cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Txasko
Etimologia
Toponimian bakarrik ez, antroponimian ere ageri da Etxatz. Sarako (Lapurdi) euskal abizen bat izan omen zen Etchatz abizena. Etxatz familia Erdi Aroko familia dirudun bat izan omen zen ipar Euskal Herrian: lurrak zituzten eta etxe frankoren jabeak ziren. Gehienak jauntxo eta notarioak izan ohi ziren.
Hori dela eta, Etxatz erroari antzinako abizenetan ohikoa den -ko lekuzko atzizkia atxikitzearen ondorio izango zen Etxazko (gaztelaniaz: De Echaz). Izan ere, -tz soinuari -ko lekuzko atzizkia atxikitzean beti -zko egiten baita euskaraz: Zarautz > Zarauzko, Goiatz > Goiazko, Olatz > Olazko, Aranatz > Aranazko, eta Etxatz > Etxazko. Hau, gerora, Txasko bihurtuz, Philippe Oyhambururen tesiari jarraiki.
Hurrengo garapena izango zuen: Etx(e)atze > Etxatz > Etxa(t)zko > Etxasko > Txasko.
Mark Di Suvero
Mark Di Suvero (Shangai, 1933ko irailaren 18a) estatubatuar eskultorea da.
Gurasoak italiarrak ditu. Txinan jaio zen, baina Estatu Batuetan eta Europako hainbat herrialdetan bizi eta lan egin du. Eskultura izugarri handiak egiten ditu. Hasieran, zura eta brontzea landu zituen. New Yorkeko Green Galeryn erakutsi zuen, 1960an, zurez, kateez eta sokaz egindako eskultura-multzo bat: Hankchampion, Manhattanen suntsitutako hainbat eraikuntzatatik berreskuratutako materialak erabilita; New Yorkeko Whitney Museum of American Arten dago gaur. Ondoren, altzairuzko zati handiak lantzen hasi zen, aire zabalean, prentsa nahiz garabien laguntzaz. 1967an, altzairu margotuzko lehen eskultura egin zuen: ''Are Years What? (for Marianne Moore)'' [bilduma pribatua, New York]. Obra hori What are Years izeneko poemaren idazle Marianne Moore desagertuaren omenez dago egina. 1966an, Bakearen dorrea egin zuen, amerikarrek Vietnamen izandako parte-hartzea salatzeko. 1975ean, New Yorkeko Socrates Sculpture Park fundazioa sortu zuen. Beste lan batzuk: Nire aita, nire aita (1985, New York), Eguneko izarra (1985-1990, Paris) eta Galileo (1994-1997, Berlin).
North Queensferry
, 'Port na Banrighinn', Eskoziako udalerri bat da, Fife konderrian.
Prinia inornata
Prinia inornata Prinia generoko animalia da. Hegaztien barruko Cisticolidae familian sailkatua dago.
North Queensferry
Fortheko fiordoaren iparraldeko ertzean dago, Forth Bridge, Forth Road zubi esekia eta Queensferry Crossing zubien iparraldeko muturretan, guztiak ere Fifeko hegoaldeko kostaldea, hortaz oso ongi komunikatutako udalerria da. Edinburgh hiriburuaren erdigunetik 16,1 kilometrora dago.
Zombie (abestia)
Zombie The Cranberries irlandar musika taldearen abesti bat da. 1994an No Need to Argue diskoaren barnean kaleratu zuten. Taldeko abeslaria den Dolores O'Riordanek idatzi zuen.
Abestiak gaitzat Ipar Irlandako gatazka hartzen du, eta bereziki 1993an Ingalaterrako Warrington udalerrian gertatutako IRAren atentuaren aurkako protesta gisa sortu zuten, bertan bi haur hil baitziren. Denborarekin The Cranberries musika taldearen abesti ospetsuenetakoa bilakatu da, eta 1990eko hamarkadako abesti entzunenen eta ezagunenetako bat ere bihurtu zen.
Phyllodactylus lepidopygus
Phyllodactylus lepidopygus Phyllodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Phyllodactylidae familian sailkatuta dago.
Simple Man (Lynyrd Skynyrd taldearen abestia)
Simple Man (euskaraz Gizon Arrunta), Lynyrd Skynyrd estatubatuar rock taldearen abesti bat da. (Pronounced 'Lĕh-'nérd 'Skin-'nérd) (1973, Ahoskatu 'Lĕh-'nérd 'Skin-'nérd) diskoan argitaratu zuten.
Prinia flavicans
Prinia flavicans Prinia generoko animalia da. Hegaztien barruko Cisticolidae familian sailkatua dago.
Himantura pacifica
Himantura pacifica Himantura generoko animalia da. Arrainen barruko Dasyatidae familian sailkatzen da.
Angry Birds (bideo-jokoa)
Angry Birds 2009ko Rovio Entertainmenten logika bideo-joko bat da, iOS, Maemo, Android, Symbian, Windows Phone eta BlackBerry 10 sistemetarako eginda. Oso ospetsu bilakatu zen eta horri esker Angry Birds frankizia sortu zuten.
Angry Birdsko partidetan, jokalariak bere hatzak pantailan erabili behar ditu tiragoma bat erabiliz txerriak akatzeko.
Schizothorax longibarbus
Schizothorax longibarbus Schizothorax generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Getxoko Arenas 2016-2017
Entrenatzailea: Bolo (2013-Egun)
Cindré
Cindré Frantziako udalerri bat da Allier departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Cindré udalerrian erroldatutako biztanleak 314 ziren. Familiak 132 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 48 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 48 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 194 etxebizitza zeuden, 131 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 33 bigarren erresidentzia ziren eta 30 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 194etxeak ziren. 131 etxebizitza nagusietatik 97 bere jabearen bizilekua ziren, 30 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 6 etxek bi zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 35 etxek lau zituzten eta 74 etxek bost zituzten. 106 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 68 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 56 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 198 ziren, horien artean 134 aktiboak ziren eta 64 inaktiboak ziren. 134 pertsona aktiboetatik 122 lanean zeuden (65 gizon eta 57 emakume) eta 13 langabezian zeuden (7 gizon eta 6 emakume). 64 pertsona inaktiboetatik 25 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 21 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Cindré udalerrian 142 unitate fiskal zeuden, 339 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.063 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 1 jatetxe.
