cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
John Tyler
Biografia
1825-1827 urteetan Virginiako gobernadorea izan zen, eta 1827-1830 urteetan senatari demokrata (errepublikar jeffersondarra). Aldiz, Whig Partyan sartu zen ondoren.
Esklabotasunaren aldeko agertu zen Ameriketako Estatu Batuetako Gerra Zibilaren garaian.
Agintaldia
1840. urtean lehendakariorde hautatu zuten, eta 1841-1845 urteetan Estatu Batuetako hamargarren lehendakaria izan zen.
1841ean, Henry Clayren alderdia, Whig Party, nagusi zen kongresuan, eta Tyler alderdikidea kongresuan oinarritu zen. Clayren taldea Bankuari boterea itzultzearen aldekoa zen, eta Clayk bere taldearen (Whig Partyaren) menpekotzat zeukan Tyler presidentea. Aldiz, Tylerrek Bankuari monopoliorako baimena itzultzearen kontra egin zuen eta, ondorioz, Clayk hura berrezartzearen kontra ebatzi zuen.
Karoliina Rantamäki
Karoliina Stina Margaretha "Karo"Rantamäki (1978ko otsailaren 23a) Finlandian jaiotako izotz hockey jokalari bat da, Stadin Gimmat taldean jolasten du aurrerali bezala, eta taldeko kapitaina da, eta Finlandiarekin partido gehien jokatu dituen pertsona da.
Finlandia 5 olimpiar jokotan ordezkatu du, eta bi brontzezko domin irabazi ditu, bat 1998. urtean eta bestea 2010. urtean. Finlandiaren ordezkari ere izan da IIHF World Women 's Championships txapelketetan, eta Munduko zortzi brontzezko domina irabazi ditu (1997, 1999, 2000, 2004, 2008, 2009, 2011, 2015). Rantamäki txapelketa nazionalen irabazleekin aritu da, bai Naisten Liiga finlandiarrean, bai Zhenskaya Hockey League (ZhHL) Errusian, baita Errusiako Emakumeen Liga Hockeyan ere.
Fontangy
Fontangy Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Fontangy udalerrian erroldatutako biztanleak 151 ziren. Familiak 68 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 106 etxebizitza zeuden, 69 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 22 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. 104 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 69 etxebizitza nagusietatik 58 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 4 etxek bi gela zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 16 etxek lau zituzten eta 33 etxek bost zituzten. 51 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 38 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 21 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 90 ziren, horien artean 74 aktiboak ziren eta 16 inaktiboak ziren. 74 pertsona aktiboetatik 65 lanean zeuden (37 gizon eta 28 emakume) eta 9 langabezian zeuden (5 gizon eta 4 emakume). 16 pertsona inaktiboetatik 4 erretiraturik zeuden, 7 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 4 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren eta 1 argiketaria.
2000. urtean Fontangy udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.860 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Babaçulândia
Babaçulândia Brasilgo udalerri bat da, Tocantins estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Eumyias indigo
Eumyias indigo Eumyias generoko animalia da. Hegaztien barruko Muscicapidae familian sailkatua dago.
Ludotecnia
Ludotecnia Bilboko enpresa argitaletxea da, 1990ean José Félix Garzón eta Igor Arriolak sortua eta rol-jokoak sortzen dituena. Aurrekoak (Dalmau Carles Pla, Joc Internacional eta Diseños Orbitales) desagertu direnez, Espainiar merkaturako lan egiten duen argitaletxerik zaharrena da.
Larouco
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 608 biztanle zituen.
Malleret-Boussac
Malleret-Boussac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Creuse departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Malleret-Boussac udalerrian erroldatutako biztanleak 230 ziren. Familiak 95 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 35 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 157 etxebizitza zeuden, 100 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 38 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 155 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 100 etxebizitza nagusietatik 94 bere jabearen bizilekua ziren, 4 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 7 etxek bi gela zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 24 etxek lau zituzten eta 58 etxek bost zituzten. 80 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 45 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 45 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 117 ziren, horien artean 82 aktiboak ziren eta 35 inaktiboak ziren. 82 pertsona aktiboetatik 75 lanean zeuden (41 gizon eta 34 emakume) eta 7 langabezian zeuden (5 gizon eta 2 emakume). 35 pertsona inaktiboetatik 12 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 17 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Malleret-Boussac udalerrian 103 unitate fiskal zeuden, 232 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.550 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria eta 1 ile apaindegia.
2000. urtean Malleret-Boussac udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.170 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
663
Gertaerak
Urte honetan dokumentatuta dago Japoniako Fuji mendira lehen eskalada. Protagonista monje budista bat izan zen.
Kovalevskaya (kraterra)
Kovalevskaya kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago, Ilargiaren alde ezkutuaren ipar-hemisferioan. 114 kilometroko diametroa du. Izena Sofia Kovalevskaiaren omenez darama.
Jorginho
Jorge Jorginho de Amorim Campos (1964ko abuztuaren 17a - ) Brasilgo futbolari ohia da.
Brasilândia do Tocantins
Brasilândia do Tocantins Brasilgo udalerri bat da, Tocantins estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Sphyraena putnamae
Sphyraena putnamae Sphyraena generoko animalia da. Arrainen barruko Sphyraenidae familian sailkatzen da.
