cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Neeraj Chopra
Kirol ibilbidea
Indian ohikoa den bezala gaztetan kriketean jokatzen hasi zen Neeraj Chopra. Gizena zegoela eta, osabak Panipat barrutiko Kirol bulegoan eman zuen haren izena eta xabalina jaurtiketan espezializatu zen. 2012an Indiako gazte mailako txapelduna izan zen eta 2014an eta 2015ean gazte mailako Indiako errekorrak hautsi zituen.
Piazza della Signoria
Historia
Plazaren iparraldean Uberti gibelinoen auzoa zegoen bere turris maior delakoarekin (1974 eta 1989 artean egindako indusketen emaitzak oraindik ez daude erabat argitaratuta).
Plaza hau 1268 inguruan hasi zen hartzen egun duen forma, Beneventon garaile izan ziren guelfoek gibelinoen etxeak eraitsi zituztenean, baina inguruari itxura koherente eta bateratua eman gabe, eta plaza bera ez zen zolatu 1385era arte. Aldi berean, Palazzo della Signoria izeneko jauregia eraiki zen, eta, horrela, plaza hau hiriko bizitza politikoaren erdigune bihurtu zen, Piazza del Duomo delakoa erdigune erlijiosoa zelarik eta Mercato Vecchio delakoa, non gaur egun Piazza della Repubblica dagoen, merkataritza-jardueretarako erdigune nagusia. XIV. mendean, Loggia della Signoria eta Tribunale della Mercanzia (auzi zibilak eta merkataritzakoak ebazteko erakundea) direlakoak gehitu ziren, ekitaldi publikoetarako.
Saint-Bonnet-de-Salers
Biztanleria
2007an Saint-Bonnet-de-Salers udalerrian erroldatutako biztanleak 331 ziren. Familiak 140 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 52 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 44 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Piazza della Signoria
Historia
Botere zibilaren egoitza izanik, Piazza della Signorian exekuzio publikoak ere egiten ziren; horietatik ospetsuena 1498ko maiatzaren 23an gertatu zen, Girolamo Savonarola heresiagatik urkatu eta erre zutenean (plaka bat dago plazan, Neptunoren iturriaren aurrean, gertaera hau gogoratzeko), hain zuzen ere berak, bere dizipuluekin batera, Banitateetako Sua deitutako ekintza batean, hainbat liburu, poesia, joko-mahai eta arropak erre zituen toki berean.
Neeraj Chopra
Kirol ibilbidea
Tokioko Olinpiar Jokoetan urrezko domina eskuratu zuen. Olinpiar Jokoetako atletismo proba batean Indiarentzako aurreneko urrezko domina lortu zuen kirolaria izan zen, eta orokorrean lorturiko bigarren urrezko domina.
Marka onena
Hauek dira Neeraj Chopraren marka onenak :
Piazza della Signoria
Historia
Hurrengo mendeetan plazan egindako lanak eskulturak ipintzera mugatu ziren nagusiki, eta Dukerri Handian amaitu ziren Loggia della Signoria aire zabaleko museo moduko bat bihurtu zenean. XVI. mendearen erdialdean Uffizi Galeria eraiki zenean, perspektiba berri bat sortu zuen ibaiaren norabidean. Bestalde, XIX. mendeko erdigune historikoaren egindako "zaharberritzeak" ez zuen ukitu gabe utzi plaza hau, eta, hain zuzen ere, estilo neorrenazentistako Palazzo delle Assicurazioni jauregia eraiki zen Palazzo Vecchio parean.
Saint-Bonnet-de-Salers
Etxebizitza
2007an 232 etxebizitza zeuden, 141 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 78 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. 224 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 141 etxebizitza nagusietatik 113 bere jabearen bizilekua ziren, 23 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 8 etxek bi zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 32 etxek lau zituzten eta 75 etxek bost zituzten. 84 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 75 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 46 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Piazza della Signoria
Palazzo Vecchio
Plazako eraikin nagusia Palazzo Vecchio da, XIV. mendekoa. 1299 eta 1314 artean eraiki zen, 1282tik hiriko gobernua zuten eta Bargello jauregian bildu ohi ziren gremioetako ordezkariei (priori delle Arti direlakoei; hortik plazak izandako Piazza dei Priori izena) egoitza duin bat emateko.
Saint-Bonnet-de-Salers
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Piazza della Signoria
Palazzo Vecchio
Proiektu arkitektonikoa Arnolfo di Cambio arkitekto eta hirigintza-adituak egin zuela uste da, zeinak Florentziako obrarik garrantzitsuenak egin baitzituen XIV. mendeko azken urteetan: katedrala, Santa Croce basilika eta harresi berriak. Eraikin honi Erdi Aroko gotorlekuen itxura eman zitzaion, eta eredu bat bihurtu zen geroago Toscanan eraikitako beste eraikin publiko askorentzat.
Saint-Bonnet-de-Salers
Diru sarrerak
2009an Saint-Bonnet-de-Salers udalerrian 142 unitate fiskal zeuden, 318 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.614 euro zen.
Piazza della Signoria
Palazzo Vecchio
Obrarik esanguratsuenak 1540an hasi ziren, Cosimo I de 'Medici Duke Handiak erabaki zuenean Medicitarrek Via Largan zuten jauregia Palazzo Pubblico izandakora eramatea. Obra horiek barrualdeei eta Via della Ninnara eta Via dei Leonira ematen duten zati berriei eragin zieten batez ere, zeren eta espazio berri baliotsuenak ezkutaturik geratzen baitira Piazza della Signoriatik begiratzen duenarentzat, Arnolfo di Cambiok diseinatutako multzo arkitektoniko soilaren barruan. Fatxadaren aldaketa garrantzitsu bakarra XIX. mendean gertatu zen, eserlekuak zituen marmolezko galeria moduko bat, 1323an hiriko zeremonia ofizialetarako egina, bota zenean.
Loggia della Signoria
Loggia della Signoria, Loggia dei Lanzi ere deitua (Landsknecht direlako mertzenario alemaniarrak han kanpatu zirelako 1527an), bai eta Loggia dell 'Orcagna ere (arkitektoaren anaiaren lantzat hartu zelako, arrazoirik gabe), 1376 eta 1381 artean eraiki zen, ospakizun ofizialetan herritarrei mintzaldiak emateko. Arkitekturaren ikuspuntutik, eraikin honetan elkarturik ikusten dira osagai gotikoak (habe pilareak eta goiko balaustra zulatua, kasu) eta itxura klasikoko osagaiak, hala nola erdi-puntuko arku handiak, hizkuntza gotikoaz Florentzian egindako interpretazio bereziaren arabera.
