cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
You Only Live Once
Argumentua
Bonnie eta Clyde gaizkileen ibilerekin antza duen istoria honek Eddie Taylor (Henry Fonda) du protagonista. Kartzelatik irten berria, ez du lortuko gizarteratzea; egin ez duen hilketa bategatik salatzen dute. Halako atakan egonda ihes egitea du irtenbide bakarra, eta berarekin joango dira emazte Joan (Sylvia Sidney) eta bion umetxoa. Poliziak jazarrita, orduan bai, hiltzaile bilakatuko da Eddie, zorigaiztoko bizimoduaren ataria dena.
Vézins-de-Lévézou
Biztanleria
2007an Vézins-de-Lévézou udalerrian erroldatutako biztanleak 644 ziren. Familiak 256 ziren, horien artean 72 pertsona bakarrekoak ziren (32 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 76 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 100 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 412 etxebizitza zeuden, 261 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 122 bigarren erresidentzia ziren eta 29 hutsik zeuden. 373 etxeak ziren eta 39 apartamentuak ziren. 261 etxebizitza nagusietatik 205 bere jabearen bizilekua ziren, 43 alokairuan okupaturik zeuden eta 14 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 14 etxek bi zituzten, 40 etxek hiru zituzten, 64 etxek lau zituzten eta 142 etxek bost zituzten. 167 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 137 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 98 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 380 ziren, horien artean 294 aktiboak ziren eta 86 inaktiboak ziren. 294 pertsona aktiboetatik 287 lanean zeuden (173 gizon eta 114 emakume) eta 7 langabezian zeuden (1 gizon eta 6 emakume). 86 pertsona inaktiboetatik 33 erretiraturik zeuden, 23 ikasten zeuden eta 30 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Vézins-de-Lévézou udalerrian 255 unitate fiskal zeuden, 625 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 11.851 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 33 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 10 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 5 zerbitzu enpresak ziren eta 3 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 zurgina, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Vézins-de-Lévézou udalerrian 85 nekazaritza-ustiategi zeuden, 6.240 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Arzúako eskualdea
Arzúako eskualdea Galiziako barrualdean dago, Coruñako probintziaren hego-ekialdean.
Udalerriak
Arzúa, Boimorto, O Pino eta Touro.
José María Portell
José María Portell Manso (Barakaldo, - Portugalete, ) bizkaitar kazetaria izan zen.
Biografia
Bilboko Hoja del Lunes zuzendu zuen eta La Gaceta del Norterentzat lan egin zuen. Associated Press eta La Vanguardian korrespontsal aritu zen.
Burgosko prozesuan zenbait etakide ezagutu eta Los hombres de ETA (Bartzelona, 1974) eta Euskadi: amnistía arrancada (Bartzelona, 1977) idatzi zituen. 1978an ETA militarrak erail zuen, bere etxetik irten eta kotxea hartu zuenean. Garai haietan bitartekaritza lanak egiten zituen Espainiako Gobernua eta ETA artean.
Beaudricourt
Beaudricourt Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Beaudricourt udalerrian erroldatutako biztanleak 99 ziren. Familiak 36 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 43 etxebizitza zeuden, 38 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 39etxeak ziren. 38 etxebizitza nagusietatik 34 bere jabearen bizilekua ziren eta 4 alokairuan okupaturik zeuden; 3 etxek hitu gela zituzten, 16 etxek lau zituzten eta 19 etxek bost zituzten. 34 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 17 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 18 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 62 ziren, horien artean 44 aktiboak ziren eta 18 inaktiboak ziren. 44 pertsona aktiboetatik 42 lanean zeuden (22 gizon eta 20 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 gizon). 18 pertsona inaktiboetatik 2 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra eraikuntza enpresa batena zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Montedio Yamagata
Montedio Yamagata (モンテディオ山形) Japoniako futbol talde bat da, Yamagata prefekturakoa.
Historia
Taldea 1984an sortu zen, NEC Yamagata (NEC山形) izenarekin. 1996an izena aldatu zuen eta Montedio Yamagata (モンテディオ山形) bihurtu zen.
Grande (Alemania)
Grande Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Arabella (Highland)
Arabella, 'Am Bog', Eskoziako herri bat da, Highland eskualdeko Ross eta Cromarty barrutian.
Grande (Alemania)
Herri senidetuak
Ondorengo herri hauek Granderekin senidtuak daude:
Aphyosemion herzogi
Aphyosemion herzogi Aphyosemion generoko animalia da. Arrainen barruko Nothobranchiidae familian sailkatzen da.
Phrynobatrachus brevipalmatus
Phrynobatrachus brevipalmatus Phrynobatrachus generoko animalia da. Anfibioen barruko Phrynobatrachidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Chilton konderria (Alabama)
Chilton konderria (Chilton County) Alabamako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Clanton da. 2010eko zentsuaren arabera 43,643 zituen, 1815,07 kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Chilton konderriak 1815,07 kilometro koadro ditu. Horietatik 20,59 ura dira. Beste 1794,48 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 24,04 da.
Tuamotuichthys bispinosus
Tuamotuichthys bispinosus Tuamotuichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bythitidae familian.
Club Deportivo Universidad Católica
Club Deportivo Universidad Católica Txileko futbol talde ezaguna da, Santiago hiriburukoa. Herrialdeko 11 liga irabazi ditu.
2018 denboraldian Beñat San Jose entrenatzaile donostiarrarekin irabazi zuen liga.
Florimont
Florimont Frantziako udalerri bat da, Belfort Herrialdea departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Florimont udalerrian erroldatutako biztanleak 417 ziren. Familiak 156 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 52 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 68 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 176 etxebizitza zeuden, 162 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 166 etxeak ziren eta 10 apartamentuak ziren. 162 etxebizitza nagusietatik 150 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek bi gela zituen, 22 etxek hiru zituzten, 32 etxek lau zituzten eta 107 etxek bost zituzten. 132 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 51 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 96 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 290 ziren, horien artean 226 aktiboak ziren eta 64 inaktiboak ziren. 226 pertsona aktiboetatik 203 lanean zeuden (112 gizon eta 91 emakume) eta 23 langabezian zeuden (9 gizon eta 14 emakume). 64 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 29 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Aphyosemion hofmanni
Aphyosemion hofmanni Aphyosemion generoko animalia da. Arrainen barruko Nothobranchiidae familian sailkatzen da.