Ploské (Revúcako barrutia)
Ploské  Eslovakiako udalerri bat da, Revúcako barrutian kokatuta. 7,26 km²ko azalera du eta 70 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1413. urtekoa da.
Trinket (tresna)
Mekanikan, trinket edo karraka, trinket-mekanismoz baliaturik, beti alde berera biratzen den tresna da. Hainbat erabilera ditu, bizikleten piñoi askea kasu.
Jamie Foxx
Jamie Foxx (Terrell, 1967ko abenduaren 13 - ), Estatu Batuetako aktore eta abeslaria da, Oscar sariaren irabazlea.
Kulik (kraterra)
Kulik kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago, Ilargiaren alde ezkutuaren ipar-hemisferioan. 60,5 kilometroko diametroa du. Izena Leonid Kulikren omenez darama.
Krater sateliteak
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.
Marta Jaumandreu
Marta Calvo Jaumandreu, ezagunagoa Marta Jaumandreu izenez (Madril, 1971ko abenduaren 4a) madrildar kazetaria eta aurkezlea da.
José Antonio Pagola
Bizitza
Donostiako apaizgaitegian ikasketak egin ondoren, Teologia Dogmatikokoak egin zituen Erromako unibertsitate gregoriarrean eta Biblia Zientzietakoak hiri bereko Biblia Institutuan. Jerusalemgo Biblia Eskolako irakaslea zen Israelen Sei Eguneko gerra piztu zenean eta Euskal Herrira itzuli zen. Donostiako Barrutiko Bikario Nagusi izendatu zuten 1979. urtean. Hogeita bi urtez Donostiako Elizbarrutiko Bikario izan zen, eta Jose Maria Setien Gotzainaren hurbil-hurbileko lankide, 2001eko urtarrilean kargua utzi zuen arte. Donostiako Apaizgaitegian, Erromako Unibertsitate Gregorianoan eta Jerusalemen ikasia da. Kristologian aditua da, eta azken hamarkadan astero El Diario Vasco egunkarian argitaratzen duen ebanjelioari buruzko artikuluaz gain liburu eta liburuxka ugari argitaratu ditu teologiaz, ebanjelizazioaz edota fedearen eta kristautasunaren bizipenaz, Euskal Herriak bizi duen egoera eta horren aurrean Elizak duen jarrera bezalako gaiak baztertu gabe. Besteak beste, Pagolaren lan hauek aipa daitezke:
Marta Jaumandreu
Biografia
Marta Jaumandreu Madrilen jaio zen eta alaba bakarra da. 10 urte zituela gurasdoak banatu egin ziren eta bera amarekin biiz izan da. Ama, Maria Teresa Jaumandreu TVEko errealizadorea zen eta inoiz aurkezpenen bat edo beste egin zuen. Amaz gain, aitita eta osabak ere komunikazioan aritutakoak izan dira.
Madrilgo Nuestra Señora Santa María ikastetxean hasi zituen ikasketak (1975-1990). Ondoren, Informazio Zientzietako lizentziatura lortu zuen CEU San Pablo Unibertsitatean (1990-1994), Kazetaritza digitaleko masterra egin zuen Finantza Ikasketen Zentroan, eta Protokoloa eta ekitaldien antolaketa aztertu zituen Madrilgo Merkataritza Ganberako Prestakuntza Zentroan.
Kazetari ibilbidea
El boletín de la tarde argitalpenean egin zuen lehen lana. Ondoren, 1995eko irailetik 1997ko abuztura bitartean, Telemadrid-eko informazio-zerbitzuetan parte hartu zuen, eta Panorama de actualidad, Buenos días, Madril eta Telenoticias saioen lehen edizioan lan egin zuen.
1997ko abuztuan, RTVEn sartu zen 24 horas Kanalaren erredaktore lanetan, eta urtebete geroago (1998ko irailean) Meteorologia Arlora pasatu zen. Hantxe izan zen El tiempo saioaren aurkezleetako bat. 2007ko abuztuan postu finkoa lortu zuen RTVEn. 2008ko irailean, Madrilgo lurralde-albistegia aurkeztu eta erredaktatu zuen. 2012ko uztailaren 2tik 27ra TVEren goizeko Albistegia aurkeztu zuen.
2012ko irailaren 3tik 2013ko abuztuaren 30era bitartean, TVEren Telediario 2ren aurkezlea izan zen, hasieran bakarrik, eta 2013ko urtarriletik uztailera Marcos Lópezekin. 2012ko urriaren 28an aurkeztu zituen Ana Blancorekin batera,TVEn Euskal eta Galiziako Hauteskundeak 2013ko irailaren 2an, Madrilgo lurralde-albistegira itzuli zen, eta Ana Blancok ordezkatu zuen bigarren albistegian. Erabaki horren arrazoia zehaztu ez zen arren, eragina izan zuen TVEko Albistegien edizio guztietako ikusleen galerak.
2014ko Eguberrietatik 2018ko udara bitartean, Fue informe mikroespazioak aurkeztu zituen 24 orduko Kanalean. Telediario 1 eta, batzuetan, Telediarios Fin de semana saioetako ordezkapenak eta oporraldiak bete zituen. Batera, Madrilgo Lurraldeko Informazioarekin uztartu zuen, zeinetan jarraitu egin duen.
