cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Autismo
Ezaugarriak
Hori guztia dela eta, zenbaitetan gurasoek semea edo alaba gorra dela pentsatzen dute, esaten dizkioten soinuei eta hitzei ez baitie erantzuten. Haur horien defizitak ez dira hizkutzaren ohiko garapen jarraibidearekiko atzerapenak edo desbideratzeak, hizkuntza garatzen hasi baino lehenagoko oinarrizko komunikazioa trebetasunen alterazio larriak baizik. Kasu horietan hitzezkoa ez den komunikatzeko asmorik ezak, interesen bat besteei adierazteko gaitasunak eta emozioak ulertzeko zailtasunak, alderdi horiek guztiak, komunikazio-estrategia goiztiarrak eta hitzezko hizkuntza garatzen hasi aurrekoak direnak, haur-garapenaren hasiera-hasieratik aldatuta daude.
Adibidez:
Ikuspegi historikoa
Hasieran, umeen autismoa sendatzeko asmoz edo, bazeukaten Freuden psikologian oinarritutako teoria bat: gurasoen eta seme-alaben arteko harremanean zerbait ez badoa ongi, umea ezingo da arlo psikologikoan garatu. 1950 eta 1960ko hamarkada arte iraun zuen teoria horrek. Hala ere Freuden teorian agertzen ez ziren hainbat alderdi agertzen ziren; batetik, gurasoen umearekin agertzen duten jokabideak ez duela umea autista egiten harremana txarra bada; eta bestetik, autismoa genetika arazoa izan litekeela.
Autismoa sendatzeko, hasieran umeak familiengandik aldendu eta barnetegi batean sartzen zituzten, haien garapena zaintzaileen eskuetan utzirik. Nolanahi ere, laster ikusi zuten banatze hori ez zela umeentzako ona, eta horretarako, familiak bizi ziren erara tratatzen saiatu ziren. Horrela, umeak ingurune lasai eta errepikakor batean bizitzea onuragarri zela ikusi zuten. Horrela pixkanaka hasi ziren autismoa gehiago aztertzen.
Autismo motak
Autismoarekin lotuta dauden sindrome eta egoera gehienak espektro autistaren barruan koka daitezke. Espektro autistaren barruko nahaste nabarmenenak hauek dira: nahaste autista, garapenaren nahasmendu orokortua, autismo atipikoa, eta Asperger nahasmendua. Horiekin batera, Rett nahasmendua eta haurtzaroko desintegrazio-nahasmendua garapenaren nahasmendu orokorren aukera nagusiak dira.
Espektro autista
Espektro autistaren nahasteak (EAN) burmuinean egondako anomalia batengatik sortutako garapenaren desgaitasun talde bat dira. EAN daukatenek orokorrean arazoak dituzte, bai jendartean aritzeko, bai komunikatzeko. Jarrera errepikakorrak garatzen dituzte, eta beren eguneroko bizitzan aldaketak ez dituzte gogoko. Badira ikasi, kasu egin, eta hainbat emozioren aurrean erreakzionatzen duten EAN daukaten pertsona asko, baina ezohiko moduan egiten dute. EAN haurtzaroan hasi eta bizitza osoan zehar jasaten da.
EANren barruan, jarrera eta gaitasun mota pila nabari daitezke. Desgaitasun hori duena egiten dituen gauzengatik bereizten da, beste edozein pertsona bezala. EAN dituzten bi pertsonak ez dituzte inoiz sintoma berak izango: batek sintoma arin bat izan lezake, baina beste batek, berriz, larria.
Honakoak dira ume edo heldu batek izan ditzakeen EANren sintomak:
Gaitasun sozialak: orokorrean, EAN daukatenak ez dira besteekin harremanetan moldatzen pertsona normalak bezala: seguruenik, ez dute kontaktu bisuala mantentzen eta litekeena da izatea egotea nahiago izatea, bere ingurukoen sentimenduak ez ulertzea eta haien sentimenduez hitz egin nahi ez izatea. Baliteke batzuk beste pertsonengan interesatuta egotea, baina ez dakite nola hitz egin, jolastu, edo kontakturik izan beraiekin.
Hitz egitea, hizkuntza eta komunikazioa: EAN daukaten umeen artean % 40k ez dute guztiz hitz egiten. Beste batzuk, aldiz, “ekolalia” daukate, hau da, jasotako hitzak eta esaldiak bai momentu berean, bai geroago, errepikatzen dituzte. Posible liteke eskuaz agurtzeko keinua ez ulertzea eta batzuetan “Ni” eta “Zu” terminoak nahastea. Ahots nahiko monotonoa eta bolumen altukoa dute, bolumena kontrolatzeko arazoak dituztela ematen du batzuetan. Normala da beren solaskideei asko hurbiltzea, eta gauza beraz denbora oso luzean aritzea. EAN duten batzuek ondo hitz egin dezakete, baina besteei entzutea zaila egiten zaie. Beraiek gustuko duten gai bati buruz hitz egingo dute, elkarrizketak egin beharrean.
Trébrivan
Trébrivan (bretainieraz Trabrivan) Côtes-d'Armor departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.
Autismo
Espektro autista
Jarrera eta errutina errepikakorrak: Orokorrean, EAN dutenek ekintzak behin eta berriz egiten dituzte eta errutinak nahiago dituzte. Gauza bakoitza bere lekuan egotea ere atsegin dute, horrela zer aurkituko duten aurreikusirik. Errutina familiarretan aldaketak egitea ere asko kosta zaie, eta ez zaie gustatzen. Adibidez, aurrena pijama jarri eta gero aurpegia garbitzen duen bati alderantziz egiteko eskatzen bazaio, asaldatu egin liteke.
EAN duten umeak besteak ez bezala garatzen dira. EAN jasaten ez duten umeen garapena (esparru motorra, kognoszitiboa, hizkuntzarena eta gaitasun sozialak) gutxi gorabehera erritmo berberean gertatzen da. Umeek EANrekin, garapen erritmo ezberdina izango dute lehen adierazitako esparruetan. Posible da hizkuntza garatzeak asko atzeratzea area kognoszitiboa, eta gaitasun sozialak bezala, beraien gaitasun motoreak berriz ume normal batek bezala garatzen dute adin berdinetan. Posible da EAN daukan pertsona batek gaitasun oso zailak garatzea, beste gaitasun askoz errazagoa menperatu baino lehen. Ume batzuek gaitasunak garatzen dituzte eta gero hauek galdu.
