cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Anberes
XVI. mendea
Mailegu-emaileek eta finantzariek, 1544-1574 artean dirutza egin zuten Ingalaterrako gobernuarekin, Londreseko bankariek eskala horretan ezin zutelako lan egin eta gainera, Anberesen burtsak hain eraginkorra zen, non Europako bankariak erakartzen baitzituen. 1570ez geroztik, banku-negozioak behera joan ziren.
Fernand Braudel en ustez, Anberes nazioarteko ekonomiaren gunea izan zen. Brujasek ez zuen inoiz maila hori lortu. Anberes Europako hiririk aberatsena izan zen. Anberesko urrezko aroa Esplorazioen Aroa rekin lotuta dago. XVI. mendearen erdian, Anberes bilakatu zen Alpeetako iparraldean bigarren hiririk populatuena. 1560 inguruan, 200.000 biztanle zituen. Luc-Normand Tellieren arabera, Anberesko portuak espainiar koroari ematen zizkion aberastasunak zazpi aldiz handiagoak ziren Ameriketakoak baino. Anberesen tolerantziazko politikak judu komunitate handi bat erakarri zuen.
Urrezko aroan, Anberesek hiru goraldi izan zituen: lehena piperbeltzezko merkatuan oinarriturik; bigarrena Ameriketako zilarrean, Sevillatik zetorrena, baina Espainiako 1557ko porrotarekin bukatu zuen; eta hirugarrena 1559ko Cateau-Cambrésisko itunarekin, ehungintzari buruzko zena. XVI. mendearen hasieran Anberesen merkataritza munduko %40a zen.
Gorabehera ekonomikoek eta inflazioek prestakuntza gutxiko langileak kaltetu zituzten. 1541 urtetik mende baten luzeran, hiriaren ekonomiak eta populazioak behera jo zuten Amsterdamen mesederako.
Erreforma erlijiosoak, Herbehereetako beste zonalde batzuk moduan, Anberesko populazioa asaldatu zuen 1566an. Felipe II.ak, Albako dukea jarri zuen Margarita Parmakoa erreginaordearen lekuan. Zortzi urteko Gerra hasi zenean 1568an, Anberes eta Bilboren arteko merkataritza moztu zen. 1576ko azaroaren 4an, Espainiako soldaduek hiria arpilatu zuten, (espainiar amorrua izenekoa); 7.000 biztanle sarraskitu, 800 etxe sutan jarri ziren eta egindako kalteak bi milion libera esterlina baino gehiagokoak izan ziren.
Horren ondorioz, 1579an hiriak Utrechteko Batasuna rekin bat egin zuen eta Herbehereetako matxinadaren hiriburua bilakatu zen. 1585ean, Alessandro Farnese k, Parma eta Piacenzako dukeak, setio luze baten ondoren, hiria kontrolatu zuen. Errendizioaren arabera, hiritar protestanteek bi urte zituzten hiria abandonatzeko. Gehienak Probintzia Batuetara joatan, Herbehereetako urrezko aroari hasiera eman zien. Anberesko banku-negozioak Genoa k kontrolatu zuen belaunaldi batez geroago, Amsterdamek lekukoa hartu zuen.
.
XVII.tik XIX. mendera
Münsterko Itunak Probintzia Batuen independentzia onartu zuen 1648an. Honen arabera, Eskalda nabigaziorako itxi egin behar zen, honek Anberesko ekonomia suntsituko zuen. Debeku hau indarrean egon zen 1863 arte, nahiz eta frantziar gobernuaren garaian (1795-1814) bigundu zen. Beste horrenbeste gertatu zen Belgika Herbehereetako Erresuma Batuaren parte bat izan zen bitartean (1815-1830).
Anberesko populazioa 40.000 biztanle kopurura urritu zen 1800an. Napoleonek inbertsio handiak egin zituen portua handitzeko: bi kai eraiki zituen, Eskalda sakondu zuen itsasontzi handiak Anberesen portura zitezkeen. Napoleonen asmoa zen Anberesko portua Europako handiena egitea eta Londresko portuaren eta Britainia Handiko ekonomiaren kalterako, baina bere porrot militarrak Waterloon ekidin zuen plana gauzatzea.
1830an, matxinatutako belgikarrek hiria okupatu zuten, baina zitadelak Herbehereetako garnizioa, David Hendrik Chassé jeneralaren esanetara zegoena, iraun zuen. Tarte batez, Chassék hiria bonbardatu zuen kalte handiak eginez, baina 1832an frantziar armadak zitadela setiatu zuen. Eraso honetan hiriak kalte handiak jaso zituen, baina abenduan, Chassé errenditu zen.
Mende horren amaieran, hiriko gunetik hasita, hamar kilometroko gotorleku-eraztun bat eraiki zen, Anberes hil edo biziko zelako Belgikar estatu berriarentzat. Azken hamarkadan, Anberes mundura zabaldu zen Munduko Azokan, non hiru miloi bisitari elkartu baitziren.
XX. mendea
Anberesek, 1903an, ostatu eman zien Munduko Gimnastika-Lehiaketei. I. Mundu Gerran, Anberes belgikar armadaren atzera-egiteko puntua izan zen, Liejaren porrotaren ostean. Anberesko setioak 11 egun iraun zuen, baina azkenean, alemaniar armadak menperatu zuen eta belgikarrak mendebaldera gibeleratu ziren. Hiria alemaniarren esku egon zen armistiziora arte. 1920an, Anberesek Udako Joko Olinpikoak ostatu zituen.
II. Mundu Gerraren garaian, haren portua zela eta, Anberes puntu estrategikoa izan zen. Alemaniarrek 1940an okupatu zuten, britaniar korazatuetako 11. dibisioak 1944ko irailaren 4an askatu zuen arte. Geroago, alemaniarrak saiatu ziren portua suntsitzen, aliatuek hornidurak deskargatzen zituztelako. Milaka rheinbote, V-1 eta V-2 misilak erori ziren hirian, toki batzuetan beste batzuetan baino askoz gehiago. Txikizioaren ondorioz, hiria estilo modernoan berreraiki zen. Gerraren ondoren, judutar populazio esanguratsua kokatu zen hirian, berriz ere Haredi (eta bereziki Hasidi) judaismo ortodoxoaren Europako gunea bilakatu zen.
1956 eta 1965 artean, portua handitu zen Anberesko ipar-ekialdeko zonaldea garatzeko. Horrek industria eta urbanizazio berriak eragin zituen.
1990eko hamarkadaren hasieran, moda-gunea bilakatu zen. Abangoardietan oinarriturik, lehiatzen saiatzen da Milan, New York eta Paris ekin. Ideia hori sortu zen han antolatzen diren turismoaren eta ekitaldi mega-kulturalen ondorioz.
Banaketa administratiboa
Anberes bederatzi barrutiz osatutako dago. Hiria antolatzeko era hau 1983an ezarri zen, Anberes gune metropolitarreko zortzi udalerri anexionatu zituenean. Horrela, udalerriak Anberesko barruti bihurtu ziren, eta garai hartara arte Anberes izandako hiriari Anberes barruti deitzen hasi zitzaion.
