cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Egeo
Garraioa
Hainbat portu daude Egeo itsasoko kosta greko eta turkiarrean. Atenasko Pireoko portua Greziako portu nagusia da, Europako bidaiari-porturik handiena eta munduko hirugarren arlo horretan. Urtean 20 milioi bidaiari inguru hartzen ditu. Europako hamar portu nagusien artean dago edukiontzien trafikoari dagokionez. Portuak transbordadore-ibilbideak eskaintzen ditu Egeoko ia uharte guztietara.
Arrantza
Arrantza da lehen sektorean Greziako bigarren esportazio-atal handiena, eta Greziak du Europako arrantzontzi flotarik handiena. Antxoa, sardina, berdela, txitxarroa, meroa eta lupia dira besteak beste harrapatzen diren espezieak.
Turismoa
Egeo itsasoko uharteak turismo-leku garrantzitsuak dira. Santorini, Kreta, Lesbos, Delos, eta Mikonos uharteak turismoko helburu ezagunak dira.. Egeoko uharteetako bost leku dira UNESCOren Gizateriaren ondare: San Juan teologoaren monasterioa, Patmoseko Apokalipsiaren kobazuloa, Samoseko Heraren tenplua, Kioseko Nea Moni monasterioa eta Rodaseko erdi aroko hiria.
Torrazza Coste
Torrazza Coste Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Torrazza Costek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Micrurus meridensis
Micrurus meridensis Micrurus generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Camilla Läckberg
Jean Edith Camilla Läckberg Sköld (Fjällbacka, Suedia, 1974ko abuztuaren 30) nobela beltzeko idazle suediarra da. Bere lanak 60 herrialdetan 40 hizkuntzetara itzuli dira. Bere liburuak bere jaioterrian eta bere inguruan garatzen dira, Fjällbackan, eta bere protagonistak Patrik Hedström polizia eta Erika Falck idazlea dira.
Biografia
Camila Lackberg Fjällbackan jaio eta hazi zen eta oso gazte zelarik hasi zen idazten. Lehen lana, Tomten (Iratxo), 4-5 urte zituelarik idatzi zuen eta odoltsua eta beldurgarria zen.
Göteborgko Unibertsitatean Ekonomian Lizentziatu eta gero Estokolmora joan zen bizi eta ekonomista lanetan bi urtez aritzeko. Bere senitartekoek gabonetan oparitu zioten idazketa ikastaroan mamitzen hasi zen bere lehen nobela. Kurtso hartan bere irakasleak iradoki zion istorioak oso ondo ezagutzen zuen leku batean kokatzeko.
Hirutan ezkondua lau seme-alaba ditu. Micke Eriksson eta Martin Melinengandik banandua, gaur egun, Simon Sköld da bere senarra 2017tik aurrera eta laugarren haurraren aita. Enskeden bizi dira.
Idazle lanaz gain, Sahara Silversmycken zilar bitxitegian disenatzailea den Lovisa Wester Bäckströmen bazkide da, Pelle Nylén konpositore eta produktorearekin batera One Spoon Music (Goilarakada Musika) musika konpainia bultzaten saiatzen da eta Haurren Minbizi Fundazioaren embaxadore da 2010tik.
Idazlea
2002an argitaratutako Isprinsessan (Izotzezko printzesa) izan zen Camilla Läckbergen lehengo nobela arrakastatsua. Idazketa ikastaroa egiten ari zela, irakasleak istorioa Camillak ondo ezagutzen zuen leku batean kokatzea gomendatu zionez Fjällbacka da eszenatoki nagusia bere liburuetan. Hau izan zen Erica Falck eta Patrik Hedström protagonistatzat zituen serie baten lehenengoa. Hiru urteren buruan bere liburuak Suedian bestseller bihurtu ziren.
Kritika onak izan dituzte Läckbergen lanek eta bere ospea handituz joan da. Gehien saltzen duen Suediako idazle honek 25 milioi ale baino gehiago saldu ditu 50 herrialdeetan. Irabazi dituen sarien artean Urteko Egilerik Onenari SKTF Saria (Suedia, 2005), Folket Literatur Saria (Suedia, 2006) eta Polizia-nobela Sari Nagusia (Frantzia, 2008) nabarmentzen dira. 2012an Expressen egunkari suediarrak “Urteko emakumea” izendatu zuen Camilla.
2012an Läckbergen nobelekin telebistarako 6 pelikuletako serie bat egin zuten Fjällbackamorden (Fjällbackako hilketak) izenburupean.
John Dryden
John Dryden (Aldwincle, Northamptonshire, 1631ko abuztuaren 19agreg./abuztuaren 9ajul. - Londres, 1700eko maiatzaren 12agreg.maiatzaren 1ajul.) ingeles idazlea izan zen. Ingeles antzerkia indarberritzen saiatu zen 30 urte luzez. Bere antzerki-obretan (hogeita hamarren bat) tradizio ingelesa eta frantses idazleen eragina uztartu zituen. Aipagarriak dira, besteak beste, Ensay of dramatic poesy (1668, Poesia dramatikoari buruzko saiakera), The rival ladies (1663, Emakume etsaiak), The maiden queen (1667, Erregina birjina), The Spanish friar (1681, Fraide espainiarra), The indian emperor ( 1667, Enperadore indiarra), eta Absalom and Achitophel (1681-1682, Absalon eta Atxitofel) antzerki-obrak, eta Virgilioren hainbat itzulpen.
Camilla Läckberg
Idazlea
2023an eleberri beltzaren erregina den Camilla Läckberg eta mentalista den Henrick Fexeus ( Örebro, 1971) saga berriko bigarren liburua, La secta izenburukoa, argitaratu dute Planeta argitaletxearekin. Sagako lehen liburuak El mentalista izenburua du.
Carlos Alcaraz
Carlos Alcaraz Garfia (El Palmar, Murtzia, 2003ko maiatzaren 5a) espainiar tenislari profesionala da. Juan Carlos Ferrero bere entrenatzailearekin batera, Villenan bizi da.
Dell (Arkansas)
Dell Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Mississippi konderrian dago, Arkansas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Camilla Läckberg
Ipuin laburrak
2013an Mord och mandeldoft lau ipuinez osatua argitaratu zuen, Fjällbackan kokatua. Sailaren 10. urteurrena ospatzeko idatzi zuen baino honetaz banandua dago.