Asperger sindromea
Gaur egun eztabaidan dago, batzuentzat garapenaren arazo inbaditzailea osatzen du, besteentzat beranduago hasten den autismoaren era kliniko bat da, adimenaren eta hizkuntzaren atzerapenik gabekoa, funtzionamendu handiko autismoa izango balitz bezala. Hona hemen bere ezaugarriak:
Azkenik, nahiz eta espektro autistaren barruan ez egon, autismoarekin zerikusia handia duen sindromea Rett sindromea da.
Rett sindromea
Oso gaitz neurologiko arraroa da, munduan zehar jaiotako 12.000 edo 15.000 neskatatik batek baino ez baitu: nesken artean baizik ez da geratzen, nahiz eta aldaera bat izan, mutilak ere eragiten dituenak.
Sindrome horrek X kromosoman egondako mutazio batekin zerikusia dauka, horregatik bakarrik nesketan ematen da, nesken X kromosoma bat kaltetua badago, beste bat daukate, baina mutilek berriz X kromosoma bakarra daukatenez hilgarria izan daiteke fetuarentzako.
Andreas Rett medikuak 1996an estrainako aldiz gaitza azaldu zuen. Haren ezaugarri nagusia desbaliotze psikomotor progresiboa da (jardun muskular eta mentalaren arteko koordinazioa behar duten gaitasunen jasotze geldoa); normalean agerraldietan garatzen da, azarorik gabe jaiotako umeetan. Emakumeen artean, atzerapen mentala sakonaren eragile nagusia da.
Sintomatologia hasten da neskaren bizitzaren 6 eta 30 hilabeteen artean, desbaliotze mental larria bezala; beste gaitz eta sindrome batzuekin konbinatzen da, adibidez autismoa, mikrozefalia (burua, ezohiko tamaina txikiarekin), epilepsia (gaitz kroniko eta nerbiosoa, bat-bateko konorte galtzeak, dardarak, eta batzuetan koma), ataxia (koordinazio falta muskuluen mugimenduan, espastizitatea (nahigabeko kontrakzio jarraiak muskuluetan), honetaz aparte eskuen mugimendu erabilgarria galtzen da, mugimendu estereotipatuak eta errepikatuak egiten dituela.
Hona haren sintoma nagusiak:
Autismoaren garapen sintomatologikoa
Autismoaren sindromea agerian jartzen da haurraren lehenengo eta hirugarren urte bitartean. Sintomak agertzerakoan garapenaren etenaldia edo atzerakada gertatzen da, lortutako gaitasunak galtzen baititu. Izan ere erraz nahasi daiteke beste gaitz edo ezintasun batzuekin hala nola atzerapen mentala, epilepsia, Down sindromea, Rett gaitza… hau da psikologikoki esaten den bezala border izenekoekin.
Autismoaren garapenaren ezaugarriak honakoak dira:
Lehenengo urtea (bularreko haurra):
Bigarren eta hirugarren urtea (ezohiko jokabideak areagotzen dira eta nabarmenagoak dira):
Haurtzaroa (lehendabiziko urteetako jarrera asaldurak gehiago nabarmentzen dira eta gero eta nabariagoak dira. Beste haurrekiko desberdintzen dira)
Haurtzaro eta nerabezaro bitartean:
(Garapen hau nahiko aldakorra da haurren artean, maila intelektuala, hizkuntza maila, autonomia maila eta jarrera aldaketaren larritasunaren arabera. Horregatik denbora pasa ahala, gero eta nabariagoa da autismo kategorien baitan dagoen heterogeneitatea.)
Nerabezaroan
Garai honetan posible dira aldaketak bi norabideetan agertzea: Posible da garapen positiboa indartzea edo autistaren jarrera arazoak berragertzea( asaldura, antsia, auto-erasoa…) edo halaber bestelako zailtasunak agertzea (krisialdi epileptikoak). Kasu guztietan mantentzen da harreman pertsonalentzako ezintasuna, eta maila intelektual handiko autistei, gainerako pertsonen asmo eta arrazoiak ez ulertzeak estualdia sortzen die.
Heldutasunean
Autista gehienek laguntzaren beharra izaten jarraitzen dute. Salbuespenekoak dira ekoizpen lana garatzera iristen direnak eta are gehiago independenteki bizitzera iristen direnak. Gaitza kronikoa da, baina, agerpenak adinaren eta ezintasunaren larritasunaren arabera aldatzen dira. Autismoa duten pertsonek gaitza mantentzen dute nahiz eta sintomak batzuetan leundu daitezkeen.
Autismoaren tratamendua
Gaur egun onartuta eta egiaztatuta dago autismoaren eragilea, biologikoa dela eta ez ordea aldaketa psikogenetikoa. Egiaztapen honi esker hainbat programa berezi sortu izan dira, zenbait sintoma leundu ditzaketen sendagaiak ekoiztu eta aplikatzearekin batera. Sortu diren tratamendu hauei esker haur eta heldu autistak, bere ahalmena hobeki garatu ahal izan dute, eta ondorioz beraien eta haien familien bizi kalitatea nabarmenki hobetu.
Orain arte zenbait tratamendu sortu izan dira autismoa tratatzeko, batzuk arrakastatsuagoak eta beste batzuk emaitza urriarekin. Dena den, garrantzitsua da azaltzea egiaztatuta dagoela, aurrerapenik hoberenak tratamenduak nahasten lortzen direla.
Jarraian azalduko dira daudenen artean ezagunenak direnak, nahiz eta batzuen aplikazioa gomendatuta ez egon. Gurasoak izanen dira, tratamendu hauetako bakoitzak dituen abantailak eta desabantailak ebaluatuko dutenak, beraien semearen kasuen arabera.
Autismoa hezkuntzan
Hezitzailearen figura
Ume autistekin lan egiten duen hezitzaileak, zenbait alderditan heldutasun handia erakutsi behar du:
1. Prestakuntza psikopedagiko on bat eduki behar du. Hau da, bere prestakuntza profesionala kontutan eduki behar ditu:
2. Benetan bokazioa duen pertsona izan behar da. Hezitzaileak umeari bere eginkizun guztietan lagundu behar dio, elikaduran, oinarrizko higiene arduretan ( garbitu, jantzi...), baita ardura hauek gero eta gehiago hartzen lagundu behar dio. Aditu hauen lana ez da batere erraza eta gogorra da benetan.
