cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
MacGuffin
Deskribapena
MacGuffina beste narrazio baliabideetatik desberdintzen duena zera da: ez duela axola zehazki zer den. Istorioan motibazio bat sortzen duen bitartean nahikoa da. Istorioko pertsonaiek MacGuffinaren garrantzia onartuko dute eta horren arabera egingo dituzte ekintzak, baina ez du istorioan garrantzirik izango.
Oso baliabide erabilia da filmetan, thrilleretan bereziki. Ohikoa da MacGuffina filmaren hasierako elementu nagusia izatea, ondoren, protagonisten motibazioak eta arazoak agertzen doazen neurrian garrantzia galtzen joateko. Batzuetan filmaren amaierarako ahaztuta geratzen den elementua da.
Bizantziar artea
Mosaikoa
Hormetako mosaiko bizantziarra originala izan zen gaietan nahiz koloreak eta formak tratatzeko moduan. Hala ere, ez estiloan ez gaietan ere ez zen aldaketa handirik izan mendeetan zehar. X. mendea baino lehenago egindakoetatik ez dira asko gorde. Horien artean aipagarrienak Ravennako San Vitalekoak dira. Hagia Sofiakoak eta Veneziako San Marko basilikakoak X. mendeaz gerokoak dira, Siziliako eliza batzuetakoak bezala. Paleologoen dinastia bitartean (1261- 1453) mosaikoen arteak halako berpizte bat izan zuen Konstantinopla eta Tesalonikako elizetan eta Athos mendiko, Bulgaria eta Serbiako monasterioetan. Gai gehiago landu ziren, irudiak adierazkorragoak bilakatu ziren eta elementuez inguratu ziren, paisaia baten barruan irudikatutako eszena bat bezala itxuratuz mosaikoa.
Freskoak
Arrazoi ekonomikoak zirela medio freskoek mosaikoen lekua hartu zuten pixkana-pixkana. Mosaikoak garestiak ziren eta denbora asko behar zen haiek egiteko. Freskoak, berriz, azkarrago egiten ziren eta eremu handi eta zabalagoak hartzen zituzten.
Hasieran sinbolo hutsez egin ziren, mosaikoak bezala, haina hormak zabalera handiagoa hartu ahala gertaerak kontatzeko erabili ziren. Pintura eskola desberdinak izan ziren, zein bere estiloarekin.
Ikonoak
Ikonoa euskarri eramangarrian egindako erlijio pintura da. Bizantzioko artearen ezaugarri berezia dira, eta pintura helenistikoan eta erromatarrean eta Egipto greziarren eta erromatarren mende egon zen garaiko momien erretratuetan ditu erroak. Ikonoak igeltsuzko geruza mehe batez eta batzuetan lihozko oihal batez estalitako zurezko oholetan eginak daude. Marrazkia zizel txiki batez egiten da, eta tenpera edo argizarizko margo opakoez estaltzen da gero.
Ikono batzuek urrezko, zilarrezko eta esmaltezko apaingarriak zituzten. Ikonoen estiloaren bilakaera horma margoenarena parekoa izan zen, baina horietan ez bezala ikonoetan gai bakarra landu zen : Kristoren irudia eta Ama Birjina Haurrarekin.
Ikonoen pintura erlijio ortodoxoarekin batera zabaldu zen Balkanetan eta Errusian. Azken herrialde horretan bizi-bizirik iraun zuen ikonoak egiteko antzeak, baita Bizantzioko inperioa desagertu ondoren ere.
Eztabaida ikonoklasta
726an Leon III.a enperadoreak erlijio irudien gurtza debekatu zuen, eta irudi guztiak suntsitzeko agindu. Ediktu harekin hasi zen aro ikonoklasta erlijio irudien aurkakoen eta aldekoen artean. Eztabaida gogorra izan zen, mende luze iraun zuen, eta elkarren aurkako bi taldetan banarazi zuen gizartea. Batetik ikonoklastak zeuden, alegia, nobleak eta goi mailako elizgizonak, enperadorearen gidaritzapean ; Bibliaren erlijio irudien debekuaren interpretazio hertsia egiten zuten, horrek guztiak idolatria ekarriko zuelakoan. Ikur abstraktuetara eta animalia eta landare formetara murriztu nahi zuten erlijio artea. Haien aurkariak, berriz, fraideen gidaritzapean zeuden, eta erlijio irudien aldekoak zirren. Indar handia izan zuten inperioaren sartaldean, eta hori zela-eta enperadorean ediktuak apenas izan zuen eraginik han. Liskar hura, teologia eztabaidak gorabehera, enperadorearen eta Elizaren arteko borrokaren isla zen, aginpidea nork bereganatuko. Liskarrak, azkenean, eliza bereiztea eragin zuen : sartaldeko eliza edo erromatarra, batetik, eta sortaldekoa edo ortodoxoa, bestetik. Konstantino V.a enperadorean garaian bere gorenean zegoen liskarra. Era guztietako erlijio irudiak suntsitu ziren, ikonoak erre, igeltsuz estali ziren mosaikoak, hormetako freskoak suntsitu, eta Kristoren irudien ordez loreenak edo enperadoreenak jarri ziren leku askotan.
Liskarra inperio osora hedatu izan balitz, desagertu egingo zen bizantziar artea, baina, batetik, inperioaren sartaldean irudiak osorik iraun izanak eta, bestetik, ikonoklastek borroka galtzeak (843an), berehala suspertu zuten erlijiozko dekorazio artea.
Akad (hiria)
Akad k.a. 2340 urte inguruan sortutako hiria izan zen, Sargon buruzagiak fundatua, akdatar inperioa izan zenaren hiriburua. K.a. 2159. urtearen inguruan, gutiek okupatu eta suntsitu zuten, eta, ondoren, izenak gehiago adierazi zuen Mesopotamiako eskualde bat, hiria propio ez baitzen berreskuratu. Inoiz ez da aurkitu kokalekua, ustez Kishetik edo agian Bagdadetik hurbil zegoela uste da.
Belus
Belusa (gaskoieraz: belus ) ile motz eta trinkoa txertaturik duen ehun mota da. Bi irazkiz osaturik dago: azpikoak oinarria egiten du eta besteak itxura iletsua eta leuna ematen dio.
Râșca
Râșca honako hau izan daiteke:
Hășmaș
Hășmaș Errumaniako udalerri bat da, Arad konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Amniozentesi
Amniozentesia haurdun dauden emakumeei egiten zaien proba medikoa da, asko laguntzen duena umekiaren irregulartasun genetikoak antzematen, hau da, jaiotzekoa den haurraren osasunaren eta heldutasunaren berri jakiten. Urdaila zeharkatzen duen orratz baten bidez umetokian dagoen likido amniotikoaren lagin bat erauzten da, analisia egiteko.
