cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Antzinako Erromako kultu inperiala
Inperioaren krisia eta Dominatua
Dioklezianoren inperiotar collegia hedatuaren pean, bereizi egiten ziren, inperiotar ohoreetan, Augustorenak eta haien zesarrenak, eta halaber Diokleziano (Augusto goren gisa) eta haren kolegiokide Maximiano. Inperioa eta imperiuma horrela bereizirik, bazirudien ondorengotza baketsu eta ondo atondu bat gertatuko zela, eta inperioaren batasunak zera behar zuen, boterea eta estatusa pertsona bakarrarengan biltzea. Etiketa koreografia oso landu bat behar zen inperioa zeukan pertsonarengana hurbiltzeko eta inperioko mailetan gor egiteko. Augusto gorena, bereiziki, izaki bakar eta bereizi bat bihurtu zen, gertuen zirenen bitartez baino iritsi ezin zitekeelarik harengana. Dioklezianoren kontserbadurismo aitortuak, ia seguru, baztertu egiten du inor "monarka jainkotiar" izatera jasotzeko antolamendu sistematiko bat. Aitzitik, hark sistematikoki landu zuen zeremonia inperiotar bat, inperioaren antolamendu jainkotiarraren adierazpen gisa, eta enperadoregoa iregi zuen jainkoaren borondatearen tresna gorena balitz bezala. Ideia hori augustotarra zen, edo lehenagokoa, filosofia estoikoan eta eguzkiaren gurtzan adierazia argienik, bereziki Aurelianoren pean. Haren agintaldiaren hasiera-hasieran, tetrarkia baino lehenago, Dioklezianok Joviusen signuma hautatu zuen; haren Augustokideak Herkules titulua hartu zuen. Tetrarkiaren aldian, titulu horiek ugaritu egin ziren, baina jainkotiar gorentasunik adierazi gabe garbiro: kasu batean, Augustoaren signum jainkotiarra haren zesarrarena baino beheragokoa da. Litekeena da jainkotiar lotura horien jatorria izatea enperadoreak jainkoen comes zireneko aurrekari militarra (edo jainkoak enperadoreeen comesak zirenekoa). Gainera, signum jainkotiarra gorteko panegiriko eta etiketa zibilen ingurune estu samarrean agertzen da. Ordea, ez da ageri signumik tetrarken txanpon sistema ohikoan edo estatuetan, tetrarkak era inpertsonal batean ageri baitira, inperio ahalaren eta batasunaren abstrakzio ia berdin gisa.
Testuingurua eta aurrekariak
Augustoren ebazpenaren alde egin zuten apologista garaikideek, leheneratzailea eta kontserbadorea zelako, iraultzailea baino areago. Princeps a berdinen arteko lehentzat zeukan bizien geniusaren gurtza ofizialak ezagutu egiten zituen haren botere apartekoak, haren ahala bere burua mugatzeko, eta errepublikar tradizioen aldera zeuzkan begirunea eta atxikimendua. Enperadore "onek" arbuiatu egiten zuten jainko bizien gisa gurtza ofiziala eskain zekien, eta, aldiz, onartu egiten zituzten geniusaren gurtza apalagoak. Atzen aldeko enperadoreek Erroman jainko-ohoreak bilatzen eta lortzen zituztelako esanek agerian jartzen dute haiek senatuekin izan zituzten harreman txarrak: Tertulianoren egunetan, artean ere "biraoa zen enperadorea jainko izendatzea hura hil aurretik". Beste aldetik, enperadorearen irudiak nonahiko etxeetan ageri zirela jakinik, enperadore bizien gurtza pribatua Erroman bezain zitekeena zen beste nonahi ere. Gradelek dioen bezala, ez zitzaion inoiz ere jazarri ezein erromatarri enperadorearen aldeko sakrifizioak eskaintzeagatik.
Divus, deus eta numen
Divi-ek bazuten nolabaiteko aurrekari bat di parentes-etan, zeintzuk arbaso jainkotiar batzuk baitziren, antzina-antzinako errituak jasotzen zituztenak manes gisa (lurpeko munduko jainkoak) Parentalia ospakizunetan eta etxe barruko beste ospakizun garrantzitsu batzuetan. Haien ahalak, baina, mugatuak ziren; hilkor zenduek, arruntean, ez zituzten edukitzen goragoko jainkoen jainkotar ahalik (numen). Enperadore zenduak ez ziren besterik gabe divi bihurtzen; izendatuak izan behar zuten pribilegio horretarako. Senatuak eztabaida egiten zuen kasu bakoitzaren gainean, eta ondoren bozkatu. Erritu eta sakrifizio egokiak eskaintzen ziren artean, zeruetako jainkoek colelicola (zeruetako egoiliar) gisako harrera egingo zieten divusei, haiek baino izaki apalagoei moduan, alegia. Herriaren sinesmenetan, Augusto divusari Jupiterrek berak egingo zion abegia. Senekaren Apocolocyntosis obran, bestalde, Klaudio jainkotauren ustegabeko etorguneak arazoa sorraraziko zuen olinpiarren artean, ez baitzekiten, ezta hurrik ere, nor edo zer ote zen hura; eta, jakin zutenean, ezin erabaki zuten zer egin harekin. Senekaren asmamen sarkastikoak, ezin onartuzko fedegabekeria bat izaki deus baten aldera, Klaudio divusa enperadore hil, barregarri eta seguruenik kaxkar baten gisara marrazten du, askatasunez. Nahiz eta haien irudiak sakratuak izan eta haien aldeko errituak erabat jainkotiar, bazegoen diviak sortzea, desegitea, berrezartzea edo, besterik gabe, ahaztuta bazterrean uztea. Augustok eta Trajanok, dirudienez, ideal gisa iraun zuten, inork baino luzaroagoan, eta divi onen aldeko kultuek, dirudienez, inperioko azken agintaldira arte iraun zuten onik.
Kazuyoshi Mikami
Kazuyoshi Mikami (三上 和良, 1975eko abuztuaren 29a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vissel Kobe, Yokohama F. Marinos eta Omiya Ardija.
La Faute de l'abbé Mouret (filma)
Argumentua
Mouret aita probintziako hiri txiki bateko parrokoa da; debozioz beteriko gazte abnegatua, bere betebehar erlijiosoei dagokienez. Erori eta memoria galduko du, eta Albine ederrak zainduko du, herrian ateoa izateagatik ezagun den gizon baten ilobak.
