cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jakintza ikastola (Donostia)
Sorrera
Testuinguru horretan, 1963/1964 ikasturtean sortu zen Antiguako Jakintza Ikastola. Hasieran, Erregezain kaleko etxebizitza batean, Aintzane Astiazaranek eskolak ematen zizkien auzoko haur batzuei. Urte batzuk maileguz eskatutako lokaletan kokatu ondoren, 1967an Jakintza Kultur Elkartea sortu zen eta Mikelete ibilbideko egoitza erosi zen. Garai hartan, ahalegin handia egin behar izan zuten Jakintzako familiek eta Antiguako bizilagun askok, egoera ekonomiko larriari eta frankismoak ezarritako jazarraldiari erantzunez, ikastola aurrera ateratzeko.
Jakintza handitzen eta sendotzen zihoan eta 1970/71 ikasturtean, aurretik maileguan erabilitako lokal batzuk erabili behar izan zituen berriz ere. Horregatik, 1973an, Heriz pasealekuko San Rafael ikastetxeko lau gela alokatu zituen 110 ikaslerentzat, baina Heziketaren Lege Orokorra garai hartantxe atera berria zen eta debekatuta geratu zen eskola bat areto batean baino gehiagotan egotea; beraz, Jakintza Kultur Elkartekoak egoitza bakar bat izateko aukera hasi ziren aztertzen.
1974ean, Elizbarrutiak salgai jarri zuen San Sebastian Martir ikastetxea eta salneurria Jakintzako kideentzat gehiegizkoa izan arren, erostea erabaki zuten OHO legeak oso egoera larrian jarri baitzuen ikastola.
1974ko irailaren 14an eraikina erosi eta Lugaritz Berri S.A. sortu zuten jabetza kudeatzeko.
Hezkuntza proiektua
Jakintza Ikastetxearen hezkuntza proiektua honako printzipio edo balioetan oinarritzen da:
Bestetik, Irakaskuntza prozesuaren ezaugarriak: jakin-mina, espiritu kritikoa, berdintasun eraginkorra, osasuna, metodologia aktiboa, autoestimua, autonomia, begirunea, askatasuna eta elkarbizitza dira.
Kanpo estekak
Jakintza ikastolako webgunea
Engyprosopon marquisensis
Engyprosopon marquisensis Engyprosopon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bothidae familian.
Crassinarke dormitor
Crassinarke dormitor Crassinarke generoko animalia da. Arrainen barruko Narkidae familian sailkatzen da.
Nafarroako bandera
Nafarroako Foru Erkidegoko bandera Nafarroako Foru Eraentza Berrezarri eta Hobetzeari buruzko abuztuaren 10eko 13/1982 Lege Organikoaren 7.2 artikuluak ezarri zuen:
Armarria aurreko atalak deskribatzen du:
Historia
Nafarroako Erresuman ez zegoen berez Erresumaren bandera baizik eta erregearen ikurra. Hala ere, Martin Larraiotzek esanetan, jadanik XIV. mendean Paris konkistatzea saiatu zuten Karlos II.a Nafarroakoaren soldaduek txapela gorriak zeramatzaten. 1512an ere, Nafarroako konkistaren garaian, Fadrique Álvarez de Toledo Albako Dukearen kronista zen Luis Correak ere horrela zioen: aurrekaldean inoiz babesik gabe uztea zin egindako eta zenbait urrezko xarpak zituen bandera gorriztadun hirurehun lagun inguru zutik itxoiten zeuden.
Taff ibaia
Haren ibarrak Taff Harana (Taff Vale) deritzona osatzen du. Haren uretan izokin, amurrain eta aingira ugari daude.
Ezizena
Erresuma Batua ko eta bereziki Galesko Taffy ezizen aski ezagunak jatorria ibai horretan du. Taffy Haraneko jendea deitzeko erabiltzen da, eta maiz Galestik kanpo baita Carddiff hirikoak nahiz galestar guztiak ere edonongoak direla ere. Oxford English Dictionary hiztegiaren arabera "ingelesezko "Davy" edota "David" gizonezko izenaren galeserazko ahoskera eta "Dafydd" izenetik eratorria" omen da. Batzuetan "The Taffs" ("Taffiak") laburdura ere erabiltzen da.
Shag Harbour (Eskozia Berria)
Antigonish Eskozia Berria kanadar probintziako Shelburne konderrian dagoen herria da.
Syzygium
Syzygium landareak loredunen loraketa duten mirto familia, Myrtaceae dagokio generoa da.
Phocarctos hookeri
Phocarctos hookeri Phocarctos generoko animalia da. Artiodaktiloen barruko Otariidae familian sailkatuta dago..
This Boy's Life
This Boy's Life (euskaraz Mutil Honen Bizitza) 1993ko Michael Caton-Jones eskoziar zinema zuzendariaren drama film bat da. Tobias Wolff estatubatuar idazlearen 1989ko izenburu berdineko autobiografia liburuan oinarritua dago. Robert De Niro, Ellen Barkin eta Leonardo DiCaprio aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
1957, AEB. Caroline (Ellen Barkin) ama bananera eta haren seme Toby (Leonardo DiCaprio) beren hiritik ihes egin eta bizitza berri bati ekingo diote. Washington estatuko Concrete izeneko udalerri txikira iritsiko dira, bertan Carolinek Dwight (Robert De Niro) mekanikari jatorra ezagutu eta biak ezkonduko dira. Baina ezkondu eta berehala, Dwight bestelako gizon anker, zital eta autoritarioa dela jabetuko dira, gainera Tobiasi bizitza ezinezkoa egingo dio.
Iruñela
Iruñela Deierriko kontzejua da. 2007ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, herriak 50 biztanle ditu.
1857ko errolda arte bere udalerria izan zuen baina harrezkero beste hainbat herrirekin batera Lizarrerriko eskualde honen batasun naturalaren isla den Deierri udalerriaren barruan dago. Hainbat argitalpenetan usu "Iruñuela" izenaz agertzen da
Robinson (Pennsylvania)
Robinson Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Indiana konderrian kokatuta dago, Pennsylvania estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Meirásko jauregia
Meirásko jauregia (galizieraz Pazo de Meirás, gaztelaniaz Palacio de Meirás) Espainiako Coruña probintzialo Sada udalerriko Meirás parrokian dagoen jauregi bat da, Galizia autonomia erkidegoan.
1893. urtean aurrez bertan zegoen XVI. mendeko gotorleku baten hondakinen gainean eraikinak zen, gotorleku hura 1809an Napoleondar Gerretan frantziar gudarosteek su eman zioten. Emilia Pardo Bazán idazlearen bizilekua izan zen.
