cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aubrives
Etxebizitza
2007an 413 etxebizitza zeuden, 372 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 11 bigarren erresidentzia ziren eta 30 hutsik zeuden. 386 etxeak ziren eta 25 apartamentuak ziren. 372 etxebizitza nagusietatik 270 bere jabearen bizilekua ziren, 96 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 24 etxek hiru zituzten, 118 etxek lau zituzten eta 228 etxek bost zituzten. 277 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 166 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 151 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 577 ziren, horien artean 417 aktiboak ziren eta 160 inaktiboak ziren. 417 pertsona aktiboetatik 352 lanean zeuden (213 gizon eta 139 emakume) eta 65 langabezian zeuden (28 gizon eta 37 emakume). 160 pertsona inaktiboetatik 49 erretiraturik zeuden, 31 ikasten zeuden eta 80 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Aubrives udalerrian 354 unitate fiskal zeuden, 898,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.175 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 25 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Lanosko gaztelua
Lanosko gaztelua edo Ozioko gaztelua XI. mendean Nafarroako Erresumako mendebaldeko muga babesten zuen gotorlekua izan zen. Haitz batean kokaturik dago eta egungo Ozio herria du azpian. Gaur egun hondarrak besterik ez dira gelditzen.
Aubrives
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 2 iturginak, 2 argiketariak, 2 ile apaindegiak eta 1 jatetxe.
Lanosko gaztelua
Historia
Tradizioz, VIII. eta X. mendeen artean eraso musulmanen aurrean lurraldea babesteko gotorleku gisa hartua izan da, Ebro ibaiaren ezker aldean kokatuta, beste egiturekin batera. . XI. mendean eraiki zen eta ondoan duen Zabalateko gaztelua eta beste hainbatekin batera babes lerro sendoa osatzen zuen. Haitzaren gainean egonik lau aldetatik hirutan konkistaezina zen. Gazteluak Dorre handi bat eta eremu errektangularra babesten zuen harresia zuen. Erpin bakoitzean lau dorre zilindriko zituen. Harresia bikoitza zen eta horma bakoitzak metro eta erdiko lodiera zuen.
Antso IV.a Gaztelakoak konkistatu zuen Ebrotik pasatzean, Joanes Alfontso Gaztelakoaren alde egin zutenak zigortzeko, hauek Bastida eta Zabalate elkartu izanagatik. Ordutik Gaztelaren barnean egon zen. Muga aldendu ahala gazteluek garrantzia galdu zuten eta denbora pasa ahala hondarretan gelditu zen. XIV. mendetik Sarmiento leinuaren esku geratua zen, emandako zerbitzuen truke, Gesaltzako jaurgoa zutenak ere. Diego Perez Sarmiento, Gesaltzako hirugarren jauna (h. 1408an) gazteluko hainbat lanen arduraduna izan zen. XVII. mendean, Sarmientotarretik, dagoenekeo Gesaltzako kondeak bilakatuta, Hijarko Dukeen eskuetara pasa zen eta zaindariak jarriak zituzten jabeek,, baina dagoeneko XVIII. mendean oso egoera txarrean zegolea aipatzen du Landazurik.
Aubrives
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Janvilliers
Janvilliers Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Janvilliers udalerrian erroldatutako biztanleak 120 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 57 etxebizitza zeuden, 49 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 57etxeak ziren. 49 etxebizitza nagusietatik 39 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 3 etxek bi gela zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 24 etxek bost zituzten. 42 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 22 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 24 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 79 ziren, horien artean 65 aktiboak ziren eta 14 inaktiboak ziren. 65 pertsona aktiboetatik 57 lanean zeuden (32 gizon eta 25 emakume) eta 8 langabezian zeuden (5 gizon eta 3 emakume). 14 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 garraio enpresa zen.
2000. urtean Janvilliers udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Astra 900
Astra Modelo 900 euskal pistola semiautomatikoa da, Mauser C96 kopia bat izan zena. 1927an egin zuten lehen alea eta 1961ean azkena, guztira, 35.000 ale inguru egin zituzten. Gernikan zegoen Astra, Unceta y Cía enpresak ekoiztu zuen.
Gehienbat 7,63 × 25 mm Mauser kartutxoa erabiltzen zuen eta hainbat aldaera izan zituen:
Natalyita
Natalyita silikato motako minerala da eta clinopyroxene subtaldearen kidea da.
Ezaugarriak
Natalyita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6,5 da.
Ludwigshafen
Ludwigshafen edo Ludwigshafen am Rhein (Rhineko Ludwigshafen) Alemaniako Renania-Palatinatua estatu federaleko hiria da, BASF enpresa kimikoaren egoitza izateagatik ezaguna. 164.351 biztanle ditu (2010).
Etimologia
Ludwigshafen izenak "Ludwigen kaia" esan nahi du, izan ere Ludwig I.a Bavariakoa izan baitzen hiria 1843an fundatu zuena.
Le Plessier-sur-Saint-Just
Le Plessier-sur-Saint-Just Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Ludwigshafen
Kokapena
Rhin ibaiaren ezkerraldean dago, eta pareko ertzean Baden-Württemberg estatuari dagokion Mannheim hiria du. Bi hiri hauek eta Heidelbergek Rhin-Neckar eremua osatzen dute.
Le Plessier-sur-Saint-Just
Biztanleria
2007an Le Plessier-sur-Saint-Just udalerrian erroldatutako biztanleak 494 ziren. Familiak 202 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 69 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 77 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Ludwigshafen
Ekonomia
Burdinbide-gune garrantzitsua da. Ekonomia-jarduera nagusia industria da: kimika-industria, metalurgia, ehungintza, ontziolak; eta Alemaniako hegoaldeko kimika-industria multzo nagusia dago bertan.
Le Plessier-sur-Saint-Just
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ludwigshafen
Historia
Mannheim hiri garrantzitsua izanik, Ludwigshafenek gerra eta okupazio ugari ezagutu zituen. 1808an esate baterako Mannheim setiaturik zuten frantziar tropen atseden-leku bihurtu zen. Napoleondar Gerren ondoren Rhin ibaiaren ezker aldea Bavariaren esku gelditu zen. 1824ean Rheinschanze gotorlekuak kaia eraiki zuen, posta-garraiorako erabili zena. 1843an Ludwik I.a Bavariakoak hiria ofizialki fundatu zuen "Ludwigshafen" izena emanez, eta Mannheim bestekoa izatea nahi zuen herri bat garatzeari ekin zion.
