cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Droux
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 23 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 10 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 12 zerbitzu publikoetatik, 3 igeltseroak ziren, 1 margolaria, 2 zurginak, 1 iturgina, 2 argiketariak, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.
2000. urtean Droux udalerrian 38 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.683 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Maylandia melabranchion
Maylandia melabranchion Maylandia generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Becket (Massachusetts)
Becket Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Berkshire konderrian kokatuta dago, Massachusetts estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Hautapen ahaidetasunak
Hautapen ahaidetasunak (alemanez Die Wahlverwandtschaften) Johann Wolfgang von Goethe autorearen hirugarren eleberria da eta 1809an argitaratu zen. Weimar hiriaren inguruan kokatzen da obra, eta Eduarden eta Charlotteren istorioa kontatzen du: bikote aristokratikoa da eta bizitza idilikoa bezain normala dute hiriaren kanpoaldeko etxe batean. Bientzat bigarren ezkontza izan arren, harremana okertu egiten da Eduarden laguna, Otto Kapitaina, eta Charlotteren iloba umezurtza, Ottilia, haiekin bizitzera gonbidatzen dituztenean. Ottiliari eta Kapitainari egindako gonbita «esperimentu» bat izatea nahi dute, eta hala izango da. Liburuan, etxea eta inguruko lorategiak honela deskribatzen dira: «erreplika kimiko bat dira, non giza elementuak elkartzen diren irakurlearengan erreakzio ezberdinak sortzeko». Erreakzio kimiko baten antzera, gerturatze berriak gertatuko dira etxeko kideen artean: Charlotteren arrazoimenaren eta Otto Kapitainaren sentiberatasun eta energiaren artekoa, eta Eduarden pasioaren eta Ottiliaren gaztetasun xarmagarriaren artekoa. Pasioaren eta arrazoimenaren arteko gatazkak kaosa dakar eta, azken batean, amaiera tragikoa.
Badira eleberria Goetheren obrarik onena eta, aldi berean, enigmatikoena dela esaten dutenak. Weimarko klasizismoko elementuak konbinatzen ditu, hala nola, bilbea parabola zientifiko gisa antolatzea eta erromantizismoaren joerei ez jarraitzea. «Hautapen ahaidetasunak» terminoa, hasiera batean, kimika arloko termino zientifiko bat zen; Robert Boyle, Isaac Newton eta Antoine Lavoisier zientzialariek asko erabiltzen zuten erreakzio kimiko exotermikoak deskribatzeko eta, geroago, ioi batek beste bat lekualdatzen zuen erreakzio kimikoei erreferentzia egiteko. Goethek, ordea, kimika fisikoaren ikuskera hori erabiltzen du gizakien arteko pasioak azaltzeko, ustez, afinitate kimikoak gobernatzen dituelako pasioak; kimika-arauek ezkontzaren instituzioan edo bestelako harreman sozialetan zer eragin zuten aztertu zuen. Borondate askeaz ere mintzo da; izan ere, bere laugarren eleberrian —Wilhelm Meisters Wanderjahre, oder Die Entsagenden, «Wilhelm Meisterren erromes urteak, edo Uko egiteko urteak»— errepikatzen den gaia da.
I. Zatia
Aurreko ezkontideak hil ondoren, Eduardek eta haurtzaroko maiteak, Charlottek, ezkontzeko aukera izan zuten. Bikote aristokratikoa Eduarden etxean bizi da; gizonak bertan jorratzen du bere lorezaintzarako zaletasuna. Bien arteko harremana gertukoa da, baina pasioa urrun daukate. Gertutasuna eten egingo zaie, Charlotte hasieran mesfidati agertzen bada ere, bi gonbidatu etxera iristen direnean: Eduarden laguna, Otto Kapitaina, egoera zailean dagoena, eta Charlotteren iloba, Ottilia, gurasorik eta dirurik gabeko gaztea. Kapitainaren ezagutzak eta bihozkadak direla eta, hainbat aldaketa gertatzen dira etxean, bereziki paisaiaren arkitekturan; Kapitainak eragin nahi dituen aldaketa horien alde agertzen da Charlotte. Ottilia gazte lotsatia, lasaia, enpatikoa eta baketsua da. Charlottek etxea kudeatzen irakatsiko dio eta Ottiliak berehala hartuko du bere gain zeregin hori. Pixkanaka, Eduard eta Ottilia gero eta hurbilago sentituko dira elkarrengandik, eta Charlotteri eta Otto Kapitainari gauza bera gertatuko zaie. Charlottek eta Ottok maitasuna aitortuko diote elkarri, baina Charlottek sentimendu horiek alde batera uzteko eskatuko dio Kapitainari. Eduardek, bestalde, ezin du kontrolatu Ottiliarekiko desira.
Charlottek, aurreko status quora itzultzeko itxaropenez, Eduardi eskatzen dio Ottiliak alde egin dezala; Eduardek, ordea, aurrea hartu zion Charlotteren dibortzio-aukerari, Kapitainarekin amodio bat izan zezakeela pentsatuz. Beraz, Otto Kapitainak etxetik alde egiten du, eta Ottiliaren irteera ekiditeko, Eduardek ere etxetik alde egiten du. Etxean geratu diren bi emakumeak ohiko bizimoduari eusten saiatzen dira, eta arkitekto gazte bat kontratatzen dute lorezaintzako lanak egiten jarrai dezan. Amorantea urrun dagoelarik, Charlottek jakiten du haurdun dagoela eta Eduard berarekin itzuliko dela espero du. Baina Eduard haserretu egiten da albistea jakitean eta berriro ekiten dio karrera militarrari. Ottilia etsita dago Charlotteren haurdunaldiaren berriagatik eta are gehiago bakartzen da bere munduan.
II. Zatia
Paisaia apaintzeko lanak herriko hilerriraino eta elizaraino ailegatzen dira. Ottiliak kaperetako bat margotzen laguntzen dio arkitektoari, eta Charlotte Ottoren —eta, jakina, Ottilia ilobaren— antz handia duen haur batez erditzen da; liburuak kontatzen digunez, «adulterio espiritual» bikoitzaren ondorio da haurraren jaiotza. Ottiliak bere gain hartzen du haurraren zaintza lana. Momentu horretan, Goethek eleberri labur bat tartekatzen du historia nagusiaren baitan, eta ezkontza zoriontsu bat eragin zuten antzeko gertaerak deskribatzen ditu.
Urtebetez kanpoan egon ondoren, Eduard gerratik itzultzen da domina eta ohoreekin. Etxera gonbidatzen du Otto Kapitaina —orain maior izendatu dute— eta Charlotterengandik dibortzioa lortzen saiatzen da, asmoa baita Charlotte Otto Maiorrarekin eta haren semearekin etxean bizitzea eta Eduard bera, berriz, maitalearekin joatea. Arkitektoak eraikitako aintzira baten ertzean, Eduardek Ottiliarekin eta haurrarekin egiten du topo; elkar besarkatuko dute eta lehen aldiz pasio fisikoa sentituko dute. Charlotterengandiko dibortzioaren erabakia irmoa da, eta Eduardek bere planak kontatzen dizkio maiteari; Ottiliak badaki erabakia Charlotteren eskuetan dagoela. Pozik daude berriro elkartu direlako eta aintzira arraunean zeharkatuta itzuli nahiko dute etxera. Baina, bat-batean, txalupara igotzean, Ottiliari haurra irristatuko zaio, eta bertan itota hilko da txikia.