Florimont
Diru sarrerak
2009an Florimont udalerrian 171 unitate fiskal zeuden, 461,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.660 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren.
A Barcala
A Barcala Galiziako barrualdean dagoen eskualdea da, Coruñako probintziaren mendebaldean. Iparraldean Xallasko eskualdearekin egiten du muga, Noiako eskualdearekin mendebaldean, eta Santiagoko eskualdearekin ekialde eta hegoaldean.
Udalerriak
A Baña eta Negreira.
Florimont
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Florimont udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.180 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Choctaw konderria (Alabama)
Choctaw konderria (Choctaw County) Alabamako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Butler da. 2010eko zentsuaren arabera 13,859 zituen, 2385,01 kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Choctaw konderriak 2385,01 kilometro koadro ditu. Horietatik 19,06 ura dira. Beste 2365,95 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 5,81 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 13,859 pertsonetatik 7,757 txuriak edo hispanoak dira. 6,013 beltzak edo afroamerikarrak. 18 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 12 asiarrak ziren. bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 59 pertsonek kokatzen zuten.
Getxoko Komiki Azoka
Getxoko Komiki eta Manga Azoka (gaztelaniaz Salón del Cómic y Manga de Getxo) 2002an sortu eta hazten doan bilgunea da, Euskal Herriko bakarra izan dena oraintsu arte: Izan ere, 2008an Irunen lehendabiziko azoka antolatu dute.
Getxokoa Areetako metro geltokiaren enparantzan burutzen dute.
Argitaletxeak
Norma Editorial eta Editorial Bruguera ("Ediciones B") estatu mailako argitaletxe garrantzitsuenen artean ditugu eta azoka bizkaitarrean lekua daukate. Halaber, euskal argitaletxe nagusia den Astiberrik ere bertan stand-a paratzen du.
Euskal egileak
Patxi Gallego, Zaldieroa, Asisko Urmeneta, Antton Olariaga, Raquel Alzate, Dani Fano, Iñaki G. Holgado, Manu Ortega eta Javier de Isusi euskaraz zein gaztelaniazko lanak egiten dituzten euskal egile nagusiak dira gaur egun, eta Getxoko azokan egon izan dira urte hauetan zehar.
Arboll
, 'Àrbol', Eskoziako etxalde bat da, Highland eskualdeko Ross eta Cromarty barrutian.
Xallas
Xallas Galiziako barrualdean dagoen eskualdea da, Coruñako probintziaren mendebaldean. Eskualdeak 394,7 kilometro koadroko azalera eta 16.343 biztanle zituen 2005eko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera.
Phoenix Rising (telesaila)
Phoenix Rising estatubatuar telesail dokumentala da, Amy J. Bergek HBOrentzat egina.
Xallas
Udalerriak
Mazaricos eta Santa Comba.
Phoenix Rising (telesaila)
Sinopsia
Evan Rachel Wood aktore estatubatuarrak Marilyn Manson musikari ezagunarekin izandako abusuzko harremanaren berri eman du bi ataleko dokusail honetan. Borroka juridikoa eta mediatikoa oinarri, Rachel Woodek orain arte emandako lekukotzarik zehaztuena eskaini du, eta horrekin batera bildu ditu Mansoni ekintza paretsuak leporatzen dizkioten beste hainbat emakumeren azalpenak.
WeCrashed
WeCrashed estatubatuar telesail laburra da, Drew Crevello eta Lee Eisenbergk Apple TV+entzat egina.
Sinopsia
Benetako gertaeretan oinarritzen da telesaila.
WeWork informatika konpainia enpresa apal bat zen, baina, hamar urteren buruan, 47 milioi euroko balioa duen mundu mailako marka bat bihurtu zen. Hain justu ere, haren arrakasta, gainbehera eta itzalpeko hitzarmenak dira zortzi ataleko telesail honen ardatza.
Clarke konderria (Alabama)
Clarke konderria (Clarke County) Alabamako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Grove Hill da. 2010eko zentsuaren arabera 25,833 zituen, 3244,15 kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Clarke konderriak 3244,15 kilometro koadro ditu. Horietatik 36,54 ura dira. Beste 3207,61 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 7,96 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 25,833 pertsonetatik 14,123 txuriak edo hispanoak dira. 11,369 beltzak edo afroamerikarrak. 103 amerikar natiboak ziren eta 4 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 79 asiarrak ziren. bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 155 pertsonek kokatzen zuten.
Merkatu-ekonomia
Merkatu-ekonomia ekonomia-sistema mota bat da, non merkatuko eragileak (enpresa pribatuak eta kontsumitzaileak) diren euren erabakien bitartez prozesu ekonomikoaren bilakaera gidatzen dutenak, estatuaren parte-hartze nabarmenik gabe. Merkatu-ekonomia batean, prezioak, ekoizpena eta bere banaketa merkatuak berak ezartzen ditu, eskaeraren eta eskaintzaren bitartez, ekonomia eragileen helburua mozkina maximotzea izanik. Eragile banako hauen erabakiei esker, ikusezinezko esku batek gidaturik, ekonomiak pertsonen beharrak asetuko dituela baieztatzen dute ekonomia honetako defendatzaileek, estatuaren parte-hartzea ukatuz eta eragile ekonomikoen askatasuna aldarrikatuz (laissez faire leloari jarraituz).
Coeligena prunellei
Coeligena prunellei Coeligena generoko animalia da. Hegaztien barruko Trochilidae familian sailkatua dago.
Merkatu-ekonomia
Merkatu-ekonomia kapitalismoa garatzen den marko ekonomikoa da. Historian zehar izan dira, ordea, kapitalistak ez diren ekonomiak merkatu-ekonomietan oinarritu direnak. Bestalde, ez dago munduan, herrialde mailan, merkatu-ekonomia garbirik: estatua herrialde guztietan aritzen da merkatuak huts egiten duen arloak antolatuz (hezkuntza, osasuna, ...) eta ekonomia arautuz. Horrela, ekonomia batean estatua eragile garrantzitsua denean, merkatua izanik betiere eragile nagusia, ekonomia mistoa edo merkatu-ekonomia soziala dela esaten da.
Ardaneaskan
, 'Àird nan Easgann', Eskoziako herri bat da, Highland eskualdeko Ross eta Cromarty barrutian.
