cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Höxter
Hidrologia
Weser ibaiak gurutzatzen duen herrietako bat da, ibaiaren erdialdera, Porta Westfalicara heldu baino lehenago.
Sorrera
1970. urteko hasiera egunean, hamaika herritxok eta herri batek eratu zuten Höxter. Honako hauek:
Ekonomia
Herriko eskulangintzak, lihoa, kotoia, zementua eta gutapertxa latexarenak dira. Gainera, kontuan hartu beharreko itsas komertzioa dago bertan.
Futbol Club Lusitans
Futbol Club Lusitans Andorrako futbol taldea da 2 aldiz irabazi du Andorrako futbol liga eta beste behin Kopa.
Izenak, janzkerak eta armarriak erakusten duten bezala inmigrante portugaldarrek osaturiko taldea da eta jokalari gehienak ere portugaldarrak dira.
Bengy-sur-Craon
Bengy-sur-Craon Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bengy-sur-Craon udalerrian erroldatutako biztanleak 663 ziren. Familiak 254 ziren, horien artean 76 pertsona bakarrekoak ziren (44 bakarrik bizi ziren gizonak eta 32 bakarrik bizi ziren emakumeak), 71 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 87 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 20 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 329 etxebizitza zeuden, 262 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 36 bigarren erresidentzia ziren eta 31 hutsik zeuden. 319 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 262 etxebizitza nagusietatik 195 bere jabearen bizilekua ziren, 60 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 13 etxek bi zituzten, 51 etxek hiru zituzten, 78 etxek lau zituzten eta 119 etxek bost zituzten. 203 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 99 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 138 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 438 ziren, horien artean 319 aktiboak ziren eta 119 inaktiboak ziren. 319 pertsona aktiboetatik 297 lanean zeuden (161 gizon eta 136 emakume) eta 22 langabezian zeuden (10 gizon eta 12 emakume). 119 pertsona inaktiboetatik 40 erretiraturik zeuden, 44 ikasten zeuden eta 35 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Bengy-sur-Craon udalerrian 250 unitate fiskal zeuden, 639,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.409 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 19 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 3 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.
2000. urtean Bengy-sur-Craon udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.470 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak anbulantzia ziren.
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Eduardo Santos
Eduardo Santos Itoiz (Iruñea, ) nafar abokatu eta politikaria da. Nafarroako Unibertsitatean ikasi zuen. Ahal Dugu alderdiaren kidea, 2015ean Nafarroako legebiltzarkidea hautatu zuten eta 2016tik aurrera diputatua da Espainiako Kongresuan.
104 Klimena
(104) Klimena, asteroideen saileko 104.a da. Jacobo Craig Watsonek (1838-1880) aurkitu zuen Ann Arborretik 1868ko irailak 13an.
Bere izena, greziar mitologiako pertsonaiak diren Ozeano eta Tetisen alaba eta Epimeteo, Prometeo, Atlas eta Menezioren amagandik jasotzen du.
NGC 1064
NGC 1064 galaxia espiral bat da, Cetus konstelazioan. Francis Preserved Leavenworthek aurkitu zuen n.
Trimeresurus rubeus
Trimeresurus rubeus Trimeresurus generoko animalia da. Narrastien barruko Viperidae familian sailkatuta dago.
Vero Boquete
Verónica "Vero" Boquete Giadans (Santiago de Compostela, Galizia, 1987ko apirilaren 9a) galiziar futbolaria da. Gaur egun, Italiako Serie A futbol ligako Associazione Calcio Milan taldean aritzen da erdilari. Espainiako emakumezkoen futbol selekzio nazionalarekin nazioarteko partidak jokatzeko hautatua izateaz gain, selekzioaren kapitaina izan da.
2015eko otsailaz geroztik emakumezkoen futbola garatzeko UEFAren enbaxadorea da. 2017az geroztik CommonGoal futbolari-komunitateko kide da, Juan Mata espainiar futbolaria ere buru duen ekimena, haurren gizarteratze sozialaren alde lan egiten duena komunitateko kideen soldaten % 1a dohaintzan emanez lortutako diru-funtsaren bidez.
Robbie Ray Stewart
Robbie Ray Stewart Hannah Montana telesailaren pertsonaia nagusi bat da.
Deskribapena
Miley eta Jackson Stewarten aita da. Behin abeslari famatua izan zen, baina utzi zuen fama bere semeak zaintzeko eta, geroago, Hannah Montanaren agentean bihurtu zen. Atsegin du haren semeek haien akatsetatik ikas dezaten, eta ez dio uzten Mileyri mutil-laguna izatea. Earl izeneko anaia bat dauka.
Rico Suave
Rico Suave Jr. Hannah Montana telesailaren pertsonaia nagusi bat da.
Deskribapena
"Rico's" dendako nagusiaren semea da. Mutil gaizto baten fama dauka. Jackson Stewarten etsaia da, eta baita telesaileko beste pertsonaiena ere.
Kanpo estekak
List of Hannah Montana main characters
Mette-Marit Norvegiakoa
Mette-Marit Norvegiakoa, ezkongabetan Mette-Marit Tjessem Høiby, (Kristiansand, Norvegia, 1973ko abuztuaren 19a) Norvegiako printzesa ezkontidea da, Haakon Magnus printzearen emaztea da.
Veuvey-sur-Ouche
Veuvey-sur-Ouche Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Veuvey-sur-Ouche udalerrian erroldatutako biztanleak 170 ziren. Familiak 71 ziren, horien artean 17 pertsona bakarrekoak ziren (14 bakarrik bizi ziren gizonak eta 3 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 27 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 7 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Gironès
Gironès Kataluniako ipar-ekialdean dagoen barnealdeko eskualdea da. 575.6 km²-ko azalera du eta 160.838 biztanle zituen 2005ean, 27 udalerritan banatuta. Girona da hiriburua eta udalerri populatuena.
Geografia
Eskualde mugakideak ditu Alt Empordà eta Pla de l'Estany iparraldean, Selva hego-mendebaldean, Baix Empordà ekialdean eta Garrotxa ipar-mendebaldean.
