cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Urriaren 3a: asteartea, greba orokorra
Espainiako Goardia Zibila eta Polizia Nazionalak erreferendum egunean izandako jarrera bortitzarengatik Kataluniako hainbat erakundeek greba orokorra egiteko deia egin zuten.
Data
Erreferendumaren eguna 2017ko urriaren 1erako finkatu zen. Data hori Carles Puigdemont presidente katalanak iragarri zuen 2017ko ekainaren 9an, eta horrela jaso zen 2017/19 Legeko 9. artikuluan.
Hautesleak
Hautesleak honakoak dira:
2017/140 Dekretuko III. atalean jasotzen dira hauteskunde erroldaren baldintzak.
Hauteskunde zaintza
Erreferenduma gainbegiratzeaz arduratzen den erakundea Kataluniako Hauteskunde Sindikatura da.
The Wasp Woman
The Wasp Woman, The Bee Girl ala Insect Woman (euskaraz Liztor Emakumea. Erle Neska ala Intsektu Emakumea) 1959ko Roger Corman estatubatuar zinema zuzendariaren zientzia-fikziozko film bat da. Gidoia Leo Gordon gidoigileak idatzi zuen. Susan Cabot, Anthony Eisley, Michael Mark eta Barboura Morris aktoreek antzeztu zuten. Roger Corman berak ere agerpen labur bat du, ospitaleko medikua antzeztuz.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Kanpaina
Kanpainian zehar, Espainiako Guardia Zibilak hainbat inprimategietan sartu eta ikertu zituen. Irailaren 15ean, ostiralez, Bartzelonako Poblenou auzoko inprimategi batean erreferendumerako 100.000 kartel errekisatu zituen. Era berean, Mariano Rajoy, Espainiako Gobernuko presidenteak ekintza hau zoriondu zuen.
Britainiar Inperioko Ordena
Britainiar Inperioko Ordena txit gorena (Most Excellent Order of the British Empire) britainiar zaldun-ordena da, arte eta zientziatan ekarpenak, gizaldeko elkartekin lanak eta funtzio publikozko kanpoko gizarte-lana saritzen dituena. Jurgi V.a Erresuma Batukoak 1917ko ekainaren 4an ezarri zuen eta bi maila (zibil eta militarra) eta bost gradu ditu:
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Mugimendu independentista
Mugimendu independentista independentziaren aldekoa da, «Baietzaren» aldeko Baietzaren Kanpainia aurkeztu zuen.
Resurreccion Maria Azkue
Resurreccion Maria Azkue Aberasturi (Lekeitio, Bizkaia, 1864ko abuztuaren 5a - Bilbo, Bizkaia, 1951ko azaroaren 9a) euskal hizkuntzalaria zen, askoren aburuz gure hizkuntzak izan duen inoizko euskalaririk bikainenetariko eta saiatuenetariko bat. Azkueren hiztegia, kantutegia eta folklore bilketa altxor ezin baliotsuagoak dira, bestela betiko galduta izango genituzkeen ezin konta ahal harribitxi jaso zituztenak; bere garaiko mota bereko lanekin alderatuta, eragozpen bat baino ez zaie jartzen: Azkueren elizgizon ikuspegi katolikoaren eta euskal kultura goratu nahiaren eragin handiegia nabari zaie lan horiei, hark bekatu edo akats zirela uste izan zituen pasaerak txukundu eta edertu egin baitzituen, bere hartan jaso beharrean.
Bizitza
Ama, Maria del Carmen Aberasturi Uribarri, mundakarra zuen eta aita lekeitiarra, Eusebio Maria Azkue Barrundia poeta. Resurreccion gazteak lehenengo itsas ikasketak egin zituen bere herrian. Hamalau urterekin Bilbora joan zen batxilerra ikastera, eta horren ondoren, Gasteizera eta Salamancara teologia eta filosofia ikasketak egitera, 1888 urtean apaiztu zen arte.
Urte hartan berean, Bilboko Institutuko euskara-katedran irakasle izateko lehiaketa-deialdia irabazi zuen. Deialdi hartara Sabino Arana Goiri euskal abertzaletasunaren aita eta Miguel Unamuno idazle eta pentsalaria aurkeztu ziren Azkuerekin batera, eta Azkuek irabazi zuen lehiaketa. Orduz geroztik, Bilbon finkatu zuen bizilekua, eta hiri hartatik abiatuz garatu zituen bere proiektuak. Hasteko katedrari lotuta hainbat argitalpen egin zituen. Hala, 1891n, arau logikoen bidez euskal aditzaren jatorrizko formak eman nahi dituen Euskal Izkindea-Gramática Euskara eman zuen argitara. Urte batzuk geroago, lan hori "gaztaroko bekatua" izan zela aitortuko zuen Azkuek. Pablo Pedro Astarloa apologistaren eraginpean idatzia, gramatika hura, aitzindarietako bat zen ideia aprioristetan oinarrituz, erdal kutsadurarik gabeko euskara ideal batean osatua nahi zuen. Hurrengo urteetan irakurgaiak, ortografia proiektuak eta euskara ikasteko metodoak sortu zituen katedran erabiltzeko asmoz. Euskara modernizatzeko beste hainbat ekimen ere bultzatu zituen, hala nola Euskalzale eta Ibaizabal aldizkariak eta 1896an ikastolen aurrekari izango zen Ikastetxea izeneko euskarazko ikastetxearen sorrera Bilbon, besteak beste. Badirudi prentsa artikulu batzuetan kezkatua agertu zela hirietako toponimia gero eta erdaldunago bihurtzen ari zela eta. Etxe eta auzune berrientzat euskarazko izenak asmatzea izan zen Azkueren beste lanetako bat. Ramon de la Sota adiskidearen txaletei jarritako Ibaigane eta Lertegi izenak Azkueren asmazioa dira, Sotaren beraren Goiz Ederra yatearen izena bezala. Getxon aberatsentzat egindako auzo eta jolasguneek ere Azkuek asmatutako izenak daramatzate: Neguri, Ondategi edo Jolaseta, besteren artean.