3. Hezitzailearen nortasunak garrantzi handia du, bera izango delako umearen eredua eta berarengandik portaera konkretuak hartuko dituelako. Bera da umearentzat “ni” laguntzaile bat bezala. Pertsona orekatuak eta helduak izan behar dira, hau da, ezagutzen eta kontrolatzen diren pertsonak.
4. Ilusioa, eta aldaketa eta ume bakoitzaren aurrerakuntza posibilitateetan, itxaropena duten pertsonak izan behar dira:
Hezitzaile aditu hauek, ume autistarentzako mundu abegitsu bat eraikitzen ahalegintzen direnak, pertsona orekatuak eta kapazak izan behar dira.
Zinema
Zineman, patologia honi buruzko hainbat film ezagun badaude:
Santa María de Pantasma
Santa María de Pantasma Nikaraguako Jinotegako departamenduko udalerri bat da. 2012ko estimazioen arabera 50057 biztanle zituen.
Venera 15 eta 16
Venera 15 eta 16, Venera Programaren barnean zeuden bi espazio zunda sobietar izan ziren, biak berdin-berdinak, Artizar planetaren lurrazala radar uhinen bidez kartografiatzeko. Venera 15a, 1983ko ekainak 2an jaurti zen, eta, Venera 16a, bost egun beranduago, ekainak 7an.
Bi espazio-ontziak, orbitan jarri ziren egun bateko tartearekin, batak bestearekiko 4º inguruko angelu orbitala zuelarik. Honek, gune bat birmapatzea ahalbidetuko zuen, horretarako beharrik balego, lehenik zunda bat, eta ondoren beste igaroko baitziren.
Lamarck–Caulaincourt (Parisko metroa)
Lamarck–Caulaincourt Parisko metroaren geltokia da, Paris udalerriko 18. barrutian kokatuta dagoena.
Galaxias occidentalis
Galaxias occidentalis Galaxias generoko animalia da. Arrainen barruko Galaxiidae familian sailkatzen da.
Birringailu
Birringailu elikagaiak xehatzeko tresna da. Tamaina eta mota askotakoak izan daitezke baita elikagaio jakin batzuk xehatzeko propio eginak: Parmigiano-Reggiano gazta, ogi gogorra, intxaur muskatua, trufak, patatak, eta abar
Ad baculum argudioa
Ad baculum argudioa edota argumentum ad baculum (latinez literalki makilari erregutzen dion argudioa) argudio bat indarrean, mehatxuan edo norberaren karguan oinarrituz balioztatzen duen falazia bat da. Laburbilduz: "Indarrak zuzenbidea egiten du".
Fumiya Yamamoto
Fumiya Yamamoto (山本 郁弥, 1988ko uztailaren 12a - ) Japoniako futbolaria da.
Ad baculum argudioa
Argumento ad consequentiam edota argumento ad verecundiam falazien azpibanaketatzat jo daiteke.
Fumiya Yamamoto
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama F. Marinos.
Mimetiz pilotalekua
Eraikin honetan kontzertuak eta beste ekitaldiak ere ospatzen dira.
Nola heldu
Renfe Fevek 2013an Mimetizko geltokia ireki zuen, pilotalekuaren atzealdean kokatuta dagoena.
Abronia montecristoi
Abronia montecristoi Abronia generoko animalia da. Narrastien barruko Anguidae familian sailkatuta dago.
Belá (Nové Zámkyko barrutia)
Belá  Eslovakiako udalerri bat da, Nové Zámkyko barrutian kokatuta. 8,69 km²ko azalera du eta 344 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1132. urtekoa da.
Onychognathus tristramii
Onychognathus tristramii Onychognathus generoko animalia da. Hegaztien barruko Sturnidae familian sailkatua dago.
Itsas biologia
Oso estuki lotuta dago beste hainbat zientziekin, hala nola, geologia, kimika edota fisika.
Dinamika ozeanikoak
Itsas biologia ulertzeko oso garrantzitsua da ozeanoetan dauden dinamika ezberdinak ulertzea, hauek eragin handia baitute dibertsitaean.
Mareak
Mareak Ilargiaren eta Eguzkiaren grabitate eraginagatik eta Lurraren, Ilargiaren eta Eguzkiaren errotazioagatik sortzen dira. Ilargia eta Lurra elkarrekin mantentzen dira grabitate erakarpenagatik. Ilargiaren grabitatea indartsuagoa da Lurretik hurbilen dagoen aldean. Hemen grabitatearen ekintzak ozeanoko ura Ilargirantz erakartzen du, eta beste aldean, berriz,ura ez da Ilargirantz desplazatzen. Leku gehienetan egunaren bukaeran bi itsasgora une eta beste bi itsasbehera une bereizten dira.
Korronteak
Korronte ozeanikoa edo itsas korrontea ozeanoetako uren mugimendua da. Korronte hauek kausa ugari dituzte, batez ere, lurreko errotazio mugimendua (modu ezberdinean eragiten duena, bai ozeanoaren hondoan bai azalean ere), baita Lurraren translazio mugimendua, kostaldeen konfigurazioa eta kontinenteen kokapen erlatiboa ere.
Ingurune pelagikoa
Ingurune hau plataforma kontinentalaren gainean kokatzen da eta 200 metroko sakonera du gehienez. Plataformaren ertzetik itsasorantz hedatzen da. Hemen tenperatura nahiko uniformea da gainazaletik gertu, baina sakoneran sartuz gero tenperatura asko jaitsi egiten da. Biodibertsitate eta produktibitate primario handiena (fotosintesia) eremu fotikoari dagokion geruza azalekoenean dago, eta eremu sakonenetan, berriz, oso espezie gutxi daude. Ingurune honetan bizi diren espezieak bi talde nagusitan banatzen dira:
-Nektona: Beren mugimenduekin itsas korronteak gainditzeko gai diren organismoz osatua, hala nola arrainak, dortokak, itsas ugaztunak, olagarroak…
-Planktona: Tamaina txikiko organismoek edo mikroskopikoek osatzen dute. Organismo horiek ezin dituzte itsas korronteak garaitu, eta normalean itsas korronteek eramaten dituzte. Organismo horiek heterotrofoak nahiz autotrofoak izan daitezke. Talde honen barruan agertzen dira fitoplanktona, zooplanktona, bakterioplanktona, birioplanktona, bestea beste.
