cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ourdon
Ourdon Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Ourdon udalerrian erroldatutako biztanleak 7 ziren.3 zeuden familia guztiak seme-alabak dituen guraso-bakarreko familia bat zen.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
3496 Arieso
3496 Arieso asteroide baten izena da. irailaren 5ean aurkitu zuen H.-E. Schuster-ek La Silla Behatokitik.
Ourdon
Etxebizitza
2007an 8 etxebizitza zeuden, 4 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 5 bigarren erresidentzia ziren. 3 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 4 etxebizitza nagusietatik 2 bere jabearen bizilekua ziren eta 1 alokairuan okupaturik zegoen; 1ek bi gela zituen, 1ek hiru zituen eta 1ek bost edo gehiago zituen. 3 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 2 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1 etxetan bat baino gehiago zituzten.
3496 Arieso
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1977 RC izena zeraman. Ondoren Arieso omentzeko izena eman zitzaion.
Ourdon
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
3496 Arieso
Orbitaren ezaugarriak
3496 Arieso asteroidearen orbitak batezbeste 3,107 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,572 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,641 distantziara. Eszentrikotasuna 0,172 da, eta makurdura orbitala 2,23ºkoa da.
Zumberge kostaldea
Zumberge kostaldea (ingelesez Zumberge Coast) Ronne izotz hesiaren gainean dagoen Weddell itsasoaren kostalde zatia da, penintsula antartikoaren Palmer Lurraldea eta Ellsworth Lurraldearen arteko mugaren bi aldeetan dagoena, 2009an Antartikan Ikertzeko Batzorde Zientifikoak definitu zuena, Evans izotz korrontearen lurrerako konexio lerroan. 2009 baino lehen Zumberge kostalde guztia Ellsworth Lurraldearen zatitzat hartzen zen, iparralderantz Adams lurmuturreraino iristen zena.
3496 Arieso
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.5 da.
Ourdon
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Zumberge kostaldea
Zumberge kostaldearen ipar muturra Zumberge lurmuturra da, Orville kostaldearekin muga dena, bere hegoaldeko muga Herkules lakurako hego sarrera delarik, Edith Ronne Lurraldearekin muga dena. Antartandeek Bellingshausen itsasoan dagoen Bryan kostaldeagandik banatzen dute, eta Ellsworth mendiek Ellsworth lurraldearen barnealdetik banatzen dute.
Zumberge kostaldea 1961 eta 1966 bitartean kartografiatu zuen airetik hartutako argazkien bidez Ameriketako Estatu Batuetako Geologia Zerbitzuak, eta Landsat I satelitearen irudi bidez 1974ko urtarrila eta otsaila artean. Baita ere Marie Byrd Lurraldean dagoen Siple Basetik abiatzen ziren radardun zunden bidez.
Zumberge kostaldea izena Antartikako Izendapenari Buruzko Batzorde Kontsultiboak eman zion 1986an James Zumberge geologo estatubatuarraren omenez, nork 1957 eta 1964 bitartean Ronne izotz hesiari buruzko ikerketak zuzendu zituen.
Fowler penintsula kostaldean nabarmentzen da Weddell itsasoan barneratuz, bere iparraldeko kostaldea Evans izotz korrontean eta hegoaldekoa Carlson lakuan daudelarik. Azken honek Fletcher penintsulatik banatzen du. Kostalde parean Portillo uhartea nabarmentzen da.
Lurralde aldarrikapenak
Argentinak Zumberge kostaldea Suaren Lurraldea, Antartika eta Hego Atlantikoko Uharteak probintziako Argentinar Antartika departamendu barnean sartzen du, Txilerentzat Magallanes eta Txileko Antartika eskualdeko Txileko Antartikako Probintziako Antartika hiriaren zati da, eta Erresuma Batuarentzat Britainiar Antartikaren zati. Hiru aldarrikapenak Itun Antartikoan mugatzen ditu
Herrialde aldarrikatzaileen izendapenak:
Lumen (unitatea)
Lumen eta kandelaren arteko erlazioa honakoa da:
Placey
Placey Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Placey udalerrian erroldatutako biztanleak 161 ziren. Familiak 70 ziren, horien artean 18 pertsona bakarrekoak ziren (9 bakarrik bizi ziren gizonak eta 9 bakarrik bizi ziren emakumeak), 26 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 26 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 74 etxebizitza zeuden, 70 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 3 hutsik zeuden. 68 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 70 etxebizitza nagusietatik 62 bere jabearen bizilekua ziren eta 8 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 3 etxek hiru zituzten, 19 etxek lau zituzten eta 47 etxek bost zituzten. 60 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 30 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 37 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 109 ziren, horien artean 80 aktiboak ziren eta 29 inaktiboak ziren. 80 pertsona aktiboetatik 79 lanean zeuden (42 gizon eta 37 emakume) eta 1 langabezian (1 emakume eta 1 emakume). 29 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Placey udalerrian 66 unitate fiskal zeuden, 158 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.823 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden3 saltokiak eraikuntza enpresenak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 2 iturginak ziren eta 1 argiketaria.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Summerfield (Illinois)
Summerfield  Illinoiseko herri bat da. St. Clair konderrian kokatua dago. 2010ean 451 biztanle zituen, 1.1 kilometro koadrotan banatuta.
Avarerazko Wikipedia
Avarerazko Wikipedia Wikipediaren avarerazko edizioa da. 2009ko urriaren hasieran 377 artikulu zituen eta Wikipedien zerrendan 207.a zen.
