cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
OpenID
OpenID gure nortasun digitala gordetzea ahalbidetzen duen identifikazio digitaleko sistema deszentralizatua da. Sistema hau gaituta dagoen guneetan, gure nortasuna egiaztatzeko URL bat erabiliko da. Honek laguntzen du erabiltzaile-pasahitza eskatzen duten guneetan erosoago ibiltzea; ez da beharrezkoa uneoro erabiltzailea eta pasahitza sartzen ibiltzea.
Sarrera
Gure egunerokotasun digitalean online dauden makina bat baliabide teknologiko erabiltzen ditugu, izan posta elektroniko zerbitzuak, argazkiak online gordetzeko zerbitzuak, sare sozialak... eta online zerbitzu bakoitzean gure erabiltzaile-izena eta pasahitza erabilita profil bat sortu beharra dugu. Gune batzuek datu pertsonal batzuk eskatzen dituzte: jaiotze-data, sexua, nazionalitatea, telefono zenbakia... Jarraian, profil hori sortu ondoren, askotan guri buruzko xehetasunak kudeatzen ditugu: lagunak edo kontaktuak gehitzea, lehenetsitako hizkuntza aukeratzea, gure kokapen geografikoa ezartzea...
Lan hau bi edo hiru lekutan egin behar bada, ez da aparteko arazoa. Aldiz, aurreko adibideez gain beste hamaika foro, webgune eta zerbitzuetan izena eman behar izanez gero, "nekaldi digitala" deritzona sorraraz dezake. Eta gure datuak, benetakoak, Interneteko "doako" zerbitzuen enpresekin partekatzen baditugu, gure pribatutasunaren zati bat argitara ematen ari gara.
Oinarrian, OpenIDrentzako euskarria ematen duten online zerbitzuetara sarrera ematen duen gune deszentralizaturiko identifikazio sistema bat dela esan dezakegu. Modu xumeagoan adierazte aldera, OpenIDren bitartez erabiltzailearen nortasun bakarrarekin web zerbitzu anitzetara sarrera ematen duen teknologia da, eta horren bitartez, zerbitzu horietan guztietan ez daukagu erregistratzen ibili beharrik, beti ere zerbitzuek OpenID euskarria eskaintzen baldin badute.
Terminologia
OpenID erabiltzerakoan honako hitz hauek agertuko dira:
Nola erabiltzen da
Erabilpenak ez du aparteko misteriorik. Lehenik OpenID identifikazio zerbitzua eskaintzen duen edozein hornitzailerengana jo beharko dugu. OpenIDren webgune ofizialean dagoen zerrendakoren bat erabiltzea aholkatzen da, baina hauez gain beste hornitzaile pilo bat badago, ezin daiteke jakin, ordea, gure datuak nola kudeatuko dituzten.
Identitate irekiko, OpenIDko hornitzaileek eskaintzen diguten url helbidearekin, gure erabiltzaile-pasahitzarekin lortzen dugun sarrerako giltza lortzen ditu, edozein zerbitzutan sortu dugun kontuetan url horrek, gure OpenID horrek, sarrera emango digu.
OpenID euskarria ematen duen gune batera sartzeko, erabiltzaile-izen hori soilik erabiliko dugu. Behin sartutakoan, gure hornitzailearen webgunera birbidaliko gaitu, hartara APIan gure kontuaren sarrera baieztatu dezagun. Bertan, behin bakarrik sartzea edo sarrera guztiak kontuan hartzea nahi dugun esango diogu. Aurrerantzean, konfiantzazko bezala ezarri dugun gunean egingo ditugun sarreretan, erabiltzaile-izena eta pasahitza sartuko ditugu soilik eta zuzenean sartuko gara.
Ondorioak
Zoritxarrez oraindik nahikoa hedatu gabeko baliabidea da, baina tresna ahaltsua izanik, denborak aurrera egin ahala, agian indarra hartzen joango da. OpenIDren euskarria duten gure guneetara sarrera lortzea erabiltzaile-izen eta pasahitz bakarrarekin, zerbitzuan izena emateko pausuak saihestuz denbora aurrezteko aukera ona ematen du.
Gergy
Gergy Frantziako udalerria da, Saona eta Loira departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Gergy udalerrian erroldatutako biztanleak 2.478 ziren. Familiak 949 ziren, horien artean 206 pertsona bakarrekoak ziren (86 bakarrik bizi ziren gizonak eta 120 bakarrik bizi ziren emakumeak), 327 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 369 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 47 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 1.052 etxebizitza zeuden, 958 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 37 bigarren erresidentzia ziren eta 56 hutsik zeuden. 963 etxeak ziren eta 86 apartamentuak ziren. 958 etxebizitza nagusietatik 776 bere jabearen bizilekua ziren, 170 alokairuan okupaturik zeuden eta 12 doan lagata zeuden; 8 etxek gela bat zuten, 46 etxek bi zituzten, 102 etxek hiru zituzten, 274 etxek lau zituzten eta 529 etxek bost zituzten. 764 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 319 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 565 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.623 ziren, horien artean 1.216 aktiboak ziren eta 407 inaktiboak ziren. 1.216 pertsona aktiboetatik 1.119 lanean zeuden (587 gizon eta 532 emakume) eta 98 langabezian zeuden (50 gizon eta 48 emakume). 407 pertsona inaktiboetatik 159 erretiraturik zeuden, 137 ikasten zeuden eta 111 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Gergy udalerrian 983 unitate fiskal zeuden, 2.613 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.581 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 99 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 10 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 20 eraikuntza enpresak ziren, 15 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 11 zerbitzu enpresak ziren, 14 administrazio publikoko enpresak ziren eta 8 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 30 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 banku bulegoak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 6 igeltseroak, 3 margolariak, 3 zurginak, 2 iturginak, 3 argiketariak, 5 ile apaindegiak eta 2 jatetxeak.
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 1 elektrotresna denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Gergy udalerrian 31 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.888 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Pofi
Mugakideak
Pofik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Amphilius mamonekenensis
Amphilius mamonekenensis Amphilius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Amphiliidae familian.
Karabakh Garaiko Lehen Gerra
Karabakh Garaiko kehen gerra Sobietar Batasuna desagertzearekin piztu zen gerra izan zen. 1994tik de facto herrialde independentea izan da Karabakh Garaia, Armeniak babestuta Azerbaijan militarki garaitu ondotik. Hala ere, 2020ko Bigarren Gerrak armeniarrek lehenbizikoan irabazitako lurralde asko berriz Azerbaijanen esku utzi zituen.