Garai hartan Sabin Aranarekin eta Ramon de la Sotarekin harremana izan zuen, ideologikoki euskal nazionalismora bihurtuz. Beraz, sarri esan denaz bestera, Azkue ez zen karlista izan, baizik eta gazterik egin zuen abertzaletasunaren hautua, nahiz eta gai askotan Aranarekin eta aranazaleekin bat ez etorri, batik bat euskarari buruz. 1916an, ELA sindikatuaren "socio protector" (bazkide babesle) gisa ageri da. Azkueren nazionalismoa kulturazaleagoa zen, aranazaleek nabarmendu nahi zituzten arraza-ezaugarrien aldean. Hala ere, ez zen alderdi gizona, eta identifikazio politikoa saihestu egin zuen. Politika zuzena baino maiteago zuen kultura arloko ekintza.
Urte luzez, Hego Euskal Herriko idazleen eta euskaltzaleen artean bi joera nagusi izan ziren: aranazaleak eta azkuezaleak. Idazle jeltzaleak Sabino Aranak emandako hizkuntza-ereduaren alde lerratu ziren salbuespenik gabe. Urteak joan ahala, ordea, jeltzale askoren iritziak Azkueren ikuspegira hurbildu ziren, hala nola Seber Altube euskaltzaina.
1889an Rafaela Ybarra ongile bilbotarraren La Cava etxeko kapilaua izendatu zuten eta ardura horretan mantendu zen 1904. urtean Tours-era abiatu zen arte. Kapilaua zela ezagutu zuen Julio Urkixo Ibarra, Rafaelaren iloba eta berarekin batera hainbat lan eta ikerketa burutuko zituena.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Mugimendu unionista
Mugimendu unionistak, alegia dependentzia politikoaren egoera mantentzearen aldekoek, «Ezetzaren» aldeko kanpainia bateraturik ez egitea erabaki zuen. Izan ere, Kataluniar Errepublika independiente bat sortzearen aurkako mugimenduak erreferenduma bera burutzearen aurka azaldu zen. Zentzu honetan, Espainiako Gobernuaren joera erreferendumaren gauzatzea galeraztea izan zen eta burutu ez zedin «edozertarako» prest zegoela.
Resurreccion Maria Azkue
Bizitza
1904. urtean. beraz, Bilbo utzi eta Europan zehar ibili zen Azkue bost urtez, lehenik Tours-en (Frantzia), bere hiztegi hirueledunerako materialak jasotzen eta ondoren Bruselan (Belgika) eta Kolonian (Alemania) musika ikasketak osatzen.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Herritar babesa
Euskal Herrian, abuztu eta iralean zehar, Kataluniako erreferendumaren aldeko ekitaldi eta babes elkarretaratzeak herriz-herri plaza eta udaletxeen aurrean etengabe egin ziren.
Resurreccion Maria Azkue
Bizitza
1909an Bilbora itzuli eta katedrako eskolak emateaz gain, zenbait opera konposatu eta taularatu zituen (Ortzuri, 1911n eta Urlo, 1914an). Richard Wagneren ereduari jarraituz egindako obra konplexu eta eszenografia landukoak ziren, publiko eskolatu batentzat eginak. Azken obra horrekin izandako porrotaren ondoren hizkuntzalaritza lanetan murgildu zen berriro, bereziki euskal akademiaren sorrera bultzatuz. Hala bada, 1918an Eusko Ikaskuntzaren lehen biltzarra deitu zenean, Euskaltzaindiaren premia agerian gelditu zen eta bera izan zen euskal akademiaren sortzaile nagusia eta haren lehendabiziko lehendakaria 1919an.
Pimelodella elongata
Pimelodella elongata Pimelodella generoko animalia da. Arrainen barruko Heptapteridae familian sailkatzen da.
Resurreccion Maria Azkue
Bizitza
1920an Institutuko euskara katedran erretiroa hartu zuen Euskaltzaindian buru belarri lan egin ahal izateko. Akademiatik euskara arautzeko eta sustatzeko ekimenak bultzatu zituen, baina erakunde ofizialen bazterketa eta sabindar hertsienen oposizioa jasan zuen. Horren ondorioz, ikerketara bideratu zituen bere ahaleginak, garai hartan Morfologia vasca gramatika lana eta Cancionero vasco herri kantuen bilduma erraldoia gauzatu zituen. Real Academia de la Lengua Española-ko kide ere izendatu zuten euskararen ordezkari gisa 1927an. 1935ean Euskaleŕiaren Yakintza folklore bilduma argitaratzen hasi zen eta urte bereko Gipuzkera osotua proiektuarekin euskara idatzi batu bat proposatu zuen. Eredu horren lehen adibide praktikoa Ardi Galdua kontakizunean eman zuen.
The Wasp Woman
Argumentua
Zinthrop doktoreak (Michael Mark) betirako gaztetasunaren sekretua topatu duela baieztatzen du: liztorren entzimez eginiriko sueroa. Janicek (Susan Cabot) edabea probatzea erabaki du, bere azala leundu eta gaztetzeko asmoz. Baina istripuz sueroa amaitzean, Janicek ondorioak jasango ditu: gauez liztor emakumea bilakatuko da, bere biktimen odola bereganatzeko asmoz hilketak burutzen dituen monstruoa.
Resurreccion Maria Azkue
Bizitza
Espainiako Gerra Zibila amaitu eta gero, Francisco Franco diktadoreak agintea eskuratu zuenetik Euskaltzaindiaren jarduna etenda geratu zen. Azkuek erbestea saihestea lortu zuen, ordurako aski zaharra baitzen, eta politikoki ez oso nabarmendua. Zenbait ibiliren ondoren, Euskaltzaindia berrantolatzeko baimena lortu zuen 1941ean, eta lan hartan Federiko Krutwig gaztearen laguntza izan zuen. Hala ere, katakunben garaiak ziren eta jarduera oso urria izan zuen garai hartan akademiak. Lekeitiarra ordea, egunero joaten zen Bilboko egoitzara lanera.
