cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Saint-Pons-de-Mauchiens
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 21 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 2 igeltseroak, 2 iturginak, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.
2000. urtean Saint-Pons-de-Mauchiens udalerrian 57 nekazaritza-ustiategi zeuden, 598 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Veyssilieu
Veyssilieu Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Veyssilieu udalerrian erroldatutako biztanleak 298 ziren. Familiak 100 ziren, horien artean 17 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 13 bakarrik bizi ziren emakumeak), 25 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 50 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 129 etxebizitza zeuden, 104 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 21 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 127 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 104 etxebizitza nagusietatik 96 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 5 etxek bi zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 68 etxek bost zituzten. 85 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 26 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 72 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 200 ziren, horien artean 158 aktiboak ziren eta 42 inaktiboak ziren. 158 pertsona aktiboetatik 146 lanean zeuden (75 gizon eta 71 emakume) eta 11 langabezian zeuden (6 gizon eta 5 emakume). 42 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Veyssilieu udalerrian 115 unitate fiskal zeuden, 296 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.784 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 garraio enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 iturgina eta 1 ile apaindegia.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Santu Guztien badia
Santu Guztien badia, Baía de Todos os Santos, Brasilgo Bahia estatuan dagoen badia bat da, herrialde horretako kostaldeko badiarik handiena. Badiak Salvador de Bahia hiriaren zati bat inguratzen du.
1501eko azaroaren 1ean, Santu Guztien egunean, Ameriko Vespuzio italiar esploratzailea bertaratu zenez, jaiegun katoliko horren izena jartzea erabaki zuen.
3617 Eicher
3617 Eicher asteroide baten izena da. ekainaren 2an aurkitu zuen B. A. Skiff-ek Anderson Mesa Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1984 LJ izena zeraman. Ondoren David J. Eicher omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3617 Eicher asteroidearen orbitak batezbeste 3,391 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 3,246 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,535 distantziara. Eszentrikotasuna 0,043 da, eta makurdura orbitala 4,93ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 11.7 da.
NGC 5952
NGC 5952 galaxia bat da, Serpens konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Ameriketako zaldi miniatura
Ameriketako zaldi miniatura, (American miniature horse), Ameriketako Estatu Batuetako bertako zaldi arraza bat da. Arraza joan den mendeko azken hamarkadetan sortu zuten Ameriketako Estatu Batuetan beste hainbat poni arrazak elkarrekin nahastuz. Bere tamaina txikia dela eta, ponien sailaken taldean sartzen da. Gainere bere tamaina txikienetarikoa da ponien artean, 78 eat 86 cm artean soingurutzera. Tamaina medioa 86,36 cm da.
Bere jatorrizko lurraldean bi erregistro daude arrazarako; American Miniature Horse Association (AMHA)-rena eta American Miniature Horse Registry (AMHR)-rena. AMHA elkartea 1978.en urtean sortu zuten ondo bereiztutako poni miniatura arraza zehazteko.
NGC 5951
NGC 5951 galaxia bat da, Serpens konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Pic de Bastiments
Pic de Bastiments edo Pic de Gegant Ekialdeko Pirinioetako mendia da, eta Gironako probintziako hirugarren mendirik altuena da Puig Pedros eta Puigmal ondoren. Queralbs eta Setcases (Ripolles) eta Fontpedrosa (Conflent) udalerrien artean kokatuta dago.
Ter ibaia haren maldetan sortzen da.
Abiapuntuak
Abiapuntu ohikoa "Vallter 2000" eski estazioa da. Handik igoerak ordu bat eta 30 minutu hartzen du.
Azelerazio
Fisika klasikoan, azelerazioa magnitude fisiko bektorial bat da, abiadurak denboraren funtzioan jasaten duen aldaketa adierazten duena; azelerazio-bektorea ere esaten zaio.
Hurbilketa intuitiboa
Abiadurak objektu batek denboran zehar duen posizio-aldaketa deskribatzen duen era berean, azelerazioak «objektuaren abiadurak denboran zehar duen aldaketa» zehazten du. Hizkera matematikoan esanda, «azelerazioa abiaduraren denborarekiko deribatua da». Fisikan, azelerazio kontzeptuak hizkera arrunteko hiru kasu hauek biltzen ditu:
Azelerazio kontzeptuaren sorreraren eta formalizazioaren historia laburra
Azelerazioaren izaera XVII. mendearen bigarren partean joan zen finkatzen, Newton-ek mekanikaren hiru oinarrizko legeak Philosophiæ naturalis principia mathematica liburuan 1687an argitaratu ondoren, eta bertako bigarren legean indarraren eta azelerazioaren arteko erlazioa zehaztean. Mekanikaren ikuspegiarekin batera, funtsezkoa izan zen, aldi berean metodo desberdinez Leibniz-ek eta Newtonek berak garatutako kalkulu diferentzialaren formalismo matematikoa.
Haien lanetan oinarriturik, Pierre Varignon-ek (1654-1722) formalizatu egin zituen aldiuneko abiaduraren eta aldiuneko azelerazioaren kontzeptuak mende berriaren atarian. Hain zuzen, partikularen ibilbidea aztertzeko Newtonek eta Leibnizek landuriko kalkulu diferentziala baliatuz, 1698ko uztailaren 5ean Parisko Zientzien Erret Akademiara (Académie Royale des Sciences) bidalitako komunikazio batean, aldiuneko abiadura definitu zuen esanez ezen «posizioaren denborarekiko deribatua» zela, eta geroago, 1700eko urtarrilaren 20an bidalitako beste komunikazio batean, aldiuneko azelerazioa ere definitu zuen, «aldiuneko abiaduraren denborarekiko deribatua» zela esanez.
