cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Adrano
Osasungintza
Adranok ez du ospitalerik, bakarrik larrialdietarako Guardia medica, izeneko gune paramediko bat, langileekin, ibilgailuekin eta ekipamenduarekin horniturik. Ospitalerik hurbilena Biancavillan dago, Maria SS. Addolorata, Adranoko larrialdetasunez arduratzen dena.
Luis Díez Espadas
Luis Díez Espadas, (Bilbo, - ibidem, ), bizkaitar toreatzailea izan zen, banderillero ibilitakoa.
Biografia
1949ko ekainaren 15ean Ávilako El Tiemblo herrian zezenko batek iraulkatu zuen. Hasieran ez zuen ezer sumatu baina saihets-hezur batek aorta heldu zion. 49 egun geroago, Madrildik larri bidali zioten Bilbora eta San Sebastián doktorearen eskuetan hil zen.
Julio Nepote
Julio Nepote (Julius Nepos; 430 inguru - 480), 474tik mendebaldeko erromatar enperadorea izan zen.
Leon I.a ekialdeko enperadorearen iloba batekin ezkondu zen Julio. Hortik dator goitizena, "Nepos" iloba baita. 474an, enperadore izendatu zuen Leon I.ak Glizerio boteretik kentzearren. Izan ere, usurpatzailetzat jotzen zuten Glizerio Ekialdeko Inperioan, eta, hortaz, enperadore berria izendatzeko eskubidea zuten. 474ko ekainean, Nepotek Ravennan sartuta Glizerio atzeman zuen. Dalmaziako Salona hirira bidali zuen, horko artzapezpikua izatera.
Agintean, Nepote Erromaren menpeko azken eremuak, Italia eta Galiako hegoaldea, gordetzen saiatu zen. Euriko bisigodoen erregearekin birnegoziatu zuen bake-hitzarmen bat, eta Proventza Erromaren menpera itzuli zen. Horren truke, garrantzi gutxiko zonaldeak eman zizkion, zein kontrolatzeko zailak ziren erromatarrentzat gainera. Nolanahi ere, Geiserikorekiko negoziazioak ez ziren hain arrakastatsurik izan. Vandaloek, haren aginpean, berriro ekin zioten Italiako kostaldea erasotzeari. Ekialdeko Inperioarekin bake-hitzarmena sinaturik, ez zuen Mendebaldekoarekin ere egiteko beharrik.
Enperadore trebea bazen ere, Erromako Senatuak ez zuen gustuko, ekialdeekin zituen loturak zirela eta. Flavio Orestes armadaren buruan kokatu zuenean, ikusi zen Nepotek ez zuela ospe handirik mendebaldean. Izan ere, Flavio Orestesek 475eko abuztuaren 28an Ravenna hiriburua hartuta Nepotek ihes egitera behartu zuen. Orestek jatorri germaniarra izanda ez zuen enperadore bihurtzerik. Hori zela eta, Romulo Augustulo semeari eman zion titulua, 10 urte baino ez zituen arren.
Nepotek bidezko enperadoretzat jotzen zuen bere burua, Dalmazian bazegoen ere. Ekialdeko Enperadoreak zein Galiako erregeak ere honela onartu zuten. 476ko irailaren 4an, Odoakro germaniarrak Ravenna hartu zuen eta Romulo Augustulo abdikatzera behartu zuen. Honela, Italiako gobernatzailea izendatu zuen bere burua. Zenon ekialdeko enperadoreari egoera hau onestea eskatu zion. Honek, Nepote enperadoretzat hartzera bihurtu zuen Odoakro, zeinek, bat etorrita, Nepoteren izenean txanponak egin zituen Italia osorako. Hala ere, 480an, Nepote hil zuten. Odoakrok Dalmazia eraso zuen eta bere menpera igaro zuen.
Diaperville (Wisconsin)
Diaperville Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Ashland konderrian dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Balmis espedizioa
Karlos IV.a Espainiakoak Balmis doktoreari babesa eman eta gortearen diruz lagundu zuen, azken honek Espainiar Inperioaren barna haurren txertaketa masiboa burutzeko ideia baitzuen, haren alaba Maria Teresa infanta baztangaren ondorioz zendu baitzen.
Historiako lehen nazioarteko medikuntza espediziotzat jotzen da.
Prestaketa
1803ko azaroaren 30ean, Coruñatik atera zen Maria Pita korbeta; barruan medikuak, erizainak, eta 21 ume. Baztangaren txertoa munduan zabaltzera zihoazen, Francisco Xavier Balmis mediku alacantarrak gidatutako espedizioan. Txertoaren Errege Espedizio Filantropikoa zen.
Ez zen denbora asko Edward Jenner mediku ingelesak baztangaren kontrako txertoa asmatu zuela: behi-baztangak eragindako legenetako zornea larruazalean egindako zaurietan sartuta, baztanga arruntarekiko immunitatea lortzen zen. 1798an argitaratu zuen. Baztanga gaitz larria zen, eta heriotza ugari eragiten ari zen. Eta, hasieran Jennerren teknikak beldurra eta kritikak eragin bazituen ere, laster hasi zen txertoa zabaltzen Europan. Europatik kanpora ere gogor ari zen jotzen gaitza, ordea. 1802an Ameriketako kolonietako baztanga-epidemiei buruzko berriak iritsi ziren Espainiara. Balmis Carlos IV erregearen ganberako zirujaua zen orduan, eta erregea konbentzitu zuen txertoa kolonietara eramatearen garrantziaz.
Koroaren dirua bazuen Balmisek, baina txertoa nola eraman itsasoz beste aldera, hori beste kontu bat zen. Ordura arte, bi kristalen artean eta parafinaz zigilatuta bidali izan zen. Baina, ez zen egoera onean iristen, eta ia beti txertoaren eraginkortasuna galtzen zen. Balmisek beste plan bat zuen: umeak erabiliko zituzten txertoa garraiatzeko.
Adin txikiko umeek erantzuten zioten ondoen txertaketari, eta beraz, aproposak ziren Balmisen plana aurrera eramateko. Jennerrek bezala, behi-baztangaren birusa zuen fluidoa txertatuko zien umeei, infektatutako lantzeta batekin sorbaldan zauritxo bat eginez. Hamar bat egunera pikorrak aterako zitzaizkien. Hura izango zen unea pikorretatik txertoa hartu eta beste ume batzuei pasatzeko. Aldiro bi ume txertatuko zituen, eta horrela eramango zuen txertoa Amerikaraino.