Kazetaritzaren beraren lan propioaz gain, zeremonia, ekitaldi, kongresu eta sarien aurkezlea da. Errioxako Nazioarteko Unibertsitateko Shadowing programaren aholkulari ere izan zen, 2017ko maiatzetik 2020ko ekainera bitartean, eta CEU San Pablo Unibertsitateko GPS programaren aholkulari da 2020tik.
Sariak eta aintzatespenak
Hauexek dira jasotako batzuk:
Cézac (Lot)
Cézac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 118 etxebizitza zeuden, 70 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 36 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 118etxeak ziren. 70 etxebizitza nagusietatik 55 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 15 etxek hitu gela zituzten, 23 etxek lau zituzten eta 32 etxek bost zituzten. 55 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 25 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 37 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 110 ziren, horien artean 78 aktiboak ziren eta 32 inaktiboak ziren. 78 pertsona aktiboetatik 72 lanean zeuden (44 gizon eta 28 emakume) eta 6 langabezian zeuden (6 emakume eta 6 emakume). 32 pertsona inaktiboetatik 13 erretiraturik zeuden, 11 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Cézac udalerrian 73 unitate fiskal zeuden, 181 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.230 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 3 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 zurgina eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Cézac udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 432 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Erythrolamprus cobellus
Erythrolamprus cobellus Erythrolamprus generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Cyornis unicolor
Cyornis unicolor Cyornis generoko animalia da. Hegaztien barruko Muscicapidae familian sailkatua dago.
Beaussault
Beaussault Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Beaussault udalerrian erroldatutako biztanleak 383 ziren. Familiak 148 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 44 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 56 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 206 etxebizitza zeuden, 149 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 37 bigarren erresidentzia ziren eta 20 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 206etxeak ziren. 149 etxebizitza nagusietatik 107 bere jabearen bizilekua ziren, 37 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 29 etxek hiru zituzten, 43 etxek lau zituzten eta 75 etxek bost zituzten. 118 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 63 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 78 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 244 ziren, horien artean 174 aktiboak ziren eta 70 inaktiboak ziren. 174 pertsona aktiboetatik 162 lanean zeuden (92 gizon eta 70 emakume) eta 12 langabezian zeuden (3 gizon eta 9 emakume). 70 pertsona inaktiboetatik 23 erretiraturik zeuden, 25 ikasten zeuden eta 22 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Beaussault udalerrian 160 unitate fiskal zeuden, 396 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.017 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren eta 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 zurgina eta 1 eraikuntza enpresa.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sphyraena qenie
Sphyraena qenie Sphyraena generoko animalia da. Arrainen barruko Sphyraenidae familian sailkatzen da.
Carmo do Paranaíba
Carmo do Paranaíba Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Fusigobius maximus
Fusigobius maximus Fusigobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Leiro
Leiro Ourenseko udalerria da, El Ribeiro eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.830 biztanle zituen.
Kramers (kraterra)
Kramers kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago, Ilargiaren alde ezkutuaren ipar-hemisferioan. 61,6 kilometroko diametroa du. Izena Hans Kramersren omenez darama.
Krater sateliteak
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.
Van't Hoff (kraterra)
Van't Hoff kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago, Ilargiaren alde ezkutuaren ipar-hemisferioan. 107 kilometroko diametroa du. Izena Jacobus Henricus van 't Hoffren omenez darama.
Krater sateliteak
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.
San Migel (Derio)
San Migel Derioko auzoa da, Arteagan. Auzo hau 1960ko hamarkadan hasi zen eraikitzen. Auzo honetara bildu ziren Deriora Extremaduratik eta Espainiako beste lurralde batzuetatik etorritako hainbat immigrante.
Ospetsua da auzoa Txorierrin, batez ere irailean egiten dituzten jaiengatik. Jai herrikoiak dira eta auzoko hainbat lagunek hartzen dute parte antolakuntzan, konpartsen bidez.
Eusko Ikaskuntza-Laboral Kutxaren Gazte Saria
Gazte Saria Eusko Ikaskuntza eta Laboral Kutxaren artean sortu zuten 2019an humanitate, kultura, arteak eta gizarte zientzien alorretan lanean ari diren gazte norbanako edo taldeen lanak saritzeko.
Better Call Saul
Better Call Saul estatubatuar telesail dramatikoa izan zen, Breaking Bad telesailaren prekuela moduan sortua.
Argumentua
Saul Goodmanek gizarteko kode etikoak jarri ditu kolokan, abokatu ogibidea partekatzen zuen anaia eredugarriaren etengabeko itzalpean. Munduan bere tokia aurkitu ezinik, aurrez ezarritako bidetik desbideratzen da McGill. Arrakastan oinarrituriko gizarte neoliberala ordezkatzen du Chuck anaia helduak, baita itxuraz modu eraginkorrean funtzionatzen duen sistema judiziala ere.
Cyornis ruckii
Cyornis ruckii Cyornis generoko animalia da. Hegaztien barruko Muscicapidae familian sailkatua dago.
Gailu erdieroale
Gaur egun
Gaur egungo elektronika eta informatika ezin izango ziren lortu gailu erdieroalerik gabe. Diodoa k eta batez ere transistoreak erabiltzen dira. Non, azken horiek elektronikaren garuntzat jo dezakegun. Mikroprozesadore guztiak erdieroalez eginda daude; hortaz, gaur egungo teknologiaren atal garrantzitsuena ere, gailu erdieroale bat da, transistore oso txikiak dituena.