Varignonen lana oso azkar onartua izan zen bere garaiko zientzialarien artean, eta berehala normaltasunez erabilia. Haren ohorez esan behar da, berak ireki ziela bidea D’Alembert-i eta Lagrange-ri gaur egun oraindik mekanika analitikoan erabiltzen diren enuntziatuak idazteko. Hortaz, nolabait esan dezakegu Varignon izan zela mekanika analitikoaren sortzaileetako bat.
Batez besteko azelerazioa
Batez besteko azelerazioa esaten zaio denbora-tarte finitu batean gertatu den abiadura-bektorearen aldakuntzari. Honelaxe adierazten da era matematikoan, t_1 aldiunetik t_2 aldiunera bitartean, gorputzak jasan duen batez besteko azelerazioa:
non batez besteko azelerazioa den, eta  bukaerako eta hasierako aldiuneetako abiadurak izanik, hurrenez hurren. Definizio honetan kontuan hartu dugu abiaduraren eta azelerazioaren izaera bektoriala. Izaera bektorial hori agerian agertzen da eskuinaldeko irudiko bi kasuetan. Goiko kasuan, ibilbidea zuzena izanik, hasierako eta bukaerako abiadurak norabide berekoak dira, eta halaber dira norabide berekoak abiaduren arteko aldakuntza eta batez besteko azelerazioa. Beheko kasuan, ordea, hasierako eta bukaerako abiadurak norabide desberdinekoak direnez, bien arteko kendurak bestelako norabidea du, baita batez besteko azelerazioak ere.
Aldiuneko azelerazioa
Bigarren pausoan kalkulu difentzialeko teknikak erabiliko ditugu, preseski deribatu kontzeptuaren definizioa. Hortaz, definizioz, aldiuneko azelerazioa deritzogu batez besteko azelerazioaren balio limiteari, \Delta t denbora-tartearen balioa zerorantz jotzean; bestelako hitzekin esanik, abiaduraren deribatuari. Hauxe da, beraz, aldiuneko azelerazioaren adierazpen matematikoa:Hots, Varignon-ek azaldu zuen bezala, «aldiuneko azelerazioa abiaduraren deribatua''» da, ibilbideko puntu bakoitzean. Agerikoa denez, hau ere magnitude bektoriala da; horrek esan nahi du azelerazioaren modulua eta norabidea kontsideratu behar ditugula. Gauzak horrela, gorputzaren higidura grafikoki irudikatzean, bereizi egin ahal izango ditugu ibilbidea (denboran zehar pasaturiko puntu guztiak marraztuz) eta, aldi berean, puntu bakoitzeko abiadura (zeina ibilbidearen tangentea den) eta azelerazioa (zeinak bi osagai izango dituen higidura lauaren kasuan).
Azelerazioa kontzeptu erlatiboa da
Higidura kontzeptu erlatiboa denez, partikularen azelerazioa neurtzean, kontuan izan behar da zein erreferentzia-sistematatik neurtzen dugun, alegia, zein den neurketa egiten duen behatzailea. Horrek esan nahi du azelerazioaren balioa desberdina izan daitekeela neurtua izan den sistemaren arabera; hots, azelerazioa magnitude erlatiboa dela, neurtu duen behatzailearen araberakoa.
Horretaz jabetzeko, erreferentzia-sistema inertzial batetik abiatuko gara, eta bertako behatzaileak neurturiko azelerazioa hartuko dugu erreferentziatzat. Beste edozein sistematan partikula berberaren azelerazioa aztertzean, kontuan izan behar da bigarren sistema hori inertziala den ala ez.
Newton-en lehenengo eta bigarren legeak
Isaac Newtonek proposatutako mekanikaren lehenengo bi legeetan presentzia zehatza du azelerazioak. Hain zuzen ere, lehenengo legeak dioenez —inertziaren printzipioari dagokiona—, indarren eraginik jasaten ez duen partikulak abiadura konstantea du —azelerazio nulua du— sistema inertzial batean, hots, ez du azeleraziorik jasango:Bestetik, bigarren legeak zehazki adierazten du partikulan eragiten duen indarraren, partikularen m masaren, eta indarraren eraginaren ondorioz partikularen  azelerazioaren arteko erlazioa, betiere kontuan izanik indarra eta azelerazioa magnitude bektorialak direla; eta masa, eskalarra:Baina lege hori, izatez, erreferentzia-sistema inertzialetan betetzen da, eta elkarrekintzei dagozkien indarrekin betetzen da sistema horietan. Beraz, interakzioan egindako indarra eta interakzioaren ondorioz sorturiko azelerazioa elkarren proportzionalak dira, proportzionaltasun konstantea partikularen masa izanik. Baina beste objektu batekiko elkarrekintzarik ez badago, azeleraziorik ez dago.Bestela esanda, erreferentzia-sistema inertzial batean elkarrekintza-indarrik egon ezean, partikula higidura zuen uniformean higituko da, inertzia printzipioa betez, Newtonen lehenengo legea, alegia.
Grabitazio unibertsalaren legea
Newtonen grabitazio unibertsalaren legea ere erlazionaturik dago azelerazio kontzeptuarekin, eta horrek garrantzi berezia du gu bizi garen Lurraren grabitatearen koasuan. Hain zuzen ere, Lurrak egiten digun grabitate-indarraren balioa honako hau dela kontuan izanik:non G grabitazio unibertsalaren konstantea den, m lurrazalean dagoen edozein gorputzen masa, M_\text {L} Lur planetaren masa, R Lurraren erradioa eta  Lurraren erradioaren norabideko bektore unitarioa. Horretan oinarriturik, Lurraren gainazalean dauden gorputz guztiok jasaten dugun  azelerazio grabitatorioa defini dezakegu, honelaxe:Bistan denez, Lurreko azelerazio grabitatorioa magnitude bektoriala da, eta beraren moduluak balio du lurrazalean, gutxi gorabehera. Azelerazio hori dute lurrazaletik hurbil jausten ari diren gorputz guztiek (hutsean erorizgero, noski).
