cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pierrerue (Proventza Garaiko Alpeak)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 329 ziren, horien artean 238 aktiboak ziren eta 91 inaktiboak ziren. 238 pertsona aktiboetatik 217 lanean zeuden (115 gizon eta 102 emakume) eta 21 langabezian zeuden (8 gizon eta 13 emakume). 91 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 24 ikasten zeuden eta 30 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Pierrerue udalerrian 216 unitate fiskal zeuden, 510 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.117,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 38 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 15 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 7 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 12 zerbitzu publikoetatik, 3 igeltseroak ziren, 4 margolariak, 1 zurgina, 2 iturginak, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
2000. urtean Pierrerue udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 760 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gymnotus panamensis
Gymnotus panamensis Gymnotus generoko animalia da. Arrainen barruko Gymnotidae familian sailkatzen da.
K.a. 158
K.a. 170ko hamarkada | K.a. 160ko hamarkada | K.a. 150ko hamarkada | K.a. 140ko hamarkada | K.a. 130ko hamarkada
K.a. 163 | K.a. 162 | K.a. 161 | K.a. 160 | K.a. 159 | K.a. 158 | K.a. 157 | K.a. 156 | K.a. 155 | K.a. 154 | K.a. 153
Roma città aperta
Roma, città aperta (euskaraz "Erroma, hiri irekia") 1945eko Roberto Rossellini italiar zinema zuzendariaren filma bat da. Ladri di biciclette ("Bizikleten lapurra") filmarekin batera italiar neorrealismoaren maisulantzat jo ohi da.
La Chaussée (Itsas Sena)
La Chaussée Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Roma città aperta
Sariak
1946ko Canneseko Zinemaldian Urrezko Palma saria irabazi zuen.
La Chaussée (Itsas Sena)
Biztanleria
2007an La Chaussée udalerrian erroldatutako biztanleak 430 ziren. Familiak 152 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 48 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 80 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 168 etxebizitza zeuden, 152 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 7 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 167etxeak ziren. 152 etxebizitza nagusietatik 123 bere jabearen bizilekua ziren eta 29 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 16 etxek hiru zituzten, 54 etxek lau zituzten eta 81 etxek bost zituzten. 129 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 53 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 91 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an La Chaussée udalerrian 162 unitate fiskal zeuden, 482 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.888 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 3 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 3 iturginak eta 1 eraikuntza enpresa.
2000. urtean La Chaussée udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 243 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Anura
Filogenia
Harreman filogenetikoak ezartzeak eztabaida sortu du askotan. Polemikaren nondik norakoak Archeobatrachia klado parafiletikoan zeuden igelak Neobatrachian txertatzerakoan sortzen dira, batez ere. Azken talde horretan anfibioen bi herenak sartzen dira eta Heleophrynidae eta Hyloides eta Ranoides kladoak daude.
Karakumgo kanala
Karakumgo kanala (Каракумский канал, Karakumsky Kanal; Garagum kanaly) Turkmenistango ubidea da, munduko luzeenetariko bat dena. 1954an hasi zuten lanak eta 1988an bukatu. Nabigagarria da bere 1.375 kilometroko ibilbide gehienean. Urtero 13 km³ ur ekartzen du Amu Dariatik Karakum basamortuan zehar.
Lucrecia Martel
Lucrecia Martel, jaiotzaz Lucrecia Leonor Martel (Salta, Argentina, 1966ko abenduaren 14a) argentinar zinema-zuzendaria, gidoilaria eta ekoizlea da. Bere lehen film luzea, La ciénaga (2001), nazioartean txalotu zuten estreinaldiaren ondoren, eta ahots berri eta bizi gisa sartu zen Argentinako zineman. David Oubiñak Argentinako zinema berriaren «lorpen handienetakotzat» jo zuen filma, eta 1990eko hamarkadaren erdialdean hasi zen zinema garaikideko bolada baten parte gisa, krisi politiko eta ekonomikoen hamarkadetan.
La ciénaga lanaren ondoren, Martelen hurrengo hiru film luzeek nazioartean onarpen handiagoa izan zuten: La niña santa (2004) nerabeen drama, La mujer sin cabeza (2008) thriller psikologikoa eta Zama (2017) izeneko drama historikoa, Antonio Di Benedettoren izen bereko eleberrian oinarritua.
Lan ibilbidea
El 56 (1988), Piso 24 (1989), Besos rojos (1991) eta Rey muerto (1995) film laburrak zuzendu zituen. Azken hori industria-ekoizpenaren eskema batekin egin zen, gidoiak Argentinako Zinemako Institutu Nazionalaren (INCAA) «Historia Laburrak» lehiaketa irabazi baitzuen, baita D.N.I. telebista-seriea ere. (1995) eta Magazine For Fai haurrentzako programa ez oso konbentzionala, La ciénaga (2001) lehen film luzea egin aurretik. Film luze horren bidez, hainbat sari lortu zituen, besteak beste, Sundance Zinemaldiko NHK saria, Latinoamerikako Toulouseko Zinemaldiko Grand Prix-a, Habanako Zinemaldiko film onenaren eta zuzendari onenaren saria, Nazioarteko Epaimahaiak 2001ean emandako Alfred Bauer Prize saria Berlingo Nazioarteko Zinemaldian, eta Urrezko Hartzaren izendapena Berlingo Nazioarteko Zinemaldian. 2004an, La niña santa izeneko bigarren film luzea Urrezko Palmarako izendatu zuten Cannesko Zinemaldian. Bere hirugarren filma, La mujer sin cabeza, 2008an hautatu zuten Cannesko zinemaldian. 2011n, Argentinan Konex Saria jaso zuen, hamarkadako 5 zinema-zuzendari onenetako bat baitzen.
2019an, Veneziako Zinemaldiko epaimahaiburu hautatu zuten. Jaialdi horretan Pedro Almodóvarri omenaldia egin zion. Urte horretan bertan, BBCk antolatutako inkesta baten arabera, bere hiru film luze, emakumezkoek zuzendutako 100 film onenetakoen artean izan ziren. Gainera, Björk artista islandiarraren Cornucopia ikuskizuna, 2019ko maiatzaren 6an New Yorkeko The Shed kultur zentroan estreinatu zena, aurkeztu zuen. «Oso harro nago musikaren munduko emakume berritzaileenetako batekin lan egin ahal izateaz. ''Björken show batean parte hartzea XXII. menderako pasaportea da»'', esan zuen kantariaren zati baten deialdia iragarri zuenean.