Haurrentzako liburuak
Haurrentzat Super-Charlie saila idazten du Läckbergek. Hirugarren semeaz haurdun zegoela dagoeneko zituen haurrek sabelean zer zuen galdetu ziotenean etorri zitzaion ideia burura. Amak ematen zizkien azalpenetatik jaio zen Super-Charlie. Sail honek gutxienez sei liburu ditu dagoeneko, Camillak idatzi eta Millis Sarrik ilustratuak.
Highland
Highland(s) (A' Ghàidhealtachd, Hieland) Eskoziako ipar-mendebaldean dagoen eskualde menditsua da, herrialdeko zabalena dena (25.659 km2). Izenak "Goi lurralde" edo "lurralde garaia" esan nahi du. Eskoziako gaeleraz "Gaidhealtachd" hitza gaizki erabili izan da sinonimo moduan. Hala ere, gaur egun kontzeptu kulturala da, hizkuntza edo geografikoa baino gehiago.
Delevan (New York)
Delevan  New York estatuko herri bat da. Cattaraugus konderrian kokatua dago. 2010ean 1,089 biztanle zituen, 2.57 kilometro koadrotan banatuta.
Highland
Administratiboki, Highland Council Area edo Sgìre Comhairle na Gàidhealtachd hartzen du gaur egungo eskualdea (1996tik).
Biztanle-dentsitate oso baxua dauka: 2012an 232.910 biztanle zituen, 8 biz./km2-ko dentsitatearekin. Inverness (54.398 biztanle) du hiriburu.
Geografia
Gaur egun aipaturiko lurraldeaz gain Barruko Hebridak uhartedietako uharte ugari ere barne hartzen ditu, Skye uhartea tartean. Eskoziako eta Erresuma Batuko mendirik garaiena bertan dago, Ben Nevis (1.344 m) eskualde honetako mendebaldean kokatuta dago. Aintzira ezagunak ere baditu, denetan aipagarriena Ness aintzira. Great Glen haranak 100 kilometrotako luzera du eta Iparraldeko Highland eremua eta hegoaldean Grampianak bereizten ditu.
Britainia Handia uharteari dagokionez honako eskualde hauek ditu mugakide: Argyll eta Bute, Perth eta Kinross, Moray eta Aberdeenshire
Politika
80 zinegotzi aukeratzen dira. Hona hemen 2012ko hauteskundetako emaitzak:
Musika
Eskualde honetan gaitaren mota berezia dago, "Great Highland Bagpipe" edo "A' Phìob Mhòr" izenekoa.
Herri nagusiak
Hiri bakarra dago eskualdean, Inverness, gainerakoak herriak dira.
Lycenchelys makushok
Lycenchelys makushok Lycenchelys generoko animalia da. Arrainen barruko Zoarcidae familian sailkatzen da.
Shunt motorra
Shunt motorra korronte zuzeneko motor elektrikoa da, non haril induzitzaileak eta haril induzituak paraleloan konektatuta daude elkarren artean.
Shunt Dinamoen antzera, haril nagusiak espira askoz daude osatuta, sekzio txikiko hariekin. Honek, haril induzitzaile nagusiaren erresistentzia oso handia izatea eragiten du.
Abiatze unean, garatzen den indar momentua serie motorrarena baino txikiagoa da, eta xurgatutako intentsitatea txikitzean, biraketa erregimenak ez du ia aldakuntzarik jasaten.
Indar momentua handitzean abiadura gutxitzen ez duen korronte zuzeneko motor bakarra da shunt motorra. Mota honetako motorrak egokiak dira abiadura konstante bat behar den kasuetarako; adibidez, korronte zuzeneko sorgailuen abiorako.
Kanibalismo
Hitzaren jatorria arawak herriaren taino hizkuntzan dago (caniba edo cariba hitza dute). . Gertuko karibeentzat «ausarta» eta arawakentzat, «etsai» esan nahi zuen baina europarrek «giza haragiaren jale» adiera eman zioten. Kristobal Kolon Hispaniola iritsi zenean, bertoko karibeek antropofagia egiten zuten, arawaken aurkako borrokan.
Hordyedefen irakaskuntzak
Hordyedefen argibideak edo Dyedefhorrenak, Egiptoko Antzinako Inperioko literatura didaktikoaren zati dira.
Zeftazidima
Zeftazidima zefalosporinen taldeko hirugarren belaunaldiko antibiotiko bat da. Espektro zabalekoa da: bakterio gram-positiboak (Streptococcus), bakterio gram-negatiboak (enterobakterioak, Haemophilus influenzae, Pseudomonas aeruginosa) eta anaerobio batzuk (Clostridium perfringens, Peptostreptococcus). Aurrekoa gorabehera, P. aeruginosak eragindako infekzio larrietarako gorde ohi da.
Kanibalismo
Egun, kultura guztietan gaitzetsitako jarduna da eta legeak zigortzen du. Mendebaldean, gose-egoera larriekin edo arazo-psikologiko larriekin lotzen da.
Hordyedefen irakaskuntzak
Deskribapena
Testua, gainontzeko Argibide edo Admonizioek bezala, aita batek bere semeari emandako kontseilu era dute, gizartean arrakasta izateko bizitzan nola jokatu behar duen aholkatzen duena. Bere ospea, bereziki handia izan zen berraktibatze klasizista garaietan, bera zein Antzinako Inperioko beste jakintsuak, idazlegaientzako eredu bihurtu zirenean.
Datazioa
Ezagutzen diren Argibiderik (sb3yt) zaharrenak dira, eta Egiptoko V. dinastian (K. a. XXV. mendea) datatuak daude, Kagemni eta Ptahhotepenen aurrekoak direlarik. Testuaren hasierako zatiren batzuk bakarrik ezagutzen dira, Egiptoko Inperio Berriko ostraketan eta Egiptoko aro berantiarreko zurezko taulatxo batean kontserbatuak.
Egilea
Lehen lerroek, Argibideen egilea, Keopsen seme Hordyedef dela diote. Antzinatean, Hordyedefek, jakintsu ospea zuen. Bere izena Westcar papiroan agertzen da, eta, Intef VII.a faraoiaren hilobian dagoen Arpajolearen Kantuaren arabera, Imhotepen maila berean hartua dago. Irakaskuntza oso arraroa zen gizarte batean, irakurtzeko eta idazteko ahalmenak, berez, ia magikoa zirudien: idatzitako hitz guztiek zuten boterea, eta, beraz, egile guztiek hartzen zuten ezagutza handiak izatearen ospea.
