cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ramphotyphlops flaviventer
Ramphotyphlops flaviventer Ramphotyphlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Pontcharra
Pontcharra Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 3.084 etxebizitza zeuden, 2.891 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 48 bigarren erresidentzia ziren eta 145 hutsik zeuden. 1.626 etxeak ziren eta 1.412 apartamentuak ziren. 2.891 etxebizitza nagusietatik 1.648 bere jabearen bizilekua ziren, 1.079 alokairuan okupaturik zeuden eta 163 doan lagata zeuden; 79 etxek gela bat zuten, 251 etxek bi zituzten, 578 etxek hiru zituzten, 865 etxek lau zituzten eta 1.118 etxek bost zituzten. 2.025 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.304 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.181 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 4.733 ziren, horien artean 3.502 aktiboak ziren eta 1.231 inaktiboak ziren. 3.502 pertsona aktiboetatik 3.167 lanean zeuden (1.800 gizon eta 1.367 emakume) eta 336 langabezian zeuden (122 gizon eta 214 emakume). 1.231 pertsona inaktiboetatik 325 erretiraturik zeuden, 440 ikasten zeuden eta 466 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Pontcharra udalerrian 2.925 unitate fiskal zeuden, 7.491 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.925 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 397 komertzioetatik, 8 erauzte enpresak ziren, 9 janari enpresak ziren, 8 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 23 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 61 eraikuntza enpresak ziren, 78 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 13 garraio enpresak ziren, 17 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 12 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 24 finantziazio enpresak ziren, 13 higiezinen enpresak ziren, 46 zerbitzu enpresak ziren, 61 administrazio publikoko enpresak ziren eta 24 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 111 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 lan bilaketa bulegoa, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 9 banku bulegoak, 10 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 autoeskolak, 9 igeltseroak, 6 margolariak, 12 zurginak, 12 iturginak, 7 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 9 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 6 aldi baterako lan enpresak, 10 jatetxeak, 5 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 39 establezimendu komertzialetatik, 2 hipermerkatuak, 2 supermerkatuak, 1 brikolaje denda handia zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 6 okindegiak, 4 harategiak, 1 arraindegi zen, 3 liburu dendak, 8 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 2 zapata-dendak, 1 altzari denda zen, 2 kirol-dendak, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.
2000. urtean Pontcharra udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 441 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1, 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 2 haur-eskola eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Pontcharra udalerrian1 Bigarren Hezkuntzako ikastetxea eta 1hezkuntza orokorreko lizeoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 715 ikasle zeuden eta hezkuntza orokorreko lizeoetan 847.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ingvar Eggert Sigurðsson
Ingvar Eggert Sigurðsson (Reykjavik, ) islandiar antzezlea da, Englar alheimsins edota Mýrin filmetan egindako lanari esker ospetsu bilakatu dena.
Maider Luengo
Maider Luengo Lasa (Donostia, 1980ko maiatzaren 31 - ) euskal belar hockey jokalari ohia da. Madrilgo Club de Campo taldean atezain gisa aritutakoa da. Enpresa-ikasketak egin zituen.
Atenasko Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen. 2004an Espainiako Ligaren txapelduna izan zen.
Triplophysa griffithii
Triplophysa griffithii Triplophysa generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Five Days One Summer
Five Days One Summer (euskaraz Bost Egun, Uda Bat) 1982ko Fred Zinnemann austriar-estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako drama film bat da, hain zuzen ere, zuzendari honek zuzendu zuen azken filma izan zen. Sean Connery, Betsy Brantley, Lambert Wilson, Gérard Buhr, Isabel Dean, Jennifer Hilary, Anna Massey eta Sheila Reid aktoreek antzeztu zuten. Soinu banda Elmer Bernstein musikagileak konposatu zuen.
Argumentua
1930eko hamarkada. Suitzako oporraldi batean, Douglas Meredith (Sean Connery) eskoziar mediku adinduna eta bere hiloba Kate gazteak (Betsy Brantley) Alpeetako gailurrak eskalatzen dituzten bitartean maitasun harreman bati ekingo diote.
2 motako kanabinoide errezeptore
2 motako kanabinoide errezeptorea (CB2) G proteinari akoplatutako kanabinoide errezeptore bat da, gizakiengan CNR2 geneak kodetzen duena. 1 motako kanabinoide errezeptoreari estuki lotua dago, endokanabinoide bidezko inhibizio presinaptikoaren eraginkortasunean, tetrahidrokanabidolaren propietate psikoaktiboetan eta beste kanabinoide batzuen eraginean parte hartzen duena. CB2 errezeptorearen agonista endogeno nagusia 2-arakidonolglizerola da.
1993an klonatu zen lehenengo aldiz, Cambridgeko talde batek kanabinoideen efektuak aztertzen ari zirela, bereziki THCaren ezaugarri farmakologikoak azaldu asmoz. Errezeptorea aurkitzeak lagundu zuen azaltzen kanabinoideen eragina immunitate sisteman.
Paragoniates alburnus
Paragoniates alburnus Paragoniates generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Sigurd (Utah)
Sigurd Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Sevier konderrian kokatuta dago, Utah estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
El Corte Inglés
El Corte Inglés Espainiako denda handien arteko talde nagusia da, eta Portugalgo hamargarrena.
Historia
César Areces Rodríguez El Corte Inglésen fundatzailea eta finantzatzailea izan zen, baita lehenengo presidentea eta akzioduna ere. Lehenengo denda 1935ean zabaldu zen, eta handik gutxira handitzen joan zen.
Ramón Areces hiltzerakoan, Isidoro Álvarez (Madrilen jaioa) oinordeko izendatu zuten, eta laster Espainiako gizonik aberatsenen artean izatera pasa zen. 1995eko azaroan El Corte Inglések Galerías Preciados deituriko biltegi handietako konpainia erosi zuen, enpresa honen gune guztiak erosiz.
2001eko azaroaren 2an El Corte Inglések Marks&Spenceren biltegi guztiak erosi zituen, enpresa honek Espainia eta Portugalen zituen negozioak uzterakoan. Urte berean, El Corte Inglések Lisboan zabaldu zuen bere lehenengo denda Portugalen, eta horren ondoren, 2006an, Oporton zabaldu zuen bere bigarren denda herrialde honetan. 2008an denda berriak zabalduko ditu Italian: Milan, Erroma eta Palermo hirietan, hain zuzen ere.
Era berean, El Corte Inglésen parte den arropa dendak, Sferak, bost gune ditu Belgikan (Brusela eta Lieja), Grezia (Salonika eta Atenas) eta Portugalen (Coinbra). Gutxi barru, gainera, Puerto Ricon denda berri bat zabalduko du.
