cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dana Point (Kalifornia)
Dana Point Kaliforniako hiri bat da. Orange konderrian kokatua dago. 2010ean 33,351 biztanle zituen, 16.8 kilometro koadrotan banatuta.
Pimelodella modestus
Pimelodella modestus Pimelodella generoko animalia da. Arrainen barruko Heptapteridae familian sailkatzen da.
Geschieberita
Geschieberita mineral bat da.
Ezaugarriak
Geschieberita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 da.
Jugoslaviako Erresuma
Jugoslaviako Erresuma (Kraljevina Jugoslavija / Краљевина Југославија; Kraljevina Jugoslavija) hego-ekialdeko eta erdialdeko Europako estatu izan zen, 1918-1941 bitartean iraun zuena, bi mundu gerren arteko garai gorabeheratsuan. Egungo Bosnia-Herzegovina, Serbia, Kosovo, Montenegro eta Ipar Mazedonia hartzen zituen, eta baita Kroaziaren eta Esloveniaren zatirik handiena ere.
Historia
1921. urtean. Alexandro I.ak hartu zuen Petri aitaren lekua, eta areagotu ziren serbiarren politika zentralista batetik, eta beste herrien asmo nazionalistak, bestetik. 1929an, Alexandro I.ak diktadura ezarri eta Jugoslaviako Erresuma izena eman zion estatuari. Garai hartan talde armatu eskuindarrak (ustatxa edo gerrilari kroaziarrak) eratu ziren Kroazian, Ante Pavelic zutela buru. 1934an hil zuten kroaziarrek Alexandro I.a Marseillan eginiko atentatu batean. Petri II.a erregearen aginpidea erregeordeen esku zen garaian, Italia, Alemania eta Bulgariaren aldera lerratu ziren Jugoslaviako erregeordeak (1937-1938ko akordioak). Kroaziak autonomia zabala lortu zuen, bestalde, 1939an.
1941eko apirilaren 17an, Alemania Naziak Jugoslavia inbaditu eta zatitu zuen. Gerrako urteetan, faxista kroaziarrek hainbat sarraski egin zituzten (nazien babesa aprobetxatuz) serbiarren eta juduen aurka. 1944ko azaroaren 2rako, komunistek gidatutako milizia partisanoek naziak eta haien kolaboratzaileak kanporatzea lortu zuten. Orduan, erbesteko gobernu monarkikoarekin adostu zuten Jugoslavia Federal Demokratikoaren sorrera. Dena den, gerran lortutako ospea zela eta, Josip Broz Tito buruzagi komunistak hartu zuen agintea erreferendum bidez; ondorioz, Jugoslaviako Erresuma desagertu eta Jugoslaviako Herri Errepublika Federala aldarrikatu zen, 1953an Jugoslaviako Errepublika Federal Sozialista bihurtu zena.
Ioseba Fernández
Ioseba Fernández (Iturmendi, 1989ko urriaren 22a) lerroko abiadura-patinatzailea da, Birritan txapelduna mundu mailan eta 9tan Europa mailan.
Biografia
4 urtez oparitu zizkioten lehen patinak. Iturmendiko frontoian hasi zen patinatzen, hasieran lehengusinarekin batez ere. Patinatzen irakasten du.
Hemispingus trifasciatus
Hemispingus trifasciatus Hemispingus generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Bero-ponpa
Bero-ponpa edukiontzi hotz batetik beroa hartu eta beste edukiontzi beroago batera eramaten du. Bero-ponparen helburua beroa ematea izan arren, prozesu hori itzulgarria da, hortaz, berotzeko eta hozteko ere erabil daiteke.
Cercosaura ampuedae
Cercosaura ampuedae Cercosaura generoko animalia da. Narrastien barruko Gymnophthalmidae familian sailkatuta dago.
Perrigny-sur-l'Ognon
Perrigny-sur-l'Ognon Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 322 etxebizitza zeuden, 275 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 29 bigarren erresidentzia ziren eta 18 hutsik zeuden. 297 etxeak ziren eta 20 apartamentuak ziren. 275 etxebizitza nagusietatik 237 bere jabearen bizilekua ziren, 33 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 16 etxek bi zituzten, 42 etxek hiru zituzten, 68 etxek lau zituzten eta 147 etxek bost zituzten. 224 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 101 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 137 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 368 ziren, horien artean 277 aktiboak ziren eta 91 inaktiboak ziren. 277 pertsona aktiboetatik 254 lanean zeuden (143 gizon eta 111 emakume) eta 23 langabezian zeuden (9 gizon eta 14 emakume). 91 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 24 ikasten zeuden eta 30 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Perrigny-sur-l'Ognon udalerrian 270 unitate fiskal zeuden, 628 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.376 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria, 1 zurgina eta 1 jatetxe.
2000. urtean Perrigny-sur-l'Ognon udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden, 435 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Roost-Warendin
Roost-Warendin Frantziako udalerria da, Nord departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Roost-Warendin udalerrian erroldatutako biztanleak 6.157 ziren. Familiak 2.256 ziren, horien artean 519 pertsona bakarrekoak ziren (174 bakarrik bizi ziren gizonak eta 345 bakarrik bizi ziren emakumeak), 665 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 885 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 187 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 2.431 etxebizitza zeuden, 2.320 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 110 hutsik zeuden. 2.305 etxeak ziren eta 119 apartamentuak ziren. 2.320 etxebizitza nagusietatik 1.396 bere jabearen bizilekua ziren, 676 alokairuan okupaturik zeuden eta 247 doan lagata zeuden; 7 etxek gela bat zuten, 91 etxek bi zituzten, 372 etxek hiru zituzten, 603 etxek lau zituzten eta 1.247 etxek bost zituzten. 1.838 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.079 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 794 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Alouette−France (Bordeleko tranbia)
Alouette−France Bordeleko tranbiaren geltoki bat da, Peçac udalerrian dago.
Ataujia
Ataujia metal ezko azal batean gubil ez eginiko ildo batean zilar rezko edo urre zko hariak txertatzearen artisau teknika bat da, damaskinatu aren aurrekaria.
