cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Andurain gaztelua
Maitiatarrak. Historia eta testuinguru erlijiosoa
1590ean, haren seme Ar­naud zen Urdiñarbeko priorea. 1598. urtean, Maulen gordeta zeuden kalonjeek Oloroeko apez­piku hautatu zuten; protestanteak, ordea, hura hil­tzen saiatu ziren: zauritu egin zuten, 17 kolpe eman ziz­kioten ez­pataz. 25 urte iraun zuen bere elizbarrutia katolikoen eta protestanteen arteko lehiak mar­katu zuen; katolikoak, botere politikoa lagun zutela, Erreformak hartu zituen elizak eta ondasunak berreskura­tzen saiatu ziren.
Gerrak hondatu zituen elizak konpon­tzen lan egin zuen: Zuberoako erretaula asko garai hartakoak dira; Zalgize (Saugis, dokumentuetan) izeneko bat ospe­tsu egin zen lan horretan ziharduela. Ar­naud II.ak erlijio‑ordenak ezarri zituen elizbarrutian: fran­tziskotarrak, kapu­txinoak, premontretarrak, karmel­darrak, ur­tsulatarrak, klaratarrak.
Manuel García (kantautorea)
Manuel Javier García Herrera (Arica, 1970eko martxoaren 1a) txiletar abeslari eta musikagilea da.
Bizitza
Pedagogia ikasi zuen Tarapacáko Unibertsitatea n. Santiagora joan zen 1994an, Luis Orlandini rekin batera Txileko Unibertsitate Katolikoa n gitarran goi mailako interpretazioa ikastera.
Andurain gaztelua
Matalasen ma­txinada
Ar­nud Frangois (1660‑1681), Ar­naud II.aren iloba bat, Luis XIV.ak hautatu zuen Oloroeko apez­piku‑aul­kirako. Parisen izan zen sagaratua, eta Euskal Herrira iri­tsi zen Matalasen ma­txinadaren hasieran. Matalasek karguari uko egin ziezaion saiatu zen, eta az­kenean eskumikatu egin zuen. Matalas kondenatu ondoren, Ar­naudek boterea gal­du zuen. Maulen ezarri zuen kapu­txinoen komentua.
Manuel García (kantautorea)
Bizitza
Bere ibilbide musikal profesionala 1995ean hasi zen, Mario Rojasen taldeko partaide gisa, eta Coré taldearen sortzaile gisa, zeina 1997an utzi zuen Mecánica Popular bere talde berrian aritzeko, trova rock musikarekin eta sehaska abestiekin nahasten duena.
Estudioko sei disko argitaratu ditu: Pánico (2005), Témpera (2008), S/T (2010), Acuario (2012), Retrato iluminado (2014) eta Harmony Lane (2016), zuzeneko bideo bat duen disko bat, Pánico 10 años (2016) eta zuzeneko bi bideo: En vivo Teatro Caupolicán (2011) eta Acuariovisión (2013). Argitalpen gehienak platinozkoak edo multiplatinozkoak izan dira.
Eskumuturreko erloju
Eskumuturreko erlojua edo montra eskumuturrean larruzko, metalezko edo material plastiko desberdineko uhal batekin lotuta eramaten den erlojua da.
Hasiera batean, eskumuturreko erlojuak ez ziren oso ohikoak gizonezkoentzat, poltsikoko erlojua nahiago zutelako, eta eskumuturrekoei muzin egiten zietelako, emakumezko bitxi baten antzekoak zirela uste zutelako.
Historia
Eskumuturreko erlojua abiazio-pilotuei esker sortu zen; hasieran, poltsikoko erloju bat hartzen zuten, eta, uhal baten bidez, hankan edo besoan lotzen zuten beti hegazkin-jantziaren gainean. Hegazkinek inolako tresnarik ez zuten garai hartan, pilotuek erlojuekin egiten zituzten kalkuluak oso garrantzitsuak ziren, hari esker norabideak, distantziak eta airean jarraitu ahal izateko geratzen zitzaizkien erregai-orduak kalkula baitzitzaketen. Hortik, erlojuak eramateko modu berri hori zabaldu egin zen, eta urteen poderioz aldatu egin dira tamainan eta diseinuan, gaur egun ezagutzen dugun formara arte.
Gaur egun, pilotu askok erlojuak nabigazio tresna gisa erabiltzen jarraitzen dute, osagarri gisa, gaur egungo hegazkinek dauzkaten instrumentu modernoez gain.
Madéfalva
Madéfalva (Siculeni) Errumaniako udalerri bat da, Hargita konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko luze-zabalean banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
John A. Pople
John Anthony Pople (Burnham-on-Sea, Somerset, Ingalaterra, 1925eko urriaren 31 - Chicago, AEB, 2004ko martxoaren 15a) kimikari teorikoa izan zen. Kimikako Nobel Saria irabazi zuen 1998an, W. Kohnekin batera, gertaera kimiko-kuantikoen zenbakizko azterketa-metodoak asmatzeagatik.
Varecia variegata
Varecia variegata Lemuridae familiako Strepsirrhini primate espezie bat da. Lemur guztiek bezala bakarrik Madagaskarren bizi dira. Arrisku egoera oso larrian daude.
Egunez bizi dira eta zuhaitzetako kuadrupedoak dira. Madagaskarreko lemur guztien artean fruta gehien jaten dituztenak dira eta oso ahulak dira habitat suntsiketaren aurrean. Multi-ar/Multi-eme giazarte batean bizi dira, oso egoera flexiblean eta fisio-fusio erlazio eredua dute. Oso zaratatsuak dira. 36 urte arte bizi daitezke.
Hiru azpiespezie ezagutzen dira:
Uropsilus soricipes
Uropsilus soricipes Uropsilus generoko animalia da. Lehen Insectivora edo Soricomorpha deitzen zen taldearen barruan daude. Gaur egun Lipotyphla deitzen den taldearen barruko Uropsilinae azpifamilia eta Talpidae familian sailkatuta dago.
Altzaa
Altzaa Etxebarria udalerriko auzoa da. 2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, 182 biztanle ditu.
Bordaxuri (argipena)
Bordaxuri zenbait herritarrek hartu duten ezizena da; Hazparneko Bordaxuria etxean du jatorria.