Saltokiak Euskal Herrian
El Corte Inglés-ek zazpi saltoki ditu Hego Euskal Herrian, non Donostia da saltokirik ez duen hiriburu bakarra. Bizkaian dago saltoki handiena, On Diego Lopez Haroko Kale Nagusiko 7 eta 9. zenbakian. Ercilla kalean, Galerías Preciados ohiean, beste saltoki txikiagoa dauka eta kultura eta elektronika produktuak saltzen dituen beste zentro bat Kale Nagusiko 20. zenbakian, Marks & Spencer saltoki zaharraren eraikinean. Bizkaian, halaber, Barakaldoko Megapark merkatalgunean, aukerazko produktuen denda dauka El Corte Inglés-ek.
Gasteizen eta Iruñean merkatalgune bana ditu El Corte Inglés-ek, eta baita beste bat Eibarren, non berria eraiki zen Alfa lantegi zaharraren orubean, Ego Gain kaleko zazpigarren zenbakian.
Leopoldia
Leopoldia ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Hauteriviarrean, hau da, orain dela 136 milioi urtetik 130 milioi urtera gutxi gorabehera.
Meroveo
Meroveo (c. 411 - 457) frankoen erregea izan zen, Merovingiar leinuaren aitzindaria ere bai, berak izena eman baitzion. Bere erregealdia 448 urtetik 457 urtera luzatu zen.
Kondaira baten arabera bere aita zen Klodion "Kalpartsua" eta itsas munstro baten elkartzetik jaio omen zen, hortaz Frantziako tronuaren oinordekotzaren jatorria beti ere itsasoan legoke.
Frantziako hirugarren erregea izan zen, printze honen jaiotza arazo bat da. Batzuek diotenez, Klodionen semea zen. Beste batzuen ustez soilik bere familiakoa zen. Dena dela, izen hau zeraman printze batek frankoen errege izan zela ziurtatuta dago, baita Klodionen seme batekin erregetzarako lehia izan zuela. Historialari gehienez ustez Meroveo Katalauniako guduan (Châlon-en-Champagne) erromatarren alde borrokatu zen, bertan Flavio Aezio erromatarrak Atila hunoa garaitu zuen.
Printze hau hamar urtez erregetzan egon ondoren hil zen. Historiak ez du zenbat seme-alaba izan zituen edota erreginaren izenik aipatzen, azken hau bere ondorengoa izan zen Txilderiko I.aren ama litzateke.
Viggianello (Korsika)
Viggianello (Vighjaneddu), Korsikako hegoaldeko udalerria da, departamentuan dagoena. 2013ko erroldaren arabera, 0 biztanle ditu.
Probabilismo
Probabilismoa (jatorrian, Latinez probare, testa egin, probatu) kasuistikan, ekintza bat moralaren ikuspegitik zilegi den ala ez jakiteko erabiltzen den hastapena da. Probabilismoak “iritzi egiantzekoena” proposatzen du ekintza bat onar daitekeen ala ez erabakitzeko. Iritzi egiantzekotzat hartzen da bai aldeko argumentu logikoak dituena, eta baita ere alor horretan ardura dutenek aldeko iritzia ematen dutenean. Bartolomé de Medina Salamancako domingotarrak finkatu zuen probabilismoa dotrina modura 1577an, eta jesuitak izan dira batez ere haren aldekoak.
Silverstreet (Hego Carolina)
Silverstreet Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Newberry konderrian kokatuta dago, Hego Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Voglio vederti danzare
Voglio vederti danzare (Dantzan ikusi nahi zaitut) Franco Battiato italiar kantugilearen abesti bat da.
Abestia
Lehenengo aldiz 1982ko L'arca di Noè diskoan agertu zen. Arrakastaren ondorioz, Battiatok abestia ingelesez eta gaztelaniaz itzuli eta grabatu zuen. 1985an Echoes of Sufi Dances diskoan I want to see you as a dancer abestia sartu zuen eta 1987an Nomadas diskoan Yo quiero verte danzar abestia sartu zuen. 1989ko Giubbe Rosse zuzeneko albumean ere italierazko bertsioa sartu zuen, zuzenean bere tourrean grabatu zuena.
Abestia L'arca di Noé diskoaren azkena zen. Oinarri elektroniko bat zuen, soinu oso partikularra eta dantzagarria sortzen zuena. Kontraste gisa, abestiaren amaieran Guisto Pio biolin-jotzaileak bals bat jotzen du.
Testuak irudi esoteriko asko ditu, «Nei ritmi ossessivi la chiave dei riti tribali / regni di sciamani / e suonatori zingari ribelli», dervixeen dantza sufiei erreferentzia zuzena eta G. I. Gurdjieff idazle fetitxeari aipamen ez-zuzena. Abestian mendebaldearen eta ekialdearen arteko dantzaren aldeak aipatzen ditu: «Voglio vederti danzare / come le zingare del deserto / con candelabri in testa / O come le balinesi nei giorni di festa» kontrajarriz «Nell'Irlanda del nord / nelle balere estive / coppie di anziani che ballano / al ritmo di sette ottavi».
Ramphotyphlops guentheri
Ramphotyphlops guentheri Ramphotyphlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Ander
Ander greziar jatorriko Andreas izenaren euskal aldaera da, Andoreekin batera. Maiz, Jon Ander izen konposatua osatzeko erabiltzen da.
Izena antzinako grezieraz Ανδρέας idazten zen, Andreas, hau "gizon" hitzetik eratorria (ἀνήρ/ἀνδρός). Ander izenak, beraz, gizontasuna esan nahi du, "indartsu", "adoretsu" edo "gerlari" gisa ere ulertua.
Izenak baliokideak ditu beste hizkuntza batzuetan: Andrés gaztelera, Andrea italieraz (beste hizkuntza gehienetan Andrea emakume izena da), Andrew ingeleraz (askotan "Andy" edo "Drew" gisa laburbildua), Andreu katalanez edo Andrei hizkuntza eslaviarretan.
Portobuffolé
Portobuffolé Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Portobuffolék honako udalerri hauekin egiten du muga:
Timoleon
Timoleon (Τιμολέων; Korinto, K.a. 410 inguruan - Sirakusa, K.a. 337 inguruan) greziar politikari eta jenerala izan zen. Kartagotarren kontra Greziako borrokak zuzendu zituenez, zuzeneko lotura du Siziliako historiarekin, gehienbat Sirakusakoarekin.