Izena
Ataujia at-tawsiya hitz arabiarretik dator (adornatzea); Errenazimendu garaian teknika asko hedatu zen, eta horren erakusgarri dira beste hizkuntzetan ere gorde izan diren zenbait arkaismo: tausia (italiar rez), atauxia (katalan ez), tauchie (frantses ez), ataujía (espainiar rez), tauschierung (aleman ez), tauxia (portuges ez), eta tauzóvani (txekiar rez).
Roost-Warendin
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 3.944 ziren, horien artean 2.627 aktiboak ziren eta 1.317 inaktiboak ziren. 2.627 pertsona aktiboetatik 2.257 lanean zeuden (1.267 gizon eta 990 emakume) eta 369 langabezian zeuden (181 gizon eta 188 emakume). 1.317 pertsona inaktiboetatik 312 erretiraturik zeuden, 433 ikasten zeuden eta 572 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Roost-Warendin udalerrian 2.383 unitate fiskal zeuden, 6.426,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.616 euro zen.
Ataujia
Historia
Zelten garaitik erabilia bazen ere, Al Andalus garaian indar handia hartu zuen, batez ere Toledon, arte hispaniar-arabiarraren ezaugarri bihurtzeraino. XVI. mende an oraindik ezaguna zen, baina gerora galdu egin zen. XIX. mende an artisau eibartar rek berreskuratu eta hobetu zuten, teknika berriari damaskinatu izena emanez. Azken honen hedapenarekin, ataujia hitza damaskinatuaren sinonimotzat hartzeko joera zabaldu da, baina espezialistek oraindik teknika biak ongi bereizten dituzte.
Roost-Warendin
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 135 komertzioetatik, 8 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 6 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 23 eraikuntza enpresak ziren, 19 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 7 garraio enpresak ziren, 7 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 5 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 16 zerbitzu enpresak ziren, 24 administrazio publikoko enpresak ziren eta 15 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 42 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 3 funerariak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 4 igeltseroak, 2 margolariak, 2 zurginak, 8 iturginak, 1 argiketaria, 2 eraikuntza enpresak, 8 ile apaindegiak, 4 jatetxeak eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 11 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 4 okindegiak, 2 harategiak, 1 liburu denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Roost-Warendin udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 245 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1  eta 2 botika zegoen.
2009an haur-eskola 1  eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Roost-Warendin udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 640 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Neisseria
Neisseria generoa bakterio Gram negatiboz osatuta dago, koko itxura dutenak. Sarritan koko-bikoteak eratzen dituzte (diplokokoak).
Sainte-Colombe (Lot)
Sainte-Colombe Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Neisseria
Genero honetan sailkatzen diren espezie guztiak ostalari baten barruan bizi dira (gizakia ala animaliak); Neisseria batzuk patogenoak dira, baina gehienak arnas traktuko komentsal ez-kaltegarriak izaten dira.
Sainte-Colombe (Lot)
Biztanleria
2007an Sainte-Colombe udalerrian erroldatutako biztanleak 144 ziren. Familiak 60 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Neisseria
Aerobioak dira, oxidasa eta katalasa positiboak eta ez- mugikorrak.
Sainte-Colombe (Lot)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Hydrocynus forskahlii
Hydrocynus forskahlii Hydrocynus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Alestidae familian.
Sainte-Colombe (Lot)
Etxebizitza
2007an 112 etxebizitza zeuden, 65 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 26 bigarren erresidentzia ziren eta 22 hutsik zeuden. 105 etxeak ziren eta 7 apartamentuak ziren. 65 etxebizitza nagusietatik 50 bere jabearen bizilekua ziren, 12 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 21 etxek lau zituzten eta 32 etxek bost zituzten. 54 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 37 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 28 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 87 ziren, horien artean 64 aktiboak ziren eta 23 inaktiboak ziren. 64 pertsona aktiboetatik 61 lanean zeuden (38 gizon eta 23 emakume) eta 3 langabezian zeuden (3 emakume eta 3 emakume). 23 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sainte-Colombe udalerrian 76 unitate fiskal zeuden, 167,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.627 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 finantziazio enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 iturgina.
2000. urtean Sainte-Colombe udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, 736 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Neisseria
Patogenoen taldean bi espezie hauek sailkatzen dira:
Neisseria patogenoek eskakizun nutritibo zorrotzak dituzte, laborategian kultibatu ahal izateko hazkuntza-inguru aberatsak eskatuz.
Pimelodella montana
Pimelodella montana Pimelodella generoko animalia da. Arrainen barruko Heptapteridae familian sailkatzen da.
Cnemoscopus rubrirostris
Cnemoscopus rubrirostris Cnemoscopus generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Hiroki Noda
Hiroki Noda (野田 裕喜, 1997ko uztailaren 27a - ) Japoniako futbolaria da.
Argiaren Basoa
Argiaren Basoa Gasteizen dagoen espazio ireki eta memorial bat da, Francisco Francoren diktadurak eta Espainiako Gerra Zibilak Araban eragindako biktimen omenezkoa.
Gasteizko Probintzia Plazan dago, Arabako Foru Aldundiaren egoitzaren atzealdean, eta Aldundiaren ekimenez egin zen. Inauguraziorako irailaren 9a aukeratu zen (2009), indar frankistek Gerra Zibila hasitakoan egun horretan hil zutelako 1936an Teodoro Olarte, Arabako ahaldun nagusi izandakoa.
Espazioaren ezaugarri nagusia eskultura multzo bat da, basoa osatzen duten zutoin batzuk, Anabel Quincoces artistaren lana. Mila metro koadro baino gehiagoko espazio ireki batean altxatzen dira zutoinok.
Radvanovce
Radvanovce Eslovakiako udalerri bat da, Vranov nad Topľouko barrutian kokatuta. 4,81 km²ko azalera du eta 210 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1349. urtekoa da.
Momo
Momo Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Momok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ekieta
Ekieta (artzibarreraz: Egieta) Artzibar udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Pirinioaurrea eskualdean.
Luc-Armau
Luc-Armau (okzitanieraz Lo Luc-Armau) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da.