Villers-sous-Prény
Villers-sous-Prény Frantziako udalerri bat da, Meurthe eta Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Villers-sous-Prény udalerrian erroldatutako biztanleak 346 ziren. Familiak 136 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 44 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 48 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 145 etxebizitza zeuden, 136 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 8 hutsik zeuden. 132 etxeak ziren eta 12 apartamentuak ziren. 136 etxebizitza nagusietatik 118 bere jabearen bizilekua ziren, 17 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 4 etxek bi gela zituzten, 13 etxek hiru zituzten, 36 etxek lau zituzten eta 83 etxek bost zituzten. 110 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 50 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 74 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 241 ziren, horien artean 167 aktiboak ziren eta 74 inaktiboak ziren. 167 pertsona aktiboetatik 154 lanean zeuden (85 gizon eta 69 emakume) eta 13 langabezian zeuden (7 gizon eta 6 emakume). 74 pertsona inaktiboetatik 34 erretiraturik zeuden, 20 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoak iturgina ziren.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Susumu Oki
Susumu Oki (大木 勉) Japoniako futbolari ohia da.
Travčice
Travčice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 611 biztanle ditu eta 7,91 kilometro koadroko azalera. Litoměřiceko barrutian dago.
Sphaenorhynchus prasinus
Sphaenorhynchus prasinus Sphaenorhynchus generoko animalia da. Anfibioen barruko Hylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Suguru Ito
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Nagoya Grampus Eight, Kyoto Purple Sanga, Vegalta Sendai eta Shonan Bellmare. 1995eko sub-20en Munduko Futbol Txapelketan ere parte hartu zuen.
Taunton (Minnesota)
Taunton Minnesotako hiri bat da. Lyon konderrian kokatua dago. 2010ean 139 biztanle zituen, 2.62 kilometro koadrotan banatuta.
Kühndorf
Kühndorf Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Uxue Bereziartua
Uxue Bereziartua Lonbide (Hernani, 1996) euskal artista feminista da, Berexi izen artistikoa duena. Ilustratzailea batik bat baina beste arte diziplina batzuk ere erabiltzen ditu. Hala nola, serigrafia, murala edota diseinu digitala.
Ibilbidea
2019ko EmART (emakume sortzaile gazteentzako deialdia) bekaren irabazleetako bat izan zen. Bere sormen lanek eta feminismoak lotura estua dute eta erdigunean gorputza jarri ohi du, emakumeen gorputz ez normatiboak, gizenak, iletsuak, elbarriak, disidenteak, tamaina desberdinetako titiekin, trans direnak, edo lesbianak erakutsiz. Bere helburua da, ilustrazioa erabiliz, zentroan jartzea ikusten ez diren errealitate eta pertsonak, gizarte heteropatriarkatu eta kapitalistak gustuko ez dituenak. Bere lanak zerotik edo argazki batzuetatik sortzen ditu.
Hirutxuloko Hitza n eta Klitto! atari digitalean kolaboratzen du bere ilustrazioekin, bakarrik zein Malen Aldalur rekin. Bertan argitaratutako ilustrazio bat Instagramen zentsuratu egin zioten titiburuak agerian zirelako.
Urte gutxiren buruan lan ezberdinak egin ditu ilustratzaileak. Elkarte ezberdinentzako kartelak, ilustrazioak edota bideoak, erakusketa ezberdinak, edota ikastaroak. Tatuatzailea ere bada, eta makina gabe egiten homen ditu hauek, era tradizionalean.
Denda propioa ere sortu du bere lanak saltzeko. Berak eskuz serigrafiatutako lanak ditu bertan, hala nola, kamisetak, telazko poltsak, gonak edota musukoak. Ilustrazioak ere saltzen ditu noski. Bere lanen artean ezagunenetakoak collage teknikaz egindako Señorak.
Pseudomugil furcatus
Pseudomugil furcatus Pseudomugil generoko animalia da. Arrainen barruko Pseudomugilidae familian sailkatzen da.
Ibadhismo
Ibadhi mugimendua edo ibadhismoa, ibadhiak (الإباضية) Omanen nagusia den islamaren adarra da. Egungo adituen ustetan, Khawarij mugimenduaren eboluzioa da. . 650. urte inguruan sortutako mugimendu honek Aljerian, Tunisian, Libian eta ekialdeko Afrikan ere jarraitzaileak ditu.
Ibadhiek, hasieran, Basoratik, egungo Iraken, omeiatar kalifen aurkako gerrak egin zituzten, eta zenbait errepublika teokratiko sortu zituzten euren imanen zuzendaritzapean. XIII. mendearen erdialdean burujabetza gauzatu zuten Libiako, Tunisiako eta Aljeriako hainbat eremutan. Jarraian Aljeriako Saharara emigratu ziren. Iman ibadhiek 751. urtetik XVIII. mendearen amaiera arte gobernatu zuten Maskat eta Omanen, baita ordutik Bahrainen eta Zanzibar uhartean, gaur egungo Tanzanian, ere.
Poison Prince
Poison Prince (euskaraz Pozoi Printzea) Amy Macdonald eskoziar abeslariaren abesti bat da. 2007ko maiatzaren 7an This Is the Life diskoaren barnean merkaturatu zuen.
Hitzak Babyshambles eta Libertines musika taldeetako Pete Doherty abeslarian oinarrituta daude, musikari gatazkatsu honi eginiriko oda modukoa da.
Andrés Ortiz-Osés
Andrés Ortiz-Osés (Tardienta, Huesca, 1943 - Zaragoza, 2021eko ekainaren 18a) filosofo espainiarra izan zen, Deustuko Unibertsitateko katedraduna eta El matriarcalismo vasco obragatik ezaguna.
San Salbatore eliza (Zangoza)
San Salbatore eliza Nafarroa Garaiko Zangoza udalerriko Alde Zaharran kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.
Historia
Zangozako hamabi zaldunek sortu zuten, eta XIII. mendearen amaieran eraiki zuten estilo gotikoan, Zangoza Hiribildua burguko bizilagunentzat. Harresiaren ondoan dago eta, kanpoaldean, harrizko horma sendoak ditu, kontrahorma sendoak eta leihate zorrotzak. Elizpea XVI. mendean eraiki zuten fatxada babesteko.
