cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Errasti
Historia
Ez dira datu asko ezagutzen. 1025ean dokumentatuta agertzen da, Donemiliagako goldean alegia, baina noiz hustu zen ez dakigu. 1366tik dago dokumentatuta. Noiz hustu zen ez da ezagutzen baina 1427 aurretik izan zen.
Bloke logiko (ikasmateriala)
Haur hezkuntzan, bloke logikoak kolore, eite, tamaina eta lodiera ezberdinetako 48 piezako tresna didaktikoa da, logika eta matematikaren irakaskuntzan maiz erabiltzen dena. William Hullek (1884-1952) asmatu zituen baina Zoltan Dienes izan zen bere erabilera zabaldu zuena, batez ere Kanada eta Australiako eskoletan. Piezak haurrek manipulatzen errazak dira, eta egur edo plastikozkoak izan daitezke.
Koloreari buruz gorria, urdina eta horia bereizten dira; eiteari buruz, hirukia, laukia, borobila eta laukizuzena; tamainaz handia zein txikiak izan daitezke eta lodieraz lodiak zein meheak. Horrela, guztira 3×4×2×2=48 pieza ezberdin sortzen dira, denak gutxienez ezaugarri bati buruz ezberdinak.
Erabilgarritasuna
Bloke logikoekin ariketak egin ondoren, helburuak hauek bilatzen dira:
Ezkutuko ehiza
Ezkutuko ehiza edo isileko ehiza legez kanpo egiten den ehiza da. Ehiza legez erregulaturiko egoeretan, ehiza mota hau legez kontrakoa da, ondorengo arrazoi hauetako batengatik edo gehiagorengatik:
Ohar bedi ezkutuko ehiza animalia basatien kasuan soilik aplikatzen dela. Besteren animalia etxekotuak ehizatzea ere legez kanpokoa da, baina ez da ezkutuko ehizatzat jotzen, lapurretatzat baizik.
Alderdi historikoak
Erdi Aroan, ezkutuko ehiza txiroek bizirauteko era bakarra zen, bereziki ehiza nobleziari eta pertsona dirudunei gordetako pribilegioa zenean. XVI. mendean, adibidez, orein bat hilez gero (Europako zenbait lekutan erregetasun handiko animaliatzat hartua) heriotza-zigorra jaso zezakeen horretarako eskubiderik ez zuen ehiztariak.
Garai haietan txiroek ehizatutako animaliariarik ugarienak untxiak ziren, bereziki lakioak eta falkadak erabiliz ehizatuak. Benetako ehiza edo ehiza handia burutzeko armak, habilezia eta denbora librea eskatzen zituen eta hauek ez ziren txiroek zituzten baliabideak. Horregatik, baserritar arruntarentzat oso zaila zen jaunari omen zegokion oreina ehizatzea. Hala ere, goseteek eta miseriak isilpeko ehizara bultzatzen zuten jende ugari. Erdi Aroan animalia basatiak ziren gosea asetzeko baliabide bakarrak, janaria lortzeko beste iturri batzuk agortu egiten baitziren garai haietan hain ohikoak ziren goseteen ondorioz, eta honakoagatik egiten zuen ezkutuko ehizak gora. Lehen aipatu bezala, orein bat ehizatzea delitutzat hartzen zen, isileko edo ezkutuko ehizatzat hain zuzen ere.
Gaur egun, gehienetan isilpeko ehiza ez da nobleziaren pribilegioei lotua, batez ere ekosistema babesteko arau multzoen ondorio baizik.
Ezkutuko ehizaren ondorioak
Ehiza erregulatzeko arrazoi nagusiak ekologiari lotuak dira, eta beraz, ezkutuko ehizaren ondorioak ekologikoak izaten dira nagusiki. Ondorio nagusiak hauek dira:
Archigraptis
Archigraptis Tortricidae familiako sits genero bat da. Bere espezie tipoa Archigraptis limacina da.
Sanok
Sanok Poloniako Behe Karpatoetako voivoderriko hiri-udalerri bat da, Sanok barrutian kokatuta. 38,08 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 38272 biztanle zituen.
Landrichamps
Landrichamps Frantziako udalerri bat da Ardenak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Bradlec
Bradlec Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.328 biztanle ditu eta 2,71 kilometro koadroko azalera. Mladá Boleslaveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1465 urtean egin zen.
Landrichamps
Biztanleria
2007an Landrichamps udalerrian erroldatutako biztanleak 142 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 63 etxebizitza zeuden, 55 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 62 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 55 etxebizitza nagusietatik 49 bere jabearen bizilekua ziren eta 6 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 18 etxek lau zituzten eta 36 etxek bost zituzten. 40 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 28 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 23 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Landrichamps udalerrian 56 unitate fiskal zeuden, 142 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.019 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Landrichamps udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Fabens (Texas)
Fabens Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. El Paso konderrian dago, Texas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ezkutuko ehiza
Pangolinak
Pangolinak desagertzeko zorian dauden animaliak dira eta lehen aipatu bezala, hauen salerosketa guztiz debekatuta dago. Hala ere, merkatu beltzean animalia exotiko hauen eskaera oso handia da. 2008. urteko urtarrilean bi gizon txinatar heriotz-zigorraz zigortuak izan ziren animalia hauekin trafikatzeagatik, Pekinen delitu honen aurka gogor egiten dutelaren seinale. Bi gizon hauek harrapatuak izan aurretik 3,2 milioi Yen inguru irabazi zituzten ( 2,1 milioi euro gutxigorabehera) sei hilabetetan soilik.
Tigreak
Animalia hauek India, Nepal, Myanmar eta Errusiatik trafikatzen dira nagusiki. 90ko hamarkadaren hasieran, tigreen salerosketa debekatu zenean, hauen hezurrak sendagaiak, ardoa, igeltsua edo gel-a ekoizteko erabiltzen zituzten 200 enpresa txinatar baino gehiagok. Tigreen larrua ere oso estimatua da Asiako zenbait tradiziotan. Adibidez, Tibeten ugaztun hauen larruazalarekin egiten dituzte ausardia adierazten duten sei jatziak: goiko eta beheko jantziak, lepokoa, kapa, zela eta manta. Azken hau larru komunago batez ekoiz zitekeen, hala nola igaraba larruz, baina zonalde honek jasandako hazkunde demografikoak katuki hauen eskaera nabarmenki igotzea eragin du. Arlo honetan industria-teknikak izugarri garatu dira azken hamarkadetan eta honen ondorioz tigreen populazioak izugarri egin du behera. Munduan 2.500 tigre inguru daudela kalkulatzen da, desagertzeko arriskuan daudelarik. 2007. urteko abenduan isileko ehiztarien talde bat desegin zuen Indiar poliziak, zeintzuek tigreen larrual bakoitza 4.500 eurotan saltzen zuten eta txinatar merkatuan 50.000 eurotara igotzeko asmoa zuten.