Charlottek, istripuak sortutako hutsunearen eraginez, dibortzioa onartzen du azkenean, baina ez dio behin betiko erantzunik ematen Otto Maiorrari. Eduard eta Ottilia elkarrekin egotea eragozten zuen azken oztopoa desagertu da haurraren heriotzarekin batera, baina Ottilia atsekabetuta sentitzen da erruagatik eta Eduarden maitasunari uko egin nahi dio. Berriro elkartzeko konbentzitu ondoren, Eduard konturatzen da ez dagoela ezer egiterik Ottilia eta bien arteko erakargarritasuna berreskuratzeko. Ondorioz, Ottiliak hitz egiteari eta jateari utzi eta hil egiten da; Eduardek ere bizitzeko gogoa galtzen du, eta hil egiten da. Charlottek Ottilia maitalearen alboan lurperatuko du Eduard, Ottiliak berak margotutako kaperan.
Teoria
«Hautapen ahaidetasunak» terminoa afinitate kimikoen kontzeptu zaharragoan oinarritzen da. XIX. mendearen amaieran, Max Weber soziologo alemaniarrak Goetheren lanak irakurri zituen 14 urterekin eta gizakiaren «hautapen ahaidetasunen» ikusmoldea erabili zuen soziologiaren atal handi bat azaltzeko. XIX. mendearen hasieran, «hautapen ahaidetasunak» edo ahaidetasun kimikoak terminoak kimikaren arloan erabiltzen ziren, soilik baldintza jakin batzuetan elkarri eragiten zioten konposatuak deskribatzeko. Goethek ezkontzaren metafora gisa erabili zuen terminoa, bai eta pasioaren eta erantzukizunaren arteko talkaren metafora gisa ere.
Eleberrian, pertsonak espezie kimiko gisa deskribatzen dira: haien maitasun kontuak eta harremanak aldez aurretik zehaztuta daude afinitate kimikoen bidez, espezie alkimikoen parekatzeak izango balira bezala. Goethek adierazi zuen pasioa, ezkontza, gatazka eta borondate askea kimikaren legeen menpe daudela, eta gizakien eta espezie kimikoen bizitzek arauketa berdina dutela. Urteen poderioz, iritziak banatu dira, eta ez dago teorian kokatzen den ondorio zehatzik.
Eleberrian azaltzen den erreakzio kimiko nagusia desplazamendu bikoitzeko erreakzioa da (hautapen ahaidetasun bikoitza). Bi bikoteren artean gertatzen da: alde batetik, Eduard eta Charlotteren (BA) artean, ezkontzaren lehen urtea amaitzerakoan (ordurako bigarren ezkontza bientzat); bestetik, haien bi lagun onak diren Kapitaina eta Ottiliaren artean (CD). Lehen ezkontzak, bai Eduardentzat bai Charlotterentzat, hitzarmenezko ezkontzak izan ziren. Zehazki, gazteagoak zirenean, Eduard emakume zahar eta aberats batekin ezkondu zen, aitaren gutizia aseezina asetzeko; era berean, etorkizun argirik ez zuela-eta, maite ez zuen gizon aberats batekin ezkontzera behartu zuten Charlotte.
Laugarren kapituluan, pertsonaiek munduan irudikatu den lehen «gizakiaren desplazamendu bikoitzeko» erreakzio kimikoa azaltzen dute. Kapituluaren hasieran, afinitate mapa (erreakzio mapa), edo Goethek deitzen duen moduan, «diagrama topografikoa» deskribatzen da. Erreakzio mapa horri buruz, honakoa esaten zaigu: «karta topografikoa, zeinean etxaldea eta ingurumariak eskala handi samarrean irudikatuak ageri ziren era izugarrizko eta ulergarrian lumaz eta kolorez, eta zeina kapitainak neurketa trigonometriko batzuei esker oinarri seguruz hornitzen asmatu zuen, laster gelditu zen bukatua».
Munduko Aliantza Baptista
Munduko Aliantza Baptista (Baptist World Alliance) nazioarteko kristau-sinesbide ebanjeliko baptista da. 1905ean Londresen sortua, egun 47 milioi kide baino gehiago ditu. Hauek dira erakundearen helburuak:
Hautapen ahaidetasunak
Teoria
Gero, erreakzioa argitzeko, hurrengo hau azaltzen zaigu: «Baldin uste baduzu ez duela pedantekeri itxurarik izango —ihardetsi zuen kapitainak— ongi erabil ditzaket, laburki, neure ideiak. Pentsa ezazu A bat B bati estuki loturik dagoena, bitarteko ugariz eta indar handiaz hartatik bana ezin daitekeena; pentsa ezazu C bat D batekiko erlazio berean aurkitzen dena; ezar itzazu bi bikoteak ukipenean, A Dra, C Bra oldartuko dira, zeinek uzten duen bestea aurrena, zein batzen den bestearekin aurrena ezin esan daitekeelarik.». Horrela irudika liteke:
AB + CD → AD + BC
«Bale ba!» Eduardek bat-batean esan zuen: «Eta zer! —eten zuen Eduardek—. Guzti hori geure begiez ikusten ez dugun bitartean, formula horiek sinbolotzat hartu beharko ditugu, zeinetatik teoria bat aterako dugun geuk berehala erabiltzeko. Zuk, Charlotte, A ordezkatzen duzu; nik, B, zeren, egia esateko, zure baitan bainago eta B Ari bezala jarraitzen natzaizu. Bistan dago C kapitaina dela, oraingoz nigandik aldentzen zaituena. Eta argi dago zehaztugabean galdu nahi ez baduzu, D bat bilatuko duzula, eta hori da zalantzarik gabe Ottilia damatxo maitagarria, zeinaren hurbiltzetik ezin baituzu gehiago zeure burua babestu».
Astrida Tantillo
Argitaratu zenetik gaur egunera arte, Goetheren eleberria, Hautapen ahaidetasunak (1809), ulertzeko modu bat baino gehiago egon dira, eta interpretazio nahasmena sortu da. Irakurleek gogor eztabaidatzen dute eleberrian aurkezten den hautapen ahaidetasunen teoria kimikoa. Batzuek patuan errotuta dagoen naturaren filosofia iradokitzen duela diote. Beste batzuek borondate askea dela diote. Eta badira, baita ere, teoria kimikoa egileak duen tresna bat besterik ez dela uste dutenak, eleberriko gertaerak iragartzeko aukera ematen diolako eta gai nagusietarako garrantzirik ez duelako.
Walter Benjaminen Hautapen ahaidetasunak liburuaren inguruko saiakera
1920-1921 urteetan Walter Benjaminek idatzitako saiakera «erabat paregabea» zela deskribatu zuen Hugo von Hoffmannsthal austriar kritikariak. Gogoeta dialektiko intentsibo batean sartzen du Benjaminek literatura, eta horregatik da ezaguna aipatutako saiakera. Goetheren prosa estiloa eta asmoak kritikatzen ditu, eta pentsamendu mitikoaren (Goetheren prosan kokatzen baitu) transzendentziaren alde mintzatzen da, oraindik aurkitu ez den (eta printzipioz imajinaezina den) «askatasun» bat dagoela uste baitu. Benjaminek esperientzia hori artean kokatzen du, artea bere horretan gai baita, haren ustez, mitoaren ahalmenak gainditzeko.
