cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Petřínská rozhledna
Atrakzio hau, apiriletik urria arte, goizeko 10etatik arratsaldeko 7ak arte irekita egoten da egunero, eta, azaroa eta martxoa bitartean, soilik aste bukaeretan goizeko 10etatik arratsaldeko 5ak arte. Goiko solairuan, denda bat eta kafetegi txiki bat daude, beheko solairuan, Jára Cirmmani eskainitako museo bat dagoen bitartean.
Milevsko
Milevsko Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 8.380 biztanle ditu eta 42,49 kilometro koadroko azalera. Písekeko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1364 urtean egin zen.
Hannu Mikkola
Hannu Olavi Mikkola (Joensuu, 1942ko maiatzaren 24a - Helsinki, 2021eko otsailaren 25a) finlandiar rally gidaria izan zen. Bere ibilbidea 1963an hasi zen eta bere garairik arrakastatsuena 1970 eta 1980ko hamarkadak izan ziren. 1979an lortu zuen txapeldunordea, Björn Waldegården atzetik. 1983an munduko txapelketa irabazi zuen Audio Quattro A-1 bat gidatzen. 123 rallyetan lehiatu zen eta 18 garaipen lortu zituen.
Pilar Iparragirre
Pilar Iparragirre Lazkano (Idiazabal, 1951 - 2022ko azaroaren 29a) euskal idazlea eta kazetaria izan zen. Kazetaritza ikasketak egin zituen Donostian eta Bartzelonan eta hainbat tokitan aritu zen lanean, besteak beste Zeruko Argia, Egin egunkaria (itxi zuten arte), Punto y Hora eta Argia aldizkarian.
La Chunga
Biografia
Gurasoak Andaluziako emigrante ijitoak ziren Frantzian. Marseillan jaio zen, eta urtebete inguru zuenean, familia Bartzelonara itzuli zen. "Ca la Rosita"n hasi zen dantzatzen, El Paraleloko upeltegian. Garai hartako ijitoek oso ezaguna zuten lokal hori, eta hantxe egiten ziren festak eta dantzaldiak. Gero Bartzelonako hainbat tabernatan jarraitu zuen. Han aurkitu zuen Paco Rebések, kaleko emanaldi inprobisatuetako batean. Aitabitxia eta babeslea bihurtu zen, eta izen handiko dantzaria izan zen, eta Kondal Hiriko uneko irakasle onenaren babespean eramangzuen. Rebések bazekien Kataluniako norgehiagokaren dantza hori —zapata kenduta dantza egitea ematen zion ospea— ez zela nahikoa programa bat ixteko.
Jane Wilde
Biografia
Jane Charles Elgeeen (1783–1824) lau seme-alaben azkena izan zen, John Elgee artxidiakonoaren, Wexfordeko prokuradorearen, eta haren emaztearen Sarah (Kingsbury, 1851). Bere aita hiru urte zituela hil zen eta horrek esan nahi zuen neurri handi batean neska autodidakta zela. Hala eta guztiz ere, 18 urterekin 10 hizkuntza menperatzen zituela esaten da. Bere birraitona italiarra zen, XVIII. mendean Wexfordera joanda.
Pilar Iparragirre
Izatez Goierrikoa zen arren, Donostiako Amara Berri auzoan bizi zen gero eta maiz ibiltzen zen Parte Zaharretik.
La Chunga
Ibilbidea
Blas de Otero, Rafael Alberti, José Manuel Caballero Bonald edo León Felipe bezalako idazleen eta Pablo Picasso, Salvador Dalí edo Francisco Rebés bezalako margolarien arte-musa izan zen, intelektualen irudi erakargarritzat hartu zutena. Berak bultzatu zuen pintatzera, eta Paris edo Madril bezalako hirietan azaldu zituen naïf estiloko lanak.
Pastora Imperiok 1956an kontratatu zuen dantzari gisa, eta, Ava Gardner-i esker, Hollywoodeko bi filmetan hartu zuen parte. Sullivan enpresaburuak Las Vegasen aurkeztu zuen, Estatu Batuetako hainbat telebista-programatan parte hartu zuen eta New Yorken eta Mexikon abestu zuen. Ordutik mundu osoko bira askotan parte hartu zuen eta hainbat filmetan parte hartu zuen, hala nola La cogida y la muerte filmean. José Luis Gonzalvo zinema-zuzendariarekin ezkondu zen, parte hartu zuen filmetako bateko zuzendariarekin, eta harekin hiru seme-alaba izan zituen: Curro, Luis eta Pilar.