Saint-Bonnet-de-Salers
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Piazza della Signoria
Loggia della Signoria
XVI. mendean eraikin honek bere jatorrizko funtzioa galdu zuen, behin egitura demokratikoa desagertuta, Medici bildumako eskulturen aire zabaleko museo moduko bat bihurtzeko. 1555ean Cosimo I.ak Celliniren Perseoa jarri zuen bertan, eta 1585ean Francesco I.ak Giambolognaren Sabinaren bortxaketa jarri zuen bertan. XVIII. mendearen amaieran, Pietro Leopoldo Lorenakoaren garaian, Loggian Erromako Villa Medicitik Florentziara eramandako antzinako eskultura ugari jartzearekin beste konponketa bat egin zen. XIX. mendeko ondorengo aldaketek, azkenik, nabarmenago areagotzen dute oraindik kontserbatzen den Estatuen Galeriaren itxura.
Saint-Bonnet-de-Salers
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoak jatetxe ziren.
Piazza della Signoria
Eskulturak
Piazza della Signoriako estatuek, maila bikaineko eskultura-multzo bat osatzeaz gain, benetako ziklo alegoriko bat ere irudikatzen dute, munduan bere generoan bakarra, Palazzo Vecchiora joaten ziren hiriko agintariak inspiratu behar zituena.
Jauregiaren aurrean, Loggia della Signoria deiturikoan, eskultura zaharrenak daude: batak "Marzocco" delakoa irudikatzen du, eta besteak, berriz, "Judith eta Holofernes", eta biak Donatello eskultoreak egin zituen 1455-60 inguruan. Hasierako garaian, orain baino aurrerago kokatuta zeuden Loggian, plaza aldera begira. Gaur egun plazan daudenak, ordea, ez dira jatorrizko estatuak, kopiak baizik ("Marzocco" delakoa Bargello jauregian dago, eta "Judith eta Holofernes" Palazzo Vecchio barruan).
Saint-Bonnet-de-Salers
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Saint-Bonnet-de-Salers udalerrian 37 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.584 hektarea erabiltzen.
Piazza della Signoria
Eskulturak
"Marzocco" delakoak harriz egindako lehoi indartsu bat da, hanka bat jarria duena lirio-lore bat duen hiriko harmarriaren gainean; estatua bera hiriaren ikur bat bihurtzera iritsi da, nolabait. "Judith eta Holofernes" estatua, berriz, brontzez eginda dago, eta Florentziako Errepublikaren autonomia politikoaren ikurra da. Medicitarren jauregian kokatua zegoen hasieran, lorategiko iturri bat apaintzeko, baina Medicitarrak lehen aldiz hiritik bota zituztenean, 1495ean, arpilatua izan zen, eta honela, herriak tiranoen aurka lortutako garaipena sinbolizatzen hasi zen. Medicitarrak hirira bueltatu zirenean, haien ondasunen zati handi bat berreskuratu zuten, baina eskultura hau plazan geratu zen, herriaren haserrea ez berpizteko. Beste estatua batean ere antzeman dezakegu Medicitarren eta Errepublikaren arteko gatazka, Michelangeloren "David" ospetsuan, hain zuzen. Jatorrian, plazan kokatuta zegoen, baina gaur egun dagoena haren kopia bat baino ez da, 1910ean jarria, jatorrizko marmolezko estatua 1873an plazatik kendu eta Galleria dell'Accademia delakoan jarri baitzuten ikusgai. Michelangelok egin zuen 1500 inguruan, Savonarolaren heriotzatik denbora gutxira, eta haren esanahia oso argia da: David herria da, eta Jainkoaren laguntzaz, Gloiat (tiranoa) garaitzen du. Eskultura honen tamaina are nabarmenagoa da Donatelloren lanekin alderatzen bada, eta tamaina handi horrek eredu berri bat eman zien gerora plazan jarri ziren gainerako estatua guztiei.
Saint-Bonnet-de-Salers
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Piazza della Signoria
Eskulturak
Esanahi politikoa duen beste estatua bat Benvenuto Celliniren '"Perseo" eskultura da, Loggia della Signorian. Haren izen osoa, ordea, "Perseo Medusaren buruarekin" da, eta 1554koa da. Cosimo I.ak enkargatu zuen, Medicitarrak deserritik Florentziara 1531n itzuli eta gero. Perseok Medusa garaituaren buru sugeduna du jasoa besoan, eta errepublikaren esperientziarekin "moztu" dela irudikatzen du, errepublikaren garai hartan herritarren arteko desadostasunak izugarri ugaldu baitziren, ordurarteko demokrazia ahulduz.
Saint-Bonnet-de-Salers
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Piazza della Signoria
Eskulturak
Baccio Bandinelli eskultorearen "Herkules eta Kako" (1533) deritzana Daviden estatuaren ondoan dago; indarrak eta maltzurtasunak gaiztakeria nola garaitzen duten irudikatzen du, Herkulesen hamabi lanetatik hartutako sinbolismoti abiatuta. Hasiera batean, Michelangelok egin behar zuen eskultura hau, baina, haren etengabeko konpromisoengatik, Baccio Bandinelliri eman zitzaion; berau Daviden estilo boteretsua antzeratzen saiatu zen, baina arrakastarik gabe, eta, aldiz, kritika asko jaso zituen, bai eta gaur egun arte iritsi den ospe txarra (bekaizkeriagatik) ere.
"Neptuno" iturria, Bartolomeo Ammannatirena (1563-1565) eta haren ikasle batzuena -haien artean Giambologna-, Florentziako lehen iturri publikoa da. Florentziarrek, ordea, ez dute gehiegi maite marmol zuriko eskultura handi hau. Bestalde, Palazzo Vecchioren ezkerraldean, Cosimo I.aren zaldizko estatua zoragarria dago, Giambolognaren brontzezko lan bat (1594).
Beste eskultura ospetsu batzuk Loggia dei Lanzi-ren azpian daude ("Sabinen bahiketa", "Polixena"ren eskultura-multzoa, "Nexo eta Zentauroa", eta abar).
Bitxitasunak
Plaza honi buruzko bitxitasun edo anekdota ugari daude, denbora luzean hiriko bizitzaren erdigunea izan delako.
Frank Lupo
Frank Lupo estaubatuar telebista ekoizle eta gidoilari bat da. 1970eko hamarkada eta 1990eko hamarkadaren artean Stephen J. Cannell ekoizlearekin elkarlanean telesail ugari sortu zituen, tartean The A-Team, Riptide, Wiseguy eta Hunter''. Walker, Texas Ranger telesailaren lehen denboraldiaren ekoizle exekutiboa ere izan zen.
