cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rochdaleko Aitzindariak
Zazpi printzipioak
- Etxebizitzak egin, erosi edo eraiki, elkar lagundu ahal izateko beren etxeko eta giza egoera soziala hobetzea nahi dutenei,  bertan bizitzea ahalbidetuz.
- Elkarteak erabaki dezakeen artikuluak ekoizten hastea, enplegurik gabe egon daitezkeen bazkideentzat, edo beren soldate tan murrizketak jasateagatik sufritu dezaketen bazkideentzat.
- Elkarte honen kideentzako onura eta segurtasun gehiago lortzeko, Elkarteak lursail bat edo hainbat lursail  erosi edo alokatu beharko ditu, lanik gabe egon daitezkeen kideek edo beren lana gaizki ordainduta dutenek lur horiek landatzeko.
- Ahalik eta bideragarria den lasterren, Elkarteak botereak antolatu beharko ditu ekoizteko, banatzeko, hezkuntzarako eta gobernurako, edo beste hitz batuekin adierazita, auto-lagundutako interes bateratuen kolonia bat ezarri, edo beste elkarte batzuei lagundu horrelako kolonia k ezartzen.
-  Soiltasuna sustatzeko, komeni den agudoen hotel apal bat irekiko da Elkartearen etxeren baten.
Printzipioen eredua
Printzipioek garrantzi handia izan dute kooperatiba modernoen ulermenean eta garapen ean. Elkartea existitzen ziren kooperatibetatik bereizi egin zen Printzipioekin, klase sozial, diru-sarreren maila, arrazaren edo bestelako banaketa sozial, politiko, erlijioso eta ekonomikoen arabera definitu gabeko sozietate bat ezarriz.
ICAren eguneraketa
Mundu mailako mugimendu kooperatibo modernoek, bereziki Nazioarteko Aliantza Kooperatiboak (International Co-operative Alliance ), hainbat aldiz hartu dituzte Rochdaleko Printzipioak oinarritzat. ICAk 1937 an hartu zituen lehenengoz, eta 1966 an zein 1995 ean garatu egin zuen bertsio eguneratua.
Rochdaleko printzipioak, 1995eko ICA berrikuspenaren arabera, honela laburbildu daitezke.
Bazkide borondatezkoa eta irekia
Rochdaleko lehen Printzipioak dio kooperatiba-elkarteek bazkide irekia eta borondatezkoa izan behsar dutela. ICAren Kooperatiben Identitatea ri buruzko adierazpenaren arabera, "Kooperatibak borondatezko erakundeak dira, beren zerbitzuak erabili ahal izateko eta bazkideen erantzukizunak onartzeko prest dauden pertsona guztiei irekiak, sexu, gizarte, arraza, politika edo erlijio bereizkeriarik gabe. "
• Anti-diskriminatzaileaSozialki diskriminatze a pertsonen arteko bereizketa egitea da, gizarte klasea edo kategoria oinarri hartuta. Gizarte-bereizkeriaren adibideen artean, arraza, erlijio, sexu, orientazio sexual, ezintasun eta etnia diskriminazioa daude. Rochdaleko lehen printzipioa betetzeko, kooperatiba-elkarteak ez lioke eragotzi beharko arrazoi hauetakoren bategatik, parte hartzeko prest dagoen inori. Hala ere, horrek ez du debekatzen kooperatibak bazkide izateko oinarrizko arrazoi garrantzitsuren bat den arau a ezartzea, esate baterako, eremu geografiko jakin baten bizi, edo bazkide izateko sarrera-kuota ordaintzea, beti ere irizpideak betetzen dituzten pertsona guztiek aukeratu ahal izango badute.
• Motibazioak eta sariak
Kooperatiben borondatez ko izaera kontuan hartuta, bazkideek parte hartzek o arrazoiak behar dituzte. Pertsona bakoitzaren motibazioa k bakarrak izango dira, kooperatiba batetik bestera aldatuz, eta askotan honako hauek konbinatuko dira:
Bazkideen kontrol demokratikoa
Rochdaleko bigarren Printzipioak dio kooperatiba-sozietateek bazkideen kontrol demokratiko a izan behar dutela. ICAk Kooperatiba Identitatea ri buruzko adierazpenaren arabera, "Kooperatibak bazkideek kontrolatutako erakunde demokratikoak dira, aktiboki parte hartzen dutenak beren politikak ezartzen eta erabakiak hartzen . Ordezkari gisa hautatutako bazkideek, gizonezkoek zein emakumezkoek, kontrolaren erantzukizun hori hartzen dute. Lehen mailako kooperatibetan bazkideek boto eskubide berdinak dituzte (kide bat, boto bat) eta beste mailetako kooperatibak ere modu demokratikoan antolatuko dira."
Bazkideen partaidetza ekonomikoa
Bazkideen partaidetza ekonomikoa kooperatiba-sozietateen ezaugarri bereizgarrietako bat da, eta Rochdaleko hirugarren printzipioa osatzen du ICAk Adierazpen Kooperatiboaren gaineko adierazpenean. ICAren arabera, kooperatibetan “bazkideek ekitatez laguntzen dute, eta demokratikoki kontrolatzen dute beren kooperatibako kapitala. Kapital horren zati bat, gutxienez, kooperatibaren jabetza komuna izan ohi da. Bazkideek normalean kalte-ordaina mugatu a jasotzen dute, bazkide baldintza gisa harpidetu tako kapitalagatik. Bazkideek, helburu hauetakoren bat edo batzuetarako soberakina k esleitzen dituzte : beren kooperatiba garatzea, agian erreserbak eratuz, horien zati bat banaezina izango litzateke; bazkideei onura kooperatibarekin egindako eragiketen arabera. Eta kideek onartutako beste jarduera batzuei laguntza emateko” Printzipio hori, bere osotasunean, osagai ugaritan zatitu daiteke.
• Kontrol demokratikoa
Printzipio honen lehenengo zatian, honako hau dio: “Bazkideek era ekitatiboan laguntzen dute, eta demokratikoki kontrolatzen dute, beren kooperatibako kapitala. Kapital horren zati bat kooperatibaren jabetza komuna izan ohi da” Horrek kooperatibaren gaineko kontrol demokratikoa eta bere kapitala nola erabiltzen den zehazten du.
