cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Quézac (Lozère)
Etxebizitza
2007an 364 etxebizitza zeuden, 133 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 214 bigarren erresidentzia ziren eta 17 hutsik zeuden. 353 etxeak ziren eta 10 apartamentuak ziren. 133 etxebizitza nagusietatik 94 bere jabearen bizilekua ziren, 34 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 26 etxek hiru zituzten, 37 etxek lau zituzten eta 66 etxek bost zituzten. 86 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 59 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 61 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 194 ziren, horien artean 148 aktiboak ziren eta 46 inaktiboak ziren. 148 pertsona aktiboetatik 130 lanean zeuden (70 gizon eta 60 emakume) eta 18 langabezian zeuden (10 gizon eta 8 emakume). 46 pertsona inaktiboetatik 17 erretiraturik zeuden, 17 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Quézac udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Maria Luisa Ana Lobkowiczekoa
Maria Luisa Ana Lobkowiczekoa (Baden-Baden, 1683ko urriaren 20a - Regensburg, 1750eko urtarrilaren 20) Fernando Augusto Lobkowizekoaren eta Maria Ana Baden-Badengoaren alaba zen. 1703ko urtarrilaren 10ean Anselmo Frantzisko Thurn eta Taxisekoarekin ezkondu zen, Eugenio Alexandro Thurn eta Taxisekoaren eta Ana Adelaida Fürstenberg-Heiligenbergekoaren alaba.
Lau seme alaba izan zituzten.
Coris sandeyeri
Coris sandeyeri Coris generoko animalia da. Arrainen barruko Labridae familian sailkatzen da.
NGC 119
NGC 119 galaxia bat da, Fenix konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Iñaki Garmendia Larrea
Iñaki Garmendia Larrea (Gasteiz, 1981eko abuztuaren 18a - ) euskal herritar futbolaria da. Eskuin Lateral postuan jokatzen du.
Estatistikak
''2019ko maiatzak 18an eguneratua. Datu ofizialak.''
Botoi-zulo
Botoi-zuloa botoiak sartzeko zuloak dira, jantziak ixtearren. Bi motako botoi-zuloak dira: lehenengoa, egun arruntena dena, zuloa izango den lekuan ebakia egitea da, eta ebaki hori brodatuz sendotzea; bigarrena, bereziki Asian erabiltzen dena, begizta jostea da, zeinetik botoia sartuko den.
David (Bernini)
David marmolezko eta tamaina errealeko eskultura da, Gian Lorenzo Berninik 1623tik 1624ra zazpi hilabetez egin zuena Scipione Borghese kardinalerako. Egun, Galleria Borghesen dago.
Bibliako David da obraren gaia, Goliat hilko duen harria jaurtitzeko prest dagoen unean. Gai bereko aurreko obren aldean (Michelangelok eta Donatellok, besteak beste, dute David bana), Berninik mugimendu gehiago eta intentsitate psikologiko handiagoa eman zion lan honi.
Rilly-sur-Loire
Rilly-sur-Loire Frantziako udalerri bat da, Loir eta Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Rilly-sur-Loire udalerrian erroldatutako biztanleak 441 ziren. Familiak 148 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 52 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 52 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Castagnole delle Lanze
Castagnole delle Lanze Italiako udalerri bat da. Astiko probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Rilly-sur-Loire
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Castagnole delle Lanze
Mugakideak
Castagnole delle Lanzek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Rilly-sur-Loire
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 303 ziren, horien artean 168 aktiboak ziren eta 135 inaktiboak ziren. 168 pertsona aktiboetatik 153 lanean zeuden (86 gizon eta 67 emakume) eta 15 langabezian zeuden (4 gizon eta 11 emakume). 135 pertsona inaktiboetatik 32 erretiraturik zeuden, 15 ikasten zeuden eta 88 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Hydrophis vorisi
Hydrophis vorisi Hydrophis generoko animalia da. Narrastien barruko Hydrophiidae familian sailkatuta dago.
Rilly-sur-Loire
Diru sarrerak
2009an Rilly-sur-Loire udalerrian 152 unitate fiskal zeuden, 373 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.762 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 2 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoak igeltseroa ziren.
2000. urtean Rilly-sur-Loire udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lemoa Kirol Elkartea
Lemoa Kirol Elkartea Lemoako (Bizkaia) futbol kluba izan zen. 1923an sortua, 2012an desegin zen, hainbat urtez Espainiako futbol ligako bigarren B mailan jokatu eta gero.
Historia
Sociedad Deportiva Lemona 1923an sortu zen. Lemoa herri txikia den arren, herriko taldeak Espainiako futbol ligako bigarren B mailara igotzea lortu zuen Cementos Lemona enpresaren babesari esker.
1977an lehendabizikoz hirugarren mailara igo zen. 1985ean jaitsi zen, baina hurrengo bi urteetan igoerak izan eta 1987/1988 denboraldian bigarren B mailara igo zen. Ordutik bigarren B mailan aritu zen, 2000 eta 2004 urteen artean ezik.
2011 eta 2012 urteetan Federazioaren Kopako finalera iritsi zen baina bietan galtzaile atera zen. Urte horretan, gainera, diru arazo larrien erruz taldea oso pattal ibili zen ligan, eta azkenean maila galdu eta desagertu egin zen.
Futbol zelaia
Lemoako Arlonagusia futbol zelaiak 5.000 ikusleentzako lekua du.
Kurtziaga
Kurtziaga (herri hizkeran Kurtxia) Ispasterko auzoa da.
Geografia
Lekeitioko herrigunearekin mugan dago, Arropain auzoaren ondoan. Mendexa eta Amoroto udalerriekin ere muga egiten du.
Kurtziaga auzoko etxeen izenak: Agarre, Ezuneta Aurrekoa, Ezuneta Atzekoa, Goenengua, Kurtziakua, Ormaegi, Ormaegi Aurrekoa (Zamora), Torre, Torre Barri, Txapel, Txanton Torre.
Iruditegia
Kurtziagako jolasparkea eta baserri parea.
Tagzania
Tagzania folksonomiaren bitartez Google Mapsen APIan etiketak zehazteko sistema da, Python, Zope eta MySQL teknologiak erabiliz egindakoa.
Mika (hegaztia)
Mika (Pica pica) korbidoen familiako hegazti paseriformea da. Omniboroa da eta oso ezaguna, herri gehienetan eta hirietako parkeetan ere bizi delako. Gorputz osoak 45 zentimetro inguruko luzera du. Buztan luzea eta lumadi zuri-beltz nabaria ditu.
Haren kolore eta hegaldi ederrarengatik ez ezik, ezaguna da haren kantu lehor eta errepikakorragatik ere. Egoera onean dagoen hegaztia da eta Euskal Herri guztian aurki daiteke, kostaldeko gune hezeetatik hasi eta isurialde mediterraniarreko ingurune lehorretaraino.