Mette-Marit Norvegiakoa
2001ean bihurtu zen printzesa Haakon Norvegiakoa printzearekin ezkontzean. Guztira hiru seme-alaba ditu. Ama ezkongabea zen Haakon Magnus Norvegiakoarekin ezkondu aurretik, Marius Borg izeneko semearena. Haakon printzearekin beste bi seme-alaba izan ditu: Ingrid Alexandra printzesa eta Sverre Magnus printzea.
Yu Kobayashi
Yu Kobayashi (japonieraz: 小林 悠, 1987ko irailaren 23a - ) Japoniako futbolaria da.
Alison Moyet
Geneviève Alison Jane Moyet (Basildon, Essex, Ingalaterra, 1961eko ekainaren 18a) abeslari ingelesa da. Blues estiloko ahots kontralto nabarmena dauka. Yazoo bikotearen erdia izaten iritsi zen ospera, baina elektropop talde horren ibilera laburraren ondoren, bakarkako karrera egin zuen.
Jesús María Fernández Díaz
Jesús María Fernández Díaz (Iruñea, ) nafar politikaria da. Nafarroako Unibertsitatean medikuntza ikasi zuen. PSN alderdiaren kidea, 2016tik aurrera diputatua da Espainiako Kongresuan.
Franklin Lakes (New Jersey)
Franklin Lakes New Jerseyko borough bat da. Bergen konderrian kokatua dago. 2010ean 10,590 biztanle zituen, 24.29 kilometro koadrotan banatuta.
Up (R.E.M. taldearen albuma)
Up R.E.M. rock alternatiboren taldearen estudio albuma izan zen. 1998ko urriaren 26an plazaratu zuten. Warner Bros. Recordsekin grabatu zuten. Album hau Bill Berry gabe egin zen lehenengoa izan zen; taldearen hasierako bateria-jotzaileak, osasun arazoak zirela eta, taldea 1997ko urrian utzi zuen. 2005ean, Warner Bros Recordsek bigarren edizio bikoitza egin zuen, CD+DVD.
Abestiak
Abesti guztiak, beste aipamen egiten ez bada, Michael Stipek, Mike Millsek, Peter Buckek eta Michael Stipek idatzitakoak dira:
Musikariak
Bill Berryk taldea utzi ondoren, bateria disko honetan Joey Waronkerrek hartu zuen.
Veuvey-sur-Ouche
Etxebizitza
2007an 119 etxebizitza zeuden, 71 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 45 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. 113 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 71 etxebizitza nagusietatik 60 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 3 etxek bi zituzten, 13 etxek hiru zituzten, 16 etxek lau zituzten eta 37 etxek bost zituzten. 54 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 27 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 36 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 108 ziren, horien artean 73 aktiboak ziren eta 35 inaktiboak ziren. 73 pertsona aktiboetatik 66 lanean zeuden (37 gizon eta 29 emakume) eta 7 langabezian zeuden (4 gizon eta 3 emakume). 35 pertsona inaktiboetatik 14 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Veuvey-sur-Ouche udalerrian 75 unitate fiskal zeuden, 174 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.395,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 finantziazio enpresa zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pteropus tonganus
Pteropus tonganus Pteropus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Pteropodidae familian sailkatuta dago.
Klinoptolita-Na
Klinoptolita-Na silikato motako minerala da eta clinoptilolite taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Klinoptolita-Na silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3,5 - 4 da.
Ihesen Legea
Ihesen Legea atxilotuen exekuzio estrajudiziala eta legez kanpokoa zen. Atxilotua ihes egitera zihoala argudiatuta, tiroz hiltzen zuen poliziak. Frankismoaren garaian askotan erabilia izan zen baina baita Mexikon eta Alemania nazian adibidez.
Senpereko gudua
Senpereko gudua Iberiar Penintsulako Gerrako gudu bat izan zen, 1813ko ekainaren 23an Gipuzkoako hegoaldean gertatua; zehazki, Senpere auzoan, Lazkao, Beasain eta Ordizia udalerrien arteko mugan.
Egun hartan, Napoleon Bonaparteren tropak garaituak izan ziren, Graham jeneralaren agindupeko tropa aliatuekin borroka egin ostean. Gasteizko guduaren ondoren, frantsesak Frantziarantz atzera egiten ari ziren, era desordenatuan.
Lazkaon eta Beasainen arpilaketak egin ondoren, Frantziako tropek ihes egin nahi zuten, eta Senpere-Lazkaibar inguruan aliatuekin topatu ziren.
Bareggio
Bareggio Italiako udalerri bat da. Milango probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Bareggiok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Testu-ahots bihurtzaile
Testu-ahots bihurtzaileak ahots artifizialez idatziriko testu irakurtzen duten programa informatikoak dira. 1980ko hamarkada garatzen hasi zen teknologia zan zen.
Sistema automatikoak dira testu-ahots bihurtzaileak eta honako ezaugarriak bete behar dituzte:
Bihurketarako sistemak
Sistematik sinpleena hiztegian oinarritutakoa da: programak hiztegi batek dituen hitz guztiak bihurtzen ditu, gizaki baten ahotsetik jasotako laginak erabiliz esaterako. Oso sistema azkarra da baina ez du balio bere hiztegitik kanpo dagoen hitz bat ematen denean eta hizkuntza bat garatuz doanez bere oroimena handitu behar zaio. Bigarren sistema arauetan oinarritutakoa dago. Kasu honetan hitz, fonema eta letren ahoskatze arau teorikoak aplikatzen dira, ondoren testu osoa arau horietan oinarrituta bihurtzeko.
Hizkuntza batzuek, euskara eta gaztelania kasu, idazteko sistema nahikoa erregular bat daukatenez, bigarren sistema egokiago dute. Ingelesa edo frantsesa bezalako hizkuntzetan, aitzitik, lehenengo sistema erabiltzea hobea da zeren eta idazte era sistema oso irregularra dutenez ezin diote beti arau berari heldu, eta horregatik hiztegietan oinarritutako sistemara jotzen da.