Moldaketak
1974an, Ekialdeko Alemanian, izenburu bera zuen film bat argitaratu zen, Siegfried Kühnek zuzenduta DEFA zinema estudiorako.
John Banville ren The Newton Letter eleberriak (1982) Irlandan girotzen du Goetheren istorioa. Gordon Burgessek egindako deskribapen bat aurki daiteke German life and letters (1992ko apirila) aldizkari berezituan.
Rudolg Thomeren Tarot filma (1986) Hautapen ahaidetasunak eleberrian oinarrituta dago.
Robin Gordonen Leaves in the Wind ipuin laburrak (1995) Ingalaterra modernora egokitzen du istorioa: oraingoan, Eduard eta Charlotte bikote akademikoa izango dira.
1996an, zinemarako bertsio bat egin zen, The Elective Affinities izenekoa; Paolo eta Vittorio Taviani anaiek zuzendu zuten.
Sebastian Schipperek zuzendutako Sometime in August (2009) filma Goetheren eleberrian oinarrituta dago, eta istorioa Alemania modernoan girotzen du.
Sotto il Monte Giovanni XXIII
Sotto il Monte Giovanni XXIII Italiako udalerri bat da. Bergamoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Sotto il Monte Giovanni XXIIIk honako udalerri hauekin egiten du muga:
Cártamako geltokia
Cártama Malagako Renfe Aldirien geltokia da, udalerrian kokatuta dagoena.
Enneapterygius qirmiz
Enneapterygius qirmiz Enneapterygius generoko animalia da. Arrainen barruko Tripterygiidae familian sailkatzen da.
Noaua!
Noaua! 1996an Usurbilen sortutako euskara hutsezko herri-aldizkaria da, izen bereko elkartearen eskutik argitaratzen dena.
Justinianoren Izurria
Justinianoren Izurria 541 eta 543. urteen aldera Bizantziar Inperioak eta Europa, Asia eta Afrikako beste eskualdek jasan zuten pandemia suntsitzailea izan zen. 541 eta 750 urteen artean, munduko biztanleriak 25-50 milioi pertsona inguru galdu zituen, hau da, VI. mendeko biztanleriaren %13 eta %26 artean. Historian inoiz izandako pandemiarik gogorrenetariko bat izan zen. Adituen ustetan, izurri pneumonikoak eragin zuen, hau da, gero Izurri Beltza eragingo duen agerraldi bera.
Prokopio Zesareakoa historialariaren arabera 540. urtean lehertu zen Etiopian izurritea, Egipton agertzeko udazken aldera eta 541ean Niloren deltan, itsasorantz azkar hedatuz Mediterraneoko arroan eta Ekialde Hurbilean zehar. 542ko maiatzean Konstantinoplara iritsi zen eta lau hilabetetan 300.000 hildako eragin zituen, populazioaren %40-50, beste iturri batzuek ehuneko hau %33ra jaisten duten bitartean.
Epidemia 544an aktibo mantendu zen eta VI. mendearen bigarren erdiko berragerpenetan birulentzia galtzen joan zen (558, 573-574, 591 eta 599). VI. eta VII. mendeetan zehar Europa osan hogei bat agerraldi egon ziren azkenik desagertzeko. Bisigodoen garaiko Hispanian izurritea 542an agertu zen calamitatis miseriae izenpean, Toledo (573), Mediterraneoko kostaldean (588), Galiako Narbonan (693-694) eta beste eskualde askotan agerraldiak sorraraziz.
Kontinentean zehar hainbat agerraldi izan ostean, Euskal Herria ere barne, izurritea VIII. mendean desagertu zen Europatik.
Mediterraneoko portuetan pandemia errepikaria izan zen honek Izurri Beltzaren hainako eragina izan zuen. Orduko historialarien arabera, Europan ekialdeko Afrikatik sartu zen baina, azken ikerketa genetikoek anduiaren jatorrizko gordailua Txinan zegoela diote.
Jakue II.a Ingalaterrakoa
Jakue II.a Ingalaterrakoa edo Jakue VII.a Eskoziakoa (1633ko urriaren 14a – 1701eko irailaren 16a) Karlos I.a Ingalaterrakoaren semea izan zen. Anaia hil zitzaionean erresuma jarauntsi zuen; hala ere, katoliko eta frantziarren aldekoa zenez, Gilen III.a Orangekoak zuzenduriko noble talde batek 1688an Iraultza Loriatsua egin ondoren Boyneko guduan erresumatik bota zuten. Frantzian erbesteratuta hil zen.
Giovanni Antonio Pellegrini
Giovanni Antonio Pellegrini (Venezia, 1675-1741) Barrokoko italiar margolaria izan zen.
Urederra
Urederra Nafarroako mendebaldean, Bakedano herritik gertu, kokatutako ibai bat da, 18 kilometroko ibilbidea egin ostean, Ega ibaian isuritzen ditu urak, Lizarra parean. Urbasa Andiako Parke Naturaleko mazizo karstikoko akuifero baten irteera naturala da.
Ibaiaren Iturburua
Urbasako Zerrako mazizo karstikoan osatutako akuiferoaren irteera naturala da, lehenengo ur irteera 630 metroko altitudean mendiaren hegoaldeko isurialdeko 900 metro baino gehiagoko pareta batean sortutako pitzadura batetik ateratzen da, Urbasako begiratokiaren (Pilatosen Balkoia) azpialdean, 30 metro baino gehiagoko ur-jauzi bat sortuz, Urederrako Iturburuko ur-jauzia, hain zuzen. Denboraren poderioz, uraren higadurak paisai karstiko harritsua moldatuz.
Ibilbidean zehar beste hainbat ur-jauzi ditu, bai eta putzuak ere. Urak kolore turkesa bereizgarria dauka, karstifikazioaren eraginez. Hortik aurrera, Bakedano, Zuraide, Barindano, Artabia eta Larrion herriak zeharkatzen ditu, Lizarrara iristean Ega ibaiarekin alkartu arte
Balio Naturala
Babestutako espazio honek, biodibertsitate altua du, landaredi eta animalia espezie anitzekin, mendi magaleko baso eta surjentzien artean biltzen dituen ekosistemengatik aberatsa.
Landaredia
Espazio mugatu batean aniztasun handiko zuhaitz eta zuhaixka ezberdinak aurkitu ahal dira, hauen artean ohikoena haritza motako quercus ezberdinak izango ziren, ingurune kalzikola eta xerofiloetara egokitzeko gaitasuna duenak. Bestetik, ezki, otsalizar (Sorbus aucuparia), pago (Fagus sylvatica), hurritza (Corylus avellana), Lizar (Fraxinus excelsior) eta ipar-ipuruak (Juniperus communis) ere ugariak dira besteak beste. Botanika aldetik Interes bereziko espezie arraroak aurkitu daitezke, haien artean Lathraea squamaria landare parasitoa.
