cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Quincieux
Biztanleria
2007an Quincieux udalerrian erroldatutako biztanleak 2.899 ziren. Familiak 1.025 ziren, horien artean 198 pertsona bakarrekoak ziren (87 bakarrik bizi ziren gizonak eta 111 bakarrik bizi ziren emakumeak), 301 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 455 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 71 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.127 etxebizitza zeuden, 1.053 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 50 hutsik zeuden. 913 etxeak ziren eta 207 apartamentuak ziren. 1.053 etxebizitza nagusietatik 800 bere jabearen bizilekua ziren, 232 alokairuan okupaturik zeuden eta 21 doan lagata zeuden; 7 etxek gela bat zuten, 49 etxek bi zituzten, 144 etxek hiru zituzten, 281 etxek lau zituzten eta 572 etxek bost zituzten. 845 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 440 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 548 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.890 ziren, horien artean 1.419 aktiboak ziren eta 471 inaktiboak ziren. 1.419 pertsona aktiboetatik 1.345 lanean zeuden (718 gizon eta 627 emakume) eta 73 langabezian zeuden (27 gizon eta 46 emakume). 471 pertsona inaktiboetatik 181 erretiraturik zeuden, 182 ikasten zeuden eta 108 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Quincieux udalerrian 1.047 unitate fiskal zeuden, 2.946,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.603 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 160 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 16 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 44 eraikuntza enpresak ziren, 25 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 7 finantziazio enpresak ziren, 6 higiezinen enpresak ziren, 19 zerbitzu enpresak ziren, 13 administrazio publikoko enpresak ziren eta 8 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 51 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 8 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 11 igeltseroak, 6 margolariak, 7 zurginak, 7 iturginak, 5 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe, 1 higiezinen agentzia eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 arraindegi zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen eta 1 kirol-denda zen.
2000. urtean Quincieux udalerrian 39 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.148 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Bro Kernev
Bro Kernev edo Bro Gerne(v) (Cornouaille) Bretainiako bederatzi lurralde historikoetako bat da, mendebaldeko kostaldean kokatutakoa, gaur egungo Finistere/Penn-ar-Bed eta Côtes-d'Armor/Aodoù an Arvoreko departamenduen artean.
Etimologia
Izenak "Kerneveko lurraldea" esan nahi du bretainieraz, eta Erresuma Batuko Kornualles eskualdearen (Kernow) izenkide da hainbat hizkuntzatan. Cornwallis edo Corn-wealas izenak "penintsulako jendea" esan nahi du.
Historia
Julio Zesar berak dagoeneko aipatu zuen Armorika eta Britainia hegoaldearen arteko harremanak sendoak zirela eta VI mendean ere hala jarraitzen zuten. Artur erregearen kondairetan ere nabarmen azaltzen da hori, eta bere jatorria bertan kokatzen duenik ere badago.
Kemperko diozesia indartsua izan zen eta XVIII mendean Frantziako Iraultzak desegin zuen arte iraun zuen.
Sare purpura hiltzaile
Sare purpura hiltzailea (Cortinarius purpureus edo Cortinarius phoeniceus) Cortinariaceae familiako onddo espezie bat da.
Deskribapena
Kapela: 2 eta 6 cm bitarteko diametrokoa, hasieran kanpai-itxurakoa, titidun konikoa, ondoren ganbila erdian titi batekin, eta, azkenean, zabaldu egiten da, batzuetan erdian hondoratua. Lehorra eta fibrilosoa da eta gorri-lehoi kolorekoa da edo marroi-gorrixka.
Winden (Germersheim)
Winden Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Sare purpura hiltzaile
Deskribapena
Orriak: Eskotatu-itsatsiak, estu samar, gorri-odol kolorekoak, gero okre-herdoil kolorekoak bihurtzen dira.
Orri Eskotatuak: Oinera Iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Hanka: Motz samarra da, hori kolorekoa apur bat urre kolorekoa goiko aldean eta gorrixka behealdean. Fibrila gorrixkak eraztun itxuran darama, geroago marroi bihurtzen dira. Purpura koloreko gortina dute ale gazteek.
Haragia: Mehea, lehoi-purpura kolorekoa, usain eta zapore nabarmenik gabea.
Etimologia: Cortinarius hitza, grekotik dator, gortina eta guzti, errezelaren hondakin bereizgarriak direla eta. Phoeniceus epitetoa latinetik dator, purpura kolorekoa, esan nahi duen, "phoeniceus" hitzetik.
Nahasketa arriskua
Dermocybe semisanguinea delakoarekin, honek arre-oliba koloreko kapela du. Dermocybe sanguinea espeziearekin, honek kolore gorri iluna du. Dermocybe cinnabarina perretxikoarekin ere bai, hau ere gorria da.
Sasoia eta lekua
Udan eta udazkenean, hostozabalen basoetan, nagusiki urkien azpian egoten da, baina hostozabalen eta koniferoen baso nahasietan ere agertzen da.
Banaketa eremua
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Europa.
Longpont
Longpont Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 282 ziren. Familiak 104 ziren, horien artean 19 pertsona bakarrekoak ziren (19 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 19 bakarrik bizi ziren emakumeak), 31 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 39 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren eta 15 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 128 etxebizitza zeuden, 107 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 14 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 119 etxeak ziren eta 9 apartamentuak ziren. 107 etxebizitza nagusietatik 71 bere jabearen bizilekua ziren eta 37 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 14 etxek hiru zituzten, 25 etxek lau zituzten eta 68 etxek bost zituzten. 84 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 45 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 58 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 188 ziren, horien artean 143 aktiboak ziren eta 45 inaktiboak ziren. 143 pertsona aktiboetatik 131 lanean zeuden (73 gizon eta 58 emakume) eta 12 langabezian zeuden (5 gizon eta 7 emakume). 45 pertsona inaktiboetatik 13 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Longpont udalerrian 104 unitate fiskal zeuden, 278,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.401 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 2 margolariak eta 3 jatetxeak.