Antzinako Erromako kultu inperiala
Divus, deus eta numen
Litekeena da kultu inperialean deus, divus eta numen artean dagoen erlazio ilunak ez adieraztea kultu horren jatorria baizik, inperioak baliatutako soluzio praktiko, begirunezko eta nolabait iheskor baten gisara, zeinean terminologia zabal bat erabiltzen baitzen, zeinaren esanahia testuinguruaren arabera aldatzen baitzen. Beard-en eta beste batzuen ustean, enperadore jainkotuen eta enperadoreen etxeetako beste batzuen erromatar kultu praktikagarri eta unibertsal baten aukera paradoxa baten mende zegoen, alegia, nola hilkor batek ukan edo bildu ahal zuen behar beste numen -hala nola Herkules, Eneas eta Romulo bezalako heroi-figura erdi-jainkotarrek- hilkorren gainetik jartzeko jainkoen konpainian, baina erromatar tradiziozaleen begietan hilkor iraunez.
Sacrificium
Julio-klaudiotar Erroman, Arval apaizek hainbat tenplutan eskaintzen zieten sakrifizioa erromatar estatuaren jainkoei, familia inperialaren ongizate jarraituaren alde, haien urtemugetan nahiz kargu hartzeen urteurrenetan eta gertaera bereziak seinalatzeko, hala nola altxamendu edo matxinada bat ito izana. Hilbeltzaren 3an, urteko zinak egiten zituzten: aurreko urtean agindutako sakrifizioa eskaintzen zen, betiere jainkoek segur atxiki bazituzten familia inperialeko kideak kontratatutako epean zehar. Ez bazuten betetzen, gerta zitekeen agintzaria ukatzea, hala nola gertatu baitzen Trajanoren heriotzaren ondoko urteroko agintzan. Ponpeian, enperadore biziaren geniusari zezen bat eskaintzen zitzaion: seguru asko, praktika ohikoa zen hori garai hartako kultu inperialean, nahiz eta sakrifizio txikiagoak ere eskaintzen ziren, hala nola ardoa, bizkotxak eta intzentsua, bereziki atzen aldeko inperiotar aroan. Divi eta genii zeritzenei estatuaren jainkoei bezalako sakrifizioak eskaintzen zitzaizkien, baina kultuaren funtzionarioek, dirudienez, enperadoreen aldeko sakrifizioa eskaini zieten kristauei egintza apalago baten gisa.
Augurium, ira deorum eta pax deorum
Antzinako tradizioaren arabera, magistratu buruzagiek jakin nahi izaten zuten jainkoek zer iritzi ote zeukaten proposatutako ekintza batzuei buruz, eta augur bat baliatzen zuten horretarako, zeinak jainkoen gogoa irakurriko baitzuen sakrifizioa gauzatutako eremu sakratuan (templum) seinale naturalak hautemanez. Magistratuek euren augurio eskumena balia zezaketen (ius augurum) legegintza gerarazteko edo iraultzeko, baina betebeharra zuten beren erabakia funtsatzeko auguren ohar eta aholkuan. Zizeronen ustean, horrek atzen aldeko Errepublikoko agintari ahaltsuena bihurtzen zuen augura.
Atzenaldeko Errepublikan, augurii edo iragarpenak pontifices zeritzenen kolegio baten ikuskapenaren pean geratu ziren; kolegio hori apaizgo-magistratugo bat baitzen, zeinaren ahalak geroz eta lotuago baitzeuden cursus honorumarekin. Pontifex maximus kargua, atzenean, kontsulgoko kargu bat bihurtu zen, de facto. Lepido kontsula hil zenean, haren pontifex maximus kargua Augustorengana igaro zen, eta hark apaiz kontrola ezarri zuen estatu-orakuluen gainean (are liburu sibilotarren gainean ere), eta bere ahalak zentsore baten moduan baliatu zituen, onetsiak ez ziren orakuluak ezabatzeko. Oktavioren Augustus ohorezko tituluak, bestalde, jainkoaren gogoaren adierazpen gisa agertzen zituen haren lorpenak: Atzenaldeko Errepublikaren fedegabetasunak nahasmena eta sumina ekarri zituen zerura, eta, aldiz, jainkoek eman arauari men egiteak jainkotiar bakea ekarri zuen (pax deorum).
Geniusa eta etxeko kultuak
Mos maiorum delakoak ipinia zen paterfamilias (familiako aita" edo "familia ondarearen ugazaba") arruntaren familia gaineko aginte ia monarkikoa, bai eta hark familiari eta komunitateari buruz zeuzkan betebeharrak eta bere lares-en eta etxeko penates-en aldera zituen apaizgozko betebeharrak. Haren posizioa oinordetza bidezkoa eta dinastikoa zen, Errepublikako magistratuen kargu hautetsi eta epe mugatukoak ez bezala. Haren familiak - eta batez ere haren esklabuek eta libertoek - bazuten haren genius-ari kultua opatzeko betebehar elkarrekiko bat. Genius (pl. Genii) espiritu funtsezko bat zen, ahal sortzailea, zeina suge baten moduan edo gaztetasun betierekoaren moduan marrazten baitzen, eta sarri hegoekin, eta zeina gizaki baten baitan eta haren leinuaren baitan (gens, pl gentes) bizi baitzen, hala nola Julius Caesar-en Juliotarren leinuan (Julli). Paterfamilias batek bere izena emango zien adoptatzen zituen haiei, eta baita ere bere geniusaren hein bat eta eginkizun bat bere etxeko erritu, betebehar eta ohoreetan. Zesarren oinordeko adoptatu gisa, Oktaviok haren geniusa jasoko zuen oinordetzan, bai eta harengandik oinordetzaz jaso ahal zen jabegoa eta aita adopziozkoaren ohoreak ere, berak jaiotzaz eta bere geneen eta ahaleginen bidez eskuratutakoez landara. Enperadore bizien geniusaren ahal bereziki indartsuek jainkoen gogoa adierazten zuten inperiozko egintzen bidez. K.a. 30ean, libazioak eskaintzea Oktavioren geniusaren alde (geroago Augusto izango zenaren alde) betebeharra bihurtu zen otoruntza publiko eta pribatuetan, eta K. a. 12tik aurrera, enperadore biziaren geniusak estatu-zinak egiten zituen.
