cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hankarin
Hankarin (Cursorius cursor) Cursorius generoko animalia da. Hegaztien barruko Glareolidae familian sailkatua dago.
Azpiespezieak
Hankarinak hiru azpiespezie ditu:
El abrazo partido
El abrazo partido 2004ko Daniel Burman argentinar zinema zuzendariaren filma da.
Sinopsia
“Aitaren irudi bakar bat daukat. Etxeko bideo bat da, baina nahiko ondo ikusten zaio. Osaba Eduardoren ondoan eta errabinoaren atzean dago. Poztasunez eta harrotasunez erdaindu naute. Soinua ez da oso ona, baina nire mainak entzuten dira, gonbidatuen txaloekin nahasturik. Hurrengo egunean Aita Israelera joan zen, gerran borrokatzera”.
Pseudomystus carnosus
Pseudomystus carnosus Pseudomystus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bagridae familian.
Ranchettes (Wyoming)
Ranchettes Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Laramie konderrian dago, Wyoming estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Demografia
2000n, etxebizitzako batez besteko per capita errenta 72.758$-ekoa zen, eta familien batez besteko diru-sarrerak 74.901$. Herriko per capita errenta 27.134$-ekoa zen. 2000n, herriko gizonezko bakoitzak 48.534$-eko diru-sarrerak zituen batez beste; emakumezkoek, ordea, 32.963$-ko diru-sarrerak. Beraz, soldata-arrakala zabala zegoela ondoriozta dezakegu. Biztanleriaren %4,7 gutxi gorabehera pobrezia-langa nazionalaren azpitik zegoen.
Tu Bishvat
Tu Bishvat edo Tu Bi'Shevat (ט"ו בשבט), jai txiki bat da hebrear egutegian. Tu Bishvat izena jaiaren egunetik dator, shevat (שבט) hilabeteko hamabosgarren eguna. Shevat hebrear egutegiko hilabetearen izena da eta ט eta ו hizkiak, "tu" bezala irakurria, 15 zenbakia osatzen dute, zenbaketa hebrearrarekin adierazia.
Shevateko 15ean, Israelen, lehen landaretza printzak agertzen hasten dira. Ondorioz, zuhaitzak landatzera irteten ziren. Horregatik hau naturaren jai bat da. Fruituak jaten dira, eta, Israelen ikasle taldeak kanpora irteten dira jaia ospatu eta zuhaitzak landatzera.
Talmudaren oinarri den Mishnan aipatzen diren lau Rosh Hashana edo Urte Berrietako bat da. Torak natura errespetatu egin behar dela irakasten du, baita gerra garaian ere. Ez dira zuhaitzak eta basoak suntsitu behar. Zirkulu tradizional ezberdinetan, shevateko 15ean biltzen dira, eta natura eta zuhaitzekin zerikusia duten Bibliako pasarteak irakurtzen diren ekitaldi bat egiten da. Bedeinkapen bereziak errezitatu eta zuhaitz ezberdinetako fruituak jaten dira. Judu harediek, eguna, bere jatorrizko izen osoarekin deitzen dute, Hamisha Asar BeShevat (חמישה עשר בשבט), Shevateko hamabosgarrena, alegia.
Bethel (Alaska)
Bethel (Alaska erdialdeko yupikeraz: Mamterilleq ) Ameriketako Estatu Batuetako hiri bat da, Alaska estatuan. Kuskokwim ibaiko komunitaterik handiena da. Alaskako mendebaldeko hiririk handiena ere bada, eta zortzigarren handiena estatuan. Bethelek 6.325 biztanle zituen 2020ko erroldaren arabera.
Mugimenduko prentsa-katea
Mugimenduko Prentsa-katea frankistek diktaduran sortu zuten egunkari multzoa da. Guztiak alderdi bakarrekoak ziren, Falange Española Tradicionalista y de las JONS alderdikoa alegia. Taldea 1940ko uztailaren 13ko legearen bitartez jaio zen; horren arabera Espainiako Gerra Zibilan konfiskatutako egunkari eta tresneri guztiak alderdi bakarraren eskuetan gelditu ziren. Guztiak Prentsa eta Propagandaren Ordezkaritza Nazionalaren (Delegación Nacional de Prensa y Propaganda) bitartez kontrolatzen ziren. Prentsa hau ezinbesteko tresna izan zen diktadura sustatzeko.
Historia
Gerra Zibilaren zehar militar kolpezaleek egunkari, irrati eta inprimategi askoren jabeak egin ziren. Hauek guztiak, benetako jabeei lapurtuta, Prentsa eta Propagandaren Ordezkaritza Nazionalaren eskuetan gelditu ziren. Halaber, adierazpen askatasuna desagerazi zuten eta aurreko zentsura ezarri zuten; hau guztia 1938ko Prentsa Legean gelditu zen jasota. Agintari frankistek haienak ez ziren hedabideak itxi zituzten: ezkertiarrak, liberalak, errepublikaren aldekoak debekatu zituzten. Azkenik, 1940ko uztailaren 13ko legeak inkautako hedabide guztiak Falange Española Tradicionalista y de las JONS alderdi bakarraren jabegoan gelditu ziren, Prentsa eta Propagandaren Ordezkaritza Nazionalaren agindupean. Horrela sortu Mugimenduko Prentsa zeritzona. Sortu zen unean berrogei egunkari inguruan ziren. Haien artean garrantzitsuenak Arriba, FET y de las JONS alderdiaren bozeramalea, eta Pueblo, sindikatu bakarrekoa (Organización Sindical Española). Dena dela, gehien zabaldu zena eta saltzen zena ''Marca kirolaren inguruko egunkaria izan zen. Horrela, frankismoak hedabideen monopolioa lortu zuen. Egoera hori gogorrago bihurtu zen 1941ko maiatzaren 1ko orden batekin: handik aurrera Mugimenduko hedabideek ez zuten aurreko zentsura jasan behar. Dena dela, egunkari horiek arteko diferentziak oso txikiak ziren zeren eta guztiek albiste eta ideiak berdintsuak jasotzen baitzituzten.
Multzo horren lehenengo egunkaria Iruñean sortu zuten, Arriba España izenarekin, 1936ko abuztuaren 1.an.
Kateak, bestetik, argitaletxe bat sortu zuen, Ediciones del Movimiento, eta berri agentzia bat, Pyresa (Prensa y Radio Española).