Carmen Amaya (La capitaina) eta Dolores Amaya, (La Pescaílla) neskatila dantzarien lehengusina da.
Thích Quảng Đức
Thích Quảng Đức (jaiotza izenez Lâm Văn Túc; 1897 - 1963ko ekainaren 11) Vietnameko Mahayana Budismo monje bat zen.
Heriotza
1963ko ekainaren 11n bere buruari su eman zion Saigoneko errepide bidegurutze batean. Lurrean eseri, gasolinaz busti eta bere buruari su eman zion. Abade budista kexa imintziorik egin gabe hil zen.
Quảng Đứcek protesta honekin Ngô Đình Diệmen Hego Vietnameko gobernuak Budistak jazartzen zituela salatu zuen. Aurretik, arazoak handitzen ari ziren AEBek babesten zuten Hego Vietnamgo gobernu eskuindarrak gutxiengo katolikoari ematen zion pisu politikoagatik, biztanleriaren %80a budista zen herrialdean. Hilabete lehenago, Hue hirian, budisten manifestazio bat tiroka disolbatu zuen gobernuak eta zortzi hildako eragin zituen.
Bere suizidioaren argazkiek mundu osoko atentzioa eskuratu zuten eta Diemen gobernuaren aurkako kolpe handia izan zen. Quảng Đứcen ekimenak nazioarteko presioa ekarri zioen Diệmi, eta budistak gehiago ez jazartzeko asmoa zuten erreformak iragarri zituen. Hala ere aldaketa horiek ez ziren egin eta gatazka areagotu egin zen. Presidentearen anaia zen Ngô Đình Nhuk pagodak erasotu eta hainbat hildako eragin zituen. Quảng Đứcen eredua jarraituz hainbat monjek bere burua erre zuten.
Pilar Iparragirre
Kazetaria
Zeruko Argian astekarian aritu izan zenean, Okendo kaleko Kaputxinoetan lan egiten zuen. Hantxe baitzuten bulegoa. Euskarazko astekari bakarra zen garai hartan. Gero, Punto y Hora aldizkarian ere aritu zen, eta, ondoren, Egin-en aritu zen. Azkenik, Argia astekarian euskaraz argitaratzen ziren liburuen sinopsi laburrak idazten zituen.
Thích Quảng Đức
Heriotza
1963ko azaroaren 2an estatu-kolpe batek Diem gobernutik kendu zuen.
Pilar Iparragirre
Kazetaria
Argia aldizkariko webgunean berak idatzitako 1181 artikulu ikus daitezke, itzela izan zen bere ekarpena.
Thích Quảng Đức
Heriotza
Malcolm Brownek egin zuen argazkia eta Pulitzer Saria eskuratu zuen.
Pilar Iparragirre
Kazetaria
Bere jarduera profesionalaren urte gehienak ‘Egin’en eman zituen Pilarrek, Politika saila edota Iritzi arloan, Baltasar Garzon epailaren aginduz hedabidea polizia espainolak itxi zuen arte, 1998an.
Kostaldea (Ekuatore Ginea)
Kostaldea (Provincia Litoral) Ekuatore Gineako zazpi probintzietako bat da. Hiriburua Bata du.
Pilar Iparragirre
Idazlea
Generoan eta hizkuntzan oso desberdinak diren liburuak argitaratu zituen.
Haur eta gazteentzako lanen itzulpen bat izan zen Iparragirreren lehen liburua. 1985ean egin zuen lehen itzulpena: Eskubeltz taldearen abenturak (Elkar, 1985). Hans Jurgen Press alemaniarraren itzulpena. Ondoren, Sorgin txikia (1986) itzulpena ondu zuen, eta 1989an Hilerriko jolasak lehen eleberria idatzi zuen Elkarren eskutik; geroago heldu ziren ''Felix Likiniano. Ezina ekinez egina (1994, Txalaparta) biografia (lehenik euskaraz eta gero gaztelerazko bertsioa ere izan zuen), eta, azkenik gazteleraz, Deportación: el mal menor'' (1998).
