cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Allen Ginsberg
Allen Ginsberg (Paterson, New Jersey, 1926ko ekainaren 3, - New York, 1997ko apirilaren 5). Estatu Batuetako poeta, idazlea, irakaslea, ikonoklasta, mugimendu alternatiboen partaide ospetsu eta puskatzailea.
Biografia
Columbiako Unibertsitatean ikasketak egin ondoren, Hego Amerikan, Ipar Afrikan, Europan eta Indian izan zen. William Carlos Williams-en babespean, lehen poemak argitaratzen hasi zen: Howl and Other Poems, 1956; Kaddish and Other Poems, 1961; Reality Sandwiches and Later Poems, 1963; Baby Poems, 1968. Beat belaunaldia deiturikoan, poeta ezagunen artekoa da Ginsberg, Jack Kerouac, William Burroughs eta Carl Salomonekin batera. Jazza, droga eta oro har baztertuen mundua agertzen du bere lanetan, Estatu Batuetako gizartearekiko kritika zorrotzarekin batera. Zen filosofiarekiko lilura berezia zuen. Hauek ditu azken lanak: Cosmopolitan Greetings: Poems 1986-1992 (1994), Journals 1954-1958 (1995). Hil zen arte, Literatura kritikako irakasle izan zen Columbiako Unibertsitatean (Nueva York).
"Ulua" I eta II
Bere poema epiko "Howl" ziur aski bere lan ezagunena izan daiteke. Hasierako lerroa, "Nire belaunaldiko buru argienak ikusi ditut suntsituta / eromenez" askotan errepikatua izan da. Testuaren bitartez olerkariak kapitalismoaren indar txikitzailea eta gizartearen konformismoa horren aurrean salatu nahi zuen. Poemaren lehenengo partea, Carl Solomoni eskainita, 1955eko urrian San Franciscoko arte areto batean Allen Ginsberg eta Jack Kerouacek antolatutako poesia errezitalean irakurri zuen Ginsbergek. Arrakasta erabatekoa izan zen eta hurrengo urtean, 1956an, City Ligths Books-eko editorea zen Lawrence Ferlinghettik Howl and Other Poems poema liburuan argitaratu zuen. Liburuak hasieran ez zuen bide luzea egin: lizuna zela eta, bahitua izan zen. Horri esker adierazpen askatasunaren aldeko kanpaina handi bat antolatu zen eta, azkenik, Clayton W. Horn epailak gizarte intereseko poema deklaratu zuen, debekua altxatuz. Ordurako "Ulua" Beat belaunaldiaren ikurra bilakatua zen.
"Ulua"ren bigarren atala Ginsbergek peiote drogaren eraginpean idatzi zuen. Horretan idazlearen grina esperimentala ikus daiteke eta zen drogen eraginez idatzi zuen azken aldia izan; esaterako LSDz ere esperimentatu zuen.
"Ulua" poema Harkaitz Canok euskaratu zuen (Susa, 2005).
Ophisops elegans
Ophisops elegans Ophisops generoko animalia da. Narrastien barruko Lacertidae familian sailkatuta dago.
Les Cassés
Les Cassés Okzitaniako udalerria da. Administratiboki Aude departamenduko Frantziako udalerria da, Languedoc-Rousillon eskualdean.
Campo Grande (Rio Grande do Norte)
Campo Grande Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Norte estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Ravennako probintzia
Ravennako probintzia (Provincia di Ravenna italieraz) Italiako Emilia-Romagna eskualdeko probintzia da. Ravenna hiria da probintziaren hiriburua.
Herriak
Probintziako herririk jendetsuenak honakoak dira:
Rietz-Neuendorf
Rietz-Neuendorf Alemaniako udalerria da. Brandenburgo estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Montifringilla adamsi
Montifringilla adamsi Montifringilla generoko animalia da. Hegaztien barruko Passeridae familian sailkatua dago.
Rietzneuendorf-Staakow
Rietzneuendorf-Staakow Alemaniako udalerria da. Brandenburgo estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Perinaldo
Perinaldo Italiako Liguria eskualdeko Imperiako probintziako hiri bat da, 888 biztanle dituena.
Geografia fisikoa
Perinaldon Verbone izeneko errekaztoa jaiotzen da, Vallecrosian itsasoratzen dena.
Historia
Hiria 1000 inguruan sortu zen Podium Rainaldi izenarekin, bere sortzailea izan zen Rainaldogatik, Ventimigliako kondea, herria Dolceacquako Jaurerriaren mende jarri zuena. Lurraldea, jarraian, 1288an, Oberto Doriak erosi zuen, feudoa Karlos III.a Savoiakoari emango ziona 1524an.
1973tik 2011ko apirilak 30 arte Comunità Montana Intemeliaren zati izan da, azken hau ezabatua geratu zelarik 2010eko abenduak 29an onartu eta 2011ko maiatzak 1etik indarrean dagoen 23. Eskualde Legearen bidez.
Ekonomia
Bertako baliabide ekonomikorik garrantzitsuena nekazaritzarekin lotua dago, bereziki taggiasco barietateko olibondoarena eta honen ekoizpena. Nabarmentzekoa da, baita ere, orburu morearen landaketa, slow food delakoa presiditzen duena, penintsulako preziatuetako bat dena.
Errepideak
Strada Provinciale 59 autobidean zehar dago herri hau. Herri honetara ezin da zuzenean autobidetik iritsi, eta, beraz, Bordigheran eta Ventimiglian Autostrada A10 autobidean duten bidesariak dira herri honetara iristeko irteerarik egokienak.
Ile-zuritasun
Ile-zuritasuna ilearen pigmentazio galera da, gris edo zuri bihurtzen dena. Ile horietako bakoitza ile urdin bat da, eta buruaren gune espezifiko batean (ile-xerlo zurietan) edo buru osoan ikus daitezke. Ilea koloregabetzeko arrazoi nagusia melanina gutxitzea da, horrexek eragiten baitu ilearen kolorea.
Epidemiologia
2005ean The Journal of Investigative Dermatology taldeak ikerketa bat argitaratu zuen, ile-zuritasuna eta jatorri etnikoaren arteko harremana erakusten zuena. Hogeita hamar urteko kaukasoarrek ile zuriak izaten hasten dira, asiarrek berrogei inguru izaten dituzten bitartean. Hala ere, azal beltza duen jende gehienak bere jatorrizko ile-kolorea gordetzen dute berrogei urtetik haratago.
Etiologia
Ile-zuritasunaren arrazoi nagusia zahartzea da eta bi gene arduratsuri lotuta dago: Bcl2 eta Bcl-w.
Ile-urdinak izatearen beste arrazoi batzuk bitiligoa edo Waardenburgen sindromea, B12 bitaminaren gabeziak edo tiroidearen jarduera eta estresa dira.