Espiens
Espiens Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Espiens udalerrian erroldatutako biztanleak 380 ziren. Familiak 137 ziren, horien artean 23 pertsona bakarrekoak ziren (23 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 23 bakarrik bizi ziren emakumeak), 55 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 55 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 168 etxebizitza zeuden, 140 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 14 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 168etxeak ziren. 140 etxebizitza nagusietatik 111 bere jabearen bizilekua ziren, 20 alokairuan okupaturik zeuden eta 10 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 37 etxek lau zituzten eta 90 etxek bost zituzten. 109 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 56 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 77 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 229 ziren, horien artean 174 aktiboak ziren eta 55 inaktiboak ziren. 174 pertsona aktiboetatik 162 lanean zeuden (90 gizon eta 72 emakume) eta 12 langabezian zeuden (3 gizon eta 9 emakume). 55 pertsona inaktiboetatik 20 erretiraturik zeuden, 15 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Espiens udalerrian 138 unitate fiskal zeuden, 384 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.132,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 11 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria eta 1 apaindegia.
2000. urtean Espiens udalerrian 45 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.110 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Tridensimilis venezuelae
Tridensimilis venezuelae Tridensimilis generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Binéfar
Binéfar Huescako ipar-ekialdeko udalerria da. Hizkuntzari dagokionez Sartaldeko Zerrendaren barruan dago.
Key Biscayne
Key Biscayne (Cayo Vizcaíno; Bizkaitar lurmuturra) AEBetako Florida estatuko Key Biscayne udalerrian dagoen uharte bat da, Miami-Dade konderrian. Ozeano Atlantikoa eta Biscayne Bay badiaren artean dago, Miami Beach hiriaren hegoaldean eta Miami hiriaren hego-ekialdean dago. Lur lehorrera Rickenbacker Causeway izeneko zubi-errepideaz lotua dago.
Uhartearen hegoaldeko zatia Biscayne Parke Nazionalaren barnean eta babespean dago. Berta, urtero Miamiko Mastersa tenis txapelketa jokatzen da.
Trimeresurus sabahi
Trimeresurus sabahi Trimeresurus generoko animalia da. Narrastien barruko Viperidae familian sailkatuta dago.
1899-1923ko kolera-pandemia
1899–1923ko kolera-pandemia 1899an hasi zen Punjaben eta Asia eta Europan zehar hedatu zen 1923ra arte, iturri batzuek izurritea 1932ra edo 1947ra arte luzatzen duten arren. Europan, 1914an egoera larriagotu egin zen, Lehen Mundu Gerraren eztandarekin lotutako kaosaren ondorioz.
Kolera-pandemia 1903an iritsi zen Siriara eta Pertsiara, 1904an Kaspiar eskualdera, 1909an Rotterdamera eta Hungariara, 1910ean Napolira, 1910etik aurrera Balkanetan eta Otomandar Inperioan gizendu zen, eta italiar emigranteen bidez Estatu Batuetara ere iritsi zen, Indian ehunka mila eragiten jarraitzeaz gain.
Banaketa-funtzio enpiriko
Banaketa-funtzio enpirikoa edo maiztasun metatuen banaketa lagin bateko datuen balioei dagozkien maiztasun metatu erlatiboak zehazten dituen banaketa-funtzioa da, hau da, balio bakoitzaren azpitik zenbat datu dauden, era absolutuan edo erlatiboan, adierazten duen funtzioa. Datu bakanen kasuan eta maiztasun erlatiboak hartzen badira, datu bakoitzeko eta dagokion balioan 1/n neurriko gorako jauzia egiten duen funtzio mailakatua da, 0tik 1era bitarteko balioak hartzen dituena. Kolmogorov-Smirnov frogaren bitartez lagin bat probabilitate-banaketa batekin alderatu eta bi lagin elkarrekin alderatzeko erabiltzen da, besteak beste. Formalki honela adierazten da:
Francisco Escudero Kontserbatorioa
Francisco Escudero Kontserbatorioa edo Donostiako Musika Kontserbatorioa (ofizialki Francisco Escudero Erdi Mailako Musika Kontserbatorioa) Gipuzkoako hiriburu den Donostiako musika kontserbatorio bat da, 1879an sortua.
Klino-suenoita
Klino-suenoita mineral bat da eta suenoite root name taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Klino-suenoita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Mossos d'Esquadra
Mossos d'Esquadra Kataluniako Generalitatearen polizia da 1983ko uztailaren 14ko 19/1983 Legearen bidez eratua. Konpetentzia osoak ditu — herri segurtasuna, polizia judiziala, trafikoa, esku-hartzea, besteak beste — Katalunian nahiz eta batzuetan Guardia Zibilarekin eta Espainiako Polizia Nazionalarekin lan egiten duen.
Lurralde hedapena
1994an Espainiako Polizia Nazionalaren lekua hartzen hasi zen eta 2009. urtean, Kataluniako lurralde osoan 18.000 poliziekin hedatuta egongo da. Polizia Indar honen buruzagitza Kataluniako Barne Arloetako Sailburuaren (katalanez Conseller d'Interior) esku dago.
Tenisa 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan – Emakumezkoak bakarka
Emakumeak bakarka tenisak 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan izan zuen probeta bat da. Monica Puig zen aurreko olinpiar jokoetako txapelduna, baina kanpoan geratu zen operazio batetik osatzeko..
Sailkapena
Batzorde Olinpiko Nazional bakoitzak lau jokalari inskriba ditzake. Nazioak lau jokalarira mugatuta egon ziren 2000ko jokoetatik. Gizonezkoentzako sailkapena batez ere 2021eko ekainaren 7ko ATPko sailkapen-zerrendaren bidez egiten da. Murrizketa gehigarri bat jokalariek 2017 eta 2020 artean Davis Kopako hiru ekitalditarako izendaturiko talde bateko kide izan behar zutela da (salbuespen batzuekin). Gizonezkoentzako 64 plaza daude eskuragarri. Lehenengo 56ak munduko rankingaren bidez esleitzen dira.
Sei plaza daude eskuragarri sailkapen kontinentalaren bidez: lau txapelketa kontinentalen bidez (bi 2019ko Panamerikar Jokoetan, bat 2018ko Asiako Jokoetan eta bat 2019ko Afrikako Jokoetan) eta bi kontinente bakoitzeko munduko sailkapen mugatuaren bidez (bat Europarako eta beste bat Ozeaniarako, CONSetik etorri behar direnak, sailkatutako beste lehiakiderik gabe). Txapelketa kontinentaleko lau postuek dute lehentasuna munduko sailkapenaren aurretik, beraz, irabazleak (Nadia Podoroska, Verónica Cepede Royg, Mayar Sherif eta Wang Qiang) ez dira 56rentzat zenbatzen (bai, ordea, herrialde bakoitzeko lauko mugarako).