Mugimenduko egunkariek pisu handia zuten Espainiako prentsan baina poliki-poliki eragin hori jaisten joan zen:
Haren historian zehar egunkari-talde honek arazo ekonomiko handiak izan zituen, batez ere haien errentabilitate eskasaren ondorioz. Hedabide horien antolaketan eta zuzendaritzetan irizpide nagusiak ez ziren profesionalak edo ekonomikoak izaten, politikoak baizik. Azken urtean benetako odoleztu ekonomikoa pairatu zuten. 1966tik 1970ra etekinak 44.547529 pezetetatik 5.443134 pezetetara igaro zen. Hortik aurrera egoera okertu zen erabak. Etekinak galerak bihurtu ziren eta 1975an emaitza -74.309865 pesetetakoa bihurtu zen. 1975an katearen egoera ekonomikoa oso txarra zen eta Emilio Romerok, 1975an Prentsa eta Irratiko Delegatu Nazionala izendatu berriak, defizitarioenak ixtea proposatu zuen: Amanecer Zaragoza,, Diario de Cuenca, La Voz de Castilla Burgosen, El Pueblo Gallego Vigo, La Prensa en Bartzelonan edo Libertad Valladoliden. Dena dela, bakarrik gutxi batzuk itxi ziren: Iruñeko Arriba España 1975an, Jornada, La Voz de Castilla, Sevilla, La Tarde eta Voluntad 1976an.
Franco diktadorea hilez gero egoera larritu zitzaien. Taldeak aldaketa handiak ezagutu zituen. 1977an Adolfo Suárezen gobernuak Prentsa eta Propagandaren Ordezkaritza Nazionala eta FET y de las JONS alderdia desegin zituen 1977ko apirilean. Une horretan taldearen izena aldatu zion, hortik aurrera «Medios de Comunicación Social del Estado», eta erakunde autonomoa bihurtu zuen. Erakunde hori Kultura Ministerioren agindupean zegoen eta 1982-1984 artean desagertu zen. Erakundea sortu zenean 35 egunkari, Pyresa agentzia eta 43 irratiak; irrati horiek Mugimenduko Irrati Sarea (Red de Emisoras del Movimiento) taldean antolatuta zeuden. Urte horietan estatuak kasu batzutan hedabide batzuk itxi zituen eta beste batzuk enkantean saldu zituen. Horrela Mugimenduko Prentsa desagertu zen.
Egunkarien sarea
Hemen jasotzen dira egunkari guztiak. Batzuk izen aldaketak ezagutu zituzten.
Aldizkariak
Beste motatako aldizkariak albisteen bildumak ziren: Fénix, Así es, El Boletín de Prensa Extranjera edo El Español. Azken publikazio hauek Mugimenduko Argitalpenen Sailean banatzen ziren.
Afrikako kolonietan
Espainiak Afrikan zituen kolonietan ere hedabide desberdinak sortu zituzten: El Telegrama del Rif Melillan, La Realidad Aaiunen, Ébano garai hartan Fernando Poo zena. Marokok independentzia lortu zuenean El Telegrama del Rif zena El Telegrama de Melilla bihurtu zen.
Malý Újezd
Malý Újezd Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.073 biztanle ditu eta 12,23 kilometro koadroko azalera. Mělník barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1339 urtean egin zen.
1452 Hunnia
1452 Hunnia asteroide gerrikoan aurkitutako 1452. asteroidearen izena da. 1938ko otsailak 26an aurkitu zuen György Kulinek Budapestetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1938 DZ1 zen.
Anneyron
Anneyron Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Anneyron udalerrian erroldatutako biztanleak 3.727 ziren. Familiak 1.472 ziren, horien artean 388 pertsona bakarrekoak ziren (168 bakarrik bizi ziren gizonak eta 220 bakarrik bizi ziren emakumeak), 452 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 504 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 128 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.669 etxebizitza zeuden, 1.516 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 46 bigarren erresidentzia ziren eta 107 hutsik zeuden. 1.384 etxeak ziren eta 284 apartamentuak ziren. 1.516 etxebizitza nagusietatik 1.103 bere jabearen bizilekua ziren, 385 alokairuan okupaturik zeuden eta 28 doan lagata zeuden; 6 etxek gela bat zuten, 52 etxek bi zituzten, 218 etxek hiru zituzten, 498 etxek lau zituzten eta 742 etxek bost zituzten. 1.270 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 648 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 739 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.372 ziren, horien artean 1.775 aktiboak ziren eta 597 inaktiboak ziren. 1.775 pertsona aktiboetatik 1.655 lanean zeuden (914 gizon eta 741 emakume) eta 120 langabezian zeuden (44 gizon eta 76 emakume). 597 pertsona inaktiboetatik 223 erretiraturik zeuden, 200 ikasten zeuden eta 174 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Anneyron udalerrian 1.563 unitate fiskal zeuden, 3.809,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.820 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 50 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 6 banku bulegoak, 2 funerariak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 autoeskola, 7 igeltseroak, 7 margolariak, 3 zurginak, 2 iturginak, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 4 ile apaindegiak, 4 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 16 establezimendu komertzialetatik, 2 brikolaje denda handika, 3 okindegiak, 1 harategi zen, 4 arropa dendak, 2 kirol-dendak eta 4 lore-dendak ziren.
2000. urtean Anneyron udalerrian 101 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.925 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Oahu
Oahu (O‘ahu, ahoskatua; Oahu,  ahoskatua) Estatu Batuetako uhartea da, Ozeano Barean, Hawaiiko uhartedian. 1.548 km2 eta 702.202 biztanle (1980). Hawaiiko uharte garrantzizkoena da, eremuari dagokionez hirugarrena bada ere. Han dago Hawaiiko hiriburua den Honolulu hiria. Turismoa da ekonomia-jarduera nagusia. Hiri eta itsas portu garrantzizkoenak Honolulu eta Pearl Harbor dira.
Marion Kirkland Reid
Marion Kirkland Reid (jaiotzez Marion Kirkland), Marion Reid (Glasgow,1815eko martxoaren 25 - Londres, 1902ko martxoaren 9) Eskoziako idazle feminista ezaguna izan zen.
Biografia
Aita Glasgowko markataria zen. 1839an Hugo Reid-ekin ezkondu zen. Alaba bat izan zuen eta senarra 1872an hil zenetik, berarekin bizi izan zen Hammersmithen. Ladies National Association for the Repeal of the Contagious Diseases Acts taldearen partaidea izan zen.
Obra
Bere testu ezagunena A Plea for Woman: Being a Vindication of the Importance and Extent of her Natural Sphere of Action; with Remarks on Recent Works on the Subject (Edinburgh, 1843) (Emakumeari buruzko eskaera: bere ekintza-esparru naturalaren garrantzia eta hedadura adieraztea; gaiaren inguruko lan berriei buruzko oharrekin) izan zen. 1847an Ameriketako Estatu Batzuetan plazaratu zuen, han beste izenburu honekin: Woman, her Education and Influence eta berragitalpen asko ezagutu zituen: 1848, 1851, eta 1852. Liburuaren Eskoziako lehenengo edizioa 1840an Londresen egin zen Abolizionisten mundu mailako batzarren ondoren prestatu zuen. Bai Erresuma Batuan eta baita Ameriketako Estatu Batuetan ere, A Plea for Woman emakumeei eskubide zibilak eta politikoak ematearen alde lehentasuna gisa plazaratzen duen lehen liburua bezala onartuta dago.
