cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nekazaritzaren historia
Jatorria
Desberdinak diren arren, hiru hipotesiak ez dira baztertzaileak, baizik eta konbinatu egin daitezke ikuspegi zehatzagoa lortzeko.
Bruce Castle
Bruce Castle (aurrez Lordship House) Londres iparraldean dagoen Haringey udalerriko jauregi bat da, zehatzago esanda Tottenham auzoan.
Diego Gartzia
Diego Gartzia Corrales (Azkoitia, 1961eko urriaren 12a - Azpeitia, 2001eko martxoaren 31) euskal atleta izan zen, maratoietan espezializatua. Gipuzkoak eman duen atletarik onena dela esan izan da, 2001. urtearen hasieran Behobia-Donostia lasterketan erretiratu zen arte, lortutako palmares bikaina dela eta. Adidas R.T. taldeko atleta zen, eta hamabi aldiz parte hartu zuen nazioarteko txapelketetan.
Bizitza
10.000 metroko lasterketetan hasi zen lehiatzen, baina ez zuen arrakasta handirik izan. 1989an lehendabiziko maratoia egin zuen, geroago bere espezialitatea izan zena. 1990ean Donostiako Maratoian bigarren izan zen, eta hurrengo urtean Munduko Txapelketan hartu zuen parte. 1992an Espainiako errekorra gainditu zuen (2 h 10' 30"). Gainera, Olinpiar Jokoetan hartu zuen parte, eta bederatzigarren postua lortu.
1994an, Helsinkin egindako Europako Atletismo Txapelketako maratoian zilarrezko domina lortu zuen, Martín Fiz arabarraren atzetik. Horixe izan da euskal atletek inoiz egindako lorpenik handiena. 1995ean, Göteborgeko Munduko Txapelketan parte hartu zuen, eta 6. gelditu zen. Urte hartan bere garaipen handi bakarra lortu zuen, Sevillako maratoian, 2h 10'-ko marka hautsita (2h 09' 51") eta Fukuokako Maratoian 4. izan zen.
1996an, Atlantako Olinpiar Jokoetan hartu zuen parte, eta 52. bukatu. 1997an, Atenaseko Munduko Txapelketan laster egin zuen, baina ez zuen bukatu; eta Bartzelonako maratoian 2. izan zen. Kirolen Asturias Printze Saria lortu zuen, Abel Antón, Martín Fiz, Jose Manuel Garcia, Fabián Roncero eta Alberto Juzdado lasterkariekin batera.
1998an, Budapesteko Europako Txapelketan parte hartu zuen, eta 2000. urtean profesional gisa lasterka egiteari utzi zion. Urte hartan 2. bukatu zuen Seulgo maratoian eta Behobia-Donostia lasterketan, baina ez zuten Espainiako selekzioan sartu Sydneyn egin ziren Olinpiar Jokoetarako; ordezko bezala gelditu zen, nahiz eta urte hartan bi bider egin eskatzen zen gutxieneko marka.
Bruce Castle
Historia
XV mendean Tottenhameko hiru lur zatiek bat egin zuten eta 1684an jauregi hau eraiki zen Lordship House izenarekin. Ingalaterran zutik dirauen adreiluzko eraikin zaharrenetako bat da beraz. Berehala hartu zuen ordea Bruce Castle izena. Hasierako jabea Hare familia izan zen baina 1804an John Eardley Wilmot parlamentariak erosi zuen. Hau hil zenean Rowland Hill irakasle eta erreformatzaileak erosi zuen eta eskola bihurtu zuen. 1892an inguruko lurrak parke publiko bihurtu ziren.
Gaur egun Haringey udalerriko eremu anitzen historiaren museoa da, bai eta udalerriko artxibategia ere.
Nekazaritzaren historia
Jatorria
== Aldi historikoak ==
Nekazaritza primitiboa
Nekazaritza-jarduera aurkitzen dugun etaparik zaharrenari egiten dio erreferentzia. Etapa horretan, lehen gizarte-aldaketak gertatu ziren, nekazaritza-jarduera sartzearen ondorioz.
Nekazaritzaren agerpenari esker, elkarteek ehiztari eta biltzaile izateari utzi zioten, eta nekazaritza-elkarteak sortu ziren. Era berean, nomad a izateari utzi zioten, eta lurra finkatzea eta lantzea ahalbidetu zuten, nork bere burua hornitzeko.
Bere ekarpen nagusiak nekazaritza praktika bera izan ziren. Horrek nekazaritza-gizarteen sorrera ahalbidetu zuen, eta, horrekin batera, lehen zibilizazioen garapena.
Nekazaritza Erroma zaharrean
Nekazaritzaren agerpenarekin, esan bezala, lehen zibilizazioak sortu ziren, eta inperio handiak sortu ziren. Inperio horien artean Erromatar Inperioa dago.
Erromatar Inperioak ekarpen handiak egin zizkion nekazaritzaren garapenari. Horien artean, abereen erabileran sakondu zuten lurrak lantzeko, baita gizakiarentzako esfortzu txikiagoa eta produktibitate handiagoa ahalbidetzen zuten tresnen erabileran ere. Golde erromatarra horren erakusgarri da, edo ongarria ren erabilera. Gainera, erromatarrek ureztatze-sistema oso garatuak ere sartu zituzten. Horien artean, errota ren aurrerapena, ureztatze-teknikak eta akueduktu ak nabarmentzen dira, diziplina hori garatzea ahalbidetu zuten beste sistema batzuen artean.
Nekazaritza Erdi Aroan
Erdi Aroa n, nekazaritzari ekarpen handiak egin zizkioten bi etapa nabarmentzen dira.
Etapa horiek feudalaren aroa dira, baita Islamaren etapa eta haren ekarpena ere.
Horregatik, Erdi Aroko nekazaritzaren historia bi azpialdi horietan banatzen dugu, nekazaritzan gehien laguntzen dutenak izanik.