Lehenengo urteak
K.a. 360ko hamarkadaren erdian, Timoleonen anaiak, Timofanesek, Korintoko akropoliaz konkistatu ondoren, hiriko tiranoa bilakatu zen. Timoleonek, lehenago gudu batean anaiaren bizitza salbatu bazuen ere, Timofanes erailketan zerikusi izan zuen. Iritzi publikoak jarrera onartu bazuen ere, bere amaren eta anaiaren jarraitzaileen gaitzezpenak zirela eta hogei urtez erretiratu zen.
Sizilian
Sirakusa arazo politikoengatik eta Espartaren beldur zenez, hiriko ordezkari batzuk Korintora abiatu ziren laguntza eske K.a. 344an. Nahiz eta hiri honen erantzuna baiezkoa izan, ez zuen erantzukizunik hartu gobernu egonkor bat jartzean Sirakusako fakzio nahasien artean. Korintoko batzarrak Timoleon aukeratu zuen eginkizunerako eta zazpi itsasontzirekin, Korintoko zenbait handikiekin eta 700 greziar mertzenarioekin Siziliarantz abiatu zen. Kartagotar ontziria saihestuz, Taorminan lehorreratu zen K.a. 344an, non harrera ona izan baitzuen. Garai horretan, Hizetas Lentiniko tiranoak Sirakusan gobernatzen zuen Ortigia irlan izan ezik, Dionisio II.ak (Sirakusako aurreko tiranoa) oraindik kontrolatzen zuelako. Timoleon, Hizetas irabazi ondoren Adrano hirian, Sirakusara joan zen. Timoleonek Korintotik eta Greziako ipar-mendebaldeko hiri-estatuetatik errefortzuak jaso zituen. Sirakusari, K.a. 343 urtean, jarritako setioaren ondoren, Dionisiok Ortigia gotorlekua errenditu zuen. Eskatutako baldintza bakarra zen Korintora joateko baimena izatea. Garaileek honela onartu eta gero, Dionisio Korintora erbesteratu zen. Bitartean, Hizetasek Kartagotik laguntza jaso zuen (60.000 soldadu) baina korintarrek irabazi zituzten. Timoleonek, Sirakusako kontrola izan ondoren, Hizetas setiatu zuen Lentinin, baina kartagotarren laguntzari esker, tiranoak hiriko gobernuari eutsi zion. Berritze lanak hasi zituen, Korintotik eta Greziatik kolono berriak ekartzen eta gobernu demokratikoa ezarri zuen Dioklesen legeetan oinarriturik. Gotorlekua errotik suntsitu zuen eta horren ordez epaitegi bat ezarri zuen. Amphipolos edo Olinpoko Zeusen jainkoaren apaiza (ἀμφίπολος Διὸς Ὀλυμπίου), urtero aukeratua zena hiru klanen artean, magistraturaren burutzan jarri zuen. Dirudienez, Timoleonen erreformak Augustoren garaia arte heldu ziren. Hizetasek Kartago konbentzitu zuen (K.a. 340-339) armada sendo bat bidaltzeko (70.000 soldadu), Lilibean lehorreratu zirenak (gaur egungo Marsala). Timoleon gai izan zen 12.000 gerlarien armada osatzeaz, gehienak mertzenarioak. Mendebalderantz abiatuz, Selinonteraino non Krimison erabateko garaipena lortu baitzuen. Timoleonek infanteria zuzendu zuelarik, etsaiak guztiz nahaspilatu ziren ekaitz baten erdian. Kartago saiatu zen Timoleon eta tiranoen arteko gatazka luzatzen, baina hau Hizetasen porrot eta exekuzioarekin amaitu zen. Horren ondoren, Kartagok itun bat sinatu zuen K.a. 338an. Honen arabera, Kartago Halikos (gaurko Platani) ibaiaren mendebaldera kokatu beharko zen eta ez zien laguntza gehiago emango Siziliako tiranoei. Tirano gehienak kanporatu edo hil zituzten. Akordio honek anitz urtez bakea eta segurtasuna eman zien Siziliako greziarrei.
Sirakusako agintaria
Timoleonek konstituzio berri bat ezarri zuen. Ustez demokratikoa zen, baina armadaren buruzagia zen aldetik, botere handiak ematen zizkion. Greziatik kolonoak ekarri zituen Sirakusa eta Siziliako beste hiri batzuk birpopulatzeko. Garai honetan, greziar Siziliak ekonomian eta kulturan suspertu zen.
Erretiroa
Timoleon erretiratu zen heriotza baino zenbait urte lehenago itsu geratu zelako, baina arazo gatazkatsuak gertatzen zirenean, batzarraren aurrean eramaten zuten haren iritzia ezagutzeko baita, sarritan, onartzeko ere. Haren hiletak sirakusiarrek ordaintzeaz gain, merkatuko plazan monumentu bat eraiki zuten. Geroago, arkupeekin inguraturik eta gimnasio bat, Timoleonteum izenekoa eraiki zuten.
Tirano ala demokrata?
Timeo Taorminakoa historialariak Timoleon goraipatzen du haren lanetan. Hala ere, Polibiok Timeo kritikatzen du Timoleonekin alderdikoia izateagatik. Historialari modernoak Polibioren irizpidekoak dira. Peter Green eszeptikoa da eta uste du gauzak oso urrutira joan direla. Haren ustez, Timoleonek demokraziari eutsi zion baina tiraniaren metodoa erabiliz (nahiz eta malguki). Edozein modutan, ahaleginak egin zituen itxura demokratikoa mantentzeko. Are gehiago, Timoleonek demokrazia ekarri zuen Sirakusara eta irlako gotorlekua birrindu zuen, iraganean tiranoentzat oso baliagarria izan zena.
Lyticoceras
Lyticoceras ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Hauteriviarrean, hau da, orain dela 136 milioi urtetik 130 milioi urtera gutxi gorabehera.
Timoleon
Bigarren mailakoak
Artikulu honek jabari publikoko testu bat erabiltzen du: CHILSHOLM, Hugh, ed. (1911). Timoleon. Encyclopædia Britannica. 26 (11th ed.). Cambridge University Press.
Ikus, gainera
Sirakusako tiranoak
Triplophysa gundriseri
Triplophysa gundriseri Triplophysa generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Montbolo
Montboló Katalan Herrietako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Montbolo udalerrian erroldatutako biztanleak 192 ziren. Familiak 68 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 72 ziren, horien artean 33 aktiboak ziren eta 39 inaktiboak ziren. 33 pertsona aktiboetatik 24 lanean zeuden (13 gizon eta 11 emakume) eta 9 langabezian zeuden (4 gizon eta 5 emakume). 39 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 15 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Montbolo udalerrian 62 unitate fiskal zeuden, 146 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.274,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 2 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra jatetxe zen.
