cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kaminoyamako gaztelua
Historia
1982an donjon (dorre nagusia) eraiki zen Edo Aroko estiloan turismoa bultzatu asmotan.
Tolosaldea
Udalerriak
Gainerako udalerriak Oria ibaira isurtzen diren erreken hegietako haranetan kokatzen dira, esaterako Aiztondokoa (Asteasu errekak zeharkatua), Araxesekoa, Berastegikoa (Zelai ere deitua) edo Amezketakoa; edota Oriaren beraren ondoko haranetan. Udalerri hauek txikiagoak dira oro har.
Euskara
Erdialdeko euskararen aldaera bat da eskualdeko berezko hizkera, Beterriko gipuzkera, erabilera maila probintzia osoko altuenen artean dago.
Ikastola bi Tolosan ("Inmaculada" eta "Laskorain") eta bana Anoeta, Ibarra (Uzturpe Ikastola) Irura, Zizurkilen ("Jesusen Bihotza") eta bertso-eskola bana Alegia, Asteasu, Berastegi, Tolosa, Villabona eta Zizurkilen eskura dituzte.
1996ko datuek adierazten dutenez, urte horretan biztanleen % 72,3 euskaldunak ziren, % 13,2 ia-euskaldunak eta % 14,5 erdaldunak. Nolanahi ere, euskarari dagokionez, alde handiak daude udalerri jendetsuen eta txikien artean. Ia erabat euskalduntzat har daitezke herririk txikienak. Euskaldun kopururik txikiena zeukan udalerrian ere, Zizurkilen, euskalduntzat zuten beren burua biztanleen % 64k.
Kultura
Pello Mari Otaño bertsolariak XIX. mendeko amaieran "Mutil koxkor bat", "Ameriketako panpetan", "Lagundurikan danoi" eta "Txepetxa" bertso sail ezagunak sortu zituen.
1950ean Nikolas Ormaetxea "Orixe" olerkariak "Euskaldunak" poema-liburua argitaratu zuen, 15 urte ondoren, 1935ean idatzi baitzuen. 1961ean, bestela, Antonio Zavala euskaltzain eta antologistak Auspoa argitaletxea sortu zuen.
1988an, bestela, Bernardo Atxagak argitara eman zuen "Obabakoak" liburua, bere ibilbide guztian oihartzunik handiena eduki duena, hainbat hizkuntzatara itzulita.
Bertsolari Txapelketa Nagusian, Jexux Mari Irazu birritan izan zen finalista, 1997 eta 2001. 2003an, Ainhoa Arteta sopranoak Euskal Herritar Unibertsala Saria eskuratu zuen.
Kirola
2010ean Edurne Pasaban alpinistak osatu zituen Himalaiako hamalau zortzimilakoak, horrelakorik lortzen munduko lehenengo emakume bihurtuz. Urte hartan bertan, Xabier Alonso futbolariak Munduko Txapelketa irabazi zuen espainiar selekzioarekin.
2020ko Esku Huskako Pilota finala Tolosaldeko bi pilotarik jokatu zuten, Jokin Altunak eta Erik Jakak, bigarrena garaile izan zelarik. 1955etik ez zuten bi gipuzkoarrek final hau jokatzen.
Ekonomia
Alor ekonomikoan, eskualdea bere osotasunean hartuz gero, Gipuzkoako batezbestekoaren gainetik gelditzen da biztanle bakoitzeko sortzen den Barne Produktu Gordina. EAEko indize bateratzailea 100 eta Gipuzkoakoa 102 izanik, 111n zegoen Tolosaldea eskualdean 1996a: 2.539.000 milioi pezeta biztanleko eta urteko. EAEko, Gipuzkoako eta eskualdeko batezbestekoa aise gainditzen zuten Adunak (717 indizea), Albizturrek (176), Altzok (197), Anoetak (140), Asteasuk (154), Belauntzak (325), Berastegik (149), Elduainek (156), Ikaztegietak (197), Irurak (296) eta Zizurkilek (152). Aipagarria da Adunaren kasua (16.393.000 milioiko BPG sortu zen bertan biztanleko 1996. urtean), Arabako Legutiorekin eta Bizkaiko Zamudiorekin hori baita EAEn biztanleen kopuruari dagokion proportzioa kontuan hartuta aberastasun handiena sortzen duen udalerria. Batezbesteko guztien erabat azpitik dauden udalerriak ere biltzen ditu eskualdeak, ­hala nola, 50 indizera heltzen ez ziren Gaztelu, Hernialde edota Ibarra, Tolosaldearen egitura ekonomikoaren lekuko.
Misera
Otarrainaren antza handia du, baina miseraren aurreko hankek haginak dituzte.
Hedadura
Otarrainaren bizilekua Ozeano Atlantikoaren ipar-ekialdea da, Norvegia hegoaldetik Marokoraino, Euskal Herria barne. Mediterraneoa mendebaldean, Kretan, Itsaso Beltzaren iparraldean eta Azoreetan ere bizi da.
Ezaugarriak
Miseraren oskola beltz urdinkara da, orban argiekin.
Miserak bost hanka pare ditu, horietako lau toraxean eta, nahiz eta txikiak izan gorputz osoarekiko, animalia mugitzeko adina indar dute. Aurreko hanka pareak berriz, haginak dituzte, horietako bat ertz zorrotzekoa, ebakitzeko, eta bestea zapalagoa, birrintzeko.
Buruan bi antena luze eta bi labur ditu.
Bizi zikloa
Misera animalia bakartia, gauekoa eta lorraldekoia da, egunean zehar itsas hondoko zulo eta pitzaduretan bizi dena. Udan, miserek migratu egiten dute sexukide bila. Garai hau izaten da aproposena arrantzatzeko. Emeek hamaika hilabetez eramaten dituzte arrautzak, ia urte osoan zehar hortaz. Arrautzetatik larba planktonikoak irteten dira, 2-3 astez ur zutabe baten mantenduz. Ondoren, ur zutabetik kanporatu eta hondoko zulo batean kokatzen dira, bertan 2 urte igaroz. Oskola 15 mm luze denean, hondar-zuloa utzi eta arroketako pitzaduretara joaten dira. Heldutasuna 4-5 urteren buruan lortzen dute.
