cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dürrüşehvar Sultana
Durru Shehvar Durdana Begum Sahiba, Berar-en printzesa (Üsküdar, 1914ko urtarrilaren 16a – Londres, 2006ko otsailaren 7a; Otomandar turkieraz: خدیجه خیریه عائشه درشهوار سلطان) Hatice Hayriye Ayşe Dürrüşehvar Sultan jaioa, printzesa otomandarra eta Abdulmezid II.a, Otomandar Inperioaren azken oinordekoaren eta Otomandar Kalifatoaren azken kalifaren, alaba bakarra zen.
Estensan
Estensan Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Estensan udalerrian erroldatutako biztanleak 39 ziren. Familiak 16 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 33 etxebizitza zeuden, 16 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 15 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 33etxeak ziren. 16 etxebizitza nagusietatik 11 bere jabearen bizilekua ziren, 3 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek bi gela zituen, 3 etxek hiru zituzten, 8 etxek lau zituzten eta 4 etxek bost zituzten. 12 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 8 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 6 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra garraio enpresa batena zen.
2000. urtean Estensan udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dadaab
Dadaab Kenya eta Somalia arteko mugatik 100 kilometrotara dago. Hiri hurbilena Garissa da, konderriko hiriburua.
Dadaaden biltzen den populazio nagusia Somaliako gerra zibiletik ihes egindako somaliarrak dira. Kanpamenduaren ekonomia batez ere errefuxiatuei zuzendutako zerbitzuen inguruan antolatzen da; bestetik, somaliar batzuk abeltzainak dira.
La Boulaye
La Boulaye Frantziako udalerria da, Saona eta Loira departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an La Boulaye udalerrian erroldatutako biztanleak 117 ziren. Familiak 40 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 68 etxebizitza zeuden, 38 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 26 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 65 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 38 etxebizitza nagusietatik 25 bere jabearen bizilekua ziren, 11 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 2 etxek bi zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 12 etxek lau zituzten eta 14 etxek bost zituzten. 22 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 19 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 15 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 75 ziren, horien artean 37 aktiboak ziren eta 38 inaktiboak ziren. 37 pertsona aktiboetatik 35 lanean zeuden (24 gizon eta 11 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 emakume eta 2 emakume). 38 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 23 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 1 jatetxe.
2000. urtean La Boulaye udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Janet Mock
Janet Mock (Honolulu, Hawaii, Ameriketako Estatu Batuak, 1983ko martxoaren 10a) estatubatuar idazle, telebista aurkezle eta transgeneroen eskubideen aldeko ekintzailea da. Redefining Realness bestellerraren egilea eta Marie Claire aldizkariaren idazle laguntzailea da.
Haurtzaroa eta ikasketak
Honolulun jaioa, aita afroamerikar jatorrikoa eta ama bertako hawaiiarra ditu. Bere gurasoen bigarren seme-alaba da. Bere haurtzaroaren denbora gehiena Hawaiien igaro zuen, eta gainerakoa Oaklanden, Kalifornian eta Dallasen. Bere haurtzaroko lagun minak, Wendik, bere alde femeninoa adierazten lagundu zion. Janet izena hartu zuen Janet Jackson abeslariaren omenez. 18 urte zituenean, unibertsitateko lehen ikasturtearen erdialdean, Thailandiara joan zen sexua berresleitzeko ebakuntza egin ziezaioten. Moda-merkaturatzean lizentziaduna da Manoako Hawaiiko Unibertsitatetik eta kazetaritzan masterduna New Yorkeko Unibertsitatetik.
Ibilbidea
Kazetaritzan graduatu ondoren, People aldizkarian hasi zen lanean eta bertan egon zen editore bost urtez.
Matioliita
Matioliita fosfato motako minerala da eta dufrénita taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Matioliita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.
Lee Evans
1968ko Udako Olinpiar Jokoetan bi urrezko domina irabazi zituen. 400 metroko proba irabazi zuen eta munduko errekorra ezarri zuen 44.06 segundoko denborarekin. 4 x 400 metroko errelebo-proba ere irabazi zuen talde estatubatuarrarekin eta 2.56.16 minutuko errekorra lortu zuen.
Black Power mugimenduko lider eraginkorra ere izan zen Evans, baita atleta beltzek Jokoetan antolatu zituzten protesten antolatzaileetako bat ere.
Ondoren, Afrikako hainbat herrialdetako atletismo entrenatzailea izan zen.
Santurtzi Saskibaloi Kluba
Santurtzi Saskibaloi Kluba Santurtziko saskibaloi taldea da. 1987an sortua, egun LEB Plata mailan dabil.
Marta Pazos
Marta Pazos (Pontevedra, 1976) galiziar eszena zuzendaria, eszenografoa, dramaturgoa eta aktorea da, Voadora antzerki-konpainiaren sortzailea. 2022ko maiatzera arte aritu zen harekin lanean.
Ibilbidea
Ama erizaina eta aita jazz-musikaria. Bartzelonako Unibertsitateko Arte Ederretako lizentziaduna da Pazos, pintura espezialitatean. 1999an bere lehen ikuskizuna sortu zuen, baita Belmondo izeneko lehen konpainia sortu ere. Urte batzuk geroago, 2007an, Voadora antzerki-konpainia sortu zuen, Hugo Torres aktorearekin eta José Díaz ekoizlearekin batera. 2013an, Galiziako Kritikaren Saria jaso zuen arte eszenikoen eta ikus-entzunezkoen modalitatean.