Tulcea konderria
Tulcea konderria ( ahoskatua) Errumaniako Sud-Est eskualdeko konderrietako (județ) bat da. Bere hiriburua Tulcea da. 8.499 kilometro koadro ditu eta 201.462 biztanle zituen 2011n.
Pilote (zimendua)
Pilotea eraikuntzan erabiltzen den zimendu sakoneko elementua da. Eraikuntzen zamak eusten dituen lurreko geruza sakonegi dagoenean eta, horren ondorioz, azaleko zimendu arruntak —zapatak, zimendu-putzuak edo zimendu-lauzak— erabili ezin daitezkeenean egokitzen dira piloteak, horrela gainean duten karga, lur egonkor zein zurrun horretara bideratuz.
Jane Wilde
Biografia
1851ko azaroaren 12an Sir William Wilde zirujaurekin ezkondu zen. Wilde ere folklorearen ikertzailea zen. Hiru seme-alaba izan zituzten: William Charles Kingsbury Wilde, Oscar Fingal O'Flahertie Wills Wilde eta Isola Francesca Emily Wilde. Bere seme nagusia, William Wilde, kazetari eta poeta izan zen, bere seme gaztea, Oscar Wilde, idazle oparo eta ospetsua izan zen, eta azkenik, bere alaba Isola Wilde haurtzaroan sukarrak jota hil zen.
Pilote (zimendua)
Bertikalean ezartzen diren zilindro itxurako zimenduak dira, eta amaieraren arabera, lur zurrunean atxikituta ala ez, egon daitezke. Lur zurrunarekin bat lan egiteko, kono itxurako punta egiten zaio, honek duen punta zorrotza bertan hobeto sartzen delako. Ez badu punta zorrotzik, lurzorura zuzenean igortzen ditu kargak marruskadura bidez. Zimendu hauetara transmititzen dira gaineko pilare, entzepatu zein lauzetatik datozen kargak.
Antzina zurezkoak eraikitzen baziren ere, gaur egun ohikoenak hormigoizkoak dira, aurrefabrikatuak zein in situ egindakoak. Aurrefabrikatuak kolpez iltzatu ohi dira; in situkoak, berriz, hainbat teknika erabiliz, atorraren arabera, berreskuragarria ala berreskuraezina izan baitaiteke.
Jane Wilde
Biografia
1896ko urtarrilean Lady Wildek bronkitisa harrapatu zuen eta, hilzorian, Reading Gaolen preso zegoen Oscar ikusteko baimena eskatu zuen. Bere eskaerari uko egin zioten. Esaten da, hil ondoren, bere irudia Oscarren kartzelako gelaxkan agertu zela. Bere hileta otsailaren 5ean egin zen eta Londresko Kensal Green hilerrian lurperatu zuten. Iletak Oscarrek ordaindu zituen zeren eta beste semea, Willie Wilde, dirurik ez baitzuen. Anonimoki lur komunean lurperatu zuten, hilarririk gabe.
Ekintzaila
Lady Wilde Charles Maturinen iloba zen eta 1840ko hamarkadako Young Ireland mugimendurako idatzi zuen, Speranza ezizenez The Nationen poemak argitaratuz. Bere lanak Irlandaren independentziaren aldekoak eta britainiarren aurkakoak ziren; batzuetan "Nazioko Speranza" izenez ezagutzen zen. Charles Gavan Duffy izan zen editorea "Speranza"k Irlandak iraultza armatua eskatzen zuen iruzkinak idatzi zituenean. Dublingo gazteluko agintariek hedabidea itxi eta Charles Duffy auzitegira eraman zuten, baina hark uko egin zion artikulua idatzi zuen pertsonaren izena emateari. Esaten da "Speranza"k epaitegian altxatu eta artikuluaren ardura bere gain hartu zuela. Agintariek, ordea, aitorpenari jaramonik egin ez zioten eta behin betiko itxi zuten egunkaria.
Jane emakumeen eskubideen defendatzaile goiztiarra izan zen, eta emakumeen hezkuntza hobearen aldeko kanpaina egin zuen. Millicent Fawcett sufragista bere etxera gonbidatu zuen emakumearen askatasunari buruz hitz egiteko. 1883ko Emakume Ezkonduen Ondarearen Legea onartu izana goraipatu zuen.
Struckum
Struckum Alemaniako udalerria da. estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Kaio domingotar
Kaio domingotarra (Larus dominicanus) Larus generoko animalia da. Hegaztien barruko Laridae familian sailkatua dago.