Fauna
Inguruan aurkitu daitezkeen animaliak ere bestelakoak dira. Haragijale handien artean, bitxienak, Lepazuria (Martes foina) eta basakatua (Felis sylvestris), baina ez dira falta azkonar arrunta (Meles meles) eta basurdea (Sus scrofa) ere. Hegaztiei dagokionez, labarretan sai zuriak (Neophron percnopterus) kabiak egiten dituzten bitartean, basoan gabiraiak (Accipiter nissus) ugariak dira. Ur-zozoa (Cinclus cinclus) ur-ertzetan aurkitu daiteke, bertako intxektuaz elikatzen. Paseriforme familiako espezie batzuk ere ohikoak dira, hala nola, pinu-kaskabeltza (Parus ater), amilotx mottoduna (Parus cristatus), kaskabeltz handia (Parus major) y amilotx urdina (Parus caeruleus).
Parke Naturala
1987an Urederraren iturburuko Natur Erreserba izendatu zuten, urte batzuk beranduago, 1997an Urbasa-Andia Parke Naturaleko eremuaren parte egin zuten, bai eta Kontserbazio Bereziko Eremua (KBE).
Irisbideak
Bakedano herrira iristeko, NA-718 Estella-Olazagutia errepidea jarraitu behar da, ostean NA-7187 norabidea hartzeko 13,8. kilometroan. «De las Cascadas de Baquedano» deituriko bidea da Urederra ibaiaren iturburuko ur-jauzietara iristeko ibilbide ofiziala. Aparkaleku batetik abiatzen den oniezkoentzako bidea da, bisitarientzako moldatutakoa.
Giza aztarnak
Urtetan izan da eremu hori gizakiaren eskutik moldatua, horrela garai ezberdinetako aztarnak aurkitu ahal dira inguruan. Iturburuaren goikaldean aurrehistoriako aztarna magalitikoak aurkitu daitezke, Bakedanoko Portu Zaharreko dolmena eta Surgainako tumulua bezala.
Zentral hidroelektrikoa
Serapio Huici Lazcano bide ingeniari atarrabiarrak eta Daniel Múgicak abiatu zuten energia hidrolektrikoa sortzeko sistema, alde batetik Ubaban (Bakedano) egindako ubidetik, ingenieritza lan zaila suertatu zena eta gaur egungo Pilatosen balkoian kokatua, eta bestetik Zudaireko zentrala, 1903an egindakoa. Hortik, argindarra 14 kilometroko hari sistema baten bidez Olaztiko porlan lantegiraino eraman zuten, urte haietan ere abiatutakoa. 1916 eta 1920 berriztapenak egin zituzten zentralean. Eta gaur egun ere martxan dago, 1983an mekanizatu eta berriztatu ondoren.
Clarisse Iribagiza
Clarisse Iribagiza (1988ko urtarrilaren 28a) informatikari ruandarra da. Teknologia mugikorreko HeHe Limited enpresaren sortzaileetako bat da eta haren zuzendari nagusia. UNCAD konferentziako "eTrade for Women Advocates from the developing world" taldeko zazpi emakumetako bat da. Horren aurretik, Afrika ekialdeko enpresa-sortzaileen Inspire Afrika reality show-aren lehenengo denboraldiaren irabazlea izan zen.
Biografia
Iribagizak Ruandako Unibertsitate publikoko Zientzia eta Teknologia Eskolan ikasi zuen eta teknologiako enpresa emergentei buruzko programa batean parte hartu zuen Massachusettseko Teknologia Institutuan (MIT).
Oraindik ikaslea zenean, HeHe Labs enpresa sortu zuen. Enpresak merkataritza elektronikorako euskarria eskaintzen du. Tokiko hornitzaileekin egiten du lan, online dendak sortzeko aukera ematen du eta bi milioi bezero izatera iritsi da. GirlHub-ekin elkartu zen, Ruandako neskengan anbizioa sortzeko asmoz. Helburua neskak IKTetan eta oro har teknologian eta diseinuan trebatzea eta pentsamendu kritikoan heztea da.
2012an, Afrikako enpresa-zuzendarien gailurrean, Iribagiza Afrikako 20 eragileetako bat izendatua izan zen. 2013an, Jeannette Kagame-k, Ruandako Lehen Damak, Imbuto Fundazioaren "Celebrating Young Rwandan Achievers" saria eman zion (Cyrwa2013).
2017an, OkayAfrica's 100 Women emakumeetako baten izendapena jaso zuen. Iribagizak Garapenerako Afrikako Bankuan lehendakaritzako gazteriaren aholkularitza-taldean parte hartzen du. 2019an, Merkataritza eta Garapenari buruzko Nazio Batuen Konferentziak garapen bidean den munduko merkataritza elektronikorako zazpi emakume defendatzaileetako baten izendapena eman zion, "eTrade for Women Advocates". Izendapena Nazio Batuen Batzar Nagusia egin zenean iragarri zen New Yorken eta berarekin batera izendatu zituzten Nina Angelovska, Nazanin Daneshvar, Xiaofei Yao, Patricia Zoundi Yao, Claudia de Heredia eta Helianti Hilman.
Sariak eta ohoreak
Hauek dira Iribagizak jasotako sari eta ohore batzuk:
Martin Waldseemüller
Martin Waldseemüller (Freiburg im Brisgau, 1470eko irailaren 11 - Saint-Dié-des-Vosges, 1520ko martxoaren 16a) alemaniar kartografo bat izan zen, Amerika izena erabiltzen lehenengoa.
Erramun Baxok
Erramun Baxok Indart (Suhuskune, Nafarroa Beherea, 1928ko abenduaren 26a - ) soziolinguista eta hizkuntzalaria da.
Biografia
Euskal Herritik alde egin zuen gazterik; hala ere, beti izan du Euskal Herriarekiko eta euskararekiko kezka. 1968an Quebec era joan zen eta hango soziolinguistekin harremanetan sartu: William Mackey, Richard Bourhis...
1980an Euskal Herrira itzuli zen Milafranga ra. Urte horietan, UZEIrekin lan egin zuen, baita HABErekin ere. Horrez gain, EHUn eta Deustuko Unibertsitatean ere klaseak emaen zituen.
Gainera, Ipar Euskal Herriko mugimendu euskaltzalean ere esku hartu zuen: Euskaltzaleen Biltzarrean, Euskal Kultur Erakundean... Ipar Euskal Herrian egin diren inkesta soziolinguistiko gehienetan parte hartu du eta Hego Euskal Herrian, Soziolinguistika Klusterreko sorreran.
Thelma Estrin
Thelma Estrin (New York, 1924ko otsailaren 21a - Santa Mónica, 2014ko otsailaren 15a) AEBetako informatikaria izan zen. Aitzindaria izan zen ingeniaritza biomedikoan eta sistema adituetan. Osasungintzan eta medikuntzan teknologia informatikoa aplikatzen lehenengoetakoa izan zen. Kaliforniako Unibertsitateko informatika-saileko irakaslea ere izan zen.