Funtzionamendua
Gailu erdieroaleen funtzionamendua hutsune eta elektroien mugimenduan oinarritzen da. Aipatu den moduan ezpurutasunen bitartez dopatu egin daiteke materiala: elektroientzako hutsune gehiago dituen material mota bat sortuz, < > (p positibotik dator, elektroi gutxiago baititu) eta elektroi kopuru handiago izateko < > (noski, n negatiboagoa dela erreferentziatzen du). Honela portaera asimetriko bat izango du edozein gailu erdieroalek. p-n lotura batek diodoa osatzen du, eta p-n-p edo n-p-n transistorea. Jokaera hau, korronte eta tentsio jakin menpe gertatzen da, eta portaera hau aprobetxatuz lortzen da zirkuitu elektronikoen funtzionamendu konplexua.
Historia
Lehengo aldiz erdieroaleez hitz egin zuena Alessandro Volta izan zen, 1782an.
Hala ere, Michael Faraday heldu arte, 1833ean, ez ziren hauen ezaugarriak aztertu. Faraday konturatu zen zilar sulfuroaren erresistentzia elektrikoa jaitsi egin zela tenperaturarekin batera.
Geroago, Karl Braun-ek lehenengo diodoa sortu zuen 1874an; nola korronteak noranzko bakarrean ibiltzen zela ikertu zuen, burdin eta galena ikutzen ziren puntutikan.
1901ean patentatu zen lehen osagai erdieroalea "katu biboteak" Jagadis Chandra Bose-k sortua. Artezgailu erdieroale hau irrati-uhinak antzemateko sortua izan zen.
John Bardeen, Walter Brattain eta William Shockley asmatu zuten transistorea 1947an eta Nobel saria jaso zuten, honek etorkizunean izango zuen garrantzia aurreikusiz.
Zeinheim
Zeinheim Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Zeinheim udalerrian erroldatutako biztanleak 186 ziren. Familiak 64 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 36 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 68 etxebizitza zeuden, 64 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 4 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 68etxeak ziren. 64 etxebizitza nagusietatik 62 bere jabearen bizilekua ziren, 1 alokairuan okupaturik zegoen eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek hitu gela zituzten, 8 etxek lau zituzten eta 54 etxek bost zituzten. 60 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 17 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 41 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 122 ziren, horien artean 103 aktiboak ziren eta 19 inaktiboak ziren. 103 pertsona aktiboetatik 96 lanean zeuden (52 gizon eta 44 emakume) eta 7 langabezian zeuden (2 gizon eta 5 emakume). 19 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Zeinheim udalerrian 64 unitate fiskal zeuden, 188 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.247 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra kirol-denda bat zen.
2000. urtean Zeinheim udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Coqueiral
Coqueiral Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Polina
Polina Eslovakiako udalerri bat da, Revúcako barrutian kokatuta. 9,06 km²ko azalera du eta 116 biztanle 2017ko datuen arabera.
Fusigobius melacron
Fusigobius melacron Fusigobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Ugaldeguren
Ugaldeguren edo Santimami auzoa Deriotik hurbil egon arren, bere lur gehienak Zamudioko udalarenak dira. Auzo honetan badago Santi Mami izeneko baseliza. Horrez gain, Bilboko hilerria eta izen bereko poligonoa ere auzo honetan daude.
2007ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, auzoak 30 biztanle ditu.
Yohei Iwasaki
Yohei Iwasaki (岩﨑 陽平, 1987ko martxoaren 24a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Albirex Niigata eta FC Gifu.
Samotrazia
Samotrazia (Σαμοθράκη) Greziako ipar-ekialdeko uhartea da. Egeo itsasoaren iparraldean dago, Hebroseko nomo edo departamenduan, Trazia eta İmroz uhartearen artean. 180 km2 ditu, eta 2.723 biztanle (2005). Hiri nagusia, Samotrazia, ipar-mendebaleko kostaldean dago. Uharte menditsua da (Fengari mendia, 1.600 m). Laborantza eta arrantza dira ekonomia-jarduera nagusiak.
Luiz Bombonato Goulart
Luiz Bombonato Goulart, Luizão (1975eko azaroaren 14a - ) Brasilgo futbolari ohia da.
Meux (France)
Meux Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 146 etxebizitza zeuden, 129 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. 141 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 129 etxebizitza nagusietatik 110 bere jabearen bizilekua ziren, 15 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 4 etxek bi zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 28 etxek lau zituzten eta 84 etxek bost zituzten. 103 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 57 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 59 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
San Migel (argipena)
San Migel, euskara batuko San Mikel edo Done Mikel izenaren aldaera dialektala da. Erabilera hauek ditu:
Meux (France)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 183 ziren, horien artean 145 aktiboak ziren eta 38 inaktiboak ziren. 145 pertsona aktiboetatik 138 lanean zeuden (70 gizon eta 68 emakume) eta 7 langabezian zeuden (1 gizon eta 6 emakume). 38 pertsona inaktiboetatik 18 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Meux udalerrian 134 unitate fiskal zeuden, 291 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.250 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Meux udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, 656 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sphyraena tome
Sphyraena tome Sphyraena generoko animalia da. Arrainen barruko Sphyraenidae familian sailkatzen da.