Anberesko tranbia
Anberes eta inguruko gune metropolitarra elkartzen dituen garraiobidea da. 1991tik zerbitzua De Lijn enpresa publikoak kudeatzen du eta guztira 12 linea daude. Horietako lauk lurpeko ibilbidea dute hiriaren erdigunean, Anberesko aurre-metro izenaz ezagutzen dena osatuz.
Portua
Anberesko portua munduko porturik garrantzitsuenen artean dago eta 2009an 160 milioi tona zama mugitu ziren haren kaietan. Anberesko portutik munduko 800 portutarako denetik garraiatzen dira. Kontainer terminalen artean Mediterranean Shipping Company enpresarena azpimarratu behar da, Europan enpresa suitzarrak duen handiena.
2010ean portuko agintaritzak etorkizuneko plangintza onartu zuen, eta guztira 1.600 milioi euroko inbertsioak egingo dira 15 urteko epean. Portuak handitzeko leku fisiko gutxi duenez, General Motorsek Anberesen zuen lantegia hartzen duen orubea erabiltzea espero da.
Kirola
1920. urtean, Udako Olinpiar Jokoak antolatu zituen. Bertan, Paavo Nurmi atleta finlandiarra nagusitu zitzien beste kirolari guztiei. Herriko futbol taldea Royal Antwerp FC da, Belgikako futbol ligan aritzen dena. Saskibaloikoak, berriz, Antwerp Giants izena du.
2015eko Frantziako Tourraren hirugarren etapa, bertatik irten zen.
Herri eta hiri senidetuak
Anberes ondorengo herri eta hiriekin senidetuta dago:
Husák
Husák Eslovakiako udalerri bat da, Sobranceko barrutian kokatuta. 13,95 km²ko azalera du eta 162 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1548. urtekoa da.
Malsfeld
Malsfeld Alemaniako udalerria da. Hessen estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
David Broncano
David Broncano Aguilera (Santiago de Compostela, Coruña, 1985eko abenduaren 30a) komiko eta aurkezle espainiarra da. 2 Ondas sari irabazi ditu, bata 2015ean A vivir que son dos días saioarekin eta bestea 2018an La vida moderna saioarekin.
Félix Galipaux
Biografia
Bordelen jaio zen Félix Martin guraso ezezaguneen semea. Louise Fénélon-Galipaux-ek, bere ama, aitortu zuen 1866ko apirilaren 27an eta abizena eman zion. Parisko Kontserbatorioan lehen saria lortu ondoren, nahiago izan zuen Théâtre du Palais-Royal antzokira joan Comédie-Française baino. Ondoren, Palais-Royal antzokitik Renaissance-ra joan zen.
Hainbat antzezlan, komedia, zirriborro, bakarrizketa eta fantasia egile izan zen. Gaur egungo "komiko" antzekoa zen; bete testuekin barre eragin nahi zuen, garaian oso ohikoa zen berezitasun fisikorik edo ahoskera akatsik erabili gabe.
David Broncano
Biografia
Santiago de Compostelan jaio zen arren, txikitatik Orceran bizi izan da, eta bertan hezi zen. Madrilgo Complutense Unibertsitatean publizitatea eta fisika ikasi zituen. Komunikazio- eta publizitate-agentzia askotan egon ondoren, telebistan eta irratian komiko eta aurkezle lanak egiten hasi zen. 2008an Paramount Comedy telebista kateak Nuevos cómicos programarako bakarrizketaldi bat onartu zion.
Félix Galipaux
Biografia
Félix Galipaux 1931an hil zen, Parisko Père Lachaise hilerrian lurperatu zuten. Egun, hilobian, bere brontzezko bustoa ikus daiteke.
Galipettes
Galipaux izan zen hitza zabaldu zuena. Hitza, antza, Frantziako mendebaldeko dialektoetan ezaguna zen. Euskaraz Itzulipurdiak esango genuke. Idazleak narrazio bilduma bat idatzi zuen 1887tik 1905era izenburu horrekin. Arrakasta handia izan zuen. Re-Galipettes, Histoires de théâtre 1930ean berrargitaratu zen, idazlea hil aurretik.
David Broncano
Biografia
2008tik 2014ra bere komiko ibilbidea pixkanaka finkatzen joan da. Cuatro kateko Esto no son las noticias programan kolaboratzaile gisara jardun zuen eta 2013. urtetik El club de la comedian agertu izan da. Arrakasta irrati bidez lortu zuen, 2008an M80ko No somos nadie saioan kolaborazio bat egiten hasiz eta Los 40 katean jarraituz, batik bat Yu: No te pierdas nada eta Anda ya saioatan.
2011. urtean Cadena Ser irrati-etxean hasi zen lanean, lehenengo Hoy por hoy saioan "Las preguntas de Broncano" (Euskaraz "Broncanoren galderak") izeneko sekzio batekin eta ondoren A vivir que son dos días saioan, hemen ere formatu bereko sekzio batekin. Ospe handiena 2014. urtean eskuratu zuen Cadena SERen Ignatius Farray eta Quequé umoristekin zuzentzen duen La vida moderna saioari esker. Azken saio honi esker Ondas sari bat irabazi zuen 2018an.
La vida modernarekin izaniko arrakastak telebista pribatuaren mundura eraman zuen 2016ean Andreu Buenafuenteren eskutik, honek #0 katean aurkezturiko Late Motive saioan kolaboratuz. Hainbat parte hartzeren ostean Andreu ordeztera ere heldu zen honek baja hartzean eta ordezkapenean eginiko lanak kate berean LocoMundo saioa aurkezteko ateak ireki zizkion. 2018an LocoMundo utzi eta La resistencia izeneko late night show berria aurkezteari ekin zion.
Italiako ekonomia
Demografia
Joera demografikoetan, halaber, ordura arte Italia Europako eta Amerika ko eskulan-erreserba handienetako bat bihurtu zen migrazio-mugimendu tradizionalek eraginda. Beraz, Italia garapen bidean zeuden herrialdeetako etorkinen etorrera puntu bihurtu zen, baina, batez ere, barneko migrazio-korronte garrantzitsuak ezarri ziren, Italia hegoaldetik Erroma eta Italia iparrralde industrializaturanzko populazio-mugimendu masibo batekin.
David Broncano
Biografia
Monty Python's Flying Circus komediazko telesaio britaniarra da bere komediaren influentzietako bat.
Italiako ekonomia
Demografia
Era berean, Italiako biztanleria hiriguneetan kontzentratzeak hiri handien sare homogeneo bat sortu du, eta horiek eskualde-guneen papera betetzen dute, nazio mailan bi gune nabarmenekin: Erroma, hiriburu politikoa, eta Milan, hiriburu ekonomikoa.
Azkenik, Italiako Estadistika Institutuaren datuen arabera, herrialdeak 2020ko urtarrilaren 1ean 60.317.000 biztanle ditu, hau da, Italiak bosgarren biztanleria-dentsitate handiena du Europan, 199,68 biztanle/km²-ko batez bestekoarekin.