Bourg-Beaudouin
Bourg-Beaudouin Frantziako udalerria da, Eure departamenduan dagoena, eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bourg-Beaudouin udalerrian erroldatutako biztanleak 734 ziren. Familiak 246 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 79 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 127 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Cametours
Cametours Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Bourg-Beaudouin
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Cametours
Biztanleria
2007an Cametours udalerrian erroldatutako biztanleak 406 ziren. Familiak 160 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 64 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 56 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Amaia Martioda
Ariadna Amaia Martioda Lizarralde (Gasteiz, - ) arabar dietista-nutrizionista eta txirrindulari ohia da. 2010 eta 2014 artean Bizkaia-Durango taldean txirrindulari profesionala izan zen.
Bourg-Beaudouin
Etxebizitza
2007an 269 etxebizitza zeuden, 259 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 265 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 259 etxebizitza nagusietatik 229 bere jabearen bizilekua ziren, 28 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 4 etxek bi zituzten, 21 etxek hiru zituzten, 70 etxek lau zituzten eta 162 etxek bost zituzten. 227 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 83 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 166 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Cametours
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Bourg-Beaudouin
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 516 ziren, horien artean 398 aktiboak ziren eta 118 inaktiboak ziren. 398 pertsona aktiboetatik 376 lanean zeuden (204 gizon eta 172 emakume) eta 22 langabezian zeuden (8 gizon eta 14 emakume). 118 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 49 ikasten zeuden eta 32 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Cametours
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Bourg-Beaudouin
Diru sarrerak
2009an Bourg-Beaudouin udalerrian 264 unitate fiskal zeuden, 768,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.165 euro zen.
Cametours
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 245 ziren, horien artean 192 aktiboak ziren eta 53 inaktiboak ziren. 192 pertsona aktiboetatik 175 lanean zeuden (95 gizon eta 80 emakume) eta 17 langabezian zeuden (9 gizon eta 8 emakume). 53 pertsona inaktiboetatik 20 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Bourg-Beaudouin
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
Cametours
Diru sarrerak
2009an Cametours udalerrian 160 unitate fiskal zeuden, 406 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.685,5 euro zen.
Arripodasko jauregia
Arripodaseko Armagintzako Kaporalgo jauregia Urraulbeitiko Arripodas kontzejuan Erdi Aroko jauregi bat da.
Cametours
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 zurgina, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Cametours udalerrian 29 nekazaritza-ustiategi zeuden, 615 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Walker (Louisiana)
Walker Louisianaeko herri bat da. Livingston parrokian kokatua dago. 2010ean 6,138 biztanle zituen, 16.14 kilometro koadrotan banatuta.
Arripodasko jauregia
Nafarroako Erresumako nomina ofizialean armagintzako kabo gisa agertzen da, eta 1513ko kuartelak ordaintzetik bidalitakoen rolean. Haren jabeak, Joan Ibañitz Ledeak, urtean 6 000 marabediko oheratze-saria jasotzen zuen 1522tik. 1701ean, Fernando Ramiritz Bakedaokoa jaunak auzia eraman zuen bere ogasunen eta Agoitzen eta Zarikietan erantsitako ondasunen aurka borrokatzeagatik. 1723ko Kontuen Ganberaren zerrendan, Joan Frantzikco Ramiritz Bakedaokoa, Andiako markesa, jauregizain gisa ageri da. 1695ean sortu zen titulua, eta 1744an errebate bat egitea eskatu zuen. Armarriaren arabera, XVI. mendean, armarria urrezkoa zen, lau gul-zerrenda zituena; gule-orratza eta urrezko zortzi kuatribolio zituena.
Bourg-Beaudouin
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Bourg-Beaudouin udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden, 356 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Canthidermis sufflamen
Canthidermis sufflamen Canthidermis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Balistidae familian.