Waregem
Waregem (nederlanderaz ahoskatua) Belgikako iparraldean dagoen hiria da, Flandrian. Leie edo Lys ibaiaren ertzean dago.
Apalachicola (Florida)
Apalachicola Floridako hiri bat da. Franklin konderrian kokatua dago. 2010ean 2,259 biztanle zituen, 6.9 kilometro koadrotan banatuta.
Dellona (Wisconsin)
Dellona Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Sauk konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
NGC 2364
NGC 2364 galaxia bat da, Monoceros konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Maoriera
Maoriera (maorieraz: Māori [ ahoskatua]; edo te reo Māori [], «maori hizkuntza») maori etniakoen mintzaira da. Zeelanda Berriko (maorieraz: Aotearoa) hizkuntza ofiziala, ingelesarekin batera.
Pozuelo (Leotz)
Pozuelo Orbaibarrako Leotz udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Erdialdea eskualdean.
Maoriera
Hala ere, gutxitua da eta, etorkizunera begira, egoera ez da ona. Gutxi gorabehera, 150.000 hiztun dituela jotzen da (zeelandaberritar guztien % 3,75, eta maorien % 14 inguru). Egun, hiztun gehienak Ipar uharteko iparraldean eta ekialdean bizi dira, Northland eta Gisborne eskualdeetan zehazki.
Pozuelo (Leotz)
Bertako biztanleak pozueloarrak ziren.
Maoriera
Polinesiar jatorrikoa da, eta beste hiru hizkuntza senide ditu: rarotongan (Cook uharteak), tahitiera eta hawaiiera. Polinesiako biztanle batzuek Zeelanda Berrira eraman zuten, ziur aski Tahititik, orain dela 600-800 urte.
Hizkuntza biziberritzeko saioak
1950eko hamarkadan maori buruzagiak maorieraren galeraz kezkatzen hasi ziren. 1970ko hamarkadan hizkuntza biziberritzeko hainbat estrategia jarri ziren martxan, Kōhanga Reo mugimendua, murgiltze-eredua ezartzeko haurren artean. 1985ean finantzatu zen lehen Kura Kaupapa Māori programa, 1-8 urteko haurrentzat; eta geroago, lehen Wharekura programa (9-13 tarteko haurrentzat). 2011rako argi geratu zen, 1980ko eta 1990eko hamarkadetako biziberritzea benetakoa izan bazen ere, batez ere hiztun zaharren aktibazioarengatik, beherako joerak segitzen zuela. 2011ko azterketan, arrazoiok aipatzen dira:
Horren aurrean Waitangi txostenak lau funtsezko aldaketa proposatu zituen:
Pozuelo (Leotz)
Historia
XV. mendean San Lorentzo, Pozuelo eta Musker-Hiriberrirekin batera (biak jaurerriak), Leotz udalerriaren kontzeju izan ziren. Ondorengo erreforma administratiboek, gaur egungo banaketa sortu zuten, batez ere, XIX. mende erdiko erreformak.
1802an Pozuelok jaurerritzat agertzen jarraitzen zuen, Orbaibarraren barruan; orduan Azkoiengo Argaitz familiakoa zen. Handik urte gutxira, XIX. mendearen lehen erdian, jaurerrien jurisdikzioak desagertu egin ziren, eta Pozuelo Santsoaingo mugara eta jurisdikziora itzuli zen; nahiz eta jabetza 1847an Gendulaingo kondeari zegokion. Egun horretan sei arima nituen.
Maoriera
Biziberritzea 2015etik
2015ean hasita maorieraren berpizkundea zabaldu da, eta nazio-ondare komun eta kultura-nortasun partekatu gisa hartu da, baita sustrai maori gabeko Zeelanda Berriko biztanleen artean ere. 2018ko inkestek adierazi zutenez, "maorierak estatus altua du gaur egun Maori gizartean, eta onarpen positiboa herrialdeko maori ez diren gehienen aldetik".
Pozuelo (Leotz)
Historia
1930eko eta 1940ko (11 biztanle), 1950eko (6) eta 1960ko (5) populazio-izendegietan bakarrik agertzen da.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Maoriera
Biziberritzea 2015etik
Hizkuntzaren estatusa eta ospea handitu ahala, ikasteko eskaera ere handitu egin da. Enpresetan ere erabilera sustatu da, Google, Microsoft, Vodafone NZ eta Fletcher Building besteak beste, presaka ibili dira joera horrekin bat etortzeko, hizkuntzari eustean bezeroek pentsa dezaten enpresek "Zeelanda Berriarekiko konpromisoa" dutela. Maoriera gero eta gehiago entzun zen komunikabideetan eta politikan. Jacinda Ardern lehen ministroak, adibidez, alabari izen ertain maori jarri zion, eta esan zuen alabak maoriera eta ingelesa ikasiko zituela. Alien Arms eta Maimoa musika-talde maorien arrakastak are gehiago handitu zuen hizkuntzaren presentzia sare sozialetan. 2017ko abuztuan, Rotorua izan zen lehen hiria maori-ingeles elebidun deklaratzen.
2019an, Zeelanda Berriko Gobernuak Maihi Karauna izeneko estrategia jarri zuen abian hizkuntza biziberritzeko, helburua duena milioi bat maoriera hiztun lortzea 2040rako. Urte berean Kotahi Rau Pukapuka Trust eta Auckland University Press bertako eta nazioarteko literaturako liburutegi garrantzitsu bat maorieraz argitaratzen hasi ziren.
Banaketa geografikoa
Hiztun gehienak Ipar uhartean bizi dira, zehazki iparraldeko muturrean: Northland edo Te Tai Tokerau eskualdean 45.000 maori daude, Ngāpuhi, Te Aupōuri, Te Rarawa, Ngāti Kahu, Ngāti Kurī eta Ngāti Whātua iwi-etan, Hawke's Bay eskualdean (Te Matau-a-Māui), bereziki, Te Urewera aldean. Waikaton, Taupo aldean batik bat. Eta komunitate handienak Gisborne eskualdean (Te Tai Rāwhiti) daude, East Cape-ko inguruetan.
Australian maorieraren 12.000 hiztun bizi direla kalkulatzen da.