2000. urtean Montbolo udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale ziren.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Parapristella aubynei
Parapristella aubynei Parapristella generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Unconquered
Unconquered (euskaraz: "Menderaezinak") abentura filma da, Cecil B. DeMille estatubatuar zinemagileak 1947an zuzendu eta ekoitzi zuena. Gary Cooper, Paulette Goddard, Boris Karloff eta Ward Bond izan ziren aktore nagusiak.
Argumentua
1763, Hamahiru Koloniak, Ameriketako Estatu Batuetako Independentzia Gerra jazo aurreko garaia. Abby (Paulette Goddard) ingeles neska gaztea amerikar kolonietara esklabo gisa erbesteratua izan da. Ameriketara daraman ontzian Christopher Holden (Gary Cooper) abenturazale galai bat berataz gupidatu eta haren askatasuna erosiko du, baina hura joatean, Martin Garth (Howard Da Silva) politikari maltzurrak Abigail berriz ere esklabo bilakatuarazi eta mendebaldeko mugaldeko amerindiarren bizilekua den Ohio lurralde basatira berarekin batera eraman nahiko du, Pitts izeneko gotorleku eta herrixkara (etorkizuneko Pittsburgh hiria izango dena).
NGC 4244
NGC 4244 galaxia espiral bat da, Canes Venatici konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Ramphotyphlops hamatus
Ramphotyphlops hamatus Ramphotyphlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Sinai (Hego Dakota)
Sinai Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Brookings konderrian dago, Hego Dakota estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Tobolsk
Historia
1587. urtean sortu zuten hiria, eta Siberia konkistatzeko errusiarren abiapuntua izan zen hasieratik. 1708-1824. urteetan Siberiako hiriburua izan zen, eta tsarren garaietan deportaziorako gunea ere izan zen. Nikolas II.a tsarra eta haren familia hara erbesteratu zituzten.
Tanino
Ezaugarriak
Uretan disolbagarriak dira, baina ez alkoholetan eta disolbatzaile organikoetan. Pisu molekular nahiko txikia dute, eta bi sailetan sailkatzen dira: hidrolizatzen ez diren tanino kondentsatuak eta hidrolizatzen diren taninoak.
Proteinak prezipitatzeko gaitasuna dute ezaugarri nagusietako bat. Batzuk oso toxikoak dira; zuhaitzen kuskuiluetatik lortzen direnak, adibidez, minbiziaren eragile direla pentsatzen da; aldiz, kafean edo tean daudenak ez dira pozoitsuak.
Erabilerak
Tintak egiteko, tintak arropetan finkatzen laguntzeko eta, batez ere, larruak ontzeko erabiltzen da.
Taninoa enologian
Tanino-edukia, bestalde, ezaugarri preziatua da enologian, ardoaren zaporearen eta aromaren osagaiak baitira taninoak.
Burtsitis
Burtsitisa muskulu, hezur eta zurden artean dagoen likidozko poltsaren (bursa) hantura da. Burtsitis kasuak ukondo, eskumutur, aldaka, belaun eta orkatila aldean ematen dira. Lesio hori pairatzen dutenek min intentsoa jasaten dute, askotan, bat-batean agertzen dena. Kasurik ohikoenak belauneko eta olekranoneko (ukondoko) burtsitisa dira.
Burtsitisa pairatzen duten gizabanakoen artean, ohikoa da kirolariak edo egunerokotasunean ahalegin eta ariketa fisiko gogorrak egiten dituztenak aurkitzea, azken finean, burtsitisaren kausa nagusia, oro har, kaltetutako giltzaduraren gehiegizko erabilera edo erabilera desegokia baita.
Sailkapena
Burtsitis motak organismoan daukaten kokapenaren arabera sailkatzen dira :
Etiologia
Burtsitisaren jatorriari erreparatuz, hainbat arrazoi aurkitu ditzakegu.
Kirolariak diren pertsonetan mugimendu arinak egiteagatik agertu daiteke; arrunki, muskulu hipertrofiatuak dituzten kirolarietan, hain zuzen. Beste kasu batzuetan, gertatu daiteke pisu gehiegi jasateagatik edo entrenamendu mailan pairatutako aldaketengatik ematea patologia, adibidez, maratoi baterako prestatzeko orduan.
Horretaz gain, kolpe, infekzio edo artritis erreumatoideek ere eragin dezakete, beste kasu batzuetan ezinezkoa izanik burtsitisaren kausa determinatzea. Burtsitis kasu baten garapena pairatzen duen gizabanakoaren eta kausaren araberakoa da; hori dela eta, gomendagarria da erreumatologo batengana joatea, horrela berak beharrezko tratamendua martxan jarri dezan, burtsitisaren jatorria zein den jakin ondoren.
Diagnostikoa
Burtsitisaren diagnostikoa zehazteko, ohikoa da traumatologo edo erreumatologoak historia klinikoari buruz galdetzea eta azterketa fisiko bat egitea. Askotan, mina deskribatzeko eta minari buruzko informazioa emateko (noiz agertzen den, zenbat denboran zehar...) eskatzen du medikuak.
Horrez gain, medikuak beste irizpide batzuk ere jarraitu ditzake: X izpien bidezko erradiografia, mindutako eremua ukitu eta aztertu, erresonantzia magnetiko bidezko argazkiak, likido sinobialaren lagin bat hartzea aztertzeko...
Tratamendua
Tratamenduari dagokionez, ondorengo neurri hauek hartu daitezke ; hala ere, mediku espezializatu bat bisitatzea izango litzateke aukerarik onena, berak kasu espezifikoaren araberako tratamendua ezartzeko.
== Kasu klinikoa == Hospitale tertziario bateako erreumatologiako sailean eginiko diagnostikoak kontuan hartuz, ezaugarri klinikoak neurtzen dituen ebaluazio erretrospektibo baten araberakoa neurketak ondorengo hauek dira; 52 paziente ebaluatu ziren. Kasuen %36,5a, 29 pazientek, azaleko burtsitisa zeukaten, eta %63,5ak, 33 pazientek, sakoneko burtsitisa. Burtsitis sakonen %79,8a emakumeetan eman ziren, eta azaleko burtsitisen %84,2a, gizonezkoetan. Horiek frogatu ondoren beste ebaluazioa batzuk egin ziren, helburua burtsitisari buruzko ondorio onuragarri edota kaltegarri gehiago lortzea zela.
Ondorengo hau izan zen ateratako ondorio nagusia: sakoneko eta azaleko burtsitisaren desberdintasun etiologikoak erabilgarriak izan daitezke tratamendua aplikatzerakoan.