Deskribapena
Tamaina ertaineko hegaztia da: 43-50 cmko luzera, 60 cm inguruko hego luzera eta 200-250 gramoko pisua. Arrak emeak baino apur bat sendoagoak izaten dira. Lumadia, zuri eta beltz irisatua, oso bereizgarria da, eta ar zein emeetan oso antzekoa. Burua, lepoa, bizkarraldea, buztana eta papoa beltzak izaten dira, mokoa eta hankak bezala. Sabelaldea, berriz, zuria. Hegoak zuri eta beltzak dira, motzak, oinarri zabal eta mutur biribilkarekin. Buztan luzea (20-30 cm).
Banaketa
thumb|400px|erdian|Mikaren [[Azpiespezieak (Pica pica)
Pica p. pica , P. p. asirensis , P. p. bactriana , P. p. bottanensis , P. p. fennorum , P. p. galliae , P. p. germanica , P. p. hemileucoptera , P. p. hudsonia , P. p. jankowskii , P. p. japonica , P. p. kamtschatica , P. p. leucoptera , P. p. mauritanica , P. p. melanotos , P. p. nuttalli , P. p. sericea ]]
Ipar Amerikako mendebaldean, Europa osoan eta Erdialdeko Asian hedaturik dago. Iberiar penintsula osoan aurki daiteke, iparraldean batez ere, hegoaldeko muturrean salbu, eta Euskal Herrian ohikoa da kostaldetik Pirinioetako txoko altuenetaraino.
Habitata
Baso handi sarrietan eta zuhaitzik gabeko lurretan izan ezik, edozein ingurunetan habia egin dezakete, itsas mailatik 1.400 metroko altueraraino (Granadan 2.400 metrotan ere ikusi izan dira). Nekazal inguruneak gogokoak dituzte eta askotan herri eta hirietan egiten dute habia.
Elikadura
Hegazti omniboroak dira. Udaberri eta udan intsektuak dira helduen eta txiten dietaren ardatza. Era guztietako ornogabeak harrapa ditzakete eta baita ornodun txikiak ere (narrasti txikiak, hegaztiak eta mikrougaztunak). Hazi eta fruitu ugari jaten dute, udazken eta neguan batez ere. Sarraskia ere atsegin dute eta maiz ikusiko ditugu errepide bazterretan hildako animaliak jaten.
Elikagai asko dagoenean (sarraskia edo haziak, adibidez) habiatik gertu gordetzen dute, lurpean edo orbelaren azpian. Zenbait egunez janaria non gorde duten gogoratzeko gai dira.
Bizimodua
Hegazti monogamoak izan arren, nahiko sozialak dira, orokorrean. Udazken eta neguan talde handietan biltzen dira inoiz gaua igarotzeko. Gazteek talde handiak sortzea ohikoa da eta horrelakoetan erlazio hierarkikoak behatu izan dira. Arrek emeenganako menderatze-joera erakusten dute eta gazteen taldeetan maila sozial altuenak dituzten horiek izaten dira lurraldea eskuratu eta ugaltzeko aukera gehien izaten dutenak.
Hegazti sedentarioa da, nahiz eta gazteek hedadura-hegaldi batzuk burutzen dituzten. Gazteak, ordea, ez dira beren jaiotza lekutik 30-40 km baino gehiago urruntzen.
15 urte bizi izan diren banakoak ezagutu diren arren, gehienak ez dira 3 urte baino luzeago bizi.
Ugalketa
Mikak bi urterekin ugaldu ohi dira lehen aldiz, nahiz eta gutxi batzuek lehenengo urtean egiten duten. Gaztetan talde handietan bizi ostean bikotekide bat lortzen dute. Hala ere, bikotekidea ez den eme batekin kopulatzea nahiko zabaldua dagoen joera dela behatu da.
Espezieen arteko elkarrekintzak
Mikaren etsai nagusia kukua da, honek haren habia erabiltzen baitu bere arrautzak erruteko. Parasitismoaren ondoriozko presio hautagarriak eraginda, populazio askotako mikek defentsa-mekanismoak garatu dituzte: horrela, arrautza arrotzak ezagutu eta kanporatzeko gaitasuna lortu dute. Kukuak parasitaturiko habietan, normalean, ez du mika bat berak ere bizirik irauten.
Mika helduen harrapari nagusiak hegazti harrapari eta ugaztun haragijaleak dira. Arrautzak, berriz, bele, erroi, miru eta bestelako hegaztiek jaten dituzte. Sugea, katajineta eta karraskariak ere haien arrautzez elikatzen dira.
Java (argipena)
Java hitzak esanahi ezberdinak izan ditzake:
William D. Coleman
William David Coleman, Fayette konderria, Kentucky, 1842ko uztailaren 18a - Clay-Ashland, 1908ko uztailaren 12a) liberiar politikaria izan zen. Liberiako presidentea izan zen 1896tik 1900era.
Estatu Batuetan esklabo jaio zen eta hamaika urte zituenean Liberiara emigratu zuen familiarekin. Arotz lanbidea ikasi zuen, eta gero merkataritzan aritu zen, gaueko eskolak jasotzen zituen bitartean.
True Whig alderdiko kidea, diputatua eta senataria izan zen, eta 1892an presidenteorde aukeratu zuten Joseph James Cheeseman presidentearen hautagaitzan. 1896an Cheeseman hil zen eta Colemanek hartu zuen bere lekua lehendakaritzan. Bere agintaldia hezkuntzara, finantzetara eta barne-politikara bideratu zuen, eta gobernuaren boterea handitu zuen herrialdearen barruan. 1900eko abenduan dimisioa eman zuen bere politikekin herriak zuen nahigabearen ondorioz, eta 1901, 1903 eta 1905eko hauteskunde presidentzialetara aurkeztu zen arrakastarik gabe.
Sergio Castillo Mandiola
Biografia
Arkitekto bezala hasi zen. 1948an Parisera joan zen eta pintura ikastaroak egin zituen. Txilera itzuli ondoren Txileko Unibertsitateko Arteen Fakultatean ikasi zuen, non Lily Garafulic eta Marta Colvin irakasle ezagunekin ikasi zuen. 1956an New Yorkeko Art Student Leaguen ikasi zuen. 1967tik aurrera Txileko Unibertsitatean irakasle aritu zen. Urte askotan bizi eta lan egin zuen San Lorenzo del Escorialen, Espainian. 1985ean Bostongo Unibertsitateko fakultatean sartu zen, AEBetan. Bostongo Unibertsitateko campusean hainbat pieza handi eraiki zituen.