Filosofia
Lucrecia Martelen arabera, gidoi bat idaztean, «nahiz eta gero plater hegalaria edo zomorro berdeak jarri nahi izan, inspirazio-iturria, non mugimenduak, hitz egiteko moduak, egoerak imajinatuko diren, hori inguruan dagoena da. Eta hor beste zerbait bihurtuko da. Filmak ikustera mugatuz gero, dena beste batzuez eratuta dagoela dirudi. Primeran dago, baina horrek ez du lagunduko; auzoka, etxeak, familiak edo herrialdeak dira lagun».
Hala ere, 2016. urtean, artea pentsatzeko orduan «folklorikotik» edo «esentziaren» erretratutik urruntzearen garrantzia ere adierazi zuen:"«Baliteke beste ikuspegi bat izatea musikari, ahozko narrazioari, kantuari, literaturari, zinemari, telebistari, demokraziari, politikari, funtzionario publikoaren lanari, merkataritzari, maitasunari, maitasunari, desamodioari buruz...; agian, zerbait berria ikusi ahal izango dugu esentziaren ideietatik apur bat urruntzen bagara, nortasunaren ideietatik, hain azkar murgiltzen baikara abertzaletasun merke, borrokalari eta ustelean. Merkea, komunitate gisa zer osatzen dugun hausnartzeko ahalegin gutxi dagoelako. Istilutsua, intolerantzia erraza sortzen duelako. Eta ustela, beti dagoelako prest pribilegioen justifikazioak aurkitzeko. Folklorea beti izan da alferrikakoa, arriskutsua. Hor dagoena errepikatzera eta gaizki kontserbatzera kondenatua dirudi. Gizateriaren adierazpenek, baliotsuak izateko, aurrekariak izan beharko balitu bezala. Eta, ordezkapen probokatzaile batekin, trip-a folk-a baino nahiago dudala esango nuke. Bidaia, abentura, “gurea” esan baino lehen. “Nire lurra” gehiegi dago zambetan”. Ildo horretan sakonduz, «femeninoa» irudikatu nahi izateak «urtegi batean» erortzea esan nahi du: «Femeninoaren inguruan, ez dut ezer kontatu nahi. Horri buruz pentsatzen jartzen bagara, folklorea baino zingira okerragoan erortzen gara. Narratibari dagokiona inguruan dugunari buruzko behaketak dira. Behaketa horiek oso zorrotzak direnean, mundua hezteko erabiltzen ditugun kategoria gehienak, hala nola femeninoa, gurea, kanpokoa, nire lurra, galdu egiten dira»."Bestalde, 2013. urtean, elkarrizketa batean, pitching-aren eta reel-en erabileraren kontra agertu zen Martel, zinema-proiektuak garatzeko etapan. «Pitching delakoa publizitateak asmatu zuen, produktu baten ezaugarri bakarra aurkitzeko. “Gurin hau naturala da; ez da 90 °C-an urtzen”. Horrek, zinemaren konplexutasunera eramanda, film baten bertsio dosifikatura besterik ez du eramaten. Prozesu hutsa da. Industria baldar samar jarri zen. Pitchingaren boludotasun hori: garai batean jaialdi guztietan dago. Asko hutsaldu zenez, ekoizle gutxi daude, jende gutxi, zineman benetan sakontzen dena». Zinemagileei iradoki zien:
''«Inoiz ez dezatela teaser edo aurrerapenik egin filmaren eszenekin aurkezteko, hori izan baitaiteke azkena. Hobe da ahaltsua iruditzen zaizun ideia baten film laburra egitea; ez saiatu trailerra egiten. Erdi “pikaro” moduko lan horiek gaizki ateratzen dira». Hala ere, zinemagileek berriek «laborategietan» edo gidoi baten bidez lan egitea, egoitzetan parte hartzea bultzatzen du. «Ni hasi nintzenetik orain arte, zinema mundua asko aldatu da. Orain, erakunde askotan, proiektuak dituzten gazteak laborategietara, egoitzetara, filmak entzuten diren lekuetara eta zalantzan jartzen ditudan leku batzuetara joan daitezke. Uste dut topaketa horiek oso garrantzitsuak direla, baina pertsonak lan egin nahi duen gidoi bat duenean egin behar dirala. Hori da daukadan sentsazioa».''
Igel
Igela animalia klaseren izena da:
Alagoinha (Pernambuco)
Alagoinha Brasilgo udalerri bat da, Pernambuco estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Pomatoschistus tortonesei
Pomatoschistus tortonesei Pomatoschistus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
La Selle-Guerchaise
La Selle-Guerchaise Bretainiako udalerri bat da. Administraiboki Frantziako Ille eta Vilaine departamenduan dago Bretainia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 146 ziren. Familiak 46 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 15 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 23 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denborak, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 61 etxebizitza zeuden, 51 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 7 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 59etxeak ziren. 51 etxebizitza nagusietatik 49 bere jabearen bizilekua ziren eta 2 alokairuan okupaturik zeuden; 4 etxek hitu gela zituzten, 11 etxek lau zituzten eta 37 etxek bost zituzten. 41 etxebizitzek parking plaza bat zuten azpialdean. 17 etxetan auto bat zegoen eta 29 bi edo gehiago zeuden
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 95 ziren, horien artean 71 aktiboak ziren eta 24 inaktiboak ziren. 71 pertsona aktiboetatik 70 lanean zeuden (34 gizon eta 36 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 24 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Activitats ecomòmiques
2000. urtean La Selle-Guerchaise udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 120 hektarea erabiltzen.
Eskandinaviako herrialdeak
Eskandinaviako herrialdeak edo Europa iparraldeko herrialdeak iparraldeko Europako bost estatu hartzen dituen eskualde geografiko eta kulturala da: Danimarka, Islandia, Norvegia, Suedia eta Suomi. Gainera, Faroe uharteak, Groenlandia, Åland, Sápmi eta Svalbard barnean ere hartzen dituzte. Eskandinaviako herrialdeek asko dute erkide bizimoduari, historiari, hizkuntzari –Suomi eta Sápmi kanpo utzita– eta gizarte-egiturari dagokienez.