Ekieta
1366an jada despopulatu bezala agertzen zen. Bere lurrak Artzibarko Udalara pasa ziren.
Bertako biztanleak ekietarrak (artzibarreraz: egietarrak) ziren.
Izena
Ekieta toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Geografia
Ekieta Artzibarran dago.
Inguru naturala eta kokapena
Artzibar kokatzeko ez dago aho bateko akordiorik. Egia esan, Zaraitzu eta Erronkaribar ibarretan bezala, haran horien iparraldea Pirinioetakoa da, eta hegoalde Pirinioaurreatarra, klima eta landaretza aldaketa nabariarekin. Trantsizio-eremu bat da, eta bi espazioen muga edo muga hori Larrogain, Elke-Pausaran, Peñas Baxas eta Lareki mendien arteko irudizko lerro batekin markatu daiteke.
Artzibar ibarra berezia da, bitxia beharbada, eta Erdi Arokan galtzen da bere jatorria. Ez dio jarraitzen ibai baten inguruan garatzeko zonako arauari. Bi adar bereiz ditu, Irati eta Urrobi ibaien ibilbideei jarraituz, eta hirugarren adar erdi bortxatu bat Gurpegi errekaren inguruan.
Klima
Udalerriko gunerik garaienetan izan ezik, Artzibar gehienean klima azpimediterraneoa nagusi da. Urteko batez besteko tenperatura 6 eta 12 gradu bitartekoa da (sei gradu mendietan eta hamabi herrigunean). Prezipitazioak 1 000 eta 1 600mm bitartekoak dira, betiere udaberrian eta udazkenean ugariagoak. Urteroko egun euritsuak 100-120 inguru izaten dira, eta azarotik apirilera ohikoa da elurra jaustea.
Estazio meteorologikoak
Artzibarren dagoen Orotz-Betelu udalerrian (ibarraren parte da geografikoki, baina ez administratiboki), itsasoaren mailatik 619 metrora, Nafarroako Gobernuak 1993n jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
1366ko erroldarako hutsik zegoen jada. Zazpeko bizilagunek alokatu ohi zuten, baita Nagorekoek ere, eta XX. mendeko egurrezko enkanteetan Itoitz gertuko ontziaren jabeak ikusten dira, Longida ibarrekoa, gaur egun urtegiko uren azpian desagertua. Ekieta lursailaren erdian dagoen borda baserriaren antzinako kokalekua izan daiteke, 655 metroko altueran dagoena. Bere lurraldea Erdi Aroko barruti biribil baten antzekoa da.
Lucarré
Lucarré (okzitanieraz Luc Arrèr) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da.
Ekieta
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Torquigener pleurogramma
Torquigener pleurogramma Torquigener generoko animalia da. Arrainen barruko Tetraodontidae familian sailkatzen da.
Victoriano Huerta
José Victoriano Huerta Márquez (Colotlán, Jalisco; 1845eko martxoaren 23a - El Paso, Texas; 1916ko urtarrilaren 13a) Mexikoko ingeniari eta militarra izan zen, Mexikoko presidentea 1913 eta 1914 artean, estatu kolpe baten ondorioz.
Luis II.a Totela
Luis II.a Totela (846ko azaroaren 1a – Compiègne, 879ko apirilaren 11) Akitania (866-877) eta Mendebaldeko Frantziako erregea (877-879) izan zen. Karlos II.a Burusoilaren semea eta Karloman II.aren, Karlos III.aren eta Luis III.aren aita izan zen.
Erediauwa
Erediauwa ( - 2016ko apirila) Beningo 39. Oba izan zen, Benin Cityko Edo herriaren agintari tradizionala, Nigerian. Lehenago Solomon Akenzua printzea izenarekin ezaguna zen. Bere izen osoa Omo n'Oba n'Edo Uku Akpolokpolo Erediauwa I zen. Bere ondorengoa Ewuarey II.a izan zen.
Laxo
Laxoa pilota jokoaren aldaera bat da, gaur egun tresnaz jokatzen direnetan zaharrena (esku huska jokatzen den bote-luzea da ezaguna dugun zaharrena). Luzeko pilota jokoa da, hots, plaza batean bi talde aurrez aurre jarrita jokatzen dena. Jokalariek eskularruarekin jotzen dute pilota. Kintzeka eta jokoka kontatzen da. Nafarroako Gobernuak Kultur Ondasun Inmaterial izendatu zuen 2019ko maiatzean.
Erediauwa
Oba Erediauwak bere titulua hartu zuen Beningo Inperioaren usadiozko estatuburu gisa, bere aita Oba Akenzua II.aren titulu aeskuratuz, 1979ko martxoaren 23an.
Luis II.a Totela
Biografia
Karlos Burusoila enperadorearen eta Ermentrudis Orleansekoaren semea zen. 862an, Pepin II.a Akitaniakoarekin elkar harturik, aitaren aurka matxinatu zen, baina barkatua izan zen. 866an, anaia Karlos Umea hil ondoren, Akitaniako errege bilakatu zen. 877an, aita hil ondoan, Mendebaldeko Frantziako errege hautatu zuten. Hala ere, ez zen inoiz enperadore koroatua izan. Errege kemengabea izan zen eta haren agintaldian lekuko jaunek indarra hartu zuten tronuaren bizkarretik. Akitania dukerri bilakatu zen.
Laxo
Luzeko beste pilota jokoak
Luzeko pilota jokoan (Joko zuzena ere esaten zaio) lau aldaera dira gaur egun: bote-luzea (hemengo pilota joko guztietatik ezaguna den zaharrena, esku huska jokatua), errebotea (eskularruz edo xisteraz jokatua), pasaka (trinketean jokatua, esku huska edo eskularruz, kantxa sare batez erdibitua dagoela), eta laxoa (eskularruz jokatua). Oiartzungo Txost elkarteko Anton Mendizabalek 2015ean joko zuzeneko modalitateetan 500 jokalari inguru aritzen zirela estimatzen zuen.