Herrialde anfitrioiak plaza bermatua du. Japoniak munduko sailkapenaren bidez postua lortzen badu, anfitrioiaren bermea ez da erabiltzen eta 57ko postua gehitzen zaio sailkapenari.
Lorpenen araberako sailkapenaren ezohiko prozesu batean, egungo munduko sailkapenaren bidez sailkatu ez den antzinako txapeldun olinpikoarentzat edo Grand Slamekoarentzat plaza bat gordetzen da. Jokalariak urrezko domina olinpikoa edo Grand Slameko final bat irabazi behar izan du banakako modalitatean, lehen 300 sailkatuen artean egon behar du eta lau jokalari sailkatu ez dituen nazio bateko kide izan behar du. Hainbat jokalarik irizpide horiek betetzen badituzte, titulu gehien dituena sailkatuko da; berdinketarik badago, berriz, sailkapen onena duena sailkatuko da. Joko hauetan Samantha Stosur izan zen irizpide hori betetzen zuena, Venus Williams ezin baitzen sartu AEBk ada lau kide zituelako eta Monica Puig txapeldunak ezin zuelako parte hartu, osasun arrazoiak zirela eta.
Freehold Borough, New Jersey
Freehold New Jerseyko borough bat da. Monmouth konderrian kokatua dago. 2010ean 12,052 biztanle zituen, 5.05 kilometro koadrotan banatuta.
Bisaurri
Bisaurri gaztelaniaz, Bisagorri aragoieraz edo Bissaürri katalanez Huescako udalerria da.
Txartel magnetiko
Txartel magnetikoa zerrenda magnetikoa daramaten txartelak dira, zerrenda horretan txartelak berehala identifikatzeko kode bat dago eta buru magnetiko batek kontaktuaren bitartez irakurtzen du. Beren erabilera oso hedatua dago, baina gaur egun oraindik eta seguruagoak eta faltsifikatzeko zailagoak diren txartel adimenduak ere badaude.
Gaur egun txartel magnetikoen erabilera ohikoenak honakoak dira:
Frenchtown (New Jersey)
Frenchtown New Jerseyko borough bat da. Hunterdon konderrian kokatua dago. 2010ean 1,373 biztanle zituen, 3.27 kilometro koadrotan banatuta.
Carlos Alberto Etcheverry
Carlos Alberto "Tito" Etcheverry D'Angelo (Buenos Aires, 1933ko ekainaren 29a - 2014ko abuztuaren 28a) argentinar futbolari eta entrenatzailea izan zen, Mexikon ezaguna dena Pumas de la UNAM taldeko lehen goleatzaile onena izateagatik.
Biografia
Etcheverry La Paternal auzoan jaio zen, Buenos Airesen, Argentinan. 17 urterekin, profesional gisa debuta egin zuen, Boca Juniors taldean jokatzen. Hainbat denboraldiren ostean, Chacarita Juniorsera eraman zuten. 1957an, León klub mexikarrak kontratatu zuen, bere koinatak gomendatuta eta Oscar Nova futbolariak ere gomendatuta.
1964an, Etcheverry Pumas de la UNAMeko lehen golegilea izan zen, 20 golekin.
León eta UNAMez gain, "Tito" Etcheverryk Mexikon ere jokatu zuen Club Irapuato, Atlante FC eta Jabatos de Nuevo León taldeetan, non jokalari-zuzendari gisa aritu zen. geroago, CF Monterreyko entrenatzaile izatera iritsi zen.
Etcheverry diabetesarekin izandako borrokarekin lotutako konplikazioengatik hil zen, Leonen, 2014ko abuztuaren 28an.
Biscarrués
Biscarrués Huescako udalerria da.
Jakoben ametsa
Jakoben ametsa Jusepe de Ribera espainiar margolari barrokoaren koadroa da. 179 zentimetroko garaiera eta 133 zentimetroko zabalera du. Gaur egun, Madrilgo Prado museoan gordetzen da.
Tridentopsis cahuali
Tridentopsis cahuali Tridentopsis generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Zubizuri
Zubizuri Bilbo udalerriko oinezkoen zubi bat da, Bilboko itsasadarra zeharkatzen duena, ipar-ekialdetik Gazteleku eta hego-mendebaldetik Uribitarte auzoak elkarlotuz.1997ko maiatzaren 30ean zabaldu zen.
Izena
Izena zubiaren kolore zuritik datorkio.
Eraikuntza
Lana 1990an hasi eta 1997ko maiatzaren 30ean inauguratu zuten.
Ezaugarriak
Zubia, Santiago Calatrava arkitekto valentziarrak diseinatua, 75 metro luze eta 4 metro zabal da, eta Gaztelekuko Campo Volantin pasealekua eta Uribitarteko Uribitarte pasealekuak elkarlotzen ditu, Isozaki Atearen parean.
Jakoben ametsa
Eszena honek Itun Zaharreko pasarte bat irudikatzen du, Genesiaren liburuko 28. atalean agertzen dena.
Kanpo estekak
Jakoben ametsa
Hiztegi espezializatu
Hiztegi espezializatuak edo hiztegi berezituak jakintza zehatz batera zuzentzen diren hiztegiak dira. Terminologia berezia izaten da eta lexiko hau ez da normalean erabiltzen diren hiztegietan agertzen, edo ez bere osotasunean; arazo horri aurre egiteko hiztegi bereziak osatu behar dira. Dagoeneko, badaude horrelako lanetan aritzen diren erakundeak; adibidez, 1977an UZEI sortu zen euskara berritu eta mundu modernora zabaltzeko eta euskararen erabilera arlo berrietan zabaltzeko asmoz. Euskalterm terminologia-bankua aurkitu daiteke bere baitan. Arlo desberdinetan hitz bakoitzak duen erabilera bilatu daiteke bost hizkuntza desberdinetan: euskara, gaztelania, frantsesa, ingelesa eta latina.