Ia 3,5 milioi kilometro karratuko azalera duen arren, bere lurraldearen erdia baino gehiago bizigaitza da, eta izotz-geruzez eta izozmendiz osatua dago, batez ere Groenlandian. 2014ko urtarrilean, 26 milioi biztanle zituen. Eskandinaviako herrialdeek munduko adierazle askotan lehen guneak lortu dituzte, hezkuntza, ekonomia, lehiakortasuna, eskubide zibilak, bizi-kalitatea eta giza garapena barne.
Bost eskandinaviar herrialdeek eta estatus berezia duten hiru egoitzek Iparraldeko Kontseilu izenekoa osatzen dute, lankidetzarako legebiltzarren arteko erakundea.
Europako Agiri Bakuna
Europako Agiri Bakuna nazioarteko itun bat izan zen, Europako Erkidegoko 12 estatu kideek sinatu zutena, 1986ko otsailaren 17an Luxenburgon eta otsailaren 28an Hagan (Herbehereak). Erromako Itunari egindako lehenengo zuzenketa garrantzitsua izan zen. 1987ko uztailaren 1ean sartu zen indarrean. Europako Erkidegoaren izaera demokratikoa indartu zuen, botere berriak eman baitzizkion Europako Parlamentuari, eta handitu egin zituen Erkidegoaren jardun-eremuak (ingurumena, ikerketa eta garapena). Barruko merkatua sortzeko asmoa ikustarazi zuen.
Historia
1980ko hamarkadaren hasieran, Europako Erkidegoko estatuek merkatu bakarra sortzea urrun ikusten zuten. Merkatari eta politikariek merkatu bakar hori sortzeko beharra ikusten zuten, herrialdeen arteko merkataritza arautzen zituzten legeak harmonizatuz. Helburu hori lortzeko asmoz osatutako batzorde berezi batek ateratako ondorioak izan ziren geroago Agiri Bakunean jarri ziren erabakiak. Merkatu bakarra 1992rako sortu beharra ezarri zuten.
Agiri Bakunaren helburua herrialdeen arteko mugak gutxitzea eta merkataritza erraztea zen. Europako Erkidegoaren lehiakortasuna hobetzeko eta eraginkortasuna bermatzeko, gehiengo kualifikatuaren sistema alor gehiagotara zabaldu zen, aho batez erabaki beharreko alor kopurua gutxituz. Europako Parlamentuari ere indar gehiago eman zitzaion eta Europako Kooperazio Politikoa sortu zen, geroagoko Europar Batasunaren Atzerri eta Segurtasun Politika Bateratuaren aurrekaria.
Zinbideta
Zinbideta (Silviet) Zuberoako bertako erakunde politiko bat zen, parrokia biltzarren ordezkariek osatua. Herri eta eskualde eremuko arazoak aztertzen zituzten. Gipuzkoa, Bizkaia edota Lapurdiko Biltzarren baliokidetzat jo ohi da. Hasiera batean, batzarra, Iribarneko basoan biltzen zen ibarreko bizilagunen elkarretaratzea zen eta Zuberoako hirugarren estatua ordezkatzen zuen. Gero, Handikien Kidegoan deituriko biltzar handiago batean biltzen ziren aitoren seme eta erlijiosoekin batera; Legarrak (Zuberoako Estatu Orokorrak) eratzen zituzten horrela.
1730ean Zinbidetak galdu egin zituzten administrazio eta zerga bilketa alorretan lehen zituzten ahalmenak. Hartan ere, zenbait elizti potestat edo lur-jabe handiren baten mende geratu zen; baina garai feudaleko eskubide askorik edo batere ez zuten izan horiek handik aurrera.
Batzar demokratikoak
Euskal Herriko gizartearen antolakuntza formek aldaera garrantzitsuak izan zituzten tokiaren arabera. Probintzia bakoitzak bilakaera historiko ezberdina izan zuen.
Bi bloke ezberdin azter daitezke, beraz, nagusiki: Nafarroa, alde batetik eta gainontzeko probintziak, bestetik. IX. mendetik, nafarrek buruzagi militar bat ezarri zuten frankoak iparraldera eta mairuak hegoaldera kanporatzeko helburuarekin; errege bat, hurrengo mendean beste printze europarren antzera oinordeko bihurtu zena. Erregimen politiko berri honek feudalismoa bere hierarkia sozialarekin finkatzeko baldintzak ezarri zituen. Bereziki Xanpainako Tibalten (Tibalt I. Nafarroakoa izango zena) erregealditik aurrera, 1234an bere osaba, Nafarroako Antso VII.naren ondorengoa izan zena. Hark, Nafarroara Frantzia iparraldeko usadioak inportatu zituen, feudalismoa hedatuta zegoen lurraldea izanik azken hori. Hala eta guztiz ere, agintera igo aurretik, printzeak foruak errespetatuko zituela zin egin behar zuen, hau da, nafarren askatasun eta pribilegioak errespetatuko zituela. Bestalde, lurrak alodiala izaten jarraituko zuen, eta feudalismoa hedatzean “titulurik gabeko jaunaren” printzipioa aplikatzen zen. Lurrak ustez askeak ziren, eta bertako biztanleak libre. Badirudi atzerriko instituzioak euskal demokrazia zaharrari gainjarri edo lotu zirela, ordura arte batez ere nafar haranetan irauten zuena; eta beste euskal probintzien erregimen tradizionala gelditzen joan zen.
Beste euskal probintzietan, aitzitik, arbasoen instituzioek, kleroaren baztertzea (zenbait tokitan noblezia ere bai) eta ordena sozialen arteko desberdintasunik ezak ezaugarrituta, iraun egin zuten. Hala ere, bakoitzaren bilakaera historikoak ondorioak izan zituen instituzioetan.