Apistogramma geisleri
Apistogramma geisleri Apistogramma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Castagnole Monferrato
Castagnole Monferrato Italiako udalerri bat da. Astiko probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Castagnole Monferratok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Coris variegata
Coris variegata Coris generoko animalia da. Arrainen barruko Labridae familian sailkatzen da.
353 Ruperto-Carola
353 Ruperto-Carola, asteroide gerrikoan aurkitutako 353. asteroidearen izena da. 1893ko urtarrilak 16an aurkitu zuen Max Wolfek Heidelbergetik.
Bere izena, Heidelbergeko Unibertsitateagatik jasotzen du, alemanez Ruprecht Karl izena ere jasotzen duena.
Solana Beach (Kalifornia)
Solana Beach Kaliforniako hiri bat da. San Diego konderrian kokatua dago. 2010ean 12,867 biztanle zituen, 9.1 kilometro koadrotan banatuta.
Hansesmarkita
'''Hansesmarkita]] =
mineral bat da.
Ezaugarriak
Hansesmarkita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 2,5 da.
Soledad (Kalifornia)
Soledad Kaliforniako hiri bat da. Monterey konderrian kokatua dago. 2010ean 25,738 biztanle zituen, 11.4 kilometro koadrotan banatuta.
Hipermetropia
Hipermetropia oftalmologiaren arloko gaixotasuna da, eremu laburreko ikusmena murrizten duena, esparru luzekoa normalean ondo mantenduz.
Ordesako ibarra
Bertan, 1918tik, Ordesa eta Perdidoko Parke Nazionala dago, bai eta Monte Perdido, Añiscloko arroila, Escuaíngo arroilak eta Pinetako haranaren goi ibarra ere.
Hipermetropia
Funtsean begia normalean baino txikiagoa denean gertatzen da, eta lenteekin (betaurrekoekin) zuzentzen da.
Gaitz honek jotako pertsonak hipermetropeak dira.
Mouthoumet
Mouthoumet Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aude departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Mouthoumet udalerrian erroldatutako biztanleak 105 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 87 etxebizitza zeuden, 52 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 26 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 73 etxeak ziren eta 14 apartamentuak ziren. 52 etxebizitza nagusietatik 25 bere jabearen bizilekua ziren, 20 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 12 etxek hiru zituzten, 17 etxek lau zituzten eta 21 etxek bost zituzten. 24 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 31 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 15 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 64 ziren, horien artean 44 aktiboak ziren eta 20 inaktiboak ziren. 44 pertsona aktiboetatik 39 lanean zeuden (22 gizon eta 17 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 20 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Mouthoumet udalerrian 55 unitate fiskal zeuden, 120 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 10.660,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren eta 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 igeltseroa, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sicalis raimondii
Sicalis raimondii Sicalis generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Apistogramma gephyra
Apistogramma gephyra Apistogramma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
354 Eleonora
354 Eleonora, asteroide gerrikoan aurkitutako 354. asteroidearen izena da. 1893ko urtarrilak 17an aurkitu zuen Auguste Charlois astronomo frantziarrak Nizatik.
Bere izenaren jatorria ez da ezagutzen.
NGC 120
NGC 120 galaxia bat da, Cetus konstelazioan. Ernst Wilhelm Leberecht Tempelek aurkitu zuen n.
Enrique Gainzarain
Enrique A. Gainzarain (1904ko abenduaren 7a – 1972ko uztailaren 18a) Argentinako futbol-jokalaria izan zen, eta 1928ko Udako Olinpiar Jokoetan Argentinarako jokatu zuen.
Gainzarain 10 urterekin River Platen sartu zen eta 1920an egin zuen debut seniorra. Ferro Carril Oeste eta Gimnasia y Esgrima de La Plata taldeetan aritu zen.
Futbol arbitro
Futbol kirolean, arbitroa partida batean Joko arauak interpretatzeaz eta betearazteaz arduratzen den pertsona da. Arbitroa da jokoarekin lotutako gertakari guztien gaineko erabakiak hartzeko azken agintaria, eta partida batean jokoa hasi eta gelditzeko eta jokalarien eta entrenatzaileen aurkako diziplina-neurriak ezartzeko eskumena duen partidako pertsona da.
Joko-maila gehienetan arbitroari bi arbitro laguntzailek (marrazainak) laguntzen diote, eta arbitroari aholkatzen diote baloia joko-eremutik irteten den ala ez eta Jokoaren Araubideen arau-hausteak arbitroaren ikuspuntutik kanpo gertatzen diren. Egitateko edozein erabakiri buruzko azken erabakia arbitro laguntzaile bat baliogabetzeko eskumena duen arbitroari dagokio. Joko-maila altuagoetan, taldearen arlo teknikoak gainbegiratzen dituen eta arbitroari administrazio-zereginetan laguntzen dion laugarren arbitro batek ere lagundu ahal izango dio arbitroari, eta, maila gorenetan, arbitro-laguntzaile osagarriak eta/edo bideo-epaile laguntzaileak. Arbitroak eta beste joko-ofizialak bere kide diren erakunde nazionalek lizentziatuak eta entrenatuak dira.
355 Gabriella
355 Gabriella, asteroide gerrikoan aurkitutako 355. asteroidearen izena da. 1893ko urtarrilak 20an aurkitu zuen Auguste Charlois astronomo frantziarrak Nizatik.
Bere izena, Gabrielle Flammarion astronomoagatik jasotzen du.
Notazio aljebraiko
Notazio aljebraikoa xake-partida bateko mugimenduak adierazteko idazkera-sistema da. 1997tik notazio sistema ofizial bakarra da xakearen munduan. Ingalaterran eta Espainian notazio deskriptiboa ere erabilia izan da, baina desagertzear dago gaur egun.
Laukiaren identifikazioa
Xake-taulak dituen 64 laukiak bi karaktereren bidez identifikatzen dira. Lehen karaktereak laukiaren zutabeari egiten dio erreferentzia eta hurrengo letra xeheen bidez adierazten da: a, b, c, d, e, f, g eta h, zuriz jokatzen duenaren ezkerraldetik hasita; bigarren karaktereak ilarari edo errenkadari egiten dio erreferentzia eta hurrengo zenbakien bidez adierazten da: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 eta 8, zuriz jokatzen duenaren aldetik hasita. Adibide moduan, hurrengoak dira pieza batzuen hasierako kokapena: dama zuriaren aldeko a1 gaztelua; d1 dama zuria; errege beltzaren aldeko h8 gaztelua.
Piezaren identifikazioa
Pieza bakoitza letra larri batez identifikatzen da, hizkuntzaren araberakoa. Euskaraz E, D, G, A eta Z erabili ohi dira, Erregea, Dama, Gaztelua, Alfila eta Zalduna adierazteko, hurrenez hurren, erabat estandarizatuta ez badago ere. Hain zuzen ere, hainbat euskal jokalarik E, A, D, G eta Z erabili hoi dituzte Erregea, Anderea, Dorrea, Gudaria eta Zalduna adierazteko. Peoiak identifikatzeko ez da letrarik erabiltzen.
Nazioarte mailako medioetan ohikoa da pieza bakoitza identifikatzeko haren ikur grafiko txikia erabiltzea, letraren ordez.
Mugimenduaren identifikazioa
Endroke laburra (erregearen aldekoa) O-O idatziz zehazten da, eta, endroke luzea (damaren aldekoa), O-O-O adieraziz.
Peoien pausuko harrapaketa (jatorrian en passant deritzo frantsesetik eratorrita) adieraztekom peoiaren helburuko laukia adierazten da eta amaieran e.p. idazten da..
Peoien promozioa edo koroatzea adierazteko ordezko piezaren letra idazten da helburuko laukia adierazi ondoren. Adibidez, g7 laukian dagoen peoi zuri bat zortzigarren ilarara ailegatzen bada, Dama bihurtuz, g8D adieraziko litzateke (batzuetan berdin ikurra ere adierazten da: g8=D).
Mugimendu zalantzagarrien argipena
Adierazi den helburu-laukira mota berdineko bi pieza heldu daitezkenean, hurrengoa egingo da zalantza argitzeko:
Xakea eta xake matea
Mugimendu batek xakea sortarazten badu + ikurra gehitzen zaio anotazioari; xakea bikoitza denean, ++ ikurra; eta, xakea mate izatekotan, # ikurra.
Partidaren amaiera
Xake matea izan denean ez da ezer gehiago adierazten. Bestetan, mugimenduen amaieran 1-0 adierazten denean, horrek esan nahi du zuriek irabazi dutela (beltzek partida bertan behera utzi dutelako); 0-1 adierazpenak, berriz, beltzek irabazi dutela (zuriek utzi dutelako). 0.5-0.5 edo ½-½ adierazpenek berdinketa eman dela esan nahi dute.
Ikur adierazgarriak
Iruzkinak bestelako ikur adierazgarrirekin ere hornitu ohi dira:
Adibidea
Jarraian xake-partida oso bat adierazi da notazio aljebraikoan. Kasparov munduaren aurka partida ezaguna da, 1999koa, non Garry Kasparov (pieza zuriekin) mundu guztiko milaka jokalariren aurka (pieza beltzekin) lehiatu zen, lau hilabetetan zehar. Kasparovek irabazi zuen.
1. e4 c5 2. Zf3 d6 3. Ab5+ Ad7 4. Axd7+ Dxd7 5. c4 Zc6 6. Zc3 Zf6 7. 0-0 g6 8. d4 cxd4 9. Zxd4 Ag7 10. Zde2 De6 11. Zd5 Dxe4 12. Zc7+ Ed7 13. Zxa8 Dxc4 14. Zb6+ axb6 15. Zc3 Ga8 16. a4 Ze4 17. Zxe4 Dxe4 18. Db3 f5 19. Ag5 Db4 20. Df7 Ae5 21. h3 Gxa4 22. Gxa4 Dxa4 23. Dxh7 Axb2 24. Dxg6 De4 25. Df7 Ad4 26. Db3 f4 27. Df7 Ae5 28. h4 b5 29. h5 Dc4 30. Df5+ De6 31. Dxe6+ Exe6 32. g3 fxg3 33. fxg3 b4 34. Af4 Ad4+ 35. Eh1 b3 36. g4 Ed5 37. g5 e6 38. h6 Ze7 39. Gd1 e5 40. Ae3 Ec4 41. Axd4 exd4 42. Eg2 b2 43. Ef3 Ec3 44. h7 Zg6 45. Ee4 Ec2 46. Gh1 d3 47. Ef5 b1=D 48. Gxb1 Exb1 49. Exg6 d2 50. h8=D d1=D 51. Dh7 b5 52. Ef6+ Eb2 53. Dh2+ Ea1 54. Df4 b4 55. Dxb4 Df3+ 56. Eg7 d5 57. Dd4+ Eb1 58. g6 De4 59. Dg1+ Eb2 60. Df2+ Ec1 61. Ef6 d4 62. g7 1-0
Kanpo estekak
Шахматна нотация
San Migel eliza (Hanburgo)
Hanburgoko San Migel eliza (St. Michaelis Kirche) Hanburgon dauden bost eliza protestanteetako bat da, denetan ezagunena. Alemania iparraldeko eliza protestante barroko handiena da. Mikel goiaingeruaren izena darama eta elizaren atarian beronen brontzezko estatua bat dago deabrua garaitzen ari dena.
Historia
Gaur egungo eliza hirugarren eraikina da. Lehenengoa 1647 eta 1669 artean eraiki zen, harresi berrian barnean eratuz zihoan Neustadt (hiri berria) auzoan. 1687an eliza berria eraiki zen baina 1750an tximista batek jo eta suntsitu zuen.
Hirugarren eliza 1786an eraiki zen Johann Leonhard Prey eta Ernst Georg Sonnin arkitektoen diseinoei jarraiki. Hau da gaur egungo eliza, baina bi aldiz berreraiki behar izan da XX mendean, lehena 1906ko sutearen ondoren eta bigarrena 1944-45eko bonbardaketen ondoren.
Castel Boglione
Castel Boglione Italiako udalerri bat da. Astiko probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Bujlud
Bujlud (bereberez: Bilmaw en بوجلود o بيلماون), Eid al-Adharen biharamunean Marokoko zenbait eskualdetan ospatzen den bereber folklore-ospakizuna da. Ospakizunean kantua, dantza eta maskaradak lotzen dira erritu exotiko herrikoian.
Codex Gigas
Codex Gigas (euskaraz Liburu Erraldoia), baita ere Gigas Kodea, Satanen Kodea edo Deabruaren Biblia izenez ezaguna, XIII. mendearen hasieran sortutako Erdi Aroko eskuizkribua da, gaur egun Txekiar Errepublikako erdialdean dagoen Podlažice monasterioko Herman Giltzapetua beneditar fraideak latinez idatzi zuena.
Bujlud
Deskribapena
Ospakizuna Eid al-Adha egunaren biharamunean egiten da. Horretarako, gazteek ardien edo hildako ahuntzen larruz osatutako maskarak eta mozorroak egin eta janzten dituzte. Gazteek mozorroekin dantzatzen dute, eta eskuetan sakrifikatutako animalien kideak izaten dituzte, topatzen dituzten pertsonak kolpatzeko erabiltzen dituztenak.
Interpretazioak
Ikelari desberdinek interpretazio desberdinak eman dituzte jai hau aztertzerakoan. Édmond Doutté eta Émile Laoust etnologo frantsesek urtaroen aldaketak, heriotza eta berpizkundea ospatzen zituzten erritu berbere aurreislamikoekin lotzen dute ospakizuna. Edvard Westermarck antropologo finlandiarrak, bere aldetik, saturnalia erromatarrarekin lotu zuen jaia. Abdellah Hammoudik, The Victim and his Masks: An Essay on Sacrifice and Masquerade in the Maghreb saiakeran, aurreko interpretazioak baztertu eta Eid al-Adharen sakrifiziotik bereizi ezin den praktika kultural propioa ikusten du. Hassan Rackek Ait Mizan eta Ait Soukaren sakrifizio tradizionalei buruz ere idatzi du, Atlas Garaian.
Codex Gigas
Liburuak beste edonon aurkitu ezin daitezkeen testu konbinaketa du, Cambridgeko Unibertsitateko Christopher de Hamel irakaslearen hitzetan eskuizkribu hau "erabat berezi, bitxi, liluragarri, arraro eta azalpenik gabeko objektua da". Bibliak kalkulaezinezko balioa eta salneurria du, makina bat aldiz ostua izan da eta Germaniako Erromatar Inperio Santuko enperadoreak sekretupean gorde zuen. Historian zehar Gigas Kodeak izua nahiz bereganatzeko irrika piztu izan ditu. Uste denez naturaz gaindiko botere imajinaezin bat du eta bere arima deabruari saldu omen zion fraide eskribau batek idatzia omen da.
Itxura
Bere garaian "munduko zortzigarren miraria" gisatzat jo ohi zen, bere neurri harrigarriak (92 x 50,5 x 22 cm), 624 orrialdeetako lodiera eta 75 kg-tako pisua zela eta. Bere hizki handiak zein beste orrialde batzuk tinta gorri, urdin, hori, orlegi eta urrebitsez apaindurik daude, hauetan xehetasunek orrialde oso bat bereganatu dezaketelarik. Kontserbazio egoera ezin hobean dago.
Edukiera
Codex liburuak Bibliaren Vulgata betsio ia osoa du, Apostoluen eginak eta Apokalipsia kendurik. Entziklopedia sail bat ere badu, esate baterako Isidoro Sevillakoaren Etimologiak, Flavio Joseforen Judutar antigualeko hauzak, Cosmas Pragakoaren Chronica Boemorum (XII. mendean latinez idatziriko txekiarren kronika) eta hainbat historia, etimologia eta fisiologiako tratatu, gainera almanaka nekrologikoa, monasterioko anaien zerrenda, sorginkeria formulak eta bertako zenbait albiste ere jasotzen ditu.
Kondaira
Kondairak dioenez Codex Gigas eskuizkribuaren egilea krimen larri bat burutu eta bizirik hormatartekatua izatera zigortu zuten Beneditar fraide bat izan omen zen, zigor hau barkatu ziezaioten, fraideak ordainetan bere monasterioa ohoratuko zuen idazlan erraldoi bat burutuko zuela proposatu zuen. Fraideak hitzartutako denbora gau hartara mugatu zen.
Historia
Bohemiako Beneditar fraide batek Erdi Aroan XIII. mendearen amaiera aldera idatzi (uste denez 1230 urte aldera).
Ondoren eskuizkribua Pragan egurrezko estalki batez babesturik Erdi Aroko beste hainbat agiriekin batera jendaurrean erakustiko da. 1594an Rodolfo II.a Habsburgokoak eskuizkribu erraldoi hau Broumveko fraide-gela ilun batetik berreskuratu eta bere artelan bitxien bildumara gehitu zuen.
Hogeita Hamar Urteko Gerraren amaieran (1618-1648), Konigsmark suediar jeneralaren gudarosteek Pragako gaztelua hartu zuten, honela Codex Gigas eskuizkribua eta Kunstkammer de Prague ospetsua zen Rodolfo II.a Habsburgokoa enperadorearen beste hainbat artelan ere bereganatu eta Suediara eraman zituzten. Horretaz gain, suediar gerlariek Codex Argenteus eskuizkribua ere eurekin eraman zuten, azken hau 750 urtean zilarrezko eta urrezko hizkiekin idatzia izan zen eta gaur egun Suediako erldialdean dagoen Uppsala hirian ikus daiteke.
XVII. mendetik aurrera, Codex Gigas eskuizkribua suediar lurraldetik birritan atera izan da, lehenbiziko aldian 1970an New York hiriko Metropolitan Museum museora joateko eta bigarren aldian orain dela zortzi urte Berlin hirira eraman zutenean.
2007ko irailaren 24ean, 359 urte ondoren eta Suediak Txekiar Errepublikari 2008ko urtarrila arte eginiriko mailegu gisara, Codex Gigas eskuizkribua Praga hirira itzuli zen (Txekiar Liburutegi Nazionalean erakusgai dagoelarik).
Anna de Noailles
Anna de Noailles (Paris, Frantzia, 1876ko azaroaren 15a - ib., 1933ko apirilaren 30a) frantses idazlea izan zen.
Biografia
Aita errumaniarra zuen eta ama greziarra, baina heziketa frantsesa izan zuen erabat. Olerkia eta eleberria idatzi zituen. Izadian inspiratutako joera erromantikoa nabarmena da Annaren lehenengo liburuetan. Azken liburuetan, ordea, gaztetasunaren amaiera, heriotza eta bakardadea dira gai nagusiak.
Idazlanak: olerki-liburuak: Le coeur innombrable (1901, "Bihotz zenbagaitza"), L´ombre des jours (1902, "Egunen itzala"), Les vivants et les morts (1913, "Bizidunak eta hilak"), L´honneur de souffrir (1927, "Sufritzeko ohorea"); eleberriak: La nouvelle espérance (1903, "Itxaropen berria"), Le visage émerveillé (1904, "Aurpegi miretsia"); autobiografia: Le livre de ma vie (1932, "Nire bizitzako liburua").
San Nikolas eliza (Hanburgo)
Hanburgoko San Nikolas eliza (St.-Nikolai-Kirche) estilo neogotikoan eraikitako eliza da, Hanburgon dauden bost eliza protestanteetako bat. Aliatuek Bigarren Mundu Gerran egindako bonbardaketen erruz dorre nagusia baino ez da zutik gelditzen.
Maria Teresa Austriakoa
Maria Teresa Austriakoa (María Teresa de Austria; Marie-Thérèse d'Autriche; El Escorial, 1638ko irailaren 10a – Versailles, 1683ko uztailaren 30a) Espainiako infanta eta Frantziako erregina ezkontidea izan zen. Filipe IV.a Espainiakoaren eta Elisabet Borboikoaren alaba zen. 1660ko ekainaren 9an, Pirinioetako Bakearen erabakien arabera, Luis XIV.a frantziar erregearekin ezkondu zen Donibane Lohitzunen. Sei seme-alaba izan zituen, eta gehienak, Luis Dauphin Handia deiturikoa izan ezik, haur zirela hil ziren.
San Nikolas eliza (Hanburgo)
Historia
XII. mendean Alster ibaiaren ertzean San Nikolas kapera eraiki zen, hau baitzen marinelen patroia. Beronen gainean Hanburgoko katedrala izango zen egurrezko eliza jaso zen. 1335ean adreiluzkoa egitea erabaki zuten gehiago iraun zezan.
1517an dorrea jaso zuten, 1589an erre zena. Honen ordez eraikitako bigarren dorreak ere ez zuen zorte handirik izan 1644ean behera erori baitzen. Orduan Peter Marquardtek diseinaturiko 122 metrotako altuera zuen dorrea eraiki zuten. 1842ko sutean eliza osorik erre zen. 1843an diru bilketa egin zen eliza berria jasotzeko eta 1844ean egindako lehiaketan Gottfried Semperren diseinuak irabazi zuen baina azkenean ez zen aurrera eraman bere kupula erromanikoak ez baitzuen hiriaren paisaiarekin bat egiten.
George Gilbert Scott arkitekto ingelesa kontratatu zuten katedral berria eraikitzeko eta 1863an bukatu zen eliza. Dorrea 1874ean bukatu zutenean munduko eraikin garaiena izan zen bere 147'3 metrotako altuerarekin. 1876an Rouengo elizak gainditu zuen.
Bigarren Mundu Gerrako bonbardaketek eliza eraitsi zuten baina dorreak zutik dirau.
Berreraikitzea
Rettet die Nikolaikirche e.V. (Berreskura dezagun San Nikolas eliza) fundazioa 1990etik ari da eliza berreskuratzeko lanetan. Gaur egun igogailu bat ipini dute goraino igo eta Hanburgoren ikuspegi itzelaz gozatzeko.
Sport
Sport kirolaren inguruan informatzen duen gaztelaniazko egunkaria da. Tiempo de hoy edo Interviú aldizkarien jabea den Grupo Zeta argitaratua, egoitza nagusia Bartzelonan du. Josep María Casanovasek sortua, lehen argitarapena 1979an izan zen. Azken EMG-aren datuei arabera 176.000 irakurle egunero ditu. 11. egunkari irakurriena da Espainian.
Historia
Sport egunkaria Bartzelonan argitaratu zen eta Josep María Casanovasek sortu zuen. Kioskoetan agertu zen lehen argitalpena 1979ko azaroaren 3a izan zen. Urte horretan, Bartzelonan El Mundo Deportivo eta El Dice izeneko bi kirol-egunkari bizi ziren. Egunkari honen izenak irakurketa bikoitza du: "sport", ingelesetik dator eta "kirola" esan nahi du.
Hasieratik bere nortasuna ezin hobeto markatu zuen egunkaria izan zen, teknologiaren erabileran konfiantza izatea erabaki baitzuen, eta horrek koloretako orrialdeak zituen Espainiako lehen egunkaria bihurtzea ekarri zuen, formatu hori ez baitzen batere ohikoa une hartan. Baina ez zen hori bakarrik izan bere izaera, baizik eta informazioa eta iritzia bateratzea ere.
Sport bere lehen argitalpenetik hamar urtera ustekabeko zerbait lortu zuen, El Mundo Deportivo bere lehiakide nagusiaren irakurle kopurua gainditzea. Baina garaipenak lortzen jarraitzeko, neurri asko hartu behar izan zituen, besteak beste, Zeta Taldeko kide izatea edo ez. 1992an hartu zuen egunkariak talde horretako kide izateko erabakia, eta hazkunde handia lortu zuen, argitalpen-ildoa aldatu beharrik gabe. Horren ostean, erdiko orrialdeetan koaderno bat sartzea erabaki zuten, erreportajeak, elkarrizketak, infografiak eta argazkiak biltzen dituen aldizkari bat balitz bezala.
Edukien azalpena
Egunkari Sportek honela banatzen ditu bere azalak: % 96,2 futbolari buruzko berriak dira, % 1 tenisari buruzkoak eta % 0,7 saskibaloiko albisteei buruzkoak. Horien arabera, egunkari honek garrantzi handiagoa ematen dio portadetan futbolari gainerako kirolei baino. Era berean, esan beharra dago Sport aldizkariko azalak eta lehiakide nazionalenak desberdinak direla, eta alderdi grafiko konkretu batzuk lortu ditu, unean uneko arreta bereganatzen dutenak. Baina gaur egungo azaletaraino iristeko, Sport egunkariaren goiburuek hainbat bilakaera izan dituzte, beti saiatu baitira beren formatua berriz diseinatzen.
Orain, kirol-egunkarietako azalen garrantzia ulertzeko, informazio-egunkarietako azalekin dauden aldeak ikusi behar dira. Ikusmenaren antolaketa aukeratzen duten informazio-egunkarien aldean, kirol-azalak ausartagoak dira irudiak erabiltzerakoan. Hori dela eta, Sport egunkariak tamaina ezberdinetako kolore eta irudi ugari ditu bere azaletan.
Bigarrenik, hizkuntzaren erabileran dagoen aldea dago. Kirol-kazetaritzak hizkuntza berriak sortu ditu ikuskizuna modu errazagoan merkaturatzeko. Kirol-egunkariek erabiltzen duten hizkera hori bereziki garrantzitsua da azaletan, eta horregatik da baliagarria lehen orrialde honetarako erabiliko diren hitzak edo esaldiak behar bezala aukeratzea. Laburbilduz, azalek jasotzen duten informazio-eskurapenaren garrantzi hori argi eta garbi ikus daiteke Sport egunkarian. Egunkari horrek irakurlea berehala atzematea lortzen du, atentzioa ematen duten kolore eta hitzen erabilerari esker.
Ildo editoriala
Sportek eragin handia du Bartzelonako taldearen zaleen ahotsean. Gainera, orrialde ugari eskaintzen dizkio ekipo horri, eta une oro erabiltzen du blaugranen txantiloiaren jarraitzaileengandik hurbil dagoen hizkera.
Hedapena
Urteetan zehar, Sportek lorpenak eta etsipenak izan ditu. EGMk bildutako datuek argi erakusten dute honako hauek izan zirela urterik onenak. 1984an, egunean 123.000 irakurle lortu zituen, bere lehen urteetan egoteko irakurle ugari. 1997an ere milioi erdi irakurle baino gehiago lortu zituen 555.000 irakurlerekin. 2004an 600.00 irakurle baino gehiago lortu zituen eta 2007an 625.000 irakurle. Baina 2010. urtea izango litzateke gakoa, orduan ikusiko bailitzateke argi eta garbi egunkari honen garaipena, 700.000 baino gehiago lortuz, 737.000 irakurle egunean.
Zuzendaritza
2002an Josep Prats izendatu zuten zuzendari, Joan Mª Batlle, Lluís Mascaró eta Miguel Ricok hartu zuten zuzendaritza ondokoa. 2007ko urriaren 5ean kirol-egunkaria argitaratzen duen enpresak izendatu zuen zuzendari berria Joan Vehils (Bartzelona, 1965). Zeta Taldeari lotua 1992tik, Kiroletako erredaktore buru gisa sartu zenetik, Antena 3TVn Bartzelonan. 1998an egunkariko kanpo harremanetarako zuzendari izendatu zuten.
Yottabyte
Yottabyte (SI-ren notaziotik eratorria yotta-) konputagailuen biltegiratze ahalmenean 1024 byte adierazten duen informazio unitatea da. Bere laburdura YB da, baina ez da yottabit-ekin (Yb) nahastu behar.
1000 ala 1024
Informatika arloan konputagailuen diseinuak eta memorien mugak baldintzatuta informazio unitateak biren berretzaileren multiploak dira. Honela informatikan KB-k edo kilobytek esanahia alternatiboa du eta 1000 byte izan beharrean 1024 byte edo 210 byte bezala ulertzen da. Nahasmena ez sortzearren IEC erakundeak IEC 60027-2 dokumentuan, sistema bitarreko biltegiratze sistemetarako kibibyte (KiB), mebibyte (MiB), gibibyte (GiB)... unitateak sortu dira. Honela 1024 byte adierazteko erabilpen zuzena KiB unitatea da. KiB eta KB-ren arteko desberdintasuna beheko atalean argitzen da.
Terminologia bikoitzaren arazoak
Gaur egun (2007), biak nahasten dira askotan. Esate baterako, 80 GBko disko gogor batek 80.000.000.000 byte ditu, baina sistema eragileak 74 GB dituela esango du, 1.024ko multiploak erabiltzen dituelako.
Kilobyte – kibibyte, mebibyte – megabyte, gigabyte – gibibyte eta gainerako unitateen bereizketa
Kilobyte-n definizioan eta erabileran aurrizki bitarraren ohiz kanpoko erabilerak, ondorengo erabilerak eragin ditu. Kilobyte-ren kasuan honen kopurua honako biak izan daitezke: Modu berdinean egingo da gainerako unitateekin, esaterako gigabyte batek, erabiltzen den testuinguruaren arabera 1024 gibibyte (informatikan) edo 1000 gigabyte adierazten du.
Sistema internazionala (SI) eta byte terminoaren bilakaera
Informatikaren testuinguruan kilobyteren terminoa hasieratik erabiltzen zen 2 10 balioarekin, 1000-ra hurbiltzen delako. Konputagailuen hedatzearekin batera, sistema internazionalak definitutako aurrizkiaren erabilera desegokia ere zabaldu zen, informatika adituetatik erabiltzaile arruntetaraino. Hau dela eta kilobyte bat 1024 byterekin lotzen da nahiz eta 1000 byte da.
Coluber brevis
Coluber brevis Coluber generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Yottabyte
Sistema internazionala (SI) eta byte terminoaren bilakaera
Aurrizki bitarra eta hamartarra bereizteko IEC estandarizazio erakundeak IEC 60027-2 dokumentuan zehazten den bezala kibi terminoa asmatu zuen, 1024-ren balioa duen neurria sortuz Kibibyte ( 1 KiB=1024 byte ). Baina bere erabilera ez da zabaldu oraindino.
Multzo berdineko unitateak:
MB eta Mb edo KB eta Kb...ez dira berdinak
Mb-k megabit 1.000.000 bit adierazten du eta MB-k megabyte 1.000.000 byte edo informatikaren testuinguruan 1.048.576 (220) byte. Halaber, ez da nahastu behar Mb/s edo Megabit segundoko MB/s edo Megabyte segundoko-rekin ez eta multzoko gainerako unitateekin: Giga, tera eta abar. Orokorrean esanda, byte segundoko konputagailuaren barruko komunikazioetan gertatzen da, aldiz bit segundoko konputagailutik kanpoko komunikazioetan SI sistema metrikoa erabiliz.
Astigmatismo
Astigmatismoa oftalmologiaren arloko gaixotasuna da, kornean gertatutako kaltea dela eta.
Francis Daguerre
Jean Daguerre anaia zaharra ere errugbilaria izan zen eta Biarritzen harrobian hazi zen, baina ondoren Parisera joan zen jokatzera.
Astigmatismo
Laburbilduta, errefrakzioan dagoen arazoa da.
Francis Daguerre
Biografia
Saint-Pierre eta Mikelunen jaio zen eta Miarritzeko harrobian hazi zen. 1933an Frantziako slekzioarekin Alemaniaren aurkako partida jokatu zuen. Bigarren Mundu Gerraren aurreko urteetan Biarritz Olympique taldeko kapitaina izan zen. Frantziako bi txapelketa eta Kopa bat irabazi zituen.
Gerra amaitu ondoren Biarritzeko entrenatzailea izan zen.
Astigmatismo
Gaixotasun bat da non korneak (begiaren aurrealdean dagoen ehun gardena) ezohiko kurba bat duen, hots, meridiano baten kurba eta beste batena desberdinak diren, eta honek irudi gaizki fokatu bat sortarazten du.
Sintomak
Astigmatismoak xehetasunak ikusteko zailtasunak ematen ditu, urrutitik nahiz gertutik.
Tratamendua
Begi-lagunekin edo kontaktuzko lente gogorrekin. Kontaktuzko lente leunekin ez dute hain ongi funtzionatzen. Astigmatismo larria kirurgiarekin tratatu daiteke.
Iragarpena
Gehienetan ikusmena normala da kontaktuzko lenteekin, begi-lagun egokiekin nahiz kirurgiarekin.
Zailtasunak
Astigmatismoa bakarrik begi batean bada, ambliopia eragin dezake.
E (argipena)
E letrak esanahi ezberdinak izan ditzake:
Idi-erreki
Idi-errekia, rosbifa edo roastbeefa (roast beef) labean erregositako idi- okel xamurreko saiheski bat da. Jatorriz, Ingalaterrako sukaldaritzako usadiozko jakia izan arren, ingeles hiztun herrialde ugaritan ere oso hedatua dagoen jakia da, nagusiki Australian. Usadioz igandez zerbitzatzen da, hortik, Sunday roast deritzon eguna. Idi-errekia, barazki eta patatekin zerbitzatzen da (erregosiak, egosiak edo purean), eta Ingalaterra Iparraldean Yorkshire pudding deritzonarekin batera.
Idi-errekiaren soberakinak hash deritzona egiteko edota ogitartekoan jaten dira. Usadioz, Ingalaterran idi-errekia hotza eta corned beef jakiaren ondoren jatean da. Maiz, errefau mina gehitzen zaio.