Geneva (Florida)
Geneva Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Seminole konderrian kokatuta dago, Florida estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Vitrac (Cantal)
Vitrac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Cantal departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Vitrac udalerrian erroldatutako biztanleak 294 ziren. Familiak 120 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 36 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 193 etxebizitza zeuden, 126 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 48 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 181 etxeak ziren eta 9 apartamentuak ziren. 126 etxebizitza nagusietatik 107 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 10 etxek bi gela zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 35 etxek lau zituzten eta 58 etxek bost zituzten. 84 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 48 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 57 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 169 ziren, horien artean 124 aktiboak ziren eta 45 inaktiboak ziren. 124 pertsona aktiboetatik 116 lanean zeuden (68 gizon eta 48 emakume) eta 8 langabezian zeuden (8 emakume eta 8 emakume). 45 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 16 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Vitrac udalerrian 133 unitate fiskal zeuden, 312 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.340 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra margolaria zen.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Vitrac udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 935 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dúo Dinámico
Dúo Dinámico izenekoa espainiar musika bikote bat da. Oso ezaguna egin da 1960ko hamarkadatik egundaino. Manuel de la Calva Diego (Bartzelona, 1937ko otsailak 15) eta Ramón Arcusa Alcón (Bartzelona, 1936ko abenduak 10) musikariek osatua. Konposatzaile (800 kantu baino gehiago sortu dituzte), interprete (300 grabazio baino gehiago eginak), ekoizle diskografiko milioika salmentekin eta zenbait filmetako protagonista ere izan dira.
Espainian pop-rockaren aitzindariak izan ziren, baita fan fenomenoarenak ere XX. mendeko 1960ko hamarkadan.
Ibilbide artistikoa
Dúo Dinámico musika bikotea 1958ko abenduak 28an sortu zen Bartzelonan. Lehen publikoko antzezpena Ràdio Barcelona irrati kateko La comarca nos visita saioan egin zuten. Une horretan The Dynamic Boys izena hartu nahi zuten, baina saioko aurkezlea zen Enrique Fernándezek, ingelesik ez zekiela esanez, Dúo Dinámico bezala aurkeztu zituen. Bi musikariek izen hori onartu zuten, eta hala geratu zitzaien euren historiarako. Bikote honen lehen diska 1959ko udazkenean argitaratu zen.
Filmak
Abeslari bezala zuten ospea probestuz zinera jauzia ematea eskaini zieten. 1960 eta 1964 artean lau film egin zituzten protagonista bezala: Botón de ancla en color, Gilarekin, Búsqueme a esa chica Marisolekin, Escala en Tenerife, Ethel Rojorekin eta Una chica para dos, Irán Eoryrekin.
Jaialdiak
Dúo Dinámicok arrakasta handiz parte hartu zuen garai hartan hain ugariak ziren kantu jaialdietan, Bartzelonan ospatu zen Mediterraneoko Kantu Jaialdia irabaziz "Como ayer" kantuarekin, Bruno Lomasek ere kantatu zuena, Kostalde Berdeko Jaialdia "Somos jóvenes" kantuarekin, Sandra Lebrochek interpretatu zuena, eta bigarren postuak lortu zituzten Benidormeko Kantu Jaialdian "Quisiera ser" kantuarekin eta beste edizio batean "Amor amargo"rekin. Azken saria egile bezala lortu zuten, lehen aldiz Espainiarentzat Eurovision jaialdia irabaziz, Londresko Albert Hallean ospatu zena, La, la, la kantuarekin, Massielek interpretatua. Pasadizo bezala, kantu hau, hasiera batean, Joan Manuel Serratek kantatu behar zuela da, Manolo eta Ramónen laguna zena, garai hartan hirurek manager bera baitzuten, José Maria Lasso de la Vega. Serratek, azken unean Eurovision jaialdian soilik kantua katalanez kantatzekotan parte hartuko zuela esan zuen, oraindik indarrean zegoen diktadura frankistaren garai hartan nahiko garrantzitsua izan zen arazo politiko bat sortuz.
Abeslaritik ekoizlera
1972an artista bezala euren etapa bete zutela ustez, erretiratzea erabaki zuten, eta diskoetxe ekoizle bezala hasten dira, beste batzuen artean, Miguel Gallardo, José Vélez, Manolo Otero, Rosa León, Phil Trim eta Los Chunguitosi, eta, beste batzuen artean, Camilo Sesto, Nino Bravo, Cristina, Ángela Carrasco, José Feliciano, Bruno Lomas eta Julio Iglesiasentzat konposatzen. Ramón Arcusa Julio Iglesiasen disketxe ekoizle izango da 18 urtez, 1978tik 1995 arte, honekin elkarlanean jarraitzen duelarik.