Burg (Dithmarschen)
Burg Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Malapterurus minjiriya
Malapterurus minjiriya Malapterurus generoko animalia da. Arrainen barruko Malapteruridae familian sailkatzen da.
Luis Marín
Luis Marín Sabater (Ordizia, - Gipuzkoa, ) gipuzkoar futbolaria izan zen, aurrelari moduan aritzen zena.
Stanton (Kentucky)
Stanton Kentuckyko hiri bat da. Powell konderrian kokatua dago. 2010ean 2,733 biztanle zituen, 5.34 kilometro koadrotan banatuta.
Airel
Airel Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Airel udalerrian erroldatutako biztanleak 515 ziren. Familiak 208 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 60 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 64 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 32 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 313 ziren, horien artean 217 aktiboak ziren eta 96 inaktiboak ziren. 217 pertsona aktiboetatik 202 lanean zeuden (115 gizon eta 87 emakume) eta 15 langabezian zeuden (5 gizon eta 10 emakume). 96 pertsona inaktiboetatik 32 erretiraturik zeuden, 24 ikasten zeuden eta 40 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Airel udalerrian 213 unitate fiskal zeuden, 509 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.298 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 7 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 10 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria, 3 zurginak, 2 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Airel udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.092 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gasteizko muturmotz txerria
Gasteizko muturmotz txerria egun desagerturik dagoen Euskal Herriko bertako txerri edo urde arraza bat izan zen.
Arraza Txerri Enbor Zeltatik zetorren. Enbor honen eremuak Kantauriar isurialdea eta Nafarroa, Errioxa zeina Gaztela eta Leongo zenbait eskualde hartu zituen. Iparraldean enbor hau mantendu da euskal txerria izeneko arrazarekin. Baztango txerria izeneko arraza berriz joan den mendean desagertu omen zen.
Gasteizko muturmotz txerriak inguruko herrialdetara ere zabaltzen ziren beraienganatutako ospearen ondorioz.
Itxina
Itxina Gorbeiako natura parkearen barruan eta Orozkoko udalerrian kokatuta dagoen mendigune karstikoa da. 5 kilometro koadro du Itxinako haran kartstikoak. Haran honen barruan hainbat troka, leize, zulo eta ur jauzi daude, dena pagoz josita. Ospe handia du Supelegor leizeak, baita Atxulaur izeneko ate naturala ere. 1995ean Babestutako Biotopo izendatu zuten.
Gasteizko muturmotz txerria
1955eko eme ugaltzaileen zentsuan Arabako zerri guztien %5 baino gehiago zirelarik, ordurako arraza oso ukituta zegoen, eta gainbehera zihoan.
Zerri honek nekazaritza ustiatzetik ateratako produktuak haragi eta gantza bilakatzen zituen etxeko kontsumorako, bai eta indize onak lortu ere gizentze eta haragi etekinei buruz egindako probetan. 60-70. hamarkadetarako erabat desagertu zen, elikadura ohituren aldaketaren ondorioz. Izan ere, haragi gihartsuei lehentasuna ematen hasi zen eta, joera horren ondorioz, Gasteizko muturmotza irentsi zuten kanpotik ekarritako beste urde arrazek.
Canirallus oculeus
Canirallus oculeus Canirallus generoko animalia da. Hegaztien barruko Rallidae familian sailkatua dago.
Misty Copeland
Misty Danielle Copeland (Kansas City, Missouri, AEB,1982ko irailaren 10a) estatubatuar balleteko dantzaria, antzezlea, idazlea eta aitzindaria da. American Ballet Theatren parte da. 2015eko ekainaren 30ean, erakunde horren historiako 75 urteetan dantzari nagusi izateko lehen afroamerikarra izan zen,.
Lan ibilbidea
2015ean, Time aldizkariak munduko 100 pertsona garrantzitsuenetariko bat izendatu zuen, eta azalean agertu zen.
El Cascanueces eta Los cuatro reinos filmaren filmazioan parte hartu zuen, hala nola Bailarina, Cuatro Reinos misteriotsuetako printzesa dantzari trebea. Ikastaro bat du MasterClass-en, eta Cuentos de buenas noches para niñas rebeldes /Gauerako ipuinak neska menderakaitzentzat sagaren lehen liburukian agertzen da.
Bizitza pertsonala
Olu Evans senarra ezagutu zuen 2004an, Evansen lehengusuak, Taye Diggsek, aurkeztu ondoren. 2015ean, Essence aldizkariaren azalean plazaratu zuten konpromisoa. Kalifornian ezkondu ziren, 2016ko uztailaren 31n. 2022ko apirilean jaiotako seme bat dute. Familia Manhattango Upper West Seten bizi da.
Itxina
Mendi nagusiak
Tontor nagusia Lekanda (1.302 metro) da eta mendigunearen ekialdean dago. Bere ondoan Igalirrintza (1.296) tontorra du iparraldean. Hegoaldean bestela Gorosteta (1.261 metro) eta Ipergorta (1.235 m) tontorrak daude, mendebaldean Altipitatx (1.172 metro) eta iparraldean Axkorrigan (1.095 metro).
Itxinako zeharkaldia
Pagomakurreko aterpetxetik abiatuta ipar-ekialdean, Atxulaur ate naturaletik igarotzen da ibilbidea. Bertatik mendigunearen bihotz labirintikoa zeharkatzen da Lezabaltz, Arkuaxpe, Pozugorri eta Elorrebakarretik Lexardiko kortaraino. Hortik iristen da Kargaleku izeneko atakaraino, hegoaldean, Arrabako landak gurutzatuz Arrabakoateraino. Zeharkaldia amaitzen da Pagomakurerra itzuliz. 7.4 kiloemtroko luzera dauka guztira, 340 metroko desnibela metaturik eta 2 orduko iraupena.