Ingurune bentikoa
Ur gorputz baten hondoan dagoen eskualde ekologikoa da, sedimentuaren eta zorupeko geruza batzuen azalera barne. Ozeanoetako gune sakonenetan bizi diren organismoak tenperatura baxuak eta oxigeno maila baxuak onartzen dituzten bizimoduak hartzen dituzte barnean, baina hori ur-masaren sakoneraren araberakoa da. Organismo hauen adibidea koralak dira.
Mikroorganismoak
Prokarioto, alga zelulabakarrak, protozooak eta onddoak aurkitu ditzazkegu.
-Prokariotoak: Organismo txiki eta estruktura aldetik sinpleenak dira.Hauek pareta zelular batez inguratuta daude eta ez dute nukleorik. Gainera, ez daukate beste hainbat organulurik.Bi azpitalde nagusi daude, bakterioak eta arkeoak, eta hauek historia ebolutibo independientea dute eta ezberdintasun genetiko eta biokimiko ugari dituzte.
- Alga zelulabakarrak:Algak protistak dira. Nagusiki uretako lehen mailako ekoizleak dira, eta ez dute landareen ehun espezializaturik. Mota hauetako algak sinpleenak dira eta hainbat azpitalde bereiz daitezke, baina garrantzitsuenak diatomeoak eta dinoflagelatuak dira. Diatomeoak planktonaren parte dira eta silizezko estalkia dute. Hauek lehen mailako ekoizle garrantzitsuak dira itsaso zabalean, ur hotzetan. Dinoflagelatuak berriz, bi flagelo dituzte eta ezagunak dira batez ere argiaren emisioagatik.
-Protozooak: Organismo eukariota zelulabakarrak dira, nukleoa eta zitoplasma dutenak. 50.000 espezie daude, gehienak heterotrofoak. Protozooetan hiru talde nagusi bereiz daitezke, foraminiferoak, erradiolarioak eta ziliatuak. Foraminiferoak normalean kaltzio karbonatozko maskorra dute eta gehienak itsas hondoan bizi dira. Erradiolarioak ere maskorra dute baina hauena, berriz, silizez osatutakoa da.Ziliatuak, aldiz, lokomoziorako eta elikadurarako erabiltzen diren zilio asko dituzte.
Fontcouverte (Itsas Charente)
Fontcouverte Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Itsas biologia
Mikroorganismoak
- Onddoak: Fungi erreinuko organismo eukariotoak [1] dira, eta gehienak zelulanitzak dira, hala ere, legamiak bezalako batzuk zelulabakarrak dira. Onddoak heterotrofoak dira, kloroplastorik eta klorofilarik ez dute, eta ezin dute fotosintesia egin. Gutxienez 500 itsas onddo espezie ezagun daude.
Fontcouverte (Itsas Charente)
Biztanleria
2007an Fontcouverte udalerrian erroldatutako biztanleak 2.109 ziren. Familiak 865 ziren, horien artean 186 pertsona bakarrekoak ziren (67 bakarrik bizi ziren gizonak eta 119 bakarrik bizi ziren emakumeak), 395 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 233 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 51 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Itsas biologia
Algak eta landareak:
- Algak: Algak eukariotoak dira, gehienak zelulanitzak. Algek ez dute landareek bezalako hosto, zurtoin eta sustrairik. Gorputz osoari talo esaten zaio, eta taloaren zati lauei, hostoak bailiran, fronde. Bertan dago eremu fotosintetiko nagusia. Sustraien antza duen egitura batek, errizoideak, taloa hondoari eusten dio. Algak modu sexual zein asexualen bidez ugaltzen dira. Ugalketa sexualak belaunaldi haploide (edo gametofito) bat eta beste diploide bat (esporofitoa) txandakatzea ekar dezake. Alga mota ugari daude baina hiru alga mota nagusi daude, berdeak, gorriak eta arreak. Zelula anitzeko alga berdeak ohikoak dira itsas ingurune batzuetan. Normalean distiratsuak izaten dira, klorofila beste pigmentuek estaltzen ez dutelako. Alga arreek pigmentu arre-horixkak dituzte, klorofilaz gain. Espezie handienak eta egiturari dagokionez konplexuenak dira. Alga gorriek osatzen dute itsas algen multzo nagusia. Klorofila pigmentu gorri batek estaltzen du.
Fontcouverte (Itsas Charente)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 976 etxebizitza zeuden, 884 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 39 bigarren erresidentzia ziren eta 53 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 974etxeak ziren. 884 etxebizitza nagusietatik 758 bere jabearen bizilekua ziren, 112 alokairuan okupaturik zeuden eta 14 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 8 etxek bi zituzten, 72 etxek hiru zituzten, 263 etxek lau zituzten eta 540 etxek bost zituzten. 766 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 359 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 492 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Itsas biologia
Algak eta landareak:
-Landareak: Loredun landareak edo angiospermak lurrean nagusi dira, baina gutxi batzuk bizi dira ozeanoetan. Landare lehortar bezala, benetako sustraiak, zurtoinak eta hostoak dituzte uraren, mantenugaien eta fotosintesian lortutako elikagaiaren garraioan espezializatutakoak. Itsas belarrak dira benetako itsas espezieak, eta  besteak landare gazizaleak, hala nola paduretakoak eta mangladietakoak. Hauek hondo biguneko kostaldeko eskualdeetan, ekoizpen handiko belardiak garatzen dituzte eta mangleen kasuan, basoak kostalde tropikaletan hedatzen dira.
Fontcouverte (Itsas Charente)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.339 ziren, horien artean 908 aktiboak ziren eta 431 inaktiboak ziren. 908 pertsona aktiboetatik 848 lanean zeuden (409 gizon eta 439 emakume) eta 60 langabezian zeuden (22 gizon eta 38 emakume). 431 pertsona inaktiboetatik 238 erretiraturik zeuden, 102 ikasten zeuden eta 91 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Itsas biologia
Itsas ornogabeak
Hauek dira itsas ornogabeen talde nagusiak:
Fontcouverte (Itsas Charente)
Diru sarrerak
2009an Fontcouverte udalerrian 935 unitate fiskal zeuden, 2.360 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.869 euro zen.