The Greatest American Hero
The Greatest American Hero (Amerikar Heroi Handiena) 1980ko hamarkadako EEBBko telesaila bat izan zen. Telesaila Superman superheroiaren nolabaiteko ikuspegi ironiko eta umorezkoa da.
1979ko 1 Formulako denboraldia
Palmaresa
Gidari txapelduna: Jody Scheckter Ferrari taldearekin
The Greatest American Hero
Lehenbizikoz ABC katean 1981eko martxoaren 18a eta 1983ko otsailaren 3a bitartean aireratu zen.
Zubizuri
Arkitektoen ikuspuntua
Zubia zabaldu zutenetik, aditu askok Zubizuri Bilbo berriaren ikurtzat hartu dute, turismoentzako erakargarria delako. Alexander Tzonis arkitektura irakasleak Honela dio: "'Zubiaren bihurgune-eraikuntzaren adimen, bizkortasun eta originaltasunek egunerokotasuna eta hiriko gainbehera aurre egiten dute, itxaropena eta garai hoberenak imajinatzeko mezua ekarriz.'"
1979ko 1 Formulako denboraldia
Palmaresa
Talde txapelduna: Ferrari Jody Scheckter eta Gilles Villeneuve gidariekin
The Greatest American Hero
Hego Euskal Herrian TVE1 katean egunero 15:30etan El gran héroe americano izenburupean aireratu zen. Ipar Euskal Herrian aldiz, Ralph Super-héros La Cinq katean izenburupean aireratu zen, gerora TF1 eta Ciné FX kateetan beste bitan ere berraireratu zelarik.
Zubizuri
Arkitektoen ikuspuntua
Hala ere, badaude beste ikuspuntu ezberdina duten beste adituak, tartean Matthew Wells zubi ingeniariak: "'Tamalez, altzairuzko egitura arina eta hegalhorma-bularra arteko kulunka behartuta dago, eskulturazko jostailu baten moduan, eta zorua ukitzen du deseroso.'"
1979ko 1 Formulako denboraldia
Gidarien sailkapena
{| width="100%" border=0
Hiztegi espezializatu
Mota honetako lanak oso erabilgarriak dira. Itzulpenak egiten direnean gerta daitekeen arazoetako bat da itzultzaileek terminologia zehatza ez ezagutzea eta horretarako oso baliagarriak dira hiztegi berezituak. Honen adibide dugu epaitegietan epaiak euskaraz jasotzeko aukera dela eta, gerta liteke beste aldeak gaztelania erabiltzea eta horretarako itzultzaile bat erabiliko da, baina itzultzaile hori zuzenbidean aditua ez den heinean ez du epaitegietako terminologia berezia ezagutuko.
Haplochromis pallidus
Haplochromis pallidus Haplochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Zubizuri
Irekiera eta geroko historia
Zubia baliagarrigabetzat hartu da zabaldu zutenetik: kristalezko zorua famatua bihurtu da hirian, Bilboko klima hezean irristatzea erraza delako.
Jatorrizko diseinuak ezkerraldetik Uribitarte kaiarekin lotura du, erabilgarriagoa den Mazarredo zeharkalearekin baino. Hori dela eta, Bilboko Udalak hasieran aldamioak jartzea erabaki zuten, baina Calatrava protesta egin ondoren kendu zituzten.
2006an, Udalak Arata Isozakiri zubitik Isozaki Atea eraikin berrira doan pasabide berria eraikitzeko baimena eman zion. Calatravak 2007an Bilboko udala eraman zuen auzitara, kalte moralak sortu ziotelakoan. Bilboko alkatea den Iñaki Azkunak, zinegotziek lagunduta, jabearen eskubideak diseinatzailearenak gailentzen zirela erantzun zion, baita kristalezko zoruaren egoera hiriarentzat garestia leporatu ere (Antonio Basagoiti oposizioaren zinegotziak urtero 6.000 euroko gastua zela esan zuen ; Udalak, berriz, 10 urtetan 250.000 eurokoa ).
Legegizonek eta herriko arkitektoek alkatearekin bat egin zuten, erreformek Calatravaren eskubideetan ondorioak ez zutelakoan.
2007ko azaroaren epaiak, nahiz eta diseinatzailearen alde egin, Isozakiren pasabidea mantendu zuen. Calatravak gora jo eta 2009ko martxoan, Auzitegiak 30.000 euro eman zion Calatravari.
The Greatest American Hero
Argumentua
Ralph Hinkley (William Katt) "gazte liskarzaleak" hezitzen dituen maisu bat da. Egun batez, basamortuan barrena Estralurtarrekin topo egin eta hauek ahalmen bereziak dituen janzki bat emango diote. Ralphek janzkia poliziari ematea pentsatzen du, baina FBIko agente beterano batek (Robert Culp) janzkia krimenaren aurka borrokatzeko erabil dezan gordetzeko konbentzituko du. Betebehar horretan Ralphek bere neska-lagunaren laguntza ere izango du (Connie Sellecca).
Grazer AK
Grazer AK (izen osoa Grazer Athletik-Sport Klub) Austriako futbol taldea da, Graz hirikoa. Austriako liga bakarra irabazi du eta lau kopa.
Historia
1902an sortu zen eta beti izan du lehia handia hiriko beste taldearekin, Sturm Graz-ekin. 1981ean Kopa eskuratu zuen, bere lehenengo titulua, baina "urrezko aroa" mende berria hastearekin iritsi zitzaion, beste hiru kopa eta liga bat eskuratzean. 2006-07 denboraldian ordea diru arazo larriak izan zituen eta amateur mailako ligatara jeitsiarazi zuten. 2012an Grazer AC talde berria eratu zen, maila beherenetik berriz gora igotzeko helburuarekin.
NGC 1067
NGC 1067 galaxia espiral bat da, Triangulum konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Garapen Jasangarrirako 12. helburua: ekoizpen eta kontsumo arduratsuak
Ekoizpen eta kontsumo arduratsuak Nazio Batuen Erakundearen Garapen Jasangarriaren Helburuen 12. helburua da. Munduko kontsumoa eta ekoizpena, ingurumenaren eta baliabide natural en erabileran oinarritzen dira, planeta n inpaktu suntsitzaileak izaten jarraitzeko moduan.