2000. urtean Longpont udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Boncourt (Aisne)
Aisne departamenduko Frantziako udalerria da, Frantzia Garaia eskualdean.
Epinecrophylla leucophthalma
Epinecrophylla leucophthalma Epinecrophylla generoko animalia da. Hegaztien barruko Thamnophilidae familian sailkatua dago.
Huby-Saint-Leu
Artikulu hau Huby-Saint-Leu udalerriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Leu».
Huby-Saint-Leu Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Huby-Saint-Leu udalerrian erroldatutako biztanleak 951 ziren. Familiak 389 ziren, horien artean 151 pertsona bakarrekoak ziren (52 bakarrik bizi ziren gizonak eta 99 bakarrik bizi ziren emakumeak), 107 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 119 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 491 ziren, horien artean 340 aktiboak ziren eta 151 inaktiboak ziren. 340 pertsona aktiboetatik 290 lanean zeuden (173 gizon eta 117 emakume) eta 50 langabezian zeuden (23 gizon eta 27 emakume). 151 pertsona inaktiboetatik 42 erretiraturik zeuden, 30 ikasten zeuden eta 79 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Huby-Saint-Leu udalerrian 377 unitate fiskal zeuden, 844 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.192 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 2 jatetxeak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Huby-Saint-Leu udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 135 hektarea erabiltzen.
Tigveni
Tigveni Errumaniako udalerri bat da, Argeș konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Huby-Saint-Leu
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Sainte-Honorine-du-Fay
Sainte-Honorine-du-Fay Frantziako udalerria da, Calvados departamenduan dagoena, Normandia Beherea eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sainte-Honorine-du-Fay udalerrian erroldatutako biztanleak 1.184 ziren. Familiak 417 ziren, horien artean 51 pertsona bakarrekoak ziren (17 bakarrik bizi ziren gizonak eta 34 bakarrik bizi ziren emakumeak), 143 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 194 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 29 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Tigveni
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Sainte-Honorine-du-Fay
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 780 ziren, horien artean 550 aktiboak ziren eta 230 inaktiboak ziren. 550 pertsona aktiboetatik 520 lanean zeuden (279 gizon eta 241 emakume) eta 30 langabezian zeuden (17 gizon eta 13 emakume). 230 pertsona inaktiboetatik 72 erretiraturik zeuden, 103 ikasten zeuden eta 55 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sainte-Honorine-du-Fay udalerrian 452 unitate fiskal zeuden, 1.277 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.495 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 44 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 10 eraikuntza enpresak ziren, 9 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 6 zerbitzu enpresak ziren, 8 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 15 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 autoeskola, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 4 iturginak, 3 argiketariak, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen, 1 harategi zen eta 1 drogeria zen.
2000. urtean Sainte-Honorine-du-Fay udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden, 436 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1  eta lehen-hezkuntzako eskola 1  zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Winden (Rhein-Lahn)
Winden Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Sare zuriubel
Sare zuriubela (Cortinarius alboviolaceus) Cortinariaceae familiako onddo espezie bat da.
Radostín (Žďár nad Sázavouko barrutia)
Radostín Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 153 biztanle ditu eta 10,67 kilometro koadroko azalera. Žďár nad Sázavouko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1390 urtean egin zen.
Radostín (Havlíčkův Brodeko barrutia)
Radostín Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 159 biztanle ditu eta 4,33 kilometro koadroko azalera. Havlíčkův Brodeko barrutian dago.
Trézioux
Trézioux Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Puy-de-Dôme departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Trézioux udalerrian erroldatutako biztanleak 410 ziren. Familiak 171 ziren, horien artean 53 pertsona bakarrekoak ziren (33 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 57 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 61 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 288 etxebizitza zeuden, 180 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 61 bigarren erresidentzia ziren eta 47 hutsik zeuden. 277 etxeak ziren eta 11 apartamentuak ziren. 180 etxebizitza nagusietatik 148 bere jabearen bizilekua ziren, 23 alokairuan okupaturik zeuden eta 9 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 10 etxek bi zituzten, 24 etxek hiru zituzten, 58 etxek lau zituzten eta 86 etxek bost zituzten. 117 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 64 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 96 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Trézioux udalerrian 199 unitate fiskal zeuden, 458 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.518 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 2 margolariak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra brikolaje denda handi bat zen.
2000. urtean Trézioux udalerrian 25 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.140 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pomacentrus nigromanus
Pomacentrus nigromanus Pomacentrus generoko animalia da. Arrainen barruko Pomacentridae familian sailkatzen da.
Bonneil
Aisne departamenduko Frantziako udalerria da, Frantzia Garaia eskualdean.
Todireni
Todireni Errumaniako udalerri bat da, Botoșani konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Bonnington (Edinburgh)
Bonnington, Eskoziako Edinburgh hiriburuaren iparraldeko barruti bat da.
Epinecrophylla fjeldsaai
Epinecrophylla fjeldsaai Epinecrophylla generoko animalia da. Hegaztien barruko Thamnophilidae familian sailkatua dago.
Maltodestrina
Egitura
Maltodestrina α(1→4) lotura O-glikosidikoaren bidez elkarren artean lotzen diren α-D-glukosa (edo maltosa) katea da.
Erabilerak
Elikagaien gehigarri gisa erabiltzen da industrialki, janari zein edariek ahoan duten ehundura potentziatzen baitu. Ohikoa da freskagarri eta gozokietan aurkitzea. Maltodestrinaren indize glizemikoa 85 eta 105 artekoa da. Kulturismoa praktikatzen dutenek dieta gehigarri gisa hartzen dute hauts edo gel itxuran eta edari energetikotan ere bai. Saldak eta beste hainbat janari likido sendotzeko ere erabiltzen da, esate baterako haurrentzako esnea prestatzeko.