Dialektoak
Historikoki bi dialekto multzo handi bereizi dira, Ipar Uhartekoa eta Hego Uhartekoa hurrenez hurren, eta Hego Uharteko maoriera galtzear bide dago. Zatiketa handi horren barruan eskualde-aldaketak ere gertatzen dira, eskualdeetako iwi artean gertatzen direnak nagusiki. Aldaera nagusiak hitzen ebakeran, hiztegian eta lokuzioetan gertatzen dira. Maorierazko hiztun batek ez du arazorik beste dialektoak ulertzeko.
Orthography
Hurrenkera ondokoa da: A, E, H, I, K, M, N, O, P, R, T, U, W, Ng, Wh.
Ortografia estandar honek aldaera batzuk onartzen ditu hainbat dialektotan.
Vilhelm Hammershøi
Vilhelm Hammershøi (Kopenhage, 1864ko maiatzaren 15a - ibidem, 1916ko otsailaren 13a) daniar margolaria izan zen.
Neusticurus medemi
Neusticurus medemi Neusticurus generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Steven Kruijswijk
Steven Kruijswijk ( ahoskatua; Nuenen, 1987ko ekainaren 7a) herbeheretar txirrindulari profesionala da. Gaur egun Team Jumbo–Visma taldean lasterka egiten du. Itzuli Handietan emaitzak ezin hobeak lortu ditu, bost onenen artean sailkatuz. 2019ko Frantziako Tourrean hirugarren postuan sailkatu zen.
Micrurus mipartitus
Micrurus mipartitus Micrurus generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Farincourt
Farincourt Frantziako udalerria da, Marne Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Farincourt udalerrian erroldatutako biztanleak 53 ziren. Familiak 20 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 64 etxebizitza zeuden, 26 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 19 bigarren erresidentzia ziren eta 20 hutsik zeuden. 64 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 26 Etxebizitza nagusi guztiak euren jabeen bizileku ziren;1ek bi gela zituen, 5 etxek hiru zituzten, 7 etxek lau zituzten eta 13 etxek bost zituzten. 17 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 17 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 6 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 32 ziren, horien artean 19 aktiboak ziren eta 13 inaktiboak ziren. 19 pertsona aktiboetatik 17 lanean zeuden (12 gizon eta 5 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 emakume eta 2 emakume). 13 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra zerbitzu enpresa batena zen.
Apopka (Florida)
Apopka Floridako hiri bat da. Orange konderrian kokatua dago. 2010ean 45,587 biztanle zituen, 64.6 kilometro koadrotan banatuta.
NGC 2365
NGC 2365 galaxia espiral bat da, Gemini konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Garbiñe Saez
Garbiñe Saez Molinuevo (Amurrio, 1980) VIII. legegintzaldiko EAJko eusko legebiltzarkidea da. EAJn barnan, 2005 eta 2007 bitartean EGIko Aberri Batzarreko kidea. Zuzenbidean lizentziaturik dago.
Musker-Hiriberri
Musker-Hiriberri Orbaibarrako Leotz udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Erdialdea eskualdean.
Delhi (New York)
Delhi  New York estatuko herri bat da. Delaware konderrian kokatua dago. 2010ean 3,087 biztanle zituen, 8.14 kilometro koadrotan banatuta.
Musker-Hiriberri
Bertako biztanleak muskerhiriberritarrak ziren.
Izena
Musker-Hiriberri beste hizkuntza batzuetan ere ezagutzen da, hala nola:
Gainera, toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Historia
Santsoaingo etxaldea eta jaurerri zaharra, Leotz udal-barrutian, Orbaibarraan, Erriberriko merindadean. 1858 (7 biztanle), 1887 (14), 1930, 1940 eta 1950 (9), 1960 (11) eta 1970 (bat ere ez) biztanle-izendegietan agertzen da.
XIII. mendearen erdialderako, Musker Hiriberrira gehitu zen seguruenik. Jaurerriaren menpe egon zen, XIX. mendearen lehen erdian jurisdikzio mota hori desagertu zen arte. Orduan, Gendulaingo kondeetakoa zen, eta zortzi arima zituen auzoko bat baino ez zuen (1847an).
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Emakumezkoen Traineru Ligako 2018ko denboraldia
Emakumezkoen Traineru Ligako 2018ko denboraldia Euskotren Ligaren hamargarren denboraldia izan zen. San Juan izan zen txapelduna bosgarren aldiz jarraian.
Historia
Aldaketa nabarmenak izan ziren 2018ko edizio honetan. Bigarren maila bat eratu zen, Galizian bertako Liga eta euskaldunen eta kantabriarren artean ETE Liga, ondorioz denboraldiaren amaieran play-offak jokatu ziren Ligako azkenaren eta Galiziako eta ETE Ligako lehenengo bien artean. Horretaz gain Ligako estropada kopurua nabarmen handitu zen, zortzi estropada izatetik 14 izatera pasaz, hauei play-offetako beste bi gehitu behar zaizkie. Jardunaldi bikoitzeko bi Bandera jokatu ziren, A Coruñakoa eta Zarauzkoa.
ETE Ligaren hasieran euskal talde guztiek hartu zuten parte lehen bi estropadetan. ETE Ligarako puntuagarriak izan ziren baina ez Euskotren Ligarako. Protugaleteko estropadan Oriok lortu zuen garaipena eta Donibane Lohitzunen San Juanek. Sailkapen estropadarako sanjuandarren eta oriotarren sailkapena segurutzat jotzen zen eta hurrengo bi postuetarako hainbat hautagai zeuden.
Ligaren bi maila eratu zirenez, azkenengo aldiz jokatu zen sailkapen estropada eta hamabi traineruk hartu zuten parte. San Juanek nahikoa zuen bietako batean bosgarren egitearekin sailkatzeko. Ekainaren 30ean Sestaon eta uztailaren 1ean Zierbenan izan ziren sailkapen estropadak eta Orio, Arraun Lagunak eta Hondarribia sailkatu ziren.
San Juanek estropada guztiak irabazi zituen, bat ezik eta Liga eskuratu zuen bosgarren aldiz. Oriok bigarren egin zuen estropada guztietan. Ondarroan soilik hartu zion aurrea San Juani baina era berean Arraun Lagunak nagusitu zitzaion.
Hondarribia izan zen laugarrena eta play-offak jokatu behar izan zituen. Galiziarrek uko egin zioten eta ondorioz ETE Ligako Donostiarra izan zuen aurkari. Donostiarrak nagusitu ziren jardunaldi bietan eta igoera lortu zuten.