Ipar Euskal Herriko batzar demokratikoen bilakaera historikoa
Zentro beraren baitan elkarturik, XI. mendearen hasieran Nafarroako errege zen Santxo III.a, Handia, hiltzean banandu egin ziren. Lapurdi eta Zuberoa Gaskonia ko dukerriaren parte bilakatu ziren, eta handik laster Akitaniakoarekin bat egin zuten. 1152an, Leonor, Akitaniako dukesa, Henrike II. Plantagenetekin ezkondu zenean, Akitaniako dukesa zen eta orduan, Henrike II.a Ingalaterrako errege bihurtu zenean, bere aita hil eta bi urtera, Akitania bera domeinu ingelesekoa bihurtu zen.
Monarkia ingeles, urrun eta liberalean, Lapurdi eta Zuberoak beren arbasoen instituzioak gorde zituzten. Bien bitartean, hala ere, Nafarroa eta Bearnotik hurbil zegoen Zuberoak haien eragina jasan zuen; feudalismoa sartu zen eta noblezia ahaltsua zen. Euskal batzar tradizionala ordezkatzen zuen zinbidetari elizgizonak eta noblezia bilduko zituen Grand Corps deituriko erakundea sortu zen.
Soilik, 1451an Frantziara anexionatu ondoren ere, Lapurdik eutsi zion bere antzinako antolaketari. Nahiz eta Frantziako monarkiaren politika bateratzailea izan, Lapurdiko Biltzarrak, euskal biltzar demokratikoen mota berekoa zenak, erregularki eta aldaketa handirik gabe biltzen jarraitu zuen, 1789ko Iraultza arte.
Zuberoa ere Frantziako Koroaren lurralde bilakatu zen XV. mendean, baina honek, 1730. urtean instituzioak galdu zituen eta Frantziako estatu probintzialek (pays d’états) asimilatua gelditu zen, Nafarroa Beherean batez ere.
Nafarroa Behereko estatu probintzialaren baitan haien aurkakotasuna adierazi zuten euskal biltzar demokratiko zaharrek: Lapurdiko Biltzar rak eta Zuberoako Zinbidetak. Baina Zuberoan Zinbideta aurretik aipaturiko Grand Corps delakoarekin lehiatu beharrean aurkitu zen, hala, Zuberoak Lapurdiko antolakuntza eredu tradizionala eta Nafarroa Beherekoaren arteko izaera hartu zuen.
Zuberoako klase sozialak
Zuberoako instituzioen bitartez, eta 1520ko Kostüman azaltzen den informazioarekin Zuberoako klase sozial ezberdinen egoera irudika daiteke.
Kleroa ez zen existitzen estamentu politiko gisa. Estatu Nagusietan agertzen ziren kleroaren ordezkariak ospitaleetako administratzaileak ziren, herrialdeko ogasunean eta ekonomian interesa zutenak.
Hauek ziratekeen nagusiak, nahiz eta herritarren artean ere bestelako figurak ere egongo ziren: botoys eta fivaters-ak esaterako nobleen lur zati bat jaso eta haren jurisdikzioaren menpe zeudenak dira, lurrarekiko loturari dagokionez, beraz, feudo sistema baten baitakoak. Bestetik, cavers delakoak zeuden, garaiko artzainak ziratekeenak.
Zuberoako instituzioak
Zuberoako instituzio administratibo eta politikoen azterketa bat egitea posible da egun jatorri ezberdineko bi iturriren bidez. Batetik, Ingalaterrako erregeen agindu eta gutun patenten bidez (normalean zuberotarren eta erregearen ordezkari zen Mauleko gazteluko kapitain alkatearen arteko liskarrak argitzeko edo funtzionarioak izendatzeko). Bestetik, Zuberoako Foruen bidez, XVI.mendean Legarraren eta Bordeleko Parlamentuko kontseilariaren artean idatzita utzi baitzituzten, kostüma deritzon 1520ko testua, hain zuzen ere.
Iturri horien bidez erregearen ofizialen, herri xehearen ordezkaritza instituzioen eta instituzio judizialen inguruko informazioa bildu daiteke.
Erregearen ofizialak hauek osatzen zituzten:
Instituzio judizialak, berriz Lextarreko Gortea zen Zuberoako justizia organo bakarra. Kapitain alkateak zuzenduko zuen eta harekin batera epaileak egongo ziratekeen: Zuberoako 10 jaun nagusiak eta 50 inguru lur-jabe kapare edo aitorren seme. Instituzio honek jurisdikzio unibertsala izango zuen.
Herriaren ordezkaritza instituzioak
Mezularitza zonaldeen antolakuntzari dagokionez, azpi-banaketa bat ematen zen “degeria”-k deituriko zonaldeek osatuta. Adibidez Behe Zuberoako mezularitza zonaldean lau degeria bereizten ziren: Laruns, Domezain eta Aroue.
Kostüma-tik badakigu parrokia bakoitzeko parrokianoek biltzeko eskubidea zutela haien interes komunen inguruan hitz egiteko. Parrokia batzarretan biltzen ziren eta haiek besteak beste zainhoak direlakoak hautatzen zituzten, hizkuntzaren erabileraren inguruan hitz egiten zuten etab. Batzarretan oinarritutako antolakuntza egitura horretako oinarrizko mailak, igurbe-ak zeuden. Hauek auzo mailako batzar modukoak ziren eta Zinbideta eta Ordako Gortearekin batera, sistema asanbleario honek auzi komunak gestionatzen zituen, eta ondoren, aukeratutako ordezkariek erabakiak aurrera eramango zirela bermatuko zuten.
Herriaren ordezkaritza sisteman, beste bigarren mailako instituzio bat ere zegoen: cayolar deiturikoa. Instituzio pastoral ekonomikoa zen, Zuberoako euskal probintziako artzaintzarako aurre Pirinioetako larreetan bakarrik aplikatzen zen estatutu juridiko konplexu eta berezi bat zuena. Kudeaketa kolektiboaren aitzindariak izan ziren, Zinbidetaran aurrekariak hein batean. Zuberoako artzainek transhumantzia-arau tradizionalak garatzen jakin zuten, eta urte luzez mantendu dituzte haiekiko loturak.
Gymnotus pantanal
Gymnotus pantanal Gymnotus generoko animalia da. Arrainen barruko Gymnotidae familian sailkatzen da.
Zinbideta
Herriaren ordezkaritza instituzioak
Antolakuntza sistema demokratiko honetan, ordea, autoritate nagusia, etxeko-jaunek izango zuten, Zinbidetaren antolakuntzan garbi ikusten den moduan. Hau bilakatu zen herriaren bilgune nagusia.