Sei ume hartu zituen Madrilgo Inklusatik, eta haietako birengan eraman zuen txertoa Coruñara. Coruñako Ume Abandonatuen Etxera joan zen ume gehiagoren bila. Han, txundituta gelditu zen ikusita bertako zuzendariak, Isabel Lopez Gandallak, umeak zein ondo tratatzen zituen eta haiekin zein ondo moldatzen zen. Berehala konturatu zen primeran etorriko zitzaiola emakume hura espedizioan, eta kontratatu egin zuen. Madrildik ekarritako 4 ume, eta Coruñako beste 17 ontziratu ziren, tartean Isabelen semea. Zazpik hiru urte inguru zituzten, eta zaharrenek bederatzi. Denak mutilak ziren.
Bidaiaren hasiera
Coruñatik atera eta 10 egunera Tenerifera iritsi ziren. Bero hartu zituzten han. Kanarietan ez zegoen txertorik ordura arte, eta ondo zekiten zer altxor zekarren espedizio hark. Ez zen meza eta ospakizunik falta izan.
1804ko urtarrilaren 6an atera ziren Tenerifetik, eta otsailaren 9an Puerto Ricora iritsi ziren. Lortu zuen txertoa Amerikara eramatea. Alabaina, txertoa eramatea bezain garrantzitsua izan zen, txertaketak nola egin, eta txertoa nola kontserbatu eta zabaldu erakusten egin zuen lana. Lekuan lekuko txertaketa-batzordeak eta sareak antolatzen zituzten, txertaketa-kanpainak eraginkorrak izan zitezen.
Puerto Ricotik, beste hiru ume hartu eta Venezuelara joan ziren. Han bitan banatu zen espedizioa. Jose Salvanyk gidatutako talde bat lurrean gelditu zen, txertoa Hego Amerikan zehar zabaltzen jarraitzeko, eta Balmis Kubarantz abiatu zen beste sei ume venezuelarrekin.
Umeak lortzea ez zen beti erraza izaten. Kuban, esaterako, arazoak izan zituzten, eta hiru neska esklabo erosi zituen Balmisek (espedizioan parte hartu zuten neska bakarrak), txertoa Mexikora eraman ahal izateko.
Balmisek ahalegin guztiak egiten zituen umeak beti ahalik eta ondoen egon zitezen. Espedizioa hasi aurretik kondizio bakarra jarri zuen, etapa bakoitza bukatzean umeak beren jaioterrira bueltatzea. Gehienetan hala izan zen, baina ez Espainiatik eramandakoen kasuan. Haiek Mexikon gelditu ziren. Han gestio guztiak egin zituen egoitza on batean egon zitezen, eta hezkuntza egokia jaso zezaten. Batzuk familia mexikarrek adoptatu zituzten. Baina hortik aurrera ez da ezer gehiago jakin haiei buruz. 1810ean, artean, ume haiek Espainiara ekartzeko eskatzen ari zen Balmis.
Ozeano Barean barrena
Maria Pita ontzia Espainiara itzuli zen Mexikotik. Baina espedizioak aurrera jarraituko zuen. 1805eko otsailaren 8an Acapulcotik atera ziren Magallanes ontzian, 26 ume mexikarrekin. Bost asteko bidaia hura gogorra izan zen. Kapitainarekin liskarrean aritu zen etengabe Balmis, hark ez baitzizkien agindutako baldintzak eskaini espediziokoei. Umeek lurrean egiten zuten lo, leku zikin eta txiki batean pilatuta. Ezinezkoa izan zen kontaktu bidezko nahigabeko txertaketak saihestea.
Manilara iritsi ziren, eta Coruñako Ume Abandonatuen Etxeko zuzendariak han utzi zuen espedizioa. Balmisek esker oneko hitzak baino ez zituen harentzat: “Nekaezin gau eta egun, amarik sentikorrenaren samurtasuna isuri du bere esku zituen 26 aingerutxoentzat, Coruñatik hasita bidaia guztietan egin duen bezalaxe”.
Itzulera
Balmisek pixka bat gehiago jarraitu zuen. Hiru ume filipinar hartu eta Macaora (Txina) abiatu zen, Diligencia fragata portugaldarrean. Tifoi baten ondorioz, ozta-ozta iritsi ziren bizirik. Macaotik Cantonera pasa zen, eta azkenik Espainiarako buelta hartu zuen. Bidean Atlantikoaren erdiko Santa Helena uharte britainiarrean gelditu ziren; eta hango biztanleak ere txertatu zituen Balmisek.
1806ko abuztuaren 14ean iritsi zen Espainiara. Guztira ehundik gora umek parte hartu zuten espedizioan, eta milaka eta milaka pertsona txertatu ziren. Txertoaren sortzaile Jennerrek berak goraipatu zuen Balmisen lana: “Ezin imajina dezaket historian hau baino filantropiaren adibide handiagorik eta nobleagorik izango denik”.
Białystokeko artxidiozesia
Białystokeko artxidiozesia (Archidiecezja białostocka, Archidioecesis Bialostocensis) Erromatar Eliza Katolikoaren poloniar artxidiozesia da. 1991ko ekainaren 5ean ezarri zen elizbarruti gisa eta 1992ko martxoaren 25ean artxidiozesi egin zen. Artzapezpikuaren egoitza Białystoken dago. Egun artzapezpikua Józef Guzdek da.
Pablo Casado
Pablo Casado Blanco (1981eko otsailaren 1a, Palencia, Gaztela eta Leon) espainiar politikari bat da. Espainiako Parlamentuan Alderdi Popularreko diputatua da Ávila ordezkatuz.
2018ko uztailaren 21etik aurrera Espainiako Alderdi Popularreko presidentea da.
Ideologia
2018ko ekainaren 25ean Altsasura egindako bisitaldi batean euskara Nafarroako Foru Erkidegoko hizkuntza ez zela adierazi zuen. Alderdi Popularreko presidente hautatua izan eta egun batzuetara, Pedro Sanchezekin bildu zen, eta hari adierazi zion igaro ezineko zenbait muga ("lerro gorriak") ezarriko zizkiola: Katalunia, euskal presoen gerturatzea, Nafarroa; "terrorismoaren gorespenaren kontrako lege berri bat" proposatuko zuela ere adierazi zuen. Casado harro agertu zen behin baino gehiagotan PPren iraganaz, baina ez zuela "PPren iraganari buruz erantzungo". Hala ere, adierazi zuen Génovako PPren egoitza uztearen alde zegoela.
Sturnira thomasi
Sturnira thomasi Sturnira generoko animalia da. Chiropteraren barruko Stenodermatinae azpifamilia eta Phyllostomidae familian sailkatuta dago
Gañeta
Gañeta Aralarko mendilerroan dagoen mendi bat da. Izen bereko zirkua eratzen du inguruko beste hainbat mendirekin. Zirku hau, iparraldetik, Enirioko labarrari nagusitzen zaio.