Hona hemen biztanleriaren datu ekonomiko interesgarriak:
2017an, Italian enplegatutako pertsonen kopurua % 1,2 gehitu zen aurreko urtearen aldean, eta enplegu-tasa % 58koa izan zen, hau da, 2016ko tasa baino ehuneko 0,7 puntu handiagoa.
Sektoreka, argitaratutako azken datuen arabera (2017ko laugarren hiruhilekoa), enplegua sektore guztietan gehitu zen lan egindako orduei dagokienez, sektore batean izan ezik: zerbitzuen sektorean (-0,7), industria % 2,9ko hazkundea izan zuen aurreko urteko laugarren hiruhilekoaren aldean, 2016an.
Batez besteko langabezia-tasa % 11,2ra iritsi zen 2017an, urteko % 11,7ko jaitsiera jasan zuen Italiako ekonomiak.
2018ko hirugarren hiruhilekoan, Italian enplegatutako pertsonen kopurua %0,9 gehitu zuen. Aurreko urteko aldi beraren aldean, enplegu-tasa % 58,8koa da, hau da, 2017ko hiruhileko bereko tasarekin alderatuz ehuneko 0,7 puntu handiagoa.
Historia eta ekonomia garapena
Italia Mediterraneo itsasoaren erdian dago, hegoaldeko Europan; Iparraldean, Alpeek inguratzen dute eta Frantzia, Suitza, Austria eta Esloveniarekin muga egiten du. Gainera, herrialdeak eragin handia izan duela mendebaldeko kulturan eta sukaldaritzan.
Hiri handi garrantzitsuak ditu, hala nola: bere hiriburua, Erroma, Vatikanoaren etxea, antzinako aurriak eta arte-lan enblematikoak dituena; Florentzia, berpizkundeko maisulanak dituena, hala nola Michelangelo ren "David" eta Brunelleschiren Domoa; Venezia, kanalen hiria; eta azkenik, Milan, modaren Italiako hiriburua.
Italiak oso ekonomia industrial anitza du, gutxi gorabehera Frantzia eta Erresuma Batuaren guztizko eta per capita ekoizpen bera duena. Historikoki, herrialdea hiru gune ekonomikotan bana daiteke: iparraldea industrializatuagoa eta garatuagoa da, enpresa pribatu handiak dira nagusi eta herrialdeko finantza-gune nagusia, Milan, dago. Hegoaldea, berriz, nekazaritzakoa da, ez da hain garatua industria- eta azpiegitura-mailan, gobernuaren subsidioen mende dago eta herrialdeko langabezia-tasa handienetako bat du. Hala ere, nabarmentzekoa da ezkutuko ekonomia oso ordezkatuta dagoela Hegoaldean, eta iparralderantz egin ahala, berriz, ez dela hain bizia.
Palos de la Frontera
Palos de la Frontera Huelvako probintzian dagoen udalerri andaluziarra da. 23 m-ko altueran eta Huelvatik 14 km-tara kokaturik, 2007ko datuen arabera 8.529 biztanle zituen 50 km²-tan banaturik. Moguerrekin batera Mazagón mankomunitatea kudeatzen du.
Italiako ekonomia
Historia eta ekonomia garapena
Gainera, Italiako bizi-mailek ere banaketa nabarmena dute herrialdearen iparraldearen eta hegoaldearen artean: Italiako iparraldeko eskualdeetako per capita batez beste BPG a Europar Batasuneko batez bestekoa baino pixka bat altuagoa da, eta Italiako hegoaldeko eskualde eta probintzia batzuk batez bestekoaren oso azpitik daude.
Duela urte asko, gerra osteko garaian, Italia nekazaritzan oinarritutako ekonomia batetik eraldatu zen; hau da, munduko gerren ondorioek gogor erasan baitzioten, eta urteak pasata munduko nazio industrializatuenetako bat eta nazioarteko merkataritzan eta munduko esportazioetan liderra bihurtzea lortu zuen.
Alde batetik, ekonomia munduko zortzigarren handiena da termino absolutuetan, BPG nominalaren irizpidearen arabera. Eskualde mailan, euroguneko hirugarren ekonomia handiena da, Alemaniaren eta Frantziaren atzetik.
Eta beste aldetik, termino erlatiboetan edo erosteko ahalmenaren parekotasunean (EAP), munduko handienen artean ere badago; bigarren edo industria sektorea italiar garapenaren motorra izan da, eta egungo ekonomiaren ardatza. Europako herrialde askotako ekonomietan bezala, hirugarren sektoreak edo zerbitzuen sektoreak ere pisu handia du ekonomian.
Herrialdea Europar Batasun eko, Euroguneko, Ekonomia Lankidetza eta Garapenerako Erakundeko (ELGA) eta G-7 taldeko kide sortzailea ere izan da.
Hala ere, lorpen garrantzitsu horiek burutu arren, herrialdeko ekonomiak gaur egun egiturazko arazoak ditu (eta ez egiturazkoak ere bai). 1945-1990 aldian Barne Produktu Gordinaren (BPG) hazkunde handia izan ondoren, azken bi hamarkadetan Italiaren urteko batez besteko hazkunde ekonomikoaren tasak Europar Batasuneko hazkundearen batez bestekoaren azpitik geratu ziren. Italiako hazkunde ekonomikoaren geldialdi geldo eta gerokoak, eta 1980 ko hamarkadatik aurrera gobernuak hura gastu masiboekin berpizteko egindako ahalegin politikoek, zor publikoaren gorakada eragin zuten.
Gainera, azken urteetan Italiako ekonomia, Europako beste herrialdeak bezala, 2008an sortutako munduko atzeraldi ekonomiko handiak kolpatu zuen. Azken 8 urteetan, 2009 oinarri hartuta, Italiako BPG % 27 jaitsi da, eta 2008an 2.402.062 (2 bilioi, 402 mila milioi dolar) BPGa izatetik 1.850.735 (bilioi bat, 850 mila milioi dolar) ekoiztera igaro da 2016an.
Bankua eta txanpona
Italiako Bankua (Banca d'Italia) Italiako Errepublikaren banku zentrala eta Banku Zentralen Europako Sistemaren (BZES) zati bat da. Bere bulego nagusia Palazzo Kochen dago, Erroman eta Ignazio Visco da egungo gobernadorea  (2011ko urriaren 20tik karguan dago).
Erakundea, Bankitalia ere deitua, 1893an sortu zen, Italiako lehen zeuden lau bankuen batasunaren ondorioz. 1928ra arte Zuzendari Nagusi batek zuzentzen zuen, ordutik Gobernadore batek zuzentzen zuen bitartean. Gobernadorea zuzendaritzako barne-batzordeak aukeratzen du, Italiako Errepublika ko presidentearen dekretu bidez eta bere agintaldiak 7 urte irauten du.
Bankuaren eginkizunen artean, honako hauek nabarmentzen dira:
1999an diru-politikak Europako Banku Zentrala ri eskualdatu ondoren, Europako egitura-esparru berriaren barruan, bankuak Europako Banku Zentralaren erabakiak inplementatu, euroa egin eta zirkulaziotik txanpon zaharrak kendu zituen.