Brackla
, 'Bracla', Galesko udalerri eta komunitate bat da, Bridgend konderrian. 2011ko erroldaren arabera 11.749 biztanle zituen.
Afton (Oklahoma)
Afton Oklahomako herri bat da. Ottawa konderrian kokatua dago. 2010ean 1,049 biztanle zituen, 5.23 kilometro koadrotan banatuta.
Kimmo Koskenniemi
Kimmo Koskenniemi irakasle finlandiarra fonologia eta morfologia konputazionaletan erabiltzen den Bi Mailako Ereduaren asmatzailea da. 1980ko hamarkadaren hasieran sortu zuen Bi Mailako Morfologiaren eredua eta horixe izan zen euskarazko zuzentzaile ortografikoa (Xuxen) sortzeko erabili zen programa informatiko nagusia.
Serrone
Mugakideak
Serronek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Hondarribiko portua
Hondarribiko portua Gipuzkoako arrantza kairik garrantzitsuena da eta Hondarribia udalerrian dago. 1999an 54 itsasontzi zeukan baxurarako eta 543 marinel guztira.
Historia
Erromatarrak Hondarribiko portua erabiltzen lehenak izan ziren, zehatzago esanda, Asturiagako ainguratoki bukolikoa erabiltzen zuten, gaur egun fraideen hondartza esaten diotena. Higer lurmuturraren eta Amuitz uhartetxoaren babesean dago. Asturiagatik itsasoratzen ziren erromatarren ontziak, Oiartzungo Arditurriko meatzetatik ateratako mineralak (burdina, blenda eta galena) garraiatzeko.
Bidasoa ibaiaren bokalean bertan sortu dira Hendaiako eta Hondarribiko portu naturalak. Bokaleak bi estatu bereiztenditu, herri bat (Euskal Herria) banandu gabe, Bidasoaren bi ertzak baititu bizileku. 1914an erabaki zuten egungo babes‑portua egitea, San Telmo gazteluaren oinetan.
Gaztelako errege‑erreginek portuari abantailak eta pribilegioak eman ziz­kioten: arraina erostera joaten ziren merkatariei babesa ematen zieten, belaontzi handiei hornidurak lapurtzea debekatzen zuten, hiriko ontziei kargatzeko eta deskargatzeko lehentasuna ematen zieten eta zenbait zerga ez zituzten ordaindu behar (ainguratze‑eskubidea, almirantegoa, itsasotik ateratakoaren hamarrena eta abar). Bide batez aipatu behar dugu itsasotik ateratakoaren hamarrenek lagundu zutela Hondarribiko babes‑harresiak eraikitzen.
Mendeetako arrantzale‑bizimoduari merkataritza‑itsasketaren garapena gehitu zitzaionean, itsasturien San Pedro Kofradia sortu zuten 1361ean. Erakunde hori sendotu egin zen Aitasantu Klemente VIII.ak 1595eko maiatzaren 12an emandako buldarekin.
Kofradiako estatutuek gizarte‑aurrerapen handia eragin zuten; izan ere, marinelen lehorreko hainbat jarduera arautzen zituzten, eta elbarrituei eta jubilatuei laguntzeko kutxa zeukaten. Jakin badakigu hondarribiarrek baleak harrapatzen zituztela, udal‑armarriaren behealdean ageri den baleak ere hala adierazten digu, baita harresiz kanpoko arrantzale‑etxerik zaharrenean ageri denak ere. Etxe hori XVI. mendekoa da eta Zeria (balekumea) izena du.
Leando (Iowa)
Leando Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Van Buren konderrian dago, Iowa estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Saintines
Saintines Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saintines udalerrian erroldatutako biztanleak 894 ziren. Familiak 324 ziren, horien artean 64 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 92 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 164 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 363 etxebizitza zeuden, 328 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 16 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 341 etxeak ziren eta 22 apartamentuak ziren. 328 etxebizitza nagusietatik 269 bere jabearen bizilekua ziren, 52 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 9 etxek bi zituzten, 76 etxek hiru zituzten, 96 etxek lau zituzten eta 145 etxek bost zituzten. 257 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 130 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 166 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 577 ziren, horien artean 430 aktiboak ziren eta 147 inaktiboak ziren. 430 pertsona aktiboetatik 399 lanean zeuden (227 gizon eta 172 emakume) eta 31 langabezian zeuden (19 gizon eta 12 emakume). 147 pertsona inaktiboetatik 58 erretiraturik zeuden, 34 ikasten zeuden eta 55 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saintines udalerrian 336 unitate fiskal zeuden, 919,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.573 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 22 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 5 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 2 zurginak eta 2 iturginak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra harategi bat zen.
2000. urtean Saintines udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gibles
Gibles Frantziako udalerria da, Saona eta Loira departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Dendrelaphis subocularis
Dendrelaphis subocularis Dendrelaphis generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Gibles
Biztanleria
2007an Gibles udalerrian erroldatutako biztanleak 653 ziren. Familiak 285 ziren, horien artean 95 pertsona bakarrekoak ziren (45 bakarrik bizi ziren gizonak eta 50 bakarrik bizi ziren emakumeak), 83 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 78 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 29 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 375 etxebizitza zeuden, 288 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 46 bigarren erresidentzia ziren eta 41 hutsik zeuden. 345 etxeak ziren eta 30 apartamentuak ziren. 288 etxebizitza nagusietatik 222 bere jabearen bizilekua ziren, 61 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 23 etxek bi zituzten, 41 etxek hiru zituzten, 77 etxek lau zituzten eta 145 etxek bost zituzten. 183 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 145 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 123 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 386 ziren, horien artean 277 aktiboak ziren eta 109 inaktiboak ziren. 277 pertsona aktiboetatik 257 lanean zeuden (147 gizon eta 110 emakume) eta 18 langabezian zeuden (6 gizon eta 12 emakume). 109 pertsona inaktiboetatik 43 erretiraturik zeuden, 40 ikasten zeuden eta 26 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Gibles udalerrian 276 unitate fiskal zeuden, 651,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.522 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 41 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 9 eraikuntza enpresak ziren, 9 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 13 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 3 zurginak, 2 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 harategi zen eta 1 drogeria zen.