Axkorriganeko ubidea
1945ean langile talde batek jardun izan zuen Itxinako zentral hidroelektrikoa sortzeko proiektuan, Ugaoko Pradera Hermanos S.A. enpresarako. Egitasmoak "Proyecto de aprovechamiento hidroeléctrico de la cuenca superior del río Ibarra. Arroyos: Aldabide, Sinsieta, Txarritxabaleta, Ubidesasi, Errekagatxo, Pagaluce, Maspilora" gaztelerazko izena zeraman, beti ere enpresa argindarraz hornitzeko helburuarekin. Ingenieritza lan handi honek barne hartzen zituen presa bat, 9 kilometrotako ubidea eta zentral hidroelektrikoa Usabel. Ez zen azkenean martxan ipini ahal izan, baina ubidearen aztarnak ikusten dira gaur egun ere Itxinako horman Urigoitiko auzoan eta jarraipena Usabel alderuntz hutsik dagoen presaraino. Bertan behera utzi zuten abentura 1957an. Langileen artean bi ugaotar zeuden alde batetik eta beste hamar pertsona bestetik, aragoiarrak eta andaluziarrak zirenak. Zailtasun tekniko handiak zirela-eta, teleferiko modukoa ere eraiki zuten Itxinako hormatik Usabeleraino.
Jose Mari Mutuberria
Jose Mari Mutuberria Artze (Eltzaburu, 1905 - Eltzaburu, 1980ko urriaren 9a) nafar bertsolaria izan zen. Bigarren postuan gelditu zen 1936ko Nafarroako Bertsolari Txapelketan.
Bizitza
Jose Mari Mutuberria Eltzaburuko Arotzeneko bordan jaio zen, 1905. urtean; aita Angel Mutuberria eta ama Maria Artze izan zituen. Gaztetan, Arraitzera joan zen zurgin ikastera, eta bertan hasi zen bertsotan. 1926an, Almandozen pasatutako gertaera bati jarri zion bere lehenbiziko bertso sorta: Almandoztik etorrita. Bertsoak honela hasten dira:
Dena dela, bat-bateko bertsolaria izan zen, batez ere, Jose Mari Mutuberria. Ultzamako Bentako Anastasio Goñi izaten zuen gehienean bertso laguna, errate baterako, Ultzamako herriko bestetako hirugarren egunean baserriz baserri egiten zen itzulian. Baztanen eta Basaburuan ere egin zituen bertso saioak. 1936an, Nafarroako lehenbiziko bertsolari txapelketan parte hartu zuen, eta baita bigarren postua eskuratu ere Elizondoko Antxitonea trinketan jokatutako finalean. Era horretan Bertsolari Txapelketa Nagusiaren finalean aritzeko txartela lortu bazuen ere, ezin izan zen Victoria Eugenia Antzokira joan.
Gerra ondoan, finalista izan zen 1960ko eta 1964ko Nafarroako Bertsolari Txapelketetan. 1974ko azaroaren 17an, beste hamabost bertsolari zaharrekin batera, omendua izan zen Donostiako Anoeta pilotalekuan.
Strawberry (Kalifornia)
Strawberry Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Marin konderrian kokatuta dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Krasíkovice
Krasíkovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 119 biztanle ditu eta 2,21 kilometro koadroko azalera. Pelhřimoveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1415 urtean egin zen.
Strathmoor Manor (Kentucky)
Strathmoor Manor Kentuckyko hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 337 biztanle zituen, 0.15 kilometro koadrotan banatuta.
Entalpia
Termodinamikan, entalpia (H) sistema baten barne energiaren (U), eta presio (P) eta bolumenaren (V) arteko biderketaren batura da.
H = U + PV
Egoera funtzioa da, hau da, sistema baten entalpia funtzio hau definitzen duten magnitudeen araberakoa da soilik, eta ez egoera horretara iristeko egin den ibilbidearena. Askotan entalpia ezin da zuzenean neurtu, barne energia neurtzea oso zaila ala ezinezkoa delako. Hala ere, entalpia aldaerak (ΔH) neurtzea posible da, eta balio hau adierazten da gehien. Gainera, presio konstantean, entalpia aldaketa sistemak ingurunearen trukatutako beroarekiko baliokidea da. Prozesu endotermikoetan sistemak beroa irabazten du eta ΔH balio positiboa du; prozesu exotermikoetan sistemak beroa galtzen du eta ΔH balio negatiboa du.
Nazioarteko Unitate Sisteman, entalpia jouletan neurtzen da. Ondorioz, ΔH energia-aldaketa adierazteko modua da. Beste horrenbeste, lotura, sare eta disoluzio energiak benetan entalpia-aldaerak dira. Sustantzia kimikoen entalpiak 1 bar-eko presioan adierazi oi dira. Kimikan, erreakzio entalpiak (ΔrH) tenperaturaren araberakoak direnez, taulek 25 ºC-etara balioak adierazten dituzte.
Gas ideal baten entalpia tenperaturaren eta ondorioz energia termikoaren araberako da soilik; eta ez presio eta bolumenaren araberakoa. Printzipio honek gas errealen izaera ere ondo aurreikusten du presio eta tenperatura ohikoetan, analisi eta deseinu termodinamikoa erraztuz.
Etimologia
Entalpia hitzak antzinako grekeraz "beroa gehitu" (enthalpein) esan nahi du.
Bermudo I.a Asturietakoa
Bermudo I.a Asturietakoa, Diakonoa ezizena zuena, Asturietako erregea izan zen (789 - 791).
Biografia
Aita Fruela Perez eta anaia Aurelio Asturietakoa zituen. Hisham I.a Kordobakoaren erasoaldiak Araba eta Galizian izan ondoren, Bierzon porrota izan zuen. Orduan koroari uko egin eta monasterio batera itzuli zen non 797an hil zen.
Ezkontza eta seme-alabak
Nunila ezkondu eta Ramiro I.a Asturietakoa izan zuen semea.
Piperina
Piperina piperminetik eta piperazeoen familiako beste landareetatik ateratzen den alkaloidea da. Sukarraren eta sabeleko gorabeheren kontrako sendagai gisa erabiltzen zen.
John Singleton
John Daniel Singleton (Los Angeles, 1968ko urtarrilaren 6a - ibidem, 2019ko apirilaren 28a) Ameriketako Estatu Batuetako zinema zuzendaria izan zen. Zuzendari afroamerikar honek beti izan du bere komunitatea gai nagusitzat.
Saint-Denisko barrutia
Saint-Denisko barrutia Frantziako ondorengo bi barrutietako bat izan daiteke:
Interpolazio
Matematikan, interpolazioa puntu multzo bat edukirik, puntu horiek erakusten duten joerarekin bat datozen puntu berriak aurkitzeko metodo matematiko bat da, puntu horiek lotu edo hurbildu egiten dituen funtzio baten bitartez puntu ezezagunen balioak eskuratzeko helburuarekin. Interpolazioa ohikoa da zientzian eta teknologian, non esperimentazioaren eta behaketaren bitartez maiz eskuratzen diren puntu bakanak.