1975an, Franco diktadoreari hil eta Diktadura Frankista amaitu arren, eraikinaren jabetza haren sendia eta ondorengoen esku jarraitzen du. Jabetza horren inguruko eztabaida eta polemika handia egon zen denbora aurrera egin ahala. Jende asko francotarrei eraikina desjabetu eta herriari itzultzearen aldekoak izan dira. 2020ko irailaren 3an, Galiziako Auzitegi Gorenak agindu zuen jauregia estatuari itzultzeko.
Lito Vitale
Héctor Facundo Lito Vitale (Villa Adelina, ) argentinar musikagile eta piano-jotzailea da. Rock, tango eta musika tradizionala lantzeaz gain, film askoen soinu-banda moldatu ditu. Verónica Condomí abeslariarekin batera, alaba bat du: Mariela Vitale aktorea.
Marcel Duchamp
Henri-Robert-Marcel Duchamp (Blainville-Crevon, 1887ko uztailaren 28a – Neuilly-sur-Seine, 1968ko urriaren 2a) frantziar-estatubatuar artista eta xakelaria izan zen, gehienetan mugimendu dadaistarekin eta surrealistarekin lotzen dena. Haren artelanek egundoko eragina izan zuten I. Mundu Gerraren ondoko artean. Garaiko usteak artea sortu eta plazaratzeari buruz irauli zituen, batez ere, hautsa harrotu zuten ekintzen bidez. Horietako ospetsuena, agian, txizaontzia Iturria deituz arte bihurtzea izan zitekeen. Hala ere, artelan gutxi sortu zituen, gehienak abangoardiako mugimenduen barnean sailkatuta.
Hasierako lanetan inpresionismoaren eragina nabarmendu zitzaion, baina kubismoari heldu zion geroago. Futurismoaren bidetik Nu descendant un escalier (Irudi biluzia eskaileretan behera jaisten, 1912) lanarekin abiatu zen. 1914tik aurrera joera nihilista nabarmendu zen bere lanetan. Zenbait gauzaki hartu, bere testuingurutik atera, izenburu bitxia ezarri eta arte lan gisa jartzen zituen erakusgai (ready-made izena eman zitzaien).
1915tik 1923ra margolan bakarra egiten jardun zen, baina hura amaitu gabe utzi eta bertan behera utzi zuen margolaritza. 1920ko hamarkadan zinemagintza surrealista eta fotografia esperimentala landu zituen, eta azken urteetan objektu ironikoak eta absurduak egin zituen, kopuru handietan, arte lanaren kalitate estetiko objektiboa ukatuz.
Pau Donés
Pau Donés Cirera (Bartzelona, - Bagergue - Naut Aran, 2020ko ekainaren 9a) kataluniar abeslaria eta gitarra-jotzailea izan zen, Jarabe de Palo talde arrakastatsuan ibilitakoa.
Biografia
Haren aita Montanuin (Ribagorza) jaio zen, eta ama Bartzelonan. Azken honek bere buruaz beste egin zuen, Pauk 16 urte zeuzkanean. Hiru anaia zituen, bera izanda lauren artean nagusia.
Sumatrako Ondare Oihan Tropikala
Sumatrako Ondare Oihan Tropikala edo Sumatrako oihan tropikal onbrofiloen ondarea da Unescok Gizateriaren Ondare izendatutako parke naturalez osatutako multzo bat izendatzeko erabiltzen den izena. Indonesiako artxipelagoko Sumatra uharteko 2.595.124 hektareako eremua hartzen du. Parke hauek osatzen dute multzoa:
Sumatra uharteko hainbat biota epe luzera kontserbatzeko ahalmen handiena du eremu honek, desagertzeko arriskuan dauden espezie asko irauteko barne. Babestutako eremuak 10.000 bat landare-espezie babesten ditu, 17 genero endemiko, 200 ugaztun-espezie baino gehiago eta 580 hegazti-espezie, horietatik 465 egoiliarrak eta 21 endemikoak. Ugaztun-espezieetatik 22 asiarrak dira, ez daude artxipelagoko beste inon eta 15 Indonesiako eskualdean baino ez daude, Sumatrako Orangutan (Pongo abelii) barne. Uhartearen eboluzioa aztertu ahal iateko proba biogeografikoak ere hemen aurkitu daitezke bertan.
2011n, Unescok Sumatrako oihan tropikal onbrofiloen ondarea izena jarri zuen Gizateriaren Ondarea arriskuan izeneko listan
Sumatrako parke nazionalek, arrisku larrian dauden espezie babesteaz gain, aurre egin behar diete zuhaitz-mozketaren mehatxuari, paper-fabrikei, isileko ehiztariei eta mozketa eta erreketako nekazaritzari.
Kokalekua eta tamaina
Sumatrako oihan tropikalaren ondareak hiru parke nazional ditu: Gunung Leuser parke nazionala (PNGL) (8629,75 km), Kerinci Seblat parke nazionala (PNKS) (13,753,5 km) eta Bukit Barisan Selatan parke nazionala (PNBBS) (3568km ²). Oihan tropikalaren azalera, guztira, 25.000 km²-koa da. Sumatrako oihan tropikalaren ondare gisa aukeratu zuten, izan ere, lehenik eta behin, Sumatra uharteko baso-eremu garrantzitsu bat delako, behe-lurretako eta mendietako basoak dituelako. Oihan tropikal oso bat zen irla orain 50 urteko tartean ohian-eremu bakartu batzuk baino ez daude.
Bigarrenik, ondarea osatzen duten parke nazional guztiak Bukit Barisan mendien bizkarrezur ezagunean daude, 'Sumatrako Andeak' izenekoan, eta inguruan ikuspegi ederrak daude. Leku bakoitzeko mendiek hondo menditsuak dituzte Sumatrako lur baxuetan. Gunung Tujuh laku ikusgarria (Asiako hego-ekialdeko lakurik altuena), Monte Kerinci sumendi erraldoiaren distira, aintzira bolkaniko txiki asko, kostaldeak eta glaziarrak ingurune boskoi naturaletan. Horrek Bukit Sumatrako oihan tropikalaren ondarearen edertasuna erakusten du.
Azkenik, hiru parke nazionalek habitat askotarikoa eta biodibertsitate aparta dute. Guztira, hiru tokiak dira Sumatrako landare guztien %50. PNGLn tokiko 92 espezie komun ezagutu dira gutxienez. Izendapenean munduko lore handienaren (Rafflesia arnoldii) eta lore altuenaren (Amorphophallus titanum) populazioak daude. Sumatrako oihan tropikala Munduko Ondarearen Zerrendaren zati bihurtu da 2004an. Sumatrako oihan tropikaletako 2,5 milioi hektarea Hezkuntza, Zientzia eta Kulturarako Nazio Batuen Erakundearen (UNESCO) Munduko Ondarearen Zerrendan sartu ziren, aberastasunagatik eta biodibertsitate desberdinagatik.