Nekazaritza feudala
Feudalismoa bere ospea, neurri batean, nekazaritzari zor dion sistema bat izan zen. Jaun feudalek beren feudoetan biztanleria elikatzen zuten nekazaritza-ekoizpenarekin, eta, beraz, gizarte horiek bizirik irauteko oinarrizko praktika batez ari gara. Gainera, aldi horretan maiz egiten zen gerra-jarduera zela-eta, soberakina behar bihurtu zen, lanaren banaketa garatzeko.
Horregatik, etapa horretan aurrerapen tekniko berriak egin ziren, hala nola burdinaren goldea, bai eta elementu teknikoak ere, hiru urteko errotazioa esaterako. Aldaketa horiei esker, ekoizpena maximizatu zen eta gizarte honek behar zuen soberakin nahikoa sortu zen.
Berrikuntza horien artean, oso leku garrantzitsua du lugorria sartzeak, historiaren fase honetan erabilitako teknika baita, eta ustiapen-fasean galtzen zituzten mantenugaiak leheneratzeko aukera ematen baitie lurrei.
Islamaren Nekazaritza
Noria, errota hidraulikoa eta haize-errota eta presa dira gizarte horiek ekarri zituzten berrikuntzetako batzuk. Eta hori guztia, «Nekazaritza-sistema aurreratuak» deiturikoa sorrarazi zuten, tekniken zerrenda.
Nekazaritza Aro Modernoan
Nekazaritzak historia n zehar izan duen eraldaketa handiena jasotzen duen etapa da. Eraldaketa honen hasiera XVIII. mendean hasi zen, Industria Iraultza ren etorrerarekin, eta XIX. mendean amaitu zen.
Beraz, aldaketa teknikoez eta lege-aldaketez ari gara, eta horrek aurrerapen handia ekarri zuen diziplina honetan.
Aldaketa tekniko horiei dagokienez, etapa honek ekoizpena handitzea ahalbidetu zuen, eta, beraz, soberakina ere bai. Horrela, merkaturatze handiagoa sortu zen, baita sektore horren profesionalizazio handiagoa ere. Beraz, teknika horiek eta industria-iraultzan garatutako makineria agertu zirenean produkzioa % 90eraino igo zela kalkulatu da.
Hala ere, eragin handia dute legerian egindako aldaketek ere, erreforma horietan lurrak publikoak izateari utzi baitzioten, eta horien jabetza pribatua ahalbidetu. Izan ere, erregulazioan izandako aldaketa horien ondorioz, jarduera hori onuragarriagoa izan zen lurjabeentzat, inbertsioa sustatuz.
Nekazaritza eta industria-iraultza
Esan bezala, industria-iraultzak leku nabarmena du nekazaritza ren historiaren etapa honetan. Industria-iraultza hori gabe, ekoizpen-maila horiek lortzea ahalbidetzen zuten makina asko eta erregulazio mesedegarriago hori aplikatzea ez ziren existituko.
Nekazaritza Aro Garaikidean
Etapa honetan, iraultza berdea eta nekazaritza-mugimendu iraunkorra eta ekologikoa nabarmentzen dira.
Iraultza berdeak nekazaritzak azken nekazaritza-iraultzatik izan duen aldaketari egiten dio erreferentzia. Iraultza honek nekazaritzak ezartzen dituen eta 1960tik 1980ra bitartean Estatu Batuetan eta beste herrialde batzuetan garatzen diren aldaketei egiten die erreferentzia. Aldaketa horiek praktika batzuk hartzea dira, bai eta teknologiak ere, eta, horiei esker, nekazaritza-ekoizpena oso emankorrak ez diren lurretan edo muturreko lurretan egin daiteke.
Beraz, iraultza bati buruz hitz egin genuen, non nekazaritza zabaldu nahi zen, aldez aurretik uztarik sortuko ez zen lurretan. Horrela, nekazal praktika baimentzen da planeta osoan.
Horrela, mugimendu horrek nekazaritza-jardueran ingurumen-irizpideak ezartzen ditu, eta historian zehar sartu diren mekanismo guztiak berrikusten ditu. Hori guztia, planetan duen eragina eta haren iraunkortasuna ikusteko.
== Biodibertsitatea == Nekazaritzaren garapenak ez zuen esan nahi ehunka edo milaka espezieren etxekotzea bakarrik. Aniztasuna sortzea ere esan nahi izan zuen. Munduko nekazariak laboreen ehunka eta milaka barietate sortzen joan ziren, espezie bakoitzaren barruan aniztasuna areagotuz. Artoa ren, arroza ren, diliste n, patate n eta beste hainbaten kolore ezberdinak aniztasun horren erakusgarri sinpleak dira. Aza k esaterako, espezie bakar bat dira, zeinetatik hautespenak azalorea, bruselak, brokolia eta kalea, bakoitza bere aldaki guztiekin, ekarri baitzituen. Garia k aldiz, negurako zein udaberrirako daude. 90 egunetan heltzen diren artoa k egoteaz gain, 150 edo 180 egunetan heltzen direnak ere badaude. Aipatzekoak dira urpean hazten diren arroza k eta euriarekin bakarrik hazten diren beste batzuk, 80 egunetik 280ra bitarteko hazkunde-aldiak dituztenak ere.