Inertzia-indarrak
Aurreko atalean ("Azelerazioa kontzeptu erlatiboa da" izenekoan) azaldu denez, erreferentzia-sistema ez-inertzialetako B' behatzaileak azelerazioa neurtzean, interakzioei dagokien  azelerazioaz gain, kontuan hartu behar ditu sistema ez-inertzialaren higiduren kausaz ageri diren gainerako osagaiak; alegia, beraren neurketan balio hau lortuko du:
Dakigunez, erreferentzia-sistema inertzialetan eta elkarrekintza-indarrekin baino ezin dugu aplikatu Newtonen bigarren legea. Zer egin dezakegu lege hori modu berean aplikatzeko sistema ez-inertzialetan? Horretarako, fisikariek trikimailu praktiko bat asmatu zuten, esanez sistema horietan inertzia-indarrak deritzen irudizko indarrek ere eragiten dutela, elkarrekintza-indarrez gain. Horretarako, arrazonamendu hau egiten da. Sistema ez-inertzialean ere Newtonen bigarren legea aplikatzeko,
balio duen indar batek egon behar luke eragiten. Baina, horrela bada, B' behatzaileak neurturiko azelerazioa kontuan izanik, indar horrek balio hau izango luke:Horrek esan nahi du, ezen objektuan eragiten diharduen elkarrekintza-indarraz gain — indarra, zeinari "indar erreala" ere esaten zaio batzuetan—, parentesiaren barneko azelerazioak sortzen dituzten "indarrak" ere sumatzen direla sistema ez-inertzialean; eta bakarrik sistema ez-inertzialean. Horregatik, indar horiei inertzia-indar edo "indar fiktizioak" ere esaten zaie. Indar horiek erreferentzia-sistema ez-inertzialaren higiduraren kausaz sumatzen dira, eta bakoitza higiduraren ezaugarri bati dagokio. Hauexek dira:
Bestela esanda, inertzia-indarrak sistema ez-inertzialetan Newtonen legea kalkuluetan egokiro erabiltzeko trikumailu bat dira.
Koordenatu kartesiarrak
Koordenatu kartesiarrak (x,y,z) eta bektore unitarioak, , eta izanik (askotan ,  eta  ikurrak erabiltzen dira) honelaxe adierazten dira posizio, abiadura eta azelerazioari dagozkien bektoreak:
Koordenatu zilindrikoak
Koordenatu zilindrikoak eta bektore unitarioak, , eta  izanik:
Aurreko fomuletan, adierazpenak errazteko, mekanikan ohikoa den idazkera laburtu hau erabili da: aldagaiaren gainean puntu bat jartzean, aldagai horren denborarekiko deribatua adierazi nahi da, hots, ; era berean bi puntu jartzean, denborarekiko bigarren deribatua adierazten da, hau da,.
Koordenatu esferikoak
Koordenatu esferikoak, eta bektore unitarioak , , eta izanik:
Koordenatu intrintsekoak. Frenet eta Serrat-en formulak
Aurreko hiru koordenatu-sistemak erreferentzia-sistemari lotuak izan dira, eta ez dute zerikusirik partikularen higidurarekin; alegia, bertako bektore unitarioak berberak dira partikularen ibilbidea edozein izanik ere. Baina batzuetan komeni izaten da higidura bera higitzen ari den partikularekin batera doan koordenatu-sistema berezi batetik aztertzea, eta orduan bektore unitarioak ibilbidearen izaeraren bitartez definitzen dira; horrela egitean, ibilbideko puntu bakoitzean hiru bektore unitario definituz, eta koordenatu intrintsekoak dauzkan Frenet-en erreferentzia-sistema osatuz. Frenet eta Serrat-en formulak ere esaten zaie Jean Frédéric Frenet-ek 1847an eman baitzituen eta Joseph Alfred Serret-ek 1851n, bakoitzak bere aldetik eman ere.
Hain zuzen, espazio tridimentsionalean partikularen posizio-bektorea hasierako puntutik s distantziaren funtzioan definiturik badugu, hau da,  eran, edozein ibilbide kurbatutan, honelaxe defini ditzakegu edozein P puntuko bektore unitarioak:
Frenet eta Serraten sisteman honelaxe adierazten dira abiadura eta azelerazioa:
Higidura lauaren kasuko azelerazioaren bi osagaiak
Partikularen higidura plano batean gauzatzen denean, ibilbidearen kurbatu denean, azelerazioak bi osagai ditu: azelerazio tangentziala eta azelerazio normala. Lehenengoak ibilbidearen norabide tangentziala du puntu bakoitzean, eta abiaduraren moduluaren aldaketa adierazten du; bigarrena ibilbidearen norabide perpendikularra du, eta abiadurak denborarekiko pairatzen duen norabide-aldaketa azaltzen du.
Azelerazio tangentziala
Azelerazioaren osagai tangentzialaren modulua abiaduraren moduluak denbora-unitateko pairatzen duen aldaketa da; matematikoki esanez, abiaduraren moduluaren denborarekiko deribatua da:Bektore modura harturik, azelerazio tangentzial hori ibilbidearen bektore tangentzial unitarioaren bidez adieraz daiteke:Agerikoa denez, abiaduraren modulua konstante denean, azelerazio tangentziala nulua izango da.
Azelerazio normala
Azelerazioaren osagai normala abiadurak pairatzen duen norabide-aldaketaren ondorioa da. Ibilbidea kurbatua denean agertzen da, eta ibilbidearen kurbadura-zentroarekiko norabidea du; bestela esanda, ibilbidearen lerro ukitzailearen norabide perpendikularra du. Azelerazio normalaren moduluaren adierazpen matematikoa ondorengoa da:
non \rho hori ibilbidearen kurbadura-erradioa den puntu horretan. Eta bektore gisa adieraziz, barruranzko bektore unitario normalaren bidez:Kasu honetan, abiaduraren modulua konstantea izan arren, azelerazio normala ez da nulua.