Geografia eta klima
Gunung Leuser parke nazionalak, uharteko iparraldean, 150 km-ko luzera du, 100 km-ko zabalera baino handiagoa, eta, batez ere, menditsua da. Parkearen %40 aldapatsua da eta 1.500 metrotan edo altuago dago. Parkearen %12 baino ez dago 600 metrotik behera, hegoaldeko erdialdean, 25 km-tako kostaldetik luzatzen dena. Hamaika gailurrek 2.700 metrotik gora dituzte, eta punturik altuena Gunung Leuser da, 3.466 metroraino heltzen dena. Gunung Leuser inguratzen duen eremuari Leuser ekosistema deritzo.
Kerinci Seblat parke nazionala erdialdean dago, 350 km luze da Bukit Barisanen atzealdetik, eta batez beste 45 km zabal eta 2.000 m itsas mailatik gora. Ipar-ekialdean mendikate baxuago bat du, 800-1500 m artekoa. Parkearen hiru laurdenak aldapatsu dira. Indonesiako punturik altuena eta sumendirik altuena Kerinci mendia da (3.805 m).
Bukit Barisan Selatan parke nazionalak ere 350 km-ko luzera du, baina soilik 45 km-ko zabalera batez beste. Iparraldeko bi herenak harritsuak dira, batez beste 1.500 m-koak, punturik altuenarekin, Pulung mendia, 1.964 metrokoa. Hegoaldeko erdia beherago dago; handik 90 km-ra lurmutur bat da, eta parkeak itsasoa inguratzen du luzeraren erdian. Ibai asko parkeetara isurtzen dira eta laku eta ur termal batzuk daude.
Flora eta fauna
PNGL parkea Munduko Natura Funtsak (WWF) munduko biodibertsitatea zaintzeko garrantzitsuak diren 200 ekorregioen artean sailkatutako Indonesiako 18 eskualdeen artean dago. 174 ugaztun, 3 endemiko eta 2000. urtean mehatxatu gisa zerrendatutako 21. Gutxi dakigu ugaztun txikienei buruz. 380 hegazti-espezie daude, 13 endemiko eta 52 mehatxatuak. Espezie garrantzitsu batzuk: orangutana, Sumatrako errinozeroa eta buztan enkrspatua duen tximinoa. Landare aipagarriak hauek dira: Rafflesia arnoldi eta Amorphophallus titanum, nahiz eta ugari diren kasuarinazko zuhaitzak, intxaur muskatu basatia eta pandanoak baso zingiratsuetatik hurbil hazten dira; Pometia pinnata, berriz, ibaiaren hondarrean dago, eta meranti eta keruing zuhaitz indartsuek itzala ematen dute behealdeko basoetan. Hainbat hegazti-espezie garrantzitsu: Ruck-en papamoskak eta hegal zuriko ahatea.
PNKS parkean ugaztunen 85 espezie, 5 espezie endemiko eta 23 zerrendatu, 370 hegazti-espezie mehatxatu, 13 endemiko eta 58 mehatxatu daude. Ugaztun garrantzitsu batzuk: Borneoko pantera lainotsua, Asiako tapirra eta Sumatrako errinozeroa. Kerinci Seblat parke nazionaleko Sumatrako tigre-populazioa da erregistratu den handiena. Hori dela eta, mundu osoan garrantzia duten tigreak kontserbatzeko 12 paisaietako bat da. Hainbat hegazti-espezie garrantzitsu: hegal zuriko ahatea eta Sumatrako lur-kukoa. Landare garrantzitsuetako espezie batzuk: Hopea beccariana eta Shorea ovalis ssp. seicea.
PNBBS parkeak 98 ugaztun ditu erregistratuta, 1 endemikoa eta 25 mehatxupekoak. 379 hegazti-espezie daude, 7 endemiko eta 58 zerrendatuak. 59 narrasti- eta anfibio-espezie erregistratu dira. PNBBS parkeak PNKS parkeko hegazti-espezie berak ditu. Ugaztun-espezie garrantzitsu batzuk: Sumatrako elefantea.
Uholde eta lehorteen prebentzioa
Uholdeak sarriagoak eta suntsitzaileagoak izaten dira, basoak beste erabilera batzuetarako bihurtzearen ondorioz. Bigarren mailako baso bateko ekaitzen urteko emariak antzeko tamainako baso primarioak hartzeko eremu batekoak baino hiru aldiz handiagoak dira, gutxi gorabehera. Aceh-en, tokiko nekazariek gero eta maizago salatu dituzte lehorteak eta uholde kaltegarriak, ura hartzeko eremua degradatzen ari delako. 1998ko maiatzean, arroz-laborantza intentsiboko 5.000 hektarea baino gehiago ekoizpen aktibotik kanpo geratu ziren. Ur-eskasiak eragindako ureztatze-eskemen akatsaren emaitza izan zen hori. Gainera, 2000ko abenduko uholdeek 190 lagun hil zituzten gutxienez, eta 660.000 etxerik gabe utzi zituzten. Hori Aceh probintziari ia 90 milioi dolar kostatu zitzaion galeretan (Jakarta Post, 2000a). Zurgintzako enpresak pixkanaka-pixkanaka ari dira uholdeetan duten garrantzia aitortzen, eta dohaintza handiak egin dituzte biktimei laguntzeko
Nekazaritza eta landaketak
Nekazaritza diru-iturri garrantzitsua da Leuser inguruko tokiko komunitateentzat. Sumatrako iparraldeko kautxu eta palmondo sail handiek zeregin garrantzitsua dute ekonomia nazionalean. Geratzen diren lur azpiko ia baso guztiak ofizialki erabili dira palmondo-landaketetarako. Hala ere, errendimendua jaitsi egin da Leuserren zenbait eremutan. Jaitsiera hori lurzoruaren mantenugaien narriadurak, lurzoruaren higadurak, lehorteak eta uholdeek eta belar txarrak gehitzeak eragin dezakete. Jakina, gainbeheraren arrazoi horiek deforestazioarekin lotuta daude. Adibidez, Leuserren ur hartzaile ziren eremuetan zuhaitz-mozketa masiboak egitea, nekazaritzako ureztatze-eremuen %94 produkziotik kanpo geratu izanaren arrazoia izan da.