Intsektizida gisa ere erabiltzen da, gizakiengan ez baitu inolako kalterik eragiten. Intsektuei ordea espirakuloak itxi eta asfixiaz hiltzen ditu.
Erreferentziak
Elikagai-gehigarriak
Erorketa (argipena)
Erorketa hitzak adiera zenbait ditu:
Builliard sare
Builliard sare, sareki edo sare zola gorria (Cortinarius bulliardi) Cortinariaceae familiako onddo espezie bat da.
Ez da jangarria, toxikoa den susmoa dago.
Deskribapena
Kapela: 3 eta 7 cm bitarteko diametrokoa, hasieran ganbila titi puntazorrotzarekin, gero kapela eta titia zabaldu egiten dira. Marroi-gorrixka kolorekoa da, higrofanoa denez, hezetasunarekin ilundu egiten da eta lehortearekin argitu, ertzak beti argiago mantenduz.
Orriak: Eskotatu-itsatsiak, zabalak, biolazeo kolorekoak edo gorrixkak hasieran, eta, ondoren, marroi gorrixkak edo kanela kolorekoaK, ertz zurbilagoarekin.
Orri eskotatuak: Oinera Iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Nikola Jakšić
Nikola Jakšić, ziriliko serbiarrez Никола Јакшић (Belgrad, Serbia, 1997ko urtarrilaren 17a), VK Novi Beograd Waterpolo taldeko jokalari serbiarra da. 2016ko eta 2020ko Olinpiar Jokoetan, Serbiako gizonezkoen waterpolo selekzioarekin lehiatu zen. 196 cm-ko garaiera du, eta munduko atzelaririk onenetako bat da.
Builliard sare
Deskribapena
Hanka: Zilindrikoa, oinarri lodiagoarekin, kolore gorri-laranjatua edo bermiloia behealdean eta zurixka goialdean. Batzuetan, oinaren kolore gorri bereizgarria galdu egiten du.
Nikola Jakšić
Olinpiar Jokoak
2016ko Udako Olinpiar Jokoetan, Nikolak urrezko domina irabazi zuen Serbiako taldean izan zen. Kroaziak zilarrezko domina, eta Italiak brontzezkoa eskuratuko zuten.
Builliard sare
Deskribapena
Haragia: Itxia, zurixka lila kolorekoa edo zurixka arrosa, oro har, eta gorria erraboilean. Ez du ez usain eta ez zapore nabarmenik.
Nikola Jakšić
Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Nikolak urrezko domina irabazi zuen Serbiako taldean izan zen. Greziak, zilarrezkoa, eta Hungariak brontzezkoa eskuratuko dute. Serbiaren taldea honako hauek ordezkatu zuten: Milan Aleksić, Nikola Dedović, Filip Filipović, Nikola Jakšić, Đorđe Lazić, Dušan Mandić, Branislav Mitrović, Stefan Mitrović, Duško Pijetlović, Gojko Pijetlović, Andrija Prlainović, Sava Ranđelović eta Strahinja Rašović-ek.
Epinecrophylla haematonota
Epinecrophylla haematonota Epinecrophylla generoko animalia da. Hegaztien barruko Thamnophilidae familian sailkatua dago.
Builliard sare
Jangarritasuna
Ez da jangarria.
Sasoia eta lekua
Uda bukaeran eta udazkenean, hostozabalen baso hezeetan. Batez ere, pagadi eta artadietan.
Banaketa eremua
Europa.
IG-88
IG-88 Star Warseko fikziozko unibertsoko pertsonaia bat da. Droide ordainsari bilatzaile bat da.
Westminster (Massachusetts)
Westminster Ameriketako Estatu Batuetako herri bat da. Worcester konderrian dago, Massachusetts estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
IG-88
Historia
Hasiera batean, IG-88 protokoloko droide bat zen, bere jabearen aurka matxinatu eta hau hil zuen arte. Ondoren ordainsari bilatzaile bihurtzeko ihes egin zuen. Star Wars V. Atala: Inperioaren kontraerasoa filmean agertzen da, Darth Vaderrek Han Solo harrapatzeko ordainsari bilatzaile ugari deitu zituenean.
IG-88 zuzenean Bespin planetar joan zen, baina misioa bete zuena Boba Fett izan zen. Jabba Huttarekin elkartzeko bidean, berak eta Fettek, bakoitzak bere ontzian, Han Solo harrapatzeagatik borrokatu zuten, une horretan izoztua zegoena, baina IG-88 galtzen irten zen eta Boba Fett izan zen Jabbak emandako ordainsaria kobratu zuena.
La Rábidako monasterioa
XIV-XV. mendeetan gotiko-mudejar estiloan eraiki zen. Bertan, Daniel Vázquez Díaz margolariaren freskoak ikusgai daude.
Usadioaren arabera, Kristobal Kolon itsasgizonak Amerikara burututako lehen bidaia aurretik monasterio honetan ostatu hartu omen zuen.
Eltz gaztelua
XII. mendean eraiki zen, eta 33 belaunaldiz Eltz familiaren jabetzakoa izan zen.
55. Oscar Sariak
55. Oscar Sarien ekitaldia 1983ko apirilaren 11an Los Angeleseko Dorothy Chandler Pavilion aretoan egin zuten 1982. urtean zinemagintzan egindako lanik onenak saritzeko. Aurkezleak Liza Minnelli, Dudley Moore, Richard Pryor eta Walter Matthau izan ziren eta Estatu Batuetan ABC telebistak eman zuen.