Tetraodon palembangensis
Tetraodon palembangensis Tetraodon generoko animalia da. Arrainen barruko Tetraodontidae familian sailkatzen da.
Resurreccion Maria Azkue
Bizitza
Azkue 1951n hil zen, ezbeharrez, Bilboko Ibaizabal ibaira erori eta egun batzuetara.
Obra
Hiztegiak sarrera beraren barruan ematen ditu esanahi desberdina baina forma bera duten hitzak; horrela, hitzen aldaerak hiztegian barrena sakabanatzen dira. Sarreran ez da hitzaren kategoria gramatikala zehazten, eta horrek gaizki ulertzeak sor ditzake.
Diccionario vasco-espafiol-jrances ospetsu horretan ondoko hiztegi guztiak oinarritu dira, eta Eusklaltzaindiak orain burutzen diharduen lexikografi Ian erraldoiak, Koldo Mitxelenak hasi eta Ibon Sarasolaren gidaritzapean segitu zuenak, Azkuerena izan zuen iturburu. Beste kasu argi bat Ixaka Lopez Mendizabalena izan zen: bere hiztegiak Azkuerenaren lepotik mamitu zituen, inongo aipurik egin gabe. Geroago hainbat eta hainbat euskal hiztegigilek berdintsu jokatu dute. Behialako gipuzkera osotuarekin eginiko saio hura ere euskara batzeko ahalegin goiztiarra besterik ez zen, ondorengoek, zuzentzeko eta osatzeko bada ere, kontutan hartua. Gehiegizko garbizalekeriaren eta hizkuntz manipulazioen arriskuak ere zuhurki salatzen jakin zuen Azkuek bere garaian.Bere lanak hainbat alorretan ondu zituen: musika, erlijio-literatura, antzerkia, eleberrigintza eta kazetaritza, besteak beste.
Euskal aurrizki eta atzizkiak eta euskararen kategoria gramatikalak bildu eta aztertu zituen Morfología Vasca-n (1923); Halaber Diccionario de bolsillo vasco-español y español-vasco (1918) eta Gipuzkera osotua (1935) kaleratu zituen.
Beste obra ezinbesteko batzuk dira Cancionero popular vasco (1918) herri-kanten bilduma, eta Euskaleŕiaren Yakintza (1935-47) euskal folklorea eta etnografiari buruzko ikerketa eta bilduma itzela.
Bestalde zarzuela, opera eta oratorio batzuk idatzi zituen eta baita zenbait eleberri ere, besteak beste Bein da betiko, Batxi Guzur eta Ardi galdua.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Herritar babesa
Abuztuaren 12an, Donostiako Aste Nagusian, larunbatez eta arratsaldeko 17:00etan,EH Bilduk antolatuta, "Kataluniarekin bat, demokraziarekin bat" lelopean Artzain Onaren plazan abiatu zen manifestazioa burutu zen.
Irailaren 16an, Bilbon, Gure Esku Dago herri plataformak Kataluniako erreferendumari babesa agertzeko asmoz antolatutako manifestazio erraldoia burutu zen. Ibilbide osoan Katalunia eta Euskal Herriaren arteko lotura nabarmentzen zuten keinuak izan ziren: ikurrinak eta senyerak elkarrekin, "gaur Katalunia, bihar Euskal Herria" zioten kartelak, "independentzia" eta "votarem" oihuak. Keinu adierazgarrienetakoa, akaso, manifestariek behin baino gehiagotan L'Estaca abestia euskaraz abestu zutenekoa.
Irailaren 20ean, Baionan, EH Bai, LAB eta Aitzinak antolaturik Espainiako Kontsulatuaren aurrean elkarretaratzea egin zen, bertaratutakoek Ipar Euskal Herritik Kataluniako herriari eta erabakitzeko eskubideari babesa erakutsi zuten.
Irailaren 22an, eguerdian eta Iruñeko Udal Plazan, EH Bilduk deituta, Espainiako Estatuak Katalunian burututako jazarpena eta Kataluniako Salbuespen Estatua salatzeko elkarretaratzea burutu zen.
Irailaren 28an, Euskal Sindikala gehiengoa osatzen duten ELA, LAB, ESK, STEE-EILAS, Etxalde eta Hiru sindikatuek Kataluniari eta Erabakitze Eskubideari babesa eman eta Hego Euskal Herriko lau hiriburuetan mobilizazioak burutu zituzten.
Cerastes vipera
Cerastes vipera Cerastes generoko animalia da. Narrastien barruko Viperidae familian sailkatuta dago.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Herritar babesa
Urriaren 1ean, Ipar Euskal Herriko Baiona, Donibane Garazi eta Maule hiriburuetan Euskal Herria Bai, Aitzina eta LABek deituta Kataluniako herritarrei sustengua eman eta erabakitze eskubidearen aldeko elkarretaratzeak egin ziren.
Alderdi politiko eta politikariak
Irailaren 2an jada, EAJ eta EH Bildu alderdiek urte politikoa Kataluniako erreferendumari babesa emanez hasi zuten.
Irailaren 11an, Kataluniako Diadan, EH Bilduko ordezkaritza bat, Arnaldo Otegi idazkari nagusia buru zuela, Bartzelonara joan, eta Rafael Casanovaren monumentuan ohiko lore-eskeintza egin eta Kataluniako Autodeterminazio Erreferendumari babesa eman zioten. Ospakizun berean, EAJ alderdiko ordezkaritza bat ere bertaratu zen, Andoni Ortuzar buru zela.