Belmopan
Belmopan (ingelesez ahoskatua) Belizeko hiriburu eta hiri nagusiena da. 16.500 biztanle inguru ditu hiriak. 76 metroko garaiera du Belmopanek. Belize ibaitik mendebaldera eraiki zen 80 km-ra, hiriburu zaharretik, Belize Citytik. Gobernuak hiriburutza mugitu zuen Belmopanera 1970ean.
Itsas biologia
Itsas ornogabeak
-Belakiak: Belakiak egitura sinpleenetarikoa duten animalia zelulanitzen artean daude, eta ez dute ehunik ezta organorik ere. Gehienak itsasokoak dira eta iragazle sesil gisa bizi dira. Poro xehe ugarik azalean ura zenbait kanaletan zehar sartu eta ibiltzea ahalbidetzen dute, non planktona eta partikula organikoak iragazi eta irensten diren.
Fontcouverte (Itsas Charente)
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 86 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 13 eraikuntza enpresak ziren, 23 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 5 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 15 zerbitzu enpresak ziren, 12 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 17 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 igeltseroak, 3 margolariak, 4 iturginak, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia, 2 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 1 okindegi zen eta 1 etxerako tresna denda zen.
2000. urtean Fontcouverte udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 183 hektarea erabiltzen.
Itsas biologia
Itsas ornogabeak
-Poliketoak: Alde biko simetria erakusten duten organismoak dira.Espezie ugari daude eta horietako gehienak ingurune bentonikoan bizi dira.
Fontcouverte (Itsas Charente)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Itsas biologia
Itsas ornogabeak
-Moluskuak:  Moluskuak dira itsas animalien multzorik handiena. Beraien gorputza biguna da, oin muskular batekin eta normalean maskorra izaten dute. Mota askotariko moluskuak daude, baina talde nagusiak gastropodoak, bibalbioak eta zefalopodoak dira. Gastropodo gehienak karezko maskor bat dute, normalean kiribilean bildua dagoena erdiko ardatz baten inguruan luzexkara. Bibalbioak, berriz, gorputza bi balbaz osatutako maskor batez babestuta dute. Zefalopodoak, aldiz, ez daukate maskorrik eta haien gorputzak aldebiko simetria aurkezten du. Gainera azken hauek garroak dituzte.
Fontcouverte (Itsas Charente)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Itsas biologia
Itsas ornogabeak
-Artropodoak: Artropodoak alde biko simetriako gorputz segmentatuta dute. Era guztietako inguruneetara egokitzeko arrakasta, neurri batean, exoeskeleto babesleari eta eranskin artikulatuei zor zaie. Mota honetako talde nagusia krustazeoak dira. Hauek bi antena pare dituzte, brankiak eta exoeskeleto kaltzifikatu bat.
-Ekinodermatuak: Ekinodermatu helduek simetria erradiala dute. Endoeskeleto bat eta sistema baskular akuifero esklusibo bat dituzte ezaugarri.
Itsas arrainak
Arrainak izan ziren agertu ziren lehen ornodunak, eta horrek izugarrizko eragina eduki zuen itsas giroan. Arrainak, oro har, gorputzaren eta isatsaren alboetan ondulazioak eginez egiten dute igeri. Arnas-sistemari dagokionez uretan disolbatutako oxigenoa lortzen dute brankien bidez. Hainbat talde nagusitan sailkatu daitezke:
- Barailarik gabeko arrainak: Gaur egungo arrainik primitiboenak dira eta ez dute barailarik, beraz, xurgatuz jaten dute, aho biribil baten laguntzaz. Honen adibide dira mixinak eta lanproiak.
-Arrain kartilaginosoak: Marrazoak, marrak, torpedoak eta kimerak eskeleto kartilaginoso batez eta ezkata plakoide ñimiñoz estalitako azal zimurtsu batez bereizten dira. Masailezur mugikorrak eta hegats bikoitiak ere badituzte.
- Hezur-arrainak: Hauek dira gaur egungo ornodun guztien multzorik ugariena, 23.000 espezie ingururekin. Gehienak ozeanoetan bizi dira. Hezur-eskeletoaz gain, operkulu batez estalitako brankiak, hegats oso maniobragarriak, eta masailezur berezi bat dute.
Itsas narrasti, hegazti eta ugaztunak
-Itsas narrastiak: Narrastien azala ezkata lehorrez estalita dago eta ia guztiek lurrean erruten dute. Itsas narrastien artean itsas dortokak, itsas sugeak, itsas iguana eta estuarioko krokodiloak daude. Itsas dortokak armadura itxurako maskor batez itxita daude, bizkarrezurrari atxikituta dagoena. Lehorreko dortokek ez bezala, itsas dotokek ezin dute burua maskorrean sartu. Itsas sugeak haragijaleak eta obobibiparoak dira. Itsas iguana Galapago uharteetako espezie bat da eta, nahiz eta denbora asko daraman arroketan, uretan 10 metroko sakonera arte igeri egin dezake. Krokodiloak mangladi eta estuarioetako zingiretan bizi dira eta itsas animaliarik oldarkorrenen artean daude.
Revilla Vallejera
Revilla Vallejera Burgosko udalerria da, Odra-Pisuerga eskualdean dagoena.
Itsas biologia
Itsas narrasti, hegazti eta ugaztunak
-Itsas hegaztiak: Itsas hegaztiek lehorrean egiten dute habia, baina denbora asko ematen dute uretan, eta itsas organismoak jaten dituzte. Talde honetan sartu daitezke pinguinoak, pelikanoak edota  kaioak. Pinguinoek ezin dute hegan egin eta haien hegalak lodiak dira ur azpian igeri egiteko.Pelikanoak poltsa bat dute moko azpian eta arrainak harrapatzeko erabiltzen dute. Kaioek eta haien ahaideek biltzen dute itsas hegaztien barietate handiena. Kaioak harrapakariak eta sarraskijaleak dira.