Beste zenbait lan ere zuzendu ditu, hala nola Martes de Carnaval (2017), Ramón María de Valle-Inclánen galizierazko lehen lana -Centro Dramático Galegorako, A amnesia de Clío opera (2019), Je suis narcissiste opera bufa (2019),. Teatro Español y Teatro Lliure, International Opera Awards sarietan mundu mailako estreinaldi onenaren sarirako izendatua izan zena; edo Siglo mío, bestia mía (2020), Lola Blascok 2016an Literatura Dramatikoaren Sari Nazionala jaso zuena.
Bere lanen ezaugarri nagusia kolorearen erabilera nagusi den estetika da.
Tantilla cuesta
Tantilla cuesta Tantilla generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Berdesinskiita
Berdesinskiita oxido motako minerala da.
Ezaugarriak
Berdesinskiita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 - 6,5 da.
GTK
GTK intefaze grafikoak garatzeko liburutegi edo garatze rutina talde garrantzitsu bat da. GNOME, Xfce edo ROX ingurune grafikoetan erabiltzen da normalean.
LGPL lizentziapean dago, software librea da, plataforma anitzetan dabil eta GNU proiektuaren zati garrantzitsu bat da.
Hasiera batean GIMP garatzeko sortua, GTK GIMP toolkit-ren akronimoa da eta oso erabilia da linux-erako programa eta programatzaileen artean QTrekin bat, azken hau KDErako.
GTKren diseinuak beste programazio-lengoaia batzuekin programatzeko aukera ematen du, C, C++, Perl edo Pythonekin adibidez.
Gaur egungo bertsioa GTK 3 da, aldaketa eta hobetze askorekin aurreko bertsioarekin alderatuta.
GTKren liburutegiak
GTK hiru liburutegitan oinarritzen da:
Soragna
Soragna Italiako udalerri bat da. Parmako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Soragnak honako udalerri hauekin egiten du muga:
McHenry (Ipar Dakota)
McHenry Ipar Dakotako hiri bat da. Foster konderrian kokatua dago. 2010ean 56 biztanle zituen, 0.66 kilometro koadrotan banatuta.
Moyie Springs (Idaho)
Moyie Springs Idahoko hiri bat da. Boundary konderrian kokatua dago. 2010ean 718 biztanle zituen, 39.26 kilometro koadrotan banatuta.
AS Saint-Étienne
AS Saint-Etienne (ASSE) Frantziako futbol talde ezagunenetakoa da, Saint-Étienne hirikoa. Frantziako Liga txapelketa gehien eskuratu dituen taldea da. Etxeko partidak Geoffroy-Guichard estadioan jokatzen ditu.
Etxeko partiduak Stade Geoffroy-Guichard estadioan jokatzen ditu.
Historia
1919an sortu zuten Groupe Casino supermerkatuko langileek. Supermerkatu kate honen kolorea berdea zen. Liga sortu zenean bigarren mailan jokatzen hasi zen. 1939an lehen mailara igotzea lortu zuen baina urtebete egin zuen bertan Bigarren Mundu Gerra hasi baitzen.
Lehenengo saria Charles Drago kopa izan zen, 1955ean eta bi urte beranduago iritsi zen lehenengo Liga titulua. 60. eta 70. hamarkadan Frantziako talde nagusia izan zen 8 Liga eta 6 Kopa irabazi baitzituen. Oraindik ere Liga txapelketa gehien duen taldea bada ere, azkenengo garaipena 1981ekoa du.
Jokalari ezagunak
Patrick Battiston, Bernard Genghini, Dominique Rocheteau, Jean-Michel Larqué, Michel Platini, Roger Milla.
Shaunae Miller-Uibo
Shaunae Miller-Uibo (Nassau, Bahamak, 1994ko apirilaren 15a) Bahametako atleta bat da, 200 metro ko eta 400 metro ko modalitateetan lehiatzen dena.
Lorpenak
Urrezko domina eskuratu zuen 400 metroko modalitatean Tokioko Olinpiar Joko etan. Beste bi aldiz ere izan da txapeldun olinpiko 400 metrotan (2016an eta 2020an), eta 200 metroko urrezko domina lortu zuen 2018ko Commonwealth eko jokoetan. Munduko Atletismo Txapelketa n, 400 metroko zilarrezko domina eskuratu zuen 2015ean eta 2019an, eta 200 metroko brontzezkoa, berriz, 2017an.
Bizitza pertsonala
Miller-Uibo deituraren bigarren partea, Uibo hori, senar estoniarragatik du: Maicel Uibo, zeina atletismoan lehiatzen den dekatloian. Senar-emazteak, biak izan ziren domina-irabazle Tokioko 2020 joko olinpikoetan.
Azetabulu
Azetabulua —barrunbe kotiloide edo kotilo ere esaten zaio—, adiera orokorrean, hezur batean beste hezur bat sartuz giltzatzeko izaten den hutsartea da. Adiera hertsian, pelbisaren gainazalaren atal konkaboa da, ilionak (goialdean), iskionak (atzealdean) eta pubis-hezurrak (aurrealdean) osatua. Hartan giltzatzen da femurraren burua, aldakaren giltzadura eratzeko.
Vernon (Wisconsin)
Vernon Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Waukesha konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Portu natural
Portu edo kai naturala edo babestua erliebe mota bat da, zeinean itsasontzi bat babestu daitekeen eta ainguratze-maniobrak egiteko moduko sakonera duen. Portu hauetako asko itsasadarrak dira. Urte askotan zehar portu naturalak oso garrantzitsuak izan dira itsas eta ekonomia-estrategietarako eta munduko hiri garrantzitsuenetariko askok portuak dituzte bere baitan, garapen modernoekin egokitu izan direnak. Portu babestu bat edukitzeak, kai-muturra eraikitzeko beharrizana kentzen du, portu barruan olatu lasaiak eragiten ditu.