Higiduraren legeak zenbait kasu berezitan
Objektu baten higiduraren legeek determinatu egiten dute objektuaren posizioa, aldiuneko abiadura eta aldiuneko azelerazioa denboraren funtzio modura. Zinematikako hiru magnitude horiek bektorialak dira, eta gorago emandako definizioetan ikusi dugunez, magnitude batetik besterako transformazioa deribazio edo integrazio baten bidez egiten da, edota higidurari dagokion ekuazio diferentziala ebatziz. Jarraian, zenbait adibide aztertuko ditugu.
Higidura Zuzena
Higidura zuzena lerro zuzenean gertatzen dena da. Beraz, abiadurak etengabe du norabide berbera; eta azelerazio normalik ez du. Horregatik abiaduraren modulua kontsideratuko dugu soilik. Aldiuneko azelerazioaren definiziotik abiaturik, abiaduraren balioa kalkulatu ahalko dugu denboraren funtzioan:Hortaz, t=0 eta edozein t aldiuneren artean integratuz, eta hasierako aldiuneko abiadura v_0 izan dela kontsideratuz, hauxe izango da abiaduraren balioa t aldiunean:Azelerazioaren balioa zein den jakinik, erraz kalkula dezakegu integral hori. Eta modu berean eginez, abiaduraren definiziotik abiaturik eta aurretik lorturiko abidurari aplikatuz, partikularen posizioa lortu ahalko dugu. Adibide gisa, higidura zuzeneko zenbait kasu berezi aztertuko ditugu.
Ap Chau Mei Pak Tun Pai
Kokapena
Administratiboki uhartea Iparraldeko barrutian, Lurralde Berrien ipar-ekialdean.
Azelerazio
Higidura zuzen uniformea
Abiadura etengabe hasierako berbera denez, objektua hasieran non egon den jakinez gero, honelaxe kalkulatu ahalko dugu edozein aldiunetako posizioa, hasierako posizioa, s_0, zein izan den jakinez gero:
Higidura zuzen uniformeki azeleratua
Azelerazioa konstantea den kasuan,, higidura zuzen uniformeki azeleratua dugula esango dugu. Kasu horretan, edozein aldiunetako abiadura honako hau izango da:Horretaz baliatuz, edozein aldiunetako posizioa, s(t), ere kalkula dezakegu, hasierako posizioa, s_0, zein izan den jakinez gero: Demagun objetu bat grabitatearen eraginez erortzen utzi dugula altuera batetik, hasierako abiadura nuluz; higidura horri erorketa askea deritzo, eta azelerazio konstanteaz gertatzen da. Hasierako posiziotik neurtzen hasiz gero, s_0 = 0 eta v_0 = 0 izango dira. Beraz, erortzean ibilitako distantzia honako hau izango da:Alegia, ibilitako distantzia pasaturiko denboraren karratuaren proportzionala izango da, alboko irudian adierazita dagoenez.
Fort Gibson (Oklahoma)
Fort Gibson Oklahomako herri bat da. Cherokee konderrian kokatua dago. 2010ean 4,154 biztanle zituen, 35.19 kilometro koadrotan banatuta.
Jakob, der Lügner (filma)
Jakob der Lügner 1975eko Frank Beyer alemaniar zinema zuzendariaren film dramatikoa da, Jurek Beckerren izen bereko eleberrian oinarrituta.
Argumentua
Polonia okupatuko ghetto batean, polizia naziak Jakob etxeratze-agindua ez errespetatzeagatik atxilotuko du. Preso dagoela, sobietar armadaren aurreratzeaz ohartuko da. Jakob ihes egitea lortu eta berria ematerakoan inork ez du sinisten.
3616 Glazunov
3616 Glazunov asteroide baten izena da. maiatzaren 3an aurkitu zuen L. V. Zhuravleva-ek Nauchnij Behatokitik.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.6 da.
Abdomen
Abdomena, sabelaldea edo sabela giza gorputzaren atala da, erdialdekoa, toraxa eta pelbisaren artean dagoena da. Bestalde, abdomena artropodoetan eta zenbait anelido poliketotan toraxetik atzerako segmentuek osatzen duten gorputz zatia da.
Gizakiari dagokionez, gorputz enborraren beheko zatia hartzen du abdomenak. Goiko aldean diafragmak bereizten du toraxetik; behean pelbisak eusten dio; atzetik bizkarrezurrak eta gihar ahaltsuek mugatzen dute, eta aurretik abdomen paretak. Abdomen barren osoa peritoneo ehunaren barruan dago kokaturik, heste guztiak ere barnean dituela. Hesteez gainera, urdaila, gibela, barea, pankrea, giltzurrunak, maskuria dira abdomenean aurkitzen diren organo eta gorputz zati garrantzizkoenak.
Hainbat organo dauka barruan:
Jokin Zeberioren suizidioa
Jokin Zeberio Laboa (Bilbo, 1990eko iraila - Hondarribia, ) 2004 urtean, 14 urte zituelarik eta eskola jazarpena pairatu eta gero, suizidatu egin zen hondarribiar mutil bat zen. Jokinen suizidioak herrian eta gizartean sorrarazitako hunkipenaz gainera, kezka, polemika eta arreta biziak sortu ziren herritarren artean eta Hondarribian bereziki, jazarpena burutu zuten zortzi gaztetxo eta gurasoei kontuak eskatu eta berak ikasten zuen Talaia Institutu publikoko irakasle eta arduradunek Jokinek pairatzen zuten benetako egoeraz ohartu gabe, axolagabekeriaz jokatu ote zuten eztabaidatzerakoan. Auzia epaitegietara eraman ondoren, gazteak adin txikikoentzako zentro batean sartu eta horien gurasoak Jokinen gurasoei kalte-ordainketak ordaintzera derrigortuak izan ziren. Ikastetxeko irakasleek eta Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailak suizidioan ardurarik izan ez zutela izan erabaki zen epaileen ebazpenetan.