Eginkizun nagusia banku- eta finantza-ikuskaritza bihurtu da. Helburua da sistemaren egonkortasuna eta eraginkortasuna bermatzea eta arauak eta erregulazioak betetzea; bankuak hori lortu nahi du bigarren mailako legediaren, kontrolen eta gobernu-agintariekiko lankidetzaren bidez.
2005eko erreformatik aurrera, enpresen arteko xurgatze-eskandalu batzuen ondorioz sortu zena, bankuak trustaren aurkako autoritatearen esklusibotasuna galdu du kreditu-sektorean, eta erantzukizun hori "Anti-Trust Italiako Agintaritzarekin" partekatzen du.
Beste funtzio batzuk merkatuaren kontrola, ordainketen zaintza eta horniduren hornidura, Estatuaren diruzaintza, kreditu zentralaren erregistroa, analisi ekonomikoa eta erakundeen kontsulta dira.
Bestalde, txanponari dagokionez, hona hemen bere ibilbidea Italian:
1807an, Italiako Napoleonen Erresumak, egungo lurralde italiarraren ipar-ekialdea hartzen zuenak, lira bere txanpon gisa aurkeztu zuen. Lira hau 1814ra arte ibili zen, erresuma zatitu zen arte.
Txanpon asko lira italiarrak ordezkatu zituen, hauek izan ziren: Lonbardiako florina, Dos Siciliaseko piastra, Toscanako fiorinoa, ezkutu pontifizioa eta Parmako lirak.
Nabarmentzekoa da Benito Mussolini diktadoreak inflazioa partzialki geldiarazi zuela, 1926ko abuztuaren 18an liren eta libren arteko truke-tasa  £1 = 90 lirakoa izango zela ezarri baitzuen. Kanbio-mota horrek 1934ra arte iraun zuen, turistentzako truke-tasa bereiziarekin: US $1 = 24.89 lira. 1939an, truke ofiziala 19,8 lira dolarreko izan zen.
Gerraren ondoren, lira balioa aldatu egin zen, US $1 = 575 lira parekotasuna finkatu arte Bretton Woods sistemaren barruan 1947ko azaroan. 1949ko irailaren 21ean 625 lirara debaluatu zen dolar bakoitzeko. Tasa hori 1970eko hamarkadako Bretton Woods sistemaren amaierara arte mantendu zen. Hurrengo urteetan inflazio gertakari batzuk gertatu ziren, lira euro ak ordezkatu zuen arte.
Billeteen jaulkipenari dagokionez, 1882an gobernua Biglietto dello Stato izenarekin paperezko balio txikiak jaulkitzen hasi zen. Buono di Cassa izenarekin ere jaulki ziren ordaindukoak 1893 eta 1922 bitartean. Hala ere, Biglietti dello Statotarren ekoizpena 1925ean eten bazen ere, 1935ean berriro hasi zen.
Bestalde, Italiako Bankua 1896an hasi zen billeteak inprimatzen, 50, 100, 500 eta 1,000 lirakoak. 1918 eta 1919 artean 25 lirako billeteak ere jaulki ziren, baina II. Mundu Gerra amaitu arte ez zuten aldaketarik egin.
Laburbilduz, lira Italiako moneta-unitate ofiziala izan zen 1999ko urtarrilaren 1era arte, euroak ordezkatu zuen arte. Lirak legezkoa izateari utzi zion 2002ko otsailaren 28an eta bihurketa-tasa 1936,27 lira izan zen euro bakoitzeko.
Euroa sartu baino lehenago erabiltzen ziren billete guztiak euroz trukatu ahal izan ziren Italiako Bankuan 2012 ko otsailaren 29ra arte, eta une horretatik aurrera moneda horiek inolako baliorik gabe geratu ziren.
Kanpo-merkataritza
2020an, Italia munduko herrialde esportatzaileenetako bat izan zen (532.6 mila milioi dolar ondasunetan, munduko guztizkoaren % 2,8). Esportatutako ondasun eta zerbitzuen baturan, 632.6 mila milioi dolar eta inportazioetan, 2019an, munduko hamargarren inportatzaile handiena izan zen: 473.5 mila milioi dolar.
433.559,3 milioi eurorekin, hau da, 496.108,1 milioi dolarrekin, Italia munduko esportatzaile handien artean dago eta bere esportazioen helmuga nagusiak Estatu Batuak, Suitza eta Txina dira, herrialdeko esportazio guztien % 9,80, % 5,82 eta % 2,97, hurrenez hurren.
Herrialdeko produktu esportatuenak ordenagailuak dira, 92,4 mila milioi dolarrekin eta portzentaje osoaren % 20rekin; ondoren, mineralak, 39,4 mila milioi dolar rekin eta % 8,5eko ehunekoarekin, eta Makineria Elektrikoa, 27,7 mila milioi dolarreko inportazio-balioa dute, eta % 6koa guztizko ehunekoaren gainean.
Gainera, oliba-olioa, haragia, arraina, ardoa, garia, barazkiak eta frutak dira gehien esportatzen diren produktuetako batzuk. Ehungintzari dagokionez, Espainiako moda gero eta handiagoa da, eta goranzko bidean dago Italian.
Inportazioari dagokionez, Italia munduko inportazio-ekonomia handienen sailkapeneko postuan dago eta inportazio nagusiak autoak, petrolioa, ontziratutako sendagaiak eta petrolio-gasa dira.
Lehenengo sektorea
Sektore hau, batez ere, nekazaritzan zentratzen da, nahiz eta abeltzaintza ere lantzen duen. Bere ekonomia, konpainia pribatuek menperatutako iparralde industriala eta gutxiago garatutako nekazaritza hegoaldea barne hartzen ditu; langabezia eta azpigarapen ondarearekin.
2017ko Kanpo Merkataritzako Institutuak (ICEX) eman zituen datuei dagokionez, nekazaritza % 1,99koa izan zen, industria % 20,06koa, eta merkataritza eta zerbitzuak % 77,95ekoa. Gianera, urte horretan Italiako ekoizpen-mota honako hau zen: turismoa, makinak, burdina eta altzairua, produktu kimikoak, elikagaien prozesamendua, ehunak, motordun ibilgailuak, arropak, oinetakoak, zeramika.
2019an, Italiako ekonomiaren sektorerik garrantzitsuena zerbitzuena izan zen (% 73,9), ondoren industria (% 23,9) eta azkenik, nekazaritza (% 2,2). Esportazio-bazkide nagusiak Alemania, Frantzia eta Estatu Batuak izan ziren, eta inportazio-kide nagusiak, berriz, Alemania, Frantzia eta Txina.
Italiako nekazaritza-sektorea barne-produktu gordinaren % 2,1 da, eta Italiako biztanleria aktiboaren % 3,9 enplegatzen du. Enpleguari dagokionez, nekazaritzaren lan-unitateak % 2,4 jaitsi ziren 2020an aurreko urtearen aldean.