Le Plessier-sur-Saint-Just
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ludwigshafen
Historia
Hiriaren benetako hazkuntza industrializazioak ekarri zuen. Bi data nabarmantzen dira, alde batetik 1849a, Sarretik zetorren trenbidea bukatu zenekoa. Horri esker Sarreko meategietako ikatza Ludwigshafengo kaira iristen zen gero Rhinaren bidez Alemaniara zabaltzeko. Bigarren data garrantzitsua 1865 da, BASF (Badische Anilin- und Soda-Fabrik) enpresa Mannheimdik Ludwigshafenera etorri zenekoa. Horri esker hiru mila biztanle zituen herriak 60.000 pasa zituen 1900an, eta 144.000ra iritsi zen Bigarren Mundu Gerra aurretik.
Le Plessier-sur-Saint-Just
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 328 ziren, horien artean 243 aktiboak ziren eta 85 inaktiboak ziren. 243 pertsona aktiboetatik 221 lanean zeuden (116 gizon eta 105 emakume) eta 21 langabezian zeuden (12 gizon eta 9 emakume). 85 pertsona inaktiboetatik 34 erretiraturik zeuden, 27 ikasten zeuden eta 24 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ludwigshafen
Historia
1921ean Alemanian inoiz izan den eztandarik handiena gertatu zen BASF lantegian. 4.500 tona amonio sulfato eta amonio nitrato ongarriak zituen biltegi batek eztanda egin zuen, eta 500-600 langile hil eta beste 2.000 zauritu ziren. Industriagune izanik Mundu Gerretan ere oso bonbardatua izan zen, eta 1939 eta 1945 artean bere populazioa 144.000tik 61.000ra jaitsi zen.
Le Plessier-sur-Saint-Just
Diru sarrerak
2009an Le Plessier-sur-Saint-Just udalerrian 199 unitate fiskal zeuden, 498 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.527 euro zen.
Ludwigshafen
Historia
Gerraren ondoren frantziarren okupazio-eremuan gelditu zen. Berriz ere BASF bihurtu zen hiriaren bultzatzaile ekonomiko nagusia.
Hiri senidetuak
Ludwigshafen am Rhein ondorengo hiriekin senidetuta dago:
Le Plessier-sur-Saint-Just
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa eta 1 higiezinen agentzia.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Herscher (Illinois)
Herscher  Illinoiseko herri bat da. Kankakee konderrian kokatua dago. 2010ean 1,591 biztanle zituen, 4.69 kilometro koadrotan banatuta.
Whitehall (Orkadak)
Whitehall, Eskoziako Orkadak uharteetan dagoen udalerri bat da, Stronsay uhartean.
Spencer Tracy
Spencer Bonaventure Tracy (Milwaukee, 1900eko apirilaren 5a - Los Angeles, 1967ko ekainaren 10a) Estatu Batuetako aktorea zen, zeinek 1930 eta 1967 bitartean 74 filmetan agertu zen eta bitan Oscar Saria irabazi.
Biografia
New Yorken ikasi zuen aktoregintza 1920ko hamarkadan. Broadwayen 1930ean hasi zen The Last Mile antzezlanean. Hor, John Fordek ikusi zuen, eta Fox Pictures konpainiarako kontratatu zuen. Hollywoodeko lehendabiziko bost urtean 25 film egin zituen. 1935ean MGM konpainiarako sinatu zuen. Haiekin, 1937ko Captains Courageous eta 1938ko Boys Town filmengatik Oscar saria bitan jaso zuen. Izendapenak lortu zituen 1936ko San Francisco, 1950eko Father of the Bride, 1955eko Bad Day at Black Rock, 1958ko The Old Man and the Sea, 1960ko Inherit the Wind, 1961eko Judgment at Nuremberg eta 1967ko Guess Who's Coming to Dinner filmengatik. Laurence Olivierekin batera, Oscar sarirako izendapen gehien jaso ditu.
1941ean hasi zen Katharine Hepburnekiko harremana. Hepburnen mingain zorrotzak eta goi-mailako estiloak bat egiten zuten Tracyren behe-mailako matxismo sinplearekin. Elkarrekin, bederatzi film egin zituzten. Louise emazteaz banandu arren (1923 an ezkondu ziren), ez zen inoiz dibortziatu, Tracy katolikoa baitzen.
McComb (Ohio)
McComb Ohioko herri bat da. Hancock konderrian kokatua dago. 2010ean 1,648 biztanle zituen, 2.3 kilometro koadrotan banatuta.
Mary Moffat Livingstone
Mary Moffat Livingstone, jaiotzean Mary Moffat (Griekwastad, Hegoafrika, 1821eko apirilaren 12a - Shupanga, Zambezi ibaia, 1862ko apirilaren 27a) misiolaria, esploratzailea eta bere senar David Livingstonen animozko sostengua.
Biografia
Mary Moffat (Smith 1795 – 1870) misiolari britainiarrak Robert Moffat eskoziarrarekin izan zituen hamar kreaturen artean lehena izan zen Mary Moffat. Griekwastad-en jaio zen, Kimberleytik 93 milia iparraldera. Haurtzaroa Kurumanen igaro zuen eta bertan Tswana herritarrekin bizi izan zen.
1831. urte inguruan, Salemeko Wesleyan ikastetxean, ikasle boeren arrazakeriarekin topo egin zuen, haiek ez baitzuten Maryren aitaren ebanjelizazio-lana begi onez ikusten, Biblia tokiko hizkuntzara itzuli baitzuen. Magisteritza ikasi zuen Lurmutur Hirian eta 1839an bere familiarekin Londresera bidaiatu zuen, non bere aitak Testamentu Berria argitaratu zuen.
1843an Hegoafrikara itzuli ziren eta Kuruman eskolan irakatsi zuen eta bertan David Livingstone ezagutu zuen. 1845eko urtarrilean Livingstonekin ezkondu zen, amak begi onez ikusi ez zuen arren.