Fisiopatologia
Ilearen kolore-aldaketa, melanozitoak sortzen dituzten ile-folikuluen oinarrian dauden zelula amen heriotzaren ondorioz, melanina ilearen sustraian gertatzen ez denean eta pigmenturik gabeko eremuan ile berriak hazten direnean gertatzen da. Melanozitoak pigmentua sortzen duten eta ilean eta azalean biltegiratzen duten zelulak dira. Azken ikerketen arabera, hidrogeno peroxidoa gutxitzeaz arduratzen den MSR entzimaren falta ile-zuritasunaren kausa da. Konposatu honek tirosinasa inhibitzen du, melanina ekoizteko beharrezkoa den entzima bat hain zuzen ere. Ikerketa batzuen arabera, ile-zuritasunak gaitasun kognitibo handiagoarekin eta testosterona maila altuekin korrelazioa du. Ikerketa horiek karraskarien bidez frogatu dituzte, eta oraindik ez dago gizakiengan duten eraginaren ondorio argirik.
Eustomias bulbiramis
Eustomias bulbiramis Eustomias generoko animalia da. Arrainen barruko Stomiidae familian sailkatzen da.
Ladycross
, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da.
Yunjin Kim
Yunjin Kim (김윤진, Seul, Hego Korea, 1973ko azaroak 7) aktore korearra da. Ospea ABC telebista kateko Lost telesaileko Sun Hwa-Kwon pertsonaiak eman dio.
Hego Korean jaio zen arren, 10 urterekin Estatu Batuetara joan zen bizitzera bere familiarekin, New Yorkeko Staten irlara hain zuzen ere. Bertan, Ameriketan, aktore lanetan hasi zen eta geroztik hainbat film ere egin ditu bere jatorrizko Hego Korean.
Švošov
Švošov Eslovakiako udalerri bat da, Ružomberokeko barrutian kokatuta. 4,27 km²ko azalera du eta 816 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1551. urtekoa da.
Akito Fukumori
Akito Fukumori (福森 晃斗, 1992ko abenduaren 16a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kawasaki Frontale eta Hokkaido Consadole Sapporo.
Demandolx
Demandolx Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Proventza Garaiko Alpeak departamenduan dagoena, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Demandolx udalerrian erroldatutako biztanleak 135 ziren. Familiak 61 ziren, horien artean 22 pertsona bakarrekoak ziren (9 bakarrik bizi ziren gizonak eta 13 bakarrik bizi ziren emakumeak), 13 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 9 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren eta 17 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 113 etxebizitza zeuden, 65 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 34 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. 99 etxeak ziren eta 14 apartamentuak ziren. 65 etxebizitza nagusietatik 25 bere jabearen bizilekua ziren, 35 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 16 etxek bi zituzten, 20 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 12 etxek bost zituzten. 41 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 35 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 18 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Demandolx udalerrian 39 unitate fiskal zeuden, 91 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.686 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Hego Koreako Sari Nagusia
Hego Koreako Sari Nagusia Hego Koreako Korea International Circuiten ospatzen zen 1 Formulako lasterketa zen. 2010ean izan zen estreinaldia eta 2013an azkena.
Nadia Ferreira
Nadia Ferreira (Villarrica, Paraguai, 1999ko maiatzaren 10a) paraguaiar modeloa eta enpresaburua da. Miss Universo Paraguay 2021 izendatu zuten. Paraguairen ordezkari izan zen 2021eko Miss Unibertso lehiaketan, eta lehen finalista izan zen.
Modelo gisa, Ferreirak 13 urterekin hasi zuen bere karrera, eta 2017an lortu zuen aintzatespena, Custo Barcelonaren Moda Asteko O / W 2018 desfilean ibiltzeko hautatua izan ondoren. Harrezkero Harper's Bazaar, Cosmopolitan, L'Officiel eta Robb Report Singapore-n agertu da.
Modelajea
Modelo gisa, Custo Barcelonak 2018an New Yorkeko Modaren Astean izango duen O / W 2018ko desfilerako hautatua izan ondoren lortu zuen lehen aldiz aintzatespena 2018an. Harrezkero Harper's Bazaar, Cosmopolitan, L'Officiel eta Robb Report Singapore-n agertu da.
Ferreira Patrol Jeanseko saltzaile eta beste publizitate-kanpaina batzuetan agertu zen.
Hainbat desfiletan ere parte hartu zuen, New Yorkeko Modaren Astean barne, eta zalaparta sortu zuen tokiko eta nazioarteko hedabideetan, bai aldekoen artean, bai kritikarien artean.
Arab Fashion Week (Doha), Qatar (Milan, Santiago, Paris, Brasil, Uruguai eta Paraguai) ere desfilatu du.
2018an, Wilhelmina modelo-agentziarekin sinatu zuen, Nicki Minaj, Demi Lovato eta Nick Jonas ereduengatik ezaguna. Gettyimages-en argitalpen-argazkian agertu zen.
2019ko martxoan, beste argazki bat argitaratu zuen Instagrameko kontuan, Cosmo Fashion Night-en Mexiko Hirian agertzeko hautatua izan zela esanez. Argazkian, mariatxietatik gertu ikusten da oinez.
Paraguaiko modelo ordainduena da.
Telebista
Ferreira ospetsu bihurtu zen Telefuturoren Parodiando programan 2015. urtean parte hartu ondoren. Parte-hartzaileek kantari famatuak imitatzen dituzte, hala nola Taylor Swift eta Violetta (Tini Stoessel).
Edertasun-lehiaketak
2015. urtean, Ferreirak Guairáren ordezkaria izan zen Miss Teen Univarse Paraguay 2015en, eta azkenean titulua irabazi zuen. Guatemalan egin zen, eta hirugarren finalista izan zen. 2021eko abuztuaren 31n, Miss Universo Paraguai 2021 izendatu zuten Ferreira. Ekitaldiaren amaieran, Miss Universo Paraguai 2020 (Vanessa Castro) atera zen. Ferreirak, gero, Paraguai ordezkatu zuen Eilateko (Israel) Miss Universo 2021 lehiaketan, eta lehen finalista gisa jarri zen bere herrialdeak lehiaketaren historian izan duen posiziorik altuena.
Bizitza pertsonala
2018aren amaieratik, Omar Castorino Montanaro Paraguaiko enpresaburuarekin (garai hartako barne-ministroaren biloba) egon zen ezkongai Alfredo Stroessner diktadorearen (Sabino Augusto Montanaro) sasoian, 2020ko hasiera arte.
Gero, Marc Anthony abeslari ezagunarekin ezkondu zen. Lekukotasun ugari zituela, Miamiko Pérez Art Museum-en, ezkongaien aitabitxi gisa: David Beckham, Maluma eta Romeo Santosen, egindako ezkontza sinestezin batean ezkondu zen bikotea. 2023ko urtarrilaren 28an. 2023ko otsailaren 14an, San Valentin eguna ospatuz, instagrameko kontuetan iragarri zuen haurdun zegoela, Puerto Ricoko abeslariaren zazpigarrena eta Paraguaiko modeloko lehena.