Izendapen eta Sariak
Garaileak letra lodian agertzen dira.
Lissingen gaztelua
Lissingen gaztelua, Burg Lissingen, Alemaniako Renania-Palatinatua estatuan dagoen gaztelu bat da, Kyll ibaiaren bazterrean eta Gerolstein udalerriaren kanpoaldean.
1212-1280 artean eraikia izan zen. Bürresheim gaztelua, Eltz gaztelua eta Lissingen gaztelua Renania-Palatinatuan Rhin ibaiaren ezkerraldean dauden hiru gaztelu bakarrak dira.
Pyxicephalus obbianus
Pyxicephalus obbianus Pyxicephalus generoko animalia da. Anfibioen barruko Pyxicephalidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Crazy Crazy Nights
"Crazy Crazy Nights Kiss hard rock talde amerikarraren abestia da, beraien 1987ko Crazy Nights albumean argitaratua izan zena. 1987ko urriaren 31n singleak 65. postua lortu zuen Amerikako Billboard Hot 100 single zerrendan eta 37. postua lortu zuen Billboardeko Hot Mainstream Rock Tracks zerrendan. Abestiak arrakasta komertzial handiagoa izan zuen Erresuma Batuan 4. Postua lortuaz, eta Kissek EBn izan zuen lehen Top 10eko singlea izanez. Oraindik, beraien EBko arrakastarik handiena da, 25 urte geroago. Abestiak "we love it loud" esaldia erabiltzen du, Kissen aurreragoko "I Love It Loud" kantuari erreferentzia egiten diona.
Abestia taldearen kontzertuetako kantu erregular bilakatu zen 1991ko azaroan Eric Carr hil arte, baina zaleek behin eta berriro eskatuta, abestia 2010eko Sonic Boom Over Europe Tour birako setlistera bueltatu zen.
Braepark (Edinburgh)
Braepark, Eskoziako Edinburgh hiriburuko auzune bat da. A90 errepidearen iparraldean dago.
Pomacentrus nigromarginatus
Pomacentrus nigromarginatus Pomacentrus generoko animalia da. Arrainen barruko Pomacentridae familian sailkatzen da.
Hyperacrius
Hyperacrius Cricetidae animalia familiako generoa da, karraskarien barruan sailkatua.
Museo
Museoa Museoen Nazioarteko Kontseiluaren (ICOM) arabera ikasketa eta heziketa helburuekin arte, zientzia bildumak, eta balio kulturala dutenak oro har, eskuratu, kontserbatu, ikertu, komunikatu, erakusten dituen gizartearen eta garapenaren zerbitzura jendeari irekita dagoen irabazi asmorik gabeko instituzio publiko edo pribatu bat da. Hauek ikertzen dituen zientziari museologia deritzo, honen kudeaketaren teknikari museografia eta hauen administrazioari, museonomia.
Museoek erakusketak erakusten dituzte, hau da, giza existentzia edo honen ingurunearen alderdiren bat azaltzen duten objektu eta informazio multzoa. Bilduma mota hauek, ia beti baliotsuak, antzinatetik existitzen dira: tenpluetan noizbehinka publikoak ikusi eta miretsi zitzakeen kultu edo eskaintzarako objektuak gordetzen ziren. Gauza bera gertatzen zen Grezia eta Erromako aristokraziako pertsona batzuek egiten zituzten artelan eta baliozko objektuen bilduma batzuekin. Beraien etxeetan jarrita izaten zituzten, beraien lorategietan, eta harrotasunez erakusten zizkieten beren lagun eta bisitariei. Errenazimenduan eman zitzaion “museo” izena gaur egun ulertua den bezala, hau da, beren bilduma erakustera eta kontserbatzera espresuki zuzenduriko eraikinak. Bestetik arte galeriak daude, non erakusketa iraunkorretan eskultura eta margoak erakusten diren, behin betiko erakusketa baten beharrik izan gabe. Honen izena garai bateko gaztelu eta jauregietan zeuden galerietatik dator, hauek irekiak ziren edo leiho asko zituzten bestibulu moduko espazio luzeak ziren eta pilareez sostengatuak zeuden. Espazio hau deskantsurako egoten zen zuzendua, baita apaindurarako objektuen eta artelanen erakusketara ere.
Lehen mundu Gerraren ondoren (1918) Museoen Nazioarteko Bulegoa sortu zen, gaur egun indarrean dauden programa eta konponbide teknikoen irizpide museografikoak artikulatu zituelarik. 1945ean Museoen Nazioarteko Kontseilua (ICOM, bere ingelesezko sigletan) sortu zen eta 1948an Museum-en aldizkako argitalpena agertuko da, honen bitartez zabaltzen direlarik mundu guztiko museoetako ekintzak gaur egun arte.
Gaur egun museoa zaintza anitz behar dituen establezimendu konplexu bat da. Ogibide ezberdinetako langile profesionalez hornitua egoten da. Normalean zuzendari bat eta kontserbatzaile bat edo gehiago izaten ditu, zaharberritzaile, ikerketa pertsonal, bekadun, analista, administrari, atalzain, segurtasun pertsonak eta abarrez gain. Adituek diote museoen benetako helburu kulturaren dibulgazioa, ikerkuntza, hauen inguruko argitalpenak eta heziketa-ekintzak izan behar dutela. Azken urteetan hiri ezberdinetako museoek beraien artelanetakoren bat jartzen duten erakusketa ibiltariaren ideia sortu da, denak leku berean elkartuak ikus daitezkeelarik.
Gaur egun museo mota ezberdinak existitzen dira: arte museoak, museo historikoak, argizari museoa, zientzia eta teknika museoak, natur historia museoak, pertsona ospetsuei eskeinitako museoak eta arkeologia museoak, besteak beste.