Hartzak
Bereziki Errusia, Ipar Amerika eta Hego Amerikan trafikatzen dute ugaztun hauekin. Erregositako hartz-hanka sukaldaritza txinatarraren berezitasun bat da, eta larrua, gantza, bizkarrezurra, garunak, hezurrak eta atzaparrak medikuntza tradizionalean erabiltzen dira. Halere, bere atalik preziatu edo estimatuena xixkua da, merkatu txinatarrean 40.000 dolarrengatik sal daitekeena. Behazuna 100 sendagai baino gehiagotan erabiltzen da heste, bihotz eta gibeleko gaitzak tratatzeko.
Hartzen salerosketa ilegalak animalia hau desagertzeko zorian egotea eragin du nahiz eta hartzen gatibu-hazkundea asko garatu den.
Zibetak
Asiako hego-ekialdean ehizaturiko ugaztunak dira zibetak. Osagai garrantzitsutzat dauzkate dragoi, tigre edo fenix delakoaren zopa prestatzeko (sugea, zibeta eta oilaskoz osaturiko platera). Plater hau Txinako jaki ospetsu bat ez ezik sendagaia ere bada, artritisa sendatu, odol fluxua hobetu edo libidoa handitzen duela uste baita.
Zibeten salerosketaren ondoriorik latzena, ironikoki, giza-osasunerako kaltegarria izan daitekeela da. Izan ere, zenbait ikerlanek abiar-gripearekin lotu dituzte animalia hauek, eta baita 2002ko SARS agerraldiarekin ere. Gertakari hauen ondorioz txinatar Gobernuak animalia hauen salerosketa debekatu zuen 2003. urtean, baina debeku hau lau hilabetetara baliogabetu zuen, saltzaileen presioak eraginda. 2004an berriz gaixotasun kasuak agertu zirenean, txinatar Gobernuak berriro animalia hauen salerosketa debekatu zuen eta 10.000 zibeta hiltzeko agindua eman zuen.
Baleak
Bereziki Antartikan, Norvegian eta Islandian egiten den legearen aurkako ehiza da baleena. Gaur egun baleak ehizatzearen arrazoi nagusia haragia lortzearena da, antzina beste arrazoi batzuk bazeuden ere, hala nola erregaia lortzea (koipeen bidez) edo produktu kosmetiko eta produktu farmazeutikoak egiteko lehengaiak lortzea.
Egun erabilitako tresna nagusiak baleak ehizatzeko arpoiak dira, arpoi leherkorrak bereziki, zeintzuek animaliaren larrua zeharkatu eta barruan eztanda egiten duten. Behin animalia geldiarazita, itsasontzi batera igotzen dute, han odolustu eta zatikatzeko.
Konponbideak
Zenbait parkezain erakundeek "animalia robotikoak" erabiltzen ari dira ikuspen handiko zonaldetan ehiztariak kokatu eta atxilotu ahal izateko haiei tiro eginez gero.
La Mina
La Mina Sant Adrià de Besòsko auzoa da. Bartzelonarekin muga egiten du eta, berez, hiriburutik gertuago dago. 1969an planeatu zuten, Bartzelona inguruko auzo marjinalak (Campo de la Bota, Pequín, la Perona, Casa Antúnez edota Montjuic) husteko asmotan.
Auzoan egindako inbertsioak gorabehera, koordinazio faltak eta epe luzerako inbertsiorako konpromiso zailak auzoaren egoera soziala benetan aldatzea oztopatu dute. Auzoak ospea hartu zuen bertan filmatutako kinki generoko filmengatik, adibidez 1977ko Perros callejeros
Pseudosinhalita
Pseudosinhalita borato motako minerala da.
Ezaugarriak
Pseudosinhalita borato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Uzer (Pirinio Garaiak)
Uzer Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Sanok landa-udalerria
Sanok Poloniako Behe Karpatoetako voivoderriko landa-udalerri bat da, Sanok barrutian kokatuta. 231,7 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 17865 biztanle zituen.
Uzer (Pirinio Garaiak)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 55 etxebizitza zeuden, 42 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 53 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 42 etxebizitza nagusietatik 34 bere jabearen bizilekua ziren, 4 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 12 etxek lau zituzten eta 23 etxek bost zituzten. 32 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 14 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 29 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 68 ziren, horien artean 55 aktiboak ziren eta 13 inaktiboak ziren. 55 pertsona aktiboetatik 51 lanean zeuden (26 gizon eta 25 emakume) eta 4 langabezian zeuden (3 gizon eta 1 emakume). 13 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 1 zurgina.
2000. urtean Uzer udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Azkarate Marutegi etxea
Azkarate Marutegi etxea edota Agirrebeña etxea Gipuzkoako Bergara udalerrian dagoen pizkundetar estiloko jauregi bat da. Hain zuzen ere, Bergarako Alde Zaharran kokatua dago, San Pedro kaleko 4. zenbakian, eta Bergarako epaitegiak eta Olaso dorreatik hurbil.
Etxea 1541ean Gaztelako erregeen kontulari nagusia zen Joan Martinez de Marutegi Azkaratek sortutako maiorazgoaren egoitza nagusia izan zen.
Kraemeria galatheaensis
Kraemeria galatheaensis Kraemeria generoko animalia da. Arrainen barruko Kraemeriidae familian sailkatzen da.
Juantxo Elia
Juantxo Elia Vallejo (Iruñea, 1979ko urtarrilaren 24a) Futbol atezaina da, Osasunako harrobian hazia eta 2008ra arte Nafarroako talde horri erlazionatuta. Hala ere, lehenengo taldean zebilela, atearen azpian normalean beste atezain bat zebilen (azken urteotan Ricardo). Hori zela eta, 2008ko udan Real Murtziak fitxatu zuen.
Alanno
Alanno Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Merrill (Oregon)
Merrill Oregongo hiri bat da. Klamath konderrian kokatua dago. 2010ean 844 biztanle zituen, 1.19 kilometro koadrotan banatuta.
Alanno
Mugakideak
Alannok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Mikhail Kalinin
Nekazari familia batean jaio zen eta metalaren industrian lan egin zuen San Petersburgon. 1898an, Errusiar Laneko Alderdi Sozialdemokratarekin bat egin zuen. Garai hartan ezagutu zuen Stalin. 1905eko Errusiar Iraultzan parte hartu zuen. Leninek zuzendutako fakzio boltxebikeko lehen kideetako bat izan zen.