Bois-Héroult
Bois-Héroult Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bois-Héroult udalerrian erroldatutako biztanleak 166 ziren. Familiak 62 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak), 29 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 21 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 77 etxebizitza zeuden, 62 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. 74 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 62 etxebizitza nagusietatik 50 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 40 etxek bost zituzten. 55 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 23 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 38 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 116 ziren, horien artean 85 aktiboak ziren eta 31 inaktiboak ziren. 85 pertsona aktiboetatik 78 lanean zeuden (46 gizon eta 32 emakume) eta 6 langabezian zeuden (2 gizon eta 4 emakume). 31 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 7 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Bois-Héroult udalerrian 65 unitate fiskal zeuden, 172 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.133 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra higiezinen agentzia zen.
2000. urtean Bois-Héroult udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lamellion
, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da.
Balmaclellan
, 'Baile MhicIllFhaolain', Eskoziako herri bat da, Dumfries eta Galloway eremu administratiboan.
Ae Bridgend
, Eskoziako etxalde bat da, Dumfries eta Galloway eremu administratiboan.
Onikoforo
Onikoforoak (grezieratik, onykhos, "azkazala" eta phoros, "eraman") animalia ornogabe filum bat da, ileguri itsurarekin, beldarren antzarekin. Kanbriar garaitik existitu direla uste da eta artropodoekin zuzenki loturik daude, baina hauek ez bezala, ez daude artikulaturik. Hala ere, zoologo batzuek artropodoetan sartzen dituzte. 165 espezie ezagutzen dira.
Ezaugarriak
Lehorreko animaliak dira, zizarearen antzekoak, baina neurriz haiek baino askoz txikiagoak. Burua soinetik garbi bereizten ez dena, ahoa azpialdean duena eta intsektuen antzeko antenekikoa dute. Gorputzaren alde banatara hanka asko, giltzatuak eta erpedunak dituzte.
Ekuatorez hegoaldeko lurralde bero eta epeletan bizi dira, leku heze eta ilunetan batez ere. Egur ustela eta artropodo txikiak jaten dituzte.
Ezkutu (heraldika)
Ezkutua, heraldikan, armarriaren euskarri fisikoa da, ikurraren erdian dagoena eta gehienetan ezkutu itxura duena. Erdi Aroko zaldunek borrokan erabiltzen zuten ezkutuan du jatorria eta, horregatik, eskualdeen eta garaien arabera desberdinak izan daitezke. Bertan antolatzen dira armarriaren oinarrizko kolore (esmalte ) eta irudiak, eta zatitua ageri daiteke.
Victoria Ocampo
Victoria Ocampo, jaiotzaz Ramona Victoria Epifanía Rufina Ocampo (Buenos Aires hiria, 1890eko apirilaren 7a – Beccar, Argentina, 1979ko urtarrilaren 27a) argentinar idazlea, itzultzailea, saiakeragilea, intelektuala, editorea eta filantropoa izan zen. Hainbat liburu argitaratu zituen, hala nola La laguna de los nenúfares (1926), Testimonios lanaren hamar liburuki eta Tagore en las barrancas de San Isidro (1961).
Ezkutu (heraldika)
Itxura
Ezkutuak ez du diseinu bera eskualdearen edo garaiaren arabera, eta itxura soil-soilak edo oso konplexuak izan dezakete. Adituen arabera, 24 eta ehundik gora itxura desberdin daude. Mendeetan zehar, mota guztietako ezkutuak erabili izan dira (ez baita armarria definitzen duen elementua). Bere forma, artistaren sormenaren eta garaiko joera estetikoen araberakoa zen, bai agirietan bai arkitektura-eskulturetan.
Victoria Ocampo
Familia aristokratiko batean jaioa, institutrizekin hezi zuten eta lehen hizkuntza frantsesa izan zen. 1924an bere lehen lana argitaratu zuen, De Francesca a Beatrice, Revista de Occidentek argitaratua José Ortegaren eta Gasset-en laguntzarekin. Gaztetatik Argentinako mugimendu feminista, intelektual eta antifaxisten lehen agerpenetan parte hartu zuen, eta horrek Argentinako Emakumeen Batasuna sortu zuen 1936an.
Ezkutu (heraldika)
Itxura
XII. mendeko bigarren erdiko lehen ezkutu protoheraldikoen irudikapenek, oraindik, XI. eta XII. mendeetan erabilitako normandiar ezkutu luzeen itxura dute. 1230eko hamarkadaren inguruan, zalditeria astunak erabilitako ezkutuak, laburragoak eta hirukiagoak bihurtu ziren. Itxura hau argi ikusten da dagoeneko Tibalt I.a Nafarroakoaren errege-zigiluan 1234an. XV. mendetik aurrera, eta are gehiago Aro Moderno goiztiarrean zehar, ezkutu forma ugari garatzen dira. Goialdearen, aldeen eta oinarriaren formak bereizita deskriba daitezke, eta elementu horiek libreki konbina daitezke. Konplexutasun handiko armarri barrokoek (XVII-XVIII. mendekoak) aldaketa artistiko ugari dituzte.
Zatiketa
Familia baten adar berri bat eratzean, beharrezkoa zen armarri batzuk armarri bakar batean batzea. Antzekoa gertatzen da herri eta eskualdeetako armarriekin, non armak gehituz joan diren gertakariak edo lurraldeak gehitu ahala. Horrela, armarri asko zatituta egon ohi dira.
Victoria Ocampo
Bere bidaiei esker, literaturaren eta esparru intelektualaren berretzaileekin harremanetan jarri zen. Waldo Frankek et a Eduardo Malleak bultzatuta, Sur aldizkaria eta argitaletxea sortu zuen 1931n, eta hainbat autoreren literatura-lanak sustatu zituen, hala nola Jorge Luis Borges, Adolfo Bioy Casares, Ernesto Sabato, Silvina Ocampo, Alejandra Pizarnik, José Bianco, Virginia Woolf, Carl Gustav Jung, Andre Malraux, T.E.Lawrence, Martin Heidegger, Jean Genet, E.M. Forster, Henri Michaux, Lanza del Vasto, Henry Miller, Vladimir Nabokov, Robert Musil, Yukio Mishima, Georges Bataille, Theodor W. Adorno, Walter Benjamin, 1971n partzialki itxi arte.
El Perdigón
El Perdigón Zamorako probintziako udalerria da, Tierra del Vino eskualdean dagoena.
Victoria Ocampo
Taldeko partaide izan ez bazen ere, Ocamporen laguna zen Manuel Mujica Lainezi eskaini zion zenbaki berezia, eta eskutitzak idatzi zizkioten elkarri hil aurreko hilera arte.
1941ean, Villa Ocampo egoitzara joan zen —gero UNESCOrena—, eta besteak beste sasoiko hainbat pertsona nabarmen hartzeko lekua izan zen: Rabindranath Tagore, Albert Camus, Graham Greene, Igor Stravinsky, Saint-John Perse, Denis de Rougemont, Pierre Drieu La Rochelle, Roger Caillois, Ernest Ansermet, Cristopher Ishewood edo Indira Gandhi.
