cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tamara Muruetagoiena Hormaza
Aitaren atxiloketa
Tamara urte luzez egon zen egoeraren berri jakin gabe. Hemezortzi urte zituela eskatu zion amari gertatutakoa azaltzea eta karpeta batean aurkitutako dokumentazioak erakutsi zion aitaren heriotzaren motiboa. Izugarrikeri horrek bultzatuko zuen torturaren aurkako borroka aktibora eta justiziaren, egiaren eta erreparazioaren alde borrokatzera askotariko foroetan.
39 urtez bakardade gorrian sentitu zen familia, inoiz erakundeak eurekin harremanetan jarri ez zirelako. 2021eko maiatzean hasi zituen Tamarak aitaren kasua ikertzeko, aitortzeko eta konpontzeko tramiteak bideratzen. Urteak daramatza bere kabuz zailtasun handiz ikertzen. Oztopoak ugariak dira eta lagundu dioten pertsona askoren artean, Paco Etxeberria antropologo forentseak emandako laguntza azpimarratzen du.
Gaiaren inguruko esku-hartzeak
Egia, justizia eta erreparazioa gaiari lotutako ekimen ugarietan hartu du parte Tamarak. Hara nola, prentsaurreko, mahai-inguru, elkarrizketa, filma, agerraldi, etab. Aipagarriak dira, adibidez:
The doctor, (2007ko martxoa) Aitaren historiaren dokumentala egin zuen. Dokumentala Euskal Herria, eta New Haven (AEB) egin zen.
Tximeletak Burdinan (2012) Bertha Gaztelumendik egindako  dokumentalean hartu zuen parte. Dokumentalak biolentzia mota ezberdinen aurrean emakumeen borrokaren testigantzak biltzen ditu.
Parlem els Ulls (2013/08/21) dokumentalen parte hartu zuen. ETAren amaieraren ondoren urrutien dauden jarrerak hurbiltzeko ahalegina da, bertan aurrez aurre egindako elkarrizketak jasotzen direlarik.
Aita giza eskubideen urraketen biktima izan zela aitortzeko eskaera erregistratu zuen Eusko Jaurlaritzan.
EH Bilduk eta Junts per Catalunyak antolatuta, Europako Parlamentura eraman zuten Esteban Muruetagoiena Oiartzungo medikua izandakoaren auzia eta bertan parte hartu zuen 2021eko ekainean.
Webinarra Europako Parlamentuan, Estaban Muruetagoienaren auzia argitze aldera, Clara Ponsati eta Pernando Barrena europarlamentariek, Jonathan Martinez kazetaria eta Paco Etxeberriarekin batera.
Oiartzungo herria
Oiartzungo herritarren eta Udalaren babesa eta laguntza beti egon da presente. Herrian ez da inoiz zalantzan jarri torturaren existentzia, hasieratik etengabe salatu dena.
2007an, aita hilik 25 urte bete zenean, omenaldi ekitaldia antolatu zen eta beste ekintzen artean herriko anbulatorioari Esteban Muruetagoiena izena jarri zioten, bertan plaka bat zintzilikatuz.
2012an, 30. urteurrenaren harira, Torturaren Aurkako II Foro Zibikoa antolatu zen omenaldi modura eta Tamarak egindako The doctor dokumentala erakutsi zen herrian.
2022an, 40. urteurrenen giza urraketen biktima modura Lehen Aitortza Instituzionala jaso zuen Oiartzungo udalaren eskutik. Martxoaren 24, 25 eta 26ean, antolatu ziren jardunaldiak eman zioten testuingurua ekitaldiari, bertan Tamara berak parte hartuta.
Oroimenaren Txokoa
Arizmendienea etxeko lorategian, erreparazio eta aitortzaren bidean herritarren elkargunea izango den Oroimenaren Txokoa inauguratu zuten 2023-02-06an. Oiartzungo herriaren memoriaren gune bilakatu nahi dute, hausnarketarako eta enpatiarako txokoa, isilarazi eta ezkutatutako sufrimendu horientzako atsedengune. Gatazkaren ertz ezberdinak ikusarazi, indarkeria politikoak eragindako sufrimendua aitortu eta egiaren konplexutasuna dimentsionatzeko. Antton Mendizabale eskultorearen ‘Iragorri’ obra jarri dute bertan. Honekin batera 'Oroimena Oiartzun ' web gunea sortu da.
Betws Garmon
Betws Garmon Galesko Gwynedd eskualdeko udalerria da.
Erbi (animalia)
Lepus edo Erbi lagomorfoen ordenako generoetako bat da. Oso azkarrak dira, belarri handiak dituzte eta untxiek ez bezala ez dituzte zuloak egiten euren kumeak hazteko.
Espezieak
Erbia nahiko animalia arrunta da. 30 erbi espezie baino gehiago daude, eta hainbat biomatan aurki ditzakegu: erbi artikoa (Lepus arcticus) taigan; iberiar erbia (Lepus granatensis) baso mediterraneoan (bereziki Iberiar penintsulan); Hainango erbia (Lepus hainanus) Txinako hostozabaleko baso epeletan; Kaliforniako erbia (Lepus californicus) estepa epel edo basamortu aridoetan...
Bielsko-Żywieceko elizbarrutia
Bielsko-Żywieceko elizbarrutia (Diecezja bielsko-żywiecka, Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis) Erromatar Eliza Katolikoaren poloniar elizbarrutietako bat da. 1992ko martxoaren 25ean ezarri zen. Apezpikuaren egoitza Bielsko-Białan dago. Egun apezpikua Roman Pindel da.
Bigelow (Arkansas)
Bigelow Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Perry konderrian kokatuta dago, Arkansas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Sun Television
Sun Television (サンテレビジョン) 1968. urtean sortu zen Japoniako telebista da. 1969ko maiatzaren 1a hasi zen emititzen.