Luis II.a Totela
Ezkontzak eta seme-alabak
862an Ansgarda Burgundiakoarekin ezkondu zen. Lau seme-alaba izan izan zituzten: Luis, Gisella, Karloman eta Hildegarda. Ansgardarengandik bereizi ondoren, 875ean Adelaida Pariskoarekin ezkondu zen; alaba bat, Ermentrude, eta seme bat, Karlos, izan zituzten.
Laxo
Arauak
Laxoaren arauak bote luzearenak dira, baina baditu zenbait desberdintasun ere: larruzko eskularruez eta pilotaleku handiagoetan (herriaren arabera neurri desberdinak izan ditzakete) jokatzen da.Taldeak lau pilotariz osaturik daude, bi eskularru motzarekin eta beste biak luzearekin. Sakea eskularru luzez egiten da. Pilotek 115 eta 125 gramoko pisua dute.
Txirristaren teknika erabiltzen da eta ez da atxikirik onartzen.
Sorrera eta aurrekariak
Greziar antzinatean esferiko deitu jokoa bazegoen, eta geroago erromatar pila pilota-jokoa ere bai. Joko horiek Europa osoan hedatu ziren ahur-joko izeneko esku-jokoa batez ere. Euskal Herriko artzain eta herritarrek mendeetan soropil edo pilotasoroetan gustura biltzen ziren jolasean elkarren aurka aritzera aurrez aurre (mendietan, haran-hutsunetan edo herriko kanpoaldean). Larruzko guantea erabiltzen hasi zenean pilotariak esku-ahurra babestu eta pilota urrunago botatzen zuen. Orduan sortu zen laxoa, euskal pilotaren modalitaterik zaharrena.
Loraldia: XVIII eta XIX. mendeak
1830 laxoaren unerik hoberena izan zen. 1850tik 1870ra bitartean, gero eta maizago jokatzen zen pareta baten kontra (plekako jokoa). 1857an, Jean Dithurbide Senpertarrak (Gaintxiki) zumezko eskularrua asmatu zuen, xixtera sortuz. Kautxuzko pilotaren agerpenak erabat aldatu zuen jokoa. Pilotaren boteak biziago izanik, pareta eraikitzera jo zen.
Gainbehera: XX. mendea
XX. mendearen hasieran gainbehera etorri zitzaion jokoari, eta Espainiako Gerra Zibilaren atzetik etorritako gerraondoan erabat galdu zen. Euskal pilotaren bilakaerak zenbait oztopo aurkitu zituen: arau konplexuak, pilota astuna, beste pilota modalitateen lehia, karlistaldiak, lehen mundu gerra, gerra zibila, industrializazioa, laborarien exodoa...
Berreskurapena
Gaur egun, Malerrekan eta Baztanen jokatzen da (Donezteben, Iruritan, Arraiozen, eta Oizen),1960ko hamarkadan egindako berreskuratze ahaleginari esker; berreskuratze horretan, erabakigarria izan zen Jesus Jaimerena iruritar apaizaren lana. Nafarroako Gobernuak Kultur Ondasun Inmaterial izendatu zuen 2019ko maiatzaren 8ko bilkuran. Berpizten ari da laxoa, 2018an ''Baztan-Errekako Laxoa 39. txapelketan'' 9 taldek parte hartu zuten, 50 jokalarik guztira. Gazte eta gaztetxoak ere kontuan hartuta urte horretan laxo-jokalariak 110-120 ziren. Gora behera handiak izan baditu ere, gaur egun osansuntsu dagoela erran dezakegu, azken lau hamarkadetan, urtero hutsik egin gabe, herrien arteko txapelketak, bai helduenak bai gazte eta gaztetxoenak, jokatu dira eta.
1960. urtean Laxoa berriro hasi zen jokatzen. 1961. urtean Laxoaren historia modernoko lehen txapelketa antolatu zen eta Baztan-Bidasoako zazpi herrik parte hartu zuten. urtez urte antolatu zen txapelketa 1964ra arte. 15 urte lozorroan egon ondotik, Doneztebe eta Arraiozek 1979ko udan partida batzuk jokatuta, inguruko beste herrietan ere esnatu zen laxoa, eta 1980. urteaz geroztik, etenik gabe, bi eskualdeetako herriarteko txapelketa jokatu ohi da, Iparraldeko eta Gipuzkoako zenbait talde ere barne direlarik.
Loraldiko pilotari ospetsuak
Desafio handiak baziren Pirinioen bi aldeetako pilotaririk onenen artean. Batzuk heroi bihurtu ziren:
Laxoa bertso zaharretan
Perkain laxo-jokalari handia a mito izatera iritsi zen. XIX. mendean laxo jokoak izan zuen sona eta garrantzia ondo ikus daiteke mito horren inguruan sortu ziren bertsoak ikusita. Hauek dira bertso zahar horietako batzuk:
Perkainen kanta edo Perkain eta Azantza
Ahoz aho gure egunetaraino iritsi den beste kontakizun herrikoi batek Lapurdiko Luhuson Azantzak eta Perkainek aurrez aurre jokatu zuten partidaren berri ematen digu. ''Aipatu konta-kizunean esaten denez, hasiera batean Perkain irabazten ari omen zen, eta mando baten gainean zen nafar batek honela oi-hukatzen zuen behin eta berriro: 300 libera Perkainen alde!Inork ez zion apustua onartzen, hala ere, nafarrak segitzen zuen: 300 libera Perkainen alde! behin eta berriz oihukatzen. Azantzak, nafarraren oihuez nardaturik, pilotakada bat bidali zuen mandoaren aurka, horrela nafarraren erorketa eragin zuelarik. Izugarrizko kalapita sortu omen zen. Une nahas haietan Azantzaren arreba batek: 1000 libera nire anaiaren alde! oihu egin omen zuen eta ikusleetako batek onartu. Perkain, hura dena ikusirik, izugarri urduritu zen eta azkenean, Azantzak partida irabazi omen zuen.''