Papaberina
Papaberina opioaren alkaloideetako bat. Hauts-erako kristaltxo zurietan agertzen da, eta disolbatzaile organiko batzuetan (kloroformoa, anilina, azido azetikoa, alkohol beroa) urtzen da, baina ez uretan. Opiotik edo sintesi bidez lortzen da. Klorhidrato-eran odol-hodiak zabaltzeko propietatea du, eta hipertentsioa tratatzeko erabiltzen da.
Newellton (Louisiana)
Newellton Louisianaeko herri bat da. Tensas parrokian kokatua dago. 2010ean 1,187 biztanle zituen, 1.97 kilometro koadrotan banatuta.
Rockall
Rockall Ipar Atlantikoko irla txiki eta arrokatsua da. Haitza desagertutako sumendi baten zatia da. 25 metrotako zabalera izango du oinarrian eta 22 metrotako altura hartzen du itsas mailatik. Haitzeko behin betiko biztanle bakarrak mangolinoak eta bestelako moluskuak dira. Itsas hegazti gutxi batzuek, hala nola kaioek, martinek eta zangek udan atseden hartzeko erabiltzen dute arroka.
Ezinezkoa da bertan bizitzea. Ez dago ur iturri naturalik.
Kokapena
Eskoziako St Kilda biztanlerik gabeko irlatik 301,4 kilometro mendebaldera dago eta North Uist irlako Hogha Gearraidh herrixkatik 368,7 kilometrora. Irlandako Errepublikako Donegaletik 424 kilometro ipar-mendebaldera dago.
Estatuen aldarrikapenak
Rockall uhartearen gaineko burujabetza Erresuma Batuak, Irlandako Errepublikak, Islandiak eta Faroe Uharteek/Danimarkak aldarrikatzen dute.
Erresuma Batuaren aldarrikapenak
1955eko irailaren 18an, Desmond Scott britaniar teniente-komandanteak uhartea Erresuma Batuari atxiki zion ofizialki. Hiru soldadu helikoptero bidez uhartera iritsi ziren, eta bertan Erresuma Batuko bandera ipini zuten. 1972an Erresuma Batuak uhartea Invernessko konderriari (Eskozia) atxiki zion. 1973tik aurrera Kanpoko Hebriden parte da.
Literaturan
Rockall sarritan agertzen da Kirmen Uriberen Bilbao-New York-Bilbao eleberrian, Ondarroako arrantzaleen arrantzaleku.
Fox Farm-College (Wyoming)
Fox Farm-College Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Laramie konderrian dago, Wyoming estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mikel Azurmendi
Mikel Azurmendi Intxausti (Donostia, Gipuzkoa, 1942ko abenduaren 10a - ibidem, 2021eko abuztuaren 6a  ) euskal idazle, antropologo eta itzultzailea izan zen.
Bizitza
1990eko eta 2000ko hamarkadetan oso jarrera aktiboa izan zuen ETAren kontra eta, adibidez, Ermuko Foroaren eta Aski Da elkartearen sortzaileetako bat izan zen. 2000ko abuztuan, Ermuko Foroaren kide izateagatik jasandako mehatxu eta erasoaldien ondorioz, Euskal Herria utzi eta Ameriketako Estatu Batuetara joatea erabaki zuen. 2000-2001 ikasturtean "Visiting Fellow" izan zen New Yorkeko Cornell Unibertsitatean, baina 2000ko abenduan itzuli zen aldi baterako, ''Y se limpie aquella tierra. Limpieza étnica y de sangre en el País Vasco (siglos XVI-XVIII)'' liburua aurkeztera.
2001ean, Giza Eskubideen Hellman/Hammet jaso zuen, Human Rights Watchek izendaturik, eta Bizikidetza Saria eman zion Miguel Ángel Blanco fundazioak. Euskal Herrira itzulirik, Etorkinak Gizarteratzeko Foro Sozialeko presidente izendatu zuen Espainiako Gobernuak 2001eko azaroan, Jose Maria Aznar presidentea zelarik. 2003ko eta 2007ko udal hauteskundeetan Alderdi Popularraren hautagaia izan zen Donostian.
Bizitzaren azken urteetan kristautasunera hurbilduz joan zen, eta 2018an argitaratutako El abrazo liburuan Jaungoikoak ukituta sentitzen zela adierazi zuen. Geroztik, bere fedearen berri eman zuen hedabide kristauetan, batzuetan José Ignacio Munilla apezpikuaren eskutik. Donostian hil zen, bihotzekoak jota, 2021eko abuztuaren 6an
Lanak
1970eko hamarkadan literatura landu zuen; bi poesia liburu, Euskal hilobia (1969) eta Orain borrokarenean (1972) kaleratu zituen, eta nobela bat, Gauzaren hitzak, 1979an. Saiakerak ere eman ditu argitara, besteak beste Euskal Nortasunaren animaliak (1986), El fuego de los símbolos (1988) eta Nombrar, embrujar: para una historia del sometimiento de la cultura oral en el País Vasco (1993).
Pseudomystus flavipinnis
Pseudomystus flavipinnis Pseudomystus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bagridae familian.
Hylarana arfaki
Hylarana arfaki Hylarana generoko animalia da. Anfibioen barruko Ranidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Riaza
Riaza Segoviako udalerria da, Fresno de Cantespino eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.448 biztanle zituen.
Juan Álvarez Mendizábal
Juan de Dios Álvarez Mendizábal, jaiotzez Álvarez Méndez (Chiclana de la Frontera, Cádiz, 1790eko otsailaren 25a - Madril, 1853ko azaroaren 3a), espainiar politikaria eta ekonomialaria izan zen.
Biografia
Mendizábal Chiclana de la Fronteran (Cádiz) jaio zen 1790eko otsailaren 25ean. Aita merkataria zen, Rafael Álvarez Montañés eta ama, berriz, Margarita Méndez. Charles Henningsenenek gaztetan kaleko eta trapu zaharren saltzaile ibili zela idatzi zuen. Hizkuntzak ikasi zituen eta merkataritza ere landu zuen aitaren negozioan. Iberiar Penintsulako Gerran borrokatu zuen eta, alde egitea lortu bazuen ere, bi alditan, behintzat, harrapatu zuten.
1812ko otsailaren 21ean, Teresa Alfarorekin ezkondu zen eta orduan erabaki zuen bere bigarren abizena aldatzea, Méndez, eta Mendizábal ezartzea haren ordez. Méndeztarren jatorria judua zelako zurrumurruei alde egiteko egin zuela esaten da. Hala izan edo ez, Armadako Ogasun ministro izan zen garaian ere Mendizábal deituraz sinatu ohi zuen, eta ezkondu aurretik zen hori.