Maria Callas
María Callas, jaiotzetiko izen-deiturez Cecilia Sophia Anna Maria Kalogeropoulou (New York, 1923ko abenduaren 2a – Paris, 1977ko irailaren 16a) XX. mendeko opera-kantari ospetsuenetarikoa izan zen. Gurasoak greziarrak ziren, baina 1923an Estatu Batuetara joan ziren. 1929an aitak botika bat ireki zuen eta abizena esatea zaila zenez, Callas aukeratu zuen. 1929ko depresio handiaren ondorioz, arazoak hasi ziren eta gurasoak dibortziatu egin ziren. Orduan, ama eta ahizpa elkarrekin bueltatu ziren Greziara. Amarekin harremanak oso zailak ziren, benetan urte batzuen buruan Maria Callasek esan zuen amak bere arrakastaz aprobetxatu nahi izan zuela. 1945eko irailean, Bigarren Mundu Gerra bukatuta, Estatu Batuetara itzuli zen, aitaren ondora. Maria Callasen heriotzaren arrazoia ez dago argi, bere buruaz beste egin omen zuen.
Maite bizitza
1949an Mariak 26 urte zituela, Meneghinekin ezkondu zen. 10 urte pasatu ondoren, Mariak Veneziatik zehar itsas-bidean Aristoteles Onassis ezagutu zuen. Hori dela eta, Meneghini dibortzioa eskatu zion. Hala ere, Onassisekin ez zen zoriontsua izan, eta egoera hark ondorio txarrak erakarri zizkion lanean. Azkenean harremana utzi zuten, eta Onassis Jackie Kennedyrekin ezkondu zen. Onassis laster konturatu zen, ordea, Mariarekin maiteminduta jarraitzen zuela. Nahiz eta berarekin itzuli nahi izan zuen, Mariak gaitzetsi zuen eta une hartatik aurrera inoiz ez zuten elkar ikusi.
Ibilbide profesionala
Musika ikasketak bukatu eta gero, 1947an, opera abesten hasi zen. Oso lan gutxi zuenez, senarrak ikasketak ordaindu zizkion. Hari esker, 1949an Callas “Italiako ahotsa” bilakatu zen. Lan egiten jarraitu zuen munduko hainbat lekutan: Parisen, Chicagon, Milanen, eta oso abeslari famatuekin lan egin zuen, adibidez Giuseppe Di Stefanorekin eta Alfredo Krausekin, gaztea zenean. Abesteko modua zela, interpretazioa zela, pertsonalitatea zela, Callasek ospe izugarria lortu zuen. Aipagarria da 1953tik 1954ra bitartean 36 kilo argaldu zela Medearen pertsonaiaren antza edukitzeko.
1960an, Onassisekin maitasun harremanetan hasi zenean, lana albo batera utzi zuen. Nahiz eta denbora gutxi egon abestu gabe, egin zituen gehiegikeriek kaltetu zioten ahotsa, eta Callasek ez zuen inoiz berreskuratu. Harrezkero, Mariaren ibilbide profesionalaren gainbehera etorri zen. Beste jarduera batzuetan aritu zen, zuzendari eszeniko, irakasle... 1969an, Pier Paolo Pasoliniren Medea pelikulako aktore nagusietako bat izan zen, Medearen rolean. 1974an Callasek azken emanaldia egin eta erretiroa hartu zuen.
Santa Eulària des Riu
Santa Eulària des Riu Eivissa uharteko udalerria da. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 31.814 biztanle zituen.
Geografia
Santa Eulària herriburuaz gain, beste lau parrokiek osatzen dute udalerria:
Ana Santos Payán
Ana Santos Payán (Guadalajara, 1972ko azaroaren 24a - Almeria, 2014ko martxoaren 31) argitaratzailea eta idazlea izan zen.
Txiki-txikitatik literaturaz maitemindu zen, eta helduaroan Salamandría aldizkariko editorea eta El Gaviero argitaletxeko arduraduna izan zen.
Biografia
Tren-langile familia bateko alaba txikia, Miranda Ebro eta Alcala de Henares artean hazi zen. Txikitatik literaturaz maitemindu zen; Fray Perico y su borrico edo El amor en los tiempos del cólera bezalako liburuak zituen gustukoen. 17 urterekin haurdun geratu zen, eta 1990ean, Luna alaba jaio baino hilabete batzuk lehenago, Geografia eta Historia ikasketak hasi zituen UAHn. Ikasketa horiek egin arren, edizio independentean eta, batzuetan, idazten jardun zuen. Homero, Natsume Soseki, Juan Eduardo Cirlot, Virginia Woolf eta Marcel Schwoben literaturak liluratzen zuen. Poesia idatzi zuen, baina ia dena argitaratu gabe dago. Unibertsitate garaitik, Pedro J. Miguelekin batera, argitalpen-proiektu ugari bultzatu zituen, Barataria fanzinearekin hasi eta Salamandria aldizkaria eta El Gaviero argitaletxea burutu arte.
Halaber, Espacio Luke webgunerako arte-kritika idatzi zuen, eta kultura-ekimenak bultzatu zituen, hala nola LILEC irakurketa-jaialdia edo Poesia bifidoa eta Emakumeek idatzia eta zer zikloak. Guztiak Almerian egin ziren, 1996an Gata lurmuturrean ilunabarrekin maitemindu ondoren. Ana Santos Payán, Ana Gaviera izenez sare sozialetan ere ezaguna. Editore lanetan, Salamandriaren eta, batez ere, El Gavieroren buru zela, Ana Santos Payánek gaur egungo elkarrizketa nagusi askori aurrea hartu zien: idazten duenak eta editatzen duenak testuaren inguruan elkarrekin lan egiteak duen garrantzia; argitaletxe eta liburu-denda independenteen arteko lotura zuzena; edo liburua objektu gisa eta irakurketa gogoeta gisa zaintzea, baina baita esperientzia gisa ere.
Ana Santos Payánek arreta handia jarri zien idazle hasi berriei ere, eta kalitateko eta arriskuko testuen alde egin zuen, agian beste katalogo batzuetan beren lekua aurkitu ez zutenen alde. Bai Salamandrian, bai El Gavieron sorkuntza libreko eta esperimentazioko espazioak landu zituen. Bizitza kulturalik ez duen leku batera bazoaz, utzi protesta egiteari eta egizu zuk.
