cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Axoi
Organulo eta sustantzien garraioa
Bi norantzatan gerta daiteke:
Garraioaren abiada
Nerbio bulkada gidatzea
Funtzio hau, sinapsi bidez gertatzen da. Sinapsian, ohi, neurona baten axoiaren amaierak, beste baten gorputzeko dendritekin bat egiten du, neuroigorleen bidez. Nerbio bulkada, mielinadun neuronetan zehar, jauzika joaten da, mielina geruzak eta Ranvierren nodoak igaroz. Sodioak eta potasioak, zerikusi handia dute funtzio honetan.
Nerbio bulkadaren lehen neurketa, Hermann von Helmholtzi eman izan zaio. Zientzialari honek, 1853an, 27,25 m/s batez besteko balioa finkatu zuen.
Trichomycterus pauciradiatus
Trichomycterus pauciradiatus Trichomycterus generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Aubinges
Aubinges Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Aubinges udalerrian erroldatutako biztanleak 370 ziren. Familiak 140 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 60 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 180 etxebizitza zeuden, 142 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 27 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 179 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 142 etxebizitza nagusietatik 118 bere jabearen bizilekua ziren, 22 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 7 etxek bi gela zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 41 etxek lau zituzten eta 71 etxek bost zituzten. 126 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 60 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 72 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 236 ziren, horien artean 187 aktiboak ziren eta 49 inaktiboak ziren. 187 pertsona aktiboetatik 172 lanean zeuden (93 gizon eta 79 emakume) eta 15 langabezian zeuden (8 gizon eta 7 emakume). 49 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 20 ikasten zeuden eta 14 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Aubinges udalerrian 142 unitate fiskal zeuden, 352 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.883 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 17 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra harategi bat zen.
2000. urtean Aubinges udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Krisotalita
Krisotalita mineral bat da.
Ezaugarriak
Krisotalita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak.
Mendi-pinu
Mendi-pinua edo leherra (Pinus uncinata) Pinaceae familiako espezie bat da, nahiko pinu txikia, normalean ez baitu 20 metrotako tamaina gainditzen. Mendi garaietan hazten da, 1.700-2-4.000 metroko altueratan. Oso ondo jasaten du hotza eta Euskal Herrian soilik Pirinioetan hazten da, Larra-Ukerdi inguruan eta Zuberoako hego ekialdea, Orhi mendia izanik Pirinioetako sartaldeko muga. Euskal Herrian, altuera handienean hazteko gai den bertako zuhaitz espeziea da. Hagitz poliki hazten da eta 500 urtetik gora bizi daiteke. Azikula edo orratzak 8cm artekoak, binaka elkartuak oinarrian eta berde ilun kolorekoak. Pinaburu ttikiak, 6cmtik beherakoak eta ia pedunkulurik gabekoak. Loralditik 3 urtetara heltzen edo ontzen dira haziak. Aldaketa klimatikoarekiko bereziki sentsiblea izan daitekeen espeziea.
Bonsaiak egiteko erabiltzen dute.
Ezaugarriak
Mendi-pinua zuhaitz txikia da eta ez ditu normalean 20 metroak gainditzen. Adakera koniko edo piramidala du eta hostotza oso dentsoa eta iluna. Enbor zuzena du, normalean zutabekara, baina haize bortitzak dauden eskualdeetan okertu egiten da elurraren pisuaren eraginez. Oinarritik adarkatzen da eta enborrak azal gris ilun edo arrea izaten du.
Lycophidion irroratum
Lycophidion irroratum Lycophidion generoko animalia da. Narrastien barruko Lamprophiidae familian sailkatuta dago.
Mendi-pinu
Hostoak
Hosto azikulatuak ditu, berde ilun kolorekoak eta 3-8 cm x 1,5-2 mm-koak. Ertz latza dute eta binaka elkartzen dira, beste pinu batzuetan ez bezala adarrak ia erabat estaliz eta hosto-egitura dentsoak osatuz. 2-5 urte bitartean mantentzen dira zuhaitzean eta zurrunak dira baina ez oso zorrotzak.
Loreak
Pinuak monoikoak dira, hau da, lore ar eta emeak dituzte baina zuhaitz berdinaren baitan. Pinuaren loreak kono motako infloreszentziatan multzokatzen dira, arren kasuan polen konoak eta emeen kasuan hazi konoak deiturikoak.
Kono arrak zuhaitzaren oinarrian garatzen dira eta helizean kokatzen diren mikrosporofilo ugariz eraturik daude. Mendi pinuaren polen konoak gorrixkak dira. Estamineek pedikulu txiki bat eta bi polen-zaku dituzte (mikrosparangio deiturikoak, bertan daudelarik polenaren ama zelulak). Polen aleek bi zaku aerifero dituzte.
Himantolophus stewarti
Himantolophus stewarti Himantolophus generoko animalia da. Arrainen barruko Himantolophidae familian sailkatzen da.
Mendi-pinu
Loreak
Kono emeak (estrobiloak) ezkata obulifero batzuez eratuta daude, bakoitzak bi obulu dituelarik. Zuhaitzaren goialdean kokatzen dira eta bertan gertatzen da ernalkuntza.
Fruituak
Pinaburuak ia eseriak dira, aobatuak edo aobatu-konikoak eta kolore arre distiratsukoak. 5-7 x 2-3 cm neurtzen dituzte eta erabat asimetrikoak dira, alde bateko ezkatak bestekoak baino handiagoak direlarik. Pinaburu arren ezkaten apofisiak ezkutu izenekoa du, konkor txiki moduko bat, begiz ikus daitekeena. Mendi-pinuaren ezkutua kakoduna eta atzerantz kurbatua da, hortik datorkio hain zuzen ere 'uncinata izena, kakoduna'' esan nahi duena. Pinaziak kolore gris-arrekoak edo beltzak dira, 4-5 mm-koak eta 1,6 cm-rainoko hegala dute.