Zinbideta
Zinbideta hitza beraren etimologiari begiratuz, euskaran ohikoa den erroa da “bide”. Kasu honetan Zuberoako gidaritza eramaten zuen batzar nagusia Zin-bideta da, eta biltzar honetako kideak zinegotziak ziren, ondoren euskara batuak hartuko zuen hitza.
Zuberoako erakunde hau, Gipuzkoa, Bizkaia, Erronkari eta abarretako batzarren eta Lapurdiko Biltzarraren baliokidea zen. Iribarneko basoan biltzen zen ibarreko bizilagunen batzar irekia zen eta Zuberoako hirugarren estatua gorpuzten zen bertan. Hasiera batean ez zen ordezkaritza-erregimen bat ezagutzen; sistema demokratiko hutsa litzateke, boterea zuzenean herriak erabiliz. Ez da harritzekoa, Zuberoa artzain-ekonomiako haran estu bat baita, biztanle gutxi dituena. Dirudienez, herritar guztiek Zinbidetara joan, eztabaidatu eta bozkatu ahal izan zuten. Hori izango zen bere jatorria. Gerora, ordea, XVIII. mendean errepresentazio sistema ezarri eta erregimen hierarkizatuago baten baitan integratu zen hertsiki. Hirugarren estatu hartako ordezkariek, "Deganak" direlakoek, herri epaileek eta diputatuek, beren agintarien agindu zehatzak jasotzen zituzten, eta hauteskunde-taldeak aurreikusi ez zuen arazoren bat proposatuz gero, degan-ek, epaile eta diputatuek beren hautesleei kontsulta egiten zieten berriro, argibide berriak eskatuz.
Antolakuntza demokratikoaren oinarria, euskal gizartearen antolakuntzaren oinarria bezala, familia unitatea zen. Familia bakoitzak bere teilatupean belaunaldi bakoitzeko bi kudeatzaile zituen, “jaun zaharrak” eta “jaun gazteak”, beren seme-alabekin batera, arbasoen etxetik alde egin ez zutenak. Hauek, parrokia bakoitzeko biztanleen komunitateko administrazioan parte hartzen zuten, zehazki ordezkarien bidezko zuzeneko demokrazia sistema familiar batean.
Parrokietako batzarren eztabaida-erregistroek (antzinakoenak XVI. mendekoak), baiezta dezakete parrokia bakoitzean, baita herrixka bakoitzean ere, igandetan biltzen zirela etxeko kudeatzaile edo ordezkari hauek, meza amaitzean, elizaren atarian edo Lapurdin esaterako elizaren gaineko areto txiki batean.
Apaizaren kasuan, ez zenez inongo etxeren ordezkaria, biltzar kapitular hauetatik kanpo zegoen eta apaizgoarentzat gai interesgarriak zirenetan bakarrik hartzen zuen parte. Nobleek, zenbait lekutan biltzar hauetara joaten baziren ere, ez zuten bozketetan parte hartzen, beste etxeekiko inolako nagusitasunik gabe ez bazen. Horrela elkarturik, etxeetako ordezkarien bidez eztabaidatu eta erabakitzen zuten, botoen sistemaren bidez, beren arazo komunei nola erantzun; beti ere etxe bakoitzak ahots bat zuela kontuan hartuz. Urtero, modu aldakorrean, auzapez bat hautatzen zuten, tokia eta garaiaren arabera izendapen ezberdina zuena eta baita auzo-epaimahai bat ere, hartutako erabakiak betetzeaz eta ohiko auziei erantzuteaz arduratzen zena. Beharraren arabera, mandatari bat edo bi izendatzen zituzten, parrokiako etxeen kudeatzaile ziren “jaun nagusi eta gazte”-en ordezkari izateko Gorte Nagusietan, edo parrokia bat baino gehiago biltzen zituen bertako edo haraneko batzarretarako, parrokia bakoitza ahots batek ordezkatuko zuelarik. Herrialde edo haran horiek probintziatan egituraturik zeudenez, bakoitzak mandatariak ordezkatzen zituen probintziaren Batzar Orokorretan.
Tetrapoda
Tetrapoda (grezieraz lau hanka) animalia ornodun klado bat da, lau adarrekin. Anfibio, narrasti, ugaztun eta hegaztiak tetrapodoak dira, baita sugeak edo hankarik gabeko anfibioak ere. Sarcopterigii taldetik eboluzionatu zuten Devoniar garaian.
Lau luzakin dituzten animalia ornodunez esaten da. Tetrapodoen luzakinak agerikoak edo atrofiatuak izan daitezke. Arrainak izan ezik gainerako ornodun guztiak dira tetrapodoak, anfibioak, narrastiak, hegaztiak eta ugaztunak alegia.
Tetrapodoen arbaso akuatikoak eta uretatik irten ondoren Lurraren lurra kolonizatzeko prozesua ez dago argi oraindik. Ur-arnasketarako zakatzetan oinarrituriko gorputzeko eta isatsaren bulkadan oinarritutako lokomozio-plan batetik animalia uretatik atera eta lehorrean mugitzeko aukera ematen duen batera igarotzea da ezagutzen den eboluzio-aldaketa sakonenetako bat. Tetrapodoek, beren arrain aurrekariengandik bereizten dituzten hainbat ezaugarri dituzte. Horien artean, elikadurarako eta mugimenduetarako buru eta lepo egitura ezberdinak daude, eskeleto apendikularrak (sorbalda eta pelbiseko gerrikoak bereziki) pisu eta lokomoziorako, begi moldakorragoak ikusteko, erdiko belarriak entzumenerako, eta bihotz eta birika eraginkorragoak oxigenoa mugitzeko eta uretatik kanpo trukatzeko.
Amniota talde bat narrastietan zatitu zen: lepidosauroak, dinosauroak (hegaztiak barne), krokodiloak, dortokak eta ahaide iraungiak barne hartzen dituena; beste amniote-talde bat, berriz, ugaztunetara eta haien ahaide iraungietara zatitu zen. Amnioten artean, hegaz egiteko garatu ziren tetrapodoak badaude, hala nola dinosauroen artetik datozen hegaztiak: archosauroen pterosauroak eta ugaztunen artetik datozen saguzarrak.