2000. urtean Cindré udalerrian 25 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra anbulantzia zen.
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Leo Burnett Building
Leo Burnett Building, Ameriketako Estatu Batuetako Chicago hirian dagoen bulego etxe orratz bat da. Guztira 194 metro eta 50 solairu dauzka eta 1989an amaitu zuten eraikitzen.
Takeshi Suda
Takeshi Suda (須田 剛史, 1983ko apirilaren 1a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sanfrecce Hiroshima.
Stanley mendia
Stanley mendia Ruwenzori mendikatean kokatutako mendia da. Kongoko Errepublika Demokratikoa eta Ugandako mendirik altuena eta Afrikako hirugarrena da (Kilimanjaro -5.895 m- eta Kenya mendia -5.199 m- eta gero). Bai Stanley mendiak bai gertuko zenbait mendiek glaziareak izateko beste altuera dute.
Stanley mendiak gailur bikiak eta beste zenbait gailur txikiagoak ditu: ! align=left|Gailurra !! Metroak
Lehendabiziko igoera 1906an Savoiako Luigi Amedeo Abruzziko dukeak, J. Petigaxek, C. Ollierrek eta J. Brocherelek egin zituen. Margherita gailurraren izena Savoiako Margheritaren omenez jarri zioten.
Cianorte
Cianorte Brasilgo udalerri bat da, Paraná estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Hondakin-uren tratamendu
Hondakin-uren tratamendua prozesu fisiko-kimiko eta biologikoen bidez ur horiek dituzten kutsazaile organiko zein inorganiko gehienen ezabapenean datza. Araztegietan burutzen den tratamendu honek ibai eta erreketara ur garbia isurtzea ahalbidetzen du, hondakin-ur zikinak efluente garbi bat bihurtzen baititu.
Hondakin-uren tratamendua bereizi egin behar da edateko uraren arazketatik. Lehenengo prozesuak ur zikinak garbitzen ditu, eta bigarrenak ur garbiak edateko moduko ur bihurtzen ditu.
Hondakin-urak etxeetako eta industrietako hondakin likidoak dira, estolderietan bideratzen direnak. Baita euritako urak ere. Hiri-hondakinak dira, hiru ezaugarri dutenak: hondakin fekalak dituzte, oxigeno gutxi, eta materia organiko ugari (OEB: >200).
Sortzen diren leku berean (etxeetan, baserrietan, lantegietan...) tratatzen dita batzuetan hondakin-urak, hobi septikoetan edo antzeko egituretan. Industrietako hondakin-urek, bestalde, gai toxiko asko dituzte maiz, araztegira bidali aurretik lantegian bertan tratatu behar direnak.
Hondakin-uren arazketak ekosistemaren babesa ez ezik (ibaiak, errekak eta itsasoak ez zikintzea, alegia), biztanleriaren baldintza higienikoak areagotzea eta izurriteak ekiditea ere bilatzen du: tratatu gabeko hondakin-urak bat etorriko balira nekazal-jarduerarekin ondorio tamalgarriak sor litezke. Horregatik, efluente argiak lortzea funtsezko zeregina da, ikuspuntu ekologiko zein osasun-irizpide batetik.
Araztegietan burutzen den hondakin-uren tratamenduak efluente garbia sortuko du, alde batetik (erreka, ibai edo isasora isuriko dena), eta sedimentu solido bat, lohi izenekoa, hondakin-uraren zikinkeri gehiena duena, bioerreaktoreetan prozesu anaerobio baten bidez tratatuko dena.
Herri edo hiri bateko araztegi batek etapa desberdinetan tratatzen ditu jasotako hondakin-urak. Ohiko tratamenduak honako fase hauek ditu:
Aurre-tratamendua
Fase honetan ur zikinak dituen hondarrik lodienak (zapiak, plastikoak, konpresak, papera, latak, etab.) kanporatzen dira. Prozesu fisikoen bidez -galbahe eta saretak erabiltzen dira horretarako- objektu solido handiak bereizi eta alboratu egiten dira. Era berean, aurre-tratamenduak hondarrak eta koipeak ere uretatik kentzen ditu: honetarako uraren zirkulazio-abiadura moteltzen da, substantzia horien jalkitzea errazten duena.
Tratamendu primarioa
Tratamendu honek esekiduran dauden solidoak baztertzen ditu. Hori lortzeko tanga biribil handietan jalkitzen uzten da ura, 2 eta 3 ordu arteko denborarekin. Jalkitzen diren substantziek edo sedimentuek lohi izeneko produktua eratzen dute, jaso eta tratamendu anaerobiko berezia izaten duena (ikus aurrerago).
Industrietako hondakin-urak hartzen dituzten araztegiek tratamendu fisiko-kimiko berezia burutzen dute sarritan, produktu toxikoak eta metal astunak deuseztatzeko: erreaktibo kimiko batzuk erabiliz molekula kaltegarriak jalkitarazten dira.
Tratamendu sekundarioa
Tratamendu honen bidez uraren materia organikoa ezabatzen da, tangan dauden bakterio eta protozoo aerobioei esker. Tratamendu honek uraren OEBa nabarmen gutxitzen du, %95 inguruan.
Hondakin-uren materia organikoak jatorri ezberdinak ditu: hondar fekalak, janari-hondarrak, xaboiak eta garbigarriak, batez ere.
Bi motatako tratamenduak erabiltzen dira materia organikoa jaisteko: lohi aktibatuena eta jario bidezko iragazketarena. Batean zein bestean mikroorganismoek zeregin oso garrantzitsua betetzen dute materia organikoa degradatzeko orduan.
Lohi aktibatuak
Ohiko tratamendu sekundarioa da. Bi etapetan burutzen da:
Jario bidezko iragazketa
Tratamendu hau harri-geruza edo plastikozko geruza duen tanga baten erabileran datza. Garbitu behar den hondakin-ura tantaka erori eta harri-geruza horretatik pasatzen da, materia organikoa harrien azalean atxikituz. Harrietan bakterioz eta protozooz osaturiko biopelikula bat dago, materia organikoa oxidatzen duena.
