cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Greziar mitologia
Sinkretismo erromatarra
Antzinako Erroman erromatar mitologia berri bat agertu zen greziar jainko askoren eta beste nazio batzuen sinkretizazioari esker. Hori gertatu zen erromatarrek mitologia propio gutxi zutelako eta tradizio mitologiko grekoaren herentziak jainko erromatar nagusiek greziar baliokideen ezaugarriak hartzea eragin zuelako. Zeus eta Jupiter jainkoak dira gainjartze mitologiko honen adibide bat. Bi tradizio mitologikoren konbinazioaz gain, erromatarrek ekialdeko erlijioekin zuten harremanak sinkretizazio gehiago ekarri zituen. Adibidez, Eguzkiaren gurtza Erroman sartu zen Aurelianok Sirian egindako kanpaina arrakastatsuen ondoren. Asiako Mitra (hau da, Eguzkia) eta Baal jainkosak Apolorekin eta Heliosekin konbinatu ziren Sol Invictus bakar batean, erritu konglomeratuekin eta atributu konposatuekin. Apolo gero eta identifikatuagoa izan zitekeen erlijioan Heliosekin edo Dionisorekin, baina bere mitoak laburbiltzen zituzten testuek gutxitan islatzen zituzten bilakaera horiek. Mitologia literario tradizionala gero eta disoziatuago zegoen benetako praktika erlijiosoetatik.
Interpretazio modernoak
Greziar mitologiaren ulermen modernoaren sorrera, zenbait ikertzaileren ustez, XVIII. mendearen amaierako erreakzio bikoitz bat izan zen, kristauen jarreraren aurka, zeinean mitoen berrinterpretazio kristaua «gezur» edo alegia gisa kontserbatu baitzen. Alemanian, 1795 inguruan, gero eta interes handiagoa zegoen Homerorekiko eta greziar mitologiarekiko. Gotingan, Johann Matthias Gesner greziar ikasketak berpizten hasi zen, eta bere ondorengoa, Christian Gottlob Heyne, Johann Joachim Winckelmannekin lan egin zuen eta ikerketa mitologikorako oinarriak ezarri zituen, bai Alemanian, bai gainerako lekuetan.
Mitologia alderatua eta psikoanalitikoa
XIX. mendeko filologia konparatiboaren garapenak, XIX. mendeko aurkikuntza etnologikoekin batera, mitologiaren zientzia sortu zuen. Erromantizismotik mitoen azterketa guztia konparatiboa izan da. Wilhelm Mannhardt, Sir James Frazer eta Stith Thompsonek ikuspegi konparatiboa erabili zuten folklorearen eta mitologiaren gaiak bildu eta sailkatzeko. 1871n Edward Burnett Tylor-ek bere Primitive Culture argitaratu zuen, non konparazio-metodoa aplikatu eta erlijioaren jatorria eta bilakaera azaltzen saiatu zen. Tylor-ek kultur materiala, errituala eta mitikoa oso bereizita zeuden kulturetatik biltzeko prozedurak eragina izan zuen bai Carl Jungengan bai Joseph Campbellengan. Max Müllerrek mitologiaren zientzia berria mitoen azterketari aplikatu zion, non ariarren naturaren gurtzaren hondar desitxuratuak detektatu zituen. Bronislaw Malinowskik mitoek funtzio sozial komunak betetzen zituzten moduak nabarmendu zituen. Claude Lévi-Straussek eta beste estrukturalista batzuek mundu osoko mitoen harreman formalak eta ereduak alderatu zituzten.
Sigmund Freudek gizakiaren ikuskera transhistoriko eta biologikoa eta mitoaren ikuspegia aurkeztu zituen, ideia erreprimituen adierazpen gisa. Ametsen interpretazioa mitoen interpretazio freudiarraren oinarria da, eta ametsen kontzeptuak onartzen du testuinguru-harremanek garrantzi handia dutela amets baten edozein elementu indibidual interpretatzeko. Iradokizun honek hurbilketa puntu garrantzitsu bat aurkituko luke mitoen ikuspegi estrukturalista eta psikoanalistaren artean Freuden pentsamenduan. Carl Jungek ikuspegi transhistoriko eta psikologikoa zabaldu zuen «inkontziente kolektiboaren» teoriarekin eta jasotako arketipoekin (eredu «arkaikoak»), askotan mitoetan kodetuak, hortik sortuak. Jungen arabera, «mitoak osatzen dituzten egiturazko elementuak psike inkontzientean aurkeztu behar dira». Jungen metodologia Joseph Campbellen teoriarekin konparatuz, Robert A. Segalek ondorengoa ondorioztatzen du: «Campbell mito bat interpretatzeko, bertan arketipoak identifikatzen ditu, besterik gabe. Odisearen interpretazio batek, adibidez, Odiseoren bizitza patroi heroiko bati nola egokitzen zaion erakutsiko luke. Jungek, aldiz, mito bat interpretatzeko lehen pausotzat jotzen du arketipoak identifikatzea». Karoly Kerenyik, greziar mitologiako ikerketa modernoen sortzaileetako batek, mitoei buruzko lehen ikuspuntuak alde batera utzi zituen, Jungen arketipoen teoriak greziar mitoei aplikatzeko, hala nola Akiles eta Patrokloren berrinterpretazioari.
Jatorriari buruzko teoriak
Bestalde, arkeologiak eta mitografiak agerian utzi dute greziarrak Asia Txikiko eta Ekialde Hurbileko zenbait zibilizaziok inspiratu zituztela. Adonis, dirudienez, Ekialde Hurbileko «hilzorian dagoen jainko» baten baliokide grekoa da — kultuetan mitoetan baino argiago —. Zibelek Anatoliako kulturan ditu sustraiak, eta Afroditaren ikonografiaren zati handi bat jainkosa semitikoetatik sortzen da. Jainkoen belaunaldi zaharrenen (Kaosa eta bere seme-alabak) eta Tiamaten arteko balizko paralelismoak ere badaude Enûma Elishen. Meyer Reinholden arabera, «Ekialde Hurbileko kontzeptu teogonikoek, biolentziaren bidezko oinordetza jainkotiarra eta boterearen aldeko belaunaldi gatazkak barne, greziar mitologiarako bidea aurkitu zuten». Jatorri indoeuroparraz eta Ekialde Hurbilaz gain, zenbait ikertzailek greziar mitologiak gizarte prehelenikoekin dituen zorren inguruan espekulatu dute: Kreta, Mizenas, Pilos, Tebas eta Orkomenoak. Erlijioaren historialariak liluratuta zeuden Kretarekin (jainkoa zezen gisa, Zeus eta Europa, Pasifae zezenarekin datzana eta Minotauroa erditzen duena, eta abar) lotutako mito itxuraz zaharren konfigurazioekin. Martin P. Nilsson irakasleak ondorioztatu zuen mito greko klasiko handi guztiak zentro mizenikoei lotuta zeudela eta historiaurreko garaietan ainguratuta zeudela. Hala ere, Burkerten arabera, Kretako jauregiaren garaiaren ikonografiak ia ez die teoria horiei baieztapenik eman.