Haurdunaldiaren bigarren hiruhilabetekoan (15. astean, gutxi gorabehera) egin ohi da.
Prozedura
Umetoki edo uteroan umekia inguratzen duen isurkari amniotikoa deritzan gaiaren kopuru txiki bat hartu eta aztertzean datza. Horrela, umekiaren kariotipoa aztertzen da, akats genetiko edo kromosomikoak aztertzeko. Amniozentesiaren bidez, umekiari eragin diezaioten 150etik gora gaitzen diagnosi zehatza egin daiteke, Down sindromea eta Tay-Sachs eritasuna, adibidez. Horretaz gain, hainbat gaitz metaboliko eta neurologiko ere antzemateko balio du.
Amniozentesia ultrasoinuen laguntzaz egiten da, hau da, maiztasun altuko soinua duten uhinen bidez. Uhin ultrasonikoek umekiaren irudia ematen dute pantaila berezi batean. Horrela, sendagileak umekiaren posizioa behatzen du, eta aldi berean, amaren sabeletik barrena, orratz barne-huts luze bat sartzen du umetokian. Sendagileak orduan isurkari amniotikoaren kopuru txiki bat hartzen du, umekiaren zelulak dituena. Zelula horiek kontrolpeko laborategiko egoeran hazten dira zenbait astetan, gero aztertu ahal izateko.
Arriskuak
Abortuaren arriskua dela-eta (%1 inguru) ez da era orokorrean egiten, umekiarengan arrisku faktoreak susmatu ezean. Hala ere, amniozentesiak oso arrisku gutxi du, bai amarentzat bai umekiarentzat. Normalean haurdunaldiaren laugarren hilabetearen amaieran edota azken hiru hilabeteetan egiten da. Laugarren hilabetean egiten denean, akats genetikoak antzematea izaten da helburua. Sendagilea, zenbait eritasunen kasuan, umekia berehala tratatzen has daiteke, eta, besteetan, plangintza prestatu dezake, umea jaiotzen denean unean bertan aplikatzen hasteko. Kasu batzuetan, gurasoek abortua egitea erabakitzen dute, baldin amniozentesian ezin sendatuzko gaitzen baten arrastorik agertzen bada. Haurdunaldiaren azken hiru hilabeteetan egiten denean, bestalde, umekiak garapen maila normala iritsi ote duen jakiteko egin ohi da amniozentesia.
Bos sauveli
Bos sauveli Bos generoko animalia da. Artiodaktiloen barruko Bovinae azpifamilia eta Bovidae familian sailkatuta dago
Litoria everetti
Litoria everetti Litoria generoko animalia da. Anfibioen barruko Hylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Chapeltoun
, Eskoziako baserri giroko eremu bat da, Ekialdeko Ayrshire konderrian. Iparraldeko Ayrshire konderriarekin muga egiten du. Landa eta baserriz osatutako eremu lasaia da.
Kazimir Malevitx
Kasimir Severinovitx Malevitx (Казимир Северинович Малевич; Kazimierz Malewicz; Казимір Северинович Малевич; Kasimir Malewitsch; Kiev, 1879ko otsailaren 23agreg./otsailaren 11jul. - Leningrad, 1935eko maiatzaren 15a) poloniar jatorriko ukrainar margolari eta artearen teorikoa izan zen. Geometria abstraktuaren aitzindaria eta errusiar abangoardia eta suprematismo mugimenduetako partaide azpimarragarrienetakoa izan zen.
Bizitza
Kieven sortu zen, Ukrainan, baina familia poloniar baten ondorengoa izanik, poloniera izan zen bere ama-hizkuntza.
Postinpresionisten eta fauvisten eragina nabari zaio hasierako lanetan. Kubismoa landu zuen gero; Errusiako kubistarik handienetakoa da. Kubismoa alde batera utzi eta, azkenean, berak sortu eta teorizatu zuen suprematismoa landu zuen. Garai horretakoa du Atze zuriaren gainean lauki zuria (1918) koadro ezaguna. 1919. urtean Moskuko Arte Ederretako Eskolako irakasle izendatu zuten Sobietar Batasuneko agintari berriek, baina errealismo sozialistarekin bat ez zetorrelako kargua utzi eta Leningradera erretiratu zen. Kubismotik suprematismora lana idatzi zuten Vladimir Maiakovskirekin. 1926an Alemaniara joan zen, eta han Die gebenstandslose Welt argitaratu zuen; geometriako gai abstraktuei buruzko teoria azaldu zuen liburu horretan. Eragin handia izan zuen ondorengo margolariengan.
Valverde de Campos
Valverde de Campos Valladolideko udalerria da, Tierra de Campos eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 122 biztanle zituen.
Eptatretus laurahubbsae
Eptatretus laurahubbsae Eptatretus generoko animalia da. Arrainen barruko Myxinidae familian sailkatzen da.
Clamator coromandus
Clamator coromandus Clamator generoko animalia da. Hegaztien barruko Cuculidae familian sailkatua dago.
Oglesby (Texas)
Oglesby Texasko hiri bat da. Coryell konderrian kokatua dago. 2010ean 484 biztanle zituen, 1.28 kilometro koadrotan banatuta.
Bideo-jokoen banatzaile
Bideo-jokoen banatzailea edo bideo-jokoen banaketa-etxea, barnean edo bideo-jokoen garatzaile batek garatutako bideo-jokoak banatzen dituen enpresa da. Eskuarki,, bideo-jokoen banatzaile batek argitaletxe gisa ere funtzionatzen du, eta, beraz, liburu-argitaletxeen edo DVD-filmen argitaletxeen antzera, bideo-jokoen fabrikatzeaz eta merkaturatzeaz arduratzen da, merkatu ikerketaren eta marketinaren alderdi guztiak barne.
Banatzaile nagusiak ere argitaratzaileak dira (argitaletxe izenez ere ezagunak) eta normalean garapena finantzatzen dute, batzuetan bideo-jokoen garatzaile bati azpikontratatuz (banatzaileak horri kanpoko garapena deitzen dio) eta beste batzuetan estudio izeneko barneko garatzaile bati ordainduz. Bestalde, banatzaile txikiagoak daude banaketa zereginetara esklusiboki dedikatzen direnak, euren bideo-jokoak dendetara eta azken kontsumitzaileetara eraman behar dituzten argitaletxe/ekoizleentzat lan egiten dutenak.