Frederick Forsyth
Frederick McCarthy Forsyth (Ashford, Kent, ) ingeles eleberrigile, Daily Express egunkarirako kazetaria eta espioia da. Thriller asko idatzi ditu, nabarmenenak The Day of the Jackal, The Odessa File, The Fourth Protocol, The Dogs of War, The Devil's Alternative, The Fist of God, Icon, The Veteran, Avenger, The Afghan, The Cobra eta The Kill List izanda.
Georgechaoita
Georgechaoita silikato motako minerala da.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Alderdi politiko eta politikariak
Iñigo Urkullu, Eusko Jaurlaritzako lehendakariak, alde batetik, irailaren 14an, "Kataluniako erreferendumak beharrezko bermeak ez zituela biltzen" baieztatu zuen, Kataluniako Parlamentuak erreferenduma egin ahal izateko hartu zituen erabakien prozeduraren kontra agertuz, bere iritziz Kataluniako Estatutua "indargabetu" egin zutelako; eta bestaldetik, irailaren 20an, Espainiar Estatuak Katalunian "sua biziagotu" zuela eta gaia “itzulbiderik gabeko puntu batera” eramaten ari zela aipatu zuen.
Pierce Brosnan
Pierce Brendan Brosnan (Castletown, Meatheko konderria, Irlanda, 1953ko maiatzaren 16a) aktore irlandarra da, gehienbat James Bond-en pertsonaia lau filmetan antzezteagatik da ezagunen: 007: Goldeneye, Tomorrow Never Dies, The World Is Not Enough eta 007:Die Another Day.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Alderdi politiko eta politikariak
Irailaren 18an, EAJ alderdiak kataluniar eta euskal nazio auziei irtenbidea bilatzeko elkarrizketa foro guztietan parte hartuko zuela adierazi zuen.
Frederick Forsyth
Bere lanak normalean best-sellerren zerrendetan agertzen dira eta dozena bat inguru film bilakatu dituzte. Guztira 70 milioi alde baino gehiago saldu ditu.
Georgechaoita
Ezaugarriak
Georgechaoita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.
Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
Alderdi politiko eta politikariak
Irailaren 20ean, Euskadin, EAJ, Euskal Herria Bildu eta Elkarrekin Podemos alderdien aldeko bozkekin, Katalunian Espainiar Estatuak egindako operazio poliziala salatzeko adierazpena sinatu zuten.
Irailaren 21ean, Nafarroako Parlamentuak, Geroa Bai, EH Bildu eta Ahal Dugu alderdien aldeko bozkekin eta UPN, PSN eta PPN aurkako bozkekin, Katalunian gertatzen ari zen salbuespen demokratikoko egoera salatzen zuen adierazpen instituzional ofiziala onetsi zuen.
Irailaren 24an, 2017ko Alderdi Egunean, Iñigo Urkullu, Eusko Jaurlaritzako lehendakariak, Egungo estatu eredua "porrot egina" zegoela aldarrikatu eta Kataluniak "berme guztiekin bozkatzeko eskubidea" zuela adierazi zuen, eta hark bezala baita Euskadik ere. "Beren geroa demokrazian, askatasunez eta bermeein erabakitzeko eskubidea duten bi nazio daudela aitortzea da lehen urratsa", adierazi zuen eta Espainiako Gobernuari galdera zuzena egin zion: "Non dago arazoa?". Era berean, EAJren EBBko Andoni Ortuzar lehendakariak Kataluniako agintariekin uneoro harremanetan eta bi aldeen arteko bitartekaritza lanak egiteko prest zeudela iagarri zuen, honakoa gehituz: "Kataluniaren alde egon gara beti, eta hala egongo gara aurrerantzean ere".
Irailaren 25ean, Espainiako Kongresuan, Aitor Esteban EAJk Espainiako Kongresuan zuen taldeko bozeramaileak Alderdi Popularrari Kataluniarentzako "irtenbide politikoa" galdegin zion Espainiako Gobernuari, estatuko aurrekontuei buruz hitz egiten hasi ahal izateko.
Irailaren 28an, Eusko Legebiltzarrak Kataluniako erreferendumari babesa eta errespetua erakusten zizkion eta Espainiako Estatuak berau galarazteko neurriak gaitzesten zituen aldarrikapena onartu zuen, EAJ eta EH Bilduren aldeko bozkekin, PSE eta PPren aurkako bozkekin, eta Elkarrekin Podemosen abstentzioarekin.
Urriaren 2an, Urkullu lehendakariak Madrilgo Nueva Economía foroan emandako hitzaldian, "Inori aholkuak emateari" uko egin zion, baina "alde guztiei" eskatu zien "denbora apur bat hartu, egoera zein den hausnartu, introspekzio ariketa bat egin, autokritika egin eta elkarrizketari ekiteko". Urkulluk esan zuenez, "kezka, tristezia eta harridura" sentitu zituela Espainiako Poliziaren eta Guardia Zibilaren erasoak ikusita, eta, berriro ere, "adosturiko bermedun erreferenduma" irtenbide gisa proposatu zuen. "1978tik hona, errealitatea aldatu egin zela. Estatu eredua moldatu behar zela. Kataluniaren eta Euskadiren nazio izaera eta estatuaren nazio aniztasuna aitortu behar dira". "Lankidetzarako eskaintza" ere berretsi zuen, baina Generalitatearen eta gobernuaren artean bitartekari lanak egiteko aukeraz esan zuen "umil" jokatu nahi zuela. "Jende asko da horretan saiatzen ari dena, nire ahalegina beste bat baino ez da".
Urriaren 2an, Uxue Barkos, Nafarroako lehendakariak, Urkulluk bezala, elkarrizketaren beharra azpimarratu zuem, eta Poliziaren oldarraldia gaitzetsi zuen, "erabat neurrigabea" izan zela nabarmenduz. Poliziaren aurrean kataluniar gizarteak agertutako "jarrera duina" txalotu egin zuen."Politikan, elkarrizketa oinarrizkoa da, eta atzo ez zen halakorik egon. Aldiz, ikusi genuen Poliziaren erantzun neurrigabea, hori bai". Gainera, Nafarroako Parlamentuak Mariano Rajoyren dimisioa eskatu zuen. Onartutako agirian nabardura ugari zeuden dokumentu eta boto gehienetan, baina oro har Espainiako Gobernuaren erantzuna gaitzetsi zen: estrategia errepresiboa bertan behara uztea galdegin zitzaion.