2000. urtean Gibles udalerrian 45 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.566 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
NGC 5770
NGC 5770 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Mutigny
Mutigny Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Mutigny udalerrian erroldatutako biztanleak 221 ziren. Familiak 76 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 40 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 79 etxebizitza zeuden, 74 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 5 hutsik zeuden. 74 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 74 etxebizitza nagusietatik 65 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek bi gela zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 15 etxek lau zituzten eta 48 etxek bost zituzten. 64 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 21 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 51 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 154 ziren, horien artean 114 aktiboak ziren eta 40 inaktiboak ziren. 114 pertsona aktiboetatik 108 lanean zeuden (63 gizon eta 45 emakume) eta 6 langabezian zeuden (4 gizon eta 2 emakume). 40 pertsona inaktiboetatik 17 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Mutigny udalerrian 78 unitate fiskal zeuden, 207 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 24.326 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Mutigny udalerrian 44 nekazaritza-ustiategi zeuden, 27 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Congoglanis inga
Congoglanis inga Congoglanis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Amphiliidae familian.
Aranzadi Zientzia Elkartea
Aranzadi Zientzia Elkartea irabazi-asmorik gabeko zientzia elkarte bat da, eta helburutzat du kultura- nahiz natura-ondarea ikertzea, ezagutzera ematea eta babestea. Jesus Elosegi ikerlari eta arkeologoak sortu zuen, XX. mendearen erdialdean, azterketa eta ikerketarako gunetzat. Geroztik, Aranzadik garrantzi handia hartu du komunitate zientifikoan, eta 2001 ean herri-onurako erakunde izendatu zuten.
Gaur egun, Aranzadi Zientzia Elkarteak 1.700 kide inguru ditu. Horietako 150 erakundearen ikerketa-eremuaren barruan lanean diharduten ikertzaileak dira, hainbat zientzia alorretan. Natura eta giza zientzien alorreko ikerlariak dira ia guztiak, eta gehienbat nabari diren zientzia alorrak hauek dira: Biologia, Historia, Arkeologia, Antropologia, Etnografia, Geografia eta Geologia.
Historia
Elkartea 1947an sortu eta erregistratu zen eta Euskal Herrian zientzien ikerketa, aplikazioa eta zabalkundea bultzatzea du helburu nagusitzat.
Izena Telesforo Aranzadi (1860-1945) gipuzkoar antropologo ospetsuaren omenez hartu du, Antropologian, Etnologian, Historiaurrean eta adar bereko zientzietan ikerlari aski ezaguna.
Egoitzak
Elkarteak Euskal Herrian gaindi hainbat egoitza ditu:
Etorkizunean, Donostiako Intxaurrondo auzoan egongo den egoitza berrira lekualdatzea aurreikusten da.
Helburuak
Elkarteak ekintza eta jarduera ugari egin ditu sorreratik; horrela, natur eta antropologi zientzietan, Euskal Herriko erakunde garrantzitsuenetako bat izatera iritsi da.
Egun, plan eta proiektu zehatzen inguruan aritzen diren adituak biltzen dituen azterlan eta ikerketa zentroa da.
Urrezko dominak
Aranzadik emandako dominak hauek dira :
Plantaginaceae
Plantaginaceae landare dikotiledoneo familia bat da, Lamiales ordenaren barruan kokatzen dena. 2.000 bat espezie ezagutzen dira, 90 generotan banatuak. Lehen Plantaginales ordenaren familia bakarra zen, baina gaur egun ez da sailkapen hori erabiltzen. Batez ere landare belarkarak dira, urte osokoak edo sasoikoak, leku hotz zein tropikaletan bizi direnak. Bere izena ezaguna den plantainagatik dator.
Summit (Illinois)
Summit  Illinoiseko herri bat da. Cook konderrian kokatua dago. 2010ean 11,054 biztanle zituen, 5.49 kilometro koadrotan banatuta.
1984ko Donostia Klasikoa
'''IV. Donostia Klasikoaren ekitaldia''' 1984ko abuztuaren 16an egin zuten. 244 km egiteko 6o 11'10 behar zuen Niki Rüttimannek, batez besteko 39,443 km/o izanik.
Elizako eslavonierazko Wikipedia
Elizako eslavonierazko Wikipedia Wikipediaren elizako eslavonierazko edizioa da. 2009ko urriaren hasieran 375 artikulu zituen eta Wikipedien zerrendan 208.a zen.
Portugalgo Bigarren Errepublika
Estado Novo (Estatu Berria euskaraz), Portugalgo Bigarren Errepublika edo Errepublika Korporatiboa eragozpenik gabe 48 urte iraun zuen erregimen politiko autoritario eta korporatibista k hartutako deiturak dira. Hala ere, aldaketa txikiak gertatu ziren urte horien zehar forma eta edukiari dagokienez, 1933an estatu mailako erreferendum baten bidez, Portugalgo Konstituzioa berretsi zen; aitzitik, 1974ko apirilean hasitako Krabelinen Iraultza eta egoera nahasien testuinguruan, demokraziarako behin betiko pausoak eman ziren.