Idi-errekia labean pixkanaka erregosten da, bere azalak urre kolorea izan arte, baina guztiz egosi gabe, barnealdea gutxiago erregosia egon behar da, eta batzuen gustuaren arabera gutxi egina ere bai.
Albrecht Altdorfer
Albrecht Altdorfer (Ratisbona c. 1480 - ib. 1538ko otsailaren 12a) alemaniar margolari, marrazkilari, grabatzaile eta arkitektoa izan zen, Dureroren dizipulua. Danubio edo Vienako Eskolako artista nabarmen honek zeregin ofizialak bete zituen Ratisbonan, hiriko arkitektoa ere izan zelarik. Pasarte-irudiak landu zituen lehenengoetako margolaria. Hala, parajea erabateko protagonista ageri da San Jurgi eta herensugea oihanean (1510) edo Alexandoren gudua (1529) bezalako koadroetan. Beste obra batzuetan garrantzi handiagoa eman zion arkitekturari, eta argi-efektuak landu zituen: Jaiotza (1520). Halaber, grabatuak (xilografia eta akuaforteak) eta marrazkiak egin zituen. Pintura italiarretik zerbait badu ere, gehienbat gotiko berantiarra da berea, osagarri germaniarrak agerian dituena.
Altdorferren bizitzari eta obrari buruzko datu gutxi dago. Ratisbonan bizi izan zen, eta hango arkitekto izan zen 1526-1538 bitartean, nahiz eta ospea eman zioten jarduerak pintura eta grabatugintza izan ziren.
Bidaia asko egin zuen, baina ezin esan daiteke bidaia haiek bere pinturan eragin handirik izan zutenik, sentsazioen margolaria izan baitzen ekintzena baino gehiago; oro bar, azken gotikoaren eragina nabari da bere koadroetan. Erlijio-gaiak erabili zituen batez ere, baina gaiari berari baino garrantzi gehiago ematen zien ekintzak eragiten zituen edo pertsonaiek bizi zituzten sentipenei. Bera izan zen, bestalde, paisaia apaingarri soil gisa erabili ordez, elementu independente gisa erabili zuen lehenengoetakoa; gaiak anekdota gisa agertzen zituen ia, eta paisaiak zuen nagusitasuna. Obra txikietan, San Jurgi eta herensugea oihanean (Munich) lanean esaterako, izadi bizi, basa eta misteriotsua margotu zuen. Obra handi batzuetan Dureroren eragina nabari zaio, baina batez ere espazioaren egituraketa konplexua, arkitektura bikaina dira aipagarriak, besteak beste Susana bainuan (1526) koadroan. Alexandroren Gudua maisulanean (1528) milaka irudirekin nahastu zuen Sorkuntzako lehen egunari erreferentzia egiten zion ikuspegi fantastikoa, izadiko elementuei emanez protagonismoa.
Baina koadro hura margotu ondoren, aldatu egin zen Altdorferren estiloa. Giza irudia lantzen hasi zen, ironia handiz gehienetan. Hala, 1525etik aurrerako lanetan agertzen da joera hori, gizakiaren grina sakonenak adierazteko aukera ematen zioten gaien bidez. Azken garaiko obrarik aipagarriena Lot eta bere alabak da (1537, Kunsthistorisches Museum, Viena).
Solvang (Kalifornia)
Solvang Kaliforniako hiri bat da. Santa Barbara konderrian kokatua dago. 2010ean 5,245 biztanle zituen, 6.3 kilometro koadrotan banatuta.
Coris venusta
Coris venusta Coris generoko animalia da. Arrainen barruko Labridae familian sailkatzen da.
FC Santa Coloma
Futbol Club Santa Coloma Andorrako futbol talde arrakastatsuena da 7 aldiz irabazi du Andorrako futbol liga eta beste 9 aldiz Kopa. Taldea Santa Coloma d'Andorra hirikoa da.
Lehia handia dauka UE Sant Julià taldearekin eta bien arteko partidari El Clàssic deitzen zaio. Honetaz gain derbia jokatzen du Unió Esportiva Santa Colomarekin, El Derbi Colomencs.
Seiurte
Seiurte 1997an Durangaldean sortutako rock musika taldea da, Berrizen egoitza duena.
Ibilbidea
Lehenago Izurrai taldean aritu ziren Julen eta Iokinek sortu zuten. Musika munduan sei urte lehenago hasiak zirenez, hau kontutan hartuta, beren lan berriari SEIURTE izena jartzea pentsatu zuten. Handik gutxira, Markiñako gure laguna den Iker sartu zen bateria jotzen, aurretik TAUPADA taldean ibilitakoa.
Ekain taldean sartzean, abesti berriak egiteari ekin zioten, horrela 2001.urtean, bigarren maketa atera zuten ("Non" ). Bertan soinu gogorrenak uztartu zituzten. Hau aurkezteko Durangaldeko hainbat talderekin bira antolatu zuten gaztetxeetatik. Bira arrakastatsua izan zen orokorrean. 2002an Gaztea maketa lehiaketa irabazi zuten.
Hainbat urteetan egindako abestiekin bilduma bat egitea erabaki zuten, maketa aurkeztu eta gero, urte haietan sortu eta grabatu ez ziren abesti asko ez galtzeko.Horrela, grabaketa berri bati egin zioten, 2002. urtea zen. Grabaketaren ondoren beste gitarra-jotzaile bat taldean sartzea beharrezkoa ikusi zuten eta ZER taldeko gitarra-jotzailea, Iñaki, sartu zen, ENE BADA taldeko baxujolea zena. Ordutik, laukote moduan jarraitzen dugu taldean.
Bildumatxo honekin, Euskadi Gaztea-ko 12. Maketa lehiaketaren irabazleak izan ziren eta honek Metak diskoetxearekin gure lehenengo KD-a grabatzeko ateak ireki zizkieten. Lehiaketa irabazteak oihartzun handia eduki zuen eta ordura arte gutxi baziren, ezagutzen zituztenak orduan gauzak asko aldatu ziren.
Corned beef
Corned beef (euskaraz literalki Txekor aleak) Britainiar Uharteetako usadiozko plater bat da, nagusiki Ingalaterrakoa. Aurrez, gatzunez eta eta ondoren ozpinez eta su baxuan sukaldatutako txekor okela da. Nagusiki latetan saltzen da, hain zuzen ere, latetan saltzen aintzindaria Irlanda ian zen, Cork konderriko txekor okelaz egindako latazko corned beefa salduz.
Hasiera batean langile mailako jendearen ohiko jakia izan arren, gizarteko maila guztien jakia izatera igaro zen. 1999an Karlos Galeskoak Uruguaiera egindako bisitaldi batean honakoa aipatu zuen: "Ni corned beefa janez hazi nintzen".