Eskenategietara itzulera
1986an kantu berriak grabatu zituzten Sonyrekin. 1990ean euren "Resistiré!" kantua Pedro Almodóvarren ¡Átame! filmearen soinu bandarako berreskuratu zen, eta 2010ean Tania Llasera bizkaitarrak aurkeztutako Telecinco telebista kateko Resistiré, ¿vale? saioan erabili zen. Argentinan ere, telesail arrakastatsu batek Resistiré izena du, eta kantua du buru bezala.
Sariak, musikal bat
Konta ezinbeste dira bikote honek euren karreran zehar jaso dituen sariak. Horien artean, 1999an Musikaren Saria, SGAEk Espainian arlo honetan ematen duen sari gorena, eta, 2010ean, karrera oso baten errekonozimendu bezala Espainiako Gobernuak eman zion Lanaren Urrezko Domina nabarmentzen dira.
2012ko maiatzean Urrezko Mikrofonoa jaso zuten Ikuskizunen arloan, Espainiako "Irrati eta Telebista Elkarteen Federakuntza"k ematen duen sari gorena, Luis del Olmo irrati kazetariak aurkeztutako ekitaldi batean.
50. urteurrena ospatuz
2011ko azaroan Sonyk diska berri bat argitaratu zuen bikotearen 12 kantu historikorekin hauen karrera artistikoko 50 urteak ospatzeko. Bertan, Manolo eta Ramonekin kantatzen, Miguel Ríos, Soledad Giménez, Alaska, Lolita, Andy & Lucas, Carlos Baute, Ana Torroja, Diana Navarro, Los Pecos, Los Sírexeko Leslie, Los Mustangeko Santy, Julio Iglesias eta Joan Manuel Serratek parte hartzen dute, eguberri horietan platinozko disko izan zirelarik 50.000 kopia baino gehiago saldu ondoren.
Gaur egun, Dúo Dinámicok bere aktibitate artistikoa darrai Espainia guztiko eskenategietan zehar.
Bitxikeriak
2002 amaieran, Estela Ravali minbizi bategatik ebakuntza egin ondoren, eta oraindik ospitalean zegoela, bere eskuetara iritsi zen Resistiré kantuaren letra, 1960ko hamarkadan Los Cinco Latinosen arerio artistikoak izan zirenena zela erreparatu gabe. Letrak, une horretan adierazi nahi zuen guztia zioen, borrokan eta jasaten jarraitu behar dela. Kantua 2003ko urtarrilean estreinatu zuen, eta hilabate batzuk beranduago grabatutako bere bildumari ezin izan zion izen bera jarri, eleberri batek aurretik erregistratu baitzuen izena, eta, beraz, CDa ¡Adelante! deitu zen (2003an Gardel Saria jaso zuena). Urrezko diska izan zen, 35.000 kopia baino gehiago salduz, eta izen bereko ikuskizuna 300.000 ikusle baino gehiagok gozatu zuten, azken garaietako musika gertakizunik handiena izan zelarik, eta, beraz, ¡Adelante!ren unerik hoberenak biltzen dituen DVD bat argitaratu zen, horien artean Resistiré dagoelarik, Argentinan egundaino jarraitzen duen bertsioa. Bidezkoa da Resistiré! kantuaren letra Carlos Toro Montorok sortu zuela gogoratzea, espainiar kazetari eta konposatzailea, 1800 kantu baino gehiago sortu zituena, horietatik asko eta asko oso arrakastatsuak izan direlarik.
2003an, Telefe argentinar telebista kateak Resistiré telenobela filmatu zuen, gortina bezala izen bereko kantuaren cover bat erabiliz, AQMk interpretatua. Kantuaren bertsio hau irratietan 1. postura iritsi zen.
Youtuben Dúo Dinámicoren garai guztietako zenbait ekitaldiren hamarnaka bideo ikus daiteke.
Miličín
Miličín Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 828 biztanle ditu eta 25,72 kilometro koadroko azalera. Benešoveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1141 urtean egin zen.
Saint-Germain-de-la-Coudre
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 483 etxebizitza zeuden, 357 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 87 bigarren erresidentzia ziren eta 40 hutsik zeuden. 453 etxeak ziren eta 24 apartamentuak ziren. 357 etxebizitza nagusietatik 247 bere jabearen bizilekua ziren, 103 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 8 etxek gela bat zuten, 43 etxek bi zituzten, 81 etxek hiru zituzten, 96 etxek lau zituzten eta 129 etxek bost zituzten. 264 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 173 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 135 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Saint-Germain-de-la-Coudre udalerrian 343 unitate fiskal zeuden, 816,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.423 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 42 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 10 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 7 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria, 2 zurginak, 2 iturginak, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 lurrin-denda zen.