Testuingurua
António de Oliveira Salazar boterera iritsi baino askoz lehenago, Portugal kontraesan deigarri batean sartuta zegoen: aldi berean, lehen mailako potentzia koloniala eta garapen oso mugatuko herrialdea zen. Gabezia eta ahulezia estruktural handiak zituen, ikuspuntu ekonomiko eta finantzierotik menpekotasun handiko herrialdea zen, batez ere bere aliatu historiko handiari, Britainia Handiari, dagokionez. Bestela esanda, Portugal kasu berezia zen nazioarteko botereei dagokionez, eta hala hautematen zuten Europako kantzilertza handiek, bereziki Londresek, Lisboan zuen nagusitasun-posizioak zalantzarik gabeko onurak ekartzen baitzizkion bere nazioarteko politikarako.
Portugal britainiar hegemonia sisteman erabat sartuta zegoen, bere independentzia, boterearen barne egitura indartzea eta afrikar bere proiektu inperialaren bideragarritasuna baieztatzeko gaitasuna bezalako funtsezko helburuak mantentzeko beharrezko laguntza jasotzearen truke. Mendekotasun-politika Portugalentzat beharrezko hegemonia-politika onartua zen, itsas botere hegemonikoarekiko harremanak bi aldeentzako funtsezko onurak zekartzalako ideian oinarritua.
20. hamarkadan herrialdea ezegonkortasun-fase ia konponezin batean sartu zen; izan ere, haren ekonomia mehatxatzen zuen finantza-tentsio kronikoaz gain, tentsio politiko sakona zegoen, eta horrek ezarritako orden liberala zalantzan jartzen zuela zirudien. 1928ko estatu-kolpeak tentsio sozial, politiko eta finantzieroak areagotu zituen. Konponbide eraginkorrik aurkitu ezean, Salazar boterean ezartzea, kanpo ikuspegi batetik, Portugal pairatzen ari zen egoera zaurgarritik ateratzeko aukera gisa ikusi zen. Londres edo Paris hiriei dagokienez, Salazar irtenbide egokia zen Portugalen barne-egonkortasuna bermatzeko, diktadura epeleko erregimen bat ezarriz.
Azken batean, Salazarren diktadura Portugal bezalako herrialde periferiko eta atzeratu baten zirkunstantzietarako egokia izateaz aparte, diplomatiko frantziar eta britainiarrek aukera ezinhobea ikusi zioten, mugimendu iraultzaile edo erradikalek aprobetxa zezaketen desordena-egoera bat saihesteko.
Lehen errepublikaren gainbehera
1910eko Lisboa eta Portoko hauteskundeetan errepublikazaleak atera ziren garaile. Urriaren 4ko iraultza hasi eta Manuel II.a, 1908 eta 1910. urteetan zehar herrialdearen erregea, Britaina Handira erbesteratua izan zen. 1911n konstituzioa onartu baina egonkortasuna nagusi zen eta ekonomiaren egoera gero eta kaxkarragoa zen. Azkenik, 1926an Manuel Gomes da Costa jeneralak estatu golpea eman eta errepublika desegin zuenean, Salazarren diktadurari bidea eman zion.
Erregimenaren izaera politikoa
Batasun Nazionala (União Nacional) zen erregimenaren ideologia ordezkatzen zuen alderdi politikoa eta hauteskundeetara aurkezteko eskubidea zuen alderdi bakarra zenez, hauteskundeak beti irabazten zituen. Besteak beste, batasun nazionalaren ideologiaren oinarriak portugaldar abertzaletasuna, kontserbadurismoa, tradizioen defentsa, katolizismoa eta paternalismoa ziren. Estatuaren ordenari dagokionez, ordena indar polizial sendo eta zorrotzarekin mantentzen zuen. Erregimenaren ezaugarri deigarrietako bat, Salazar liderraren irudi publikoa zen. Beste erregimen faxistetan ez bezala, portugaldarrek ez zuten Salazar publikoki gurtzen eta beste diktadore batzuekin alderatuz, askoz ere gutxiago agertzen zen jendaurrera. Nazioarteko harremanei dagokionez, Portugalek Erresuma Batuarekin zuen harreman ona mantendu eta 1949. urtean, Portugal NATOn sartu zen. Horrekin batera, Portugalek bere armada modernizatzeko aukera izan zuen eta aurrerago izan zituen gatazka kolonialetarako faktore garrantzitsua izan zen. Koloniei dagokienez, garai hartan, Portugalek  Angola, Guinea Bissau eta Mozambike zituen Afrikan eta Indiako Goa eta Txinako Makao Asian. Kolonia horiek zituztelarik, portugaldarrek haien amets kolonialak bete zituzten baina gerora, haien askatasuna lortzeko martxan jarritako mugimenduek erregimenaren amaiera hasi zuten.
Ekonomia
Ekonomiari dagokionez, Portugalgo oinarri nagusia nekazaritza zen. Salazarren gobernuak ez zuen dirurik inbertitzen gizarte hobekuntzetan eta aurrekontu zorrotzak aurkezten zituen. Erregimenak aurrera eramandako neurri azpimarragarriena aurkeztu zituzten bost urteko bi planak izan ziren. Lehena 1953-1958 urteen artean egin zen eta bigarrena, 1959tik 1964ra. Biei esker, Portugalgo produktu nazionalak % 35eko gorakada lortu zuen: igoera horrek, Portugalgo merkataritzan eta industrietan eragin positiboa izan zuen; hala ere, ez zuen modernizazio handirik ekarri.