Pontedassio
Pontedassio Italiako udalerri bat da. Imperiako probintzian kokatuta dago, Liguria eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Pontedassiok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Loreto-di-Tallano
, Korsikako hegoaldeko udalerria da,  departamentuan dagoena. 2013ko erroldaren arabera, 0 biztanle ditu.
Triplophysa hazaraensis
Triplophysa hazaraensis Triplophysa generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Manioko Erraldoia
Ezaugarriak
Bere izena, duen garaieragatik ematen zaio, 6,5 metrokoa. Zutarri honetatik gertu, Kerlescaneko lerrokadura ikus daiteke. Hemendik gertu ikus daitekeen beste toki bat, Manioko laukiluzea da, orotara, 37 metroko luzera duena. Honen zabalera, berriz, 10 metrokoa da bere ekialdeko aldean eta, mendebaldekoan 7koa. Azken lerrokadura hau, ekialdetik iparrekialderantzko norantzan dago. Manioko zutarriak, hatzamar baten itxura du. Zutarri hau, Zacharie Le Rouzicek birzuzendu zuen 1900. urtean.
Borja Kobeaga
Borja Kobeaga Egillor (Donostia, Gipuzkoa, 1977ko uztailaren 13a) euskal gidoigile eta zinema zuzendaria da. Oscar Sarietarako hautagaia izan da bere lanagatik. 7:35 de la mañana laburmetraian ere agertu zen.
Telebista
Juan Carlos Egillor marrazkilariaren iloba, Euskal Herriko Unibertsitatean Ikus-entzunezko Komunikazioa eta Publizitatea ikasi zuen, noiz Nacho Vigalondo zuzendaria etxekidea izan zuen. 2003an ETBko Vaya Semanita telesailaren zuzendari bihurtu zen. Bestetik, Gran Hermano, Confianza ciega, El submarino edo Territorio Champiñón sailen errealizadorea eta Splunge edo En buena compañía telesailen gidoigilea izan da.
2005ean Bilbon, Borja Crespo, Nahikari Ipiña, Koldo Serra eta Nacho Vigalondorekin batera, Arsénico eta Sayaka ekoiztetxeak sortu zituen. Enpresa hauen lehenengo lana Nacho Vigalondoren Kronokrimenak filma izan zen.
Menuthiocrioceras
Menuthiocrioceras ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Hauteriviarrean, hau da, orain dela 136 milioi urtetik 130 milioi urtera gutxi gorabehera.
Paulias Matane
Sir Paulias Nguna Matane (Ekialdeko Britainia Berria, 1931ko irailaren 21a - ibidem, 2021eko abenduaren 12a) papuagineaberriar kazetari, idazle, diplomazialari eta politikaria izan zen. Papua Ginea Berriko 8. gobernadore orokorra izan zen 2004tik 2010era.
Irakasleak prestatzeko eskoletan ikasi zuen eta eskoletako ikuskatzaile teknikoa izan zen. Bere herrialdeko enbaxadore ere izan zen Nazio Batuetan. Gobernadore orokorra izan zen 2004tik 2010era.
Kamisese Mara
Ratu Sir Kamisese Mara (Lomaloma, Vanua Balavu, 1920ko maiatzaren 6a - Suva, 2004ko apirilaren 18a) Fijiko presidente eta lehen ministroa izan zen. Lau Uharteetako erregea familia bateko kidea izan zen, Ratu titulua eskuratzeko eskubidearekin. Medikuntza ikasi zuen Aucklandeko Unibertsitatean, baina ez zuen karrera amaitu. Historian lizentziatu zen Oxfordeko Unibertsitatean eta ekonomian London School of Economicsean. Fijiko lehen ministro bihurtu zen herrialdeak independentzia lortu zuenean 1970an. Bere agintaldian luzean, bertakoen eta indofijiarren arteko tentsioak bere horretan jarraitu zuen. 1987an Timoci Bavadra indofijiarraren aurkako hauteskundeak galdu zituen, baina Sitiveni Rabukak zuzendutako estatu-kolpe batez boterera itzuli zuen. 1992an Rabuka aukeratuari eman zion boterea. 2003an Ratu Sir Penaia Ganilau ordezkatu zuen Fijiko presidentetzan. 2000. urtean dimititzera behartu zuten Frank Bainimaramak zuzendutako estatu-kolpe batean.
Sinclair (Wyoming)
Sinclair Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Carbon konderrian dago, Wyoming estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ramphotyphlops howi
Ramphotyphlops howi Ramphotyphlops generoko animalia da. Narrastien barruko Typhlopidae familian sailkatuta dago.
Parapristella georgiae
Parapristella georgiae Parapristella generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Kielgo badia
Kielgo badia (Kieler Bucht; Kiel Bugt) Itsaso Baltikoaren mendebaldean dagoen itsas badia da. Hegoaldean, Alemaniako Schleswig-Holstein kostaldea du mugakide, hego-ekialdean, Alemaniako Fehmarn uhartea, eta, iparraldean, Danimarkako Als, Ærø eta Langeland uharteak. Kieleko badia, ekialdetik, Mecklenburg eta Lübeck badiekin lotzen da, Fehmarnbelt (Fehmarn uhartearen eta Danimarkako uharteen arteko pasabidea) eta Fehmarnsund (Fehmarn uhartearen eta kontinentearen arteko pasabidea) itsasarteen bidez. Iparraldetik Belt Handiarekin eta ipar-mendebaldetik Belt Txikiarekin ere lotuta dago. Badia kontinentean sartzen diren fiordo, senadi eta badia txiki ugariz inguratuta dago. Garrantzitsuenak Kieleko fiordoa, Eckernförder badia, Schlei eta Flensburgeko fiordoa dira.
Testosterona
Testosterona testikuluek sortzen duten hormona sexuala da. Androgenoa izan arren (hots, gizonezkoen hormona) kopuru txikian dago emakumezkoengan ere.
Egitura eta biosintesia
Testosterona hormona esteroidea da, hots, talde ziklopentanoperhidrofenantreno du egitura nagusitzat (17+2 C). Liposolugarria da eta kolesteroletik abiatuta sintetizatzen da. Hipofisiaren hormona gonadotropetako batek (LH hormonak) parte hartzen du testosteronaren ekoizpenean, hipotalamo-hipofisi-barrabilen ardatzaren garrantzia agerian utziz.
Organo sexualek (testikuluek eta obarioak) gametoak (espermatozoideak eta obulua) ez ezik, baita hormona sexualak ere ekoizten dituzte, guruin endokrinoen moduan jarduten baitute. Testosterona, hain zuzen, testikuluetan dauden Leydig zeluletan sortu eta hortik odolera igarotzen da. Kopuru txikiagoan giltzurrungaineko azalak eta obarioek testosterona ere ekoizten dute.