Rouvray-Catillon
Rouvray-Catillon Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 103 etxebizitza zeuden, 75 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 18 bigarren erresidentzia ziren eta 10 hutsik zeuden. 95 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 75 etxebizitza nagusietatik 55 bere jabearen bizilekua ziren eta 20 alokairuan okupaturik zeuden; 8 etxek bi gela zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 43 etxek bost zituzten. 58 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 31 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 40 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 123 ziren, horien artean 98 aktiboak ziren eta 25 inaktiboak ziren. 98 pertsona aktiboetatik 95 lanean zeuden (56 gizon eta 39 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 25 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Rouvray-Catillon udalerrian 81 unitate fiskal zeuden, 203 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.584 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 argiketaria zen eta 1 eraikuntza enpresa.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra lore-denda bat zen.
2000. urtean Rouvray-Catillon udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 963 hektarea erabiltzen.
Muskulu gastroknemio
Muskulu gastroknemio (herriko hizkeran muskulu bikia deitua) zangoaren atzealdean kokatutako bi muskulu txikiek osatzen duten muskulua da, soleoarekin batera zangoko trizepsa osatzen duena. Behealdean orpazurdarekin lotzen da.
Rouvray-Catillon
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Prosymna
Prosymna Lamprophiidae familiako narrasti genero bat da, bere azpifamilian bakarra. Afrika ia osoan bizi dira, iparraldean ezik.
Annoisin-Chatelans
Annoisin-Chatelans Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Annoisin-Chatelans udalerrian erroldatutako biztanleak 618 ziren. Familiak 218 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 63 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 111 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 263 etxebizitza zeuden, 224 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 23 bigarren erresidentzia ziren eta 16 hutsik zeuden. 261 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 224 etxebizitza nagusietatik 197 bere jabearen bizilekua ziren, 23 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 22 etxek hiru zituzten, 65 etxek lau zituzten eta 134 etxek bost zituzten. 191 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 72 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 146 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 409 ziren, horien artean 307 aktiboak ziren eta 102 inaktiboak ziren. 307 pertsona aktiboetatik 285 lanean zeuden (150 gizon eta 135 emakume) eta 22 langabezian zeuden (10 gizon eta 12 emakume). 102 pertsona inaktiboetatik 30 erretiraturik zeuden, 38 ikasten zeuden eta 34 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Annoisin-Chatelans udalerrian 214 unitate fiskal zeuden, 596 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.844 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Annoisin-Chatelans udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 728 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Goiena papera
Elkarrizketak, iritzi orriak eta zerbitzuetako zein entretenimenduzko informazioa ere badakar. 56 orrialde dauzka, prentsa paperean inprimatzen da eta egunkari formatukoa da.
GOIENArekin batera, urtean zehar, hainbat gehigarri tematiko, komertzial edota ibarreko herrietako jaien gaineko bereziak ere argitaratzen dira.
NGC 1461
NGC 1461 galaxia bat da, Eridanus konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Helcogramma hudsoni
Helcogramma hudsoni Helcogramma generoko animalia da. Arrainen barruko Tripterygiidae familian sailkatzen da.
Erabaki
Erabakia edo deliberoa erabaki-hartze izeneko kognizio-prozesuaren emaitza da, non agente batek aukera-multzo batean bat edo batzuk aukeratzen dituen. Erabakiak hartzeko irizpide anitz dago, arrazionaltasuntik at (sineskerian oinarrituta, esaterako) daudenak nahiz irizpide matematiko konplexuetan oinarritzen direnak.
Apterichtus flavicaudus
Apterichtus flavicaudus Apterichtus generoko animalia da. Arrainen barruko Ophichthidae familian sailkatzen da.
Joker Stairs
Joker Stairs (Jokerren Eskailera) New Yorkeko Bronx auzoan dagoen harmailadia da. Shakespeare eta Anderson ibilbideak lotzen ditu, West 167th Street-en, Highbridge sailan. Eskailera hauek ez dira berriak eta inoiz ez dira turismoaren ikuspuntutik interes bereziko lekua, baina 2019an, Joker filmaren eszena ospetsuetan ezagutzera eman ziren eta, ondorioz, turismoa erakartzeko tokia bihurtu da.
Testuingurua
Gaur egun Arthurren dantza eta tokia turismo gune bat bihurtu da. Halaber, Interneteko memea bihurtu da. Bisitari askok filmaren eszena antzezten dute eta, batzuk, Jokerren jantzia janzten dute. Jendearekin gehiegizko presentziarekin haserretuta, biztanleak protestatzen hasi dira.
Emma Kunz
Emma Kunz (1892ko maiatzaren 23a, Brittnau, Suitza - 1963ko urtarrilaren 16a, Waldstatt, Suitza) sendalari eta artista suitzarra izan zen.
Biografia
Emma Kunz 1892tik 1963ra bitartean, Suitzako zati germaniar-hiztunean bizi izan zen. Bizirik zegoela, sendalari gisa aitortu zuten; bera ikerlari gisa deskribatzen da. Gaur egun nazioarteko ospea hartu du bere arte-lanaren bidez. Eskolako egunetan ere, Emma Kunzek aparteko gertaerak izan zituen. 18 urte zituela, telepatia, asmakuntza eta sendalari gisa aritu zen, eta penduluaz baliatzen hasi zen. Askotan mirariekin muga egiten zuten bere aholku eta tratamenduen bidez lortu zuen arrakasta. Berak arbuiatu zuen miraria terminoa, bakoitzarengan ezkutuan dauden botereak erabiltzeko eta aktibatzeko gaitasunari egotzi baitzion. Ez da hain garrantzitsua 1941ean AION A izendatu zuen Würenlos harkaitzaren sendatzeko ahalmenaren aurkikuntza.
Biggers (Arkansas)
Biggers Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Randolph konderrian dago, Arkansas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Itsas armada
Itsas armada edo itsas gudarostea itsasoan borrokatzeko prestatutako gudaroste zatia da. Lur-armada eta aireko armadarekin batera Estatu bateko indar militarren multzoa osatzen du.
Estrategiaren ikuspuntutik, itsas armadaren papera herrialdearen kostaldetik baino haratago indarren proiekzioa da, tropak garraiatzeko eta itsas erreiak, beste itsas armadak eta portuak erasotzeko.