Babes- eta kudeaketa-baldintzak
Jabetzak kudeaketa-plan sendoak eta argi azalduta ditu, eta bakoitza Indonesiako Biodibertsitatearen Estrategia Nazionalean eta Ekintza Planean sartuta dago. Parke bakoitzean, interesdunen foroak ezarri dira eta tokiko gobernuekin, nazioko eta nazioarteko GKEekin, tokiko jendearekin eta sektore pribatuekin bi urtean behin elkarrizketa biltzen dute. Hala ere, hiru parkeetan, eragile horien inplikazioan eta ekarpenean aldakuntzak daude, eta horri aurre egin behar zaio. Parkeen kudeaketaren arteko koordinazio trinkoak lehentasuna izaten jarraitzen du, eta hiru parkeen artean babes-neurri koherenteak eta koordinatuak funtsezkoak direla flora eta fauna babesteko ikusten da, eta, bereziki, mehatxatutako espezieen kasuan.
Ravenswood Estates (Florida)
Ravenswood Estates Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Broward konderrian kokatuta dago, Florida estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Sumatrako Ondare Oihan Tropikala
Babes- eta kudeaketa-baldintzak
2005ean emandako legez kanpoko zuhaitz-mozketak eta zerrategiak desagerrarazteko Lehendakaritzako dekretu bat probintzia- eta eskualde-gobernuek, baita Justizia, Polizia eta Baso-Sailek ere, ahalegin bateratu batekin jarraitu zuten. Ondorioz, mehatxu horiek jabetzatik ia desagerrarazi dira. Meatzaritza, jabetzaren mugetatik kanpo soilik gertatzen dena, jabetzarako mehatxu potentziala izaten jarraitzen du. Jabetzaren barnean, isilpeko ehizaren aurkako unitateak aktibatuta daude gune zehatzeko giza eta faunaren arteko gatazkak arintzeko eta erasoen aurkako ahaleginak egiten ari diren bitartean. Inbasioa da arazo konplexuena eta zailena eragiten diona jabetzari, eta, nazio mailan, Kelompok Kerja Penanganan Perambahan-en bidez (Indonesia osoko inbasioen aurkako lantaldea) konpontzen saiatzen da. Errepideen garapena dela eta, jabetasunaren osotasunaren mehatxuek plangintza, ingurumen-ebaluazio eta arau-neurri eraginkorrak behar ditu ondasunak bere Balio Unibertsal Nabarmenaren kalteetatik babesteko.
Ohiko baso-patruilak parke guztietan egiten dira tokiko berariazko legea betearazteko ekintzekin eta iraultzea desagerrarazteko programekin batera. Estatu Alderdiak TRHSrako finantza-laguntza lehenetsi du lur-mailan kudeaketa hobetzeko helburuarekin, batez ere langileen gaitasunaren garapenari dagokionez faunaren legez kanpoko merkataritzari eta inbasioari aurre egiteko. Jabetzaren tamainak, babes-maila bat eskaintzen badu ere, patruilarako ahalegin eta giza baliabide egokiak eta areagotuak behar ditu jabetza behar bezala estaltzeko, eta, horretan, GISen oinarritutako jarraipen-sistema eraginkorra ezartzeak lagunduko luke. Bertako basozainen kontratazioa ere bultzatzen da. Espezie inbaditzaileek ere kudeaketa-arazo gehigarri bat ematen dute jabetzako zenbait osagaitan.
Basa bizitza zaintzeko programa Seblaten
Sumatrako elefanteekin harreman pertsonalak izateko, Bengkulu probintziako Elefantes Seblaten Zainketa Zentroa da bertako eta atzerriko ikasleak jasotzen dituen zentro bakarra. 2012ko ekainera arte, ikasleak (boluntarioak) Frantziatik, Errusiatik, Txekiar Errepublikatik, Suitzatik, Belgikatik eta herrialdearen barnetik zetozen. 7 eguneko ikastaroan, elefante-hezitzaile batek elefanteak nola zaintzen dituen ikasten dute. Bi urteko elefante-kume bat esnez elikatzen duten zentroko 19 elefanteak elikatzen eta bainatzen ere laguntzen dute. Ikasleek txosten bat egiten dute beren jatorrizko herrialdeetara itzultzen direnean.
Bukit-Barisan-Selatan eremuetako kontserbazioa eta mehatxuak
Eremu hori lehen aldiz babestu zuen Holandako Ekialdeko Indietako gobernuak 1935ean, eta Sumatra uharteko Hegoaldeko Erreserba Natural izendatu zuen. Eremua parke nazional bihurtu zen 1982an.
1970eko hamarkadaz geroztik, legez kanpoko okupatzaile ugari ezarri dira parkearen barruan, eta 1980ko hamarkadaren hasieran nahitaez hustu behar izan ziren arren, 1998az geroztik ugaritu egin da. 2006an kalkulatu zen legez kanpoko 127.000 pertsona inguruk 55.000 hektareako azalera hartzen zutela. 1972tik 2006ra bitartean, lehen mailako oihaneko 63.000 ha galdu direla kalkulatzen da. Hau da, legez kanpoko nekazaritzak galdutako basoen %20. Naturarentzako Mundu Fondoak jakin zuen parkeko 450 km² lursail baino gehiago erabiltzen ari direla kafea landatzeko, eta erakundea orain lanean ari da enpresa multinazionalekin, legez kanpo landutako kafea eros ez dadin.
Akzioen gaineko opzio (ordainsaria)
Akzioen gaineko opzioak (stock options) maiz erabiltzen dituzte, burtsa ongi joan denean, Amerikako Estatu Batuetako nahiz Europako enpresek —Espainiakoek nahiz Frantziakoek barne— beren exekutiboei ordainsariak pagatzeko. Enpresako zuzendaritzakoak sustatzeko formula da, enpresarentzat ahalik eta emaitzarik hoberenak lor ditzaten, bai eta Burtsako balioaren kotizazioa gehitzeko ere. Eta, bide batez, zuzendaritzakoak konpainiarentzat leialagoak izatea lortzeko. Zuzendaritzakoei konpainiako akzioak erosteko aukera ematen die, epe jakin batean hiruzpalau urtetik aurrera, esate baterako, baina oraingo prezioetan. Konpainia horrek zenbat eta balio handiagoa lortu Burtsan, zuzendaritzakoek orduan eta ordainsari handiagoak bereganatuko dituzte, plusbalioak gehitu egingo baitira. Konparazio batera, sozietate batek enpresako 100 akzio eskaintzen dizkio zuzendaritzako bati, bakoitzaren prezioa 10 eurokoa denean. Hiru urteren buruan, akzioen balioa 15 eurora igo da, eta, orduan, zuzendaritzakoak 1.000 euroan eros ditzake, merkatuko balio erreala 1.500 eurokoa bada ere. Beraz, akzioaren balioa asko igotzen bada, opzio horien onuradunek diru asko irabaziko dute; igotzen ez bada, berriz, ez dute ezer irabaziko.