Jarraitzaileak gaur egun
Helenismoa (Ἑλληνισμός) 1990eko hamarkadan sortutako neopaganismo mota bat da, antzinako Greziako jainko, sinismen eta ohituretan oinarrituta. Erlijio tradizionalista hau greziar jainkoak- batez ere olinpiarrak- ditu ardatz eta antzinako Greziako balio, bertute eta bizimodua berpiztea du helburu. Greziar buruzagi neopaganoen esanetan, 2005ean 2.000 jarraitzaile inguru zituzten Grezian, baita 100.000 interesdun inguru ere.
Pizkundeko artetik XX. mendera
Erromatar Inperioak Tesalonikako ediktua argitaratu zuenean, IV. mendean, kristautasuna erlijio ofizial bezala nahitaez onartu behar izan zenean, greziar mitologiaren ospea behin betiko geldiarazi zen: Erromak konkistatutako herrien jatorrizko kultuak debekatu ziren. Hau pixkanaka itzuli zen, mila urte geroago Pizkundeko antzinate klasikoaren berraurkikuntzarekin, XV. mendean, kleroaren mesfidantzapean. Orduan, poeten, antzerkigileen, musikarien eta artisten irudimenean eragin handia izan zuen Ovidioren poesiak. Berpizkundearen lehen urteetatik, Leonardo da Vinci, Michelangelo eta Rafael bezalako artistek greziar mitologiako gai paganoak erretratatu zituzten (baita kristautasunarenak ere). Petrarca, Boccaccio eta Dante bezalako poetak nabarmendu ziren Italian.
Europa iparraldean greziar mitologiak garrantzia hartu zuen ikusizko arteetan, hala nola Rubens, Ferdinand Bol, Rembrandt, Bertel Thorvaldsen, Johan Tobias Sergel, Gyger Hinterglasbild. Greziar mitologiak Chaucer eta John Miltonen irudimen ingelesa piztu zuen eta Shakespeareren bitartez Robert Bridgesenganaino jarraitu zuen XX. mendean. Racinek Frantzian eta Goethek Alemanian drama greziarra berpiztu zuten, antzinako mitoak berrinterpretatuz. Ilustrazioan zehar Europa osoan greziar mitoen aurkako erreakzioa zabaldu bazen ere, mito horiek material iturri garrantzitsua izaten jarraitu zuten antzerkigileentzat, Händelen eta Mozarten opera askoren libretoen egileak barne. XVIII. mendearen amaierarako, Erromantizismoak greziar guztiarekiko berotasuna areagotu zuen, mitologia barne. Britainia Handian, Greziako tragedien eta Homeroren lanen itzulpen berriek inspiratu zituzten poetak (Alfred Tennyson, Keats, Byron eta Shelley) eta margolari garaikideak (Lord Leighton eta Lawrence Alma-Tadema). Gluck, Richard Strauss, Offenbach eta beste askok kantu mitologiko greziarrak musikara eraman zituzten. XIX. mendeko idazle estatubatuarrek, Thomas Bulfinch eta Nathaniel Hawthornek kasu, mito klasikoen azterketa ingeles eta estatubatuar literatura ulertzeko funtsezkoa zela adierazi zuten. Oraintsuago, Jean Anouilh, Jean Cocteau eta Jean Giraudoux antzerkigileek (Frantzian), Eugene O'Neillek (Estatu Batuetan) eta T. S. Eliotek (Britainia Handian) berrinterpretatu dituzte kantu klasikoak, baita James Joyce eta André Gide eleberrigileek ere.
Herri-kulturan
Greziar mitologia ohiko gaia da herri-kulturan. Nike kirol-arropa markatik, Ilargira iritsi zen Apollo programaraino, greziar izenak hartzea oso zabaldua dago. Telebistan Battlestar Galactica edo Xena: Warrior Princess bealako telesailetan ohikoa da greziar mitologiako elementuak berridaztea. Disneyren Hercules filmak haur audientziarentzat egokitu zituen Heraklesen hainbat elementu. Komiki ugarik ere greziar heroien kondairak berregin dituzte, eta DC Comics zein Marvel frankiziek hainbat heroi eta jainkoren mitoak hartu dituzte euren pertsonaiak egiteko.
Hinton (Iowa)
Hinton Iowako hiri bat da. Plymouth konderrian kokatua dago. 2010ean 928 biztanle zituen, 1.79 kilometro koadrotan banatuta.
Grans
Grans Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Rodanoren Ahoak departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2007an 4.078 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Grans udalerrian erroldatutako biztanleak 4.078 ziren. Familiak 1.608 ziren, horien artean 376 pertsona bakarrekoak ziren (144 bakarrik bizi ziren gizonak eta 232 bakarrik bizi ziren emakumeak), 532 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 568 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 132 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 1.860 etxebizitza zeuden, 1.647 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 54 bigarren erresidentzia ziren eta 159 hutsik zeuden. 1.576 etxeak ziren eta 259 apartamentuak ziren. 1.647 etxebizitza nagusietatik 1.163 bere jabearen bizilekua ziren, 426 alokairuan okupaturik zeuden eta 58 doan lagata zeuden; 25 etxek gela bat zuten, 105 etxek bi zituzten, 308 etxek hiru zituzten, 487 etxek lau zituzten eta 722 etxek bost zituzten. 1.192 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 650 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 868 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.632 ziren, horien artean 1.921 aktiboak ziren eta 711 inaktiboak ziren. 1.921 pertsona aktiboetatik 1.745 lanean zeuden (947 gizon eta 798 emakume) eta 176 langabezian zeuden (67 gizon eta 109 emakume). 711 pertsona inaktiboetatik 239 erretiraturik zeuden, 231 ikasten zeuden eta 241 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Grans udalerrian 1.688 unitate fiskal zeuden, 4.160,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.687 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 216 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 6 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 9 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 24 eraikuntza enpresak ziren, 40 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 16 garraio enpresak ziren, 11 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 6 finantziazio enpresak ziren, 13 higiezinen enpresak ziren, 32 zerbitzu enpresak ziren, 38 administrazio publikoko enpresak ziren eta 12 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 46 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 9 igeltseroak, 1 margolaria, 4 zurginak, 2 iturginak, 1 argiketaria, 2 eraikuntza enpresak, 5 ile apaindegiak, 9 jatetxeak, 6 higiezinen agentziak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 13 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 2 harategiak, 1 liburu denda zen, 2 arropa dendak eta 3 lore-dendak ziren.
2000. urtean Grans udalerrian 90 nekazaritza-ustiategi zeuden, 960 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Iguzkitza
Iguzkitza ([iɣus̻kits̻a]) Nafarroako udalerria da, Lizarrako merindadean kokatua. 15.6 kilometro koadro ditu azalera, eta 0 biztanle zituen. urteko erroldaren arabera.