Amerika
Amerika Ozeano Atlantiko eta Ozeano Pazifikoaren arteko lur eremua da. Bi azpikontinente ditu, Ipar Amerika eta Hego Amerika, tartean Erdialdeko Amerika dagoela. Horregatik Amerikak ere erabiltzen da (Ameriketan, Ameriketara...).
Latin Amerika edo Latinoamerika izenak biltzen ditu latinetiko hizkuntzak nagusi dituzten Amerikako herrialdeak. Hispanoamerika, berriz, gaztelania hizkuntza nagusi duten Amerikako herrialdeek osatzen dute.
Etimologia
Nahiz eta bere biztanleriak ez zuen bere lurra kontinentetzat hartzen, Erdialdeko Amerikako kulturek Abya Yala zioen bere lurrari eta gertuko aztekek Cem Anahuac (nahuatlezko izena, «ur handien artean dagoen lurra» esan nahi duena). Era berean, Europan bikingoek Vinland zioen lur berriei. Hala ere, ez batak ez besteek ez zituzten lurrak kontinente berritzat.
Martin Waldseemüller kartografo alemaniarra Kristobal Kolon 1492an aurkitutako lurrei deitzeko Amerika hitza erabili zuen lehenengo pertsona zen. Honek 1507 urte inguru bere Cosmographiae Introductio liburuan Amerika hitza aukeratu zuen Amerigo di Vespucci italiarraren omenez. Beste kontinenteak bezala, izena latinizatu eta feminizatu zuen.
Gero, Erresuma Batuak iparraldeko Amerikako lurrak kolonizatu zituenean, bertako kolonoei Americans zeritzen. Horrexegatik Ipar Amerikako bere hamahiru koloniek independentzia lortu zutenean, bere buruari Ameriketako Estatu Batuak izena jarri zioten, eta bere biztanleei Americans deitu beste amerikarrak kontuan hartu gabe.
Ameriketara iristea
Oraindik data eztabaidan dagoen arren, ziurra da Amerikako lehendabiziko biztanleak Asiatik etorri zirela, bai Siberiatik Beringeko itsasartearen bitartez, bai Mongoliatik eta bai beste ibilbideak erabiliz. Datarik zaharrena 130.000 urtekoa bada ere lehen migrazio honetarako datarik zaharrenak 20.000 eta 40.000 urte artekoak dira, garai horretan aurkitu baitira gizakiek okupatutako eremuak Alaskako Yukonen. Paleo-Indiarren migrazioaren olatuak ere eztabaidan daude. Hala ere, Amerikaren okupazioa azken Aro Glaziarraren une gorenean gertatu zen, orain dela 16.000 urtetik 13.000 urtera bitartean.
Teoriarik ohikoenak dio migratzaile hauek Beringiatik sartu zirela, Siberia eta Alaska batzen zituen lur zubitik, orain dela 40.000 eta 17.000 urte artean. Glaziazioa zela eta itsas-maila nabarmen baxuagoa zen garaiotan eta bi kontinenteak baturik zeuden gaur egungo Bering Itsartean. Uste denez jende hauek animalia taldeak jarraitzen zituzten, gaur egun desagertuta dauden Pleistozenoko megafauna, batez ere Laurentia eta Cordillerako izotzan zehar. Beste proposamen batek dio oinez egindako bideaz gain itsasontzi primitiboetan ere bidaiatu zutela Ozeano Baretik Hego Amerikara. Migrazio honen ebidentziarik ez dago gaur egun, itsasoaren maila ehunka metro igo delako harrez gero. Baliteke bi bideak hartu izana, nahiz eta ebidentzia genetikoak dioen Hego Amerikako populazioaren jatorria migrazio bakarretik datorrela. Hego Amerikako herri indigenen aniztasun mikro-satelitalak dio hainbat populazio guztiz isolaturik egon direla eskualdearen hasierako kolonizazioa eman zenetik.
Bigarren migrazio bat gertatu zen ondoren. Na Dene hizkuntza taldearen hiztunak Ipar Amerikan zehar mugitu ziren. Talde honen genetika bereziki aurkitu da atabaskarren artean (% 42) eta bigarren olatu honen adierazgarri dira. Hizkuntzalari zein biologoak ondorio berdinera iritsi dira amerindiar hizkuntza taldeak eta ABO odol taldeak aztertuz. Horien ondoren Artikoko tresna txikien tradizioa izeneko kultura zabala, Alaskako Penintsulan garatu zena, batez ere Bristol badiaren inguruan eta Beringeko itsasertzeko ekialdeko kostaldeetan, Ipar Amerikan zehar mugitzen hasi zen orain dela 4.500 urte inguru.
Sonia Gonzalez
Sonia Gonzalez Fernandez (Barakaldo, Bizkaia, 1977ko urriaren 18a - ) euskal idazlea da. Euskal Filologia ikasi zuen Deustuko Unibertsitatean (1995-1999).
Biografia
Soniaren gurasoak 50eko hamarkadan migratu ziren Malagatik Euskal Herrira, Ezkerraldera. Nor bere aldetik, lan bila eta ezer barik. Ama, amama eta, orain esaten den moduan, “pisu patera” batean bizi ziren. Aitak eta osabak traje bat eta zapata pare bakarra zeukaten. Nor bere neska-lagunarekin paseoan joateko, egun ezberdintan egin behar zuten, traje eta zapata horiek jantzi ahal izateko. Hiru ahizpatatik gazteena da Sonia.
Ikasketak
Gazteleraz eskolaratua izan zen, baina gaztetan hasi zen euskara ikasten Barakaldoko euskaltegian. Laster jakin zuen huraxe izango zela bere bizi osoko maitasun objekturik kuttunena.