Olivier Truc
Sariak
Le dernier Lapon eleberriak sari asko jaso ditu:
L'Imposteur
Richard Douchenique-Blostin militar frantziarraren historia kontatzen du liburu honek. Doucehniquek bigarren mundu gerran naziek harrapatu zuten; ihes egitea lortu zuen, eta erresistentzian aritu zen gerra bukatu arte. Orduan sobietikoek, espioiaren akusaziopean, Tamboveko kontzentrazio-esparruan itxi zuten. Ikerketa hori Estoniako Frantziako enbaxadoreak eskatu zion Olivier Truci eta berak militar horren biografia gezurraren gainean eraikitako historia zela deskubritu zuen: frantsesa omen zen sarjentua berez 1907an Polonian jaiotako Ryszard Blausztajn zen.
Le dernier Lapon
Funtsean trhiller bat da, eta, halaxe, ohiko argumentua du, agian horrelako eleberrietan ohikoa ez den abentura kutsu handiz. Baina eleberria ez da nobela beltz bat bakarrik: gertaeren atzean sami herriaren kultura eta historia daude, eta horrek ematen dio liburuari berezitasuna. Orrialde horietan azken artzain nomaden irudiak, ohiturak, arazoak eta gatazkak azaltzen dira, samien egungo egoera, haien aurka egindako genozidio kulturala, Herrialde Baltikoetan nozitzen duten bazterkeria, arrazismoa... Eleberriaren protagonistak elur-oreinen poliziak izenaz ezaguna den polizia taldeko bi agente dira. Polizia horiek mugen gainetik egiten dute lan, artzainen arteko liskarrak eta arazoak zuzentzen. Norvegiako Laponiako museo etnografiko batean sami herriaren danbor historikoa desagertu da. Handik gutxira, sami artzain bat hilda agertzen da. Hasieran desberdinak ziruditen bi gertaera horiek beren artean lotura estua zuten; eta biek, Bigarren Mundu Gerra hasi baino lehen egin zen espedizio zientifiko batekin. Aferaren gakoa danborrean ageri diren sinbolo batzuei lotuta dago.
Zanica
Zanica Italiako udalerri bat da. Bergamoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Zanicak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Krabarroka txiki
Krabarroka txikia (Scorpaena notata) scorpaenidae familiako ur gaziko arraina da, ipar-ekialdeko Ozeano Atlantikoan, Mediterraneo itsasoan eta Itsaso Beltzan bizi dena. 20 cm-ko luzera ere izan arren, krabarroka gorria baino txikiagoa da.
Alexio I.a Trebizondakoa
Alexio I.a Trebizondakoa edo Alexio I.a Komneno Handia (Αλέξιος Α΄ Μέγας Κομνηνός, Alexios I Megas Komnēnos; 1182 aldean – 1222ko otsailaren 22a) Trebizondako enperadorea izan zen 1204-1222 bitartean. 1204an, gurutzatuek Konstantinopla hartu ostean, Trebizondako Inperio Grekoa sortu zuen (Turkia-Armenia), anaia Davidekin batera.
Boissy-le-Bois
Boissy-le-Bois Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Boissy-le-Bois udalerrian erroldatutako biztanleak 185 ziren. Familiak 72 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak), 28 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Melanie Spitta
Melanie Spitta (Hasselt, Belgika, 1946 - 2005eko abuztuaren 28a, Frankfurt am Main) Film zuzendaria, gidoilaria, giza eskubideen defendatzaile feminista, sinti jatorrikoa. Munduko Ijitoen I.go Biltzarrean (1971) parte hartu zuen.
Boissy-le-Bois
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Melanie Spitta
Biografia
1980. hamarkadan, Katrin Seybold zinema zuzendariarekin batera Alemaniako Sintien egoeraz jarduten ziren dokumentalak ekoiztu zituzten. Gizon eta emakume arteko berdintasunaren alde lan egin zuen, baita Sinti herriaren barnera ere. Katrin Seybold, Siegmund Wolf eta nazien jazarpenaren beste testigu garaikideek film dokumentaletan Centro de Investigación Higiénica Racial-aren Artxibo Federalean arakatu zuten irudien bila, ordurate argazki bakarra argitaratu izan baitzen, Eva Justin-ena.
Boissy-le-Bois
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 119 ziren, horien artean 93 aktiboak ziren eta 26 inaktiboak ziren. 93 pertsona aktiboetatik 88 lanean zeuden (48 gizon eta 40 emakume) eta 5 langabezian zeuden (3 gizon eta 2 emakume). 26 pertsona inaktiboetatik 12 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Melanie Spitta
Biografia
Bere lanen artean, Schimpft uns nicht Zigeuner (1980, doc), Wir sind Sintikinder und keine Zigeuner (1981, doc), Es ging Tag und Nacht liebes Kind (1982, doc), Das Falsche Wort (1987) eta Meleza und Gallier (1996) aipatzen dira.
Filmografia
Bere ekoizpen eta gidoietan Porraimos-a landu zuen baita sarraskiaren aitortza eza. Alemaniako memoria politikak zalantzan jarri zituen, oinarri arrazista eta matxista zutela salatuz.
Boissy-le-Bois
Diru sarrerak
2009an Boissy-le-Bois udalerrian 71 unitate fiskal zeuden, 181 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.559 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 iturgina eta 1 argiketaria.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Brad Pitt
Brad Pitt (Shawnee, Oklahoma, 1963ko abenduaren 18a) estatubatuar aktore, ekoizle eta gizarte ekintzailea da.
Bizitza ibildidea
2005 ek aurrera Angelina Jolie aktorearekin ezkonduta bizi zen baina 2016an banandu ziren. Aurretik Jennifer Aniston aktorearekin (2000-2005) ere ezkonduta egon zen. Ezagutzen zaizkion aurreko beste bikotekide batzuk Gwyneth Paltrow eta Juliette Lewis aktoreak izan dira.
Benetako izena Willian Bradley Pitt du, baina jende gehienak Brad Pitt deitzen du. Shawneen (Oklahoman) jaio zen, baina jaio eta gero guraso Jane eta Willian nahiz anaia-arrebakin (Doug eta Julie) Springifieldera (Missourira) joan zen. Kickapoo eskolan ikasten zuen eta bertan, zenbait kirol praktikatu: adibidez, golfa, tenisa eta igeriketa ikasle taldeetan (Key eta Forensics). Horretaz gain, mahai-inguruetan eta musikaletan ere parte hartu zuen. 1982an Missouriko Unibertsitatera joan zen, kazetaritza eta publizitatea ikastera, baina unibertsitateko titulua jaso baino bi aste lehenago, dena uztea erabaki zuen, Los Angelesetara antzerki klaseak jasotzeko, berarentzat zinema eta antzerkia benetako grina ziren eta.