Irispideak
Larraitzetik, mendi honen tontorrera joateko, Alotzako larreetatik pasa behar da. Guardetxetik abiatuz gero, berriz, Irazustako leporantz abiatu behar da, Errenagako babeslekuetatik. Zaldibiatik, ur gordetegietatik Uidui izeneko bordara iristen da, Aralarren aurkitzen direnen artean, handienetako bat, bertan, bere antzinatasunaren lekuko diren trikuharriak daudelarik. Zearragoene izeneko trikuharria igaroz igotzen da. Iparralderantz hartuz, Uelogoena izeneko trikuharrietarantz heltzen da, lautadatxo batean. Gorago, lepotxo batetara iristen da, Gañeta eta Bustiako Punta artean dagoena. Hemendik, tontorrera berehala heltzen da.
Ancillo (Soba)
Ancillo Sobako auzoa da, Kantabrian. 100 biztanle baino gutxiago dituen auzo honen jarduera nagusia abeltzaintza da.
Oxymycterus delator
Oxymycterus delator Oxymycterus generoko animalia da. Karraskarien barruko Sigmodontinae azpifamilia eta Cricetidae familian sailkatuta dago.
Spizaetus isidori
Spizaetus isidori Spizaetus generoko animalia da. Hegaztien barruko Accipitridae familian sailkatua dago.
Piramidal
Piramidala eskumuturrean dagoen hezur bat da, karpoko zortzi hezurretako bat, bikoitia, laburra, hanpatua, piramide formaduna eta sei aurpegirekin. Sei aurpegi horietatik, hiru artikularrak dira. Goialdean, pisiformearekin artikulatzen da, alboan, ilargi-formakoarekin eta, karpoko bigarren ilaran aurkitzen diren hezurretatik, kako-hezurrarekin artikulatzen da.
Lincolnshire (Kentucky)
Lincolnshire Kentuckyko hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 148 biztanle zituen, 0.12 kilometro koadrotan banatuta.
Washington (Pennsylvania)
Washington Pennsylvaniako hiri bat da. Washington konderrian kokatua dago. 2010ean 13,663 biztanle zituen, 7.63 kilometro koadrotan banatuta.
Adolphe d'Archiac
Etienne Jules Adolphe Desmier de Saint-Simon, Vicomte d'Archiac (Archiaeko Bizkondea) (Reims, 1802ko irailaren 24a- Paris, 1868ko abenduaren 24a) Frantziar geologo eta paleontologoa izan zen.
Reimsen jaio zen eta eskola militar batean ikasi zuen. 1830. urterarte militar aritu zen. Garai hau baino lehen liburu erromantiko bat idatzi zuen. 1830tik aurrera geologiari buruz interesatzen hasi zen. Lehen lanetan, 1835. urtean, Frantzia, Belgika eta Ingalaterrako Tertziario eta Kretazeoa ikertu zituen, eta bereziki bertan agertzen ziren fosilekin eta euren sekuentziekin. Ondoren Karboniferoa, Devoniarra eta Siluriarra ikertu zituen.
Histoire des Progrès de la Géologie de 1834 à 1859 lan handia (8 liburu) argitaratu zuen. 1853an Wollaston Domina eman zioten. Urte berean Indiako nummulitesen inguruko lan bat argitaratu zuen Jules Haimerekin batera. Muséum National d'Histoire Naturelleko Paleontologia irakaslea izan zen. Beste lan batzuk Paléontologie Stratigraphique, Géologie et paléontologie (1866) eta Asie mineure (1866) izan ziren. 1868an bere buruaz beste egin zuen Senara botatzen.
Montchevrel
Montchevrel Frantziako udalerria da, Orne departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Montchevrel udalerrian erroldatutako biztanleak 225 ziren. Familiak 93 ziren, horien artean 27 pertsona bakarrekoak ziren (15 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 23 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 39 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 141 etxebizitza zeuden, 93 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 37 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 139 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 93 etxebizitza nagusietatik 76 bere jabearen bizilekua ziren eta 16 alokairuan okupaturik zeuden; 6 etxek bi gela zituzten, 22 etxek hiru zituzten, 32 etxek lau zituzten eta 33 etxek bost zituzten. 87 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 41 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 44 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 141 ziren, horien artean 105 aktiboak ziren eta 36 inaktiboak ziren. 105 pertsona aktiboetatik 95 lanean zeuden (53 gizon eta 42 emakume) eta 11 langabezian zeuden (3 gizon eta 8 emakume). 36 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Montchevrel udalerrian 92 unitate fiskal zeuden, 218 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.690 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2000. urtean Montchevrel udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 924 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Agustín Cabrera
Agustín Cabrera García, (Deustu, - Basurtu, ), Chatillo de Bilbao ezizenaz ezaguna, bizkaitar toreatzailea izan zen, banderillero eta nobillero ibilitakoa.
MC Alger
MC Alger (izen ofiziala, Mouloudia Club d'Alger, نادي مولودية الجزائر‎), Aljeriako futbol talde bat da, Aljer hiriburukoa. 7 liga irabazi ditu eta 1976 urtean Afrikako txapelduna izan zen.
Agustín Cabrera
Gurasoak andaluziarrak zituen: Silverio Antonio Cabrera granadarra eta Francisca García Castro malagarra.
Heinrich Himmler
Heinrich Luitpold Himmler (Munich, Alemania, 1900eko urriaren 7a - Lüneburg, 1945eko maiatzaren 23a), Schutzstaffeletako (SS) komandantea izan zen eta Nazi garrantzitsua. SSak eta Gestapoa kontrolatzen zituen.
1945ean bere buruaz beste egin zuen.
Gaztaroa
Himmler hiru anaiatatik bigarrena zen (Gebhard eta Ernst-en artekoa), eta Bavariako klase ertaineko familia batean hazi zen. Bere aita (Gebhard Himmler) eskolako irakasle zorrotza zen, gauza historikoak bildumatu zalea eta bere abizenaz oso harro zegoena. Ama, berriz, katoliko sutsua zuen. Heinrich txikiari bere aitak igorri zion arbaso germaniarrenganako maitasuna, eta baita ordena, muturreko garbitasuna eta antolakuntza eraginkorra mirestea ere. Etxean Heini edota Heiner ezizenez deitzen zioten.
Himmlerrek Armadako edo Itsas Armadako ofiziala izatea zuen amets baina, Armadako ofizialen eskolan zeuden klase arteko oztopoak zirela eta, Itsas Armadan sartzen saiatu zen. Bere gabezia fisikoen erruz, ez zuen inoiz bere helburua bete.
Kontserbadorismorako joera erakutsiz, Himmler talde paramilitar batera elkartu zen, Reich-aren Gerrako Bandera izenekoa. Talde hau ultranazionalista eta militarista zen. Elkarte honek Municheko Putsch-ean parte hartu zuen, Adolf Hitlerren Alderdi Naziaren alde agertuz. 1923ko azaroaren 9ko estatu kolpe honetan, Himmlerrek (oraindik Hitler pertsonalki ezagutzen ez zuena) parte hartu zuen Municheko kaleetan poliziaren eta armadaren aurka egiteko. Ernst Röhmen ondoren bigarren burua izan zen, eta honek hasieratik izan zuen begiko erakusten zuen segurtasunagatik.