Tratamendu tertziarioa
Ez da araztegi guztietan egiten, garestia baita. Bere helburua ekosistema natural batera isuriko den uraren kalitatea hobetzea da. Ohiko tratamenduak hiru alderdi hauek lantzen ditu:
Lohien tratamendua
Ikusi dugunez, hondakin-uren tratamendu primarioan eta sekundarioan material solido batzuk jalkitzen dira (esekiduran dauden substantziak eta materia organikoa eta mikrobio degradatzaileez osaturiko malutak). Ura garbitu ahala, daukan zikinkeria jalkinetan pilatzen da. Jalkinen multzo horrek "lohi" izeneko materiala osatzen du, berezko tratamendu bat jasotzen duena araztegietan.
Nabaria denez, arazketa prozesuan sorturiko lohiak ibaietara edo itsasora zuzenean isuriko balira ez luke ezertarako balioko ekosistemara isuri aurretik ura garbitzeak. Lohi edo lokatz zikin horiek, hortaz, tratatu egin behar dira.
Ezer egin aurretik lohiak deshidratatu ohi dira. Lohien osagai nagusia ura da (%95), beraz ur hori kendu eta tratamendu primarioaren tangara bidali egiten da, garbitzeko.
Lohi kontzentratuek tratamendu ezberdinak izan ditzakete:
Himantura pareh
Himantura pareh Himantura generoko animalia da. Arrainen barruko Dasyatidae familian sailkatzen da.
Maisprach
Maisprach Suitzako udalerria da. Basilea Herrialdea kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ashikaga klana
Ashikaga klana (足利氏) Ashikaga shogunerrian ezarri zen japoniar klan garrantzitsu bat izan zen, eta shogunerriaren boterea lortu zuen Muromachi aroan berrehun urte baino gehiagoz. Minamoto klanaren adar bat izan zen, eta klan asko hemendik sortu ziren, horien artean, Hosokawa klana, Imagawa klana, Kira klana, Shiba klana eta Isshiki klana.
Patrokua jauregia
Patrokua jauregia —Gaitan Aialaren etxea izenaz ere ezaguna— Markina-Xemeinen (Bizkaia) dagoen jauregi bat da.
Patrokua jauregia elkarri lotutako eraikinen multzoa da. Eraikinik zaharrena, estilo neoklasikoari jarraiki altxaturiko XVIII. mende amaierako egitura da, ibaiaren ondoan kokaturik. Eraikuntza Migel Barroetak agindu zuen.
1927 eta 1929 urteen artean, Barroetarren ondorengo izan zen Gaitan Aiala familiak, jauregiaren handitzearen enkargua eman zion Emiliano Amman bizkaitar arkitektoari. Ammanek altuera ezberdineko hiru eraikin berri egin zituen, eta jatorrizko eraikinaren zaharberritzea zuzendu zuen.
1945ean Joaquin Irizarrek, loggia batekin estali zuen bigarren eraikina. Eraikinaren barrualdetik, zurezko estaldura, eta liburutegia dira aipagarri. Gaur egun, jauregia Lea-Artibaiko udalen mankomunitatearen egoitza da.
2006ko urriaren 17an, Eusko Jaurlaritzak kultura ondasun izendatu zuen, monumentu sailkapenarekin.
Deskribapena
1970eko hamarkadaren erdialdean Lea Artibai ikastetxea kokatu zen bertan. Egoki jokatu eta jauregitik hurbilen dagoen inguruko lorategia errespetatu zuten, balio eta tamaina nabarmenak dituzten zuhaitz-espezie zahar eta guzti.
Jauregia hasieratik bertatik izan zen Barroetatarrena eta ondorengoena, Gaitan Aialatarren aldekoena. Barroetatarrak jauntxo buruzagien artekoak izan ziren, baita Markina-Xemeingo familiarik ezagunenetako bat ere, protagonismo handia izan zutelako eta familiak jarraitasuna izan zuelako denboran. Iparraldera, jauregitik kilometro ingurura, Oxillaingo burdinola eta errota, eta San Joakin eta Santa Anaren ermita ditugu. XVIII. mendearen amaieran Gaitan Aialatarrekin ahaidetu ziren. Ayalatarrek jauregia handitzeko obra handiak egin zituzten, eta beraiek eman diote izena jauregiari. Badirudi Patrokua izenak familia honek Xemeingo Elizatean zuen nagusitasunarekin duela zerikusia.
XVIII. mendearen amaieran, Miguel de Barroetak eraiki zuen mendebaldeko muturrean dagoen eraikin neoklasikoa, ibaiaren ondoan. Bolumen kubikoa da, beheko oina eta bi solairu eta lau isurkiko estalkia dituena. Lehenengo bi solairuak harlangaitzezkoak dira, harlanduzko platabandek bereizten dituztela, eta azkena adreilu zarpiatukoa. Harlandua du eskantzuetan eta baoen inguruan, ataburu nahiz leihoburuetan. Barnealdean ondo antolatutako lau horma-arteko egurrezko egitura du.
Eraikin horri ekialdetik atxikita egin ziren handitzeko lanak (1927-1929), Gaitan Aialak Emiliano Amann arkitektoari eskatuta. Estilo neobarrokoa du eta elkarri atxikitako hiru bolumen ditu. Lehena jatorrizko eraikin neoklasikoarekin lotzeko bolumena da, hasiera batean solairu bakarra izan zuena, terraza batek estalita. Alabaina, Joaquín Irizaren (1945) berritzearen ostean solairu bat gehiago du: egutera bikoitza, erdi-puntuko hiru arkurekin, bistako adreiluz egindakoa eta zutabe toskanarrak dituena oinarri. Hori guztia bi isurkiko teilatuak estaltzen du.
Bigarren gorputza da nagusia eta hiru solairu ditu, lau isurkiko estalkiaren azpian. Beheko bi solairuak harlangaitzezkoak dira eta inposta molduratua dute erremate gisa. Horrek ematen dio bide azkeneko solairuari, bistako adreiluko erdi-puntako arkutxoen segidak osatzen duenari, logia moduko harrizko kolomatxoen gainean. Gorputz honen konposizioari dagokionez nabarmentzekoa da kantoiko leiho-balkoia, kantoian bertan kokatutako arku babeslearen azpian dagoena, baita estalkiaren erremate gisako diren angeluetako lau garitoi eta pinakuluak ere.