Irungo pilota partidaren kanta (1846)
Gipuzkoarren eta lapurtarren arteko partida bat jokatu zen Irunen 1846ko abuztuaren 9an. 12.000 pertsona inguru bildu omen ziren plazan dema ikusteko. “Irungo pilota partidaren kanta” bertso anonimoen arabera sekulako apustu pila egin ziren. Nafarra izan arren partida hartan parte hartu zuen Gamio apaiz lesakarrak. Gotzainak elizgizonei pilotan jokatzeko jarritako debekua apurtu zuenez, jokatu eta hurrengo egunean atzerrira ospa egin behar izan zuen. Desafioa lapurtarrek irabazi omen zuten.
Tolosako partida
Perkainek Gipuzkoako Tolosan partida handi bat jokatu zuela diote sei bertso zahar batzuek. Perkainekin batera semeetako bat eta Kurutxet aritu ziren Azantza, Elhorga eta Haroztegiren aurka. Irabazle Perkainen taldea izan omen zen. Lehen bertsoak honela dio:
Laugarren bertsoak, berriz, honela dio:
Pilotarientzat
Pierre Topet-Etxahun koblakari zuberotarrak Pilota munduko heroi herrikoien aldeko “Pilotarientzat” izeneko bertso bilduma osatu zuen.
Jean Haritxelhar pelotari eta pelotazalea
Jean Haritxelhar euskaltzainburua pilotazale amorratua zen. Erreboteko txapelduna izan zen Frantzian Baigorriko taldearekin.
1968az geroz ordea Pilotako Federazioan ere sartua baitzen, 1970ean berriz Pilota aldizkaria sortua baitzuen. Hainbat artikulu argitaratu zituen, gehienak euskal pilotaz orokorrean baina erreboteaz eta laxoaz batez ere.
Saint-Étienne-de-Mer-Morte
Saint-Étienne-de-Mer-Morte bretainiako udalerria da. Administratiboki Frantziako Loira Atlantikoa departamenduan dago, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Laxo
Jean Haritxelhar pelotari eta pelotazalea
Iparraldeko Pilotarien Biltzarra elkarteko lehendakaria izan zen 28 urtez 1980tik. Hegoaldeko Pilotarien Batzarra geroago sortu zen eta Haritxelharri omenaldia egin zion 1986an Markinan.
Egundainotik pilota maite zuen eta 1943an Zaharrer Segitaldeak luzeko xapelgoa irabazi zuela, Errekalde, Olçomendy anaiak, Petrikorena eta Haritschelharrekin. “Ikasleak” erreboteko taldean ere jokatu zuen besteak beste hauekin: Doyharzabal, Piztia, eskuin I. Larrea, Paul eta Jean Fagoaga eta Jimmy Etcheberry.
Saint-Étienne-de-Mer-Morte
Biztanleria
2007an Saint-Étienne-de-Mer-Morte udalerrian erroldatutako biztanleak 1.273 ziren. Familiak 500 ziren, horien artean 136 pertsona bakarrekoak ziren (68 bakarrik bizi ziren gizonak eta 68 bakarrik bizi ziren emakumeak), 154 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 184 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 26 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 569 etxebizitza zeuden, 513 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 19 bigarren erresidentzia ziren eta 37 hutsik zeuden. 562 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 513 etxebizitza nagusietatik 405 bere jabearen bizilekua ziren, 98 alokairuan okupaturik zeuden eta 10 doan lagata zeuden; 30 etxek bi gela zituzten, 90 etxek hiru zituzten, 133 etxek lau zituzten eta 259 etxek bost zituzten. 456 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 236 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 232 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 771 ziren, horien artean 618 aktiboak ziren eta 153 inaktiboak ziren. 618 pertsona aktiboetatik 572 lanean zeuden (335 gizon eta 237 emakume) eta 46 langabezian zeuden (14 gizon eta 32 emakume). 153 pertsona inaktiboetatik 50 erretiraturik zeuden, 50 ikasten zeuden eta 53 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Étienne-de-Mer-Morte udalerrian 570 unitate fiskal zeuden, 1.452 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.403 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 41 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 10 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 8 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.
2000. urtean Saint-Étienne-de-Mer-Morte udalerrian 49 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.232 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Herrialde Katalanen enparantza
Herrialde Katalanen enparantza Kataluniako Bartzelona hiriburuko Sants auzoan dagoen enparantza edo plaza bat da. Bartzelona-Sants geltokiaren aurrealdean kokatzen da. 1983an inauguratua izan zen.
Shaanxi probintziaren banaketa administratiboa
Shaanxi probintzia honako banaketa administratiboek osatzen dute:
Villers-les-Bois
Villers-les-Bois Frantziako udalerria da, Jura departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Shaanxi probintziaren banaketa administratiboa
Prefektura mailan
Prefektura mailako 10 banaketa:
Villers-les-Bois
Biztanleria
2007an Villers-les-Bois udalerrian erroldatutako biztanleak 194 ziren. Familiak 76 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 28 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Shaanxi probintziaren banaketa administratiboa
Konderri mailan
Konderri mailako 107 banaketa:
Villers-les-Bois
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Shaanxi probintziaren banaketa administratiboa
Herri mailan
Herri mailako 1.745 banaketa:
Villers-les-Bois
Etxebizitza
2007an 97 etxebizitza zeuden, 80 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 11 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 92 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 80 etxebizitza nagusietatik 69 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 20 etxek lau zituzten eta 49 etxek bost zituzten. 54 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 40 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 123 ziren, horien artean 92 aktiboak ziren eta 31 inaktiboak ziren. 92 pertsona aktiboetatik 88 lanean zeuden (47 gizon eta 41 emakume) eta 4 langabezian zeuden (4 emakume eta 4 emakume). 31 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Trantsizio-objektu
Trantsizio-objektua pertsona bati atsegina eman eta horrekiko atxikimendua sentitzen den objektua da. Adibidez, trantsizio-objektua da haurrek ohera joaterakon hartzen duten panpina.
LGBT pertsonen migrazio
LGBTIQ migrazioa, queer migrazioa edo sexilioa lesbiana, homosexual, bisexual, transexual, intersexual edo queer migrazio-mugimendua da, bereizkeriatik, jazarpen homofobikotik, transfobikotik eta bifobikotik ihesi doazenak, gorroto-delituen biktima izateagatik edo, nagusiki, giza talde kontsezioengatik merezi duten tratu txarren biktima izateagatik.