Babesa interneten
Espainiako Guardia Zibilak «referendum.cat» erreferendumaren webgune ofiziala itxi ondoren, Puigdemontek webgunea «ref1oct.cat» eta «ref1oct.eu» domeninuetan martxan jarraituko zuela adierazi zuen, biak ere espainiar jurisdikziotik kanpo dagoen EuroDNS zerbitzariaren jabetzakoak.
Bere domeinuetako batzuen blokeoa gauzatua izan arren, irailaren 14an Espainiatik sargarriak ziren erreferendumaren webgune berriak agertu ziren, tartean «referendum.love», «referendum.ninja» edo «referendum.party». Ustez, Kataluniako Generalitateak webgune alternatiboak ireki ahal izateko, Julian Assange, Wikileaksen sortzailea eta duela urte batzuetatik Londres hiriko Ekuadorreko enbaxadan bizi den ziber-ekintzailearen laguntza zukeen. Oriol Junquerasek bere twitter kontuan australiar ziber-ekintzailea kataluniar kausa subiranistaren alde egiteagatik zoriondu zuen.
Puigdemontek Twitter bidez —microblogging sare-soziala— espainiar blokeoa ekidin eta erreferendumaren webgunean sartzeko proxiak nola erabiltzeko instrukzioak igorri zituen. Irailaren 17an, Kataluniako Generalitateak sare-sozial berdinean «ref1oc» izengoitiko erabiltzailea sortzea erabaki zuen, hartatik erreferendumaren aurrerapenei buruz berri emateko.
Kataluniako Generalitateak hiritarrei erreferendum egunean non bozka zezaketeen kontsulta zitekeen internet lotura bat ikusgai jarri zuen, Carles Puigdemontek berriz ere Twitter bidez eta bere «KRLS» kontu pertsonalean jakitera emanez.
Cyrtopodion sistanense
Cyrtopodion sistanense Cyrtopodion generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Lorrena
Lorrena (frantsesez Lorraine, alemanez Lothringen) Frantziako ipar-ekialdeko eskualdea zen. 2016tik Ekialde Handia eskualdearen zati da.
Meurthe eta Mosela (54), Meuse (55), Mosela (57) eta Vosgeak (88) departamenduek osatzen dute. Prefektura Metz hirian dago, nahiz eta hiriburu historikoa Nancy den.
Hiri nagusiak Bar-le-Duc, Nancy (hiriburua), Épinal, Verdun, Thionville eta Forbach dira. Frantsesaz gain, alemana ere hitz egiten da Moselle eta Meurthe-et-Moselle departamenduen alde gehienean.
Orografia eta klima
Ekialdean eta hego-ekialdean Vosges mendiak dira nagusi (Schlucht, 1.360 m), eta gainerakoan garaiera apaleko lautadak daude, oro har, Meuse ibaiak eta haren adarrek ildokaturiko lurretan.
Neguak hotzak eta elurtsuak izan ohi dira, eta udak askoz epelagoak (O °C eta 18 °C Nancyn, batez beste). Neguan elurra egiten du, eta euri asko izaten da urte osoan zehar (737 mm Nancyn eta 950 mm Épinal-en).
Lurraldearen % 35 basoak hartzen du.
Ekonomia
Bertako zuretan eta lurpeko aberastasunetan oinarriturik, aspaldian garatu zen Lorrenan industria tradizionala (altzariak, jostailuak, optikako gaiak, portzelana, kristalgintza, ur termalak). XVIII. mendean oso indartu zen ehungintza Vosges aldean.
1878an hasi ziren Lorrenako burdin hobi itzelak ustiatzen (6 mila milioi tonako erreserba. Frantziako burdin ustiapenaren % 96 eta Europakoaren % 46), Sidney Gilchrist Thomas ikertzaile ingelesak fosforo-burdina tratatzeko asmatu zuen metodoari esker. Burdingintzan oinarrituriko industria ezarri ondoren (Moselako ikatz-hobiak ere hartu behar dira kontuan) guztiz aldatu zen Lorrenako ekonomiaren itxura.
1872an 1.533.000 biztanle zituen Lorrenak, eta 1911n 1.911.000. Industria astuna izan da ordutik hona nagusi Lorrenan, hiru gunetan banatua: Nancy aldea (altzairu bereziak), Chiers aldea (burdinurtua) eta erdialdeko meatzeak.
1962tik aurrera, ordea, gehiegizko produkzioak krisi larria ekarri zuen, eta gaur egun ere, desoreka handiak daude ekonomia-alor nagusien artean. Nekazaritza utzi samar egon da Lorrenan XIX. mendearen bukaeratik aurrera, eta oso biztanle gutxi duten nekazari-eremuen ondoan, hirialde guztiz jendetsuak (400.000 biztanle Metz aldean, 350.000 Nancy aldean), eta burdingintzan eta meatzaritzan oinarrituriko hiri-egiturak eratu dira.
Antzinako Lorrena
Bi herri zelta bizi ziren Lorrenako lurraldean: leukoak eta mediomatrikoak. Frankoen eta alemanen inbasioaren ondoren, Austrasiako erresumako gune nagusi bihurtu zen Lorrena, eta ondoren Karolingiar Inperioarena.
Lotaringia
855ean Lotaringiako erresuma eratu zen, eta 923an Germaniako inperioaren barnean geratu zen. 959an bitan banatu zen Lotaringia: Goi Lotaringia, geroko Lorrenako Dukerria (geroko Lorrena), eta Behe Lotaringia, geroko Brabante.
Jaurerri feudalak
1048an Metz-eko dukerria sortu zen, 1737ra arte iraun zuena.