Bere portadak Azken Judizioaren gaia irudikatzen du, Kristok erdian zauriak erakusten dituelarik, aingeruen artean, Ama Birjina eta San Joan Bataiatzailea; aingeru tronpetariak arkiboltetan eta ateburuan, hildakoen berpiztea dago ikusgai, gizonak epaituak izateko zain eta, deabruaren ahoen barruko galdara batean infernuan kondenatuak.
Barrualdean, habearte bakarreko oinplanoa eta burualde poligonala ditu. XVII. mendeko erretaula erromanista bat dago, Joan Berroeta, Joan Ali eta Joan Etxenagusiaren tailerreko maisuena, XIV. mendeko harrizko aldare eder batean bermatuta. Koruan, isolatuta, XVI. mendeko organoaren kutxa ederra ikusten da.
Redwood konderria (Minnesota)
Redwood konderria (Redwood County) Minnesotako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Redwood Falls da. 2010eko zentsuaren arabera 16,059 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Redwood konderriak 228,372 kilometro koadro ditu. Horietatik 823 ura dira. Beste 227,549 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 7,03 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 16,059 pertsonetatik 14,454 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 335 dira. 71 beltzak edo afroamerikarrak. 744 amerikar natiboak ziren eta 2 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 504 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 3 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 281 pertsonek kokatzen zuten.
Traplice
Traplice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.150 biztanle ditu eta 5,27 kilometro koadroko azalera. Uherské Hradištěko barrutian dago.
Trboušany
Trboušany Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 382 biztanle ditu eta 5,55 kilometro koadroko azalera. Brno-Landako barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1350 urtean egin zen.
Taylors Falls (Minnesota)
Taylors Falls Minnesotako hiri bat da. Chisago konderrian kokatua dago. 2010ean 976 biztanle zituen, 10.61 kilometro koadrotan banatuta.
Petrova
Petrova Errumaniako udalerri bat da, Maramureș konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Erbera
Erbera Etxebarria udalerriko auzoa da. 2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, 391 biztanle ditu.
Aphyocypris chinensis
Aphyocypris chinensis Aphyocypris generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Takahiro Yamanishi
Takahiro Yamanishi (山西 尊裕) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Júbilo Iwata eta Shimizu S-Pulse. 1995eko sub-20en Munduko Futbol Txapelketan ere parte hartu zuen.
Třebařov
Třebařov Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 904 biztanle ditu eta 15,61 kilometro koadroko azalera. Svitavyko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1358 urtean egin zen.
Sainte-Livrade (Garona Garaia)
Sainte-Livrade Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Garona Garaia departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Zingira-nekosta
Zingira-nekosta (Taxodium distichum) Tamariz generoko zuhaitza da, Hego-ekialdeko Estatu Batuetan jatorria duena.
Sainte-Livrade (Garona Garaia)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Zingira-nekosta
1963. urtean Cipre (Louisianako frantsesez) izendatu zuten Luisiana estatuko zuhaitz ofizial. Batzuen ustez, Estatu Batuetako hegoaldeko zingiren ikurra da.
Sainte-Livrade (Garona Garaia)
Etxebizitza
2007an 119 etxebizitza zeuden, 107 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 118 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 107 etxebizitza nagusietatik 87 bere jabearen bizilekua ziren, 18 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 20 etxek lau zituzten eta 67 etxek bost zituzten. 95 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 70 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 194 ziren, horien artean 146 aktiboak ziren eta 48 inaktiboak ziren. 146 pertsona aktiboetatik 130 lanean zeuden (72 gizon eta 58 emakume) eta 16 langabezian zeuden (8 gizon eta 8 emakume). 48 pertsona inaktiboetatik 23 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sainte-Livrade udalerrian 107 unitate fiskal zeuden, 280 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.945 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 margolariak, 1 argiketaria eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Sainte-Livrade udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 372 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mont-Saint-Jean (Aisne)
Mont-Saint-Jean Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Félix Rodríguez de la Fuente
Félix Samuel Rodríguez de la Fuente (Poza de la Sal, Burgos 1928ko martxoaren 14a – Shaktoolik, Alaska, 1980ko martxoaren 14a), Félix Rodríguez de la Fuente izenaz ezaguna, etologo, naturalista eta naturazaletasunaren hedatzailea izan zen, Espainian naturaren defentsaren aldeko aintzindaria, bai eta irratia eta telebistarako dokumentalen egilea ere, horietan guztietan nabariena El Hombre y la Tierra ("Gizona eta Lurra") (1974-1980) dokumetal sail arrakastatsu eta eragin handikoa izan zen. Medikuntzan lizentziatua eta biologian autodidakta, karisma handiko pertsonaia polifazetikoa izan zen: haren eraginak, urteak igaro ahala, iraun egin du. Haren jakintzak falkoneria eta etologiaren hainbat saila bereganatzen zituen, bereziki otsoen inguruko ikerketa eta elkarbizitza.
Mont-Saint-Jean (Aisne)
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 69 ziren. Familiak 28 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren.
Félix Rodríguez de la Fuente
Belatzak eta hegazti harrapariak hazteko zaletasuna zuen, eta azkenean, ikerketan aritu zen erabat; batez ere animalien ohiturei buruzkoak ikertu zituen.
Mont-Saint-Jean (Aisne)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Félix Rodríguez de la Fuente
Bestalde, Rodríguez de la Fuentek espedizionario, Afrikako argazki-safarien gidari, hizlari eta idazle gisa ere jardun zuen, gainera Espainian oraindik naturaren defentsa mugimendurik ez zegoenean herrialde hartako kontzientziazio ekologikoaren alde ere ekin zion. Haren eragina ez zen Espainia mailara mugatu, nazioartean ere emititu diren bere telesailak ehundaka miloika ikusleek ikusi izan dituztela kalkulatu izan da, haietako dokumental batzuk egiteko asmoz aireko filmaketa bat burutzen ari zirela euren aireontziak istripua izan zuenean.
Mont-Saint-Jean (Aisne)
Etxebizitza
2007an 40 etxebizitza zeuden, 25 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 9 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 39etxeak ziren. 25 etxebizitza nagusietatik 20 bere jabearen bizilekua ziren, 2 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 4 etxek hiru zituzten, 4 etxek lau zituzten eta 16 etxek bost zituzten. 23 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 10 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Félix Rodríguez de la Fuente
Felix izan zen ADENA Naturaren Babeserako Elkartearen sortzaileetako bat. Gaur egun, elkarte hori WWFren Espainiako atala da.