Villers-les-Bois
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen eta 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren.
Pimelodella mucosa
Pimelodella mucosa Pimelodella generoko animalia da. Arrainen barruko Heptapteridae familian sailkatzen da.
LGBT pertsonen migrazio
Arrazoi komunak
Hainbat arrazoi daude LGBT pertsonek bizi diren eremutik alde egiteko. Hauek dira ohikoenak:
Villers-les-Bois
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Villers-les-Bois udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 219 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Karloman II.a Frantziakoa
Karloman II.a (866 – 884ko abenduaren 12a) Mendebaldeko Frantziako erregea (879-884) izan zen.
Biografia
Luis Totela bere aita hiltzean Mendebaldeko Frantziako errege hautatu zuten Luis bere anaiarekin batera. Erresuma banatuta, Karlomanek Borgoina eta Akitania jarauntsi zituen.
Lluís Domènech
Lluís Domènech i Montaner (1850eko abenduaren 21a, Bartzelona - 1923ko abenduaren 27a, Bartzelona) kataluniar arkitekto, historialari eta politikari bat izan zen. Kataluniar modernismo eran eraikitako bere eraikinengatik nabarmendu zen. Politikan ere parte hartu zuen.
Karloman II.a Frantziakoa
Biografia
Hiltzean bere lehengusua zen Karlos III.a Gizena enperadorea oinordeko bihurtu zen.
Lluís Domènech
Ibilbidea
Kataluniako Bartzelona hiriburuan jaio eta jada gaztarotik arkitekturakiko griña piztu zitzaion. Arkitektura ikasketak burutu eta aurrerago Bartzelonako Arkitektura Eskolan katedra bat izan zuen. Postu honetan zegoela Kataluniar modernismoa izango zenarengan eragin handia izan zuen. Arkitekto modura, Domenechek egitura arrazionala eta apaindura elementuak elkarbatzen ziren eraikinak eraiki zituen.
Beste arkitekto batzuk ez bezala, denbora igaro hala, Domenechek estrukturetatik materiala kenduz eta eraikin arinagoak eraikitzera jo zuen, baina hasierako apaindurak lehen ordenako elementu gisa ere mantenduz.
Politika
Bere ibilbide politikoari oso gazterik ekin zion. Jove Catalunya eta Centre Català taldeetako kide izan zen, 1887an azken talde honetatik banandu zelarik. 1892an Lliga de Catalunya taldeko presidentea ere bilakatu zen. 1891an Unió Catalanista taldea sortu eta 1892an bere presidentea bihurtu zen. Manresako Oinarriak agiria idatzi eta argitaratu zuen batzordearen kide ere izan zen, sorrera biltzarraren presidentea izan zelarik. 1901eko apirilaren 25an Centre Nacional Català taldean sartu zen eta beranduago, Lliga Regionalista alderdi politikoaren ere bai.
Clara Peya
Clara Peya (Palafrugell, Herrialde Katalanak, 1986ko apirilaren 6a) pianista eta konpositore katalana da. Sortzaile polifazetikoa, estilo pertsonalekoa eta aktibista lesbiana feminista da. Proiektu pertsonalez gain, hainbat talde-proiektutan aritua da. Ariadna bere ahizpa dantzariarekin Les Impuxibles antzerki konpainia zuzentzen du. Kultura tresna iraultzaile, sozial eta politikoa gisa aldarrikatzen du.
Lluís Domènech
Heriotza
Domenech Montaner 1923ko abenduaren 27an Bartzelonan 73 urteko adinarekin zendu zen.
Clara Peya
Biografia eta ibilbidea
Clara Peya baliabide ekonomikoak dituen familian hazi zen. Bere gurasoak medikuak izaki, ama tematu zen bi alabek pianoa jotzen ikas zezaten. Ariadnak, zaharrenak, 16 urterekin utzi zuen eta Clarak jarraitu. 14 urterekin adierazi zien gurasoei lesbiana zela.
15 urterekin ESMUC zentroan (Escola Superior de Música de Catalunya) sartu zen eta 2007an piano klasikoan lizentziatu zen. Ondoren jazz modernoa ikasten ibili zen Bartzelona ko Taller de Músics-en. Hamabi urtez Leonid Sintsev izan zuen irakasle berarekin izandako formakuntza Errusiako Rimsky Korsakov kontserbatorioan jarraitu zuelarik. 23 urterekin hasi zen diskoak grabatzen. Argitaratzen dituen diskoak berak autofinantziatzen ditu. Bere estilo propioa garatu du eta azken urteetan ez du partiturarik erabiltzen, buruz jotzen du. 2019an argitara eman du A A (Analogia de l’A-mort) lana, pianoa bakarrik duen bere lehendabiziko lana eta publiko aurrean kontzertu bakarra izango duena.
Talde-proiektuak
Ahizparekin batera Les Impuxibles antzerki konpainia abian jarri du. Bere musika propioan aritzeaz gain, diziplina anitz eta ezberdinetan egin izan ditu ekarpenak: "Mares i filles" eta Homes foscos" musikaletarako musika, "Jane Eyre" antzezlanaren musika, "Limbo" dantza antzerkiaren muntaian, "Garbuix" zirku espektakuluan, baita "4Carmen''" sakeleko operan ere.
2019an Marc Artigau dramaturgo eta idazlearekin Una habitació buida musikala sortu du, Llançat antzerki konpainiak interpretatu duena. Teknologia digitalek egunerokotasunean izan ditzaketen eraginak aztertzen dituen distopia futurista da. Klabe intimistan teknologia digitalak eta kapitalismoa mediatizatzen dituzten giza-harremanak jartzen ditu eszenatokian.