Azkenik, abeltzaintzari dagokionez, 2019an, Italia txerri-haragiaren munduko hamabosgarren ekoizlea izan zen, behi-esnearen munduko ekoizlea, oilasko-haragiaren munduko ekoizlea, eta bufalo-esnearen munduko seigarren ekoizlea.
Bigarren sektorea
Bigarren sektorea edo industria-sektorea izan da italiar garapenaren motorra, eta egungo ekonomiaren ardatza. Europako herrialde askotako ekonomian bezala, hirugarren sektoreak edo zerbitzuen sektorea k ere pisu handia du Italiako ekonomian.
Bigarren sektoreak, lehen sektorean ez bezala, industria, meatzaritza eta energia ditu ardatz.
2019an, munduko hemeretzigarren ibilgailu ekoizlea eta hamaikagarren altzairugilea izan zen. Halaber, Italia munduko 5 ardo ekoizle nagusietako bat da (2018an munduko ekoizle handiena izan zen) eta oliba olioaren munduko laugarren ekoizlea.
Herrialdearen industrializazioaren hasierako fasean, bereziki iparraldean kontzentratuta, ehungintza izan zen industria nagusia. XX. mendean zehar, beste industria batzuk ere garrantzitsuak izan ziren, hala nola, automobilgintza nabarmendu zen. Industria-jarduera izan zen italiar garapenaren motorra, batez ere, XX. mendearen bigarren erdialdetik, eta egungo ekonomiaren ardatza da.
Meatzaritzari dagokionez, baliabide naturalen erauzketa mugatua da Italian, herrialdean erreserba naturalen kopuru handirik ez dagoelako.
Azkenik, energiari dagokionez, energia berriztagarrietan, 2020an, Italia munduko hamargarren energia eolikoaren ekoizlea izan zen, eta eguzki-energiaren munduko seigarren ekoizlea, 2019an, herrialdea munduko hamaikagarren handiena izan zen energia hidroelektrikoaren potentzia instalatuan.
Hirugarren sektorea
Italiako hirugarren sektorean bankuak, osasun eta hezkuntza zerbitzuak, garraioa, txikizkako merkataritza, entretenimendua, telekomunikazioak, jatetxeak eta turismoa nabarmentzen dira. Turismoa BPGren % 12 eta herrialdeko enplegu guztien % 12.8 da.
Hirugarren sektore honetan, turismoa eta portuak ditugu ardatz.
Turismoari dagokionez, 2018an, Italia munduko bosgarren herrialde bisitatuena izan zen, 62,1 milioi nazioarteko turistarekin, Espainia, Frantzia, Estatu Batuak eta Txinak bakarrik gaindituta. Aurten turismo bidezko diru-sarrerak 49,2 mila milioikoak izan dira.
Hirugarren sektoreko diru-sarreren iturririk handiena, esan dugunez, turismoa da: herrialdea nazioartean ezagutzen den polo turistikoa da, eta bere erakargarritasun eta interesgune ugariek urtero munduko hainbat tokitako milioika turista erakartzen dituzte; hau da, turismoa da Italiako hainbat hiriren, Erroma, Napoli eta Venezia hain zuzen, diru-iturri nagusia. Jatetxe, hotel, denda eta sare komertzial guztiak kontuan hartzen baditugu, guztiak turismoaren mendekoak, garrantzi maila ezberdinetan, merkataritza Italiako BPGren % 17a da eta lau milioi pertsona baino gehiago enplegatzen ditu.
Azkenik, portuei dagokienez, esan beharra dago Italiak 15 portu komertzial eta turistiko handi eta garrantzitsu dituela, hala nola Genova, Trieste, Livorno, Cagliari, Gioia Tauro, Rávena, Venezia, Messina, Augusta, Napoli, Tarento, La Spezia, Savona, Salerno eta Civitavecchia.
Turismo eta Italiari errentagarritasun handiena ematen dioten lekuak
Italian daude milaka urteko hiriak, hala nola Erroma, Florentzia edo Venezia. Bertan, herrialdeko sinbolo nagusietako batzuk aurki ditzakegu, Erromako Koliseoa edo San Markos Basilika kasu. Baina hori ez da dena, hango kostaldea, uharteak eta sumendi aktiboak ere ezagunak dira.
Italiako lekurik ezagunetakobat, zalantzarik gabe, Toscana da. Toscana herrialdearen erdigunean kokatzen da, eta ezinbesteko lekutzat jotzen da Italian bisitatzeko.
Arrakasta handia izan duten beste leku batzuk, Italiako hirien artean, Veneziako kanal handia da, besteak beste. Kanal horrek 4 kilometroko luzera du, eta berauherrialdeko zabalena eta, beraz, garrantzitsuena bihurtzen du. Beste leku ezagun bat Pisako Dorrea da, zortzi maila eta kanpandorrea dituen eraikina. Herrialdeko monumenturik fotogenikoenetako bat da. Gainera, Erromako Koliseoa dago, hau da, milaka urteko anfiteatro ikusgarria, Erromatar Inperioaren garaikoa. Gero, bestalde, Etnako sumendia dugu, 3.342 metroko garaiera duena, aktibo daudenetan Europako sumendirik handiena da.
Azkenik, zenbait katedral gehitu behar zaizkio, hala nola Milango Katedrala, ia 12.000 m2-ko azalera duena eta munduko tenplu gotiko handienetako bat dena, eta Florentziako Katedrala, XIII. eta XIV. mendeen artean eraiki zena. Gainera, katedrala deigarria da bere fatxada zuriagatik eta 114 metroko kupula handiagatik, Toskanako hiriburuko hainbat tokitatik ikus daitekeena.
Barne produktu gordinaren bilakaera
Barne produktu gordina (BPG) herrialde baten jarduera ekonomikoa neurtzeko ematen duen magnitudea da. Herrialde bateko hainbat ekoizpen-faktorek denboraldi jakin batean bereganatutako sarreren batuketa egin ondoren lortzen da eta euroak de estatubatuar dolarrak erabiltzen dira adierazteko unitate moduz.
Kontuan hartu behar da, adierazle honek ez duela biztanleriaren aberastasuna neurtzen. Izan ere, herrialde batek ekoizpen eta diru sarrera handiak izan litzateke esportazio kopurua dela eta, eta aldi berean biztanle kopuru handia, hori dela eta, per capita BPG erabiltzen da neurketa zehatzagoak ematen dituelako. per capita BPG lortzeko denboraldi jakin bateko diru sarreren eta ekoizpen batuketa biztanle kopuruarekin zatitu behar da.
Hona hemen Italiako ekonomiaren analizia urtez urte, 1960tik 2010ra arte:
Ekonomia 1960ko hamarkadan
1960ko hamarkadaren hasieran, Italiak 40.385 milioiko Barne Produktu Gordina (nominala) zuen. 1969an, herrialdeko BPG 97.085 milioira iritsi zen, hau da, Italiako ekonomiak % 140,3ko hazkundea izan zuen hamarkada horretan, 1960ko BPGaren aldean.