F.C. Hansa Rostock
F.C. Hansa Rostock (izen osoa F.C. Hansa Rostock e.V.) Alemaniako Rostock hiriko futbol taldea da. Gaur egun hirugarren mailan ari bada ere, 1991ean Ekialdeko Alemaniako Liga eta Kopa irabazi zituen eta Alemania Bateratuko Bundesligan aritu zen ekialdeko bi taldeetako bat izan zen.
Historia
Sportclub Empor Rostock taldea 1954ean sortu zen. Garai hortan ordean eskubaloiko atalak indar handiagoa zeukan futbol atalak baino. 1965eko Ekialdeko Alemaniako kirol taldeen berrantolaketaz baliatuz futbolo atalak bere bideari ekin zion, klub berriaren izena Fußball Club Hansa Rostock izango zelarik ordutik aurrera. Bigarren mailatan ibili ondoren 80. hamarkadan lehenengo maila egin zuen salto eta Ekialdeko Alemaniako azkenengo liga eta kopa eskuratu zituen 1991ean. Honek Alemania bateratuko Bundesligan sartzea ahalbideratu zion, bigarren gelditu zen Dynamo Dresdenekin batera. 2005ean maila galdu zuen eta 2011tik aurerra 3. mailan ari da jokatzen.
Bitxikeria
2002ko abenduaren 1ean jokaturiko partida batean sei atzerritar atera zituen eta seiak suediarrak ziren.
Kempei Usui
Kempei Usui (碓井 健平, 1987ko maiatzaren 15a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shimizu S-Pulse.
Erythrolamprus cursor
Erythrolamprus cursor Erythrolamprus generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Ekaitz-txori
Ekaitz-txori hydrobatidae familiako itsas-hegaztien izen arrunta da. Itsas hegazti txikia, hego-luzea eta igeri-oinduna, mokoa gako itxurakoa duena. Hegan doanean hankak zintzilika eramateak bereizten du beste itsas hegazti gehienetatik. Ur azaleko animaliak janez elikatzen da. Badira zenbait mota: Euskal Herrian umatzen den bat, Hydrobates pelagicus edo ekaitz-txori txikia, ekaitz-txori handia (Oceanodroma leucorrhoa), Wilson ekaitz-txoria (Oceanites oceanicus), etab.
Maceda
Maceda Ourenseko udalerria da, Allariz - Maceda eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 3.143 biztanle zituen.
Carpina
Carpina Brasilgo udalerri bat da, Pernambuco estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Grímsey
Grímsey Islandia iparraldean dagoen uhartea da. 2009tik Akureyri udalerriko herria da. Guztira 86 pertsona bizi dira uhartean.
Air Iceland aire-lineak hegaldiak eskaintzen ditu Akureyri eta Reykjavikera.
Dokumentazio Informatiboaren Oinarriak
Disziplina
Dokumentazioak, disziplina gisa, hiru ikuspegi desberdin ditu:
Sorrera eta garapena
Dokumentazio Informatiboa XX. mendearen hasieran sortu zen dokumentu-ekoizpenaren hazkundeak eraginda. Gero eta dokumentu gehiago zeuden, eta guztien beharra zegoen.
Paul Otlet (1868-1944) eta Henri La Fontaine (1854-1943) oso garrantzitsuak izan ziren arlo honetan. Bliografiaren eta dokumentazioaren zientziaren sortzailetzat hartzen dira. 1895ean Otletek eta La Fontainek Nazioarteko Bibliografia Institutua sortu zuten Bruselan. Institutu honek lortu zuen emaitza garrantzitsua Sailkapen Hamartar Unibertsala sortzea izan zen.
Dokumentazioaren Zeregina
Dokumentuen informazioaren irudikatzea, gordetzea, berreskuratzea eta hedatzea ikertzen du. Dokumentazioak informazio-iturriak ustiatzeko sistemak eratzen eta garatzen ditu, ezagutza horiek erabiltzaile-talde baten edo gizarte osoaren esku jartzeko.
Garapena
Bi garapen mota bereizi ditzakegu, alde batetik zientifikoa eta beste aldetik, ekonomikoa.
Zientifikoak Informazio sistemen jatorria, diseinua eta erabilpenaren ikasketa egiten du, gaurkotasunezko eta kalitatezko informazioa produzitzeko, gordetzeko eta hedatzeko.
Lanbidea
Espezialitate eta ikerketa-arlo desberdinak aurki ditzakegu komunikabide sozialei lotuta. Dokumentazioaren arloan dauden lantokiak hurrengoak dira:
Dokumentazio informatiboa
Dokumentazio informatiboa gizarte komunikabideei aplikatutako dokumentazioa da; informazio periodistikoa landu eta hedatu ahal izateko: ideia, ekintza, uste eta iritziei buruzko textu eta erreferentziak baloratu, aukeratu eta sailkatu egiten ditu modu informatiboan.
Komunikazio-zientzietan, kazetaritza esaterako. Komunikazio-enpresetan, telebista esaterako.
Dokumentua
Hainbat definizio ditu dokumentu hitzak, batzuek “Euskarri iraunkorrean erantsita dagoen edozein mezu (ikonikoa edo sinbolikoa) helburu informatiboarekin erabilia” bezala definitzen dute. Euskaltzaindiak ordea, “Zerbait frogatzeko edo zerbaiten berri emateko balio duen agiria” bezala definitzen du dokumentua.