Banaketa-etxe batek egin ohi dituen beste funtzio batzuk, besteak beste, jokoak erabil ditzakeen lizentziak erabakitzea eta ordaintzea, eta lokalizazioa, ontziratzea, inprimatzea eta, agian, erabiltzailearen eskuliburua idaztea, baita kutxaren diseinua ere. Banaketa-etxe handiak garapen talde guztien eraginkortasuna areagotzen saia daitezke, barnekoak zein kanpokoak izan, normalean behar diren funtzionalitateetarako soinu-diseinua eta kode paketeak bezalako zerbitzuak eskainiz.
Hypsoblennius digueti
Hypsoblennius digueti Hypsoblennius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Blenniidae familian.
Dorothy Hill
Dorothy Hill ( - ) Australiako geologo eta paleontologo bat izan zen, Australiako unibertsitateko lehenengo emakume irakaslea eta Australiako Zientzia Akademiako lehen emakumezko presidentea izan zen.
Bizitza
Dorothy Hill, Taringan jaio zen, zazpi seme-alaben hirugarrena izan zen eta Coorparon hasi zen, Brisbanen. Coorparoko Estatu eskolan ikasi zuen eta ondoren Brisbane Girls Grammar Schoolean ikasi zuen. 1924. urtean, Lady Lilley izeneko Urrezko Domina jaso zuen eta Phyllis Hobbs Memorial saria irabazi zuen Historia eta Ingelesean.
Dorothy gogotsu zuen kirola, batxilergoan atletismoa eta saskibaloia bultzatu zuen eta bere denbora librean zaldien gidaria izan zen. Unibertsitatean hockeya, korrika eta arraunean parte hartu zuen. Queenslandeko unibertsitatean, Queenslandeko estatuan eta Australiako unibertsitatean hockeyko talde batean jolastu zuen. Ondoren, Cambridgeko unibertsitatean pilotuaren lizentzia atera zuen.
Batxilergoa jarraituz, medikuntza eta medikuntzaren ikerketak ikastea nahi zuen, baina garai hartan Queensland Unibertsitatean ez zuten medikuntza-maila bat eskatzen, eta Hillen familia ezin zuen Dorothy Sydneyra bidaltzea baimendu. Zorionez, Queensland Unibertsitateko hogei bekatik bat irabazi zuen 1924an, non unibertsitate horretan zientzia ikastea erabaki zuen, kimika bereziki( Senior Matrikula Publikoa Azterketan notarik altuena jaso ondoren ). Geologia ikastea aukeratu zuen hautazko gisa, eta H.C. Richards irakaslearen aholkuarekin 1928an graduatu zen Lehenengo Klaseko Ohorezko Geologia Unibertsitatearen Urrezko Dominarekin lizentziatu zen. Lehenengo emakumea izan zen Urrezko Domina hau irabazi zuena.
Dorothy Hill 1997-an hil zen.
Ondarea
Hill irakasleak Australiako lurraren zientzietarako ekarpen adierazgarriak egin zituen, funtsezko faktorea izan zen emakumeentzako heziketa aurrera eramaten. Lur-zientzietan arrakasta izugarria euki zituzten ikasleei klase heman zizkien. Malcolm Thomis, Queensland-eko Unibertsitatekoa ,"Unibertsitatearen lehen 75 urteetako lizentziadun bikainena" bezala deskribatu zuen Dorothy. Queensland-eko Unibertsitateko Gorte Izugarriak harri bat aurkeztu zuen isekagarri Dorothyrentzat,  Rhyl Hinwood-ek 1982an eginda. Brisbane Girls Grammar-Eskolan Dorothyren bular bat ere dago,  Rhyl Hinwood egina.
Folleville (Eure)
Biztanleria
2007an Folleville udalerrian erroldatutako biztanleak 186 ziren. Familiak 72 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 85 etxebizitza zeuden, 78 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. Etxebizitza guzti hauek 85etxeak ziren. 78 etxebizitza nagusietatik 70 bere jabearen bizilekua ziren eta 7 alokairuan okupaturik zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 21 etxek lau zituzten eta 35 etxek bost zituzten. 11 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 40 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 33 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Folleville udalerrian 77 unitate fiskal zeuden, 202 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.376 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 2 higiezinen enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Folleville udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 228 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Cunninghamhead
, Eskoziako herri bat da, Iparraldeko Ayrshire konderrian.
Mountville (Hego Carolina)
Mountville Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Laurens konderrian dago, Hego Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Elmenhorst/Lichtenhagen
Elmenhorst/Lichtenhagen Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Heriz pasealekua
Heriz pasealekua Gipuzkoako Donostia hiriburuko pasealeku bat da. Antigua eta Aiete auzoak lotzen dituen kale nagusietakoa da. Matia kalean hasten da, Antiguan, eta Aieteko Doktor Marañon pasealekuan, Pinu bidearekin elkartzen den lekuan, amaitzen da,
Errepide hau bere jabetzako lurretan eraiki zuen Heriz jaunaren omenez eman zaio izen hau pasealekuari. Heriz familiak bide honen zati partikular bat eraiki zuen (garai hartan Camino Particular de Aranalde a Lugariz esaten zitzaion).
Esloveniar Karintia
Esloveniar Karintia eskualdea (eslobenieraz Koroška regija), Eslovenia banatzen den eskualde estatistikoetako bat da. 2005eko abenduan, 73.754 biztanleko biztanleria zuen.
Honako udalerri hauek osatzen dute:
Zumetxaga
Zumetxagako San Migel baseliza edo soilik Zumetxaga izeneko baseliza Mungian dago, Larrauri auzoan. Baseliza Mungia eta Bakio arteko bidean kokatua dago, Jata mendiaren magalean. 215 metroko altuera du.
Baseliza hau Bizkaiko zaharrenetarikoa da, XII. mendekoa. Baseliza San Migeli eskainia dago eta erromanikoa da.
1994ko urriaren 21ean, Eusko Jaurlaritzak monumentu izendatu zuen, Sailkatutako Kultura Ondasuna.
Jaiak eta ospakizunak
Irailaren 29an erromeria egiten da Zumetxagan, Zumintzako landan hain zuzen ere.
Saint-Jean-sur-Reyssouze
Saint-Jean-sur-Reyssouze Ain departamenduko Frantziako udalerria da, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean.
San Sebastian
San Sebastian (256-288) santu eta martiri kristaua zen, Diokleziano erromatar enperadorearen garaian hil omen zutena, kristauen jazarpen garaian. Ohikoena haren martirioa irudikatzea da, zutabe edo zuhaitz bati lotua eta geziek sastakatua. Geziek sortutako zaurien alegoria izurri garaietan erabili zen santuaren babesa eskatzeko, bereziki Aro Modernoaren hasieran.