Ekonomia 1970eko hamarkadan
1970eko hamarkadaren hasieran, Italiak 113.021 milioiko Barne Produktu Gordina (nominala) zuen. 1979. urterako, herrialdeko BPG 392.379 milioira iritsi zen, hau da, Italiako ekonomiak % 247,1eko hazkundea izan zuen hamarkada horretan, 1970eko BPGaren aldean.
Ekonomia 1980ko hamarkadan
1980ko hamarkadaren hasieran, Italiak 483.592 milioi dolarreko Barne Produktu Gordina (nominala) zuen. 1989an, herrialdeko BPG 939.875 milioira iritsi zen, hau da, Italiako ekonomiak % 94,3ko hazkundea izan zuen hamarkada horretan, 1980ko BPGaren aldean.
Ekonomia 1990eko hamarkadan
1990eko hamarkadaren hasieran, Italia 1 bilioi dolarrera iritsi zen. Italiako ekonomiak 1.173.063 (1 bilioi 173.063 milioi dolar) euroko Barne Produktu Gordina (nominala) zuen 1990ean. 1999rako, herrialdeko BPG 1.250.203 milioira iritsi zen, hau da, Italiako ekonomiak % 6,5eko hazkundea izan zuen hamarkada horretan, 1990eko BPGaren aldean.
Ekonomia 2000ko hamarkadan
2000. urtearen hasieran, Italiak 1.145.109 (1 bilioi 145.109 milioi dolar) dolarreko Barne Produktu Gordina (nominala) zuen. 2009. urterako, herrialdeko BPGa 2.190.700 milioira iritsi zen (2 bilioi 190.700 milioi dolar), hau da, Italiako ekonomiak % 91,3ko hazkundea izan zuen hamarkada horretan, 2000ko BPGaren aldean.
Aldi berean, 1999az geroztik, Italiaren beherakada malkartsua hasi da garapenari dagokionez. Fiatek Europako automotor merkatuan nagusitzeari utzi dio, eta herrialdeak bere liderazgoa galdu du etxetresna elektriko zurien ekoizle gisa. Lantegi asko itxi dituzte eta enpresa handi batzuk beste herrialde batzuetara joan dira
Ekonomia 2010eko hamarkadan
2010. urtearen hasieran, Italiak 2.129.020 (2 bilioi 129.021 milioi dolar) barne-produktu gordina (nominala) zuen. 2018. urterako, herrialdeko BPG 2.181.970 milioi dolarrera iritsi zen (2 bilioi 181.970 milioi dolar). Gaur egun arte (2017), Italiako ekonomiak % 2,48ko hazkunde nominala izan zuen hamarkada horretan, 2010eko BPGaren aldean.
Kontsumorako prezioen indizea
Italiako inflazioaz ari garenean, kontsumoko prezioen indizeaz ari gara maiz, bere laburdura KPI da. Italiako KPIak erakusten du Italiako etxeek kontsumorako erosten dituzten produktu eta zerbitzuen serie zehatz baten prezioen bilakaera. Inflazioa zehazteko, aurreko aldi batean KPIaren aldean aldi jakin batean KPIa portzentualki zenbat handitu den aztertzen da. Prezioen beherakadaren kasuan, deflazioaz hitz egiten da (inflazio negatiboa).
Grafiko hauetan Italiako KPI inflazioaren egungo balio historikoak erakusten dira:
Aldiz, Italiako inflazioa % 1,9koa izan zen uztailean, 2020ko hilabete berarekin alderatuta, eta % 0,5ekoa ekainarekin alderatuta, Italiako Estatistika Institutu Nazionalak (Istat) jakinarazi duenez, eta % 1,8an zeuden aurreikuspenak zuzendu ditu.
Institutuak azaldu zuenez, aurten aldaketarik gertatuko ez balitz, 2021erako inflazioa % 1,6koa izango litzateke, 2020arekin alderatuta.
Amona (Muxika)
Amona edo Amunaga (gaztelerazko grafia jada ez ofiziala) Muxika herriko auzoa da, Gernikatik gertu, BI-635 errepidearen ondoan dago eta errepide honek Muxika uzten duen iparraldeko mugan. Oka ibaiak zeharkatzen du auzoa.
Italiako ekonomia
Kontsumorako prezioen indizea
Kontsumoko prezioen indize harmonizatua (KPI) – Metodo berarekin neurtzen du prezioen bilakaera euroaren eremuko herrialde guztietan – Urte arteko % 1ean kokatu zen, eta % 1,3 jaitsi zen 2021eko ekainarekin alderatuta.
Amona (Muxika)
Auzoko baserrien artean, izen bat baino gehiago errepikatzen da: Luperiaga, Etxerre, Okana edo Okaranaga, Zubieta... . Okana delako etxearen ondoan Okanabaso izeneko muino bat dago, sorgin kontuekin lotua, Jose Migel Barandiaranek jasotako alegien arabera. Inguru berean Peru eta Mari izena zuten bi gaztainondo ere baziren, antzinako ezkontza eta erosketa-tratuen lekuko gisako funtzio bat zeukatenak.
Italiako ekonomia
Inbertsioak
ILFko langileak Italiako abokatuak, kontalariak, web adituak eta nazioarteko inbertitzaileekin lankidetzan aritu diren ingeniariak dira, azken 15 urteetan Italian negozio eta enpresa berriak nahiz aurkitzea nahiz sortzea da beraien helburu nagusia.
Amona (Muxika)
Inguruko zahar askok oraindik San Roman izenez ezagutzen dute auzoa, izen hau izan zuelako Amona izenera aldatu baino lehenago.
Italiako ekonomia
Inbertsioak
2017. urtean, UNCTAD en 2018ko Inbertsio Mundialaren Txostenak 19. postuan sailkatu zuen Italia inbertsio gehien erakartzen dituzten munduko herrialdeen artean; 2015-2017 aldian, herrialdeak 59 mila milioi dolar inguru erakarri zituen eta 2012-2014 aldiko 47 mila milioiekin alderatuta.
A. T. Kearneyk 2018ko Atzerriko Inbertsio Zuzenaren Konfiantza Indizearen azken txostenak hamargarren postuan jarri du Italia (2017ko 13. postuarekin eta 2016ko 16. postuarekin alderatuta). Horrela, herrialdeak India, Singapur eta Espainia gainditu ditu, aurreko urtean Holandako, Brasilgo eta Taiwango emaitzak gainditu ondoren. Indizeak, urtero, politika ekonomiko eta arautzaileek eta CEOen eta beste erabaki-hartzaile batzuen inbertsio-asmoen aldaketek mila negozio global ingururen eragina neurtzen du, batez ere.
Wild Bill Davis
Wild Bill Davis (1918ko azaroaren 24a – 1995eko abuztuaren 17a) William Strethen Davis jazz pianista, organista eta moldatzaile estatubatuarraren izen artistikoa zen. Jazz organo elektronikoko grabazio aitzindariengatik eta Tympany Five, Louis Jordanen babesle musika formazioa, taldearekin egon izanagatik da ezaguna. Jimmy Smith 1956an sortu baino lehen, Davis (Smithek 1930eko hamarkadan ikusi omen zuen lehen aldiz organoa jotzen) organo-joleen artean eredua izan zen.