Laster hasi ziren Metz-eko, Luxenburgoko eta Bar-eko jaunen arteko liskarrak, eta, gainera, lehengo aginpidea gorde zuten betiere Metz, Toul eta Verdungo apezpikuek. Egoera nahasi horretaz baliatu ziren Frantziako erregeak Lorrenako auzietan parte hartzeko Filipe IV.aren garaian bereziki (1285-1314).
XV. eta XVI. mendeak
XV. mendean nolabaiteko batasuna egin zuten Lorrenako etxeek Burgundiako dukeen aurka, eta XVI. mendearen hasieran burujabe jardun zuen Lorrenak. 1552an Frantziako erregea hiru apezpiku-hiriez jabetu zen, eta, handik aurrera, bete-betean hartu zuen parte Lorrenak Frantziako erlijio-gatazketan.
XVII eta XVIII. mendeak
XVII. mendean, Luis XIII.a eta Luis XIV.a Frantziako erregeen aurka matxinatu zen Karlos IV.a Metzeko dukea, baina galdu egin zuen. Leopoldo dukearen garaian iraun zuen gerrak, eta bakea Vienako bakea sinatu arte ez zen iritsi (1735). Estanislao Leszczynski Poloniako errege koroagabeari eman zioten Lorrena eta Frantziako koroak (Italiako Toscana jaso zuen ordainean).
Nemosia pileata
Nemosia pileata Nemosia generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Misiolari
Misiolaria misioetara joaten den pertsona da. Misio mota hori, berez, «ad gentes» bezala ezagutzen da, hau da, jentilak edo kristauak ez direnak, eta ebanjelioa behar bezala iragarri edo hartu ez den lekuetan garatzen da, edo mugez haraindiko giro erregogorretan, non predika eta mezuaren onarpena zaila den.
Citrus Heights (Kalifornia)
Citrus Heights Kaliforniako hiri bat da. Sacramento konderrian kokatua dago. 2010ean 83,301 biztanle zituen, 36.9 kilometro koadrotan banatuta.
Tour EDF
Tour EDF 166 metroko etxe orratza da, La Défense finantza-barrutian, Parisetik gertu Frantzian. Completedo 2001an amaituta, Puteaux udalerrian dago, eta bere erabilera bulegoetakoa da.
Colazza
Colazza Italiako udalerri bat da. Novarako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Colazzak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Goggia braacki
Goggia braacki Goggia generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Kontrasta
Kontrasta Arabako ekialdeko herri eta kontzeju bat da, Haraneko udalerrikoa, Mendialdeko kuadrillakoa. 2005ean 88 biztanle zituen.
Geografia
825 metroko garaieran dago, tontor batean, Haraneko udalerriko ekialdean. Opakuako mendatea Arabako Lautadarekin lotzen duen herria da.
Historia
Erromatarren konkistaren aurretik, Kontrastako lurrak barduliarren eremuaren barruan zeuden. Elizmendiko ermitaren hormak eraikitzeko erromatar motako 17 hilarri erabili ziren, II. mendetik aurrerakoak gehienak. Hori dela eta, bertan erromatar garaian gune bat egon zela uste da.
Erdi Aroan berebiziko garrantzia izan zuen, Nafarroarekin mugakidea izanda. Hiribildua izan zen 1256. urtetik aurrera, urte hartan hiri-gutuna jaso baitzuen. Aurretik, gune honen izena Arana izan zen.
Denbora luzez udalerri independentea izan ostean, 1942an Aldarekin eta Done Bikendi Haranarekin fusionatu zen, Harana udalerri berria sortzeko.
Garraioa
Eskualdeko Garraioa sareak linea bat ditu herrian:
Nemosia rourei
Nemosia rourei Nemosia generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Gymnodactylus guttulatus
Gymnodactylus guttulatus Gymnodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Phyllodactylidae familian sailkatuta dago.
Manuel Pagola
Manuel Pagola Aizpiri (Donostia, 1952) gipuzkoar zinema-kritikari eta kultura-eragilea Gipuzkoarra izan arren, Bizkaian garatu du gehienbat zinemari eta antzerkigintzari eskainitako ibilbide profesionala. Zinema-, dantza-, antzerki- eta telebista-kritika egin du, besteak beste Deia eta El Mundo del País Vasco egunkarietan, eta 1980tik 1985era Bilboko Zinema Labur eta Dokumental Jaialdiaren zuzendaria izan zen, baita Barakaldo Antzokiko zuzendari artistiko ere 1991tik 1995era bitartean. Azken urteotan Madrilen eta Bartzelonan dihardu musika- eta antzerki-ikuskarien eragile-lanetan. Liburu hauek argitaratu ditu: Nemesio Sobrevilla, peliculero bilbaíno (1981), Hablemos del cine vasco (1984), La historia de un arquitecto (1985), Cabello de ángel (1989) eta Bilbao y el Cine (1990).
Temnoptychites
Temnoptychites ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Berriasiarrean, hau da, orain dela 145 milioi urte inguru.
Brycinus minutus
Brycinus minutus Brycinus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Alestidae familian.
Allan dos Santos Natividade
Allan dos Santos Natividade (1989ko otsailaren 20a - ) Brasilgo futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kamatamare Sanuki.
George-ericksenita
George-ericksenita oxido motako minerala da.
Ezaugarriak
George-ericksenita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 4 da.