Erroko tetrapodoak
Erroko tetrapodoak Tetrapodatik Dipnomorpha arrainetatik baino gertuago dauden animaliak dira, baina tetrapodoen koroa-taldea kenduta. Kladograma honek erroko tetrapodoen arteko harremana erakusten du.
Koroa-taldea
Tetrapodoen koroa-taldea gaur egun bizirk dauden tetrapodo guztien (urlehortar, narrasti, hegazti eta ugaztun) azken arbaso komunaren eta bere ondorengo guztiak biltzen dituen taldea da.
Talde honetan hainbat desagertutako tetrapodo sartzea edo ez gaur egungo anfibioek edo Lissamphibiaren arteko harremanak zehaztearen araberakoa da. Gaur egun hiru hipotesi nagusi daude Lissamphibiari dagokionez. Temnospondyli hipotesian (TH), lissanbifioak Temnospondyli dissorofoideekin harremanduta daude, eta honek temnospondiloak tetrapodoen barnean kokatzea ekarriko luke. Lepospondyli hipotesian (LH), lisanfibioak talde honen ahizpa-taxoia lirateke, lepospondiloak tetrapodo eginez eta temnospondiloak erroko tetarpodo eginez. Hipotesi polifiletikoan (PH) igelak eta uhandreak bere kabuz eboluzionatu zuten temnospondilo dissorofoideetatik eta Apoda taldea Microsauria taldeko lepospondiloengandik; azken honetan bai lepospondiloak bai temnospondiloak tetrapodo izango lirateke.
Temnospondyli hipotesia (TH)
Hipotesi hau hainbat bariante kontuan hartuta egiten da, gehienetan lissanfibioak temnosponyli dissorofoideengandik etortzen direlarik, askota anfibamidae eta branchiosauridae aipatuz.
Temnospondyli hipotesia gaur egun babesle gehien dituena da, besteak beste Ruta et al (2003a,b), Ruta eta Coates (2007), Coates et al (2008), Sigurdsen eta Green (2011), eta Schoch (2013,2014).
Kladograma honen jatorria Coates, Ruta eta Friedman (2008) da.
Lepospondyli hipotesia
Kladograma hau Laurinen How Vertebrates Left the Water liburutik moldatu da :
Hipotesis polifiletikoa (PH)
Hipotesi honen arabera batrazioak (igelak eta uhandreak) temnospondilo dissoropfoideengatik eboluzionatu zuten, eta apodoak mikrosaurio lepospondiloetatik. Bi bariante daude, bata Carrollek eginekoa, eta bestea Andersonek.
Kladograma hau Schoch, Frobisch, (2009) lanetik moldatu da.
Informazioaren sintesi
Informazioaren sintesia, laburpen bati deritzogu eta laburbiltzeko ekintza eta ondorioa da. Gai edo gai batean laburbildutako azalpena ere bada. Laburpen bat dokumentu baten edukiaren irudikapen labur eta zehatza da. Idazketa labur horrek testuaren ideia nagusiak jasotzen ditu, baina interpretazio kritikorik gabe eta azterketaren egilea bereizi gabe. Laburpenak objektiboa izan behar du eta testuaren kontzeptu orokorra planteatu behar ditu, bere funtsezko ideia guztiekin eta nagusiak ulertzeko beharrezkoak diren bigarren mailako ideiekin.
Informazio edo albiste bat iragartzen eta buruan jartzen duen enuntziatua, eta haren edukia laburbiltzen duena titulua da.
Titularrak irakurlea erakarri behar du, eta kontatu nahi dioguna esaldi labur batean laburbildu behar du; gainera, hedabide inprimatuetan edo digitaletan, oro har, oso tarte txikian koadratu behar da. Titular on bat lortzeko (kazetaritzakoa edo blog bateko sarrera baterako), saiatu behar gara ezaugarri hauetatik ahalik eta gehien betetzen:
Sintesiak
Dokumentuaren edukiaren errepresentazio laburra eta zehatza da, interpretazio edo kritikarik gabe egina, eta, halaber, laburpengilea nabarmendu gabe. Hau da, hezkuntza tradizionalaren testuinguruan sintesiak objetiboki laburtu behar ditu testu baten ideia nagusiak, izan ere, beste testuinguru batzuetan esanahi desberdina du sintesiak; adibidez, biokimikan zelulen barnean gertatzen den prozesua da.
Nola egin
Informazioaren sintesia egiteko zenbait pausu bete behar dira.
Testu zientifikoen laburpena
Estiloari dagokionez, argia eta zehatza izan behar da eta errepikapen eta anbioguitasunik gabekoa. Bestalde, lehenengo esaldian ideia nagusia jaso behar da titulua errepikatu gabe eta komeni da esaldi motzak eranbiltzea. Azkenik, dokumentuaren terminologia erabili behar da.
Laburpen mota desberdinak aurkitu ahal ditugu. Bi mota nagusienak indikatiboak eta informatiboak dira. Indikatiboek paragrafo batean ideia orokorrak biltzen dituzte, berriz, informatiboak luzeagoak dira eta informazio kuantitatibo zein kualitatiboa biltzen dute.
Nižné Ružbachy
Nižné Ružbachy Eslovakiako udalerri bat da, Stará Ľubovňako barrutian kokatuta. 9,79 km²ko azalera du eta 632 biztanle 2017ko datuen arabera.
Informazioaren sintesi
Telebistako albisteak
Eskaletak ere gorde daitezke.
Nižné Ružbachy
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1286. urtekoa da.
Takanori Maeno
Takanori Maeno (前野 貴徳, 1988ko apirilaren 14a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Ehime FC eta Kashima Antlers.
Informazioaren sintesi
Telebistako albisteak
Albiste baten titulua, laburpena eta minutaia
Telebistako saioak
Magazine:  Telebistarako formatu bat, gai nahastua eta konexiorik gabe jasotzen dituena.
2006ko Coloradoko gobernadore hauteskundeak
2006ko Coloradoko gobernadore hauteskundeak  2006ko azaroaren 7an izan ziren, Coloradoko gobernadore kargua hautatzeko.
Bill Owens jarduneko gobernadore errepublikanoa ezin izan zen aurkeztu bere agintaldiaren mugak zirela eta, eta hauteskundeak Bill Ritter hautagai demokratak irabazi zituen.