Famatu bihurtu baino lehen, lan batzuk egiten zituen, esate baterako, gidari edo maskota gisan (oilo-jatetxe batentzat). 1987an, zineman agertu zen lehen aldiz, baina ez kredituetan. Gero, telesailak egiten hasi zen, adibidez, Dallas, Comando Especial... baita film batzuk ere (Thelma & Louise, Johnny Suede, Cool Word, Ibaiak zeharkatzen du), baina arrakasta ez zen heldu 1994 arte, Elkarrizketa banpiroarekin: Banpiroaren Kronikak filmarekin. Film horren ondoren, gehiago egin zituen: Udazkeneko kondairak, Seven, 12 tximino, Zazpi urte Tibeten, etab. Laburbilduz, gaur egun esan daiteke Brad aktore eta zine ekoizle errekonozitua dela.
Haren bizitza pribatuari dagokionez, 2000an Jennifer Anistonekin ezkondu zen eta 2005ean banandu. Urte berean,  Angelina Jolierekin harreman bat hasi zuen eta sei 6 seme-alaba dituzte: Maddox, Pax, Zahara, Silo, Knox eta Viviene.
Ensenada (Txile)
Geografia
Ensenada Llanquihue aintzirak, natura berdeak, larreek, jatorrizko basoek, ibaiek etab... inguratzen dute. Gainera, alboetan, bi sumendi handi ditu: Osorno sumendia ekialdean eta Calbuco sumendia hegoaldean, hauen magalak ia herrira bertara iristen direlarik. Handik, Puntiagudo sumendia eta Tronador muinoa ere ikus daitezke.
Turismoa
Turismoarekin lotutako aktibitateen artean, toki honetan kirol eta ibilaldi ugari egin daitezke, hondartzak bisitatu eta uretako kirolak praktikatzetik hasi eta Ralúnen terma naturaletan bainatzeraino, natura parkeetatik ibilaldiak egitea, zaldi gaineko ibilaldiak, kirol arrantza, eskia Osorno sumendian, mendi igoera, txirrindularitza eta askoz gehiago.
Ensenadatik erakargarritasun turistiko askotara iris daiteke, Puerto Varasetik datorren CH-225 Errepideak Petrohué ibaiaren haranean zehar barneratzen jarraitzen baitu, izen bereko urjauzia dagoen tokia. Ibilbideak Osorno sumendiaren magalaren ertza zeharkatzen du eta Todos los Santos aintzirara eta Vicente Pérez Rosales Natura Parkera daroa.
The Butterfly Effect
The Butterfly Effect (euskaraz Tximeleta Efektua), 2004ko Eric Bress estatubatuarrak zuzendutako zientzia-fikziozko thriller film bat da. Ashton Kutcher, Amy Smart, Eric Stoltz, William Lee Scott, Elden Henson, Logan Lerman, Ethan Suplee eta Melora Walters aktoreek antzeztu zuten.
The Butterfly Effect 2 (2006) eta The Butterfly Effect 3: Revelations (2009) jarraipenak izan zituen.
Argumentua
Evan Treborn (Ashton Kutcher) bere haurtzaroko oroimen mingarriak gainditzen ahalegintzen ari den zientzialari gazte bat da, bere ikerketetan denbora zehar bidaiatu eta bere istorio mingarria aldarazteko bere haur gorputzan berraragiratzea ahalbideratzen dio teknika topatu berri du. Halere, iraganean burututako aldaketa txikienak ere etorkizuna asko eraldatu dezakela ere jabetuko da.
Hizkuntza Indigenen Nazioarteko Hamarkada
Hizkuntza Indigenen Nazioarteko Hamarkada (IDIL2022-2032) hizkuntza indigenen galera eta horiek biziberritzeko premia ikustarazteko Nazio Batuen Erakundearen ekimena da. Hizkuntza indigenetako hiztunen ahalduntzea da bide-orri estrategikoaren puntu nagusia.
Historia
2019ko abenduaren 18an Nazio Batuek Hizkuntza Indigenen Nazioarteko Hamarkada aldarrikatu zuten 2022-2032rako, NBEren Kontu Indigenetarako Foro Iraunkorraren gomendioari jarraituz eta 2019ko Hizkuntza Indigenen Nazioarteko Urtean haren beharraz jabetuta. Ekimenak IDIL 2022-2032 izena hartu du  (International Decade of Indigenous Languages 2022-2032).
Mexikon, 2020ko otsailaren 28an, 50 herrialdetako 500 parte-hartzaile baino gehiagok, besteak beste, gobernuko ministroek, lider indigenek, ikertzaileek, erakunde publiko eta pribatuek eta beste aditu batzuek, onartu zuten "Los Pinoseko Adierazpena" izenez ezagutzen den ibilbide-orria, UNESCOk eta Mexikoko gobernuak antolatutako bi eguneko ekitaldiaren amaieran. Ezer ez guretzat gu gabe lelopean, Adierazpenak herri indigenak jarri ditu gomendioen erdigunean.
2022ko abenduaren 13an aurkeztu zen Hizkuntza Indigenen 2022-2032 Nazioarteko Hamarkada, UNESCOren Parisko egoitzan antolatutako ekitaldian. Bertara hurbildu ziren 700 lagunez gain, mundu osoko 2300 lagun inguruk jarraitu zuten ekitaldia online.
Hizkuntzen egoera
Gaur egungo datuen arabera, mundu osoan erabiltzen diren 7.000 hizkuntzetatik gutxienez % 40 desagertzeko arriskuan daude. Kopuru zehatzak lortzea zaila bada ere, adituek diote hizkuntza indigenak bereziki ahulak direla, horietako asko ez baitira eskolan irakasten, ezta eremu publikoan erabiltzen. UNESCOren Hizkuntzen Atlasak, urte honen amaieran eskuragarri egongo den ia giza hizkuntza guztiei buruzko datu-baseak, horri buruzko informazio espezifiko gehiago emango du.