Interpolazioarekin erlazionatutako beste problema bat funtzio konplexu bat funtzio sinple baten bitartez hurbiltzea izaten da. Formula konplexu bat era eraginkorrean ebaluatzeko, jatorrizko funtzioaren puntu batzuk erabili daitezke, ondoren interpolazio sinple bat burutzeko baliatuko direnak. Funtzio sinple bat erabiltzen denean puntu berriak estimatzeko, interpolazio erroreak gertatu ohi dira; aldiz, problema-mota eta baliatutako interpolazio metodoa zein diren, sinplifikazioaren irabazia garrantzitsuagoa izan daiteke zehaztasun galera baino.
Adibidea
Adibidez, demagun ezagutzen ez dugun f funtzioari buruzko honako datu-taula daukagula. Interpolazioaren bidez tarteko puntuen balioaren hurbilketa edo estimazioa lor daiteke, esate baterako, x = 2.5 balioarentzat ez dugu f(x) balioa ezagutzen, baina funtzio interpolatzaileak balio hori lortzeko aukera emango digu.
Hainbat interpolazio metodo daude eta horietako batzuk azpian azaltzen dira, bakoitzarekin f(2.5) balio ezberdinak lortuko dira. Interpolazio metodoa aukeratzerakoan kontuan hartu beharrekoak honakoak izan daitezke: lortu nahi den zehaztasun maila, metodoaren konputazio kostua, lortutako funtzioaren leuntasuna (deribagarritasuna) edota metodoak eskatzen duen datu kopurua.
Interpolazio lineala
Interpolazio metodorik sinpleenetakoa da. Aurreko adibidean f(2.5) hurbiltzerakoan, 2.5 balioa x=2 eta x=3 nodoen artekoa denez, zentzuzkoa dirudi f(2.5) gisa f(2)= 0.9093 eta f(3)= 0.1411 balioen artekoa izatea, horrek 0.5252 baliora garamatza. Elkarren ondoko bi puntu lotzen dituen zuzena eraiki behar da interpolazioa egiteko.
Azkarra eta erraza da, baina ez oso zehatza. Horrez gain, metodo honen bitartez lortzen den funtzioa ez da deribagarria kalkulatutako edozein xkpuntuan.
Orokorrean, ezagunak diren (xa, ya) eta (xb, yb) puntuak hartuta, haien arteko interpolazioa honela lortzen da: Demagun g funtzioa interpolatu nahi dugula, suposatuta x balioa xaeta xb-ren artean dagoela eta g jarraitua eta bi aldiz deribagarria dela. Interpolazio-errorea honakoa izango da:
Beste era batera esanda, errorea puntu ezagunen arteko distantziaren karratuarekiko proportzionala da.
Interpolazio polinomikoa
Interpolazio polinomiala, interpolazio linealaren orokortzea da. Interpolatzaile lineala funtzio lineala izanik, interpolatzailea maila altuagoko polinomio batengatik ordezkatzen da.
Goian azaldutako adibidearen jarraituz, hurrengo sei mailako polinomioa zazpi puntuetatik pasatzen da. x = 2.5 balioarentzat f(2.5) = 0.5965 hurbilketa lortuko du.
Orokorrean, n puntu izanda, gehienez n-1 maila duen polinomio bat existitzen da puntu guztietatik pasatzen dena. Interpolazio errorea puntuen arteko distantzien n. potentziarekiko proportzionala da. Gainera, interpolatzailea polinomio bat denez, infinituki diferentziagarria da. Ondorioz, ikus daiteke interpolazio polinomikoak interpolazio linealaren arazo gehienak gainditzen dituela.
Spline bidezko interpolazioa
Interpolazio linearrak [xk, xk+1] tarte bakoitzeko funtzio linearra erabiltzen du. Spline bidezko interpolazioak gradu baxuko polinomioak ditu tarte bakoitzean eta tarte bakoitza modu leun batean elkartzea ahalbidetzen du.
Tarte bakoitzari dagokion funtzioa hirugarren mailakoa da, eta, era berean, bi aldiz deribagarria era jarraian. Gainera, bigarren deribatua muturretan zero da. Funtzio honek aurreko taulako puntuak interpolatzen ditu:
Alberto Delgado
Alberto Delgado Cebrián (Donostia, ) gipuzkoar kazetari eta aktore ohia da.
Aita Fernando Delgado zinemagilea izan zuen. Madrilgo Arriba egunkarian lanean hasi zen, 1970ean TVEn sartu arte.
Filippo Brunelleschi
Bizitza eta lanak
Brunelleschi Florentzian jaio zen, 1377an. Hasieran zilargile eta eskultorea izan zen. 1401ean Ghibertik gainditu zuen Santa Maria del Fioreko bataiategiko ateak egiteko lehiaketan. Ondoko urtean, Erromara joan zen bere adiskide Donatellorekin. Arkitektura klasikoa aztertu zuen, ingeniari eta teknikoaren begiez. Dirudienez, Brunelleschi izan zen eraikuntzen neurketa zehatzak egiten lehena. Erromako eraikinak paperean adierazteko metodo baten beharrak bultzatuta, Brunelleschik perspektiba zientifikoa aurkitu zuen.
Florentziako Santa Maria del Fioreko kupula izan zen ikerlan haien guztien lehenbiziko fruitua. Lan horretan eraikuntza teknikak izan ziren ezaugarri goraipatuenak. Izan ere, kupularen handitasunak arazo izugarriak sortzen zituen. Hala, ordu arte ezagutzen ez ziren prozedurak eta teknikak erabili behar izan ziren. Kupula hura Erdi Aroaz geroko lehen arkitektura lana da, ez bakarrik ingeniaritzako balentria, baita estilokoa ere. Brunelleschiren lorpen nagusia kupula bi sektore berezitan eraikitzea izan zen, bi sektore horiek trebeziaz uztartuz, halako eran non elkarri eusten zioten. Era horretan, egitura osoa arinagoa zen, eta artistak aurreko eraikuntza sistemak behar zuen zurezko egitura konplexu eta zaila bazter zezakeen. Bestalde, bestelako tresnak ere behar ziren lan berri hartarako eta haiek ere asmatu zituen Brunelleschik. Adibide baterako, materialak kupularen mailaraino aldapen bidez igoarazi arren, igogailu modukoak asmatu zituen. Arlo guztietan ageri da, beraz, egilearen izaera ausarta eta analitikoa. Prozedura horiek guztiek, berri-berriak baitziren, erabateko bereizketa sortzen dute Brunelleschiren eta gotikoko harriaren arkitektoen artean. Santa Maria del Fioreko kupula berehala bihurtu zen arkitekttua berriaren ikur, eta Italia osorako eredu izan ziren haren forma nabarmen eta ederrak. Alabaina, eta katedrala garrantzi handikoa izanik ere, Brunelleschiren beraren beste eraikin batzuek definitu zuten zehaztasunez estilo berria.