Latinoamerikako saio bakarrean izan zen Núremberg-eko Judizioetako batean, eta peronismoaren aurkako oposizioan aritu zen; ondorioz, 26 egunez atxilotu zuten 1953an. Bigarren Mundu Gerran, hiru tona elikagai eta arropa eman zituen El Eje edo  Ardatzeko potentziak okupatutako herrialdeetara, bereziki Frantziara.
El Perdigón
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 780 biztanle zituen.
Victoria Ocampo
Jatorria
Ocampo familia Gaztelako Elisabet Katolikoaren morroi galiziar bat zuen arbaso, Santo Domingo uharteko lehen biztanleetako bat. Manuel José de Ocampok, Victoriaren herenaitonak, Peru utzi zuen XVIII. mendearen amaieran. Prilidiano Pueyrredónekin ere zerikusia zuen—Victoriaren birraitona-birramonen erretratugilea—, eta José Hernández poeta eta politikariarekin, aitaren aldetik. Haren birraitonak, Manuel Hermenegildo Aguirrek (1843ko apirilaren 12a), dirutza handia eman zion Buenos Airesko Kabildoari, Britainiarren Inbasioen ondoren 1810eko Maiatzeko Iraultzaren kausari laguntzeko, eta Domingo Faustino Sarmientorekin adiskidetasun luzea izan zuen, batzuetan hura bisitatzen baitzuen.
Narciso Binayán Carmona genealogistaren arabera, amaren familiak Domingo Martínez de Irala (1509-1556) konkistatzaile, esploratzaile eta kolonizatzaile espainiarraren ondorengoa zen; haren arbasoek guaraniar mestizo urruneko jatorria zuten, eta Independentziako kide askorekin eta pertsonaia paraguaiar eta argentinar handiekin partekatzen zuten.
Victoriaren osaba-izeba Enrique Ocampo ezaguna izan zen tiro bat emanda Felicitas Guerrero hiltzeagatik, bera utzi eta Samuel Sáenz Valienterekin maitasun-harreman batean hasi eta jarraitu nahi izan ondoren. Victoriak bere autobiografiaren lehen liburukian kontatu zuen gertaera: "Felicitas lurrean etzanda aurkitu zuten, odoleztatuta, eta Enrike, eskuan eta aurpegian errebolber batekin. Ez dakigu ziur txakur amorratu bat bezala berak hil zuen edo beste batzuek hil zuten... Nire amonak esaten zuen inoiz ez zuela amaren oihua ahaztuko semearen aurpegia deseginda ikusi zuenean»."Victoriaren gurasoak, Manuel Silvio Cecilio Ocampo (1860ko azaroaren 3a - 1931ko urtarrilaren 18a) eta Ramona Máxima Aguirre —«La Morena» ezizena zuena— (1935eko abenduaren 1866- 1935eko abenduaren 10a), goi-mailako klasekoak, 1888ko irailaren 22an ezagutu zuten elkar, Sarmientoren hiletan, eta 1889ko apirilaren 26an ezkondu ziren. Victoria Ocampokren biografoak, María Esther Vázquezek, hauxe esan zuen aita zela-eta: "Gizon garaia, morroi ona, fina eta bereizia. Zubi eta bideen eraikuntzan espezializatutako ingeniaria izan zen, eta herrialdearen barruan eraiki zuen. Familia kontserbadorea zuen aita, hartaz kezkatua eta alaben maitalea. Umore on eta atseginekoa, melankoliarako nolabaiteko joera naturala zuen."Amari zegokionez, Vázquezek goraipatu egin zituen biolina jotzeko baldintzak, landareekiko grina eta honelaxe definitu zuen: "ama perfektua, maitekorra eta babeslea, familiako arazo handi eta txikiak konpontzen zituena."Victoriak beti nabarmendu zituen aitaren zintzotasuna eta amak ezartzen zituen arau zorrotzak.
Jaiotza eta lehen urteak
Ramona Victoria Epifanía Rufina Ocampo 1890eko apirilaren 7an jaio zen, 16:30ean (UTCa-3), Viamonte kaleko 482 zenbakiko etxebizitza batean —ia San Martin kalearen ertzean—, Buenos Aires hirian, Sienako Santa Katalina elizaren parean. 1810 aldera San Martin eta Viamonte kaleak ziren, Victoria —Ingeles Inbasioetan Argentinaren garaipenagatik — eta Ocampo —arbasoengatik—, harik eta izena aldatu zuten arte. Victoria sei ahizpen artean nagusiena izan zen —besteak Angélica (1891-1980), Francisca (1894-1967), Rosa (1896-1968), Clara (1898-1911) eta Silvina (1903-1993, Adolfo Bioy Casaresen idazle eta emaztea)—. Autobiografian ahizpa Angelicari buruz hauxe adierazi zuen Victoriak: "... Ez nituen imajinatzen jolasak, klaseak, paseoak, jatea, lo egitea, barrea... ahizparik gabe. Ez nuen uste berak nahi nuena nahi ez zuenik... Ez zegoen sekreturik gure artean. Jantzi berak jartzen zizkiguten, txapel berak, zapata berak. Absurdua irudituko zitzaidan ni aurrera eta bera atzean ez zela beste modu batean bizi ahal izatea. Nik obedientzia eskatzen nuen eta babesa eskaintzen nuen." Haurtzaroan, Victoriak oso maite zuen Vitola izeba-amona, bere bizitzan eragina izan zuena. Familia aristokratikoetan ohikoa zen bezala, hezkuntza pribatua jaso zuen institutrizekin; literatura, historia, erlijioa eta matematika ikasi zituen Alexandrine Bonnemasonekin eta ingelesa Kate Ellisekin.
1896an, Villa Ocampo eraikita zegoen, familia Europara ontziratu zen urtebeterako, eta Paris, Londres —han ikusi zuen Victoria erreginaren Diamantearen Jubileoa—, Geneva eta Erroma ere bisitatu zituen. Victoriak ikasi zuen lehen hizkuntza frantsesa izan zen, gero ingelesa eta gaztelania. Ocampok miretsi eta estimatzen zuen Parisi buruz, hauxe esan zuen: "Beste behin ere egiaztatu dut hiri hura bere seme legitimoena bezain berea dela, nahiz eta ni alaba naturala izan."Buenos Airesera itzuli zenean, literaturak erakarri zuen. Txikitan, Julio Verne, Arthur Conan Doyle, Charles Dickens, Guy de Maupassant, Daniel Defoe eta Edgar Allan Poe miresten zituen. Aldi berean, teniserako eta Chopinen musikarako zaletasun handia izan zuen. 1901ean, ihes egiteko modua aurkitu zuen idazketan, eta halaxe idatzi zituen lehen artikuluak eta kontakizunak frantsesez; besteak beste, L’Ideal, Chopin, Fleur etrange, A Musset eta Transvaaleko gerrako boerren defentsa. 10 urte zituela, María Guerreroren eta Fernando Díaz de Mendozaren antzezlan batean parte hartu zuen, eta, handik gutxira, Marguerite Moreno buru zuen estilo klasikoko obra batean. Harrezkero, antzerkiarekiko lilura sentitu zuen, nahiz eta aktore izateko grina aitak baztertu egin zuen, lanbidea ez baitzetorren bat bere gizarte-egoerarekin. Hauxe esan zuen: "nire alaba batek antzerkiaren ibilbidea jarraitzea erabakitzen badu, aktorea izatea, egun horretan neure buruari tiroa emango diot."Handik urte batzuetara, Victoriak hauxe aitortu zuen:"Bokazio horri uko egitea barrutik apurtu ninduen... nire bizitzak porrot egin zuela iruditu zitzaidan."1908ko azaroan, familia berriro Europara joan zen. Victoria, 18 urtekoa,—Henri Bergson-ek Collège de France-n ematen zituen piano-, bokalizazio- eta filosofia-klaseetara — eta Sorbonako Unibertsitatera joan zen. Han, literatura greko klasikoa, literatura ingelesa, erromantizismoaren jatorria, Ekialdearen historia eta Dante eta Friedrich Nietzscheren lanak ikasi zituen. Buenos Airesera itzuli zenean, 11 urteko bere ahizpa Clara haurren diabetesaren ondorioz hil zen, eta haren heriotzaren eraginez Victoriak depresioa izan zuen.