Erromatar paterfamiliasek egunero eskaintzen zieten gurtza beren laresei eta penatesei, zeintzuk etxeko santutegi batzuetan egoten baitziren, bai eta etxe barruko sutondoetan ere. Sutondo guztietako jainko gisa, are Estatuko sutondo errituzkoko jainko gisa ere, Vestak lotu egiten zituen herritarren betebehar publikoak eta pribatuak. Haren aldeko kultu ofizialak pontifex maximusak ikuskatzen zituen Vestaren tenpluaren ondoko Estatuaren jabetzako etxe batetik. Augusto pontifex maximus bihurtu zenean, K.a. 12. urtean, Palatinoan zeukan etxea eman zien Vestatarrei. Haren penatesek han iraun zuten, hango etxeko jainko gisa, eta laster batu zitzaizkien haren laresak ere. Hala, haren opariak etxe barruko kultua eratxeki zien Vestatar saindu bihurtuei eta Erromaren sutondo sakratuari, eta, hala, bere domusa hedatu zuen sinbolikoki Estatura eta Estatuko herritarren artera. Halaber, Compitalia edo bidegurutzeetako santutegi tradizional eta nagusiki herrikoiak hautatzen eta sustatzen zituen herriarekin batera, eta haien aldeko jaialdien zabalkundea eragin zuen, eta haien Lares-ei, aurrerantzean, Augustotar deitu zitzaien.
Armadaren gaineko eragina
Erromako hiritar legionarioek, dirudienez, eutsi egin zieten beren Mariotar tradizioei.Jupiter gurtzen zuten, enperadorearen ongizatearen alde; eta Estatu jainkoak, tokian tokiko jainkoak eta jainko pertsonalak ere gurtzen zituzten. Inperioko pertsonen eta familiaren aldeko kultua, arruntean, enperadoregora iristean, urteurrenetan eta urteko zinak berritzean opa izaten zen: horretarako, agintean zegoen enperadorearen busto bat atxiki ohi zen legionarioen ikurren santutegian, eta imaginifer militar bat izendatzen hura jagoteko. Lehen severotarren garairako, legioek estatu jainkoak, inperiotar diviak, agintean zen uneko eneperadorearen numena, geniusa eta domusa (edo familia) gurtzen zituzten, eta bazen kultu berezi bat ere enperadorearen emaztearen alde, "gudu-zelaiko amatzat" gurtzen zutelarik. Garaitsu hartan, Mitratar kultuek ospe handia hartu zuten herrian eta soldaduen artean, eta kultu inperiotar sinkretiko baterako oinarria ezarri zuten, ondoren Mitras eguzki-kultu aren eta monismo estoikoaren barnean sartuta geratu zelarik, soldaduen concordia eta leialtasunaren gune gisa.
Aldareak, tenpluak eta apaizak
Inperiotar gurtzarako tenplu baten izena caesareum zen (latinez) edo sebasteion (grezieraz). Fishwick-en arabera, Erromatar Estatuko divien kultua tenpluekin lotuta zegoen, eta, aldiz, enperadore biziaren geniusen kultua haren aldarearekin. Enperadorearen irudiak eta hark tenpluko multzoaren barruan zeukan kokaguneak haren pertsona eta ezaugarriak nabarmentzen zituzten, eta jainkoen eta gizakien artean zeukaten posizioa. Kultu inperialaren adierazpide fisikoetan egiten zen gastua itzela izaten zen, eta III. mendeko krisiarekin baino ez zen apaldu. Ez bide zein eraiki estatuko divien aldeko aldarerik Marko Aurelioren agintaldiaz geroztik.
Dirudienez, inperiotar divi-ek eta genii biziek nork bere zeremonia eta apaizgo bereziak zituzten. Enperadoreak berak, hala, estatu jainkoen, divien eta beren geniusaren kultuko irudien apaiz izan zitezkeen. Atzenaldeko praktikak erakusten du inperiotar geniusa berezkoa izan ohi zuela haren jabeak, baina bereiz zitekeela berarengandik, begirunezko eta kultuzko gune gisa, eta, hori, formalki, ideien eta ideialen pertsonifizikazioren kultua izan ohi zen, hala nola zorionaren (Fortuna), bakearen (Pax) edo garaipenaren (Victoria) eta besteren kultua, enperadorearen, Senatuaren edo Erromako populuaren geniusaren kultuarekin batera. Julio Zesarrek errukiaren bertutearekin (Clementia) zeukan kidetasuna, kualitate pertsonal baten gisa, zeina bere arbaso jainkotarrekin eta Venus jainkosa patroiarekin lotzen baitzen. Apaizek begirunez adierazi ohi zuten beren eginkizuna, beren deusaren itxura eta beste ezaugarri batzuk agertzen zituztelarik. Inperioko apaizen betebeharrak bi eratakoak ziren: erlijiozkoak eta magistratugozkoak: hala, enperadoreen erretratu, estatua eta sakrifizio onetsiez hornitzeko eginkizuna betetzen zuten, eta kulturako egutegi arauzkoak ezartzen, eta lan publikoak inauguratzen, eta joko inperialak ere bai (Estatuaren ludi zeritzenak), eta munera eman ere bai modelo baimenduei. Egiaz, apaizen ardura, inperioaren luze-zabalean, zera zen: enperadoreen dohain, ahal eta karisma apartekoak agertu, azaldu eta ospatzea.
Olho d'Água do Casado
Olho d'Água do Casado Brasilgo udalerri bat da, Alagoas estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Antzinako Erromako kultu inperiala
Salbatzaileak eta monoteistak
Kultu inperialak toleratu egin zituen, eta gero barneratu ere bai, monismo pluralistaren zenbait forma berezi. Kultu inperialaren irudiko, apologistek, monoteistek eta abarrek ez zuten zertan gaitzetsiak izan, baina kultua inposatzea saihestu beharrekoa zen, ondorio txarrak izaten zituelako. Juduak, ordea, kasu berezia ziren. Gerra zibila baino askoz lehenagotik, judaismoa toleratua zen Erroman, agintari greko-juduekiko tratatu dipolomatikoen ariaz. Ordea, Erromak Judea erresuma bezero gisa bildu zuelarik K.a. 63an, ospea irabazi zuen, eta ikertua izaten hasi zen. Ondorengo judu diasporak, berriz, lagundu egin zuen hasierako kristautasun "judua" hedatzen. Hasierako kristauak, dirudienez, judaismoaren azpi-sekta baten gisa hartu zituzten, eta halakotzat toleratuak izan ziren, aldika.
