1963)
1936ko martxoaren 29an lehenengo aldiz lasterketa honetan errelebo modalitatea jarri zuten martxan.lau korrikalarik osatutako taldeak ziren eta taldekide bakoitzak bost kilometro egin behar zituen. Behobia-Donostia lasterketako lehenengo errelebo irabazleak Zarautzeko "Euzko-Gaztedi" taldeko Soraluze, Laurgain, Arritokieta eta Unzueta izan ziren.
Gerra Zibila zela eta zenbait urteetan lasterketarik gabe geratu ziren korrikalariak baina 1941eko apirilaren 13an berpiztea lortu zuen lasterketa famatuak. Horrela, Real Sociedad de Fútbol de San Sebastián taldeko Jose Beloki, Luis García, Miguel Sukunza eta Emilio Navarro suertatu ziren garaile 1h 09'28'' denborarekin.