• Bazideen kalte-ordainei eta soberakinen erabilera egokiari buruzko mugak
Printzipioaren bigarren zatian, bazkideak kooperatiba batean inbertitu tako fondoak nola ordaintzen diren, eta soberakinak nola erabili behar diren aztertzen da. Irabazi asmorik gabeko korporazioak ez bezala, kooperatibak enpresa sozialaren forma dute. Hori kontuan hartuta, gutxienez hiru helburu daude kooperatiba batek soberakinak erabili edo banatzerakoan:
Autonomia eta independentzia
Rochdaleko laugarren Printzipioak dio kooperatiba-elkarteek autonomo ak eta independente ak izan behar direla. ICAren Kooperatiba Identitateari buruzko adierazpenaren arabera, "kooperatibak bere bazkideek kontrolatutako erakunde autonomoak dira. Beste erakunde batzuekin hitzarmen ak lortzen badituzte, gobernuak barne, edo kapitala kanpoko iturrietatik jasotzen badute, bazkideek kontrol demokratikoa bermatzen duten eta kooperatibaren autonomia mantentzen duten baldintzetan egingo dute."
Hezkuntza, prestakuntza eta informazioa
Rochdaleko bosgarren Printzipioen dio kooperatiba-sozietateek hezkuntza eta prestakuntza eskaini behar dizkietela bazkide eta herritarrei. ICAk Kooperatiba Identitateari buruzko adierazpenaren arabera, "kooperatibek hezkuntza eta prestakuntza eskaintzen dizkiete kideei, hautetsi ei, zuzendari ei eta langile ei, kooperatiben garapenean eraginkortasunez lagundu dezaten. Herritarrei, batez ere gazteei eta iritzi arduradunei, lankidetzaren izaera eta onurei buruz informatzen dizkiete. "
Kooperatiben arteko lankidetza
Rochdaleko seigarren Printzipioak kooperatibek elkarlan ean aritzen direla dio. ICAren Kooperatiba Identitateari buruzko adierazpenaren arabera, "kooperatibek bazkideei modu eraginkor rean zerbitzatzen diete, eta kooperatiba mugimendua indartzen dute tokian tokiko, estatuko, eskualde ko eta nazioarteko egiture n bidez elkarrekin lan eginez."
=== Komunitatearekiko konpromisoa === Rochdale Printzipioetako zazpigarrenak dio kooperatiba-elkarteek konpromisoa izan behar dutela beren komunitate ekin. ICAren Kooperatiba Identitateari buruzko adierazpenaren arabera, "kooperatibek beren komunitateen garapen iraunkorra ren alde lan egiten dute bazkideek onartutako politiken bidez."
Rochdaleko Aitzindarien museoa
Rochdaleeko Aitzindarien Museoa, abian jarri zen 1844ko abenduaren 21ean merkataritza negozioan zegoen eraikinean dago. Museoa kooperatiba mugimendu modernoaren sorlekutzat hartzen da.
Museoak jatorrizko dendaren aisialdia biltzen du, bere altzariak, eskalak, dendan saltzen ziren elementuak eta abar biltzen dituena.
Gainera, museoak kooperatiben mugimenduak emakumeen eskubideetan, pobrezian, bidezko merkataritzan eta gizarte erreforma hezkuntzan duen eragina transmititzen du.
Kanpo estekak
Euskadiko Kooperatiben Goren Kontseilua
Amphiesma modestum
Amphiesma modestum Amphiesma generoko animalia da. Narrastien barruko Natricidae familian sailkatuta dago.
José María Casariego
José María Casariego, espainiar ofiziala, Hispanoamerikako independentzia-gerretan jardun zuena. Erretiroko koronel gradua zuela, Coruñan hil zen 1850eko azaroaren 19an.
Maokeetako plaka
Maokeetako plaka, mikroplaka tektoniko bat da, 0,00284 estereorradianeko hedadura duena. Oro har, Indoaustraliar plakari lotua dago.
Ginea Berria uhartearen mendebaldean dago. Maoke mendiak hartzen ditu, eta mendi horiexek eman diote plakari izena.
Maokeetako plakak mugakide ditu Woodlark plaka, Indoaustraliar plaka eta Txori Buruko plaka.
Maokeetako plaka, milioi bat urteko, 0,8927ºko errotazio abiaduran mugitzen da, 59º 59' ipar latitudean eta 78º 88' eki longitudean kokatutako polo baten arabera.
Russin
Russin Suitzako udalerria da. Geneva kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Itero de la Vega
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 185 biztanle zituen.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Jose Bizente Etxagarai
Donostiako lehen bertso-jartzaile ezaguna Jose Bizente Etxagarai izan zen. Jose Bizente Etxagarai, ofizioz Donostiako Alhondigako administrari izan zena, 1813 eta 1853 bitartean Donostiako ospakizun gehienetarako bertsoak eta letrak egin zituelako da ezaguna. (15).
Bat-batekotik idatzira, aipatzekoa da bertsolaritzak historiaren kronika egiteko hartzen duen lekua. Horren adibide garbia dira Etxagarairen bertsoak.
Berrikuntza edo Euskal Pizkundea
XIX. mendeko bigarren erdialdetik XX. mendeko lehen erdialdera, euskal literaturak Lehen Euskal Pizkundea izenez ezagutzen den loraldia ezagutu zuen. karlistaldiak galdu eta foruak deuseztatu zireneko galera-sentimenduari dago lotua, erromantizismoaren eragin nabarmenarekin. Donostiak protagonismo nabarmena izan zuen mugimenduan, lore-jokoak eta Euskal Erria aldizkaria horren lekuko. Horien bueltan bertsolari eta bertso-jartzaile ugari bildu ziren.
Bilintx
Donostiako bertsolaritzak eman duen bertsolaririk ezagunena, 1831ko apirilaren 30ean jaio zen eta 1876ko uztailaren 21ean hil, karlistek botatako granada batek eragindako zaurien ondorioz.
Ofizioz Donostiako Antzoki Zaharreko kontserje izan zen eta bertan dendan bat ere izan zuen bertan bere emaztearekin batera. Madrilgo La Correspondecia egunkariko korrespontsal izan zen ere.
Bizitzan zehar ezbehar ugari izan zituen: aurpegia desitxuratu zion erorketa umetan, aurrezki guztiak ohostu zizkiotenekoa eta beste hainbat. Patu txar horrek eta ezinezko maitasunari egindako bertso sortek Bilintxen irudi triste eta malenkoniatsua sortu dute, baina Bilintx ere bazen sagardotegi eta umorearen zale. Giro horretan sortutakoak dira guregana apenas iritsi diren bere bapateko bertso bakanak.