Garrantzi biologikoa
Testosteronak espermatogenesia (espermatozoideen ekoizpena, alegia) eta organo genitalen garapena kontrolatzen du. Horretaz gain, gaztaroan bigarren mailako karaktere sexualak agertarazten ditu (ilea, ahots-aldaketak, gihar-masaren handitzea, etab.). Sexu-sena edo libidoa pizten du eta metabolismoan ere eragina nabarmena du (proteinen sintesia eta gantzen katabolismoa areagotzen du, besteak beste).
Gizaki edo animalien zikiratzeak testosterona maila jaisten du odolean (giltzurrungaineko azalak sintetizatzen duen apurra besterik ez baitago). Ondorioz, bigarren mailako karaktere sexualak feminizatu, sexu-sena itzali, indarra eta kemena apaldu eta gizentasuna agertzen da (gantzak eta koipeak pilatzen baitira, haien katabolismoa gutxituta dagoelako).
The Hobbit: The Battle of the Five Armies
The Hobbit: The Battle of the Five Armies (euskaraz Hobbita: Bost Gudarosteen Gudua) 2014ko Peter Jackson zeelandaberriar zinema zuzendariak zuzendutako fantasia eta abenturazko epika film bat da. 1937an J. R. R. Tolkien ingeles idazleak idatzitako Hobbita eleberrian oinarritua dago. Gidoia Peter Jackson, Fran Walsh, Philippa Boyens eta Guillermo del Torok idatzi zuten. Martin Freeman, Ian McKellen, Richard Armitage, Evangeline Lilly, Lee Pace, Luke Evans, Benedict Cumberbatch, Ken Stott, James Nesbitt, Cate Blanchett, Ian Holm, Christopher Lee, Hugo Weaving eta Orlando Bloom aktoreek antzeztu zuten.
Soinu edizio onenaren Oscar Sariaren izendapena jaso zuen (Brent Burge eta Jason Canovas).
The Hobbit: The Desolation of Smaug (2013) eta The Hobbit: The Desolation of Smaug (2013) filmeekin batera The Hobbit izeneko trilogia osatzen du. Era berean, Eraztunen Jauna trilogiaren jarraipena da.
Argumentua
Bilbo Zorrozabal (Martin Freeman) eta Thorin Zaldi Armarriren (Richard Armitage) gainontzeko Konpainiak Smaug (Benedict Cumberbatch) herensugeak Èsgaroth hiria nola suntsitzen duen ikusiko dute. Bitartean, Thorin ipotx erregeak bere baitan dituen altxorrekin obsesionatu eta diruzalea bilakatuko da, aldiz, Bilbok zentzua berreskuratu dezan etsi-etsian zeozer arriskutsua egingo du. Baina oraindik handiagoak diren arriskuak dituzte aurrean. Gandalf aztiaren (Ian McKellen) laguntzarik gabe, Sauronek (Christopher Lee) bere orko gudarosteak Mendi Bakartira erasoaldi epiko bat burutu dezaten bidali baiditu. Iluntasuna nagustiko dela dirudienean, Ipotx, Elfo eta Gizakien arrazak elkartu edota orkoen gudarosteek suntsituak izango diren erabaki beharko dute. Honela, Bilbo Bost Gudarosteen gudu epikoaren erdian topatuko da, Erdialdeko Lurraldearen etorkizuna jokoan dagoen guduzelaia.
Rhesus makako
Rhesus makakoa (Macaca mulatta) makako espezie bat da, ikerkuntzan oso erabilia.
Asiako tximino honen bizilekua Afganistandik Txina eta Thailandiaraino hedatzen da. Tximino hau sakratua da hinduentzako. Oso arrunta da zirku, zoologiko eta, askotan, medikuntza laborategietan. Lehen primatea izan zen espazioan.
Lopigna
, Korsikako hegoaldeko udalerria da,  departamentuan dagoena. 2013ko erroldaren arabera, 0 biztanle ditu.
María Dolores Gispert Guart
María Dolores Gispert Guart (Bartzelona, 1934ko martxoaren 22a, Ibidem, 2018ko uztailaren 20a) aktore, bikoizketako aktore eta irrati-esatari izan zen.
Biografia
Amaren aldetik artista familia batetik zetorren: aitona-amonak, Carlos Guart eta Carmen Illescas (Martínez-Illescas), eta ama Enriqueta Guart Illescas (Martín-Illescas) antzerki-aktoreak ziren. Amarekin Don Juan Tenorio lanean aritu zen, 1972an.
Radio Barcelonan hasi zuen irrati-karrera esatari gisa. Berrogeiko hamarkadaren erdialdean hasi zen lanean filmak bikoizten.
Hollywoodeko aktore askori ere eman zion ahotsa: Whoopi Goldberg, berrogeita hamaika filmatan; Kathy Bates, bost filmetan; Carole Lombard, Darlene Love eta Joanna Cassidy, besteak beste.
El color púrpura edo La lista de Schindler-en bikoizketako zuzendaria ere izan zen.
2018ko uztailaren 20an, Madrilgo Bikoizketako Artisten Sindikatuak (ADOMA) artista 84 urterekin hil zela jakinarazi zuen Twitter sare sozialaren bidez. "María Dolores Gispert hil dela jakinarazi digute. Gure afektu guztia familiakoei, lankideei eta lagunei helarazi nahi diegu. Atseden har beza", adierazi zuen mezuak.
Triplophysa herzensteini
Triplophysa herzensteini Triplophysa generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Venta Lanuza (TRAM Alacant)
Venta Lanuza Alacantiko Burdinbide Metropolitarraren geltoki bat da, El Campello udalerrian dagoena.
Kim Perez
Kim Joaquina Perez Fernandez-Figares (Granada, 1941), Kim Perez bezala ere ezaguna, giza eskubideen aldeko aktibista eta irakasle espainiarra da. Espainiako hauteskundeetan hautagaitz bezala parte hartu zuen lehen emakume transexuala izan zen.
Biografia
Granadan 1941ean jaioa. Kim Perez Historian lizentziatu eta Granadako Unibertsitatean izan zen irakasle 1968 eta 1970 urteen artean. Horrez gain, Etika eta Filosofiako irakaslea izan zen Lanbide heziketa, Batxilergo eta Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza mailan 1976 - 2006 dendoraldian.
Kim emakume transexuala bezala aditzera eman zen 1991an, 50 urterekin; nahiz eta bere gaztarotik (12 urte inguru) bazekien bere antzemandako generoak ez zuela bat egiten bere buruarekin. Hamarkada amaitu aurretik, 1999an, Andaluziako Genero Identitatearen Elkartearen (gaztelaniaz: AIGA,  Asociación de Identidad de Género de Andalucía) ko-sortzailea eta presidentea zelarik, sexua berresleitzeko ebakuntza eta tratamendua Andaluziako autonomia erkidegoko osasun-zerbitzuetan barneratu zuen, lehena izanik estatu mailan.