Judu iturriak, kultu politeistaz eta inperioaren esanahiaz ari direla, beteta daude intepretazio-zailtasunez. Kaligularen erresuman, juduek iharduki egin zitzaizkion beren tenpluan Kaligularen estatua jartzeari, eta argudiatu zuten ezen Yahveheren alde eta haren izenean egiten zituzten eskaintzak eta otoitzak hark galdegiten zuen kultuaren betebeharra betetzeko zirela. Filon Alexandriako aren ustean, Kaligulari ez zion horrek eragin, zeren eta eskaintza ez baitzitzaion berari zuzenean egiten (bere geniusari edo bere numenari, ez dago argi); aitzitik, estatua hura ez zen inoiz ezarri. Filonek ez zuen auzitan jartzen kultu inperiala bera, baina gomendatu zuen jainko gisako ohoreak ematea Augustori, "lehena zelako eta handiena eta guztien ongile", baina Kaligulak lotsarazi egiten zuela inperioko tradizioa, "egiptoar baten gisara" jokatuz. Dena den, Filon argi agertzen da Erromaren alde: lehen judu altxamenduaren ezaugarri bat (K.o. 66) izan zen azkena ekarri ziela Erromaren eta enperadorearen aldeko judu sakrifizioei, eta irudi inperialen itsustea eragin zuela.
Lehen matxinada juduan Jerusalemgo tenplua (eta hiriaren beraren zatirik handiena) suntsitua izan ostean, Hadrianok berreraiki egin zituen biak, greziar estiloan, eta tenplu berreraikia (Dioren kontura, baina) Jupiterri opa izan zion, Jesuralemi izen berria ezarri, Aelia Capitolina, eta saiatu zen zirkunzisioa debekatzen, desitxuratze fedegabe bat bailitzan. Ondorengo Bar Kohba matxinadak garaitu egin zuen erromatar armadaren okupazioa, eta kordokan jarri zuen Inperioaren zati handi bat. Hiru urtez kasik, Judea Estatu beregain bat izan zen, Simon Bar Kokhba buruzagi mesianikoak gidaturik. Gero, inperioko armadek suntsitu egin zuten, eta Judea ezabatua izan zen Erromako mapatik: Hadrianok izen berria eman zion, Syira Palaestina. Kristauek, hala, Bar Kokhbaren pean jasan zuten jazarpena deskribatzen dute. Juduek, bestalde, ondorenean berek jasandakoa deskribatzen dute. Judu mesianismoak abstrakzioan hartu zuen babes, eta judu nazio-estatua amets bat bihurtu zen. Kristauek joera txikiagoa erakutsi zuten beren erlijioaren judu erroak onesteko: batzuk lehiatu egin ziren haiek arbuiatzera. Hadrianok judaismoari ezarri murriztapenak doi bat altxatu zituen gerora, eta juduak kultu inperialaren betebehar guztiak bete behar izatetik salbuetsirik, Helenisten eta Kristauen artean susmoa eta aiherra ernetu ziren haien aldera.
Kultu inperiala eta kristautasuna
Erromatar jentilen begietan, sakrifizio egintza soil bat, izan arbasoen jainkoen alde, Dezioren enperadoregoaren pean, ala izan estatu jainkoen alde, Dioklezianoren pean, erromatar tradizioarekiko atxikimendua zen, eta inperioaren batasun askotarikoaren alderako leialtasuna. Kultuari uko egitea traizioa zen. Kristauek, nolanahi ere, egiazko gurtzaren parodiatzat zeuzkaten "ohore helenistikoak". Neronen eta Domizianoren enperadoregoan, ordea, Momiglianoren ustean, "Apokalipsiaren liburuak" "itsasoko piztiatzat" irudikatzen zuen Erroma, eta "lehorreko piztiatzat" elite judear-erromatarrak, eta charagma zelakoa (Erromaren zigilu ofiziala) piztiaren ikurtzat. Zenbait pentsalari kristauk jainkotiar probidentzitzat jo zuten Kristoren jaiotzaren unea nola etorri zen, Inperioaren hasiera-hasieran izan baitzen, eta inperioak bakea ekarri baitzuen, eta ebanjelioak hedatzeko bideak ezarri; Erromak Jerusalem eta tenplua suntsitu izana zigorra zela zeukaten, Jainkoak Kristo ukatzeagatik ezarria juduei. Jazarpena jabaldu zelarik, Jeromek onartu zuen inperioa gotorleku bat izan zela deabruaren kontra, baina berriro gogoraraziko zuen "inperio ohoreak" kristau irakaspenen kontrakoak zirela.
Konstantino I.a pontifex maximusak "Kristauen Eliza Katolikoa" faboratu zuelarik donatisten kontra, zeren: "Jainkoaren legearen kontra baitoa... eta alde batera utzi beharko genituzke horrelako liskar eta auziak, zeren eta gerta bailiteke Jainko Gorena ez soilik gizakiaren kontra altxatzea, baita neure kontra ere, nire kargu utzi baitu bere zerutiar oldez lurreko gauza guztien gobernamendua. Konstantinoren gutun ofiziala, K.o. 314." Formula inperiala horrela aldaturik, Konstantinok aitortu egiten zuen lurreko gauzen erresumaren gainean zuen ardura, eta erresuma hartako harmoniarik ezak eta gatazkak ira deorum eragin zezaketela; aitortu zuen, orobat, kristau apaiz-hierarkia berriak zuen ahala determinatzeko zer zen egokia eta ortodoxoa. Nahiz eta bataiorik hartu gabea izan, Konstantinok arrakasta izan zuen Kristoren signumaren pean (seguru asko, Labarum motaren bat izango zen signum hori, legionario ikur egokitu edo berrinterpretatu baten moduan). Litekeena da Konstantinok ofizialki azkena eman izana, edo, bederen, saiatu izana, enperadore bizien geniusaren aldeko odolezko sakrifizioei, baina haren ikonografia inperialak eta gorteko zeremoniek gizakien gainetik zegoen estatus batera iregitzen zuten hura. Konstantinok baimena eman zuen beraren eta Umbriako bere familiaren alde tenpluko kultu berri bat ezar zedin, eta oraindik ere indarra du: kultua "ez litzateke kutsatua izan behar edozein superstizio kutsakorren engainuz". Nizeako Lehen Kontzilioan, Konstantinok batu eta birfundatu egin zuen inperioa Jainkoaren oldezko estatuburu absolutu bakar baten pean, eta ohoratua izan zen lehen divus inperiotar kristau gisa. Hura hiltzean, gurtza agertu zitzaion, eta zerura igo zela esan zen hartaz. Filostorgiok, geroago, kritikatu egin zituen Konstantino divusaren estatuei sakrifizioak eskaintzen zizkioten kristauak. Haren hiru semeek birzatitu egin zuten inperioaren oinordetza: Konstantzio II.a Arianoa izan zen; haren anaiak, ordea, Nizeatarrak.