Adibideak
Portu natural babestu garramtzitsu batzuk, munduan zeharrekoak
Charles Bronson (presoa)
Michael Gordon Peterson, ezizenez Charles Bronson (1952ko abenduaren 6a, Aberystwyth) galestar kriminal eta preso bat da. Bere garaian Erresuma Batuko presorik oldakorrena edo Erresuma Batuko presorik arriskutsuena izatearen ospea bereganatu zuen.
Mud Lake (Idaho)
Mud Lake Idahoko hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 358 biztanle zituen, 4.24 kilometro koadrotan banatuta.
Charles Bronson (presoa)
Honela liskarrez-liskar eta zaintzaileak eta beste preso batzuk jipoitu ondoren bere zigorra handituz joan zen, azkenik bizi osorako gartzela zigorra jaso arte. Espetxealdi luze honetan zehar egunero 2500 flexio eta ariketa fisiko ugari egin ohi zituen, honela beti sasoi bete-betean zegoen, beti ingurukoak jipoitzeko prest. Bere eguneroko ariketak deskribatzen dituen fitness liburu bat ere idatzi du, honetan espazio txikitan burutu zituen ariketa fisikoak azaltzen ditu. Denera 11 liburu idatzi eta presoentzako 4 Koestler literatura sari irabazi izan ditu.
1999. urtetik aurrera segurtasun goreneko Wakefield espetxean erabat isolaturiko gela batean bakar-bakarrik eta beste presoekin inongo hartu-emanik ez duela dago. 1974. urtetik gaur egun arte aske 4 hilabetez bakarrik egon da.
2009an bere bizitzari buruzko Bronson filma atera zuten. Garai hartan Bronsonek espetxeko agintariak harri eta zur utzi zituen, ustez isolatuta zegoen gelatik oharkabean filma estreinatzen zen zinemaldira honako bere ahotsez osatutako mezu hau ailegarazi baitzuen:
Ipar Amerikako kirol-poney
Ameriketako kirol ponia, (ingelesez: North American Sportpony), Ameriketako Estatu Batuetako bertako zaldi arraza modernoa da. Tamaina zein ezaugarriengatik zaldi arraza hau ponien sailkapenean kokatzen da.
Arrazaren historia
Ameriketako Estatu Batuetan poni eta zaldi arraza zein mota berri asko sortuak izan dira azken mendetan. 1981 North American Sport Pony delako elkarteak erregistro berri bat ireki zuen American Warmblood Registry-an azpi banaketa bat bezala arraza berri honi ezagupena emateko.
Arrazaren ezaugarriak
Poni hauen ezaugarrirenetako bat zera da; poniak izan arren zaldi txikiak bezala mugitzen direla, eta beraien izaera ere gehiago hurbiltzen da zaldi bezala sailkatutako abereei poniei baino.
Ancistrus megalostomus
Ancistrus megalostomus Ancistrus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Sorbolo
Sorbolo Italiako udalerri bat da. Parmako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
McVille (Ipar Dakota)
McVille Ipar Dakotako hiri bat da. Nelson konderrian kokatua dago. 2010ean 349 biztanle zituen, 3.73 kilometro koadrotan banatuta.
Tantilla deviatrix
Tantilla deviatrix Tantilla generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Second Vermont Republic
Second Vermont Republic (SVR), Vermont Estatu Batuetatik independizatzea nahi duen taldea da, garai baten existitu zen Vermont-eko Errepublikara (1777-1791) itzuliaz. Mugimendua Thomas Naylor-ek, Duke Unibertsitateko ekonomia irakasleak, hasi zuen The Vermont Manifesto liburua 2003an argitaratu zuenean.
2005ean, taldeak 125 kide zituen.
Turloughmore
Turloughmore (irlanderaz Turlach Mór, "Aintzira Handia" esan nahi du) Irlandako mendebaldeko Galway konderriko erdialdean dagoen udalerri bat da, N63 errepidean dago. Galway hiriaren hurbiltasunak eta haren hazkundeak udalerri honen biztanleria areagotzean eragiten ari da.
Madagascar (2005eko filma)
Madagascar 2005eko Eric Darnell eta Tom McGrath estatubatuar zinema zuzendariaren konputagailuzko animaziozko fantasia-komedia filma bat da. Ben Stiller, Chris Rock, David Schwimmer eta Jada Pinkett Smith aktoreek bikoiztu zuten.
Maddock (Ipar Dakota)
Maddock Ipar Dakotako hiri bat da. Benson konderrian kokatua dago. 2010ean 382 biztanle zituen, 2.3 kilometro koadrotan banatuta.
Abd ar-Rahman as-Sufi
Abd ar-Rahman as-Sufi, mendebaldean Azophi izenaz ezaguna, (, أبوالحسين عبدالرحمن بن عمر الصوفي; Rey, - Xiraz, ) persiar astronomoa izan zen. 964an Kitab suwar al-kawakib bere liburua argitaratu zuen Isfahanen, non buyidarren gortean bizi zen.
Public Enemy
Public Enemy Long Islanden 1982an sortutako hip hop musika taldea da. Public Enemy edo PE! bere hitz politikoei esker ezaguna da, beti afroamerikar komunitatearen alde eta Estatu Batuetako kultura ofizialarekin zorrotzak baitira.
2004an, Rolling Stone aldizkariak Historia osoko ehun artista onenen artean, 44. postuan sailkatu zuen.