Jose Zapirain Irastorza (Txapillo)
Udal langilea eta zapataria izateaz gain, Euskal-Erria aldizkarian bertso eta poema ugari argitaratu zituen. Euskaltzale sutsu eta saiatua, umoretsua eta bertso zaharrak buruan gordetzeko dohain paregabea omen zeukan Txapillok. Donostiar-donostiarra,Lore-jokoak eta euskal festak Donostian antolatzen hasi orduko, Zapirain izan zen bertsolariak ekartzeko arduraduna.
Hil zenean, Jose Manuel Lujanbio Txirritak bertso batzuk eskaini zizkion:[3]
Bèlmont (Lot)
Bèlmont Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Artolatarrak. Ramon, Pepe eta Rosario
XIX. mende ko bigarren erdialdea eta XX.a ren hasieran Artola familia ageri zaigu. Ramon, aitak, eta hare seme-alaba Pepe eta Rosariok bertso sorta ugari sortu zituzten eta Donostiako bertsogintza eta kultur mugimenduan garrantzia handia izan zuten.
Bèlmont (Lot)
Biztanleria
2007an Belmont-Bretenoux udalerrian erroldatutako biztanleak 318 ziren. Familiak 132 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 56 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 40 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Ramon Artola. Tolosa, Gipuzkoa, 1831ko abuztuaren31 - Donostia, Gipuzkoa, 1906ko abuztuaren 20a)
Jaiotzez tolosarra izan arren oso gazterik etorri zen Donostiara bizitzera. Ofizioz linternero, pertsona garrantzitsua izan zen azken karlistadaren (1872-1876) ondoren, Donostian sortu zen giro eta mugimendu euskaltzalean. Jose Manterolak sortutako Euskal Erria aldizkariaren parte izan zen eta bertan argitaratu zituen bere bertso gehienak.
Bèlmont (Lot)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Donostiako bertsolaritzaren historia
Ramon Artola. Tolosa, Gipuzkoa, 1831ko abuztuaren31 - Donostia, Gipuzkoa, 1906ko abuztuaren 20a)
Garaiko sortzaileen ohiturari eutsiz, fedeari, maitasunari, pertsonaia famatuei eta euskarari kantatu zion besteak beste Ramonek baina adierazgarriak dira batez ere, ipuiak edo kontutxoak bezala izendatu zituen bertso sailak. Fabulen gisara, animali ezberdinen arteko gertaera kontatzen ditu bertsotan, bukaerako bere “moraleja” eta guzti.
Bèlmont (Lot)
Etxebizitza
2007an 192 etxebizitza zeuden, 135 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 42 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. 189 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 135 etxebizitza nagusietatik 119 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 45 etxek lau zituzten eta 73 etxek bost zituzten. 110 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 58 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 70 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Ramon Artola. Tolosa, Gipuzkoa, 1831ko abuztuaren31 - Donostia, Gipuzkoa, 1906ko abuztuaren 20a)
Ramonek egindako lana emankorra izan bazen, are emankorragoa izan zen haren seme Peperena.
Bèlmont (Lot)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Donostiako bertsolaritzaren historia
Pepe Artola (Donostia, Gipuzkoa, 1864ko urtarrilaren 4a – 1929ko apirilaren 21a)
Aita bezala linternero, Donostiako bizitzan ezinbesteko pertsonaia bihurtu zen. Donostiako bandako eta Orfeón Donostiarrako kide, garai hartan oso ezagunak ziren berak moldatu eta emandako bakarrizketak, Praishku ala Motxa errian esaterako. Donostia eta inguruko herrietako festa eta ospakizunetan denek nahi omen zuten Pepe Artolaren antzezpen hauekin gozatu.
Bèlmont (Lot)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 213 ziren, horien artean 172 aktiboak ziren eta 41 inaktiboak ziren. 172 pertsona aktiboetatik 165 lanean zeuden (88 gizon eta 77 emakume) eta 7 langabezian zeuden (4 gizon eta 3 emakume). 41 pertsona inaktiboetatik 23 erretiraturik zeuden, 14 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Pepe Artola (Donostia, Gipuzkoa, 1864ko urtarrilaren 4a – 1929ko apirilaren 21a)
Hainbat antzerki obra ere idatzi zituen eta Mendi-mendiyan, Usandizagaren operaren hitzak ere bereak dira.
Bèlmont (Lot)
Diru sarrerak
2009an Belmont-Bretenoux udalerrian 156 unitate fiskal zeuden, 374 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.005 euro zen.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Pepe Artola (Donostia, Gipuzkoa, 1864ko urtarrilaren 4a – 1929ko apirilaren 21a)
Halaber, bertso jartzaile oparoa izan zen Pepe, eta garaiko Donostiako ia gertakizun guztiei jarri zizkien bertsoak. Berak idatzitako bertso asko eta asko oso ezagunak dira nahiz eta askotan, herrikoiak deitzen dugun kategorian sartzen ditugun (Mari Domingi, Bautista Basterretxe, Kapitan Pilotu). Bertso sail hauetako asko Ecos de Vasconia liburuan jasotakoak dira, eta herriari jasotako lehen bertsoari Peperen bertsoak gehitzen zaizkio.
Bèlmont (Lot)
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 19 komertzioetatik, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 8 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Rosario Artola (Donostia, Gipuzkoa, 1869ko maiatzaren 7a – 1950eko urtarrilaren 5a)
Ramonen bosgarren alaba eta Peperen arreba gaztea, 20 urterekin argitaratu zuen bere lehen bertso sorta Euskal Erria aldizkarian, “nire gitarchoari izenekoa”. Geroztik, 50 bat lan eman zituen argitara, gehienak aipatutako aldizkarian.
Bèlmont (Lot)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 2 margolariak, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 albaitaria.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Rosario Artola (Donostia, Gipuzkoa, 1869ko maiatzaren 7a – 1950eko urtarrilaren 5a)
Bertso jartzaile bezala ezezik, antzerkilari bezala ere jardun zen. Euskaldun Fedea izeneko antzerki taldean aritu zen.