1924-1988: gerra aurreko garaia
Sobietarrek 1924an Azerbaijango Errepublikaren eremupean lotu zuten Karabakh, eskualde autonomo gisa. Garai horretan, sobietarren datuen arabera, eskualdeko 131.500 biztanleetatik %94 ziren armeniarrak. Azerbaijango Errepublikaren menpe, kopuru horrek behera egin zuen: 1979an %76 ziren jatorri horretakoak. Bakuren agindupean, armeniarrek haien hizkuntza eta kulturaren bazterketa salatu zuten. Nahiz eta, oro har, Azerbaijango beste eskualdeetako herritarrek baino bizi-kalitate hobea izan, ez ziren Armeniako Errepublikaren parera iristen. Azerbaijandarrei leporatu zizkieten haien kultura eta gizarte arazoak, eta askok azerbaijanera ikasteari uko egin eta errusiera hartu zuten bigarren hizkuntzatzat. 1960ko hamarkadaren hasieran hainbat liskar izan ziren bi etnien artean, eta Karabakh Armeniako Errepublikan sartzeko eskatu zioten ofizialki Moskuri.
1988-1994: gerra
Gatazka baretze aldera, Moskuk autonomia handiagoa eskaini zion Karabakh eskualdeari, baina horrek ez zituen aldeak asebete. 1989ko azaroan, aldeak adiskidetu ezin zirela ikusita, SEBSek autonomia eskumenak kendu zizkion eskualdeari, eta Bakuren aginte zuzenpean utzi zuen. Armeniarren erantzuna luze gabe iritsi zen: Karabakheko Biltzar Nazionalak eta Armeniako Sobiet Gorenak aldarrikatu zuten eskualdea eta Armenia bat zirela.
1991ko abenduko erreferendumean estatu independente bat sortzea adostu zuten Karabakhen, eta nazioartean aitortza eskatu zuten, nahiz eta aitortza hori ez iritsi. Independentzia aldarrikapenarekin batera etorri zen gerra. Azerbaijango armada kanporatu zuten eskualdetik, Armeniako soldaduen laguntzarekin. Berez, Karabakhek eta Armeniak ez zuten muga partekatzen, Azerbaijanen lurraldea baitzegoen tartean. Eremu hori ere hartu zuten armeniarrek, segurtasun neurri gisa, Bakuren erasoengatik babesteko eta Karabakh Armeniarekin lotzeko. Karabakhetik mendebaleragoko lur eremuak ere Armeniako armadaren esku zeuden.
Azerbaijanek salatu zuen haren lurraldearen %20 inguru hartu zuela Armeniako armadak. Borroketan 30.000 lagun inguru hil zituzten, eta beste milioi bat lagunek etxeak utzi behar izan zituzten. Gatazka piztu zenetik iheslariak ezin izan zuten etxera itzuli. Errusiak bultzatuta, 1994an su-etena adostu zuten.
1994-2020 urteen bitartean hau izan zen de facto-ko lurralde kontrola Armenia eta Azerbaijan artean: Mapa honetako alderdi berdeak Artsakh Errepubklikak kontrolatzen zituen, Armeniako armada eta estatuari hertsiki lotuak.
Gatazkako partaideen nazioarteko babesak
Armeniarren eta azerbaijandarren arteko gatazka izan arren, batzuen zein besteen aliatuek eragin handia izan zuten auzian. Turkia eta Errusia ziren eskualdeko bi herrialde boteretsuenak, eta euren interesen arabera lerratu ziren gatazkan.
Ankarak Azerbaijanen alde egin zuen, hark Armeniari ezarritako blokeoa eraginkorra eginez. Ankara eta Erevan etsaituta zeuden, eta partekatzen duten muga itxirik zeukaten. Besteak beste, Ankarak ez zuen onartzen Otomandar Inperioaren armeniarren genozidioa. Bestalde, Errusiak ez zuen Kaukason Ankararen eragina puzterik nahi, eta Erevanen alde egin zuen eragin horren aurka egiteko, auzia baketze aldera nazioarteko bitartekaritza taldean aritu arren. Gasez hornitu zuen Armenia Bakuren blokeoari aurre egin ziezaion. Horretaz gain, handia zen armeniarren diaspora. Horietako asko AEBetara emigratu zuten, eta, herrialdera dirua bidali ez ezik, Etxe Zuriak Erevanen aldeko jarrera har zezan presioa egin zezaketen.
Baketik, bigarren gerrara
2006. urtean beste erreferendum bat egin zuten Karabakhen, eta alde handiz onartu zuten konstituzioa. Azerbaijanek salatu zuen, baina, nazioarteko legeen arabera ez zuela zilegitasunik. Bi herrialdeen arteko harremanak ugaritu egin ziren azken urteetan; bi estatuburuak bildu ziren, eta auzia elkarrizketa bidez eta nazioarteko legeak errespetatuz konpontzea adostu zuten. Erevanek ondo iritzi zion Karabakh inguruan hartutako lurraldea itzultzeari, Bakuren partetik ez erasotzeko konpromisoa lortuko balu. Halere, mugaldean ohikoak izan ohi ziren bi armaden arteko borrokak.
2020an Azerbaijan ekonomiko indartu batek bigarren gerrari ekin zion, eta irabazi egin zuen hori, hala ere Artsakh errepublika guztiz menderatu ez arren.
NGC 5753
NGC 5753 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. Lawrence Parsons, 4th Earl of Rosseek aurkitu zuen n.
Sterling (Illinois)
Sterling  Illinoiseko hiri bat da. Whiteside konderrian kokatua dago. 2010ean 15,370 biztanle zituen, 14.79 kilometro koadrotan banatuta.
Pen-y-fai (Bridgend)
Pen-y-fai, Galesko udalerri bat da, Bridgend konderrian. Bridgend hauteskunde barrutian dago.
Patxi Freytez
Patxi Freytez Pérez (Iruñea, 1967ko urtarrilaren 10a) aktorea da.
Iruñean jaio eta Logroñon hazi zen. Madrilen egin zituen ikasketak, eta han lan egin du. Informazio Zientzietan lizentziatu ostean, antzezle lanetan murgildu zen buru-belarri. Aktore jarduna antzerkigintzan hasi zuen. Taularen gainean antzeztu dituen lan aipagarrienak Esperando a Godot eta La mujer de negro dira.
Ellas son así (1998), Espainiako Tele 5 kateko telesailean, egin zen ezaguna. Antena 3 kateko El comisario telesailean ere parte hartu zuen. Zinemari dagokionez, Isabel Coixeten A los que aman (1998), Chema de la Peñaren Shacky Carmine (1999), Pedro Almodóvarren Todo sobre mi madre (1999), Carlos Sauraren Tú qué harías por amor (1999) eta Julio Medemen Lucía y el sexo (2000) filmetan parte hartu du. Hainbat arlotan lan egin badu ere, antzerkigintza da berak gogokoena duena.
Paulownia (generoa)
Paulownia Paulowniaceae familiako genero bat da, zuhaitz apaingarriez osatua.
Ezaugarriak
15 m inguru luze izan daitezke. Adajea zabala izaten dute, zabalak eta handiak hostoak ere, egituraz bihotz-itxurakoak eta kolorez berdeak. Lorea, berriz, zurixka edo more argia izan dezakete, kuku-prakaren antzekoa eta mordoan antolatua.