Jakov Sverdlov hil zenean, Kalininek ordezkatu zuen Sobieten Komite Exekutibo Zentraleko presidentetzan. Kargua Sobietar Batasuneko estatuburuaren baliokidea zen. Karguak bi aldiz aldatu zuen izena: 1922an, Sobietar Batasuneko Batzorde Exekutibo Zentraleko presidente eta 1938an Sobiet Goreneko Presidiumaren presidente.
Pagoeta Mendizale Elkartea
Pagoeta Mendizale Elkartea Zarauzko kirol taldea da, 1958an sortua eta mendizaletasunean oinarritua. Gaur egun 900 bat bazkidek osatzen dute elkartea.
Egoitza Santa Marina kalearen mutur batean dauka, San Inazio kalearekin bat egiten duena, herriko alde zaharrean. Udal eskola eta liburutegi zaharrak zeuden eraikinean kokatuta dago.
Aurrekariak
Gerra Zibila baino lehen, "Club Mollarri Sport" martxan zegoen 1920ko hamarkadan, mendizaletasuna eta beste jarduera batzuk bultzatzen zituena. 1935ean bestela Pagoeta mendiko gurutzea altxatu zuten, eta 1944an sortu zuten Zarauzko Kirol Elkartea, mendi sail batekin 1950eko hamarkada arte. Aipatzekoak dira, halaber, "Juventud Antoniana" taldekoak.
Hastapenak
1960an lehen "Pagoeta Eguna" antolatu zuten ekainaren lehenengo igandean, gurutzearen 25. urteurrenarekin batera. Urte haietan, Marije Etxabe bihurtu zen lehenengo emakume eskalatzaile.
Zabalkundea
1970eko hamarkadan aldaketa garaiak etorri ziren krisialdia igaro eta gero. Zabalegi tabernatik Parrokiara lekuz aldatu ziren, topagune moduan. Salvador Ruiz lehendakari, Iñigo Azkue lehendakariorde eta Kontxi Aizarna idazkari izendatu zituzten. Pagoeta Mendizale Elkartea gaur egungo izena hartu zuten, eta liburutegi zaharreko egoitzara mugitu ziren. 250tik gora bazkideak lortu zituzten eta Urruztumeko borda berreraiki zuten 1979an, gurutzetik gertu. Haur kultura taldea ere abiatu zuten. Pirinio aldean ibiltzen hasi ziren eta 1976an Jesus Manuel Murua zarauztarrak Kilimanjarorako espedizioan parte hartu zuen, Europako mugak gainditzen zituen lehendabiziko herritarra.
1980ko hamarkadan Arkamurka natura elkartearekin harremanak sendotu zituzten, alde batetik, eta bestetik haurrak gurasoekin batera txangoetan ibiltzea sendotzen hasi zen. 1985ean, gurutzearen 50. urteurrena ospatu zuten, eta urreko urtean "Zarautz eta bere inguruak oinez" liburua argitaratu zuten, 23 ibilbide bilduz. 1988an, Mendiko Filmen Zikloan 1.300 lagun elkartu ziren 5 egunetan.
1990eko hamarkadan, Izadi natura taldea banatu zen Pagoetatik. 1992ko urte olinpikoan egitarau zabala osatu zuten, bestelako jarduerekin batera: raftinga, iraupen eskia, mendiko bizikleta irteerak... Kepa Labianoren eskutik bestelako mendi irteerei ekin zieten, Hego Euskal Herrian ez ezik, Iparraldean, Gredos, Picos de Europa... Jexux Salegik, lehendakari moduan, zerbitzu berezien domina jaso zuen 1997an Imanol Murua alkatearen eskutik. Hurrengo urtean, elkarteak 40 urte bete zituen, 620 bazkiderekin. Maider Larrañaga eta Aritz Labiano, besteak beste, nabarmendu ziren eskalatzaile moduan.
1999an Euskal Mendi Federazioak 75 urte bete zituen, eta Pagoetakoek parte hartu zuten ospakizunetan. Urte hartan ere, Mulhacen (Sierra Nevada) eta Pico Murcia (Palentzia) tontorretara igo ziren, besteak beste.
XXI. mendea
2001ean, Jon Beloki zarauztarrak Gasherbrum I igo eta herrian omenaldia jaso zuen, Imanol Etxeberria Pagoetako lehendakaria zela. 700 bazkideren muga apurtu zuten. 2004an, Arkamurkak 25 urte bete zituen, eta Pagoetak lehendabiziko mendi lasterketa antolatu zuen. Bi urte geroago, Joxe Mari Goikoetxea "Goiko" txoferrak erretiroa hartu zuen, elkarteko hasieratik lan honetan ibilitakoa. 2006 hartan Gurutxurtu taldea abiatu zen, haurrengan mendizaletasuna sustatzeko.
Azkenik, 2008an 50. urteurrena ospatzeko egitarau oparoa antolatu eta liburua argitaratu zuten.
Bradlecká Lhota
Bradlecká Lhota Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 242 biztanle ditu eta 3,69 kilometro koadroko azalera. Semilyko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1395 urtean egin zen.
Otalora jauregia
Otalora jauregia Gipuzkoako Debagoiena eskualdeko Aretxabaleta udalerrian dagoen jauregi bat da. Herrigunean dago, Andre Mariaren Jasokundearen eliza eta Aretxabaletako udaletxearen alboan. Ez da udalerri berdineko Aozaratza auzoan dagoen Otalora dorretxearekin nahastu behar. Eraikinaren aurrealdean adierazten den bezala, 1746an eraikia izan zen, nahiz eta eskrituratua 1762ko otsailaren 9an izan zen.
Santok udalerria
Santok Poloniako Lubuszeko voivoderriko landa-udalerri bat da, Gorzów barrutian kokatuta. 169,39 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 8277 biztanle zituen.
Otalora jauregia
Historia
Esan dugun bezala, eraikuntza 1762ko otsailaren 9an izan zen, Migel Antonio Otalora eta Frantzisko Etxanobe arkitektoaren izenean. Etxe horretan Tablas militarra bizi izan zen Concepción Otalorarekin bigarren ezkontzan ezkondu ondoren. Gerora, kultura etxea izan zen, ondoren Agustindarren moja komentuaren zati izatera igaro zen. Euskadiko Kutxak eraikina bere egoitza bat jartzeko erosi zuen. XX. mendean Manuel Urkola arkitektoaren agindupean, eraikina berritua izan zen.
Lurreko ekosistema
Lurreko ekosistema  animalia zein landareetan bizi direnak lurrean edo airean. Izan ere, bertan aurki dezakete behar duten guztia.