Konstantinoren iloba Julianok, Erromako enperadore ez-kristauetan azkenak, uko egin zion bere hezierako "Galileatar erokeriari", eta haren ordez neo-platonismo, aszetismo estoiko eta eguzki-kultu unibertsal bat hartu zituen, eta sustatu egin zuen kulturazko eta erlijiozko aniztasuna. Augustotar printzego modua berrezarri zuen, bera jarriz primus inter pares gisa, eta bere heriotzarekin azkendu zen hura, 363an, eta, ondoren, haren erreformak leheneratu edo bertan behera utzi ziren. Graziano mendebaldeko enperadoreak uko egin zion pontifex maximus karguari, eta, Senatuaren erasiaren kontra, kendu egin zuen Victoriaren aldarea (Garaipena) Senatuaren etxetik, eta Vestatarrak kentzen ere hasi zen. Teodosio I.ak, aldi labur batez, batu egin zituen berriro mendebaldeko eta ekialdeko inperio-zatiak, Nizeatar Kristatutasuna hartu zuen inperioko erlijio ofizialtzat, eta azkendu egin zuen beste sinismen eta kultu guztien babes ofiziala. Uko egin zion Victoriaren estatua Senatu etxera itzularazteari, azkena eman zien Vestaren su sakratuei eta hustu egin zuen haren tenplua. Hala ere, onartu zuen Senatua berari jainko bizi baten moduan zuzen zekion, Herkulesi eta Jupiterri bezala, nahiz eta Senatuan gehiengoa jentila izan. Teodosio hil ondoren, inperio urratuaren ekialdeko eta mendebaldeko zatiak geroz eta bide bereiziagoei jarraitu zitzaizkien: hala ere, biak ziren erromatarrak, eta biek zeuzkaten enperadoreak. Zeremonia inperialak txertatu egin ziren erromatar kulturan, eliza zeremonietan eta ebanjelioetan, nabarmenki adventus inperialeko edo etorrerako zeremonia, zeina hein handienean Triunfoaren zeremoniari baitzerion.
Azken mendebaldar divusa, seguruenik, Libio Severo izan zen, zeina K.o. 465ean hil baitzen. Ez dakigu gauza handirik hari buruz. Haren inperioak ez zuen izan ekialdeko kidearen ezagutza, eta litekeena da Ricimer germaniar jeneralaren enperadore txotxongiloa izan izana. Mendebaldean, inperioaren autoritatea, hein batean, Eliza Katoliko Erromatarraren nagusitasun espiritualak eta eragin politikoak ordeztu zituen.
Ekialdeko inperioan, kristau ortodoxiari atxikimendua zin egitea enperadoregora iristeko baldintza bihurtu zen. Anastasio I.ak agiri bat sinatu zuen doktrina eta praktika ortodoxoari men egiten ziola fede emanez. Azken enperadorea da, dakigula, divus gisa sagaratua izan zena hiltzean (K.o. 518). Dirudienez, titulua baztertu egin zen, ezegokia zelakoan espiritualitatearen aldetik, baina Ekialdeko enperadoreak sagaratzeko ohiturak bere horretan iraun zuen: Jainkoaren mandatu bidez zeukaten boterea, eta haien agintea, aldiz, ahal sakratuak lurrean zuen adierazpidea zen. Adventus-ak eta inperiotar irudien gurtzak engoitik ere analogia eskaini zuten zeruko hierarkiaren eta eliza ortodoxoaren errituen deboziozko irudikapenerako (ikonoak).
Ebaluazio historikoak
Erromako kultu inperialaz esan izan da, batzuetan, Erromako balio errepublikar tradiziozkoetatik desbideratzeko modu bat izan zela, nortasunaren kultu erlijioaren aldetik ez egiati bat, inperioaren propagandarako baliatu zena. Dena dela, bere ahal eta eraginak jatorri bikoitza zuten: alde batetik, erlijio-tradizio erromatar kulturan sakonki errotuak, hala nola gizabanako bakoitzaren geniusaren gurtza eta arbaso hilen gurtza, eta, bestetik, agintari helenisten kultua, inperioaren ekialdeko probintzietan garatua.
Kultu inperialaren izaera eta funtzioa eztabaida eragile dira oraindik ere, batez ere erromatar historialariek berdin erabili zutelako inperioaren balioaren gai gisa nahiz inperioaren harrotasunaren gai gisa. Funtsean atzerritik ekarria izan zela jo da, greziar-ekialdetar erakunde baten gisa, eta zuhurki ezarria izan zela, ez oztopo gutxirekin, latindarra eta mendebaldarra zen erromatar kultura batean, zeinean agintarien jainkotzea arrotza baitzen konstituzioaren aldetik, are nardagarria ere. Alde horretatik, esan liteke ezen kultu inperiotar funtsean mirabekeriazko eta ez-erromatarra erromatar tradiziozko etikaren kaltean ezarri zela, hura izana baitzen Errepublikaren oinarria. Kristauentzat bezala laikoentzat, enperadore hilkorrak jainko bihurtzea paganismoaren porrot espiritual eta morala izan zen, eta horrek eragin zuen kristautasuna garaile ateratzea Erromatar Estatuaren erlijio moduan.
Oso historialari moderno gutxik babestuko lukete orain ikuspuntu hori. Batzuek, Beard eta beste hainbat tarteko, ez dute bereizten kultu inperialaren kategoriarik inperioko bizimodu erlijiozko-politikoaren barruan: erromatarrek berek ez zuten baliatzen horrelako kontzeptu bilgarririk. Enperadore hil edo bizien aldeko kultua ezin zen bereizi inperioko estatu-erlijiotik, zeina ezin bereizizko modu batean baitzegoen lotuta erromatar identitatearekin eta zeinaren sinismen eta praktikak Erromako gizarte bizitzako eta etxe barruko bizitzako mos maiorum direlakoen antzinako komunitatean oinarritzen baitziren. Enperadoreen aldeko kultua "inperioaren propagandarako" tresnatzat deskribatzea edo, hain gutxiesgarri ez den arren, "erlijio zibiltzat" deskribatzea egungo pentsamendu politikoaren emaitza da, eta zalantzazkoa da beraren balioa: Erromako Errepublikan, kultua estatu jainkoen alde, norberaren jainkoen alde, jeneral garaileen alde, handikien alde, ongileen alde, patroien alde eta paterfamilias arruntaren alde ere eman zitekeen, bizi zirelarik nahiz hil eta gero. Hilkorren aldeko kultua ez zen atzerriko praktika bat: haien ahalari, estatusari eta haiek eman onurei ezagutza agertzea zen. Augustoren ebazpenak Errepublikaren mos maiorum zeritzenak aipatzen zituen zuzenean, eta printzegoaren pean, enperadoreen aldeko kultuak enperadore gisa definitzen zituen haiek.