Ekologia
1.600-2.400 metroko altueratan bizi da baina ale solteak ikusi izan dira 2.700 metroko altueran, baita 1.400 metrokoa. Ia edozein substratu motatan haz daiteke, baita hartxingadi eta arroka arrailetan ere. Oso ondo jasaten du hotza eta lurzoru hezea behar du, ez ditu udako lehorteak jasaten.
Fenologia
Loratzea ekaina eta uztaila bitartean ematen da eta pinaburuek udan lortzen dute heldutasuna. Hala ere, pinaziek bi urte behar dituzte erabat garatzeko eta udaberri horretan hozituko dira.
Erabilera
Hazkuntza moteleko pinua da eta bizitza luzekoa, 600 urte baino gehiago bizi daitekeelarik. Bere zura zurruna da, arina eta lantzeko erraza, erretxinatsua, baina ez da gehiegi erabiltzen zuhaitz honen eskasia dela eta. Lur subalpetarra birpopulatzeko oso erabilia izan da, lurzorua babesten eta berreskuratzen paper garrantzitsu bat betetzen baitu bertan.
Caup d'Alh
Biztanleria
2007an Cap-d'Ail udalerrian erroldatutako biztanleak 4.942 ziren. Familiak 2.117 ziren, horien artean 811 pertsona bakarrekoak ziren (348 bakarrik bizi ziren gizonak eta 463 bakarrik bizi ziren emakumeak), 498 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 543 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 265 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 3.530 etxebizitza zeuden, 2.179 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1.122 bigarren erresidentzia ziren eta 229 hutsik zeuden. 530 etxeak ziren eta 2.977 apartamentuak ziren. 2.179 etxebizitza nagusietatik 813 bere jabearen bizilekua ziren, 1.244 alokairuan okupaturik zeuden eta 123 doan lagata zeuden; 199 etxek gela bat zuten, 693 etxek bi zituzten, 761 etxek hiru zituzten, 371 etxek lau zituzten eta 155 etxek bost zituzten. 1.414 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.362 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 334 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 3.171 ziren, horien artean 2.391 aktiboak ziren eta 780 inaktiboak ziren. 2.391 pertsona aktiboetatik 2.207 lanean zeuden (1.183 gizon eta 1.024 emakume) eta 184 langabezian zeuden (79 gizon eta 105 emakume). 780 pertsona inaktiboetatik 192 erretiraturik zeuden, 280 ikasten zeuden eta 308 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Cap-d'Ail udalerrian 2.267 unitate fiskal zeuden, 4.807 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.664 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 343 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 4 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 13 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 26 eraikuntza enpresak ziren, 58 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 16 garraio enpresak ziren, 38 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 11 finantziazio enpresak ziren, 85 higiezinen enpresak ziren, 34 zerbitzu enpresak ziren, 32 administrazio publikoko enpresak ziren eta 22 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 87 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 2 banku bulegoak, 7 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 ibilgailuen alokairu bulegoak, 2 autoeskolak, 3 igeltseroak, 4 margolariak, 3 zurginak, 4 iturginak, 1 argiketaria, 1 eraikuntza enpresa, 6 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 27 jatetxeak, 16 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 25 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 4 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 3 okindegiak, 1 harategi zen, 2 liburu dendak, 3 arropa dendak, 6 kirol-dendak, 1 drogeria zen, 1 lurrin-denda zen eta 2 lore-dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak botika ziren.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Bruno Oteiza
Bruno Oteiza (Donostia, Gipuzkoa, 1970) euskal sukaldari bat da.
Biografia
Hedabideetan sarritan agertu ohi den sukaldaria da (Teledonosti, Telecinco, La Sexta, Antena Nova, Canal Gourmet eta Hogar Útil), sukaldaritzan oso gazterik hasi zen. Bere heziketa ibilbideak hainbat jatetxetan lan egitera eraman zuen: Mgescq jatetxea, Le Cabanon (Landak), Juantxo Muguruzaren Kokotxa jatetxea,Trucha Sarasuarekin Samarri jatetxean lan egin zuen, eta Londres hotelan Antxon Aranetarekin natera ibili zen, azken hau bere heziketako zutabeetako bat izan zelarik. Ondoren Melillara joan zen, eta handik Pedro Subijanaren Akelarre jatetxera, Madrilgo Café de Oriente jatetxean Kenji Moritarekin batera sukaldatu zuen, azken honetan zaletu porrokatua den ekialdeko edo asiar sukaldaritza ikasi zuen, eta Badajozko Cristina hotelean Fregenal de la Sierrarekin lan egin zuen. Handik Mexiko Hirira joan zen, han Faro de Belgrado eta La Barandilla jatetxeetako sukaldetatik iragan zen, azken hamar urteak Juan Mari Arzak sukaldiaren eskutik Tezka jatetxean lan egin du, aipatutako sukaldari horrek jatetxe honen aholkularia delarik. Arzak munduko sukaldari onenen hartean ipini ohi du, gainera bere lagun onenetakoa izateaz gain bere maisu handia ere bada.
Gaur egun (2010) Oteiza, Pablo San Románekin batera, Biko jatetxearen jabea da, hau mundu osoko 50 jatetxe onenen artean kokatzen dutelarik, eta autore sukaldaritza lantzen duen Grand Velas hotelaren jabea ere bada, Playa Carmen (Riviera Maya), biak ere, Mexikon kokatzen direlarik.