Errugabeen Ospitalea (1419-1444) estilo berriaren agerkari nagusietako bat da. Ospitale horretan Brunelleschik erabili zuen tipologia eraikin mota horien eredu bihurtu zen: patio zentral handi bat, lau aldeetan gelak dituena. Patiora aurrez aurre begiratuz ikusten da ondoen ordena berria: harrizko korintoar zutabe eta kapiteletan egitura erritmiko bat sumatzen da, arkitrabearen molduren horizontaltasunak azpimarratua, eta hormen kare zuriari kontrajartzen zaiona.
San Lorenzo basilikan (1422an hasia, Antonio Manettik 1470ean bukatua), errepikatu egin zuen Brunelleschik, zenbait gauza aldatuz, ospitaleko zutabediaren konposizio eskema. Huraxe izan zuen lehen aukera eraikin bat osorik bere erara egiteko. Medici familiak, Florentziako banku eta merkataritza munduko aberatsenak, sakristia bat (aldi berean, Medicitarren hilobi kapera ere izango zena) eraiki zezan eskatu zion, San Lorenzo eliza erromanikoari eransteko. Sakristia horretarako egin zituen planoak hainbeste gustatu zitzaizkien Medicitarrei, non berehala eskatu baitzioten bigarren proiektu bat, eliza osoarena. San Lorenzorekin eliza mota berri bat sortu zuen, gotikoekin zerikusirik batere ez zuena. Kristau basilika hartu zuen eredu, nahiz eta oina, T formakoa, azpian zegoen zenobioak emana zetorren. Hortaz, oina baino interesgarriagoa da aurrealdeko bista. Izan ere, eliza horren ezaugarri nagusiak simetria eta erregulartasuna dira. Atal karratuek osatzen dute eraikina: lau atal handik eratzen dituzte santutegia, gurutzadura eta transeptuko besoak; beste lau konbinatzen dira erdiko habeartea sortzeko; beste batzuek eratzen dituzte alboko habearteak eta transeptuaren ondoko kaperak. Laburbilduz, espazio kubiko idealen gisara antolatu zuen Brunelleschik San Lorenzo, non espazio handienak oinarrizko banakoaren multiplo soilak ziren. Beraz, sistema iraultzailea zen, errotik abandonatu baitzuen, banakako osagaiak eta erabat definituak erabiliz, gotikoko arkitektoen pentsamoldea.
1428 inguruan, San Lorenzoko lanak amaitu ondoren, Santo Spirito basilika proiektatu zuen Brunelleschik, nahiz eta lanak 1444 arte ez ziren hasi, eta bera hil ondoren amaitu ziren. Zenbait gauzatan San Lorenzoren antzekoa bada ere, bai oinean, bai aurrealdeko bistan, espazio, egitura eta apaingarriei dagokienez bere ezaugarri propioak ditu Santo Spiritok. Elizaren oina gurutze latinokoa den arren, alboko habearteek eta kaperek eraikina osorik inguratzen dutenez gero, halako zentraltasun bat sortzen da gurutzadurako kupularen inguruan eta, hori dela eta, Pizkundean hain gogoko zen oin zentralaren aitzindari gertatzen da. Goratasunean 2:1 eta 1:1 proportzio soiletan oinarritzen da egitura (erdiko habeartearen goratasuna zabalera bider bi da; alboko habearteen parteek, aldiz, berdina dute zabalera eta luzera). Aldi berean, gainalde laua eta estatikoa bazterturik, bista dinamiko eta oparoagoa eskaintzen da, habeen bitartez lortua bereziki.
Vasarik Le Vite obran dio Brunelleschiren eraikin asko bera hil ondoren amaitu behar izan zirela. Batzuk modu bitxi samarrean amaitu zituzten ondorengo arkitektoek, maisuaren ospea gutxiagotu nahian. Horietako bat da Pazzi kapera, Santa Croceko basilikako kapitulu areto eta Pazzi familiaren kapera izan zena. Brunelleschik barnealdea egin zuen, baina ataria Giuliano da Maianoren lana bide da (1460).
Brunelleschi, Masaccio eta Donatello bezala, Pizkunde hasierako egile handienetako bat izan zen, eta orobat izan zen Quattrocentoa hain ongi definitzen duen kultura humanista eta unibertsalaren lehen bultzatzaileetako bat. Eraikin erlijiosoak eta zibilak egin zituen (Errugabeen Ospitalea z gainera, alderdi Guelfoaren jauregia, Bradi-Busini eta Pitti jauregiak), eta eskultorea, ingeniaria eta asmalaria ere izan zen. Biziki arduratu zen matematika eta ikusmenaren legeez eta perspektibaren metodoa formulatu zuen; formulazio horiek galdu egin dira, ordea. Horren guztiaren ondorioz, proportzioek eta giza eskalak araututako arkitektura bat sortu zuen. Edertasuna parteen arteko eta osotasunarekiko erlazio harmoniatsutik sortzea zen, beti ere, arkitektura honen helburu nagusia.
Strathmoor Village (Kentucky)
Strathmoor Village Kentuckyko hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 648 biztanle zituen, 0.27 kilometro koadrotan banatuta.
Alderdi Liberal Demokratikoa
Alderdi Liberal Demokratikoa (PLD) izan daiteke:
Landa exodo
Landa exodoa landa eremutik bereziki hirietara gertatzen den migrazio masiboa da, bereziki gazteek egiten dutena. Historian zehar anitz izan dira landa exodoak, bereziki Industria Iraultzaren ondoren. Depresio Handian, Estatu Batuetako erdialdeko estatu askotan, eremu zabalak guztiz abandonatu ziren, nekazaritza produktuen prezioen beherakadak, maileguak ordaintzeko ezintasunak eta lehorteek bultzaturik. 1950eko hamarkadatik, Espainian landa exodo handia izan zen, bereziki industria garapen azkarra zuten Katalunia, Euskadi eta beste zenbait hirietara.
José Luis Ribera
José Luis Ribera Uranga (Azkoitia, ) gipuzkoar futbolari ohi eta entrenatzailea da, atzelari moduan aritzen zena.
Krašlovice
Krašlovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 160 biztanle ditu eta 5,3 kilometro koadroko azalera. Strakoniceko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1348 urtean egin zen.