Bikotea hasieran Mabotsan bizi izan zen Chonuanera eta gero Kolobengera, Ipar-mendebaldeko probintziara, joan aurretik. Maryren aitak Davidi kontinentean zehar zenbait espedizio antolatu zizkion, eta horri esker Livingstonek 1849 eta 1850 artean Kalahariko basamortua ezagutu ahal izan zuen, Ngami lakua aurkitu, Zambezi ibaira iritsi, ur-jauziekin txunditu eta Victoria ur-jauziei izena jarri ahal izan zien, erregina britainiarraren omenez.
Haien laugarren umea bidaia horietako lehenengotik itzuli eta gutxira jaio zen eta aste batzuk geroago hil zen. Haien bosgarren semea bere bigarren bidaian jaio zen. Maryk ez zuen parte hartu Livingstonek Zambezira egin zuen lehen espedizioan, 1853-1856, hezkuntzaren mesedetan eta bere umeen segurtasunagatik (basamortuan zehar bidaiatzea, ur nahikorik gabe, fruta eta barazkirik gabe jasanezina zelako). 1852an, bere aita-amaginarrengana bizitzera joatea erabaki zuen, Eskoziara, baina elkarbizitza zaila gertatu zitzaion. Inor ezagutzen ez zuen leku arrotz batean sentitzen zuen bakardadeak — Hamilton, Livingstoneren jaioterria — edatera bultzatu zuen.
Hainbat hara-hona egin ondoren, azkenean, Kendal-era joan zen bizitzera, eta bertan Charles eta Susanna Braithwaite, Quaker ebanjelikoekin eta London Missionary Society- ren aldekoekin bizi izan zen. Mary eta Daviden gurasoak gizarte honetako misiolariak ziren. Livingstone Ingalaterrara heroi nazional gisa itzuli zenean, 1856tik 1858ra Maryrekin bizitzera itzuli zen. Livingstone-k bere misio eta esplorazioengatik aitortza jaso zuen bitartean, Mary, bere senarrak ilunduta, anonimotasunean murgilduta egon zen, Errege Geografiko Elkartean bere senarrari egindako omenaldi batean,Lord Ashley filantropo eta politikariaren aipamen bat salbu, : "'Mary Livingstonek bakardade urteak eman zituen herrialde honetan bere senarraren alde otoitz egiten eta bera bertan behara uztea etsipenez onartuz. Emakume goraipagarri honek bere ongizatea sakrifikatzen jakin zuen garapen zientifikoaren eta kristautasunaren mesedetan '."1858an Mary Afrikara itzuli zen bere senarrarekin "Zambezi espedizioan" laguntzeko, baina berriro haurdun gelditu zen eta espedizioa utzi egin zuen Kurumaneko gurasoen etxera joateko bere seigarren alabaren jaiotzarako. Bera eta bere alaba laster itzuli ziren Britainiara. Hiru urte geroago Davidekin Shupangaren misioan bildu ondoren, Mary malariak jota hil zen, 1862ko apirilaren 27an, berrogeita bat urte zituela. Lurperatuta dagoen Chupangako misioan, errepidean metalezko herdoildutako seinale batek "David Livingstone doktorearen emaztearen hilobira" norabidea adierazten du. Hil ondoren ere, bere senar nagusiaren itzalpean. Bere hilarriaren inskripzioak honela dio:"Hemen daude Mary Moffat, Livingstone doktorearen emazte maitearen gorpuzkiak, Jesukristo gure Salbatzailearen berpizkunde alai baten itxaropen apalean. Shupanga etxean hil zen 1862ko apirilaren 27an, 41 urte zituela."
Aitortzak
Pilar Tejera idazlearen ustez, David Livingstone ez zen gai izan bere heriotzara arte bere bizitza berarekin partekatzea erabaki zuen emakumea aintzat hartzeko. "'Livingstone-k ez zuen sekula ordaindu harekin hartutako zorra, historiak gaur arte egin ez duen modu berean, bere jaiotzaren bigarren mendeurrena denean'."
Mudaison
Mudaison Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Hérault departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Mudaison udalerrian erroldatutako biztanleak 2.479 ziren. Familiak 953 ziren, horien artean 194 pertsona bakarrekoak ziren (91 bakarrik bizi ziren gizonak eta 103 bakarrik bizi ziren emakumeak), 324 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 372 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 63 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.656 ziren, horien artean 1.257 aktiboak ziren eta 399 inaktiboak ziren. 1.257 pertsona aktiboetatik 1.161 lanean zeuden (597 gizon eta 564 emakume) eta 96 langabezian zeuden (46 gizon eta 50 emakume). 399 pertsona inaktiboetatik 145 erretiraturik zeuden, 145 ikasten zeuden eta 109 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Mudaison udalerrian 990 unitate fiskal zeuden, 2.607,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.973 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 112 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 30 eraikuntza enpresak ziren, 25 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 15 zerbitzu enpresak ziren, 14 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 31 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 5 igeltseroak, 5 margolariak, 2 zurginak, 5 iturginak, 6 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.
2000. urtean Mudaison udalerrian 40 nekazaritza-ustiategi zeuden, 432 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Daniel Chalonge
Daniel Chalonge (1895eko urtarrilak 21-1977ko azaroak 28) frantziar astronomo eta astrofisikari bat izan zen. Grenoblen jaio zen eta Parisen Charles Fabry irakasle zuela ikasi zuen. Chalongek astronomo bezala lan egin zuen Parisko Behatokian, Haute-Provenceko Behatokian eta Suitzako Jungfraujoch Zientzia Estazioan. Parisko Astrofisika Institutuaren sortzaileetako bat, bere ikereketen artean izarren hidrogeno espektrua, izarren fotometria eta sailkapena eta ozono geruzaren neurketa zeuden. Chalongek mikrofotometria garatu zuen, ondorioz bere omenez izendatua izan zena. 1936 eta 1982 artean 90 artikulu baino gehiagoren egile edo elkaregile izan zen.