Nazaré do Piauí
Nazaré do Piauí Brasilgo udalerri bat da, Piauí estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Binas
Binas Frantziako udalerri bat da, Loir eta Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Binas udalerrian erroldatutako biztanleak 703 ziren. Familiak 283 ziren, horien artean 67 pertsona bakarrekoak ziren (51 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 98 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 94 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 352 etxebizitza zeuden, 287 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 37 bigarren erresidentzia ziren eta 27 hutsik zeuden. 346 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 287 etxebizitza nagusietatik 250 bere jabearen bizilekua ziren, 33 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 14 etxek bi zituzten, 45 etxek hiru zituzten, 79 etxek lau zituzten eta 146 etxek bost zituzten. 252 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 121 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 145 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 412 ziren, horien artean 313 aktiboak ziren eta 99 inaktiboak ziren. 313 pertsona aktiboetatik 294 lanean zeuden (157 gizon eta 137 emakume) eta 19 langabezian zeuden (9 gizon eta 10 emakume). 99 pertsona inaktiboetatik 39 erretiraturik zeuden, 38 ikasten zeuden eta 22 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Binas udalerrian 284 unitate fiskal zeuden, 699 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.833 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 26 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 7 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 2 margolariak, 1 zurgina, 2 iturginak eta 1 argiketaria.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra harategi bat zen.
2000. urtean Binas udalerrian 30 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.616 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Brigada Gorriak
Brigada Gorriak (Brigate Rosse) 1969an sortutako Italiako talde armatu komunista bat izan zen.
Beraien ikurra bost puntatako izar asimetrikoa zen. BR akronimoa erabiltzen zuten.
Ideologia
Brigada Gorriak erakunde marxista-leninista bat zen, bere burua erakunde gerrillari bezala hartzen zuena. Beraien helburua "boterea eskuratzeko langileriari bidea erakustea" zen, ondoren Italian "Proletargoaren Diktadura eta komunismoaren eraikuntza" burutu ahal izateko. Horretarako, ekinbide politiko-militarra hobesten zuten.
Brigada Gorrien barnean posizio desberdinak bereizten ziren, erakundeko kideen jatorri desberdinen araberakoak neurri batean. Korronte hauek, askotan, erakundearen historia eta garapenarekin ere lotu ohi dira. Normalean bereizketa hau egiten da:
Sorrera
Garai hartan, lan gatazkei loturiko mota horretako bahiketa ugari burutu zituzten, Colpirne uno per educarne cento (Bakarra kolpatu ehunka hezteko) leloari jarraituz. Normalean argazkia ateratzen zieten bahituei, lepotik kartel bat zutela.
Hedapena
1974tik aurrera, Brigada Gorriek euren jarduna Erroma, Genova eta Veneziara zabaldu zuten. Epe honetan, Italiako erregimen politiko nahiz ekonomikoko kide esanguratsuak bahitu zituzten. 1975ean manifestu bat argitara eman zuten, non Estatuaren bihotzaren aurkako greba orokorra egitera deitzen zuten. Aipatu bezala, Brigadentzat estatua multinazional kapitalisten tresna hutsa zen. Era berean, Demokrazia Kristaua alderdiaren aurka jo zuten, honek estatuaren gidaritza baitzuen. 1974ko ekainean, Brigadek Movimento Sociale Italiano mugimendu faxistako bi kide hil zituzten, kalte material hutsak eragitea helburu zuen ekintza batean. Ekintza honekin, lehen aldiz hildakoak eragin zituzten Brigadek. Honen ondorioz, erakundeko kideak klandestinitatera pasa ziren, lantegietan beraien ekimenak gutxituz hemendik aurrera. Hau garrantzitsua izan zen oso Brigaden garapenean, momentu hartara arte erakundearen funtsa lantegietako lan politikoa baitzen.
1976an Carabinieri-ek Brigada Gorrietako hainbat kide atxilotu zituzten, haietako bat (Walter Alasia) hilez. 1977ko apirilean, Brigadek Partito Comunista di Combattimento (Borrokarako Alderdi Komunista) sortu zutela iragarri zuten, langileriaren gida politiko gisa jarduteko helburuarekin. Handik aurrera, ekintza armatuek, polizien eta epaileen aurka berezik, izugarrizko igoera ezagutu zuten. Era berean, Brigaden militantziak aldaketa ezagutu zuen: kide gehienak ikasleak ziren, Brigaden hasierako langile izaera ahulduz. 1978an Brigadek Aldo Moro Italiako lehen ministro ohia eta Demokrazia Kristauko burua bahitu eta, egun batzuen ostean, hil zuten. Momentu horretan sorpasso delakoa eztabaidatzen ari zen, hau da, Demokrazia Kristaua eta Italiako Alderdi Komunistaren arteko akordiorako aukera.
Brigada Gorriek Aldo Mororen bahiketa estatuaren bihotzaren aurkako beraien estrategiaren puntu gorena bezala ulertzen zuten. Aldo Moro bere eskolta osoa hil ostean bahitu zuten. Ondoren, herriaren espetxe batean zegoela esanez eta herri epaiketa bat jasango zuela adieraziz, komunikatua argitara eman zuten Brigadek. Bahiketa iraun zuen bitartean, prozesuaren berri emanez 8 komunikatu atera zituzten Brigadek, azkenekoan heriotzera zigortua izan zela esanez.
Ahultzea
Mororen hilketak Brigada Gorrien ahultzearen hasiera ekarri zuen. Gobernuak errepresio kanpaina gogor bati ekin zion, ezker iraultzaileko sektore zabalak kolpatuz: 1979ko apirilaren 7an, atxiloketa masiboak burutu zituen poliziak, besteak beste Autonomia Operaria taldeko intelektualak, Metrópoli aldizkariko kolaboratzaileak, etab. atxilotuz. Hauen artean Paolo Virno, Toni Negri, Oreste Scalzone eta Luciano Ferrari Bravo zeuden. Espetxean urte batzuk eman otean, azkenean Brigadekin zer ikusirik ez zutela onartu zen. Errepresio zabala izan zen, beraz: 12.000 ekintzaile ezkertiar atxilotu zituzten 1980ean, 300 bat lagunek Frantziara ihes egin zuten eta beste hainbestek Hego Amerikara. Unibertsitateko irakasleei "Errepublikari Leialtasuna Zinegitea" behartu zitzaien, Estatuaren aurkako edozein kritika desagerrarazi asmoz. Era berean, Brigadetako preso batzuek ere Aldo Mororen hilketaren aurka agertu ziren.