Tolosaldea
Ekonomia
Jarduera ekonomikoei dagokienez, eskualde ia erabat industriala da Tolosaldea. 1996an, esaterako, eskualdean sortu zen balio erantsiaren ia erdia industriak ekarri zuen, Gipuzkoako batezbestekoaren gainetik ia 12 puntu. Zerbitzuen ekarpena, aldiz, Gipuzkoako batezbestekoaren azpitik zegoen, 15 puntu, (Lurralde Historikoko balio erantsiaren % 54 ekarri zuen urte hartan alor horrek, eta Tolosaldearen % 39 baino ez). Lehen sektoreak, berriz, eskualdean sortutako balio erantsiaren % 3 ekarri zuen (% 1,5 Gipuzkoak urte hartan), nahiz eta eskualdeko hainbat udalerritan (Orendainen, Orexan, Larraulen edo Baliarrainen) jarduera nagusia izan, eta garrantzi handikoa Abaltzisketa, Alkiza, Elduain eta Gaztelun. Esan beharra dago, gainera, industria, beste eskualde batzuetan ez bezala, ez dela udalerri jendetsuetara mugatzen, biztanle askorik ez duten hainbat udalerritan ere Altzon, Albizturren, Belauntzan, Berastegin edota Berrobin, esaterako, industriak ekartzen bertan sortutako balio erantsiaren zatirik garrantzitsuena. Zerbitzuei dagokienez, Ibarra, Tolosa eta Amasa-Villabona dira eskualdeko zerbitzugunerik garrantzitsuenak.
Hisonotus carreiro
Hisonotus carreiro Hisonotus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
NGC 4839
NGC 4839 galaxia bat da, Coma Berenices konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Botoi (elektrizitatea)
Sakagailu, sakatzeko botoi edo soilik botoi bat makina edo prozesu baten aspekturen bat kontrolatzen duen etengailu mota bat da.
Sakatuta dagoen bitartean denean zirkuitua itxi egiten du, bere kontaktuen hartean korronte elektrikoa pasatu daitekeelarik, eta sakatuta ez badago zirkuitua ireki egiten da, korronte elektrikoa ezin daitekeelarik pasatu. Hauek botoi arruntenak dira, normalki irekiak deiturikoak —NO, normally open. Beste botoi batzuk normalki itxiak dira —NC, normally closed—: hauek sakatu gabe badaude korrontea pasatzen uzten dute, eta sakatzen direnean zirkuitua ireki. Botoi normalki itxi baten adibide bat etxeko hozkailuko argia kontrolatzen duen botoia da: atea itxita dagoenean botoia sakatuta dago, eta zirkuitua irekia; atea zabaltzerakoan, botoia aske gelditzen da, zirkuitua itxi eta bonbilla piztu egiten da. NO eta NC kontaktuak dituzten sakagailuak ere badaude.
Orokorrean botoiak material gogorrez egiten dira, metal edo plastikoz. Gainazala laua edo giza-hatzamar edo eskuari egokitua izaten da, era errazean sakatu eta askatu izan ahal dadin.
Erabilpenak
Sakagailu edo botoiak kalkulagailuetan, telefonoetan, eta etxeko eta bulegoko hainbat gailu mekaniko eta elektronikotan erabiltzen dira.
Batzutan erabiltzaileak sakatzen duen botoiak mekanikoki beste botoi bat eragiten du, azken hau delarik zirkuituan eragiten duena.
Industrian, botoiek betetzen duten funtzioaren araberako kolore kode bat jarraitzen dute, operadoreak ez dezan hanka-sartzez botoi okerra sakatu. Makina bat edo prozesu bat abian jartzeko ohikoa da kolore berdea, eta makina edo prozesua geldiarazeko gorria. Botoi berezi bat larrialdiko botoia da. Hau gorria izaten da, eta ohikoa baino buru haundiagoa izaten du, larrialdi kasuan era errazean aurkitu eta sakatzeko. Askotan botoiek argi pilotu bat edukitzen dute, operadoreak makina edo prozesuaren egoera eta botoia egoki sakatu den ikusteko. Argi pilotu hauek ez dira botoiko elikadurarekin elikatzen, baizik botoiak eragiten duen prozesuaren elikadurarekin; horrela botoia sakatzerakoan honi dagokion prozesua abian jarri dela egiaztatzen da.
Canton (Illinois)
Canton  Illinoiseko hiri bat da. Fulton konderrian kokatua dago. 2010ean 14,704 biztanle zituen, 20.47 kilometro koadrotan banatuta.
Phaneroctena
Phaneroctena Elachistidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Phaneroctena spodopasta da.
Marliana
Marliana Italiako udalerri bat da. Pistoiako probintzian kokatuta dago, Toscana eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Marlianak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Vestaren birjina
Vestaren birjinak Vesta jainkosaren emakumezko apaizak ziren. Haien eginkizuna nagusia Vestaren tenpluko su sakratua pizturik gordetzea zen. Haietako bat izateak ohore handia zekarkien emakumeei, eta pribilegio asko eskura zezaketen.
Ponpeiako Vestalen Etxearen aurkikuntzak fama handia eman zien Vestalei XVIII. eta XIX. mendeetan.
Eraginkortasun (ekonomia)
Ekonomian, eraginkortasuna edo efizientzia lortutako emaitzen eta horretarako erabilitako baliabideen arteko arrazoia da. Prozesu ekonomiko batek emaitza berdina (ekoizpena, irabaziak edo helburuak) beste batek baino baliabide gutxiagorekin lortzen badu, eraginkorragoa dela esaten da.
Juan Carreño de Miranda
Juan Carreño de Miranda (Avilés, 1614ko martxoaren 25a - Madril, 1685eko urriaren 3a) espainiar margolari barrokoa izan zen. Ospe handia izan zuen erlijio gaiko pinturei esker. Madrilgo eskolako XVII. mendeko pintore nagusietako bat bihurtu zen.
Bizitza
Hamaika urte zituela jaioterria utzi eta Madrila aldatu zen bere familiarekin batera. Madrilen Pedro de las Cuevas eta Bartolomé Románekin hasi zuen bere formazioa. Ondoren, Francisco Riziren lantegian laguntzaile gisa hasi zen lanean, eta hainbat lanetan parte hartu zuen: Alcazarreko freskoak, Toledoko katedraleko Ochavo kupula eta Arrosarioko Andre Mariaren kapera. Era horretakoak izan ziren Atochako Andre Mariaren kaperaren apaingarriak (Honorio aita santuaren ametsa eta Santo Domingo de Guzmanek elizaren eroraldia geldiarazi zuenekoa). Karlos II.a erregearen pintore izan zen 1669an eta ganbarako pintore 1671n. Erlijiozko gaien inguruan hasieran egin zituen lanen artean aipatzekoak da Trinitarioen ordenaren sorrera (1666, Louvre, Paris).
Carreñoren lehenengo aroan Rubensen eragina antzeman daiteke Agerkundea eta Santa Katalinaren ezkon-hitza obran (1653, Hirutasundarren Ordenako ospitalea, Madril). Urte berekoa da Magdalena (San Fernando Akademia, Madril) eta San Sebastian (Prado, Madril). Ama Birjinaren lanak argitasun handikoak eta gizatiarrak dira, garai hartako beste pintoreen eredu mistiko edo idealizatuetatik oso bestelakoak: Jasokundea (1657, Bilboko Arte Eder Museoa), Koroatzea eta Sortzez Garbia. Beste lan erlijioso garrantzizko batzuk: Santo Tomas Villanuevakoa limosna banatzen (Louvre, Paris) eta Ecce Homo (Cerralbo museoa, Madril). Dena dela, erretratugilea zen batez ere Carreño, Espainiako nagusietako bat Velazquezen ondoren. Velazquezek Filipe IV.ari egindako hainbat erretratu kopiatu zituen.
1669. urtean Mariana Austriakoa erreginaren zerbitzuan hasi zen eta gorteko pintore izendatu zuten handik bi urtera. Rubensen, Van Dycken eta Italiako margolarien eragina nabaria da bere lanetan. Velázquez pintorearen zuzendaritzapean egin zuen lan. Ganbarako pintore zela Karlos II.aren hainbat erretratu egin zuen, zeinetan nabarmentzen diren erregeak zuen eritasunaren ondorioak. Horien artean aipatzekoa da 1671n egin zuena, eta gaur egun Oviedoko museoan dagoena.
Gorteko erretratuen artean, Mirandako kondea eta kondesa (Casa Torres bilduma), Monterreyko kondesa (1665-1670, Lázaro Galdiano museoa, Madril) eta Aguilar de Inestrillaseko kondea (Lázaro Galdiano museoa, Madril) dira aipagarriak. Azken horretan, nabarmena da Velazquezen eragina eta aldi berean Van Dyckek genero horretan egin zituen lanena. Eragin horiek are nabarmenagoak dira Pastranako dukea (1679 aldean, Prado museoa, Madril) eta Santa Cruzeko markesa (1665-1670, bilduma partikularra). Velazquezek gorteko bufoiak pintatu zituen bezalaxe, Carreñok gorteko beste pertsonaia batzuk margotu zituen, hala nola Eugenia Martinez Vallejo (1680 aldean, Prado, Madril) eta Francisco Bazán (1684-1685, Prado, Madril).
Mirabilita
Mirabilita sulfato motako minerala da.
Ezaugarriak
Mirabilita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1,5 - 2 da.
Elizabeth Blackburn
Elizabeth Helen Blackburn (Hobart, Tasmania, Australia, 1948ko azaroaren 26a) estatubatuar hiritartasuna duen biokimikari australiarra da. 2009. urtean Carol Greider, Jack W. Szostak eta hirurek Medikuntzako Nobel Saria irabazi zuten telomeroak sortzen dituzten telomerasa entzimak aurkitzeagatik.
Biografia
Hobarten jaioa, Tasmania uharteko hiriburuan, medikuen alaba da. Melbourneko Unibertsitatean Biokimika ikasi zuen eta Biologia Molekularrean doktoratu zen 1975. urtean Cambridgeko Unibertsitatean. Bertan, bere senarra den John Sedat biologo molekularra ezagutu zuen.
1975ean telomeroak ikertzen hasi zen Yale Unibertsitatean eta Berkeleyko Kaliforniako Unibertsitatera pasatu zen. 1984an, Carol Greider eta biek telomerasa entzima aurkitu zuten, eta urte bat geroago, isolatzea lortu zuten. Ordutik, telomero artifizialak sortzeari ekin zioten banaketa zelularra ikertzeko eta modu horretan kontrolatu ahal izateko. 1986. urtean laborategiko zuzendaria izendatu zuten. 1993an Mikrobiologia eta Immunologia saileko zuzendaria izendatu zuten.
2001. urtean Elizabeth Blackburn Ameriketako Estatu Batuetako Bioetika Batzordean sartu zen, baina 2004an utzi zuen kargua George W. Bushen administrazioak zelulen ikerketetan jarritako murrizketekin ez zegoelako ados.
Izotz hockey
Halaber, jokorik azkarrenetako bat da, izotzaren gaineko diskoaren eta patinen marruskadura oso txikia delako, eta jokalariak mugarik gabe eta jokoa eten beharrik gabe aldatzeko aukera ematen duen kirol bakarrenetakoa delako.
XIX. mendearen amaieran asmatu zen Kanadan, non kirol nazionala den. Gainera, Estatu Batuetan, Erdialdeko Europan, Eskandinavian, Finlandian eta Errusian ere nahiko ezaguna da, eta klima hotzak dituzten ipar hemisferioko herrialdeetako hockeyaren aldaera nagusitzat ere hartzen da. Nazioarteko zuzendaritza-organo nagusia Izotz Hockeyko Nazioarteko Federazioa da.
Historia
Uste denez, izotz hockeyak garapena XVIII. eta XIX. mendeetan Britainia Handian, Irlandan eta beste leku batzuetan izan zuen, batez ere bandy, hurling eta shinty jokoetan jokatuta. Ipar Amerikako lacrosse kirolak ere eragina izan zuen. Esan daiteke izotz-hockeyaren hasierako diseinuan eragin handiena izan zuten jokoak gaur egun bandy bezala ezagutzen den kirol antolatu baten forma goiztiarrak izan zirela, izotz-hockeytik bereizitako kirol bat. Joko hauek Ipar Amerikara eraman ziren eta antzeko neguko beste joko batzuetako arau informalak erabiltzen zituzten, hala nola, shinny eta izotzezko poloa. Geroago joko antolatu berri batean barneratu ziren, gaur egun izotz hockeya deitzen dena, arau kodifikatuekin.
1875eko martxoaren 6an, pista estaliko partida bat jokatu zen lehen aldia izan zen Montreal hirian, hain zuzen, eta 1877an McGill Unibertsitateko hainbat ikaslek erabaki zuten izotz hockeyko lehen araudia idaztea. Beste arau batzuen artean, talde bakoitzak pistan bederatzi jokalari izan behar zituela ezarri zen, eta pilota egurrezko puck karratu batek ordezkatu zuen, ondoren gaur egungo diskora aldatu zena. Erakunde horrek urte horretan sortu zuen hockeyko lehen taldea, McGill University Hockey Club, eta ondoren Montreal Victorias. Europan, Oxford eta Cambridgeko unibertsitateek Ingalaterran sortu zituzten lehen taldeak garai berean.
Izena
Ingalaterran, belar hockeya historikoki hockey deitu izan da, eta horixe izan zen inprimatutako lehen agerpenek aipatu z utena. Hockey bezala idatzitako lehen aipamen ezaguna Richard Johnsonek egin zuen (“Michel Angelo maisua” deitzen zuten), 1772ko Juvenile Sports and Pastimes, to Which Are Prefixed, Memoirs of the Author: Including a New Mode of Infant Education liburuan, zeinaren XI. kapituluak "Hockeyaren jokoari buruzko hobekuntza berriak" zuen izenburu.
Izenari buruzko bitxikeria gisa aipatu behar da 1527ko Galwayko Estatutuak debekatu egin zuela "hokie" izeneko kirol bat, non stickekin pilota txiki bat jaurtitzea zen helburua. Hitz forma hau XVI. mendean erabiltzen zen, gaur egungo usadiotik oso urrun egon arren.
Hockeya Ingalaterrako Eduardo III.a erregearen 1363ko aldarrikapen batean aipatu izanaren ustea aldarrikapenaren itzulpen modernoetan oinarritzen da.
Austinen Hockey Elkartearen arabera, puck hitza puc gaeliko eskoziarretik edo poc irlandarretik dator ("bultza edo jo"). Jaurtitzaile batek bere kaman edo hurleyarekin ematen dion kolpeari puck deitzen zaio beti.”
Francheville (Marne)
Francheville Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Francheville udalerrian erroldatutako biztanleak 206 ziren. Familiak 73 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 26 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 30 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 9 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Izotz hockey
Kanadan garatua
Kirolak ospe handia lortu zuen Kanada osoan. Azkar hedatu zen, eta praktikatzaile kopuru gero eta handiagoaren ondorioz, Montreal hiriak izotz hockeyko lehen txapelketa antolatu zuen 1883an, hiriko neguko Feriaren barruan. Txapelketa horren irabazlea McGill Unibertsitateko taldea izan zen. 1886ko abenduaren 8an, hiru urte lehenago txapelketan lehiatu ziren zenbait taldek Kanadako Hockey Elkarte Amateurraren  liga antolatu zuten, non, besteak beste, penalizazio kontzeptua (penalti) eta egungo puck eredua ezarri ziren.
Francheville (Marne)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Misakiita
Ezaugarriak
Misakiita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema trigonalaren arabera sortzen ditu kristalak.
Izotz hockey
Kanadan garatua
1888an, Lord Stanley de Preston-ek, Kanadako Gobernadore Nagusi berriak, Montrealgo neguko Ferian ikusle bezala parte hartu zuen, eta kirol honetaz interesatzen hasi zen. 1892an Lord Stanley de Preston-ek metalezko kopa bat eman zuen, urtero Kanadako klub amateur onenari garaikur gisa emango zitzaiona, izan ere, ez zegoen txapeldun nazional bat zehazten zuen txapelketarik. Dominion Hockey Challenge Cup, beranduago Stanley Cup bezala aitortua izatera pasako zena, 1893an hasi zen antolatzen eta bere lehen txapelduna Montreal Hockey Club izan zen. 1910ean saria talde profesionalei eman zitzaien, eta gaur egun National Hockey Leagueko txapeldunak irabazten duen garaikur nagusia da.
Nazioarteko hedapena
Estatu Batuetara 1893an hedatu zen, Yaleko Unibertsitateak Johns Hopkins Unibertsitatearen aurkako lehen partida jokatu zuenean. Herrialdeko lehen txapelketa afizionatua U.S. Amateur Hockey League izan zen 1896an, eta lehen klub profesionala Portage Lake (Houghton, Michigan) 1902an. Urtebete geroago lehen liga profesionala sortu zen, Pro Hockey League, Kanada eta Estatu Batuetako taldeek osatua. Txapelketa honetan talde bakoitzeko pistako jokalarien kopurua bederatzitik seira jaitsi zen. 1909an, hockey talderik zaharrena sortu zen: Canadiens de Montréal.
National Hockey Association, txapelketa profesional erregularra ezartzeko lehen saiakeretako bat, 1910ean sortu zen eta zazpi denboraldi iraun zuen. Aldi berean, Pacific Coast Hockey Association sortu zen, Estatu Batuetako taldeak barne hartzen zituena eta 1924ra arte iraun zuena. 1917ko azaroaren 26ra arte ez zen sortu lehen liga profesional egonkorra, National Hockey League, NHA desagertu zenetik. Hasiera batean, Kanadako klubek bakarrik osatzen zuten, eta talde aitzindariak Montreal Canadiens, Montreal Wanderers, Ottawa Senators, Quebec Bulldogs eta Toronto Arenas izan ziren. 1924an iritsi zen Ameriketako Estatu Batuetako lehen taldea, Boston Bruins.
Bestalde, Europan ere kirola garatu zen, eta 1908an Parisen Izotz Hockeyko Nazioarteko Federazioa sortu zen, hasiera batean Frantziak, Erresuma Batuak, Belgikak eta Suitzak osatua. 1920ko Olinpiar Jokoetan, erakunde honek Izotz Hockeyko Munduko Txapelketa antolatu zuen, eta Kanadako selekzioak irabazi zuen. 1922an, Espainiako Alfontso XIII.a erregeak Espainiako lehen izotz-pista inauguratu zuen; Izotz Jauregia zuen izena, eta Espainiako bi talderen arteko izotz hockeyko lehen partida 1923an izan zen. Urtebete geroago, proba 1924ko Chamonixeko neguko lehen Olinpiar Jokoetan egin zen. Sobietar Batasunean, izotz hockeyarekin lehen kontaktua 1930eko hamarkadan izan zen.
XX. mendean hockeyaren maila profesionala garatu zen, Kanadak eta Sobietar Batasunak menderatutako munduko txapelketen bidez nazioartean garrantzia hartzen hasi zena. Gerra Hotzaren tira-biraz baliatuz, bi selekzioek elkarren aurka jokatu zuten 1972an, Summit Series izenaz ezagutzen diren partidu batzuetan. Halaber, oihartzuna izan zuen Estatu Batuek Sobietar Batasunari 1980ko neguko Olinpiar Jokoetan lortutako garaipenak, "Izotz gaineko miraria" bezala ezagutzen dena. Taldeen osaerari dagokionez, NHLren lehen urteetatik, taldeak jokalari kanadarrek eta estatubatuar gutxi batzuek osatzen dituzte. Baina urte batzuk geroago, World Hockey Association bezalako beste txapelketa batzuek bultzatuta, talde iparramerikarrak Mendebaldeko Europatik etorritako jokalariak jasotzen hasi ziren, Berlingo Harresia, Ekialdeko Europa eta Sobietar Batasun ohia erori ondoren.
Izotz hockeya markatu zuten beste gertaera batzuk, alde batetik, Naganoko 1998ko neguko Joko Olinpikoetan jokalari profesionalak sartu izana izan zen, eta, beste alde batetik, NHL denboraldi oso batean geldiarazi zuen greba orokorra, jokalari eta taldeen arteko lan-liskar baten ondorioz sortu zen greba, eta soldaten muga ezartzearekin amaitu zen.
Garai profesionala
1910ean Hockey Elkarte Nazionala (NHA) sortu zen Montrealen. NHAk gehiago findu zituen arauak: rover posizioa alde batera utzi, jokoa 20 minutuko hiru alditan banatu eta zigor txiki eta handiak sartu ziren. 1917an Hockey Liga Nazionala berrantolatu ondoren, liga Estatu Batuetara hedatu zen, 1924an Boston Bruins irabazle izan zelarik.
Jokoaren oinarriak
Izotz hockey-ko partidu batean, jokalariak stick-a (makil luzea) erabiliz puck-a (kautxuzko disko beltza) kontrolatu behar du, aurkariaren atean gola sartzeko helburuarekin. Norgehiagoka amaitzen denean gol gehien sartu dituen taldea izango da garailea. Jokalari bakoitzaren estatistiketan puntu bezala kontatzen dira honek sartu dituen golak eta baita asistentziak ere.
Jokalarien posizio taktikoak
Talde bakoitzak 25 patinatzaile eta 4 atezain izan ditzake zelaian, baina NHLn 18+2 baino ez: hamabi erasoko jokalari eta sei defentsako jokalari. Talde bakoitzak erasoko (bi hegalari eta zentral bat) eta defendatzaile (bi defendatzaile) lerroak ditu, partidaren hainbat zatitan erabiltzen direnak. Ordezkapenetan mugarik ez dagoenez, entrenatzaileak nahi duen edozein unetan alda ditzake jokalariak. Jokalari berria sartu aurretik, ordezkatua aulkian eseri behar da. Ezin da taldeko sei jokalari baino gehiago egon kantxa barruan, penalizazioa jaso nahi ez badute.
Talde bakoitzak kapitain bat du, jertsean C letra daramana. Jokalari hori taldea pista barrutik zuzentzeaz arduratzen da, eta kapitain nagusi bat ez ezik, bigarren mailako beste batzuk ere badaude, nagusia ez dagoenean funtzio hori betetzen dutenak. Kapitain alternatiboak A letra darama jertsean, eta lehen kapitaina izotzean ez dagoenean aritzen da.
Arrakasta
Izotz hockeya garrantzi handiko kirola da iparraldeko herrialde hotzetan, hala nola Kanada (Kirol Nazional gisa izendatua dago ofizialki), Suedia, Finlandia, Errusia edo AEBtan (iparraldean oso bereziki). Eslovakia, Txekiar Errepublika eta Baltikoko estatuetan ere, garrantzi handiko kirola da.
Klubak
Munduko izotz hockeyko liga profesional nagusia National Hockey League (NHL) da. Bertan, Estatu Batuetak o eta Kanada ko taldeek jokatzen dute, denboraldi erregularreko partidak jokatuz eta ondoren kanporaketak jokatuz (play-off ak), non bi onenak azken fasera iristen diren Stanley Kopa irabazi nahian. Kopa hau kirol honen historiako lehiarik zaharrena eta ospetsuena da.
Garrantzi handieneko bigarrena (eta NHLren antzeko kirol maila duen bakarra) 2008tik jokatzen den Kontinental Hockey League (KHL) da, gehienbat Errusia ko taldeek osatzen dutena, nahiz eta Bielorrusia, Letonia, Finlandia, Kazakhstan eta Txinak euren ordezkariak dituzten txapelketan. NHLn bezala, KHLk fase erregular bat eta play-offetako beste bat ditu. Fase horretan, bi finalistek 7 partidarik onenari irabazi nahi diote Gagarin Kopa. Kopa horrek, denbora gutxi daraman arren, errespetua eta ospea irabazi ditu kirol honetan.
Francheville (Marne)
Etxebizitza
2007an 78 etxebizitza zeuden, 73 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 4 hutsik zeuden. 77 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 73 etxebizitza nagusietatik 66 bere jabearen bizilekua ziren eta 6 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 1ek hiru zituen, 11 etxek lau zituzten eta 60 etxek bost zituzten. 64 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 25 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 43 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Izotz hockey
Klubak
Gaztelaniaz hitz egiten duten herrialdeetan, izotz-hockeyko lehiaketarik ez dago, eta ia ez da egiten, ez baitago garatzeko agertokirik, gaztelaniaz hitz egiten duten herrialde gehienak klima tropikal etan baitaude. Mexiko da kirol honetan liga bat duen Latinoamerika ko herrialde bakarra, nahiz eta modu erdi-profesionalean Mexikoko Hockey Liga izan. Espainia n maila ertaineko txapelketa bat dago, Espainiako Izotz Hockeyko Superliga.
Francheville (Marne)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Izotz hockey
Klubak
2008an jarri zen abian Europako Champions Hockey League, eta bertan Europako liga profesionaletako txapeldunak lehiatu ziren. Izotz-hockeyko Nazioarteko Federazioak (IIHF) antolatzen zuen txapelketa, eta denboraldi bakarra jokatu zen, 2009an babeslerik gabe geratu baitzen. 2014an txapelketa berpiztu egin zen, eta orain arte Suedia ko taldeak nagusi izan dira, baina kontuan hasrtu behar da KHLkoek ez dutela parte hartu.
Francheville (Marne)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 119 ziren, horien artean 96 aktiboak ziren eta 23 inaktiboak ziren. 96 pertsona aktiboetatik 93 lanean zeuden (52 gizon eta 41 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 23 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Uromastyx dispar
Uromastyx dispar Uromastyx generoko animalia da. Narrastien barruko Uromasticinae familian sailkatuta dago.
Francheville (Marne)
Diru sarrerak
2009an Francheville udalerrian 75 unitate fiskal zeuden, 216 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.864 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 argiketaria eta 1 eraikuntza enpresa.
Izotz hockey
Mundu mailakoak
Maila profesionalean berriz, honako txapelketak hauek dira aipagarrienak:
Francheville (Marne)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Francheville udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Izotz hockey
Euskal Herriko egoera
Euskal Herriko egoera aztertuz gero, gaur egun, hiru izotz hockey talde profesional daude: Gasteizko Hockey kluba, Donostiako Txuri Urdin IHT eta Angeluko Hormadi. Lehenengo taldeak bakarrik Espainiako Superligan jarduten du, Espainiako Superligaren sortzaileetako bat izanda, Espainiako lehiaketetan titulu gehien dituen klubetako bat da.
Gainera, Euskal Herriko izotz hockey selekzioa dago, Negu Kiroletako Euskal Federakuntzak 2008an sortu zuen, Euskal Herriaren naziotasuna aldarrikatu eta txapelketa ofizialetan Euskal Herria ordezkatzeko talde bat izateko asmoz. Ez da IIHF k onartua, beraz lagun arteko partidak baino ez ditu jokatzen.
Gaur egun, Euskal Hockey Federazioaren esku dago izotz hockeya, Euskal Herriko sustapena eta lehiaketak antolatzen dituena.
Euskal taldeen txapelketak
Euskal taldeak Frantziako zein Espainiako txapelketatan aritzen dira:
Emakumezkoen izotz hockey-a
Izotz-hockeya 1890eko hamarkadan sortu zen, Lady Isabel Stanley (Lord Stanley de Prestonen alaba) bezalako jokalarien eskutik. XX. mendearen hasieran, zenbait emakume-talde sortu ziren, baina garai hartan emakumeak behartuta zeuden gonekin jokatzera. 1920 an, Lady Isabelek trofeo bat eman zuen: Lady Meredith Cup. Sari hori hockeyko talde onenari emango litzaioke. Hockeyko emakumeen hazkuntza hamarkada askotan geldirik egon zen arren, gaur egun garapen handia izan du.
Izotz-hockeya gero eta ezagunagoa da emakume gazteen artean, bereziki Kanadan eta AEBn. Badira zenbait liga, hala nola Canadian Women's Hockey League (CWHL) eta Western Women's Hockey League (WWHL), nahiz eta hauek ez duten NHL adinako garrantzia. Izotz-hockeyko Nazioarteko Federazioak emakumezkoen hockeya aintzatesten du. Munduko bederatzi emakume-txapelketa antolatu dira dagoeneko, eta Neguko Joko Olinpikoetako parte da Naganoko 1998ko Joko Olinpiko etatik.
2010eko abuztuan, NHLk atariko elkarrizketak hasi zituen kirol horretako arduradun nagusiekin, NHLk lagundutako Emakumezkoen Liga sortzeko. Gizonezkoen talde profesional batekin jokatu zuen lehen emakumea Manon Rhéaume izan zen, eta 1992an Tampa Bay Lightning taldearen lagunarteko partida batean aritu zen, 2003an Hayley Wickenheiser-ek HC Salamat-ekin jokatu zuen Finlandiako bigarren dibisioan, gizonezkoen kategoria profesionalean.
Gizonezkoen hockeyarekiko arauen arteko alde nagusia da, emakumezkoen bertsioan, 1990 etik ez dagoela baimenduta gorputzarekin egindako karga (bodychecking) puckaren kontrola kentzeko. 1990eko munduko txapelketen ondoren, karga horiek defendatu egin dira, Kanadako eta Amerikako jokalariek beste herrialde batzuekin duten alde fisiko handiegia dela eta.
Kanpo estekak
Hociȝ
Gulibar
Gulibar Nafarroako ibar bat da, 1934 arte udalerria ere izan zena. Urte horretan Itzako Zendearekin fusionatu zuten eta harrezkero Itza izena darama bien arteko batuketak.
Chiara Varotari
Claudia Varotari edo Chiara Varotari (Padua, 1584 - Venezia, 1663ko inguruan) Barrokoko emakume margolari paduarra izan zen. Bere lan nagusiak erretratuak dira.
Biografia
Chiara artisten familia batean jaio zen. Haren aita margolaria eta arkitektoa zen, Dario Varotari Zaharra. Bere anaia gazteena Alessandro Varotari, Paduarra margolari ospetsua izan zen. Chiarak aitaren tailerrean ikasi zuen. Anaia ezaguna egin zenean, Chiarak bidaietan lagundu zion, haren laguntzaile moduan. Laster erretratuen margoketan espezializatu zen eta arlo horretan maila altua lortuz zuen. Bere autoerretratua Toscanako Dukeari bidali zion eta egun Uffizi Galerian gordetzen da. Bere estiloa zehaztasun handikoa zen, preziosista; jantziei eta bitxiei garrantzi handia ematen zien. 1614ean anaiarekin Veneziara joan zen eta han, elkarrekin, 1624ean, arte-eskola sortu zuten; bertan Caterina Tarabotti eta Lucia Scaligeri margolariak ikasi zuten. Idazlea bezala, Chiara Varotarik Apologia del sesso femminile liburua idatzi zuen. Bere heriotzaren data zehatza ez da ezagutzen baina 1663an Venezian bizirik zegoen oraindik; horregatik ohikoa da heriotza urtea 1664an kokatzea.
Gulibar
Gulibarreko kontzejuak
Hauexek dira Gulibar osatzen duten herriak; biztanleria 2007ko erroldaren arabera:
Kokapena
Iruñerriko Ipar-mendebaldean dago baina Itzako Zendea zaharra ez bezala, Gulibar zeharkatzen duten errekek (Uberka, Bordalde...) Atondoko igarobidea baino lehen isurtzen dute beren ura Arakil ibaian. Beraz, Bizkai eta beste mendi batzuek argiro banatzen dituzte geografikoki Gulibar eta Itzako Zendea zirenak eta horren ondorioz Gulibarrek Irurtzunekiko gertutasuna askoz ere gehiago bizi du, Itzako Zendea erabat Iruñearen gerizpean dagoelarik.
Jakingarriak
Ibarreko punturik altuena Erga mendia da (1088 m). Bertan Imotz eta Arakil udalerriekin bat egiten du baina Trinitate baseliz entzutetsua Gulibarren dago.
Luding zubia
Luding zubia (txineraz: 泸定桥; pinyineraz: Lúdìng Qiáo), Txinako Herri Errepublikako Sichuan probintziako Garzê Tibetar Prefektura autonomoan dagoen zubia da.
Ezaugarriak
Zubia Ya'an hiritik 80 kilometro mendebaldera dago eta Qing dinastia garaian eraiki zen. 1935ean Ibilaldi Luzean ejerzito gorriko partaideek zubiaz bereganatu ziren bertatik igarotzea segurtatuz.
Cantrall (Illinois)
Cantrall  Illinoiseko herri bat da. Sangamon konderrian kokatua dago. 2010ean 139 biztanle zituen, 0.68 kilometro koadrotan banatuta.
Sorède
Sorède Katalan Herrietako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sorède udalerrian erroldatutako biztanleak 2.970 ziren. Familiak 1.354 ziren, horien artean 444 pertsona bakarrekoak ziren (167 bakarrik bizi ziren gizonak eta 277 bakarrik bizi ziren emakumeak), 537 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 284 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 89 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 2.066 etxebizitza zeuden, 1.382 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 597 bigarren erresidentzia ziren eta 86 hutsik zeuden. 1.840 etxeak ziren eta 216 apartamentuak ziren. 1.382 etxebizitza nagusietatik 1.015 bere jabearen bizilekua ziren, 321 alokairuan okupaturik zeuden eta 46 doan lagata zeuden; 18 etxek gela bat zuten, 96 etxek bi zituzten, 343 etxek hiru zituzten, 419 etxek lau zituzten eta 507 etxek bost zituzten. 1.059 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 725 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 471 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.546 ziren, horien artean 969 aktiboak ziren eta 577 inaktiboak ziren. 969 pertsona aktiboetatik 802 lanean zeuden (447 gizon eta 355 emakume) eta 166 langabezian zeuden (76 gizon eta 90 emakume). 577 pertsona inaktiboetatik 257 erretiraturik zeuden, 114 ikasten zeuden eta 206 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sorède udalerrian 1.450 unitate fiskal zeuden, 3.019,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.692 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 34 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 banku bulegoak, 6 igeltseroak, 2 margolariak, 3 iturginak, 5 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 3 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 5 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak eta 1 apaindegia.
Omar Khayam
Bizitza
Gaztea zela, Samarkandara joan zen ikastera, eta handik Bukharara; bertan Erdi Aroko matematikari eta astronomo nagusienetariko bat bilakatu zen. Garrantzi handiko aljebrako saiakera bat idatzi zuen, garaiko hoberena; hiperbole eta zirkuluen arteko ebaketa erabiliz, ekuazio kubikoak ebazten zituen.
Sorède
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 2 harategiak eta 1 kirol-denda zen.
2000. urtean Sorède udalerrian 37 nekazaritza-ustiategi zeuden, 486 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Omar Khayam
Bizitza
Malik Shah sultanak Persiako egutegia aldatzeko behar ziren astronomia ikerketak egin zitzan deitu zuen. Isfahan hirian astronomia behategi bat eraiki zuen, beste zenbait astronomorekin batera. Nixapurera itzulirik, legeak, filosofia, historia, matematika, medikuntza eta astronomia irakasten jardun zuen. Iturri askoren arabera, Avizenaren filosofia irakatsi zuen jaioterrian. Prosazko lanetatik, ordea, oso gutxi iritsi dira gaur arte.
XIX. mendean Francis Scott Fitzgeraldek Rubaiyat poemak itzuli zituenean (itzulpen egokitua) ezagutu zen Europan haren poesia, bizi zelarik ere, ez baitzegoen oso zabaldua, agintarien beldurrez.
Lizentzia (hezkuntza)
1999. urtean hasi zen Boloniako prozesuarekin, lehenagoko unibertsitate-lizentziak eta unibertsitate-diplomak izan zirenak, izendapen berri batekin ordezkatzeko bidean daude: unibertsitateko gradu tituluarekin.
Carey (Ohio)
Carey Ohioko herri bat da. Wyandot konderrian kokatua dago. 2010ean 3,674 biztanle zituen, 5.12 kilometro koadrotan banatuta.
Indoeuropar hizkuntzak
Indoeuropar hizkuntzak hizkuntza familia bat dira, Europako zein Asia hegoaldeko ehunka hizkuntza eta dialektok osatua. Indoeuropera antzinako hizkuntza hipotetiko bat da, hizkuntza familia horren ustezko sorburua, eta hasierako indoeuroparrek hitz egingo zutena. Indoeuropar hizkuntzen artean ditugu Europako hizkuntza hedatuenak, bai eta Irango lautadako nahiz Indiako hainbat hizkuntza ere, adibidez: hindia, gaztelania, ingelesa, italiera, portugesa, bengalera, errusiera, frantsesa, alemana eta punjabera. Indoeuropar familia da hiztun gehien duen hizkuntza familia, 3 mila miloi hiztun baititu. Hizkuntza familia honetan zenbait adar daude, eta horien artean hiztun gehien dituena indoirandarra da.
Familiaren identifikazioa
Sir William Jones filologoak proposatu zuen lehen aldiz indoeuropar hizkuntza familia honen inguruko hipotesia. XVIII. mendearen bigarren erdian, ikusi zuen antzekotasunak zeudela orduan zaharrenak zirela uste zen lau hizkuntzen artean, hots, latinaren, grekoaren, persieraren eta sanskritoaren artean.
Antzinako hizkuntza hipotetikoari indoeuropera deritzo. Hori bide da indoeuropar familia osoaren ama hizkuntza. Indoeuroperaren ustezko alderdi fonetiko eta gramatikalak berreraiki dira. Hortaz, indoeuropera berreraikitako hizkuntza hipotetiko bat da, K.a. 3000. urtean datatua; izan ere, K.a. 2000. urtean badira ezaugarri ezberdinak, indoeuroperatik jaiotako hizkuntzen artean.
Ruse probintzia
Ruse probintzia (Област Русе, Oblast Ruse) iparraldeko Bulgariako oblasta da. Iparraldean Errumaniarekin du muga, ipar-ekialdean Silistra probintziarekin, ekialdean Razgrad probintziarekin, hegoaldean Targovixte eta Veliko Tarnovo probintziekin, eta mendebaldean Veliko Tarnovorekin. 2.791 kilometro koadroko eremua du, eta 2011n 235.252 biztanle zituen. Hiriburua Ruse da.
Banaketa administratiboa
Zortzi udalerri daude Ruse probintzian:
Massa e Cozzile
Massa e Cozzile Italiako udalerri bat da. Pistoiako probintzian kokatuta dago, Toscana eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Massa e Cozzilek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Hyundai Rotem
Hyundai Rotem Hego Koreako material mugikorren, defentsa produktuen eta fabrikako ekipamenduen fabrikatzailea da. Hyundai Motor Group konpainiaren filiala da. 2007ko abenduan, bere izena Rotem-etik egungora aldatu zuen, Hyundai taldeko kide izatea islatzeko.
Historia
Konpainia 1999an sortu zen "Material gurpildunaren Koreako eraikitzailea" (KOROS Ingelesezko siglen arabera) gisa, Hego Koreako trenbide-materialaren hiru eraikuntza enpresa nagusien bat-egitearen ondorioz: Hanjin Heavy Industries, Doosan Heavy Industries & Construction eta Hyundai-ren trenbide-dibisioa. 2002ko urtarrilaren 1ean, konpainiak izena aldatu zuen Railroading Technology System (Trenbide-sistema teknologikoak ingelesez) edo Rotem akronimoengatik. 2007ko abenduan bere egungo izena hartu zuen jabe berria islatzeko. Hyundai Rotem-ek gaur egun 3.800 langile ditu eta bere produktuak mundu osoko 29 herrialdetara esportatzen ditu.
Produktuak
Bere proiektu aipagarrienen artean, Hego Koreako material gurpildun gehiena hornitzea dago, besteak beste, Korail-eko Korea Train Express abiadura handiko trena, unitate aniztun elektrikoak eta lokomotor elektrikoak. Nazioartean esportatzen diren produktuen artean Hong Kongeko metrorako material gurpilduna, Taiwango aldiriko trenak, Estatu Batuetako SEPTA Eskualdeko Trenbiderako, Indiako New Delhi Metrorako eta Kanadako Vancouver Metrorako material mugikorra dira, eta beste hainbat produktu.
Filipinetako Trenbide Nazionalak Hyundai Rotem-ekin bat egin du Luzon uhartean trenbideak berritzeko eta eraikitzeko, eskualdeko garraioa arintzeko ; trenak entregatu dira eta gaur egun zerbitzuan daude.
Laroque (Hérault)
Laroque Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Hérault departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Laroque udalerrian erroldatutako biztanleak 1.377 ziren. Familiak 594 ziren, horien artean 169 pertsona bakarrekoak ziren (78 bakarrik bizi ziren gizonak eta 91 bakarrik bizi ziren emakumeak), 223 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 161 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 41 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 792 etxebizitza zeuden, 617 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 80 bigarren erresidentzia ziren eta 95 hutsik zeuden. 654 etxeak ziren eta 130 apartamentuak ziren. 617 etxebizitza nagusietatik 483 bere jabearen bizilekua ziren, 110 alokairuan okupaturik zeuden eta 24 doan lagata zeuden; 7 etxek gela bat zuten, 29 etxek bi zituzten, 117 etxek hiru zituzten, 215 etxek lau zituzten eta 250 etxek bost zituzten. 446 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 299 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 255 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 803 ziren, horien artean 544 aktiboak ziren eta 259 inaktiboak ziren. 544 pertsona aktiboetatik 474 lanean zeuden (237 gizon eta 237 emakume) eta 69 langabezian zeuden (28 gizon eta 41 emakume). 259 pertsona inaktiboetatik 125 erretiraturik zeuden, 40 ikasten zeuden eta 94 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Laroque udalerrian 640 unitate fiskal zeuden, 1.442,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.188 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 60 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 15 eraikuntza enpresak ziren, 13 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 4 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 27 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 7 igeltseroak, 3 margolariak, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 argiketaria, 2 ile apaindegiak, 5 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 brikolaje denda handia zen, 1 okindegi zen eta 1 altzari denda zen.
2000. urtean Laroque udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra anbulantzia zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Diploma (hezkuntza)
Unibertsitateko diploma edo unibertsitateko erdi-mailako titulua, hainbat herrialdetan unibertsitate-ikasketa arautu batzuk burutzerakoan lortzen zen titulua zen.
1999. urtean hasi zen Boloniako prozesuarekin, lehenagoko unibertsitate-lizentziak eta unibertsitate-diplomak izan zirenak, izendapen berri batekin ordezkatzeko bidean daude: unibertsitateko gradu tituluarekin.
Maulichères
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 82 etxebizitza zeuden, 70 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 79 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 70 etxebizitza nagusietatik 60 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 5 etxek hitu gela zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 47 etxek bost zituzten. 40 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 23 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 40 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 91 ziren, horien artean 69 aktiboak ziren eta 22 inaktiboak ziren. 69 pertsona aktiboetatik 66 lanean zeuden (38 gizon eta 28 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 22 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Maulichères udalerrian 80 unitate fiskal zeuden, 181 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.515 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia eta 1 iturgina.
2000. urtean Maulichères udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 306 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Burckhardtita
Burckhardtita silikato motako minerala da.
Ezaugarriak
Burckhardtita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. trigonal*]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 da.
Ogmograptis
Ogmograptis Elachistidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Ogmograptis scribula da.
Hisonotus charrua
Hisonotus charrua Hisonotus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
NGC 4840
NGC 4840 galaxia bat da, Coma Berenices konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Teri Ibarrola
Eleuteria "Teri" Ibarrola (Aulesti, Bizkaia, 1918 - Elgoibar, 1987) ipuin-kontalaria izan zen.