Pierrelongue
Pierrelongue Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Pierrelongue udalerrian erroldatutako biztanleak 169 ziren. Familiak 72 ziren, horien artean 21 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 13 bakarrik bizi ziren emakumeak), 30 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 17 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 112 etxebizitza zeuden, 74 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 22 bigarren erresidentzia ziren eta 15 hutsik zeuden. 103 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 74 etxebizitza nagusietatik 47 bere jabearen bizilekua ziren, 24 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 27 etxek lau zituzten eta 24 etxek bost zituzten. 47 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 47 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 23 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 92 ziren, horien artean 62 aktiboak ziren eta 30 inaktiboak ziren. 62 pertsona aktiboetatik 50 lanean zeuden (27 gizon eta 23 emakume) eta 11 langabezian zeuden (5 gizon eta 6 emakume). 30 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 7 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Pierrelongue udalerrian 72 unitate fiskal zeuden, 162 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.767 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
2000. urtean Pierrelongue udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Kontxako Bandera
Kontxako Bandera Donostiako Kontxako badiatik abiatuta jokatzen den estropada ospetsua da. 1879. urtean ospatu zen lehen aldiz eta, horrela, egun Bizkaiko golkoko estropada zaharrena da. 124 edizio izan ditu, eta guztira 741 traineru lehiatu dira bertan historian zehar.
Arraunaren Olinpiada ezizena jaso ohi du, estropada denetan ospetsuenetakoa baita. Izena traineru irabazleak garaikur moduan jasotzen duen Donostiako bandera handi brodatutik dator. Iraileko lehen bi asteburuetan jokatzen da, zortzi traineruren artean; lehen igandearen aurreko ostegunean, erlojuaren aurkako sailkapen estropada bat egiten da, zortzi horiek zehazteko.
Estropada ikusi eta euren traineruak animatzeko, hirira 100.000 pertsona inguru bertaratzen dira eta Kantauri itsasoko kostaldeko milaka jarraitzaile Donostiako kaian, Pasealeku Berria, Santa Klara uhartea, Urgull eta Igeldo mendien magaletan biltzen dira, horietako asko beren traineruen kolorez jantzita. Bestalde, egun horretan kalean nahiz tabernetan artekariak eta apustulariak ere izan ohi dira. Estropadaren ondoren, Donostiako Parte Zaharrean jai giroan biltzen dira jarraitzaile guztiak.
2008tik aurrera, emakumezkoen Kontxako Bandera ere jokatzen da. Hasieran lau traineru aritzen ziren, eta, 2016tik aurrera, zortzi ontziren artean jokatzen da bandera, gizonezkoen kasuan bezala.
Ezaugarriak
Estropada honetan era tradizionalean arraunean egiten da, hau da, 4 traineru luzeko txanda bi, hiru itsas milia eta egun bitan. Joan-etorri bakarreko (ziaboga bat) estropada da. Irteera balizak Kontxako hondartzatik gertu eta kanpokoak Kontxako badiatik at daude.
Estropadan parte hartzeko, lehenengo jardunaldiaren aurreko ostegunean sailkapen estropada egiten da. Erlojuaren aurkako estropada honetan, TKE Ligako klub guztiak eta KAE Liga eta Ipar-mendebaldeko Traineruen Ligako klub onenak gonbidatuta daude. Sailkapen estropada honetako zazpi traineru onenak Kontxako Banderan parte hartzen dute. Zortzigarren trainerua anfitrioia da, berez, Donostiako talde bat. Donostiako talde bakarra badago, zuzenean sailkatzen da, baina, gehiago badaude, Aste Nagusian egiten den erlojuaren aurkako estropada bateko irabazlea da hautatua.
Aurrekariak
Euskal Herrian estropadak bizimodu jakin baten ondorioz sortu ziren: itsaso irekiko arrantza nahiz arrantzaleen bizimodua eta giroa. Traineruen eskifaiak ordu luzez arraunean aritzeko gai ziren gizaseme sendoez osatuak zeuden; traineruetan arrantza-guneetara iritsi eta behin arraina ontziratu ondoren, martxa egin eta bizi-bizi porturantz itzultzen ziren, bertan arraina enkantean lehenbailehen saltzeko asmoz.
Denbora igaro ahala, eta jada XIX. mendean, ontzietan motorrek giza indarra ordezkatu zuten. Baina, urte askotan zehar, arraunak eta estropadek arrantza munduarekin estuki lotuta jarraitu zuten. Euskal Kostaldeko arraunlari onenak arrantza sektoreko arrantzale profesionalak ziren. Gaur egun ere, nahiz eta arraunlarien artean mota askotako kirolariez osatuak egon, arrantzale usadio luzea duten udalerrietako elkarteetan taldekatu ohi dira arraunlariak: Hondarribia, Pasai Donibane, Pasai San Pedro, Donostia, Orio, Getaria, Zumaia, Ondarroa, Bermeo, Sestao, Santurtzi...
Kontxako Bandera
Kontxako Bandera ez zen izan traineruen arteko lehenengo estropada, baina gaur egun urtero egiten direnen artean zaharrena da. Datu historikoen arabera, 1871n Hondarribia eta Pasaiak elkarren arteko desafioa jokatu zuten: Hondarribiatik Donostiaraino pasaitar eta hondarribitarrak nor lasterragoan aritu ziren, azkenik pasaitarrak nagusituz.
Lehenengo edizioa 1879an jokatu zen eta Donostiako Udako Jai Egitarauko beste osagai bat besterik ez zen. Estropada horretan, aurretik beraien nagusitasuna erakutsi eta diruaren truke desafioetan lehiatu ohi ziren udalerrietako traineruek parte hartu zuten; horregatik, Donostiako Udalak lehen aipatutako Hondarribia eta Pasaiako traineruak gonbidatu zituen. Iraileko igande hartan ospatutako estropadaren arrakastaren eta hirira bertaratutako jendetza andanaren ondorioz, Donostiako Udalak ondorengo urteetako jai egitarauetan estropadak sartzea eragin zuen.
Araudia
Urtero iraileko lehenbiziko bi igandetan jokatu ohi da, eguerdiko hamabietan: zortzi traineruekin launako bi txanda egiten dira, eta lehen igandeko lau denbora onenak lortzen dituzten traineruak bigarren igandeko txanda nagusira igarotzen dira, ohorezko txandara. Bi igandeetako denborak batuz eratzen da azken sailkapena.