Pitillas
Pitillas Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta. Erriberriko merindadean eta Erdialdea eskualdean dago, Iruñea hiriburutik 50,1 kilometrora. Altuera 336 eta 684 metro artekoa da, eta 42,30 km²-ko azalera hartzen du. biztanle zituen.
Uxueko mendilerroaren azpian dagoen herri txiki bat da Pitillas, Zidakos ibaiak zeharkatzen duena. Ziurrenik XI. mendearen amaieran garatu zen Uxueko jendearekin. Herri txiki honek Tafallaldeko arkitektura tradizionala du, osorik harriz egindako etxeak ditu, baina beste eremu batzuetatik inportatutako estilo batzuk ere badaude, Erriberatik bereziki. Pitillasen Pitillasko aintzira nabarmentzen da, 1987an Natura Erreserba izendatu zuten 250 hektarea baino gehiagoko hezegunea.
Bertako biztanleak pitillastarrak dira.
Izena
Pitillas toponimoa beste hizkuntza batzuetan ere ezagutzen da, hala nola:
Gainera, toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Etimologia
Pitillas izen enigmatikoa da, jatorriari buruzko hainbat hipotesi sortu dituena. Julio Caro Barojak Petilla eta Pitillas izenak Petelia bezalako "izen klasiko ezagunekin" lotzen ditu. Koldo Mitxelenak, uste handirik gabe, populazio horien izenak Betelu izenarekin lotzen ditu: «Kontuan hartu behar da, amaiera desberdinarekin (Betelu), XI. mendean Petilla, Petiella ez ote dituen boteretuko, hemen Pitella 1139n, eta Pitillas». Pitillas Nafarroan ez ezik, Pitellas ere badago, Aragoiko herri hustua, Erdi Aroan Pitellas, Pitiellas eta Pitellis dokumentatuta.
1979ko Euskal Herriko udalen izendegian, Euskaltzaindiak Bitirieta forma proposatzen zuen, 1990ean atzera egin eta Pitillas aukeratu zuen arren.
Armarria
Pitillasko armarriak honako blasoi hau du:
Bandera
Pitillasko banderak Pitillasko armarri dauka hondo gorri baten gainean.
Geografia
Pitillas Tafallaldean dago, Nafarroako Erriberako eremu lauaren hasieran, Uxueko mendilerroaren mendebaldean. Zidakos ibaiak atzeratzen du.
Inguru naturala eta kokapena
Herria, Nafarroa Garaiko erdialdean kokatzen da, N-121 errepidean, Erriberri-Tafalla norabidean.
Klima eta landaredia
Landarediari dagokionez, birlandatutako pinuak (Pinus halepensis), eta Zidakos ibaiaren ondoko sastraka eta zuhaixkak baino ez dira mantentzen. Landatutako pinuak N-121 errepidearen ertzean ikus daitezke batez ere.
Estazio meteorologikoa
Pitillasen ez dago estazio meteorologikorik. Hala ere, Erriberri pareko udalerrian, estazio bat dagoen, itsasoaren mailatik 389 metrora, Nafarroako Gobernuak 1931n jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
Joangartzia izeneko muinoan erromatarren garaiko aztarna ugari aurkitu dira. Gaur egungo herria XI. mendetik aurrera garatu zen, Uxueko biztanleriak berpopulaturiko herri gixa. Pitillas mende askotan zehar Uxueren menpe izan zen, nahiz eta XIV. menderako izaera propioko udalerria izan zen. Herria, Piarres Santxitz Mendizorrotzekoa jaunaren jaurerri izan zen, eta 1281. urtean honen seme-alaba Juan eta Milia Santxitzek fidantza moduan jarri zuten udalerria Joana I.a Nafarroakoa erreginaren aurrean.
1349an, herritarrek, Sabasango aintziraren uren gaineko eskubidea lortu zuten Joan Conflans gobernadorearen eskutik. Horrez gain, animaliek aintzira uhaska moduan erabiltzeko pribilegioa ere lortu zuten. XVIII. mendean Ospitalea sortu zen, San Pedroko kofradiak zuzenduta. Hala ere, XX. mendearen hasieran, diru falta zela eta, ospitalea saldu eta lortutako dirua, herriko behartsuen beharretarako erabili zen. 1802an herria erregeordeak berretsi eta herritarrek proposaturiko alkate batek gobernatzen zuen, horrez gain, udaleko erregidoreak herritarrek izendatzen zituzten. 1835 eta 1845 urteetako erreformen ondorioz, Pitillas udalerri independiente bihurtu zen, urteetako jaurerriari amaiera emanez.
1847an herrian bi eskola zeuden bata mutilena eta bestea neskena. Mutilen eskolan esaterako, 36 haur zeuden, eta 36 errobo gariz dohaiturik zegoen. Herriko eliza, abadea eta bi onuradun zeuden, bata erregearen ordezkaria eta bestea Iruñeko katedraleko ordezkaria. XX. mendearen hasieran, goardia zibilaren koartela, txokolatea ekoizten zuten bi lantegi eta olio errota bat zeuden Pitillasen.
Demografia
biztanle zituen Pitillask.
Ekonomia
Herritar gehienek nekazaritzarekin zerikusia duten iharduerak egiten dituzten arren, biztanler aktiboaren %40a baino ez da aritzen lehen sektorean. Biztanle gehienentzako, nekazaritza, bigarren mailako iharduera da, lanbide nagusiaren osagarri.
Sekain landaketa nagusi den arren, lurren %10, lur ureztagarriak dira, batez ere, zerealak, ardoa eta olibondoak landatzeko erabiliak. XIX. mendearen amaieratik aurrera, herrian landutako lurren azalera asko handitu zen, ubideen hobetzeari esker. 1907ko irailaren 15ean, Nafarroako nekazal aurrezki kutxak sustaturiko koperatiba sortu zen, 1946ko martxoaren 30ean San Isidro Koperatiba, eta 1939ko maiatzaren 1ean Uxueko Andra Mariren Upategi Koperatiba. Lur amankomunek udalerrian landu daitezkeen lurren %95,5 ziren XX. mendearen amaieran.
Phrynobatrachus bullans
Phrynobatrachus bullans Phrynobatrachus generoko animalia da. Anfibioen barruko Phrynobatrachidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan. Tanzanian bizi dira.