Kontzientziazio prozesua
70eko krisiak egonkortasun aldi luzearekin amaitu zuen Europako herrialde kapitalista garatuetan. Hori horrela, borroka giro orokortua sortu zen gizartean, baita Portugalen ere.
Gerra koloniala izan zen ia 50 urte iraun zituen diktadura eraisteko faktore erabakigarriena. Portugalgo indar armatuek bazekiten ezin ziotela gerra kolonialari aurre egin baina, hala ere, erregimenak koloniak mantentzeko beharra defendatzen zuen eta ekonomia guztia horretara bideratzen zuen. Koloniarik gabe Espainiak menderatuko zuela argudiatzen zuen. Portugaldarrek, ordea, ez zuen kolonietako errealitatea ezagutzen: prentsa zentsuratuta zegoen eta hildakoak ezkutatu egiten zituzten.
Ginea-Bissauko gerra galtzear zeudela ere ez zekiten metropolian. Alabaina, bertan borrokan zebiltzan militarrak egoeraz kontzientziatzen joan ziren pixkanaka. Gerra koloniala amaitu egin behar zen eta horretarako ezinbestekoa zen erregimena gainditu eta demokrazia ezartzea.
Iraultzaren prestakuntza prozesua
1974ko otsailean Marcelo Caetanok António de Spínola, erregimeneko buruzagietako bat, kargutik bota zuen, Portugal eta etorkizuna liburua argitaratu izanagatik. Liburu horretan kolonietako gerra bukatu behar zela eta gatazkari irtenbide bat bilatu behar zitzaiola defendatu zuen. Gertaera horrek Espinola Indar Armatuen Mugimendura gehiago hurbiltzea eragin zuen. Horrez gain, Vasco Lourenço, mugimenduaren buruzagietako bat, Azoreetara bidali zuten.
Erregimenaren estrategia ikusita, mugimenduaren antolatzaileek iraultza azkartu egin behar zela ikusi zuten. 1974ko martxoaren 16an Caldas de Rainha herrian golpe saiakera bat egin zuten indar armatuko kide batzuek, baina altxamenduak porrot egin zuen.
Azkenik, indar armatuaren buruzagi gorenak, Otelo Saraiva de Carvalhok, iraultzarako eguna zehaztu zuen: apirilaren 25a. Apirilaren 24ean, Otelok Portugalgo parke batean pasa zuen arratsaldea iraultzaileei ezkutuan altxamenduaren azken argibideak ematen.
Iraultzaren eguna
1974ko apirilaren 25ko iraultzan lurreko armadak hartu zuen parte batik bat; aireko armadako 8 militar gehitu ziren eta itsasoko armadako beste 2.
Bi kantak gau hartan operazio militarra hastera zihoala ohartarazi zuten. Apiriralen 24ko gaueko 22:55etan entzun zen Clube irratian lehen seinalea; Paulo de Carvalhoren E depois do adeus abestia. Bigarren eta azken seinalea 00:25etan entzun zen Renascença irratian: Jose Alfonsoren Grândola, Vila Morena abestia.
Une horretan bertan, Otelo Saraivaren agindupean, iraultzaileak kapitaleko puntu estrategikoak okupatzen hasi ziren: hedabideak, aireportuak, gobernu erakundeak, eta abar.
Iraultzaren egunean bertan NATOko fragata bat Tajoko bokalean zegoen, baina gatazkan parte hartzeari uko egin zion. Goizeko 10etan Escola Prática de Cavalaria de Santarém Lisboara iritsi zen Salgeiro Maiaren gidaritzapean, baina horiek ere ez ziren gatazkan sartu. Are, Salgeiro Maiak iraultzak irabazi egin zuela adierazi zuen eta ultimatum bat bidali zion Caetanori.
Caetanok errenditu aurretik, boterea egun batzuk lehenago kargugabetu zuen Spínola jeneralari emateko eskatu zuen.
Jendea kalera atera, tankeetara igo eta militarrekin batera garaipena ospatu zuen.
Krabelin gorriak
Taberna batean, krabelinak erosi zituzten apirilaren 25 horretan, haien urteurrena ospatzeko. Ireki ezingo zutela ikusirik, Celeste Caeiro zerbitzariak loreok soldaduen artean banatu zituen eta haiek uniformeak, armak eta abar krabelinekin apaindu zituzten eta hori dela eta, 1974ko apirilaren 25eko iraultza Krabelinen Iraultza izenaz ezagutzen da.
Mugimendu baketsua
Iraultza baketsua izan zen. PIDE polizia politikoa izan zen tiro egin zuen bakarra: lau hildako eta hainbat zauritu utzi zituen. Iraultza ia odolik isuri gabe egin zen, munduari lezio bat emanez.
Iraultzaren ondorengo garaia
Apirilaren 25ean bertan preso politikoak askatu zituzten eta erbestean zeuden politikariak ere itzuli egin ziren. Erregimenak ilegalizatu zituen alderdiak berriro ere legalizatu ziren eta zentsura kendu zen.
Apirilaren 26ean estatuko telebista eta irratietan Indar Armatuko Mugimenduko kideak aurkeztu ziren Spínola buru zutela. Horiek Salbazio Nazionalerako Batzarra (Junta de Salvação Nacional ) osatu zuten eta lehenengo erabakiak hartzeaz eta egun batzuk beranduago behin-behineko gobernu bat eratzeaz arduratu ziren.
Ondoren boterea lortzeko borroka hasi zen. Hiru F tradizionalak (Futebol, Fado e Fátima) hiru D (Democratizar, Desenvolver e Descolonizar) bilakatu behar zirela argi zuten denek, baina bakoitzak helburu hori lortzeko bere modua planteatzen zuen.