Ana Santos Payán
Locustella montis
Locustella montis Locustella generoko animalia da. Hegaztien barruko Locustellidae familian sailkatua dago.
Akosta
Akosta (ofizialki Acosta / Okoizta) Arabako iparraldeko herri bat da, Zigoitia udalerrikoa. 2007ko urtarrilaren 1eko erroldan, 60 biztanle ditu.
Historia
Erdi Aroko agirietan San Vicente de Ozcoitia izena ageri da.
Garraioa
Araba Bus sareko lineak zerbitzua ematen dio herri honi:
Kluknava
Kluknava Eslovakiako udalerri bat da, Gelnicako barrutian kokatuta. 33,95 km²ko azalera du eta 1573 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1304. urtekoa da.
East Neuk
edota East Neuk de Fife, Eskoziako Fife konderriaren ekialdean dagoen kostaldeko eremu bat da.
Neuk hitzak eskozieraz "txoko" esan nahi du, eta eskualde honek Fortheko fiordoaren iparraldeko muturreko herri arrantzale guztiak barne hartzen ditu.
Tanino Liberatore
Gaetano Liberatore (Quadri, Chieti, 1953ko, apirilaren 12a), Tanino Liberatore izen-deiturez ezagunagoa, komikigilea eta ilustratzaile italiarra da.
Bere fikziozko pertsonairik ezagunena RanXerox da.
Wim Kok
Willem "Wim" Kok (Bergambacht, Herbehereak, 1938ko irailaren 29a - Amsterdam, 2018ko urriaren 20a) holandar politikaria izan zen.
Biografia
Ikasketak bukatuta, 1961ean, Eraikuntzako Sindikatuen Holandar Federazioaren nazioarteko bulegoan sartu zen. 1965ean, Ekonomia Arazoetako Sailean hasi zen lanean, eta idazkari hautatu zuten 1967an. Bi urte geroago, Sindikatuen Holandar Federazioaren idazkaritza eskaini zioten, eta erakunde horretako lehendakari izan zen 1973tik 1985era. Sindikatuen Holandar Federazioak eta Sindikatu Katolikoen Holandar Federazioak bat egin zutenean ere, erakunde berriko lehendakari izan zen.
1986an, aulkia lortu zuen Herbehereetako Legebiltzarrean. 1989an, Finantzen ministro eta lehen ministrorde izendatu zuen lehen ministroak, Ruud Lubbers demokrata-kristauak. Urte horretan bertan, Internazional Sozialistaren lehendakari hautatu zuten. 1991n, OCDE Ekonomia Lankidetzarako eta Garapenerako Erakundearen batzordeburua izan zen, eta Europako Batasuneko Ekonomia eta Finantzen Ministro Batzordeko lehendakari. 1994ko hauteskunde orokorretan, Wim Kok izan zen boto gehien jaso zuen hautagaia, eta, negoziazio luzeen ondoren, hiru alderdiko koalizio-gobernu sozialdemokrata-liberala osatzeko agindu zion Beatriz erreginak.
Haira Aizpurua
Biografia
2020ko uztailean Iparraldeko Eskolarteko Txapelketa irabazi zuen 14 urte baino ez zituela eta 2021ean Euskal Herriko txapelduna izan zen Abadiñon jokaturiko finalean. Guztira lau aldiz irabazi du Iparraldeko txapelketa eta birritan Euskal Herrikoa.
Iker Salaberria
Iker Salaberria Orbegozo, pilota arloan Salaberria deituraz ezaguna (Goizueta, Nafarroa Garaia, ), esku huskako pilotari profesionala da. Aurrelari aritzen da, Aspe enpresarekin. Profesionaletako lehendabiziko partida 2019ko azaroaren lehenean jokatu zuen, Tolosako (Gipuzkoa) Beotibar pilotalekuan.
Kirol lorpenak
Esku huskako pilotan, hauek ditu lorpen nagusiak:
Teyssode
Teyssode Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Tarn departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Teyssode udalerrian erroldatutako biztanleak 346 ziren. Familiak 120 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 60 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 167 etxebizitza zeuden, 128 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 23 bigarren erresidentzia ziren eta 16 hutsik zeuden. 164 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 128 etxebizitza nagusietatik 107 bere jabearen bizilekua ziren, 15 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 6 etxek hitu gela zituzten, 26 etxek lau zituzten eta 96 etxek bost zituzten. 94 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 46 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 75 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 209 ziren, horien artean 167 aktiboak ziren eta 42 inaktiboak ziren. 167 pertsona aktiboetatik 152 lanean zeuden (78 gizon eta 74 emakume) eta 15 langabezian zeuden (9 gizon eta 6 emakume). 42 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 16 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Teyssode udalerrian 137 unitate fiskal zeuden, 362 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.594 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 11 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 3 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina eta 1 iturgina.
2000. urtean Teyssode udalerrian 30 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.606 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Maider Yabar
Maider Yabar (Donostia, Gipuzkoa, 1977ko ekainaren 6a - ) euskal trapezista eta zinema eta telebistako aktorea da.
Polientes
Polientes Kantabriako herria da, Valderredible udaleko hiriburua dena. 2012an 228 biztanle zituen. Santanderretik 112 kilometrotara dago.
Maider Yabar
Biografia
Bere bizimodua ordea zirkuan zentraturik dauka, trapezista lanean hain zuzen ere. 2010ean Buruz Behera zirku eta antzerki konpainia sortu zuen eta aurrez Azulkillas kale antzerki konpainiaren sorreran ere hartu zuen parte.
Antzerkia
Hauek dira Maider Yabarrek zirku antzerkian egindako lanak: Sariak:
Polientes
Paisaia
Polientes Valderredibleko haranean dago, Ebro ibaiaren ezker aldean. Ibaiaren inguruan makalak dira nagusi. Orokorrean, erkametz zuhaixka eta birlandatutako pinuak dira ohikoenak. Aipatzekoa da La Lora eremua. Natura ondo kontserbatuta dago orokorrean. 1992tik herrian ikastetxeei zuzendutako Ingurugiro Heziketaren Zentro bat dago.