Salbuespen bakan batzuk izan arren, hasieran, enperadoreen aldeko kultua ezarri zelarik, arrakasta izan zuen, inperioaren nortasunerako gune erkide batez horniturik. Erromatar inperioaren ahalaren karisma ospatzen zen, bai eta inperioaren esanahia ere bai, romanitas delakoaren tokian tokiko interpretazioen arabera, lehenik eraldaketaren eragile gisa, gero egonkortasunaren eragile gisa. Inperioko jainkoen aldeko kultua jendaurreko zeremonia nonahikoekin lotuta zihoan, distira apartekoa zuten ospakizunekin, eta debozio pribatuzko eta publikozko ezin konta ahal egintzarekin. Horrelako instituzio baten baliagarritasun politikoak ez dakar ezinbestean ez faltsutasun mekanikorik ez haren esanahiari eta egokitasunari buruz gogoeta huts egin izanik: inperio osoko kultu bateratzaile bat ezinbestean izango zen ezin konta ahala interpretazio pertsonaletarako irekia, baina erromatar arruntaren begietan hark izango zuen esanahia ia erabat galtzen da filosofian jantziak ziren erromatar eta greziar eszeptiko edo antagonista -nahiz kristau, nahiz helendar- gutxi batzuen interpretazio kritikoetan. Inperioaren oparotasunean, segurtasunean eta batasunean izan zen gainbeherak zerikusi zuzena zuen Erromako jainko tradiziozkoen baitako fedea eta, mendebaldean bederen, erromatar enperadoreen baitako fedea galtzearekin. Erromatar batzuentzat, tradiziozko erlijio-praktikak utzi izanaren ondorio izan zen hori. Beste batzuentzat -erromatarrak haiek ere-, inperioaren hondoratzea Jainkoek egin judizioaren emaitza zen, alegia, kristau fedegabe edo heretiko batzuei buruz nahiz jendil gogortuei buruz egindako judizioaren emaitza.
Erromatar gizarteak aurrera egin ahala, enperadoreen aldeko kultuak ere aurrera egin zuen: nabarmentzekoa da nola jakin zuten biek irauten eta egokitzen. Harik eta kristau ortodoxia guztiz garatu bati aurre egin behar izan zioten arte, "kultu inperialak" ez zuen behar izan teologia sistematikorik edo koherenterik. Kultu inperialak Erromaren arrakasta jarraituan izan zuen parte hartzea nahikoa izan zen hura erromatar gehienen aurrean justifikatzeko, saindutzeko eta "azaltzeko". Inperioaren krisiari aurre egin beharrean gertatu zelarik, Konstantinok berdindu egin zuen Augustoren erdiespena, kristau monoteismoa txertatu zuelarik inperioko hierarkian. Enperadoreen aldeko kultua, ezeztatua edo bertan behera utzia baino gehiago, eraldatua izan zen, ezin ezagutzeraino.
Naoto Matsuo
Naoto Matsuo (松尾 直人, 1979ko irailaren 10a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vissel Kobe eta Albirex Niigata.
Thomas l'imposteur (filma)
Thomas l'imposteur 1965eko Georges Franju frantziar zinema zuzendariaren filma da, Jean Cocteauren izen bereko eleberrian oinarrituta.
Argumentua
Lehen Mundu Gerran zehar Paris alemaniarren esku erortzear dago. Bormes printzesak zaurituen konboi bat antolatuko du haiek hiritik atera eta bere villan zaintzeko. Nolanahi ere, agintariek ez diete behar duten baimena emango.
Geiswiller
Geiswiller Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Geiswiller udalerrian erroldatutako biztanleak 207 ziren. Familiak 78 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 33 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 29 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 81 etxebizitza zeuden, 79 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 2 hutsik zeuden. 80 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 79 etxebizitza nagusietatik 72 bere jabearen bizilekua ziren, 3 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 2 etxek hiru zituzten, 17 etxek lau zituzten eta 58 etxek bost zituzten. 74 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 28 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 43 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 130 ziren, horien artean 107 aktiboak ziren eta 23 inaktiboak ziren. 107 pertsona aktiboetatik 99 lanean zeuden (52 gizon eta 47 emakume) eta 8 langabezian zeuden (2 gizon eta 6 emakume). 23 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Geiswiller udalerrian 74 unitate fiskal zeuden, 193 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.275 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Hermann J. Abs
Hermann Josef Abs (Bonn, Alemania, 1901eko urriaren 15a - Bad Soden, Alemania, 1994ko otsailaren 5a) bankaria izan zen.
Bizitza
1957an Alemaniar Länderretako Bankuaren sorreran parte hartu zuen, eta banku horretatik abiatuta eratu zen hain zuzen ere Bundesbank. Trebezia handiz negoziatu zituen alemaniar Reicharen zorrak Londresekin. 1957an Deutsche Bankeko lehendakari izan zen, eta 1967. urtetik aurrera banketxe horretako ikuskaritza batzordeko presidente. Robert Pferdemengesekin batera, Adenauer kantzilerraren finantza aholkulari nagusietako bat izan zen. Elkarte handietako hogeita hamar administrazio batzordetan baino gehiagotan lan egin du.
Natibitateko Andre Mariaren eliza (Elo)
Eraikina
Hasiera batean, bi eliza egon ziren, San Martin eta Santa Maria elizak, eta parrokia bakar batean urtu ziren, bigarrena desagertu zenean. Hala ere, altzarien zati bat (XIII. mendea) gaur egun kontserbatzen den lehenengora aldatu zen. Gaur egungo eraikinak gurutze latindar formako oinplanoa du, eta XVIII. mendean aldaketa sakonak jasan zituen, gurutzadura, transepto eta kapera nagusi berri bat eraiki zenean, eta norabidez aldatu zen tenplua birbideratu zenean, bere jatorrizko burualde poligonala gaur egun nabearen lehen zatiari dagokiona izan dadin. Hiru atal ditu: lehena poligonala da, giltzarria duen gurutze-ganga izartuz estalia; gainerakoak gurutze-ganga bakuna, gurutzadura petxina gaineko kupularekin eta kanoi-ganga ilargixkadun transeptuak. Egungo kapera nagusia burualde zuzenekoa da, eta gurutze-ganga sinplea du. Kanpandorrea epistolaren aldean dago. Tenpluaren barrualderako sarrera epistolaren gaur egungo aldetik egiten da, erdi-puntuko arkudun ate modernoarekin, arkupez babestuta. Erretaula nagusi erromanista (ca. 1600), 1927an eraldatu zen, bertan sagrario erakusketari berri bat egin eta bere kale nagusia eraldatu zuenean, San Martinen talde eskultoriko moderno bat gehituz, Errenazimentu amaierako jatorrizko obrako gainerako eskulturetatik (tailuak eta erliebeak) aldentzen duen pobrearekin. Bankua, hiru solairuko bost kale eta atikoa ditu. Bertan, sagrario modernoaren gainean, Andre Mariaren eta Haurraren irudia nabarmentzen da, tamaina eta itxura gotiko txikikoa (XIII. mendea), antzinako Santa Maria parrokiatik datorrena. Gehiegi zaharberritu arren, ez du interes artistikorik falta.