Proctoporus cephalolineatus
Proctoporus cephalolineatus Proctoporus generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Saint-Pancrasse
Saint-Pancrasse Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Pancrasse udalerrian erroldatutako biztanleak 442 ziren. Familiak 160 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 48 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 68 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Belforte all'Isauro
Belforte all'Isauro Italiako udalerri bat da. Pesaro eta Urbinoko probintzian kokatuta dago, Markak eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Xabier Santxotena
Biografia
Xabier Santxotena Alsua artisau-agote familia baten altzoan jaio zen. Txikitatik haren aitarekin eta aitonarekin zura lantzeko teknikak ikasi zituen. Familian ere euskal mitologiarekiko eta izadiarekiko kezka jaso zuen. Hamahiru urteak bete arte, Hondarribia eta Altsasuko Kaputxinoetan ibili zen ikasten, eta bi urte geroago Iparraldeko mugan hasi zen lanean.
Saint-Pancrasse
Etxebizitza
2007an 205 etxebizitza zeuden, 161 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 37 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 187 etxeak ziren eta 17 apartamentuak ziren. 161 etxebizitza nagusietatik 122 bere jabearen bizilekua ziren, 37 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 7 etxek bi zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 40 etxek lau zituzten eta 90 etxek bost zituzten. 137 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 49 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 103 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Calatañazorko gudua
Calatañazorko gudua Soriako herri horretan 1002ko uztailean izandako balizko gudua izan zen. Errodrigo Ximenezek edo Alfontso X.a Gaztelakoak zabaldutako kondairaren arabera, kristau armadek bertan Almanzor omeiatar buruzagia menderatu zuten, azkena Galizia arpilatzetik zetozela.
Bere ezaugarri ahistorikoak lehendabizikoz 1881ean Reinhart Dozyk azalduak izan ziren.
Saint-Pancrasse
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Belforte all'Isauro
Mugakideak
Belforte all'Isaurok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Saint-Pancrasse
Diru sarrerak
2009an Saint-Pancrasse udalerrian 164 unitate fiskal zeuden, 469 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.961 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 5 zerbitzu enpresak ziren eta 3 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
2000. urtean Saint-Pancrasse udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Xabier Santxotena
Biografia
Soldaduska amaitutakoan, sukaldaritza ikasketak egin zituen. Zumarragan jatetxea bat jarri zuen eta han Jorge Oteiza ezagutu zuen, Arantzazun apostoluak jartzen ari zenean, 1970ean alegia; Orioko eskultoreak, Santxotenaren zurezko lan batzuk ezagutuez gero, eskultura munduan sakontzeko eta berezko estiloa lantzeko animatu zion. Bere ikaslea bihurtu zen alegia. Horretaza gain, 1973-1976 urteen artean Gasteizko arte eta lanbide eskolan harria lantzen (harrizko tailua) ikasi zuen eta, Aurelio Rivasen ikaslea izango zen.
Geroztik bere estiloa garatzen juan izan da, oinarrizkoaren eta kultuaren artean, naturalaren eta leunduaren artean. Obreen sortak sortu izan ditu hau da, gai berdineko obrak sortu ditu hauen arteko erlazioa batekin familien antzera. Lantzen dituen gaien artean aurkitu ditzakegu euskal mitologia, pilota, iruinarriak edota Gernikako bonbardaketa. Normalean bere lanak zurean eginak daude bere jatorri agotearen ondorioz. Horretaz aparte, Oteizaren eraginaren ondorioz beste materialak erabili izan ditu ala nola, brontzea eta altzairua.
Eskulturaz gai beste lan batzuetan aritu da bere bizitzan. Olerkiak idatzi izan ditu eta azken urteetan agoteen historian eta memorian lan egin du elkarrizketak eginez eta, bere lanetan agote jatorri honi garrantzia emanez. 2018an Josu Legarreta Bilbao idazlearekin batera "El orgullo de ser Agote" liburua argitaratu zuen Agoteen historia jorratuz. Gaur egun Arabako Artziniegan bizi da.
Museoak
Santxotenak hiru museu bultzatu ditu:
Obrak eta etapa artistikoak
1975ean eginen ditu bere lehenengo serieak edo berak deitzen dituen modura familiak. Lehen serei hauen artean aurkitu ditzakegu, Homenaje a los poetas, Homenaje a la pelota eta Menhires. Geroago 80eko hamarkadan pieza berriak argitaratu eginen ditu Picasso ren Gernika koadroaren omenez. Horretaz aparte, musikari omenaldi bat eginez Irrintzi deituriko hiru piezetako serie bat eginen du 1981an. 90eko hamarkadan Euskal Herria osoan zehar exposizioak egin zituean.
Edorta Kortadi ren hitzetan Xabier Santxotena estilo soileko eta poetikoko eskultorea da eta, honen obrak organiko-denaren, arrazional-denaren, errealitatearen eta surrealismoaren, primitibo-denaren eta kultu-denaren, natural-denaren eta leundu-denaren artean tentsiodun eta inbrikatutako eskultura batetik pasatzen da.
Canis lupus chanco
Deskribapen Fisikoa
Tibetar otsoak, oro har, arre, gris edota beltz kolorekoak dira. Beraien bizkarra, isatsa eta sorbaldak beltzak eta zuriak dira. Berriz, sabela, kokotsa eta hankak zurixkak dira. Batzuetan, intentsitate desberdineko banda ilunak azaltzen dituzte gorputzean zehar. Belarriak gris kolorekoak dira, eta muturra zein begiak beltzak. Fisikoki, Tibetar otsoa eta Eurasiar otsoa oso antzerakoak dira, baina, Tibetar otsoa hanka motzagoak ditu.
Marta Roure
Marta Roure i Besolí (Andorra la Vella, Andorra, 1981eko urtarrilaren 16a) andorratar abeslaria da.
Canis lupus chanco
Jokabidea
Tibetar otsoa ez da talde handietan sakabanatzen, eta horregatik hiru zein biko taldeen mugitzen da. Harrapakinak harrapatzeko arrakasta gutxi dute, eta hori arazo larri batean bilakatu daiteke. Abeltzaintzari buruzko azterketa bat erakutsi egin du, otsoa izan dela artaldeetan hondamendi gehienak sortzen dituen animalia: otsoaren kasuan (%60); ondoren, elur-lehoinabarra (%38); eta azkenik, katamotza (%2). Hondamendi hauen kaltetuak hauek izaten dira: ahuntza (%32), jarraituak ardiagatik (%30), oiloak (%15) eta zaldiak (%13). Tibeteko otsoa, gizakiaz gain, jak basatien etsai nagusia da.