Museoa
Herrian Museo Etnografikoa ikus daiteke. Bertan, aranaren historia bildu egin da, bestetik.
Muyucmarca
Muyucmarca (kitxuaz "toki borobila" esan nahi duena) Sacsayhuamaneko inka tenpluaren goiko zatian zegoen hiru dorreetako bat zen. Ospetsua da 1536an, Sacsayhuamaneko guduan Cahuide deituriko inka armadako soldadu batek bere burua dorre horren tontorretik bota zuelako espainiarren mende ez erortzeko. Inca Garcilaso de la Vegaren arabera, dorre hau ur garbiko biltegi bat zen.
Kroniken deskribapena
Zenbait kronistek Sacsayhuamaneko muinoaren tontorrean zeuden hiru dorre aipatzen dituzte. Horietako bat Pedro Sanchez de la Hoz da, nor Cuscon Francisco Pizarrorekin batera sartu zen. Bere kronikan Sacsayhuamanen hiru dorre zeudela dio, erdikoa kubo formakoa eta bata bestearen gainean gainjarritako lau edo bost gorputzekoa. Baina Garcilaso de la Vegak hau kontraesaten du erdiko dorrea zirkulu formakoa zela esanez. Dena den, biek hiru dorre zeudela eta horien tamaina oso handia zela diote. Garcilasok dorreen azpian elkarlotzen ziren tunel handiak zeudela dio, baita hiru dorreen artean ere. Bere haurtzaroan ere han jolasten zuela dio, baina soilik espainiarrak hori suntsitzen hasi ziren arte. Beranduago, Pedro Pizarrok bi kubo oso garaiz osatutako bi dorre aipatu zituen, ziuraski soilik Paucamarca eta Sallacmarca ikusi zituen, Muyucmarca jada espainiarrek suntsitu baitzuten.
Beraurkikuntza
1934 arte ez zegoen dorre bakar baten ere aztarnarik Sacsayhuamanen, batzuk horien existentzia ere zalantzan jartzen zutelarik. Baina Luis Valcárcel doktoreak Cusco Udalerriaren baimen ofizialarekin indusketa arkeologiko bat antolatu zuen dorre hauen aztarnak topatzeko. 1934an Muyucmarca eta Sallacmarca dorreen oinarriak topatu zituen, baina Paucamarcarenak oraindik ez.
Litekeenena hiru dorreak Cuscon europar eraikinak eraikitzeko suntsitzean, espainiarrek dorreen aztarna oro ezkutatzen saiatu izana da lurpean gordez.
Langatte
Langatte Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Langatte udalerrian erroldatutako biztanleak 475 ziren. Familiak 177 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 68 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 65 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 574 etxebizitza zeuden, 178 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 382 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. 429 etxeak ziren eta 10 apartamentuak ziren. 178 etxebizitza nagusietatik 149 bere jabearen bizilekua ziren, 23 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 12 etxek hiru zituzten, 33 etxek lau zituzten eta 131 etxek bost zituzten. 162 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 69 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 94 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 311 ziren, horien artean 241 aktiboak ziren eta 70 inaktiboak ziren. 241 pertsona aktiboetatik 223 lanean zeuden (123 gizon eta 100 emakume) eta 18 langabezian zeuden (9 gizon eta 9 emakume). 70 pertsona inaktiboetatik 23 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 29 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Langatte udalerrian 193 unitate fiskal zeuden, 516 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.397 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 18 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 1 iturgina, 1 argiketaria, 2 jatetxeak eta 2 apaindegiak.
2000. urtean Langatte udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.098 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Chamblet
Chamblet Frantziako udalerri bat da Allier departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Chamblet udalerrian erroldatutako biztanleak 1.064 ziren. Familiak 432 ziren, horien artean 92 pertsona bakarrekoak ziren (40 bakarrik bizi ziren gizonak eta 52 bakarrik bizi ziren emakumeak), 168 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 148 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 488 etxebizitza zeuden, 435 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 15 bigarren erresidentzia ziren eta 38 hutsik zeuden. 462 etxeak ziren eta 25 apartamentuak ziren. 435 etxebizitza nagusietatik 364 bere jabearen bizilekua ziren, 66 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 20 etxek bi zituzten, 50 etxek hiru zituzten, 125 etxek lau zituzten eta 239 etxek bost zituzten. 330 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 135 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 264 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 685 ziren, horien artean 494 aktiboak ziren eta 191 inaktiboak ziren. 494 pertsona aktiboetatik 451 lanean zeuden (241 gizon eta 210 emakume) eta 43 langabezian zeuden (20 gizon eta 23 emakume). 191 pertsona inaktiboetatik 85 erretiraturik zeuden, 33 ikasten zeuden eta 73 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chamblet udalerrian 438 unitate fiskal zeuden, 1.056 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.561 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 26 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 margolariak, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 ile apaindegia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Chamblet udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.150 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
La Lande-de-Fronsac
Biztanleria
2007an La Lande-de-Fronsac udalerrian erroldatutako biztanleak 2.150 ziren. Familiak 763 ziren, horien artean 115 pertsona bakarrekoak ziren (54 bakarrik bizi ziren gizonak eta 61 bakarrik bizi ziren emakumeak), 265 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 341 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 42 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Chamblet
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
La Lande-de-Fronsac
Etxebizitza