Antidoto
Antidoto edo kontrapozoia toxina edo pozoi bati aurka egiten dion substantzia da.
Toxina batzuen aurkako antidotoak txertoen moduan ekoiztu dira. Animali bati toxinaren dosi txiki bat injektatzen zaio eta horren ondorioz animaliak toxina horren aurka sortu dituen antigorputzak hartzen dira bere odoletik. Kontrapozoi mota hau suge, armiarma eta beste animalia pozointsu batzuek ekoizten duten pozoiari aurre egiteko erabilgarria da. Animali batzuen hozkada edo ziztadetarako ez dago antidoto egokirik eta heriotza sor dezakete. Beste kasu batzuetan, shock anafilaktikoa induzitzen duen erreakzio alergiko bat ager daiteke, heriotza sor dezakeena. Kasu honetan, ez dago antidotorik ez delako pozoinketa arrunt bat, baina shock anafilaktikoa tratatua izan daiteke.
Intoxikazio baten tratamendua:
Simone Martini
Simone Martini (Siena, c. 1284 - Avignon, 1344) italiar margolaria izan zen, XIV. mendeko Sienako eskolako kide aipagarrienetakoa.
Duccioren ikasle izan zen. 1319an Pisara joan zen eta 1340an Avignonera. Han Petrarka ezagutu, eta eskola bat sortu zuen beste margolari talde batekin. Irudi gotikoak margotu zituen, kolore biziz eginak. Lanik azpimarragarrienak dira Maestà, Ama Birjina koroatua (1315), San Luis Tolosakoa Roberto Anjoukoa koroatzen (1317) eta Jesus tenplutik itzultzen (1342).
Bizitza
Duccioren ikaslerik ospetsuena izan zen. Ezagutzen den bere lehen lana 1315ean egindako fresko bat da: Maestà, Ama Birjina koroatua (1315, Sienako Jauregi Publikoko Batzar Aretoa), eta Martinik berak berriztatu zuen 1321ean.
Giovanni Pisanok Sienako katedralerako egin zituen eskulturek, agi danean, eragin handia izan zuten Martiniren obran, eta Avignonera joaterako oso ongi ezagutzen zituen frantses gotikoko lan eder asko, esmalte, miniatura eta bolizko lanen bitartez. Batez ere, marra erabili zuen adierazpide nagusi gisa, eta guztiz modu finean interpretatu zituen hala gai sakratuak nola profanoak.
1317an hasi zen harremanetan anjoutarrekin, eta handik aurrera margotu zituen bi obra ospetsu: San Luis Tolosakoa Roberto Anjoukoa koroatzen (Capodimonteko museoa, Napoli) eta San Martinen bizitzako pasarteak, anjoutarren aldekoa zen Gentile di Montefiori kardinalaren eskariz, Asisko San Frantziskoren beheko basilikako freskoa. Zaldun santuaren bizitza pintatzeak bide eman zion Martiniri kontakizun sakratu hura elementu profano ugariz aberasteko.
1319tik 1325era bitartekoak dira Orvietoko katedralerako egindako poliptiko batzuk eta Agostino Novello dohatsuaren bizitzako pasarteak (Pinacoteca nazionale, Siena). 1333koa da, berriz, Deikundea izenekoa, Sienako katedraleko aldarerako egina, baina gaur Florentziako Uffizi Galerian dagoena. 1340an, Avignonera joan zen, Benedikto XII.a aita santuaren gorteko pintore gisa, eta han Petrarkaren lagun egin zen.
Azken garaikoak dira Aita Santuen Jauregiko fresko batzuk (gaur oso hondatuak), mundu osoko museotan barreiaturik dagoen Orsini poliptikoa, eta Liverpooleko Walker Art Galleryn dagoen Jesus tenplutik itzultzen. Aipagarria da, bestalde, Gurutziltzatzea (1350 aldean, Museo civico Amedeo Lia, La Spezia).
Delma impar
Delma impar Delma generoko animalia da. Narrastien barruko Pygopodidae familian sailkatuta dago.
Eneko Landaburu (argipena)
Eneko Landaburu izenak pertsonaia zenbaiti egiten dio erreferentzia:
Starr School (Montana)
Starr School Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Glacier konderrian dago, Montana estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Txetxenerazko Wikipedia
Txetxenierazko Wikipedia (Нохчийн Википеди) Wikipediaren txetxenerazko edizioa da. 2009ko urriaren hasieran 396 artikulu zituen eta Wikipedien zerrendan 204.a zen.
Margolaria (filma)
Margolaria 2018ko Oier Aranzabal euskal zinema zuzendariaren film dokumentala da.
Ekoiztetxea Maluta Films da.
Sinopsia
Mikel Urdangarin musikariaren eta Alain Urrutiaren arteko harremana du ardatz filmak. Urrutiak margolan bat oparituko dio Urdangarini, baina baldintza bat jarriko dio: musikariak Londresera joan beharko du lanaren bila. Bidaia aitzakia harturik, bere lanaren emaitzaz bizitzearen alde apustu egiten duen artista baten egunerokoan barrenduko gara.
Ahalduntze
Ahalduntzea pertsonengan eta komunitateengan autonomia eta autodeterminazioa areagotzea xede duten neurriak dira, eurek euren interesak era aske eta arduratsu batean ordezkatzea ahalbidetzeko. Antonio Gramsci intelektual marxistaren eta Michel Foucault postmodernistaren pentsamenduan du jatorria kontzeptuak, besteak beste.
Gramsciren ustez, Estatuak bi modutan menderatzen ditu herritarrak, indarrez eta adostasunez, eta azken hori da menderatzeko funtsezko tresna. Ondorioz, boterean dagoen talde hegemonikoak sozialki onartzen diren adostasunak eraikitzen ditu, haien kontrola errazteko. Foucaultek ideia hori garatzen du boterearen alderdi erabakigarri bat egiak eraikitzea dela adieraztean, eta hori diskurtsoen bidez lortzen da. Horrela, Foucaultentzat, gizakia botereak sortzen duen egiaren menpe jartzen da, eta hori ezin da egikaritu egiaren ekoizpenarekin bakarrik.
Pontycymer
, Galesko udalerri bat da, Bridgend konderrian. Bridgend udalerritik 11 kilometro iparraldera dago.
2011ko erroldaren arabera 2.499 biztanle zituen.
Amphilius natalensis
Amphilius natalensis Amphilius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Amphiliidae familian.
Mendaurreko mendilerroa
Mendaurreko mendilerroa Nafarroako ipar-mendebaldean dagoen mendilerroa da. Malerreka eta Bortziriak eskualdeen artean hedatzen da. 1.000 metro inguruko tontorrek osatzen dute.