Hettick (Illinois)
Hettick  Illinoiseko herri bat da. Macoupin konderrian kokatua dago. 2010ean 181 biztanle zituen, 0.95 kilometro koadrotan banatuta.
McConnelsville (Ohio)
McConnelsville Ohioko herri bat da. Morgan konderrian kokatua dago. 2010ean 1,784 biztanle zituen, 4.62 kilometro koadrotan banatuta.
Campo-Giro
Campo-Giro euskal pistola semiautomatikoa da, 9 x 23 luze motako kartutxoa erabiltzen zuena. Venancio López de Ceballos kantabriar teniente-koronelak asmatua, 1912 eta 1921 artean ekoiztu zuten Gernikako Astra, Unceta y Cia S.A. enpresan. Espainiako Indar Armatuen arma ofiziala, bi modelo izan zituen: 1913 eta 1913-1916.
NGC 5164
NGC 5164 galaxia bat da, Hartz Handia konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Estatu Islamikoa
Estatu Islamikoa (EI edo, askotan, IS, Islamic State, الدولة الإسلامية) edo Daesh talde armatu jihadista da, 2010eko hamarkadaren hasieran nazioartean inolako onarpenik ez duen estatu bat aldarrikatu zuena Ekialde Hurbilean, Siria eta Irakeko lurretan. Lehenago Irak eta Sortaldeko Estatu Islamikoa izena zuen (ISIL siglak ingelesez), edo Irak eta Siriako Estatu Islamikoa (ISIS siglak ingelesez; الدولة الإسلامية في العراق والشام), eta batzuetan arabierazko akronimoa erabiltzen da izendatzeko: Daʿesh (داعش). Jihadismo sunniarrak sortutako erakunde armatua da.
Natanita
Natanita oxido motako minerala da eta schoenfliesita subtaldearen kidea da.
Ezaugarriak
Natanita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.
Katulo 85
katulu 85 (maiz, bere hasieragatik ezaguna: Odi et amo, euskaraz Gorroto eta maite dut) Katulo latinezko poetaren LXXXV. carmina edo olerkia da. Lesbia maitaleari eskainitako olerki laburra da. Honela dio oso-osorik:
Euskarara itzulita:
''Gorroto eta maite egiten dut. Zergatik egiten dudan hau, galdetzen duzu akaso. Ez dakit, baina horrela sentitzen dut eta etsiak jotzen nau.''
Amodioak sortarazten dituen zirraren aurkakotasunaz aritzen da. Aurkakotasun hau gai errepikakorra izan da literaturan zehar. Katulo baino lehenago, Anakreontek ere honela kantatu zuen:
''Maite dut eta ez dut maite. Zoratzen naiz eta ez naiz zoratzen.''
Katulok bi sentimenduen aurkakotasuna adierazteaz gainera, horri aurre egiteko ezintasuna nabarmentzen du.
Larroque (Pirinio Garaiak)
Larroque Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 63 etxebizitza zeuden, 48 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 62etxeak ziren. 48 etxebizitza nagusietatik 39 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 16 etxek lau zituzten eta 20 etxek bost zituzten. 36 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 19 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 21 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 47 ziren, horien artean 28 aktiboak ziren eta 19 inaktiboak ziren. 28 pertsona aktiboetatik 25 lanean zeuden (15 gizon eta 10 emakume) eta 3 langabezian zeuden (3 gizon). 19 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
Loricaria spinulifera
Loricaria spinulifera Loricaria generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
2007ko Eskoziako Legebiltzarrerako hauteskundeak
2007ko Eskoziako Legebiltzarrerako hauteskundeak urte bereko maiatzaren 3an izan ziren, eta Eskoziako Legebiltzarraren III. legealdiko 129 legebiltzarkideak hautatu ziren, zeinetatik 73k hautesbarruti bana ordezkatzen zuten. Eztabaidagai nagusiak osasun zerbitzu publikoa, hezkuntza, zergak eta bereziki Erresuma Batuaren batasuna izan ziren. Laboristak, Eskoziako Alderdi Nazionala, Kontserbadoreak eta liberal demokratak ziren alderdia nagusiak.
Larroque (Pirinio Garaiak)
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra arropa denda bat zen.
2007ko Eskoziako Legebiltzarrerako hauteskundeak
Jack McConell laborista berriz ere gehiengoa lortzen saiatu zen, baina Eskoziako Alderdi Nazionalak (SNP) irabazi zituen hauteskundeak, eta 47 eserleku eskuratu zituen, orduan gobernuan zegoen Eskoziako Alderdi Laboristari eserleku bateko aldea ateraz. Eskoziako Alderdi Kontserbadoreak 17 eserleku lortu zituen, Eskoziako Liberal Demokratek 16, Eskoziako Alderdi Berdeak 2, eta independente batek ere eserleku bat lortu zuen (Margo MacDonald). Hasiera baten, SNP Liberal Demokratekin koalizio gobernua osatzen ahalegindu zen, baina Liberal Demokratek haiekin ez batzea erabaki zuten, nagusiki SNPren independentzia erreferenduma egiteko nahiarekin bat ez zetozelako. Azkenean, Berdeek SNPren gobernu baten alde bozkatzea adostu zuten, Alex Salmond Lehen Ministro hautatuz.
Larroque (Pirinio Garaiak)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Larroque udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 205 hektarea erabiltzen.
2007ko Eskoziako Legebiltzarrerako hauteskundeak
Botuen zenbaketan arazoak izan ziren eta 100.000 boto inguru baliogabetu ziren arazo hauengatik.
Larroque (Pirinio Garaiak)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2007ko Eskoziako Legebiltzarrerako hauteskundeak
Hauteskunde legea
Eskoziako Legebiltzarrerako hauteskundeetan ordezkaritza proportzional mistoa (MMP) da erabiltzen den hauteskunde sistema. Legebiltzarreko 129 legebiltzarkideetatik 73 hautesbarrutien bidez hautatzen dira, eta gainerako 56ak D'Hondt metodoa MMP sistemara aplikatuz.