Inguru naturala eta kokapena
Metauten, Allin (iparraldean), Aiegi (ekialdean), Deikaztelu, Jurramendiko fazeria (hegoaldean), Villamayor de Monjardin eta Abaigar (mendebaldean) dira mugakideak.
Lethrinus nebulosus
Lethrinus nebulosus Lethrinus generoko animalia da. Arrainen barruko Lethrinidae familian sailkatzen da.
Iguzkitza
Klima
Iguzkitzan, itsasoaren mailatik 526 metrora, Nafarroako gobernuak 1984an jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
1846 arte, egungo Iguzkitzak (gaztelaniaz La Solana) izen bereko udalerri bat osatzen zuen Arroitz, Barbarin, Lukin eta Villamayor de Monjardinekin batera. Egungo Iguzkitzak hauek osatzen dute: Azketa, Iguzkitza (herriburua), Labeaga eta Urbiola.
Demografia
2008ko erroldaren arabera, Espainiaz kanpoko 22 etorkin bizi ziren herrian, biztanleriaren %6,29a (Nafarroako batez-bestekoaren azpitik).
Dasnice
Dasnice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 278 biztanle ditu eta 4,03 kilometro koadroko azalera. Sokoloveko barrutian dago.
Iguzkitza
Udal hauteskundeak
2011n bi izan ziren aurkeztutako zerrendak, CIVSD eta Independiente de Igúzquiza. Bigarrenak espainiar fiskaltzaren inpugnazioa pairatu zuen. Inpugnazioa bertan behera geratu bazen ere, helegitea jarri ez zuelako hauteskundeetatik kanpo geratu zen. CIVSDk 91 boto, zazpi zinegotziak eta alkatetza -Garin- erdietsi zituen.
Udaletxea
Iguzkitzako udaleko idazkaria Barbarin, Villamayor de Monjardin eta Lukingo idazkari ere bada.
Udal autobusak
Lizarrerria Buseko linea hauekin ditu loturak:
Zerbitzuak
Iguzkitza "Allo, Arellano, Arronitz, Deikaztelu eta Leringo Oinarrizko Zerbitzu Sozialen Mankomunitateko" kidea da.
Carbonara di Nola
Mugakideak
Carbonara di Nolak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Holland (Iowa)
Holland Iowako hiri bat da. Grundy konderrian kokatua dago. 2010ean 282 biztanle zituen, 0.64 kilometro koadrotan banatuta.
Omicourt
Omicourt Frantziako udalerri bat da, Ardenak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Omicourt udalerrian erroldatutako biztanleak 49 ziren. Familiak 13 ziren, horien artean 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 9 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 25 etxebizitza zeuden, 15 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 9 bigarren erresidentzia ziren. Etxebizitza guzti hauek 25etxeak ziren. 15 etxebizitza nagusietatik 13 bere jabearen bizilekua ziren eta 2 doan lagata zeuden; 3 etxek lau gela zituzten eta 12 etxek bost zituzten. 13 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 7 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 9 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 36 ziren, horien artean 27 aktiboak ziren eta 9 inaktiboak ziren. 27 pertsona aktiboetatik 25 lanean zeuden (14 gizon eta 11 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 9 pertsona inaktiboetatik 7 ikasten zeuden eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra zerbitzu enpresa batena zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2621 Goto
2621 Goto asteroide baten izena da. otsailaren 9an aurkitu zuen T. Seki-ek Geisei Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1981 CA izena zeraman.
Orbitaren ezaugarriak
2621 Goto asteroidearen orbitak batezbeste 3,081 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,54 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,622 distantziara. Eszentrikotasuna 0,176 da, eta makurdura orbitala 13,04ºkoa da.
Virginiako ipuru
Virginiako ipurua (Juniperus virginiana) Cupressaceae familiako zuhaitza da, ekialdeko Ipar Amerikan jatorria duena. Mendebalderantz Juniperus scopulorum-ek eta hego-mendebalderantz Juniperus ashei-k ordezkatua izaten da.
Gibsonton (Florida)
Gibsonton Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Hillsborough konderrian kokatuta dago, Florida estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Taeniamia bilineata
Taeniamia bilineata Taeniamia generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Apogonidae familian.
Jan Žižka
Jan Žižka z Trocnova a Kalicha (alemanez: Johann Ziska edo Johann Schischka; Trocnov, České Budějovicetik hurbil, 1360 inguruan - Pribyslavetik hurbil, 1424) txekiar jenerala eta Jan Husen ideien jarraitzailea izan zen.
Bizitza
Wentzeslao IV.aren gorteko zalduna izan zen. Hainbat gudutan parte hartu zuen teutoi eta hungariar zaldunen kontra. Gero, ingelesen ondoan borrokatu zen Azincourteko guduan (1415). Jan Hus hil ondoren, husitarren buruzagi eta Pragako matxinadaren buruetariko bat izan zen (1419). 1420an Táborko gotorlekua eraikiarazi zuen Bohemiaren hegoaldean, eta burujabetzaren alde borrokatu zen Sigismundo enperadorearen kontra. Handik urte betera, buruzagi bakarra zen, eta itsu gelditu zelarik ere, aurrera segitu zuen borrokan, harik eta 1422an Sigismundo garaitu zuen arte, Německý Brodetik hurbil. Urte bete geroago, setioa jarri zion Pragari. Baina ezin izan zion aurre egin Sigismundo Korybut printzearen erasoari (1424), eta Moraviara erretiratu zen. Izurriak jota hil zen.
Prokop Handiak ordeztu zuen.
Brachionichthyidae
Brachionichthyidae arrain lofiformeen familia da, hegoaldeko Australiako itsasoetan bizi dena. .
Generoak
FishBaseren arabera, familiak egun 14 espezie ditu, 5 generotan banaturik:
Avila-Salamanca burdinbidea
Avila — Salamanca burdinbidea Iberiar Penintsulako burdinbide bat da, Avila eta Salamanca geltokiak lotzen ditu.
Burdinbidea 1890eko otsailaren 10an inauguratu zen Salamanca eta Peñaranda de Bracamonte geltokien artean.
ADIFen arabera, 122 kodea dagokio.
Romanèchita
Romanèchita oxido motako minerala da.
Ezaugarriak
Romanèchita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 - 6 da.