Mendiak
Hauek dira mendilerroaren hiru tontor altuenak:
Zeres (mitologia)
Zeres (Cerēs), erromatar mitologian, ugalkortasunaren, nekazaritzaren, zerealen eta amatasun erlazioen jainkosa izan zen. Saturnoren alaba, Jupiterren arreba eta Proserpinaren ama zen. Greziako Demeterren erromatar ordaina da. Aventinoko Hirutasuneko plebeioen jainko zentrala zen, eta Proserpina bere alabarekin batera jartzen zen. Apirilean zazpi eguneko Zerealia festibala ospatzen zen bere ohorez, Ludi Cerialis izeneko jokoak barne. Maiatzean ospatzen zen Ambarvalia festibalean egiten zen lustratio erritualean ere gurtzen zen, uzta-garaian eta ezkontza zein hiletatan.
Zeres Dii Consentes jainkoen zerrendan agertzen den nekazaritza jainkosetako bat da. Erromatarrek ikusten zuten Antzinako Greziako Demeterren parekoa zela, eta bere mitologia Demeterren berrirakurketa zen.
Mitoa
Zeres Saturno eta Opsen alaba zen, Proserpinaren ama eta Juno, Vesta, Neptuno, Pluton eta Jupiterren arreba-ahizpa. Zeresek gizakiei lurra lantzen, ereiten, garia jasotzen eta ogia egiten irakatsi zien. Horregatik nekazaritzaren jainkosa izendatu zuten.
Jupiter anaia, haren edertasunez liluratuta, Proserpina (Persefone mitologia greziarrean) sorrarazi zuen. Neptuno ere berarekin maitemindu zen eta haregandik ihes egiteko Zeres behorra bihurtu zen. Jainkoa kontutatuta eta zaldi bihurtu zen; horrela Zeres Arion zaldiaren ama izan zen.
Zeres, bestetik, Ennako (Sizilia) zaindaria zen. Kondairaren arabera Jupiterri Sizilia zeruetan jartzea eskatu zion. Ugartea triangelu itxura du eta zeruan Jupiterrek Triangulum konstelazioa kokatu zuen; konstelazio horren izen zahar bat «Sizilia» izan zen.
Bere nekazaritza lanetan Zeresek laguntzaile gisa hamabi jainko txiki zituen: Vervactor, lurgorritzen duena; Reparator, lurra prestazen duena; Imporcitor, goldatzen duena; Insitor, ereiten duena; Obarator, gaineko goldatzen duena; Occator, areatzen duena; Sarritor, gari jorra egiten duena; Subruncinator, argitzen duena; Messor, uzta jasotzen duena; Conuector, jasotakoa garraiatzen duena; Conditor, biltegian jartzen duena; eta Promitor, banatzen duena.
Irudikapenak
Zeres emakume eder gisa irudikatzen da, garaia, azal koloretsukoa, begirada adoregabekoa eta ilehoria. Ilea orraztu gabe lepoen gainetik behera doakio. Hori koloreko zapia darama, gariak duen kolorearen sinbolo gisa.
Haren ikurrak galburu koroa eta oso altua den diadema dira. Beste batzuetan galburu edo mitxoletekin egindako girlandazko koroa darama, ugalkortasunaren sinbolo gisa. Bular oparoak ditu eta eskuineko eskuan galburuen sorta bat darama; ezkerrean, aldiz, piztutako lastargia. Haren tunika oinetaraino heltzen da. Askotan atzera botatako mantelina darama. Bestetan zetroa edo igitaia ematen diote. Haren bularrei itsatsita bi haurrek ugaritasunaren adarra daramatenean, Zeres gizakiaren inudea dela adierazten da.
3485 Barucci
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1983 NU izena zeraman. Ondoren Maria Antonella Barucci omentzeko izena eman zitzaion.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 13.1 da.
NGC 5754
NGC 5754 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Steward (Illinois)
Steward  Illinoiseko herri bat da. Lee konderrian kokatua dago. 2010ean 256 biztanle zituen, 0.53 kilometro koadrotan banatuta.
Samoerazko Wikipedia
Samoerazko Wikipedia Wikipediaren samoerazko edizioa da. 2009ko urriaren hasieran 389 artikulu zituen eta Wikipedien zerrendan 205.a zen.
Basurtotarren etxea
Basurtotarren etxea Gipuzkoako Getaria udalerrian zegoen etxe bat zen. Getariako Alde Zaharran zegoen, gaur egun Kale Nagusiaren 22. zenbakiko solairuan zegoen. Campostarren Segura izeneko etxearen alboan zegoen.
Pontecorvo
Mugakideak
Pontecorvok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Basurtotarren etxea
Orube honetan XVI. mendearen hasieran arrantzaren garapen kapitalista bultzarazi zuen Basurtoarren etxea zegoen. Eskabetxe eta almadrabak erosiz, eta gazitze-industrian eta 1580 ezkeroztik eskabetxe industrian inbertituz Getariako merkatari eta armadore nagusienetakoak bilakatu ziren. Garai hartan familiako zenbait senide Itsas Armada Garaiezinan (1588) hil ziren.
XVII. mendearen hasiera Juan Ortiz de Basurtok Indietako Itsasbiderako galeoien eta baleontzi handien eraikuntzan inbertitu zuen. Bere seme Juan eta hiloba Cristobal Ortiz de Basurtok haren jarduera eta negozioetan jarraitu zutn, bien artean Ternuarako espedizioak ere antolatu zituztelarik.
Roland (Arkansas)
Roland Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Pulaski konderrian dago, Arkansas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Filipe I.a Gaztelakoa
Filipe I.a Habsburgokoa (Brujas, Flandria, 1478ko uztailaren 22 - Burgos, Gaztela, 1506ko irailaren 25), ezizenez Filipe Ederra, Maximiliano I.a Germaniako enperadorearen eta Maria Borgoinakoaren semea zen. Amarengandik Borgoinar Herbehereak jaso zituen eta, Errege-erregina Katolikoen alaba Joanarekin ezkontzean, Gaztela eta Leongo errege bilakatu zen. Ezkontza Maximiliano I.ak eta Errege-erregina Katolikek hitzartua izan zen.
Gaur egungo Espainiaren lurraldeetan Habsburgoen etxea ezarri zuen. Filipe Ederra deitura Frantziako errege Luis XII.ak eman zion 1501ean. Izan ere, Filipe eta Joana koroatuak izateko asmoz Gaztelarantz zihoazela, Bloisen geratu ziren eta, bertan erregeak ongietorria eman zienean, zera esan omen zuen: Hona hemen printze eder bat.
Bizitza
Belgika eta Herbeheretan subirano famatu eta maitatuat izan zen, bere lurralde ezberdinen interesak jokatzen trebea. Historiara pasatu da Filipe Ederra izenarekin. Izan ere, Maximiliano I.a eta Borgoinako Mariaren semeak oso aurpegi polita omen zeukan. Bere zaletasun handiena abentura amoretsuak ziren, eta amorante ugari eduki zituen Borgoinako gortean. Bere aitak, politika kontuengatik, Joana I.aren eta bere semearen arteko ezkontza itundu zuen. Ezkontza Lillen ospatu zen, 1496ko abuztuaren 21ean.