Helburuak
Hauek dira helburu zehatzak:
Ekimen ofiziala Euskal Herrian
Hamarkadaren baitan, 2023an Gasteizen antolatu duten Hizkuntza Gutxituetako Hiztun Gazteen Topaketa IDIL2022-2032ko ekimen ofiziala izango da.
Maria Angeles Esnaola Bidaurreta
Biografia
Maria Angelesen aita, Roberto Esnaola Iraola izan zen, 1879an Goiatzen jaioa eta Ormaiztegiko medikua izandakoa. Ama, Damiana Bidaurreta Gerediaga Azpeitiko Urrestillan jaioa, 1885ko irailaren 27an. Itsasoko Alegi auzoko maistra izan zen, baita Oiartzungoa ere. Lau senide izan zituen: Enkarna, Serafin, Antonio eta Maritxu.
Maistra ibilbidea
Oiartzunen Beko Plazako nesken eskolako maistra izan zen 17 urtez, hau da, 1952tik-1969ra. Eskolako zuzendaria ere izan izan zen Egües alkate zela. Trintxerpen bizi zen bere familiarekin eta bazkaldu Elizegitarren Aranbide baserrian egiten zuen. Aurrez bere ama ere bertara joaten zen. Arrastoa utzi zuen. Emakume jator, edukazio onekoa eta euskaldun petoa zela azpimarratzen dute bere lankide izandakoek. Bazkal ostean ohikoa zen kanposantu aldera paseoan ikustea, eta ez zen arraroa izaten eskolako bidean txistuka sumatzea, giltza handiari behatzean bueltak emanez. Beti bata zuria soinean
Irakasle ona izatearen fama zuen. Gainera, euskalduna izatea bera, zenbait familiarentzat estimagarria zen frankismoaren garai haietan eta Oiartzungo auzo bakoitzak bere eskola izan arren, izaten ziren aukera hori utzi eta Maria Angelesen eskolara joaten zirenak.
Irakaskuntzan eredu
Eskolan ume asko izaten zituen. Ikasturte guztiak desberdinak ziren baina iritsi izan ziren 55-60 ikasle biltzera ikasturteren batean. Eskola unitarioa zen eta integratzailea. Adinaren arabera hiru mailatan banatzen ziren, errenkan, txikitik handira bi laguneko mahaietan eseriz. Goizean lista pasa ondoren mailaz maila azaltzen zuen bakarka ikasi beharrekoa. Ez zuen onartzen buruz ezer azaltzea. Gramatika ariketak, matematikak edo diktaketa...
Arratsaldetan gehien bat laborea egiten zuten. Negua bazen, aulki luze txikian estufaren bueltan eserita. Orratzekin kaltzetinak, jertseak, bainikak, ojaleak, filtire, bodokeak eta gisakoak egiten irakasten zien. Maindire, kamisoi, azpikogona, tapeteak eta holakoak egitera iristen ziren urte guztiko lana bazen ere. Tarteka nagusienak txikiei zerbait erakusten ere jartzen zituen.
Diziplina zorrotza ezartzen zuen Maria Angelesek eta eusteko modu bakarra nonbait hautsitako araua 500 edo 1000 aldiz idatzi araztea izaten zuen. “No jugaré en la escuela” edo “no hablaré en clase” bezalako esaldiak ohikoak izaten ziren. Komunera joateko txandak, ormatik zintzilik egoten zen giltzak agintzen zuen. Zintzilik bazegoen, libre eta bestela itxoin egin behar.
Maistrak errekreo edo jolas orduak lanak zuzentzeko erabiltzen zituen, amaitutakoan umeekin jolastera ateratzen zen. Ikasturte bukaerarako eskurtsioa antolatzen zuen.
Antifrankista eta abertzalea
Inoiz ez zen umeen aurrean definitu politikoki baina eskolan, salbuespenak salbuespen,  ez zituzten erregimeneko edo falange kutsurik zituzten kantak kantatzen, ezta kartilan “Formación del espíritu nacional” deritzon ikasgaia ikasi ere, nahiz eta berak kasila hori nota onez beteta uzteaz arduratzen zen.
Ikuskariaren aurrean euskaraz ez egiteko eskatzen zien ikasleei eta balizko galderen erantzunak prestatzen zituzten. Maria Angeles euskaldun petoa zen eta abertzalea. Familian frankismoaren jazarpena sufritutakoa.
Euskararen presentzia mantentzen zuen, batek baino gehiagok berari esker ikasi zuen euskaraz idazten eta horrez gain, euskal kultura eta herriko historia helarazten zien ikasleei. Berari esker ikasi zituzten herriko mendi eta ibaien izenak, baita Gipuzkoakoak ere eta ohitura zaharrak mantentzera bultzatu zituen. San Nikolas ttikian kantuan ateratzeko, adibidez, jai hartzeko aukera ematen zien''. Horra Mari Domingi edo Xoxoak galdu du mokoa, kantak izaten zituzten, betiko Olentzero'' eta ezagun gehiagoren errepertoriorekin batera. Kantari ona zen eta gustuko zituen euskal kantak. Bere euskal kantu bilduma propioa zuen, tartean Elvira Zipitriaren kantutegia txukun aski jasoa.
Ikasleen artean, euskaldunak ziren asko, baina kanpotik etorritako erdaldun mordoa ere bazegoen taldean. Ikasgaiak ordea, gazteleraz egiten zirela esan beharrik ez, baina bazen salbuespen bat: errezoak eta dotriña, euskaraz ikasten zuten.
Changshako metroa
Changshako metroa (txineraz: 长沙地铁), Txinako Herri Errepublikako Hunan probintziako Changsha hirian eraikitzen ari den garraiobidea da. Metroa eraikitzeko aurrekontua 22.100 milioi yuanekoa da.
Lineak
Changshako metroaren plangintza 2007an onartu zen eta eraikuntza 2009ko irailean hasi zen. Lehen fasean 2009tik 2015era lehen eta bigarren lineak eraikiko dira. Bigarren linearen eraikuntza 2009ko urrian hasi zen.