Pitillas
Politika
Pitillasko udaletxea herrigunean dago, eta idazkaria, era berean, Beireko Udalako idazkaria da. Udalbatza udalerriko alkateak eta sei zinegotzik osatzen dute. Egungo alkatea Pedro Jose Labari Elduaien da, Pitillasko Talde Independenteko hautagai gisa aurkeztu zena.
Foru hauteskundeak
Hauek dira Nafarroako Parlamenturako hauteskundeen azken bi deialdiak:
Udala
Udalaren egoitza eta udaletxea herrigunean dago.
XVII. mendeko harlanduzko eraikuntza da. XX. mendearen amaieran berriztu zuten, arkudun portiko txikia dauka, eta erdi puntuko arkua duen balkoia.
Egungo banaketa
Pitillasko Udala zinegotzik eta alkateak osatzen dute, demokratikoki hautatuak. Alkatea Pedro Jose Labari Elduaien da, Pitillasko Talde Independentea zerrendakoa. Zinegotziak 6 daude:
Alkateak
1979tik, Pitillasek 4 alkate izan ditu:
Garraioa
Nafarroako Hiriarteko Garraioa sareko linea zerbitzua ematen dio udalerri honi. Herriak bi autobus geldialdi du zeharkarrikan: bat Figarolerantz eta beste bat Tafallarantz.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
David Attenborough
Sir David Frederick Attenborough (Isleworth, Londres, 1926ko maiatzaren 8a) britainiar idazlea eta telebistako ekoizle eta aurkezlea da. Richard Attenborough zinemagile zenaren anaia da.
Zoologian eta Geologian lizentziatu zen Cambridgeko Unibertsitatean. 1952an, BBCk era guztietako programak (politikari, erlijioari, balletari, arkeologiari eta abarri buruzkoak) ekoizteko kontratatu zuen. Urte horren amaieran, animaliei buruzko programa bat egin zuen Londresko Parke Zoologikoarekin eta Jack Lester adituarekin elkarlanean. Gero bururatu zitzaien interesgarriagoa izango zela animaliak beren habitatean erakustea eta, hala, Sierra Leonara jo zuten.
1954an hasi zen Zoo Quest dokumental-sail famatuan: Zoo Quest in Sierra Leone, Zoo Quest to Guyana, Zoo Quest in Paraguay, eta abar. 1960ko hamarkadaren hasieran, Antropologia ikasten hasi zen Londresko Unibertsitatean, baina BBCkoek BBC-2ko programetako zuzendaritza eskaini zioten, kate berri horretan gutxiengo jakin batentzako kultura-programak eman nahi zituztelako. Oso ezagunak ez ziren billarra bezalako kirolak, ingeles literaturako obra garrantzitsuetan oinarritutako telesailak eta historiari eta naturari buruzko dokumentalak egitea erabaki zuen. Izugarrizko arrakasta izan zuen eta BBCk bi kateetarako kontratatu zuen, programa-zuzendari gisa, finantza- eta administrazio-kontuetan ere erabateko kontrola zuela. Hala ere, 1972an, postua utzi eta naturari buruzko programak egitea erabaki zuen. Tribuen arteak liluraturik, 1975ean The Tribal Eye estreinatu zuen, arteak gizarte primitiboetan duen egitekoa azaltzeko saioa. Zenbait urte geroago, naturari historiari buruzko sail bati ekin zion, Life on Earth. Britainia Handian eta Europan 10 milioi ikusle baino gehiago izan zituen astean. Trilogia modura planteatu zuen lan hura eta, beraz, 1984an The Living Planet eta, 1990ean, The Trials of Life egin zituen; ondoren, 1996an, The Private Life of Plants egin zuen; 1998an, The Life of Birds; 2002an, The Life of Mammals; 2005ean, Life in the Undergrowth; 2008an, Life in Cold Blood; eta 2010ean, First Life.
Attenboroughek, aurkezle eta kontalari gisa, klixe sentimentalak, erretorika akademikoa eta hiztegi zientifikoa alde batera utzi eta gaiak modu argi eta erakargarrian azaltzen jakin du.
Aphyosemion joergenscheeli
Aphyosemion joergenscheeli Aphyosemion generoko animalia da. Arrainen barruko Nothobranchiidae familian sailkatzen da.
Ordesko eskualdea
Ordesko eskualdea Galiziako barrualdean dago, Coruñako probintziaren erdialdean.
Udalerriak
Cerceda, Frades, Mesía, Ordes, Oroso, Tordoia eta Trazo.
Viala-du-Pas-de-Jaux
Viala-du-Pas-de-Jaux Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aveyron departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Viala-du-Pas-de-Jaux udalerrian erroldatutako biztanleak 99 ziren. Familiak 44 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Phrynobatrachus calcaratus
Phrynobatrachus calcaratus Phrynobatrachus generoko animalia da. Anfibioen barruko Phrynobatrachidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Viala-du-Pas-de-Jaux
Etxebizitza
2007an 82 etxebizitza zeuden, 44 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 38 bigarren erresidentzia ziren. 80 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 44 etxebizitza nagusietatik 39 bere jabearen bizilekua ziren, 4 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 4 etxek bi gela zituzten, 4 etxek hiru zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 22 etxek bost zituzten. 29 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 19 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 22 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 57 ziren, horien artean 40 aktiboak ziren eta 17 inaktiboak ziren. 40 pertsona aktiboetatik 38 lanean zeuden (20 gizon eta 18 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 17 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 garraio enpresa zen eta 1 informazio eta komunikazio enpresa zen.
2000. urtean Viala-du-Pas-de-Jaux udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.285 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Iker Kortajarena
Kirol Ibilbidea
''2023ko ekainaren 5ean eguneratua. Datu ofizialak.''
Zuhaitz-diagrama
Zuhaitz-diagrama zenbatzeko metodo grafiko bat da. Esperimentu sinple bakoitzean agertzen diren aukera guztiak adierazi behar dira zuhaitz baten adarrak balira bezala. Aukera kopurua azken adar kopuruak adierazten du.
Zuhaitz-diagramek bi osagai mota dituzte: alde batetik, erpinak, planoko puntuak direnak, eta, bestetik, ertzak, erpin batzuk lotzen dituzten zuzenkiak. Eraikuntzaren abiapuntua erpin bat da, zuhaitzaren erroa deritzona. Horretatik ertz batzuk ateratzen dira beherantz, nahi beste, baina kopuru finitu bat. Ertz horien beheko muturretan zuhaitzaren beste erpin batzuk egongo dira, eta horiek osatuko dute zuhaitzaren lehenengo maila.