Phyllodactylus santacruzensis
Phyllodactylus santacruzensis Phyllodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Phyllodactylidae familian sailkatuta dago.
Patrokua jauregia
Deskribapena
Zabaltzeko lanen baitan egindako hirugarren bolumena zerbitzu eta sukaldeetara bideratutakoa izan zen, eta beraz, huraxe da xumeena, bai bolumenari begira, bai konposizioari begira. Hala eta guztiz ere, gainerako eraikuntzen ildo nagusiari jarraitzen dio. Beheko solairua harlangaitzezkoa da eta ganbara, berriz, bistako adreilukoa.
Barnealdeari dagokionez, azpimarratzekoa da gaztainondoa erabili izana estaldura eta dekoraziorako. Egun ere oraindik ikus daiteke gaztainondoa eraikinaren hainbat tokitan. Bertako gela guztien artean liburutegia gailentzen da nabarmen. Liburutegia eraikin nagusi neobarrokoaren lehen solairuan dago eta berori da jauregiko gelarik nobleena, gaztainondoz egindako dekorazioa dela eta.
Hatt (Kornualles)
Hatt, Ingalaterrako Kornualles konderriko etxalde bat da.
Oakley (Fife)
Oakley, Eskoziako udalerri bat da, Fife konderrian.
Vivanco de Mena
Vivanco de Mena edo Vivanco Mena Haraneko herria da, Burgosko probintzian. Espainiako Estatistika Institutuaren arabera, 2010ean 45 biztanle zituen.
Santa Olaya mendiaren magalean kokaturik, honako auzoak ditu bere barnean:
Floridablancaren erroldaren garaian, Asturias de Laredo eskualdearen barnean zegoen.
Toyoji Takahashi
Toyoji Takahashi (高橋 豊二) Japoniako futbolaria izan zen. 1936ko Udako Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen.
Porfirogenetaren jauregia
Porfirogenetaren jauregia (grezieraz τὰ βασίλεια τοῦ Πορφυρογεννήτου, turkieraz Tekfur Sarayı, "erregeren jauregia") XIII. mendeko Bizantziar garaiko jauregia da, Istanbulgo auzo zaharraren ipar-mendebaldean kokatua. Oraindik hirian zutik dirauen bizantziar jauregi bakarra da eta munduko bizantziar arkitektura zibil berantiarraren adibide bakanetakoa. Inperioaren amaiera aldean, enperadoreen egoitza inperiala izan zen.
Historia
Otomandarrek 1453an hiria bereganatu zutenean, jauregiak kalte larriak jasan zituen, kanpoko harresietatik hurbil baitzegoen. Gero, erabilera ugari izan zituen. XVI eta XVII. mendeetan sultanaren zoologikoa zegoen bertan. Animaliak lekuz aldatu zituzten XVII. mende amaieran eta eraikina burdela izatera igaro zen. !719tik aurrera, Tekfur Sarayı zeramika lantegiak ezarri ziren bertan eta Iznikeko zeramiken antzekoak ekoizten hasi ziren, baina europar diseinu eta koloreen eraginarekin. Zeramikazko lauzak egiteaz gain, baxera eta platerak ere egiten zituzten bertan. Mende bat inguru iraun zuen jarduerak, XIX. mende erdialdean porrot egin zuen arte. Orduan, juduentzako txiro etxe bihurtu zen. XX. mendean botila fabrika bihurtu zen, baina gutxi iraun eta bertan behera utzi zuten eraikina. Erabileraz hainbeste aldatu zenez, gaur egun jatorrizko adreilu eta harrizko hormak baino ez dira geratzen. 2010ean zaharberritze lanak hasi ziren.
Arkitektura
Jauregia hiru solairuko eraikina da, Teodosioren harresien iparraldeko erpineko kanpoko eta barneko murruen artean kokatua. Behe solairuak arkupe bat du, lau arkuduna, patio batera irekiak. Lehen solairuak bost leiho handi ditu, patio berbererantz. Goiko solairuak lau aldeetan leihoak ditu. Ekialdean, balkoi baten arrastoa dago.
Hormak diseinu geometriko landuak dituzte, adreilu gorria eta haitzurdin zuria erabiliz, bizantziar garai berantiarrean ohikoak direnak.
60 metroko hesi-lasterketa
60 metroko hesi-lasterketa edo 60 m hesiak egungo atletismoaren lasterketa bat da, normalean pista estalian soilik egiten dutena.
Errekorrak
Oharra: 2021eko otsaileko datuak
Love Me Two Times
Love Me Two Times (euskaraz Maita Nazazu Bi Aldiz) The Doors talde estatubatuarrak 1967an Strange Days diskoaren barnean kaleratu zuen abestia da.
Zubillaga (Lantaron)
Zubillaga Arabako Lantaron udalerria osatzen duten herrietako bat da. 1989. urtera arte Komunioi herriaren parte izan zen eta beraz bere eremua 1978 arte Salcedo udalerriaren zati izan zen.
Historia
Zubillaga nahiko herri berria da. 1948an General Química S.A. enpresa kimikoa sortu zen eta Komunioi herriko lursailetan ezarri zen. Enpresak langileentzako etxebizitzak eraiki zituen bertan. 1989an Komunioi herriko auzo izateari utzi zion eta kontzeju bihurtu zen.
Ladce
Ladce Eslovakiako udalerri bat da, Ilavako barrutian kokatuta. 15,69 km²ko azalera du eta 2599 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1469. urtekoa da.
Diamante do Sul
Diamante do Sul Brasilgo udalerri bat da, Paraná estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Meistratzheim
Meistratzheim Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Meistratzheim udalerrian erroldatutako biztanleak 1.371 ziren. Familiak 519 ziren, horien artean 104 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 68 bakarrik bizi ziren emakumeak), 164 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 227 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 558 etxebizitza zeuden, 519 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 39 hutsik zeuden. 477 etxeak ziren eta 80 apartamentuak ziren. 519 etxebizitza nagusietatik 431 bere jabearen bizilekua ziren, 69 alokairuan okupaturik zeuden eta 19 doan lagata zeuden; 5 etxek gela bat zuten, 21 etxek bi zituzten, 60 etxek hiru zituzten, 109 etxek lau zituzten eta 324 etxek bost zituzten. 430 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 167 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 302 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 936 ziren, horien artean 725 aktiboak ziren eta 211 inaktiboak ziren. 725 pertsona aktiboetatik 696 lanean zeuden (376 gizon eta 320 emakume) eta 29 langabezian zeuden (9 gizon eta 20 emakume). 211 pertsona inaktiboetatik 87 erretiraturik zeuden, 60 ikasten zeuden eta 64 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Meistratzheim udalerrian 517 unitate fiskal zeuden, 1.374 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.066 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 51 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 13 eraikuntza enpresak ziren, 9 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 6 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 14 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 3 igeltseroak, 4 zurginak, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen eta 2 okindegiak ziren.