Udaberria (Botticelli)
Udaberria edo Udaberriaren alegoria (italieraz Primavera) Sandro Botticellik 1478 inguruan tenperaz ohol gainean egindako margolana da. Egun Uffizi Galerian dago, Florentzian.
Italiako Pizkundeko lanik ezagunenetakoa, zenbait pertsonaia mitologiko ageri dira lorategi batean. Esanahiari dagokionez, berriz, kritikariak ez datoz bat zehazterakoan zeren alegoria den koadroa. Udaberriaren hazkunde joria aipatu da, baita maitasun neoplatonikoa ere.
Mont-Saint-Jean (Aisne)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 46 ziren, horien artean 30 aktiboak ziren eta 16 inaktiboak ziren. 30 pertsona aktiboetatik 23 lanean zeuden (14 gizon eta 9 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 16 pertsona inaktiboetatik 2 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2000. urtean Mont-Saint-Jean udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Natalia Ginzburg
Natalia Ginzburg (jaiotza-izena: Natalia Levi; Palermo, Italia, 1916ko uztailaren 14a - Erroma, Italia, 1991ko urriaren 7a) italiar idazle, saiakeragile, antzerkigile eta politikaria izan zen.
Biografia
Natalia Ginzburg Palermon jaio zen, 1916ko uztailaren 16an, jatorriz Triestekoa zen familia batean. Ama, Lidia Tanzi, abokatu sozialista baten alaba zen; aita, Giuseppe Levi, anatomiako irakaslea zen unibertsitatean. 1919an, aita Turinera bidali zuten, eta familia guztia hara mugitu zen. Amak hezkuntza katolikoa jaso zuen, eta aita, familia judu bateko semea bazen ere, librepentsalaria zen; ez bata ez bestea ez ziren praktikanteak, eta Ginzburgek heziketa laikoa jaso zuen. Bigarren hezkuntzako ikasketak Alfieri institutuan egin zituen.
1933an, bere lehen kontakizuna argitaratu zuen, I bambini, Solaria aldizkarian.
Erbestea eta senarraren heriotza
1940an, Mussoliniren gobernuak Italiaren erdialdeko Abruzzo eskualdeko Pizzoli herrira erbesteratu zuen Leone Ginzburg, eta familia guztia hara joan zen bizitzera. Hiru seme-alaba izan zituzten: Carlo (1939) eta Andrea (1940), Turinen jaio zirenak, eta Alessandra (1943), Pizzolin jaioa.
1944an, senarra atxilotu eta Erromako Regina de Coeli kartzelara eraman zuten, non heriotzaraino torturatu baitzuten.
Gerraostea: bigarren ezkontza eta argitalpenak
Urte bereko urrian, Natalia Ginzburg Erromara itzuli zen, jada erbestealditik askatua, eta Einaudi argitaletxean lan egiten hasi zen, non bere nobelak argitaratu baitzituen. 1945eko udazkenean Turinera joan zen bizitzera; gurasoak eta seme-alabak ere hara joanak ziren, okupazio alemanak iraun zuen hilabeteetan Toscana eskualdean babestu ondoren
1945ean bigarren nobela argitaratu zuen, È stato cosí, eta Tempo saria irabazi zuen. Etsipenez, bortizkeriaz eta tristuraz gainezka egiten duen liburua da.
His Girl Friday
His Girl Friday (euskaraz Bere Ostiraleko Neska), 1940ko Howard Hawks estatubatuarrak zuzendutako amodiozko komedia drama film bat da. Ben Hecht eta Charles MacArthur The Front Page (1928) antzezlanean oinarritua dago. Cary Grant eta Rosalind Russell aktoreek antzeztu zuten.
Natalia Ginzburg
Gerraostea: bigarren ezkontza eta argitalpenak
1950ean bigarrenez ezkondu zen. Senarra, Gabriele Baldini, idazlea, unibertsitateko irakaslea eta ingeles literaturako aditua zen, eta Londreseko Kultura Institutu Italiarreko zuzendaria zen. Bi seme-alaba izan zituzten: Susanna (1954-2002) eta Antonio (1959-1960).
His Girl Friday
Argumentua
Hildy Johnson (Rosalind Russell) Morning Post egunkariko kazetari onenak kazetaritza utzi eta familia bat sortzeko asmoz ezkondu egingo dela iragarri du. Baina Walter Burns (Cary Grant) egunkariko argitaratzaileak eta Hildyren senar-ohia dena ez dago haren erabakia onartzeko prest eta Hildyk kazetari izatean jarraitzeko bere eskura dauden trikimailu guztiak erabiliko ditu.
Katastrofismo
Katastrofismoa, Georges Cuvie r anatomista eta paleontologo frantziarrak bere Recherches sur les ossements fossiles de quadrupèdes (1812) lanean argudiatzen duen hipotesia da, erregistro fosilean ikusitako desagertze ezberdinak eta segida faunistiko ko patroiak eskala handiko hondamendi naturalek (erupzio bolkaniko edota azken itzalketetako uholdeek) eragin zituztela. Hau, gertaera naturalekin soilik azaldu zuen: ez zuen Noeren uholdea aipatu, ez zuen inoiz jainkozko sorkuntzaz hitz egin desagertze gertaera baten ondorengo birpopulaketa mekanismo bezala, bere garaikide ziren Lamarck eta Geoffroy Saint-Hilaire renak bezalako teoria ebolutiborik babestu ez zuen arren. Cuvierrek uste zuen erregistro estratigrafiko ak hondamendi horietako batzuk egon zirela adierazten zuela; gertaera natural errepikariak, lurreko bizitzaren historian egonaldi luzeek bananduak. Honek, Lurra k milioika urte zituela sinestera eraman zuen.
Zer dugu Orixeren alde?
"Zer dugu Orixeren alde?" Joxe Azurmendi gipuzkoarrak idatzitako saiakera liburua da. Orixe idazleari buruz idatzitako liburua da Zer dugu Orixeren kontra? testuarekin batera. Hasieran liburu bakarra izan behar zuena bi liburu horietan zatituta argitaratu zen, Zer dugu Orixeren alde? bigarrena izan zelarik.