Maria Angeles Esnaola Bidaurreta
Garaiko eskolak
Eskola bera eskasa zen, baliabide gutxikoa. Neguan hotz, gela kez betetzen zitzaigun estufa txar hura pizten saiatzen zirenean (ikasleen ardura izaten zen sua piztua mantentzea) eta hain gela handi eta leihoz betetakoa izanda ezinezkoa izaten zen berotzea. Hornidura aldetik juxtua: arbela, mapak, hiztegia eta gauza gutxi gehiago.
Changshako metroa
1. linea
Lehen lineak honako geltokiak izango ditu:
Raquel Calderón Argandoña
Raquel Calderón Argandoña ( Kel Calderón, 1991ko otsailaren 14a) txiletar aktorea, abeslaria eta abokatua da. Oso txikitatik ezagutu zen Raquel Argandoña de la Fuente telebistako izarraren eta Hernán Calderón Salinas prokuradorearen alaba izateagatik. Raquelek 2006an hasi zuen aktore ibilbidea, Karkú telesailean. Serieak sortutako Six Pack taldeak eman zion hasiera bere musika ibilbideari. 2008an bakarlari gisa hasi zen, 3 single eta album bat kaleratu zituen Kel izen artistikoarekin. Gainera, 2008ko otsailean, Raquel Calderón Miss Teen Chile 2008 izendatu zuten.
Maria Angeles Esnaola Bidaurreta
Garaiko eskolak
Ordezkapenak ere ez zeuden araututa. Eskasia denean zegoen. Garbitasunerako juxtu erratzak, lixiba eta xaboia, asko gehiagorik ez. Ikasturte bukaeran norberak etxetik eraman behar izaten zituen mahaiak txukun uzteko gaiak. Izan lixak, kristal puskak edo argizaria.
Changshako metroa
Etorkizunean
Bigarren fase batean 2050era bitartean, linea gehiago eraikiko dira, baina oraindik zehazteke dago zenbat izango diren.
Embraer
Embraer, Brasileira de Aeronáutica S.A. enpresa Brasilgo aeronautika-fabrikatzailea da. Konpainiak hegazkin komertzial, militar eta exekutiboak ekoizten ditu. 1999 eta 2001 bitartean Espainiako esportatzaile handiena izan zen, eta Brasilgo lehen hiru postuetako bat bete du beti. Aeronautika fabriken artean, hirugarren postuan dago bere lan-indarra osatzen duten pertsonen kopuruari dagokionez (Boeing eta Airbus-en atzetik), eta hirugarren postuan dago hegazkinen urteko bidalketetan lehen aipatutako bi empresen atzetik. 2022ra arte, Embraer-ek 8.000 hegazkin baino gehiago egin eta entregatu zituen bere historian. Konpainiaren egoitza nagusia São José dos Campos, São Paulo n dago, eraikin nagusiarekin eta diseinu eta ingeniaritza zentroarekin batera. Embraer-ek beste instalazio bat du Gavião Peixoton, baita São Paulo estatuan. Bertan osagai garrantzitsuenak egiten dira eta hegaldi-probak kontrolatzen dira. Nabarmentzekoa da instalazio horrek 5.000 metroko pista bat duela, eta, beraz, munduko hirugarren pistarik luzeena da. Embraer-ek merkataritza eta mantentze-ordezkaritzak ditu Ameriketako Estatu Batuetan, Portugalen, eta merkataritza-bulegoak Frantzian, Singapur ren eta Txinan.
2005eko maiatzaren 31n, konpainiak bi hegazkin-modelo berri aurkezteko asmoa iragarri zuen: Phenom 100 eta Phenom 300, abiazio exekutiboaren merkatuan. Modelo berri horiek Legacy 600-arekin osatu nahizuten eskaintza, hegazkin arin eta oso azkarren segmentuetan. Era berean, 2006ko maiatzaren 2an enpresak iragarri zuen laster merkaturatuko zuela E-190 erreaktorearen bertsio betearazle bat, Lineage 1000 izenekoa, eta haren lehen entregak 2008. urtearen erdialderako aurreikusita zeuden.
Maria Angeles Esnaola Bidaurreta
Garaiko eskolak
Urteak pasa ahala gauzak hobetzen joan ziren. Aurrerapenen artean bazen bat garrantzitsua. Manuel Arbelaitz alkate zela jarri zuten mendiko umeak beheko plazako eskolara ekartzeko autobusa. Hauek gero mutilen eskolan bazkaltzen zuten Dunis ama-alabek prestatutako bazkaria.
Irakasle bokazioa
Lana betetzeko zintzoa zen. Bokazioa zuen. Asko ematen zuen. Eskolara beti garaiz iristen zen eta eskola orduak bukatuta ere, ez zuen erreparorik izaten behar zituen orduak sartzeko. Ohikoa izaten zen hori. Egin behar genituen labore lanak adibidez, etxetik prestatuak ekartzen zituen, oihalak moztuta eta behar zen guztia prest.
Bestalde, profesional modura estimatzen zuen familiak arreta azaltzea. Ikasleen ikasketekin asko inplikatzen zenez arduraz jarraitzen zuen bakoitzaren egoera, zegokion orientabideak etab. emanez. Askotan animatzen zituen ikasketekin jarraitzera; laguntza ematea berea zuen. Ikasle ohi batek esana da nola eskola utzi eta lanean hasi behar zuelarik, maistrak berak lortu zion bigarren eskuko bizikleta lanera joateko. Familia gehienekin urte askotako harreman jarraitua izatea tokatzen zitzaion. Arrunta izaten zen bi senide, hiru edo, gure kasuan bezala, lau ahizpa bere eskuetatik pasatzea eta horrek, arreta profesionaletik haratago, lokera afektiboak sortzea ekartzen zuen.
Raquel Calderón Argandoña
Telebista
Calderón aktore gisa hasi zuen bere ibilbidea Karkú izeneko TVNko nerabeen minisailean. Saila 2007ko otsailaren 5ean kaleratu zen, eta hilabete batzuk iraun zuen.