- Itsas ugaztunak: Hainbat taldetan sailka daitezke, hala nola, pinnipedoak, karniboroak, sirenidoak eta zetazeoak. Pinnipedoak, fokak eta haien ahaideak barne, hegatsak eta koipea dituzte, eta itsasoan hazi baina lurrean ugaldu behar dira. Karniboroak ugaztunen barneko ordena bat dira eta itsas ugaztunei dagokienez itsas igaraba eta hartz polarrak. Batzuk ez dute koipe geruzarik, ilaje trinkoa baizik. Sirenidoak itsas ugaztun barazkijale bakarrak dira. Talde honetan manatiak eta dugongoak daude. Zetazeoak arnasketa biriken bitartez egiten dute. Gorputz hidrodinamiko bat dute itsasoan ondo igeri egiteko. Talde honetan baleak, izurdeak eta mazopak daude.
Revilla Vallejera
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 91 biztanle zituen.
Yosuke Saito
Yosuke Saito (斎藤 陽介, 1988ko apirilaren 7a - ) Japoniako futbolaria da.
Galaxias olidus
Galaxias olidus Galaxias generoko animalia da. Arrainen barruko Galaxiidae familian sailkatzen da.
Yosuke Saito
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama F. Marinos.
Qatar Investment Authority
Qatar Investment Authority (جهاز قطر للاستثمار) (QIA) Qatarko inbertsio funts subiranoa da, tokiko eta nazioarteko inbertsioan espezializatua. 2005ean sortu zuten, Qatarreko Gobernua jasotzen ari zen petrolioaren eta gas naturalaren industriak sortutako superabitak kudeatzeko. Qatarrek energiaren prezioekiko duen mendekotasunetik eratorritako arriskuak minimizatzeko planteatutako estrategiaren ondorioz, funtsak batez ere nazioarteko merkatuetan inbertitu zuen (Estatu Batuak, Europa eta Asia), baita energiaren sektoretik kanpoko Qatarren ere.
QIAk erabat kontrolatzen du Qatari Diar (Qatari Diar Real Estate Investment Company) higiezinen inbertsio-funtsa.
Kalkuluen arabera, QIAk 60.000 milioi estatubatuar dolarretik gorako aktiboak mantentzen ditu, eta kopuru hori nabarmen handitu zen 2011n estatuak bere hedapen-proiektua osatzen duenean gas natural likidotuaren (GNL) munduko esportatzaile handiena izateko, 77 milioiko ekoizpen-ahalmenarekin. Qatarreko ekonomia munduko dinamikoenetako bat izan da azken hamarkadetan, BPGren hazkundea 8.000 dolarrekoa izan baitzen 1995ean, gaur egun zenbatetsitako 52.000 dolarretaraino.
QIAko zuzendari exekutiboa eta presidentea Hamad bin Jassim bin Jaber Al Thani xekea da. QIA ez da kotizazio publikoko holding bat. Ez dago argi QIAk errege-etxeko kideen inbertsio pertsonalak Qatarreko estatuko funtsekin nahasten dituen ala ez. Erabaki gehienak Hamad bin Jassem bin Jabr Al Thani xekearen babespean hartzen dira, nahiz eta QIAk orientazio profesionaleko inbertsio-funtsa dela aldarrikatu. QIA inbertsio-funtsak ez du islamiar xaria jarraitzen, bankuen sektorean eta mundu osoan onartzen ez diren beste aktibo batzuetan inbertsioak egiten dituela eta.
Abronia ramirezi
Abronia ramirezi Abronia generoko animalia da. Narrastien barruko Anguidae familian sailkatuta dago.
Dinosauroaren eskultura (Garaio)
Dinosauroaren eskultura eskultura bat da, Garaio parkean dagoena, Jose Agirre Sagasta arrasatearrak eginda. 2009ko uztailaren 15ean jarri zuten parkean.
Wiwilí de Jinotega
Wiwilí de Jinotega Nikaraguako Jinotegako departamenduko udalerri bat da. 2012ko estimazioen arabera 71843 biztanle zituen.
Sanikole eta Kanala
Sanikole eta Kanala Espainiako Alderdien Legea onartu ondoren Sukarrietan sorturiko plataforma ezkertiar eta abertzalearen izena da. 2003an sortu zen Udal Hauteskundeetan aurkezteko, baina Espainiako Audientzia Nazionalak legez kanpo utzi eta partehartzea debekatu zion, Batasunaren ondorengoa zela argudiatuz.
Plataformak zenbat boto lortu zituen jakitea ezinezkoa da, baliogabetu zirelako. Dena den, baliogabeko botoak zenbatuta gutxi gora-beherako kalkulua egin liteke; horrela, 2003ko hauteskundeetan 49 izan ziren boto nuluak, emandako botoen %19,14.
Mykola Lysenko
Mykola Vitaliyovitx Lysenko (Мико́ла Віта́лійович Ли́сенко; Hrynky, 1842ko martxoaren 22a – Kiev, 1912ko azaroaren 6a) ukrainar musikagile, piano-jotzaile, orkestra-zuzendari eta etnomusikologoa izan zen.
Garai erromantikoaren amaierako ukrainar musikako pertsonaia nagusia izan zen. Operak, abestiak, obra korala, orkestrala eta ganberarako eta pianorako musika konposatu zituen.
Ukrainako Errenazimendu Nazionalean musika tradizio nazionalaren sortzailea izan zen. Ukrainako musika folklorikoan ikasi eta inspiratu zen, ukraineraren erabilera sustatu zuen eta errusiar kulturatik bereizi zen.
Ukrainako poeta askoren lanari musika jarri zion, bereziki Taras Xevtxenko. Eragin handia izan zuen ondorengo musikagile ukrainarrentzat.
Bere lanen artean Nikolai Gogolen obran oinarritutako Taras Bulba opera nabarmentzen da.
Curtil-Vergy
Curtil-Vergy Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Curtil-Vergy udalerrian erroldatutako biztanleak 104 ziren. Familiak 40 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 53 etxebizitza zeuden, 42 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 50 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 42 etxebizitza nagusietatik 35 bere jabearen bizilekua ziren eta 7 alokairuan okupaturik zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 2 etxek bi zituzten, 4 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 25 etxek bost zituzten. 38 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 14 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 25 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 68 ziren, horien artean 49 aktiboak ziren eta 19 inaktiboak ziren. 49 pertsona aktiboetatik 46 lanean zeuden (27 gizon eta 19 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 19 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra jatetxe zen.
Achuapa
Achuapa Nikaraguako Leongo departamenduko udalerri bat da. 2012ko estimazioen arabera 14784 biztanle zituen.