Hurrengo bi urteetan ia, PREC (Processo Revolucionário em Curso) laburduraz ezagutuak, demokrazia hitzaren esanahiaren eta deskolonizazio prozesuaren inguruko eztabaidak eman ziren. Spínolak eta beste batzuek koloniak mantendu nahi zituzten; kapitain gehienek, ordea, ez. Azkenik, 1974ko iraila eta 1975eko azaroa bitartean koloniek independentzia lortu zuten: Ginea-Bissau, Mozanbike, Cabo Verde, Sao Tome eta Principe eta azkenik, Angolak.
Eztabaida ideologiak zirela eta, bi bando sortu ziren:
Spínolak hainbat eskuinekoren aldeko golpe saiakera egin zituen. Porrot egin zuten baina politika erradikalizatu zuten.
Iraultzaren Batzarrak hainbat erabaki hartu zituen, horien artean enpresa, lur eta ondasun guztiak nazionalizatzea. Latifundistek ihes egin behar izan zuten.
1975eko irailaren 29an, Spínolak dimititu egin zuen herrialdeari diktadura berri bat hasiko zela ohartaraziz; oraingoan diktadura ezker aldekoena izango zen.
Egoera erradikalizatzen joan zen eta 1975eko azaroaren 25ean ezker muturrekoen azken saiakera golpista eman zen, baina porrota pairatu zuten. Iraultzaren amaiera izan zen.
1975eko azaroaren 25aren ondoren Portugalgo egoera egonkortuz joan zen. Batzar Konstituziogileak 1976ko konstituzioa onartu zuen eta demokrazia parlamentarioa ezarri. António Ramalho Eanes errepublikako presidente izendatu zuten.
Walter Bénéteau
Walter Bénéteau (Les Essarts, 1972ko uztailaren 28a - Bali, 2022ko abenduaren 11) frantziar txirrindularia izan zen.
Emaitzak
1996 1997 1999 2000 2001 2002 2003 2005 2006
Agra (Oklahoma)
Agra Oklahomako herri bat da. Lincoln konderrian kokatua dago. 2010ean 339 biztanle zituen, 0.97 kilometro koadrotan banatuta.
Dendrophidion dendrophis
Dendrophidion dendrophis Dendrophidion generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Helvella fibrosa
Helvella fibrosa Helvellaceae familiako onddo espezie bat da. Toxikoa gordinik eta egosita ere kalitate kaskarrekoa.
Sinonimoa: Helvella villosa, Helvella dissinghi, Helvella chinensis, Cyathipodia villosa.
Deskribapena
Kapela: 1,5 eta 3 cm bitarteko diametrokoa, irregularki zirkularra edo pixka bat zela formakoa, alboetatik pixka bat konprimitua. Ertz izurtua, inkurbatua eta pixka bat koskaduna, batzuetan ebaki batzuekin. Himenio leuna eta matea, kolorea gris ilunetik gris-arre-marroira doana. Kanpoko azalak eta ertzak belus fin bat izaten dute eta kolore argixeagokoak dira.
Hanka: Zilindrikoa, betea, leuna; gutxitan, luzetara pixka bat ildaskatua. Zuri zikin kolorekoa edo krema kolorekoa.
Settefrati
Mugakideak
Settefratik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Helvella fibrosa
Deskribapena
Etimologia: Helvella hitza latinetik dator, eta, lekale, barazkiak, esan nahi du, oro har, belar usaintsua.
Jangarritasuna
Toxikoa gordinik eta egosita ere kalitate kaskarrekoa.
Nahasketa arriskua
Cyathipodia cupuliformis delakoarekin nahas daiteke, hau okre-arre kolorekoa da. Baita Macroscyphus macropus, Leptopodia ephippium eta Helvella queletii espeziekin ere.
Sasoia eta lekua
Udaberri eta udazken artean, gehienetan bakarrik, baina batzuetan baita taldeetan ere, bideen ertzetako lur biluzi eta hareatsuetan; baita humus asko eta lur buztintsuak dituzten hostozabalen basoetan ere.
Banaketa eremua
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Brasil, Europa, Nigeria, Australia, Japonia.
Lodge Pole (Montana)
Lodge Pole Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Blaine konderrian dago, Montana estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Sumner (Illinois)
Sumner  Illinoiseko hiri bat da. Lawrence konderrian kokatua dago. 2010ean 3,174 biztanle zituen, 3.54 kilometro koadrotan banatuta.
NGC 5771
NGC 5771 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Albion (Oklahoma)
Albion Oklahomako herri bat da. Pushmataha konderrian kokatua dago. 2010ean 106 biztanle zituen, 0.62 kilometro koadrotan banatuta.
Chooz
Biztanleria
2007an Chooz udalerrian erroldatutako biztanleak 764 ziren. Familiak 308 ziren, horien artean 80 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 60 bakarrik bizi ziren emakumeak), 84 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 116 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 28 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 377 etxebizitza zeuden, 311 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 20 bigarren erresidentzia ziren eta 45 hutsik zeuden. 368 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 311 etxebizitza nagusietatik 222 bere jabearen bizilekua ziren, 86 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 16 etxek bi zituzten, 32 etxek hiru zituzten, 67 etxek lau zituzten eta 195 etxek bost zituzten. 212 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 131 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 148 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 520 ziren, horien artean 383 aktiboak ziren eta 137 inaktiboak ziren. 383 pertsona aktiboetatik 345 lanean zeuden (199 gizon eta 146 emakume) eta 38 langabezian zeuden (13 gizon eta 25 emakume). 137 pertsona inaktiboetatik 49 erretiraturik zeuden, 39 ikasten zeuden eta 49 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chooz udalerrian 312 unitate fiskal zeuden, 777,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.561 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 47 komertzioetatik, 14 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 9 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 5 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 12 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 margolaria, 1 zurgina, 1 iturgina, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Congoglanis sagitta
Congoglanis sagitta Congoglanis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Amphiliidae familian.