NGC 989
NGC 989 galaxia bat da, Cetus konstelazioan. Francis Preserved Leavenworthek aurkitu zuen n.
Haplochromis katavi
Haplochromis katavi Haplochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Laborari (argipena)
Laborari hitzaren erabilpen batzuk daude:
Esserts-Blay
Esserts-Blay Frantziako udalerria da, Savoia departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Esserts-Blay udalerrian erroldatutako biztanleak 711 ziren. Familiak 296 ziren, horien artean 72 pertsona bakarrekoak ziren (28 bakarrik bizi ziren gizonak eta 44 bakarrik bizi ziren emakumeak), 100 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 100 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 425 etxebizitza zeuden, 298 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 103 bigarren erresidentzia ziren eta 24 hutsik zeuden. 376 etxeak ziren eta 49 apartamentuak ziren. 298 etxebizitza nagusietatik 227 bere jabearen bizilekua ziren, 58 alokairuan okupaturik zeuden eta 13 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 20 etxek bi zituzten, 57 etxek hiru zituzten, 93 etxek lau zituzten eta 125 etxek bost zituzten. 258 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 127 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 145 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 440 ziren, horien artean 322 aktiboak ziren eta 118 inaktiboak ziren. 322 pertsona aktiboetatik 304 lanean zeuden (178 gizon eta 126 emakume) eta 18 langabezian zeuden (5 gizon eta 13 emakume). 118 pertsona inaktiboetatik 35 erretiraturik zeuden, 35 ikasten zeuden eta 48 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Esserts-Blay udalerrian 303 unitate fiskal zeuden, 704 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.331,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 31 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 13 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 5 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Belmar (New Jersey)
Belmar New Jerseyko borough bat da. Monmouth konderrian kokatua dago. 2010ean 5,794 biztanle zituen, 2.71 kilometro koadrotan banatuta.
So Nakagawa
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kashiwa Reysol.
Euskara batuaren aroa
Euskara Batuaren Aroa euskarak hizkuntza batu edo estandar bat izan duen lehenengo aldia da, estandar horren arauak garatzen hasi zirenetik (1968) gaur arte irauten duena.
Euskara batu eta estandar bat sortzeko ideiak 1918an Euskaltzaindia sortu zenetik aitzin ugariak izan ziren arren, 1968ra arte ez zen egitasmoa gauzatu.
Hurrengo urteetan hizkuntzaren alor ezberdinak arautuz joan ziren. Egun, finkatutako hizkuntzatzat eman daiteke euskara batua, nahiz eta, bertze edozein hizkuntza estandarrek bezala, etengabeko lana eskatzen dion Euskaltzaindia ri.
Zer da euskara batua?
Euskararen aldaera estandarra da, euskaldun guztiok elkar ulertzeko eta euskara normalkuntzaren bidean jartzeko helburuz sortu zena. Erdialdeko euskara (gipuzkera, goi nafarrera eta kostako lapurtera) eta lapurtera klasikoa ditu oinarri, oro har.
== Euskara batua sortu aurreko eta bitarteko giro historikoa ==
== Euskararen batasunerako giro egokia == Euskararen batasunerako giro egokia 1970. urtearen bueltan etorri zen. Ordura arte erdaldun xamarrak ziren hiri eta herri handietako gazteria euskaraz solasten hasi zen. Horretaz gain, haurrak ikastoletan euskaraz ikasten hasi ziren lehen aldiz, eta helduek ere aukera zuten euskara ikasteko gau-eskolei esker. Bertzalde, kulturaren eta komunikazioaren alorreko profesionalek (idazleak, kazetariak, kantariak, antzerkigileak eta bertsolariak, bertzeak bertze) euskaraz lan egiteari ekin zioten, ahalik eta jende multzo zabalenera iristeko asmoz. Gainera, euskara hiriko gizartean txertatzeko, kultura esparruetan hedatzeko eta gizarte berriko hiztunen beharrizan guztietara egokitzeko borondatea sortu zen. Euskal Herriarekiko ikuspegia ere aldatu egin zen, eta bere osotasunean ikusten hasi zen: garai hartakoak dira Iparralde/Hegoalde izenak. Azkenik, herria zapalduta eta itota ikusita, haren alde egiten hasi zen gazteria, eta bide horretan ezin zuten beren nortasunaren ezaugarrietako bat ahantzi: hizkuntza.
Euskararen batasunerako urratsak
=== Aitzindariak: Aresti eta Txillardegi === Txillardegik, Euskaltzaindiak euskara batuaren inguruan deus egiten ez zuela ikusita, gutun bat idatzi zion 1963. urtean, batasunerako pausuak eman zitzala eskatuz. Bere ikuspegiaren arabera, hiru kontu hartu behar ziren kontuan euskara batua eraikitzen hastean: erdiguneko euskalkiak ziren ulerterrazenak, euskara batu hori euskara bizi bat izatea ezinbertzeko zen eta literatura tradizioa ere aintzat hartu beharrekoa zen.
Gabriel Arestik 1959an Maldan Behera poema idatzi zuen, eta bertan egitura berriko hizkera bat erabili zuen, gerora euskara batuaren antzekoa izanen zena.
1964ko agorrilean, Baionako Euskal Idazkaritza elkartearen Hizkuntza Sailaren eskutik, euskara baturanzko lehen urratsak eman ziren eta ortografia, deklinabidea eta aditza arautuko zituen lehendabiziko txostena kaleratu zuten.
=== Euskaltzaindia batasungintzan: Koldo Mitxelenaren txostena (1968) === Euskaltzaindiak Koldo Mitxelenaren esku utzi zuen batasunaren ardura, eta honek, hainbat denbora lanean jardun ondotik, 1968ko Arantzazuko Biltzarrean aurkeztu zuen bere txostena. Euskara batuaren sorreratzat jotzen da Arantzazuko Biltzar hau.