Curtil-Vergy
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Curtil-Vergy udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Abronia reidi
Abronia reidi Abronia generoko animalia da. Narrastien barruko Anguidae familian sailkatuta dago.
Ariajasuru Hasegawa
Ariajasuru Hasegawa (長谷川 アーリアジャスール, 1988ko urriaren 29a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama F. Marinos eta FC Tokyo.
Sozialismorako Galiziar Mugimendua
Sozialismoarako Galiziar Mugimendua (galizieraz, Movemento Galego ao Socialismo [MGS]) galiziar erakunde politiko independentista ezkertiar bat da.
Bešeňov
Bešeňov Eslovakiako udalerri bat da, Nové Zámkyko barrutian kokatuta. 17,10 km²ko azalera du eta 1630 biztanle 2017ko datuen arabera.
Glageon
Glageon Frantziako udalerria da, Nord departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Glageon udalerrian erroldatutako biztanleak 1.780 ziren. Familiak 692 ziren, horien artean 208 pertsona bakarrekoak ziren (90 bakarrik bizi ziren gizonak eta 118 bakarrik bizi ziren emakumeak), 189 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 228 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 67 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Tartegnin
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Glageon
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 764 etxebizitza zeuden, 703 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 17 bigarren erresidentzia ziren eta 44 hutsik zeuden. 711 etxeak ziren eta 52 apartamentuak ziren. 703 etxebizitza nagusietatik 443 bere jabearen bizilekua ziren, 255 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 59 etxek bi gela zituzten, 102 etxek hiru zituzten, 164 etxek lau zituzten eta 378 etxek bost zituzten. 476 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 356 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 200 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Shimonoseki
Geografia
Honshu uhartearen hego-mendebaleko muturrean dago, Yamaguchi prefekturan, Kanmon itsasartearen ertzean, Tsushimako itsasartearen eta Setoko Barne Itsasoaren artean.
Historia
XII mendeko Genpei Gerran Dan-no-ura borroka bertan izan zen. 1185eko martxoaren 24an Genjiren flotak (Minamoto leinua) Heikerena (Taira) garaitu zuen. Gerra honi esker Tairatarrek Japoniaren kontrola galdu eta Minamoto Yoshitsune shogun bihurtu zen Kamakuran bere egoitza ezarriz.
1863. urtean Komei enperadoreak atzerritar guztiak bota zituen hiritik, eta europarrek hiria bonbardatu zuten. Txinaren eta Japoniaren arteko gerra amaitu zenean, 1895ean, han negoziatu zuten bakea, eta Txinak, Korearen independentzia onartzeaz gainera, Japoniaren menpe utzi zituen Lao-Tongeko penintsula, Taiwan eta Pesng-hu uhartea.
1899ko dekretu batek Shimonoseki nazioarteko itsas-portu izendtu zuen eta Erresuma Batuarekin eta Estatu Batuekin merkatal harremanak izateko ireki zen.
Ekonomia
Hango portutik merkataritza-harreman estuak bideratzen dira Errusia, Korea eta Txinarekin. Ikatza, ehunak, kontserbak eta tresneria mekanikoa esportatzen ditu. Japoniako mendebaleko lehen arrantza-portua da, eta garrantzi handikoa da, halaber, hiriko industria (ontziolak, eraikuntzarako gaiak, kimika-industria). 1942. urtean zabaldutako tunelak hiria eta Kyushu uhartea lotzen ditu.
Glageon
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.161 ziren, horien artean 779 aktiboak ziren eta 382 inaktiboak ziren. 779 pertsona aktiboetatik 630 lanean zeuden (353 gizon eta 277 emakume) eta 148 langabezian zeuden (85 gizon eta 63 emakume). 382 pertsona inaktiboetatik 117 erretiraturik zeuden, 109 ikasten zeuden eta 156 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Glageon udalerrian 708 unitate fiskal zeuden, 1.778,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.310 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 32 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 11 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 12 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 4 jatetxeak.
2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 2 drogeria ziren.
2000. urtean Glageon udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 371 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Revilla del Campo
Revilla del Campo Burgosko udalerria da, Alfoz de Burgos eskualdean dagoena. Quintanalara herria barne hartzen du.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 134 biztanle zituen, eta 2015ean 96.
Galaxias parvus
Galaxias parvus Galaxias generoko animalia da. Arrainen barruko Galaxiidae familian sailkatzen da.
Tanum udalerria
Tanum Suediako udalerria da. Västra Götalandeko konderrian kokatua dago. 2351,37 km² ditu eta 12,440 biztanle ditu.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Onychognathus nabouroup
Onychognathus nabouroup Onychognathus generoko animalia da. Hegaztien barruko Sturnidae familian sailkatua dago.
Blues
Bluesa patroi errepikakorra eta hamabi konpasetako erritmoa duen musika estiloa da.
Noiz?
Bluesaren jatorria aurkitu ahal izateko, 1619 urte inguruko Jamestowneko (Virginia) hondartzetara bidaia egin behar da. Han lehorreratzen baitziren Afrikatik esklabuz beteta zetozen itsasontziak. Milaka eta milaka lagun eraman zituzten AEBetara hango kotoi soroetan lan egiteko. Pertsona horien musika erlijioso eta tradizionala garatu, eta blues musika jaio zen XIX. eta XX. mendeetan.
Nola?
XVII. eta XVIII. mendeetan, Afrikan arraza beltzeko pertsonak esklabo hartu eta Ameriketako Estatu Batuetako hegoaldera eraman zituzten, kotoi eta tabako soroetan lan egiteko.
Merkantzia bezala erabiltzen zituzten pertsona horiek. Ez zuten ezer, ez dirurik, ez ondarerik. Soinean zeramaten arropa ere euren jauntxoena zen. Beren herri eta kideengandik bereizirik ere, esklabu haiek beren ohiturak eta folklorea atxiki zituzten, hein batean.Erritmo erregularra zuen musika oinarri hartuta, esklaboek euren sentimenduak eta bizipenak islatzen zituzten, jaioterritik urrun egoteak eta askatasun barik bizitzeak sortzen zieten tristura adieraziz. "Blues" hitzak, hain zuzen, malenkonia esan nahi du ingelesez.
