Zinemaren_historia
Estatu Batuen nagusitasuna
Stanley Kubrick zinemaren historiako filmegile handienetako batek Estatu Batuetan egin zituen bere film gehienak, ingelesa izan arren. Genero asko landu zuen eta guztietan izan zen maisu: zinema beltza (The Killing, 1956), gerrako film antimilitarista (Paths of Glory, 1958), zinema historikoa (Spartacus, 1961), komedia (Dr. Strangelove, 1963), zientzia fikzioa (2001: A Space Odyssey, 1968), indarkeriari buruzko gizarte kronika (A Clockwork Orange, 1972), zinema historikoa (Barry Lyndon, 1975), beldurrezko zinema (The Shinning, 1979). Produkzio etxe handiak konturatu ziren gizartea kritikatzen zuten filmak inbertsio ona zirela, eta hala ikuspegi hori zinema genero guztietan islatu zen. Garai hartako filmegile ugarien artean aipagarriak dira, besteak beste: Robert Rossen (The Hustler, 1961 ; Lilith, 1964); Richard Brooks (In Cold Blood, 1967); Mike Nichols (The Graduate, 1967) ; Arthur Penn (The Chase, 1966; Bonnie and Clyde, 1967; Little Big Man, 1969); John Schlesinger (Midnight Cowboy, 1969); Dennis Hopper (Easy Rider, 1969). Bestalde, zinema musikalak bere bidea jarraitu zuen gaiez eta itxuraz eraberriturik: West Side Story (Robert Wise & Jerome Robbins,1961), My Fair Lady (George Cukor, 1964), Hello, Dolly! (Gene Kelly, 1969), Cabaret (Bob Fosse, 1972), Hair (Miloš Forman). Umorezko zineman aipagarriak dira Jerry Lewis -The Nutty Professor (1963), The Big Mouth (1967)- eta Mel Brooks -The Producers (1968), Young Frankenstein (1974)-. Woody Allen kasu berezia da, lehenengo filmetako umorea tindu zuen Bananas (1971), Sleeper (1973)- eta Annie Hall (1976), Interiors ( 1978) eta Manhattan,(1979) filmekin umore landuago eta garratzago baten bidez New Yorkeko goi mailako gizarte liberala aztertzeari eta kritikatzeari eman zitzaion. Hurrengo hamarraldietan du film bat, eta bide guztiz berezi bat film guztietan berdina landu izan du, Estatu Batuetan baina bai ordea Europan. Westernaren baitan, alde batetik film batzuek auzitan jarri zuten indiarren kolonizazioa,arauei jarraitzen zieten filmak egin ziren; azken joera horren jarraitzaile eragin handiko bat Sam Peckinpah izan zen: Ride the High Country (1961), The Wild Bunch (1969). Zinema independentearen alorrean aipatzekoa da John Cassavetes aktore eta zuzendaria (Shadows, 1960 ; A Woman Under the Influence, 1974). Eta undeground zineman edo industriatik at Jonas Mekas (The Brig, 1965), Andy Warhol (Sleep, 1963) eta haren jarraitzaileak dira ezagunenak. 1970 inguruan filmegile belaunaldi berri egun ere ekinean jarraitzen duena : Francis Ford Coppola -The Godfather (1972), The Godfather, Part II (1975), Apocalypse Now (1979)- ; George Lucas American Graffiti (1973), Star Wars (1977)-; Steven Spielberg -Duel (1971), Jaws (1975), Close Encounters of tbe Third Kind (1977), Raiders of the Lost Ark (1981), E.T. the Extra-Terrestrial (1982)-; Martin Scorsese -Taxi Driver (1976), The Last Waltz (1978), Raging Bull (1979), After Hours ( 1985)-; Peter Bogdanovich Daisy Miller (1974)-. Bukatzeko, Estatu Batuetako zinemaren industriak mundu osoko filmegile bikainak erakarri zituen. Horien artean, aipagarriak dira Miloš Forman txekiarra -Taking Off (1971), One Flew Over the Cuckoo's Nest (1975), Ragtime (1981), Amadeus (1984)- ; eta Roman Polanski poloniarra -The Fearless Vampire Killers(1967),Rosemary's Baby (1968), Chinatown ( 1974)-.