Txileko telebistako nerabe eta gazte aurreko sail gehienek egin zuten bezala, Karkuk musika talde bat ere sortu zuen, saileko aktoreak kide zirela. Taldeak Six Pack izena zuen. 2007an kaleratu zuten diskoa grabatu zuten. Taldeak abeslari nagusirik ez zuen arren, Calderónek bere burua bihurtu zuen arreta gehien erakartzen zuen kide nagusia. Six Pack 2007ko uztailaren 21ean estreinatu zen eszenatokian, kritika nahasiak jasoz.
Taldearen arrakasta dela eta, Calderón diskoetxeak bakarkako ibilbidea prestatzen hasi zen berarentzat. Kantu eta gitarra klaseak hartzen hasi zen Gonzalo Yáñez abeslari eta musikari uruguaitarrarekin.
Urte amaieran, bere ekoizleak My Friend Canal 13 telebista katearekin kontratua lortu zuen Antonia izeneko gazteentzako telesail berri baterako. Arerioko sare batekin egindako kontratuak atsekabetu zuen TVN.
2008ko urtarrilaren 2an, Raquelen, bere aita Hernán Calderónen eta My Friend Entertainment konpainiaren ekoizleen arteko gatazkek bere kontratua bortizki eten zuten. Karkú, Six Pack eta Antonian parte hartzea bertan behera geratu zen.
2017an, "maldita moda" programan ari zen lanean.
Musika
Calderónek iragarri zuen bakarkako ibilbidea hasiko zuela abeslari gisa Kel izen artistikoarekin, Gonzalo Yáñez ekoizle zela. 2011ko urtarrilaren 14an, Calderónek bere bakarkako lehen bideoklipa filmatu zuen bere bakarkako lehen singlearen, "Tenerte Cerca", Santiagoko merkatal gune batean. Bideoa Esteban Vidalek zuzendu du. Irratiak egun batzuk lehenago hasi ziren abestia txandakatzen.
2008ko otsailean, Calderón Miss Teen Chile 2008 izendatu zuten.
2008ko martxoaren 16an, Calderón Belindaren teloneroa izan zen Movistar Arena (orduan Arena Santiago) kontzertuan. Bere diskoko sei abesti abestu zituen.
2008ko uztailaren 3an, Calderónek bere bakarkako lehen diskoa kaleratu zuen, No Molestar!. Diskoa Gonzalo Yáñezek ekoitzi zuen eta Feria Music Records-en eskutik kaleratu zuen. No Molestar!! Viña del Marko Nazioarteko Kantu Jaialdian iragarri zen baina atzeratu egin zen zenbait gorabeheraren ondorioz.
Punks gertakaria
Bere lehen diskoa No Molestar!, Txileko punkak Santiagoko disko dendaren kanpoaldean bildu ziren Calderónek diskoa kaleratu zuenean. Punkak protesta egiteko eta Calderónen " Me Creo Punky" ("Punkia naizela uste dut") abestiarekin protesta egiteko eta haien gaitzespena adierazteko bildu ziren, bere bideoklipak Calderón eta punk estereotipo bezala jantzita eta portatzen ari diren pop abestiarekin. Punkiek kaletik objektuak bota zituzten musika dendara eta poliziak deitu behar izan zuten bertara. Poliziaren ekintza izan arren, kaleratze ekitaldia bertan behera utzi behar izan zuten. Geroago Calderónek punkiei beldurrik ez zietela adierazi zuen.
Unibertsitatea
2011tik aurrera, Zuzenbideko ikaslea da Calderón. 2010ean sartu zen Txileko Unibertsitateko Zuzenbide Fakultatean.
Maria Angeles Esnaola Bidaurreta
Heriotza
Maria Angeles Esnaola 2017ko abenduaren 14ean hil zen Donostian, 93 urte zituela.
Aitortza
Larogei eta hamabosteko abenduaren hiruan  elkartu gara beste behin ere  hainbeste urteren buruan.  orain berrogei urte bezela  lagun zaharren moduan...  zerua ez dugu ikusi baina  gaur al gaude zeruan?
Vero Ibaiko Parke Kulturala
Herriak
Vero ibaiaren inguruan dauden herriak daude parke kulturalaren barruan:
Ivalo aireportua
Ivaloko aireportua (NAZE: IVL, NAGE: EFIV), (finlandieraz: Ivalon lentoasema), Finlandian iparraldean dagoen aireportua da, Inari udalerriko Törmänen herrixkan. Finnair konpainiak, Helsinki hiriburuarekin lotzen du udalerria eta bertatik, udalerria bisitatzen duten turistak datoz batik bat.
Vero Ibaiko Parke Kulturala
Arte ondarea
Parkeko alde ezagunena bertan gordetzen den labar artea eta trikuharriak dira. Vero ibaiaren oso inguru txikian 60 arte-babesleku baino gehiago daude, 1998an Unescok Gizateriaren ondarea izendatu duen Mediterraneo itsasoko labar-artearen barruan.
Ivalo aireportua
Tankavaarako urre meatzeak, Saariselkäko eski azpiegiturak, Inarijärvi Aintzira eta izokin ugari eroaten duten ibai emankorrez gozatzeko iristen diren turisten kopurua, urtetik urtera handitu egiten da. 2007. urtean esaterako, 146.000 bidaiari. Aireportua, Ipar Norvegia eta Murmanskeko atea da.
Vero Ibaiko Parke Kulturala
Arte ondarea
Gehien aurki daitekeen arte mota Neolito garaiko Arte eskematiko iberiarraren aztarnak dira, %85a. Margo hauek nekazal eta artzain gizarte sedentarioen arte barruan kokatu behar da. Badira ere Mesolito garaiko labar artearen adibideak baina kantitate txikiagoan, %15a. Hauek dira Mediterraneo itsasoko labar-artearen barruan kokatu diren margolanak. Lan hauek herri ehiztarien eta biltzaileen dira propioak. Azkenik, gordetzen diren %1a Goi Paleolitoan bizi ziren ehiztariek egindako lanak dira.
Ivalo aireportua
Pista nagusia alemaniarrek Bigarren Mundu Gerran eraiki zuten alfastozko 2,499 km-ko pista da.
Vero Ibaiko Parke Kulturala
Arte ondarea
Colungo herrian labar artearen interpretazio zentro bat dago.