Sebastes atrovirens
Sebastes atrovirens Sebastes generoko animalia da. Arrainen barruko Sebastidae familian sailkatzen da.
Ia denaren historia labur bat
Ia denaren historia labur bat (jatorrizko izenburua, ingelesez: A Short History of Nearly Everything) Bill Brysonek idatzitako liburu bat da, lehenengoz 2003an argitaratua, unibertsoaren historiari buruzkoa. Unibertsoaren hasieratik gaur arteko historia laburturik jendarteratzeko zientzia-kazetaritza lana da. Ixiar Izak itzulita, 2009an argitaratu zen euskaraz.
Micrurus mosquitensis
Micrurus mosquitensis Micrurus generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Ia denaren historia labur bat
Liburuan azalduta daude unibertsoaren sorrera (Big Bang delakoa), unibertsoaren amaierari buruzko teoriak, eta unibertsoari buruzko egindako ikerketetako pasadizo eta datu interesgarri asko.
Chantesse
Chantesse Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Chantesse udalerrian erroldatutako biztanleak 293 ziren. Familiak 115 ziren, horien artean 27 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 23 bakarrik bizi ziren emakumeak), 42 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 42 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 128 etxebizitza zeuden, 118 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 119 etxeak ziren eta 9 apartamentuak ziren. 118 etxebizitza nagusietatik 89 bere jabearen bizilekua ziren, 25 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 12 etxek hiru zituzten, 31 etxek lau zituzten eta 70 etxek bost zituzten. 95 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 45 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 67 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 194 ziren, horien artean 147 aktiboak ziren eta 47 inaktiboak ziren. 147 pertsona aktiboetatik 135 lanean zeuden (72 gizon eta 63 emakume) eta 12 langabezian zeuden (7 gizon eta 5 emakume). 47 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chantesse udalerrian 122 unitate fiskal zeuden, 311,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.074 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 19 komertzioetatik, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 3 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 4 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
San Joan Txiki
San Joan Txiki edo San Joan Ante Portam Latinam ermita bat da, Eskoriatzako Mendiola elizatean dagoena, 600 metroko garaieran, Elixabarriko mendatearen gainaldetik gertu.
Iristeko bideak
Bideetako bat, Mendiolatik doa. Peñakulura heldu ondoren, gorantza jo behar da, eskuinetara hartzen den bihurgune batean. Eta gora segi behar da, handik denbora batetara, bidearen amaieratik gertu baina Aranguren, Elorretako Haitza eta Kurtzebarri mendietara jarraitu baino lehen, lau-lauan dagoen bidexka batetara heldu arte. Bidexka honen bitartez, eta aurretik iturri bat igaroz, ermitara hel daiteke.
Mendiolatik doan bigarren bidea, elizate hontatik abiatu eta, gorago dagoen bidegurutze batean, eskuinetara hartu behar da, ondoren, oraindik gorago, ezkerretara hartu, eta, hemendik metro gutxira, berriz eskuinetara hartzeko. Minutu batzuen buruan, bide honek, Bolibar elizatetik datorrenarekin bat egiten du.
Azkena, Bolibartik doa. Elizate honetako Uretz bidegurutzean, gorantz hartu behar da, elizateko elizarantz doan errepidea alde batera utzita. Bide honi jarraiki, handik gutxira, beste bidegurutze bat dago. Hemen, ezkerretara hartu behar da, eta gora segi, maldaren tontorraren ezkerraldean, pinudi bat ikusi arte. Pinudi honen aurrean, beste bidegurutze bat dago. Bata, beherantz doa, Erañarantz. Eta bestea gorantz. Azken hau da hartu behar dena. Bide honen amaieran, beste bidegurutze bat dago. Toki hontan, ezkerretarantz hartu behar da. Bide hau hartu eta minutu gutxira, Mendiolatik datorren bigarren bidearekin bat egiten du. Toki hontan, gorantz eta gorantz jarraitu baino ez dago. Bidearen amaiera aldera, eskuinetara hartzea baino ez da geratzen, handik gutxira, ermitara heltzeko.
Inguruko beste toki batzuk
Gertu, beheraxeago, iturri bat dago. Inguruko mendietarantz doazenek bidean aurkituko duten iturri bakarra da.
Bitxikeriak
Euskal kantutegian, ermita honen izena duen kantu bat dago:
Sebastes alutus
Sebastes alutus Sebastes generoko animalia da. Arrainen barruko Sebastidae familian sailkatzen da.
Abrahamdar erlijio
Abrahamdar erlijioak Abrahami lotutako tradizio espirituala duten erlijio monoteisten multzoa da. Izendapena, oro har, judaismoari, kristautasunari eta islamari buruz hitz egiteko erabiltzen da, baina zenbaitetan beste erlijio batzuk ere sartzen dira, hala nola babismoa, bahaismoa, deismoa, kaodaismoa, rastafari mugimendua... Munduko fededunen erdiak baino gehiago abrahamdar erlijioetako baten sinestunak dira: 3.800 milioi fededun, gutxi gorabehera.
Abrahamdarrak ez diren erlijio nagusiak dira dharmari jarraitzen diotenak (batik bat Indian hedatuak) eta taoari jarraitzen diotenak (batik bat Asiako ekialdean hedatuak). Gainera, Afrikan eta Karibean hedatutako erlijio animistak ere ez dira abrahamdar erlijioak.
Lycenchelys maoriensis
Lycenchelys maoriensis Lycenchelys generoko animalia da. Arrainen barruko Zoarcidae familian sailkatzen da.
Neusticurus racenisi
Neusticurus racenisi Neusticurus generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Kanpoko Hebridak
Kanpoko Hebridak edo Mendebaldeko uharteak (Outer Hebrides edo Western Isles; Na h-Eileanan Siar, ahoskatua; eskozieraz Ooter Hebrides) Eskoziako ipar-mendebaldean kokatzen den uharte multzo bat da, Ipar Ozeano Atlantikoan. Administratiboki Comhairle nan Eilean Siar eskualdea osatzen dute.
Arcadia (Florida)
Arcadia Floridako hiri bat da. DeSoto konderrian kokatua dago. 2010ean 7,626 biztanle zituen, 10.5 kilometro koadrotan banatuta.
Kanpoko Hebridak
Guztira 3.071 km2-ko azalera daukate, 26.370 biztanleekin 2005ean (9 biz./km2). Uharte gehienak populaturik gabe daude.
Stornoway hiriburua da eta 5.602 biztanle ditu. Lewis eta Harrisen dago kokatuta.
Hebrida uharteak osatzen dituzte Barrukoekin batera.
Hizkuntza
Gaelikodun lurraldea dugu hau, Eskozia osoan hiztun kontzentrazio gehien daukana, kopuru hau batez besteko %61koa izanik (15.723 hiztun).
Lewis eta Harris (Leodhas is na Hearadh) uhartean hiztunen portzentzaia handiena dago. Bertan, Barvas/Barabhas herri txikiak dauka portzentaia garaiena herrialde osoan, ia %75a. Bestela, South Oist eta Eriskay uharteetan 1.426 hiztun daude, biztanleen %73a.
Ethiopian Airlinesen 409 hegaldia
Ethiopian Airlinesen 409 hegaldia Beirut eta Addis Abeba hiriak lotzen zituen hegaldia zen. Beirut–Rafic Hariri nazioarteko aireportutik irten eta gutxira, Mediterraneora erori zen, ustez eguraldi txarra zela eta. Hildako guztiak baieztatu dituzte eta Libanoko gobernuak bidaiari guztiak hiltzat ematen ditu.
Bidaiariak eta tripulazioa
Libanorako Frantziako enbaxadako Anne Charlotteren esanetan, Marla Sanchez Pietton, Frantziako enbaxadorearen emaztea hegazkinean zegoen.
Torre Beretti e Castellaro
Torre Beretti e Castellaro Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Torre Beretti e Castellarok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Dellview (Ipar Carolina)
Dellview Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Gaston konderrian dago, Ipar Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Depew (New York)
Depew  New York estatuko herri bat da. Erie konderrian kokatua dago. 2010ean 15,303 biztanle zituen, 13.14 kilometro koadrotan banatuta.
Torbjørn Yggeseth
Torbjørn Yggeseth (1934ko ekainaren 18a – 2010eko urtarrilaren 10a) 60ko hamarkadak eski-jauzilari norvegiarra zen. Askerren jaio zen.
Yggesethek Holmenkollen eski jaialdiko jauzi-txapelketa irabazi zuen 1963an, Holmenkollen domina (Alevtina Kolchina, Pavel Kolchin eta Astrid Sandvikekin batera) irabazi zuen urte berean. Bi Neguko Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen. Erretiroa hartu ondoren, Nazioarteko Eski Federazioaren barnean administratibo egon zen.
Yggeseth minbiziak jota hil zen.
Delmar (Maryland)
Delmar Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Wicomico konderrian dago, Maryland estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Pterophyllum leopoldi
Pterophyllum leopoldi Pterophyllum generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Andarto Txiki
Andarto Txiki Zaraiako mendilerroan dagoen mendi ugarietako bat da. 847 metroko garaierarekin, mendilerroko zortzigarren mendirik txikiena da. Deguria haranaren ekialdeko muturrean dagoen mendi bakarti bat da, piramide itxurakoa, Andarto menditik gertu dago.
Irispideak
Beste bidea, Urkulutik abiatzen da. Arbeko labarra igarotzen duen bidea hartu, eta Ugaztegiko bidegurutzera heldu behar da. Behin hemen, eskuinetarantz hartu behar da, minutu batzuen ondoren, etxe baten ondora heltzeko. Hemendik, gas hodiaren bideari jarraiki, Kontrastako lepora heldu behar da. Hemendik, bidea zuzen doa mendi honetarantz. Baina, Deguriara heldu beharrean, iparralderaxeago geratu behar da. Eskuinetara hartu behar da, Deguria haraneko iparrekialderantz doan bide horren amaiera aldera.
Berezitasunak
Inguruko beste hainbat mendiek bezala, honek ere badu bere postontzia. Baina, honen kasuan, perretxiko itxurakoa da. Alboan, beste txikiago batzuk ditu, itxura berekoak.
Ulcot
Ulcot Frantziako udalerria da, Deux-Sèvres departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Ulcot udalerrian erroldatutako biztanleak 60 ziren. Familiak 24 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 30 etxebizitza zeuden, 22 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 30etxeak ziren. 22 etxebizitza nagusietatik 21 bere jabearen bizilekua ziren eta 1 alokairuan okupaturik zegoen; 2 etxek bi gela zituzten, 2 etxek hiru zituzten, 8 etxek lau zituzten eta 10 etxek bost zituzten. 16 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 9 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Sebastes auriculatus
Sebastes auriculatus Sebastes generoko animalia da. Arrainen barruko Sebastidae familian sailkatzen da.
Ulcot
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 34 ziren, horien artean 24 aktiboak ziren eta 10 inaktiboak ziren. 24 pertsona aktiboetatik 21 lanean zeuden (12 gizon eta 9 emakume) eta 3 langabezian zeuden (3 emakume eta 3 emakume). 10 pertsona inaktiboetatik 2 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Ulcot udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Garbiñe Abasolo
Garbiñe Abasolo García (Bilbo, 1964ko maiatzaren 17a - ) modelo ohia eta enpresaburua da.
Biografia
1983an Miss Espainia lehiaketak irabazi zituenean, titulua eskuratzeko lehendabiziko euskaldun bilakatu zen. Urte hartan Miss Universe eta Miss Europe lehiaketetara aurkeztu zen, non Miss Fotogenia titulua eskuratu zuen.
Ibiltokia utzi ondoren ezkondu eta seme bat izan zuen. Egun modelo agentzia bat du Madrilen.
Uzkita
Uzkita Orbaibarrako Leotz udalerriko leku bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Erdialdea eskualdean.
biztanle zituen.
Izena
Uzkita beste hizkuntza batzuetan ere ezagutzen da, hala nola:
Gainera, toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Geografia
Uzkita Erdialdea eskualdean dago, Orbaibar ibarrean eta Leotz udalerrian.
Inguru naturala eta kokapena
Leotz udalerria Nafarroa erdialdean dago Erriberriko merindadean eta Nafarroako hiriburutik 34 kilometrora.
Klima eta landaredia
Gizakiaren eragina dela eta, jatorrizko basoen azalera asko gutxitu da, eta mantendu den guneetan ameztiak nabarmentzen dira. Horrez gain, XIX. mendetik aurrera egindako birlandaketen ondorioz, Austriatik ekarritako pinu lariziarren (Pinus nigra) eta beltzen 351 hektarea daude.