Avila-Salamanca burdinbidea
Historia
Burdinbidea honako tarte hauetan oinarrituta eraiki zen:
Burdinbide honen eraikuntzan, hiriburu britainiarreko enpresa pribatu batek esku hartu zuen, Madrid and Portugal direct Railway (Avila and Salamanca) Limited, ibilbidearen lehen 40 kilometroak egin zituena. Hala ere, burdinbidearen gainerakoaren eraikuntza bere gain hartu behar izan zuen Espainiar Estatuak, aurrekoa amaitzeko gai ez zelako. San Pedro del Arroyo-Avila tartea 1926ko irailaren 30ean inauguratu zen, Miguel Primo de Rivera jeneralaren laguntzarekin. Zati hori amaitzean, burdinbide osoa osatu zen. Honen kudeaketa, Estatuko Trenbideen Ustiapen Erakundera pasa zen, 1928an burdinbidea, sortu berria zen Mendebaldeko Trenbideen Konpainia Nazionalari transferitu ziona.
1941ean burdinbidea Red Nacional de los Ferrocarriles Españoles (RENFE) sartu zen.
2004. urtearen amaieran, Renfe Operadora eta Adif RENFEren banaketarekin, burdinbidea Adifen menpe geratu zen.
Dasný
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1581 urtean egin zen.
Friðrik Þór Friðriksson
Friðrik Þór Friðriksson (1954ko maiatzaren 12a;  [ˈFrɪðrɪk ˈθouːr ˈfrɪðrɪxsɔn] ahoskatua), batzuetan Fridrik Thor Fridriksson gisa ezaguna, Islandiako zinema zuzendaria eta ekoizlea da.
Bizitza
Fridrikssonek film esperimentalekin eta dokumentalekin hasi zuen bere ibilbidea egiten 1980ko hamarkadaren hasieran. 1987an, Islandiako Zinema Korporazioa sortu zuen, Islandiako zinema ekoizpen konpainia garrantzitsuena bilakatu zena. Konpainiak bere filmak ekoizten ditu eta Islandiako beste zuzendari batzuekin zein ekoizleekin lan egiten du. Bere nazioarteko ospeak konpainia nazioartean ondo finkatutako koprodukzio bazkideen konpainien sarea sortzera bultzatu zuen, besteak beste, Lars von Trierr en Zentropa eta Francis Ford Coppolaren American Zoetrope.
Zinema zuzendari gisa debutatu zuen Skytturnarrekin (Bale zuriak ) 1987an. Bere bigarren film luzea Börn náttúrunnar (1991) atzerriko film onenaren Oscar sarietarako izendatu zuten (Islandiako lehen izendapena ere izan zen kategoria honetan). Börn náttúrunnarrek Sari Nagusia eskuratu zuen 1993ko otsaileko Yubari Zinema Fantastikoaren Nazioarteko 4. Jaialdian.
Friðrik Lars von Trierren 2006ko Direktøren for det hele ( The Boss of it All) komedian ere parte hartu zuen.
2010ean, A Mother's Courage: Talking Back to Autism eta Mamma Gógó film luzea egin zituen, biak Torontoko Nazioarteko Zinemaldian estreinatu ziren.
2015ean, Bergur Bernburgekin batera zuzendu zuen Sjóndeildarhringur ( Horizontea ), Georg Guðni Haukssoni buruzko dokumentala, Torontoko Nazioarteko Zinemaldian estreinatua.
Estiloa
Islandian hazi zen hirurogeiko hamarkadan eta, beraz, estatubatuar filmek eragin handia izan zuten berarengan. Halere, zinemagile bihurtzeko erabakian eragin handia izan zuten Akira Kurosawa, John Ford eta Nicholas Ray ren lanek. Islandiako bi eleberrigile eta gidoilari entzutetsuenekin lan egin du. Einar Már Guðmundssonekin egin zuen lanaren artean Börn náttúrunnar, Angels of the Universe eta Moviedays daude. Einar Kárasonekin egindako lanen artean Balea Zuriak, Deabruen Uhartea eta Belatzak daude.
Friðrik Þór Friðriksson nabarmentzen da bere filmek izugarrizko irudi ikusgarriak dituelako. Film hauek oso pertsonalak dira eta Islandiako kulturan oso errotuta daude, askotan tradizioaren eta modernitatearen bidegurutzean dauden pertsonaiak irudikatzen dituzte. Umore zorrotza eta pertsonaiekiko benetako elkartasuna uztartzen dituztela diote.
Bizitza pertsonala
Friðrik Þór Friðriksson futbola ere interesatzen zaio eta Fram Reykjavik taldeko zalea da.
NGC 7356
NGC 7356 galaxia bat da, Pegasus konstelazioan. Édouard Stephanek aurkitu zuen n.
Leipoa ocellata
Megapodio (Leipoa ocellata) Leipoa generoko animalia da. Hegaztien barruko Megapodiidae familian sailkatua dago.
Neurriz eta kolorez eper emearen antzekoa da. Eperrak baino kolore biziagoak ditu, eta lepoan luma beltzezko zerrenda bat izaten du. Oso hanka sendoak ditu, eta horiez baliatzen da lurrez habia egiteko. Arrautzak ez ditu txitatzen; lur pila batez estalirik hostoak usteltzen utzi, haren barrenean arrautzak jarri eta hostoen hartzidura beroa uneoro kontrolatuz, hartan txitatzen dira arrautzak. Australiako erdian eta hegoaldean bizi da.
Kurdistan
Kurdistan (کوردستان‎‬) kurduen estaturik gabeko nazioa da, Turkiaren, Iraken, Iranen eta Siriaren artean banatua, Asiako mendebaldean. Gutxi gorabehera 191.660-392.000 km² ditu, eta 25-30 milioi inguru biztanle. Kurduera da kurduen jatorrizko hizkuntza.
Newroz egun nazionala ospatzen dute martxoaren 20, 21 edo 22 inguruan; haien urte berriaren hastapena da.
Geografia
Taurus eta Zagros mendikateetako mendi garaiek (Ararat mendia, 5.156 m) eta goi-ordokiek eratzen dute Kurdistaneko lurraldea. Eufrates eta Tigris ibai handiek bertan dute iturburua. Klima kontinental gogorra. Estepako landaredia; koniferoak mendialdean. Bizimoldez kurduak artzain erdi-nomadak dira. Petrolio-hobiak daude.
Historia
Ziroren garaian, kurduak Persiar Inperioaren barnean egon ziren. Gero mazedoniarren, partoen eta sasaniden mende gelditu ziren. VII. mendean musulman bihurtu ziren eta IX. mendetik aurrera Bagdadeko kalifen mende egon ziren. XII. mendean izan zuten zabaltze aldirik nabarmenena, eta Egipto eta Yemeneraino iritsi ziren.
Mongolek, alabaina, moztu zuten kurduen hedakuntza. XVI. mendetik Otomandar Inperioaren barne egon ziren eta hura desegin zenean, ordu arte batasun politikorik izan ez zuen Kurdistango estatu autonomoa sortzeko aukera egokitu zitzaien (Sèvresko hitzarmena, 1920). Turkiarren presioaren eraginez, Lausanako hitzarmenak (1923) ez zuen aurrekoa berretsi eta matxinadak gertatu ziren Turkian (1925, 1930) eta Iraken (1922, 1931, 1945).