Donostiako zaindaria da, eta haren jaieguna da hiriko jai nagusietako bat: San Sebastian eguna (Donostiako Danborrada), urtarrilaren 20an. Azpeitiko zaindaria ere bada.
Bizitza
Sebastianen martirioa Anbrosio Milangoak garatua zuen lehen aldiz, 118. salmoko sermoian (XX. zenbakia). Anbrosioren arabera, Sebastian Milangoa zen eta horregatik gurtza zioten bertan IV. mendetik.
V. mendeko Acta Sanctorumaren arabera,, Anbrosiorena omen dena, Sebastian Galia Narbonensis probintziakoa zen eta Milanen ikasi, eta bertan Pretoriar Guardiako kapitain bihurtu zen, Diokleziano eta Maximianoren agindupean, kristaua zela jakin gabe.
Sebastianen aurak emakume baten mututasuna osatu omen zuen, eta mirari honek 78 lagun konbertitu zituen. Sebastianek martirizatuak izan behar zuten bi kristaurekin hitz egin zuen, Marko eta Martzelino izenekoekin, eta fedea gordetzeko adorea eman zien. Marko eta Martzelino anaia bikiak ziren, eta diakonoak. Familia onekoak ziren, ezkonduak zeuden eta Erroman emazte eta seme-alabekin bizi ziren. Anaiek erromatar jainkoen omenez sakrifizioak egiteri uko egin zioten eta horregatik atxilotu zituzten. Trankilino eta Martzia gurasoek espetxean bisitatu zituzten, Kristautasunari uko egin zezaten. Baina azkenean Sebastianek gurasoak konbertitu zituen, eta baita Tiburtzio ere, Kromazio prefektuaren semea. Nikostrato, beste ofizial bat, eta haren emazte Zoe ere konbertitu zituen. Kromazio ere konbertitu zuenean, espetxeratuak askatu, dimisioa eman eta Campaniako landa-lurretan erretreta hartu zuen.
Gerora, Mark eta Martzelino ezkutuan ibili ondoren, Kastulok lagunduta, martirizatuak izan ziren, Nikostrato, Zoe eta Tiburtzio bezala.
Martiritza
Dioklezianok Sebastian gaitzetsi zuen ustezko traizioa zela-eta, eta "zelai batera joateko eta taketa bati lotzeko agindu zion, geziak jaurti ziezaizkioten. Arkulariek geziz sastakatu zuten, triku bat zirudien arte", bertan hil zedin utziz. Kastuloen alarguna, Irene Erromakoa, hurbildu egin zen gorpua hartu eta lurperatzeko, baina oraindik bizirik zegoela ikusi zuen. Berarekin etxera eraman eta zaindu egin zuen, osatu zen arte. Bizilagunek kristaua zelako susmoa zuten. Horietako bat neskato itsu bat zen. Sebastianek ea Jainkoarekin egon nahi zuen galdetu zion eta gurutzearen keinua egin zion bekokian. Neskatoak "Bai" erantzun zuenean ikusmena berreskuratu omen zuen.
Orduan, Sebastian zutitu eta Diokleziano gurutzatu zuenean sutsu mintzatu zitzaion. Enperadoreak hil arteraino kolparazi zuen eta haren gorpua Cloaca Maxima estoldetara bota. Baina Sebastian kristau alargun bati agertu zitzaion eta haren gorpu ustelgabea lurpetik atera zezan eskatu, apostoluen ondoan katakonbetan hobiratzeko.
Sebastian geziekin hil zelako ustea zutenez, nahiz eta horrela ez gertatu, eta gero enperadore berak hiltzeraino kolpatua izan zedin agindu zuenez, batzuetan Sebastian bitan martirizatua izan zen santua dela esaten da.
Zumetxaga
Deskribapena
Angelu zuzeneko planta bakarreko eliza, garaipenarku batean zehar luzatzen dena, irudi bereko absidean, zertxobait meharragoa. Jatorrizko guneari, geroztiko aldietan, bi portiko itxi erantsi zitzaizkion, bata, oinetan dagoena eta bestea, Ebanjelioko hegalean, azken hori neurri txikiagokoa. Buruhormaren gainean espadaina bat dago jasota. Teilatuak bi isuralde ditu. Hormak, lodiera nabarmena dutenak, ageriko hilaretan tolestaturik daude eta hegoaldetik sarrera bat dago irekita eta leiho bat absidean, bi baoak estilo erromanikoko puntukoak, halaber, gutxi gorabehera XII. mendean egin zen jatorrizko fabrika baino geroagoko bi sarrera ere bai.
San Sebastian
LGBT asoziazioa
Richard A. Kaye idazleak babesten du LGBT asoziazioa bat baduela :
San Sebastianen irudi erlijioso batzuk LGBT komunitateak bereganatu ditu. Haren itxura fisiko indartsua, alkandorarik gabekoa, gorputzean barneratzen zitzaizkion gezien sinbolismoa, eta bortxazko minaren aurpegierak artistak mendeetan zehar erakarri ditu. Honela, XIX. mendeko lehen gay kultu esplizitua dela esaten da. Innuendo erotizatu hauek dira artista asko intrigatu dutenak, bere irudiaren erotikotasuna, eta ez bere santutasuna edo pietatea.
Entrevías (telesaila)
Entrevías espainiar telesaila da, Aitor Gabilondok Telecincorako sortua.
Sinopsia
Maitasuna da seriean gurutzatzen diren argumentu guztien ardatza, nahiz eta lehen begiratuan ez iruditu: Tirso Abantos auzoko burdindegi baten buru den militar ohia da; bakartia eta maitasunik gabea, familiako gertakari baten ondoren aldi batez Irene bilobaz arduratu behar izaten du, jatorri vietnamdarra, kontestatarioa eta errebeldea duen neska batez, Tirsoren alabak kontrolatu ezin duena. Aitonaren eta bilobaren arteko talka erabatekoa da, eta bizikidetza korapilatu egiten da hasiera-hasieratik, ez bakarrik bien izaeragatik, baizik eta Irenek auzoan maiz erabiltzen dituen konpainia txarrengatik eta, edozein preziotan, kolonbiar mutil-lagun maitatuarekin ihes egiteko erabakiagatik.
Eptatretus longipinnis
Eptatretus longipinnis Eptatretus generoko animalia da. Arrainen barruko Myxinidae familian sailkatzen da.