Gaztaroa eta ikasketak
Thelma Austern New Yorken jaio zen. Ikastetxe publikoan ikasi zuen. Gaztetatik matematikarako gaitasunak erakutsi zituen eta kontularitzarako goi-mailako ikasketak hasi zituen New Yorkeko Unibertsitatean. Han ezagutu zuen Gerald Estrin, eta 17 urte zituela ezkondu zen harekin. Hura gerrara joan zenean, New Jerseyko "Stevens Institute of Technology" unibertsitate pribatuko ingeniaritza-laguntzaile iikasi zuen Thelmak hiru hilabeteko ikastaro batean, 1942an, eta irratian hasi zen lanean.
Gerraren ondoren, Thelma eta Gerald Wisconsin-Madisongo Unibertsitatean sartu ziren, eta biak ingeniaritza elektrikoan graduatu ziren. Thelmak 1951n lortu zuen doktoretza.
Princeton-en ikertzailea ingeniaritza biomedikoan (1951-1953)
1950eko hamarkadaren hasieran, Princetonera (New Jersey) joan zen bizitzera bikotea. Han, Gerald Princetongo Ikasketa Aurreratuen Institutuan sartu zen, eta John von Neumann-en inguruan sortu zen taldearekin elkartu zen. Thelmak ikerketa-lanpostu bat lortu zuen New Yorkeko Institutu Neurologikoko Elektroentzefalografia Sailean, Columbiako Ospitale Presbiterianoan, New Yorken, eta ingeniaritza biomedikorako interesa garatu zuen.
Petrocephalus tenuicauda
Petrocephalus tenuicauda Petrocephalus generoko animalia da. Arrainen barruko Mormyridae familian sailkatzen da.
Thelma Estrin
Kaliforniako Unibertsitatea (1953)
1953an, Geraldek irakasle-postua lortu zuen Kaliforniako Unibertsitatean (UCLA), eta biak Los Angelesera joan ziren bizitzera. Thelmaren senarra UCLAn lanean hasi zenean, San Franciscoko (Kalifornia, Ameriketako Estatu Batuak) "Los Angeles Valley College" bigarren mailako beste unibertsitate batean hasi zen lanean. 1954an, bera eta Gerald Israelera joan ziren, eta lehen ordenagailua eraikitzen lagundu zuten: Weizmann ordenagailu automatikoa edo WEIZAC. 1960an Los Angelesera itzuli zenean, Kaliforniako Unibertsitateko Neurozientziako Ikerketa Institutuarekin (UCLA) elkartu zen Thelma, eta Institutuko datuak prozesatzeko laborategia ezarri zuen 1961ean. 1970 eta 1980 artean zuzendaria izan zen. Hura kudeatzen ari zela, datu analogikoak digitaletara bihurtzeko lehenengo sistemetako bat diseinatu eta garatu zuen, elektroentzefalogramen (EEG) seinale analogikoak seinale digital bihur zitzakeena.
Informatikako irakaslea, Kaliforniako Unibertsitatea, Los Angeles, 1980
1980an, Ingeniaritza eta Zientzia Aplikatuen Eskolako Informatika Departamentuko irakasle-lanpostua hartu zuen. 1982tik 1984ra, txandakako lanpostua izan zuen Zientziarako Fundazio Nazionalean, Ikerketa Elektronikoaren, Informatikaren eta Sistemen zuzendari gisa. Ingeniari Elektriko eta Elektronikoen Institutuko (EMBS) Medikuntza eta Biologiako Ingeniaritza Elkarteko lehendakaria eta IEEE Ingeniari Elektriko eta Elektronikoen Institutuko lehen lehendakariorde exekutiboa izan zen.
Emakumeari buruzko ikasketak eta informatika
Thelmak emakumeari eta informatikari buruz egindako azterketei buruz artikulu bat argitaratu zuen 1996an, bi diziplinen arteko elkargunea eztabaidatzeko; izan ere, “biak diziplina akademiko gisa garatu ziren 1960ko hamarkadan, baina oso bide desberdinetan eboluzionatu zuten”. Artikulu horretan, Estrin-ek epistemologia feminista eta haren balio pedagogikoak lotzen ditu, informatika “ikasle minoritarioentzat eta diru-sarrera txikikoentzat garrantzitsuagoa izan zitekeen” moduekin lotu ere. Estrin-ek azaltzen duenez, emakumeari buruzko ikerketek ez zituzten landu informatikaren eta ingeniaritza biomedikoaren zientziaren eta ingeniaritzaren azpieremuak, eta, haren arabera, "emakumearen osasuna eta ugalketa-eskubideak aztertzeko tresnak" sortzen zituzten, sortu eta 25 urtera arte. Aldiz, emakumeari buruzko ikerketen ardatza "emakumearen berehalako esperientzia" izan zen, giza zientzien bidez. "Emakumeari buruzko ikasketek", idatzi zuen Estrin-ek, "zientzia eta teknologiaren mundua historia patriarkaletik zabaltzea eskatzen dute, diziplina horiek berez maskulinotzat hartzen batituzte." Idatzi zuenez, emakumeari buruzko ikerketen helburua "egoera sozial eta politikoetako genero-elementuak ulertzea" da, eta hori beharrezkoa da "emakumeek teknologiarako duten sarbidea zabaltzeko".
Bizitza pertsonala
1991ko uztailean erretiratu zen Estrin, 67 urte zituela. Thelmak hiru alaba izan zituen: Margo Estrin medikua da, Deborah Estrin informatikaria eta Judith Estrin zuzendari exekutiboa da enpresetan, gobernuetan eta irabazi asmorik gabeko erakundeetan berrikuntza bultzatzeko enpresa pribatu batean.
Sailor Moon
Pretty Soldier Sailor Moon (美少女戦士セーラームーン), normalean Sailor Moon izenez ezaguna, Naoko Takeuchik 1992an idatzi eta ilustratutako manga saila da. Manga bereziki ospetsua egin zen neska magikoen azpigeneroa berriro arrakasta handiz ekartzeagatik, eta bere sentai osagaiek onarpen masiboa ere lortu zuten gizonezkoen artean, orokorrean horrelako istorioetan interes gutxiago zuena. Kodansha argitaletxearen Nakayoshi ("lagun minak") aldizkari japoniarrean argitaratu zuten 1992 eta 1997 artean eta 18 tankōbon (liburuki) zituen bilduma batean bildu zuten.
Hasiera batean, Naoko Takeuchik Codename wa Sailor V ("Sailor V klabe-izena") historia laburra argitaratu zuen argitaletxe bereko Run-Run aldizkarian. Istorioa hainbeste gustatu zenez, berehala egin zen anime saila bat egiteko proposamena. Hala ere, egileak nahiago izan zuen pertsonaia gehiago eta trama sendoago bat gehitu. Horrela sortu zen Bishōjo Senshi Sailor Moon telesaila, Codename wa Sailor V.aren jarraipena, paraleloki argitaratu zutena eta jatorrizkoaren gainean nagusitzen amaitu zuena. Codename wa Sailor V arrakastaz gaindituz, Bishōjo Senshi Sailor Moon animera jauzi egin zuen ia aldi berean, 1992an paperean argitaratzearekin batera. Lehen egokitzapen bizidun hau 42 hizkuntzatara bikoiztua izan zen (orain arte, bikoizketa gehien dituen animea) eta 80 herrialde ingurutan emititua. Telesailak Sera Myu izeneko musikal ugari ere izan zituen, baita Pretty Guardian Sailor Moon izeneko bertsioa ere, 49 kapitulu eta 6 bideo berezirekin.