Canonges Etxeak
Canonges Etxeak (katalanez Cases dels Canonges) Kataluniako Bartzelona hiriburuko etxe multzo bat da. Barri Gòtic auzoan daude, hain zuzen ere, Bartzelonako katedrala eta Kataluniako Generalitatearen Jauregiaren alboan. Jatorriz XIV. mendekoak dira, halere 1920an Joan Rubió i Bellver arkitektoaren eskutik eraberrituak izan ziren.
Amphiesma popei
Amphiesma popei Amphiesma generoko animalia da. Narrastien barruko Natricidae familian sailkatuta dago.
Congonhal
Congonhal Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Mateo 16:2b-3
Mateo 16:2b-3 (gure garaiaren zeinua) ebanjelioetako Jesus Nazaretekoaren, fariseuen eta saduzearren arteko liskarra deskribatzen du, zeruko seinale baten eskaeraren inguruan. Lehen eskuizkribu askotan falta den Itun Berriko pasarte bat da. XIX. mendearen bigarren erdialdeaz geroztik, jakintsuek pasabidearen egiazkotasuna eztabaidatu dute, eta pentsatzen dute beranduago sartu zen aipamen bat dela.
Khanka
Khanka edo Xingkai (errusieraz о́зеро Ха́нка;txinera tradizionalaz: 兴凯湖; pinyinez: Xīngkǎi Hú) Ekialdeko Asiako aintzira da, Txinako ipar-ekialdean dagoen Heilongjiang probintzia eta Errusiako Primorieko krai artean kokatuta. Aintzirak 4.190km² azalera du, honetatik 3.030 km² Errusian eta 1.160 km² Txinan. Eskualdea ekologikoki oso leku interesgarria da eta herrialde bietan Natura Erreserba izendatu dute.
Dampier itsasartea (Indonesia)
Dampier itsasartea, Indonesiako Mendebaldeko Papua probintzian dagoen itsasarte bat da, eta Birds Head penintsula eta Raja Ampat uhartedia, zehazki Waigeo eta Batanta uharteak, banatzen ditu.
Talange
Talange Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Bèlmont (Lot)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Belmont-Bretenoux udalerrian 30 nekazaritza-ustiategi zeuden, 460 hektarea erabiltzen.
Mateo 16:2b-3
Testua
''Opsias genomenēs legete, Eudia, pyrrazei gar ho ouranos kai prōi, Sēmeron cheimōn, pyrrazei gar stygnazōn ho ouranos. To men prosōpon tou ouranou ginōskete diakrinein, ta de sēmeia tōn kairōn ou dynasthe.''
Talange
Biztanleria
2007an Talange udalerrian erroldatutako biztanleak 7.549 ziren. Familiak 3.018 ziren, horien artean 862 pertsona bakarrekoak ziren (344 bakarrik bizi ziren gizonak eta 518 bakarrik bizi ziren emakumeak), 872 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 1.004 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 280 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Mateo 16:2b-3
Testua
Ilunabarrean, esan ohi duzue: Arrats gorri, bihar eguzki; eta goizean: Goiz gorri, arrats euri. Badakizue zeruaren itxurari igartzen, eta ez zarete gauza garai hauen seinaleei igartzeko.
Bèlmont (Lot)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Talange
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Eduard Heger
Eduard Heger (Bratislava, 1976ko maiatzaren 3a) eslovakiar politikaria da. Eslovakiako lehen ministroa izan zen 2021 eta 2023 bitartean.
Mateo 16:2b-3
Antzeko pasarteak
Tomasen ebanjelioan Logion 91:2:
Talange
Etxebizitza
2007an 3.216 etxebizitza zeuden, 3.073 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 140 hutsik zeuden. 1.446 etxeak ziren eta 1.727 apartamentuak ziren. 3.073 etxebizitza nagusietatik 1.719 bere jabearen bizilekua ziren, 1.303 alokairuan okupaturik zeuden eta 51 doan lagata zeuden; 129 etxek gela bat zuten, 217 etxek bi zituzten, 575 etxek hiru zituzten, 883 etxek lau zituzten eta 1.270 etxek bost zituzten. 2.177 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.442 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.076 etxetan bat baino gehiago zituzten.
2017ko Belgikako Itzulia
2017ko Belgikako Itzulia txirrindularitza lasterketa honen 87. edizioa izan zen. 2017ko maiatzaren 24 eta 28 artean ospatu zen, 728,6 kilometro eginez 5 etapatan. Garailea Jens Keukeleire izan zen.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Fermin Imaz (Donostia, Gipuzkoa, 1879ko urtarrilaren 27a - 1929ko urtarrilaren 8a)
Fermin Imaz, ofizioz arrantzale eta arrain saltzailea, bertso jartzaile eta bertsolari ezaguna izan zen Donostian eta inguruko herrietan.
Eduard Heger
Merkataritza eta kudeaketa ikasketak egin zituen Bratislavako Unibertsitatean, politikan hasi aurretik. 2016an diputatu hautatu zuten ustelkeriaren aurkako alderdi populista bateko kide gisa. Igor Matovićek finantza ministro eta lehen ministrorde izendatu zuen 2020an, COVIDaren krisian zehar herrialdearen finantzaketa ziurtatzeko.
2021eko apirilaren 1ean lehen ministro kargua lortu zuen. Errusiaren inbasioaren ondoren Ukrainari emandako laguntza sendoagatik nabarmendu zen. 2023ko maiatzaren 15ean postua utzi zion Ľudovít Ódorri.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Fermin Imaz (Donostia, Gipuzkoa, 1879ko urtarrilaren 27a - 1929ko urtarrilaren 8a)
Arraina saltzera joaten zela, berak idatzitako bertso paperak ere saltzen zituen. Ahots oso ederra omen zuen bertsoak kantatzeko, eta sagardotegi giroan oso estimatua zen. Bertso paperetan oso ezagunak dira Txirritarekin haserretu zenean, bien artean izandako elkarrizketatik sortu ziren bost bertso sortak.
Bapatean ere aritzen zen, aipatutako sagardotegi giroan ezezik, garai hartan antolatzen ziren Antzoki Zaharreko bertso saioetan ere.
Lore Jokoak
Euskal Lore Jokoak XIX. mendean antolatutako kultura jardunaldiak izan ziren, musika, dantza eta euskal poesia sustatzeko helburuarekin antolatzen zirenak. Donostian 1877. urtean egin ziren lehen aldiz eta lehen urtetik bertatik bertsolarien bat-bateko saioak ere antolatu zituzten. Lore-jokoei esker, bat-bateko bertsoek gora egin zuten berriz.