Euskal filologia ikastea erabaki eta Deustuko Unibertsitatean hasi zen, latz hasi ere gainera, euskara oraindik ganoraz ez zekiela eta ezer gutxi ulertzen ziela irakasleei.
Gotzon Garate bezalako pertsonekin konpartitzeko ohorea izan zuen, gainera. Bilboko Plaza Barrian erosten zituen bigarren eskuko liburuak eta ikasleen artean banatzen zituen. Egun batean “Por quién doblan las campanas” ale bat eman zion Soniari eskutik eskura, noizbait halako liburu bat idatziko zuelako desira lehen orrialdean opa eginik.
Ibilbide profesionala
Labayru Ikastegian eta Deustuko Unibertsitateko Euskara Departamentuan lan egin zuen, denbora laburrez. Bertan, besteak beste, Juanra Madariaga idazlearekin konpartitu zituen poesiaren inguruko solasaldiak. Sasoi hartan, Josemari Landa buru, gerora Eako Poesia Egunak izango zirenen kimua ernatzen hasi zen, parrape batean. Paul Bilbao ere ezagutu nuen han.
Nahiko segidan LAB sindikatuan hasi zen. Beste ardura batzuen artean, zuzendaritzan ere egon zen, Ainhoa Etxaideren taldean, 2008tik 2014/15 ingurura arte. Momentu honetan, Euskara Idazkaritzako partaidea izateaz gain, Bizilan.eus webgunea darama. Webgune honetan, batez ere, lan eskubideak eta prestazio sozialak azaltzen ahalegiten da. Erronka handia da honelako gai konplexuak -salbuespen barik erdaraz lantzen direnak- euskara errazean azaltzen saiatzea.
Radostín nad Oslavou
Radostín nad Oslavou Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 950 biztanle ditu eta 15,48 kilometro koadroko azalera. Žďár nad Sázavouko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1395 urtean egin zen.
Bro Gwened
Bro Gwened (frantsesez Pays Vannetais) Bretainiako bederatzi lurralde historikoetakoa da, hegoaldeko kostaldean kokatutakoa, gaur egungo Mor-Bihaneko departamenduan.
Etimologia
Izenak "Gwenedeko lurraldea" esan nahi du bretainieraz, "Vanneseko lurraldea" frantsesez.
Topleț
Topleț Errumaniako udalerri bat da, Caraș-Severin konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Soto del Realgo espetxea
Soto del Realgo espetxea (Centro Penitenciario de Soto del Real) edo Centro Penitenciario Madrid V, Madrilgo Erkidegoaren Soto del Real herrian dagoen presondegia da.
Franklin konderria (Kentucky)
Franklin konderria (Franklin County) Kentuckyko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Frankfort da. 2010eko zentsuaren arabera 49,285 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Franklin konderriak 5,491 kilometro koadro ditu. Horietatik 1,104 ura dira. Beste 53,806 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 89,76 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 49,285 pertsonetatik 42,400 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 1,374 dira. 5,078 beltzak edo afroamerikarrak. 82 amerikar natiboak ziren eta 7 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 692 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 67 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 959 pertsonek kokatzen zuten.
Bürresheim gaztelua
Bürresheim gaztelua, Alemaniako Renania-Palatinatua estatuan dagoen gaztelu bat da, Mayen udalerritik hurbil. Mendi, baso eta errekez osatutako lurralde isolatu batean dago. Maiz, Eltz gazteluaren "anaia" dela esan ohi da, bi gazteluek duten antzeko itxura dela eta.
XII-XIII. mendeen artean eraikia izan zen.
Peyrissas
Biztanleria
2007an Peyrissas udalerrian erroldatutako biztanleak 99 ziren. Familiak 36 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 62 ziren, horien artean 35 aktiboak ziren eta 27 inaktiboak ziren. 35 pertsona aktiboetatik 34 lanean zeuden (17 gizon eta 17 emakume) eta 1 langabezian (1 emakume eta 1 emakume). 27 pertsona inaktiboetatik 13 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra janari enpresa batena zen.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Peyrissas udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 558 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Nazioarteko Diru Funtsa
Bere eginkizunak dira: moneta trukaketen indizeak eta ordainketa balantzak ikuskatzea edo laguntza ekonomikoa zein teknikoa eskaintzea. Bere helburuak, erakundeak berak dioen bezala, «kooperazio ekonomiko globala suspertzea, finantza egonkortasuna ziurtatzea, nazioarteko sal-erosketak erraztea, garapen iraunkorra eta lan tasak bultzatzea eta pobrezia murriztea» dira.
1944an, Bigarren Mundu Gerran aliatuta zeuden 44 herrialdetako 730 ordezkariren bilera batean, Bretton Woods-en akordioetan sortu zen, batez ere Harry Dexter White-en eta John Maynard Keynes-en ideiengatik.
1945eko abenduaren 27an sartu zen indarrean, nazioarteko moneta-sistema berreraikitzeko asmoz eta 29 herrialde kide zirelarik.
1976tik aurrera, kanbio-tasa finkoko sistema desagertu ondoren, NDFren zeregin nagusia estatuei kredituak ematea izan zen, haiek NDFren neurriak ezartzearen truke. 2010ean, kuoten 14. berrikuspen orokorrean, NDFren finantza-funts erabilgarriak 755.700 milioi dolarrekoak ziren.
Funtsaren eta beste jarduera batzuen bidez, hala nola estatistikak eta datuen bilketa; herrialde kideen jarduera ekonomikoak monitorizatzea, eta politika konkretuen eskakizuna, NDFk, herrialdeetako ekonomia hobetzeko, lan egin behar dela aldarrikatzen du , eta, horretarako, erakundeak aldarrikatzen dituen helburuak hauek dira : nazioarteko moneta-lankidetza eta nazioarteko merkataritza sustatzea, langabezia murriztea, kanbio-tasa jasangarriak lortzea, hazkunde ekonomikoa lortzea, eta kide diren herrialdeei baliabide ekonomikoak ematea.