Eskozia 73 hautesbarrutitan dago banatuta, eta hautesbarruti horiek 8 eskualde osatzen dituzte: Eskozia Erdialdea, Glasgow, Highland eta Uharteak, Lothian, Erdiko Eskozia eta Fife, Eskozia Ipar-ekialdea, Hego Eskozia, eta Eskozia Mendebaldea. Hautesleek bi boto eman behar dituzte: "barruti botoa", haien hautesbarrutiko ordezkaria hautatzeko; eta "zerrenda botoa" edo "eskualde botoa", haien eskualdeko 7 ordezkariak hautatzeko. Bi boto horiek ez dute zertan alderdi berarentzat izan, eta ondorioz alderdien barruti boto kopurua eta zerrenda boto kopurua normalean ez da berdina izaten.
Rohan (Eraztunen Jauna)
Rohan J. R. R. Tolkien idazle hegoafrikar-ingelesaren Eraztunen Jauna trilogian agertzen den erresuma bat da. Artzai eta nekazari herri bat da, Gondorretik iparraldera dago, Erdialdeko Lurraldean. Oso ezaguna da bere zaldiengatik, eta Gondorren aliaturik garrantzitsuena da. Erresuma honen gobernua, beti dinastia beraren gain egon da, Eorlen etxearen gain, alegia. Elfoen sindarin hizkuntzan Calenardhon (erresuma berdea) edo Rochand (zaldien lurraldea) deitzen zen, azken honetatik eratorri zelarik izen erabiliena.
Geografia
Tolkienek, Rohan, haizeak mugitutako larre handietako lur bezala deskribatzen du, Asiako estepen edo Argentinako Panparen antzerakoa. Klima epel bat du, kontinental erakoa. Askotan, Tolkienek "larre itsaso" bezala aipatzen du. Eguzkiaren Hirugarren Aroaren amaieran, Eraztunaren Gerran, Rohanen azalera, Gondorren lurraldeen heren bat zen, eta jatorrian, Calenardhon izenarekin, Gondorren probintzia bat izan zen.
Eskualdeak
Rohango lurraldea hiru eskualdetan banatzen da:
Oestemnet
Oestemnet edo "Mendebaldeko Lautada", bere izena rohaneratik dator: _emnet_ "lur laua, lautada" esan nahi duena, eta Mendi Zuriak eta Entaguas artean dagoen larre lurraldeari erreferentzia egiten dio, iparraldeko muga bezala Fangorn basoa eta hegoaldeko muga bezala, Elurtua izeneko ibaia.
Basamortua
Fangorneko basoa eta Anduinen Bihurguneen artean dagoen lurraldea. Iparraldeko muga bezala Limargi ibaia du, eta, hegoaldeko muga bezala Estemneta. Larre urriko goi ordoki bat da, eta Hirugarren Aroaren amaieran, bertan ez zen ia inor bizi. Bertatik igaro ziren Legolas, Aragorn eta Gimli, Merry eta Pippin bahitu zituztenen bila zihoazenean.
Mugak
Honako hauek dira Rohanen mugak: Isen eta Adorn ibaiak mendebaldean, Isengardekin eta Dunledinarren lurrekin muga egiten den tokia dena, hegoaldean, Mendi Zuriak eta Meiringeko Korrontea, Gondorretik banatzen dutena, ekialdean Entaguas ibaiaren ahoak eta Limargi ibaia iparraldean.
Hiriak
Hiriburua Edorasen dago, Mendi Zurietatik gertu. Edorasen punturik gorenean, Rohaneko erregeen gaztelua dago, Meduseld edo Urrezko Gaztelua deitua.. Meduseld, urrezko teilatudun eraikin handi bat zen, Eorlen seme eta Rohirrimen bigarren errege izan zen Bregok eraikia, 2569. urtean. Bere barnean, erregearen urrezko tronua zegoen, urrez estalitako zutabe handiak eta erliebedun paretak nondik tapiz aberatsak zintzilik zeuden.
Beste hiri garrantzitsu bat Aldburg da, Ekialdeko Foldearen hiriburua eta Eorlen jaiotza hiria. Sagrarioa, mendietako babesleku bat da, Edorasetik eta Rohirrimen gotorleku den Helmeko Abismotik gertu dagoena.
Banaketa politiko-administratiboa
Zaldizkoen Marka, hala deitzen baitzioten Rohirrimek euren lurraldeari, politikoki, hiru banaketatan antolatua zegoen, hauek, aldi berean, banaketa militarrak osatzen zituztelarik.
Foldea
Rohaneko erresumako banaketa politiko-militarra. Foldea erresumaren erdialdea zen, Marka Nagusia bezala ezagutzen zena. Bere hiriburua Edoras zen, non errege etxeak eta bere senideak bizi ziren. Bere ekialdeko muga, xehetasunetan asko sartu gabe, hegomendebalderantz Elurtua ibaia eta Entaguas ibaia batzen diren tokitik, mendietaranzko lerro bat zen.
Ekialdeko Foldea
Rohaneko beste banaketa politiko-militarretako bat, Ekialdeko Marka bezala ere ezaguna. Ered Nimraisen iparraldeko adarretatik Edorasen ekialdera hedatzen zen, ekialdeko lerrotik "Uharken Muga"raino (hau da, Glanhirrek mugatutako lurralderaino), Entaguas eta mendien artean. Bere egoitza, Foldearen ondoan zegoen, Edorasen, baina, kontu militarretarako, nahiago zen Aldburg.
Mendebaldeko Foldea
Rohaneko hirugarren eta azken banaketa politiko-militarra, Mendebaldeko Marka ere deitua, bere eragin lurraldea, banaketa militarra baino mugatuagoa zen arren. Mendi Zurietan zehar hedatzen zen, Edoras eta Thriyrneren artean, Isen ibairaino. Bere egoitza Kuernabillan zuen.
Markako mariskalak
Marken buru, Markako mariskalak ziren, maila militar garaiena zena, Erregearen kontseilariez gain. Hirugarren aroaren amaieran eta Theodenen erregealdian, honako hauek ziren mariskalak: Eomer, Hirugarren Mariskala, Ekialdeko markaren buru, Theodred, Bigarren Mariskala, Mendebaldeko markaren buru. Garai horretan, ez zegoen Marka Nagusiko buru zen Lehen Mariskalik, ez baitzegoen horren beharrik Rohan bakean egon zen bitartean, hau, Elfhelmek gidatzen zuen Mariskal mailarekin, baina zuzenean erregearen zerbitzura zegoen.