2007an 824 etxebizitza zeuden, 780 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 41 hutsik zeuden. 778 etxeak ziren eta 43 apartamentuak ziren. 780 etxebizitza nagusietatik 681 bere jabearen bizilekua ziren, 82 alokairuan okupaturik zeuden eta 17 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 23 etxek bi zituzten, 45 etxek hiru zituzten, 271 etxek lau zituzten eta 437 etxek bost zituzten. 660 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 284 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 474 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.482 ziren, horien artean 1.129 aktiboak ziren eta 353 inaktiboak ziren. 1.129 pertsona aktiboetatik 1.013 lanean zeuden (537 gizon eta 476 emakume) eta 116 langabezian zeuden (50 gizon eta 66 emakume). 353 pertsona inaktiboetatik 151 erretiraturik zeuden, 92 ikasten zeuden eta 110 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an La Lande-de-Fronsac udalerrian 785 unitate fiskal zeuden, 2.159 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.316 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 99 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 6 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 15 eraikuntza enpresak ziren, 33 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 12 zerbitzu enpresak ziren, 14 administrazio publikoko enpresak ziren eta 7 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden 8 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 liburu denda zen, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean La Lande-de-Fronsac udalerrian 33 nekazaritza-ustiategi zeuden, 345 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Saint-Médard (Charente)
Saint-Médard Frantziako udalerria da, Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 126 etxebizitza zeuden, 96 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 26 hutsik zeuden. 119 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 96 etxebizitza nagusietatik 72 bere jabearen bizilekua ziren, 15 alokairuan okupaturik zeuden eta 9 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 3 etxek bi zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 27 etxek lau zituzten eta 56 etxek bost zituzten. 78 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 40 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 52 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
DeWitt konderria (Texas)
DeWitt konderria (DeWitt County) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Cuero da. 2010eko zentsuaren arabera 20,097 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Saint-Médard (Charente)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 158 ziren, horien artean 117 aktiboak ziren eta 41 inaktiboak ziren. 117 pertsona aktiboetatik 102 lanean zeuden (58 gizon eta 44 emakume) eta 15 langabezian zeuden (7 gizon eta 8 emakume). 41 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 15 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Médard udalerrian 103 unitate fiskal zeuden, 260,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.002 euro zen.
DeWitt konderria (Texas)
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 20,097 pertsonetatik 17,984 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 6,502 dira. 1,781 beltzak edo afroamerikarrak. 43 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 44 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 96 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 149 pertsonek kokatzen zuten.
Saint-Médard (Charente)
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 2 zurginak eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra harategi bat zen.
2000. urtean Saint-Médard udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Carnock
, 'A' Chàrnaich', Eskoziako herri eta parrokia bat da, Fife konderrian.
2010eko Errioxako Itzulia
2010eko Errioxako Itzulia txirrindularitza itzuli honen 50. edizioa izan zen. 2010eko apirilak 25ean ospatu zen, Tierra de Cameros eta Errioxa Garaian zehar eginiko zirkuitu batean (kilometro batzuetan Soriako probintziatik eta Arabatik ere igaro zirelarik) Logroñon hasi eta amaituz, 199,5 kilometroko ibilbide bat eginez.
Proba UCI Zirkuitu Kontinentaletako UCI Europe Tourreko 1.1 mailaren barnean egon zen.
Aurreko egunean 2010eko Laudioko Sari Nagusian parte hartu zuten talde berberek parte hartu zuten. Hala, 109 txirrindulariko pelotoi bat osatu zuten, talde bakoitzeko 8 txirrindularirekin (Footon-Servetto, Carmiooro-NGC eta Heraklion Kastro Murcia izan ezik, proba 7 txirrindularirekin hasi zutenak, 109 horietatik proba 84k amaitu zutelarik.
Christopher Columbus estatua (Central Park)
Erreplika
Estatua hau beste baten kopia da. Jatorrizkoa Jerónimo Suñol y Pujol eskultore espainiarrak egin zuen eta gaur egun Madrilgo Kolon plazan ikus daiteke. Lanean aurkitzailea zutik agertzen da, zeruari begira; nolabait bere biadaiaren arrakasta eskertzen ari da. Armak zabalduak ditu, eskertza hori indartzeko.
2010eko Errioxako Itzulia
Garailea Ángel Vicioso izan zen, bere iheskidea izan zen Aitor Perez Arrieta garaituz. Hirugarren Marcos García izan zen, Vicioso eta Perez Arrietaren atzetik zihoan hirukote batean eginiko esprint bat irabazi ondoren.
Gainontzeko sailkapenen garaileak honakoak izan ziren: John Martinez mendikoan eta konbinatuan, Oleg Txuzda tarteko helmugenean, Fabio Duarte esprint berezienean, Romain Sicard 23 urtez azpikoenean, Pablo Lastras lehiakortasunarenean eta Caisse d'Epargne taldekakoan.
Christopher Columbus estatua (Central Park)
Historia
1892an, New York Genealogical and Biographical Societyk Central Parki eman zion. Horrekin Kolonen Ameriketarako lehen bidaiaren IV. mendeurrena ospatu nahi zuten. Inaugurazioa 1894ko maiatzaren 12an egin zen, presidenteordea zen Adlai E. Stevenson Iren eskutik.
Eskulturak sarritan izan ditu erasoak. Esaterako 2017ko abuztuan margo gorriz (eskuak) eta grafitiz margotuta agertu zen. Erasotzaileek hau idatzi zuten: "Hate will not be tolerated" (Gorrotoa ez da onartua izango) eta '#somethingscoming" (zerbait dator). Ondoren monumentua garbitua izan zen.
Hekla
Sumendiaren azken erupzioa 2000. urtean izan zen.
Aon Center
Aon Center Ameriketako Estatu Batuetako hainbat hiritako eraikinen izena izan daiteke:
La vita comincia ogni mattina
La vita comincia ogni mattina (Bizitza goizero hasten da) Terzoli eta Vaime idazleek egindako antzezlana da, 1981ean argitaratua.
Sinopsia
Giulio, bizitza lasaia duen ezkondutako gizona da. Bat-batean, bere mundua hankaz gora jartzen da eta bera baino askoz gazteagoa den neska brasildarrarekiko zaletasunak hautu erabakigarria hartzera behartzen du.