Etnografia ondarea
Inguruan artzaien eta antzinako eraikinak gorde dira: artzain-txabolak, errotak, etxe-zaharrak...
Izadi ondarea
Inguruaren, dagoen populazio txikiari esker, Pirinioetako fauna eta flora aberatsa ikus daiteke. Parke kulturalaren zati bat Guarako Mendilerroa eta Arroilen Natura Parkean dago, bestetik.
Amazy
Amazy Frantziako udalerria da, Nièvre departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 172 etxebizitza zeuden, 112 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 46 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. 170 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 112 etxebizitza nagusietatik 93 bere jabearen bizilekua ziren, 16 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 8 etxek bi zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 26 etxek lau zituzten eta 59 etxek bost zituzten. 86 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 61 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 36 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 145 ziren, horien artean 94 aktiboak ziren eta 51 inaktiboak ziren. 94 pertsona aktiboetatik 88 lanean zeuden (54 gizon eta 34 emakume) eta 6 langabezian zeuden (2 gizon eta 4 emakume). 51 pertsona inaktiboetatik 21 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 18 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Amazy udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.989 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Saint-Georges-de-Noisné
Saint-Georges-de-Noisné Frantziako udalerria da, Deux-Sèvres departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Georges-de-Noisné udalerrian erroldatutako biztanleak 688 ziren. Familiak 288 ziren, horien artean 72 pertsona bakarrekoak ziren (56 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 124 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 84 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 341 etxebizitza zeuden, 285 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 29 bigarren erresidentzia ziren eta 27 hutsik zeuden. 338 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 285 etxebizitza nagusietatik 226 bere jabearen bizilekua ziren, 47 alokairuan okupaturik zeuden eta 12 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 20 etxek bi zituzten, 40 etxek hiru zituzten, 74 etxek lau zituzten eta 147 etxek bost zituzten. 236 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 126 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 140 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 420 ziren, horien artean 309 aktiboak ziren eta 111 inaktiboak ziren. 309 pertsona aktiboetatik 285 lanean zeuden (161 gizon eta 124 emakume) eta 24 langabezian zeuden (10 gizon eta 14 emakume). 111 pertsona inaktiboetatik 60 erretiraturik zeuden, 34 ikasten zeuden eta 17 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 19 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 7 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 margolaria, 1 zurgina, 1 argiketaria eta 2 jatetxeak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Saint-Georges-de-Noisné udalerrian 39 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.277 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Esloveniako eskubaloi kopa
Esloveniako eskubaloi kopa (Slovenski rokometni pokal) Eslovenian 1991etik aurrera jokatzen den eskubaloi txapelketa da, Ligaren ondoren garrantzitsuena. Orain arteko edizio gehienak RK Celje taldeak irabazi ditu.
Aljeriako futbol selekzio nazionala
Jokalari aipagarrienak
2019ko uztailaren 7an eguneratua. {|
NGC 1462
NGC 1462 galaxia espiral bat da, Taurus konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Gerraontzi
Gerraontzia gerrarako bereziki prestatutako itsasontzia da.
Baltasar Brum Rodríguez
Baltasar Brum Rodrígues (Catalán errekaren kostaldea, gaur egun Artigas departamendua, 1883ko ekainaren 18a - Montevideo, 1933ko martxoaren 31) Uruguaiko abokatu, diplomatiko eta politikaria izan zen, 1919 eta 1923 artean Uruguaiko presidentea izan zena.
The Help (2011ko filma)
The Help 2011ko Tate Taylor estatubatuar zinema zuzendariaren filma bat da. Filma honetako aktore nagusiak honako hauk dira: Emma Stone, Viola Davis, Bryce Dallas Howard, Allison Janney, Octavia Spencer eta Jessica Chastain.
Argumentoa
Eugenia "Skeeter" Phelan (Emma Stone) Mississippiko unibertsitatean ikasketak amaitu ondoren Hegoaldeko Estatu Batuetan dagoen Jackson hiriko bere jaiotetxera itzuli den hogeitabi urtetako neska eder bat da. Halere, 1960ko hamarkada da, eta Eugeniaren amak (Allison Janney) itzuli berria den bere alabak ezkongaia egokia topatu arteko laisatasunik ez du izango.
Aibileen Clark (Viola Davis) arraza beltzeko neskamea da: arraza zuriko hamasei ume hezitu dituen emakume buruargi eta serioa da. Bere buruzagi zuriek beste alde batetara begira zeudela, bere semea galduko du, hortaz Aibileenek bere bizitzan zeozer aldatu dela sentitu eta bere zaintzapean dagoen neskaren heziketan buru belarri jarriko da,bahiz eta denbora igaro ondoren biak elkarbanatu beharko dutela jakin izan. Minny Jackson (Octavia Spencer) arraza beltzeko garaiera baxua eta gorpuzkera lodiko emakumea da, bai eta Aibileenen lagunik onena ere, halere Mississippi estatu osoko emakumerik hiztunena izatearen ospea ere badu. Hizketarako duen zaletasunaren ondorioz lana galduko du, halere oraindik bere hiztun ospea ailegatu ez den etxea batean lan berria topatuko du.
Grèzes (Loira Garaia)
Grèzes Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Grèzes udalerrian erroldatutako biztanleak 221 ziren. Familiak 98 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 31 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 27 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Salbuespen-egoera
Salbuespen-egoera da ezohiko arrisku batek eragindako krisi larria dela-eta estatu batek bere ordenamendu juridikoa aldi baterako bertan behera uztea. Salbuespen-egoerak ofizialki ezartzen dira, dekretu edo bestelako ebazpen baten bidez. Neurri hori hartzeko arrazoiak edo aitzakiak desberdinak izan daitezke: natur hondamendiak, ordena mantentzeko ezintasuna, gerra zibila, inbasioa edota horietako bat gertatzeko arriskua, besteak beste.
Grèzes (Loira Garaia)
Etxebizitza
2007an 176 etxebizitza zeuden, 98 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 68 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 174 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 98 etxebizitza nagusietatik 83 bere jabearen bizilekua ziren, 3 alokairuan okupaturik zeuden eta 12 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 5 etxek bi zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 23 etxek lau zituzten eta 54 etxek bost zituzten. 83 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 40 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 45 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen: