cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Serbiako historia
Esteban Uros IV Dusan
Bere erregealdiaren lehen urteetan, Bizantziar Inperioaren aurka borrokatu zuen (1334), eta gerrak 1355ean hil zen arte jarraitu zuen, etenekin. Bulgariarrekin bakea mantendu zuen, Ivan Alexandro enperadorearen arreba Helenarekin ezkonduz. Dusanek bizantziar gerra zibila leherarazi zuen Joan V.a babestuz; Ivan Alexandrok, berriz, Joan VI.a babestu zuen; hala, biak ahala biak aprobetxatu ziren: Dusanek Kavalarainoko mendebaldeko Balkanetako lurralde bizantziar guztiak konkistatu zituen Peloponeso eta Tesalonika izan ezik. 1345ean, enperadore (tsar) izendatu zuten Serresen, eta, 1346ko apirilaren 16an, solemnitatez, Skopien (Скопље) koroatu zuten serbiar, greziar, bulgariar eta albaniarren enperadore bezala Joanikie II.a izendatu berri patriarka serbiarrak, Simeon patriarka bulgariarraren eta Nikolas Ohrideko artzapezpikuren laguntzarekin. Aurretik, Serbiako eliza ortodoxoa artzapezpikutza autonomo batetik patriarkatura igo zuen, kontrola bere gain hartuz. Ekintza horiengatik, Konstantinoplako patriarka ekumenikoak eskumikatu egin zuen.
1349an, Dusanen kodea (Душанов Законик) onartu zuen, garaiko Europako estatuen artean lorpen juridiko paregabea. Enperadoreak merkataritza ibilbide berriak ireki zituen, eta estatuaren ekonomia indartu. Serbia Europako herrialderik garatuenetako bat bihurtu zen, kultura loratu batekin. Garai horretan, Erdi Aroko artelan handienetako batzuk sortu ziren, San Sava izendegia kasu. Esteban Dusan enperadoreak bere erresumaren tamaina bikoiztu zuen hegoaldean, hego-ekialdean eta ekialdean lurraldeak hartuz Bizantzioren kontura. Haren ondorengoa, bere seme Esteban Urovitx V.a izan zen, ahul deitua, erresumaren egoerari ere aplika zekiokeen terminoa, bere agintepean anarkia feudalean astiro lerratu baitzen. Mehatxu berri baten sorrerak markatutako garaia da: sultanerri turkiar otomandarra, Asiatik Europara hedatu zena eta lehenik Bizantzio konkistatuz Balkanetako estatuak mailaz maila inbaditu zituena.
Turkiaren inbasioa
Bi serbiar baroi boteretsu, Uglješa eta Vukašin Mrnjavčevič anaiek, armada handi bat bildu zuten turkiarrak uxatzeko. 1371. urtean, turkiar lurraldean sartu ziren etsaia erasotzeko, baina, beren buruarengan, konfiantza handiegia zuten: Maritza ibaiaren ondoan jarri zituzten kanpamenduak, egungo Turkian, eta mozkortzen hasi ziren aldez aurretik inbasioa ospatzen. Gauean, turkiar indarrek mozkortutako serbiar zaldunei eraso egin, eta ibaira eraman zituzten. Horietako asko itota hil ziren; beste batzuk hil, eta Serbiako armada desagerrarazi zuten.
Serbiarrek Plocnikeko guduan garaitu zituzten turkiarrak, 1386an. 1389ko Kosovoko guduan, garai hartan Serbiako eskualdeko gobernadore indartsuena zen Lazar printzeak agindutako tropek Murad I.a sultan turkiarra hil zuten, baina azkenean porrota jasan zuten, eta, kondaira sinetsezinen arabera, Vuk Brankovic- ek egindako traizioarengatik izan zen.
Kosovoko guduak Serbiaren patua zehaztu zuen, horren ostean ez baitzuen turkiarrei aurre egiteko gai zen armadarik. Egokitu gabeko garaia izan zen, Lazarren semearen, Stefan Lazarević despotaren, erregealdiak markatutakoa, garai hartako estiloko zalduna, buruzagi militarra eta poeta aldi berean. Bere oinordekoa izan zen Đurađ Branković lehengusuarekin batera (Vuk Branković-en semea), hiriburua iparraldera eraman zuen, eraiki berri zen Smederevo hiri gotortura. Turkiarrek bere konkistarekin jarraitu zuten, 1459an Serbiako lurralde osoa hartu zuten arte; Smederevo haien eskuetan erori zenean, Bosnia eta Zetako eremu batzuk serbiar lurralde aske bakar gisa gelditu ziren. 1496an Bosniako erreinua erori ondoren, Otomandar Inperioak Serbia gobernatu zuen ia lau mendez, Smederevoko Sanjakado administrazio-azpibarruti gisa ezarriz.
Dekeyseria brachyura
Dekeyseria brachyura Dekeyseria generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
La Croix-en-Brie
La Croix-en-Brie Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an La Croix-en-Brie udalerrian erroldatutako biztanleak 662 ziren. Familiak 252 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 36 bakarrik bizi ziren emakumeak), 92 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 84 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 319 etxebizitza zeuden, 255 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 30 bigarren erresidentzia ziren eta 34 hutsik zeuden. 314 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 255 etxebizitza nagusietatik 229 bere jabearen bizilekua ziren, 22 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 7 etxek bi gela zituzten, 38 etxek hiru zituzten, 63 etxek lau zituzten eta 148 etxek bost zituzten. 192 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 106 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 139 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 444 ziren, horien artean 324 aktiboak ziren eta 120 inaktiboak ziren. 324 pertsona aktiboetatik 309 lanean zeuden (170 gizon eta 139 emakume) eta 15 langabezian zeuden (6 gizon eta 9 emakume). 120 pertsona inaktiboetatik 50 erretiraturik zeuden, 40 ikasten zeuden eta 30 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an La Croix-en-Brie udalerrian 266 unitate fiskal zeuden, 714 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.273 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 igeltseroak, 1 iturgina, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean La Croix-en-Brie udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.192 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Bohdanowiczita
Bohdanowiczita sulfuro motako minerala da.
Ezaugarriak
Bohdanowiczita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da:. trigonal*]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 3,5 da.
Aauri Bokesa
Aauri Lorena Bokesa Abia (Madril, 1988ko abenduaren 14a) espainiar kirolaria eta gizarte langilea. Espainiako atletismo eta saskibaloi selekzioekin aritu da. Londresko Olinpiar Jokoetan, Rioko Olinpiar Jokoetan eta Tokioko Olinpiar Jokoetan aritu zen, espainiako errekorra gaindituz.
Biografia
Gurasoak Biokon jaio ziren, Espainiako kolonia afrikarra zena, hau da, Guinea Espainiarra. Txikitatik kirola egin badu ere, hasieran sevillanak eta ballet egitera bideratu zuten. Balleteko irakasleak klasetik ateratzera "animatu" zuen altua zelako eta Fuenlabradako saskibaloi taldean eman zuen izena.
Espainiako selekzioarekin 2004ko, 2005eko eta 2006ko Europako Txapelketetan lehiatu zen. Italian (2004) eta Tenerifen (2006) irabazlea izan zen. Budapesten (2005) ordea, txapeldunordea.
Kasualitatez hasi zen atletismoan. AD Marathon, Madrilgo atletismoko klub klasikoa, atletarik gabe geratu zen 400 metroko lasterketa egiteko eta Aauriren dohainez oharturik proposamena egin zioten, honek onartu egin zuen. Takoak nola jarri eta lasterketa nola egin azaldu eta gero lasterketari ekin eta hirugarren postua lortu zuen.
2021ean, Tokioko Olinpiar Jokoetako 4 × 400 m txanda mistoan parte hartu zuen. Espainiako errekorra gainditu zuen, Samuel García, Laura Bueno eta Bernat Ertarekin batera. Hala ere, eta erreklamazio batzuen ondoren, ez ziren amaierara iritsi. 400 metroko banakako probaren finalerdia ere lortu zuen, eta bere marka pertsonalik onena lortu zuen. Aste batzuk geroago, marka hori hobetu egin zuen, Suitzan egindako bilera atletiko batean.
Bere esanetan, oso azkarra bada ere teknika falta izan zaio bere ibilbidean, baita babes psikologikoa ere. Izan ere, markak ez hobetzeak ezinegon handia eragiten zion. Alor psikologikoa lantzen ez dela dio, baita funtzeskoa dela kirolarien osasun mentala susatze aldera.
3034 Climenhaga
3034 Climenhaga asteroide baten izena da. irailaren 24an aurkitu zuen M. F. Wolf-ek Heidelberg Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak A917 SE izena zeraman. Ondoren Climenhaga omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3034 Climenhaga asteroidearen orbitak batezbeste 2,325 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 1,836 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,813 distantziara. Eszentrikotasuna 0,21 da, eta makurdura orbitala 4,93ºkoa da.
Karelia
Historikoki, Kareliako zatiak, Suedia, Novgorod eta Errusiarenak izan dira, eta, administratiboki, sekula ez dute eremu batu bat osatu.
3034 Climenhaga
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.6 da.
Karelia
Historia
Suedia eta Novgorodeko Errepublikak, Karelia eta Ingriagatik borrokatu zuten XIII. mendean. 1323ko Nöteborgeko Hitzarmenak, bien artean banatu zuen Karelia. Vyborg (karelieraz Viipuri) suediar probintzia berriaren hiriburu bihurtu zen.
Suediar Inperioaren garaian, Ladoga lakua eta Sestra ibaia Auniseko istmoan, Suedia eta Errusiaren arteko muga bezala ezarri zen.
1721eko Nystadeko Hitzarmenak, Errusia eta Suediaren artean sinatua, Kareliaren zatirik gehiena Errusiari ematen zion. Mendekuzko gerra batean, Kapelen Gerra deritzona, errusiarrek aurrera egitea lortu zuten, ia lurralde osoa bereganatuz.
Finlandiar Gerran Errusiak Finlandia konkistatu ondoren, emandako probintzien zatiak (Antzinako Finlandia) Finlandiako Dukerri Handira erantsi ziren. 1917an, Finlandiak bere independentzia lortu zuen, eta muga, 1920ko Tartuko Hitzarmenaren bidez berretsi zen.
Errusiako Gerra Zibila amaitu ondoren, eta 1922an Sobietar Batasuna ezarri ondoren, Kareliako zati errusiarra, Kareliako Errepublika Autonomoan bihurtu zen 1923an.
1941ean, Hirugarren Reichak SESBi egindako erasoa probestuz, Karelia, hiru urtez birkonkistatua izan zen (1941-1944), urte hauetan, Ekialdeko Karelia ere, finlandiarrek hartu zutelarik.
1945ean Bigarren Mundu Gerra amaitu ondoren, ia Karelia osoa, berriz SESBen barneratua izan zen, Errusiako Sobietar Errepublika Sozialista Federatiboaren barne, Kareliako Errepublika Autonomoa izenarekin, hiriburu bezala, Petrozadovsk zuelarik.
Finlandiaren jabetzapean geratu den Kareliaren zati txikia, Ekialdeko Finlandia eta Hegoaldeko Finlandia probintzien eta Ipar Karelia eta Hego Karelia eskualdeen zati da. Finlandiako zatian dauden hiririk garrantzitsuenak, Lappeenranta, Joensuu eta Imatra dira.
White Earth (Ipar Dakota)
White Earth Ipar Dakotako hiri bat da. Mountrail konderrian kokatua dago. 2010ean 80 biztanle zituen, 3.88 kilometro koadrotan banatuta.
Mendi Zuriak (Alaska)
Mendi Zuriak, White Mountains, AEBetako Alaska estatuan dagoen mendikate bat da, Beaver erreka eta Preacher erreka daude. Izena kareharri zuriz osatua dagoelako datorkio. Punturik garaiena 968 metrora dago.
Mendikatearen zati bat Mendi Zurien Errekreazio Eremu Nazionalaren barnean dago.
Saint-Christophe-en-Oisans
Saint-Christophe-en-Oisans Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Christophe-en-Oisans udalerrian erroldatutako biztanleak 134 ziren. Familiak 68 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (32 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 86 ziren, horien artean 65 aktiboak ziren eta 21 inaktiboak ziren. 65 pertsona aktiboetatik 64 lanean zeuden (39 gizon eta 25 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 21 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Christophe-en-Oisans udalerrian 26 unitate fiskal zeuden, 38 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.113 euro zen.
Xantaia
Xantaia (frantsesetik "chantage") bere egintzei eta nortasunari buruzko informazioak zabaltzeko mehatxupean pertsona bati dirua ordainarazi edo nahi ez duen zerbait eginarazteko ekintza da. Xantaia herrialde gehienetan delitua da. Xantaia ekintza aurrera eramaten duena "xantaiagile"a da.
Saint-Christophe-en-Oisans
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 26 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 20 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoak jatetxe ziren.
2000. urtean Saint-Christophe-en-Oisans udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Merlinoita
Merlinoita silikato motako minerala da eta zeolita taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Merlinoita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4,5 da.
Maravillas Lamberto
Maravillas Lamberto Ioldi (Larraga, Nafarroa Garaia, 1922ko ekainaren 28a – 1936ko abuztuaren 15a) Espainiako Gerra Zibilean Nafarroan eraildako nerabea izan zen. Herriko militante sozialista zen Vicente Lamberto aitarekin batera atxilotu zuten, Espainiako gerra zibilaren hasieran. Guardia Zibila haren bila etxean azaldu zenean, Maravillas alabak aitarekin joan nahi izan zuen. Udaletxean bahiturik, Maravillas behin eta berriz bortxatu ondoren aitarekin batera erail zuten, falangistek, hamalau urte eskas zituela. Haren gorpua biluzik txakurrei eman zioten eta gorpuzkiak erre zituzten. 1936ko uztailaren 18ko estatu-kolpearen ondoren Espainian izan zen basakeriaren eta errepresioaren adibide bihurtu da.
Bizitza
Maravillas Lamberto, Vicente Lamberto Martínez UGTko nekazari militante eta Paulina Yoldiren hiru alaben arteko zaharrena, 1922ko ekainaren 28an jaio zen Nafarroako Larraga herrian.
Erailketa
1936ko uztailaren 18an, Espainiako Bigarren Errepublikako gobernuaren aurkako estatu-kolpea eman zen. Nafarroa izan zen konspirazioa sortu zen lurralde nagusietako bat, bai esparru militarrean, bai zibilean. Militarren aldetik, Emilio Mola jenerala Iruñeako gobernadore militarra izan zen eta Infanteriako 12. Brigadako agintaria zen. Alde zibilean, Elkarte Tradizionalista eta Errekete Karlistaren presentzia izan zen gehiengoa. Nafarroa lehen unetik egon zen matxinatuen menpe eta bere lurraldean ez zen ekintzarik edo gerrarik egin.
1936ko abuztuaren 15eko goizeko hiruretan, Artaxoako postuko Guardia Zibileko bikote bat, bi zibil lagun zituela, Falangeko Julio Redín Sanz kidea, eta "Larragako txurro-saltzailearen semea" izenez ezaguna zen erreketea Lamberto familiaren etxeko atea jo zuten Vicente Lamberto Martinez (Maravillas Lambertoren aita) eramateko. Helburua kontzeju etxera eramatea eta galdeketa egitea zen, ustez bere militantzia politikoagatik, aurrez Larragatik kanporatzeko mehatxua egin zioten. Maravillas, 14 urtekoa, 10 urteko bere ahizpa Pilarren gela berean lotan zegoen. Etxeko beste gela batean Josefina ahizpa, 7 urtekoa, eta Vicenteren emaztea, Paulina Yoldi, zeuden. Ahizpa Pilarrek gogoratuko zuenez, aita udaletxera galdetzera eramaten zutela esan zietenean, Maravillasek haiekin batera joatea eskatu zuen, eta horrela egin zuten.
Vicente herriko udaletxearen azpian zegoen kalabozoan itxi zuten. Maravillas, berriz, idazkaritzaren goiko geletara igo zuten, eta han behin eta berriz bortxatu zuten, zeraman arropa guztia urratuz. Bortxatzaileen artean Larragako Udaletxeko idazkaria zegoela diote. Goizeko bostak aldera, Vicente eta Maravillas kamioian eraman zituzten Ibirikura (Larragatik 40 kilometrora), eta Etxarri Aranatzen gelditu zuten ibilgailua,. Han berriro bortxatu zuten Maravillas, oraingoan aitaren aurrean, eta biak hil zituzten. Neskatoaren gorpu biluzia zakurretara bota zuten. Maravillasen hiltzaileek euren ekintzen erakustaldi publikoa egin zuten baina ez zuten inolako errepresaliarik jaso. Arras zaila izan da aztarnak aurkitzea, Maravillasen gorpua elementuen eraginpean egon zen denbora luzez deskonposizio egoeran sartu zen eta ezinezkoa izan zen lurperatzea. Gainera, Ibiriku herriko biztanleek gasolinaz erretzea erabaki zuten txakur eta animalia gehiagok usteltzen ari zen gorpua jaten jarrai ez zezaten.
Familian izan zuen eragina
Handik gutxira, Guardia Zibilak berriro erregistratu zuen Maravillas-en familiaren etxea. Nahi zuen guztia konfiskatuz eta Paulina Yoldi ama atxilotu zuen. Maravillas-en amak militar baten etxea zerbitzari lanetan aritu behar izan zuen orduan eta bi ahizpak familia Maravillas bortxatu zuenetako baten familiarekin bizitzera behartu zituzten. Ondasun familiarrak herriko bizilagun batzuen artean banatu ziren, esate baterako, behorra Larragako  okindegian geratu zen, Vicentek dirua zor ziola argudiatuz.
Lamberto familia betiko markatu zuten gertaera horiek. Josefina, bost urte geroago, moja-komentu batean sartu zen. Aurrekari familiarrak zirela eta, Karatxiko komentu batera bidali zuten. Han debekatuta zuen gainerako mojekin tratua izatea eta ezin zuen beste hizkuntzarik ikasi bertakoekin tratua saihesteko. Franco diktadorea hil ondoren, Madrilera itzuli zen, eta hor eraildako aita eta arrebaren memoria berreskuratzeko interesa piztu zitzaion. Komentuko Ama Nagusiak, "zerbait egingo zutela" uste zuenez, Josefinari komentutik ateratzea debekatu zion. 1992an, komentua 46 urtez egon ondoren, erlijio bokazioa galdu, komentua utzi eta Iruñera joan zen.
Josefina Nafarroako Fusilatu, Eraildako eta Desagertuen Senitartekoen Elkartearen (AFFNA-36) sortzaileetako bat izan zen. Ahizparen eta aitaren hilketen kasua Buenos Airesko epaitegi batera eraman zuen; beraz, 2014. urtea Frankismoko krimenen aurkako Argentinako kereila delakoan sartu zen.
Gaur egungo omenaldiak
Larragako agintari politikoek behin eta berriz uko egin zioten biktima honi omenaldirik egiteari, ez eta Gerra Zibilean herrian hildako 45 biktimei ere. Udalak kale bat berari eskaintzeko eskaerari uko egin zion 2008ko irailean (UPN alderdiaren hurbileko zinegotzi independenteek eta Nafarroako Alderdi Sozialistak aurka bozkatu zuten). Hala ere, Ahaztuak 1936-1977 kolektiboak 2008ko urriaren 26an ehunka lagunek parte hartu zuten biktima horiei guztiei omenaldia egin zien. "Auzolan Elkartea" elkartearen fatxadan, Maravillas Lamberto neskatoari eta fusilatuen gainontzekoei eskainitako plaka bat jarri zen. Azkenik, 2012ko apirilaren 28an, Maravillas Lamberto jaio zen etxean kale horren zati bati izena ematen dion plaka jarri zuten  [12]. Maravillasen ahizpa bakarra, Josefina, omenaldi horietan egon ondoren 2022ko ekainaren 7an hil zen Iruñean
2007an Fermín Balentzia kantautore nafarrak, frankismoaren biktimei eskainitako beste abesti batzuen artean, neska honi eskainitako "Maravillas" izenburua duena publikatu zuen.
2008an argitaratutako Xabier Montoia musikari eta idazle gasteiztarraren "Golgota" eleberriak kontatzen ditu gertaera horiek.
2009an Berri Txarrak taldeak Maravillas kanta eskaini zion Payola diskoan.
2015ean, haren omenez gune bat Maravillas Lamberto Yoldi izendatzea erabaki zen
2017ko abenduaren 2an, Iruñeko Alde Zaharreko gaztetxea irekitzeko ekitaldi ofizialean, jakitera eman zen gune honen izen berria Maravillas izango zela, Maravillas Lambertoren omenez. Ekitaldiak Maravillasen ahizpak Josefinaren parte hartu zuen eta izen ematea eskertu zuen, memoria historikoa beharrezko tresna dela iraganeko krimenak ez ahazteko.
2018ko otsailaren 10ean, Joseba Asiron alkatearen aginduz, Iruñeko Udalak bere izenean plaza bat inauguratu zuen Lezkairu auzo modernoan. Plaza berri honek 13.000 metro koadro ditu, Gazteluko ​​plazaren antzera, berdegune eta kulunkariekin. Inaugurazio ekitaldian Josefina izan zen eta udaletxeko agintariek ere parte hartu zuten.
Wheatfield (New York)
Wheatfield Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Niagara konderrian dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Maravillas Lamberto
Gaur egungo omenaldiak
2019ko urtarrilean Gaztetxea husteko Nafarroako Gobernuaren ahaleginean, okupatzaileek omenaldia egin zioten, eta haren ahizpa Josefina bertaratu zen, eskerrak emateko.
2020an LEIZEAK rock taldeak abesti bat eskaini zion Maravillasi, letran Maravillas gaztetxeari erreferentzia eginez, eta baita Maravillas Lambertori ere. Urte berean estreinatu zen "Florecica" dokumentala, non Josefina Lambertok faxismoak bortxatu eta erail zuen bere arreba Maravillas gogoratzen duen.
Gabian
Gabian Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Hérault departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 499 etxebizitza zeuden, 358 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 76 bigarren erresidentzia ziren eta 65 hutsik zeuden. 472 etxeak ziren eta 25 apartamentuak ziren. 358 etxebizitza nagusietatik 273 bere jabearen bizilekua ziren, 66 alokairuan okupaturik zeuden eta 19 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 12 etxek bi zituzten, 64 etxek hiru zituzten, 104 etxek lau zituzten eta 175 etxek bost zituzten. 242 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 175 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 123 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 452 ziren, horien artean 290 aktiboak ziren eta 162 inaktiboak ziren. 290 pertsona aktiboetatik 256 lanean zeuden (133 gizon eta 123 emakume) eta 35 langabezian zeuden (15 gizon eta 20 emakume). 162 pertsona inaktiboetatik 67 erretiraturik zeuden, 33 ikasten zeuden eta 62 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
3035 Chambers
3035 Chambers asteroide baten izena da. martxoaren 7an aurkitu zuen K. Reinmuth-ek Heidelberg Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak A924 EJ izena zeraman. Ondoren John Eric Chambers omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3035 Chambers asteroidearen orbitak batezbeste 2,635 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,29 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,98 distantziara. Eszentrikotasuna 0,131 da, eta makurdura orbitala 2,59ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.8 da.
Gabian
Diru sarrerak
2009an Gabian udalerrian 366 unitate fiskal zeuden, 808,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.131 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 46 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 11 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 8 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 14 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 4 igeltseroak, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 1 okindegi zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Gabian udalerrian 72 nekazaritza-ustiategi zeuden, 408 hektarea erabiltzen.
Camino Real de Tierra Adentro
Camino Real de Tierra Adentro (euskaraz Barnealdeko Errege Errepidea) 2.560 km luze zen merkataritza ibilbidea izan zen, Mexiko Hiria eta Santa Fe lotzen zituena 1598 eta 1882 artean. Batzuetan Camino de la Plata (Zilar Bidea) edo Camino de Santa Fé (Santa Feko bidea) izena ematen zitzaion.
Gabian
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
Camino Real de Tierra Adentro
Errepideak egungo Mexiko eta AEBetako hainbat estatu zeharkatzen ditu: Mexikoko estatua, Querétaro, Guanajuato, Jalisco, San Luis Potosí, Aguascalientes, Zacatecas, Durango eta Chihuahua Mexikon, eta Texas eta Mexiko Berria AEBetan.
Gabian
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Camino Real de Tierra Adentro
Unescok Gizateriaren Ondare izendatu zuen 2010ean.
Gabian
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
San Giorgio di Piano
San Giorgio di Piano Italiako udalerri bat da. Boloniako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
San Giorgio di Pianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Alsey (Illinois)
Alsey  Illinoiseko herri bat da. Scott konderrian kokatua dago. 2010ean 227 biztanle zituen, 1.42 kilometro koadrotan banatuta.
Trachylepis angolensis
Trachylepis angolensis Trachylepis generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
NGC 4686
NGC 4686 galaxia bat da, Hartz Handia konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Janet Yellen
Janet Louise Yellen (Brooklyn, New York, 1946ko abuztuaren 13a) estatubatuar ekonomialaria da, 2014tik 2018ra Erreserba Federalaren zuzendaria izan zena, kargua bete zuen lehen emakumea. 2021etik Joe Biden presidentearen gobernuan Ogasun idazkaria da. 2010etik 2014 Erreserba Federalaren zuzendariordea izan zen. Irakasle emeritua da Kaliforniako Unibertsitatea Berkeleyn.
1994tik 1997ra Erreserba Federalaren Gobernadore Batzarraren kide izan zen, eta berriz ere 2010 eta 2018 artean. Bill Clinton presidentearen ekonomia-aholkularien kontseiluaren mahaiburua izan zen 1997tik 1999ra, San Frantziskoko Erreserba Federalaren presidentea izan zen 2004tik 2010era. 2014an, Barack Obama presidenteak Erreserba Federala zuzentzako izendatu zuen. Agintaldi bat bete zuen, Donald Trump presidenteak ez zuen berrautatu 2018an.
Gembrie
Gembrie Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Gembrie udalerrian erroldatutako biztanleak 63 ziren. Familiak 34 ziren, horien artean 15 pertsona bakarrekoak ziren (11 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 11 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Saint-Hippolyte Katalan Herrietako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Hippolyte udalerrian erroldatutako biztanleak 2.327 ziren. Familiak 916 ziren, horien artean 234 pertsona bakarrekoak ziren (86 bakarrik bizi ziren gizonak eta 148 bakarrik bizi ziren emakumeak), 312 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 300 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 70 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Guyans-Durnes
Guyans-Durnes Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Gembrie
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Sestao
Sestao Bizkaiko ipar-mendebaldeko udalerri bat da, Bilboaldekoa. Ibaizabalen ezkerraldean dago. . urtean 0 biztanle zituenez, Bizkaiko herri jendetsuenetan zazpigarrena da.
Toponimia
Kontzejuaren izenaren erregistrorik zaharrena 1322koa da, Portugaleteko Fundazio-Pribilegio gutunean: la desmeria de Santa Maria de Sesto. Erdi aroko artxiboetan ez dator Sestao, Sesto baizik, forma osoagoaren herri-aldaera dena. Aldaera hori beste herri batzuetan ere aurkitu daiteke, Bilbao eta Bilbo edo Ugao edo Ubo. XVI. mendetik aurrera Sestao aldaera gero eta gehiago erabiltzen da dokumentuetan, forma bakarra bihurtu arte. Hala ere, XVII. mendearen erdira arte paper ofizialetan iraun zuen Sesto izena.
Armarria
Armarriak Sestaoko jarduera industriala islatzen du. Juan Francisco Yandiola alkatea zela aukeratu zen sinboloa. Elementu gisa honako hauek nabarmendu daitezke: Labe Garaiak bere tximiniekin, eraikinak fabrikekin, gurutzaontzia, aingura, arrauna eta pikotxa. 1890ko apirilaren 10eko udaletxeko osoko bilkuraren aktan deskribatua eta onartua izan zen.
Bandera
XX. eta XXI. mendeen bitartean berde eta beltz koloreek Sestao herria identifikatu dute, herriaren zenbait kirol taldeen koloreak izan direlako, hala nola, Sestao Sport Club, Kaiku Arraunarek Kirol Elkartea edo Sestao River Club. Horregatik 2014ko martxoaren 17tik 22ra Udalak herri parte-hartzea martxan jarri zuen herritarrek proposatu ziren lau diseinuen artean aukeratzeko. Diseinu horiek Juan José González bexilologoaren (Bizkaiko zenbait udalerrien banderen sortzailea) diseinuak ziren, aipatutako koloreak zituztenak. Irabazle atera zen bi marra horizontal, berdea eta beltza, zituen eta 2:3ko proportzioa zuen bandera .Ekimena Bizkaiko Batzordeek onartu zuten eta 2016ko urriaren 1an, larunbatean, altxatu zen bandera lehendabizi. Banderak 1890ko herriaren armarria erakusten du erdian. Ordura arte, granate koloredun bandera bat erabiltzen zen (Bizkaiko beste udalerri asko bezala) erdian Sestaoren armarriarekin.
Geografia
Sestao udalerria Ibaizabal ibaiaren mendebaldean dago. Sestaoko erdigunea puntu gorenean 83,95 metro dauzkan muino batean ezartzen da, leunki Ibaizabal ibairantz altuera galtzen doana. Hegoalderantz ordoki hori bat-batean amaitzen da 50-60 metroko labar batean, bertan aspaldiko harrobi batzuk baitaude. Herriko gunerik lauenetan industria ezarri zen orain dela ehun urte baino gehiago, Galindo eta Ibaizabal ibaien ondoan hain zuzen.
Lurzorua
Duela 300 milioi urte Sestaoko udalerria sortzen duen lurra ura zen, itsasoaren azpian zegoen. Itsas hondoan sedimentuak pilatzen joan ziren urteetan zehar. Sedimentu horien artean zenbait izaki bizidunen gorputzak zeuden, urteak pasata fosilak osatuz. Belemnoidea, ammonoidea edo bibalbio bezalako fosilak aurkitu dira herrian. Kretazeo Goiztiarran sortu ziren Meatzaldeko eta Sestaoko lurrak, baina oraindik itsas hondoan.
Zenozoikoan lurra urgaineratu zen, pilatutako sedimentuak altxatuz. Sestaoko lurzoruaren egitura Neozoikoan sortzen bukatzen da, glaziazio aroan, lurzoru alubial eta kareharriko formak eratuz.
Inguru naturala eta klima
Orain hiru mende, zelaiak, mahastiak eta padurak ziren nagusi gaur Sestao dagoen lekuan, eta 19 baserrik baino ez zuten herria osatzen. Udalerritik, Ibaizabalez gain, Ballonti eta Galindo ibaiak igarotzen dira. Ballontik Galindon isurtzen du, eta hau itsasadarrean hiltzen da, Barakaldorekiko muga eginez.
Sestaoko klima ozeaniko hezea da, korronte bero baten eragina duena, tenperatura epelekin, urte osoan. Euriak udazkenean eta udaberrian ugariak izaten dira, neguak leunak eta udak ez oso beroak. Dena dela, udan zein neguan, egun oso hotzak eta termometroa 40 °C-tik gora igotzen den egunak badaude.
Mugakideak
Mendebaldean Trapagaran udalerriarekin egiten du muga, iparraldean eta ekialdean Ibaizabal ibaiarekin, hegoaldean Barakaldorekin, eta ipar-mendebaldean Portugaleterekin.
Antzinaroa
Ez dago informaziorik Sestaoko udalerriaren populaketa eta jatorriari buruz, baina inguruko beste toki batzuetan bezala, ondorioztatu daiteke erromanizazioa baino lehene Sestao osatzen duen lurraldea Autrigoien influentziapean zegoela, jatorri ezezaguneko herria. Garai horretatik aurrera bere bilakaera historikoa Euskal Herrikoaren berdina dela esan daiteke.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Etxebizitza
2007an 1.132 etxebizitza zeuden, 940 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 95 bigarren erresidentzia ziren eta 97 hutsik zeuden. 1.039 etxeak ziren eta 90 apartamentuak ziren. 940 etxebizitza nagusietatik 723 bere jabearen bizilekua ziren, 193 alokairuan okupaturik zeuden eta 24 doan lagata zeuden; 9 etxek gela bat zuten, 51 etxek bi zituzten, 196 etxek hiru zituzten, 330 etxek lau zituzten eta 355 etxek bost zituzten. 718 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 435 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 415 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Sestao
XXI. mendea
1322koa da kontzejuaren lehendabiziko aipamen idatzia: Sesto.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Sestao
XXI. mendea
Sestao udalerria 1805. urtean sortu zen, Somorrostroko Hiru Kontzejuetatik bereizi zenean, beraz, nahiko udalerri gaztea dela esan daiteke. Bilboko garapen industrialak bete-betean eragin zion herrixka baino ez zenari. Hazkundea XIX. mendearen bukaeratik aurrera nabarmendu zen, batez ere meatzaritzaren garapenarekin batera. Meatzaritzak altzairugintzaren garapena ekarri zuen eta Bilboko itsasadarretik hurbil arlo horretako hainbat industria ezarri ziren, Altos Hornos y Fábricas de Hierro y Aceros de Bilbao, La Vizcaya eta La Iberia, esaterako.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.509 ziren, horien artean 1.000 aktiboak ziren eta 509 inaktiboak ziren. 1.000 pertsona aktiboetatik 880 lanean zeuden (465 gizon eta 415 emakume) eta 120 langabezian zeuden (52 gizon eta 68 emakume). 509 pertsona inaktiboetatik 190 erretiraturik zeuden, 140 ikasten zeuden eta 179 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Sestao
XXI. mendea
Hiru enpresa horiek izan ziren 1902an Bizkaiko Labe Garaiak enpresa sortu zutenak, 1990eko hamarkada erdialdera arte lanean ibilitako enpresa. Lan handieneko urteetan 10.000 langile inguru ere izan zituen, Sestao herriko familia ia guztiek kideren bat bertan lan egiten zutela esan liteke. Industriarekin batera nabigazioa ere garatu zen eta hainbat ontziola sortu ziren, horien artean Sestaoko La Naval.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Diru sarrerak
2009an Saint-Hippolyte udalerrian 988 unitate fiskal zeuden, 2.443,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.575 euro zen.
Sestao
XXI. mendea
1970eko hamarkadako krisialdiak gogorren eragin zien herrietako bat da Sestao. Sektore industrialaren erabateko garrantziak hondamendia ekarri zion herriari, industriak porrot egin baitzuen. Horrela, azken hogeita bost urteetan, herria aurrera ateratzeko ahaleginak egon diren arren, oraindik ere, krisialdian murgildurik dago Sestao. Ezegonkortasun politikoa, eta azkenaldian La Navalen izandako krisialdiak egoera zailago egin dute.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 96 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 23 eraikuntza enpresak ziren, 18 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 10 zerbitzu enpresak ziren, 16 administrazio publikoko enpresak ziren eta 7 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 27 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 6 igeltseroak, 5 margolariak, 4 zurginak, 2 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe, 2 higiezinen agentziak eta 1 apaindegia.
Sestao
XXI. mendea
Sestaoko Udalak eta Bizkaiko Foru Aldundiak proiektu bat martxan jarri nahi dute, etxebizitza zahar eta hondatuak bota eta berriak eraikitzeko, Urbinagatik Galindo ibaiaren iparraldean zehar dagoen gune batean.
Demografia
1587. urtean Burgoseko elizbarrutiak egindako zentsu batek garaiko Enkarterrietako biztanleriaren datuak biltzen ditu. Sestaok urte horretan 25 biztanle zituen. Hurrengo mendean, 1644. urtean, Somorrostroko Hiru Kontzejuak 188 biztanle zituen, 1587an 225. Ondorioztatu daiteke Sestaoren biztanleriak ere jaitsiera ere izan zuela.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Hippolyte udalerrian 59 nekazaritza-ustiategi zeuden, 496 hektarea erabiltzen.
Sestao
Demografia
Sestaok biztanle zituen. urtean. Udalerri moduan historia laburra izan arren, aldaketa handiak izan ditu hamarkada gutxian. Hasieran herrixka baino ez zena hiri industriala bilakatu zen urte gutxiren buruan. XIX. mendearen bukaeran eta XX. mendearen hasieran, Bizkaiko Ibaizabal itsasadarraren inguruan garatzen ari zen industria eta meatzaritza zirela eta, ehunka etorkinek jo zuten Sestaora, Bizkaiko beste toki batzuetatik eta Espainiatik.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Sestao
Demografia
Meatzaritza eta altzairugintzaren garapenarekin batera, lantegi handiak ezarri ziren herrian, Bizkaiko Labe Garaiak enpresa esaterako. Hogeigarren mende hasierarako, Sestao Bizkaiko hirugarren herririk jendetsuena zen, Barakaldo eta Bilboren atzetik.
Saint-Hippolyte (Ekialdeko Pirinioak)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sestao
Demografia
Biztanleriak hazten jarraitu zuen gerra zibilaren ondoren ere, baina Ezkerraldeko beste herrietan gertatu bezala, 1970. urtetik aurrerako krisialdi ekonomikoarekin batera, hazkunde hori eten egin zen. Eta biztanleriak beherako bidea hartu zuen.
Politika
Alberto Lozano (Euzko Alderdi Jeltzalea) izan zen Sestaoko alkatea 2003ko hauteskundeez geroztik. Baina ez zuen gehiengorik udalean, Vecinos por Sestaorekin eta Ezker Batuarekin izandako koalizioa 2005ean hautsi ostean. 2003ko hauteskundeetan EAJk 6 zinegotzi lortu zituen, PSOEk 6, Vecinos por Sestaok 4, PPk 3 eta EBk 2. Boto kopuruari dagokionez, EAJk 4.801 boto lortu zituen, PSOEk 4.621, PPk 2.253 eta EBk 1.867. Baliogabeko botoak 1.029 izan ziren, Aralarrek 175 boto lortu zituen eta zuri bozkatu zutenak 159 izan ziren. Aipagarria da baliogabeko botoek izan zuten gorakada, ezker abertzaleak hauteskundeetara aurkezturiko zerrenda (Sestaorekin Bat) Espainiako Auzitegi Nazionalak baliogabe utzi eta gero.
Alaska Barnealdea
Alaska Barnealdea, AEBetako Alaska estatuaren barnealdeko eremua da, nagusiki Alaskako mendikateaz inguratua eta iparraldean Brooks mendikatea duela. Gehiena eremu basatia da.
William Faulkner
William Faulkner (New Albany, Mississippi, Ameriketako Estatu Batuak, 1897ko irailaren 25a – Byhalia, Mississippi, Ameriketako Estatu Batuak, 1962ko uztailaren 6a) ingelesezko idazlea izan zen, Ameriketako Estatu Batuetako eleberrigilerik ospetsuenetarikoa. Halaber, 100 bat istorio labur idatzi zituen. Haren lanak bereziak dira sakontasun emozionalarengatik eta drama psikologikoengatik.
Gure Irratia
Gure Irratia euskarazko irrati-katea da, Lapurdin egoitza nagusia daukana eta Ipar Euskal Herri osorako emititzen duena (106,6 eta 90,5 FM).
William Faulkner
Beste idazle jakin batzuk bezala, bere garaian Ernest Hemingwayren etsai estilistiko handienetarikotzat jo zuten (Adibidez, Hemingwayren esaldi motzak Faulknerren esaldi luzeekin konparatzen zituzten). Europako idazle garrantzitsuen (Joyce, Woolf, Proust...) estiloarekin antzekotasun nabariak ditu. Faulkner famatua da, bereziki, teknika narratibo berriak zabaltzeagatik; hots, monologoa, narratzaile ezberdinak, denbora jauziak, eta abar. Bere eragin nagusia XX. mendeko bigarren erdiko Hego Amerikako idazleengan izan zen; batik bat, Gabriel García Márquezengan eta Mario Vargas Llosarengan. Hau argi eta garbi ikusten da Llosak idatziko El pez en el agua eleberrian.
Gure Irratia
24.500 entzule inguruan dituzte.
William Faulkner
1949an Literaturako Nobel Saria eskuratu zuen.
Gure Irratia
Historia
1981eko abenduan hasi zen emititzen, Entzun Ikus elkartearen eskutik. Sorrera Milafranganko (Lapurdi) etxe batean izan zen arren, 1997an Baionako egoitza batera aldatu ziren eta gaur egun Uztaritzeko Landagoien gunean kokatzen da irratia. Aipatu beharra dago Uztaritzera 2006ko apirilean mugitu baziren ere, urte hartako abenduan izan zen sute baten ondorioz egoitza guztiz suntsituta geratu zela. Behin obrak eta konponketak bukatuta, 2009ko azaroan itzuli ziren berriz, tarte horretan euren jarduna herriko etxeak utzitako gela batzuetan burutu ostean. Bestalde, irratiaren behin betiko legeztapena 1984. urtean gertatu zen.