Saiakera literario honetan, Zer dugu Orixeren kontra? liburuan bezala, Azurmendik hizkuntza eta euskal kulturaren kezkak argitzen ditu. Euskal kulturak duen literaturaren premia azpimarratzen da liburuan eta 1960 inguruan eman zen euskal kulturaren haustura gainditzeko saiakera ere bada.
Tradizioarekin kontuak egitea du helburu liburuak. Aurreko belaunalditik zer hartu eta zer utzi gogoetatzen da Euskal Herri garaikiderako kultura bat sortzeko bidean.
Katastrofismo
Katastrofismoak, biologia modernoan toki bat aurkitu du Kretazeo-Paleogenoa ren desagertze gertaerarekin, Luis Alvarez en 1980ko artikulu batean proposatu zuten bezala, 10 kilometroko asteroide batek (6.2 milia) duela 66 milioi urte Lurra jo zuela argudiatu zuen Kretazeo aren amaieran. Gertaerak, dena dela, espezie guztien %70 inguru iraungi zuen, dinosauro ak barne, Kretazeoaren eta Paleozeno aren arteko muga atzean utziz. 1990ean, talka markatzen duen 180 kilometroko (110 milia) krater hautagai bat identifikatu zuten Chicxulub en, Mexiko ko Yucatan Penintsula n.
Cuvier
Cuvierrek, fosilak, desastre biblikoetan, Jainkoak, sortutako espezieen iraungitzearen edo jarraikako sorreren ondorio zirela proposatu zuen. Honela, adibidez, Noeren arkan sartu ez zen animalia batek, bere existentziaren hondar hori utziko luke. Ondoren, iraungitakoen erabat ezberdinak ziren espezie berriak agertuko ziren. Teoria hau oinarri hartuta ezarri zen Jarraikako sorkuntzen teoria.
Natalia Ginzburg
Gerraostea: bigarren ezkontza eta argitalpenak
1952an Tutti i nostri ieri argitaratu zuen. 1961ean, berriz, Le voci della sera (Arratseko ahotsak) nobela laburra idatzi zuen, 2003an Salvador García Ruiz zuzendari espainiarrak zinemara egokitu zuena, Las voces de la noche izenburupean.
Liburu gehiago, senarraren heriotza eta politika
1963an Lessico famigliare (Familiako lexikoa) liburu autobiografikoa argitaratu zuen, eta, arrakasta handia lortzeaz gain, izen handiko Strega saria irabazi zuen. Urte berean, Betaniako Mariaren papera jokatu zuen Pier Paolo Pasoliniren pelikula batean, Il Vangelo secondo Matteo; hori izan zen zineman egin zuen sartu-irten bakarra.
1969. urteak inflexio-puntu bat ezarri zuen 53 urteko idazlearen bizitzan. Batetik, senarra hil zitzaion; bestetik, Milaneko Piazza Fontanako sarraskiaren ondoren, tentsioaren estrategia abiatu zen Italian. Garai hartako ezkerreko militante intelektual italiar askoren antzera, Ginzburg gero eta gehiago eman zitzaion Italiako bizitza politiko eta kulturalari. Nolanahi ere, idazten jarraitu zuen, familia-harremanek osatzen duten mikrokosmosarekiko gero eta interes handiagoa erakutsiz. Horren erakusgarri dira hurrengo urteetan argitaratu zituen liburuak: Caro Michele (1973), Famiglia (1977), La città e la casa (1984) eta La famiglia Manzoni (1983), liburu luze bezain sailkaezina, italiar idazle handiaren etxeko kontuei buruzkoa.
1983an Italiako Alderdi Komunistako diputatu hautatu zuten.
Saiakerak, antzerkia eta itzulpenak
Kontakizunak eta eleberriak ez ezik, saiakerak eta antzerki-lanak ere idatzi zituen, eta itzulpen-lanak ere egin zituen.
Antzerkiari dagokionez, azpimarratzekoak dira Ti ho sposato per allegria (1970) eta Paese di mare (1972) lanak. Hasierako antzezlanak enkarguz idatzi zituen, baina, zaletu egin zen, eta ia-ia hil arte jarraitu zuen antzerkirako lanak idazten.
Itzulpenei dagokienez, berriz, frantsesetik itzulitakoak dira arrakasta handiena lortu dutenak: Marcel Proust, Gustave Flaubert eta Maupassant.
Erroman hil zen, 1991ko urriaren 7an, 75 urte zituela. Erromako Cimitero del Verano hilerrian lurperatu zuten.
Lana
Ginzburgek eleberri neorrealistak idatzi zituen, eta nabarmenak dira haietan ironia, jakinduria, argitasuna eta linealtasuna. Bereziki azpimarratzekoa da Ginzburgek familia-bizitza deskribatzeko zuen trebetasuna; familiarteko harremanak aztertu zituen; batez ere, emakumeek harreman horietan betetzen duten zeregina. Horixe izan zen, hain zuzen ere, bere lanetako gai nagusia, eta bai gaiagatik bai zerabilen estilo informalagatik bere obrak eragin handia izan du italiar idazle gazteengan.
Aurretik beste eleberri batzuk kaleratu ostean, halako batean bere familiaren historia kontatzea erabaki zuen, egiazko izenak aipatuz. Asmo horren emaitza Lessico famigliare (1963) izan zen.
Bi lan itzuli dizkion Pello Lizarralde Larrazak dioenez, Natalia Ginzburg ez da kanon batean agertzen, hainbat arrazoirengatik: emakumea zen, eta gizon handi asko zituen inguruan (Pavese, Montale, Calvino, Passolini...); ez zuen landu genero jakin bat, eta bere literatura isiltasunaren literatura da. Bere ustez, horrek azaltzen du, neurri batean, gaur egun idazle ezagunagoa ez izatea.
Sony Music
Sony Music Entertainment (normalean Sony Music deitua) Ameriketako Estatu Batuetako diskoetxe bat da, Sony taldekoa.
Třebčice
Třebčice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 112 biztanle ditu eta 2,41 kilometro koadroko azalera. Plzeň-Hegoaldea barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1545 urtean egin zen.
Aphyocypris kikuchii
Aphyocypris kikuchii Aphyocypris generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Sony Music
2020rako, Sony Music Entertainment, "Big 3" diskoetxeko bigarren handiena da, Universal Music Grouparen atzetik eta Warner Music Grouparen atzetik.