Isenen Ibien Guduen ondoren, Erkenbrandek, Mendebaldeko Foldearen jaunak, bigarren marka zuzendu zuen, Theodred lehen guduan hila izan zenean, baina ez zuen aginterik hartu, jada gizon edadetua baitzen. Mendebaldeko Markako soldaduak Pelennorreko Landetako Gudura gidatu zituena, Grimbold izan zen, eta Elfhelmek zuen maila berarekin. Gandalfek Theoden sendatu zuenean, Eomerrek hartu zuen Lehen markako agintea Lehen Mariskal bezala. Erregea Pelennorreko Zelaietako guduan hil ondoren, Eomer erregea geratu zen Marka Nagusiko agintearekin, Elfhelm Hirugarren Mariskal kargura igoa izan zen eta Erkenbrandek Bigarren Mariskal izaten jarraitu zuen hil zen arte.
Eored
Zalditeria eraketa bat da, gutxi gora-behera 120 soldadukoa, bikain muntatu eta hornituak. Markako Mariskal bakoitzak, bere ondoan, Bere Etxeko Eored bat zuen, hau da, zuzenean Mariskalaren aginduetara zeuden zaldunak, eta Markaren egoitzan bizi zirenak. Gainontzeko Eoredek Kapitainak zituzten buru (Dunhereren kasuan bezala), Mariskalek aukeratuak euren kemen eta entrenamenduaren arabera.
Eored izena anglosaxoia da eta zaldia esan nahi duen _eoh_ partikulaz eta zamalkatu esan nahi duen _rád_ partikulaz osatuta dago.
Eohere
Izen hau, Rohango zalditeria osoak hartzen zuen, eta, jakina, erresumako Eored guztiek osatzen zuten. Markako Zaldizko Guztien Nomina osoa ere deitzen zen. Erregea bera zen buru, bere Mariskal Nagusiek aholku militarrak ematen zizkiotelarik, baina hauek sekula ez zuten erabaki estrategikorik euren kabuz hartzen. Erresumaren garairik oparoenetan, esaten denez, Eohereak 120 mila zaldizko soldadu izan zituen. Sagrariorako, Theoden erregeak 10.000 zaldun bakarrik bildu ahal izan zituen, eta, horietatik, 6.000 baino ez ziren joan Minas Tirithera.
Eored bezala, bere izena anglosaxoi hizkuntzatik dator bere bigarren partikula _here_ delarik, Armada, gudalostea esan nahi duena, hau da, Zalditeria Armada.
Infanteria
Rohango infanteria, gizon indartsu eta azkarrez osatuta zegoen, batipat Paramo eta Mendebaldeko Foldekoak. Pikekin armatuak zeuden, eta, euren gorputza, kasket eta sare kotaz estalia zegoen. Arkulariak, Infanteria taldearen zati ziren, baina euren aldetik osatzen zituzten konpainiak. Arkularien eoredak ere bazeuden arren, baina hauek gutxienak ziren. Eraztunaren Gerran, infanteria oso garrantzitsua izan zen, bereziki Isenen Ibietako guduan eta Kuernabillako Guduan. Ez dago zehatz jakiterik zenbat gizonek osatzen zuten, baina, kalkuluen arabera, konpainia bakoitzeko 200 eta 250 soldadu artean ziren.
Kultura
Gondorreko Dunedainek, Rohirrimak euren urruneko senideak zirela uste zuten (Eguzkiaren Lehen Aroko Atanari edo Edainen ondorengoak zirelarik). Gizon Ertainak bezala deskribatzen zituzten. Ez Numenorrekoak bezain abil eta indartsuak, baina Sauronen zerbitzura zeuden Iluntasuneko Gizonak baino gehiago.
Edozein kasutan, ez ziren Beleriandera iritsi, Edainak ez bezala, azken hauei, Valarrek, Numenor oparitu zietelarik. Rohirrim arbasoak Eotheod bezala ezagutzenz ziren, Gondorrengatik Kalenardhon probintzia eman zieten, Zelebranteko Zelaietako Guduan lagundu ondoren.
Honako hauek ziren Rohirrimen ezaugarriak: Garaiera altukoak, azal zurbilekoak eta ilehoriak eta begiurdinak gehienbat. Ilea, luzea eta mototxean bildua zeramaten. Izaeraz, serioak, irmoak eta basatiak ziren, baina baita eskuzabalak ere.
Zaldiak eta Gerra
Rohirrimak, zaldizko eta zaldi hazle ospetsuak ziren. Bere armada, gehienbat, zalditeriaz osatuta zegoen, lehen aipatutako eored izeneko unitateetan banatua. Armada honen partaideak, gehienbat, milizia ziren, ondo entrenatua, gerra garaian deitutako soldaduak, soldadu profesionalak talde txiki bat baino ez ziren biztanleria osoaren barnean. Ezpata eta lantza luzeak zeramatzaten, eta ezkutu biribil, kasket arin eta belaunetaraino iristen zitzaien sare kotekin babesten ziren.
Gerra garaian, armak erabiltzeko gai zen gizon oro armadara deitua zen, gainera, Eorlen Zinaren ondorioz, Gondorri laguntzera behartuak zeuden horretarako beharrik balego. Laguntza eskakizuna Gezi Gorria bidaliz edo Gondorreko Sutzarrak piztuz egiten zen. Azken hauek, Mendi Zurietan lerrokatuta zeuden sutzarrak ziren, behar garaian piztuak zirenak.
Rohango zaldien artean Mearak zeuden, Arda osoko noble eta azkarrenak. Felarof izan zen hauetatik azkarrena.
Gizon eta zaldi arteko lotura honetatik, eta ez bakarrik gerra garaian jaso zuten Rohirrim izena, sindarinez "Zaldien Jaunak" esan nahi duena, baita Rohan izena ere (Rochandetik eratorria) "Zaldien Jaunen Etxea" esan nahi duena. Izen hauek Hallasek, Gondorreko Seneskal zen Zirionen semeak asmatu zituen.
Politika
Rohan monarkia absolutu bat zen. Erregeak zuzentzen zuen armada gerra garaian eta bere mendekoen gaineko kontrola zuen. Ez zegoen legebiltzarrik, ezta zaharren kontseilurik ere, dena dela, Grima bezalako aholkulariek, erregearekiko eragin asko izan zezaketen.