Gembrie
Etxebizitza
2007an 70 etxebizitza zeuden, 33 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 34 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. 66 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 33 etxebizitza nagusietatik 26 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 6 etxek lau zituzten eta 17 etxek bost zituzten. 25 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 15 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 11 etxetan bat baino gehiago zituzten.
William Faulkner
Hasierako urteak
William Faulkner Ameriketako Estatu Batuen hegoaldean jaio zen, Mississippi estatuko New Albany udalerrian, Estatu Batuetako Hegoaldearen barnean. Handik gutxira, familia Ripley udalerrira joan zen bizitzera, eta Oxford udalerrira gero. Han igaro zituen William Faulknerrek bere bizitzako urterik gehienak. Bere familia nahiko tradizionala zela bere lehen urteak igaro zituen, eta urte haiek markatu zuten Faulknerren idatzizko produkzio guztia.
Gembrie
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 38 ziren, horien artean 26 aktiboak ziren eta 12 inaktiboak ziren. 26 pertsona aktiboetatik 25 lanean zeuden (15 gizon eta 10 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 emakume eta 2 emakume). 12 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
William Faulkner
Hasierako urteak
Faulkner jaio zenean osotara itxi gabe zeuden oraindik Ameriketako Estatu Batuetako Gerra Zibilako zauriak. Familia harro zegoen hegoaldetarra izateaz, eta gizon handitzat zeukaten idazlearen birraitona, William Falkner koronela (horrela, u-rik gabe, hala baitzen familiaren jatorrizko deitura, harik eta idazleak u hori gehitu zion arte), Estatu Batuetako gerra zibilean Mississippiko infanteriako Bigarren errejimentua antolatu, finantzatu eta gidatu zuena. Falkner koronelak, gero, Ripley eta Tennessee arteko burdinbidea egin zuen, liburuak idatzi zituen, Europan zehar bidaiatu zuen eta dueloan hil zen.
Gembrie
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Sestao
Politika
2011ko udal hauteskundeen ondoren, Josu Bergara López hautatu zuten alkate, eta 2015eko eta 2019ko hauteskundeen ondoren berretsi egin zuen kargua.
Guyans-Durnes
Biztanleria
2007an Guyans-Durnes udalerrian erroldatutako biztanleak 212 ziren. Familiak 81 ziren, horien artean 21 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 17 bakarrik bizi ziren emakumeak), 22 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 34 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Alaska Barnealdea
Eremu honetako jatorrizko biztanleak Alaskako atabaskarrak dira.
Eskuin Autonomoen Espainiako Konfederazioa
Confederación Española de Derechas Autónomas edo laburtuta CEDA, euskaraz Eskuin Autonomoen Espainiar Konfederakuntza espainiar alderdi katolikoa izan zen.
Sestao
Metroa
Bilboko metroaren 2. lineak Sestao zeharkatzen du, Ezkerraldea, Bilbo eta Basauri lotuz. 2005ean heldu zen metroa herriko erdigunera. Udalerrian bi geltoki daude:
Trena
Herriaren ekialde eta hegoaldetik Renfeko Aldirien zerbitzua dabil. Ekialdetik Bilbo eta Santurtzi arteko C-1 trenbidea ibiltzen da. Trenbideak metroa baino arrakasta txikiagoa dauka, izan ere, herriaren ekialdean eta behealdean biztanle gutxi bizi da, eta geltokiak erdigunetik kanpo daude. Gainera, trenbideak eta metroak antzeko ibilbideak egiten dituzte. Bestalde, C-2 trenbidea Bilbo eta Muskiz lotzen ditu. Linea honetan geltoki bakarra dago Sestaon. Renfeko aldirien hurrengo geltokiak udalerri barruan daude:
Guyans-Durnes
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Eskuin Autonomoen Espainiako Konfederazioa
Muina "erlijioa, jabegoa eta familia" babesteko 1931n sortutako Acción Popular ("Acción Nacionalista" 1932ra arte) delako alderdia izan zen. Horri Espainiako estatuko probintzietan sorturiko hautagai zerrenda eskuindarrak batu zitzaizkion.
Sestao
Autobusa
Bizkaibus hiriarteko autobus zerbitzuak Sestao lotzen du Ezkerraldeko gainontzeko udalerriekin, baita Euskal Herriko Unibertsitateak Leioan daukan kanpusarekin. Hurrengo lineak udalerritik pasatzen dira
Zubiak
2007. urtean Javier Manterola ingeniariak diseinaturiko zubia inauguratu zen Galindo ibaiaren gainean. Zubiak Barakaldoko Lasesarre auzoa eta Sestaoko La Punta auzoa elkartzen ditu Ballontiko korridorearen hegoaldeko muturrean. 110 metroko luzera eta 27 metroko zabalera ditu pasabideak.
Ikastetxeak
Sestaok haur, lehen eta bigarren hezkuntzak ikasteko zentroak ditu.
Gure Irratia
Historia
Hasiera batean, lehenengo asmoa Ipar Euskal Herri osorako emisora izatea bazen ere, Lapurdira mugatu beharra izan zuten lege eta lizentzia aferak tarteko. Behar horiei erantzuteko, urte bat beranduago, 1982an, sortuko ziren hain zuzen ere Irulegiko Irratia eta Xiberuko Botza, Behe Nafarroa n eta Zuberoan hurrenez hurren, eta beranduago, Antxeta irratia.
Sestao
Sestaoko Etxe Handia
Sestaoko Etxe Handia 1892. urtean Sestaoko Simondrogasen eraikitako etxebizitza sail bat zen. Garai hartan industria gune askotan eraikitako etxebizitza askotan bezala, industrian lan egiten zutenen familiak bizi ziren han. XX. mendearen bigarren erditik aurrera, eraikinaren egoera okertuz joan zen mantenu faltak eraginda. Pixkanaka, ijito familiek jatorrizko langileen familiak ordezkatu zituzten eta 2000. urterako, eraikineko biztanle gehienak etnia horretako pertsonak ziren.