Ondoren, gauza bera egin behar da lehenengo mailako erpinekin: ertzak atera eta, horrela, zuhaitzaren bigarren mailako erpinak lortuko dira. Ez da zertan ertz kopuru bera jarri behar lehenengo mailako erpin guztietan, eta onargarria da erpin batzuetatik ertz bat ere ez ateratzea. Inongo erpinetan ertzik jartzen ez bada, orduan zuhaitza bukatutzat emango da. Zuhaitzaren bigarren mailan erpinen bat jarriz gero, erpin horietan ertzak jartzen jarraitu, eta hirugarren mailara pasatuko da. Prozedura hori behin eta berriz errepikatuz, gelditzen den unean zuhaitz bat eratuko da, mailaz maila osatua. Azkenik, erpin bakoitzetik ateratzen diren ertzen probabilitate en batura 1 izan behar da.
Zuhaitz-diagramaren ikurrak
Irudi honetan ikus daitezke zuhaitz-diagrama eratzen duten osagaiek: erroa (hasierako biribil handia), erpinak (gainerako biribilak) eta ertzak (marrak).
Zuhaitz-diagrama motak
Zuhaitzak horizontalak edo bertikalak, eta finituak edo infinituak izan daitezke. Ondoko irudietan zuhaitz bertikal infinitua (2. irudia) eta zuhaitz horizontal finitua (3.irudia) ikus daitezke. Horietaz aparte, beste bi zuhaitz mota daude: zuhaitz bertikal finitua eta zuhaitz horizontal infinitua.
[[Fitxategi:Zuhaitzinfinitu.png|thumb|2. irudia: zuhaitz bertikal infinitua
Adibidea
Poltsa batean 16 bola daude, 10 gorri eta 6 beltz, eta 3 bola aterako ditugu poltsatik, banan-banan. Hiru bola aterata, lehenengo bola gorria, bigarrena beltza eta azkena gorria ateratzeko probabilitatea kalkulatzea eskatzen da, adibidez. Kalkuluak egiteko, ondoko zuhaitz-diagrama (4.irudia) egin dugu: 1. mailak poltsatik lehenengo bola ateratzea adierazten du eta, ikus daitekenez, bola gorria ateratzeko probabilitatea 10/16 da; bola beltza ateratzeko probabilitatea, aldiz, 6/16 da. Bigarren mailak bigarren bola ateratzea adierazten du eta, kasu honetan, lehenengo mailan bola gorria atera dugunez, poltsan bola gorri bat gutxiago dago; orduan, 9/15 eta 6/15 dira, hurrenez hurren, bola gorria eta bola beltza ateratzeko probabilitateak. Hirugarren mailak azken bola ateratzea adierazten du eta, kasu honetan, bola gorri eta beltz bana atera ditugunez, berriro gorria ateratzeko probabilitatea 9/14 da eta, beltza ateratzekoa, berriz, 5/14. Beraz, bola gorria-beltza-gorria ateratzeko probabilitatea (10/16)*(6/15)*(9/14) da.
== Abantailak eta desabantailak == Zuhaitz-diagramek zenbait abantaila dituzte: zuhaitz-diagrama finituak oso errazak dira ulertzeko; ariketa ebazteko edo erantzunak aurkitzeko, datu edo aukera guztien probabilitateak argi eta garbi ikusten dira; eta erantzun zehatz edo konkretu bat bilatzeko, erantzunaren erpinak jarraitu eta ertz bakoitzean dagoen probabilitateak biderkatu behar dira.
Bestalde, zuhaitz-diagramak infinituak izan daitezke, eta diagrama horiek, batzuetan, korapilotsuak ere izan daitezke.
Tuamotuichthys marshallensis
Tuamotuichthys marshallensis Tuamotuichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bythitidae familian.
Siurana (Tarragona)
Siurana, edo Siurana de Prades, Cornudella de Montsant udalerrian dagoen herri bat da, Priorat eskualdean.
737 metroko garaieran dago, kareharrizko erlaitz baten gainean, Pradesko mendien mutur batean eta Siurana ibaiaren gainean. Siuranako gaztelua musulmenek Katalunian utzi zuten azkena izan zen. Aipagarria da Santa Maria de Siurana izeneko eliza erromanikoa.
Siurana eskalatzaileentzat toki erakargarria da bertako haitzek ematen dituzten aukerengatik.
Dorotea Barnés
Dorotea Barnés González (Iruñea, 1904ko abenduaren 21a - Fuengirola, 2003ko abuztuaren 4a) nafar kimikaria izan zen. Espainiako aitzindarietako bat izan zen kimikan, bai ikerketan bai irakaskuntzan, Zilar Aroan. Doktorea eta institutuko katedraduna. Bere ikerketa-lana funtsezkoa izan zen Espainiako kimika-sailetan Raman espektroskopia bezalako teknikak txertatzeko. Gerra Zibila zela eta, Frantzian erbesteratu zen. Gerra ondoren, 1940an, itzuli zen Espainiara, baina irakaskuntzarako gaitasunik gabe utzi zuten. Doroteak ez zuen berriro ikertu.
Biografia
Gurasoak Dorotea González eta Francisco Barnés Salinas ziren. Francisco Barnés andaluziar katedradun zen, 1931n diputatu eta Instrukzio Publikoko eta Arte Ederretako ministro izan zen 1933an, Manuel Azañaren gobernuarekin, eta 1936an Santiago Casares Quirogaren eta José Giralen gobernuarekin. Dorotea hiru ahizpa izan zituen (Adela, Petra eta Ángela), eta, hiru neba (Francisco, Urbano eta Juan), Gurasoek  alabek nahi zuten tokiraino ikasteko eskubidea zutela uste zuten. Laurek unibertsitate-ikasketak egin zituzten, Dorotea eta Adela Kimikan lizentziatu ziren, Petra Farmazian eta Ángela Arabiar Filologian. Adela Barnés Gonzálezek eta Petra Barnés Gonzálezek lizentziaturako aparteko saria jaso zuten 1932an, Dorotea ahizpak kimikako doktoretza lortzen zuten urte berean, aparteko sariarekin.