Giuliok erabaki behar du ea zer nahiago duen: maletak prestatu eta Isabelekin joan, edo Luciarekin eguneroko lasaitasunean jarraitu.
Cellardyke
, formalki Nether Kilrenny, 'Sillerdyke', Eskoziako udalerri bat da, Fife konderrian eta East Neuk eremuan. Herriaren badiak Skinfast Haven izena jasotzen du.
Clark Unibertsitatea
Clark Unibertsitatea (ingelesez Clark University) Worcesterren (Massachusetts) dagoen Estatu Batuetako unibertsitate pribatu bat da. 1887an sortua, graduko eta graduondoko 3.200 ikasle baino gehiagok osatzen dute.
Historia
1899an bere lehen hamarkadako ospakizunetan (Decennial Celebration) Unibertsitateak oroimen-egun bat antolatu zuen eta bertan Europako bost ikertzaile nagusi gonbidatu zituen hitzaldi bat ematera eta Doctor honoris causa titulua eman zien. Ikertzaile hauek Charles Émile Picard, Ludwig Boltzmann, Angelo Mosso, Auguste Forel eta Santiago Ramón y Cajal izan ziren.
Erradikal-polimerizazio
Erradikal-polimerizazioa edo erradikal askeen bidezko polimerizazioa polimeroak sintetizatzeko molde bat da non polimeroa osatzen den monomeroa erantsiz etengabe hazten ari den erradikal bati. Kate- edo adizio-polimerizazioaren aldaeretako bat da, besteak anioi-polimerizazioa eta katioi-polimerizazioa dira.
Polimero-mota asko sintetizatzeko erreakzio giltzarria da.
Erreakzioaren eskema
Erradikal-polimerizazioa kate-erreakzio normala da eta hiru etapatan gertatzen da: hastea, hedatzea eta bukatzea. Haste-etapa bi erreakzioz osotuta dagoela onartzen da. Lehenbizikoan erradikalak eratzen dira. Dena den lehenengo erreakzioa disoziazio homolitikoa da, hau da, katalizatzaile edo hasarazle baten disoziazio homolitikoa, beroaren edo erradiazioaren eraginez. Lehen etapa honetan erradikal primarioak sortuko dira.
Hastearen bigarren partean erradikalak monomero-molekula bati erasotzen dio.
Bi prozesuetatik lehena askoz ere geldoagoa da bigarrena baino, bertan loturak apurtu behar baitira; bigarrenean, berriz, erradikalak ditugu, beti oso aktiboak. Lehenak, beraz, kontrolatzen du haste-prozesu osoa.
Hedatzea hasierako erradikalaren luzatzea besterik ez da. Erradikalari unitate monomerikoak erantsiaz joango zaizkio eta adizio bakoitzak erradikal berri bat sortuko du, azken hau aurrekoaren berdina da, luzeago dela besterik ez. Erradikalaren aktibotasuna ez dago katearen luzearen menpe.
Polimerizazioa bukatzea bi mekanismoren arabera gerta daiteke. Batetik, bi erradikal topo egin dezakete eta elkarri lotu. Horri konbinazioa esaten zaio kate bakarra eratzen da. Kasu batzuetan hazten ari den erradikalak hasarazlearekin konbinatzea gerta daiteke. te Bestetik desproportzioz ere gerta daiteke. Erradikal baten hidrogenoa beste kate batera pasatzen da eta bi molekula formatzen dira, horretariko batek lotura asegabe bat izango duena muturrean.
Hasteko moldeak
Polimerizazioari hasiera emango dioten erradikalak sorrarazteko metodorik erabiliena tenperatura igoz hasarazlearen disoziazio homolitikoa eragitea da. Erabil daitezkeen hasarazleak ez dira asko, zeren eta izan 25-40 kcal/mol disoziazio-energia izan behar baitute. Disoziazio-energia altuagokoak polikiegi disoziatuko dira; disoziazio-energia baxuagokoak, ostera, azkarregi. Mota honetako loturak dituzte energia egokia: O-O, S-S eta N-O. Hauetatik peroxidoak (-O-O-) dira erabilienak erradikal-polimerizazioetan, esaterako, azetil peroxidoa edo tert-butil peroxidoa. Gainerako loturak dituzten hasarazleak edo zailak dira lortzen edo ez dira nahikoa egonkorrak.
Azpimarratu beharra dago beroaren eraginez monomero batzuk berez ekiten diotela erradikal-polimerizazioari, estirenoa eta metil metakrilatoa kasu. Ez dago oso argi oraindik nolakoa den prozesua.
Erradikal-polimerizazioa metodo fotokimikoen bidez ere abiaraz daiteke. Erradiazio ultramoreak erradikal primarioak sortaraz ditzake monomeroa bera edo hasarazlea usatuz lehengai moduan.
Erredox erreakzio askok erradikalak sortzen dituzte eta polimeriazioei hasiera emateko erabil daitezke. Haste-mota honi erredox hastea deritzo. Metodo honen abantaila da erradikalak tenperatura baxu samarretan sortzen direla. Honelako hasarazleekin erabili ohi diren tenperaturak 0-50 °C- tartean daude. Honek polimerizazio termikoak baino aukera gehiago ematen ditu tenperatura aukeratzeko. Gainera erredox-erreakzio asko dago, organikoak zein ezorganikoak, erradikalak ematen dituztenak. Adibidez,
Honelako espezieak gai dira monomeroaren polimerizazioa abiarazteko.
Polimerizazio-manerak
Industrian lau manera nagusitzen gertatzen dira erradikal-polimerizazioak.