1981ean Brigadek James Dozier jeneral estatubatuarra bahitu zuen. Poliziak bahitua askatu eta hainbat brigadista atxilotu zituen.
Sarygamyş
Sarygamyş edo Sariqamish aintzira (turkmeneraz: Sarygamyş köli; uzbekeraz: Sariqamish ko‘li; errusieraz: Сарыкамы́шское озеро), iparraldeko Turkmenistango aintzira da, Kaspiar eta Aral itsasoen erdigunean dagoena, Ustiurt ordokian. Ipar-mendebaldeko laurdena Uzbekistangoa da, bestea Turkmenistangoa izanik.
Brigada Gorriak
Ahultzea
1984an, Brigada Gorriak bitan zatitu ziren: gehiengoa Alderdi Komunista Borrokalaria (Brigate Rosse-Partito Comunista Combattente, BR-PCC) izena hartu zuenarekin bat egin zuen, eta gutxiengoak Komunista Borrokalarien Batasuna delakoarekin (Brigate Rosse-Unione dei Comunisti Combattenti, BR-UCC). Urte berean, Brigadetako lau preso esanguratsuk (Curcio, Moretti, Ianelli eta Bertolucci) publikoki borroka armatuaren aurka agertu ziren.
Sarygamyş
XVII. mendera arte Uzboy ibaia zuen hustubidea, baina egun ibaia agorturik dago. Bere ur gehiena Amu Daria ibaiaren alboko kanal batetik dator, eta noizbehinka dauden irrigazio soberakinetatik. Lakua, beraz, oso kutsatuta dago, erabiltzen diren pestizida eta bestelako produktu kimikoen ondorioz.
Etimologia
Izena turkmenierazko sarykamysh hitzetik dator, 'kanabera' esan nahi duena.
2010eko Coloradoko gobernadore hauteskundeak
2010eko Coloradoko gobernadore hauteskundeak  2010eko azaroaren 2an izan ziren, Coloradoko gobernadore kargua hautatzeko.
Sanjurjada
Espainiako Bigarren Errepublikaren garai horretan ezkerra zegoen agintean. Eskuineko indarrek Manuel Azañaren gobernuaren erreformen kontra jotzen zuten eta, kasu batzuetan, Errepublika beraren aurka ere bai. 1932an eman zuten lehen abisua, Sanjurjada izenekoa. Sanjurjo jenerala Sevillan matxinatu zen armada eta nekazaritza erreformen aurka; baita estatutu katalanaren kontra ere, Espainiaren batasunari kalte egiten ziola-eta.
Hasiera batean, Sanjurjadak arrakasta lortu zuen Sevillan, baina porrota izan zuen Madrilen eta Huelvan atxilotu zituzten bera eta bere semea, Portugalerantz ihes egiten saiatzen ziren bitartean.
Gobernuak heriotza zigorra ezarri zion Sanjurjori, baina zigor hori baliogabetu eta espetxe zigorra eman zioten azkenik.
1933ko azaroan eskuinak irabazi zituen hauteskundeak eta, Alejandro Lerrouxen gobernuak amnistia eman zion, Errepublikako lehendakaria zen Niceto Alcalá-Zamorak Sanjurjo armadara ez itzultzeko baldintza txertatzea lortu bazuen ere.
Brigada Gorriak
Ahultzea
1985an Frantzian erbesteratutako militante ohi batzuk Italiara itzuli ziren, atxiloketek jarraitzen zuten bitartean. 1986ko otsailean, BR-PCCk Florentziako alkate ohia hil zuen. 1987ko martxoan, BR-UCCk Licio Giorgieri jeneralan hil zuen Erroma. 1988ko apirilean, BR-PCCk Roberto Ruffilli senataria hil zuen. Horren ostean, Brigada Gorrien bi fakzioen ekintzak asko gutxitu ziren, atxiloketak ugariak izan baitziren.
Brigada Gorriak gaur
Brigada Gorrien azkeneko ekintza ezagunak ondoko hauek dira:
Minous quincarinatus
Minous quincarinatus Minous generoko animalia da. Arrainen barruko Synanceiidae familian sailkatzen da.
Anthus crenatus
Anthus crenatus Anthus generoko animalia da. Hegaztien barruko Motacillidae familian sailkatua dago.
Gymnotus pantherinus
Gymnotus pantherinus Gymnotus generoko animalia da. Arrainen barruko Gymnotidae familian sailkatzen da.
Bous (Sarre)
Bous Alemaniako udalerria da. Sarre estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Ponticola cephalargoides
Ponticola cephalargoides Ponticola generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Gommersdorf
Gommersdorf Frantziako udalerria da, Rhin Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Gommersdorf udalerrian erroldatutako biztanleak 366 ziren. Familiak 140 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 48 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 150 etxebizitza zeuden, 142 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 8 hutsik zeuden. 125 etxeak ziren eta 25 apartamentuak ziren. 142 etxebizitza nagusietatik 109 bere jabearen bizilekua ziren, 22 alokairuan okupaturik zeuden eta 11 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 27 etxek hiru zituzten, 24 etxek lau zituzten eta 88 etxek bost zituzten. 128 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 56 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 75 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 232 ziren, horien artean 179 aktiboak ziren eta 53 inaktiboak ziren. 179 pertsona aktiboetatik 174 lanean zeuden (88 gizon eta 86 emakume) eta 5 langabezian zeuden (3 gizon eta 2 emakume). 53 pertsona inaktiboetatik 22 erretiraturik zeuden, 22 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Gommersdorf udalerrian 143 unitate fiskal zeuden, 375 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.989 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2000. urtean Gommersdorf udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.050 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2002ko Coloradoko gobernadore hauteskundeak
2002ko Coloradoko gobernadore hauteskundeak  2006ko azaroaren 5ean izan ziren, Coloradoko gobernadore kargua hautatzeko.