Ezker Batua (IU, Izquierda Unida) partido ezkertiarraren koalizioan 17. hautagaia bezala aurkeztu zen 2007. urteko Granadako Udaletxeko hauteskundeetan. Hala, Espainiako historian hauteskundeetan hautagaitz bezala parte hartu zuen lehen emakume transexuala bilakatu zen. Politikaria ez izan arren, 2014an onarturiko Andaluziako Genero Identitatearen Legea (2/2014 Legea) sortzen parte hartu zuen.
2019. urtean, Andaluziako Junta edo parlamentuaren presidente bezala Juan Manuel Moreno politikaria aukeratu zen, eskuin politikoko hiru partido nagusien (PP, Vox eta Cs) botereari esker. Eskuinaren botere irabazi honek, hainbat manifestaldi eragin zituen Andaluzian zehar. Aldi berean, aktibista granadinak gose-greba bat hasi zuelarik "emakume transexualekin batera gose-greba bat hasiko dut betirako askeak izan gaitezen" esaldia sare sozialetan konpaartituz eta "giza eskubideen atzera bidea ezagutarazi eta salatzeko" intentzioarekin. Urte berean, politikara sinbolikoki bueltatu zen, apirileko 28an ospatu ziren Hauteskunde orokorretan Senatura Recortes Cero-Grupo Verde koalizioko 2. hautagai bezala aurkeztuz. Honela, Latinoamerikako pertsona transexualek jasandako genozidioa salatu nahi izan zuen, hauei Bakearen Nobel Saria ematea eskatuz, urtero kolektibo honek jasaten duen heriotz, gaixotasun, tratu txar edo erailtzeengatik.
Moutoniceras
Moutoniceras ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Hauteriviarrean, hau da, orain dela 136 milioi urtetik 130 milioi urtera gutxi gorabehera.
Jalovec mendia
Jalovec mendia (Monte Gialuz) bere 2.645 metrotako altuerarekin Esloveniako bosgarren mendi garaiena da, eta Juliotar Alpeetako zazpigarrena. Mangart mendiaren alboan dago eta Triglav menditik nahiko gertu. Hego-mendebaldean "Egurraren labarra" (Loška stena) famatua dauka.
Izena eslovenierazko jalov ("antzua") adjetibotik dator, bere malda biluziei egiten die erreferentzia. 1920 eta 1943 artean Italia eta Jugoslaviako Erresumen arteko muga izan zen.
Lehenengo igoera Karl Wurmb austriarrak egin zuen 1875ean.
Albert Einstein
1905ean erlatibitatearen teoria berezia argitaratu zuen eta 1915ean, erlatibitatearen teoria orokorra. Bi teoriek fisikan berebiziko iraultza ekarri zuten, newtondar mekanika hautsi baitzuten; Einsteinek ordura arteko espazio eta denboraren kontzeptuak guztiz berritu zituen. 1921. urtean, Fisikako Nobel Saria jaso zuen, baina ez haren ekarpen nagusiagatik, teoria kuantikoa garatzeko ezinbestekoa izango zen efektu fotoelektrikoa esplikatzeagatik baizik.
Gaztaroa eta hezkuntza
Albert Einstein Ulm-en jaio zen, Alemaniar Inperio ko Württemberg-en, 1879ko martxoaren 14an. Bere gurasoak Hermann Einstein, saltzailea eta ingeniaria, eta Pauline Koch izan ziren. 1880an familia Munich era joan zen bizitzera, eta Einsteinen aitak eta bere osaba Jakobek Elektrotechnische Fabrik J. Einstein & Cie enpresa sortu zuten, korronte zuzen ean oinarritutako ekipamendu elektrikoak fabrikatzen zituena. Einsteindarrak Ashkenazi judu ez praktikanteak ziren, eta Albert bost urtetik aurrera Municheko oinarrizko eskola katolikora joan zen, hiru urtez. Zortzi urte zituela, Luitpold Gimnasiora (gaur egun Albert Einstein Gimnasioa izenarekin ezagutzen da), lehen eta bigarren hezkuntzako ikasketak burutu zituen, zazpi urte beranduago Alemaniar Inperioa utzi zuten arte.
1894an, Hermannen eta Jakoben enpresak Municheko hiria argiztapen elektrikoz hornitzeko lehiaketa galdu zuten, finantziazioa falta zitzaielako beren ekipamendua korronte zuzeneko (DC) estandarretik eraginkorragoa zen korronte alterno ra (AC) bihurtzeko. Lehia galtzeak Municheko fabrika saltzea behartu zuten. Negozio bila, Einstein familia Italiara joan zen bizitzera, lehenik Milan era eta hilabete batzuk geroago Pavia ra. Familia Paviara aldatu zenean Einsteinek 15 urte zituen,eta Munichen jarraitu zuen Luitpold Gimnasioan ikasketak bukatzeko. Aitak ingeniaritza elektrikoa ikastea nahi zuen, baina Einsteinek agintariekin talka egin zuen, eta eskolaren erregimen eta irakasteko metodoaren aurka egin zuen. Gerora idatzi zuen ikasteko espiritua eta pentsamendu sortzailea galdua zela, buruz ikastea behartzen zituztelako. 1894ko abenduaren amaieran, Italiara bidaiatu zuen familiarekin bat egiteko Pavian, ikastetxean mediku baten agiri bat erabilita uzten joateko. Italian egon zen bitartean, saiakera labur bat idatzi zuen "Ether eremuaren ikerketa eremu magnetikoan" izenburuarekin.
Einstein txikitatik beti nabarmendu zen matematikan eta fisikan, matematikako mailara ikaskideek baino askoz azkarrago iritsiz. Hamabi urteko Einsteinek uda bakar batean aljebra eta geometria euklidearra bere kasa ikasi zituen. Halaber, Einsteinek 12 urte zituela Pitagorasen teorema ren jatorrizko froga berez aurkitu zuen. Familiako tutorea zen Max Talmudek esan zuen:”12 urteko Einsteini geometria testuliburua eman ondoren, denbora gutxian liburu osoa landu zuen. Gero, goi-mailako matematiketara dedikatu zen ... Laster bere talentu matematikoa hain altua zenez, ezin nion jarraitu". Geometria eta aljebrarako zuen zaletasunak hamabi urte zituela sinetsita zegoen natura"egitura matematikoa "dela ulertu zitekeela. Einstein 12 urterekin hasi zen bere kasa kalkulua ikasten, eta 14 urte zituenean "kalkulu integral eta diferentzial ak" menderatu zituen.