Mitxelenak, Arestik proposatu bezala, erdialdeko euskara aipatu zuen batasunerako oinarri gisa, eta lehenengo txosten hartan, bortz atal bereizi zituen: ortografia, euskal hitz eta aldaera lexiko zaharrak, hitz berriak, morfologia eta sintaxia.
Mitxelenak, oro har, 1964ko Baionako erabakiak hartu zituen oinarri, eta Euskaltzaindiak txostena ontzat eman orduko sekulako eztabaida piztu zen zaharren eta gazteen artean. Arrazoia: h hizkia. Ordura arte aukerakoa zen h-a erabiltzea, eta horren alde zeuden gazte gehienak (Ipar Euskal Herria batasunera ekartzeko modua zen, zonalde horretan h-a idatziz erabili eta lurralde gehienean ahoskatu ere ahoskatzen baita). Zaharrek, ordea, ez zuten begi onez ikusten h-a erabili beharra. H-aren kontrakoek, ETArekin eta Elizaren etsaiekin lotu zuten hizkia.
Lexikoari zegokionez, Mitxelenak bi aipamen egin zituen: alde batetik, aldaera zaharrak hobetsi behar ziren, baina zaharkituta geldituak zirenak berpiztu gabe. Bertzetik, erdiguneko aldaerak hobetsi behar ziren, eta ez bazterretakoak.
Deklinabidean Baionako erabakiei jarraitu zien: NONDIK kasuan -etatik eta -etarik onartu behar ziren, eta bizidunen kasuan, baita baitan, baitara eta baitatik ere.
Sintaxiaren inguruan ez zuen deus zehatzik erabaki, baina aholku batzuk eman zituenː zorrotzegi ez jokatzea eta inguruko hizkuntzak kontuan hartzea, bertzeak bertze.
=== Villasante euskaltzainburu (1970-1989) === Txillardegi, Aresti eta Mitxelenarekin batera, Villasante izan zen Euskara Batuaren laugarren zutabea. Euskaltzainburu izan zen bitartean, 1970etik 1989ra, pauso azkarrak eman zituen euskara batuaren garapenean eta arau andana plazaratu zituen. Aditz laguntzaileak eman zizkion buruhauste gehien, euskalki jakin batekoa hartu eta gainontzekoetakoa baztertu beharra baitzegoen. Azkenean, eremurik zabalenean eta hiztun gehienek erabiltzen zituzten aditzei eman zien lehentasuna, eta hori posible ez zen kasuetan, erdialdekoak edo literatur tradizioa zutenak hobetsi zituen.
==== Bergarako Biltzarra (1978) ==== Arantzazuko Biltzarretik hamar urte betetzera zihoazenean, 1978an, Euskaltzaindiak Bergarako Biltzarra egin zuen Arantzazun proposatutako euskara batuaren eredua onartzen zen edo ez erabakitzeko. Emaitza aldekoa izan zen.
Hurrengo urteetan hainbat erabaki hartzen jarraitu zuten, batez ere ortografiaren, deklinabidearen, erakusleen eta maileguzko hitzen inguruan.
Ortografian, batetik, h-aren erabilera zehatu zen eta, bertzetik, hots bustiak (ñ, ll, dd, tt) idazteko moduak arautu ziren.
Deklinabidea eta erakuslea 1979an arautu ziren, eta maileguzko hitzak euskarara egokitzeko arauak 1983-1985 bitartean eman ziren. Azken honi lotuta, 1991n Euskaltzaindiak gaztelaniazko hitz gehiegi sartzen ari zirela ikusi zuen eta batzuk gaitzetsi egin zituen; batetik, lehenagotik zeuden euskal hitz jatorrak baztertzen zirelako eta, bertzetik, ez zirelako nazioarteko hitzak eta Iparraldearen eta Hegoaldearen arteko aldea handitzen zutelako.
1979an bertan Arrasaten bertze biltzar bat egin zuten, non sintaxiari heldu zioten batez ere.
== Leioako Biltzarra (1994) == Ordura arte batasungintzan urrats handi eta azkarrak egin baziren ere, 80-90eko hamarkadetan prozesua moteldu eta gainbeheran joan zen. 1991n Euskara Batuko Batzordea sortu zen, eta Arantzazuko Bilzarraren 25.urteurrenaren aitzakian, Leioako Biltzarra egin zen. Bertan, arau mutzo bat finkatu zuten, Euskaltzaindiaren lanari esker egokitzen eta hobetzen joan dena.
Ondoko urratsak
Erran bezala, Euskaltzaindiak arauak ematen eta argitalpenak egiten ere jarraitu du. Lan horien artean honakoak aipa daitezke, bertzeak bertze:
-Orotariko Euskal Hiztegia
-Hiztegi Batua
-Euskal Deituren izendegia
-Euskal Gramatika
-Euskara Batuaren ahoskera zaindua
San Roman eliza (Otsa)
San Roman eliza Artzibarko Otsa lekuan Erdi Aroko kristiau eliza bat da.
Jericho (2006ko telesaila)
Jericho AEBtako zientzia-fikzio post-apokaliptiko telesail bat da. 2006ko irailaren 20tik 2008ko martxoaren 25era CBS katean 2 denboraldiz aireratu zen eta 29 atal izan zituen.