Tolosa CF eskubaloia
Tolosa CF eskubaloia Tolosako eskubaloi taldea da, Tolosa Futbol Klubaren barnean kokaturik dagoena.
Victoria Ocampo
Delfina Bunge-ren adiskidetasuna
1906 eta 1911 bitartean, Delfina Bunge idazlearekin adiskidetu zen. Victoriak gutunak bidaltzen zizkion frantsesez astero, bere olerkiak transkribatzeko, eta bere ikasketen eta egoera pertsonalen nondik norakoen berri ematen zion. María Esther Vázquezek «merezi du lehen gutun horietako bat transkribatzea argitaratu zuen: "Barkatu traba egiten badizu. Gauza hobeak egin behar badituzu... Adiskidetasun pixka bat besterik ez dizut eskatzen, mirespenaren eta sentitzen dudan samurtasunaren truke... Isolamendu morala mingarria da. Ez duzu bakardade-sentsazio ikaragarri hori ezagutzen... Hamasei urte ditut, eta adin horretan batek norbaitengan konfiantza izan behar du, bihotza lehertu egiten da. Nire lagun izan nahi duzu? Entzun nahi didazu?"Vázquez-en arabera, Bunge-k Victoria "buenosairestarren materialismoa ulertzen ez zuen gizaki sufritua."Victoriak izaera eta jarrera espirituala zuen, Bunge-renaren bestelakoa, erlijio-eremu oso hertsian eratu baitzen. Hala ere, biek beren metodoen bidez defendatu zituzten emakumeen kausak. Viktoriaren nerabezaroan, Bunge-k —hogei urte baino gehiago zituen— bidaltzen zizkion testuak koadernatzera bidali zituen, eta bi urte geroago oparitu egin zizkion. Victoriak honelaxe epaitu zituen kontakizun horiek:"klaribidentzia, perspikazia eta antzekotasunarena, harrotasun eta apaltasunarena, asmakuntza eta zentzakeria, arrazozinio eta delirio faltarena, eta ortografiaren ezjakintasuna."Bunge hautatu zuen Victoriak bere asmoak kontatzeko: ez ezkontzeko eta arteaz arduratzeko gogo sendoa. Epistoletako batean, hauxe esan zion: "gehiegi espero nuen gizateriarengandik... bizi nahi nuen mundua, ez da existitzen. Hemen behean, bitxia naiz. Herrialde bitxi eta jainkotiar batetik erori naiz, eta... ez dago ezer erabat asebete edo osa nazakeenik... Nire arimari argazkia atera nahi diot ikusten dudan bezala, hau da, sentitzen dudan bezala."Bunge-ren 1910eko ezkontzak pixkanaka desegin zuen 1911 inguruko adiskidetasun harremana. Bunge 1952an hil zen eta Ocampo asko deitoratu zen haren heriotzagatik.
Tolosa CF eskubaloia
Historia
1974an sortu zen Javier Lorz "Pitu"-ren ekinari esker. 2016 urtean Zilarrezko mailara igotzea lortu du. 1978. urtean Berazubin kiorldegia eraiki zen eta eskubaloiak bultzada handia izan zuen. Gipuzkoako bigarren territorial mailan hasi eta lau urtetan ASOBAL Ligarako play-offak jokatzera iritsi zen. 1986an ordea kirol amateurra izanik zikloa amaitu eta jokalari askok utzi egin zuten taldea. Honen ondorioz desagertu egin zen Tolosa CF eskubaloia.
2005ean Iñaki Arratibel izendatu zuten Tolosa Futbol Klubaren presidente eta honek eskubaloi atala abiarazi zuen berriz. Juan Martin Amiano “Porta” ezarri zuen arduradun eta urtez urte mailaz igoarazi zuen, 2016an Zilarrezko mailara iritsi arte.
Victoria Ocampo
Luis Bernardo de Estrada
Victoria Ocampo 1912ko azaroaren 8an «Monaco» ezizeneko Luis Bernardo de Estradarekin ezkondu zen, oso familia katoliko eta kontserbadore batekoa.
1907an ezagutu zuten elkar Villa Ocampoko tenis-partida batean, eta 1911n hasi zen Victoria partida horiek ikustera joaten. Hala ere, Ocampok zalantza handiak zituen ezkontzari buruz, Estradak erabateko mendekotasuna eskatuko ziola uste baitzuen. Delfina Bunge-ri ezkontzari buruz emandako iritziak aldarazi zion, ez baitzuen nahi osaba amonak bezala ezkongabe egotea, ezta emakume ezkonduaren bizitza pasiboa izatea ere. Suminduta gogoratzen zuen amonaren kasua, bere senarrak oparitutako urrezko eraztuna zeramala, «Kateatua eta zoriontsua» lemapean grabatua. Bere antzerki-irakasleari, Marguerite Moreno aktoreari, entzun zion senar-emazteek beren asmoak oztopa zitzaketela eta jarduteko gogoa zaputz zezaketela.
1909ko Delfina Bunge-ri bidalitako gutun batean, zera adierazi zuen:"beldur naiz Jéromerengandik erakartzen nauena — Estradari deitzen zion modua — neu ere itsu nazakeela. Ezagutzen dudana da ezagutu nahi dudana... ez egia. Gehiago gustatzen zait begietako edertasunak esaten dituen gauzak baino. Une batzuetan argi ikusten dut maitasun hori. Baina maitemindua gaztea da. Arrazoitzen duen 'ni'-ak beldur dio eta atzean eramaten uzten du."Ocampok uste zuen ezkontzak Estradaren jarrera posesibo eta mesfidati batzuk aldatuko zituela, baina ez zen hala izan. 1912ko abenduaren 15ean, senar-emazteak Europarantz abiatu ziren, Fani izeneko familia-mukamarekin eztei-bidaia egiteko.