Estropadak 3 itsas miliako distantzia klasikoa du, baina lau luzeren ordez, ziaboga bakarra eta bi luze izan ohi dira Kontxan.
Horiek oinarrizko arauak dira. Beste arau gehigarri batzuk ere badaude, urteak pasatu ahala garai ezberdinetara moldatuz joan diren arauak. Honela, 1950-70 hamarkadetan Donostiako Udalak jarritako traineruetan aritu behar izan zuten klubek. Diseinu bereko traineruak ziren 300 kg baino gehiagoko Ikatzeta traineru astun haiek. Gaur egun 200 kilo inguruko ontziak erabiltzen dira (ezin dira 200 kilo baino arinagoak izan).
Saria: Bandera
Urte askotan, Donostiako Banderaren egilea Itziar Alduntzin donostiarra izan zen, lan horretan eskuz aritu izan zen urte luzez. Eginkizun hau hiri honetako Etxaide kalean jostun-tailerra zuen Maruja Carballorekin 8 urtez ikasi zuen, eta gero bere gain hartu zuen garaikurra bordatzeko ardura.
Azken urteotan, bestelako enpresek hartu izan dute bandera egiteko zeregina.
Bitxikeriak
Donostiako Banderari buruzko hainbat datu:
Emakumezkoen Kontxako Bandera
2008ko irailean Emakumezkoen lehenengo Kontxako Bandera egin zen. Zortzi taldek hartu zuten parte, hiru gipuzkoarrek, bizkaitar batek, kantabriar batek, galiziar batek eta bi kataluniarrek. Emakumezkoen Kontxako Bandera 2.778 metrotara (1,5 itsas milia) jokatzen da, gizonezkoen distantziaren erdia.
Sailkapena erlojupeko estropadan egiten da eta lau onenek parte hartzen zuten Kontxako Banderan hasiera batean. 2016tik aurrera, berriz, aldaketa izan zen: gizonezkoek bezala zortzi partaide dira igandeetan, eta horietako bat traineru donostiarra izaten da. Azken urteetan bi traineru donostiar izan dira goren mailan, baina Donostiarra soilik da sailkapena jokatu behar ez duena.
Hasierako ekitaldietan iraileko bigarren igandean jokatu bazen ere 2011tik aurrera bi jardunaldi izaten ditu estropadak, iraileko lehen bi igandeetan, alegia. Emakumezkoen txandak jokatzen dira lehenik, eta jarraian gizonezkoenak.
Gizonezkoak
{| bgcolor="#f7f8ff" cellpadding="3" cellspacing="0" border="1" style="font-size: 95%; border: gray solid 1px; border-collapse: collapse;"
XX. mendean
Gehiago|| Orio || Lersundi || Manuel Olaizola Gehiago|| Getaria || Zorrilla || Frantzisko Arregi Gehiago|| Pasai San Pedro || Nacimiento de Jesus || Bixente Sarria Gehiago|| Orio || Virgen del Mar || Manuel Olaizola Gehiago|| Orio || Virgen del Mar || Manuel Olaizola Gehiago|| Getaria || Guipuzcoana || Jose Ituarte Gehiago|| Donostia || Luis Esperanza'' || "Soterotxo" Gehiago|| Orio || San Nicolas'' || Manuel Olaizola Gehiago|| Pasai San Pedro || Sanpedrotarra'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Donostia || Koruko Amabirjina'' || "Kiriko" Gehiago|| Orio || San Nicolas'' || Manuel Olaizola Gehiago|| Donostia || Nuestra Sra. del Carmen'' || "Kiriko" Gehiago|| Pasaia || La Unión'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Donostia || Nuestra Sra. del Carmen'' || "Soterotxo" Gehiago|| Orio || San Nicolas'' || Antonio Maria Uranga Gehiago|| San Juan || Juanita'' || Francisco Laboa "Matxet" Gehiago|| Orio || San Nicolas'' || Antonio Maria Uranga Gehiago|| Ondarroa || Antigua´ko Ama'' || Juan B. Beitia Gehiago|| Pasai San Pedro || Sanpedrotarra'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Pasai San Pedro || Aita Sanpedrokua'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Pasai San Pedro || Aita Sanpedrokua'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Pasai San Pedro ||Aita Sanpedrokua'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Pasai San Pedro || Aita Sanpedrokua'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Pasai San Pedro || Aita Sanpedrokua'' || "Aita Manuel" Gehiago|| Orio || San Nicolas'' || Domingo Mitxelena Gehiago|| Orio || San Nicolas'' || Domingo Mitxelena Gehiago|| Pasai San Pedro || Sanpedroko berria'' || "Aita Manuel" ''Gehiago|| Orio || ?? || Antonio Maria Uranga Gehiago|| Orio || San Nicolas'' || Jose Mari Urdangarin Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa'' || Roman Agirre Gehiago|| Orio || San Nicolas II'' || Domingo Mitxelena ''Gehiago|| Hondarribia || ?? || Pedro Gonzalez ''Gehiago|| Orio || ?? || Domingo Mitxelena Gehiago|| Pedreña || Cantabria'' || José Bedia Gehiago|| Pedreña || Castilla'' || José Bedia Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa'' || Bernardo Elduaien Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa'' || Bernardo Elduaien Gehiago|| Pedreña || Cantabria'' || José Bedia Gehiago|| Donostia || San Vicente'' || Antonio Korta "Pintxan" ''Gehiago|| Orio || ?? || Inazio Sarasua ''Gehiago|| Orio || ?? || Inazio Sarasua ''Gehiago|| Orio || ?? || Inazio Sarasua ''Gehiago|| Iberia (Sestao) || ?? || Jose A. Arraiz ''Gehiago|| Orio || ?? || Inazio Sarasua ''Gehiago|| San Juan || ?? || Jose Angel Lujanbio ''Gehiago|| Aginaga || ?? || Ramon Arreseigor ''Gehiago|| Orio || ?? || Inazio Sarasua ''Gehiago|| Sestao||Virgen de Begoña || Andoni Arraiz ''Gehiago|| Aginaga ||?? || Klaudio Etxeberria "Gorria" Gehiago|| San Juan || Sanjuandarra'' || Bibiano Etxabe ''Gehiago|| San Juan || ?? || Bibiano Etxabe