Canidae
Canidae Carnivora ordenaren barruko ugaztun familia da. Txakurrak, azeriak, txakalak, koioteak eta otsoak talde honetakoak dira. Talde honetako kideei orokorrean kanido izena ematen zaie.
Bi talde bereizten dira gaur egun bizirik daudenak, Caniniak eta Vulpiniak. Lehenengoak txakur eta otsoen antzekoak dira eta bigarrenkoak azerien antzekoak. Iraganean Borophaginae eta Hesperocyoninae azpifamiliak ere izan ziren.
12 genero eta 35 bat animalia-mota biltzen ditu.
Ezaugarriak
Karniboroetan neurriz erditsukoak dira. Hanka mehe luzeak, lasterketarako egokituak dituzte, eta 38-48 hortz. Orojaleak dira.
Ana Echazarreta
Ana Echazarreta Pérez Cotapos ( Santiago, 1865 - Santiago, 1927ko maiatzaren 25a), Juan Luis Sanfuentes Andonaegui Errepublikako presidentearen ezkontidea, eta, beraz, herrialdeko lehen dama bere agintaldian (1915-1920).
Bizitzako lehen urteak
Juan Manuel Echazarreta Yrigoyen eta Mercedes Pérez Cotapos Recabarrenen alaba. 1885eko azaroaren 11n Juan Luis Sanfuentes Andonaeguirekin ezkondu zen eta bost seme-alaba izan zituzten: Maria Teresa, Ana Blanca, Rebeca, Juan Luis eta Arturo.
Txileko lehen dama
Oso emakume sentibera. Bere senarrak jaso zituen irainen ondorioz sufritu zuen. Herrialdeko ekonomia berrezartzeko, Sanfuentes presidenteak zerga eta era guztietako aurrezkiak eskatu zituen, eta ez zuten barkatu.
Bere senarraren aurkako erasoen ondorioz, Anak nahiago izan zuen bere etxean itxi, bere bost seme-alabekin batera.
1927an Santiagon hil zenean, prentsak nekrologia luzeetan goratu zuen.
Verona (New York)
Verona Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Oneida konderrian dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ancistrus minutus
Ancistrus minutus Ancistrus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Mullan (Idaho)
Mullan Idahoko hiri bat da. Shoshone konderrian kokatua dago. 2010ean 692 biztanle zituen, 21.63 kilometro koadrotan banatuta.
Berezanskita
Berezanskita silikato motako minerala da eta osumilite taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Berezanskita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 - 3 da.
Bibiano
Bibiano Adonis Morón Giménez (Santiago de Compostela, 1950eko abenduaren 21a - Vigo, 2016ko abenduaren 28a), Bibiano bezala ezaguna, musikari eta konpositore galiziarra izan zen.
Ibilbidea
Bereziki ospetsua izan zen 1976ko ekainaren 25ean Coruñako Kirol Pabiloian Voces Ceibes-eko Benedicto García Villar kidea ere lagun izan zuen kontzertua. Kontzertua, Santiago Álvarez buruzagi komunistarekin elkartasunean antolatu zen, Carabanchel espetxean preso zegoenarekin, eta galiziar errebindikazio ekitaldi bihurtu zen. Galiziako trantsizioaren kultur mugarri garrantzitsuenetakoa izan zen.
Galiziako kantagintzan perkusioa eta tresna elektrikoak (batez ere gitarra elektrikoa) sartzea izan zen ekarpen nagusia, ordura arte, espainierazko ahotsez eta gitarraz bakarrik egiten baitzen.
Vicente Araguasekin kontzertu asko eman zituen eta Langile Komisioetako (CCOO) militantea izan zen denbora askoan. Gero Vigora joan zen eta diskoteka bateko zuzendaria izan zen. Hainbat disko grabatu zituen. Azken urteetan, Vigon musika-emanaldiak egin zituen, eta erdialdeko jatetxe bat zuzendu zuen 1990etik 2009ra.
Vigon hil zen, 2016ko abenduaren 28an.
Terenzo
Terenzo Italiako udalerri bat da. Parmako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Terenzok honako udalerri hauekin egiten du muga:
San Mateoren deia
San Mateoren deia (italieraz Vocazione di san Matteo) Caravaggiok 1599tik 1600ra bitarte egindako margolana da, non agertzen baita Jesukristok Mateori egindako deia berari jarraitzeko. Erromako San Luigi dei Francesi elizarako pintatu zuen, eta han dago gaur egun ere. Caravaggiok Mateoren bizitzari buruz egindako beste bi margolanen ondoan dago: San Mateoren martiritza eta San Mateoren inspirazioa.
Indar handiko lana da, zeinean nahita bere garaiko ingurune batean kokatu zuen Caravaggiok Mateo apostolua, garai hartako taberna batean, orduko jantziekin jantzitako beste bezero batzuekin dagoela. Jesusek, ordea, itxura klasikoagoa duela dirudi, nahiz eta ez dugun jantzita guztiz ikusten. Jesusen keinuetan dago margolanaren indarra: aurpegi ederreko gizon gazte bat da modeloa, eta eskuaren zeinuan, deia egiteko keinu horretan, Michelangeloren Adamen sorkuntzaren Kapera Sixtinoko unearen erreferentzia argia dago.
Lartigue (Gers)
Lartigue Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Lartigue udalerrian erroldatutako biztanleak 140 ziren. Familiak 54 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 23 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 19 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 81 etxebizitza zeuden, 55 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 73 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 55 etxebizitza nagusietatik 48 bere jabearen bizilekua ziren, 4 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 6 etxek bi gela zituzten, 3 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 33 etxek bost zituzten. 44 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 30 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 23 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 92 ziren, horien artean 65 aktiboak ziren eta 27 inaktiboak ziren. 65 pertsona aktiboetatik 59 lanean zeuden (32 gizon eta 27 emakume) eta 6 langabezian zeuden (1 gizon eta 5 emakume). 27 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Lartigue udalerrian 57 unitate fiskal zeuden, 152 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.282 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra iturgina zen.