Dokumentuaren sailkapena
Dokumentu bat sailkatzeko orduan hainbat faktore izan behar ditugu kontuan.
-Analogikoak: Aldagaiak jarraituak eta zenbaki errealei buruzko proportzionalak direnak
-Digitalak: Aldagaiak multzo finituko karakterez moduan adierazten direnean, normalean    digitu bidez
Woltjer (kraterra)
Woltjer kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago, Ilargiaren alde ezkutuaren ipar-hemisferioan. 44,5 kilometroko diametroa du. Izena Jan Woltjerren omenez darama.
Hugh Shearer
Kazetari gisa lan egin zuen eta 1941ean The Jamaica Worker egunkari sindikaleko plantillan sartu zen. Diputatua izan zen 1955etik 1959ra, eta senataria 1962tik 1967ra.
Woltjer (kraterra)
Krater sateliteak
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.
Hugh Shearer
1967an Alderdi Laboristaren hautagaia izan zen hauteskundeetan eta apirilaren 11n lehen ministro kargua hartu zuen. Bere gobernu aldia oparotasunekoa izan zen turismoa eta alumina findegien eraikuntza bultzatu ondoren. Hezkuntzaren bultzadarekin batera, bigarren hezkuntzako ikasleen kopuruak ere gora egin zuen. Shearerrek 1972ko hauteskundeak galdu zituen Michael Manleyren aurka.
Albéniz jauregia
Albéniz jauregia edo Montjuïc Errege Pabilioia (katalanez Palauet Albéniz edo Pavelló Reial de Montjuïc) Kataluniako Bartzelona hiriburuko Montjuïc mendian dagoen jauregi bat da. Lluís Companys Olinpiar Estadioaren alboan dago.
Espainiako errege-erreginek hirira burututako bisitetan zehar haien egoitza nagusia izan ohi da. 1928an eraiki zen, 1929ko Bartzelonako Nazioarteko Erakustazokaren testuinguruan.
Robert Walpole
Ingalaterrako parlamentu-sistema ezarri zuen, eta lehen gobernuburua izan zen; politika bakezalea egin zuen, zerga apalak ezarri zituen eta ardoaren eta tabakoaren gaineko zergak finkatu zituen. Jurgi II.a Erresuma Batukoaren garaian ere eragin handia izan zuen, Karolina erreginaren laguntzari esker, batez ere, baina Karolina hil ondoren (1737), oposizioak egin zizkion kritika ugariei aurre egin ezinik, 1742an dimisioa eman zuen.
Prihradzany
Prihradzany Eslovakiako udalerri bat da, Revúcako barrutian kokatuta. 4,55 km²ko azalera du eta 81 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1262. urtekoa da.
Abere-hilketa
Abere-hilketa giza kontsumorako abereak hiltzeko ekintza da, hiltegi izeneko instalazio zehatzetan egin ohi dena. Elikagaien industria modernoan, zehazki, harakintzan, abereen hilketa edo hilketa osasun-prozesu ordenatu batean egiten da, haien haragia baldintza ezin hobeetan lortzeko. Etxean ganaduaren hilketa tradizionala praktika irregulartzat hartu da, herrialde askotan debekatuta. Erlijio batzuetan, Islamean eta Judaismoan esaterako, abereen hilketa baldintza erritual jakin batzuetan egin behar da (halal, kosher), Erdi Aroan harategi ezberdinen mantenua eskatzen zutenak. Azken urteotan, abereen hilketak animalien eskubideak aitortzearen aldekoen kritikak jaso ditu.
Ryo Kiyuna
Ryo Kiyuna, japonieraz 喜友名諒 Kiyuna Ryo, (Okinawa (Japonia), 1990eko uztailaren 12a) karatean lehiatzen den kirolari japoniarra da.
Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezko domina irabazi zuen kata modalitatean, Damián Quintero espainiarra (urrezkoa) eta Ariel Torres estatubatuarra eta Ali Sofuoğlu turkiarra (elkarbanatutako brontzezkoa) garaituz.
Once Upon a Time in the West
David di Donatello Saria 1969.ean ekoizpen onari. Golden Laurel Saria 1970.ean
Spaghetti western zinema azpi genero, Sergio Leone zuzendariaren lanik onena eta generoarena ere.
Kanpo estekak
Azken eszenaren irudiak youtube.com-en, iraupena 8:32 minutu
The United States vs. Billie Holiday
The United States vs. Billie Holiday 2021eko Lee Daniels estatubatuar zinema zuzendariaren film dramatiko biografiko bat da. Johann Hari idazlearen Chasing the Scream: The First and Last Days of the War on Drugs liburuan oinarritzen da. Andra Day, Trevante Rhodes, Natasha Lyonne eta Garrett Hedlund aktoreek antzeztu zuten.
Atomu Nabeta
Atomu Nabeta (鍋田 亜人夢, 1991ko maiatzaren 1a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shimizu S-Pulse eta Avispa Fukuoka.
Omar Halleslevens
Moisés Omar Halleslevens Acevedo (La Libertad, 1949ko irailaren 4a) militar eta politikari nikaraguarra da, 2012ko urtarrilaren 10etik 2017ko urtarrilaren 10era Nikaraguako presidenteorde izan zena.
Biografia
La Libertaden jaio zen,1949ko irailaren 4an, abeltzaintzan aritzen zen familia batean.