The Greatest American Hero
Argumentua
Ralphek janzkia eta ahalmenak nola erabiltzen diren erakusten duen liburuxka basamortuan galtzen duenean istorio guztia korapilatuko da. Hortaz, janzkia jantzi eta eskarmentuaren bidez nola erabiltzen den ikasiko du, ondorioz maiz katramila ugaritan sartu eta hegaldi erorketa barregarriak izan ohi ditu.
Garapen Jasangarrirako 12. helburua: ekoizpen eta kontsumo arduratsuak
Azken mendeko aurrerapen ekonomiko eta sozialarekin batera, ingurumenaren degradazio a gertatu da, eta horrek arriskuan jartzen ditu gure etorkizun eko garapenaren mende dauden sistemak, izan ere, gure biziraupena bera.
The Greatest American Hero
Argumentua
Janzkiak Ralphi janzkiak ematen dizkion ahalmenak eta telesaila aurrera doan heinean ikasiko dituenak hauek dira: hegan egin, tiro eta kolpeekiko erresistentzia, ikusezina bilakatzea, gauzak gertatu baino lehen aurreikustea edo iragartzea, telekinesia, urruti gertatzen ari diren gauzen ikuskapena, superabiadura eta pertsonen izaeraren iragartzea.
Garapen Jasangarrirako 12. helburua: ekoizpen eta kontsumo arduratsuak
Ekoizpen eta kontsumo arduratsuak gutxiagorekin gehiago eta hobeto egitea du helburua. Gainera, hazkunde ekonomikoa eta ingurumen-degradazioa bereiztea, baliabideen eraginkortasuna handitzea eta bizimodu jasangarriak sustatzea. Beste aldetik, pobrezia arintzen eta ekonomia berdeetara eta karbono gutxi isurtzen duten ekonomietara igarotzen ere lagundu dezakete.
Lau atal aztertzen dira orri honetan: historia, ekonomia, argazkiak eta gaur egun. Historiaren atalean, bi artikuluen iruzkinak aurkitu daitezke, hauek 12. helburuaren perspektiba historikoa jorratzen dute. Ekonomiaren atalean, aldiz, helburu honen bilakaera historikoa erakusteko adierazleak daude, grafikoak, hazkunde-tasa k eta zenbaki indizeak interpretatuz baita iruzkinak ere. Segidan, argazkien atalean, 12. helburuaren ibilbide historikoaren argazkiak ikus daitezke, bakoitzak bere iruzkinarekin. Azkenik, gaur egun atalean, gaur egungo bi albiste bere iruzkinekin daude, NBE-aren helburuarekin lotuta daudenak.
Ekoizpena
Ekonomiaren ikuspegitik, ekoizpena ondasunak eta zerbitzuak sortzeagatik eta hornitzeagatik balio erantsia ematen duen jarduera da. Hau da, gauzei onura berriak erantsiz ezaugarri batzuk dituen produktua berri bat sortzea.
Jatorria eta bilakaera
Eli Whitney lehen aldiz pieza trukagarriak muntatu zituen, hain zuzen ere, fabrikazio metodo berri bat zen. Leku batean piezak egiten ziren eta beste batean pieza hauek montatu. Elik pentsatu zuen horrela manufakturatarako produktuak azkar eta merke ekoitz zitezkeela, mailu piloi batekin milaka iltze berdin egiten zituelako. Garai hartan, 1789ko Frantzia Iraultza bete-betean, AEBek beldur zuen frantsesek beraien aurka egingo ote zuten. Horregatik, kostaldeak babesteko fusil ak behar ziren, baina eskuz fabrikatzeko urteak beharko lirateke. Whitney-k Defentsa Departamentuari proposatu zion 10.000 moskete ekoiztea. Gainera, Whitney-k beharrezko erremintak egin behar izan zituen eta berak makineria-tailerretan hartzen zituen langileak trebatu behar izan zituen.
Tatsuya Sakai
Tatsuya Sakai (japonieraz: 坂井 達弥, 1990eko azaroaren 19a - ) Japoniako futbolaria da.
Lapakiza Linzola
Lapakiza Linzola Mendebaldeko Pirinioetan dagoen mendia da, Ansoko ibarrean (Huesca) kokaturik, Erronkariko ibarrarekin ia mugakide. Izan ere, Belagua (Izaba) ohiko abiapuntua da.
2.100 metro ditu.
Garapen Jasangarrirako 12. helburua: ekoizpen eta kontsumo arduratsuak
Jatorria eta bilakaera
Eliren lehen lana, eskuak ordezkatuko zituen tresna ebakitzaile bat asmatzea izan zen. Izan ere, tresna horrek egingo zuen lana eskuz egitea ezinezkoa zen, pisu asko zuelako. Presio konstante eta zehatza behar zenez metal ezko molde moduko bat erabili zuen, pieza berdinak egiten dituen erreminta bat mugituz.
Pieza uniformeak erabiltzeaz gain, laneko bankuak piezak langile batetik bestera pasatzeko moduan kokatzen ziren. Lantegia sailetan banatu zen, bakoitza bere makina bereziarekin, tresna guztiak ebakitzen eta bultzatzen zituen ardatz bati lotuta. Horrekin fabrika martxan jartzeko prest zegoen, eta makina guztiak aldi berean hasi ziren lanean. Ebaki, arrabotatu, konformatu, zulatu eta lustratu automatikoki asmakizunak egiten zuen. Langileek piezak bildu eta muntaketa gelara eraman besterik ez zuten egin behar, non fusilak denbora laburrean armatzen ziren. Garai honetan, etxebizitzak eraiki eta mugak prestatu behar ziren, hauek eraikitzeko aizkora zen tresnarik gogokoena, baina hilabeteak itxaron behar zen errementariak aizkora bat egiteko. Whitney-k fusilari aplikatutako berrikuntza beste batzuek aizkorentzako erabili zuten. Fabrikak milaka egin zituzten, danbor birakarietan jartzen. Ondoren, labe batetik pasatzen ziren, beroketa prozesua uniformea bihurtuz.