2000. urtean Lartigue udalerrian 20 nekazaritza-ustiategi zeuden, 909 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Yorkshire Terrier
Yorkshire Terrier etxean izateko txakurrik txikienetakoa da. Izaera oso sentikorra eta aldi berean oso azkarrak dira. Ugaztun bibiparoak dira eta aldi berean orojaleak.
Arraza hau beste zenbait arrazen lotura da: Manchester Terrier, Skye Terrier eta Dandie Dinmont. Lehen agerpena 1880. urtean izan zen, Ingalaterran. Gaur egun Ingalaterrako arraza kotizatuena da eta munduan gehien zabaldutako arraza ere.
Ezaugarriak
Elikadura egunean 230 Kcal. (2 kg-ko zakurrentzako) eta 350 Kcal. (3 kg. baino gehiago duten txakurrentzako). Onena pentsu erosia ematea da, Yorkshire Terrier-rek elikadura aldetik oso gaixoberak direlako.
Faroeetako armarria
Faroe uharteetako armarria, erdiaroko Kirkjubøurreko aulki batean agertu zen lehenbizikoz. Bertan, ahari bat (faroeeraz: Veðrur) ageri da zelai batean. Ondoren, aharia, Løgrættumennen, Antzinako Faroe uharteetako Batzorde Legegileko, Løgtingeko, ordezkarien, zigiluetan erabiltzen hasi ziren.
Løgting 1816. urtean deuseztatu zenean, armarria desagertu egin zen 1948. urte arte. Politikan aldaketak egon ondoren, armarria, 1948. urtean erabiltzen hasi zen berriro, ez Løgting parlamentuaren eskutik, baizik eta Landsstýri, gobernuaren eskutik.
Matlockita
Matlockita haluro motako minerala da eta matlockita taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Matlockita haluro mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 - 3 da.
Gondenans-Montby
Gondenans-Montby Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
The Big Bang Theory
The Big Bang Theory Chuck Lorre eta Bill Pradyk sortutako komediazko telesail estatubatuarra da. Lehendabizikoz, CBS telebistan eman zuten 2007ko irailaren 24an.
Argumentua
Pasadenan kokatuta, Caltech Teknologia Institutuan gazte prodijio bik, bata fisiko esperimentala (Leonard) eta bestea teorikoa (Sheldon), etxebizitza partekatzen dute. Etxekoneko berria (Penny) jatetxe batean zerbitzari lan egiten duen neska ilehori bat da eta, bere sen ona z eta gaitasun sozialen bidez, Leonard eta Sheldonen izaera geek eta intelektualari aurre egin behar die. Howard eta Rajesh izeneko Leonard eta Sheldonen lankideek haien zaletasun berdinak dituzte.
Gondenans-Montby
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 84 etxebizitza zeuden, 70 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 7 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 79 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 70 etxebizitza nagusietatik 64 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 6 etxek hiru zituzten, 11 etxek lau zituzten eta 52 etxek bost zituzten. 58 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 34 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 111 ziren, horien artean 76 aktiboak ziren eta 35 inaktiboak ziren. 76 pertsona aktiboetatik 72 lanean zeuden (38 gizon eta 34 emakume) eta 4 langabezian zeuden (1 gizon eta 3 emakume). 35 pertsona inaktiboetatik 17 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Gondenans-Montby udalerrian 71 unitate fiskal zeuden, 168 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.468 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen eta 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Gondenans-Montby udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Verona Island (Maine)
Verona Island Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Hancock konderrian dago, Maine estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Williamstown
Williamstown (irlanderaz Baile Uilliam/Baile Liam, "Williamen Herria" esan nahi du) Irlandako mendebaldeko Galway konderriko iparraldean dagoen udalerri txiki bat da. R360 errepidean dago.
Kitinen
Kitinen Finlandiako ibai bat da. 278 kilometroko luzera du eta Kemijoki ibaiaren ibaiadarra da. Ibaia Lappi eskualdeko Kittila, Pelkosenniemi eta Sodankylä udalerrietatik igarotzen da. Porttipahta uharka ibai honen goi ibilguan dago, eta 38 megavatioko energia sor dezake. Kitinen ibaiaren ibaiadar nagusia Luiro da.
Murtaugh (Idaho)
Murtaugh Idahoko hiri bat da. Twin Falls konderrian kokatua dago. 2010ean 115 biztanle zituen, 3 kilometro koadrotan banatuta.
Makoti (Ipar Dakota)
Makoti Ipar Dakotako hiri bat da. Ward konderrian kokatua dago. 2010ean 154 biztanle zituen, 0.52 kilometro koadrotan banatuta.
Larrubera urdinxka
Larrubera urdinxka (Cyanosporus subcaesius) Fomitopsidaceae familiako onddo espezie bat da. Ez du sukaldaritzako baliorik.
Vestal (New York)
Vestal Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Broome konderrian dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Larrubera urdinxka
Sinonimoa: Tyromyces subcaesius, Postia subcaesia.
Deskribapena
Tutuak: Zurixkak, gris-urdinxka arin batekoak.
Poroak: Tutuen kolore berekoak, egurrezko euskarrian duten posizioaren arabera urratu samarak.