Errege-erregina katolikoen infante zaharrenak hil zirenez (Joan (1497), Elisabet (1498) eta haren seme Miguel (1500)), Joana, Filiperen emazteak, jaso beharko zuen Gaztela eta Aragoiko oinordetza.
1504ko azaroaren 26an hil zen Elisabet I.a erregina eta Gaztelako ondorengotzaren arazoa sortu zen. Fernando, Joanaren aitak, Elisabeten azken nahiak betetzearren, Gaztelako erregina izendatu zuen, baina berak ere boterean parte hartzeko asmoz. Filipek, ordea, emaztearen oinordetzaren gaineko eskubideak zituela uste zuen eta Filipe eta Joanaren gobernua hitzartu zuen Salamankako itunean (1505). Senar-emazteak penintsulara iristean, egoera aldatu egin zen, Fernando Katolikoa Aragoira erretiratu eta Filipe Ederra Gaztelako errege izendatu baitzuten, Filipe I.a izena hartuz.
Bitartean, bere senarrak gorteko emakumeekin egiten zizkion desleialtasunak zirela eta, Joana erotuz joan zela suposatzen da. Izan ere, bere senarraz guztiz maiteminduta zegoen, baina ezin daiteke esan Filipek sentimendu bera zuenik. Nahiz eta Valladoliden elkartutako gorteek Joana erreginaren gobernatzeko gaitasun eza ez aitortu, praktikan, Filipek erabili zuen botere guztia, emaztea kontuan hartu gabe.
Filipe bat-batean hil zen Cordoneko etxean (Burgosen), eta pozoitu zutelako zurrumurrua hedatu zen. Garaiko kronikagileek diotenez, pilota partidu bat jokatu zuen Burgosen eta, bukatzean, izerditan oraindik, ur hotz ugari edan zuen. Horren ondorioz, sukar bortitzeko gaixotasunak harrapatu eta, egun batzuk geroago, hil zen. Gaur egungo ikertzaileek, ordea, izurriak hil zuela uste dute. Dena dela, erregearen heriotzak Joana erreginaren balizko eromena larritu egin zuen.
Filiperen heriotzaren ostean, Fernandok, bere alabaren nahaste egoeraz baliaturik, Tordesillasko jauregian (Valladoliden) giltzapetu zuen, eta hil arte ez zen handik atera. Horrela, hasierako gogoari jarraituz, Gaztelako erreinuaren erregeorde bilakatu zen. Joanaren seme Karlosek oinordetza handia jaso zuen, bere lau aitona-amonen erresumak, inoiz izan den enperadore garrantzitsuenetako bat bihurtu zuena.
Ondorengotza
Joanarekin izan zuen ezkontzatik sei haur jaio ziren:
Delma labialis
Delma labialis Delma generoko animalia da. Narrastien barruko Pygopodidae familian sailkatuta dago.
NGC 5755
NGC 5755 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. Lawrence Parsons, 4th Earl of Rosseek aurkitu zuen n.
West Cork
West Cork edota Mendebaldeko Cork (irlanderaz Iarthar Chorcaí) Irlandako hego-mendebaldean dagoen Cork konderriko hego-mendebaldeko muturraren zatia edo berezko eskualdea da. Hots, Irlandan hegoaldeena dagoen lurraldea da.
Mars Pathfinder
Mars Pathfinder, NASAk Martera bidali zuen lehengo rover-a da.Vikingen ondoren Marten egon den misiorik garrantzitsuena da. 1996ko abenduaren 4an aireratu zen Delta suziri batean eta 1997ko Uztailaren 4an lurreratu zen 7 hilabete geroago, Ares Vallisen, Marteko Chryse Planitia eskualdean. Espazio-ontzi honetako lurreratze-moduluak, Sojourner Rover deitutako lur orotako ibilgailua askatu zuen, planeta honen lurrazalaren argazkiak atera zitzan.
West Cork
Usadioz baserritar eta arrantzale giroko eskualdea izan arren, gaur egun turismo lekua da, berezko izaera edo nortasun sendoa duen eskualdea da, Cork konderriko iparralde, ekialde eta Cork hiria baino askoz ere gutxiago populatutako eskualdea baita.
Mars Pathfinder
Mars Pathfinder misioak, hango atmosfera, klima, geologia eta arroka eta lurrazalaren osagaiak aztertzeko tresnak zeramatzan.
Misioaren operazioa
Mars pathfinder-ek misio ezberdinak egin zituen Marten hiru instrumentu zientifikoren bitartez: Instrumentu hauek guztiak ikerketa geologikoak ,geokimikoak, Marteko propietate magnetikoak, atmosfera errotazional eta orbitalak ikertzeko dira.
West Cork
Irlanda osoan eskualde honek beti, eta batez ere Irlandako Errepublika sortu aurretik, errebelde edo muturreko errepublikanismoaren gotorlekua izatearen ospea izan du. Berez, uharte osoan Dublin hiriburutik urrutien dagoen eskualdea ere bada, hortaz urruntasun horrek bidelapureta legearengandik ihesi zihoazenen bizileku ere bilakatu zuen.
Eskualde hau bera osatzen duten urruneko penintsula basatien edertasunarengatik ezaguna da: Beara penintsula, Sheep's Head edota Mizen Head, bai eta bertan kokatuta dauden udalerri politengatik ere: Clonakilty, Kinsale eta Rosscarbery.
Eskualde honetara bertaratzeko Cork hiritik atera eta "The West" edo "West Cork" seinaleak jarraitzea besterik ez dago, ondoren Bandon udalerrira ailegatu arte, hau Irlanda osoan usadioz Gateway to West Cork edo Mendebaldeko Corkeko Ataria ezizenez ezagutua da. Bestalde, Carrigaline edota Macroom udalerriak ere eskualde hau ezagutzeko abiapuntu bikainak dira.
Bestalde, bai geografikoki muturreko lurraldea denez, nahiz usadioz, eskualde hau Irlandar Independentzia Gerran zehar irlandar errepublikanismo irmoki sustraitua zegoen, Irlandako Gerra Zibilan ere Itun anglo-irlandarraren aurkarien gotorleku izan zen. Michael Collins bera eskualde honetakoa zen, Clonakilty inguruko baserri batean jaio baitzen, baina Itun anglo-irlandarraren aldekoa zenez, eta eskualde hartako gehiengoa, behintzat garai hartan, aurka azaldu zenez, berak eskualde hura baketzeko eginiriko bidai batean zehar Béal na mBláth izeneko pasabidean tiroz hil zuten.
Eskualde honetan Gaeltacht edo irlandera hiztunen eremu txiki bat ere badago (Kerry konderriaren mugan dauden hainbat udalerri eta herrixka): Ballyvourney, Ballingeary, Coolea eta Kilnamartyra, nahiz Cape Clear uhartea).