Kristina Mardaras
Kristina Mardaras Sedrun (Iurreta, Bizkaia, 1948ko apirilaren 13a) bizkaitar bertsolari eta irakaslea da, herrigintzan euskara sustatzailea, baita aitzindari emakumeak bertso-plazan aritzeko ere. Euskal Herriko Bertsolari Txapelketa Nagusian parte hartu zuen lehen emakumea izan zen.
Bizitza
Kristina Mardaras Oromiño auzokoa da, Katia izeneko baserrigunean jaio zen 1948an. Aitaren aldeko senideak kantuzaleak ziren, amaren aldetik hainbat sehaska kanta jaso zituen. Gazte denboran koroan, antzerkian, dantza-taldean, gizarte ekintzan ibili zen. Fabrikan lan egin zuen 1968 urtea arte orduan eta irakasle hasi zen ikastoletan, gau eskoletan eta abar. 1971n Justo Alberdi Artetxerekin ezkondu zen eta bi seme-alaben ama da. Jubilatu zen arte Iurretako Maiztegi Herri Eskolako Bertso irakaslea izan zen.
Bertsogintza
Durangoko bertso-eskola sortu zenean, bertan hasi zen Jon Lopategi eta Anjel Uxaolarekin. 1982an atera zen lehenengo aldiz bertsotan Angel Usaola, Joseba Zabala, Justo Alberdirekin batera Oromiñoko San Marko jaietan eta urte bereko Bilboko jaietan egin zuen plaza Santutxuko Bertso Eskolak antolatutako saioan. 1984an, Mungian, Taket sarian parte hartu zuen. 1985ean, Pernando Amezketarra herriarteko txapelketan Bertsolari Elkartearen sorreran parte hartu zuen eta Elkarteak antolatutako lehen txapelketari babesa emateko parte hartu zuen 1986ko Bertsolari Txapelketa Nagusian. Bide-erakusle bihurtu zen Bertsolari Txapelketa Nagusi batean aritu zen lehen emakumea izan zelako. Kalean prakak janztea eta oholtzara gona jantzita irtetea izan zuen aldarrikapen. 2017an egin zuen bere azken plaza garrantzitsua Bizkaiko Taldekako Bertso Txapelketan. "'Bertsolaritzan sartu banaiz, nire ustez, emakumearentzat galarazita egon den terrenoa izan delako izan da. Eta jendeari demostratu nahi izan diot bertsolaritza ez dela sexu kontua'."Bertsolari izateaz gain, bertsolaritza-munduko bestelako zereginetan aritua izan da: Durangoko Lore Jokoen Mendeurrenean (1986) hileroko bertso saioak antolatu, bertso eskolaz arduratu Durangon eta Iurretan, plaza berriak bilatu, Iurretako bertso txapelketak antolatu eta parte hartu, Durangaldeko bertso txapelketetan epaile aritu edo bertsolari emakumezkoen garapenaz hausnartzen hasi (1990) Elgoibar, Donostia, Hondarribiko bilerak eta topaketak barne.
Euskaragintza
Mardaras ibilbide luzekoa da herrigintzan euskararen aldeko ekintzaile gisa. Gerrak ekarri zuen diktadura bizi izan du eta herrigintzan euskararen alde oso aktibo agertu da bizitza osoan zehar: Herri Gaztedikoa izana, alfabetatze mugimenduaren sorreran aritua, Gerediaga Elkartean, Ikastolen sorrera mugimenduan, bertsolaritzan, Durangoko Ikastola, AEK, EHE, eta abar.
2016an parte hartu zuen irakurle gisa literatura, bertsoak, musika eta dantza nahasi eta Joseba Sarrionandiaren lanetan oinarrituriko ‘Garai Berri eta Garaizar’ ikuskizunean.
Oilar txiki
Oilar txikia (Lepidorhombus boscii; Risso, 1810) hondarreko itsas-hondotan bizi den arrain zapala da. ]
Euskal izendegia
Oilar txikia izendatzeko modu ezberdinak daude Euskal Herriko herri ezberdinetan :
Ezaugarri fisikoak
Oilar txiki helduek 30-40 zm inguru neurtu ohi dute.
Arrain zapal honek bi begiak alde dortsalera migratzen ditu larba fasea igaro eta epe motzera. Begiok ezkerraldera begira kokatzen dira, begien artean dagoen kresta oseo batek bereizten dituelarik. Bi begiak zertxobait deszentratuta ageri dira, baina ia lerrokatuak.
Gorputza obalatua eta fusiformea da, ezkata txikiekin. Ahoa oso handia da, azpiko baraila kanporantz irteten delarik. Ahoa irekiz gero, sekulako tamaina hartzen du gorputzarekin alderatuta, tamaina handiko harrapakinak irentsi ditzaken seinale.
Aleta pektoralak begien aldean garatuagoak izaten dira, alde betral itsuan baino. Nahastu daitezken espezieak :
Nutrizio-ezaugarriak
Oilarrak duen gantz kantitate baxuagatik, arrain zuria da. Haragia oso garbia da, zuria, oso preziatua sukaldaritzan, batez ere dieta hipokalorikoak behar dituen jendearentzat, ongi sukaldatua bada. Garbiketa errazekoa denez, hezurrik gabeko xerrak jende askoren interesa lortzen du. Omega-3 eta proteina kantitateari dagokionez beste arrain askoren azpitik kokatzen bada ere, bitaminei erreparatuz gero, ano bakar batek populazioarentzat gomendatutako eguneko B12 bitamina kopuruaren %60 eta B6 bitamina eta niazina kopuruaren %40 baino gehiago barnebiltzen ditu. Mineralei dagokienez, aipatzekoak dira bere haragiak dituen selenio eta fosforo kantitateak bereziki, baina baita, neurri txikiago batean, iodo eta magnesio kantitateak ere.
Kontsumo-garaia
Arraindegietan urte osoan zehar topatu daiteken arren, Euskal arrantzaleek porturatzen duten oilarra batez ere Martxoa - Apirila aldera harrapatu ohi da, kostaldera errutera gerturatzen diren sasoiaren hasiera aldera; ondoren, Maiatza - Ekaina aldera errunaldia ematen da, eta beraz haien kontsumoa txikitzen saiatu behar genuke.
Ekologia
Ipar-ekialdeko Ozeano Atlantikoan eta mendebaldeko Mediterraneo itsasoan bizi da. Oilar handiarekin alderatuta, oilar txikia ugariagoa da Mediterraneoan, eta ez hainbeste Atlantikoko uretan, nahiz eta hemen ere oilar handiarekin batera nahastua harrapatu ohi den.
Espezie honen gorputza bizitza bentonikora egokiturik dago. Ez da igerilari trebea eta beraz, hondarrez edo lohiz estalita egon ohi da, harrapakinen bat haren paretik igarotzeko zai. Harrapakin hauen artean bereziki krustazeo txikiak aipatu daitezke, hala nola, dekapodo edota misidoak.