Ohorezko gerra komisario izan zen 1817an. 1819aren ondoren, Andaluziako armadaren horniketaz arduratu zen eta pixkanaka gorantz egin zuen, iraultzaile liberalen ondoan mugituz eta haietako bat izanez. Mazoi izan zen Cádizen eta Riegoren pronuntziamendurako dirua aurreratu zuen. 1820ko urtarrilaren 27tik martxoaren 4ra arte liberalen alde borrokatu zuen. Orraziak egiteko Birminghameko careya inportatzen zebilen garai hartan.
Portugaleko gerra zibilean parte hartu zuen liberalen bandoan eta Belgikan ere indar militar bat finantzatu zuen.1834an, Torenoko kondeak Espainiara itzultzeko gonbidapena luzatu zion eta 1835eko ekainaren 15ean Ogasun Ministro egin zuten Maria Kristina erreginordearen garaian eta, irailaren 25ean, Toreno berari hartuko zion ordea gobernu presidentetzan.
Mendizabaldar alderdia ez zegoen ondo ikusia. 1836ko otsailaren 19tik martxoaren 8ra arteko dekretuen ondoren, Mendizabalen desamortizazioak ospea lortu zuen; elizaren Esku Hilak herriaren eskuetara iristarazteko helburua zuen Mendizábalek, baina xede hori ez zen gauzatu eta oligarkia jabetu zen lur eremu haietaz. Nazioa aberastuko zuen burgesia edo klase ertainaren sorrera eragotzi zuen horrek. Ondasunak enkantean saldu zituzten multzoka eta jabetza txikia zutenek ezin zuten hura ordaindu. 1836ko maiatzaren 15ean, kargua utzi zuen, urtebete baino gutxiagoko epean, baina 1836ko iraultzan berriro itzuliko zen ogasun ministro izatera.
Elisabet II.a adinez nagusi egiteko debatean parte hartu zuen eta Esparteroren aurka agertu zen. 1843an, ogasun ministro izan zen berriz, baina kontrairaultzak Frantziara erbesteratzera eraman zuen eta 1846ra arte ez zen itzuliko.
1853ko azaroaren 3an hil zen Madrilen, 63 urte zituela.
Hamida Djandoubi
Hamida Djandoubi (حميدة جندوبي‎‎; 1949ko irailaren 22 - 1977ko irailaren 10a) Frantzian heriotz-zigorra jaso zuen azken pertsona izan zen. Tunisian jaiotako nekazaria, 1968an Marseillara joan zen bizitzera eta sei urte beranduago bere neskalagun-ohia zen 22 urteko Élisabeth Bousquet bahitu, torturatu eta erail zuen. 1977ko otsailean heriotza zigorrera kondenatu zuten eta urte bereko irailean exekutatu zuten. Mendebaldeko Europan eta Europar Batasunan exekutatutako azken pertsona izan zen, baita Mendebaldean burugabetzearekin zigortutako azken pertsona. Marcel Chevalier izan zen bere borrero.
Higidura zuzen eta uniformeki azeleratu
Zinematikan, higidura zuzen eta uniformeki azeleratua, HZUA laburtzapenez ere ezaguna, ibilde zuzena eta azelerazio konstantea duen mugimendua da. Beraz, higikariaren abiadura linealki aldatzen da, eta posizioa, berriz, koadratikoki, denborarekin. Hauek dira mugimendu hau zuzentzen duten ekuazioak:
Azken abiadura higikariaren hasierako abiaduraren eta denbora gehitzearen ondoriozko azelerazioaren berdina da. Baldin t_0 = 0, orduan:
Azken abiadura hasierako abiaduraren eta denboraren araberako azelerazioaren berdina da. Abiadura kalkulatzen duen erlaziotik abiatuta:
Non\ t_0 = 0,\ x_1 bukaerako posizioa da eta\ V_0, hasierako abiadura duena\ t = 0 denean.
Fijatu zaitez azelerazioa nulua balitz, aurreko ekuazioak higidura zuzen uniformearen ekuazioei legozkiekeela, hau da, abiadura\ V = V_0 konstantearekin. Gorputza geldiunetik abiatzen bada uniformeki azeleratuz, orduan\ V_0 = 0.
HZUAen bi kasu espezifiko dira erorketa librea eta tiro bertikala. Erorketa askea Lurraren erdialderantz erortzen den objektu baten mugimendua da, grabitatearen azelerazioaren pareko azelerazioarekin (Lur planetaren kasuan, itsas mailan 9,8 m/s2-koa da gutxi gorabehera). Tiro bertikala, aldiz, lurraren erdialdearen kontrako norabidean jaurtitako objektu batena da, altuera irabaziz. Kasu honetan, grabitatearen azelerazioak objektua abiadura galduz joatea eragiten du, irabazi beharrean, geldiune-egoerara iritsi arte; jarraian, eta handik aurrera, erorketa askeko mugimendu bat hasten da, hasierako abiadura nuluarekin\ V_0 = 0.
Formulak
HZUA-n erabiltzen diren formulak bi dira:
Hauetatik hurrengo formula hauek atera ditzakegu:
Cursorius somalensis
Cursorius somalensis Cursorius generoko animalia da. Hegaztien barruko Glareolidae familian sailkatua dago.
Manětín
Manětín Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.125 biztanle ditu eta 84,65 kilometro koadroko azalera. Plzeň-Iparraldeko barrutian dago.
Cachorro
Cachorro 2004ko Miguel Albaladejo espainiar zinema zuzendariaren filma da.
Manětín
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1543 urtean egin zen.
Sidney Holland
Sidney George Holland (Greendale, Canterbury eskualdea, 1893ko urriaren 18a - Wellington, 1961eko abuztuaren 5a) zeelandaberritar politikaria izan zen. Zeelanda Berriko 25. lehen ministroa izan zen 1949tik 1957ra.
Birika bat galdu zuen Lehen Mundu Gerran borrokatu zen. Hockey jokalaria izan zen probintzia mailan eta federazioko karguak bete zituen gero.
1935ean parlamentuko kide hautatu zuten eta 1940an Alderdi Nazionaleko buru eta oposizioko buru bihurtu zen. 1942an, gerra-kabineteko kide izan zen labur-labur. 1949ko hauteskundeak irabazi eta abenduaren 13an lehen ministro kargua hartu zuen. Erreforma ekonomiko moderatuak ezarri zituen eta estatu-kontrolak desegin zituen. Gainera, parlamentuko goi-ganbera indargabetu zuen. 1951n garaipena errepikatu zuen eta ANZUSek defentsa ituna sinatu zuen Australia eta Estatu Batuekin. Hirugarren garaipena lortu zuen 1964an eta hiru urte geroago dimisioa eman zuen osasun arrazoiengatik.
Balaenidae
Balenidoak (Balaenidae) Cetacea ordenako familia bat dira, eta bi genero: Balaena eta Eubalaena ditu; lau espezie besterik ez dira. Dena den, balea hitza modu zabalagoan erabiltzen da zetazeo handi guztiak izendatzeko.