Gero, sutegiko mailu batek kolpe bat ematen zizkion bata bestearen atzetik. Hau guztiarekin aizkoraren eskasia amaitu zen. Makinek gauza hobeak eta denbora gutxiagoan egin ahal izateak gero eta zirrara handiagoa eragin zuen.
Elias Howek josteko makina baten ideiaren asmatzailea izan zen, buruaren ordez orratz baten begia jarrita Horrela, hariak zeharkatu zezakeen orratzak alderik alde pasa behar izan gabe. Hau eskuz jostea baino ehun aldiz azkarragoa zen. Singerre-k, beste asmatzaile batek, hobekuntzak egin zituen, hain zuen ere, pedal baten bidez eskua libre geratu eta oihala gidatzeko erabiltzen zen. Orratzari mugimendu bertikala eman zion, gora eta behera, Howeren orratza ez bezala.
Handik gutxira josteko makina etxetik fabrikara pasa zen. Masako ekoizpen horrek prezioak jaitsi zituen. Ordutik denek eros zezaketen arropa berria. Manufakturatarako produktu en irteera motela, uholde bihurtu zen. Langile bakoitzaren aurrean beste pieza batzuk muntatu behar zituen pieza nagusia pasarazten zenean, zirkuituaren amaieran produktua amaituta zegoen. Honi esker, lan erritmoa handitu zen eta objektuen etengabeko mugimenduak eskariari aurre egiteko ondasun homogeneoen eta estandarizatuen etengabeko ekoizpena erraztu zuen. Produktu-unitate bakoitza muntatzeko erabilitako lan-denbora murriztu zenean, produktibitatea k gora egin zuen.
Ondorioa
XXI. mendean ekoizpen arduratsuak garrantzia hartuko du. Produktu bat hondakinik sortzen ez duen edo neurri txikiagoan sortzen dituen prozesu baten bidez fabrikatzera bideratuta dago. Horren barruan sartzen dira ekoizpen-fase guztietan sortutako hondakinak: diseinua, lehengaiak erauztea, garraioa, fabrikazioa, salmenta, mantentzea, berrerabiltzea, birziklatzea eta ezabatzea.
Kontsumismoa
Funtsezkoak ez diren ondasunak eta zerbitzuak erostea edo metatzea da. Gaur egungo gizartean, eskala handi ko kontsumismoak arriskuan jartzen ditu baliabide naturalak eta ekonomia jasangarria. Kontsumismoaren arazo batzuen alternatibak garapen iraunkorra, ekologismo a, beherapena eta kontsumo arduratsua dira.
Jatorria eta bilakaera
Jatorria AEB-tan dago, hain zuzen ere, 1920ko hamarkada n, non emakume askok etxetik kanpo lan egiten hasiak ziren, Lehen Mundu Gerra n gizonak etxetik joan ziren eta. Ondoren, gerratik bueltatzerakoan etxetik kanpo senar-emazteak lan egiten zuten, diru-sarrerak handituz. Gainera, gizartean erdi maila klasea nagusia zen, hauek etxebizitzak erosi eta lan-baldintzetan hobekuntzak pairatzen ari ziren. Europarrek nahiz amerikar nekazariek hirietara emigratu zuten. Izan ere, trantsizio demografiko handia gertatu zen. Hazkunde ekonomiko aren garaia zen, honen zutabea kontsumismoa izanik. Kontinente Zaharra segituan kontagiatu zen, baina Bigarren Mundu Gerraren amaiera arte ez da guztiz sendotuko amerikar influentzia kapitalista. Etxebizitzen sektorea izugarrizko hazkundea bizi izan zuen. Hamarkada hartan, Filadelfia ko alokairu-merkatua %61etik %42ra pasa zen, milaka pertsonak salerosketa nahiago zutela adieraziz. Klase ertaineko familia amerikar tipiko batek beraien gurasoek eta aitona-amonek bizi izan zutena baino askoz gehiago eta hobeago zen. 1930ean, AEBetako lau etxetatik hiruk korronte elektrikoa zuten eskura, eta erdiek gasarekin kozinatzen zuten.
Era berean, 1921etik 1927ra, Ford-rek ia bederatzi milioi kotxe ekoiztu zituen, klase ertainarentzat zuzendutako lehen autoak. Forden berrikuntza teknikoak eta kudeaketa berrikuntzak beste sektore batzuetan zabaldu ziren. Gainera, Estatu Batuetan fruta eta barazkien per capita kontsumoa hirukoiztu egin zen 1909 eta 1940 artean, 1899 eta 1929 artean, ontziratutako janariaren sektorearen inbertsio finantzarioa sei aldiz baino gehiago biderkatu zen bitartean.
Inoiz amerikarrek ez zuten aukera izan hainbeste okela jateko. Horrek bizi-kalitatea hobetu zuen eta bizi-itxaropena handitu. 1900ean, amerikarren %40 baino gutxiago bizi zen hirietan, 20 urte geroago erdia baino gehiago eta Estatu Batuak 76 milioi biztanle izatetik 106 milioi izatera pasa ziren. Egia da, enpresek gero eta eragin handiagoa zutela kontsumitzaileen gain marketin modernoaren lehen urratsei edo salmentaren zabalkundeari esker. Publizitatea profesionalizatu egin zen eta sektore aberats gisa agertu zen. Are eta gehiago hasi zen 1927an irratia asmatu zenean. Merkatu-azterketa berrien datuek haien kanpainak eta estrategiak hobetu zituzten, berehalako nahia sortzeko asmoz.
Nolanahi ere, kontsumo gizartearen gorakada nekez gertatuko zen XX. mendearen hasieratik Kontsumitzaileen Liga Nazionala eta bere aktibismoa bezalako elkarteen eraginik gabe. Gorakada horretan lagundu zuten jarduera komertzial engainagarrien debekuak, milioika langileren lan-baldintzak eta elikagaien etiketen higienea eta gardentasuna hobetu zituzten erregulazioek.
Azkenik, Herbert Hoover-k protagonismo handia izan zuen, Merkataritzako Estatu Idazkaria 1921etik 1928ra. Etxebizitzen eraikuntza estandarizatua eta higiezinen jabetzaren hedapen ikaragarria klase ertainaren artean bultzatu zuen. 1929an, Estatu Batuetako presidente bihurtu zen. Amerikar askok, bera bezala, uste zuten kontsumoa sustatzea aurrerapen ekonomikoa, bake soziala eta abertzaletasun a sustatzea zela, pobrezia-poltsa handiak eta dozenaka milioi etorkin zituen populazio batean.