Gerrillari sandinista
1966an, Farmazia ikasketak utzi zituen Leongo UNAN en, Nazio Askapenerako Fronte Sandinistaren (FSLN) gerrillan sartzeko.
1974an, "Juan José Quezada" gerrilla zutabea osatu zuen, Anastasio Somoza Debayle ren erregimenean goi funtzionarioa zen José María Castillo Quant en etxea erasotzeaz arduratu zen bera. Operazioak hainbat preso politikoren askapena negoziatzeko balio izan zuen, horien artean Daniel Ortega rena.
Piarres Larzabal ikastetxea
Piarres Larzabal ikastetxea edo Piarres Larzabal kolegioa Lapurdiko Ziburu eta Zokoa herrien artean dagoen ikastola bat da, kolegio mailako ikasketak eskaini eta, besteak beste, Hendaia eta Donibane Lohizune inguruko ikasleak biltzen dituena.
Omar Halleslevens
Gerrillari sandinista
Herri Iraultza Sandinista ren garaipenaren ondoren, 1979ko uztailak 19an, Komandante Gerrillari titulua eta Brigadako Komandante gradu militarra jaso zituen.
Piarres Larzabal ikastetxea
Historia
1999-2000 ikasturtean zabaldu zituen bere ateak eta horrela Ipar Euskal Herriko bigarren mailako bigarren kolegioa izan zen, Kanboko Xalbador kolegioaren ondoren.
2006z geroztik, Untsin bazterrean kokatua da eta Ziburuko itsas lizeoaren ondoan da. Piarres Larzabal kolegioa euskal kulturan murgildua da. 2006ko urriaren 7an estreinatu zen kolegio berria.
Omar Halleslevens
Gobernu sandinista 1979-1990
XX. mendeko 80ko hamarkadako gobernu sandinistan, Herri Armada Sandinistaren (EPS) Zuzendaritza Politikoko burua izan zen. Ondoren, Kontrainteligentzia Militarreko (CIM) burua izan zen.
Piarres Larzabal ikastetxea
Helburuak
40 urtez hasitako euskararen irakaskuntza hedatzearen abentura jarraitzen du. Piarres Larzabal kolegioa Seaska erakundearen partaidea da. Seaskako filosofian eta hezkuntza proiektuan oinarritzen da. Lehen mailetan erakusten denaren jarraipena bideratzen du.
Proiektua esperientzien bitartez egokitzen da, baina erronka batzuk gelditzen dira, hala nola: "gure gazteak euskaraz bizi daitezen beti lortzekoa da".
Irakaskuntza
Ikastegiak finkatu dituen helburu nagusiak gauzatzeko pedagogia eta hezkuntza ekintzailean sustraitzen da, harreman hertsiak gurasoekin elikatzen ditu eta pedagogia proiektu berezi anitz uztartzen ditu.
Constantina (Rio Grande do Sul)
Constantina Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Sul estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Sant'Andrea eliza (Pistoia)
Sant'Andrea (Pieve di Sant'Andrea) Toscanako Pistoian dagoen eliza da. Eraikina pieve gisa erabiltzen zen, hau da, inguruko herrien elizek baptismo egiteko erabiltzen zuten. Eliza Andres apostuluari eskainita dago. Barruan Giovani Pisanoren Sant'Andrearen pulpitua ikus daiteke. Jatorriz eliza VIII. mendekoa da baina XII. mendean handitu zuten.
Ezaugarriak
Fatxadak Pistoiaren estilo erromanikoko bi koloretako marmolezko dekorazio tipikoa erakusten du, XII. mendearen erdialdean Gruamontek eta bere anaia Adeodatusek egina, beraiek izan baitziren eskulturen eta atariaren arkitrabearen arduraduna. Azken horrek «Errege Magoen Bidaia» aurkezten du. Gai arraro hori eliza Via Francigenan zegoelako erabiltzen zen hemen; via horren bidez, Erdi Aroan, erromesak Erromara iristen ziren Frantziatik. Kapitel apaingarriak Enrike maisuak eginak dira, eta San Andresen estatua txikiak, atari gaineko lunetan, Giovanni Pisanoren estiloa gogorarazten du.
XV. mendearen amaieran, goiko fatxada bukatuta zegoen, eta erdiko habeartea, berriz, gangaz estalita. Absideko freskoak 1506koak dira, Bernardino del Signoracciok eginak. Alboko habeartetako aldareak XVII. mendean gehitu ziren, Cristofano Allori, Alessio Gimignani eta Girolamo Scaglia bezalako artisten pinturekin.
Fusigobius neophytus
Fusigobius neophytus Fusigobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Van den Bergh (kraterra)
Van den Bergh kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago, Ilargiaren alde ezkutuaren ipar-hemisferioan. 43,4 kilometroko diametroa du. Izena George van den Berghren omenez darama.
Krater sateliteak
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.
Sphyraena viridensis
Sphyraena viridensis Sphyraena generoko animalia da. Arrainen barruko Sphyraenidae familian sailkatzen da.