2000. urtean Saint-Germain-de-la-Coudre udalerrian 35 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.142 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Inariko samiera
Inariera edo Inariko samiera (Anarâškielâ) Finlandiako Inari udalerri eta inguruetan hitz egiten den sami hizkuntza bat da. 250 bat inaritar hiztun ditu 2005. urtean egin zen azterketaren arabera, baina hiztun hauek, gehienetan, finlandiera edo iparraldeko samiera dakitenez, egunerokoan ez dute komunikatzeko ia erabiltzen. Hizkuntza hau, elur-orein zaintzan ibiltzen diren samitar gutxi batzuk baino ez dute erabiltzen eta ez denez ofiziala eta araugilerik ez duenez, galtzeko arrisku bizian dago UNESCOren Liburu Gorriaren arabera. Ez da eskoletan ikasten eta umeei ez zaie irakasten; nahiz eta, literatura tradizio apur bat duen (hala nola, 1906. urtean Biblia itzuli zen), iparraldeko samierarekin duen antzekotasunak kalte egin dio. Hiztun gehien dituen eta ofiziala den samiera bakarra denez, gainontzeko familia honetako hizkuntzek gainbehera sakona jasan dute azkenaldian, hain artean inarierak. Hala ere, Finlandian nahiko ezaguna den Amoc raperoak, inarieraz abesten du, azkeneko hats dotorea eman nahi baitio hizkuntzari.
Historia
1859. urtean argitaratu zen Anar sämi kiela aapis kirje ja doctor Martti Lutherus Ucca katkismus liburua izan zen inarieraz idatzi zen lehen liburua. Edvard Wilhelm Borg idazleak inarieraz idatzi eta itzuli zuen lehen liburu hau.
Hala ere, 1906. urtean itzuli zen Bibliaz gain, oso gutxi idatzi da hizkuntza honetan eta batez ere, hizkuntzalariek idatzi dute inarierari buruz. Nahiz eta, samitarren kultura bultzatzeko Finlandiako Samitarren Parlamentua osatu zen 1973. urtean, bultzada txikia izan zuen hizkuntzak.
1986ean Anarâškielâ servi (Inarieraren Elkartea) sortu zen hizkuntza sustatzen helburuaz. Elkarte honek, hala nola, liburutxoak eta egutegiak idatzi eta hizkuntza irakasteko 3-6 urte bitarteko haurrentzako gela bat ireki zuen. Belaunaldi berriei erakusteko nahi honi esker, Mikkâl Morottaja raperoak, gaur egun, inarieraz abesten ditu bere abestiak.
1992. urtean, aldiz, Inari, Finlandiako udalerri elelaudun bakarra bihurtu zen eta inariera udalerriko hizkuntza ofiziala bilakatu zen, finlandiera, iparraldeko samiera eta skolterarekin batera. Hala ere, biztanleriaren %5ak baino gutxiago daki inarieraz, nahiz eta, ofizialak diren gainontzeko samierekin gutxiengo elkar-ulertze bat dagoen.
Kokapen geografikoa
Inariko herrixka hauetan entzuten da inariera gehien:
Grafia
Inariera idazteko Latindar alfabetoaren bertsio zabal bat erabiltzen da:
Izeordaina
Izenordainean pertsona mota hauek aurkitu daitezke. Ondorengo taulan kasu nominatibo eta genitibo/akusatiboan: Kasuen taula:
Kasua
Inarierak bederatzi kasu dauzka, nahiz eta, askotan, genitiboa eta akusatiboa berdinak diren.
Autichamp
Autichamp Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Inariko samiera
Kasua
Partitiboa bakarrik singularrean agertzen da eta, finlandieran ez bezala, inarieran ez da erabiltzen objektuetan aditz iragankorrekin.
Autichamp
Biztanleria
2007an Autichamp udalerrian erroldatutako biztanleak 145 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 13 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 9 bakarrik bizi ziren emakumeak), 17 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 17 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 9 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Cristina Alcalde
Cristina Alcalde Huertanos (Arbeitza, - ) nafar txirrindulari ohia da. 2009 eta 2013 artean Bizkaia-Durango taldean profesionala izan zen.