3618 Kuprin
3618 Kuprin asteroide baten izena da. abuztuaren 20an aurkitu zuen N. S. Chernykh-ek Nauchnij Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1979 QP izena zeraman. Ondoren Aleksandr Kuprin (1870-1938), errusiar idazlea omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3618 Kuprin asteroidearen orbitak batezbeste 2,852 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,607 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,097 distantziara. Eszentrikotasuna 0,086 da, eta makurdura orbitala 3,07ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.0 da.
Álvaro Marín
Álvaro Marín Sesma (Zentroniko, Nafarroa Garaia, ) euskal herritar futbolari profesionala da, Aurrelari moduan jokatzen du.
Fort Supply (Oklahoma)
Fort Supply Oklahomako herri bat da. Woodward konderrian kokatua dago. 2010ean 330 biztanle zituen, 0.57 kilometro koadrotan banatuta.
Álvaro Marín
Kirol ibilbidea
''2022ko Ekainaren 30ean eguneratua. Datu ofizialak.''
Consello d'a Fabla Aragonesa
Consello d'a Fabla Aragonesa (CFA) 1976an sortutako aragoierazko erakundea da, Huesca hirian egoitza nagusia daukana.
1987an finkatu zuen hizkuntza idazteko eredua (Grafía de Uesca), Sociedat de Lingüística Aragonesak azken urteotan zalantzan ipini duena.
Batzorde laguntzailea
Francho Nagore, Chuse Inazio Nabarro, Santiago Bal, Antón Martínez, Miguel Martínez, Artur Quintana, Paz Ríos, Fernando Romanos, Óscar Latas Alegre, Chesús Vázquez eta Rafel Vidaller kideek osatzen dute.
Chuntos por l'Aragonés
2005ean abian ipini zuten Chuntos por l'aragonés izeneko kanpaina, tartean Consellok bultzaturik, eredu standard edo batua finkatzeko asmoz.
Puntous
Puntous Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Puntous udalerrian erroldatutako biztanleak 211 ziren. Familiak 84 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 28 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 122 etxebizitza zeuden, 90 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 27 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 122etxeak ziren. 90 etxebizitza nagusietatik 81 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek bi gela zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 31 etxek lau zituzten eta 47 etxek bost zituzten. 72 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 41 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 46 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 118 ziren, horien artean 80 aktiboak ziren eta 38 inaktiboak ziren. 80 pertsona aktiboetatik 71 lanean zeuden (40 gizon eta 31 emakume) eta 9 langabezian zeuden (6 gizon eta 3 emakume). 38 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 14 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Puntous udalerrian 84 unitate fiskal zeuden, 184 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.160 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2000. urtean Puntous udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 330 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Montolivet
Montolivet Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Montolivet udalerrian erroldatutako biztanleak 253 ziren. Familiak 88 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 44 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 116 etxebizitza zeuden, 88 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 19 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 116etxeak ziren. 88 etxebizitza nagusietatik 82 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 2 etxek bi zituzten, 12 etxek hiru zituzten, 24 etxek lau zituzten eta 49 etxek bost zituzten. 75 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 50 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 167 ziren, horien artean 135 aktiboak ziren eta 32 inaktiboak ziren. 135 pertsona aktiboetatik 124 lanean zeuden (75 gizon eta 49 emakume) eta 11 langabezian zeuden (5 gizon eta 6 emakume). 32 pertsona inaktiboetatik 14 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Raynans
Raynans Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Raynans udalerrian erroldatutako biztanleak 310 ziren. Familiak 110 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 58 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Montolivet
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
Raynans
Etxebizitza
2007an 119 etxebizitza zeuden, 109 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 9 hutsik zeuden. 115 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 109 etxebizitza nagusietatik 100 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 4 etxek hitu gela zituzten, 19 etxek lau zituzten eta 86 etxek bost zituzten. 88 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 27 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 78 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Montolivet
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 argiketaria.
2000. urtean Montolivet udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Raynans
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 212 ziren, horien artean 151 aktiboak ziren eta 61 inaktiboak ziren. 151 pertsona aktiboetatik 144 lanean zeuden (76 gizon eta 68 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 61 pertsona inaktiboetatik 25 erretiraturik zeuden, 29 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Montolivet
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Raynans
Diru sarrerak
2009an Raynans udalerrian 101 unitate fiskal zeuden, 297,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.297 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 4 zerbitzu enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Raynans udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 204 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dardoak
Dardoak barkarka ala taldeka jokatzen den doitasun joko eta kirol bat da, dardo edo dardaiak jaurtikiz praktikatzen dena.
Darodh ingeles aren antzinako terminoa dard gisa iritsi zen frantses era, eta gero gaztelania ra eta euskera ra pasatu zen dardo gisa. Eskuarekin jaurtitzen den arma da, bere punta objektiboan iltzatzeko helburuarekin.
Lantza baten antzekoa da, nahiz eta tamaina txikiagoa izan. Joko edo kiroleko dardoak diseinu berezia du airean etengabe eta egonkortasunean egoteko. Isatsean lumak edo aerodinamika ematen dien elementuren bat izan ohi dute.
Gaur egun, proiektil mota desberdinak dardo gisa ezagutzen dira, baita zerbatana bidez jaurtitzen direnak ere. Ezagunenak diana edo artezkar batera joko moduan jaurtitzen direnak dira. Hainbat puntuazio dituzten zirkulu kontzentrikoz osatuta dago diana. Honen helburua jaurtitako dardoak dianaren erdian jotzea da (puntuazio altuena ematen duena).