Lan egiten zuten bitartean, bertso edo ahapaldiak bat-batean botatzen zituzten. Inprobisatzeko gaitasun handia zuten eta work songs izenaz ezagunak diren kantak sortu zituzten. Erritmo erregularrak lana egin bitartean kantatzeko egokiak ziren eta inprobisazioa errazten zuten. Pixkanaka-pixkanaka, melodia horiek aldatuz joan ziren, nekazaritza giroko hasierako bluesaren hastapenak finkatzeko. 12 konpas, harmonia sinpleak eta hiru esaldiko ahapaldiak ziren musika estilo horren ezaugarri nagusiak. Leroy Carr eta Big Joe Williams izan ziren XX. mende hasieran blues estilo horren adierazgarririk onenak.
Non?
Ezin daiteke esan bluesa hiri edo estatu zehatz batean sortu zenik. Esklaboak bizi ziren estatuetan entzun ziren lehenengo doinuak; Georgian, Illinoisen, Louisianan, Alabaman eta Mississippin, esaterako. Dena den, azken estatu horrek eman zuen XX. mendearen lehen erdian artista kopuru handiena. Garai hartan egin zituzten lehen grabazioak, eta horregatik askok eta askok uste dute Mississippi ibaiaren inguruko lurraldeetan sortu zela bluesa.
Blues "Modernoa"
Herrialdea bitan banatu zuen Sezesio-gerraren (1861-1865) ostean, esklabotza debekatu egin zuten AEBetan. Apurka-apurka, beltzak gizarteratzen hasi ziren, arazoak arazo. Egoera berri horretan, musika-tresnak eskuratzeko erraztasun handiagoa izan zuten; hasiera batean, eurek egindako banjo zaharra erabili zuten, kalabaza luzeak, egurrak eta arrantzan egiteko sokak hartuta. Gerora, biolina jotzen hasi ziren eta, azkenik, gitarra.
Garai hartan, blues musikari askok bizimodu berri bat hartu zuten. Hoboing deitzen zioten bizitzeko estilo berri horri. Alde batetik bestera ibiltzen ziren musika jotzen eta, ondorioz, bideak, bidegurutzeak eta trenak izan zituzten hizpide abesti askotan. Robert Jonhson izan zen batera eta bestera ibiltzen zen musikari horietako bat.
Bluesean eragin handia izan zuen teknologiaren bilakaerak, XX. mendeko beste hainbat musika estilotan gertatu zen antzera. Grabazioak egiteko aukerak goitik behera aldatu zuen musikagintza eta merkatu berriak ireki zituen. 1920. urtean egin zituzten, esaterako, blues abestien lehen grabazioak. Geroago, musika-tresna elektrikoak erabiltzeak beste ikuspegi bat eman zien ordura arteko konposizioei. Garai hartakoak dira T-Bone Walker, Little Walker eta John Lee Hooker, egun ezagutzen dugun blues musikaren oinarria ezarri zuten artistak.
XX. mende hasieran zabaldu ziren blues doinuak AEBetan, hegoaldeko familia asko Detroit eta Chicagoko industriaguneetara lan bila joan zirenean. Gerora, Eric Clapton bezalako musikari ezagunen arreta piztu zuen bluesak, eta horri esker mundu zabalean egin zen ezagun.
AEBetako esklabo beltzek kantatzen zituzten doinu malenkoniatsu horietatik abiatuta, bluesa asko aldatu da urteetan zehar, eta hainbat estilo berri sortu dira. Rhythm & bluesa, adibidez, Bigarren Mundu Gerraren ondoren zabaldu zen. Gitarra elektrikoa, pianoa eta bateria uztartu zituzten blues erritmo bizi hori lortzeko. Blues eta gospel doinuak nahastuta, berriz, soula sortu zen, eta 1950eko hamarkadan, ostera, rock and rolla.
Mehelya poensis
Mehelya poensis bi espezie ezberdinen sinonimoa da:
Dals-Ed udalerria
Dals-Ed Suediako udalerria da. Västra Götalandeko konderrian kokatua dago. 825,43 km² ditu eta 4,787 biztanle ditu.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Haustlöng
Haustlöng, Snorri Sturluson islandiar idazlearen Edda prosaikoa lanean mantendu zen olerki eskaldiko bat da, non bi ahapaldi multzo aipatzen diren. Þjóðólfur úr Hvini eskaldo norvegiarrari ematen zaio egiletza. Olerkiak, olerkariari eman zioten ezkutu batean margotutako eskandinaviar mitologiako eskenak deskribatzen ditu. Egundaino iritsi diren ahapaldietan, bi eskena deskribatzen dira:
Haustlöng, sarri, Husdrapa eta Ragnarsdraparekin alderatzen da, hauek ere, eskena mitologikoak irudikatzen dituzten marrazkiak deskribatzen baitituzte.
Taku Ishihara
Taku Ishihara (石原 卓, 1988ko urriaren 3a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama F. Marinos eta Tokushima Vortis.
Jules Joffrin (Parisko metroa)
Jules Joffrin Parisko metroaren geltokia da, Paris udalerriko 18. barrutian kokatuta dagoena.
Humus (musika taldea)
Humus 1997an Tolosan sortutako hardcore taldea da.
Ibilbidea
Natalia, Mantxi eta Eduk sortu zuten taldea eta lehenengo diska 2000 urtean kaleratu zuten. 2003an Leihotik begira zai diska atera eta gutxira Eduk taldea utzi zuen. Gaur egun hirukotea osatzen dute Natalia, Mantxi eta Aritzek.
Vinzel
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Saint-Aubin-Fosse-Louvain
Biztanleria
2007an Saint-Aubin-Fosse-Louvain udalerrian erroldatutako biztanleak 278 ziren. Familiak 114 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 37 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 45 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Asterropteryx semipunctata
Asterropteryx semipunctata Asterropteryx generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Saint-Aubin-Fosse-Louvain
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 155 etxebizitza zeuden, 113 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 34 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 155etxeak ziren. 113 etxebizitza nagusietatik 92 bere jabearen bizilekua ziren, 17 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 10 etxek bi zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 37 etxek lau zituzten eta 46 etxek bost zituzten. 103 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 64 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 33 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Saint-Aubin-Fosse-Louvain udalerrian 91 unitate fiskal zeuden, 225 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.370 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen eta 3 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina eta 1 higiezinen agentzia.