Otalora jauregia
Estiloa
Barroko estiloan eraikitako hiru solairuko eraikin dotorea da. Eraikuntza laukizuzena, arginlanez egindako hormak eta harlanduz indartutako izkinarriak ditu; gainontzekoa manposteria da. Teilatua lau uretara ematen du eta oso apaindutako hegatza erakusten du, Arratabe jauregiaren antzera. Atari nagusian, goialdeko bi solairuek zutabeek murritutako hiru arkudun leiho ditu. Leiho asko ditu eta hori eraikuntzaren beste ezaugarria da.
Lurreko ekosistema
Lurreko ekosistema %25 baino ez du hartzen izan ere, ureko ekosistema %75 koa da. %25 horretan nabari direnak intsektuak dira 900000 intsektuekin. Bigarren moduan egongo lirateke hegaztiak gutxi gorabehera 8500 hegazti izanda. Landareen inguruan, mota asko hartu ditzakegu besteak beste, angiospermoak 224000 landare izanda.
Otalora jauregia
Otalora lorategiko bainuetxea
Otalora jauregiaren lorategietan zegoen Manantial de la Heredad izeneko iturburu sulfurosoko urak aprobetxatuz Otalora lorategia bainuetxea (Jardín de Otálora) 1866. urtean eraiki zen. Bainuetxe honetako bezero gehienak ere madrildarrak ziren, nobleak edo maila altukoak bereziki. 1896. urtean itxi zituen ateak.
Bainuetxearen eraikinak bi atal zituen. Iturburu azpian zegoena bainuak hartzeko erabiltzen zen eta haren gainean ostatua zegoen. 65 gela zituen eta kale nagusitik sartzen zen bertara. Bainuetxearen areto nagusia oso dotore apaindurik zegoen. Aisialdirako gunea izateaz gain bainua hartzeko kabinetarako pasabidea ere bazen.
Lurreko ekosistema
Esan daiteke lurreko ekosistemak beste ekosistemekin konparatuz, kontuan izanda faktore asko daudela ekosistema hori aurrera eramaten duena. Faktore hauengatik, bizidun eta bizigabeak bere ezaugarri arraroenak plazaratzen dira.
Lurreko ekosistemak Biosferan lurreko azaleko geruzan ematen direnak dira. Lurreko ekosistema proportzionalki ureko ekosistemekin konparatuz gutxiago daude.
Wolcott (Indiana)
Wolcott Indianako herri bat da. White konderrian kokatua dago. 2010ean 1,001 biztanle zituen, 1.53 kilometro koadrotan banatuta.
Lurreko ekosistema
Lur- eta ur-ekosistemen arteko ezberdintasunak
Izan ere, lurrekoak %75 urekoak,aldiz,%25a. Lurreko ekosistemen taldeak handiena intsektuak dira izan ere, 900000 espezie daude. Animalien barruan bigarren talde hegaztiak 8500 espeziekin eta hirugarren talde ugaztunak 4100 espeziekin. Landareen barruan aurki ditzakegu angiospermak, hauek gehien dauden espezieak dira 224000 espezie izanda eta briofitoak 24000 espezie izanda bigarren taldean kokatu ditzakegu.
Lurreko ekosistema ematen dira ezaugarri fisikoak dituztelako, dituzten faktore kopurua handiago denez honela dela esan daiteke kontuan izanda faktore gehienetan espeziak bizi daitezkeela bere baitan, faktore guztiak produzitzen dute mota askotako ekozonak edo biogeografikoak diren herrialde non elementu animatuak edo inanimatuak beraien ezaugarri berezienak suposatzen dute.
Asymmetrarcha
Asymmetrarcha Tortricidae familiako sits genero bat da. Bere espezie tipoa Asymmetrarcha xenopa da.
Lurreko ekosistema
Lurreko ekosistemen abantailak
Lurreko ekosistemak argiaren erabilpen handiagoa dute, kontuan izanda atmosferan gardenagoa dela argia ura baino. Baita ere, beraientzako dute hainbat gas, besteak beste: karbono dioxidoa, nitrogenoa eta oxigenoa. Hauek erabiltzen ohi dute lurreko mikroorganismoa eta landaretan aprobetxatu eta gero.
Uraren garrantzia lurreko ekosistemetan
Nahiz eta lurraren garapena egon animalien eta landareen artean ezinbestekoa dute uraren erabilera bizi ahal izateko. Ondorioz, derrigorrez izan behar dute beraientzako iturri bat non likidoa eman behar duen organismoak hidratatzeko. Landareak lurreko urarengatik eta bakoitzaren zurtoinaren bitartez hostoetara eramaten dute eta elikagaia lortzen dute. Guztia hau determinatzen du garapen bat hauek ingurumena egokitzeko gaitasuna izanda.
Arazorik garrantzitsuena landareak aurre egiteko lehorketa da. Ingumeneko hezetasuna hartzen duten landareak dispositibo batean horrela hortik ura pasa dadin. Hostoak, aldiz. Lurreko landareetan hartu ditzakegu sabel moduko balbula batzuk espezie batzuetan non hortik gasen sarrera eta irteera izanik. Horien bitartez landareak karbono dioxidoa hartzen dute eta oxigenoa askatzen dute. Aldi berean, irekitzerakoan ura kanporatzen dute eta prozesuari transpirazioa deritzo. Uraren gehiegizko galera ematen denean landareek beraien zabelak ixteko ahalmena dute.
Metolius (Oregon)
Metolius Oregongo hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 710 biztanle zituen, 1.23 kilometro koadrotan banatuta.
2234 Schmadel
2234 Schmadel asteroide baten izena da. apirilaren 27an aurkitu zuen H.-E. Schuster-ek La Silla Behatokitik.
Bolognano
Bolognano Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Bolognanok honako udalerri hauekin egiten du muga:
2234 Schmadel
Orbitaren ezaugarriak
2234 Schmadel asteroidearen orbitak batezbeste 2,7 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,159 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,24 distantziara. Eszentrikotasuna 0,2 da, eta makurdura orbitala 25,23ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.2 da.
2235 Vittore
2235 Vittore asteroide baten izena da. apirilaren 5an aurkitu zuen K. Reinmuth-ek Heidelberg Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak A924 GA izena zeraman.
Orbitaren ezaugarriak
2235 Vittore asteroidearen orbitak batezbeste 3,208 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,526 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,889 distantziara. Eszentrikotasuna 0,212 da, eta makurdura orbitala 18,77ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 10.6 da.
U Scorpii
U Scorpii Scorpius konstelazioan dagoen noba errepikari da. Antares iparraldeko 8,5°an dago (Alfa Scorpii), Ji Ophiuchi izarraren inguruan.
Ezaugarriak
Ezagutzen diren arteko noba errepikarena da. Normalean 17,7ko magnitudea du baina hamar urtero behin eztanda egiten du, bere dirdira 8 edo 9 magnitudetan handituz. U Scorpiiren azken eztandak urte hauetan izan ziren: 1979, 1987, 1999 eta 2010.
Ezagutzen diren noba errepikaren artean hau da azkarrena. Bere dizdira nagusia bost ordutan lortzen du eta hurrengo 38 orduetan bi magnitude galtzen ditu.
Sarnaki udalerria
Sarnaki Poloniako Mazoviako voivoderriko landa-udalerri bat da, Łosice barrutian kokatuta. 197,49 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 4880 biztanle zituen.
Kraemeria merensis
Kraemeria merensis Kraemeria generoko animalia da. Arrainen barruko Kraemeriidae familian sailkatzen da.
Ambystoma altamirani
Ambystoma altamirani Ambystoma generoko animalia da. Anfibioen barruko Ambystomatidae familian sailkatuta dago, Caudata ordenan.
NGC 6699
NGC 6699 galaxia bat da, Pavo konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Asaphistis
Asaphistis Tortricidae familiako sits genero bat da. Bere espezie tipoa Asaphistis praeceps da.
El Pozo del Tío Raimundo
El Pozo del Tío Raimundo Entrevías auzoko errebala da. Inolako zerbitzurik gabeko txabola auzoa zen El Pozo. Hala ere, bertako biztanle batzuk -horien artean igeltsero ugari zegoen- "ur beltzen" zerbitzuetara baimenik gabe loturak sortzen hasi zituzten.
1955etik aurrera, hemen inflexio puntu bat gertatzen da jesuita batzuk iristen direnean (horien adierazle nagusia Aita Llanos izan zen), biztanleak biltzen hasi zirenak kontsultategia, kooperatiba, fundazioak eta eskolak sortzeko.
Homestead Meadows North (Texas)
Homestead Meadows North Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. El Paso konderrian kokatuta dago, Texas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ambystoma amblycephalum
Ambystoma amblycephalum Ambystoma generoko animalia da. Anfibioen barruko Ambystomatidae familian sailkatuta dago, Caudata ordenan.
Minarete
Minaretea meskitaren dorrea da. Hitza arabierazko منار minār edo manārretik datoz, frantsesezko minaret hitzetik, honek, minare turkierazko hitzetik hartua, eta, azken honek, arabieratik. Minar hitz arabiarrak, "itsasargia" esan nahi du, aurreko mendeetan, sarri jartzen baitziren argiak minareteetan, bidaiariak hirirantz bideratzeko. Arabieraz, minaretea zehatzago izendatzen duen hitza مئذنة mi'dhana da, hau da, adhana edo otoitzerako deia egiten den tokia.
Brambory
Brambory Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 108 biztanle ditu eta 1,16 kilometro koadroko azalera. Kutná Horako barrutian dago.
Minarete
Bere betebehar nagusiena, beraz, eguneroko otoitzerako bost deiak, ahal bezain jende gehienak entzun ahal izatea erraztea da. Horretarako, bere zatirik gorenean, inguratzen duen balkoi bat du, nondik muezzinak, tradizionalki, bere ahotsaren bidez, otoitzerako deia egiten zuen. Gaur egun, muezzina, sarri, bozgorailu bategatik aldatua izan da.
Mele
Trafalgarreko guduan gorputzez gorputz borrokatu zen, britainiar itsasontziek Frantziako eta Espainiako lerroa zeharkatu zutenean, bataila ontzitik ontzira egin zuten. Kasu horretan, gorputzez gorputza planifikatu zen; Nelson almiranteak bere tripulazioen borroka ezaugarri bikainak erabili zituen Frantziako eta Espainiako zenbakizko nagusitasuna konpentsatzeko.
Minarete
Alminar edo minareteen forma aldatu egiten da tokien arabera. Magreb aldean, meskitek, bakar bat baino ez dute, oinplano karratukoa. Musulman munduaren ekialdean, ohikoak dira bat baino gehiago dituztenak, orokorrean bi edo lau, eta forma aldagarrikoak. Otomandar eragineko tokietan, sekzio zirkularreko minarete lirainak bereizgarriak dira, kanpora irteten den balkoi bat eta kono formako teilatu batekin.
Poto
Poto edo potea aho zabaleko ontzia da, gehienetan tapa batez ixten dena eta maiz elikagaiak kontserbatzeko erabiltzen dena.
El sueño del mono loco
El sueño del mono loco 1989ko Fernando Trueba espainiar zinema zuzendariaren filma da, Christopher Frank frantziarren Le rêve du singe foueleberrian oinarrituta.
Argumentua
Dan Gilis (Jeff Goldblum) Parisen bizi den estatubatuar idazleak amodio arazoak ditu. Zuzendari gazte eta bitxi bat duen film baten gidoia idazteko lana lortuko du eta zuzendariaren arreba ezagutuko du.
Salvador Guardia
Salvador Guardia Ramos (Valentzia, 1974ko maiatzaren 18a -) Espainiako saskibaloi jokalaria da, egun ACBko Bilbao Basket taldean dabilena.
Madhab
Eskola juridiko islamiarrak (مذهب Madhab bezala ezagunak) Islamaren jurisprudentzia (Fiqh) irakasten den eskolak dira.
Salvador Guardia
Ibilbidea
A.D. San José, Ferrys Llíria eta CAI Zaragozako harrobietan izan ondoren, ACB Ligan 1992an debutatu zuen orduko Natwest Zaragoza taldean.
Madhab
Islama sortu eta lehenengo 150 urteetan zehar, eskola islamiar asko zeuden, baina gaur egun, soilik bost geratzen dira. Sunitarren artean Hanafi, Maliki, Shaafi eta Hanbali; eta xiitarrek berriz, beraien eskola dute: Yafari.
Salvador Guardia
Ibilbidea
Zaragozako frankizia Fuenlabradak erosi eta han eman zituen bost urte. 2001ean Sevillako Caja San Fernando fitxatu eta 2003an CB Granadan eman zuen denboraldi erdia. 2003an, berriro, Jabones Pardo Fuenlabradak eta 2007/08 denboraldira arte izan zen, kapitaina izan ere. 2008/09 denboraldirako Bilbao Basketek fitxatu zuen.
Brambory
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1393 urtean egin zen.
Brittoli
Brittoli Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Brittolik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Homestead Meadows South (Texas)
Homestead Meadows South Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. El Paso konderrian kokatuta dago, Texas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Wolcottville (Indiana)
Wolcottville Indianako herri bat da. LaGrange konderrian kokatua dago. 2010ean 998 biztanle zituen, 2.63 kilometro koadrotan banatuta.
Almeriako geltokia
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Trenbideen geltokia
Lursailak 1880an erosi ziren eta tren geltoki zaharra Espainiako Hegoaldeko Burdin Bideen Konpainiarentzat eraikitzen hasi zen 1890ean eta 1893an amaitu zen. Bere inaugurazioa, bi urte beranduago gertatu zen arren, 1895eko uztailaren 23an, Guadix-Almeria budinbidearenkin. Burdinaren eta kristalaren arkitekturaren erakusgarri ezin hobea da. Bere barnealdea Paul Garnierrek manufakturatutako erloju batek zuzentzen du. Linearen helburua mineralak Sierra Morenatik Almeriako portura eramatea zen, baina beste merkantzia batzuetarako eta bidaiarien garraiorako ere erabili zen.
Espainiako Gerra Zibilean, 1937an Frantzisko Francoren aldeko Nazien bonbardaketa batean, aurrez aipatutako beirate frontala, lehen aipatutako erlojua eta eraikuntza koroatzen zuen burdinazko balaustrada suntsitu egin ziren, ez kolpe zuzenen bidez, baizik eta alboko trenbidera erori ziren jaurtigaien bidez. Balaustrada horren ordez adreiluzko beste bat jarri zen 1970eko hamarkadan, 2017an geltokia birgaitzeko lanetan kendu zena, eta jatorrizkoaren antzekoagoa zen beste bat jarriko da haren ordez. 1984ko maiatzaren 30ean oinezkoentzako zubi bat eraiki zen trenbide-hondartzaren gainean, geltokiaren eta kostako auzoen arteko ibilbidea laburtu ahal izateko. 1988 eta 1991 artean, Geltokiak Modernizatzeko Lehen Plana gauzatu bitartean, Almeriako instalazioak zaharberritu egin ziren. Erreforma horretan zehar, gerran eraikitako aireko aurkako bi babeslekuren sarrera aurkitu zen, baita hiru gela dituen lurpeko espazio bat ere, baina ez da ziurra bi aurkikuntzen arteko harremana.
François Hollande
Bizitza
1997tik 2008ra Frantziako Alderdi Sozialistako lehen idazkaria izan zen, hasieran kohabitazioan eta gero, oposizioan, eta Tulle herriko auzapez 2001etik 2008ra. 1988tik 1993ra, Frantziako Nazio Biltzarreko diputatu izan zen, Corrèze departamenduko lehen bozka-barrutian, eta berriz ere 1997tik aurrera; eta, 2008tik, Corrèzeko kontseilu nagusiko lehendakaria.
Almeriako geltokia
Trenbideen geltokia
Fatxada nagusia bi gorputzekoa da, erdikoa burdinazkoa eta kristalezkoa, burdinaren arkitekturako material bereizgarriak. Egileari buruzko informaziorik fidagarrienaren arabera, Laurent Fargek diseinatu zuen, kalkulu eta muntaia proiektuaz arduratu zena. Erdiko gorputza eta beirate batzuk Frantziako Fives-Lille konpainiak diseinatu zituen. 1985ean kultura-intereseko ondasun izendatzeko espedientea ireki zen. Oraindik ez da adierazpen hori amaitu.
François Hollande
Bizitza
Alderdi Sozialistak eta Ezkerreko Alderdi Erradikalak hautagai izendatu zuten 2012ko presidentetzarako hauteskundeetan, Martine Aubryren aurka irabazitako barne-hautaketan.
Braňany
Braňany Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.278 biztanle ditu eta 6,12 kilometro koadroko azalera. Most barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1549 urtean egin zen.
Almeriako geltokia
Trenbideen geltokia
2018ko urtarrilean zaharberritze-lan batzuk hasi ziren, hiriari kultura-, musika- eta ostalaritza-ekitaldietarako gune bat emateko. Zubi gorri ospetsua zuriz margotu zen. Lanak 2019ko abenduan eten ziren, egituran akats larriak zeudelako proiektu berri bat behar zutelako, eta 2020ko irailean ekin zitzaion berriro, urte horretan bertan amaitzea espero baitzen.
François Hollande
Bizitza
2012ko apirilaren 22an, presidentetzako bigarren itzulirako sailkatu zen, lehen itzulian Nicolas Sarkozy aurreratuta. Bigarren itzuliko irabazle, 2012ko maiatzaren 6an Errepublikako 24. presidente hautatu eta maiatzaren 15ean izendatua izan zen.
Lan nabarmenduak
Hollandek hainbat liburu argitaratu ditu, hona hemen nagusiak:
Almeriako geltokia
Autobusen geltokia
Autobus geltoki zaharra Guillermo Langle Rubio arkitektoak diseinatu zuen 1952an. Bere eraikuntza hamar urte beranduago amaitu zen, hurrengo hamarkadetan zabaldua izan zelarik. Estilo razionalista jarraitzen du, ohiko almeriarra, eta bere erabilerarekin jarraitu zuen geltoki berrira eraman zen arte. Luis Cañadas mugimendu indaliarreko margolariaren fresko originalak gordetzen ditu. 2006an Mercadona banaketa-enpresa ireki zuen, eta ordutik jarraitzen du.
Geltoki intermodal berria
Geltoki zaharra 2005ean amaitu zen operazio batean eraberritu zuten. Eraikin berri bat eraiki zen esparru berean, baina aurrekoarekiko independentea, nasa berdinak erabiliz. Gainera, kaietako zabalgune bat eraiki zen eraikin berriaren ondoan, hiriko autobus zerbitzua geltoki berrira eramateko. Almeriako geltokia, honela, Espainiako lehen geltoki intermodala bihurtu zen, autobus eta tren zerbitzuak elkartuz.
2020an, Almeria Madril eta Mediterraneoko korridorearekin Murtzian zehar lotuko duen abiadura handiko burdinbidea eraikitzen ari dira. Horrek trenbideen konfigurazioa aldatzea ekarriko du, nazioarteko zabalerako linea baita, gaur egungo linearen desberdina. Huelva, Sevilla, Malaga, Granada eta Almeriaren arteko komunikazioa ahalbidetuko duen Andaluziako Zeharkako Trenbide Ardatza eraikitzea ere aztertzen ari dira, eta gainera, Ikerketa Informatiboaren fasea gainditu du.
Tomás Urzainki
Tomás Urzainki Mina (Iruñea, 1949ko azaroaren 17a - ) abokatu, idazle eta historialari nafarra da. Eusko Ikaskuntzako lehendakariorde izan da 1987tik 1995era bitartean. Nabarralde kultura-elkarteko lehendakaria izan da 2001eko sorreratik 2006ra bitartean. Hitzaldi ugari eman ditu, batez ere Nafarroako Erresumaren historia eta zuzenbideari buruz.
Urzainkiren esanetan, Euskal Herria estatu bat izan da, Nafarroa izenekoa. Espainiak eta Frantziak, berriz, 1200eko, 1512ko eta 1620ko konkista genozidak ukatzen dituzte, borondatezko entregak izan balira bezala.
NGC 6700
NGC 6700 galaxia bat da, Lyra konstelazioan. Édouard Stephanek aurkitu zuen n.
Tomás Urzainki
2015eko Nafarroako Parlamenturako hauteskundeetan aurreko urtean sortutako Libertate Nafarra alderdiko hautagaietako bat izan zen. 2015eko Espainiako hauteskunde orokorretan ere alderdi berdinarekin eta Nafarroako Hautes Barrutia ordezkatzeko hautagai aurkeztu zen.
Mill City (Oregon)
Mill City Oregongo hiri bat da. Linn konderrian kokatua dago. 2010ean 1,855 biztanle zituen, 2.16 kilometro koadrotan banatuta.
V373 Scuti
V373 Scuti izena Scutum konstelazioan 1975ean agertu zen nobari eman zitzaion. Noba honek 6 diztira magnitudea lortu zuen.
Gasteizko mendatea
Gasteizko mendatea Gasteiz eta Trebiñu batzen duen errepidean (A-2124 errepidean alegia) dagoen mendatea da. 778 metroko garaiera du eta Gasteiz mendietako pasabide bat da. Mendaterako errepidea Gasteizko Olarizu ondoan hasten da, eta egunero 3.500 auto inguru igarotzen dira bertatik.
Gasteiz hegoaldean dauden hiru mendateetako bat da, Okina eta Zaldiaranekin batera.
Cartagenako geltokia
Cartagena Murtziako Eskualdeko tren geltoki bat da, Cartagena udalerrian kokatuta dagoena.
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Historia
Trenbidea Cartagenara Madriletik Zaragoza eta Alacanterako Burdinbide Konpainiarekin 1862ko urriaren 24an, Elisabet II.a Borboikoak Cartagena eta Murtzia-Hiri artean hasierako bidaia bat egin zuenean. Hala eta guztiz ere, trenbidea ez zen martxan jarri 1863ko otsailaren 1era arte, Albaceten Madril-Alacant burdinbidearekin lotu nahi zuen trazatu baten lehen urratsak emanez. Behin betiko geltokia egiteak atzerapen ugari izan zituen orduko Gerra Ministerioarekin lotutako arazoengatik, eraikuntza harresien defentsarako mehatxutzat jotzen baitzuen. Cartagenako zabalgune eta saneamendu proiektuak, 1897koak, bere garapenean estazioaren behin betiko kokapena barne hartuko du, honek eraikuntza desblokeatzea erraztuko duelarik, Gerra Ministerioak harresia hiriaren defentsarako elementu bezala jaregin arte iritsiko ez dena. 1896tik aurrera, geltokia kokatu behar zen eremuko lur-berdinketa eta betelanak egiten hasi ziren, eta 1903an eraikinaren zimenduak jartzeko lanak hasi ziren. Lehendabizi alboko pabiloiak eraiki ziren, 1906ko uztailean bidaiarien trafikoa geltoki berrira lekualdatzea ahalbidetuz, iparraldean dagoen alboko pabiloia erabiliz. 1907an eraikin nagusia eraiki zen eta 1908an behin betiko amaitu zen. Eraikinaren diseinua Emilio Anton Hernandez arkitektoak José Cebada Ruiz eta José Moreno Rodríguez ingeniariekin batera egindako lana izango da, eta Ramon Peironcely Elosegui ingeniariak zuzenduko eta gainbegiratuko ditu guztiak. Geltokian lan egin zuten hornitzaile garrantzitsuenen artean, Daniel Zuloaga zeramikaria nabarmentzen da, José Cebada ingeniariaren ikuskaritzapean fatxada nagusiko zeramika modernista diseinatu eta egin zuena.
1941ean, Espainiako trenbide sare osoa nazionalizatu zenean, RENFEk kudeatzen zuen geltokia. 2004ko abenduaren 31tik Renfe Operadora linea ustiatzen ari da eta Adif da tren instalazioen titularra.
Geltokia
Hiriaren ekialdean dago, Mexiko plazan, Amerika etorbidearen amaieran, bide estuko geltokitik gertu. Izaera terminaleko estazio askok bezala, u formako eskema bat du, bi solairuko erdiko gorputz batez eta beheko solairuko alboko bi besoz osatua, geltokiaren alboko bi nasak ixten dituzten bi horma luzek luzatzen dituztenak. Multzoak bao ugari ditu, bai zirkuluerdiko arkudunak, bai frontoi triangeluar txikiz errematatuak. Sarrera nagusia, zeramikaz eta elementu modernistez oso apainduta dagoena, eta erlaitza, fatxada batean erloju bat duena, eta beste batean Cartagena izena, apaingarrien ikuspegitik nabarmenenak dira. Nasak dauden aldean, burualde batek abiapuntu gisa balio du hiru nasa, bi albo eta erdiko bat, zeinetara lau bide sartzen baitira, 1., 2., 3. eta 4. trenbideak, eta guztiak toperetan amaitzen dira. U motako estazioek markesina handi bat oinez ematen duten arren, alboetako besoetan bermatzen den bide-sorta guztia estaltzeko, kasu honetan baztertu egin zen, inguruko berezko klimatologiagatik, eta nahikotzat jo zen nasa bakoitzean banakako hiru markesina jartzea. 1970eko hamarkadan, alboetako markesinak egoera txarrean zeudenez, kendu egin zituzten, eta erdialdeko markesina bakarra utzi zuten geltokian.
Bidaiarientzako eraikinak itxarongela, txarteldegiak, informazio guneak, komunak, kafetegi-jatetxea, autoen alokairua, aparkalekua eta egokitutako zerbitzuak ditu.
Otalora dorretxea
Otalora dorretxea Gipuzkoako Aretxabaleta udalerriko Aozaratza auzoan dagoen dorretxe bat da. Hain zuzen ere, auzo horretara iritsi baina piska bat aurretik, errepidearen eskuinera dago. Ez da Aretxabaletako herrigunean dagoen izen berdineko Otalora jauregiarekin nahastu behar.
Historia
Otalora familiak bazituen harremanak Espainiako errege familiarekin eta Karlos I.ari eta haren seme Filipe II.ari emandako zerbitzuengatik Sancho de Otalora jaunari hainbat opari egin zizkioten, tartean Zeraingo Aizpeko burdin meategia eta Otaloran dorretxea eraikitzeko baimena. Erdi Aroan babes funtzioa galdu zuenean jauregi bihurtu zen.
Dorretxeak antzinako dotoretasun eta sendotasuna mantendu du: armarria, zelataleku errenazentista, teilatu bikaina, harginlana, ate eta leihoetako erremateak, gezi-leihoak eta abar. Euskadiko Kutxak erosi eta gaur egun Ikasbide erakundearen egoitza da, Ikasketa Koperatiboen Zentrua delakoa.
Arkitektura
Hegoaldeko fatxadan solairu nagusian egurrezko korridore bikaina du, eraikinari jauregi itura ematen diona.
Ngoyo
Ngoyo Woyo klan bantuaren erresuma bat izan zen, Kabindatik hegoaldera zegoena.
Geografia
Afrikako Erdialdeko Ozeano Atlantikoan kokatua, Kongo ibaiaren iparraldean. Woyo izeneko herri bantu batek sortu zuen XV. mende inguruan eta bere hiriburua Mbanza Ngoyo zen.
Iparraldean Kakongo erresumarekin muga egiten zuen (Loango Erresumaren hegoaldean), bere muga naturalaren gainerakoa Kongo ibaia eta Ozeano Atlantikoa izanik (ibai-bokalea Kongoko Erresumarekin partekatuz).
Historia
Alfontso I.a Kongokoak 1535ean Ngoyo bere tituluen artean aipatu zuen, Kakongo bere mugakidea bezala.
1700. urte inguruan, Kabinda eskualdea Luandatik iparraldeko esklaboen salerosketarako hornitzaile nagusia bihurtu zen, eta, ondorioz, Ngoyoko Erresumako ekonomia oso kaltetua izan zen.
1783an, Ngoyoren armadak Kakongo erresumako armadarenekin indarrak batu zituen, eskualdean zegoen portugaldar gotorleku bat suntsitzeko saiakera batean. 1830eko hamarkadan, estatua tronurako erregegaien arteko gerra zibil baten erdian de facto desegin zen, herrialdeko nobleziak erregearentzat oinordeko bat erabakitzean porrot egin ondoren. 1885ean, Ngoyok Portugalgo Erresumarekin Simulambucoko Ituna sinatu zuen, Kakongo eta Loangorekin batera Kabindako protektoratuan sartuz.
Sudango Bigarren Gerra Zibila
Sudango Bigarren Gerra Zibila Sudango gobernuaren eta Sudango Herriaren Askapenerako Armadaren arteko gatazka armatua izan zen, 1983an hasi eta 2005ean amaitu zena. Hein handi batean, 1955–1972 bitarteko Sudango Lehen Gerra Zibilaren jarraipena izan zen. Hego Sudanen hasi zen arren, Nilo Urdinera eta Nuba mendietara ere hedatu zen. 22 urte iraun zuen, eta bi milioi pertsona inguru hil ziren, gehienak zibilak, gerrak eragindako gosete eta eritasunengatik. Beste lau milioi lagun desplazatuak izan ziren, eta giza eskubideen urraketa ugari gertatu zen. Gerra amaitu eta sei urte geroago Hego Sudan independizatu zen.
Ścinawa udalerria
Ścinawa Poloniako Silesia Behereko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Lubin barrutian kokatuta. 164,43 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 10162 biztanle zituen.
Sudango Bigarren Gerra Zibila
Historia
1972ko Addis Abebako akordioak amaiera eman zion Sudango Lehen Gerra Zibilari. 1983an, ordea, Gaafar Nimeiry jeneralak xaria (lege islamikoa) ezarri zuen Sudan osoan, hegoaldeko biztanleak kristauak edo animistak zirela kontuan izan gabe. Neurri horren ondorioz, John Garang jeneral kristauak Armada utzi eta Sudango Herriaren Askapenerako Armada (SPLA) sortu zuen herrialdearen hegoaldean, Khartumgo gobernuaren aurka borrokatzeko. Lehen Gerra Zibilean gertatu bezala, bi aldeek erabili zituzten haur soldaduak.
1985ean, estatu kolpe batek Gaafar Nimeiry eraitsi zuen, baina haren ondorengoek ez zuten lege islamikoa kendu. 1986an, Sadiq al-Mahdiren gobernuak elkarrizketak abiarazi zituen SPLArekin. 1988an, SPLAk eta Batasunaren Alderdi Demokratikoak (DUP) bake plan bat adostu zuten, besteak beste xaria geldiaraztea eskatzen zuena. Sadiq al-Mahdiren gobernuak bake plana onartu zuen 1989ko otsailean; baina ekainean estatu kolpea jo zuten militarrek, Omar al-Bashir buru, akordioa errefusatu zuten. Garai hartan, matxinoen esku zeuden Equatoria, Bahr el Ghazal eta Nilo Garaia, eta indar handia zeukaten Darfur, Kordofan eta Nilo Urdina probintzietako hegoaldean; gobernuak, berriz, mendean zituen hegoaldeko hiri batzuk, hala nola, Juba, Wau eta Malakal.
Gerraren eta lehortearen ondorioz, 1991n gosetea hedatu zen Sudanen. Urte horretan, zatiketak gertatu ziren SPLAren barnean: John Garangek erregimen politiko berria ezarri nahi zuen Sudan osoan, baina beste buruzagi batzuek herrialdearen hegoaldea independente bihurtzea proposatu zuten. Fakzioen arteko liskarrak jazo zirenez gero, matxinoek sinesgarritasuna galdu zuten. 1993an, SPLA United izeneko koalizioa eratu zuten hiru talde nagusiek. Etiopiak, Eritreak eta Ugandak eman zioten laguntza koalizio horri.
1999an petrolioa sartu zen gatazkaren jokoan. Urte horretan hasi ziren erregaiaren esportazioarekin, eta petrolio putzu gehienak hegoaldean zeuden. SPLA gerrillaren eta Sudango Armadaren arteko borrokaldiak berean zirauen bitartean, gobernua hegoaldeko lurraldeetako biztanleak kanporatzen saiatu zen. 2001ean armadak hiru astez bonbardatu zituen Nuba mendiak.
Axiat
Axiat Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ariège departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Axiat udalerrian erroldatutako biztanleak 27 ziren. Familiak 16 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak) eta 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 33 etxebizitza zeuden, 19 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 14 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 31 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 19 etxebizitza nagusietatik 17 bere jabearen bizilekua ziren eta 2 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 1ek hiru zituen, 5 etxek lau zituzten eta 11 etxek bost zituzten. 10 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 8 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 5 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 14 ziren, horien artean 12 aktiboak ziren eta 2 inaktiboak ziren. 12 pertsona aktiboak lanean(6 gizon eta 6 emakume) zeuden.. 2 Pertona inaktibo guztiak erretiraturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra ostalaritza eta jatetxe enpresa batena zen.
2000. urtean Axiat udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2236 Austrasia
2236 Austrasia asteroide baten izena da. martxoaren 23an aurkitu zuen K. Reinmuth-ek Heidelberg Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1933 FX izena zeraman.