Italiako ekonomia
Inbertsioak
Aldiz, Munduko Bankuaren 2018ko Negozioak Egiteko Txostenaren Munduko Bankuaren Negozioak Egiteko Erraztasun Indizearen 46. lekuan dago Italia (2017an 50. postua bete ondoren). Indizeak enpresa ingurunearen, burokraziaren eta munduko 189 ekonomien administrazioaren kalitatea eta eraginkortasuna neurtzen ditu, 10 azpiadierazletan oinarrituta (merkataritza-jarduera berri bat irekitzeko erraztasunetik zergak ordaintzera arte).
Wild Bill Davis
Biografia
Davis Glasgow-en (Missouri) jaio zen eta Parsons-en (Kansas) hazi zen. Bere aitarengandik ikasi zuen musika lehen, bera abeslari profesionala baitzen. Musika-prestakuntza gehiago jaso zuen Alabamako Tuskegee Institutua n (gaur egun Tuskegee Unibertsitatean) eta Marshall-eko Wiley College n (Texas). Bere ibilalidaren hasieran Fats Waller eta Art Tatum-en inspirazioa hartu zuen.
Italiako ekonomia
Inbertsioak
Laburbilduz, Italiak aipatutako indizeetan duen posizionamendua ez da beti koherentea herrialdeko errealitate makroekonomikoekin, eta horrek ondorio negatiboak izan ditzake atzerriko inbertitzaileek lortzen duten pertzepzioan. Abian den estrategia nazionala sendotzearen testuinguruan, kanpoko inbertsioak erakartzeko helburuarekin, Italiak erakunde publikoek eta pribatuek garatutako nazioarteko rankingetan duen posizionamendua hobetzeko ekintza-plan bat ezarri zen. Helburu horrekin, Atzerriko Inbertsioa Erakartzeko Batzordeak (CIE) Nazioarteko Indizeen Lantaldea sortu du (xehetasun gehiagorako, ikus: Gobernantza).
Wild Bill Davis
Biografia
Davis Chicagora joan zen bizitzera, non hasiera batean gitarra jotzen zuen eta Milt Larkinen talde handirako moldaketak idatzi zituen 1939tik 1942ra; Arnett Cobb, Illinois Jacquet eta Tom Archia tromparekin ere talde horretan zeuden. 1943an gitarra jotzen zuen eta Earl Hines entzat moldaketak idatzi zituen. Davisek Chicagon egin zuen lan pianista gisa Louis Jordan eta bere Tympany Five taldearekin, 1945etik 1949ra bitartean beraiekin erregulartasunez jo zuen. 1945etik 1947ra arteko arrakastaren gorenean talde horretako pianista-moldatzaile gisa paper erabakigarria jokatu zuen. Pianoa ere jo zuen Buster Bennettekin grabazio batean 1945ean.
Italiako ekonomia
Covid-19aren eragina
Dena 2020ko martxoaren 9an hasi zen, Giuseppe Conte Italiako Gobernuko presidenteak epidemiari eusteko lehen neurriak lurralde nazional osoan ezartu zituenean.
Egun horretan, Osasun Ministerioak 9.172 koronabirus kasu eta 463 hildako zenbatu zituen, eta Italia Europako lehen herrialdea bihurtu zen (eta bigarrena, Iranen ondoren) bere lurralde osoan blokeoa aktibatu zuena.
Wild Bill Davis
Biografia
Davisek hasiera batean "April in Paris" 1955ean Count Basie 's Orchestrarekin grabatu behar zuen, baina saioa egin ezin izan zuenean, Basiek Davisen moldaketa erabili zuen talde osoarentzat eta arrakasta handia izan zuen. Zer musikariekin grabatu zuen batzuk aipatzeagatik, Frank Morgan (1955), Arnett Cobb (1959) eta Johnny Hodges (1961, 1963–66) saxofoi-jotzaileak eta Ella Fitzgerald abeslaria (1963).
Bere taldearekin lan egiteaz gain, Davisek Duke Ellingtonekin grabatu eta birak zuzendu zituen 1969tik 1971ra. 1970eko hamarkadan Black & Blue Records zigiluarekin grabatu zuen Parisen, Frantzian, swing-eko izar askorekin, besteak beste, Buddy Tate saxofoi eta klarinete jolearekin (1972); Al Gray tronboi-jotzailea (1972); Eddie Vinson saxofonista eta blues-oihularia (1972); Slam Stewart kontrabaxu-jotzailea (1972), Illinois Jacquet saxo tenorra (1973) eta Eddie “Lockjaw” Davis saxo tenorra (1976). Lionel Hamptonekin jo zuen 1978tik 1980ra. Bikotea 1990eko hamarkadaren hasieran jaialdietan agertu zen aldian-aldian. 1983an Davisek Guy Lafitte jazz saxofoi-jotzaile frantsesarekin grabatu zuen. 1987an Grover Mitchell tronboi-jolearekin eta bere taldearekin bira egin zuen. Frantzian ere '3 D' taldearekin bira egin zuen non Dany Doriz bibrafone-jotzaile frantziarra eta Michel Denis bateria-jotzaile frantziarra beste bi "D" ziren. 1980ko hamarkadan eta 1990eko hamarkadaren hasieran nazioartean hainbat musika jaialditan parte hartu zuen.
Davis 1995eko abuztuaren 17an hil zen Moorestown-en, New Jerseyn.
Lagun gisa
Ray Brown / Milt Jacksonekin
Billy Butlerrekin
Arnett Cobb-ekin
Gene "Mighty Flea" Conners ekin
Eddie "Lockjaw" Davisekin
Duke Ellingtonekin
Johnny Hodgesekin
Frank Morganekin
Sonny Stitt-ekin
Italiako ekonomia
Covid-19aren eragina
Lehen neurriak hartu eta hilabetera, Italiak 135.000 kasu eta 17.000 hildako baino gehiago zenbatu zituen. Gainera, egoera ekonomikoari dagokionez, analista askok dramatikotzat eta ageriko irtenbiderik gabekotzat jotzen zuten. Gainera, ISTATen arabera, Italiako enpresen erdiak (2,2 milioi inguru) standby egoeran zeuden, baita 7,4 milioi langile ere.
Matteo Pignatti eta Italiako patronalak honako baieztapen hauek egin zituen: "Horrela jarraituz gero, Italiako BPG (Barne Produktu Gordina) % 10 jaitsiko da aurtengo lehen sei hilabeteetan, hau da, 45.000 milioi dolr" eta "shock ekonomikorik handiena da Bigarren Mundu Gerraz geroztik".
Turismoa k izan du eragin handiena, baina sektore guztiek ez dute eragin bera izan; ISTATen analisien arabera, turismoa, merkataritza eta garraioak dira koronabirusak eragindako krisiaren kaltetuenak.