New Iberia (Louisiana)
New Iberia Louisianaeko hiri bat da. Iberia parrokian kokatua dago. 2010ean 30,617 biztanle zituen, 28.85 kilometro koadrotan banatuta.
Balaenidae
Etimologia
Balea hitza latinetik dator (ballaena) eta hura grekotik (φάλαινα, phalaina), eta familia honen forma zilindriko edo puztuari egiten dio erreferentzia.
Ezaugarriak
Ugaztun hauek burezur handia dute, gorputzaren luzera osoaren heren bat hartzen duena. Balenido helduen burezurrak 15-17 metroko luzera du, eta 50-89 tona inguruko pisua. Maxilar estua eta arku-formakoa dute. Forma berezi horretan kokatzen dira bizarrak.
The Edge (1997ko filma)
The Edge (euskaraz Ertza) 1997ko Lee Tamahori zeelandaberriar zinema zuzendariak zuzendutako abentura eta biziraupen drama filma bat da. Anthony Hopkins, Alec Baldwin, Harold Perrineau, Elle Macpherson eta L.Q. Jones aktoreek antzeztu zuten, gainera Hollywoodeko beste filma ugaritan parte hartu izan duen hezitutako Bart the Bear kodiak hartza ere agertu zen.
Balaenidae
Ezaugarriak
30 urte inguru bizi dira. 12 hilabeteko kumealdiaren ondoren baleakume bakarra izaten dute. Migrazio handiak egiten dituzte, itsaso hotzetatik (elikatzeko erabiltzen dituzte) itsaso epeletara (ugaltzeko erabiltzen dituzte).
The Edge (1997ko filma)
Argumentua
Alaskako baso eremu isolatu, hotz eta latz batean hegazkin istripu batetik bizirik atera ondoren, Charles Morse (Anthony Hopkins) aberats intelektuala, haren emazte gaztea den Mickey (Elle Macpherson) eta Bob Green (Alec Baldwin) moda argazkilaria mendiaren bihotzean biziraun eta zibilizaziora bizirik itzultzeko borrokari ekin beharko diote. Erronka latz honetan daudela, arrisku handiena naturan eta basabereetan ez dagoela jabetuko dira, gizakia eta traizioan baizik.
Igoroin
Igoroin Arabako ekialdean dagoen herria da, gaur egun hustuta eta hondarretan aurkitzen dena. Mendialdeko eskualdean eta Arraia-Maeztuko udalerriaren barruan kokaturik dago.
Balaenidae
Ezaugarriak
Krustazeo txikiak jaten dituzte, kopepodoak batez ere, eta espezie batzuek krilla ere jaten dute.
Igoroin
Geografia
Musitu herritik aurrera Ingoroingo sakanaren erdialdean kokaturik dago, Iturrietako mendilerroaz inguraturik. Igoroin ibaiak zeharkatzen du harana eta lau kilometro inguru ditu.
Balaenidae
Taxonomia
Balenidae familiak bi genero eta lau espezie ditu.
Igoroin
Historia
Antzinako agirietan Ygoroin izena ere agertzen da.
1556. urtean Marin Gil lizentziadunak bixita egin zuen eta bost biztanle zituela zehaztu zuen. San Martin eliza eta irin errota bat zeuden herrian. 1561. urteko agiri batean Rueda nueba de Ygoroin aipatzen da ("Igoroingo errota berria"). Pentsa liteke aurretik zaharrago bat izango zela. Badirudi errota izan zela bertan herrixka bat eratzearen arrazoi nagusia.
Herriko azken ezkontza 1735eko martxoaren 14an izan zen eta 1784an dagoeneko elizak utzi zion sakramentua emateari. Elizaren aurrealdea 1880 inguruan erori zen. Aurrealde hori aztertuta pentsa liteke XIII. mendekoa izango zela, eta ondorioz herriaren balizko sorrera 1125. urtearen inguruan koka liteke. XIX. mendearen hasieran bi bizilagun ziren eta mendearen erdialdera gelditzen zen bakarrak, Angel Galdeanok, alde egin zuen. 12 urte zituen. 1962an zutik zirauen etxe bakarra erre egin zen.
Gaur egun elizaren zimenduak zuhaitz artean galdurik eta errota baten hondarrak gelditzen dira.
Lemniscomys linulus
Lemniscomys linulus Lemniscomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Murinae azpifamilia eta Muridae familian sailkatuta dago.
Ribota
Ribota Segoviako udalerria da, Comarca de Ayllón eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 39 biztanle zituen.
Cursorius rufus
Cursorius rufus Cursorius generoko animalia da. Hegaztien barruko Glareolidae familian sailkatua dago.
Lactarius lilacinus
Lactarius lilacinus Russulaceae familiako onddo espezie bat da.
Kolore ikusgarriko Lactarius ederra da, lila kolorekoa, eta nahiko erraz ezagutzen da. Urria Euskal Herrian. Ez da jangarritzat hartzen.
Deskribapena
Kapela: 3 eta 8 cm arteko diametrokoa. Hasieran laua edo ganbila, gero sakonune nabarmenarekin zabaldua, gutxitan titiduna. Azala itsatsia, lehorra, matea, arrosa- lila kolorekoa, arrosa-grisaxka edo gorri-ardo kolorekoa.
Orriak: Zabal, Itsatsiak edo dekurrenteak, tartekatuta orritxoak. Gaztetan horixkak eta laranja koloreko tonuekin, zahartzean kapelaren kolore berekoak.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: 3 - 9 x 0,5 - 1 cm-koa, berdina edo oinarrirantz lodituta, trinkoa, zimurtsua, krema-okre kolorekoa edo gorri-ardo kolorekoa, oinarria ilupa zuri batez estalia.
Haragia: Lodia, zurixka kapelarena, lila azalaren azpian eta krema kolorekoa oinarena. Latex zuria, urtsua, lehortzean gris-berdexka bihurtzen da. Txikoria usainekoa, egoera lehorrean areagotu egiten da. Denbora batera zapore garratza.
Etimologia: Lactarius terminoa "lac", "lactis", esnetik dator, esneari dagokio. Latex-a jariatzen dutelako ebakitzean edo haustean. Lilacinus epitetoa bere koloreagatik da.
Jangarritasuna
Ez da jangarria.
Nahasketa arriskua
Lactarius spinosulus delakoarekin, baina Lactarius lilacinus espezieak txikoria usaina eta latex-a ditu ezaugarri, hasiera batean, zapore gozokoa da, eta, azkenean, garratza, habitata ere desberdina da, Lactarius spinosulus espeziea urkietan bizi baita. Lactarius glyciosmus ere oso antzekoa da, baina koko usain handia du.
Sasoia eta lekua
Udazkenean, pagadietan eta haltzen artean, leku heze eta goroldiozkoetan.