Dardoak bakarka edo taldeka joka daitezke. Oinarrizko arauak dira pertsona bakoitzak hiru dardo jaurti behar dituela txanda bakoitzean diana baterantz, haren sektore jakin batzuk lortzeko eta, hartara, haren puntuazioa handitzeko, betiere jokatzen den jokoaren bertsioaren arabera. Joko honen aldaerak daude, herrialdearen eta eskualdearen arabera, nahiz eta ia guztiek partekatzen duten ezaugarri bat: ez dela gomendagarria haurrak dardoak maneiatzen uztea edo praktika batean adinekoen gainbegiratu gabe egotea.
Dardo motetan, hiru talde handi bereiz ditzakegu: altzairuzko puntak dituztenak, plastikozkoak eta zerbatanazkoak. Aipatzekoa da pertsona bakoitzak oinarrizko diseinu bat hartu eta bere gustura alda dezakeela bere propietate batzuk hobetu nahi baditu (egonkortasuna edo arintasuna, adibidez) edo berriak eman.
Erresuma Batua eta Irlandako pubetan usadio handia duen jokoa da, bai eta Commonwealth erakundeko herrialdeetan (bereziki Australia eta Zeelanda Berria), Herbehereak, Belgika, Alemania, Eskandinavia eta AEB. Urtero, kirol honen munduko txapelketak jokatzen dira.
Historia
Dardoak Ingalaterra n jaio zen eta mendeetan zehar Erresuma Batuko pub eta tabernetan jokatu izan da. Xabalina, balezta eta arku-tiroa kirol honen aitatzat hartzen dira, hala ere, hartara gehien hurbiltzen dena arku-tiroa da.
Dardoek 1314. urtearen inguruan dituzte aurrekariak, non lehen aldiz aipatu baitzieten historiako liburuetan. Esaten denez, borroken artean, soldadu aspergarriak, beren bikotekideengandik urrun, beste zeregin batzuetan aritzen ziren; horietako bat haien artean lehiatzea zen, ezpalak edo bestelako material zorrotzak ardo-upelen estalkietara botaz.
Gero, adar batzuen artean zintzilikatutako zuhaitz-enbor baten sekzioa erabili zuten, baina oraingoan zuraren zirkulu zentrokideek puntuazioak definitzeko balio zuten.
Pixkanaka, diziplina honetako beste elementu batzuk hobetzen joan ziren, hala nola dardoak eta dianak, dardo-taula, dardo inglelesa. Eta gainera, gaur egun kalibre handiko kirol gisa kokatzen duten arauak sortzen hasi ziren.
Esan bezala, militarrak izan ziren praktikatzen lehenak. Ziurrenik dibertsio moduan hasi zena, denbora gutxian trebetasun-joko bihurtu zen. Beraz, ez zuten denbora asko behar soldaduek tabernetan eta pubetan euren trebetasunak erakusten hasteko, hortik ingelesezko dardo terminoa.
Dardoen eta bere tresnen historia
Dardoen historiako beste puntu interesgarri bat jolasten den tresnen aldaketekin du zerikusia. Dardoari berari dagokionez, askok euren gezi laburtuak egiten hasi ziren, tabernara eramango zituztenak lagunei erronkak egiteko.
Izan ere, badira erregistroak Enrike VIII.a erregea joko honekin hain harrituta geratu zela zaletu zela. Bere zaletasuna halakoa zen, non 1530ean bere orduko emazteak, Ana Bolena k, dardo apainduen jokoa eman zion bere sinpatia lortzeko.
Mundu mailako hedapena eta garapena
Jakina, dardoak ez ziren Ingalaterran bakarrik geratu. Denbora gutxi igaro zen beste herrialdeetako jendea jarduera berri honetaz gozatzen hasi arte. Txostenek diote 1620ko hamarkadan Ingalaterratik alde egin zuten erromesek Ameriketar a eraman zutela Mayflower itsasontzian.
Dardoen historian badaude beste anekdota garrantzitsu batzuk, horietako bat 1844an sortu zen Puff eta Dart izeneko aldaera batekin du zerikusia. Hau dardoa zerbata moduko batekin botatzean zetzan, handik denbora batera debekatu egin zen Londres ko dardo-haizatzaile batek sopletea xurgatu zuelako, putz egin beharrean, eta ia berehala hil zen.
1800 eta 1900 bitartean jokoaren bertsio ezberdinek ez zuten estandar edo araurik. Izan ere, dardoen konfigurazio desberdinak erabiltzen ziren eta XIX. mendearen amaieran bakarrik bihurtu zen jokoa bere bertsiorik modernoena. Kirol-dardotzat hartua izatea eta ez zaletasun soil gisa.
1900ean, batez ere 60ko hamarkadan, kirol-dardoak izan zuen arrakastarik handiena. Esaten da Europako beste herrialde batzuetan, Espainia n eta Italia n esaterako, oso ezaguna egin zela, herrialde horietan turismoaren boom-a hasi zenean.
Urte batzuk geroago Ingalaterrako National Darts Association (NDA) erakundearekin instituzionalizatzen hasi ziren, 1924an. Dena den, 1980ko hamarkadaren erdialdean diana elektronikoen asmakuntzarekin gertatu zen kirol gisa dardoen hedapenik handiena Estatu Batuetan, 1980ko hamarkadaren erdialdean. Horrek asko erraztu zuen jokoa, izan ere, diana elektroniko honek automatikoki kontatzen baitzuen puntuazioa papera eta boligrafoa erabili beharrik gabe, erregistro ona mantentzeko.
Gaur egun txikitatik dardotan jolastu dezakezu jostailuzko diana eta dardoekin eta aurrerago, aldiz, kalitate handiagoko tokietan jolastu ahal da, adibidez, taberna batzuetan eta etxean, ekipamendu hobearekin.