Toyota Corolla
Toyota Corolla 1966an Toyotak sortutako automobila da. Hasiera hasieratik ospea izan eta 1997an munduan inoiz gehien saldutako kotxe bilakatu zen, Volkswagen Beetle gaindituz.
Izena latinezko corolla (koroa txikia) hitzetik dator, Toyotak bere modeloak izendatzeko koroa hitza gogoko duelako.
Corollak Japonian, Brasilen (Indaiatuba, São Paulo), Kanadan (Cambridge), Txinan (Tianjin), Indian (Bangalore), Indonesian, Malaysian, Pakistanen, Filipinetan, Hegoafrikan (Durban), Taiwanen, Thailandian, Turkian eta Venezuelaz egiten dituzte. Lehen Australian (Victoria), Erresuma Batuetan (Derbyshire) eta Estatu Batuetan (Fremont) ere egiten zituzten.
De Pinte
De Pinte (neerlanderaz, ahoskatua), Belgikako Ekialdeko Flandriako probintzian dagoen udalerria da. 1868 udalerri independente bilakatu bitarte, Nazareth udalerriaren zati bat izan zen. Udalerriak De Pinte bera eta Zevergem hartzen ditu bere barnean. 2006ko urtarrilaren 1ean, De Pintek 10.235 biztanle zituen. 17.98km² ko azalera du, eta beraz, populazio dentsitatea 569 biztanle/km² da.
Stewardson (Illinois)
Stewardson  Illinoiseko herri bat da. Shelby konderrian kokatua dago. 2010ean 734 biztanle zituen, 1.55 kilometro koadrotan banatuta.
Daniel Plaza
Daniel Plaza Montero (Bartzelona, 1966ko uztailaren 3a) Kataluniako atleta ohia da. Ibilketan espezializatua dago. Besteak beste, Espainiako txapeldun izan zen 1986an 20 km-ko ibilketan; Europako Txapelketan 1990ean eta Mediterraneoko Jokoetan 1991n, zilarrezko domina eskuratu zuen. 1992an, Atletismoko Katalan Federazioak urteko atleta hoberena izendatu zuen. Urte berean, Bartzelonako Olinpiar Jokoetan, urrezko domina lortu zuen. Atlantako Olinpiar Jokoetan, hamaikagarren geratu zen 20 km-ko ibilketan.
Kaxmirerazko Wikipedia
Kaxmirerazko Wikipedia Wikipediaren kaxmirerazko edizioa da. 2009ko urriaren hasieran 380 artikulu zituen eta Wikipedien zerrendan 206.a zen.
Lorratz (argipena)
Lorratz hitzak higitzen den zerbaitek (auto bat, esaterako) bere atzetik uzten duen arrastoa adierazten du. Erabilera zenbait ditu:
Hannon II.a Kartagokoa
Hannon II.a Kartagokoa, errege K.a. 480-440 urteen artean, ez da batez ere gogoratzen bere gerra eta espantsionismoaren merezimenduengatik, orokorrean oso eskasak, baizik eta feniziarren lehengo koloniari prestigio ekonomikoa emateagatik. Bere erregealdiak, Kartagoko historian luzeen bizi izan zenak, botere kartagotarraren behin betiko kontsagrazioa ekarri zuen.
Delma mitella
Delma mitella Delma generoko animalia da. Narrastien barruko Pygopodidae familian sailkatuta dago.
Italia Nostra
Italia Nostra ondare kultural eta naturala babesteko italiako elkarte bat da. Erroman 1955ean jaio eta 1958 dekretu presidentzial bidez errekonozitua, Italiako ingurumen elkarte zaharrenetarikoa da. Liegi Etorbidea, 33an du egoitza, erromako Parioli auzoan.
Italia Nostra kanpaina sektorial baterako sortua izan zen eta lurraldetasun aldetik mugatua Erroma erdiko etxebizitza baten eraispenaren aurka, baina segituan italiar lurralde guztira zabaldu zituen bere ekintzak “ondare kultural eta naturala babes ezazu” lelopean.
3486 Fulchignoni
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1984 CR izena zeraman. Ondoren Fulchignoni omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3486 Fulchignoni asteroidearen orbitak batezbeste 2,408 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,175 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,641 distantziara. Eszentrikotasuna 0,097 da, eta makurdura orbitala 6,31ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 13.1 da.
Bizi-funtzioak
Bizi-funtzioak, biologian, espezieak egin behar dituen hiru prozesu edo funtzioak dira: nutrizioa (arnasketa barne), interakzioa (harremana), ugalketa sexuala eta asexuala.
Amphilius nigricaudatus
Amphilius nigricaudatus Amphilius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Amphiliidae familian.
1983ko Bost Nazioen Txapelketa
1983ko Bost Nazioen Txapelketa Errugbi txapelketa honen berrogeita hamalaugarren ekitaldia izan zen (guztira 89.a). 1983ko urtarrilaren 15ean hasi eta martxoaren 19an bukatu zen. Frantziak eta Irlandak garaipen partekatua eskuratu zuten.
Patrick Estève frantziarrak entsegu bana lortu zuen jokaturiko bost partidatan. 1925eko ekitalditik lehenengo aldia zen hori gertatzen zena.
Puntuazio sistema
Entseguak lau puntu balio zituen eta gauzatzeak bi puntu gehigarri ematen zituen. Dropak eta zigor kolpeak hiruna puntu balio zituzten.
Txapelketako sailkapenari dagokionez irabazitako partidak bi puntu balio zituen, berdindutakoak bat eta galdutakoak zero.
Palmaresa
1983 arteko bakarkako garaipenak. (*) 1889ko garaipena kontuan hartuta
Bertzea (film laburra)
Bertzea 2001 urtean Safy Nebbouk eginiko film laburra da.
Sinopsia
Agure batek gaua eta hotzaren kontra egingo du mendian galdutako ardi bat aurkitzeko.
Posta Fibreno
Posta Fibreno Italiako udalerri bat da. Frosinoneko probintzian kokatuta dago, Lazio eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Posta Fibrenok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Eyre (ibaia)
Eyre akitaniar hidronimo arrunta da (adibidez, Eyres-Moncube udalerriaren izenean agertzen dena) eta L' artikulu erromanikoaren aglutinazioa besterik ez da.
Zeharkatutako udalerriak
Luxey, Sore, Argelouse, Belhade, Moustey
Sabres, Commensacq, Trensacq, Pissos, Moustey
Moustey, Saugnacq-et-Muret, Belin-Béliet, Salles, Mios, Le Teich, Biganos
Pasquier Quesnel
Pasquier Quesnel (Paris, 1634ko uztailaren 14a - Amsterdam, 1719ko abenduaren 2a) frantses teologo jansenista izan zen. Jansenismoaren jarraitzaile aipagarrienetakoa izan zen, eta mugimendu haren bultzatzaile nagusia, Arnauld hil ondoren. Doktore izan zen Sorbonan. Paristik Belgikara ihes egin behar izan zuen, eta, gero, Holandara. Quesnelen lan nagusia Le Nouveau Testament en français, avec des réflexions morales sur chaque verset (1671) da. Testu hori zela eta piztu ziren jesuiten eta jansenisten artean eztabaida gogorrenak.