Argumentua
Estatu Batuek eraso nuklear orokor bat jasan eta egun bakarrean herrialdeko 23 hiri handi guztiz suntsituak eta hautsaren pare gelditu dira. Kansas estatuko fikziozko Jericho herrian bertakoek ortzimugan onddo nuklear bat ikusi eta herritarren bizitza erabateko kaosean barneratu eta gainontzeko mundutik isolatuak geldituko dira, euren buruei munduan bizirik gelditu diren bakarrak ote diren galdetuz. Ezezagunarekiko izu-ikarak herria liskarrez beteko du eta kanpoaldearekin zituzten komunikabideak eta elektrizitatea desagertzean herritarren artean nahasmen sozial, psikologiko eta fisikoa zabalduko dira. Herria gainbeheran joango da, bien bitartean beldurra, amorrua eta nahasmena nagusitu eta herritar batzuek barnean daramaten alderik txar eta ankerrena azaleratuko da, herriak aurrera egin eta bizirauten saiatzen duen artean.
Notre-Dame-de-Gravenchon
Notre-Dame-de-Gravenchon Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Notre-Dame-de-Gravenchon udalerrian erroldatutako biztanleak 8.254 ziren. Familiak 3.318 ziren, horien artean 925 pertsona bakarrekoak ziren (358 bakarrik bizi ziren gizonak eta 567 bakarrik bizi ziren emakumeak), 1.050 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 1.070 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 273 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 3.498 etxebizitza zeuden, 3.355 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 20 bigarren erresidentzia ziren eta 122 hutsik zeuden. 2.457 etxeak ziren eta 1.023 apartamentuak ziren. 3.355 etxebizitza nagusietatik 1.887 bere jabearen bizilekua ziren, 1.410 alokairuan okupaturik zeuden eta 58 doan lagata zeuden; 128 etxek gela bat zuten, 148 etxek bi zituzten, 537 etxek hiru zituzten, 1.128 etxek lau zituzten eta 1.415 etxek bost zituzten. 2.349 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.550 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.367 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 5.324 ziren, horien artean 3.649 aktiboak ziren eta 1.675 inaktiboak ziren. 3.649 pertsona aktiboetatik 3.294 lanean zeuden (1.848 gizon eta 1.446 emakume) eta 355 langabezian zeuden (164 gizon eta 191 emakume). 1.675 pertsona inaktiboetatik 539 erretiraturik zeuden, 509 ikasten zeuden eta 627 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Notre-Dame-de-Gravenchon udalerrian 3.283 unitate fiskal zeuden, 8.181,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.553 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 300 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 4 janari enpresak ziren, 4 coque eta refinazio enpresak ziren, 4 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 28 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 26 eraikuntza enpresak ziren, 56 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 16 garraio enpresak ziren, 21 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 17 finantziazio enpresak ziren, 14 higiezinen enpresak ziren, 54 zerbitzu enpresak ziren, 28 administrazio publikoko enpresak ziren eta 24 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 81 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 5 banku bulegoak, 6 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 2 autoeskolak, 5 margolariak, 1 zurgina, 4 iturginak, 8 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 11 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 14 aldi baterako lan enpresak, 12 jatetxeak, 3 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 1 apaindegia.
2000. urtean Notre-Dame-de-Gravenchon udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 483 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1 eta 3 botika zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Taekwondoa 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan – Gizonezkoak 80 kg
Gizonezkoak 80 kg. taekwondoak 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan izandako probetako bat da. Makuhari Messe Hallean jokatu zen, 2021eko uztailaren 26an.
Belvidere (New Jersey)
Belvidere New Jerseyko herri bat da. Warren konderrian kokatua dago. 2010ean 2,681 biztanle zituen, 3.76 kilometro koadrotan banatuta.
Hiodon alosoides
Hiodon alosoides Hiodon generoko animalia da. Arrainen barruko Hiodontidae familian sailkatzen da.
Tsuyoshi Watanabe
Tsuyoshi Watanabe (渡辺 剛, 1997ko otsailaren 5a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Tokyo.
Trichomycterus payaya
Trichomycterus payaya Trichomycterus generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Joseba del Barrio
Joseba del Barrio Sanz (Urnieta, ) gipuzkoar txirrindulari ohia da, amateur izandakoa. 2012ko Nafarroako Itzulian emaitzarik onena lortu zuen: 3.a.
Balazote
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.453 biztanle zituen.
Masashi Motoyama
Masashi Motoyama (japonieraz: 本山 雅志, 1979ko ekainaren 20a - ) Japoniako futbolaria da.
La ruleta de la suerte
La ruleta de la suerte (euskaraz Zortearen erruleta) astelehenetik ostiralera Antena 3 katean igortzen den telebista-saioa da. Gaur egun, Jorge Fernandez euskal aurkezlea arduratzen da lehiaketa gidatzeaz, Laura Moure-ren laguntzaz. 1990 eta 1992 urteen artean ere Antena 3 telebista-katean igorri zen saioa, baina 1993 eta 1997 bitartean Telecinco katera pasatu zen, bi etapa hauetan La ruleta de la fortuna izenburua erabiliz. Formatua Wheel of Fortune izenburuko saio estatubatuarrean dago oinarrituta. Espainian telebista-kate pribatu batek igorritako lehenengo lehiaketa da.
Lycophidion meleagris
Lycophidion meleagris Lycophidion generoko animalia da. Narrastien barruko Lamprophiidae familian sailkatuta dago.
Saturno bere semea jaten
Gainontzekoekin batera, 1874tik aurrera Salvador Martínez Cubellsek oihalera pasa zuen Émile d'Erlanger baroiak agindu bezala, alemaniar jatorriko bankari frantziar bat, 1878ko Parisko Erakusketa Unibertsalean saltzeko asmoa zuena. 1881ean, d'Erlangerrek Espainiako Estatuari eman zizkion, eta honek Prado Museora bidali zituen, non 1889tik aurrera erakutsi ziren.