Alderdi Nazian hastapenak
1924an Himmler Alderdi Nazian afiliatu zen 14.303. zenbakiarekin, Hitlerren alde egiteko, zeina Mesiastzat hartzen zuen. Garai honetan garatu zituen odolaren eta lurraren teoriak, bere erlijio kristauarenganako eszeptizismoan eta nekazaritzako ikasketetan oinarrituak. SSetan sartu zen lehenetarikoa ere izan zen, 168. zenbakiarekin.
1925ean NSDAPen Bavaria Behereko Talde Lokaleko idazkari nagusia eta Gauleiter-aren delegatua bilakatu zen, baita Bavaria Garaiko eta Suabiako Propaganda zuzendaria ere. Posizio honetan alderdia antolatzeko eta Bavariako eskualde honetako erakunde operatiboak sendotzeko gaitasuna erakustea lortu zuen. 1927an, Hitlerrentzako eskolta-erakunde bat sortzeko beharrarekin, SSetako Reichsführeraren delegatu izendatu zuten. Kargu berri honekin bere antolakuntza-gaitasunak, Hitlerrenganako eta nazionalsozialismoarenganako leialtasun apurtezina, lanean buru-belarri aritzeko gaitasuna eta eskandaluetatik at zegoen bere izen ona erakutsi zituen. Ibilbide hau ikusirik, Hitlerrek Reichsführer nagusia izendatu zuen 1929ko urtarrilaren 6an. Oraindik SSak SAen eta bere buruzagi Ernst Röhmen mende zeuden. 1933an SAetako Gruppenführer izendatu zuten eta orduan bi indarrak banantzea lortu zuen. 1931n Reinhard Heydrich onartu zuen bere aldean. 1934an SSetako Obergruppenführer mailara igo zuten. Himmlerren eskuineko eskua Reinhard Heydrich izan zen SSen "Segurtasun Zerbitzua" eraikitzeko, alemanieraz SD siglak zituena. Espioitza erakunde hau Röhmen eta SAen barneko errebeldiaren aurkako informazioa biltzen aritu zen, hauek ezker alderako bidea hartu nahi baitzuten.
Ibilbide polizialaren hasiera
1933an, Hitlerrek Municheko Poliziaren buru izendatu zuen. Bai SAk eta bai SSak Alemaniako Poliziaren organo laguntzaile izendatu zituzten. 1934an Hermann Göring-ek, Prusiako ministroa zenak, Estatuaren Polizia Sekretuko buru izendatu zuen; honen siglak (Gestapo) hasiak ziren alemaniarren artean izua zabaltzen.
Gizon erabakigarria izan zen Hitlerrek Sturmabteilung en indarra (SA) eta haren buruzagi Röhm gainetik kentzeko planean. 1934ko ekainaren 28an, SSek eta bereziki SDak inteligentzia-operazioak burutu zituzten Alemania osoan eta, handik bi egunera, "labana luzeen gaua" deituriko sarraskia eragin zuten. Bertan, SAetako 300 buruzagi eta militante garrantzitsu baino gehiago atxilotu eta hil zituzten, ustez Hitlerren aurkako estatu-kolpe bat saihesteko.
Lutjanus rufolineatus
Lutjanus rufolineatus Lutjanus generoko animalia da. Arrainen barruko Lutjanidae familian sailkatzen da.
Eleutherodactylus gryllus
Eleutherodactylus gryllus Eleutherodactylus generoko animalia da. Anfibioen barruko Eleutherodactylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Heinrich Himmler
Ibilbide polizialaren hasiera
Himmlerrek eta bere gizonek ustezko asmo horretan oinarritu ziren alderdiko eta estatuko etsai nagusien aurka egiteko eta zeuden tokian bertan erailtzeko. Horien artean ziren Kurt von Schleicher kantzelaria, Hitlerren agintearen aurkakoa, edo Gustav von Kahr politikaria, 1923ko Municheko putscha zapuztu zuena. Von Schleicher Gestapoko agente batzuek tirokatuta hil zuten haren emaztearekin batera, eta Von Kahr SSetako militante batzuek aizkorakadaka akabatu zuten Municheko baso batean.1934ko uztailaren 25ean, SSak formalki SAengandik banandu ziren; azken hauek ez zuten ia garrantzirik izan hurrengo urteetan.
Patricia Cornwell
Patricia Cornwell Patricia Carroll Daniels (Miami, 1956ko ekainaren 9a) estatubatuar detektibe-fikzioko eleberrigilea da. Kay Scarpetta auzitegiko medikua da bere eleberrien protagonista eta bilbeetan auzitegiko zientziak egiten du enfasi. Jack Tripa-ateratzailearen krimenei buruzko ikerketa berri bat ere hasi du, eta Walter Sickert pintore britainiarrari egotzi dio errua.
Heinrich Himmler
Ibilbide polizialaren hasiera
1940ko urrian Euskal Herrira heldu zen, Hendaiara eta, urriaren 19tik aurrera, Donostiara, Hitlerren eta Francoren arteko Hendaiako bilkura prestatu eta Alemaniako eta Espainiako polizien arteko lankidetza estutzeko. Altsasuan ere egon zen, Manolo Aristorena bertako alkatearekin.
Beldurra baino gehiago gorrotoa sortuz, Himmlerrek barneko etsaiak izan zituen; hala nola Wilhelm Canaris (Abwehr-eko burua), Albert Speer eta Martin Bormann. Harroputza, ankerra eta zuhurtasunik gabea iruditzen zitzaielako gaitzesten zuten.
Arraza-politikaren kudeaketa
Himmler bere eskuineko besoarekin, Heydrichekin, hasi zen bere arraza-politika garatzen; politika honen abiapuntua Austria zen. Herrialde honek jatorri germaniarreko biztanleria-zati handia zuen, eta eslaviarren proportzio txiki bat: Alemaniak lurralde hura anexionatzea funtsezkoa zen Himlerrentzat. Lehenengo nazien aurkako gobernu austriarra zapuzten aritu zen lanean, Engelbert Dollfuss kantzelariaren aurka konspiratuz (honek bere herrialdean nazismoa debekatu zuen). SSetan hautatutako talde batekin batera Himmlerrek Legio austriarra sortu zuen, beldurrarazte-kanpaina bat gauzatu zuena. Bere helburua lortzeko, gainera, aurkariak ezabatzeko ekintzetan Fridolin Glass nazien aldekoaren eta bere armada pribatuaren laguntza onartu zuen.