Garnet (Kalifornia)
Garnet Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Riverside konderrian dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Carex paniculata
Carex paniculata ihiaren antzeko belar landarea da, ezpata-belarren generoan dagoena. Europa gehienetan, ipar-mendebaldeko Asian eta Ipar Amerikan bizi da.
Prometeo
Prometeo greziar mitologian, titan bat zen, Japeto eta Klimene edo Asiaren semea. Eskilok, baina, Gea edo Temisen semea zela adierazten du. Bere anaiak, Menezio, Atlas (mitologia) eta Epimeteo ziren. Oso gutxik onartzen duten bertsio baten arabera, Eurimedonte erraldoiak, Hera jainkosa bortxatu zuen, hau oraindik umea zelarik, eta honen ondorioz jaioko zen Prometeo.
Mitologia
Zeusi egin zion lehen engainua, honako hau izan zen: Idi bat hil zuen, eta, ondoren, bi zatitan banatu zuen. Zati batean, larruazala, barne organoak eta haragia jarri zituen. Bestean, berriz, hezurrak, gantzez estalirik. Orduan, Zeusi aukeratzen utzi zion. Eta honek, gantza aukeratu zuen. Sutan jarri zen, gantzaren azpian hezurrak baino ez zeudela ikustean. Ordutik, sakrifizioetan, gizakiek hezurrak erretzen dituzte, jainkoei eskaintzeko, baina haragia jaten dute.
Zeusek, mendekua hartu zuen, eta gizakiak surik gabe utzi zituen. Honetaz konturaturik, Prometeok, sua lapurtuko zuela erabaki zuen. Honela, Olinpo mendia igo eta, Apoloren gurditik edo Hefestoren sutegitik hartu zuen, gizakiei itzuliz kanabera baten zurtoinean. Honek oso motel su hartzen duenez, oso egokia da halako helbururako. Eta, honela, gizateria berotu ahal izan zen.
Beste bertsio batzuetan (Platonen Protagoras nabarmendu behar da) Prometeok Atena eta Hefestoren langintza erremintak lapurtzen zituen, hauekin guztiarekin batera, sua ere eramanez, bestela, ez baitzuten ezertarako balio. Eta honela, gizakiei eman zien sua.
Bigarren irain honen mendeku gisa, Zeusek, Pandora izeneko buztinezko emakume bat egiteko esan zion Hefestori. Zeusek, bizia eman zion eta Hermesen bidez bidali zuen Epimeteorengana, Prometeoren anaietako bat, munduko nahigabe guztiak barnean zituen kutxarekin batera. Hauekin zigortu nahi zuen Zeusek gizateria. Epimeteo, Prometeok emandako abisuei kasu egin gabe, Pandorarekin ezkondu zen. Pandorak, azkenean, kutxa zabaldu zuen.
Modu honetan gizateriari mendeku hartu ondoren, Prometeori ere mendeku hartu zion. Eta titana, Kaukasora bidali zuen. Bertan, Hefestok kateatu zuen, Bia eta Kratosen laguntzarekin. Zeusek arrano beltz erraldoi bat bidali zuen (Tifon eta Ekidnaren alaba, Prometeoren gibela jan zezan. Baina hau hilezkorra zenez, egunero hazten zitzaion berriz gibela, eta arranoak gauero jaten zion. Zigor hau, betirako izan behar zen, baina Herakles pasa zen Prometeo bere zigorra jasaten ari zen tokitik, Hesperideen lorategira zihoala, eta Prometeo askatu zuen, arranoari gezi bat jaurtiz. Oraingo honetan, Zeusi ez zitzaion inporta Prometeok berriz bere zigorra eragotzi izana, Heraklesek, Zeus beraren semea izaki, horrela, aintza gehiago lortu baitzuen. Prometeo, honela, askatua izan zen, baina kateatuta egon zen harkaitzaren zati bati lotuta zegoen eraztun bat eraman behar izan zuen.
Esker ona adieraziz, Prometeok, Hesperideen sagarrak lortzeko modua kontatu zion Heraklesi.
Beste bertsio batean, baina, Hefestok askatu zuen Prometeo, Zeusi, honen patua kontatu ondoren. Tetis nereidarekin seme bat izaten bazuen, seme hau, bera baino askoz boteretsuagoa izango zela esan zion. Horregatik, Tetisekin ez ezkontzea erabaki zuen Zeusek.
Beste bertsio batzuetan, Prometeo izan zen gizakien sortzaile, buztinarekin moldatuz.
Zelenorekin, Deukalionen aita izan zen.
Beste mitologia batzuekin duen erlazioa
Mitografian, Prometeo jainko tranpatiarren artean sailkatua izan daiteke, Loki eskandinaviar mitologian bezala. Hau ere, jainkoa baino gehiago, erraldoia da, eta suarekin lotua dago. Eta, Prometeo bezala, harkaitz batean kateatua izan zen, zigor gisa. Zigor horretan, animalia batek eragindako sufrikarioak jasan behar izan zituen (pozoia jaurtitzen zion sugegorri bat).
Batzuek, gaia, Kaukasoko herrietako Narten Sagatik hartua izan zela uste dute, baina, Lokirekin dituen berdintasunek, atzean, iturri indoeuropar zaharrago bat dagoela adierazten dute.
Prometeoren mitoa kulturan
New Yorkeko Rockefeller Centerra, Prometeoren omenezko aldare birtuala da. Bere urre koloreko estatua, erdiko iturriaren aurrealdean dago, behean, Eskiloren lerro batzuk izkiriatuta dituelarik.
Elkarte Libertario Futuristak, urtero, Prometeo saria ematen dio eleberri libertario onenari.
Prometeoren konplexua
Psikoanalisian, Prometeoren mitoa, gizakien ezagutzari buruzko ekarpenaren metaforarekin erlazionatuta dagoela uste da. Psikoanalistek, "Prometeoren konplexua"ri buruz hitz egiten dute, etengabeko jakintzaren bilaketa, eta, bizitza intelektualaren Ediporen konplexua dela ere onartzen dute.
Darío Arizmendi
Darío Arizmendi Posada (Yarumal, Antioquia, 1946ko uztailaren 16a) kolonbiar kazetaria da, 1991tik 2019ra Caracol Radioko albistegietako zuzendaria izan zen Grupo PRISA, Grupo Prisa-ren jabetzakoa. Octavio Arizmendi Posada kolonbiar politikariaren anaia da. 2019ko apirilaren 23an jakinarazi zuen erretiroa Caracol Irratitik. Bere erretiroa 2019ko uztailaren 5ean ofizialdu zen. Ortega y Gasset sarien irabazlea izan zen 2019an. Gaur egun, kateko albistegi saila utzi ostean, Caracol Radioko iritzi-presidenteordetza hartu du.