Paneuropeismo
Paneuropeismoa Europako estatu guztien batasuna, bai ekonomikoa eta bai politikoa, lortzea helburu duen doktrina politikoa da, Bigarren Mundu Gerraren ondoren sortua.
Tetumezko Wikipedia
Tetumezko Wikipedia Wikipediaren tetumezko edizioa da. 2009ko urriaren hasieran 368 artikulu zituen eta Wikipedien zerrendan 209.a zen.
Justin Schoenefeld
Justin Schoenefeld (1998ko abuztuaren 13a) akrobaziazko eskiatzaile estatubatuarra da, aireko jauzietan espezializatua. 2022ko Neguko Olinpiar Jokoetan aireko jauzi mistoen proban urrezko domina lortu zuen.
Karrera
Schoenefeldek 2014ko abenduan egin zuen bere debuta Nor-Am Kopan Park Cityn (Utah), 12. eta 10. postuan sailkatuz. 2015-16 denboraldian, bost aldiz lehen hamarren artean amaitu zuen, eta aireko jauzien diziplinako sailkapenean bederatzigarren sailkatu zen. Denboraldi honetan lehen garaipena lortu zuen Lake Placiden. Chiesa in Valmalencoko 2017ko Juniorren Munduko Txapelketan 15. postuan amaitu zuen. 2017-18 denboraldian, Nor-Am Kopan aireko jauzien diziplinako sailkapena irabazi zuen hiru garaipenekin. 2019ko urtarrilean egin zuen debuta Munduko Kopan Lake Placiden, eta 17. postuan amaitu zuen. Honen ondotik bi aldiz lehen hamarren artean sailkatu zen eta denboraldi amaieran hamargarren postuan amaitu zuen sailkapen orokorrean. Deer Valley Resorten bederatzigarren postua eta 2019-20 denboraldian Moskun 18. postua lortu ostean, Munduko Kopako lehen garaipena lortu zuen Minsken. Horren atzetik bosgarren postua lortu zuen Almatyn.
Schoenefeld 2021eko FIS Freestyle Ski eta Snowboardeko Munduko Txapelketan gizonezkoen aireko jauzietan lehiatu zen. 2022ko Neguko Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen, talde mistoen aireko jauzien proban urrezko domina irabaziz.
3497 Innanen
3497 Innanen asteroide baten izena da. apirilaren 19an aurkitu zuen L. Oterma-ek Turku Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1941 HJ izena zeraman. Ondoren Kimmo Innanen omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3497 Innanen asteroidearen orbitak batezbeste 2,24 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 1,8 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,68 distantziara. Eszentrikotasuna 0,196 da, eta makurdura orbitala 4,25ºkoa da.
Aegirina
Aegirina inosilikatoen klinopiroxenoen arteko mineral bat da. Aegirina-augita seriearen sodiodun bukaera da. Bere formula NaFe3+[ Si2O6] da, eta burdina Fe3+ gisa agertzen da. Aegirina-augita seriean sodioa kaltzio eta Fe2+arekin trukatzen da eta magnesioa Fe3+-arekin, karga balantzatzeko. Aluminioa ere sar daiteke burdina(III)ren ordez. Batzuetan akmita izena ere hartzen du, fibrotsua denean.
Aegirina berde iluna da, kristal prismatiko monoklinikoak eratuz. Distira beiratsua du eta haustura perfektua.
Sun River Terrace (Illinois)
Sun River Terrace  Illinoiseko herri bat da. Kankakee konderrian kokatua dago. 2010ean 528 biztanle zituen, 1.46 kilometro koadrotan banatuta.
Kate-erreakzio
Kate-erreakzioa kausa batek eragindako efektuak bere aldetik kausa gisa beste efektu bat eragiten dueneko prozesua garatzean gertatzen da, behin eta berriz efektu berriak eta metakorrak sortuz. Zientzian maiz erabiltzen den terminoa da. Besteak beste:
Hizkera arruntean domino-efektu ere deritzo bilakaera azkarra duten gertaerak izendatzeko, domino pieza bat erortzean ondoko piezak ere erortzen direlako simila erabiliz. Rube Goldberg makinetan ere, mekanismoen kateatzeari kate-erreakzio esan izan zio.
Échenoz-le-Sec
Échenoz-le-Sec Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Échenoz-le-Sec udalerrian erroldatutako biztanleak 316 ziren. Familiak 120 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 44 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 218 ziren, horien artean 172 aktiboak ziren eta 46 inaktiboak ziren. 172 pertsona aktiboetatik 160 lanean zeuden (88 gizon eta 72 emakume) eta 12 langabezian zeuden (6 gizon eta 6 emakume). 46 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Échenoz-le-Sec udalerrian 126 unitate fiskal zeuden, 328,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.363 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 3 zurginak ziren, 1 iturgina, 1 ile apaindegia eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Échenoz-le-Sec udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 460 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
D306
edo Lizarrietako errepidea Lapurdiko errepide bat da. Errepidea errepide departamendala eta  lotzen du.
Errepidea 11,7 kilometrokoa da.