Hardware informatikoaren historia
Hardware informatikoaren historiak, kalkulurako lehenbiziko gailu sinpleetatik hasi eta egungo ordenagailuetara arteko bilakaera jasotzen du. XX. mendea bitarte, kalkulu gehienak gizakiek egiten zituzten. Kalkuluak burutzeko lehen tresna mekanikoei (abakoa, esaterako) kalkulagailuak deitzen zitzaien. Eta gailuaren operadoreari konputagailu deitzen zitzaion.
Kalkuluak burutzeko lehenbiziko gailuak mekanikoak ziren, eta, horretarako, operadoreak oinarrizko eragiketa aritmetiko baten hasierako balioak ezarri eta gero gailua manipulatu behar zuen emaitza lortzeko. Geroago, konputagailuek zenbakiak modu jarraian irudikatzea lortu zen (adibidez, eskala batean zeharreko distantzia, ardatz baten errotazioa edo tentsio gisa). Zenbakiak digitu gisa ere adieraz zitezkeen, mekanismo batek automatikoki manipulatuta. Ikuspegi horrek, oro har, mekanismo konplexuagoak eskatzen zituen arren, izugarri handitzen zuen emaitzen zehaztasuna.
Iratzar Fundazioa
Iratzar Fundazioa Sortuk antolatutako Fundazioa da. Bere helburua ikuspegi estrategikoa lantzea da.
Hardware informatikoaren historia
Transistoreen teknologia garatzeak eta, ondoren, zirkuitu integratuko txipa garatzeak aurrerapen nabarmenak ekarri zituen, transistoreen ordenagailuetatik hasi eta, ondoren, zirkuitu integratuetara pasaz. Horren ondorioz, ordenagailu digitalek ordezkatu zituzten, neurri handi batean, analogikoak. Oxido metalikozko erdieroaleak (MOS) eskala handian integratzeak erdieroaleen memoria eta mikroprozesadorea ahalbidetu zituen, eta horrek beste aurrerapen garrantzitsu bat ekarri zuen, 1970eko hamarkadan ordenagailu pertsonal (PC) miniaturizatua. Konputagailuen kostua pixkanaka jaitsi zen, eta 1990eko hamarkadan ordenagailu pertsonalak eta 2000ko hamarkadan ordenagailu mugikorrak (smartphone eta tabletak) nonahi agertu ziren.
Iratzar Fundazioa
Helburuak
Bere helburu nagusia Euskal Herria aske, sozialista, independiente, euskaldun eta feminista lortzea da.
Historia
Fundazioa 2014ko otsailaren 20an aurkeztu zuten. Floren Aoiz da Fundazioko zuzendaria.
2014ko abenduaren 29an, Neguko Unibertsitatea aurkeztu zuen fundazioak. Bertan Espainiako Estatuaren krisiaz, ezkerraz eta mugimendu askatzaileez eta Euskal Bideaz azterketa egingo zuten urtarrilean eta otsailean.
Hardware informatikoaren historia
Gailu zaharrenak
Gizateriak milaka urtetan zehar erabili ditu zenbatzeko gailuak. Adibidez, pisu-berdintasuna ezartzeko gailua: balantza klasikoak. Makina aritmetikoago bat aski ezaguna dena abakoa da. Uste da gailu horren formarik zaharrena —hauts-abakoa— Babilonian asmatu zela. Alearen eta alanbrearen abako egiptoarra K.a. 500. urtekoa da.
Heilly
Heilly Frantziako udalerria da, Somme departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Heilly udalerrian erroldatutako biztanleak 407 ziren. Familiak 168 ziren, horien artean 42 pertsona bakarrekoak ziren (25 bakarrik bizi ziren gizonak eta 17 bakarrik bizi ziren emakumeak), 63 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 50 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 13 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Hardware informatikoaren historia
Sarrera
Konputagailuetan bi parte bereizi daitezke: softwarea eta hardwarea. Konputazioko hardwarea makina fisikoa da, programa baten zuzendaritzapean datuak biltegiratu eta manipulatzen dituena. Hasiera batean, kalkuluak gizakiek egin zituzten, eta horiei konputagailu deitu zitzaien, burutzen zuten lanaren edo lanbidearen izenburu gisa. Artikulu honek konputazio-hardwarearen historiako garapen nagusiak jasotzen ditu, horiek testuinguruan jartzen saiatuz..Kalkulagailu digitalek biltegiratze digitalak erabiltzen dituztenez, eta memoriaren tamainak eta abiadurak mugatzen dituztenez, ordenagailuaren datuak biltegiratzearen historia ordenagailuen garapenarekin estuki lotuta dago.
Heilly
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Hardware informatikoaren historia
Lehen kalkulagailuak
Milaka urtetan, gizateriak kalkuluetan laguntzeko gailuak erabili ditu. Kontaketa gailurik zaharrena, seguruenik, kontatzeko makilatxoa izango da. Erregistroak mantentzeko gerora emandako laguntzetan sartzen da Feniziako buztina, edukiontzietako artikuluen zenbaketa gordetzeko erabiltzen zena, ziurrenik azienda edo aleak. Aritmetikara bideratutako makina bat abakoa da. Abakoaren formarik goiztiarrena, hauts-abakoa, Babilonian erabili zen K.a. 2.400 urterako. Harrezkero, kontaketa-taulen beste forma asko asmatu dira. Esate baterako, Erdi Aroko kontu etxeetan, oihal koadrodunak erabili ohi ziren mahai batean jarri eta diru-batuketak kalkulatzeko laguntza gisa, markatzaileak haren inguruan mugituz zenbait arauren arabera. Konputagailu analogiko zenbait eraiki ziren bai antzinako garaian eta baita erdi aroan ere, kalkulu astronomikoak burutzeko. Horien artean daude Anticiteraren mekanismoa eta Grezia zaharreko astrolabioa (K.a. 150-100 k.a.). Gailu horiek, normalean, lehenbiziko konputagailu analogiko gisa hartu ohi dira. Kalkulurako erabiltzen ziren antzinako beste gailu mekanikoen artean, honakoak topatu ditzakegu: Planisferioa; Al-Biruniren asmakizun batzuk (ggb 1000. urtea); Azarquieleko Equatoriuma (ggb 1015. urtea); eta Erdi Aroko beste astronomo eta ingeniari musulman batzuen antzeko konputagailu astronomikoak.
Heilly
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
East Sumter (Hego Carolina)
East Sumter Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Sumter konderrian dago, Hego Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Paris, je t'aime
Paris, je t'aime (euskaraz Paris, maite zaitut) 2006ean hainbat herrialdeetako zinema zuzendariek zuzendutako 18 laburmetraiez osatua dagoen drama filma bat da, Parisko 18 barrutiko bana. 2006ko maiatzaren 18an Canneseko Zinemaldian estreinatu zen.