Geroztik, Turkia, Irak eta Irango kurduen talde armatuek aurre egin diete herri horietako gobernuei, berauen aldetik errepresio bortitza jasan behar izan dutelarik askotan. Borroka horretan, alabaina, batasunik gabe jardun dute, nork bere gobernuaren aurka, auzo gobernuaren laguntzarekin anitzetan, beronen azpian zeuden anai-arrebak kontuan hartu gabe. Kurdistanen aurkituriko petrolio hobien inguruko interes ekonomikoek zaildu egiten dute kurduen auzia konpontzea.
Demografia
Turkiak hartzen du lurralde kurdurik handiena, bertan 14-21 milioi pertsona bizi dira. Iranen, berriz, 4.8-6.6 milioi kurdu bizi dira, Iraken 4-6 milioi eta Sirian 0.9 - 2.8 milioi.
Eupetaurus cinereus
Eupetaurus cinereus Eupetaurus generoko animalia da. Karraskarien barruko Sciurinae azpifamilia eta Sciuridae familian sailkatuta dago.
Kurdistan
Demografia
Azkenik, lurraldetik kanpo, honako kopuru hauek ditugu: Alemanian 500.000-600.000, Afganistanen 200.000, Azerbaijanen 150.000, Israelen 100.000, Libanon 80.000, Suedian 60.000, Georgian 34.000-60.000, Armenian 42.139, Turkmenistanen 40.000 eta Erresuma Batuan 25.000.
Nafarroako lau eta erdiko txapelketa
Nafarroako lau eta erdiko txapelketa edo Lau eta Erdiko San Fermin Txapelketa Esku-huskako Pilota Enpresen Ligak antolatutako esku huskako pilota txapelketa da.
Kurdistan
Hizkuntza
Kurduerak dialekto nagusi hauek ditu: Kurmanji edo iparraldeko kurduera, Sorani edo erdialdeko kurduera, Kermanshahi, Laki, Gorani eta Zazaki. 30 milioi hiztun inguru dauzka.
Nafarroako lau eta erdiko txapelketa
Historia
1999an, Nafarroako Kirol Institutuak hala eskatua, Nafarroako Pilota Federazioak antolatu zuen. Hark Esku-huskako Pilota Enpresen Ligari (Asegarce eta Aspe enpresek osatua) eskatu zion pilotariak ekartzea, liga horretako enpresek baitituzte esku huskako pilotari hoberenak.
Kurdistan
Erlijioa
Kurdu gehienak musulman sunniak dira, baina inguruko turkiar eta arabiar ez bezala, Hanafi eskola juridiko islamiarrareko partaideak dira, kurduak Shaafi islamiar eskolakoak dira. Aipamen berezia merezi du eurenean sufismoak duen garrantziak, mendeetan bizi izandako estatuak ordezkatu baitituzte atal askotan, eta sufismoa osatzen duten kofradietako Sheikh-ek edo xekeek izandako matxinada gehienetan buru izan baitira. Bi kofradiak aipamen berezia merezi dute: Naqshbandiya eta Qadiriya. Lehenengoak Otomandarren urteetan arrakasta handia lortu zuen eta oraindik Turkia eta Irakeko alde handietan mantentzen da. Naqsbandiyako partaideak ziren Said eta Barzani Sheikhak. Aurrekoak Ipar Kurdistanen izandako errebolta nagusienaren buru izan zen, eta bigarrena Hego Kurdistango KDP alderdi historikoko buruzagia da gaur egun ere.
Qadiriya-ri dagokionez, Hego Kurdistanen hegoaldean du arrakasta gehien; bertako partaidea da Talabani familia, PUK alderdiko fundatzaile eta buruzagi-iturri.
Aipamen berezia Yezidi-ek merezi dute: deabruaren adoratzaile ospea hartu zuten inguruko auzokide kurdu islamiarren artean, baina aditu askok islamaren oso interpretazio berezia egiten duten taldetzat hartzen dituzte gaur egun. Errepresio handia jasan izan dute historian zehar, eta, gaur egun, Hego Kurdistaneko Sinjar barrutietan ugariak dira kristau kaldearrekin batera eta Armeniako errepublikan, Ipar Kurdistanen, bizi ziren gehien-gehienek Alemaniara ihes egin zuten, gehienak kurmanji dialektoan mintzo dira.
2001. urtetik aurrera fenomeno berri baten sorrera azpimarratu behar da: islamismoa integrismo bihurtzea. Herri musulman askotan bezala, Kurdistanen fenomeno hau ere gertatu da, bai Ipar Kurdistanen bai hegoaldean. Bietan gobernu zentralek indarra hartzen ari ziren talde nazionalisten aurka sustatu zituzten talde islamiarrek integrismora salto egin dute.Esaterako,Turkian Hezbollah izeneko talde bat sortu zuten PKKren aurkako armatzat erabiltzeko, azkenaldian Istanbulen jarritako kotxe bonben ardura omen duena. Iraken, berriz, IMK alderdiak eginkizun bera bete du, eta, azkenean, Ansar al-Islam izeneko talde salafista eman du. Horrek Halabja inguruko barrutietan lurralde oso bat menpean izan du, eta bertan Talibanek Afganistanen osatutako erregimen antzeko bat sortu zuen ustez Iranen laguntzaz, 2003ko inbasioa gertatu arte. Gaur egun, inbasioa borrokatzeko, barneko elkarbizitza oztopatzen ari diren Al-Qaeda talde terroristaren sareetan parte hartzen ari dira talde hauek guztiak.
Apollo Beach (Florida)
Apollo Beach Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Hillsborough konderrian dago, Florida estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Silvia Abril
Silvia Abril Fernández (Mataró, ) kataluniar aktore eta umorista da, telebistan eta zineman aritutakoa.
Macrocephalon maleo
Macrocephalon maleo Macrocephalon generoko animalia da. Hegaztien barruko Megapodiidae familian sailkatua dago.
Hacker
Hacker ordenagailuen alorreko hainbat motatako adituei deitzeko erabiltzen den terminoa da. Dena dela, izendapena informatikarekiko interes zehatz bat (eta jaiotzetiko gaitasuna) duten pertsonei zabaldu ohi zaie.
Bi definizio izan ditzake, bata positiboa eta bestea negatiboa. Erabilera orokorrean eta komunikabideetan, gehienetan, hackerrak ordenagailuetara sartzen diren pertsona arrotz eta kriminalekin erlazionatzen dira. Informatika alorrean, ordea, programatzaile edo teknikari trebea adierazteko erabiltzen da. Linus Torvalds edo Richard Stallman, esaterako, hacker bikainak izan direla esan ohi da, beti ere hitzaren adiera positiboan.
Askotan ere cracker hitzarekin nahastu izan da. Baina crackerrek ordenagailuetan sartu ondoren birusak sartu, kreditu txartel zenbakiak ostu, datu pertsonalak ebatsi, programen segurtasun sistemak saihestu eta beste zenbait helburu maltzur izaten dituzte, eta hackerrek, ordea, sisteman sartu eta ikasi besterik ez dute nahi izaten, delitu-asmorik gabe.