''Gehiago|| San Juan || ?? || Bibiano Etxabe ''Gehiago|| Orio || ?? || Klaudio Etxeberria "Gorria" ''Gehiago|| Hondarribia || ?? || Jose Angel Lujanbio ''Gehiago|| Hondarribia || ?? || Jose Angel Lujanbio ''Gehiago|| Hondarribia || ?? || Jose Angel Lujanbio ''Gehiago|| Hondarribia || ?? || Jose Angel Lujanbio Gehiago|| Lasarte|| Lasarte-Michelin'' || Klaudio Etxeberria "Gorria" ''Gehiago|| Orio|| ?? || Juan Lizarralde "Altxerri" ''Gehiago|| Orio || ?? || Juan Lizarralde "Altxerri" ''Gehiago|| Orio|| ?? || Juan Lizarralde "Altxerri" Gehiago|| Lasarte || Lasarte'' || Antonio Oliden Gehiago|| Orio || San Nikolas'' || Juan Lizarralde "Altxerri" Gehiago|| Orio || San Nikolas'' || Juan Lizarralde "Altxerri" Gehiago|| Pedreña || Pedreña'' || Rubén Laso Gehiago|| Santurtzi || Sotera'' || Koldo Urtiaga Gehiago|| Kaiku (Sestao) || Bizkaitaŕa'' || Norberto Torres "Txirri" Gehiago|| Santurtzi|| Sotera'' || Koldo Urtiaga Gehiago|| Kaiku (Sestao)|| Jarrillera'' || Norberto Torres "Txirri" Gehiago|| Kaiku (Sestao) || Bizkaitaŕa'' || Norberto Torres "Txirri" Gehiago|| Kaiku (Sestao)|| Bizkaitaŕa'' || Norberto Torres "Txirri" Gehiago|| Orio || San Nikolas'' || Juan Lizarralde "Altxerri" Gehiago|| Zumaia || Telmo Deun'' || Klaudio Etxeberria "Gorria" Gehiago|| Santurtzi || Sotera'' || Jesus Fdez, Cirilo "Roke" Gehiago|| San Juan || Erreka'' || Juan Mari Lujanbio Gehiago|| Zumaia || Telmo Deun'' || Edu Aristi Gehiago|| San Juan || Erreka'' || Juan Mari Lujanbio Gehiago|| Pasai San Pedro || Libia'' || Juan Carlos Fontan Gehiago|| San Juan || Erreka || Juan Mari Lujanbio Gehiago|| Pasai San Pedro || Libia || Juan Carlos Fontan Gehiago|| Orio|| San Nikolas || Jose Luis Korta Gehiago|| Pasai San Pedro || Libia || Juan Carlos Fontan Gehiago|| Pasai San Pedro || Libia || Juan Carlos Fontan Gehiago|| Donibaneko (San Juan) || La Navarra || Juan Mari Lujanbio Gehiago|| Orio || Kanpa || Juan Mari Larrañaga "Txiki" Gehiago|| Orio|| Kanpa || Jose Luis Korta Gehiago|| Orio|| Kanpa || Juan Mari Larrañaga "Txiki" Gehiago|| Koxtape (San Juan)|| Erreka || Joseba Arbona Gehiago|| Orio|| Kanpa || Oskar Rodriguez
XXI. mendean
Gehiago|| Castro || La Marinera || Asier Zurinaga eta Jose Luis Korta Gehiago|| Castro|| La Marinera || Juan Mari Lujanbio Gehiago|| Astillero || San Jose XII || Izortz Zabala Gehiago|| Astillero || San Jose XII || Izortz Zabala Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa || Joseba Amunarriz Gehiago|| Castro|| La Marinera || Cristian Garma Gehiago|| Orio||  San Nikolas ||Irakoitz Etxeberria Gehiago|| Castro || La Marinera || Iker Gimeno Gehiago|| Kaiku (Sestao)|| Bizkaitarra || Asier Zurinaga Gehiago|| Urdaibai (Bermeo)|| Bou Bizkaia || Asier Arego Gehiago|| Urdaibai (Bermeo)|| Bou Bizkaia || Gorka Aranberri Gehiago|| Kaiku (Sestao)|| Bizkaitarra || Cristian Garma Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa || Joseba Amunarriz Gehiago|| Urdaibai (Bermeo)|| Bou Bizkaia || Gorka Aranberri Gehiago|| Urdaibai (Bermeo)|| Bou Bizkaia || Gorka Aranberri Gehiago|| Urdaibai (Bermeo)|| Bou Bizkaia || Gorka Aranberri Gehiago|| Orio||  San Nikolas || Gorka Aranberri Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa || Joseba Amunarriz Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa || Joseba Amunarriz Gehiago|| Hondarribia || Ama Guadalupekoa || Joseba Amunarriz Gehiago|| Santurtzi || Sotera'' || Gorka Aranberri Gehiago|| Urdaibai (Bermeo)|| Bou Bizkaia || Gorka Aranberri
''Gehiago|| Galizia || || Laura Hermo ''Gehiago|| Galizia (Rias Baixas) || || Laura Hermo ''Gehiago|| Galizia (Rias Baixas) || || Laura Hermo ''Gehiago|| Galizia (Rias Baixas) || || Laura Hermo ''Gehiago|| Galizia (Rias Baixas) || || María Gil Gehiago|| Zumaia || Telmo Deun'' || Nagore Osoro Gehiago|| San Juan || Batelerak'' || Inder Paredes Gehiago|| San Juan || Batelerak'' || Nerea Perez Gehiago|| San Juan || Batelerak'' || Nerea Perez Gehiago|| San Juan || Batelerak'' || Nerea Perez Gehiago|| San Juan || Batelerak'' || Nerea Perez, Izaro Lestayo Gehiago|| Orio || Txiki'' || Nadeth Agirre Gehiago|| Orio || Txiki'' || Nadeth Agirre Gehiago|| Arraun Lagunak || Lugañene || Andrea Astudillo Gehiago|| Orio || Txiki'' || Nadeth Agirre
Bettegney-Saint-Brice
Biztanleria
2007an Bettegney-Saint-Brice udalerrian erroldatutako biztanleak 125 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
45 2007an zeuden etxebizitza guztiak familien etxebizitza nagusiak ziren. Etxebizitza guzti hauek 45etxeak ziren. 45 etxebizitza nagusietatik 38 bere jabearen bizilekua ziren, 2 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 6 etxek hitu gela zituzten, 6 etxek lau zituzten eta 33 etxek bost zituzten. 33 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 16 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 22 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 70 ziren, horien artean 48 aktiboak ziren eta 22 inaktiboak ziren. 48 pertsona aktiboetatik 43 lanean zeuden (23 gizon eta 20 emakume) eta 5 langabezian zeuden (5 gizon). 22 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 jatetxe.
2000. urtean Bettegney-Saint-Brice udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Electrolux addisoni
Electrolux addisoni Electrolux generoko animalia da. Arrainen barruko Narkidae familian sailkatzen da.