Kápolnásfalu
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Kutzleben
Kutzleben Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Pseudomugil gertrudae
Pseudomugil gertrudae Pseudomugil generoko animalia da. Arrainen barruko Pseudomugilidae familian sailkatzen da.
Shigenori Hagimura
Shigenori Hagimura (萩村 滋則) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kashiwa Reysol, Kyoto Purple Sanga, Albirex Niigata eta Tokyo Verdy. 1995eko sub-20en Munduko Futbol Txapelketan ere parte hartu zuen.
Txantxa
Txantxa edo trufa pertsona edo talde bati adar jotzea da, barre eragiteko eta asmo txarrik gabe txantxa jasotzen duenarengana. Hego Euskal Herrian broma ere esaten zaio. Txantxaren biktimari harridura edo traba eragitea bilatzen da, modu artifizialean sortutako egoera baten bitartez. Txantxa bat egiteko ohiko baliabideak gezurrak kontatzea, horren ondorioz harridura sortu edo biktimari zerbait eginarazteko, eta objektuak manipulatzea dira, biktimarengan efektu irrigarria izan dezaten, biktima besteen aurrean nabarmen geraraziz. Txantxak egitean, gehiegikeriak ere gertatu izan dira: batzuetan, salaketak jartzen dira norberak pairatutako txantxak direla eta.
Sphaerotheca breviceps
Sphaerotheca breviceps Sphaerotheca generoko animalia da. Anfibioen barruko Dicroglossidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Txantxa
Hego Euskal Herrian ohikoa da inuzente-eguna aukeratzea hartarako eta Iparraldean apirilaren 1a.
Renville konderria (Minnesota)
Renville konderria (Renville County) Minnesotako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Olivia da. 2010eko zentsuaren arabera 15,730 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Renville konderriak 255,657 kilometro koadro ditu. Horietatik 1,085 ura dira. Beste 254,572 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 6,15 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 15,730 pertsonetatik 15,397 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 1,046 dira. 40 beltzak edo afroamerikarrak. 76 amerikar natiboak ziren eta 4 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 54 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 9 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 150 pertsonek kokatzen zuten.
Tenney (Minnesota)
Tenney Minnesotako hiri bat da. Wilkin konderrian kokatua dago. 2010ean 5 biztanle zituen, 0.05 kilometro koadrotan banatuta.
Kristinestad
Kristiinankaupunki edo Kristinestad Ostrobotnia eskualde finlandiarreko hiria da, Kristinestad 1649ean sortu zen. Herriak gaur egun dituen 6.847 %60 baino gehiagok suedieraz hitz egiten dute. Bertan, Ipar Europa osoko paleolitoko aztarnategi nagusiena dago, Otsoaren leizea.
Unamuntzaga
Unamuntzaga Etxebarria udalerriko auzoa da. 2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, 73 biztanle ditu.
Pseudomugil inconspicuus
Pseudomugil inconspicuus Pseudomugil generoko animalia da. Arrainen barruko Pseudomugilidae familian sailkatzen da.
Ziutateaz
Obraren protagonistak dira Scardenalli izaki odolzale eta ankerra, Theo, Van Gogh pintore ospetsuaren anaia, Etxahun, Bilintx... Neron, Borrero profesionala, Franco jeneralaren oihartzuna dena... Autoreak obran giro oso bitxia lortzen du, tetrikoa, beldurgarria. Protagonistek eromenaren arrastoa dute, edota izaki baztertuak dira. Protagonista guztiak.
Tenstrike (Minnesota)
Tenstrike Minnesotako hiri bat da. Beltrami konderrian kokatua dago. 2010ean 201 biztanle zituen, 8.44 kilometro koadrotan banatuta.
Artea eta gizartea
"Artea eta gizartea" Joxe Azurmendi gipuzkoarrak idatzitako saiakera liburua da.
Třebechovice pod Orebem
Třebechovice pod Orebem Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 5.770 biztanle ditu eta 21,01 kilometro koadroko azalera. Hradec Královéko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1365 urtean egin zen.
Aphyocypris lini
Aphyocypris lini Aphyocypris generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Leordina
Leordina Errumaniako udalerri bat da, Maramureș konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Sphaerotheca dobsonii
Sphaerotheca dobsonii Sphaerotheca generoko animalia da. Anfibioen barruko Dicroglossidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Třebějice
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1339 urtean egin zen.
Prosper-Olivier Lissagaray
Hippolyte Prosper Olivier Lissagaray (Tolosa, Frantzia, 1838ko azaroaren 24a - Paris, Frantzia, 1901eko urtarrilaren 25a), Prosper-Olivier Lissagaray edo soilik Lissagaray izenez ezaguna, frantziar kazetari errepublikazale eta sozialista izan zen.
1871ko Parisko Komuna altxamenduan parte hartu zuen, baina gobernu iraultzailea erori eta berehala Londresera ihes egin zuen. Londresko erbestealdian Karl Marxen alaba Eleanorrekin maitasun-harremana izan zuen. Eleanorrek berak itzuli zuen ingelesera Lissagarayren Histoire de la Commune de 1871 liburua.
1880ko uztailaren 11an Frantziako Parlamentuak komuneroei amnistia ematea onetsi ondoren, Lissagaray erbestetik itzuli zen Parisa. Bertan hil zen 1901eko urtarrilaren 25ean.
Mitsunori Yabuta
Mitsunori Yabuta (藪田 光教) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Verdy Kawasaki, Yokohama FC, Vissel Kobe, Avispa Fukuoka eta FC Gifu. 1995eko sub-20en Munduko Futbol Txapelketan ere parte hartu zuen.
Kyffhäuserland
Kyffhäuserland Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Pseudomugil ivantsoffi
Pseudomugil ivantsoffi Pseudomugil generoko animalia da. Arrainen barruko Pseudomugilidae familian sailkatzen da.
Vis plastica
Vis plastica, naturak fosilak sortzen zituela uste izanaren ondorioz, hark, fosilak sortzeko erabiltzen zuen indar moldeatzailea da. Hau da, materia inorganikoak (adb. buztinak) materia organikoa (adb. marraskiloa) imitatzeko tendentzia duela defendatzen zuen teoria, Avicena mediku arabiarrak Erdi Aroan sortua fosilen esistentzia azaltzeko.