Banaketa eremua
Espezie europarra. Errusia, Ameriketako Estatu Batuak eta Kongo
Mankovice
Mankovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 590 biztanle ditu eta 10,12 kilometro koadroko azalera. Nový Jičíngo barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1760 urtean egin zen.
Riofrío de Riaza
Riofrío de Riaza Segoviako udalerria da, Fresno de Cantespino eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 42 biztanle zituen.
New Llano (Louisiana)
New Llano Louisianaeko herri bat da. Vernon parrokian kokatua dago. 2010ean 2,504 biztanle zituen, 2.52 kilometro koadrotan banatuta.
Jenarizko mendilerroa
Mendilerroan dagoen Jenariz mendiak ematen dio izena mendilerroari.
Maňovice
Maňovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 49 biztanle ditu eta 2,83 kilometro koadroko azalera. Klatovyko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1243 urtean egin zen.
Hylarana asperrima
Hylarana asperrima Hylarana generoko animalia da. Anfibioen barruko Ranidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Txomin Juaristi
Txomin Juaristi Arrieta (Markina-Xemein, - ) bizkaitar txirrindularia da. 2017z geroztik txirrindulari profesionala da eta garaipen bat lortu du.
Palmares
2016 2017 2018 2019
Nemateleotris magnifica
Nemateleotris magnifica Nemateleotris generoko animalia da. Arrainen barruko Microdesmidae familian sailkatzen da.
Pseudomystus fumosus
Pseudomystus fumosus Pseudomystus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bagridae familian.
Gordailuak bermatzeko funts
Gordailuak bermatzeko funtsa estatuek herritarren aurrezkiak babesteko sorturiko sistema bat da. Bere helburua aurrezleek porrot egiten duten banku eta bestelako finantza bitartekarietan jarritako dirua berreskuratzea da, gehienetan muga bateraino.
Hercules (konstelazioa)
Hercules edo Herkules —Hercules— Ipar hemisferioko konstelazio handi bat da. Herkules heroi mitologikoa irudikatzen du. Ptolomeok deskribatutako 48 konstelazioetako bat da, eta 88 konstelazio modernoetako bat, bosgarren handiena.
Eguzki-apexa, hau da, Eguzkiak galaxiaren erdigunearen inguruko orbitan duen higiduraren norabidea erakusten duen zeruko puntua, Hercules konstelazioan dago, ξ Herculis izarretik gertu.
Izar nagusiak
Hercules konstelazioak, izarrez gainera, bi kumulu globular nabarmenenetariko bi ditu: M13 eta M92.
Bayezid II.a
Bayezid II.a (1447ko abenduaren 3a - 1512ko maiatzaren 26a) Otomandar Inperioko sultana izan zen 1481etik 1512an hil zen arte.
Bayeziden kezka nagusia Cem anaiarekin izan zuen borroka zen. Anaiak tronua eskatzen zuen, eta horretan laguntzeko, Maltako Ordenako Zaldunen babes militarra bilatu zuen Bayezidek. Zaldunek Cem preso hartu zuten, eta Inozentzio VIII.a Aita Santuari bidali zioten. Cem Napoliko presondegi batean hil zen, gaixotasun infekzioso baten ondoren.
Ekialdeko altxamenduak asko izan ziren Bayeziden agintaldian. Sarritan Persiako xah zen Ismailek babestu egiten zituen altxamendu horiek, xiismoa bultzatu eta hedatzeko gogotsu baitzegoen, horrela estatu otomandarraren agintea gutxitzeko. Anatoliako agintari otomandarrak, izan ere, mehatxu serioak jaso zituzten denboraldi honetan, eta Bayeziden Bisir Handia, Ali Pasha, erail egin zuten matxinatuen kontrako bataila batean. Bayezid II.ak, era berean, armada otomandarra Espainiako Erresumara bidali zuen 1492an, Errege-erregina Katolikoen dekretuz egotziak izan ziren judu espainiarrak otomandarren eskualdera eramateko.
Bayezid II.ak bere seme Selim eta Ahmedek ondorengotza lortzeko zuten borroka ikusi behar izan zuen bizitzako azken urteetan. Halako batean, Bayezid Ahmedek asasinatuko zuen beldur zen, eta Konstantinoplan sartzea debekatu zion semeari.
Selimek, janizarien laguntzarekin, Ahmed garaitu eta exekutatzeko agindua eman zuen. Beyazidek abdikatu egin zuen 1512ko apirilean. Jaioterri zuen Dimetokara erretiratzea pentsatu zuen, baina bidaian hil zen, eta Istanbulen hobiratu zuten, haren izena daraman meskitan.
Lemniscomys macculus
Lemniscomys macculus Lemniscomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Murinae azpifamilia eta Muridae familian sailkatuta dago.
Jaéngo katedrala
Jaengo Jasokundearen katedrala (gaztelaniaz Santa Iglesia Catedral de la Asunción de la Virgen) Espainiako Andaluzia autonomia erkidegoan dagoen Jaen hiriko katedrala da. Pizkunde garaiko arkitektura du. Gaur egungo eraikina XVI. mendean proiektatu zen, 1660. urtean sagaratu eta azkenik 1724ean amaitu zelarik.
José Navas
José Navas Amores (Portugalete, 1957ko abenduaren 2a) bizkaitar politikaria da.
Lanbidez elektrikaria, sindikalismoaren bidez, politikan sartu zen. 1991 eta 1996 artean, Ezker Batua-Berdeak alderdiko zerrendetan jaioterriko zinegotzi hautatu zuten. Gero, 1996ko Espainiako hauteskunde orokorretan diputatu hautatu zuten. 1999an Udalera itzuli zen eta 2002an Gasteiza joan zen non alkatetzarako hautagaia izan da.
Johnstown (Wyoming)
Johnstown Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Fremont konderrian dago, Wyoming estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Arapahoe (Wyoming)
Arapahoe Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Fremont konderrian dago, Wyoming estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mařenice
Mařenice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 308 biztanle ditu eta 26,54 kilometro koadroko azalera. Česká Lípa barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1517 urtean egin zen.
Roda de Eresma
Roda de Eresma Segoviako udalerria da, Tierra de Pinares eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 210 biztanle zituen.
Hylarana attigua
Hylarana attigua Hylarana generoko animalia da. Anfibioen barruko Ranidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Stedesand
Stedesand Alemaniako udalerria da. estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Konbergentzia estokastiko
Probabilitate teorian, konbergentzia estokastikoa zorizko aldagaien segida batek limitean duen joera aztertzen duen arloa da. Konbergentziaren azterketa funtsezkoa inferentzia estatistikoan, lagin handietan zenbatesleek dituzten propietateak aztertzean kasu. Konbergentzia modu asko daude, limiteko joerak nola definitzen diren; horrela, banaketazko konbergentzia eta probabilitatezko konbergentzia bereizten dira, besteak beste. Limitearen teorema zentrala, zenbaki handien legea eta bestelako teoremek ezartzen dituzte konbergentzia estokastikoaren emaitzak, zorizko aldagaiek segidak betetzen dituen baldintzen arabera. Konbergentzia estokastikoaren oinarri teorikoak XIX. mendean eta batez ere XX. mendearen lehenengo zatian garatu ziren, matematika-tresna zorrotzak erabiliz eta Andrei Kolmogoroven eskutik besteak beste.