Tantilla lempira
Tantilla lempira Tantilla generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Skibbereen
Skibbereen (irlanderaz An Sciobairín), Irlandako hego-mendebaldean dagoen Cork konderrian kokatzen den udalerri bat da. Munster probintzian eta West Cork eskualdean dago. Skibbereen udalerrian Irlanda osoan hegoaldeena dagoen udalerria da.
Larrubera urdinxka
Jangarritasuna
Ez da jangarria.
Skibbereen
Ilen ibaiak udalerria zeharkatu eta aldameneko Baltimore udalerrian itsasoratzen da.
Larrubera urdinxka
Nahasketa arriskua
Postia caesia delakoarekin nahas daiteke, hau koniferoetan ateratzen da eta gehiago urdintzen da.
Sasoia eta lekua
Udazkenean eta udan, batez ere hostozabalen egurretan. Ohikoa.
Banaketa eremua
Ameriketako Estatu Batuak, Brasil, Europa, Errusia, Japonia, Korea, Australia.
Aberdeen FC
Historia
1985ean irabazi zuen azkenengo Liga eta ordutik aurrera Celtic eta Rangersek ezik beste inork ez du Liga berririk irabazi. Azken titulua 1996ko Eskoziako Ligako Kopa izan zuen.
2010. hamarkadan maila bikaina lortu du baina Celtic FC-ren atzetik ibiltzea tokatu zaio. 2015 eta 2018 artean bigarren egin du Ligan eta 2017ko Kopako finala ere jokatu du, titulurik lortu ez duen arren.
Euskal taldeen aurkako partidak
Aberdeenek kanporaketa bakarra jokatu du euskal taldeen aurka:
Mandan (Ipar Dakota)
Mandan Ipar Dakotako hiri bat da. Morton konderrian kokatua dago. 2010ean 18,331 biztanle zituen, 28.56 kilometro koadrotan banatuta.
Tizzano Val Parma
Tizzano Val Parma Italiako udalerri bat da. Parmako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Tizzano Val Parmak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Dobera Euskara Elkartea
Dobera Euskara Elkartea Hernaniko euskara elkartea da. 1993an sortu zen eta 400 bazkide inguru ditu gaur egun. Elkartearen helburu nagusia Hernanin euskararen egoera normalizatzea da.
Antolamendua
Dobera 400 bazkidek eta 100 laguntzaile inguruk osatzen dute. Urtero martxoa amaieran batzarra egiten da bazkide guztiekin. Sei bazkide inguruk osatutako zuzendaritza taldea arduratzen da urteko egitasmoak aurrera eramateaz eta egitasmo bakoitza lan taldeei esker eramaten da aurrera.
Udalarekin eta herriko elkarteekin elkarlanean antolatzen dituzte ekimen asko eta asko. Lau arlotan egiten du lan batez ere Dobera euskara elkarteak: gazteen alorrean (aisialdia lantzen da), normalizazio alorrean (planak egin dira, adibidez, herriko kirol taldeekin), sentsibilizazio alorrean (Udaletxeari eta herriari begira) eta kulturaren alorrean (herriko bizitza kulturala jaso, irakurketa taldeak eratu, etab.)
Ancistrus montanus
Ancistrus montanus Ancistrus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Luiro
Luiro Finlandiako ibai bat da. Kitinen ibaiaren ibaiadarra da, eta, hau, era berean, Kemijoki ibaiarena. Ibaia Lappi eskualdeko Sodankylä, Savukoski eta Pelkosenniemi herrietatik igarotzen da. Lokka uharka ibai honen erdialdeko ibilguan dago.
Abu Kamil
Abu Kamil (ابو كامل; c. 850 – c. 930) egiptoar matematikaria izan zen, zenbaki irrazionalak eta ekuazioen koefizienteak erabil zituen lehendabizikoa. Fibonaccik bere teknikak zabaldu zituen Europan.
Bergslagita
Bergslagita fosfato motako minerala da eta herderite subtaldearen kidea da.
Ezaugarriak
Bergslagita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.
Tantilla insulamontana
Tantilla insulamontana Tantilla generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Nampa (Idaho)
Nampa Idahoko hiri bat da. Canyon konderrian kokatua dago. 2010ean 81,557 biztanle zituen, 807.87 kilometro koadrotan banatuta.
Arturo Azuela
Arturo Azuela Arriaga (Mexiko Hiria, 1938ko ekainaren 30a - Ib., 2012ko ekainaren 7a) mexikar idazlea izan zen.
Biografia
1980an Eleberri Sari Nazionala irabazi zuen Manifestación de silencio liburuagatik. Handik bi urtera, Idazle Latinoamerikarren Konfederazioko presidente izendatu zuten, eta, 1985az geroztik, Mexikoko Akademiako kide izan zen.
Bere lehenengo eleberria El tamaño del infierno (1973) Mexikoko literatura garaikideko maisulantzat jo izan da. Haren ondoren idatzi zituen Un tal José Salomé (1973), El matemático (1988), El mar de utopías (1991), Estuche para dos violines (1994), Extavíos y maravillas (2003), Irak con Q. Bitácora de una guerra (2005) eta ''Desde Xaulín. Historia de la ruta de Goya'' (2009).
Obra
Obra ugaria du Arturo Azuelak: elkarrizketak, dibulgazio-artikuluak, artikuluak... Saiakerak eta eleberriak argitaratu zituen. Hona hemen bere liburu ezagunenak:
Matsubaraita
Matsubaraita silikato motako minerala da eta perrierita subtaldearen kidea da.
Veteran (New York)
Veteran Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Chemung konderrian kokatuta dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Tornolo
Tornolo Italiako udalerri bat da. Parmako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Tornolok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Woodford (Galway konderria)
Woodford  (irlanderaz An Ghráig, "Udalerria" esan nahi du) Irlandako mendebaldeko Galway konderriko hego-ekialdean dagoen udalerria da. Shannon ibaia eta Slieve Aughty mendien artean dago.