Gondorrekin aliantza
Gondor eta Rohanen arteko aliantza Hirugarren aroko 2510. urtean hasi zen ekialdekoek eta orkoek, herrialdea suntsitzeaz mehatxatzen zutenean. Eotheoden jauna zen Eorlek gerra garai honetan lagundu ondoren, sari bezala, oraindik inor bizi ez zen Kalenardhon probintzia eman zioten, bertan bere mendekoekin bizi zedin.
Honegatik egingo zen Eorlen zina, bi nazioen arteko elkarlaguntza sinatuz. Zin hau ez da sekula hautsi, Rohirrimek lurralde zabalak zeharkatu dituzte bere aliatuei laguntzeko, eta tronurako oinordekoak ere sakrifikatu dituzte Haradrimdarrek Ithilien mehatxatzen zutenean 2885ean eta Fastred eta Folkred, Folkwine erregearen semeak Poroseko bidegurutzeko Guduan hilak izan zirenean. Theoden erregeak ere zina ohoratu zuen tropen buru Pelennorreko Zelaietako gudura joan zenean, Eraztunaren Gerran.
Gerra Dunledinarren aurka
Rohanetik mendebaldera Dunledinarrak bizi dira, denbora luzez, Herri askeen etsai izan diren herria. Wulf dunledinarrak denbora labur batez usurpatu zuen Rohaneko tronua Helmen erregealdiko negu luzean zehar. Ondoren, erregearen iloba zen Frealaf Hildesonek kanporatu zuen. Rohan eta Dunledinarren arteko borrokak etengabeak izan dira bi erresuma hauen historian, bereziki, Isen eta Adorn ibaien arteko lurraldeagatik borrokatuz, Dunledinarrak, Isengardeko gotorlekua inbaditzera iritsi ziren Deorren gobernupean, eta berriki berreskuratu zuen Rohanek Frealaf Hildesonen gobernupean, honek, giltzak Sarumani eman zizkiolarik.
Historia
Hirugarren Aroko XIII. mendean, Gondorreko Erregeek aliantzak egin zituzten Rhovanioneko gizonekin, Lehen Aroko Gizonen Hiru Etxeekin lotuta zeuden herriak (ondoren Dunedain bezala ezagutuak).
Hirugarren aroko XXI. mendean, gizon haietatik aske geratzen zen tribu bat, lehenago aipaturiko Eotheodak, Anduineko haranetatik Baso Beltzaren iparmendebaldera joan zen, lurralde haiek Angmar sorgindutako erresumako arrastoetatik garbituz, Mendi Lainotsuetatik ekialdera, garaitu berria izan zena. Lurralde horietan eman zuten denboran, Scatha herensugearen altxorragatik liskarrak izan zituzten Nanoekin.
Beranduago Hirugarren Aroko 2509an, Gondorreko Seneskal zen Zirionek, heraldoak bidali zizkien Iparraldeko Gizonei, antzinako aliantzagatik, Mordorreko orkoen eta Erdialdeko Lurraldeko Ekialdeko inbasio konbinatu bat kanporatzera lagun ziezaieten. Eorl gazteak, Eotheoden erregea zenak bakarrik erantzun zuen, eta ustekabean iritsi zen Zelebranteko Zelaian gertatutako gudu erabakigarri batetara.
Sari bezala, Eorli, Kalenardhoneko lautadak eman zizkioten (Lautada berdea elfoeraz), eta hara eraman zuen bere herria. Lurralde hori, Gondorren zati izan zen, baina 1636ko izurriak suntsitu zuen, eta, biziraun zutenak, neurri handi batean, jada azaldutako inbasioan hilak izan ziren, eta, beraz, garai hartan, bertan ez zen ia inor bizi. Euren buruari Eorlinga deitu zioten, eta euren lurraldeari Marka izena eman zioten, baina Gondorreko Gizonek, herrialde horri Rohan deitu zioten (elfoeraz Zaldien lurraldea), eta, bertako biztanleei, Rohirrim izena eman zieten.
Erregeen lehen lerroak, 249 urte iraun zuen, bederatzigarren erregea izan zen Helm Burni Esku, Dunledinarren aurkako gerran hil zen arte, Kuernabillako gotorlekuan. Bere semeak hilak izan ziren, eta bere iloba Frealaf Hildesonek, erregeen bigarren lerroa abiarazi zuen, Hirugarren Aroa amaitu arte iraun zuena. Hirugarren Aroko 2758an, Rohan Dunledinarrek inbaditu zuten Wulf traidorearen gidaritzapean, Frekaren semea, Dunledinar eta Rohandar odolekoa. Helm erregea Kuernabillan babestu zen, urte bete beranduago, Gondorren laguntza jaso eta inbaditzaileak garaitu zituzten arte.
Hau gertatu eta gutxira, Saruman Isengarden bizitzen jarri zen, eta aliatu indartsu bezala ongietorria izan zen, Rohanek, berrehun urte inguru behar izango baitzituen inbasioaren ondoren bere indarra berreskuratzeko.
Garaipen honen ondoren, Theoden erregea, armada batekin joan zen Minas Tirithera eta hiri hau, Pelennorreko Zelaietako Guduan, setiotik askatzen lagundu zuen, bertan hil zelarik. Eomer bere ilobak, tronua heredatu zuen, Hirugarren Leinua abiaraziz. Eomer zaldiz joan zen Gondorreko armadekin Mordorren ateetaraino, eta azken guduan Sauronen armadaren kontra borrokatu zuen, azken hau, Botere Eraztuna suntsitua izan zenean garaitua izan zelarik.
Gondorreko seneskalen agintaldia amaitu zen. Eomer eta Gondorreko errege berria zen Aragornek euren aliantza ituna berriztu zuten, eta Zirionek Rohirrimei Kalenardhon okupatzeko egin zien ematea berretsi zuten.
663 Gerlinde
663 Gerlinde asteroide gerrikoan aurkitutako 663. asteroidearen izena da. 1908ko ekainak 24an aurkitu zuen August Kopff astronomo alemaniarrak Heidelbergeko behatokitik. Bere behinñ-behineko izendapen zientifikoa 1908 DG zen.