Zalantzarik gabe, dardoak bide luzea baina emankorra egin du Erdi Aro ko hastapen xumeetatik, militarren denborapasa izatetik, gaur egun dena, kirol profesionaleko diziplina handi bat izatera.
Nola jokatu
Jokalariek dardoak bota behar dituzte, besteen aurretik zero puntura iritsi nahian. Zero puntu lortzen lehena da irabazlea. Zenbakiak dardoan nola banatzen diren ulertu. Dardo-taula guztiak berdinak dira, 1etik 20ra arteko zenbakiak taularen inguruan sekuentzialki banatuta daude.
Horretarako, edozein ingurune edo lehiaketatan jokatzeko aukera emango duten neurri ofizial batzuk daude. Dardoen erdigunea, adibidez, lurretik 1,73 metrora jarri behar da. Ez ahaztu materiala hormara ondo lotuta dagoela egiaztatzea.
Ondoren, markatu parte-hartzaileek dardoak botako dituzten marra. Arau orokor gisa, taulatik 2,37 metrora egon behar duzu.
Arrakasta izateko dardo bat botatzen jakitea ere beharrezkoa da. Dardoa behar bezala jaurtitzea posizioan hasten da, garrantzitsua da jakitea: aurrera edo atzera gehiegi makurtzeak jaurtiketari egonkortasun gutxiago eman diezaioke. Hori dela eta, tiro egiteko posizio zuzen batean jartzea da aholkua.
Eskuina bazara: eskuineko oina aurrean utzi eta ezkerrekoa atzean. Mantendu zure pisuaren gehiena eskuineko oinean, baina ez makurtu gehiegi aurrera.
Ezkertia bazara: utzi ezkerreko oina aurrean eta ezkerrekoa atzean. Jarri zure pisuaren gehiena ezkerreko oinean, baina ez makurtu gehiegi aurrera.
Beste aholku bat bi oinak lurrean tinko mantentzea da, adierazitako marka baino lehen. Mantendu beti oinak orekatuta botatzerakoan. Oreka mantentzen ez baduzu, aukera dago dardoa okerreko norabidean joatea.
Zuzen kokatu behar izateaz gain, dardoa behar bezala altxatu behar duzu. Jarri dardoa zure esku nagusiaren ahurrean, hatzak grabitate-zentroa aurkitu arte.
Erpurua erdigunetik apur bat atzerago jarri behar duzu, eta gero bi edo lau hatz jarri objektuari eusteko. Ikusi zer sentituko zaituen erosoen.
Dardoaren puntak zertxobait gora zuzendu behar du eta ahalik eta zuzenen mugituko duzu aurrera eta atzera. Ez bultzatu gehiegi.
Azkenik, astiro-astiro bota dardoa aurrera. Indar handirik gabe, hori ez baita helburua.
Gogoratu: gehiegizko indarra ez da beharrezkoa dardoa taulara (helburua) itsasteko.
Dardo jokoak zehaztasunez funtzionatzen du. Jokalari ona izateko, arauak ezagutu behar dituzu. Lehenengoa da kirol jarduera jokalari batek, bi jokalarik edo bi taldek egin dezaketela.
Bakoitzak dardoa taulara bota behar du lehenengo nor doan zehazteko. Helburura gehien hurbiltzen dena ateratzen da lehenik.
Arau orokor gisa, jokalari guztiek bederatzi beroketa jaurti ditzakete jokoa hasi baino lehen.
Jokoan zehar, jokalari bakoitzak hiru dado jaurtitzeko eskubidea du txanda bakoitzean. Bota egin ondoren, puntuazioa zenbatu eta dardoak taulatik kentzen dira aurkariak jo dezan.
Jaurtitzean, lehiakidea ahal den neurrian makurtu daiteke, betiere oina jaurtiketa-lerroa zeharkatzen ez duen bitartean.
1. Cricket
Gure dardo-jokoen zerrendako lehen elementua aukera agerikoa da: Cricket. Hau da aisialdiko dardo jokorik ezagunena.
Cricketa 1v1 edo bi taldetan jokatu daiteke. Hiruzpalau jokalari banaka badituzu, horrek ere balio du. Bikote bezala dibertigarriagoa den arren.
Askotan American Cricket deitzen zaio, Cricket-en helburua jokoan dauden zenbaki guztiak ixten dituen lehen jokalaria edo taldea izatea da, puntuetan berdinduta edo aurrerago joatean.
Jokatzeko zenbakiak 15,16,17,18,19, 20 eta zezena dira.
Zenbaki bakoitzeko hiru idatzi behar dituzu zenbakia ixteko. Hori egin dezakezu hiru bakar bat, bikoitza eta bakar bat joz edo hirukoitza joz.
Ez dituzu zenbakiak ordenan itxi behar, partidaren aurretik ezarritako arau bat ez bada behintzat. Oraindik aurkariarentzat irekita dagoen zenbaki bat ixten baduzu, zenbaki horretan puntuak lortzen has zaitezke.
Adibidez, lehenengo jaurtiketan aurkariak dardo bat bota baino lau 20 lehenago lurreratzen bada, 20an itxi eta 20 puntu gehitzen dizkio zutabeari.
Hala ere, dardoekin hasi berria bada, punturik gabe joka dezake Cricketek. Horixe da, bada, dardo-joko honetan hasiberri gisa jokatzeko modu gomendatua.
2. The 01 Games (301 y 501)
Dardoen liga, txapelketa batean jokatzen baduzu edo profesional mailan dardoak ikusten badituzu, ziurrenik nazioarteko bi estandarrak ezagutzen dituzu: 301 eta 501.