Gainera, Turismoaren Behatoki Nazionalak (ONTIT) emandako datuen arabera, Italian BPG nazionalaren % 13,2 ordezkatzen duen sektore bateko dozenaka mila enpresa biltzen dituen erakundeak, 230.000 milioi euro inguru galdu zituen. Aldiz, turismoak Italiako biztanleriaren % 14 baino gehiago enplegatzen du zuzenean edo zeharka, hau da, 3,5 milioi pertsona inguru.
2019ra arte, Italia munduko bosgarren herrialdea zen nazioarteko turisten etorreragatik (60 milioi pertsona baino gehiago), 42.000 milioi eurotik gorako diru-sarrerak sortzen zituztenak.
Erbitegi Etxeberri baserria
Erbitegi Etxeberri baserria, Gipuzkoako Donostia hiribururen hegoaldeko lursailetan dagoen baserri bat da. Astigarragako mugan dago, udalerri horretako Ergobia auzoko Okendotegi bidean eta Renferen trenbidearen alboan.
Italiako ekonomia
Covid-19aren eragina
Gainera, Gabrielli Italiako ekonomistak dioenez, sektore horretan urte-sasoiz lan egiten duten gutxienez 450.000 pertsonak ez dute enplegurik izango 2020an, eta, oro har, langabeziak gora egingo du herrialde osoan. Hau da, adituen kalkuluen arabera, % 9,9ko egungo langabezia-tasa % 11,1era igoko da urte honen amaieran.
Erbitegi Etxeberri baserria
XV. eta XVI. mendearen artean eraiki zen, hortaz, hiriko eraikin zaharrenetakoa, batzuen ustez San Bizente eliza bera baina zaharragoa dela uste dute.
Italiako ekonomia
Covid-19aren eragina
Aipatzekoa da Lombardia, Veneto, Piamonte eta Emilia-Romaña, industria gehienak biltzen diren Italiako iparraldeko eskualdeak, izan zirela gobernuak ezarritako berrogeialdiak gehien kaltetu zituenak.
Erbitegi Etxeberri baserria
Eraikinaren aurrealdean harrizko arkupedun ataria eta armarria ikusgai dauzka, eta Migel Pérez de Erbeta izena irakur daiteke, hortik Erbitegi izena datorkio. Donostian oinetxea zuen batxilerra zen, Donostiako alkatea ere izana, haren Grazia Olazabal alaba Alonso Idiakezekin ezkondu eta San Telmo komentuaren eraikuntzaren bultzatzailea izan zen, gaur egungo San Telmo Museoa dagoen eraikina.
Italiako ekonomia
Covid-19aren eragina
Horrek guztiak mundu mailako krisia ekarri zuen, eta, beraz, "Arazoa ez da krisitik irtetea, lehenbailehen egitea baizik", adierazi zuen behin baino gehiagotan Giuseppe Conte Italiako lehen ministroak. Beraz, Italiak hainbat neurri hartu zituen, hala nola, 435.000 milioi dolar arteko zirkulazioa enpresentzako kredituetan, eta horiei Italiako gobernuak 2020ko martxoan mobilizatutako 380.000 milioi euro gehitu behar zaizkie.
Diru hori, alde batetik, enplegatutako langileentzako eta autonomoentzako langabezia-sorospenak finantzatzeko zen, eta, bestetik, zailtasunak dituzten enpresei laguntzeko. Adibidez, ordu gutxiago lan egin behar zituzten langileentzako edo beren enpresa aldi horretan jardunean ez zegoelako etxean geratu behar zuten langileentzako laguntzak. Beraz, Estatuak soldataren % 80rainoko langabezia-sorospena bermatzen zien, baita familia behartsuenentzako janari-kupoiak ere.
Lana galdu zuten langile autonomo edo aldi baterako langileentzat, hala nola merkatarientzat, artisauentzat, turismoko langileentzat eta nekazarientzat, gizarte-segurantzako sistemak (INPS) 600 euroko sorospena ematen zuen. Egun gutxitan, INPSk 3,6 milioi eskaera baino gehiago jaso zituen.
Bestalde, azken neurriek bermatzen zuten enpresek, handiek zein ertainek eta txikiek, banku-maileguak eskura zitzaketela, Estatuaren babesarekin, zenbatekoaren % 90eraino.
God of Thunder (abestia)
"God of Thunder" Kiss taldearen heavy metal abestia da, beraien Destroyer albumetik. Abestia Kissen zuzeneko album askotan ere agertu da, Alive II albumean agertzen den bertsio azkarra esaterako. Soinu efektu asko erabili ziren abestia osatzeko, leherketak, txaloak, kremailera soinuak, zaleen oihuak eta ume txikien oihuak.
Italiako ekonomia
Aurreikuspen ekonomikoak Italiarentzat
COVID-19 aren osasun-krisiaren ondoriozko egoera ekonomikoa dela eta, aurreikuspen ekonomikoak funtsezkoak bihurtu dira. Horregatik aurkeztu du Mario Draghik lehen koadro makroekonomikoa Italiako Ministro en Kontseiluko presidente gisa. Aurreikuspenen arabera, BPG % 6 haziko da 2021ean, hau da, aurreko lauhilekoan aurreikusitakoa baino % 1,5 gehiago. Bestalde, defizita % 9,4koa izango da, eta, beraz, aurreko aurreikuspena eta 2020ko defizita ren emaitza baino zertxobait txikiagoa da.
Italiako ekonomiaren funtsezko faktorea zor publikoa da, eta datozen hiru urteetan pixkanaka gutxitzea aurreikusten da.
Hori dela eta, Mario Draghik eta Daniel Francok, ekonomiako ministroak, aurkeztutako zifrek hazkunde egonkorra erakusten dute datozen urteetan Italian. Izan ere, 2022an BPG % 4,7 handitzea espero da, 2023an % 2,8 eta 2024an % 1,9. Hori horrela, herrialdeak egoera argitaragabea izango luke hazkunde ekonomikoari dagokionez.
Bestalde, gobernuak 2022rako aurrekontu-plan bat aurkeztu du, 8.000 milioi euro inguruko zerga-beherapena aurreikusten duena. Planak zergen jaitsiera, osasunera bideratutako funtsen hazkundea eta energiaren goranzko prezioei eusteko baliabide handiagoak jasotzen ditu.
God of Thunder (abestia)
Abestia Paul Stanleyk idatzi zuen arren, nork Destroyer albumean abesteko ideia zeukan, Bob Ezrinek, ekoizleak, abestia moteltzea proposatu zuen eta Gene Simmonsek abestea.
Abestia Simmonsen "abestia" bihurtu zen taldearentzat. Askotan jo izan dute odola botatzen duenean, baxu soloa egiten duenean, eta batzutan Simmonsek abestiaren zati bat zaleen gainetik dagoen plataforma batean dagoelarik. Gaur egun, ez dute abestia asko jotzen, 2008an "I Love It Loud" abestiak lekua kendu ziolako. Hala ere, Kiss Alive/35 World Tour biran zehar Atenasen, Grezian jo zuten. Kontzertuetako setlistean sartu zuten berriro ere Hottest Show On Earth Tour birako bigarren zatian, Everetten, WA, hasita.