Aktibismoa
Aktibista feminista bezala emakume eta gizonen paritatea aldarrikatzen du, emakumeak omendu bere konposizioekin, baita maitasun erromantikoaren aurka egin ere. Lesbiana ikusgaia da eta 2017an eta 2019an VisibLES Kultura Lesbianoen Jaialdian parte hartu zuen, Lesbofobia salatzen duen dokumentalean ere parte hartu du. "'Lesbiana feminista naizen aldetik, nazkatuta nago historia gizon zuriek, heterosexualek, klase ertain-altukoak idazteaz.' [Jatorrizkoa: com a lesbiana feminista, estic farta que la història l'escriguin homes blancs, heterosexuals, de classe mitja-alta]"Bestelako hainbat musikariekin batera, beren abestiekin terrorismoa goratzea edo monarkia iraintzea bezalako delituekin zigortutako raperoen alde babesa adierazteko jarrera aktiboa izan du "Borboiak lapurrak dira" abestiarekin.
Emanaldiak Euskal Herrian
2017an Leioan egon zen Oceanes lana aurkezten.
2019an Estómac lan berriaren aurkezpenaren giraren barruan Arrigorriaga eta Sopelan emanaldiak egin ditu. Diska honetan jazz, rap, pop eta musika elektronikoaren soinuak nahasten ditu, baita amodio erromantikoaren ideia deseraiki ere, Oceanes (2017) lanarekin hasitako adierazpen feministarekin jarraitzeko. Berarekin batera ahotsean Magalí Saré eta baxu elektrikoan Vic Moliner aritu ziren.
Getchellita
Getchellita sulfuro motako minerala da.
Ezaugarriak
Getchellita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1,5 - 2 da.
Euskalduna pilotalekua
Euskalduna pilotalekua Bilboko pilotalekua izan zen, izen bereko kalean zegoena. 1895eko apirilaren 14an ireki zuten eta bere 2414 m2-ko azalerari esker 3.500 ikusle hartzeko moduko frontoi estalia zen. Hasieran zestaz aritzen baziren ere, urteak pasa ahala pala nagusitu zen. Bertan Juan Gisasolak, "Begoñés I.a"k edo Arsenio Merodio "Gallartako Txikitoa"k debutatu zuten.
Gerra Zibileko bonbardaketetan bonba batek erabat eraitsi zuen frontoia. 1939an, berriz eraiki ondoren, atzera zabaldu zituen ateak eta hasieran erantzuna itzela izan zen arren, Madrilgo Recoletos frontoiaren konpetentziak kondenatu zuen: hark eraman zituen pilotaririk onenak. 1957an itxi zuten.
Joaquín Vidal
Joaquín Vidal Munarriz (Iruñea ? - Bilbo, ) nafar militarra izan zen, Gerra Zibilean koronela izandakoa.
Biografia
1936ko uztailean Bilbon zegoen "Garellanoko 6. Batailoia"ren teniente-koronela izan zen. Uztailaren 20an Bilbotik Gasteiz konkistatzeko zutabea zuzendu zuen. Hala ere, uztailaren 22an jasandako bonbardaketa batek zutabe nahaspilatu eta defentsarako posizioak hartu zuten Legutio aurrean.
1936ko urriaren 1ean koronel bihurtua, ez zuen Legutioko guduan parte hartu, nahiz eta gudua bukatzear zela (1936ko abenduaren 10ean) Cueto ordezkatu.
1937ko hasieran Gipuzkoako mugan kokatu zuten Lekeitio, Markina, Eibar, Elgeta eta Elorrioko tropak zuzenduz. Martxoaren bukaeran miliziak berrantolatu eta Euzko Gudarostearen Bigarren Dibisioaren aginte lortu eta Bizkaian borrokatu zuen. Hala ere, ekainaren 19an Bilbo galdu eta Nino Nanettik ordezkatua izan zen. Atzealdean kokatuta, ekaina bukatu baino lehen Euzko Gudarostearen I. Gorputza zuzendu zuen Kantabrian. Uztailaren bukaeran Adolfo Pradak ordezkatua izan baino lehen, Santanderreko guduan kostaldea eta Santander bera defenditu zuen.
1937ko azaroaren 15ean, Espainiako Armadaren XIX. Gorputz zuzendu zuen Levanten. Ez zuen Teruelgo guduan parte hartu, Terueletik mendebalderantz zegoen eskualdea defendatzen ari zirelako. 1939ko martxoan Juan Negrínen gobernuaren aurkako Casadoren altxamenduan parte hartu zuen.
1677 Tycho Brahe
1677 Tycho Brahe asteroide gerrikoan aurkitutako 1677. asteroidearen izena da. 1940ko irailak 6an aurkitu zuen Yrjö Väisäläk Turkutik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1940 RO zen. Bere izena Tycho Brahe astronomoagatik jasotzen du.
Joaquín Vidal
Liburuak
1910ean Toledon tenientea zela Ultimas glorias de la Marina Española liburua argitaratu zuen
Lee Teng-hui
Lee Teng-hui (Sanzhi, 1923ko urtarrilaren 15a - Taipei, 2020ko uztailaren 30a) Taiwango 4. presidentea izan zen. Japoniak okupatutako Taiwanen jaio zen. Bigarren Mundu Gerran japoniar armadako kide izan zen eta Kyotoko Unibertsitatean lizentziatu zen. Ondoren Estatu Batuetan ere ikasi zuen eta 1961ean kristautasunera bihurtu.
Taiwanera itzulitakoan, hainbat kargu politiko izan zituen (Taipeiko alkatea, Taiwango Probintziako gobernadorea, ministroa). Chiang Chin-kuo presidenteak 1984 an presidenteorde izendatu zuen. Chiang 1988 an hil zen eta Lee presidente bihurtu zen. Eskaera demokratikoa onartu eta 1996 an, hauteskunde libreak antolatu zituen. Demokratikoki aukeratutako lehen presidentea eta Taiwanen jaiotako lehena izan zen. Taiwanen independentziaren eta japonieraren aldekoa izan zen.
Ariane Ochoa Torres
Ariane Ochoa Torres (Bilbo, 1998ko ekainaren 22a) surflaria da, Espainiako 18 urte azpikoen junior txapelduna, Europako txapeldunordea 18 urte azpiko selekziotan 2016an, eta brontzezko domina 2017ko munduko txapelketan Australian, junior kategorian.