Udarregik 1878ko saioaren deskribapena egin zuen bertsotan,
Garaiko bertsolari ezagunek parte hartu zuten Donostiako Lore Jokoetan: Udarregi, Pello Errota, Jose Bernardo Otaño, Bautista Urkia Gorriya donostiarra eta beste asko. Saio hauen arrakastak erakusten du bertso giroa bazela hirian eta bertsolaritza bizi-bizirik zegoela.
Fermin Imaz
Fermin Imaz (1879-1929) bertsolaria eta, batez ere, bertso-jartzaile ezaguna izan zen eta bere garaiko bertsolari ezagunenekin batera aritu izan zen. Herriko jaietara garaiko bertsolari handienekin batera deitzen zuten: Txirritarekin (Jose Manuel Lujanbio), Gaztelurekin (Juan Bautista Urkia) eta Frantzes Txikiyarekin.
Khanka
Bere arroa 16.890 km² da, honetatik %97a Errusian. 23 ibai baino gehiagok (8 Txinan eta 15 Errusian) dute bere ahoa lakuan, baina hustubidea bakarra da: Song'acha ibaia (Ussuri ibaiaren bidez Amur ibaiaren sisteman parte hartzen duena).
Ringerike
Ringerike Norvegiako udalerria da. Buskerud konderrian kokatua dago. 1552.11 km² ditu eta 28,523 biztanle ditu.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Donostiako bertsolaritzaren historia
Fermin Imaz
Fermin Imazek bertsoak jartzeko zeukan iaiotasun berezia; bertsoak jarri, paperean inprentaratu eta kalean saldu zituen maiz. Gorde izan diren Imazen bertso jarriak Antonio Zavala ikerlariak bildu eta argitaratu zituen[2].
Kateorratz
Fibulek, mizenastar garaia baino lehenagokoak zirenak, gaur egungo kateorratzen antzeko zeregina betetzen zuten. Beste teoria bat ere badago kateorratzaren balizko jatorriari buruz, izan ere, Europan Burdin Aroko herriek asmatu zuten, hau da, gaur egun Austria modernoan garatu zen Hallstatt kulturan. 1849ko uztailean Walter Huntek "berrasmatu" zuen. Patentea 400 dolarren truke saldu zuen (2008an 10.000 dolarren parekoak).
Donostiako bertsolaritzaren historia
Euskal Erria aldizkaria
Jose Manterolak sortutako Euskal Erria aldizkariak, euren obra zabaltzeko aukera paregabea eman zien garaiko idazle euskaldun eta bereziki donostiarrei euren obrak argitaratzeko. 1880garren urtea eta 1918garren urte bitartean argitaratua, bere aurkezpenean idatzi zuen bezala, euskara eta euskal kultura sendotzeko helburuarekin sortu zen.
Aurreko atalean aipatutako artolatarrez gain, asko izan ziren aldizkari honen orrietan bertsoak argitaratu zituzten donostiarrak, hona horietako zenbait:
Aipagarria da halaber, Jose Manterolak bai Jose Bizente Etxagaray eta bereziki, Bilintxen lanak berreskuratu eta argitaratzeko egin zuen ahalegina.
Baserri giroko bertsolariak
Orain arte artikuluan agertutako bertsolari guztiak hiri giroko bertsolariak dira. XX. Mendearen hasieratik baina, Donostiako hirigunetik kanpoko bertsolarien berri ere iritsi zaigu. Aiete eta Ibaeta inguruko baserri eta sagardotegien inguruan mugitzen ziren bertsolariak dira batez ere.
Horietako asko, aipatutako giroan bapatean aritzen ziren bertsolariak ziren:
Beste batzuk ordea, bertso paperak jartzen nabarmendu ziren, eta garaiko aldizkari eta egunkarietan bertso sorta ugari argitaratutakoak dira:
Bertsolari txapelketak
Euzko Gaztedik antolatu zituen lehenbiziko bi bertsolari txapelketa nagusiak, 1935ean eta 1936an. Argia astekariak horrela deskribatu zuen 1935eko bertso-gudua: “Gure ezagueran Donosti ́n euskera alde egin dan jairik ederrena, igandekoa izantzan. Hogei bertsolari, ta Euzkadi ́ko onenetakoak gañera, aurkeztu ziran bertsolari gudara; ta lenengo saria Basarri idazle argi ta bertsolari jatorrarentzat izantzan”
Hogei bertsolarik hartu zuten lehen txapelketan. Hamasei gipuzkoarrak ziren: Alkain, Basarri, Erauskin, Etxeberria, Kortatxo, Lexo, Lujanbio, Mintegi, Nekezabal, Sorozabal, Telleritxiki, Txapel, Txirrita,
Zabaleta, J. Zabaleta, eta Zepai; Iparraldekoak bi: Larralde eta Matxin; eta gainerako biak bizkaitarrak: Abarrategi eta Uriarte.
Epaimahaia berriz honakoak zeuden: Jose Ariztimuño Aitzol (Euskaltzaleak elkartearen izenean), Joseba Zubimendi (Eusko Gaztedi taldearen izenean), Toribio Altzaga, Joseba Olaizola, Txomin Olano eta Manuel Lekuona. Puntuak banatzeko ondoko sistema erabili zuten: bertso oso txarrari 0; txar-xamarrari 5; on-xamarrari 10; onari 15; eta oso onari 20 puntu.
Joseba Zubimendi gai-jartzaileak bertsoz jarri zien lehenbiziko ariketa bertsolariei:
Talange
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 4.968 ziren, horien artean 3.447 aktiboak ziren eta 1.521 inaktiboak ziren. 3.447 pertsona aktiboetatik 3.011 lanean zeuden (1.664 gizon eta 1.347 emakume) eta 437 langabezian zeuden (197 gizon eta 240 emakume). 1.521 pertsona inaktiboetatik 346 erretiraturik zeuden, 543 ikasten zeuden eta 632 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Talange udalerrian 3.001 unitate fiskal zeuden, 7.317,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.896 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 290 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 6 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 12 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 36 eraikuntza enpresak ziren, 122 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 20 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 6 finantziazio enpresak ziren, 13 higiezinen enpresak ziren, 26 zerbitzu enpresak ziren, 26 administrazio publikoko enpresak ziren eta 12 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 65 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 banku bulegoak, 1 funeraria, 9 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 8 igeltseroak, 3 margolariak, 7 zurginak, 2 iturginak, 5 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 3 ile apaindegiak, 1 aldi baterako lan enpresa, 11 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak eta 3 apaindegiak.