1930ean, zistinaren xurgapen-espektroaren eta ezaugarri kimiko batzuk argitaratu zituen, eta lan horrekin lortu zuen Smith Collegek emandako Master Degree of Science. «Sterling Chemistry Laboratory» taldean, azido nukleikoen konparaziozko azterketa bat garatu zuen bakterio patogenoetan. Analisi kimikoari aplikatutako espektroskopia arloko zientzialari aurreratuenetako bat izan zen. Mary Louise Foster-ekin eta aipatutako Gladys Anslow-ekin batera.
1931 Espainiara itzuli zen eta Madrilgo Fisika eta Kimikako Institutu Nazionalean, Espektroskopia Atalean eta Miguel Catalán zuzendari zela, Rosa Bernís Madrazo, Josefina González Aguado, Pilar de Madariaga Rojo, Pilar Martínez Sancho, Carmen Mayoral eta María Paz García del Valle. ​ Catalánek agindu zuen 1932an Grazera (Austria) joatea Friedrich Kohlrauschekin lan egiteko. Handik hiru hilabetera, Espainiara itzuli zen, eta Raman teknikari buruzko lehen azterketa argitaratu zuen gaztelaniaz.
Espektroskopian espezialista espainiar handiena zela behin betiko onartu zuen 1933an Madrilen egindako Kimika Garbi eta Aplikatuari buruzko Nazioarteko IX. Kongresuan.
Urte horretan bertan ezkondu zen eta Madrilgo Lope de Vega Institutuko Fisika eta Kimika katedra lortu zuen. Bertan, irakasle aritu zen haurdun geratu zen arte, eta baimena eman zioten erditu arte eta 40 egun gehiago.
2018an, zientzialarien taula periodikoan sartu zen, mundu osoko zientzialariekin batera, Mendeléyevek argitaratu zueneko 150. urteurrena ospatzeko, Elementu Kimikoen Taula Periodikoaren Nazioarteko Urtea izendatu zutelako.
Gerra eta erbestea
Alaba Gerra Zibilaren hasieran jaio zen. Aitaren aholkuari jarraituz, Carcasonan (Frantzia) erbesteratu zen.
Haren neba, Juan, 1937ko borroka hil zen, Frantzisko gatibu egon zen 1938 arte eta Frantziara erbesteratu ondoren, 1938 Mexikora joan zen. Erbestealdi errepublikano espainiarrean, Mexikok erbesteratuta bizi izan zituen bere neba-arrebak Urbano, Adela, Angela, Petra eta senarra. Adelak eta Petrak beren prestakuntzaren araberako lanpostuak aurkitu zituzten.
Doroteari eta haren ahizpa Adelari espedientea ireki zieten Espainiako irakasle-eskolako garbiketa frankistaren esparruan, 36-38 bitartean. 1941eko irailaren 16an eman zen Doroteari irakaskuntzarako desgaikuntza zigorra ezartzen zion dekretua. Zigor bera jarri zitzaion Adelari. Zehapena Espainian bakarrik aplikatzen zen, eta, beraz, Adelak Mexikon irakasten jarraitu ahal izan zuen jubilatu arte. Dorotea Espainian geratu zen alabarekin eta senarrarekin, ikasgeletara eta laborategietara itzuli gabe. Fuengirolan hil zen 2008ko abuztuaren 4an.
Esperientzia zatikatua
Biografia batzuetan esaten da Doroteak 1996an hauxe esan zuela:"'ni senarrak atera ninduen zientziatik'."Esaldi hori Espainiako aitzindariak zientzietan liburutik hartu da, zehazki 110. oharretik, 283. orrialdeko oinean. Carmen Magallónek epilogoan azaltzen du bere ustez esperientzia zatikatua: "Esperientzia zatikatua deitzen diot bizi-tarte berritzaileetarako lekua duen existentzia horri, zeinak ateak ireki baitzizkien ondorengo emakumeei, jarraian edo gainjarrita egokitze-tarteekin, non eguneroko bizitzarako oreka ez-heroikoa bilatzen baitzuen."Kritikari batzuen iritziz, Dorotea Barnés genioaren kasurik lizunenetako bat da, emakumearen gaineko botere maritalak zapuztutakoa; botere horri, legez, men egin behar zion, eta gerra-marko bategatik. Hainbesteraino non bere biografia gehienetan ez baitira ezagutzen ez hildako lekua ez eguna.
Zalantzarik gabe, Dorotea Barnések, Espainian zientziaren arloan aitzindaria zenak, egindako ikerketaren garrantzia azpimarratzekoa da.
Santiagoko eskualdea
Santiagoko eskualdea Galiziako barrualdean dago, Coruñako probintziaren erdialdean.
Udalerriak
Ames, Boqueixon, Brion, Santiago de Compostela, Teo, Val do Dubra eta Vedra.
Zenigorta
Zenigorta mendia Gorbeiako mendilerroan dagoen mendia da. 1003ko metroko altuera du. Aldamin menditik hurbil dago, Gorbeiako tontorretik ipar-ekialdera.
Bitxikeriak
Zenigorta aldean eraiki zen Bizkaiko mendietako lehen aterpe pribatua, 1920. urtean.
Grönwohld
Grönwohld Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Omiya Ardija
Omiya Ardija (大宮アルディージャ) Japoniako futbol talde bat da, Saitama hirikoa.
Historia
Taldea 1969an NTT Kanto (NTT関東) izenarekin sortu zen. 1998an izena aldatu zuen eta Omiya Ardija (大宮アルディージャ) bihurtu zen.
Itziar Astiasaran
Itziar Astiazaran Antxia (Aretxabaleta, Gipuzkoa, 1960) Farmazia doktorea, elikaduraz, dietetikaz eta elikagai-seguritateaz espezialista ezaguna.
Biografia
Itziar Astiasaran 1982an lizentzia lortua eta 1985an Farmaziaz doktoratu zen Nafarroako Unibertsitatean. 2006an Nutrizioa eta Bromatologia katedra eskuratu zuen. 2004tik 2011ra Farmazia Fakultateko dekano izan zen. Halaber, Jakiunde Zientzia, Arte eta Letren Akademiako partaidea eta Espainiako Farmaziako Errege Akademia Nazionaleko akademikoa da. 2006an Gipuzkoako Foru Aldundiak Gipuzkoako Urrezko Domina eman zion, Pedro Miguel Etxenike eta Andoni Egañarekin batera; Astiazaranen kasuan hauxe izan zen arrazoia: "Nutrizioaren, Dietetikaren eta Elikagaien Segurtasunaren arloetan egindako ibilbide zientifikoagatik". Egun, Ikerketako errektoreordea da Nafarroako Unibertsitatean, eta Nafarroako Unibertsitateko Elikadura Zientzien Institutuko zuzendakarikide.