Alderdi Liberal Demokratikoa (Japonia)
Alderdi Liberal Demokratikoa (自由民主党), normalean Jimintō (自民党) deitua, Japoniako alderdi politiko kontserbadorea da. Herrialdeko alderdi hegemonikoa da eta 1955etik aurrera gobernuan izan da beti, 1993-1994 eta 2009-2012 tarteetan izan ezik.
Epipedobates anthonyi
Epipedobates anthonyi Epipedobates generoko animalia da. Anfibioen barruko Dendrobatidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Kraslice
Kraslice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 6.802 biztanle ditu eta 81,35 kilometro koadroko azalera. Sokoloveko barrutian dago.
Dingen
Dingen Alemaniako udalerria da. estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Kraslice
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1352 urtean egin zen.
Canirallus kioloides
Canirallus kioloides Canirallus generoko animalia da. Hegaztien barruko Rallidae familian sailkatua dago.
Thomasomys macrotis
Thomasomys macrotis Thomasomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Sigmodontinae azpifamilia eta Cricetidae familian sailkatuta dago.
Uda min
Uda mina hezetasun gehien duen uda egun da. Ipar Hemisferioan uztailean edo abuztuan gertatzen da eta Hego Hemisferioan, berriz, urtarrilean edo otsailean.
Antzinako Erroman diēs caniculārēs edo "txakurren egunak" zieten egun haiei, txakurrekin lotzen zuten Sirius izarra egun haietan agertzen zelako.
Accra Hearts of Oak SC
Accra Hearts of Oak Sporting Club edo Hearts of Oak ("Haritzezko bihotzak") Ghanako futbol talde bat da, Akkra hiriburukoa. Ghanako liga gehien irabazi dituen bigarren taldea da eta Afrikako Txapeldunen Kopa irabazi zuen 2000. urtean. Taldearen jabea Asogli eremu tradizionaleko presidente Togbe Afede XIV.a da.
Historia
Ghanako futbol talde zaharrenetakoa da, 1911ko azaroaren 11n jokatu baitzuen leheneng partida, Invincibles taldearen kontrakoa hain zuzen ere.
Berenger Entençakoa
Berenger Entençakoa (Berenguer d'Entença; ? - 1306) Kataluniako aitonen semea izan zen. Almogavarren buruzagia, Roger de Llúria almirantearen ezkon anaia. Roger de Florek bigarren buruzagi hautatu zuen Ekialdera egin zuen espedizioan. 1304. urtean, Konstantinoplako enperadoreak duke egin zuen. Roger Hadrianopolisen hil zutenean, Gallipoli eta Heraklea suntsitu zituen, kataluniarren mendekua deituriko ekintzan. Genoarrek preso hartu zuten baina Jakue II.a Aragoiko eta Kataluniako erregeak bahitura saria ordaindu eta aske utzi zuen. Bere almogavarrekin itzuli zen. 1307. urtean hil zen Bernat de Rocafort behinolako lagunak gidaturiko almogavarrekin izan zuen liskar batean.
Rasteau
Rasteau Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vaucluse departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Rasteau udalerrian erroldatutako biztanleak 750 ziren. Familiak 311 ziren, horien artean 88 pertsona bakarrekoak ziren (42 bakarrik bizi ziren gizonak eta 46 bakarrik bizi ziren emakumeak), 104 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 100 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 19 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 468 etxebizitza zeuden, 324 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 98 bigarren erresidentzia ziren eta 46 hutsik zeuden. 426 etxeak ziren eta 40 apartamentuak ziren. 324 etxebizitza nagusietatik 203 bere jabearen bizilekua ziren, 90 alokairuan okupaturik zeuden eta 31 doan lagata zeuden; 6 etxek gela bat zuten, 14 etxek bi zituzten, 71 etxek hiru zituzten, 102 etxek lau zituzten eta 131 etxek bost zituzten. 282 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 171 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 119 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 498 ziren, horien artean 349 aktiboak ziren eta 149 inaktiboak ziren. 349 pertsona aktiboetatik 319 lanean zeuden (184 gizon eta 135 emakume) eta 29 langabezian zeuden (13 gizon eta 16 emakume). 149 pertsona inaktiboetatik 66 erretiraturik zeuden, 36 ikasten zeuden eta 47 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 24 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 11 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 igeltseroak, 2 zurginak, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.
2000. urtean Rasteau udalerrian 69 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.176 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Menidia conchorum
Menidia conchorum Menidia generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Atherinopsidae familian.
Epicrionops petersi
Epicrionops petersi Epicrionops generoko animalia da. Anfibioen barruko Rhinatrematidae familian sailkatuta dago, Gymnophiona ordenan.
Hector Guimard
Hector Guimard (Lyon, 1867ko martxoaren 10a - New York, 1942ko maiatzaren 20a) frantziar arkitekto eta diseinatzailea eta Art Nouveau estiloko figura nabarmena izan zen. Parisko lehen metro geltokietako sarreren duseinuengatik da ezaguna. 1890 eta 1930 bitartean 50 eraikin inguru egin zituen, 141 metro sarrera, altzariez eta dekorazio lanez gain. École nationale supérieure des arts décoratifsean eta Arte Ederren Goi Eskola Nazionalean ikasi zuen.
Castel Béranger (1895-1898)
Bere lehen obra garrantzitsua izan zen.
Sturgis (Kentucky)
Sturgis Kentuckyko hiri bat da. Union konderrian kokatua dago. 2010ean 1,898 biztanle zituen, 4.06 kilometro koadrotan banatuta.
Ane Auzmendi
Ane Auzmendi Munduate VIII. legegintzaldiko EHAKko eusko legebiltzarkidea izan da. Ogibidez, irakaslea da, haur hezkuntzan eta lehen hezkuntzan diplomatua baita.
Anamari Martinez
Anamari Martinez Urreiztieta (Santurtzi, Bizkaia, 1932 - Hondarribia, Gipuzkoa, 2014ko azaroaren 29a) Martin Ugalderen bikotekidea izan zen.
Biografia
1932an jaio zen Santurtzin (Bizkaia).3 urte zituenetik erbestean ibili zen. Venezuelan zegoela Martin Ugalde ezagutu zuen 1953an. Berarekin familia sortu zuen eta gero Euskal Herrira itzuli zen.
2003eko otsailean, Euskaldunon Egunkariaren itxiera eta arduradunak atxilotu zituztenean, Martin Ugalde pattal zegoen eta ez atxilotu arren, kontuak blokeatu egin zizkieten, eta osasun txostenak aurkeztu behar izan zituen epailearen aurrean Madrilera ez eramateko. 2004an hil zen senarra.