Oilar txikien habitat naturala 100 eta 400 m-ko sakoneratan kokatzen da, nahiz eta askoz ur sakonagoetan ere bizitzeko gai badiren (adib. 900 m-tara).
Oilar txikiaren arrantza Euskal Herrian
Eguneko arrainaz ari bagara, artisau-arrantzaleek sareak (hala nola, mallabakarra edo tresmaila) erabiltzen dituzte oilarrak arrantzatzeko. Hala ere, arraindegietan ohiko arraina izanik, oilar gehien-gehiena arraste-arrantzarekin harrapatutakoa ere izaten da, sarritan atzerriko uretan arrantzatutakoa.
Bitxikeriak
Oilar larbak pelagikoak dira eta simetria bilaterala mantentzen dute. Aste gutxitan ordea, gorputza zapaldu eta begien migrazioa ematen da, albo bakarrera, simetria bilaterala galtzen dutelarik; une honetatik aurrera bizitza bentonikoa mantenduko dute.
Gizarte-komunikabideen meatzaritza
Gizarte-komunikabideen meatzaritza erabiltzaileek gizarte-komunikabideen guneetan zein aplikazio mugikorren bidez sortutako edukiaren inguruko datu handiak lortzea da, ereduak ateratzeko, erabiltzaileei buruzko ondorioak ateratzeko eta informazioaren gainean jarduteko, sarritan erabiltzaileei publizitatea egiteko edo ikerketak egiteko helburua duelarik. Terminoa mineral arraroen meatzaritza baliabideen erauzketa prozesuaren analogia da. Baliabideen erauzketa-meatzaritzan, meatzaritza enpresek mineral gordin kantitate handiak zeharkatu behar dituzte mineral preziatuak aurkitzeko; Era berean, gizarte-komunikabideen meatzaritzak giza datuen analistak eta software automatizatudun programak behar ditu gizarte-komunikabideen datu gordin kopuru masiboak saihestu eta online dauden jokabideak, edukien partekatzea, gizabanakoen arteko loturak, internet bidezko erosketetan erakutsiriko portaera, etab. bezalako gizarte-komunikazioaren erabilerarekin lotutako joerak eta ereduak bereizteko. Eredu eta joera hauek enpresa, gobernu eta irabazi asmorik gabeko erakundeentzako interesgarriak dira, erakundeek beren estrategiak diseinatzeko edo programak, produktu berriak, prozesuak edo zerbitzuak aurkezteko eredu eta joera hauek erabili ahal dituztelako.
Gizarte-komunikabideen meatzaritzak, giza hedabideek osatzen duten mundu birtuala modu konputazionalean irudikatzen du eta informatikaren, datuen meatzaritzaren , ikasketa automatikoaren eta estatistiken oinarrizko kontzeptuak erabiltzen ditu. Gizarte-komunikabideen meatzariak sare sozialen datu masiboak ikertzen dituzten algoritmoak garatzen dituzte. Gizarte-komunikabideen meatzaritza sare sozialen analisiaren, sareen zientzien , soziologiaren, etnografiaren , optimizazioaren eta matematikaren teoria eta metodologietan oinarritzen da. Sare sozialen eskala handiko datuetatik eredu formalak irudikatu, neurtu eta modelatzeko erremintak biltzen ditu. 2010eko hamarkadaren hasieran, korporazio handiak, gobernuak eta irabazi asmorik gabeko erakundeak gizarte-hedabideen meatzaritza erabiltzen hasi ziren bezero zein herritarrei buruzko datuak lortzeko.
Testuingurua
Kaplan eta Haenlein-ek definitzen duten moduan, sare sozialak "Web 2.0-ren oinarri ideologiko eta teknologikoetan garatzen diren interneten oinarritutako aplikazioen multzoa da eta erabiltzaileek edukia sortzea eta trukatzea ahalbidetzen dute". Gizarte-sare mota ezberdinak daude, besteak beste, sare soziala (Facebook edo LinkedIn), mikroblogintza (Twitter), argazki partekatzea (Flickr, Photobucket edo Picasa), albiste eransketa (Google Reader, StumbleUpon edo Feedburner), bideoak partekatzea (YouTube, MetaCafe), uneko streaming-a (Ustream edo Twitch.tv), mundu birtualak (Kaneva), bideo-joko sozialak (World of Warcraft), bilaketa soziala (Google, Bing edo Ask.com) eta berehalako mezularitza (Whatsapp, Telegram edo Skype).
Erabilerak
Gizarte-komunikabideen meatzaritza hainbat sektoretan erabiltzen da: negozioen garapenean, gizarte zientzien ikerketan, osasun zerbitzuetan eta hezkuntzan, besteak beste. Behin jasotako datuak sare sozialen analisien bidez aztertzen direnean, hainbat eremutan aplikatu daitezke. Sarritan, enpresek sare sozialetan nagusitzen diren konexio ereduak, hala nola asortatibitatea —eragindako erabiltzaileen antzekotasun soziala—, homofilia— bi antzeko pertsonek lagunak bihurtzeko joera—, elkarrekikotasuna edota iragankortasuna erabiltzen dituzte. Indar hauek nodo horien eta beraien arteko konexioen azterketa estatistikoaren bidez neurtzen dira. Analisi sozialak sentimenduen analisia ere erabiltzen du, gizarte-komunikabideek sarritan sentimendu positiboa edo negatiboa bidaltzen dutelako mezuetan. Honek gai zehatzen inguruan erabiltzaileen emozioei buruzko informazio garrantzitsua eskaintzen du.
Adierazitako eredu horiek hainbat erabilera dituzte analisi hutsetik haratago. Adibidez, eragina erabil daiteke sare jakin batean eragin handieneko erabiltzailea zehazteko. Enpresentzat interesgarria izango litzateke informazio hori marketing eragile bezala nor kontratatu jakin ahal izateko. Eragile horiek onarpena, jarduera sortzea eta berritasunaren arabera zehazten dira, ezaugarri hauek gizarte-komunikabideen meatzaritzaren bidez lortutako datuak erabilliz neurtu daitezkeelarik. Horrez gain, homofilia ere neurtzen da. Gainera, erabiltzaileek beste erabiltzaileen iritziei buruzko informazioa erabiltzen dute, gai desberdinak ulertzeko. Aurreko azterketa horiek guztiek pertsona desberdinentzako gomendio pertsonalizatuak sortzen lagundu dezakete. Eragina eta homofilia neurtuz, interneteko zein internet kanpoko enpresek produktu espezifikoak iradokitzen dituzte gizabanakoen kontsumitzaileentzat eta kontsumitzaile taldeentzat. Gizarte-sareen sareek informazio hori bera erabil dezakete beren erabiltzaileei lagun posibleak gehitzeko, jarraitzeko orriak eta kontuak elkarreragiteko.