2000. urtean Meistratzheim udalerrian 30 nekazaritza-ustiategi zeuden, 603 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ziburuko herriko etxea
Ziburuko herriko etxea Lapurdiko Ziburu udalerriko Udalaren egoitza da.
1998ko Kontxako Bandera
1998ko Kontxako Bandera (Banderaren 103. ekitaldia, garai hartan 96. ekitaldia bezala aurkeztu bazen ere) urte honetako irailaren 6 eta 15ean jokatu zen, Orio Arraunketa Elkarteak bere 29. Kontxako Bandera eskuratu zuen, hirugarrena jarraian.
Kontakizuna
Bigarren jardunaldia 13an jokatzekoa zen baina itsaso oso txarra gertatu zen eta hasieran astelehenera atzeratu eta azkenik asteartean jokatu zen, ordurako galiziarrak etxera itzulita zeuden arren.
Ziburuko herriko etxea
Kokalekua
Camille Jullian plazan dago.
1998ko Kontxako Bandera
Kontakizuna
Bi jardunaldiak irabaziz Oriok garaipen argia lortu zuen, bigarren gelditu zen San Pedrori 21 segundo atereaz. Aipatzekoa da historian lehen aldiz bi traineru galiziar izan zirela lehian, Tirán eta Perillo. Bestetik bigarren urtez jarraian lau traineru pasaitar sailkatu zirela ere esan behar da.
Schizothorax macrophthalmus
Schizothorax macrophthalmus Schizothorax generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
1998ko Kontxako Bandera
Kontakizuna
Donostiarren ordezkaria Donostia Arraun Lagunak izan zen, abuztuaren 13ko klasifikatorioan Fortuna eta Ur-Kirolak gainditzeagatik.
Kontxako Banderarako Sailkapen estropadan 25 traineru aritu ziren lanean, 14 gipuzkoar, lau bizkaitar, bina lapurtar, galiziar eta kantabriar eta baita asturiar bat ere. Oriok irabazi zuen hau ere, Tiránen aurretik.
Prinia hypoxantha
Prinia hypoxantha Prinia generoko animalia da. Hegaztien barruko Cisticolidae familian sailkatua dago.
Jose Antonio Gisasola
Jose Antonio Gisasola, ezizenez Zelai (Mallabia, Bizkaia, 1958) harrijasotzailea da. Harri txikiekin, inoizko harri jasotzaile onenetakoa izan da: 1980ko hamarkadan harri handien txapelketak irabazi zituen eta 1990eko hamarkadan harri txikiak jasotzen ez zuen parekorik izan.
Bellefontaine (Jura)
Bellefontaine Frantziako udalerria da, Jura departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bellefontaine udalerrian erroldatutako biztanleak 540 ziren. Familiak 206 ziren, horien artean 48 pertsona bakarrekoak ziren (32 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 65 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 85 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Hello, I Love You
Hello, I Love You (euskaraz Kaixo, Maite Zaitut) The Doors talde estatubatuarrak 1968an Waiting for the Sun diskoaren barnean kaleratu zuen abestia da.
Bellefontaine (Jura)
Etxebizitza
2007an 337 etxebizitza zeuden, 207 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 126 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 203 etxeak ziren eta 134 apartamentuak ziren. 207 etxebizitza nagusietatik 166 bere jabearen bizilekua ziren, 35 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 9 etxek bi zituzten, 32 etxek hiru zituzten, 49 etxek lau zituzten eta 113 etxek bost zituzten. 172 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 99 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 98 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 356 ziren, horien artean 282 aktiboak ziren eta 74 inaktiboak ziren. 282 pertsona aktiboetatik 271 lanean zeuden (145 gizon eta 126 emakume) eta 11 langabezian zeuden (5 gizon eta 6 emakume). 74 pertsona inaktiboetatik 29 erretiraturik zeuden, 30 ikasten zeuden eta 15 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Bellefontaine udalerrian 213 unitate fiskal zeuden, 554 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.210 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 30 komertzioetatik, 6 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 finantziazio enpresak ziren, 7 zerbitzu enpresak ziren eta 5 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra bitxi-denda bat zen.
2000. urtean Bellefontaine udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lodifobia
Fobia hori duten pertsonek pisua galtzeko nahiekin hasten dira, ekintza konpultsibo gisa bihurtzen dena, pisua irabaztea eragin dezaketen gauza guztiak ekidituz. Zenbat eta gauza horiek saihestu, gero eta beldur gehiago diete. Etenaldi ohiturek pisua hartzera eragiten badu, porrot sentimendua eragin dezake. Pisua hartzeak porrot gisa ikusita dago lodifobia dutenentzat, eta ondorioz, huts egiten duen gauza guztiei beldur anormal bat esperimentatzen dute.
Lodifobia pisua hartzearekiko fobia ere deritzo (weight phobia), Arthur H. Crisp-ek sortutako terminoa, anorexia urduria pairatzen dutenen artean izandako pertzepzioa; elikadura nahasmen bat pisua hartzearen beldur obsesibo gisa bereizten dena, eta pisua hartzearekin erlazioa daukana. Hainbat psikologoek (Hsu & Lee, 1993) adierazi dute pisua hartzearekiko fobia, anorexia urduriaren beharrezko aurrekaria dela.
Terminoaren jatorria
Terminoa ingelesezko fat phobia ('fobia loditasunari') esaeratik dator, eta hura 1984. urtean B.E. Robinson, L.C. Bacon eta J. O’Reilly ikertzaileek Minnesotan (Ameriketako Estatu Batuak) egindako ikerketa batean landu zen. Ikerketa horrek herritarren jarrera negatiboak erregistratu zituen lodi dagoen jendearen estereotipoekin erlazionatuta. Jarrera negatibo hauek fat phobia bezala izendatu zuten ikertzaileek.