Biografia
Ariane Ochoa Torres Bilbon jaio zen baina Etxebarrin bizi da. 5 urterekin hasi zen surf egiten.
Bidea
8 urterekin hasi zen lasterketetan lehiatzen. Europako Junior zirkuitua, Europako selekzioetan, Espainiako txapelketan eta euskal zirkuituan aritzen da orain.
2014. urtean Europako Txapelduna izan zen 16 azpikoetan: Europa Rip Curl Groms Search zirkuituan, Espainiako Txapelduna 18 azpikoetan, eta Euskadiko Txapelduna 16 azpikoetan.
2015ean bosgarrena izan zen, Brasilgo Maresias hondartzan jokatuko Rip Curl Gromsearch Nazioarteko txapelketan.
17 urterekin lortu zuen bere lehen garaipena bere karrera profesionalean, lasterketa junior,  azken txandan garaitu zuen Carol Henrique, Brasilgo jatorria duen portugaldarra. Praia da Baía-n (Portugal) antolatu zen Pro Junior Espinho txapelketa hori.
2016an Espainiako Junior Txapelduna izan zen junior 18 azpikoetan, txapeldunordea Europako selekzioetako 18 azpikoetan, eta brontzezko domina munduko junior txapelketan Australian.
2017an Ariane hirugarrena izan zen Munduko Junior Txapelketan, Australian Kiama-ko uretan.
Tierga
Tierga Zaragozako probintziako udalerria da, Aragoin, Espainia. 2008an 196 biztanle zituen 65,81 kilometro koadroko azaleran. Aranda eskualdean dago.
Kohei Isa
Kohei Isa (伊佐 耕平, 1991ko azaroaren 23a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Oita Trinita.
Lucgarier
Lucgarier (okzitanieraz Lucgarrièr) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da.
Zoolander
Zoolander 2001eko Ben Stiller estatubatuar zinema zuzendari, gidoigile eta aktorearen umorezko filma bat da. Bertan, Ben Stiller, Owen Wilson, Will Ferrell, Christine Taylor, Milla Jovovich, Jerry Stiller, David Duchovny eta Jon Voight aktoreek antzeztu zuten.
Zoolander 2 (2016) jarraipena izan du.
1678 Hveen
1678 Hveen asteroide gerrikoan aurkitutako 1678. asteroidearen izena da. 1940ko irailak 28an aurkitu zuen Yrjö Väisäläk Turkutik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1940 YH zen. Bere izena Ven uharteagatik jasotzen du.
Zoolander
Argumentua
Derek Zoolander (Ben Stiller) izaera txoriburua duen azken hiru urteetako gizonezko modelo preziatuena izan da. Bere laugarren urteko koroaketa izango den gaueko ekitaldian, bere harridurarako Hansel (Oewn Wilson) modelo berria koroatzen dute. Derek denentzako zalantzan eta ergel gisa gelditu da, atsekabeturik lanbidea uztea erabakitzen duelarik. Halere, Jacobim Mugatu (Will Ferrell) diseinatzaile prestigiotsuak berarantzat desfila dezan kontratatu du, nahiz eta Derek haren ezkutuko egitasmoa zein den ez jakin, hark Malasiako lehen ministroa hiltzea. Orain, Derekek, The Times aldizkariko emakumezko kazetati batek (Christine Taylor) eta Hansel modeloak hilketa hori gauzatu ez dadin saiatu beharko dira.
Gregorio III.a
Inperioan zegoen ikonoklasiaren gatazka zela eta Karlos Marteli laguntza eskatu zion.
Nebbiuno
Nebbiuno Italiako udalerri bat da. Novarako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Indiako Kongresu Nazionala
Indiako Kongresu Nazionala (edo Kongresuaren Alderdia edo besterik gabe Kongresua) Indiako alderdi politikorik garrantzitsuenetariko bat da. 1885ean sortu zen, Mumbai n, eta lehen mugimendu nazionalista modernoa izan zen. Eginkizun erabakigarria izan zuen Indiako independentzia prozesuan, eta gaur egun ere protagonismo handia du Indiako politikagintzan.
Indiako Kongresu Nazionalaren sustraiei begira, jatorria XIX. mendeko hinduen mugimendu nazionalistan dauka;  Mehtak, Gopal Krishnak eta Gokhalek fundatua. Independentzia garaia heldu zenean, 1947an, estatuko alderdi nagusia bihurtu zen.
Etapak
Europako inperioetako kolonien independentzia prozesu historiko baten bidez lortu zen; deskolonizazio bidez. Hau, fenomeno politiko bat izan zen. Deskolonizazioaren hasierara jotzen bada, Indiako azpikontinentearekin egin ohi da topo. Gero, Asiako gainerako lurraldeetara eta Afrikara zabaldu zen. Kronologikoki, hauek dira deskolonizazio prozesuaren etapak:
Britainiar Inperioa Indian
Indiako ekonomia, ingelesen agintearen ondorioz aldatu egin zen eta Ingelesen arauek arazo larriak eragin zizkion herrialdeko ekonomiari.
Hasiera batean, Indian ekonomia oso oparoa zuten, baina gerora, Britainiar Inperioaren eskuetan geratu zen. Inperio honek, herriaren aberastasuna ustiatzen zuen, batez ere, kotoiaren laborantza. Hau hondatzearen arrazoietako bat izan zen, telaren fabrikazioetarako ezinbestekoa zutela algodoia.
XVII. mendearen hasieran Errepublika Holandarra, Ingalaterra, Frantzia eta Danimarka-Norvegiak merkataritza-postuak ezarri zituzten Indian. Hainbat gatazka eta guduren ondoren, Britainia Handiak lortu zuen Indiaren gaineko nagusitasuna. Hasieran, Indiaren gaineko kontrola merkataritza konpainia baten kargu zegoen, hau da, Indian ustiatu eta ekoizten zuen konpainiak irabaziak atera eta haien truke Koroa britainiarrari zerga jakin batzuk ordaintzen zizkioten. Baina 1850 inguruan, Koroak kolonien gaineko kontrol zuzena ezartzea erabaki zuen. Ondorioz, Raj britainiarra sortu zen.