XIX. mendean, Charles Darwinen aurreko eboluzioaren teoriek, kreazionismo eta fixismoaren defendatzaileen aurrean froga sendoak erakusten zituzten: fosilak. Honen aurrean, teoria ezberdinak proposatu ziren, horietatik landuena, Georges Cuvierren katastrofismoa.
Vis plastica teoria, askoz inuxenteagoa da, soilik, fosilak, naturaren kutixiak zirela uste zuen, izaki bizidunak izatea simulatzen zuten harriak, kimera ezinezkoak. Teoria honek ez zuen defendatzaile askorik izan zientzialarien artean, erraz gezurtatu baitzitekeen, batzuk, egungo objektuak irudikatzen zituzten fosilak sortuz defendatzen saiatu ziren arren, naturaren kutixia frogatzeko, laster asko argitara eman zen trikimailua.
Salbatzailearen eliza (Kopenhage)
Salbatzailearen eliza (danieraz Vor Frelsers Kirke) Kopenhageko Christianshavn auzoan dagoen eliza barrokoa da, bere kortxo-kentzeko itxurako kanpandorreagatik oso ezaguna.
Historia
Kristian IV.a erregeak Christianshavn merkatal-herrixka sortzerakoan 1639an eliza bat eraiki zen. Baina berehala handiago bat behar zela eta Lambert van Haven arkitektuak eliza berria diseinatu zuen. Lanak ordea ez ziren 1682 arte hasi eta inaugurazioa 1695ean izan zen. Frederik V.aren erregealdian bultzada berria eman eta Lauritz de Thurah arkitektuak diseinaturiko dorrea ezarri zitzaion 1752an. Kanpoaldetik eskilarak ezarri zizkion eta erregea bera goraino igo zen 1752ko abuztuaren 28an, inaugurazio egunean.
Kondairak dioenez arkitektuak dorre gainetik bere burua bota zuen eskailerak erlojuaren aurkako norantzan egin izanagatik, baina istorio faltsua da.
Arkitektura
Alemaniar barroko estiloan eraikia dago eta oinarria greziar gurutzea da.
Beltz eta urre koloreko dorrea 90 metrotako garaierara iristen da eta puntan salbatzailearen irudia du bandera eskuan daramana. Christianhavn auzoaren itzelezko ikuspegia dago goikaldean eta jende ugari igotzen da egunero.
1928an kariloia ezarri zitzaion eta 1980an berriztu egin zuten. Brontzezko 48 kanpai ditu, handiena 2.000 kg-tako pisuduna eta txikiena 10 kg-takoa.
Donostiako Gas Lantegia (Morlans)
Donostiako Gas lantegia (Gas-fabrika bezala ezagutzen dena) XIX. mendearen erditik XX.ren erdialdera arte indarrean egon zen Morlans auzoko Errondo pasealekuan. Une honetan, gasometroa eta gasomotore bat barruan duen zentral elektrikoa besterik ez dira gelditzen: lehena, Amara-Ibaeta Morlanseko (edo Izoztegiko) biaduktutik gertu eta bestea, Amara Berri ikastetxearen barruan.
Gas Lantegiaren sorrera
1882an argiteria elektrikoa bihurtu zen eta argindarra, poliki-poliki, etxe eta negozio guztietan sartzen joan zen.
1893an, eskaera handitzearekin batera zerbitzua udalaren eskuetara pasa zen Fábrica Municipal de Gas de San Sebastián S.A. izenarekin eta lantegia Morlansera lekualdatu zen. Fabrika berriaren produkzioa eguneko 500 m³raino igo zen, gero eta gas-eskari handiagoa asetzeko. 1939an 28.000 m³-ra iritsi zen eguneko. Lantegi zaharretik fabrika berrira eraman zen materialen artean, eta arkeologia industrialaren arloan duen garrantziagatik gaur arte kontserbatu den elementuetako bat da Bonet-Sparing eta Cie etxeak Lyonen eraikitako 800 metro karratuko gasometroa. 14,8 m-ko luzera zuen metalezko upel bat eta gidak tangentzialak zituen apaingarri txikiz errematatuak. Metalezko upelaren egitura errematxatutako juntadurak eta engranajeak dira eta erabat zurez egindako barne mantentze sistema berria du. Honetaz gainera hurrengo urtetan beste bi gasometro, labeetako bateria gehiago, ikaztegi bat, bulego-eraikina eta hornikuntza kontrolatzeko eta erregulatzeko sistema eraiki ziren, hala nola kokea itzaltzeko pabiloi bat eta zentral elektriko berri bat gasaren bidez elektrizitatea ekoizteko. Alemaniako gasomotorra 16 hp-ko Otto Fabrik Deutz markakoa da, Geneveko Société Anonnime alternadorea du, Siemens-Schubert panelak eta Pasaian eraikitako zubi-garabia.
Gas Lantegiaren gainbehera
Banatutako erregaia "hiriko gasa" izenekoa zen, hasieran ikatzaren errekuntzatik lortutakoa eta, 1970etik a urrera, petrolioaren eratorrietatik lortutakoa, "nafta arinen craking katalitikoko" sistema bati esker, orduko 10.000 m³ ekoizteko ahalmena zuena. Hain zuzen, Gas Fabrikaren gainbehera hasi zen 60ko hamarkadan gasezko argiteria publikoa desagertzean batetik, eta bestetik, 70eko hamarkadan elektrizitatea sortzeko ikatza ere baztertu zenean.
1980ko hamarkadan, Bartzelona-Balentzia-Euskadi presio handiko gasbidea jarri zen martxan, ENAGASen jabetzakoa, eta Gas Euskadirena den Bergara-Irun gasbidea konektatu zitzaion.
90eko hamarkadan gas naturala sartu zen eta fabrikak hiri-gasa sortzen jarraitu zuen, banaketa-sarea birmoldatzen zen bitartean eta presio ertaineko gasbideak sortzen dira, bai eta "Donostiako Udalaren Gas Fabrikak" ustiatzen duen etxeko erabilerarako banaketa-sarea ere, une honetan "Donostigas" marka komertziala erabiltzen hasten da. Gaur egun, erdiko auzoak hornitzen dituen sare nagusia Donostigas enpresaren instalazioetatik abiatzen diren lau arteriek osatzen dute. Oriamendi eremutik iristen den Gas Euskadi gasbideak hornitzen du. Gas naturala iritsi arte, hauek izan ziren lau arteriak: mendebaldea (Antigua, Bidebieta eta Ibaeta), erdialdea (Parte Zaharra, Ensantxe eta Gros), Egia (Foruen pasealekua eta Maria Kristina zubia igarota, Egia, Ipar Intxaurrondo eta Ategorrietari zerbitzua emanez) eta Amara. Aipatutako arteriek 250 mm-ko diametroa zuten, zentroa elikatzen zuena izan ezik (400 mm zituen).