Saturno leihoaren ezkerraldean zegoen, ekialdeko horman, Quinta del Sordoko jangelako sarreraren kontra.
Kronos titana irudikatzen du, erromatar mitologian, Kronosengandik edo Saturnorengandik bereizi gabe ohi den bezala, bere semeetako bat irenstean. Irudia, denboraren igarotzearen ikur alegorikoa zen, Kronosek, bere emaztea zen Rearen seme jaioberriak jaten baitzituen, horietako batek tronutik kenduko zituen beldur.
NGC 990
NGC 990 galaxia bat da, Aries konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Kars
Kars (otomandar turkieraz: قارص; armenieraz: Կարս, Kars; georgieraz: ყარსი, Karsi)Turkiako hiria da, izen bereko probintziako hiriburua dena.
Balsa de Ves
Balsa de Ves Albaceteko udalerria da, Corredor eskualdean dagoena.
Kars
Armeniako Erresumako hiriburu historikoa, turkiarren, errusiarren eta armeniarren eskuetan izan da.
Balsa de Ves
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.409 biztanle zituen.
Haplochromis katonga
Haplochromis katonga Haplochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
San Bizente eliza (Uliberri)
San Bizente eliza Artzibarko Uliberri lekuan Erdi Aroko kristiau eliza bat da.
Eraikina
1980ko hamarkadan, herri hustuan zutik zegoen eraikin bakarra zen, eta azken urteotan berriro bizi izan da bertan. Oinplano angeluzuzeneko elizak zirkuluerdiko portada eta kanpandorreko dorre txikitua baino ez ditu nabarmentzen. Eleizbarrutiko museoan ama birjinaren irudi erromaniko ederra dago Uliko haurrarekin.
Adjoa Amana
Adjoa Amana (Ghana) Munduko Osasun Erakundeko (MOE) eta Nazio Batuen Populazioaren Funtseko (FPNU) Ghanako funtzionario ohia da, eta FPNUk GIBaren prebalentzia murriztuko zuen herritarren portaera aldatzea lortu nahi zuen lehen kanpainaren indar eragilea izatearen merezimendua egozten dio.
Ibilbidea
Amana FRONTLINE/AIDS Quarterly Special Report; Born in Africa telebista-saioko erreportaje berezi batean elkarrizketatu zuten. Bertan, Philly Bongoley Lutaayak herrikideak hiesaz hezteko herrialde osoan egindako bira aurkeztu zen.
Nazioarteko zerbitzu publikotik erretiratu ondoren, Amanak eskolatu gabeko haurrekin eta kaleko haurrekin lan egin du Ghanan, Soup Kitchen Enhancing Youth Education and Health (EYEH) sortuz. Rebecca Akufo-Addo, Rebecca Foundationen sortzailea, eta Ghanako lehen damaren 15.000 cedi jaso zituen proiektuak.
Cúcuta
Cúcuta edo San José de Cúcuta Kolonbia iparraldeko hiria eta Norte de Santander departamenduko hiriburua da, Venezuelako mugatik hurbil, Ekialdeko mendilerroaren oinetan.
Ekonomia
Merkataritza, lurpeko aberastasunen ustiapena (petrolio-hobi garrantzitsuak) eta industria (petrolio-findegiak, janari-industria, garagardogintza, ehungintza, kimika-industria) dira ekonomia-jarduera nagusiak. Aireportua du.
Historia
1623. urtean heldu ziren lehen europarrak, baina 1773. urtera arte ez zen hiria ofizialki sortu. 1875. urtean hiria ia erabat suntsitu zuen lurrikara bat izan zen, eta 1900. urtean ere kalte handiak jasan zituen, Gerra Zibila zela eta.
Mabinogion
Mabinogion (galeseraz Mabinogi) Erdi Aroko galestar eskuizkribuetan jatorria duten hitz lauz edo prosaz idatziriko kontakizun multzo bat da, halere bere elementu batzuk jatorria ia ziurtasun osoz Burdin Aroan lukete.
Lycophidion nigromaculatum
Lycophidion nigromaculatum Lycophidion generoko animalia da. Narrastien barruko Lamprophiidae familian sailkatuta dago.
Cuzorn
Biztanleria
2007an Cuzorn udalerrian erroldatutako biztanleak 842 ziren. Familiak 343 ziren, horien artean 64 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 170 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 97 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 445 etxebizitza zeuden, 348 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 68 bigarren erresidentzia ziren eta 29 hutsik zeuden. 423 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 348 etxebizitza nagusietatik 255 bere jabearen bizilekua ziren, 72 alokairuan okupaturik zeuden eta 21 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 11 etxek bi zituzten, 44 etxek hiru zituzten, 105 etxek lau zituzten eta 184 etxek bost zituzten. 264 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 142 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 177 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Fahriye Evcen
Fahriye Evcen (Solingen, Alemania, 1986ko ekainaren 4a) turko-alemaniar aktorea da.
Cuzorn
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 522 ziren, horien artean 358 aktiboak ziren eta 164 inaktiboak ziren. 358 pertsona aktiboetatik 313 lanean zeuden (172 gizon eta 141 emakume) eta 44 langabezian zeuden (19 gizon eta 25 emakume). 164 pertsona inaktiboetatik 45 erretiraturik zeuden, 35 ikasten zeuden eta 84 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Cuzorn udalerrian 362 unitate fiskal zeuden, 851 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.854 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 35 komertzioetatik, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 9 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 13 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 autoeskola, 2 igeltseroak, 3 margolariak, 2 iturginak, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.