Celtic punk
Celtic punk (euskaraz Punk zelta) zelta musika eta punk musika elkarnahastuz sortutako musika mota da. Musika mota honen sortzailea 1980ko hamarkada hasieran irlandar jatorriko Londresko The Pogues talde ezaguna izan zen. Celtic punk musika taldeak maiz irlandar eta eskoziar folk abesti herrikoien egokitzapenak, politikari buruzko abestiak (bereziki Irlandako musika matxinoa) nahiz heurek sorturiko abestiak jo ohi dituzte. Musika talde hauen ohiko gaiak honako hauek dira: politika, historia, kultura, edanzaletasuna edo zurruta eta langile klasearen harrotasuna.
Club de Deportes Cobreloa
Club de Deportes Cobreloa Txileko futbol talde ezaguna da, Calama hirikoa. Herrialdeko 8 liga irabazteaz gain bi aldiz jokatu du Libertadores Kopako finala.
Phrynobatrachus chukuchuku
Phrynobatrachus chukuchuku Phrynobatrachus generoko animalia da. Anfibioen barruko Phrynobatrachidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Celtic punk
Musika talde hauek Irlanda, Eskozia, Gales, Bretainia edota herrialde horretako etorkinak bizi diren herrialdekoak izan ohi dira, bereziki AEB, Kanada eta Australia, baina 1990eko hamarkadan Ekialdeko Europan ere ugari sortu ziren, adibidez Serbia nahiz Txekiar Errepublikan.
Aditz laguntzaile
Adizki perifrastikoetan, adizki nagusiaren ondoan ezartzen den adizki trinkoari dagokion aditza da. Adibidez, <etorri da> eta <esan du> adizki perifrastikoetan, da eta du adizki trinkoak izan eta *edun aditz laguntzaileen adizkiak dira, hurrenez hurren. Euskara batuan lau dira: izan, *edin, *edun eta *ezan (izartxoa dutenak hipotetikoak dira; nolanahi ere, *edunen ordez, benefarrarerazko ukan erabil daiteke; bestetik, izan laguntzaileaz, da, zen, balitz, litzateke... ulertu behar dira —Ona izan da, Ona izan zen...—, ez ordea du, zuen, balu, luke... horiek guztiak *edun / ukan laguntzaileei dagozkielako, hots, —Aukera izan du / Aukera ukan du, Aukera izan zuen / Aukera ukan zuen... adibideetakoak dira—).
Adizki perifrastikoak osatzeko, adizki nagusia, haren aspektu-markekin, eta adizki laguntzailea behar dira. Gogoan izan, dena den, adizki laguntzaile horiek, azken batean, izan, *edin, *edun eta *ezan aditzen jokoa besterik ez direla, haiek baitira euskara batuak darabiltzan aditz laguntzaileak.
IZAN
NOR jokoa
NOR-NORI jokoa
*EDIN
NOR jokoa
NOR-NORI jokoa
*Edinen orainaldiko forma ez-ahalak ezker-eskuin marratxo bat dutela ageri dira laukian. Horrek esan nahi du adizkia, egiazki, hor ematen dena dela; dena den, adizkiok perpaus txertatuetan bakarrik erabiltzen direnez, atzizkiren batez (-en edo -ela) edo aurrizkiren batez (ba-) hornituak agertzen dira. Baina beti ere kontuan izan eror nadin, eror nadila nahiz eror banadi, adizki bat eta bera direla: etor + nadi. Aldea atzizki-aurrizkietan dago. Hain zuzen, gauza bera gertatzen da nago, banago, nagoen eta nagoela formekin: aditza bera da denetan, hots, nago. Erantsi zaizkion menderakuntza-markak desberdinak dira.
*EDUN
NOR-NORK jokoa
*EZAN
NOR-NORK jokoa
NORK-NOR jokoa. NOR = 3. pertsona Parentesi arteko (e) eta (it) morfemek esan nahi dute bietakoren bat hautatu behar dela adizki egokia osatzeko: nor singularra denean, e, eta nor plurala denean, it. Adibidez, zezan, baleza, etab. baina zitzan, balitza, etab.
NOR-NORI-NORK jokoaNor pluralean, zki markaren ondoren nori 3. pertsonako iO edo iE marka badator, -i- bakarra geratuko da: geniezaioke baina geniezazkioke (ez, *geniezazkiioke).
Phrynobatrachus congicus
Phrynobatrachus congicus Phrynobatrachus generoko animalia da. Anfibioen barruko Phrynobatrachidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Kim Dae-jung
Kim Dae-jung ( edo  ahoskatua; Haji-do, Korea, 1925eko abenduaren 3a - Seul, 2009ko abuztuaren 18a) hegokorear politikaria izan zen, Errepublikako presidentea 1998–2003 bitartean. Diktaduraren aurka izandako jarrera zela-eta, Asiako Nelson Mandela ezizena eman zioten. Presidente izan zen urteetan, Ipar Korearekin adiskidetzeko politika bultzatu zuen. 2000. urtean Bakearen Nobel saria jaso zuen.
Bizitza
Klase ertaineko nekazari-familia batean hazi zen. Lehen eta bigarren mailako ikasketak amaituta, japoniar konpainia batean hasi zen lanean, bulegari gisa. 1945ean bertan behera utzi zuen lanbide hori, eta negozioen munduan murgildu zen.
Koreako Gerran (1948-1953), korear komunisten jazarpena pairatu zuen, eta erregimenaren etsai izateaz akusatu zuten. Atxilo hartu zuten, eta herio-zigorra ezarri zioten, baina espetxetik ihes egitea lortu zuen. Gerra amaitu bezain laster politikan hasi zen, Syngman Rheek ezarritako erregimen autokratikoari gogor egiteko. Diktaduraren azpian bost aldiz aurkeztu zuen bere burua hauteskundeetan, baina ez zuen Legebiltzarrean aulkirik lortu. 1961ean bai; diktadorea eroririk, legebiltzarkide hautatu zuten, eta lanean hasi zen erregimen demokratikoaren alde, eragozpen handiak izan bazituen ere. Park Chung-heeren agintaldian ere, oposizioan egon zen, gobernuak matxinada politikoak zapaltzeko erabili zituen neurrien aurka zegoelako.