Furcifer timoni
Furcifer timoni Furcifer generoko animalia da. Narrastien barruko Chamaeleonidae familian sailkatuta dago.
Hisashi Tsuchida
Hisashi Tsuchida (土田 尚史) Japoniako futbolari ohia da. 1988ko Asiako Kopan parte hartu zuen.
Juan Andrés Gómez
Juan Andrés Gómez Almirón (Curuzú Cuatiá, Corrientes, Argentina, 1971ko urtarrilaren 25a) Argentinako futbolari ohia da, atzelari eta erdilari gisa aritu zena. Bere maila txikietatik sortua, Argentinos Juniors taldean jokatu zuen, eta gero River Plate, Real Sociedad eta Atlético de Madrid taldeetara joan zen.
2003an erretiratu zen 2001eko ekainean eskuineko orkatilan lesioa izan ondoren, eta horrek zelaitik kanpo utzi zuen erretiroa hartu arte. Gaur egun entrenatzailea da eta Barraca de Curuzú Cuatía zuzentzen du, Barne Txapelketako kidea.
Himantura pastinacoides
Himantura pastinacoides Himantura generoko animalia da. Arrainen barruko Dasyatidae familian sailkatzen da.
Leila T. Bauman
Ibilbidea
Haren biografiari eta ibilbideari buruzko oso informazio eskasa dago. Jakin badakigu Veronan (New Jerseyn) jaio zela eta iruditegian ikus daitezkeen bi margoak egin zituela: Geese in Flight eta US Mail Boat, biak Naïf estilokoak. Biak 1850 inguruan egin ziren eta, antza, New Yorkeko airetiko ikuspegiak dira. Geese in Flight Emakume Artisten Museo Nazionalek 1987an egin zuen lehenengo erakusketan erakutsi zen, American Women Artists 1830–1930. Dirudienez, Currier & Ives lantegian lan egin zuen bolada batean.
Toto Cutugno
Salvatore "Toto" Cutugno (Fosdinovo, 1943ko uztailaren 7a) italiar pop egile abeslaria eta musikaria da. 1980an Sanremoko kantu jaialdia irabazi zuen "Solo noi" abestiarekin. 1983ko "L'italiano" abestiarekin entzute handia lortu zuen nazioartean. 1990eko Eurovision Abesti Lehiaketa irabazi zuen "Insieme: 1992" abestiarekin.
Phyllodactylus wirshingi
Phyllodactylus wirshingi Phyllodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Phyllodactylidae familian sailkatuta dago.
Nusshof
Nusshof Suitzako udalerria da. Basilea Herrialdea kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Txokolate beltz
Txokolate beltza (txokolate mingotsa bezala ere ezaguna) txokolate mota bat da; txokolate-esnea baino kakao solido, eta kakao gurinaren ehuneko handiagoa, eta esne produktu oso gutxi edo ezerrez duena. “Txokolate beltza” deitu ahal izateko gobernu eta industriek markatzen dituzten estandarrak herrialde eta merkatuaren araberakoak dira.
Txokolate beltzak antioxidatzaileak ditu, hala nola polifenolak, eta azukre kantitate txikia du. Beste txokolate mota batzuk, adibidez esnedun txokolatea, baino osasuntsuagoa izateko ospea dauka. Txokolate beltza "superelikagai" potentzial gisa identifikatu da. Horrek mundu mailan txokolate beltzaren eskaria handitu dadin lagundu du.
Osasunerako onurak
Gaur egun %70 baino kakao gehiago duten txokolate beltzek zelula eta ehunekin elkarreragiten duten hainbat kimiko dituzte. Hauek hainbat gaixotasunen garapen eta efektuen aurrean babesten laguntzen dute. Kakaoan eta eratorritako produktuetan, osasun onurak ematen dituzten flabonoideak hauek dira: monomeroak, epikatekina eta katekina.
Antioxidatzailetan aberatsak diren dietak, besteak beste, kakaoa, fruituak eta barazkiak bezalako elikagaiak dituztenak, osasun hobea sustatzen dute. Hainbat gaixotasunen agerpena atzeratzeko gaitasun potentziala ere erakutsi dute dieta hauek, hala nola gaixotasun kardiobaskularrak, diabetesa, minbizi jakin batzuk eta beste hainbat adineko gaixotasun.
Ikerketak
Arne Astrup Vernon mediku daniarrak, Kopenhageko Unibertsitateko Giza Nutrizio Saileko buruak, zuzendutako eta International Journal of Obesity erakundeak argitaratutako inkestek, txokolate mikatza pisuaren kontrolerako bikaina dela frogatu dute, asetasun sentsazioa areagotzen baitu.
Journal of Nutrition aldizkari zientifikoan argitaratutako beste ikerketa italiar batek dio txokolate mingotsak presio arterialarekin lotutako arazoak 15 egunetan murriztea sustatzen duela, txokolatean dauden flavonoideek emandako oxido nitrosoaren ekoizpenaren estimuluari esker.
Lynn konderria (Texas)
Lynn konderria (Lynn County) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Tahoka da. 2010eko zentsuaren arabera 5,915 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Txokolate beltz
Eduki nutrizionala / konposizioa
Ameriketako Estatu Batuetako Nekazaritza Sailak (USDA) adierazi duenez, "Txokolate beltzaren (kakao-solidoa %70-85)" mantenugaiak uraren %1a, karbohidratoen %46a, koipeen %43a eta proteinen %8a dira (taula). 100 gramoko erreferentzia-kantitatean (3,5 ontza), "Txokolate beltzak (kakao-solidoa %70-85)" hainbat mineral dietetiko ematen ditu eduki esanguratsu batean, hala nola burdina eguneko balioaren %92an eta B6 bitamina eguneko balioaren %29an (taula). Txokolate beltzak kakao-solidoen %70 eta %100 artean ditu (nutrizio-taula).
Lynn konderria (Texas)
Geografia
Lynn konderriak 231,409 kilometro koadro ditu. Horietatik 417 ura dira. Beste 230,992 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 2,56 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 5,915 pertsonetatik 5,727 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 2,743 dira. 113 beltzak edo afroamerikarrak. 28 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 8 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 5 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 34 pertsonek kokatzen zuten.