Rochefort (Neuchâtel)
Rochefort Suitzako udalerria da. Neuchâtel kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Villeneuve-sous-Pymont
Villeneuve-sous-Pymont Frantziako udalerria da, Jura departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Villeneuve-sous-Pymont udalerrian erroldatutako biztanleak 257 ziren. Familiak 110 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 43 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 31 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 113 etxebizitza zeuden, 108 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 5 hutsik zeuden. 91 etxeak ziren eta 22 apartamentuak ziren. 108 etxebizitza nagusietatik 77 bere jabearen bizilekua ziren, 27 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 21 etxek hiru zituzten, 17 etxek lau zituzten eta 68 etxek bost zituzten. 94 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 38 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 65 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 168 ziren, horien artean 126 aktiboak ziren eta 42 inaktiboak ziren. 126 pertsona aktiboetatik 122 lanean zeuden (60 gizon eta 62 emakume) eta 4 langabezian zeuden (2 gizon eta 2 emakume). 42 pertsona inaktiboetatik 25 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 iturgina eta 1 ile apaindegia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra kirol-denda bat zen.
2000. urtean Villeneuve-sous-Pymont udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 392 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Claremont (Kalifornia)
Claremont Kaliforniako hiri bat da. Los Angeles konderrian kokatua dago. 2010ean 34,926 biztanle zituen, 34.6 kilometro koadrotan banatuta.
Tour Exaltis
Tour Exaltis (euskaraz: "Exaltis dorrea"), Frantziako Puteaux hiriko La Défense finantza barrutian dagoen bulego eraikin bat da. Jatorrizko etxeorratza 2006an eraiki zen eta 72 metro zituen.
2006ko urriaren hasieran, "Mazars Paris" egoitza nagusia (1.200 langile) Exaltis dorreko 12 solairuetara aldatu zen. CORIOk Parisko agentzia solairu batean sortu du.
Brycinus nigricauda
Brycinus nigricauda Brycinus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Alestidae familian.
Tetraodon pustulatus
Tetraodon pustulatus Tetraodon generoko animalia da. Arrainen barruko Tetraodontidae familian sailkatzen da.
Beatriz Corrales
Beatriz Corrales Ocaña (Leganés, Madril, 1992ko abenduaren 3a) madrildar badminton-jokalaria da. 2016. urtean Espainiako txapelduna izan zen Santanderren.
Indonesiako Jakartako 2015eko Munduko Badminton Txapelketan parte hartu zuen, eta lehen txandan kanporatu zuten. 2018ko Mediterraneoko Jokoetan zilarrezko domina lortu zuen.
BWF Grand Prix
BWF Grand Prixek bi maila ditu: Grand Prix Gold eta Grand Prix. Munduko Badminton Federazioak (BWF) 2007tik baimendutako badminton-txapelketak dira.
Pimelodella enochi
Pimelodella enochi Pimelodella generoko animalia da. Arrainen barruko Heptapteridae familian sailkatzen da.
Taishi Tsunada
Taishi Tsunada (綱田 大志, 1984ko apirilaren 5a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kamatamare Sanuki.
Medzianky
Medzianky Eslovakiako ekialdeko udalerri bat da, Vranov nad Topľouko barrutian kokatua. 4,93 kilometro koadro ditu, eta 2017an 285 biztanle zituen. Itsas mailatik 240 metro gorago dago.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1212. urtekoa da.
Grisel
Grisel Zaragozako probintziako udalerria da, Aragoin, Espainia. 2008an 97 biztanle zituen 14,5 kilometro koadroko azaleran. Tarazona eta Moncayo eskualdean dago. Landaredi Mediterraneo dauka herriak.
Pimelodella eutaenia
Pimelodella eutaenia Pimelodella generoko animalia da. Arrainen barruko Heptapteridae familian sailkatzen da.
Los Fayos
Los Fayos Zaragozako probintziako udalerria da, Aragoin, Espainian. 2019an 139 biztanle zituen 3,9 kilometro koadroko azaleran. Tarazona eta Moncayo eskualdean dago. 35,82 biztanle/km2-ko dentsitatea du.
Tokiko Politika
Hauek izan dira Los Fayosko azken alkateak:
Krioklastismo
Krioklastismoa, gelifrakzioa ere deitua, uraren izozte-urtze prozesuak eragindako meteorizazio bat da. Ura (euri-ura, adibidez) arroka bateko arrakaletan sartu ondoren, eta zeropeko tenperaturen eraginez, izoztu egiten da. Izotzak ur likidoak baino bolumen handiagoa duenez, inguratzen duen arrokari presioa eragiten dio. Urtze-hanpatze fenomeno honek arrakalaren tamaina handitzen du eta momentu baten buruan, arroka hautsi egiten da.
Erosio mota hau mikro eta makro eskalan gertatzen da. Mikrokrioklastismo egoera baten adibide bat hareharriaren kasua da: Ur molekulak hareharriaren poroetan sartu eta, lehenago aipatutako prozesuaren bidez, harria txikitu egiten da. Fenomeno honek izen berezi bat dauka: pikor-disgregazioa. Makrogelifrakzioaren kasuan, harri bloke handiak askatzen dira haitzetatik. Fenomeno hau arriskutsua izan daiteke, adibidez, bide baten gainean gertatzen delarik.
Clayton (Kalifornia)
Clayton Kaliforniako hiri bat da. Contra Costa konderrian kokatua dago. 2010ean 10,897 biztanle zituen, 9.9 kilometro koadrotan banatuta.
Tetraodon sabahensis
Tetraodon sabahensis Tetraodon generoko animalia da. Arrainen barruko Tetraodontidae familian sailkatzen da.
Comignago
Comignago Italiako udalerri bat da. Novarako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Comignagok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Sodar
Sodarra (sonic detection and ranging), edo SODARRA, uhin akustikoen sakabanaketa neurtzeko tresna meteorologikoa da, turbulentzia atmosferikoaren arabera. SODAR sistemak haizearen abiadura, lurretik gora dauden hainbat altueretan, eta atmosferaren behe geruzak duen egitura termodinamikoa neurtzeko erabiltzen dira.
Sodar sistemak radarren (ingelesezko akronimoa: irratiaren detekzioa eta banaketa) antzekoak dira, baina soinu-uhinak erabiltzen dira eta ez irrati-uhinak, detekzioan.