Why Have There Been No Great Women Artists?
"Why Have There Been No Great Women Artists?" 1971 Linda Nochlin Amerikako artearen historialariak idatzitako entsegu bat da. Artearen historia feminista eta arte teoria feministaren aitzindarietako bat kontsideratua izan da.
Artea
Errenazimentuan sortu zenetik, jeinu/artista ideia gizonekin lotu izan da, bakarrik emakume bat edo bi salbuespena izanik. XX. mendeko bigarren erdialdean ez zegoen batere gainditua eredu hau, Clement Greenberg bezalako kritikariek Jackson Pollock artista maskulinoaren irudia bultzatzen zuten eta gainera arte femenino eta maskulinoaren artean banaketak egiten ziren, bigarrenari maila baxuagoko kontsiderazioa emanez.
Eredu hipermaskulino hauek apur bat aldatu ziren pop-art aren garaian, Andy Warhol bezalako artistak erakusten zuten izaera queer-aren bidez. Aldi berean, AEBn kontrakultura mugimendu garrantzitzuak sortu ziren Vietnameko gerraren eta eskubide zibilengatik egindako borrokaren testuinguruan, zeintzuk kontsumo gizartea eta konformismoa dudatan jartzen saiatu ziren. Ispiritu iraultzaile hau 80ko hamarkadan baretuz joan bazen ere oso emankorra izan zen, askotan borroka feminista, LGBT+ eskubideen aldekoa eta berdintasunaren aldeko borroka modernoen haziak hasteko.
Feminismoaren 2. Olatua
Arteari dagokionez, aurreko hamarkadetatik eredu hipermaskulinoak nagusitzen ziren, hala nola amerikar expresionismo abstraktuaren baitan, non hori bezalako estiloak espresuki gizonenak kontsideratzen ziren. Nochlinen testua teoria feminista berri hauen aitzindari bihurtu zen, baina garaian beste hainbat emakumezko idazle eta arte teorilariekin bat egin zuen, hala nola Laura Mulvey (Visual Pleasure and Narrative Cinema, 1975 ), Griselda Pollock (Artists mythologies and media genius, madness and art history, 1980 ) edo Carol Duncan (Happy Mothers and Other New Ideas in Eigtheenth-Century French Art, 1973 ).
Linda Nochlin
Linda Nochlin (Weinberg; 1931ko urtarrilaren 30 – 2017ko urriaren 29a) AEBko arte historia eta teoria feministaren protagonista izan zen 1960tako hamarkadaren azken urteetan. Harez geroztik Nochlin XX. mendeko bukaerako eragin handiko arte historialaria izan da. New York-eko Brooklyn auzoan jaio zen 1931n. Bere karrera 1950 inguruan hasi zuen, N.Y.-ko unibertsitateko Arte Ederretako Institutuan graduatuz.
"Metodologia bakar baten aukera zalantzan jartzeko" konpromisoa mantendu zuen (Memoirs of an Ad Hoc Art Historian, 1999), argudiatuz artearen historia feminista engaiamendu politiko eta filosofiko orokor bat dela, interpretazio estrategia anitzak erabil ditzakeena, hauek bai ideologiari buruzko teoria marxistetatik erauzten badira, zein linguistika estrukturaletatik, psikoanalisitik edo artearen historiako metodo tradizionalagoetatik.
Kirchberg (Berna)
Kirchberg Suitzako udalerria da. Berna kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Why Have There Been No Great Women Artists?
Linda Nochlin
Nochlin-en ikerketa guneak modu honetan sailka litezke: (1) errealismoa kategoria estetiko moduan; (2) XIX. mendeko artea; (3) emakumeen praktika artistikoa; (4) emakumearen gorputza irudikapen bisualean; (5) identitate etnikoaren irudikapena. Batez ere entsegu-idazlea izan zen, eta bere obra nagusiak hainbat bildumetan argitaratu izan dira (Women, Art and Power, 1988; The Politics of Vision, 1989; Representing Women, 1999  ), bere ideien garapena lau dekadetan zehar erakutsiz.
Kirchberg (Berna)
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Why Have There Been No Great Women Artists?
Testuaren laburpen eta analisia
Nochlinek ere jeinuaren mitoari aurre egiten dio, hots, XIX. mendetik artearen historian zehar hedatu zen ideia, zeinen arabera artista asko jeinuak kontsideratuak izan dira, haien trebetasuna maisu batek baino Naturak eman izan balie bezala. Baina ideia horren arabera, emakumeen lorpen artistiko handien falta silogismo baten moduan formula liteke: emakumeak jeinuak izan balira, nabaria izango litzateke. Nochlin horretaz haratago joaten saiatzen da, artisten jatorria eta zergatia aztertuz, eta adierazten du artisten kopuru handi bat artisten semeak izan zirela.
Beraz, modu horretan, emakume artista handien falta eta aristokrata artisten falta modu berean azter litezke, izan ere, bai aristokrata eta bai emakumeek bete behar zituzten eskaera eta itxaropenak, eta funtzio sozialei eskaini behar zieten denbora, guztiz kanpo utzi zuten ekoizpen artistikora profesionalki guztiz jardutearen aukera. Izan ere, artistek denbora behar zuten haien trebezia lantzeko, jeinuaren mitoa alde batera utzirik, eta artea ez da talentu aparteko banako baten ekintza aske eta autonomoa.
Harrera
Testua 1971 urtean argitaratu zen Woman in Sexist Society: Studies in Power and Powerlessness izenarekin. Behin zuzenduta, ArtNews en "Why Have There Been No Great Women Artists?" izenarekin berrargitaratu zen eta baita ere beste testu eta argazkien artean ''Art and Sexual Politics: Why Have There Been No Great Women Artists? en''. Entsegua harez geroztik erregularki berrargitaratua izan da; Women, Art, and Power and Other Essays eta Women Artists: The Linda Nochlin Reader barne.