Historia
Etxalarrako bide zaharra ibilgailuen zirkulaziora egokitzearen emaitza da errepidea.
Udalerriak
Hauek dira errepideak zeharkatzen dituen udalerriak:
Mini (BMW)
BMWren Miniak, bere inspirazioa Mini originalengandik hartzen du, Frank Stephenson-ek diseinaturikoan, alegia. Gaur egun, BMWren MINI empresa fabrikatzen dau.Auto hori British Motor Corporation-ek atera zuen 1959an, eta 2000-ra arte ekoiztu zen, noiz bere produkzioa amaitu zen. Bere izen originala, Mini zen (minuskula erabiliz), gaurkoarengandik bereizi nahien, berriak MINI duelako izena.
2001etik 2006ra arte BMW-k lau modelo atera zituen: “Mini One” basikoa, “Mini One D” diesela, “Mini Cooper”-ra eta “Mini Cooper S”-a. 2005an, katalogoari gehitu zioten deskapotable egiteko aukera.
2006ko azaroan MINI-aren bigarren bertsioa atera zuten. Modeloak ia-ia berberak izan ziren (One, Cooper eta Cooper S), baina “Cooper D”-k ordezkatu zuen “One D”-a. Apurtxo geroago, “Clubman” modeloa atera zuten, zeinek autoaren alde batean bi ate zeuzkan, beste MINIak baino ate bat gehiago hain zuzen.
Fort Belknap Agency (Montana)
Fort Belknap Agency Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Blaine konderrian dago, Montana estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Marion Davies
Marion Davies, jaiotzez Marion Cecilia Douras, (New York, 1897ko urtarrilaren 3a - Kalifornia, 1961eko irailaren 22a) amerikar zinema aktorea izan zen. William Randolph Hearst aberatsa eta zinemagilearekin ezkontzaz kanpoko harremana zuen. Hasieran drametan zituen paperak, baina komediek izan ziren arrakasta eman ziotenak.
Hays (Montana)
Hays Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Blaine konderrian dago, Montana estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
1981eko otsailaren 23ko Espainiako estatu-kolpea
1981eko otsailaren 23ko estatu-kolpea, ezagunago 23-F izenez, Espainian garai hartako agintari militar batzuek arrakastarik gabe gauzatutako estatu-kolpea izan zen. Gertakaririk ezagunena Espainiako Diputatuen Kongresua erasotzea eta hartzea izan zen: guardia zibil talde batek, Antonio Tejero lotinant koronela buru zuela, Kongresua hartu zuen, Leopoldo Calvo-Sotelo presidente izendatzeko bozkatzen ari zirenean.
El Tejerazo ("Tejerokada") ezizenez ere ezaguna izan zen, egile nagusia Tejero izan zelako.
Aurrekariak
1981eko estatu-kolpea Espainiako Trantsizio Demokratikoan izandako gertakariekin lotura estatua da. Lau elementuk etengabeko tirabirak sortzen zituzten, UCDko gobernuak kontrolatu ezin zituenak: krisi ekonomikotik eratorritako arazoak, Estaturako banaketa administratibo berria sortzeko zailtasunak, ETAren ekintza terroristak eta sistema demokratiko bat onartzeko armadako hainbat sektorek agertu zuten erresistentzia.
Galaxia operazioa
1977ko apirilean indar armatuen egonezinaren lehen sintomak azaltzen hasi ziren, PCEren legeztapena zela eta. Urte hartako apirilaren 9an armadako almirante, Marinako ministro eta Armadako Kontseilu Gorenak dimisioa aurkeztu zuten Alderdi Komunista legeztatzearekin ados ez zeudelako. 1978ko azaroan Galaxia operazioa desegin eragin zuten, saiakera kolpista bat; ondorioz, arduradun nagusiari, Antonio Tejerori, zazpi hilabeteko kartzela-zigorra ezarri zitzaion.
Suárezen dimisioa
1981eko urtarrilaren 29an Adolfo Suárezek Gobernuko presidenteak dimisioa eman zuen. Hainbat gertakari izan ziren eragileak. Otsailaren 1ean "Almendros" kolektiboak egunkari batean kolpearen aldeko artikulu bat argitaratu zuen; otsailaren 2tik 4ra, Espainiako erregeek Gernikako Batzar Etxea bisitatu zuten eta oihukatuak izan ziren. Otsailaren 6an, Lemoizko zentral nuklearreko Jose Maria Ryan ingeniaria hil zuen ETA militarrak.
Garai zail hartan, militarrek Suárezen ordezkapena martxan jarri zuten. UCDko II. Kongresua egin zuten Mallorcan, eta Agustín Rodríguez Sahagún alderdiko presidente aukeratu zuten, baina otsailaren 10ean Leopoldo Calvo-Sotelo Espainiako Gobernuko buru izan zen izendatua.
Euskal gatazka
Euskal gatazka puri-purian zen, tartean zirela atentatuak, errepresioa eta Araba, Bizkai eta Gipuzkoako estatutuari eta ekonomia itunei buruzko negoziazio bihurriak, Suarezek zuzenduak. Bilakaera horiek asaldatu egin zituzten estatuko sektore frankistenak, bereziki militar talde batzuk. Urtarrilaren 29an, Suarezek dimititu berritan, ETA militarrak Jose Maria Ryan Lemoiz zentral nuklearreko ingeniari burua bahitu zuen, astebeteko epea emanez Lemoizko zentral nuklearreko obrak bertan behera uzteko. ETAren kontrako manifestazio handi bat egin zen Bilbon, aske utz zezaten eskatzeko.