1971ko lehendakaritzarako hauteskundeetan, Kimek, Koreako Alderdi Demokratikoaren izenean, botoen %40 eskuratu zituen, baina Park Chung-heek baino gutxiago, hala ere. 1973an, Tokion zegoela, Koreako Zerbitzu Sekretuak bahitu eta herrialdera itzularazi zuen. 1976an berriro atxilotu zuten, herritarrak erregimenaren aurka matxinatzeko sustatzeagatik. 1979an askatu zuten. Urte horretan bertan, urrian, Park Chung-hee hil egin zuten. 1980ko maiatzean, Gwangjuko Demokraziaren Aldeko Mugimenduaren ondoren, sedizio- eta konspirazio-akusaziopean atxilotu zuten Kim, eta hiltzera kondenatu. Hala ere, nazioarteko presioari esker, 20 urteko kartzela-zigorra ezarri zioten, heriotzarenaren ordez.
1982ko abenduan aske utzi zuten, eta Estatu Batuetara erbesteratu zen. Hiru urte geroago itzuli zen, beraren kontrako giroa baretu zenean. Berriro ere politikan lan egiten hasi zen. 1987an, hauteskunde orokorretara aurkeztu zuen bere burua, gobernuaren aurka zeuden gainerako indar politikoekin elkartuta, baina koalizioa hautsi egin zen, Kim Young-sam hautagai aurkariaren mesedetan. Hala, Kim Dae-jungek gobernuaren politikaren aurkako oposizioaren gidaritza hartu behar izan zuen berriro. 1992an eta 1995an berriz aukeztu zuen bere burua hauteskundeetara, baina ez zuen irabazi.
Azkenean, 1997an, Kim Jong-pilen alderdiarekin koalizioa osatu eta Lee Hoi-chang garaitzea lortu zuen. 1998 eta 2003 urteen artean izan zen Hego Koreako presidente. Urte horietan, Ipar Korearekin adiskidetzeko politika bultzatu zuen. 2000. urtean Bakearen Nobel saria jaso zuen, Kim Jong-il Ipar Koreako presidentearekin elkartu eta baketzeko asmoak aurkeztu zizkion urte berean hain justu. Demokraziaren alde lan egin zuen agintaria izan zen eta oposizio aurrerakoietik presidente izatea lortu zuen lehenengoa. Sunshine Policy izeneko akordioaren bultzatzaile nagusia izan zen. 2000. urtean sinatu zuten hitzarmen hori eta, besteak beste, tentsio militarrak murrizteko, lankidetza ekonomikoaren alde egiteko eta Ipar eta Hego Korea baketzeko abiapuntua izan zen. Koreako Gerran banatuak izan ziren familiak ere berriz biltzeko lan egin zuen.
2003an politika aktiboa alde batera uztea erabaki zuen. 2009ko abuztuaren 18an hil zen, Seulen, pneumonia batek eragindako bihotzekoak jota.
Aphyosemion kouamense
Aphyosemion kouamense Aphyosemion generoko animalia da. Arrainen barruko Nothobranchiidae familian sailkatzen da.
Harridura-perpaus
Hiztunak bere sentimendu edo emozioak adierazteko erabiltzen duen perpaus-mota. Harridura-perpausei, amaieran, harridura-marka (!) ezartzen zaie beti.
Harridura-perpausak adierazpen soilak baino zerbait gehiago dira. Ekintza edo gertaera batek hiztunari sorrarazten dion sentimendu bat adierazten dute, harridura, ezustekoa, hain zuzen.
Aginte-perpausetan bezala, zenbait esaldi, esateko moduagatik, doinuagatik eta abarrengatik, harridurazkotzat har litezke. Baina badira bestelako ezaugarri formalak ere harridura adieraztean erabiltzen direnak. Haietako bat hitz-ordena da, eta, maiz, erakusleak erabiltzen dira: Beste bat, bai elementuaren erabilera: Eta, batez ere, perpaus nagusia ulertutzat eman litezkeen zenbait zehar-galdera: Horiek, itxuraz, perpaus bakunak dira, baina aditzak erakusten duen marka horrek ongi salatzen du egiazki perpaus txertatuak direla. Baina zein aditzen mende dauden ez da esaten. Pentsa liteke, agian, «harriturik nago» edo «harrigarria da» edo horrelako aditzen bat dagoela halako perpausen gainetik. Adibidez, aurreko adibide-saileko lehen perpausa honelatsu parafrasea liteke: Eta, gorago adierazi bezala, idazkerari dagokionez, esaldiaren azken muturrean harridura-marka (!) jarri ohi da. Zerbaitengatik dira harridura-perpausak.
Ardarroch
, Eskoziako etxalde txiki bat da, Highland eskualdeko Ross eta Cromarty barrutian.
Sarazm
Sarazm antzinako hiria da eta, halaber, Tajikistango jamoat. Tajikistango iparmendebaldean dago, Panjakent barrutian, Sughd probintzian, Uzbekistango mugatik gertu.
Garrantzia
Zeravshan haraneko aztarnategi arkeologiko honek giza-presentziaren testigantza lurraldean orain bost mila urtetan ematen du; dirudienez, Erdialdeko Asiaren gune metalurgiko handiena zen, esportazioarako prestatuta batez ere. K.a. 2000 urtean, Indo-irandarren etorrerarekin, tokia utzia izan zen.
Aztarnategia bertako nezakazari batek, Ashurali Tailonov, 1976an aurkitu zuen, eraikin baten hondakinetan kobrezko daga bat topatu zuenean. Hurrengo urtean, 1977an, Abdullo Isakov irakaslearen gidaritzapean eta arkeologo frantziarren laguntzaz, indusketa-lanak hasi ziren
Cleburne konderria (Alabama)
Cleburne konderria (Cleburne County) Alabamako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Heflin da. 2010eko zentsuaren arabera 14,972 zituen, 1453,02 kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Cleburne konderriak 1453,02 kilometro koadro ditu. Horietatik 2,37 ura dira. Beste 1450,65 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 10,3 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 14,972 pertsonetatik 14,242 txuriak edo hispanoak dira. 499 beltzak edo afroamerikarrak. 52 amerikar natiboak ziren eta 11 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 23 asiarrak ziren. bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 145 pertsonek kokatzen zuten.
Großensee
Großensee Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.