1934ko uztailaren 25ean, SSak Dollfussen bulegoan sartu ziren eta akabatu egin zuten. Himmlerrek, ekintza honekin, beste talde armatu austriar garrantzitsu batzuekin elkartzea espero zuen. Erakunde paramilitar haiek ez ziren matxinadarekin makurtu, ordea. Izan ere, gehienak Röhmen SA ohietakoak izanak ziren; azken hau "labana luzeen gaua"n erail zuten Himmler eta Heydrichen agindupean.
Himmlerrek, Dollfussen heriotzak eragindako egoera politikoa Austriako herriaren aurrean ez zela batere bere aldekoa ikusita, azkar bere burua zuritu behar izan zuen trabestismo politiko batean. Hilketagatik bere "mina" adierazi zuen publikoki. Hau izan zen Himmlerren ezkutuko porrot handienetako bat, Hitlerrek aurpegiratuko ziona.
Wirth doktore ankerraren ikerketak babesteaz gain, Grafeneck-eko gazteluko Arthur Neberen karbono monoxidoa erabiltzeari buruzko esperimentuen alde jarri zen. Polonian ehunka judu espetxeratzea agindu zuen; hauek trenetan eraman zituzten kanpoan -40 °C-ko tenperaturekin, eta izoztuta hiltzen utzi zituzten. 1939an Polonian egindako izugarrikeria ugariak Hitler eta Himmler jakinaren gainean egonda egin ziren.
SS ezkontzaren erregulazioa eta "purutasun arioa"
Austria anexionatu ondoren (Anschluss), 1938an, Himmlerrek bere arraza-politika bultzatzen jarraitu zuen. Hitlerren onespenarekin, Arbasoen Herentziaren Elkartea (Ahnenerbe) sortu zuen. Bertan alemaniarren arbasoen zuhaitz genealogikoak aztertzen ziren, arraza puruaren edo arraza arioaren jatorria aurkitu asmoz.
Arraza arioaren jatorriaren ikerketa sustatu zuen; antropologo naziei, hala nola Walter Darré, Shaffer eta Sieberg-i, gaiari buruzko zalantzak argitzeko eskatu zien. Walter Darré Estatuko Buru eginik, 1931ko abenduaren 31n Himmlerrek arraza arioaren postulatuak ezarri zituen, Ezkontzaren konpromisoa eta erantzukizuna izeneko dekretu batean.
Pertsona hauek (Darré, Shaffer eta Sieberg) Tibeten, Mongolian eta Indian izan ziren. Himmlerrek bere arbasoak Europa iparraldekoak eta mongoliarrak zirela jakin zuenean, arraza arioaren jatorria herrialde horietan bilatu nahi izan zuen bere odola justifikatzeko. Baina gerraren hasierak beraien lanak geldiarazi zituen. Geroago, Shafferrek eta Siebergek arianismoaren gaineko beraien ikerketa izugarriekin jarraitu zuten Dachauko kontzentrazio-esparruetan.
Himmlerrek arraza garbia ugaltzeko hainbat neurri agindu zituen, esate baterako SSetako gizon guztiek gutxienez lau seme-alaba izan behar zituztela. De facto, SSetako gizonek ezkondu eta familiak sortu behar zituzten, purutasun arioaren estatutuen arabera. Ezkontzeko baimenak arraza departamentuaren menpe zeuden, honek erabakitzen zuen ezkontza arraza politikekin bat zetorren eta baimena ematen zen edo ez.
Emakume ezkongaiak hainbat azterketa mediko eta arrazazko gainditu behar izaten zituen bere purutasun arioa baieztatzeko. Bere arbasoen zuhaitzak purua izan behar zuen bost belaunaldi lehenagora arte (1800era arte); gizonezkoei 1750era arte eskatzen zitzaien.
Hala ere, Himmler bera motz geratu zen seme edo alaba batengatik. Alaba bat (Gudrum) izan zuen Margareth emaztearekin, eta bi bere idazkari pertsonal eta maitalearekin.
Serge Baguet
Serge Baguet (Brakel, 1969ko abuztuaren 18a - 2017ko otsailaren 9a) belgikako txirrindularia izan zen. Belgikako Txapelduna izan zen. 47 urterekin hil zen, minbiziaren ondorioz.
1990
Ardenetako Trípticos eta Lau etapa
Danbury (Wisconsin)
Danbury Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Burnett konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Rudrón
Rudrón Burgosko probintziako ibaia da, Ebroren ibaiadarra dena. Fuente Abar iturrian, El Tozo eskualdean, jaioa 42 kilometroko ibilbidea egiten du. Basconcillos del Tozo inguruan lau kilometroz lurpean doa. Pozo Azul eta Moradillo ibaia ibaiadar nagusiak ditu.
Serge Baguet
1991
Bernako Tourra
1992
Limousingo Tourr eko etapa bat
1993
Britainia Handiko Itzuli ko etapa bat
1994
Sabiñanigoko Klasikoa
2000
Stadsprijs Geraarsbergen
2001
Druivenkoers Overijse
2005
Belgikako Txapelduna
Alfeo
Greziar mitologian, Alfeo, ozeanida bat zen, izen bereko ibaiaren jainkoa, Peloponeson. Ozeano eta Tetisen semea zen, ibai gehienak bezala.
Pausaniasen arabera, Alfeo ehiztari porrokatua zen, Aretusa izeneko lamiaz biziki maitemindu zena. Aretusa, baina, Artemisaren segizioko ehiztari bat zen, bere buruari, betirako birjina geratuko zela promes egin ziona. Honegatik, Aretusak Alfeoren asmoei ezezkoa eman zien, eta Sirakusatik gertu dagoen Ortigia uhartera ihes egin zuen. Han, bere izena daraman zubian bihurtu zen, Alfeorengandik ihes egiteko. Alfeo, orduan, Peloponesoko ibai bihurtu zen, eta, diotenez, ibai honen urak lur barruan sartzen dira, eta Ortigiaraino bidaiatzen dute, bere maitearen urekin batzeko.
Ovidiok beste bertsio bat eskeintzen du. Bertsio hontan, Alfeo, Aretusa bainatzen zen Arkadiako ibai bat zen. Aretusak, jainkoak ezustean harrapaturik, korrika ihes egin zuen eta Artemisari laguntza eskatu zion. Jainkosa, Aretusataz kupidatu zen, eta Ortigia uharteruntz lurpetik doan iturburu bihurtu zuen.
Istorio hau, itxuraz, Alfeo ibaia, lurpetik, Aretusako iturburuarekin komunikatzen den sineskeriatik dator. Izan ere, Estrabonek, kopa bat Alfeora botaz gero, Ortigiako iturrian agertuko zela esaten zuen.
Beranduago, Alfeo Telegonerekin, Farisen alabarekin ezkondu zen, eta, honekin, Orsiloko, Fegeo eta Melantea izan zituen.