Dardo-jaurtitzaile lehiakorren artean oso ezagunak diren bi dardo joko dira. 01 jokoen arauak oso sinpleak dira. Baina jokoa kontzeptuz sinplea den arren, benetako mekanika eta "irteera" estrategiek trebetasun handia eskatzen dute.
301 eta 501eko partidak normalean bi jokalarirekin (1v1) edo biko taldetan jokatzen dira.
Zenbaki guztiak lerroan daude dardo joko hauetan.
Barruko dianak ("zezen bikoitzak") 50 puntu balio ditu. Kanpoko dianak («banakako zezenak» izenez ere ezaguna) 25 puntu balio ditu.
Jokalari edo talde bakoitza 301 edo 501 puntuazioarekin hasten da.
Joko bakoitzaren helburua da «0» puntuazioa lortzea, puntu guztietatik hiru dardoren puntuazioa kenduz.
3. Munduari bira
Dirudienez, Around the World-en helburua dardo-taula inguratzea da zenbakizko sekuentzian.
Dardo joko ezagunenetako bat da bere sinpletasunagatik. Gainera, oso dibertigarria da talde batekin jolastea. Munduan zehar, dardoak ezin hobeak dira edozein jokalarirentzat. Zenbat eta jokalari gehiago zure taldean, orduan eta hobeto.
Munduan zehar jokatzea ere praktikatzeko modu bikaina da, batez ere 01 joko bat prestatzen ari zarenean, zenbaki estandarrak baino taulako atal desberdinak bideratzera behartuta zaude eta.
1 zenbakiarekin hasten zara eta taulan zehar ibiliko zara zenbakizko sekuentzian, 20ra iritsi arte.
Oinarrizko Mundu Biribileko dardoetan, bikoitzak eta hirukoteak ez dira puntu gehiagorako balio.
Zenbakitutako segmentu baten edozein zati sakatu ondoren, pasatu hurrengora sekuentzian.
Écordal
Écordal Frantziako udalerri bat da Ardenak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Dardoak
4. Hankak
Trebetasun-maila gehienetarako dardo-joko dibertigarri eta ezagunen zerrendan laugarren sailkatuta, Legs-ek txanda bakoitzean ahal duzun puntu gehien lortzea du helburu.
Écordal
Biztanleria
2007an Écordal udalerrian erroldatutako biztanleak 302 ziren. Familiak 120 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 48 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Dardoak
4. Hankak
01 dardo jokoen antzekoa da sarrera eta irteera bikoitzeko baldintzarik gabe.
Écordal
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Dardoak
4. Hankak
Kopuruan, edozein jokalarik joka dezake. Baina joko hau dibertigarriagoa da hainbat jokalari tartean daudenean.
Écordal
Etxebizitza
2007an 154 etxebizitza zeuden, 118 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 18 bigarren erresidentzia ziren eta 18 hutsik zeuden. 151 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 118 etxebizitza nagusietatik 99 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 12 etxek hiru zituzten, 31 etxek lau zituzten eta 73 etxek bost zituzten. 101 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 64 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 44 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Dardoak
4. Hankak
Dianako zenbaki guztiak jokoan daude. Baina, 301 eta 501 jokoetan bezala, helburu-zenbaki ohikoenak 20 eta 19 dira puntuak azkar irabazteko.
Jokalari bakoitza 3 hankekin hasten da. Markatu "hanka" bakoitza marra batekin jokalarien inizialen ondoan. Bota zure dardoak eta idatzi zure puntuazioa. Hurrengo jokalariak zure puntuazioa berdindu edo irabazi behar du.
5. Hiltzailea (Killer)
Killer hiru lagun edo gehiagorekin jolasteko dardo joko dibertigarri bat da. Joko honek bikoitzak jotzea bakarrik eskatzen du eta estrategia zaindua dakar. Gutxienez hiru lagunekin jokatzen da.
Jokoaren hasieran, jokalari bakoitzak ausazko zenbaki bat aukeratzen du taulara tiro egiteko, tiro egiten ez duen eskuarekin.
Horrek joko interesgarriagoa egiten du eta zure erosotasun gunetik kanpo pixka bat jokatzera behartzen zaitu.
Zure zenbakia bi aldiz sakatzeak "hiltzaile" bihurtzen zaitu.
Hiltzaile bihurtzen zarenean, zure aurkariak "hiltzen" saia zaitezke haien kopurua bikoiztuz.
Jokalari bakoitzak hiru bizitza lortzen ditu. Bikote bakoitzak bizitza bat balio du.
Dardoa konfiguratzeko, markatu jokalari bakoitzaren inizialak zutabe bakarrean.
Idatzi jokalari bakoitzaren zenbakia bere inizialen ezkerrean. Ondoren, markatu hiru bizitza jokalari bakoitzaren inizialen eskuinaldean dauden lerroekin.
Jokalari bat hiltzen denean, garbitu lerro bat.
Bizitzak (arbeleko lerroak) geratzen zaizkion jokalariak irabazten du partida.
6. Shangai
Shanghai joko ezin hobea da jokalari talde handi baterako.
Shanghaiko dardoen terminoari dagokio izena (jokalari batek txanda bakarrean zenbaki bereko bakarra, bikoitza eta hirukoitza jotzen duenean).
Jolasean dauden zenbakiak 1etik 7ra bitartekoak dira, sarrerako zenbakiei dagozkienak.
Puntuak jokoan dagoen sarrera-zenbakiari dagozkio.
Écordal
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 184 ziren, horien artean 137 aktiboak ziren eta 47 inaktiboak ziren. 137 pertsona aktiboetatik 127 lanean zeuden (79 gizon eta 48 emakume) eta 10 langabezian zeuden (5 gizon eta 5 emakume). 47 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 28 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Écordal udalerrian 122 unitate fiskal zeuden, 327,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.729 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren eta 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 igeltseroak, 1 iturgina eta 1 argiketaria.