Trimeresurus schultzei
Trimeresurus schultzei Trimeresurus generoko animalia da. Narrastien barruko Viperidae familian sailkatuta dago.
Garapen Jasangarrirako 12. helburua: ekoizpen eta kontsumo arduratsuak
Ondorioa
XX. mende hasieran ez zuten pentsatu kontsumismoak zer nolako kalteak izango zituen gizartean eta ingurugiroan. Ondorengo belaunaldiak kontsumo arduratsuaren ideia sortuko dute, hots, kontsumo-ohiturak aldatzea, benetako beharretara egokituz eta merkatuan ingurumenaren kontserbazioa, gizarte-berdintasuna eta langileen ongizatea bultzatuz.
Adierazleak
Gaur egungo definizioak eta adierazleak mugatuak daude, adierazleak aztertzen ikus daitezke.
10 urterako plana, kontsumo eta ekoizpen jasangarriak ezartzeko
Ikusten denez mapan, kontinente guztietara zabaldu da produkzioa eta ekoizpen jasangarri bat izateko plan bat ezartzea, eta gainera ez dago ezta herrialde bat non seguru jakin daitekeen plan bat martxan duten ala ez.
Dena den, informazioa ez edukitzea seguruenik esan nahi du edo ez duela oraindik plan bat ezarri edo beraien plana ez dela bat etortzen jarri duten definizioarekin.
Egitasmo hauek ez dute historia asko, izan ere, ia gaur eguneko auzia dira. Lehen, produkzioa eta kontsumoa hazi egin zirenean (Industria Iraultzarekin), ez zutenez gauza horietan erreparatzen, gaur bere ondorioak jasaten dira eta gizartearen jarrera aldatu beharra dago.
Munduan pausu batzuk eman dira, hala ere, gaur egun 71 herrialdeek plan bat ezarri dute produkzio eta kontsumo jasangarria bermatzeko. Horiek dira irudian agertzen direnak, baina hortaz aparte, inkesta baten bidez 82 herrialde kontuan hartu dira, hau da, 11 herrialde gehiago, baina honi buruzko datuak ez dira agertzen. .
Burubide honek berez, hazkunde ekonomikoa eta ingurune-degradazioa aldentzea bilatzen du, eta hori 82 herrialde egiten duten arren, bakarrik 71 Nazio Batuak ezarritako neurriekin, edo behintzat 71k bakarrik aurkeztu dituzte beraien datuak.
Aztarna materiala per capita
Aztarna materiala, herrialde baten kontsumo joerak asetzeko behar diren erauzketa materialak dira. Kasu honetan, aztarna material totala, gehiketa bat da, biomasa, erregai fosilak eta mineral metalikoak eta ez-metalikoak kontuan hartzen duena.
Datuak ez dira oso egonkorrak, urte batzuetan asko handitu delako (2009tik 2010era %4,,86), eta beste batzuetan edo ez da aldatu (2001tik 2002ra) edo jaitsi egin delako (2008tik 2009ra), baina bai ikusten da argi eta garbi igoera egoera bat orokorrean.
Azken 17 urteetan (2000tik 2017ra) hazkunde totala mundu osoan %39,04-koa izan da. Hau oso handia da, eta handiago kontuan hartuta aztarna materiala ez dagoela ondo banatuta. Alegia, ekonomikoki garatuak dauden herrialdeetan aztarna materiala ia 4 aldiz handiagoa da garatu gabekoetan baino.
Dena den, ekonomiaren alorrean hitz egiten, ekonomikoki garatu gabe dauden herrialdeen zifrak hobetu dira, hau da, aztarna materiala handitu egin da, 2000. urtean 5 tonelada metrikoak izatetik 2017. urtean 9 izatera.
Beste aldetik, ez da komeni aztarna materiala gehiegi handitzea, esan nahi duelako energia asko behar dela herrialde baten kontsumo eta produkzio ohitura asetzeko. Gainera, erabiltzen diren energia-iturriak ez dira betirako, horregatik, egitasmo hauekin ekonomia eta ingurumena beraien artean aldentzea bilatzen da, ekonomikoki garatu beharra daukaten herrialdeak garatzeko edota garatuta daudenak Lurra ez hainbeste kaltetzeko.
Beste aldetik, badaude datu ez hain positiboak, hala nola, euskaldun bakoitzak 4,32 hektarea behar izatea bere kontsumo joerak asetzeko behar den material guztia lortzeko. Gainera, datu hauek 2001tik %7a txikitu egin dira, hau da, ez dela eduki dugun datu txarrena. Dena den, azken hamarkadetan, gehiago egin da Nazio Batuetatik planak ezartzeko, baina oraindik esan daiteke Euskadi munduarekin konparatuta aztarna material handia duela.
Birziklatutako udal-hondakinak (1990-2015)
Adierazle honek zenbat udal-hondakinak izan diren birziklatuta urtero tonetan neurtzen du. Gainera, datuak ehunekotan neurtzen dutenak badaude, baina horrela ikusi dezakegu zenbat hondakin sortzen ditugun. Hau da, tona hauek birziklatu ditugunak bakarrik dira, egia esan, gehiago dira sortu ditugunak.
Dena den, grafikoari begira, ikusi daiteke, orokorrean, birziklatzen diren hondakinak handitzen joan direla azken hamarkadetan. Horri gehitzen badiogu, baita sortzen ditugun hondakinak ere per capita jaitsi direla, adibidez, Europa n 2005ean 506 kg per capita sortzen ziren eta 2019an 502, egoera hobetzen joan dela esan daiteke.
Haatik, hori bakarrik populazioa handitu egin delako da, hau da, hondakinak populazioa baino gutxiago hazi direlako. Mila tonetan begiratzen bada, 2005ean 220,274 mila tona sortu ziren eta 2019an 224,503. Horregatik, orokorrean esan daiteke hondakin gutxiago sortzen dira pertsonarekiko, eta hondakin gehiago tratatuak izan direla azken urteetan.