2009an zeuden 74 establezimendu komertzialetatik, 3 supermerkatuak, 3 brikolaje denda handika, 4 okindegiak, 2 harategiak, 1 liburu denda zen, 40 arropa dendak, 5 etxerako tresna dendak, 5 zapata-dendak, 1 altzari denda zen, 8 kirol-dendak eta 2 lore-dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 5 haur-eskola eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Talange udalerrian1 Bigarren Hezkuntzako ikastetxea eta 1hezkuntza orokorreko lizeoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 541 ikasle zeuden eta hezkuntza orokorreko lizeoetan 732.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Khanka
Urteko tenperaturarik altuena 21,2 °C da eta txikiena −19,2 °C.
Neolitoan, inguruko eskualdean Bohai kultura garatu zen. Honek nuzhen eta mantxu herrien sorrera zen.
Donostiako bertsolaritzaren historia
Bertsolari txapelketak
Lehenbiziko bi txapelketen ostean, Espainiako Gerra Zibilaren eta haren osteko errepresioaldi gogorraren etena gertatu zen. Euskaltzaindiak hartu zuen antolatzeko ardura handik urte batzuetara, 1960an, 1962an, 1965ean eta 1967an. Hurrengoak, hamahiru urteko etena eginda, 1980an eta 1982an egingo ziren, eta Xabier Amurizak irabazi zituen biak. Bizkaitarra izan arren, euskara batuan abestu zuen, orduko moldea hautsiz, eta geroztik nagusi den bertsokera modernoaren oinarriak ezarri zituen. 1986tik aurrera, Euskal Herriko Bertsozale Elkarteak antolatzen du txapelketa, lau urtean behin.[1]
2005ean Donostiatik Barakaldora salto egin zuen finalak, BEC aretora. Orduz geroztik bertan jokatu ohi delarik.
2013koaz geroztik, egungo txapelduna Amets Arzallus da.
Gaur egungo bertsolariak
Gaur egun, bertsolaritza modu ezberdinetan lantzen da Donostian. Alde batetik, Donostiako XX ikastetxetan bertsolaritza lantzen da Gipuzkoako Bertsozale elkartearen ekimenez eta bestetik helduentzako zenbait bertso eskola ere badaude.
Bertso eskola horietan zenbat bertsolari dabilen zehaztea ezinezkoa denez, bertsolari zerrenda bat jartze aldera, inoiz Gipuzkoako Txapelketan parte hartu dutenen donostiar bertsolarien zerrenda jarriko dugu, helduenetik gazteenera:
-         Iker Alustiza.
-         Beñat Gaztelumendi
-         Unai Gaztelumendi.
-         Izarne Zelaia.
-         Asier Azpiroz.
Aipagarria da, halaber, 2016ean, Gipuzkoako txapelduna eta Gipuzkoako eskolarteko txapeldunak donostiarrak direla, Beñat Gaztelumendi eta Beñat Mujika hurrenez hurren.
Kanpo estekak
Antonio Zavalak, auspoaren bilduman jaso zituen besteak beste, Donostiako hainbat bertsolariren lanak. Liburu gutzi hauek euskaltzaindiaren web orria daude digitalizatuta. Hona hemen kanpo loture zerrenda:
...
Txori Buru penintsula
Txori Buru penintsula (indonesieraz Semenanjung Kepala Burung, nederlanderaz Vogelkop schiereiland) edo Doberai penintsula (indonesieraz Semenanjung Doberai), Indonesiako Mendebaldeko Papua probintziaren iparmendebaldeko zatia hartzen duen penintsula luze bat da. Dampier itsasartea zeharkatuz, Waigeo uhartea dago, Raja Ampat uhartedikoa, eta Batanta uhartea, justu, penintsularen iparmendebaldeko muturraren parean dago, hau ere Raja Ampat uhartedikoa. Cenderawasih badia luzea, ekialdean dago. Hegoaldean duen penintsula, Bomberai penintsula da.
Hiri nagusia Manokwari da, probintziako hiriburua.
Hole (Norvegia)
Hole Norvegiako udalerria da. Buskerud konderrian kokatua dago. 197.64 km² ditu eta 5,622 biztanle ditu.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Izaskun Ayestaran
Izaskun Ayestaran Pérez (Ibarra, Gipuzkoa, 1941) erraketista profesionala izan zen. Amaya izenaz kantxaratu zen. Madrilgo frontoian jokatu zuen.
Erraketista ibilbidea
Tolosako Beotibar frontoian urte bete inguru entrenatzen aritu zen Izaskun inguruko beste erraketistekin, tartean, Elduaingo Rosa Soroarekin. Honen ostean, Madrilgo Frontón Madriden debutatu zuen 1960ko hamarkada hasieran. Bertan urtebetez aritu zen profesional gisa.​
Erraketisten historia
Erraketisten historia, orain arte nahiko isilik egon bada ere, esanguratsua izan zen oso. Hego Euskal Herriko 47 herritako 237 erraketista profesional daude zenbatuta. Zenbaki garrantzitsua da eta gainera, 1940. hamarkadako estatistiken arabera, emakume lizentzia gehiago zeuden gizonenak baino. Erraketista profesionalak, bizimodua aurrera ateratzeko Euskal Herritik kanpora joan behar izan zuten: Espainiako Estatuan, Kuban, Mexikon, Argentinan zein Brasilen aritu ziren erraketistak.
Adalriko Gaskoiniakoa
Adalriko VII. mendearen amaierako baskoien buruzagia izan zen, zenbait adituen ustetan, Baskoniako dukea izandakoa.
Biografia
788an Chorso Tolosako kondea harrapatu zuen eta berari edo anaiari omenaldi egitera behartu zuen. Karlomagnok askatzeko baldintzak "umiliagarriak" zirela iritzita, Chorsori konderria kendu eta Gilen Gellonekoari eman zion.