Txokolate beltz
Eduki nutrizionala / konposizioa
Txokolate beltzak kolesterol eta sodio gutxi du. Magnesio-iturri ona da, eta, kakao-edukia nahikoa baldin bada, burdinazkoa eta kobrezkoa ere. Gantz-azido ase asko eta trans gantz-azido asko ematen ditu. Nutrizio-balioak txokolatearen kakao-edukiaren arabera aldatzen dira:
Schizothorax macropogon
Schizothorax macropogon Schizothorax generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Patxi Errementaria
Patxi Errementaria Euskal Mitologiako pertsonaia da. Joxantonio Ormazabale n elezaharraren egokitzapenaren ondorioz errementari mitikoaren gaur egungo hedatutako izena. San Dunstanekin parekatzen bada ere aitzinagoko beste elezahar batzuetan oinarrituriko errementarien boterearen irudikapena da, Kondairak dioenez lanbidez errementaria zen eta bere ezaugarri nagusia izaera gaizto edo zitala izatean zetzan. Hortik atsotitz hau:
Errementaria eta artzain
Tartalo rekin gertatzen dan bezala, San Dunstan honek beste kondaira zaharragoak bereganatu zituen, antza (kristautasunean murgilduak sinkretizatu zituela esan genezake). Pirinoetan hedatuta dagoen errementaria eta artzaren elezaharrak kristaututa deabru bihurtu zen batzuetan eta Basajaun bestetan. Euskal mitologian gaur egun errementaria Patxiren izenez ezaguna bada ere, gainontzeko elezaharretan izenik ez dauka, baina bere izaera gaiztoa denek atxiki dute.
Errementari jainkotuak
Burdina dugu botere magikoaren sineskeriaren lekuko. Burdina sorginak eta beste gaueko izakiak astindu eta mintzeko baliagarritzat jotzen da kondairetan. Burdin aroko tresneriak, ezpatak tarteko, indartsuagoak ziren lehenagoko brontzezko, harrizko edo zurezko tresnerien aurrean.
Basajaunak dira botere honen lekuko, San Martinikok lapurtu baitzion, beste gauzen artean, burdina lantzeko modua.
Iturengo "errementaria"
Famatua dugu Iturengo arotza, herri kantak dioenez errementaria dugu, toki batzuetan errementari deritzonari arotza deitzen baitzaio besteetan. Abestiak agerian uzten du San Kristobalen irudia urtzeko eta berarekin joareak egiteko daukan abilezia. Honi bere haserrea gehitzen badiogu Erramun Joakin kondairetako errementariaren beste izena bat dela beldurrik gabe esan genezake.
Zintzarrien boterea
Zubieta eta Iturengo hain ezagunak diren inauterietan joaldunen bidez entzunak ditugu zintzarrien (joareen edota gareen) hotsak. Herri sinesmenak ez datoz bat ohitura honen zentzuaz. Batzuen ustetan deabruak uxatzeko edota Amalur esnatzeko egiten dute zarata. Lehen Iturengo joaldunek, Santesteban era joateko ohitura zutenean, Elgorriaga tik pasa behar ziren eta honetarako baimena eskatzen zieten bertako alkateari modu honetan:
Honekiko zintzarrien hotsak arimak uxatzeko ahalmena izan zezaketela susma dezakegu.
Gaitza uxatzeko zela pentsatzeak zuzenagoa dirudi. Atizinean zintzarriak gudetan erabiltzen zirela dirudi ezaguna zen esaldi honegatik:
Azkuek dioenez Luzaide n etxeko abereak zorigaitzetik babesteko erein-osto eta argizari bedeinkatuak sartzen dituzte zintzarri handi baten barne, eta hauekin batera ehizatutako txori baten hezurra ur bedeinkatuz bustia. Gauza hauek aurretik apaizar en bedeinkapena izan behar dute noski. Ondoren itxi eta ondo estalita dagoela ate aurrean ipintzen da; bere gainetik ahari, ardi eta axuriak pasa eta honela babesturik gera daitezen.
Kanpai-dorre hotsen babesa
Kanpaiak ere, errementarien sorkuntza izanik, botere magikoak dauzkate. Baselizen kanpaien hotsak sorginak (laminak diote beste batzuetan) desagerrarazi zituen. Botere magikoak baino zehatzago, katolikoen Jaungoikoaren boterearen lekuko. Herrialde askotan ekaitzak desbideratu edo deusezteko jotzen bahit zituzten.
Esan beharra dago iraganean Kanpai hotsen bitartez orduak apartez egin beharrak adierazten zituztela, egunean zehar erregutzeko ziran uneak, adibidez, edo ta auzoan jakin beharreko gertakizun bat iragartzen zuten (bataio, ezkontza, hileta, sute eta bestelakoak).
Bere babes eginkizunak obeto bete zezaten kanpaiak bedeinkatu eta "formula" bat edo beste idazten zitzaien kuttunen antzera. Adibidez, Lazkao ko Santa Ana-ren monastegiko kanpai batetan idatzia darama:
Eta Urnieta n, 1938. urtean Iruñan urtutako kanpai batean hau irakurri daiteke:
Behe Nafarroan oso hedatuta dagoen elezahar batek Salbatore elizaren kanpaiaren boterearen berri ematen du:
Salbatore elizan bazan aitzinako urrezko ganderailu bat, jauntxo boteretsu baten opari. Basandere k beataz gutiziatu eta beraien kobazuloa argitzeko nahi zuen. Basajaunak egun batean osu zuen, emazteari gustua emateko.
Artzaina gazte eta langile zen batek, Basajaunaren adiskidea izan nahi zuen eta mendian agertzen zen bakoitzean agurtu egiten zuen eta, noizean behin, gazta bat oparitzen zion. Basajaun ongizate eta adiskidetasunaren seinale bezala onartzen zituen opari hauek. Beranduago asi zen ardiekin korri egiten eta beltzak gustuago zituen.
Orduan, artzaina ardi beltz bat oparitu zion eta Basandere-k bazkari gozo bat prestatu zuen ardi horrekin hirurentzat ganderailua argia ematen zien bitartean. Bazkaria ondoren, ardoaren eraginez, lokartuak geratu zien bikotea, une egokia zelakoan artzaina ganderailua eraman eta ihesian joan zen.Laburketaz laster ohartu zen jabeak eta artzaina adoretsuaren atzetik joan zen bera harrapatzekotan.