Ibilbidea
49 urte daramatza diplomazia eta kazetaritza prentsan, irratian eta telebistan. Medellíngo El Mundo egunkariaren sortzaile eta zuzendaria, Caracol Radio eta "6 AM 9 AM Hoy por Hoy" programaren zuzendari izan zen 2019ra arte. Cara a cara saioko aurkezle eta zuzendaria izan zen.
Gradua amaitu zuenean, Espainian egin zuen lan. El Alcázar egunkariak bidali zuen 1967an Egipto eta Israelen arteko Sei Eguneko Gerra azaltzera. Madrilen eta Nuevo Diarion ere lan egin zuen, haien sortzaileetako bat izan zen eta erredakzio idazkaria izan zen.
Kolonbiara itzuli zenean, 1969. urte amaieran, El Colombiano Antioquiako egunkari kontserbadorean lan egitera joan zen erredaktore-buru gisa. Universidad Pontificia Bolivarianako Gizarte Komunikazio Fakultateko sortzaileetako bat izan zen, eta sei urtez irakasle izan zen. Kazetaritza irakaslea ere izan zen Antioquiako Unibertsitatean, 1970 eta 1975 artean.
1974an Medellínen La Voz y la Imagen enpresa sortu zuen, eta hainbat urtez Radio Cadena Nacional (RCN) kontzesioa izan zuen albistegia egiteko. 1977an liburu-editorea izan zen eta Interprint Editores eta Editorial Albón SA enpresako zuzendaritza izan zuen. 1989an, Kolonbiako enbaxadorea izan zen New Yorkeko Nazio Batuen Erakundearen saioetako ohiko Batzarren aurrean.
2019an Iritzi Lehendakariordea da Caracol Irratian. Caracol TV Internacional- ek emititzen duen Entérate izeneko telebista-programa zuzentzen du.
Panamako Paperen zerrendan sartzea
2016ko maiatzaren 9an, bere izena enpresen ondasunak, aktiboak, irabaziak eta zerga-iruzurra estatuburuen eta gobernuburuen, munduko politikaren eta kazetaritzaren buruzagien, politikoki jasandako pertsonak eta finantza, negozio, kirol eta arteetako pertsona ospetsuak ezkutatzearekin lotutako pertsonen zerrendan agertzen da. . Hedabideetan Panamako paperen eskandalua deitu izan zaio finantza- informazio filtrazio horri.
Sariak
50 sari jaso ditu, besteak beste:
Kazetaritza
Kolonbian legez kanpoko talde armatuak daudenez, Arizmendi bezalako kazetari askok heriotza mehatxuak jasotzen dituzte. Kazetari honek herrialdea utzi behar izan zuen 2007an, baina, mehatxuen ostean, milioi askoko saria eskaini zuen Kolonbiako Gobernuak.
Caracol Irratiak Poliziari jakinarazi dionez, ebaluatzen ari diren aukeretako bat da mehatxua Kolonbiako Indar Armatu Iraultzaileetatik zetorrela. (FARC).
Baina horrek ez du beldurtu kazetaria bere kazetari- ibilbidearekin dagoen tokitik jarraitzen duenetik, egunero bere iritzi programa pertsonala egiten jarraitzen du.
Leringo Konderria
Leringo Konderria nafar jatorriko noblezia titulua da. Izena Lerin herritik datorkio. Egungo kondea Carlos Fitz-James Stuart da.
Historia
Karlos III.a Nafarroakoak sortu zuen, 1424ko abuztuaren 25ean, bere alaba Joanarentzat. Hau Luis Beaumontekoa Nafarroako kondestablearekin ezkondu zenez, titulu biak loturik geratu ziren. 1430 aldean, Nafarroako kondestable izena eman zitzaion antzinako Nafarroako Erresumako alferezari. Karguaren eginkizunak zehazgaitzak baziren ere, nagusiena Nafarroako Gorteetan Estamentu Militarraren (nobleziarena) burua izatea zen.
Karlos II.a Nafarroakoak 1379an Karlos Beaumontekoa bere iloba erresuma-alferez izendatu zuen. 1433an Luis Beaumontekoa bere semeak jarraitu zion, jadanik Nafarroako kondestable titulua erabiliz eta lehendabiziko Leringo kondea zena. Honek, Nafarroako Gerra Zibilaren garaian, Karlos Vianako Printzearen jarraitzaileak gidatu zituenez, hauek beaumontarrak izena hartu zuten. 1464an bere semea zen Luis III. Beaumontekoa, bigarren Leringo kondea izan zuen ordezkaria. 1508an bere iloba zen Luis bihurtu zen konde. Nafarroako konkistan Fernando Katolikoa lagundu zuenez, 1513an lurrak ez ezik Nafarroako kondestable titulua ere berreskuratu zituen.1520ean Karlos I.ak Vianako Printzeak emandako pribilegio berretsi zuen.
1530an Luis V. Beaumontekoak titulua jarauntsi zuen. Leringo kondea izan zen 1565ean hil arte. Kondesa berria Brianda Beaumontekoa zen, 1564an con Albako dukearen bigarren semea zen Diego Toledokoa ezkondu zuena. 1565ean Filipe II.a Espainiakoak Diego Nafarroako kondestable izendatu zuen. 1585 Diegoren anaia nagusia zen Fadrique oinordekorik gabe hil eta Alabako duke bihurtu zen.Ezkontza-hitzarmenetan tituluak ez batzea adostu arren, Brianda eta Diegoren semea zen Antonio Alvarez Toledokoa 1588an Leringo seigarren konde, Albako bosgarren duke eta Nafarroako kondestable bihurtu zen. Ordutik aurrera, titulua Albako etxearekin lotuta izan da.
Tituluak
1775. urtean Leringo kondeak titulu hauek zituen: Leringo kondea, Erresumako Kondestable eta Kantzelari Nagusia eta Larraga, Deikaztelu, Allo, Arroitz, Mendabia, Sesma, Carcar, Zirauki, Arruazu, Zare, Eslaba, Otxobi, Villamayor de Monjardin, Goldaratz, Deioko gaztelua eta Doneztebeko hiribilduen jauna.
1520an Espainiako handikien zerrenda egin zutenean, titulu hau jatorrizko handitasuna zutenen artean zegoen.
Geografia
Konderria Lerin, Carcar, Sesma, Mendabia, Andosilla, Deikaztelu eta Allo herriek osatua zen. Azken biek Jurramendiko eskualdean zeuden eta besteak Lizarreriko erriberan, hau da Jurramenditik Ebroraino zihoan.
Hona hemen eskualdeko biztanleria:
Art toy
Art toys edo deseinezko jostailuak edizio mugatuan egiten diren bilduma egiteko jostailuak dira, hauek artista eta desein-egileek sortzen dituzte. Jostailu hauek hainbat materialez egin egon daitezke, hala nola plastikoa, biniloa, egurra, metala edo papera.