Robert Aumann
Robert John Aumann (hebreerazko izena: ישראל אומן, Yisrael Aumann; Frankfurt, Weimarko Errepublika ) israeldar matematikari eta unibertsitate irakaslea da. 2005ean Ekonomiako Nobel Saria jaso zuen, Thomas Schellingekin batera, joko-teoriaren analisiaren bitartez gatazka eta lankidetza hobeto ulertarazten egindako lanarengatik.
Alfeo
Beste istorio batek, Alfeo, Artemisataz maitemintzen dela kontatzen du. Ibai-jainkoak, Letriniraino jazarri zuen, non, jainkosak, aurpegia lokatzez estali zuen. Bere segizioko lamiei gauza bera egiteko esan zien. Honela, Alfeok, ezin izan zuen bere maitea neska guzti haien artean ezagutu, eta, umildurik, joan egin zen. Elezahar hau, bi jainkoek Olinpian aldarea banatzen zutelako da.
Plutarkok, aurrekoetatik erabat ezberdina den istorio bat kontatzen du. Berak dioenez, Alfeo, Helios jainkoaren seme bat zen. Zerkafo izeneko bere anaia hil zuen lehiaketa batean. Egin zuenagatik zuen kontzientzia txarra zela eta, eta, gainera, eriniak bere atzetik zeudelarik, Alfeok, bere burua, Niktimo ibaira bota zuen, eta, ordutik aurrera, ibai honek, jainkoaren izena hartu zuen.
Francisco Javier Balmis
Francisco Javier de Balmis y Berenguer (1753ko abenduaren 2a, Alacant - 1819ko otsailaren 12a, Madril) espainiar militar eta mediku bat izan zen, Karlos IV.a Espainiakoaren gorteko ohorezko medikua.
Bere izena Txertoaren Errege Espedizio Filantropikoa edo "Balmis espedizioari" lotua dago, hartan parte hartzeaz gain izen ematen diolarik. Espedizio honen helburua Balmisek asmoan oinarrituz Espainiar Inperioan barna baztangaren txertoa hedatzea izan zen, medikuntzaren historiako mugarri garrantzitsua bilakatuz.
2020an, Espainiako Defentsa Ministerioak COVID-19 pandemiaren aurkako "Balmis operazio" militarra bere omenez izendatu zuen.
Forgesko Gure Amaren eliza
Forgesko Gure Amaren eliza (église Notre-Dame des Forges) Tarnose herriko parrokia-eliza da. 1895ean eraiki zuten Forges de l'Adour enpresako langileen auzoan.
1997an gurtzarako itxia, 2001ean Frantziako gobernuak monumentu historiko izendatu zuen.
Garindo Azearitz I.a
Garindo Azearitz I.a —Galindo Asnari— (? - 867) Aragoiko kondea (844 - 867) izan zen, Garindo Gartzeitzen oinordekoa izanik.
Biografia
Garindok Azeari Garindoitz I.a zuen aita, Aragoiko kondea 809 eta 820 artean eta 820 eta gero Urgell eta Cerdanyako kondea izan zena.
Aitaren partetik 833 inguruan konderri biak jarauntsi zituen eta Pallars Jussà eta Ribagortza konde bilakatu zen, 844an bota arte. Iruñean egon onderen, 844an Aragoiko konde aukeratu zuten Garindo Gartzeitz semerik gabe hil zelako.
Garindok Guldreguda ezkondu zuen, eta Azeari Garindoitz II.a semea izan zuten.
Mirabella Imbaccari
Mirabella Imbaccari Italiako udalerri bat da. Cataniako probintzian kokatuta dago, Sizilia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Mirabella Imbaccarik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Periklesen Mendea
Periklesen Mendea edo Antzinako Greziako Urrezko Mendea Antzinako Grezian K.a. V. mendean bizi izan zen goraldi politiko, ekonomiko nahiz kulturalari egiten dio erreferentzia, bereziki Perikles Atenas estatu-hiriaren liderra izan zeneko aldian zehar, K. a 461- K.a. 429 bitartean, batzuen arabera lehenago hasi eta beranduago bukatu bazen ere.
Ultzera peptiko
Ultzera peptikoa urdailaren (urdaileko ultzera) edo duodenoaren (ultzera duodenala) mukosaren lesioa da, urdaila edo duodenoa babesten duten barne-geruzetan orbaitzen ez duten zauriak agertzen direnean sortzen dena.
Herrialde garatuetan (Europan eta Ipar Amerikan) populazioaren %10 inguruk ultzera peptikoa du edo inoiz izan du. Duodenoko ultzera urdailekoa baino ohikoagoa da (%80a lehena, %20a bigarrena).
Hiru dira, batez ere, ultzera peptikoaren eragileak: urin gastrikoaren gehiegizko jariaketa (gogoratu urin horrek azido klorhidriko duela, urdailaren edo duodenoaren mukosak kaltetzen dituena), botika batzuen ohiko kontsumoa (antiinflamatorio ez esteroideoak -aspirina, ibuprofeno...-, mukosari ere eraso egiten diotena) eta Helicobacter pylori izeneko bakterioak eragindako infekzio kronikoa.
Sintomak
Sintoma nagusia urdailaren ahoan agertzen den mina da, min epigastriko deritzona. Bihotzerrea ere ohikoa da. Errefluxu gastroesofagikoa, pirosia, goragaleak eta okadak, eta astuntasun gastrikoa ere ager daitezke.
Kevin Seeldraeyers
Kevin Seeldraeyers (Boom, 1986ko irailaren 12a) belgikar txirrindulari ohia da.
Ultzera peptiko
Sintomak
Konplikazioen artean, gaizki tratatuz gero, digestioko hemorragia eta zulaketa eta peritonitisa daude.
Diagnostikoa
Ohiko sintomek lehenengo susmoa piztuko dute medikuarengan. Diagnostikoa baieztatzeko, gehien erabiltzen den prozedura gastroskopia da, hots, aho bidetikeko endoskopia: gaixoari lasaigarri bat eman ondoren, sendagileak endoskopioa ahotik sartzen du, hestegorritik jaisten dena urdail eta duodenoraino. Modu horretan sendagileak hestegorri, urdail eta duodenoaren mukosak ikusten ditu, eta baita balizko zauriak edo ultzerak ere.
Stephanoaetus coronatus
Stephanoaetus coronatus Stephanoaetus generoko animalia da. Hegaztien barruko Accipitridae familian sailkatua dago.