Fraissinet-de-Fourques
Fraissinet-de-Fourques Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lozère departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Fraissinet-de-Fourques udalerrian erroldatutako biztanleak 63 ziren. Familiak 16 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 90 etxebizitza zeuden, 31 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 58 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 85 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 31 etxebizitza nagusietatik 26 bere jabearen bizilekua ziren, 4 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 1ek bi zituen, 6 etxek hiru zituzten, 8 etxek lau zituzten eta 15 etxek bost zituzten. 25 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 16 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 11 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 40 ziren, horien artean 25 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 25 pertsona aktiboak lanean(15 gizon eta 10 emakume) zeuden.. 15 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 finantziazio enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra jatetxe zen.
2000. urtean Fraissinet-de-Fourques udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.104 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Rombies-et-Marchipont
Rombies-et-Marchipont Frantziako udalerria da, Nord departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Rombies-et-Marchipont udalerrian erroldatutako biztanleak 655 ziren. Familiak 237 ziren, horien artean 39 pertsona bakarrekoak ziren (13 bakarrik bizi ziren gizonak eta 26 bakarrik bizi ziren emakumeak), 78 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 116 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 246 etxebizitza zeuden, 234 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 244 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 234 etxebizitza nagusietatik 213 bere jabearen bizilekua ziren, 19 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 5 etxek bi gela zituzten, 17 etxek hiru zituzten, 32 etxek lau zituzten eta 179 etxek bost zituzten. 208 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 84 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 128 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 447 ziren, horien artean 311 aktiboak ziren eta 136 inaktiboak ziren. 311 pertsona aktiboetatik 279 lanean zeuden (149 gizon eta 130 emakume) eta 32 langabezian zeuden (18 gizon eta 14 emakume). 136 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 43 ikasten zeuden eta 56 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Rombies-et-Marchipont udalerrian 266 unitate fiskal zeuden, 718 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.257 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra margolaria zen.
2000. urtean Rombies-et-Marchipont udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Paradoxografia
Paradoxografia literatura helenistiko greziarreko genero bat da, natura- edo giza munduko fenomeno anormalak edo ulertezinak kontatzen dituena. Alexandro Handiaren konkisten ostean, mundu berri horietan aurkitutako bitxikeriak kontatzeko sortu zen.
Genero honetako idazleen artean daude Palefato, Antigono Karistokoa, Arato, Apolonio Paradoxografoa, Sasi-Aristotelesen lan bat, Flegon Traleskoa, Heraklito Paradoxografoa eta Klaudio Eliano, besteak beste.
Litago
Litago Moncayo mediaren ondoan dago eta Tarazonatik 15 kilometrotara gutxi gorabehera.
Creurgops verticalis
Creurgops verticalis Creurgops generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Saint-Aubin-des-Châteaux
Saint-Aubin-des-Châteaux bretainiako udalerria da. Administratiboki Frantziako Loira Atlantikoa departamenduan dago, Bretainia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Aubin-des-Châteaux udalerrian erroldatutako biztanleak 1.502 ziren. Familiak 565 ziren, horien artean 163 pertsona bakarrekoak ziren (75 bakarrik bizi ziren gizonak eta 88 bakarrik bizi ziren emakumeak), 155 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 226 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 21 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 685 etxebizitza zeuden, 587 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 45 bigarren erresidentzia ziren eta 53 hutsik zeuden. 649 etxeak ziren eta 29 apartamentuak ziren. 587 etxebizitza nagusietatik 489 bere jabearen bizilekua ziren, 90 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 9 etxek gela bat zuten, 50 etxek bi zituzten, 101 etxek hiru zituzten, 161 etxek lau zituzten eta 265 etxek bost zituzten. 397 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 233 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 278 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 905 ziren, horien artean 664 aktiboak ziren eta 241 inaktiboak ziren. 664 pertsona aktiboetatik 596 lanean zeuden (336 gizon eta 260 emakume) eta 68 langabezian zeuden (33 gizon eta 35 emakume). 241 pertsona inaktiboetatik 90 erretiraturik zeuden, 70 ikasten zeuden eta 81 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Aubin-des-Châteaux udalerrian 609 unitate fiskal zeuden, 1.587,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.016 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 43 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 10 eraikuntza enpresak ziren, 13 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Thurmanniceras
Thurmanniceras ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Berriasiarretik Valanginiarrera, hau da, orain dela 140 milioi urte inguru.
Saint-Aubin-des-Châteaux
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.
2000. urtean Saint-Aubin-des-Châteaux udalerrian 74 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.280 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an lehen-hezkuntzako eskola 1  eta inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola 1  zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dʿmt
Dʿmt (Hego Arabiar alfabetoa: ), Diamat, Damot edo Diʿamat ahozkatua, gaur egungo Eritrea eta Etiopiako iparraldea dauden lekuetan kokaturiko erresuma izan zen. K.a. VIII. mendetik K.a. V. mendera bitarte existitu zen. Inskripzio gutxi iritsi dira eta lan arkeologiko gutxi egin da. Ondorioz dakigun bakarra da zibilizazio gisa desagertu zela Axumeko Erresumak bere lehen pausoak eman aurretik, edo bera izan zela Axumeko Erresumaren aurrekaria. Baliteke ere Axumeko Erresumara batu izana geroago.
Cressa
Cressa Italiako udalerri bat da. Novarako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Cressak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Nafarroako Erdialdeko autobusak
Nafarroako Hiriarteko Garraioaren NAV-002 emakida Nafarroako Gobernuak diseinatutako NBus sare berriaren hamar emakidetako bat da. Gutxi gorabehera Erdialdea eskualdeari dagokio, eta guztira 35 udalerri daude emakida horren barruan. Iruñea eta Tafallaren arteko harremanak ere barne hartzen dira.
Emakidaren line guztiak 2022ko martxoaren 23an inauguratu ziren. Eragilea Hermanos Arriaga eta Interbus enpresek osatutako Líneas Interurbanas de Navarra interes ekonomikoko enpresa-elkartea da.