Heilly
Etxebizitza
2007an 194 etxebizitza zeuden, 170 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 9 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 193etxeak ziren. 170 etxebizitza nagusietatik 138 bere jabearen bizilekua ziren, 25 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 7 etxek bi zituzten, 27 etxek hiru zituzten, 48 etxek lau zituzten eta 84 etxek bost zituzten. 105 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 56 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 92 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Paris, je t'aime
Filma osoa Paris hirian girotua dago eta bere 18 barrutietan jazotako beste horrenbeste istorio laburren bidez hiria eta bertako biztanleen ikuspegi eta bizipen ezberdinak islatzen dira.
2008an egitura berdineko New York, I Love You (New York, maite zaitut) filma estreinatu zen, kasu honetan New York hirian girotua.
Heilly
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 287 ziren, horien artean 221 aktiboak ziren eta 66 inaktiboak ziren. 221 pertsona aktiboetatik 196 lanean zeuden (105 gizon eta 91 emakume) eta 25 langabezian zeuden (11 gizon eta 14 emakume). 66 pertsona inaktiboetatik 34 erretiraturik zeuden, 15 ikasten zeuden eta 17 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Heilly udalerrian 155 unitate fiskal zeuden, 381 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.445 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 igeltseroak, 2 zurginak eta 1 jatetxe.
2000. urtean Heilly udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 609 hektarea erabiltzen.
Hardware informatikoaren historia
Lehen kalkulagailuak
Zenbaki errealak lerro batean distantzia edo tarte gisa adieraz daitezkeenez, kalkulu-araua 1920. urtean asmatu zen, biderketa- eta zatiketa-eragiketak aldez aurretik posible zena baino azkarrago egin daitezen. Kalkulu arauak joera matematikoa zuten ingeniari eta beste langile profesional batzuen belaunaldiek erabili zituzten, sakelako kalkulagailua asmatu arte. Apollo programako ingeniariek, gizakia Ilargira bidali ahal izateko, kalkulu asko egin zituzten kalkulu arauak erabiliz, eta kalkulu hauek hiru edo lau digitu esanguratsuko zehaztasuna zeukaten. 1623an, Wilhelm Schickard-ek lehen kalkulagailu mekaniko digitala eraiki zuen eta, beraz, konputazioaren garaiko aitzindari bihurtu zen. Bere makinak, erlojuentzat garatutako hortzak eta engranajeak erabili zituenez lehenbizi, "erloju kalkulatzaile" ere deitu zioten. Johannes Kepler lagunak erabili zuen, astronomia goitik behera aldatu zuenak.
Dalgarven
, Eskoziako udalerri bat da, Iparraldeko Ayrshire konderrian.
Clamator levaillantii
Clamator levaillantii Clamator generoko animalia da. Hegaztien barruko Cuculidae familian sailkatua dago.
Hardware informatikoaren historia
Lehen kalkulagailuak
1642an, artean nerabea zela, Blaise Pascalek lan aitzindaria hasi zuen kalkulu makinak diseinatzen eta garatzen, eta hiru urtetan zehar 50 prototipo eraiki ostean, kalkulagailu mekaniko bat asmatu zuen. Makina horietako hogei eraiki zituen (Pascal edo Pascaline kalkulagailua bezala ezagutuak) hurrengo hamar urteetan. Bederatzi makinek iraun dute gaur arte, horietako gehienak Europako museoetan daudelarik ikusgai. Kalkulagailu mekanikoaren asmatzailetzat Schickard edo Pascal hartu behar ote den oraindik orain eztabaida iturri izaten da.
Gottfried Wilhelm Leibnizek, 1672 inguruan, kontagailu mailakatua eta mailakatutako danbor mekanismo ospetsua asmatu zituen.
1820 inguruan, Charles Xavier Thomas de Colmarek seriean sortutako lehen kalkulagailu mekaniko arrakastatsua sortu zuen, Thomasen Aritmometroa, batuketak, kenketak, biderketak eta zatiketak egin zitzakeena. Leibnizen lanean oinarritzen zen batez ere. Kalkulagailu mekanikoak, hala nola hamar oinarriko Addiatorra, Comptometroa, Monroe kalkulagailua, Curta eta Addo-X, 1970era arte erabili ziren.
Errezel
Edozein gelatan erabil daiteke ere, ohikoagoak dira logelatan, argia estaltzeko. Tenperatura ere egokitzeko ere erabilgarriak dira.
Hardware informatikoaren historia
Lehen kalkulagailuak
Leibnizek zenbaki-sistema bitarra ere deskribatu zuen, konputagailu moderno guztien osagai nagusia dena. 1940ra arte, ordea, diseinu asko eta asko sistema hamartarra ezartzeko zeregin zailean tematu ziren, 1800eko Charles Babbageren makinak eta 1945eko ENIAC barne.
Phallomycetidae
Phallomycetidae Basidiomycota filumeko azpiklase bat da. Azpiklase hau 2006an sortu zen, ikerketa molekularrak egin ondoren. Phallus eta Geastrum generoetako onddoak biltzen ditu, besteak beste.
Errezel
Hegoaldean gortina eta Iparraldean erridau ere esaten zaio.
Heilly
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Hardware informatikoaren historia
1801: Txartel zulatuen teknologia
1725ean bertan, Basile Bouchonek, Carlos Brunéren ikasle izan zenak, paper zulatuko begizta bat erabili zuen ehungailu batean, ehunean erreproduzitu behar zen patroia ezartzeko. 1726an, bere lankide Baptista-Falconek, diseinua hobetu zuen, programa egokitzeko eta aldatzeko paperezko txartel zulatuak erabiliz. Bouchon-Falcon-en ehungailua erdiautomatikoa zen eta programa eskuz elikatzea eskatzen zuen.
1801ean, Joseph Marie Jacquard-ek ehunezkoa zen patroia txartel zulatu bidez kontrolatzen zuen ehungailua garatu zuen. Txartel-sorta alda zitekeen, ehungailuaren diseinu mekanikoa aldatu gabe. Hori mugarria izan zen programagarritasunean. 1833an, Charles Babbagek bere makina diferentziala garatzetik lehenbizi diseinu osatuago bat garatzera jo zuen, makina analitikoa, programatzeko Jacquar ehungailuaren txartel zulatuak hartuko zituena.
1835ean, Charles Babbagek bere makina analitikoa deskribatu zuen. Helburu orokorreko ordenagailu programagarri baten plana edo diseinua zen, sarrerarako txartel zulatuak eta energia-iturri gisa lurrun-motorra erabiliz.