The Twilight Saga (film saila)
The Twilight Saga, Summit Entertainment estatubatuar ekoiztetxeak ekoitzitako Stephenie Meyer idazlearen lau eleberriez osatutako izenburu berdineko sagan oinarritutako amodio eta fantasiazko film saila da. Protagonista nagusiak Kristen Stewart, Robert Pattinson eta Taylor Lautner aktoreek antzeztu zuten.
Rhodeus sinensis
Rhodeus sinensis Rhodeus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Civry-la-Forêt
Civry-la-Forêt Frantziako udalerria da, Yvelines departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an biztanle zituen.
William Sealy Gosset
William Sealy Gosset (Canterbury, Ingalaterra, 1876ko ekainaren 13– Beaconsfield, Ingalaterra, 1937ko urriaren 16), Student goitizenez ezagunagoa, estatistikari ospetsu bat da. Kimika eta matematika ikasia, Guinness garagardotegian hasi zen lanean. Bertan egiten zituen ikerketak zirela eta estatistikarako joera hartu eta horrela, lagin txikien azterketan garrantzitsua den Studenten t banaketa asmatu zuen. Ronald Fisherek «estatistikaren Faraday» izan zela aipatu zuen, matematika aldetik oso trebea ez bazen ere, intuizio handiz jokatzen baitzuen.
Bizitza
Aitaren aldetik Frantziatik kanporatutako higanot familia baten ondorengoa, bere gurasoak Frederic Gosset, Royal Engineers ataleko koronela, eta Agnes Sealy Vidal izan ziren. Winchester College ospetsuan beka bati esker ikasi eta ondoren matematika eta kimika ikasi zituen Oxfordeko New College unibertsitatean. Graduatutakoan, 1899 urtean, Dublingo Guinness garagardotegian hasi zen lanean. Garagardoaren ekoizpenaren inguruko saiakuntza lanek, tenperaturak eta beste zenbait aldagaik eragiten zuten aldaketen inguruan, estatistikara eraman zuten Gosseten lana. Horrela, lantegiko barne txosten batean, "The Application of the ‘Law of Error’ to the work of the Brewery" izenburukoa estatistikara egin zuen lehen ekarpena jasotzen da. 1906an, belar gaineko hockey jokalari eta entrenatzaile izan zen Marjory Surtees andereñoarekin ezkondu zen, James Surtees Philpotts jaunaren alaba gazteena; berarekin seme bat eta bi alaba izango zituen.
Civry-la-Forêt
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
William Sealy Gosset
Bizitza
Bere ikerketa lana aurrera eramango zuten emaitza berrien bila, Karl Pearsonekin izan zuen harremana 1905eko uztailean. Guinness enpresaren ikerketa-politika eskuzabalari esker, 1906-1907 urteetan Londresko University College unibertsitatean Karl Pearsonek zuzentzen zuen ikerketa-taldean aritu zen. Horrela, 1908 urtean, t banaketaren aurkikuntza egin zuen “The Probable Error of a Mean” izenburuko artikulu famatuan, Pearsonek berak zuzentzen zuen Biometrika aldizkarian argitaratutakoa eta Student goitizenez. Studentek saiakuntzaz aurkitu zuen banaketa Ronald Fisherek deduzituko zuen beranduago 1912. urtean.
Civry-la-Forêt
Etxebizitza
2007an 142 etxebizitza zeuden, 118 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 11 bigarren erresidentzia ziren eta 12 hutsik zeuden. 140 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 118 etxebizitza nagusietatik 103 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 2 etxek bi zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 87 etxek bost zituzten. 99 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 45 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 69 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
William Sealy Gosset
Bizitza
Student goitizenaren erabileraren zergaitiari buruz, hipotesi zenbait planteatu da. Hipotesi arruntenaren arabera, Guinness enpresak metodo estatistikoak erabiltzen zituela lehiakideei ezkutatzeko ezarri zien goitizena Gosset eta beste ikertzaile zenbaiti. Beste hipotesi batzuen arabera, enpresa barneko ikertzaileen arteko hikamikak ekiditeko esleitu zitzaizkien goitizenak. Dena den, Student goitizena Christopher Digges La Touche Guinnesseko zuzendariak berak ezarri zion Gosseti. Guztira, Gossetek 21 artikulu idatzi zituen 25 urtetan zehar (horietarik 14 Biometrika aldizkarian). Denak, bat ezik, Student goitizenez sinatu zituen.
Ronald Fisher estatistikariarekin ere harreman sendoa izan zuen, 1922 urtera arte soilik gutun bidezkoa izan bazen ere. 1912. urtean izan zuten lehenengo kontaktua, Fisherek t banaketari buruz emandako froga matematikoari buruz eta banaketan egindako zuzenketa baten inguruan. Gerora, lankidetza estuan jardun zuten biek. Bitartean, Gossetek Guinness enpresan jarraitu zuen lanean. 1920 hamarkdatik aurrera, saiakuntza diseinuan aritu zen gehien bat. 1922. urtetik aurrera, estatistika laguntzaile bat ere izan zuen ondoan bere ikerketetarako. 1934 urtean auto istripu larri bat izan zuen. Hilabeteak ezinduta pasa ondoren, enpresak Londresko Park Royalen eratu berri zuen garagardotegi batera bidali zuen, bertako ekoizpen-buru izateko. Zoritxarrez, han ez zuen asko iraun, bihotzekoak jota 1937. urtean zendu baitzen.
Civry-la-Forêt
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 220 ziren, horien artean 168 aktiboak ziren eta 52 inaktiboak ziren. 168 pertsona aktiboetatik 165 lanean zeuden (80 gizon eta 85 emakume) eta 3 langabezian zeuden (2 gizon eta 1 emakume). 52 pertsona inaktiboetatik 18 erretiraturik zeuden, 22 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina eta 1 argiketaria.
2000. urtean Civry-la-Forêt udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Orestias imarpe
Orestias imarpe Orestias generoko animalia da. Arrainen barruko Cyprinodontidae familian sailkatzen da.