Dublin hiriburutik autoz hiru ordu baina gutxigora dago.
Ramla
Ramla (רַמְלָה, Ramlāh; الرملة, ar-Ramlah) Israelgo hiria da, Erdialdeko barrutian dagoena. Sulayman ibn Abd al-Malik omeiatar kalifak eratu zuen circa 705–715. urteetan Kairo eta Damasko arteko ibilbidean, agian antzinako Gatz hiriko hondakinetatik gertu.
Coulombs-en-Valois
Coulombs-en-Valois Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 252 etxebizitza zeuden, 213 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 23 bigarren erresidentzia ziren eta 16 hutsik zeuden. 242 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 213 etxebizitza nagusietatik 170 bere jabearen bizilekua ziren, 35 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 8 etxek bi zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 54 etxek lau zituzten eta 124 etxek bost zituzten. 167 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 101 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 89 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 364 ziren, horien artean 261 aktiboak ziren eta 103 inaktiboak ziren. 261 pertsona aktiboetatik 234 lanean zeuden (140 gizon eta 94 emakume) eta 27 langabezian zeuden (13 gizon eta 14 emakume). 103 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 42 ikasten zeuden eta 45 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Coulombs-en-Valois udalerrian 221 unitate fiskal zeuden, 611,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.553 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 22 komertzioetatik, 6 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 7 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 3 igeltseroak ziren, 1 margolaria, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Coulombs-en-Valois udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Rasiguères
Rasiguères Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Rasiguères udalerrian erroldatutako biztanleak 139 ziren. Familiak 72 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 142 etxebizitza zeuden, 72 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 69 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 137 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 72 etxebizitza nagusietatik 58 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 4 etxek bi gela zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 41 etxek bost zituzten. 48 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 43 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 22 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 83 ziren, horien artean 55 aktiboak ziren eta 28 inaktiboak ziren. 55 pertsona aktiboetatik 50 lanean zeuden (29 gizon eta 21 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 28 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Rasiguères udalerrian 73 unitate fiskal zeuden, 158 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.655 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 1 igeltseroa, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra etxerako tresna denda bat zen.
2000. urtean Rasiguères udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, 340 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mangalika
Mangalika (Mangalitsa edo Mangalitza bezala ere ezaguna) etxe-txerri (Sus scrofa domesticus) arraza hungariarra da. XIX. mendean Salonta errumaniar (Hungarieraz: Nagyszalonta, Szalonta), Bakony hungariarrar eta Šumadijako txerri arrazen eta europar basurdearen gurutzapen bidez sortu zen. Txerri honen ezaugarri bereizgarria hazten duen ile lodi eta kizkurra da.
Barietateak
Gaur egun hiru mangalika barietate aurkitu daitezke, soilik kolore bidez desberdindu daitezkeenak: "ilehoria", "tripa handitua" eta "ilegorria". Baina desberdintasun hauek txikiegiak dira barietateak arraza kontsideratzeko. Aurretiaz, beste barietate batzuk existitzen ziren ("beltza", "otsoa", eta "baris" esaterako).
1199 Geldonia
1199 Geldonia asteroide gerrikoan aurkitutako asteroide baten izena da. Eugène Joseph Delportek aurkitu zuen Uccletik 1931ko irailak 14an. Bere izena, bere aurkitzailearen jaioterria den Jodoigneren izen latindarragatik jasotzen du.
NGC 4550
NGC 4550 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Mantador (Ipar Dakota)
Mantador Ipar Dakotako hiri bat da. Richland konderrian kokatua dago. 2010ean 64 biztanle zituen, 0.36 kilometro koadrotan banatuta.
Nafarroako Gorteak
Nafarroako Gorteak edo Hiru Estatuak, Nafarroako Erresumako erakundea zen. Gorteak Nafarroako Antso VII.ak sortu zituen eta 1841 arte iraun zuten, urte hartan Nafarroako Foruak Aldatzeko legea adostu baitzen eta Nafarroako ia erakunde guztiak desagertu ziren. 1829an elkartu ziren azkeneko aldiz.
1979an, Nafarroako Parlamentua autonomia aurreko hautapen erakundea sortu zen, eta 1982an Foru Hobekuntzaren Legeak bere antolakuntza eta jurisdikzioa agindu zituen. Parlamentuaren bigarren izena Nafarroako Gorteak da.
Egoitza eta egitura
Hiru Estatuak izena Frantziako erresumatik datorkigu. Lehendabizikoz 1319an erabili arren, XV. mendean ohikoa izango zen. Gorte Orokorretan, Erregearekin batera hiru Estatuak edo Estamentuak zeuden, boterearen arabera:
Tantilla nigra
Tantilla nigra Tantilla generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Nafarroako Gorteak
Egoitza eta egitura
Gainera, Nafarroako gizartean bazeuden gorteetan ordezkaturik ez zeuden beste estamentu batzuk:
Estamentu bakoitzak bere kabuz eztabaidatzen zuen eta gero beste Estamentuei bere erabakiak azaltzen zizkieten.