Babbageren hasierako ideia zen zulatutako txartelak erabiltzea taula logaritmikoak zehaztasun handiz kalkulatu eta inprima zitzakeen makina bat kontrolatzeko (helburu edo zeregin zehatzeko makina, beraz). Hala ere, Babbagek ideia laster garatu zuen helburu orokorreko ordenagailu programagarria lortzeko, haren makina analitikoa.
Nahiz eta diseinua bikaina izan eta bere planak zuzenak edo, behintzat, arazgarriak izan, proiektua atzeratu egin zen hainbat arazoren ondorioz. Babbage gizon zaila zen harekin lan egiteko, eta bere ideiak errespetatzen ez zituen edonorekin eztabaidatzen zuen. Makinaren zati guztiak eskuz egin behar ziren. Milaka zati dituen makina batean, batzuetan, elementu bakoitzeko akats txikiak metatu egin daitezke, eta errore handiak sortzen dira. Hori ekidin ahal izateko, beharrezkoa zen piezak garai hartako tolerantziekin lor zitezkeenak baino askoz zehatzagoak izatea. Piezak eraiki zituen artisauarekin etengabeko gatazkak izan zituen eta, gobernuaren finantziazioa agortu zenean, proiektua amaitu zen.
Ada Lovelacek Luigi Federico Menabrearen "Motor Analitikoaren zirriborroa" (Sketch of the Analytical Engine) itzuli eta oharrak gehitu zizkion. Hori da, itxuraz, programazioaren lehen deskribapen argitaratua. Beraz, Ada Lovelace lehen programatzaile informatikotzat hartzen da.
1890ean, Estatu Batuetako Zentsuaren Bulegoak txartel zulatuak, ordenamendu-makinak eta Herman Hollerith-ek diseinatutako tabulazio-makinak erabili zituen Estatu Batuen eraketak ordenatutako hamar urteko zentsuaren datuak kudeatu ahal izateko. Hollerithen konpainia IBMren gune bihurtu zen. IBMk txartel zulatuaren teknologia negozio-datuak prozesatzeko tresna ahaltsu batean bihurtu zuen, eta tabulatzeko makina espezializatu ezberdinak atera zituen. 1950ean, IBM txartela industrian eta gobernuan kokatu zen. Bigarren Mundu Gerraren ondorengo garairako lelo bihurtu zen zirkulaziorako aurreikusitako txartel gehienetan (txekeetan, adibidez) "ez tolestu, ez zulatu eta ez ebaki" ohartarazpen inprimatua.
Babbageren urratsei jarraituz, aurreko lan horren berririk ez zuen arren, Percy Ludgate Dublingo kontulariak (Irlanda) konputagailu mekaniko programagarri bat diseinatu zuen bere aldetik, 1909an argitaratutako lan batean deskribatu zuena.
Konputazio-instalazio askotan, txartel zulatuak 1970eko hamarkadaren amaiera arte (eta geroago) erabili ziren.
Adibidez, mundu osoko unibertsitateetan, zientzia- eta ingeniaritza-ikasleek beren programazio-atazak tokiko konputazio-zentrora bidali behar zituzten txartel pila baten bidez, programa-lerro bakoitzeko txartel bat erabiliz, eta, orduan, zain egon behar izaten zuten programa prozesatzeko, konpilatzeko eta exekutatzeko prest egon arte.
Emaitza inprimatzeko zain, eskatu duenaren identifikazioarekin markatuta, konputazio-zentrotik kanpoko irteera-erretilu batean jartzen zen. Kasu askotan, emaitza horiek programaren sintaxiari eta abarri buruzko errore-mezuen zerrenda baino ez ziren izaten, eta beste edizio-konpilazio-exekuzio ziklo bat behar izaten zen.
Txartel zulatuak erabiltzen eta merkaturatzen dira oraindik, eta haien neurri bereizgarriak (eta 80 zutaberen edukiera) oraindik ere ezagutu daitezke formulario, erregistro eta programetan.
1930s-1960s: mahaigaineko kalkulagailuak
1900 inguruan, lehen kalkulagailu mekanikoak, kutxa erregistratzaileak, kontabilitateko makinak eta abar birdiseinatu ziren motor elektrikoak erabili zitzaten, eta engranajeak gehitu zitzaizkien aldagai baten egoeraren irudikapen gisa. 1930. urtetik aurrera, Friden, Marchant Calculator eta Monroe konpainiek idazmahaiko kalkulagailu mekanikoak garatu zituzten, batuketak, kenketak, biderketak eta zatiketak egin zitzaketenak. "Konputagailu" hitza kalkulagailu horiek kalkulu matematikoak egiteko erabiltzen zituen jendeari esleitutako lan-kargua zen. Manhattan proiektuan, gerora Nobel saridun izango zen Richard Feynman, izan zen giza konputagailuz betetako gela baten gainbegiralea. Haietako gehienak matematikan aritzen ziren emakumeak ziren, eta gerrako kalkuluetara bideratutako ekuazio diferentzialak ebazten zituzten. Gerraren ondoren, Stanislaw Ulam ospetsua ere presionatu zuten, matematikak hidrogeno-bonbarako hurbilketa konputagarrietara bihurtzeko.
1948an, Curta sartu agertu zen. Kalkulagailu mekaniko txiki eta eramangarria zen, piperbeltzezko ehotzeko gailuaren gutxi gorabeherako tamaina zuena. Denborarekin, 1950ean eta 1960an, kalkulagailu mekanikoen hainbat marka agertu ziren merkatuan.
Mahaigaineko lehen kalkulagailu guztiz elektronikoa ANITA Mk.VII britainiarra izan zen, Nixie hodi-pantaila bat eta 177 tiratroi tubo txiki erabiltzen zituena. 1963ko ekainean, Fridenek EC-130 sartu zuen, lau funtziokoa. Diseinu guztiz transistorizatua zuen, 13 digituko kapazitatea 5 hazbeteko (130 mm) CRT batean, eta alderantzizko poloniar-notazioa (RPN) sartu zuen kalkulagailuen merkatuan, 2200 dolar prezioan. EC-132 ereduak erro karratua eta alderantzizko funtzioak gehitu zituen. 1965ean, Wang laborategiek LOCI-2 sortu zuten, 10 digituko mahaigaineko kalkulagailu transistorizatua eta logaritmoak konputatu zitzakeena.
Zirkuitu integratuen eta mikroprozesadoreen garapenarekin, kalkulagailu handi eta garestien ordez gailu elektroniko txikiagoak agertu ziren.
Konputagailu analogiko aurreratuak
Bigarren Mundu Gerraren aurretik, konputagailu analogiko mekaniko eta elektrikoak punta-puntakotzat hartzen ziren, eta askok uste zuten konputazioaren etorkizuna zirela.