Herrin
Herrin Frantziako udalerria da, Nord departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 148 etxebizitza zeuden, 144 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 4 hutsik zeuden. 147 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 144 etxebizitza nagusietatik 135 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 2 etxek bi zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 23 etxek lau zituzten eta 112 etxek bost zituzten. 132 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 49 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 86 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 278 ziren, horien artean 192 aktiboak ziren eta 86 inaktiboak ziren. 192 pertsona aktiboetatik 177 lanean zeuden (102 gizon eta 75 emakume) eta 15 langabezian zeuden (8 gizon eta 7 emakume). 86 pertsona inaktiboetatik 22 erretiraturik zeuden, 36 ikasten zeuden eta 28 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Herrin udalerrian 144 unitate fiskal zeuden, 418 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.116 euro zen.
Wi' My Dog And Gun
Wi' My Dog And Gun (euskaraz Nere txakurra eta eskopetarekin) Eskoziako abesti herrikoia da. Bere bertsiorik ezagunena Silly Wizard taldeak moldatutakoa da.
Malé Lednice
Malé Lednice Eslovakiako udalerri bat da, Považská Bystricako barrutian kokatuta. 15,11 km²ko azalera du eta 514 biztanle 2017ko datuen arabera.
Satigny
Satigny Suitzako udalerria da. Geneva kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Herrin
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 4 administrazio publikoko enpresak ziren.
Satigny
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Herrin
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra jatetxe zen.
Murtziako Itzulia
Murtziako Itzulia (ofizialki Murtziako Eskualdeko Itzulia eta Vuelta Ciclista a la Región de Murcia) etapakako txirrindularitza itzuli bat da, Murtziako Eskualdean ospatzen dena martxoaren hasieran.
1981ean sortutako amateur mailako lehiaketatzat. Lau urtez nazioartean ofizialak ez ziren maila nazionaletan eman ondoren, 1989an erabat profesionala izatera pasa zen nazioarteko egutegian.
Bere ibilbidean, ohikoa da Alto del Collado Bermejo izeneko mendatea sartzea, mendate honek diferentziak adierazten dituelarik. 2004tik, mendate hau Marco Pantani Tontorra deitzen da, 1999ko Murtziako Itzulia irabazi zuen italiar txirrindulariaren omenez.
Bere historian zehar zenbait izen izan ditu: Murtziako Itzulia-Kostalde Beroa edo Murtziako Eskualdeko Itzulia.
Lagartos
Lagartos Palentziako udalerria da.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 150 biztanle zituen.
Wi' My Dog And Gun
Hitzak
Wi' my dog and gun, through the bloomin' heather, For game and pleasure I took my way. I met a maid, she was tall and slender, Her eyes enticed me some time to stay.
I said "Fair maid, do you know I love you? Tell me your name and your dwelling, oh so?" "Oh, excuse my name, but you'll find my dwelling By the mountain streams where the moorcocks crow."
I said "Fair maid, if you wed a farmer, You'll be tied for life tae one plot of land. I'm a rovin' Johnny, if you gone wi' me, You will have no ties, so gi' me your hand."
"Ah, but if my parents knew I loved a rover, It is that I'm sure would be my overthrow, So I'll stay at home for another season By the mountain streams where the moorcocks crow."
"So it's fare thee well, love, another season, We will meet again in yon woodland vale, And I'll set you down all upon my knee, love, And I'll listen to your lovesick tale.
"And it's arm in arm we will go together Through the lofty trees, in the valley below, Where the lenties sing their song so sweetly
Herrin
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra elektrotresna denda bat zen.
2000. urtean Herrin udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 135 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Junius Richard Jayawardene
Junius Richard Jayawardene (Kolonbo, Sri Lanka, 1906ko irailaren 17a - 1996ko azaroaren 1a) politikaria izan zen. Sri Lankako lehen ministro izan zen lehenik, eta lehendakari geroago.
Ugarte (Gatika)
Ugarte Gatikako auzoa da. 2007ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, auzoak 149 biztanle ditu.
Junius Richard Jayawardene
Bizitza
Zuzenbidean lizentziatua zen. Estatu Kontseiluko kide gisa hasi zen politikan, 1943an. 1947an, Nazio Batasunaren Alderdiaren sortzaileetako bat izan zen. 1947tik aurrera diputatu eta ministro izan zen. Afroasiar eremuaren sozioekonomiaz arduratu zen, jarrera moderatuaz beti. 1970ean, oposizioaren parlamentuko liderra izan zen, eta 1973an, bere alderdikoa. 1977ko hauteskundeak irabazi zituenean, lehen ministro izendatu zuten eta, konstituzioa aldatu ondoren, 1978an eta 1982an, presidente atera zen. Agintea izan zuen garaian Mendebaldearekiko harremanak sakontzea, nazio barruko mugimendu separatistak zapaltzea, eta merkatu libreko ekonomia bultzatzea izan ziren haren ahalegin nagusiak. 1989ko urtarrilean, ordu arte lehen ministro izandako Rnasinghe Premadasa atera zen lehendakari. Konstituzioak bi agintaldi onartzen dituenez gehienez ere, ez zuen berriz hauteskundeetara aurkezterik izan.
Charte d'Alaon
Charte d'Alaon (Alaonen eskutitza) Eudon Handiaren (715 – 735) oinordekoen genealogia azaltzen duen agiri faltsua da. XIX. mendean Joseph-François Rabanis frantziar historialariak XVII. mendean sortutako engainu bat zela frogatu zuen eta orduko Baskoniako Dukerria eta Nafarroako Erresumaren genealogia erabat belztu zuen.
Charte honen esanetan, Akitaniako dukeak Kariberto II.a merovingiarraren ondorengoak ziren. Izan ere, Karibertoren azken semeak (existitu baziren) ezezagunak dira; era berean, Eudon Handiaren gurasoak ere ezezagunak dira. Egoera berean dago Lupo II.a eta ezin da Eudonekin edo merovingiarrekin lotu.
X. eta XIII. mendean agintean izan zen Semero leinua, Charteren aburuz, Lupo II.aren seme baten oinordekoak dira. Litekeena da Lupo II.a eta Xemen I.a aita-semea izatea baina ezin da frogatu hegoaldeko agintariekin inolako harremanik. Are gehiago, akitaniar buruzagien euskalduntasuna zalantzazkoa da. Nafar genealogiak aztertzean, Charles Higounetek "fantasmagorikoak" zirela esan zuen. Charten oinarrituta, Jules Villainek Comminges eta Foixko leinuen eta Lupo II.aren arteko harreman bat proposatu zuen. Tesi hori inkoherente da oso. Zenbait proposamen egin dituzten arren, Lupo II.aren ahaideak (gurasoak, emazteak, seme-alabak) ezezagunak dira.