Handik gutxira, banandu egin ziren, Victoriak Estradak Manuel Ocampori bidalitako gutun bat aurkitu ondoren. Gutun horretan, emazteak aktore izateko zituen nahiak desagertu egingo zirela haurdun geratzean. 1914an Buenos Airesera itzuli zirenean, bananduta, Hiriburu Federaleko eraikin batean jarri ziren bizitzen, baina pisu ezberdinetan; gizarte-bilera garrantzitsuetara joateko baino ez ziren agertu elkarrekin, harik eta 1922an legezko bereizketa zehaztu zuten arte.
Julián Martínez
1913ko apirilaren 4an, eztei-bidaian, Erroman, Julian Martínez ezagutu zuen, bera baino hamabost urte zaharragoa eta senarraren lehengusua. Ocampo liluratuta sentitu zen eta berriz ikusiko ez ote zuen beldur izan zen: "Urrutitik ikusi nuenean, haren presentziak inbaditu egin ninduen... nire ahoari begira, nire ahoa nire begiak balira bezala... Mende bat iraun zuen: segundo bat. Eskua eman genion elkarri. Aurpegiaren arkitektura edertasun harrigarrikoa zen», adierazi zuen bere autobiografian. Manuel Mujica Lainezek esan zuen «tipo bikaina zen, garaiko mutilik onena."Hala ere, Martínez eta Estradaren arteko antipatia zegoen. Parisen, Ocampok senarra Martínez Balet Errusiarren ikuskizun batera gonbidatzeko konbentzitu zuen, eta, berriz ere, Colon Antzokian ikusi zuen. Maitasun-harreman bati buruzko zurrumurruak areagotu egin ziren, eta Estradak jakin zuenean, haserretu egin zen. Ocampo Martinezekin hiztegien jatorria ikertzeko komunikatu zen eta, gero, ohitu egin ziren telefonoz hitz egiten. Eskandalu handiena mukamak Ocamporen Martinezentzako zen gutuna 'Monakoren' idazmahaiaren gainean gutun bat jarri zuenean gertatu zen. Horrek areagotu egin zuen haren haserrea. 1920ko hamarkadaren amaieran, Ocampo eta Martínez elkarrekin bizi izan ziren Mar del Platan bi hilabetez, eta, handik gutxira, hamahiru urte geroago lagun giroan amaitu zen harremana. 1939an, berriro idatzi zioten elkarri, eta gizonak honelaxe amaitu zuen gutuna: "Zurekiko sentimenduek ez dute izenik. Zure oroitzapena pizten duten edozertan dago, eta maite dudan guztian."Garai hartan, Ocampo izan zen Argentinan gidabaimena lortu zuen lehen emakumea.
Literatura hastapenak
1917. urtearen inguruan, Ricardo Güiraldesek Xamaica liburua argitaratu zuen. Haren pertsonaia protagonistaa, Clara Ordóñez, Ocampo bera du inspirazio-iturri. Clararen pertsonaia bere haurtzaro berean gertatzen da, baita ezkontza gatazkatsua ere. Güiraldesek baimena ere eskatu zion bere kartetako bat eleberrian sartzeko.
Garai hartan, Ocampo Danterekin identifikatzen hasi zen, eta «Nik Dante bizi izan nuen» idatzi zuen. 1920ko apirilaren 4an, bere urtebetetzea baino lau egun geroago, lehen oharra argitaratu zuen La Nación egunkarirako, Babel izenburupean. Bertan, Purgatorioko XV. kantuari buruzko iruzkina egin eta gizakien arteko desberdintasunei buruz idatzi zuen. Ofizialki bananduta egon arren, Victoria Ocampo de Estrada izenaz sinatu zuen. La Nación egunkariko kolaboratzaileek ospea zuten eta erraz lortzen zuten literatura-karrera.
Jose Ortega eta Gasset Argentinara 1916an iritsi zen eta adiskidetasun horrek Ocamporen espainiera hobetzea ekarri zuen. Nahiz eta erosoago sentitu frantsesezko erredakzioarekin, talde nazionalistek eta ezkertiarrek «atzerritarren» kalifikazioa eman zioten, eta horrek gaztelaniara egokitzera behartu zuen. 1930era arte, ohar guztiak frantsesez idazten ziren, gero itzultzeko. 1924an, joan ondoren, Ortegak bere lehen liburua argitaratu zuen, De Francesca a Beatrice, Ricardo Baezak Mendebaldeko Aldizkariaren bigarren liburukia itzulita, eta epilogoa idatzi zuen. Argitaratu ondoren, Paul Groussac-ek lana «desahogo dantesco» gisa definitu zuen eta Ocamporen «pedanteria» negatiboki epaitu zuen. Ortegarekiko adiskidetasunak, «La Gioconda de las Pampas» ezizena eman zionak, uko egin zion lagun bati esan zionean Ocampok «denbora galtzen zuela berea baino maila intelektual apalagoko gizon batekin gustatuta», Martínez aipatuz. Bestalde, Ocampo idazleak hauxe adierazi zuen:"Gutunak idazteari utzi nion. Ortega galtzea literaturaren mundu zoragarrian nuen sostengu-puntu bakarra galtzea zen, eta mundu hartan sartu nahi nuen..."Bien arteko adiskidetasuna 1930eko hamarkadaren hasieran hasi zen berriro, Hegoaldeko fundazioarekin.
Tagoreren bisita
1924an, Tagore izan zen Ocamporen laugarren artikuluaren gai nagusia La Nación egunkarian, La alegría de leer a Rabindranath Tagore. Aurreko biak John Ruskin eta Mahatma Gandhiri eskainiak ziren, idazleak errespetatu eta goraipatu egiten baitzituen. Tagorerekin izandako esperientziari dagokionez, 1914an André Gideren Gitanjali olerki-bilduma ezagunenaren itzulpena irakurri zuen Ocampok.
Derediako fusilamenduak
Derediako fusilamenduak edo Derediako sarraskia Lehen Karlistaldian Zumalakarregik zuzendutako armadak Barrundiko Deredia herrian (Araba) 118 gerra-preso (Gamarran errendituak) hiltzea izan zen.
Victoria Ocampo
Tagoreren bisita
Tagore 1924an iritsi zen Buenos Airesera, gripea harrapatu zuen bidaian, eta, iritsi eta biharamunean, Ocampo bisitan joan zitzaion Hotel Plazako bere gelara. Sendatu bitartean Villa Ocamporen ostatu hartzeko eskaintza egin zion, baina, gurasoek uko egin ziotenez, Ocampok bere lehengusinaren senarraren Miralrío etxea eskatu zuen, San Isidron. Hala ere, errekuperatzeko aurreikusitako zortzi egunak bi hilabete bihurtu ziren, eta Ocampok etxea alokatu behar izan zuen. Bere hitzetan, «mirespen zabala eta entrega espirituala» sentitzera iritsi zen Tagore; hark, bere aldetik, Ocamporen erakarpena adierazi zuen, eta handik gutxira poema bat ere eskaini zion.
Derediako fusilamenduak
Aurrekariak
1833ko azaroan Zumalakarregik armada karlistaren agintaritza lortu zuenean, lau batailoietan antolaturiko 2.500 lagunek osaturiko gaizki hornituriko armada zuen.