2000. urtean Cuzorn udalerrian 35 nekazaritza-ustiategi zeuden, 627 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
San Martin eliza (Urdirotz)
Eraikina
Herritik pixka bat aldenduta dago hilerriaren ondoko gain batean. Duela urte gutxi gertatutako sute baten ondorioz hondatuta dago. Erdi Arokoa zen, eraldaketa ezberdinekin. Oinplano angeluzuzenekoa, burualdearen beste aldean hilerria du, eta alde batean sakristia. Ataria egurrez jarraitua zen, xumea eta ederra. Portada erdi-puntukoa zen, baina gehienak desagertu egin dira. Titularraren irudia Auritzeko elizan duela urte gutxi jarri zen erretaulan dago.
Trichomycterus perkos
Trichomycterus perkos Trichomycterus generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Soulatgé
Soulatgé Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aude departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Soulatgé udalerrian erroldatutako biztanleak 105 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 115 etxebizitza zeuden, 52 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 52 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 98 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 52 etxebizitza nagusietatik 38 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 9 doan lagata zeuden; 8 etxek gela bat zuten, 7 etxek bi zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 13 etxek bost zituzten. 29 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 22 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 19 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Soulatgé udalerrian 38 unitate fiskal zeuden, 84 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 8.349,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 argiketaria zen eta 1 jatetxe.
2000. urtean Soulatgé udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden, 438 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Haplochromis katunzii
Haplochromis katunzii Haplochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Potentzia kontrolatzeko etengailu
Potentzia kontrolatzeko etengailua etengailua —interruptor de control de potencia, ICP—, energia elektrikoa hornitzen duen konpainiak etxebizitza bakoitzeko instalazio elektrikoaren hasieran ezartzen duen etengailu magnetotermiko automatiko bat da. Bezeroak momentu bakoitzean xahutzen duen potentzia elektrikoa kontrolatzen du, xahutzen den potentzia kontrataturiko potentzia baino handiagoa bada etengailuak salto egiten duelarik, hornidura elektrikoa moztuz. Kasu honetan etengailua eskuz birrarmatu behar da hornidura berrezartzeko.
Hiodon tergisus
Hiodon tergisus Hiodon generoko animalia da. Arrainen barruko Hiodontidae familian sailkatzen da.
NGC 991
NGC 991 galaxia espiral bat da, Cetus konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
San Julian Ospitalegilea eliza
San Julian Ospitalegilea eliza Artzibarko Nagore kontzejuan Erdi Aroko kristiau eliza bat da.
Eraikina
Kanpoaldea ere irregularra da, arku luzeen gainean dagoen atari moderno batekin. Sarrerako atea erdi-puntuko arkuduna da, apaingarririk gabea. Korupean gurutze barroko bat dago, XVII. mendekoa, eta nabean beste gotiko bat, XIV. mendekoa. Jatorrizko polikromiari eusten dio. Burualdeak herriko elizgizonak elizetan banatzen zituen burdinazko burdin sare klasikoa mantentzen du. Kalitatezkoa da eta XVI. mendekoa. Eliza, XIII. mendekoa dela uste den eta haurra duen eseria birjina batek zuzentzen du.
Bataiarria Erdi Arokoa da, sinplea, eta inskripzio hau du: «Oficial de egui», euskaraz nahiko ohikoa den Ofizialdegi abizena duen egileari erreferentzia egiten diona. Erretaula zaharberritu egin zuten, XVI. mendean, ziur aski, aurreko beste erretaula batean zeuden taula edo koadro flandestarrak ateratzeko. Margotutako koadro edo taulak erretaula barroko bati lotuta zeuden, eta erretaula hori desmuntatu egin zen taulak berreskuratzeko. Kalitate handiko koadroak dira, antzinako erretaulan zeuden bezala jarri direnak. Taulek San Joan Bataiatzailea, Donostia, Santa Basilisa, Santa Katalina, Santa Luzia eta Santa Eulalia irudikatzen dituzte. San Julian elizako patroia eta beste taula bat ere badaude, hitz egiten duten pertsonekin. Estilo ezberdineko bi margolari izan zirela baloratzen da.
Bergenfield (New Jersey)
Bergenfield New Jerseyko borough bat da. Bergen konderrian kokatua dago. 2010ean 26,764 biztanle zituen, 7.45 kilometro koadrotan banatuta.
Miedo a salir de noche
Miedo a salir de noche 1980ko Eloy de la Iglesia gipuzkoar zinema zuzendariaren komedia dramatikoa da.
Argumentua
Paco eta Begoña amaginarrebarekin bizi den bikotea da. Honek bere inguruan gertatzen den gertakari bortitzei buruz murmurikatzea gustukoa du eta bere berriek auzoan psikosia piztuko dute.
La mujer del ministro
La mujer del ministro 1981eko Eloy de la Iglesia gipuzkoar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.
Argumentua
Montenegroko markesa gainbeheran dagoen emakume bat da baina oraindik lagun boteretsuak ditu. Teresa ministroaren emazteak lorezain bat bilatzea eskatuko dio eta honek Rafael gigoloaren izena emango du.
Barrax
Barrax Albaceteko udalerria da.
Krisotilo
Krisotilo silikato motako minerala da eta serpentine subtaldearen kidea da.
Ezaugarriak
Krisotilo silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.
Aljeriar arabiera
Aljeriar arabiera (الدارجة الجزائرية), Dziria, Darja edo Derja (الدارجة) tokiko izenak dituena, arabiera dialektaleko aldaeren multzotik datorren hizkuntza bat da, Aljerian eta inguruko herrialdeetan mintzatzen dena. Aljeriako biztanleen % 97,3k hitz egiten du aldaera horretan. Aljerian, beste herrialde batzuetan bezala, ahozko arabiera eta idatzizkoa oso desberdinak dira; bere hiztegiak amazigeraren, turkieraren eta frantsesaren neologismo eta mailegu ugari baititu, eta, arabieraren gainerako aldaerek bezala, hizkuntza idatziaren kasuen amaierak galdu ditu.