13 urterekin, filosofia (eta musika) serioago interesatu zitzaionean, Einsteinek Kant eren Arrazoimen Hutsaren Kritika irakurri zuen, eta Kant bere filosofo gogokoena bihurtu zen, bere tutorea: "Garai hartan oraindik mutikoa zela, hamahiru urte baino ez zituen, Kanten lana garbia zen berarentzat, nahiz eta jende arruntarentzat ulertezina izan."
1895ean, 16 urte zituela, Einstein-ek Zürich-eko Suitzako Eskola Politekniko Federalerako (gero Eidgenössische Technische Hochschule, ETH) sarrera azterketak egin zituen. Ez zuen azterketaren zati orokorrean eskatutako estandarra lortu, baina fisika eta matematikako aparteko kalifikazioak lortu zituen. Eskola politeknikoko nagusiaren aholkua jarraituz, Argoviako (Suitza) kantonamenduko Aarau ikastetxera joan zen, eta 1895-1896 urteetan, bigarren hezkuntzako ikasketak burutu zituen. Jost Winteler irakaslearen familian hartu zuen ostatu, eta Marie bere alabaz maitemindu zen. Handik denbora batera, Alberten arreba Maja, Wintelerren Paul semearekin ezkondu zen. 1896ko urtarrilean, aitaren oniritziarekin Einsteinek Württemberg eko Alemaniako Erresumako herritartasuna utzi zuen, soldadutza ekiditeko. 1896ko irailean, Suitzako selektibitatea gainditu zuen batezbesteko nota onekin, fisikako eta matematikako irakasgaietan goieneko 6koa lortuz, 1 eta 6ko eskalan. 17 urterekin Züricheko politeknikoan matrikulatu zen, matematika eta fisika ikasteko lau urteko diplomaturan. Marie Winteler, urte bete zaharragoa zelarik, Suitzako Olsberg era joan zen bizitzera, irakasle postu batera.
Einsteinen emaztea izango zena, 20 urteko Mileva Marić serbia rra, urte hartan matrikulatu zen baita eskola politekniko berean. Matematika eta fisika diplomaturako emakume bakarra zen, sei ikasleen artean. Hurrengo urteetan, Einsteinen eta Marićen adiskidetasuna erromantizismora garatu zen, eta elkarrekin irakurtzen zituzten eskolaz kanpoko fisikaren inguruko gaiak. Hain zuzen, Einsteinek gero eta interes handiagoa hartzen zuenak. 1900ean, Einsteinek matematika eta fisikako azterketak gainditu zituen, eta diploma federala eman zioten. Esan izan da Marić Einsteinekin lankidetzan aritu zela 1905eko artikulu ospetsuetan, Annus Mirabilis eko artikuluak izenarekin ezagutzen direnak, baina gaia aztertu duten fisikako historialariek ez dute inolako frogarik aurkitzen ekarpen garrantzitsurik egin zuela esateko.
Ezkontzak eta seme-alabak
Einstein eta Mileva Marić-en arteko korrespondentzia goiztiarra aurkitu eta argitaratu zuten 1987an. Bikoteak "Lieserl" izeneko alaba bat izan zuen, 1902ko hasieran jaioa, Marić beer gurasoekin batera zegoen Novi Sad-en. Marić Suitzara ume barik itzuli zen, zeinen benetako izena eta patua ez dira ezagutzen. Einsteinen 1903ko iraileko gutunaren edukiak iradokitzen zuen neskatoa adopzioari utzi zuela, edo eskarlatina z haurtzaroan hil zela. Einstein eta Marić 1903ko urtarrilean ezkondu ziren. 1904ko maiatzean, Hans Albert semea izan zuten Berna n (Suitzan), eta bigarren semea Eduard Zürichen jaio zen 1910eko uztailean. Bikotea Berlinera joan zen 1914ko apirilean, baina Marić Zürichera itzuli zen beren semeekin, Einsteinen erakarpen erromantiko nagusia Elsa lehengusina zela jakin zuenean. 1919ko otsailean dibortziatu ziren, bost urtez bananduta bizi ondoren. Eduardek 20 urterekin depresioak izan zituen, eta eskizofrenia zuela diagnostikatu zioten. Amak zaindu zuen, eta asiloetan ere sartu zuten hainbat alditan. Azkenean, Marić hil ondoren betiko geratu zen asiloan.
Six Mile (Hego Carolina)
Six Mile Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Pickens konderrian kokatuta dago, Hego Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Albert Einstein
Ezkontzak eta seme-alabak
2015ean agerian jarri ziren eskutitzetan, Einsteinek Marie Winteler lehen maitasunari ezkontzaz eta beretzat zituen barne sentimenduaz idatzi zion. 1910ean honakoa idatzi zion, bere emaztea bigarren semearen haurdun zegoela: " Zurekin pentsatzen dut bihotzez maiteminduta minutu guztietan, eta zorigaiztokoa naiz soilik gizon bat egon daitekeen bezala". "Erratutako maitasuna" eta "galdutako bizitza" aipatzen zituen Marierekiko maitasuna kontutan hartuz.
Einstein Elsa Löwenthalekin ezkondu zen 1919an, 1912az geroztik harremana izan ondoren. Amaren aldetik lehen lehengusina zen, eta aitaren aldetik bigarren lehengusina. Estatu Batuetara emigratu zuten 1933an. Elsari bihotzeko eta giltzurruneko arazoak diagnostikatu zizkioten 1935ean, eta 1936ko abenduan zendu zen.
Adiskideak
Einsteinen lagun ezagunen artean honakoak zeuden: Michele Besso, Paul Ehrenfest, Marcel Grossmann, János Plesch, Daniel Q. Posin, Maurice Solovine eta Stephen Wise.
Patenteen bulegoa
1900. urtean graduatu ondoren, Einsteinek ia bi urte frustragarri eman zituen irakasle lanpostu baten bila. Suitza ko herritartasuna eskuratu zuen 1901eko otsailean, baina arrazoi medikoengatik ez zuten soldadutza ra deitu. Marcel Grossmannen aitaren laguntzarekin, Berna n lan bat ziurtatu zuen Jabetza Intelektual eko Bulego Federalean, patenteen bulegoan, aztertzaile laguntzaile bezala.
Einsteinek patente ezberdinen eskaerak ebaluatzen zituen, hala nola legarren sailkatzaile bat eta idazmakina elektromekanikoa. 1903an Suitzako Patenteen Bulegoko kargua iraunkorra bihurtu zen, nahiz promozionatu gabe egon, "makinen teknologia erabat menperatu" arte.