Victoria Ocampo
Orkestrako irakasleen eta entzuleen elkartea
1924an, Ocampo liluratuta geratu zen Ernest Ansermetek Buenos Airesen eskainitako kontzertu batera joatean. Raquel Aguirrek, Juan José Castroren emazteak, esan zuen Ocampok bazkaltzera gonbidatzen zituela, eta txantxa gisa esanez:"'Chivo' ere badator —Ansermet-en ezizena, bizar itxia baitzuen—."Idazleak eta Ansermetek Marcel Prousten «barne-ontasunei» buruz eztabaidatzen zuten bilera horietan. Ansermetek, Castrok kontratatua, APOk zuzendu zuen —Orkestrako Irakasleen Elkartea—, eta bertako kideek ez zuten soldatarik jasotzen, Udalak diru-laguntza txikia ematen zuelako antzerkiaren eta zuzendariaren eskakizunak betetzeko. Ocampo APOrekin interesatu zen, bere etorkizunaz jabetu zen —ordura arte ez zegoen orkestra egonkorrik Buenos Airesen—, eta ekonomikoki laguntzen hasi zen, Marcelo T. de Alvear lehendakaria ere astintzeaz gain. Hala, Ansermetek modu egonkorrean lan egitea lortu zuen Buenos Airesen hiru denboralditan. 1927 inguruan, APOri zuzendutako udal-diru-laguntza hirukoiztu egin zen, baina elkartea Ansermet eta haren orkestraren ordainsariak finantzatzeko prest egon zenean, lan-kontratua desegin zen eta beste zuzendari bati deitu zioten. Ocampok, haserre, uko egin zion erakundearen bazkide babesle izateari. ''Sakon-sakonean gure lurrean baliagarri izateak erakarri zuen. Hazten ari zen bitartean gure musika garatzeko laguntza ordezkaezina eskaini ahal izatea. Ohi bezala, erdizka baino ez genuen jakin bere maisutza eta eskuzabaltasuna aprobetxatzen.''
Derediako fusilamenduak
Aurrekariak
Hori zela eta, armada liberalaren aurkako lehendabiziko erasoaldiek armak eta munizioak lortzea beste helbururik ez zuten. Horretarako Gasteiz erasotzea erabaki zuen, bertan aldekoak ere topatzeko asmotan. Joaquín de Osma jeneralaren agintepean zegoen Gasteizko goarnizioa infanteriazko 750 soldadu eta 136 zaldunez osatuta zegoen.
Victoria Ocampo
Orkestrako irakasleen eta entzuleen elkartea
Victoria Ocampo, Testografia liburukia.. 1925ean, Politeama Antzokian estreinatu zen, Arthur Honegger-en David erregea, eta, Ansermet-en bidez, Ocampok lortu zuen errezitatzaile-lana. Raquel Aguirre de Castroren arabera, «hain sentibera egon zen ezen "jan" egin baitzuen ikuskizuna». Ocampok esaten zuen «lanbide horretarako jaio zela». 1934an, Stravinskyren Pershépon opera eta baleta ikusteko aukera izan zuen, eta, ondoren, bira bat antolatu zion Brasilen, Uruguain eta Argentinan barrena. Stravinskyk proposamena onartu zuen, baina espreski eskatu zuen errezitatzaile gisa aritzeko obran zehar. Nahiz eta hasieran ez zuten Buenos Airesen papera egiteko baimenik eman Elizarekin izandako gatazka baten ondorioz, Stravinskyk eskandalu bat sortu zuen, onartua izan zedin, eta azkenean agintariek utzi egin zuten.
Derediako fusilamenduak
Aurrekariak
1833ko abenduan liberalek Arabako zaindariak izeneko unitate militarra sortu zuten. Bere helburua herrialdeko herrietan ordena mantentzea zen karlistek sortutako aduanazainen lana oztopatuz. Zaindariak Gamarran, Gasteiztik iparralderantz 4 kilometrotara, kuarteleratuta zeuden.
Victoria Ocampo
Keyserling-ekiko harremana
Keyserling 1946an hil zen, eta 1950 inguruan alargunak argitaratu behar ziren memorien kopia bat bidali zion Ocampori. Bertan, Parisen idazlearekin izandako esperientzia «maitagarrien ipuin»aren antzekoena izan zela uste zuen. Ocampok, berriz, 1951n El viajero y una de sus sombras: Keyserling en mis memorias/ Bidaiaria eta bere itzaletako bat: Keyserling nire memorietan idatzi zuen.
Drieu La Rochelle-rekiko harremana
1929an, Pierre Drieu La Rochellek, Ortega y Gasset eta Ocamporekin bazkaldu ondoren, emazteari aitortu zion idazleaz maiteminduta zegoela. Ocamporekin bigarren aldiz topo egin ondoren, sarri elkar ikusten eta Parisen paseatzen hasi ziren. Bestalde, idazleak pentsatu zuen lagun arteko harremanak oso ahulak izango zirela, Drieuk idazlearen musika- eta literatura-erreferente guztiak gaitzesten baitzituen, baina Aldous Huxley eta André Malraux ezagutu zituen haren bidez.
Normandia bisitatu zuten biek, Ocampok Espainiara bidaia bat egin baino lehen, eta handik egun gutxira, Drieuk hauxe idatzi zion: ''Benetan sentitzen dut ni bezalako tipo txar batez arduratzea; horrek mindu egiten zaitu, eta ez dagokio zure izaera lagunkoiari... Ez dut bihotzik, ezta talenturik ere... Nire lagun maitea, utzi nire bihotzarekin maitatzen, beste guztia zoroagoa baita.».65''
Derediako fusilamenduak
Aurrekariak
1834ko martxoaren 16an Nafarroatik atera eta egunsentia etorri zenerako Gasteiza ailegatu zen, bertan arabar batailoi karlistekin bat eginez. Zaindariak non zeuden jakin zuenean, bere 3.000 lagunetik zalditeria eskuadroi bat eta infanteria konpainia bi banatu eta Gamarra erasotzeko agindua eman zien.
Victoria Ocampo
Drieu La Rochelle-rekiko harremana
Era berean, egunkarian honelaxe sailkatu zuen: une ekonomiko larri batean diruz lagundu zidan emakume mezenasa.
Derediako fusilamenduak
Aurrekariak
Besteek Gasteiz setiatzeari ekin zioten. Gasteizko hiriburuan omen zeuden aldekoak ez ziren agertu eta erasoak porrot egin zuen, erori asko izanik. Joaquin de Osmak egun hartan egindako parte ofizialean ofizial bat eta hiru soldadu galdu zituela karlistek "...berrogei hilotz erreboltari lurperatu... " zituzten bitartean esan zuen.
Victoria Ocampo
Drieu La Rochelle-rekiko harremana
Bere Testigantzak eta autobiografia lanean, Ocampo behin baino gehiagotan aritu zen horretaz, eta berak onartu zuen: izan zitekeena eta ez zena izan, izango zen beti harentzat.
1930ean, Parisen elkartu eta Berlin bisitatu zuten.