Gizarte komunikabideen meatzaritzaren beste erabilera garrantzitsuenetako bat, gertatu berri diren hondamendi edo krisientzat gobernuek edota gobernuz kanpoko erakundeek erantzun koordinatu eta eraginkor bat ematea da, sare sozial desberdinetatik informazioa lortuz. Egoera kritiko hauetan, lehentasunak biktimek laguntza jasotzea, egon daitezkeen egitura zein bizi galerak minimizatzea eta errekuperazioa azkartzea dira, eta Twitter, Ushahidi eta Sahana bezalako sareak sozialak erabilgarriak direla erakutsi dute jazotakoaren inguruan informazioa biltzeko gizarte komunikabideen meatzaritza teknika desberdinak erabiliz. Hala ere, erakunde desberdinen arteko koordinazioan laguntzen badu ere, erabaki desberdinak artzeko informazioa eskainiz, ez dago zehazturik mekanismo zehatzik erakunde zein gobernu desberdinen artean koordinazioa eta kolaborazioa aurrera eramateko.
San Miguel eliza (Urnieta)
San Miguel eliza Gipuzkoako Urnieta herriko eliza da, Eusko Jaurlaritzak eraikitako euskal ondare nabaritzat hartu duena. Urnietako eraikuntza erlijiosorik handiena da eta herriko plaza nagusian, San Juan plazan, kokatzen da, herriko etxea eta Santa Leokadia baselizarekin batera, besteak beste.
Sent Martin de Toishko geltokia
Sent Martin de Toish (Saint-Martin-du-Touch, frantsesez) Okzitaniako Tolosa udalerriko geltokia da. Tolosa Okzitaniako aldirien lineko zerbitzuak ditu.
Historia
Geltokia 2003ko irailaren 1an inauguratu zen.
Sarbideak
Geltokia sarbide, trenbide eta nasa bakarrekoa da, sarbidea kaleko kotan dagoela.
Konexioak
Ez dago beste konexioak geltokian.
William Chambers
Indietako Konpainian sartu zen, eta Txina eta India ezagutu zituen bere bidaietan, Frantzian (1749) eta Italian (1750-1755) barrena ibili baino lehen. Galesko printzearen arkitektoa izan zen; Arteen Errege Akademia sortu zuen 1782. urtean, Joshua Reynolds pintorearekin batera. Neoklasizista, eta joera askoren biltzaile izan zen bere lanetan. Keweko Errege Lorategi Botanikoa eraikuntzak (hamar solairuko pagoda, meskita, tenplu eta arku erromatarra, 1752-1762), Marino kasinoa (Dublin, 1763) eta Somerset House (Londres, 1776-1786) egin zituen. Idatzi zituen obrek eragin handia izan zuten Europako XIX. mende hasierako arkitekturan: Arkitektura txinatarra (1757), Arkitektura zibilari buruzko tratatua (1759). Parke ingelesen teknikak mundu osora barreiatu zituen Lorategiak banatzeko artea, txinatarren usadioen arabera lanak.
San Miguel eliza (Urnieta)
Ezaugarriak eta kokapena
San Miguel eliza herriguneko gunerik altuenetako batean kokaturik dago. Parez pare du Santa Leokadia baseliza, ezkerraldean aldiz, herriko etxea du eta atzealdean, Sarobe arte eszeniko gunea, herriko zenbait ekitaldi (antzerki, zinema, kontzertu, etab.) eskaintzen diren gunea.
Eliza XVII. mendean eraiki zen eta herriko gune erlijioso nagusi gisa erabili izan da ordutik. Estilo barroko, eklektikoa du, Aro Modernoan eraikitako eraikin bat delako, herriko udaletxea bezalaxe. Eliza hau da Urnietako arte erlijiosoaren bereizgarria.
Barrualdean, erretaulak hartzen du absideak eskaintzen duen lekua. Erretaula hiru pisukoa izateaz gain, teilatupe bat ere badu eta hiru kaletan banatuta dago. Bertan, San Migelen tailu barrokoa aurki daiteke, eta mazoneria 1886 urtekoa da, Lorenzo Mújica donostiarraren lana. Altzari honen albo banatan, estilo bereko erretaulak horma-hobi bakar batekin daude, bata Haurra duen Ama Birjinarentzat da eta bestea San Frantziskorentzat. Elizak XVIII. mendeko zilarrezko krisma-ontziak ere baditu.
Gizarte-komunikabideen meatzaritza
Aldizkariak
Gizarte-komunikabideen meatzaritza ere badago datu asko kudeatzeko / datu-baseen konferentzietan, esaterako, ICDE Konferentzia, SIGMOD Konferentzia eta International Conference on Very Large Data.
Patrick Troughton
Patrick George Troughton (Londres, 1920ko martxoaren 25a - 1987ko martxoaren 28a) Ingalaterrako aktore bat izan zen, Doctor Who telesailean bigarren doktorea izateagatik ezaguna zena.
The Milagro Beanfield War
The Milagro Beanfield War (euskaraz Milagro Banardiaren Gerra) 1988ko Robert Redford estatubatuar zinema zuzendari eta aktoreak zuzendutako drama-komedia film bat da. Rubén Blades, Richard Bradford, Sônia Braga, Julie Carmen, James Gammon, Melanie Griffith, John Heard, Carlos Riquelme, Daniel Stern, Christopher Walken eta Chick Vennera aktoreek antzeztu zuten.
1988ko Jatorrizko soinu banda onenaren Oscar Saria (Dave Grusin) irabazi zuen.
Mexiko Berriko Truchas herrixkan filmatu zen.
Patrick Troughton
Hastapenak
Patrick Troughton Londresen jaio zen eta Embassy School of Acting eskolan ikasi ondoren New Yorkeko John Drew Memorial Theatre eskolan ikasketak jarraitzeko beka bat eskuratu zuen. Bigarren Mundu Gerra hasterakoan Erresuma Batura itzuli zen itsasontzi belgikar batean. Itsasontziak uretako mina bat jo zuen eta kostaldetik hurbil hondoretu zen. Troughtonek bizia salbatu zuen.
Garra amaitu zenean antzerki mundura itzuli zen eta 1947an telebistan egin zuen debuta eta 1948an zineman, Hamlet lanaren bertsio batean. Telebista asko gustatu zitzaion eta ordutik lan gehiena telebistan egin zuen. 1953an Robin Hooden papera telebistan egin zuen lehen aktorea bihurtu zen.
The Milagro Beanfield War
Argumentua
AEB, Mexiko Berria. Milagro gehienak mexikar-estatubatuar nekazariak diren eta lehorte baten ondorioz ia miseria gorrian bizi diren herrixka bat da. Halere, finantza talde boteretsu batek herrixkaren lursail guztiak erosi eta luxuzko aisigune bat eraikitzeko asmoa du, hortaz herrixkako giroa egun batetik bestera aldatzera doala dirudi. Arazoa Jose Joe Mondragon (Chick Vennera) herritarrak proiektua oztopatzeko bere jabetzakoa ez den urez bere baratzeko banarrrak ureztatzen hasten denean sortuko da.
Patrick Troughton
Doctor Who
1963an zientzia fikziozko programa bat ekoizten hasi zen BBC katea, Doctor Who izena zuena. William Hartnell izan zen protagonista lehen lau denboralditan baina arteriosklerosiak jota zegoen eta Hartnell berak proposatu zuen Troughton bigarren doktorea izan zedin. Gaur egun Troughtonek egindako atal ugari galduta daude. Erritmo handian lan egiten zuten, 40-44 atal denboraldiko, eta 1969an telesaila uztea erabaki zuen. Jon Pertwee bihurtu zen hirugarren doktorea.