1453 Fennia
1453 Fennia asteroide gerrikoan aurkitutako 1453. asteroidearen izena da. 1938ko martxoak 8an aurkitu zuen Yrjö Väisäläk Turkutik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1938 ED1 zen. Bere izena Finlandiagatik jasotzen du.
Tarzan
Tarzan Edgar Rice Burroughs idazlearen eleberri-sail bateko pertsonaia da. 1912. urtean idatzi zuen Burroughsek Tarzanen lehen eleberria, Tarzan of de Apes. Oso ezagun eta ospetsu egin da zinemaren eta komikiaren bidez. Oso txikia zelarik Afrikako oihanean galdu eta piztien artean hazitako gizon zuria da Tarzan, piztia guztien adiskidea.
Begoña Zubero
Begoña Zubero Apodaka (Bilbo, 1962) bizkaitar argazkilari bat da. 1980ko hamarkadatik, memoria historikoa paisaiaren eta arkitekturaren bidez lantzen ditu. Zuberok inguruneko giza arrastoaz hitz egiten du, leku bakoitzeko zeinu ikusgarrietan istorio bat errebelatuz.
Bere argazkietan alderdi tekniko, formal eta estetikoak zaintzen ditu, garrantzi intelektual handiko irudiak sortuz. Gaur egun Bilbon bizi eta lan egiten du.
Biografia eta garapen profesionala
Bilbon jaio zen, Madrilgo Complutense Unibertsitatean Informazio Zientzien Fakultatean Irudi eta Soinu Espezialitatea ikasi zuen. Ondoren, New Yorkera joan zen, non argazkilaritza ikasketak egin zituen School of Visual Artsen-en eta bertan bizi izan zen lau urtez.
Bere New Yorkeko garaiaren ondoren, non hizkuntza ezberdinekin esperimentatu zuen, 1990eko hamarkadan lehenik aurkitutako bodegetan lan egin zuen eta ondoren berak eraikitakoak, non objektuak humanizatzeko aukerak erakusten dituen. Ezaugarri hori berriro agertzen da "Po 'ko jendea" erakusketan. Objektuetara eta lekuetara hurbiltzen den, giza aztarna harrapatuz.
Bakarne Atxukarro
Bakarne Atxukarro Estomba (Irun, Gipuzkoa, 1974 ko abuztuak 19) umeentzako istorioen idazlea (helduei begirako lanak argitaratzen ere hasi da) eta kazetaria da.
Biografia
Bakarne Atxukarro Estomba Irunen jaio zen 1974an eta orain Iruñean bizi da; bertan, Nafarroako Unibertsitatean ikasi eta Kazetaritzan lizentziatu zen. Ondoren, idaztea betidanik gustoko izan duenez, umeentzako hainbat liburu egin ditu.
Bere buruari buruz
Bera nola den argi dauka: Komunikazioaren eta, oro har, kulturaren zale amorratua da. Esperientzia dauka prestakuntza eta dibulgazioan, komunikabideetan, testuen edizioan, marketinean, publizitatean, programazio kulturalean eta ekitaldien antolaketan. Historia, tradizioak eta mitologia ere interesatzen zaizkio, baita egunero gauza berriak ikastea ere. Bere lan profesionala alde batera utzita, haurrentzako eta gazteentzako ipuinak idazten ditu beste bi pertsonekin batera (bi crack-ekin haren esanetan). Euskal mitologiari buruzko eta emakumeei eta beste gai batzuei buruzko hamarretik gora liburu argitaratu ditu, Amazonen eta liburu-dendetan aurki ditzazkegunak. Euskalduna da eta euskaraz bizi da.
Begoña Zubero
Biografia eta garapen profesionala
"Artea ikasbide" programan parte hartu du, Queenseko (NuevaYork) Public School 128an eta Public School 25, Harlem New Yorken, Guggenheim Museorako tailerrak emanez.
Argazki-serigrafia tailer bat ere eman zuen Guggenheim Bilbo Museoan, Robert Rauchenbergek 1999an egindako atzera begirako erakusketaren harira.
Pilar Serraren Estiarte galeriak Madrilen aurkeztu zituen Begoña Zuberoren CAS&GAS argazkiak, 2007ko udan Armenian garatutako argazki-proiektua.
Honako film hauen argazki finkoa egin du:
Bere argazkietan alderdi tekniko, formal eta estetikoak zaintzen ditu, garrantzi intelektual handiko irudiak sortuz. Gaur egun Bilbon bizi eta lan egiten du.
Proiektuak
Existenz
2009an Tempelhof liburua argitaratu zuen, Alemania nazia ren garaian eraikitako Berlingo Tempelhof aireportua ren seriean zentratua.
Habitacao Serralves
2012ko "Habitacao Serralves" proiektua Porton hiriko "art Decó" espazioei buruz garatutako argazki-serie bati dagokio. Serie honek Serralves etxeko gela ezberdinetako 10 irudi ditu. Serralves etxea Carlos Alberto Cabral Conde de Vizelak eraiki zuen egoitza da.
Plastikak, giroak eta arkitekturak paisaiarekin bat egiten duten irudiak dira. Irudi sortak garai bateko bizitza erakusten du, espazio aparteko baten eguneroko bizitzaren sentsazioa emanez. Gaur egun Serralves Fundazioaren zati da, Alvaro Sizaren eraikin berriarekin eta lorategi ikusgarriarekin batera.
Gente del Po
Orain, irudi kezkagarri horien aukeraketa bat jarri du ikusgai Bilbon: tamaina handiko zuri-beltzeko argazkiak (1,10 X 1,67 metro). Bertan, Berlingo nazien historian giltzarri izan diren hiru leku erakusten dira, pertsona eta izaki bizidunik gabe, garai bateko hatsa ateratzen dutenak.
2017an, Donostia ko Tabakalera Zentroko Kutxa Artegunea aretoan, Po ibaia n Michelangelo Antonioni zinemagilearen urratsei jarraituz egin duen "Gente del Po" lana azaldu zuen. Bertan, zinemagileak joan den mendeko 30eko hamarkadan esploratutako espazioei berrekin zien.
Enrique Martínez Lombók hertsiki 94 argazki ditu, euskarri aldakorretan eta hiru serietakoak (Le sponde, Le capanne eta Paesaggio undustriale), Zinema aldizkariaren 68. ale bat, etxola bat eta bi instalazio-bideo (Dal Ponte eta Pontelagoscuro). Erakusketa tamaina naturaleko txabola batekin osatzen da, Le capanne seriea osatzera datorrena; izan ere, eraikin horien eskultura-ezaugarri ek eraman zuten Zubero pieza exentu honen kontzepziora, Begoña Goyenetxea eskultorearekin elkarlanean.