Montejo de Tiermes
Historia
1789. urtean, Segoviako probintziaren parte zen. 1833. urtean, Soria ko probintziaren barruan sartu zen. Montejo izena zuen urte haietan. Gero, mende erdian, izena aldatu egin zuen; Montejo de Liceras.
Victoria Ocampo
Drieu La Rochelle-rekiko harremana
Drieuk ere liburu bat idatzi zuen, Borgesek Hego Amerikako diktadore bati buruz egindako kontakizun batean oinarritua. Haren pertsonaia nagusia Ocampo zen inspirazio. 1932ko maiatzean, Sur-ek gonbidatuta, Drieu Buenos Airesera iritsi zen, eta Jorge Luis Borgesekin adiskidetasun sendoa izan zuen; are gehiago, zurrumurruak sortu ziren, Ocamporen ahizparekin (Angélica) maitasun-harremana izan zuela. Idazleak bultzatuta, bira bat hasi zuen Argentinaren barruan, demokraziaren krisia bezalako gaiak jorratuz. 1930eko hamarkadaren hasieran, Drieu faxista zela esan zuen argi eta garbi, eta nazismoaren laguntzaile bihurtu zen. 1945eko martxoaren 16an bere buruaz beste egin zuen, aurkako atxiloketa-agindu bat zegoela jakin ondoren, eta aldez aurretik agindu zuen testamentua Ocamporengana eramateko, André Malrauxekin batera testamentua eskuratu zuen hiru pertsonetako bat izan baitzen.
Sur literatura aldizkariaren sorrera
Charles Chaplini buruzko hitzaldi batean, Ocampok Waldo Frank ezagutu zuen, eta hark iradoki zion Estatu Batuetan bisita zezala eta literatura-aldizkari bat sor zezala. Estatu Batuetara egin zuen bisita izan zen 1930eko hamarkadan egin zituen bidaietako lehena. Hainbat pertsona ezagun ezagutu zituen: Jacques Lacan, Ramón Gómez de la Serna, Leo Ferrero, Sergéi Eisenstein eta Le Corbusier. Keyserling eta Tagoren kasuan ez bezala, Frankekiko adiskidetasuna idazlea 1967an hil zen arte iraun zuen.
Derediako fusilamenduak
Fusilamenduak
Gamarran zeuden 200 zaindari inguruk gogor eutsi zuten, baina, komandante eta ofizialek ihes egin ondoren eta 30 erori inguru zituztenez, errenditu ziten, bere bizitzak errespetatuko zituztenaren promesaren truke. Karlistek presoak handik 25 kilometrotara ekialderantz dagoen Derediara eraman zituzten.
Victoria Ocampo
Sur literatura aldizkariaren sorrera
Idazleak hiru dirutza jaso zituen bere bizitzan zehar: bere izeba Vitolarena, bere amabitxiarena —hildako bi senarren dirua metatua zuen— eta 1930eko urtarrilaren 18an hil zen aitaren ondarearen zati proportzionala. Diru gehiena egoitzak eta sailak erosteko erabili zen. Hala ere, Juan Domingo Peronek alokairuen legea ezarri zuenean, higiezinek errenta emateari utzi zioten, eta behin baino gehiagotan, ahal zen moduan, saldu behar izan zituen. Sur proiektuak inbertsio handiak eskatzen zituen etengabe, eta, 1979an hil zenean, Ocampok ez zuen nahikoa diru zergak ordaintzeko.
1931ko urtarrilaren 1ean, Sur aldizkariaren lehen alea agertu zen, Drieu La Rochelle, Jorge Luis Borges, Waldo Frank, Eugenio d'Ors, Walter Gropius, Ernest Ansermet eta Alberto Prebischen lankidetzarekin. Lehen argitalpena azkar amaitu zen 4.000 aleko tirada batekin, eta Parisen eta Madrilen ere saldu zen. Bere koinatuaren arabera, Adolfo Bioy Casares idazlea, «..''. desafioa izan zen harentzat, oihanean bide bat irekitzea bezala''». Lehen edizioak Francisco Colombok San Antonio de Arecon egindako inprimategian egin ziren, non Ricardo Güiraldes, Don Segundo Sombra (1926) lan ezaguna argitaratu baitzen. Izena —Sur— Waldo Franken ideia izan bazen ere, Ocampo azalaren diseinu sinpleaz arduratu zen, hau da, beherantz begira zegoen gezi batez. "Lehen urteetan, nire lehentasunen arabera, nik neuk egiten nuen sumario.azterketa. Geroago, askoz askatasun handiagoa utzi nuen (batzuetan ia guztia) lagun laguntzaileen eskuetan, haietaz fidatzen bainintzen. 1929an, literatura-kalitateko aldizkari batek egin zuen klik: hortxe zuten martxan. Uste dut inoiz ez zela ildo horretatik urrundu, xehetasunen batean izan ezik, multzoarentzat garrantzi handirik izan gabe. Arazoak edo hanka sartzeak ia beti diru kontuak izan ziren.              Victoria Ocampo, 1970ko urria"Kritikak azkar iritsi ziren, eta talde nazionalistek atzerriko pertsona ospetsuen laguntza sentitu zuten aldizkarian, Ocampok beste herrialde batzuetako irakurleak bakarrik ase nahi zituela alegatuz. Une horretan, María de Maeztu lagunari idatzi zion: «Basamortuan lanean urtebete eman izanaren zirrara-mina dut, basamorturako... ''Deprimituta nago. Ez duzu imajinatzen zenbat lan egin dudan guztiaren kontra''». 1933 aldera, Erromako Kuriak «pertsona ez-atsegina» izendatu zuen. Hori zela eta, baimena kendu zioten pobreei laguntzeko ongintzako jaialdi batean egingo zuen hurrengo emanaldirako. Handik denbora batera, Elizak Agustin P. Justori bidalitako gutun baten arabera, Elizaren «etsai»tzat jotzen ziren hainbat pertsonaren adiskidetasunak eragin zuen erabakia, hala nola Tagore, Krishnamurti eta Malraux.
1931n, Sur aldizkariaren lau zenbaki agertu ziren; 1932an, kopurua bikoiztu egin zen, eta hiru bakarrik gertatu ziren 1933 eta 1934 artean. 1934ko uztailetik 1935eko uztailera bitartean, aldizkaria ez zen salgai jarri. 1935etik 1953ra, hilero argitaratu zen, 1953tik 1972ra bi hilean behin, eta 1972az geroztik, edizio bereziak baino ez ziren agertu. Historian zehar, kolaboratzaileen artean izan zituen Jorge Luis Borges, Adolfo Bioy Casares, José Bianco, Waldo Frank, Walter Gropius, Alfonso Reyes Ochoa, Thomas Mann, Tomas Stearns Eliot, André Malravaux, Henry Millio. Erredakzioko idazkari gisa, Borges eta Bianco, Guillermo de Torre, Raimundo Lida, Ernesto Sabato, María Luisa Bastos, Peregrina Pastorino, Nicolás Barrios Lynch eta Enrique Pezzoni izan ziren.