Ultzera peptiko
Diagnostikoa
Ultzera peptiko gehienak Helicobacter pylorik sortzen dituenez, gaur egun bakterio hori antzemateko probak erabiltzen dira usu. Proba serologikoez gain (antigorputzak detektatzen dituenak) oso erabilia da arnasaren testa: Helicobacter pylorik ureasa izeneko entzima du, urea deskonposatzen duena, karbono dioxidoa (CO2) eta amoniakoa agertuz; gaixoak urea markatuta hartu ondoren, botatako arnasean CO2 markatuta agertzen bada ureasa (eta bakterioa) egotearen zantzu garbia izango da.
Helicobacter pylori
1990. urtearen aurretik inork gutxik uste zuen ultzera peptikoa infekzio baten ondorioa izan zitekeenik. 1981ean Robin Warren eta Barry Marshall ikerlari australiarrek Helicobacter pylori bakterioa isolatu zuten urdaileko mukosetatik, eta ohartarazi zuten gastritis eta ultzera peptiko askoren atzetik mikrobio hori egon zitekeela. 2005. urtean bi zientzialari australiarrek Medikuntzako Nobel Saria jaso zuten aurkikuntza horregatik.
Kevin Seeldraeyers
2006
2. Pirinioetako Tourr ean
Ultzera peptiko
Helicobacter pylori
Ultzera peptikoa jasaten duten gaixoen %90ak Helicobacter pyloria dutela badakigu egun. Era berean, pertsona osasuntsuen artean %20ak ere bakterioaren eramaileak dira sintomarik izan gabe. Ez dakigu zergatik bakterio horrek ez du beti ultzera peptikoa eragiten pertsona guztiengan. Badirudi bakterio horretaz gain beste faktore batzuek ere parte hartu behar dutela ultzera peptikoa garatzeko.
Urdailaren ingurugiroa oso azidoa da (pH=2), eta ez du inongo mikrobioren hazkuntza errazten. Helicobacter pyloria salbuespena da. Bakterioak amoniakoa sortzen du urea erabiltzerakoan, eta substantzia horrek inguruko pH azidoa aldatzen du, aldeko ingurugiro bat sortuz.
Livermore (Kentucky)
Livermore Kentuckyko hiri bat da. McLean konderrian kokatua dago. 2010ean 1,365 biztanle zituen, 2.68 kilometro koadrotan banatuta.
Kevin Seeldraeyers
2009
Gazteen sailkapena Italiako Giroan
2013
Austriako Itzuliko bi etapa
Ultzera peptiko
Helicobacter pylori
Ziurtasun osoa ez egon arren, ematen du Helicobacter pyloria janari edo ur kutsatuaren bidez harrapatzen dela. Halaber, txistuaren bidez ere transmititu daitekeela; horrek esan nahi du pertsonen arteko kontaktuan kutsapena egon daitekeela.
Tratamendua
Ultzera peptikoak sendatzeko tratamenduak bi lerrotan jardun behar ditu: azidotasunaren aurkako botiken erabileran, alde batetik, eta Helicobacter pyloria desagerrarazteko antibiotikoen hartzean, bestetik.
Helicobacter pyloriaren aurkako tratamenduan bi antibiotiko batera erabiltzen dira, eraginkorragoa delako (amoxizilina, metronidazol eta tetraziklina, adibidez; hiru horietatik bi).
Gaur egun, beraz, terapia hirukoitz deritzona ezartzen da ultzera peptikoari aurre egiteko: bi astetan bakterioak hiltzeko bi antibiotiko hartzen dira, eta horiekin batera botika antiazidoa. .
Tratamendu konbinatuak Helicobacter pyloriaren infekzioa deuseztatzen du eta ultzera gehienak sendatzen ditu.
Tiffauges
Tiffauges Frantziako udalerri bat da, Vendée departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Tiffauges udalerrian erroldatutako biztanleak 1.479 ziren. Familiak 572 ziren, horien artean 172 pertsona bakarrekoak ziren (80 bakarrik bizi ziren gizonak eta 92 bakarrik bizi ziren emakumeak), 168 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 224 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 640 etxebizitza zeuden, 588 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 28 hutsik zeuden. 568 etxeak ziren eta 69 apartamentuak ziren. 588 etxebizitza nagusietatik 453 bere jabearen bizilekua ziren, 132 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 29 etxek gela bat zuten, 28 etxek bi zituzten, 66 etxek hiru zituzten, 141 etxek lau zituzten eta 324 etxek bost zituzten. 422 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 240 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 294 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 921 ziren, horien artean 713 aktiboak ziren eta 208 inaktiboak ziren. 713 pertsona aktiboetatik 679 lanean zeuden (382 gizon eta 297 emakume) eta 34 langabezian zeuden (15 gizon eta 19 emakume). 208 pertsona inaktiboetatik 104 erretiraturik zeuden, 58 ikasten zeuden eta 46 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Washingtonville (Pennsylvania)
Washingtonville Pennsylvaniako borough bat da. Montour konderrian kokatua dago. 2010ean 273 biztanle zituen, 0.14 kilometro koadrotan banatuta.
Tiffauges
Diru sarrerak
2009an Tiffauges udalerrian 578 unitate fiskal zeuden, 1.524,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.720 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 47 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 6 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 16 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 igeltseroak, 1 zurgina, 1 iturgina, 3 ile apaindegiak, 4 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
Adopzio
Adopzioa amatasun edo aitatasun harreman bat ezartzen duen egintza juridiko bat da. Normalki haurrekin egiten da, eta legalki adinez txikikoaren eskubide eta ardura guztiak guraso biologikotik guraso legalera igarotzen dira. Adopzioan abizenak ere aldatzen dira. Adopzioak, tutoretzak ez bezala, aldaketa permanentea ezartzen du adoptatuaren eta adoptatzailearen artean eta, horregatik, babes legala eta askotan erlijioasoa behar du martxan jarri ahal izateko.
Historikoki modu ezberdinak egon dira adopzioak egin ahal izateko. Gizarte batzuetan lege bereziak egin dira hau arautzeko, eta beste batzuetan modu ez-formalean egin da, kontratuen bidez. XX. mendean orokortua da lege-sistema bat egotea adopzioa erregulatu ahal izateko.
Adopzioari lotutako erakundeak umezurztegiak dira, non guraso legalik ez duten umeak egon ohi diren norbaitek bere adopzioa egiten duen arte. Ameriketako Estatu Batuetan adopzioa nahiko hedatua dago, eta jaiotzen diren umeek %3a inguru adopzioan hartzen dira.
Adoptatzeko baldintzak
Gaur egun, adopzioa adin gutxientzat konponbide baten bihurtu da familia bat berriz edukitzeko, edo haurrak izan nahi dituzten bikotekideen gurasotasunaren experientzia izateko. Baina, gaztearen babesaren funtzioaren ondorioz, erantzunkisun batzuk hartu behar dira. Onartu behar dira adoptatuaren betekizunak. Legegintzak, baldintza batzuk ezartzen ditu adoptatu ahal izateko, hona hemen adibide batzuk:
Asón (Soba)
Asón Sobako herria da, Kantabrian. Espainiako Estatistika Institutuaren arabera, 2008an 22 biztanle zituen.