Konputagailu analogikoek etekina ateratzen dioten eskala txikiko propietateen matematikak -- gurpiltxoen posizioa eta mugimendua edo osagai elektronikoen tentsioa eta korrontea - beste zenbait fenomeno fisikoren matematikarekin daukan erlazio estuari: ibilbide balistikoak, inertzia, erresonantzia, energia-transferentzia, unea, etab.
Konputagailu digital modernoek ez bezala, konputagailu analogikoak ez ziren oso malguak, eta eskuz birkonfiguratu behar ziren (hau da, berprogramatu) ataza batetik bestera pasa ahal izateko. Hala ere, konputagailu analogikoek abantaila bat zuten lehenengo konputagailu digitalekin alderatuz gero: arazo konplexuak antzeko portaerak erabiliz konpontzeko erabil zitezkeen, aldiz konputagailu digitalekin egindako lehen saiakerak oso mugatuak izan ziren. Baina konputagailu digitalen abidurak gora egin eta memoria handiagoak erabili ahala (adibidez, RAM edo barne-biltegiratzea), ia erabat ordezkatu zituzten konputagailu analogikoak, eta egun ordenagailuen programazioa edo kodetzea beste giza lanbide bat bezala ezarri da.
Konputazio analogikoaren gorena Analizatzaile diferentzialarekin iritsi zen. 1876an asmatu zuen James Thomsonek eta H. W. Nieman-ek eta Vannevar Bush-ek eraiki zuten MITen, 1927an hasita. Gailu horietako dozena bat baino gutxiago eraiki ziren; boteretsuena Pensilvaniako Unibertsitateko Ingeniaritza Elektrikoko Moore Eskolan eraiki zen, eta han ere ENIAC eraiki zen. Konputagailu elektroniko digitalek, hala nola ENIAC, makina analogiko gehienen desagertzea eragin zuten. Hala ere, gailu analogiko hibridoak, elektronika digitalaren bidez kontrolatuak, 1950 eta 1960 urteetan erabili ziren, eta aurrerago jarraitu zuten aplikazio espezializatuetan.
Lehen ordenagailu digitalak
Konputagailu modernoaren aroa Bigarren Mundu Gerrarekin batera hasi zen, zirkuitu elektronikoek, erreleek, kondentsadoreek eta huts-hodiek beren baliokide mekanikoak ordezkatu zituztenean eta kalkulu digitalek kalkulu analogikoak ordeztu zituzten heinean. Atanasoff–Berry Computer, Z3, Colossus eta ENIAC bezalako makinak eskuz eraiki ziren erreleak edo balbulak (huts-hodiak) zituzten zirkuituak erabiliz, eta, sarritan, txartel zulatuak edo zinta zulatuak erabili zituzten sarrerako unitate gisa, bai eta biltegiratzeko bitarteko nagusi gisa ere (biltegiratze ez iheskorra).
Garai hartan, etengabeko aurrerapenak integratzen zituzten hainbat makina ekoitzi ziren. Garai horren hasieran, ez zen egon ordenagailu modernoaren antzeko ezer, Charles Babbageren galdutako planetan eta Alan Turing-en eta beste batzuen ikuspegi matematikoetan izan ezik. Aroaren amaieran, EDSAC bezalako gailuak eraiki ziren, eta hauek aho batez konputagailu digitaltzat hartzen dira. Denbora lerroan puntu bakar bat definitzeak, "lehen konputagailua" bezala, xehetasun txiki asko galtzen ditu.
Alan Turing-ek 1936an idatzitako testuak eragin handia izan zuen konputazioan eta konputazio zientzietan, bi modutan. Haren helburu nagusia zen inolako prozesu sekuentzialek konpondu ezin zituzten arazoak zeudela frogatzea (geldialdiaren arazoa bezala izendatua). Hori egitean, Turing-ek ordenagailu unibertsal baten definizioa eman zuen, Turing-en makina deitu zioten eraikuntza bat, algoritmoaren exekuzioaren kontzeptua formalizatzen duen gailu teoriko hutsa. Ordu arte erabili zen Kurt Gödelen aritmetikan oinarritutako hizkuntza unibertsal neketsua ordezkatuko zuena. Memoria-biltegiratze finituek ezarritako mugengatik izan ezik, esaten da konputagailu modernoak Turing osoa direla, hau da, Turing makina unibertsal baten algoritmoa egikaritzeko gaitasuna dutela. Turing osoaren ezaugarri-mota mugatu hori, batzuetan, erabilera orokorreko konputagailuak eta berariazko konputagailuak bereizten dituen atalase-ahalmen gisa kontsideratzen da.
Konputazio-makina bat helburu orokorreko ordenagailu bat izan dadin, irakurketa-/idazketa-mekanismo egokiren bat egon behar da, adibidez, zinta zulatua. Moldakorragoa izan dadin, von Neumannen arkitekturak memoria bera erabiltzen du programak eta datuak gordetzeko; birtualki, konputagailu garaikide guztiek erabiltzen dute arkitektura hori (edo bere aldaeraren bat). Teorikoki posible den arren konputagailu oso bat mekanikoki garatzea (Babbageren diseinuak erakutsi zuen bezala), elektronikak abiadura ahalbidetu zuen eta, aurrerago, konputagailu modernoen ezaugarri den miniaturizazioa.
Bigarren Mundu Gerraren garaian hiru korronte paralelo zeuden konputagailuaren garapenari dagokionez, eta haietako bi alde batera utzi ziren hein handi batean edo nahita ezkutuan mantendu ziren. Lehenbizikoa Konrad Zuseren alemaniarraren lana izan zen. Bigarrena Colossus ordenagailuaren garapen sekretua izan zen, Erresuma Batuan. Horietako batek ere ez zuen eragin handirik izan Estatu Batuetako konputazio-proiektuetan. Konputagailua garatzeko hirugarren korrontea, Eckert eta Mauchlyren ENIAC eta EDVAC, lxehetasun guztiekin argitaratu zen.
Ordenagailu elektromekanikoak
Informatika modernoaren aroa Bigarren Mundu Gerra baino lehen eta Bigarren Mundu Gerra bitartean garatzen hasi zen. Garai honetan eraikitako ordenagailu digital gehienak elektromekanikoak ziren: etengailu elektrikoek errele mekanikoak gidatzen zituzten kalkuluak burutzeko. Gailu hauek funtzionamendu-abiadura baxua zuten eta azkenean konputagailu elektriko askoz azkarragoek ordezkatu zituzten, jatorriz huts-hodiak erabiltzen zituztenak.