Estazio meteorologikoa
Leotzen ez dago estazio meteorologikorik. Hala ere, Barasoain pareko udalerrian, estazio bat dagoen, itsasoaren mailatik 524 metrora, Nafarroako Gobernuak 1975ean jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
Bertako bizilagunek, leinu kaparekoak nagusi zirenek, Hiriberri eta Iratxetarekin batera 1258an Aldaiturri mendiaren aprobetxamenduak berreskuratzea lortu zuten, Antso VII.a Nafarroakoak eta Tibalt I.a Nafarroakoak bahitua.
Orbaibarrena izan zen, unitate administratibo honek iraun zuen bitartean, 1835-1845 bitartean. Ordura arte, haraneko beste herriek bezala, Uzkitak gobernatzen zuen Iruñeko merkatuko alkatea. Ondoren, herria, gainerakoak bezala, erregimen komunaren menpe geratu zen, eta Leotz udalerrian sartu zen.
1802an harizti mendi bat zuen, non larreez gain orkatzak, basurdeak eta otsoak dauden. XIX. mendearen erdialdera, parrokoa aurkezteko eskubidea herritarrek zuten. XX. mendearen hasieran landa-kutxa bat eratu zen.
Demografia
biztanle zituen Uzkitak.
Garraioa
Nafarroako Hiriarteko Garraioa sareko linea zerbitzua ematen dio kontzeju honi. Herriak autobus geldialdi bakarra du herrian, Tafallarantz.
NGC 2366
NGC 2366 galaxia bat da, Camelopardalis konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Uzkita
Garraioa
Autobus zerbitzuak lan egin dezan, linea eskariaren araberako linea baita, bidaia aurreko eguneko 19:00ak baino lehen erreserbatu behar da.
Euskara
Luis Luziano Bonapartek, 1869an, Leotz udalerria atzerakada-eremuan sailkatu zen, non euskarak hain atzerakada handia izan duen, non bertako hiztunik apenas geratzen den.
Koldo Zuazok, 2010ean, Leotz udalerria ez-euskal-eremuan sailkatu zen.
Nafarroako Gobernuak onartutako Euskararen Foru Legearen arabera, Leotz eremu ez-euskalduneko udalerria da, eta hori dela eta, hizkuntza ofizial bakarra gaztelania da. 2001eko erroldaren arabera, herritarren %15,04k zekien euskaraz hitz egiten, 2010ean % 15,10k eta 2018n % 28,20k. Euskal hiztun gehien dituen Erriberriko merindadeko udalerria da.
2017ko ekainaren 22an Nafarroako Parlamentuak eremu mistora pasatzea erabaki zuen, beste 43 udalekin batean.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Baikia africana
Baikia africana Baikia generoko animalia da. Narrastien barruko Amphisbaenidae familian sailkatuta dago.
Lycenchelys melanostomias
Lycenchelys melanostomias Lycenchelys generoko animalia da. Arrainen barruko Zoarcidae familian sailkatzen da.
1733 Silke
1733 Silke asteroide gerrikoan aurkitutako 1733. asteroidearen izena da. 1938ko otsailak 19an aurkitu zuen Alfred Bohrmannek Heidelbergetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1938 DL1 zen.
Deposit (New York)
Deposit  New York estatuko herri bat da. Broome konderrian kokatua dago. 2010ean 1,663 biztanle zituen, 3.27 kilometro koadrotan banatuta.
Micrurus obscurus
Micrurus obscurus Micrurus generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Duroc (Parisko metroa)
Duroc Parisko metroaren geltokia da, Paris udalerriko 6. barrutian, 7. barrutian eta 15. barrutian kokatuta dagoena.
Lycenchelys micropora
Lycenchelys micropora Lycenchelys generoko animalia da. Arrainen barruko Zoarcidae familian sailkatzen da.
Jone Berriozabal
Jone Berriozabal Boveda (Durango, 1982) VIII. eta IX. legegintzaldietako EAJko eusko legebiltzarkidea da. EAJn barnan, 2002 eta 2007 bitartean Arabako EGIko Herrialde Batzarreko kidea. Zuzenbidean lizentziaturik dago.
Dendron (Virginia)
Dendron Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Surry konderrian dago, Virginia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
MySQL AB
MySQL AB 1995ean sortutako software enpresa bat da, MySQL datu-baseak kudeatzeko sistemaren sortzailea izateaz gain, software librearen inguruko enpresa nagusietako bat ere bada. Bulego nagusiak Suedian eta Kalifornian (AEB) ditu kokatuta.
Munduko 20 herrialde baino gehiagotan 200 langile baino gehiago ditu banatuta telelanari esker.
Torre d'Arese
Torre d'Arese Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Torre d'Aresek honako udalerri hauekin egiten du muga:
NGC 2369
NGC 2369 galaxia espiral bat da, Carina konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Walvis Bay
Walvis Bay (Walvisbaai; Walfischbucht edo Walfischbai) Namibiako mendebaldeko hiria eta portua da, Ozeano Atlantikoaren ertzean. Eskualdeko portu naturala, bere izena euskaraz "Balearen badia" esan nahi du, bere uretan balea austral asko topatzen dituztelako.
Bartolomeu Dias portugesa bertara 1487an ailegatu zen, noiz hereroen eremu besterik ez zenean.
Hiltegi
Hiltegia, hiltokia edo mataderia abereak hiltzen diren lantegia da, ondoren haien haragia edo haien gorputzetik eratorritako produktuak prozesatu, gorde edo komertzializatzeko. Eraikin hauen kokapena desberdina da herrialde batetik bestera eta sarritan, eraikin hauetan erabiltzen diren prozedurak eta eraikinaren beraren kokalekua estatuak edo erlijio batek arautuak egoten dira. Hiltegietan animaliak hiltzeko dituzten prozedurak, batzuetan animalientzat sufrimenduzkoak, eztabaidagai izan dira urte askotan zehar eta zenbait gizarte eragilek, animalistek kasu, hiltegi hauek desagertzea eskatzen dute.