Caspoggio
Caspoggio Italiako udalerri bat da. Sondrioko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Caspoggiok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Aljeriar arabiera
Aljeriako arabiera magrebtar arabieraren dialektoen continuumaren zati da, pixkanaka-pixkanaka marokoar arabierarekin eta tunisiar arabierarekin nahastuz.
Fonologia
Aljeriar arabierak 27 kontsonante ditu: /q/ hitzaren ahoskera aldatu egiten da, batzuetan [g], [k], [ʔ] (ء|hamza) edo [ɢ] izanda.
Call Northside 777
Call Northside 777 (euskaraz Deitu Northside 777), 1948ko Henry Hathaway estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako film beltz bat da. 1944ko James P. McGuire eta Jack McPhaulen Chicago Daily Times egunkariko artikuluetan oinarritua dago. James Stewart Richard Conte, Lee J. Cobb eta Helen Walker aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
1932, Chicago, Frank Wiecek gauzatu ez zuen krimen bategatik 99 urteko espetxealdira zigortu dute. Hamabi urte geroago, haren ama den Tilliek (Kasia Orzazewski) krimenaren benetako arduradunari buruzko informazioa eskeintzen duenarentzat etxeak garbitzen xentimoz-xentimo irabazitako 5.000 dolarretako diru sariaren egunkari iragarkia argitaratu du.P.J. McNeal (James Stewart) kazetari eszeptikoak ikerketari ekingo dio.
Joan-Lluis Lluis
Joan-Lluís Lluís (Perpinyà, 1963ko ekainaren 29a) liburuak Bartzelonan argitaratzen dituen Ipar Kataluniako idazlea da. Katalanaren aldeko ekintzaile sutsua da eta Frantziaren hizkuntza-politikarekin oso kritiko agertzen da.
El Punt egunkariko kazetaria izan da eta 2005az geroztik Perpinyàko Generalitateko Egoitzaren Katalan Hizkuntzaren Zabalkunde Zerbitzua zuzentzen du. Bere lanak euskarara, gaztelaniara, frantsesera eta txekierara itzuli dira.
Évariste Galois
Évariste Galois (Bourg-la-Reine, 1811ko urriaren 25a - Paris, 1832ko maiatzaren 31) matematikari gazte frantsesa. Nerabezaroan, polinomio bat errotzaileen bidez ebazteko baldintza beharrezko eta nahikoa zehazteko gauza izan zen, ebatzi gabe zegoen problema bati ebazpen bat emanez. Bere lanek funtsezko oinarria eskaini zuten bere izena daraman teoria garatzeko, Galoisen teoria, aljebra abstraktuaren adar nagusietako bat dena. Évariste Galois lehena izan zen "talde" terminoa matematika-testuinguruan erabili zuena. Galoisen teoria CDMA modulazioaren matematika-oinarria da. CDMA modulazioa komunikazioetan erabiltzen da eta, bereziki, satelite bidezko nabigazio-sistemetan: GPS, GLONASS, etab. Ekuazio matematikoen teorian, integral abeldarren emaitzak eta hauen sailkapen eta periodikotasunaren gainean hainbat ondorioetara iritsi zen.
Biografia
Évariste Galois Bourg-la-Reinen jaio zen, Paris inguruko hiri batean. Bere aita Nicolas-Gabriel Galois izan zen, Napoleonen aldeko alderdi liberalaren buru izateko alkate izendatu zuten herriko eskolako zuzendaria. Bere ama, Adelaide-Marie, Pariseko abokatu familia baten alaba zen.
Bere heziketa akademikoa 12 urterekin hasi zen Pariseko Louis-le-Grand errege lizeoan sartu zenean, non Robespierre eta Victor Hugo ikasi zituzten. Han izan zituen bere lehen liskar politikoak (barnetegiko zuzendariarekin izandako liskar bat), zenbait ikasle kanporatu zituztenak, hauen artean, bera ez zegoelarik, baina autoritatearekiko matxinada hasi berri bat egin zutenak (bereziki hil arte mantendu zuen elizaren eta monarkiaren aurkako ideia bat). Louis-le-Grand lizeoko lehen bi urteetan, Galoisek errendimendu normala izan zuen, eta grezieraz eta latinez sari batzuk ere irabazi zituen. Baina, hirugarrenean, bere erretorika lana gaitzetsia izan zen eta ikasturtea errepikatu behar izan zuen. Orduan, Galois matematikarekin harremanetan jarri zen: 15 urte zituen. Matematikan sartu ondoren, geografian interesa izan zuen.
Lizeoko matematika programak ez zuen besteengandik alde handirik, baina Galoisek falta zitzaion plazer intelektuala aurkitu zuen. MSk emandako ikastaroa. Vernierrek Galoisen jeinu matematikoa esnatu zuen. Eskolako testu ofiziala eta ohiko eskuliburuak esfortzurik gabe bereganatu ondoren, Galoisi garai hartako testu aurreratuenekin hasi zen: Legendreren geometria eta Lagrangeren aljebra ikasi zituen. Galoisek asko sakondu zuen aljebraren azterketan, garai hartan oraindik hutsune eta arazo ilun asko zituen gaia. Eta horrela jakin zuen zenbat arazo konpondu gabe zeuden diziplina hartan. Arazo horiek ikasketa-denbora gehiena hartu zuten. Beste ikasgaiak alde batera uzten hasi zen, giza zientzietako irakasleen etsaitasuna erakarriz. Vernierrek berak ere beste diziplina batzuetan lan egiteko beharra iradoki zion.