Gas Lantegiaren amaiera
Fabrikaren gasometroa Amara-Ibaeta errepidearen azpian dago, jatorrizko kokapenetik metro gutxira.
Gasomotorea
Nabarmentzekoa da OTTO Fabrik Deutz markako gasomotor alemaniar baten iraupena, Udal Gas Lantegitik kontserbatu zen eraikinaren barruan. Makina horiek gas naturalez elikatutako 2 motor zituzten, paraleloan eta tandemean funtzionatzen zutenak, eta Societe Anonyme de  Geneveko alternadore bati beharrezko potentzia transmititzen zioten, uhal eta polea-sistema baten bidez. Mekanismo hori Siemens-Schuckert banaketa-panelera konektatzen zen eta, berori mantentzeko, Pasaian fabrikatutako garabi bat erabiltzen zen.
Multzo hori guztia jatorrizko instalazioetan egon zen harik eta 2007an fabrika eraitsi zuten arte, nahiz eta Eusko Jaurlaritzako Kultura Sailak 1998an zentral elektrikoa bere makineria eta instalazio guztiekin eta 800 m3-ko gasometroa  (zeuden hiruetatik zaharrena) Kultura Ondasun gisa sailkatu, Monumentu izendapenez. Zentral elektrikoaren eraikina desmuntatu eta gertuko kokaleku batean berreraiki zen. Barrualdea bi gunetan banatu zen pareta handi batez. Azalera handienekoa, guztiaren bi heren ingurukoa, ikastetxeko gimnasiorako erabili zen, eta txikienean, berriz, partzialki berreraikitako gasomotorra eta alternadorea instalatu ziren, bai eta zentraleko ekipoen eta tresnen lagin txiki bat eta zubi-garabia jarri zen errailen zati bat ere. Fabrika eraistea eta berreraikitzeak polemika handia sortu zuen haren legezkotasunari, egokitasunari eta exekuzio zuzenari buruz.
Lantegiaren eta bere ingurunearen arteko harremana
Lantegia Morlans-Errondoko espazioan kokatzeak zerikusi handia izan zuen Amara auzoaren garapenarekin. Langileen beharra handia zen, eta, garai hartan, garraiobide publiko eta pribatu askorik gabe, lanpostutik gertu bizi behar  ziren. Hasiera hartan, auzoan bere familiekin bizi ziren 167 langile zituen.
Alain Connes
Alain Connes (Draguignan, Var, 1947ko apirilaren 1a) frantses matematikaria da.
Biografia
Lehenengo ikasketak Parisko École Normale Supérieurean egin zituen. Graduatu ondoren (1970), Ikerketa Zientifikorako Zentro Nazionalarentzat aritu zen ikerlanean. Bere tesiak (III. motako faktoreen sailkapen bat) aljebra operatzaileak, bereziki Von Neumann aljebrak, aztertzen ditu. Jacque Dixmieren laguntzaz idatzi zuen, eta 1973an aurkeztu zuen. 1974-75 ikasturtea Ontarioko Erreginaren Unibertsitatean (Kanada) igaro zuen. 1976tik aurrera Parisko VI. Unibertsitatean lan egin zuen. Princetongo Ikerketa Aurreratuetako Institutuan ere aritu zen. 1980an Parisko Unibertsitatea utzi zuen eta Bures-sur-Yvetteko Ikerketa Zientifiko Aurreratuen Institutura joan zen irakasle. 1981ean Ikerketa Zientifikorako Zentro Nazionalera itzuli zen, oraingo honetan ikerketen zuzendari gisa. Postu hori zortzi urtez bete zuen. Parisko Frantziako Eskolako irakasle ere bada 1984az geroztik. 1983an Fields domina eman zioten Varsoviako Nazioarteko Kongresuan. III. motako faktoreez gainera, Connesek matematikako arlo asko aztertu ditu: geometria diferentziala, ez-trukakorraren integrazioa, etab. Bere azkeneko lanetan geometria ez-trukakorra aztertu du; testu garrantzitsu bat argitaratu zuen gai horri buruz 1994an. Fields dominaz gainera, beste sari asko jaso ditu: Aimeé Berthé saria (1975), Pecot-Vimont saria (1976), Ikerketa Zientifikorako Zentro Nazionaleko urrezko domina (1977), Parisko Zientzietako Akademiaren Ampère saria (1980), Frantziako Elektrizitatearen saria (1981), eta Crafoord saria (2001). 1982an Zientzietako Akademiako kide izendatu zuten.
Aulesti (Etxebarria)
Aulesti Etxebarria udalerriko auzoa da. 2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, 43 biztanle ditu.
Egoitz Jaio
Egoitz Jaio Gabiola (Abadiño, Bizkaia, 1980ko abuztuaren 13) euskal herritar futbolaria da, egun Sestao Riverrean jokatzen duena.
Estatistikak
''2015eko maiatzaren 18an eguneratua. Datu ofizialak.''
Granao
Granao Arabako herri hustu bat da, gaur egun Trebiñuko udalerrian kokatuta dagoena, Albaita herritik hurbil.
Børsen
Børsen (euskaraz "Burtsa"), Kopenhageko Slotsholmen uharteko eraikin ezagunenetako bat da. Kanpoaldetik dekorazio bitxia du baina bitxiena bere dorrea da, izan ere bi dragoien buztanen kiribildurez 56 metrotako luzera duen orratza baitu.
Historia
Kristian IV.ak eraiki zuen 1619 eta 1640 urteen artean. Kopenhage merkatarien hiria izanik Burtsa sortu nahi izan zuen bere gazteluaren ondoan eta Hans van Steenwinckel Gazteari eskatu zion diseinuak egin zitzala.
Berriztapen ugari izan dituen arren Danimarkako Burtsaren egoitza izan da 1974. urte arte.