Hiriak neurrigabe handitu ahala, horiek haragiz hornitzeko premia areagotu egin zen. Haragi hori hornitzen zuten abereak, hala nola behiak, zerriak eta oiloak, ordu arte sistema tradizionalen arabera hazi eta hiltzen ziren, abeletxeetan. Industrializazioarekin batera, burdinbideak garatu eta abereak tropelean garraiatzen ziren bagoietan hiriko hiltegietara. 1890eko urteetan, muntaketa-kate sistema asmatu zen Chicagon, Estatu Batuetan, abereak bizkorrago hil eta zatikatzeko. Hanka batetik soka batez aberea buruz behera zintzilikatu eta errail baten bidez langile hiltzailearengana eramaten zen. Langileak berehala hil behar zuen aberea, atzetik zintzilik zetorren hurrengoa hiltzeko, era mekanikoan.
Xabier Lete zuzenean. Errenteria 1999.IX.25. Azken Kontzertua
'''Xabier Lete zuzenean. Errenteria 1999.IX.25. Azken Kontzertua''' Xabier Leteren grabazio historiko baten edizioa da, egilea hil ondoren plazaratua. 1999ko irailaren 29ko kontzertu hori Letek eman zuen azkena izan zen. Kontzertua Errenterian "Kilometroak" ekintza kulturalen barruan antolatua zen. Kontzertu honen ondoren kantariak berriro gaixotu zen, haren ahotsa ahuldu egin zen eta, ondorioz, berriro ere publiko aurrean ez abestea erabaki zuen. Harrezkero poesia errezitalekin bakarrik konformatu behar izan zuen. Kantariarekin batera, eszenatoki gainean, harekin sarritan aritutako musika taldeak disko ilun eta gogor hauek sortu zuten; bertan, Leteren betiko kantuekin batera, Jacques Blel kantautore belgikarraren sei bertsio jaso ziren beste zenbait kanta berriekin. Orokorrean, lan osoan, "Chanson française" estiloaren eragina nabaria da.
Vonmuli
Vonmuli Maldivetako jenderik gabeko uhartea da. Koral arrezife baten ondoan dago eta hondartza hareatsua du; barnealdean, bestetik, palmondoen landaredi trinkoa du. Uhartea Maldivetan kokatutako enpresa den Vermilion Internationalaren jabegoa da.
Xabier Lete zuzenean. Errenteria 1999.IX.25. Azken Kontzertua
Jacques Brel
Diskoan abesti ospetsu honen sei kanta biltzen dira. Kanta hauek Lete prestatzen ari zen proiektu zabalago batenak ziren. Zoritxarrez, proiektu hori ezin izan zuen burutu. Joxan Goikoetxearen arabera Lete konpositore horrengana jotzen zuen erreferente eta inspirazio bila.
Balanophis ceylonensis
Balanophis ceylonensis Balanophis generoko animalia da. Narrastien barruko Natricidae familian sailkatuta dago.
Bagoi
Bagoia edo kotxea trenaren motorrik gabeko ibilgailua, da bidaiariak, salgaiak eta bagajeak eramateko erabiltzen dena. Karga mota jakin batzuetarako bagoi espezializatuak daude. Bagoi irekiek mineralak garraiatzeko balio dute, zisterna-bagoiak produktu likidoak garraiatzeko erabiltzen dira, esnetik petroliora. Beste bagoi mota batzuek edukiontziak edo kamioi-atoiak garraiatzeko aukera ematen dute.
Xenopeltis
Xenopeltis sugeen artean sailkatzen den narrasti genero bat da, Xenopeltidae familiako bakarra.
Pompogne
Pompogne Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Pompogne udalerrian erroldatutako biztanleak 162 ziren. Familiak 65 ziren, horien artean 19 pertsona bakarrekoak ziren (11 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 23 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 23 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 85 etxebizitza zeuden, 64 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 80 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 64 etxebizitza nagusietatik 43 bere jabearen bizilekua ziren, 18 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 19 etxek lau zituzten eta 34 etxek bost zituzten. 55 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 30 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 34 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 110 ziren, horien artean 62 aktiboak ziren eta 48 inaktiboak ziren. 62 pertsona aktiboetatik 51 lanean zeuden (25 gizon eta 26 emakume) eta 11 langabezian zeuden (8 gizon eta 3 emakume). 48 pertsona inaktiboetatik 20 erretiraturik zeuden, 11 ikasten zeuden eta 17 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Pompogne udalerrian 66 unitate fiskal zeuden, 154 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.105 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria eta 1 jatetxe.
Dancer in the Dark
Dancer in the Dark (Danser i mørket, Iluntasunean dantzari) 2000. urteko drama musikal bat da, Lars von Trierrek zuzendua. Björk abeslaria da protagonista, egunez amets egiten duen fabrika bateko langilea, gutxinaka itsu geratzen ari dena eta dirua aurrezten duena bere semeak gaixotasuna garatu aurretik operazioa jaso ahal izateko. Catherine Deneuve, David Morse, Cara Seymour, Peter Stormare, Siobhan Fallon Hogan, eta Joel Grey dira beste aktore nagusiak.
Pompogne
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Pompogne udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Dancer in the Dark
Filmearen soinu-banda, Selmasongs gisa ekoiztua, Björkek idatzi zuen, baina abestietako batzuetan Mark Bell ere agertzen da eta letretako batzuk von Trierrenak dira. Lars von Trierren Breaking the Waves eta The Idiots filmeekin trilogia bat osatzen du, eta Dogma 95 estetikarekin egina dago.
2000ko Cannesko Film Festibalean estrenatu zen, eta Palme d'Or sariaz gain Björkek emakumezko aktore onenaren zaria irabazi zuen.
Beginners
Beginners 2010eko Mike Mills estatubatuar zinema zuzendariaren komedia dramatiko film bat da. Mill zuzendariaren aitaren istorioan oinarritzen da filma. Ewan McGregor, Christopher Plummer, Mélanie Laurent eta Goran Višnjić aktoreek antzestu zuten.
Pompogne
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sebastes aurora
Sebastes aurora Sebastes generoko animalia da. Arrainen barruko Sebastidae familian sailkatzen da.
Beginners
Taldeko gizonezko aktore onenaren Oscar Saria (Christopher Plummer) irabazi zuen.
Argumentua
Bere aita zendu ondoren, Oliverrek ohiz kanpoko neska bat ezagutzen du, Anna. Aldi berean, bere aitaren oroitzapenak etortzen zaizkio burura, 75 urte zituela eta 40 urtez ezkonduta egon ostean armairutik atera zen gizona. Aitak erakutsi zizkion ausardia eta umore aldartearekin saiatuko da Oliver Anna maitatzen.