Foothill Farms (Kalifornia)
Foothill Farms Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Sacramento konderrian dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Esteban Uriarte
Esteban Uriarte Etxebarria, Utarre (Dima, Bizkaia, 1894 – Bermeo, Bizkaia, 1947) bertsolaria izan zen. Diman jaio arren, gaztetan Bermeora joan zen hargin lan egitera, eta han geratu zen hil arte. Kepa Enbeitarekin aritu zen askotan, eta 1935eko Txapelketa Nagusian parte hartu zuen.
Señora sariketa
Señora sariketa urtero jokatzen den bertsolaritza txapelketa bat da. Ekimen honen helburua emakume bertsolariek elkarrekin kantatzeko aukera izango duten guneak sortzea eta plazan duten presentzia aregotzea da. Garaipenaren ikurra txapela izan beharrean pamela handi bat da.
Egitura
Bi finalaurreko jokatzen dira eta ondoren finala. lehenengo bi ekitaldietan finalaurreko bakoitzetik bi bertsolari sailkatu ziren finala jokatzeko eta finalean "ohorezko señora" bi elkartu zitzaizkien seikotea osatuz. 2023an finalaurreko bakoitzetik hiru sailkatu ziren eta ez zen gonbidaturik izan finalean.
Fair Oaks (Kalifornia)
Fair Oaks Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Sacramento konderrian kokatuta dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ktenoforo
Ctenophora (grezieraz orraziak eramaten dituztenak) filuma, euskaraz ktenoforo gisa idatzia, animalia diblastikoen filum bat da. Etimologikoki, marmoka “orrazidunak” dira, eta izen hori ezarri zaie orrazi itxuradun igeri-palak dituztelako (kten edo ketenak); luzera dituzten zortzi bandak igeritarako erabiltzen diren zilio ilarez josita daude. Nola marmoken antza duten, iraganean zelentereoen taldean sartu ziren hasieran.
Banaketa
Itsasoan baino ez dira bizi eta 166 espezie ezagutzen dira. Ez dira oso ezagunak, baina ba dira ugariak eta planktonaren biomasaren parte handi bat dira. Gehien-gehienak planktonikoak dira. Beste batzuk hondo ozeanikoetan bizi dira eta ar lauen antza dute. Gainazaletik 3.000 metroko sakontasunerarte bizi daitezke.
Euskal Herrian
Pleurobrachia pileus da euskal kostaldeko espezierik ugariena, eta multzo edo sardetan ageri da zenbaitetan.
Donato Errasti
Donato Errasti Egiguren (Aizarna, Gipuzkoa, 1910eko otsailaren 17a – 1983ko urtarrilaren 23a) mugalari eta kontrabandista bat izan zen, Comète sarearen salataria Bigarren Mundu Gerran. Berak egindako salaketa zela medio, naziek Andrée de Jongh «Dédée» Comète sareko burua atxilotu zuten Urruñan, eta, harekin batera, sarearen laguntzaile euskal herritar bi eta hiru hegazkin pilotu britainiar.
Malapterurus monsembeensis
Malapterurus monsembeensis Malapterurus generoko animalia da. Arrainen barruko Malapteruridae familian sailkatzen da.
Donato Errasti
Jatorria
1910eko otsailaren 17an sortu zen Donato Errasti, Aizarnako (Zestoa, Gipuzkoa) Trukuman edo Palankabi baserrian, Lasao errekaren alboan, Azpeitiko mugan.
Aita Jose Errasti sendalari edo sasimedikua izan zuen, oso ezaguna herrian eta Gipuzkoa osoan. Bere jardueretan debekuak pairatu zituen, baita salaketa larriagoak ere.
Francoren matxinadaren eragina
Donato Errasti gazteegia zen Frncoren matxinadak eragindako gerra lehertu zenean, borrokara dei zezaten. Alabaina, anai zaharrago bat, Francisco, 1903an jaioa, jaioa, herritik ihes joan behar izan zen, gudaroste frankista Azpeitian sartu aurretik.
Kontrabandoan
Gerra osteko eskasia giroan, Donato Errasti kontrabandoan ibili zen, 1944ko azaroan isun zigor bat jaso baitzuen, Jose Mari Irure Gaztañaga herrikidearekin batera, Iparraldetik sakarina ekartzen eta saltzen saiatzeagatik.
Morroi lanetan
Kontrabandoan noiz hasi ote zen dokumentatua ez badago ere, ziurrenik gerra amaitu orduko hasiko zen, 1940an. Izan ere, 1942rako agertzen da Urruñan Donato Errasti, morroi lanetan zen zenbait baserritan, bestek beste, Bidegain Berrin eta Tomasenean.
Comète sarean
Iparralde eta Hegoalde arteko muga ongi ezagutuko zuen Donato Errastik, kontrabandoko ibileretatik. Ezaguera hori baliatuta, Comète sarearekin pasaldi bat baino gehiago egin zuen, mugalari gisa. Sareak Urruñan zeukan azken urratsa, muga mendiz pasa aurretik, Belgikan edo Frantzian erreskatatutako hegazkin pilotu aliatuak lurralde okupatuetatik ateratzeko. Errasti, esan bezala, 1942an hasi zen mugalari lanetan, Tomasenea baserrian morroi lanetan ari zela. Ziurrenik, hurbil zegoen Bidegain Berri baserriko Juan Larburu hernaniarraren bitartez sartu zen harremanetan sarearekin.
Salaketa eta atxilotzea
1943ko urtarrilaren 13an, Andrée de Jongh «Dédée» Comète sareko burua eta Jean-François Nothomb «Franco» Baionara iritsi ziren trenez, Parisetik; hiru hegazkin pilotu britainiar zekartzaten, mendiz Oiartzuna iristeko asmoz. Eguraldi oso txarra zen, pasaldia zail aurreikusten zen. Azken ibilbidearen atari, Urruñako Bidegain Berri baserrian hartu zuten atseden, gauaren zain. Han, Frantxia Haltzuet baserriko nagusiak hartu zituen, Juan Larburu morroiaren laguntzaz. Florentino Goikoetxea zuten mugalari, hura ere elkartu zitzaien baserrian, baina euria goien-behean ari zuela ikusita, pasaldia hurrengo egunerako uztea erabaki zuten.
Sycamore (Kentucky)
Sycamore Kentuckyko hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 160 biztanle zituen, 0.04 kilometro koadrotan banatuta.
Donato Errasti
Salaketa eta atxilotzea
Hurrengo orduak baserrian indarberritzen pasa zituzten, eguraldia hobetu zain; urtarrilaren 15eko gauean egingo zuten ibilaldia.