Adopzio
Adoptatzeko baldintzak
Espainiako legedian (Kode Zibileko 157. art.) aurkitu dezakegu legedia osoa. Gaur egun, nazioarteko zuzenbide pribatuan, adopzioa 54/2007 Legeak arautzen du.
Tiffauges
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.
Adopzio
Diferentzia kulturalak
Adopzioari buruzko jarrerak eta legeak asko aldatzen dira. Kultura guztiek xedapen egokiak dituzte guraso biologikoak ez dituzten haurrek beste batzuk haz ditzaten, baina kultura guztiek ez dute adopzioaren kontzeptua, hau da, erlaziorik gabeko haurrak, ume-biologikoen baliokidetzat ez dira hartuko adopzio gurasoentzat. Adibidez lege islamiarran, adoptatutako haurrek haien abizenak mantendu behar dituzte beraien odol senideekin identifikatu ahal izateko. Egipton aldez, bereizketa kulturalengatik, adopzioa legez kanpokoa izatera ekarri dute.
Leon Barrenetxea
Leon Barrenetxea Torralba (Irun, - Paris, 1947) eskultore gipuzkoarra izan zen. Haren lanik nabarmenenak hauek dira: Monumento a la reina María Cristina (Donostia), Sarasateri eraikirikoa (Iruñea) eta Muertos franceses en la I. Guerra Mundial (Donostia). Honez gainera, euskal kiroletan oinarritutako eskulturak egin zituen: Regatas de traineras, Prueba de bueyes, Layadores eta Prueba de barra.
Adopzio
Espainian
1939tik 1987ra, ez zen gaur eguneko araua betetzen. 21. Legea indarrean sartu zenetik 1987ko azaroak 11tik, Espainian aldaketa handi bat gertatzen da adopzioaren legezko erakundearen ikuskeran. Lege horrek, adopzioaren oinarrizko printzipioak azaltzen dira.
Darden (Tennessee)
Darden Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Henderson konderrian dago, Tennessee estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Munizio su-eragile
Munizio su-eragilea azkar erretzen den eta suteak eragiten dituen konposatu bat duen su-armen munizio mota bat da. Munizio-su eragilea, gainera, Lehen Mundu Gerra-garaitik izan da erabilia.
Lehen Mundu Gerra
Munizio su-eragilearen lehen erabiltze-aldia I. Mundu Gerran izan zen; zehazki, 1916an. Garai hartan, fosforoa zen karga su-eragilearen osagai nagusia, tiroz pizten zena eta ke urdineko arrasto bat uzten zuena. Hasierako forma hauek "ke-aztarnak" izenez ere ezagutzen ziren horregatik. Hilgarria izan arren, bala hauen distantzia eraginkorra 320 metrokoa baino ez zen, fosforoaren karga azkar erretzen baitzen. Lehen Mundu Gerraren ere, "Buckingham" izeneko bala su-eragileak hornitu zitzaizkien britainiar gau-borrokalari goiztiarrei, Britainiar Uharteak mehatxatzen zituzten zeppelin militarren aurka erabiltzeko. Zeppelinen hidrogeno-gas sukoiak bala su-eragileak askoz ere hilgarriagoak egiten zituen, zeppelin-gasa piztu zezaketelako. Era berean, behaketa-globo ez-zurrunen aurka ere munizio su-eragilea erabili zen, printzipio berdinean oinarriturik. Britainia Handiko Royal Flying Corpsek beste hegazkin batek aurkako airez-aireko borrokarako munizio su-eragilra erabiltzea debekatu zuen; izan ere, hasiera batean, soldaduen aurkako munizio hauen erabiltzea San Petersburgoko Adierazpena urratzen zuela pentsatzen zelako. Hala, hegazkin-pilotuek zeppelinen eta globoen aurka bakarrik erabiltzeko baimena zuten. Gainera, helburu horiek erasotzeko orduan, erasoa ahalbidetzen zuen idatzizko aginduak izan behar zituzten gainean.
Adopzio
Espainian
Adingabeen Babes Juridikoaren Lege Organikoa, nazioarteko adopzioari dagokionez, adoptatzaileen egokitasun eskakizuna aurkezten du, erakunde publikoak balioetsiko duena eta nazioarteko adopzioa merituz arautzen du. Legegintzaren arabera, adopzioa, familiarik ez duten haurrentzako baliabide bat da.
Tsepinite-Ca
Tsepinite-Ca mineral bat da eta vuoriyarvita taldearen kidea da.
Hypoatherina temminckii
Hypoatherina temminckii Hypoatherina generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Atherinidae familian.
Tsepinite-Ca
Ezaugarriak
Tsepinite-Ca elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.
Tiffauges
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Tiffauges udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Adopzio
Espainian
Espainian baimenduta dago adopzioa sexu berdineko bikoteetan 2005etik, sexu ezberdineko ezkontzaren diskriminazioa ezabatzen zuen legea baimendu zenean.
Tiffauges
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
Adopzio
Adoptatzeko prozesua
Estatu mailan adoptatu nahi duten bikotekideak edo ezkongaiak, dagokion eskaera aurkeztu beharko dute dagokien autonomia erkidegotako Haurren Babes Zerbitzuetara, ondoren, itxarote-zerrendan jarriko dituzte haien balorazioen zain. Prozesu hori, elkarrizketa, bizileku bisita eta dokumentazio aurkezpenekin osatzen da. Agintariek aipatutako txostenak aztertuko dituzte eskatzaileen egokitasuna ematea edo arbuiatzea erabaki arte.
Tiffauges
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Tiffauges udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 370 ikaslekin.
Asón
Asón izan daiteke:
Tiffauges
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Adopzio
Adopzioa Giza Eskubide gisa
Nazioarteko adopzioan eragina duten debekuen eta oztopoen aurkako erreakzio gisa, Elizabeth Bartholet eta Paulo Barrozo adituek, haur guztiek familia izateko eskubidea dutela defendatzen dute oinarrizko eskubide gisa. Adierazpen honek "kultura" aldarrikapenak balioesten ditu eta haurra gizaki gisa existitzen dela azpimarratzen da, nazio jakin batzuetako "jabetza" baino, edo adibidez, neurrigabeko zaintzaileak.
Adopzioaren helburua ez da helduak familia bat sortzea edo gurasoak izan daitezen. Gurasoak izatea ez da eskubide bat, alderantziz, adopzioaren lehen helburua behar dituen haurrari zaintzaileak ematea da. Familia baten baliabide eskasak ezin du sekula izan haur bat adoptatzearen arrazoia, benetako ontasuna beren seme-alabak zaindu ezin duten amei laguntzean datza.