NDF finanziatzeko iturriak bi dira: kuotak eta mailegua. Kuotak herrialde kideek erakundearen funts komunera egindako ekarpenak dira. Ekonomia hobeagoa duten herrialdeek ekarpenak proportzionalki handiagoak egiten dituzte ekonomia txiroagoa duten herrialdeek baino. Gainera, kuoten obligazioek gora egiten dute aldizka, NDFk giro eskubide berezi gisa erabil ditzakeen baliabideak gehitzeko.
Finantza zailtasuna larriak pairatzen dituzten herrialdeei laguntza ematea erakunde honen helburu nagusia da. Ordainketa balantzan arazoak dituzten herrialde bazkideek maileguak edo bere ekonomia sistema antolatzeko laguntza eskatu ditzakete. Ordainetan, hainbat egitura erreforma martxan jartzea eskatzen zaie, krisialdia areagotu ez dadin eta, batez ere, etorkizunean krisialdi gehiagorik nozitu ez dezaten.
Hala ere, jokabide horrek kritika ugari ekarri ditu. Europako eta AEBetako korporazioei laguntzen zieten diktadurak babestea leporatu diote. Demokrazia, giza eskubideak edo lan-eskubideak kontuan ez hartzea ere egotzi zaio. Polemikak mugimendu altermundialistaren sorrera bultzatu du.
Sorkuntza eta arauak
NDF 1944ko uztailean sortu zen Bretton Woods-eko akordioen konferentzian, Bigarren Mundu Gerraren ondoren Nazioarteko Moneta Sistemaren egonkortasuna bermatzeko. 1945eko abenduaren 27an hasi zen ofizialki, lehen 29 herrialdeek hitzarmena berretsi ondoren.
Ordezkari estatubatuarra zen (eta geroago jakin zenez baita sobietar espioia ere ) Harry Dexter Whitek proposatzen zuen orden ekonomiko berriak, hiru arau zituen:
Beraz, nazioarteko moneta-sistemaren eginkizuna zen moneta-ortodoxia sustatzea munduko merkataritza garatzeko testuinguru egokia izan zedin, Bigarren Mundu Gerraren ondoren berreraikitze-prozesuan zailtasunak zituzten herrialde batzuei maileguak emanez.
Estatutuen arabera, zenbait helburu ditu: Nazioarteko moneta-lankidetza sustatzea; nazioarteko merkataritzaren hedapena eta hazkunde orekatua erraztea; kanbio-egonkortasuna sustatzea; estatu kideen arteko transakzio arruntetarako alde anitzeko ordainketa-sistema ezartzen laguntzea; munduko merkataritza hedatzea zailtzen duten kanbio-murrizketak ezabatzea, eta estatu kideei konfiantza ematea funtsaren baliabideak aldi baterako eta berme egokiekin haien eskura jarriz. Horrela, iraupena laburtzeko eta ordainketa-balantzen desoreka gutxitzeko, aukera ematen die beren ordainketa-balantzen desorekak zuzentzeko nazioko edo nazioarteko oparotasunerako neurri kaltegarrietara jo gabe.
NDFa, gutxi gorabehera, garai hartako beste erakunde ekonomiko handi batzuen osagarria da, hala nola Munduko Bankua, BIRD (Berreraikuntza eta Garapenerako Nazioarteko Bankua), aldi berean sortua, eta GATTen Akordio Orokorra handik gutxira sinatua.
Bretton Woodseko negoziazioetan, britainiar ordezkariak, John Maynard Keynes ekonomialariak, erakunde garrantzitsuago bat sortzea proposatu zuen, nazioarteko moneta bat jaulkiko zuen benetako Munduko Banku Zentrala: Bancor. Proposamen hori baztertu egin zen Estatu Batuentzat dolarrarekiko eragina galtzea suposatuko zuelako.
Finantza baliabideak ematea
Finantza-baliabideak ematen dizkie ordainketa-balantzan arazoak dituzten kideei. Estatu kide batek bere kuotaren % 25erako eskubidea dauka ordainketa-balantzan zailtasunak baditu. Funts gehiago behar izanez gero, egonkortze-plan bat negoziatu behar du. Mailegu bat jasotzen duen edozein kidek lehenbailehen ordaintzea nahi da beste herrialde batzuetarako kreditu-sarrera ez mugatzeko. Hori gertatu baino lehen, kreditua eskatzen duen herrialdeak adierazi behar du nola konpondu nahi dituen ordainketa-balantzaren arazoak hiru urtetik bost urtera bitarteko amortizazio-aldian dirua itzultzeko, batzuetan hamabost urtera iritsi badaiteke ere.
NDFren finantza zerbitzuak
Drawing-rigths akordioak NDFren kreditu-politikaren muina dira. Eskubideari buruzko sinatutako akordio batek segurtasuna ematen dio kide den herrialdeari, kopuru jakin baterarainoko eskubidea izango baitu, normalean 12-18 hilabetez, epe laburreko ordainketa-balantzaren arazoari aurre egiteko. Normalean kalte-ordainketetarako erabiltzen da.
Pobreziaren aurkako eta hazkunderako zerbitzua (1999ko azaroan egitura doitzeko zerbitzu indartua ordezkatu zuen). Zerbitzu horretan, interes-tasa txikiak kobratzen dira ordainketa-balantzan arazo iraunkorrak dituzten herrialde kide pobreenei laguntzeko. Mailegu-hartzaileek ordaintzen duten kostua NDFren urrearen salmentatik lortutako baliabideekin eta estatu kideek helburu horretarako NDFri ematen dizkioten mailegu eta dohaintzekin finantzatzen da.