Arketipoa
Literatura eta zinemako arketipoa sortu da, hackerrak, oro har, irudikatzeko. Pertsona gaztea, —gehenetan gizasemea—, gizarte harremanetarako gaitasun eskasekoa, —nerd xamarra—, eta informatikarako, ordea, aparteko gaitasunarekin. Jolasten bezala hackeatzen hasi eta, konturatu orduko, sekulako saltsetan, ur handitan, sartzen den gaztea.
2622 Bolzano
2622 Bolzano asteroide baten izena da. otsailaren 9an aurkitu zuen L. Brožek-ek Kleť Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1981 CM izena zeraman.
Orbitaren ezaugarriak
2622 Bolzano asteroidearen orbitak batezbeste 3,003 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,695 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,311 distantziara. Eszentrikotasuna 0,103 da, eta makurdura orbitala 11,01ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 11.7 da.
Cardito
Cardito Italiako udalerri bat da. Napoliko probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Carditok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Carmen Avendaño
Carmen Avendaño Otero (Vigo, 1945eko azaroaren 21a) Galizian droga-trafikoaren aurkako borrokan nabarmendu den emakumea da, Érguete-Integración Fundazioaren zuzendaria.
Vigo hiriko zinegotzia eta Pontevedrako Aldundian diputatua ere bada, PSOE alderdia ordezkatuz.
Érguete
1980ko hamarkadaren hasieran, Vigoko Lavadores auzoan hasi ziren antolatzen ama batzuk, hiria gogor kolpatu zuenez heroinaren epidemiak garai hartan. Euren artean Carmen Avendaño zegoen, haren bost semetatik bi hil zirelarik arazo hori zela eta. 1984an "Érguete" ("Jaiki zaitez") elkartea sortu zuten, droga-trafikoaren aurka borrokatzeko. Izan ere, Galizia leku nagusietako izan zen urte haietan eta bertakoak ziren narkotrafikatzaile ezagun batzuk: Laureano Oubiñarena, Manuel Charlin eta Marcial Dorado, besteak beste.
NGC 7357
NGC 7357 galaxia bat da, Pegasus konstelazioan. Édouard Stephanek aurkitu zuen n.
.ai
.ai Angilari dagokion herrialdeentzako goi mailako domeinua da. Anguillako gobernuak kudeatzen du.
off.ai, com.ai, net.ai, eta org.ai domeinupean erregistratzeko ez da baldintzarik eskatzen, baina hauen erabilera ez da oso ugaria. Bigarren mailako domeinuak, ordea, bertako herritarrentzako baino ez dira.
Tsukiji Hongan-ji
Tsukiji Hongan-ji (築地本願寺) Tokioko Tsukiji barrutian dagoen tenplu budista da, Chūō auzoan dago.
Historia
1617an Edo-Asakusa Gobo (江戸浅草御坊) jaso zen, Asakusan, baina 1657an erre egin zen eta berri bertan jaso beharrean Sumida ibaiari lapurtutako lurretan egitea erabaki zen, izan ere tenpluaren jabeak ziren  Jodo Shinshu eskolako budistak Tsukiji inguruan bizi baitziren. Tenplu berri honen izena Tsukiji Gobo (築地御坊) izena zuen eta 1923ko Kantōko lurrikara handiak suntsitu zuen. Gaur egungo eraikina 1931 eta 1934 artean egin zen eta Asia hegoaldeko tenploen antza dauka.
Holstein (Iowa)
Holstein Iowako hiri bat da. Ida konderrian kokatua dago. 2010ean 1,396 biztanle zituen, 3.86 kilometro koadrotan banatuta.
Laukizuzen
Laukizuzen bat paralelogramo mota bat da, zeinetan alde guztiek euren artean angelu zuzen bat osatzen duten. Alde bakoitzaren luzera berdina da binaka.
Laukizuzen baten perimetroa kalkulatzeko (L) b oinarria eta h altuera duenean honako formula erabiliko da:
Azalera kalkulatzeko (A) honakoa erabiliko genuke:
Laukizuzen baten biraketaz zilindro bat sortzen da.
Davle
Davle Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1,685 biztanle ditu eta 7.41 kilometro koadroko azalera. Prague-West barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1370 urtean egin zen.
Uta Ballenstedtekoa
Uta Ballenstedtekoa edo Uta Naumburgekoa (c. 1000 jaioa — 1046 aurretik hila, urriak 23), Askania sendiko kidea zen, Eckard II Meissengo margrabearen emaztea zen 1038 eta 1046 artean. Ezaguna da Naumburgeko Maisuak Naumburgeko katedralean egindako dohaintza-emaile gisa egin zion eskulturagatik.
Biografia
Bere gurasoak ziren Adalberto Ballenstedteko eta bere emazte Hidda, Lusatiako markako Odo I Saxoniako Ostmarkeko margrabearen alaba (hala ere, gaur egungo iturrietan ez dira aurkitu haien izenak). Utaren neba, Esiko Ballenstedteko kondea eta Saxoniako dukea, Askania etxearen sortzailea izan zen.
XIII. Mendeko kroniken arabera, 1026 urte inguruan, Adalberto bere aitak arrazoi politikoengatik Meissengo Eckard II.a margrabearekin ezkonarazi zuen, Herman I Meissengo margrabearen anaia gazteenarekin. Ez zuten seme-alabarik izan eta berarekin amaitu zen Ekkehardiner dinastia.
Vincentia badia
Vincentia badia Vincentia generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Apogonidae familian.
Uta Ballenstedtekoa
Biografia
Uta hil zenean 1046a baino lehen, Eckard II.a senarrak bere dotea, batetik, San Ziriako Gernrodeko monasterioari (non Henrike III.a erregeak Utaren ahizpa Hazecha Ballenstedteko abade andrea izendatu zuen 1044an) eta, bestetik, Agnes Poitouko enperatrizari eman zizkion.
Bere eskultura
Uta Ballenstedtekoa Naumburg eko katedraleko dohaintza-emaileen artean zegoen eta XIII. mendean bere ohorez eskultura polikromatu bat egin zuten katedralean. Mendebaldeko koroa hasierako gotikoan egin zuten eta galeria bat zeukan emaile fundatzaileen erretratuekin. Benetako neurriko goi nobleziako 12 kideren erretratu taldea dira (ezohikoa enperadore edo errege ez zirenez). Bamberg zaldunaren antzera, erretatu indibidualak dira eta gotikoko maisu artelantzat hartuak dira. Horien artean dago Uta Ballenstedtekoa, bere senar Eckardekin batera mendebaldeko koroan eta Uta Naumburgeko moduan ezagutzen da.