Falsistrellus tasmaniensis
Falsistrellus tasmaniensis Falsistrellus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Vespertilioninae azpifamilia eta Vespertilionidae familian sailkatuta dago
Palácio dos Estaus
Palácio dos Estaus, baita ere Paço dos Estaus eta Palácio da Inquisição, Lisboako Rossion, egun Praça de Don Pedro IV plazan dagoen eraikina da. Portugalgo Inkisizioaren egoitza nagusia izan zen. Eraikitze prozesua 1449an hasi zen.
Historia
Jauregia plazaren iparraldean eraiki zen, 1449tik aurrera, orduko erregeordearen Pedro Pedroren aginduz. Asmoa Lisboa bisitatzen zuten atzerriko agintariei ostatu ematea zen. Hortik datorkio izena, alegia, zeren eta "estaus" "estalagem"nen baliokidea da, portugesez "ostatua" edo "aterpetxea". Jauregia Inkisizioaren egoitza bihurtu zen erakundea Lisboan ezarri ondoren; jauregiak Despacho da Santa Inquisição izena hartu zuen eta Rossio plaza sarritan jendaurreko exekuzioetarako erabiltzen zen. Lehenengo autofede 1540an egin zen.
Geroago, jauregiak funtzio desberdinak bete zituen: Erregentziaren eta Behin-behineko Gobernuaren egoitza, Eskola Normala, Pareen Ganbera eta Polizia Administrazio Orokorraren egoitza nagusia.
Tro Bro Leon
Tro Bro Leon (Leongo Itzulia esan nahi duena), Frantziako Bretainia eskualdeko Finistère departamenduko Lannilis hirian urtero apirilean ospatzen den frantziar txirrindularitza lasterketa profesional bat da.
Etenik gabe ospatu da 1984tik. 2005ean UCI Zirkuitu Kontinentalak sortu zirenetik UCI Europe Tourreko zati da, 1.1 mailan. Frantziako Txirrindularitza Kopako probetako bat ere bada.
Probaren berezitasun nagusia, 200 kilometroko bere ibilbidean zehar banatuta dituen hartxintxar, lur eta pabesezko 24 zatiak dira, orotara, asfaltatu gabeko ia 30 kilometro dituelarik. Baldintza zail hauengatik, proba hau Le Petit Paris-Roubaix bezala ezagutzen da, klasika ospetsuarekin duen antzekotasunagatik. Asfaltatu gabeko bere zenbait zatiengatik, pabesaz gain beste lurrazal mota batzuk ere badituena, antzeko ezaugarriko beste proba bat Montepaschi Eroica da. Beti Lannilisen amaitzen da.
Earvin N'Gapeth
Earvin N'Gapeth, (Saint-Raphaël, Var, 1991ko otsailaren 12a), boleibolean lehiatzen den kirolari frantziarra da.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu zuen, eta urrezko domina eskuratu zuen boleibolean Frantziako taldearekin, ROC taldearen eta Argentinaren aurretik.
Tokion, honako hauek osatzen zuten taldea: Stephen Boyer, Antoine Brizard, Daryl Bultor, Barthélémy Chinenyeze, Trévor Clévenot, Jenia Grebennikov, Nicolas Le Goff, Yacine Louati, Earvin N'Gapeth, Jean Patry, Kevin Tillie eta Benjamin Toniutti-k.
Engyprosopon mogkii
Engyprosopon mogkii Engyprosopon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bothidae familian.
Le Mesnil-Opac
Le Mesnil-Opac Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Le Mesnil-Opac udalerrian erroldatutako biztanleak 252 ziren. Familiak 93 ziren, horien artean 18 pertsona bakarrekoak ziren (9 bakarrik bizi ziren gizonak eta 9 bakarrik bizi ziren emakumeak), 35 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 31 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 9 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 110 etxebizitza zeuden, 98 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 109 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 98 etxebizitza nagusietatik 70 bere jabearen bizilekua ziren eta 28 alokairuan okupaturik zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 67 etxek bost zituzten. 78 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 41 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 55 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 160 ziren, horien artean 129 aktiboak ziren eta 31 inaktiboak ziren. 129 pertsona aktiboetatik 124 lanean zeuden (68 gizon eta 56 emakume) eta 4 langabezian zeuden (4 gizon). 31 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Le Mesnil-Opac udalerrian 101 unitate fiskal zeuden, 281,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.332 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 iturgina.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra elektrotresna denda bat zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Erregularizazio (argipena)
Erregularizazio hitzak adiera zenbait ditu:
Lorenzo Hurtado de Saratxo
Lorenzo Hurtado de Saratxo Arregi (Bilbo, 1889ko urriaren 8a - Getxo, 1984ko irailaren 2a) bizkaitar enpresaburu eta politikaria izan zen, 1959 eta 1963 artean Bilboko alkatea izandakoa.
Gueñesko notarioaren semea, zuzenbidea ikasi zuen Deustuko Unibertsitatean. 1919an Liga de Acción Monárquica alderdiaren sorreran parte hartu zuen eta, urte hartako hauteskundeetan, Portugaleten tirokatu zuten. Espainiako Bigarren Errepublikan Acción Española aldizkariaren eta Juntas de Ofensiva Nacional-Sindicalista alderdiaren sorreran parte hartu zuen.
Resinera Bilbaína (1929), Firestone eta El Pueblo Vasco enpresen zuzendaritza-batzordean izan zen. 1938an Banco de Bilbaoren kontseilari izendatu zuten eta ia bere heriotzara arte kargua mantendu zuen.
Combreux
Biztanleria
2007an Combreux udalerrian erroldatutako biztanleak 239 ziren. Familiak 98 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 27 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 31 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 166 etxebizitza zeuden, 100 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 58 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 161 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 100 etxebizitza nagusietatik 71 bere jabearen bizilekua ziren, 27 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 26 etxek lau zituzten eta 54 etxek bost zituzten. 91 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 41 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 53 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 151 ziren, horien artean 116 aktiboak ziren eta 35 inaktiboak ziren. 116 pertsona aktiboetatik 110 lanean zeuden (65 gizon eta 45 emakume) eta 6 langabezian zeuden (3 gizon eta 3 emakume). 35 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Carlinhos Antunes
Carlos Eduardo Coltro Carlinhos Antunes (São Paulo, ?) brasildar musikagile eta musikaria da, musika tradizionala egiten duena.
Combreux
Diru sarrerak
2009an Combreux udalerrian 102 unitate fiskal zeuden, 248,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.766 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 argiketaria zen eta 2 jatetxeak.