Hiri Onak
Hiri batzuek zuzeneko ordezkaritza zuten Gorteetan, Hiri Onak edo Jarlekudun Hiriak deituak. XVI. mendean, Erresumako sindikoek hiribildu onen nomina finkatu zuten, Gorteetan esertzeko eskubidearekin eta haien lehentasun-ordenarekin, eta honako 30 hauek izan ziren, hurrenkera honetan:
Historia
Nafarroako erresuman erregeak deitzen zien gorteetara hiru estatu nagusietako ordezkariei (nobleak, eliza eta burgesia), erresumako arazoak tratatzeko. Erakunde hau XI. mendean hasi zen osatzen eta XIV. mendean egituratu zen Nafarroako gizarteko sektoreen ordezkari gisa. XIII. mendean, Xanpainako etxea Nafarroako koroaz jabetu ondoren (Teodebaldo I.a, 1234), aitonen semeen eta zaldunen, hirietako burgesen eta eliz hierarkiaren ordezkariak bildu ohi ziren erregea hil eta gero, haren kargua hartuko zuen ondokoak estatu bakoitzari zegozkion foruen aldeko zina egin zezan.
Gero eta maizago egin ziren bilkura hauek eta 1329. urtean, gorte horietara bildutako ordezkariek berek hautatu zuten erregina (Joana II.a, Filipe III.a Evreuxkoaren emaztea), beste erregegaiaren hautua baztertu ondoan. Erregina honek berak eman zion erakunde egitura ohiturazko gorte hari, eta hiru estatuak hasi ziren legera parte hartzen, hasierako Gorte Nagusiaren ordez (Nafarroako hamabi handiki aberatsen batzarra, justizia erakunde nagusi bihurtu zen aurrerantzean Gorte Nagusia). Handiki aberatsek, aitoren semeek eta zaldunek osatu zuten nobleen eta militarren estatua (hogeita hamasei ordezkari hasieran). Estatu berezirik gabe geratu ziren hidalgoak edo noble txikiak.
Nafarroako kondestablea izan zen nobleen estatuko buruzagia, XV. mendetik aurrera. Talde itxia eta indartsua osatzen zuen Elizako hierarkiak, hasieran: Iruñeko apezpikua, Iruñeko, Orreagako eta Tuterako kalonje-buruak, Jerusalemgo San Joango Ospitalarien priore nagusia eta Leire, Iratxe, La Oliva, Irantzu, Fitero, Montearagon eta Urdazuriko monasterioetako abadeak. Hirietako ordezkariek osatzen zuten hirugarren estatua. Burgu eta hiri hauetako ordezkariak ziren, hasieran: Iruñeko San Fermin, San Nikolas auzoetako eta Nafarreria edo hiri zaharreko ordezkariak, Lizarra, Tutera, Zangoza, Erriberri, Gares, Urantzia, Viana, Guardia, San Vicente de la Sonsierra, Donibane Garazi, Auritz, Elo, Irunberri, Larrasoaña, Atarrabiako hirietako ordezkariak. Agilar-Arranotegi, Bernedo, Torralba, Esprontzeda eta Lanzko ordezkariek ere parte hartzen zuten zenbaitetan. Gorteetatik kanpo geratzen ziren errege hiriak eta laborari ez nobleak; errege-erreginaren manupean zeuden hauek. Erregeak deitzen zien gorteetara (Nafarroa Garaian erresuma galdu zenean, erregeordeak bete zuen askotan beharkizun hori, Gaztelako erregeak horretarako baimena eman ondoren) eta, bildu ondoren, Nafarroako Forua zin egiten zuen erregeak. Forua aldatzeko edo hobetzeko, hiru estatuen baimena behar zuen erregeak, ez zuen aski bi estatu bere alde edukitzea.
Nafarroako Gorteak foruaren babesaz arduratzen ziren, legeak xedatzen zituzten (erregeak berez ez zezakeen inolako legerik xeda), zergak ezartzen eta foru-hausleen aurkako neurriak hartzen. Eztabaidak batera egiten zituzten hiru estatuek, baina botoa nork bere aldetik ematen zuen. 1501. urtean sortu zen Erresumako Diputazioa, Gorteek momenturo zuten ordezkaritza gisa.
Gaztelaren menpeko gorteen jarraipena
Gaztelako koroak Nafarroako erresuma konkistan hartu ondoren (1512-1515), aldakuntza handiak izan ziren Nafarroako Gorteetan eta hiru estatuetan. 1523tik aurrera, espainiarrek Nafarroa gehiena okupatu ondoren, Nafarroako Henrike II.a erregeak gorteak Donapaleun deitu zituen, bere kontrolpeko lurretan, balio sinboliko handiko mugimendua eta, horretan oinarrituta, okupatu gabeko Nafarroaren estatuak (gorteak) garatu ziren Pirinioez iparraldera. Iruñean, berriz, murriztu egin zen eliz ordezkarien kopurua, handitu egin zen nobleen kopurua eta sarrera egin zitzaion Gaztelaren aldeko militar handi askori eta emendatu zen ordezkatutako hirien kopurua (38 gehiago XVIII. mendean). XVI. mendea arte, urtean behin biltzen ziren gorteak gutxienez; 1513-1829 urteen artean, ordea, 75 bat alditan bildu ziren gorteak, hamar-hamabost aldiz urtean XVII. mende erdialdetik aurrera.
Erdi Aroko konposizioa bere esentzian mantenduz, Fernando Katolikoak eta bere ondorengoek Gorteen hiru estamentuak nabarmen birmoldatzeari ekin zioten. Elizako estamentua murriztu egin zen Iruñeko kalonjeak eta atzerriko prelatuak desagertu zirenean (Calahorra, Tarazona, Baiona eta Akizeko gotzainak; eta Montearagongo abadea): kontrola ere estutu zuen Gaztelak horrela. Elizako kideen kopuruaren murrizketa hein batean orekatuta geratu zen Nafarroako Bikario Nagusiaren presentzia handiagoarekin, Marcillako administratzailearen ondorengo integrazioarekin (1626).