XX. mende hasieratik aurrera bere eskulturaren argazkia argitaratu zen hainbat arte gida eta bidaia gidetan eta ikono bihurtu zen (naziek arte degeneratuen eredu bihurtu zuten; Fritz Hipplerrek, aldiz, 1940ko “The Eternal Jew” filmean arioaren eredu bihurtu zuen; eta Ssak II. Mundu Gerraren propaganda naziko objektu bihurtu zuten gero).
Disneyko 1937ko “Edurne zuri eta zazpi nanoak” animazio filmeko Erregina gaiztoa inspiratu zuela uste da.
Ratarda
Ratarda Cossidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Ratarda marmorata da.
Deflazio
Ekonomian, deflazioa prezioen gutxitze jarraitu eta orokorra da. Aurkako terminoa inflazioa da; prezioen igotze jarraitu eta orokorra, alegia. Oro har, ekonomiako krisialdi eta atzeraldietan gertatzen da deflazioa, kontsumoaren eta inbertsioaren atzerakadak prezioen beherakada dakarrenean.
Ondasun eta zerbitzuen prezioen gainbehera orokorra da, gutxienez denboran sei hilez luzatzen dena. Horregatik, tarteka sektore jakin batean ematen diren prezioen jaitsierak ez dira deflaziotzat hartzen. Prezioak jaistea ez da albiste positiboa. Izan ere, herritarrek diru gutxiago xahutuko dute, besteak beste, oinarrizko erosketak egiterakoan. Gainera, beherako joera denboran luzatuz gero, testuinguru ekonomikoak okerrera egingo du.
Jendeak merkeago erosteko itxaroten badu, eskaera-kopuruak behera egingo du; eskaerak gutxituta, enpresek gutxiago ekoiztuko dute eta, ondorioz, galerak izango dituzte eta irabaziak izan beharrean; horrek soldatak jaistea eta kaleratzeak ugaritzea ekarriko du, baita langabezia-tasak gora egitea ere.
Gurpil zoroa ez da hor amaitzen. Kontsumoaren beherakadarekin batera BEZa ere jaitsiko da, hau da, diru gutxiago bilduko da zergen bitartez eta, beraz, administrazioek baliabide gutxiago izango dituzte gastu publikoan inbertitzeko.
2014ko irailean, deflazio hotsek indarra hartu zuten Hego Euskal Herrian, izan ere, inflazioa -%0,4ra jaitsi zen. Erregaiaren gaineko osasunerako zentimoa desagertzeak are gehiago jaitsarazi zituen prezioak Nafarroan: -% 0,8.
Ekonomialariek, oro har, uste dute bat-bateko deflazio-shock bat arazo bat dela ekonomia moderno batean, zorraren benetako balioa handitzen duelako, batez ere, deflazioa ustekabekoa bada. Deflazioak atzeraldiak areagotu, eta deflazio-espiral bat ere eragin ditzake.
Ekonomialari batzuen ustez, deflazio-aldi luzeak ekonomia baten aurrerapen teknologikoaren azpian dagoenarekin erlazionatuta daude; izan ere, produktibitatea handitzen den heinean (FPG) ―ingelesez (TFP)―, ondasunen kostua murriztu egiten da.
Zergatiak eta dagozkion motak
IS–LM edo Hicks–Hansen ereduan (inbertsio- eta aurrezki-oreka, likidezia-hobespena eta diru-eskaintzaren oreka-eredua), deflazioa ondasunen eta zerbitzuen eskaintzak eta eskariaren kurbaren desplazamenduak eragiten du. Hori, aldi berean, eskaintzaren igoerak, eskariaren jaitsierak edo biak eragin dezakete.
Prezioak jaisten ari direnean, kontsumitzaileek erosketak eta kontsumoa atzeratzeko pizgarri bat dute prezioak gehiago jaitsi arte, eta horrek jarduera ekonomiko orokorra murrizten du. Erosketak atzeratzen direnean, produkzio-ahalmena gelditu, eta inbertsioa jaisten da, eskaera erantsiaren murrizketa gehiago eraginez. Hori deflazio-espirala da. Egoera azkar itzultzeko modua suspertze ekonomiko bat sartzea litzateke. Gobernuak ekoizpen gastua handitu dezake azpiegituretan, edo banku zentralak diru-eskaintza zabal lezake.
Deflazioa arrisku hartu nahi ezarekin ere erlazionatuta dago, non inbertitzaileak eta erosleak dirua pilatzen hasiko diren, bere balioa handitzen baita denborarekin. Horrek likidezia-tranpa sor dezake, edo enplegu gehiago eta salgaien ekoizpena lortzen duten inbertsioak erakartzen dituzten eskasia ekar dezake. Banku zentralak ezin du, normalean, interes negatiborik kobratu diruagatik, eta, askotan, zero interes kobratzeak ere interes-tasa apur bat handiagoak baino eragin estimulatzaile txikiagoa sortzen du. Hori da, ekonomia itxi batean, zero interes kobratzeak gobernuko baloreen errentagarritasuna zero izatea ere esan nahi duelako edo epemuga laburretan etekin negatiboa ematea. Ekonomia ireki batean, "carry trade" bat sortzen da, eta dirua debaluatzen. Diru debaluatuak prezio altuagoak sortzen ditu inportazioetarako, esportazioak, nahitaez, neurri berean suspertu gabe.
Deflazioa ekonomien egoera naturala da diru-eskaintza finkoa denean edo biztanleria eta ekonomia bezain azkar hazten ez denean. Hori gertatzen denean, pertsona bakoitzeko diru-kopuru eskuragarria jaisten da, dirua urriago eginez, eta, ondorioz, diru unitate bakoitzaren erosteko ahalmena handitzen da. Ekoizpen-eraginkortasunaren hobekuntzak ondasunen prezio orokorra jaisten duenean ere gertatzen da deflazioa. Merkatuan dagoen lehiak, askotan, kostuen aurrezpen horien zati bat, gutxienez, salgaien prezioen murrizketan aplikatzera bultzatzen ditu ekoizleek. Hori gertatzen denean, kontsumitzaileek gutxiago ordaintzen dute ondasun horiengatik, eta, ondorioz, deflazioa gertatzen da, erosteko ahalmena handitzen baita.
Kroaziera
Kroaziera eslaviar hizkuntza da, nagusiki Kroazia, Bosnia-Herzegovinako eta Montenegroko mintzatua. Historikoki, serbo-kroaziera hizkuntza batuaren aldaera da eta oraindik ere aditu batzuek haren barruan mantentzen dute.