Plélan-le-Grand
Plélan-le-Grand Bretainiako udalerri bat da. Administraiboki Frantziako Ille eta Vilaine departamenduan dago Bretainia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 3.498 ziren. Familiak 1.451 ziren, horien artean 448 pertsona bakarrekoak ziren (211 bakarrik bizi ziren gizonak eta 237 bakarrik bizi ziren emakumeak), 470 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 435 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 98 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denborak, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.750 etxebizitza zeuden, 1.488 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 136 bigarren erresidentzia ziren eta 126 hutsik zeuden. 1.538 etxeak ziren eta 201 apartamentuak ziren. 1.488 etxebizitza nagusietatik 991 bere jabearen bizilekua ziren, 473 alokairuan okupaturik zeuden eta 24 doan lagata zeuden; 35 etxek gela bat zuten, 140 etxek bi zituzten, 287 etxek hiru zituzten, 341 etxek lau zituzten eta 685 etxek bost zituzten. 1.153 etxebizitzek parking plaza bat zuten azpialdean. 725 etxetan auto bat zegoen eta 567 bi edo gehiago zeuden
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.010 ziren, horien artean 1.575 aktiboak ziren eta 435 inaktiboak ziren. 1.575 pertsona aktiboetatik 1.448 lanean zeuden (799 gizon eta 649 emakume) eta 127 langabezian zeuden (52 gizon eta 75 emakume). 435 pertsona inaktiboetatik 164 erretiraturik zeuden, 133 ikasten zeuden eta 138 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Plélan-le-Grand udalerrian 1.508 unitate fiskal zeuden, 3.518 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana 16.988€ zen.
Activitats ecomòmiques
2007an zeuden 172 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 6 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 26 eraikuntza enpresak ziren, 33 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 15 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 9 finantziazio enpresak ziren, 5 higiezinen enpresak ziren, 24 zerbitzu enpresak ziren, 23 administrazio publikoko enpresak ziren eta 13 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 58 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 2 banku bulegoak, 1 funeraria, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 autoeskola, 5 igeltseroak, 4 margolariak, 4 zurginak, 5 iturginak, 4 argiketariak, 5 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 11 jatetxeak, 3 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 14 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 2 brikolaje denda handika, 3 okindegiak, 2 harategiak, 1 arraindegi zen, 1 liburu denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Plélan-le-Grand udalerrian 92 nekazaritza-ustiategi zeuden, 3.658 hektarea erabiltzen.
Equipaments sanitaris i escolars
2009an 2 botika eta 2 anbulantzia zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Plélan-le-Grand udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 243 ikaslekin.
Gertuen dauden udalerriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Bichta éder
Bichta éder Eneko Bidegainek 2023an plazaratu zuen eleberriaren izenburua da. Izenburuaren ortografiarekin Ipar Euskal Herrian euskararen inguruko jarrera eta erabilera adierazi nahi zuen egileak. Liburuak intriga handiko argumentua garatzen du.
Vin Mariani
Vin Mariani (euskaraz, Mariani ardoa) koka-ardo bat eta patentatutako botika bat zen, 1860ko hamarkadan Angelo Marianik, Korsikako kimikari batek sortua. Mariani kokaren ahalmen mediko eta ekonomikoarekin interesatu zen Paolo Mantegazzaren kokaren eraginei buruzko artikulua irakurri ondoren. 1863 eta 1868 bitartean, Vin Tonique Mariani (à la Coca du Pérou) izeneko koka ardoa merkaturatzen hasi zen, Bordeleko ardoarekin eta koka hostoekin egiten zena.
Bichta éder
Argumentua
Gaur aldizkarian kazetan ari da Eñaut Oihenart, urtetan Euskal Herritik urrun ibili ondotik, fisikoki nahiz gogotik. Xalbat Barnetxe laborari eta militante zailduak ohartarazi du, isilpean, euskal kostako jauregi abandonatu batean badela asmo ezkuturen bat, eta Eñaut ikertzen hasiko da zer ote den eraikitzaile-promotoreak eta tokiko agintariak lotzen dituen negozio ilun hori.
Théodore Vermandois azken biztanlea izan duen jauregi horren historiak biltzen ditu Nafarroako erresuma ahantzia eta Frantziako Iraultza, II. Mundu Gerra eta Aljeriaren independentziakoa, handikien familia baten gainbehera eta Lapurdiko euskaldunen ezinbizia.
Gaiak
Abenturen haratago, liburuak zenbait gai azaltzen ditu, besteak beste, euskal kazetaritza Ipar Euskal Herrian, landa inguruen txikizioa, eskuin muturreko presentzia historikoa... Eneko Bidegainek, literaturara itzulirik, goranahi handiko istorio bat asmatu du, irakurlea harrapatzen duen thriller politiko bat ez ezik, egungo gizartearen kontraesanen ispilu ere badena: itxurakeriaren zama, harreman sentimentalen zaila, militantziaren eredu erritualizatuak, kazetaritzaren morrontzak, euskararen patua.
Vin Mariani
Ardoaren etanola disolbatzailea zen eta kokaina koka hostoetatik ateratzen zuen, edariaren efektua aldatuz. Jatorrian 6 mg kokaina zuen ardo ontza likidoko (211,2 mg/L), baina esportatu behar zen Vin Marianik 7,2 mg zituen ontza bakoitzeko (253,4 mg/L), Ameriketako Estatu Batuetan antzeko edarien kokaina kopuru handiagoarekin lehiatzeko. Vin Marianiren iragarkiek osasuna, indarra, energia eta bizitasuna itzuliko zituela zioten.