Santa María Cahabón
Santa María Cahabón edo Cahabón Guatemalako udalerria da, Alta Verapaz izeneko eskualdean dagoena, herrialdearen iparraldean. Udalerriak Cahabón ibaiari zor dio bere izena. Udalerrian kaoba eta zedro. Herriko jaiak irailaren 1etik 8ra ospatzen dira.
Garai koloniala: domingotarren doktrina
Errege-erregina katolikoak indigenen katekizazioa izan zuen ardatz, erregeen misiolariak «indiarren doktrinak» edo «doktrinak» deitutako kongregazio bereziak sortu zituzten horretarako.Fraideek nahierara fundatu ziren doktrinak.
1638an, Domingotarrek beren doktrina handiak, diru-sarrera handiak zituztenak, sei komentutan bereizi zituzten: Guatemalako Santiago de los Caballeros, Amatitlán, Verapaz, Sonsonate, San Salvador eta Sacapulas hirietan hain zuzen ere. Verapazko doktrinak Cahabon, Cobán, Chamelco, San Cristobal eta Tactic herriak hartzen zituen.
1754an, Borboien Erreformen baitan Errege Zedula baten bidez, ordena erregularretako kuratu guztiak klero sekularrera pasatu ziren. 1765ean, Espainiako Koroaren borboi-erreformak argitaratu ziren, kolonien gaineko botere erreala berreskuratu eta zerga-bilketa handitzeko.
Ertamerikako independentziaren ondoren
1825eko urriaren 11ko Konsitituzioan Cahabón Verapazko departamentuaren barruko udalerria zen jada, Cobán, Tactic, Salamá eta Rabinal, Petengo barrutiaz gain.
Franja Transversal Norte (FTN)
Carlos Arana Osorio jeneralaren gobernuan Franja Transversal Norte delakoa sortu zen ustez nekazaritzaren garapena ezartzeko. Aldi berean petrolioa aurkitu zen eskualdean eta inbertsio eremua bihurtu zen. Guatemalako Gerra Zibilak gogor jo zuen eskualdea horretan,
Kokapen geografikoa
Alta Verapazko departamentuan dago eta mugakide hauek ditu:
Klima
Cahabónek klima tropikala du (Köppen sailkapena: Af).
Jacques Rivière
Jacques Rivière (Bordele, - Paris, ) frantses idazle, kritikari eta argitaratzailea izan zen. Frantziako intelektual nagusietako bat izan zen Lehen Mundu Gerra ondorengo urteetan. Nouvelle Revue Française, arte- eta literatura-aldizkaria, sortu zuen 1910ean, beste batzuekin batean. 1912an, bere garaiko idazle batzuei (Gide, Claudel, Jammes) buruzko kritika-lanak argitaratu zituen: Études (bigarren bilduma bat agertu zen 1947an, Nouvelles études). 1914-1918 urteetan preso eduki zuten Alemanian eta L´Allemand (1918, Alemaniarra), egonaldi hartako oroitzapen-liburua, idatzi zuen gerra ondoren. 1919tik hil arte, Nouvelle Revue Française aldizkariaren zuzendari izan zen, eta urte hartan ekin zien argitalpen-lanei. Bi nobela psikologiko idatzi zituen: Aimée (1922) eta Florence, bukatu gabea. Gaztetan utzitako katolizismora itzuli zen 1913an, eta erlijioari buruzko gogoeta-liburu bat idatzi zuen, 1925ean: À la trace de Dieu (1925, Jainkoaren bila).
Amphiglossus astrolabi
Amphiglossus astrolabi Amphiglossus generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
Joan Salvat-Papasseit
Joan Salvat eta Papasseit (Bartzelona, 1894ko maiatzaren 16a - 1924ko abuztuaren 7a) Bartzelonako idazle xumea izan zen, espiritu menderakaitza eta autodidakta neurri handi batean. Abangoardiako poeta gisa ezaguna, katalanez eta gaztelaniaz kritika sozialeko artikuluak idazten ere jardun zuen, garaiko korronte anarkista eta sozialisten jarraitzaile. Estilo indartsu eta oldarkorra du, baikorra eta bizia, bat ez datorrena osasun-arazoek ezarri zizkioten errutina eta erreposoko bizitzarekin. Hogeita hamar urte zituela hil zen tuberkulosiaz, eta hamarkadatan oso ezaguna izan ez zen obra bat utzi zuen.
Mendebaldeko Dvina
Mendebaldeko Dvina edo Daugava (letonieraz: Daugava; errusieraz: Западная Двина, Zapadnaïa Dvina ; bielorrusieraz: Заходняя Дзвiна, Zahodniaja Dźvina; polonieraz: Dźwina; alemanez: Düna; estonieraz: Väina; finlandieraz: Väinäjoki) 1.200 km-ko ibaia da, Errusia, Bielorrusia eta Letonia zeharkatzen dituena.
Joan Salvat-Papasseit
Hirurogeiko hamarkadatik aurrera, Nova Cançó-ko autoreei esker zabaldu zen Salvat i Papasseiten irudia. Haren poema batzuei musika jarri zioten. Gaur egun, XX. mendeko idazle katalan giltzarrietako bat gisa onartuta dagp eta El poema de la rosa als llavisbere olerki-konpilazioa (Arrosaren poema ezpainetara) nahitaez irakurri behar izaten da Kataluniako bigarren hezkuntzak.
Mendebaldeko Dvina
Mendebaldeko Dvina Valdai muinoetan (Tver oblasta, Errusia) sortzen da. Tver oblasta osoa eta Smolensk oblastaren ipar-mendebaldea zeharkatu ondoren, Bielorrusian sartzen da. Hemen Vitebsk et de Polotsk hiriak bainatzen ditu. Aurrerago, Letonian sarturik, Daugavpils eta Riga hirietatik igaro eta Rigako Golkoan itsasoratzen da (Itsaso Baltikoa).
Joan Salvat-Papasseit
Koldo Izagirrek bi liburu itzuli ditu euskarara:
Mendebaldeko Dvina
Ubide baten bidez Berezina eta Dnieper ibaiekin lotua da.