"Why Have There Been No Great Women Artists?" arte-historia eta arte teoria feministarentzako beharrezko irakurketa bezala hartzen da. Entsegua balio egin izan du ere emakume artisten berrezagupena bultzatzeko, hain zuzen ere testuaren argitalpena eta gero Women Artists: 1550-1950 erakusketa gauzatu zen.
Bibliografia
Berry, F. (2007). “Linda Nochlin (1931-)”. Costello, D. eta Vickery, J. (ed.), (2007), Art Key Contemporary Thinkers. New York, Berg. 86-89.
Bofu International Plaza
Bofu International Plaza (txineraz: 波福国际广场), Txinako Herri Errepublikako Changsha hirian eraikitzen ari den 228 metro eta 168 metroko bulego etxe orratzak dituen egitasmoa da.
Eraikuntza lanak 2009an hasi ziren urte bereko irailaren 29an jarritako lehen harriaren ondotik. Lanak 2014rako amaitzea espero da.
Pravotice
Pravotice Eslovakiako udalerri bat da, Bánovce nad Bebravouko barrutian kokatuta. 6,05 km²ko azalera du eta 306 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1232. urtekoa da.
Sarda orientalis
Sarda orientalis Sarda generoko animalia da. Arrainen barruko Scombridae familian sailkatzen da.
Bucy-lès-Pierrepont
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 208 etxebizitza zeuden, 175 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 27 hutsik zeuden. 201 etxeak ziren eta 7 apartamentuak ziren. 175 etxebizitza nagusietatik 134 bere jabearen bizilekua ziren, 39 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 8 etxek bi zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 59 etxek lau zituzten eta 88 etxek bost zituzten. 116 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 87 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 60 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 255 ziren, horien artean 180 aktiboak ziren eta 75 inaktiboak ziren. 180 pertsona aktiboetatik 157 lanean zeuden (88 gizon eta 69 emakume) eta 23 langabezian zeuden (6 gizon eta 17 emakume). 75 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 25 ikasten zeuden eta 34 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
Santi Millán
Santiago Millán Montes (Bartzelona, ) kataluniar aktorea eta telebistako aurkezlea da.
Bucy-lès-Pierrepont
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Bucy-lès-Pierrepont udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.314 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Marta Dutrem i Domínguez
Marta Dutrem i Domínguez (Lleida, 1914-1991ko ekainaren 24a) abokatu katalana eta erbesteratua izan zen.
Biografia
Espainiako abokatua. Wenceslao Dutrem Solanich farmazialariaren eta Ángela Domínguezen alaba da, eta bi anaia ditu: Wenceslao eta Eliseo.
Giro intelektual eta zientifikoan hezi zen, anai-arrebek bezala, eta unibertsitate-ikasketak egin zituen, Zuzenbidean lizentziatuz Bartzelonako Unibertsitatean.
Erbesteratzea
Gerra Zibilaren hasierak Marta eta haren gurasoak Mallorcan harrapatu zituen, eta handik Parisa erbesteratu gisa abiatuko dira. Handik, hilabete batzuk geroago anai-arrebekin elkartu ondoren, Flandre lurrunean abiatu ziren Mexikon behin betiko erbestera.
Bizitza pertsonala
Albert Coromines eta Vigneauxekin (Joan Corominas filosofoaren anaiarekin) ezkondu zen, eta hark Mexikoko erbesteratu egin zuen, eta banandu egin zen, besteak beste, ezin zuelako seme-alabarik izan. Martak, orduan, Pietro Brigneti Ravano ezagutu du, bere bigarren senarra. Harekin hiru seme-alaba izan zituen: Piero, Wenceslau (Lau) eta Marta Angela (neskatoa). Minbizia zela eta, adin txikian hilko da.
Martak idazkari gisa lan egin zuen Kataluniako Generalitateko Etxebizitza Sailean.
1991n hil zen Bartzelonan.
Vila Valério
Vila Valério Brasilgo udalerri bat da, Espírito Santo estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Hispaniar aro
Hispaniar aroa edo Zesarren aroa Iberiar Penintsulan XIV. mendera arte, noiz Anno Domini sistema ezarri zenean, data jartzeko sistema izan zen. Lehendabiziko urtea k. a. 38.a izan zen, ziur asko Zesar Augustok zerga bat ezarri zuelako. Edonola ere, urte hartan Hispanian Pax Romana hasi zen.
Aro arrunteko data bat hispaniar arora bihurtzeko 38 urte gehitu behar da. Adibidez "Era CMXLI" "anno domini [AD] 903" da.
Bere erabilera III. mendean hasi eta laster zabaldu zen. Itzalaldia, berriz, herrialdearen arabera aldatzen da: Portugalen, Joanes I.a Portugalgoaren erreinaldian, 1422ko abuztuaren 22an (Era MCDLX) desagertu zen.
Cranoglanis songhongensis
Cranoglanis songhongensis Cranoglanis generoko animalia da. Arrainen barruko Cranoglanididae familian sailkatzen da.
Sordellina punctata
Sordellina punctata Sordellina generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Etidio bromuro
Etidio bromuroa (EtBr) agente tartekatzaile bat da, biologia molekularreko laborategietan erabiltzen dena agarosa gel elektroforesia bezalako tekniketan markatzaile fluoresente (azido nukleiko tartekatzaile) moduan. EtBr bezala laburbildu daiteke, zein aldi berean bromoetanoaren laburdura den, baina laborategi batzuetan EthBr bezala erabili ohi da nahasteak ekiditeko. Argi ultramorearen eraginpean laranja koloreko fluorespena eragiten du, fluoreszentzia hori ia 20 aldiz areagotzen da DNAri lotu ondoren. Etidio bromuroa DNAn tartekatzen denez, efektu mutagenoa eta kartzinogenoa edo teratogenoa eduki dezakeen ideia dago, baina nahiko segurua dela frogatu da. Gaur egun, badaude beste konposatu batzuk etidio bromuroaren funtzioa betetzen dutenak eta seguruago bezala saltzen direnak, efektu mutagenorik ez dutelako; adibidez, Sybr Safe (Invitrogen), Gel Red (Biotium) edo MIDORI green (Nippon Genetics). Etidio bromuroak CAS1239-45-8 erreferentzia du eta formula kimikoa da. Konposatu fluoreszente gehienak bezala, substantzia aromatikoa da. Molekularen zati handiena egitura trizikliko bat da, piridina molekula baten alde bakoitzean amino-bentzeno taldeak dituena (sei atomo, nitrogenoa eta eraztun aromatikoa). Dibenzopiridina egitura hori fenantridina izenarekin ezagutzen da.