Deflazio
Zergatiak eta dagozkion motak
Produktibitatearen igoerak eta garraio-kostuen murrizteak deflazio estrukturala sortu zuen produktibitate bizkortuaren garaian, 1870-1900 bitartean, baina, 1913an, AEBko Erreserba Federala sortu baino lehen, inflazio arina egon zen hamarkada batean. Lehen Mundu Gerra bitartean, inflazioa egon zen, baina, berriro, deflazioa itzuli zen gerra ostean eta 1930eko hamarkadako depresioaren bitartean. Nazio gehienek, 1930eko hamarkadan, alde batera utzi zuten urre-patroia deflaziorako arrazoi gutxiago izateko (aktibo klase espekulatiboen kolapsoz gain) produktibitate-hazkunde baxuko diru-sistema fiduziario baten pean.
Kroaziera
Fonetika
Kroazierazko fonema gehienek euskarazko baliokidea dute, baina euskaraz ez daudenak ezagun zaizkigun beste hizkuntza batzuetan topa ditzakegu.
Deflazio
Zergatiak eta dagozkion motak
Ekonomia arruntean, deflazioa ondasunen eskaintza eta eskariaren eta diru-eskaintza eta eskariaren konbinazioak eragin dezake, zehazki, jaisten den diru-eskaintza eta igotzen den ondasun-eskaintzaren konbinazioak. Deflazioaren pasarte historikoak maiz lotu izan dira ondasunen eskaintzak handitu gabe igotzearekin (produktibitatea handitzearen ondorioz) edo ondasunen eskaria behera egitearekin batera diru-eskaintzaren jaitsierarekin (Depresio Handian eta, ziurrenik, 1990eko hamarkadaren hasieran Japoniarekin gertatu zen bezala). Ben Bernanke-ren Depresio Handiari buruzko ikerketek adierazi dutenez, eskariaren murrizketari erantzunez, garai hartako Erreserba Federalak diru-eskaintza gutxitu egin zuen, eta horrek deflazioari lagundu zion.
Kroaziera
Kontsonanteak
Kroazierak 25 kontsonante ditu:
Deflazio
Zergatiak eta dagozkion motak
Eskariaren zioak hauek dira:
Kroaziera
Gramatika
Kroaziar izen, izenorde eta adjektiboek hiru genero dituzte: maskulinoa, femeninoa eta neutroa. Eslaviar hizkuntza gehienetan bezala, ez du artikulurik. Zazpi deklinabide-kasu ditu: nominatiboa, genitiboa, datiboa, akusatiboa, bokatiboa, lokatiboa eta instrumentala.
Deflazio
Zergatiak eta dagozkion motak
Egiturazko deflazioa 1870eko hamarkadatik 1895ean hasitako zikloaren gorakada arte jazo zen. Deflazioa ondasunen ekoizpen- eta banaketa-kostuen jaitsierak eragin zuen. Merkatuak gehiegi hornituak zirenez, prezio lehiakorren murrizketa eragin zuen. 1895. urtearen osteko inflazio arina, beraz, hamarkadetan egondako urre-eskaintzaren gehikuntzari egotzi zitzaion. Lehen Mundu Gerran, prezioen igoera handia izan zen, baina, gerraren amaieran, deflazioa itzuli zen. Aitzitik, diru-sistema fiduziario baten pean, produktibitate-hazkunde handia izan zen Bigarren Mundu Gerraren amaieratik 1960ko hamarkadara arte, baina deflaziorik ez.
Kroaziera
Gramatika
Esaldiaren ordena SAO da: subjektua, aditza eta objektuak.
Deflazio
Zergatiak eta dagozkion motak
Produktibitatea eta deflazioa 1940an Brookings Institution-ek egindako ikerketa batean eztabaidatzen da, zeinak 1919tik 1939ra bitarteko AEBko industria nagusien produktibitatea ematen duen, soldata erreal eta nominalekin batera. Deflazio iraunkorra argi eta garbi ulertu zen garaiko produktibitatearen irabazi izugarrien ondorio gisa. 1920ko hamarkadaren amaieran, ondasun gehienak hornituta zeuden, eta horrek langabezia handia eragin zuen Depresio Handian.
Lethrinus obsoletus
Lethrinus obsoletus Lethrinus generoko animalia da. Arrainen barruko Lethrinidae familian sailkatzen da.
Deflazio
Zergatiak eta dagozkion motak
Eskaintzaren alorreko arrazoiak hauek dira:
Zorraren deflazioa
Zorraren deflazioa epe luzeko kreditu-zikloen amaierarekin lotutako fenomeno korapilatsua da. Teoria gisa Irving Fisher-ek (1933) proposatu zuen Depresio Handiaren deflazioa azaltzeko.
Diru-eskaintzaren ordezte deflazioa
Ikuspegi monetaristaren ikuspegitik, deflazioa, batez ere, diruaren abiadura eta/edo pertsona bakoitzeko diru-eskaintzaren murrizketak eragiten du.
Diruaren abiaduraren eta diru-oinarriaren analisi historikoak alderantzizko korrelazioa erakusten du: diru-oinarriaren ehuneko-jaitsiera jakin baterako, emaitza diruaren abiaduraren ehuneko igoera berdintsua da. Hau espero da, zeren diru-oinarria (Do), oinarrizko diruaren abiadura (Da), prezio-maila (P) eta produkzio erreala (Y), definizioz, erlazionatuta daudelako: DoDa=PY. Hala ere, kontuan izan behar da diru-oinarriaren definizioa D2 diru-eskaintzarena baino askoz ere estuagoa dela. Gainera, diru-oinarriaren abiadura sentikorra da interes-tasarekiko, abiadura altuena izanik interes-tasa altuena
Estatu Batuetako hasiera historian, ez zegoen diru nazionalik, ez eta txanpon-hornidura nahikoa. zirkulazioan zegoen diruaren gehiengoa, billeteak ziren. Finantza krisietan, banku askok porrot egin zuten, eta beren billeteek ez zuten ezertarako balio. Gainera, billeteak urrearen eta zilarraren arabera deskontatzen ziren, deskontua, noski, bankuaren finantza sendotasunaren araberakoa zen.
Azken urteotan, diru-eskaintzaren aldaketek, historikoki, denbora luzea behar izan dute prezioen mailan agertzeko, 18 hilabeteko desfasearekin, gutxienez. Duela gutxi, Alan Greenspan-ek aipatu du: denboraren desfasea 12 eta 13 hiruhilekoen artekoa hartu duela. Diru-eskaintzaren aldaketak babesteko bonuak, akzioak eta lehengaiak proposatu izan dira erreserba gisa.
Kreditu-deflazioaren adibide historikoak
Bankuek huts egiten zutenean, beren billeteak banku-erreserbagatik trukatzen zituzten; askotan, ez zuten balio nominalaren ordainketarik lortzen, eta, batzuetan, billeteek balio osoa galtzen zuten. Bizirik zeuden banku ahulen billeteak deskontu handiekin negoziatzen ziren. Depresio Handian, gordailuak izoztuta zituen banku bati, dirua zor zioten pertsonek banku-libretak (bankuan beste pertsona batzuek zituzten gordailuak) erosten zituzten, deskontuarekin, eta zorra balio nominalean ordaintzeko erabiltzen zuten.