Geroago, 2017an, Erromako Maxxi museoan "Extraordinary visions/L 'Italia ci guarda" proiektua aurkeztu zuen, Italiako eta nazioarteko argazkilariekin batera egindako erakusketa kolektibo batean. Hau, "XXI. mendeko artearen museo nazionala" da, Italiako Kultura Ondasunen eta Jardueren Ministerioaren (Ministerio per i Beni e le Attività Culturali) mendekoa. Sormen garaikideari eskainia, bi museo ditu: Maxxi Artea eta Maxxi Arkitektura.
Bere lana bilduma partikular eta instituzionaletan dago; esaterako, Ordóñez Falcó Fundazioan, Gasteizko Artium Museoa Fundazioa, Zarauzko Photomuseuma, Vital Kutxaren Bilduma, Gasteizko Udala, Bilbo Arte Fundazioa, Bizkaiko Batzar Nagusien Bilduma, Irpino Gizarte Museoa (Balatia, Italia), Eusko Jaurlaritzaren Bilduma eta bilduma partikularrak.
Bakarne Atxukarro
Bere buruari buruz
Historian izan diren ezagutu beharreko emakumeen inguruan bi lan argitaratu ditu: Sarerik gabe eta Gizalabak. Bigarren honetan Euskalerria Irratia n azken hiru denboralditan eginiko kolaborazioak bildu eta QR kodeen bidez testuak eta irratiko podcast ak uztartu ditu.
Jardunbide profesionala
Iruñean (Nafarroa) bizi den Irundarra (Gipuzkoa 1974). Nafarroako Unibertsitatean Kazetaritzan lizentziatu zen eta gaur egun Iruñerriko Mankomunitateko komunikazio teknikaria da.
Kazetaritzan lizentziatua, hainbat komunikabidetan eta komunikazio-kabinetetan egin du lan.
1997an argitaratu zuen lehen liburua: 'Ametsa: un sueño hecho realidad', eta 2007an bigarrena: 'Coral Barañain: 25 años contando canciones y cantando historias', 2014an, Izaskun Zubialde Grajirenaren  eta Asun Egurzaren laguntzarekin, "Euskal Mitologia. Haurrentzako ipuinak" argitaratu zuen Amazonen. Horren ondorioz, hiru egunetan 12.000 deskarga lortu zituzten hainbat tokitatik: Txiletik, Mexikotik, Estatu Batuetatik eta Alemaniatik edo Asturiastik, Granadatik edo Errioxatik.
Hori ikusita, Denonartean argitaletxeak prioektua onartu zuen, eta horri esker "Euskal Mitologia. Haurrentzako ipuinak" (I eta II) eraman zituzten kalera, baita Txalaparta argitaletxearen eskutik "Euskal Mitologia haurreei kontatua" liburua ere. Guztiak  euskarazko eta gaztelaniazko edizioetan argitaratu zituzten aldi berean, eta, ondoren, frantsesera eta ingelesera itzuli ziren.
Handik aurrera Denonartean argitaletxearekin jarraitu zuten elkarlanean eta pertsonaia mitologikoetan oinarritutako ipuin bilduma bat kaleratu zuen hirukoteak: "Olentzero eta Mari Domingi", "Basajaun", "Tartalo" eta "Mari", baita emozioetan eta komunikazio-beharretan oinarritutako beste bi ipuin ere: "Lekim, kobezuloetako umea", eta "Sumendi bat baratzean".
Argitaletxe beraren eskutik eta Izaskunekin batera 2018an, Gazte Literaturako Euskadi sariko finalista izan ziren"Sarerik gabe" eleberriarekin. Eta, 2021ean, lagun bera izan zuen Erein argitaletxearen eskutik "Rotia eta Rensu" zazpi ipuinen bilduma argitaratzerakoan.
Helduentzako idazle gisa, hainbat lan idatzi ditu: "Emakume baten hausnarketak", "Gizalabak" eta "El café de los miércoles" (Erein). Halaber, Nafarroako Idazleen Elkartearen eta Oskarbi elkartearen liburu bateratuetan ere argitaratu ditu kontakizunak, baita Ondare elkartearen "Irun, historia erraldoia" liburuan ere.
2022an musika ekitaldien gidoiak egiten aritu da buru-belarri, baita Iruñeko bertako irrati batean (Euskalerria Irratia) emakumeei buruz astero egiten duen kolaborazioan ere.
George Weah
George Tawlon Manneh Oppong Ousman Weah (Monrovia, Liberia, 1966ko urriaren 1a - ) Liberiako politikari eta futbolari ohia da.
Politikari gisa, Liberiako presidente hautatu zuten 2017ko hauteskundetan eta 2018ko urtarrilaren 16an hartu zuen kargua.
Futbolari gisa hamalau urte eman zituen Frantzia, Italia eta Ingalaterrako futbol taldeetan jokatzen eta hiru herrialdeetako bitan txapelketak irabazi zituen. 1995an FIFAk munduko urteko jokalari izendatu zuen, Europako urteko jokalaria, eta Afrikako urteko jokalaria.
Biografia
Liberian hainbat taldetan jokatu zuen: Liberian, Young Survivor, Bongrange Company, Might Barole eta Invincible Eleven taldeetan hain zuzen. Gero Kamerunera joan zen, Tonnerre Yaounde taldeak fitxatuta, eta talde horrekin Kamerungo Liga irabaztea lortu zuen 1988an. Urte horretan bertan Frantziako Ligako Lehen mailako AS Monaco taldeak kontratatu zuen. Monaco taldearekin Frantziako Kopa irabazi zuen 1991n, eta Europako Errekopako txapeldunorde geratu zen hurrengo urtean, Werder Bremen talde alemanaren kontra finala galdu ondoren. Hurrengo denboraldian Paris Saint-Germain taldean hasi zen jokatzen, eta talde harekin Frantziako Liga (1994) eta Kopa (1993 eta 1995) irabazi zituen. 1995ean munduko futbol talde handienetako batek fitxatu zuen, AC Milanek. Talde harekin 1996ko Italiako Liga irabazi zuen. Bestalde, Liberiako selekzioarekin ere askotan jokatu du. Bere kezka sozialengatik UNESCOren munduko enbaxadore izendatu zuen NBE erakundeak. Afrikako jokalari onenaren saria irabazi zuen bi aldiz.
Futbola utzi eta gero, bere herrira itzuli eta politikan hasi zen. 2005ean Liberiako presidente hauteskundeetara aurkeztu zen, baina Ellen Jonhson-Sirleafek garaitu egin zuen bigarren itzulian. 2017an berriro aurkeztu eta irabazi zituen, Liberiako presidente hautatuz.
Sacramenia
Sacramenia Segoviako udalerria da, Tierra de Pinares eskualdean dagoena.