Pedro Sarsfield
Iberiar Penintsulako Gerran armadan karrera egin ondoren, erreginak 1833an Nafarroako erregeorde eta kapitain jeneral izendatu zuen. Gerraren hasieran, karlisten aurkako lehen borrokak zuzendu zituen. 1835ean Kataluniara bidali zuten. 1836an, Nafarroako erregeorde eta Nafarroako operazio-armadako komandante jeneral izendatu zuten berriz ere, eta gerraren jokabidean izandako ekimen eskasa izan zuen ezaugarri. Oriamendiko guduaren aurreko ekintzetan parte hartu ondoren, Iruñera itzuli zen agintzen zuen indarrarekin, bere ajeetatik indarberritzeko. Berriro ere, eta seguru asko bere osasun egoera eskasagatik, bere nagikeria nabarmena izan zen.
1837ko abuztuaren 25ean bere agindupean zeuden unitate batzuen matxinadak, ordainsarien kobrantzarik ezaren eta muturreko elementu liberalen asaldura politikoaren ondorioz, Iruñea matxinatuek hartzea ekarri zuen. Batzarraren ondoren, Sarsfield bere ostatura itzultzen saiatzen ari zela, jeneralari eraso egin zioten matxinoek, eta inguruko etxe batean babesten saiatu ondoren hil egin zuten, gorpua hiriko kaleetatik arrastaka zeramala. Esparterok bere heriotza mendekatu zuen, honek hiriaren kontrola berreskuratu ondoren.
Nazioarteko Diru Funtsa
NDFren finantza zerbitzuak
Larrialdiko laguntza: 1962an irekitako zerbitzua, bat-bateko eta ustekabeko hondamendi naturalek eragindako ordainketa-balantzaren arazoak gainditzen laguntzeko estatu kideei. Zerbitzua 1995ean zabaldu zen, erakunde eta administrazio gaitasuna aldatu duen gatazka baten ondoren herrialde kide batean sortutako zenbait egoera kontuan hartzeko.
Estatu partaideak
Gaur egun 190 herrialde dira kide. NDFko kide diren herrialde guztiak ez dira estatu subiranoak, eta, beraz, NDFko herrialde kide guztiak ez dira Nazio Batuen kide. Nazio Batuetako kide ez diren NDFko herrialde kideen artean, jurisdikzio bereziak dituzten eremu ez subiranoak daude, eta, ofizialki, Nazio Batuen eskubide osoko estatu kideen subiranotasunaren pean daude, hala nola Aruba, Curaçao, Hong Kong, Macao eta Kosovo. Kideak direnek ofizioz boto eskubidea duten kideak izendatzen dituzte, zeinak beherago aipatuak diren. NDFko kide guztiak Berreraikuntza eta Garapenerako Nazioarteko Bankuko (BIRD) kide ere badira, eta alderantziz.
Garai bateko kide dira Kuba (1964an atera zen) eta Taiwan (1980an NDFtik kanporatu zuten). Jimmy Carter Estatu Batuetako presidentearen babesa galdu ondoren kanporatu, eta Txinako Herri Errepublikak ordezkatu zuen. Hala ere, Txinako Taiwan probintzia NDFren indize ofizialetan ageri da.
Kubaz gain, NDFkoak ez diren Nazio Batuetako gainerako estatuak Liechtenstein, Monako eta Ipar Korea dira. Andorra, berriz, 190. kide bihurtu zen 2020ko urriaren 16an.
Txekoslovakia zaharra 1954an kanporatu zuten eskatutako datuak ez emateagatik, eta 1990ean onartu zuten berriz ere, Belusezko Iraultzaren ondoren. Polonia 1950ean erretiratu zen Sobietar Batasunak presionatua, baina 1986an itzuli zen.
Kualifikazioak
Edozein herrialdek eska dezake NDFko kide izatea. NDFren eraikuntzaren ondoren, gerraosteko lehen urteetan, nahiko aske geratu ziren NDFko kide izateko arauak. Kideek, aldian-aldian, beren kuota ordaindu behar dute, eta ezin dute moneta-murrizketarik egin NDFren baimenik gabe; NDFren akordio-artikuluetako jokabide-kodea bete behar dute, eta estatuaren informazio ekonomiko eman behar dute. Hala ere, arau zorrotzagoak ezarri zitzaizkien Nazioarteko Diru Funtsari finantzaketa eskatzen zioten gobernuei.
Onurak
NDFko herrialde kideek eskura dute: herrialde kide guztien politika ekonomikoei buruzko informazioa; beste kide batzuen politika ekonomikoetan eragiteko aukera; banku-laguntza teknikoa; zerga-gaiei eta truke-gaiei buruzko informazioa; ordaintzeko zailtasunen garaian finantza-laguntza, eta merkataritza- eta inbertsio-aukerak handitzeari buruzkoa ere.
Museo
Sorrera: Alexandriako Museion-a (280 K.a.)
Etimologikoki museo hitza museion hitzetik dator, hau da, musei eskeinitako tenplu eta lekua, musika eta artearen inspiratzaile diren jainkosak. Hitz honek Alexandrian Ptolomeo I Sóter, greziako lagiden dinastiako sortzaileak Egipton, K.a. 280 inguruan sortu zuen lehen «museo»-ari izena ematen dio. Santutegi eta ikerketa intelektualerako zentro moduan erabil zitekeen multzoa zen:
Idazle latindarrek “museo” hitzaren beste esanahi bat ere azaltzen dute. Dirudienez antzinaroan horrela deitzen zieten ezaugarri berezi batzuk eta villen barnean kokatuak zeuden koba batzuei, hauek meditatzera joateko erabiltzen ziren.