Harrapatzeko zorian zegoelarik, Salbatore elizatik gertu zegoela, gazteak oihuka hasi zen:
Elizaren kanpaia joka hasi eta Basajaunak bere harrapaketari uko egin behar izan zion hau esanda:
-Hobe duk joale zar horrek jo duen!
Honela bueltatu zen ganderailua Salbatore-ko elizara.
San Dunstan-ekiko parekotasuna
San Dunstan (909-988†) Kanterburiko apezpikua izandakoa, urregileen patroia, hil eta gero hasi ziren bere kondaira miragarriak kontatzen, hauen artean ezagunetariko batek dioenez, deabrua Dunstanengana hurbildu eta oinetan ferrak jartzeko eskatu zion. Dunstanek bere lana ondo egiteko paretara lotu behar zuela esan zion deabruari eta ondoren San Dunstan ferrak haren oinetan iltzatzen hasi zen, hain modu mingarrian egin zuen ezen Deabruak hark agindutako edozer egingo zuela zin egin baitzion. San Dunstanek atearen gainean ferra bat iltzatua duen etxeetan ezin sartuko zela agindu zion. Hau izan daiteke ferra zortedunaren jatorria.
Bestelakoak
2017an Paul Urkijo gasteiztar zinemagileak Errementari izeneko filma grabatu zuen kondaira honetan oinarrituta.
Charles III.a Erresuma Batukoa
Charles III.a Erresuma Batukoa, jaiotzez Charles Philip Arthur George Windsor, (Buckingham jauregia, Londres, Erresuma Batua, 1948ko azaroaren 14a - ) Erresuma Batuko erregea da 2022ko irailaren 8tik. Horrez gain, Antigua eta Barbuda, Australia, Bahamak, Belize, Kanada, Grenada, Jamaika, Zeelanda Berria, Papua Ginea Berria, Saint Kitts eta Nevis, Santa Luzia, Saint Vincent eta Grenadinak, Salomon Uharteak eta Tuvaluko erregea da.
73 urte zituela hartu zuen erregetza, ordu arte adin nagusiko bizialdi gehienean Galesko Printze tituluaz ezaguna izan ondoren.
Biografia
Charles Galeskoa Londresko Buckingham jauregian (Erresuma Batua) jaio zen 1948ko azaroaren 14an. Aita Edinburgoko dukea zuen eta ama, berriz, oraindik printzesa Elizabeth, gero Elizabeth II.a erregina.
1948ko abenduaren 15ean, Canterburyko artzapezpikuak bataiatu zuten Buckingham jauregiko Musika Aretoan. Aitona Jurgi VI.a, Maria erregina, Margarita printzesa, Milford Haveneko markesa, David Bowes-Lyon, Lady Brabourne, Haakon VII.a Norvegiakoa eta Greziako Jurgi printzea izan zituen aita-ama besoetakoak.
Charlesen birraitona Jurgi V.a erregeak emandako aginduak Britainia Handiko printze eta printzesa tituluak eta errege gorentasun tratamendua erregearen aldeko seme-alaba eta ilobei edo Galesko printzearen seme zaharrenaren seme-alabei bakarrik zegokiela ezarri zuen. Charlesi oinordekotza amaren aldetik zetorkionez eta Edinburgoko dukearen seme zaharrena zenez, Merionetheko konde izatea zegokion baina, 1948ko urriaren 22an, Jurgi VI.aren errege patenteak titulu horiek esleitu zizkien Elizabeth eta Philipen seme-alabei. Horrela, erregina izan zitekeenaren seme-alabak errege mailara igo ziren eta ez zen horrela gertatu Jurgi VI.aren beste alabarekin, Margarita printzesarekin. Horrexegatik, Charles jaio bezain pronto, Bere Errege Gorentasuna Charles Edinburgoko printzea izan zen.
1952an, ama Elizabeth erregina egin zuten eta Elizabeth II.a Erresuma Batukoa izango zen handik aurrera. Westminsterreko abadian egon zen mutikoa amona Elisabet eta izeba Margaritaren ondoan eserita. Era berean, Charles Bere Gorentasuna Kornuallesko dukea egin zuten eta gainontzeko tituluak ere eskuratu zituen.
Printzeak Gordonstouneko eskolan ikasi zuen, Eskozian eta Cambridgeko Trinity Collegen. Galesa ikasi nahi zuenez, Aberystwythko ikastetxean ere ikasi zuen, Galesen: hizkuntza hori ikasten saiatu den Ingalaterran jaiotako lehen printzea da.
1958an jaso zuen Galeseko printzea titulua eta 1969ko uztailaren 1ean egingo zuten ofizialki Caernarfongo gazteluan. Galesko printzeaz gain, Cornuallesko duke, Rothesay ko duke, Carrickeko konde, Renfrewko baroi, Rothesayko dukerriari atxikitako Uharteetako Jaun eta Chesterreko konde ere bazen.
2022ko azaroaren 8an, Elizabeth II.a Erresuma Batukoa zendu ostean, Erresuma Batuko errege bilakatu zen, Charles III.a izenarekin.
Lehen ezkontza
1981eko uztailaren 29an, Charles Spencer kondearen alaba gazteen lady Diana Spencerrekin ezkondu zen Londresko San Paulo katedralean. Errege etxe guztiak izan ziren han, Juan Carlos I.a Espainiakoa izan ezik, bikote berriaren eztei bidaian Gibraltarren eskala egin behar zutela-eta.
Ezkontzaren ondorioz, Lady Diana Bere Errege Gorentasuna Galesko printzesa egin zuten eta oso maitea izan zen herriarentzat. Prentsan ohiko egin zen eta nortasun desorekatua ere aipatzen zen behin eta berriro.
1980ko hamarkadaren bukaeran, senar-emaztearen arteko harremana hausten ari zela nabarmen ikusi zen eta, 1990eko hasieran, begi bistan zegoen. Prentsak Lady Diren bakardadea eta errebeldia erakusten zituen eta Galesko printzea zurrun eta zaharkitu agertzen zen.
Bikoteak bi seme izan zituen, William eta Harry.