Autichamp
Etxebizitza
2007an 72 etxebizitza zeuden, 56 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 54 etxeak ziren eta 17 apartamentuak ziren. 56 etxebizitza nagusietatik 45 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 4 etxek bi gela zituzten, 13 etxek hiru zituzten, 12 etxek lau zituzten eta 27 etxek bost zituzten. 34 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 26 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 25 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 84 ziren, horien artean 58 aktiboak ziren eta 26 inaktiboak ziren. 58 pertsona aktiboetatik 53 lanean zeuden (30 gizon eta 23 emakume) eta 5 langabezian zeuden (3 gizon eta 2 emakume). 26 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Autichamp udalerrian 53 unitate fiskal zeuden, 134 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.488 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.
2000. urtean Autichamp udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
On Kixote Mantxakoa
On Kixote Mantxakoa zalduntza liburua da, alegia, Erdi Aroan arrakasta handia izan zuen zaldun eta printzesei buruzko estilokoa. Hala ere, Cervantesek XVII. mendean idatzi zuela kontuan hartuta, ondorioztatzen da gai horiek metaforikoki baliatu zituela beste kontzeptu batzuk helarazteko.
Zatiak
Eleberriaren lehen partea, 1591 inguruan idatzia, El ingenioso hidalgo don Quijote de la Mancha izenburuarekin argitaratu zen 1605ean; bigarrena, Lemosko kondeari eskainia, El ingenioso caballero Don Quijote de la Mancha tituluarekin kaleratu zen 1615ean.
Gaia
Istorioak ez du korapilo handirik: On Kixote, zalduntza liburuen zale den aitoren seme bat, erotu egin da, zalduna dela uste du, eta hiru bider irten da bere herrixkatik abentura bila, etxera itzuli behar duen arte; gaixoturik, bere senera etorri, eta kristau zintzo baten moduan hil da. Ez du, beraz ez argumentu nahasirik, ez suspentse dei daitekeenik ere: irakurleari ez zaio uzten ero baten istorioa irakurtzen ari dela ahanzten eta eroak arrazoia berreskuratzen duenean, eleberria bukatu egin da.
Kontuan izan behar da zalduntza liburuak, XVII. mendean, «entretenimendu handiko eta probetxu eskaseko» fikzio gisan definitzen zirela. Bestalde, Erdi Aroko eta XVI. eta XVII. mendeko gaztelar idazleak «historia» eta «kronika» hitzak modu berean erabiltzen zituzten asmakeriazko kontakizunak nahiz benetan gertatuak izendatzeko; hala, On Kixote-ko pasarte askotan eztabaidatzen dira gezurrezko gauzen kontaera eta benetako gauzena. On Kixotek, gizon jantzia baina eroa izanik, heroitzat zaldun bat zuten liburu guztiek egia kontatzen zutela uste zuen.
Milhostov
Milhostov Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 323 biztanle ditu eta 17,61 kilometro koadroko azalera. Chebeko barrutian dago.
On Kixote Mantxakoa
Gaia
Osagai miragarrizko ibilerak eta gertaerak oso iragan urrunean eta lurralde exotikoetan kokatzea zen zalduntza liburuen ezaugarria. Cervantesen helburua liburu horien irakurketa galaraztea zen; hortaz, On Kixote ez da zalduneriaren edo zaldunen idealen satira, aitzitik, XVI. mendean asko irakurtzen zen genero baten parodia da. Liburu haien estilo zaharkitu eta puztuaren parodia, eta pasadizoen, gertaeren eta egituraren beraren parodia ere egiten du. Bere asmoa, liburu haiek baztertzea, osorik bete zuen Cervantesek: On Kixote agertu ondoren, behera egin zuten, guztiz desagertu arte, genero horretako liburuen argitalpenek. Literatura kritika izan zitekeen hark, ordea, Cervantesen antze eta trebetasunari esker, goragoko maila bat iritsi zuen, eta orobat esanahi eta transzendentzia iraunkorra, bere garaia eta bere gertalekua gainditu baitzituen On Kixote-k.
Sexkalextrik
Sexkalextrik Zarama musika taldearen bosgarren diskoa da, 1991. urtean taldeak argitaratutakoa.
On Kixote Mantxakoa
Egitura
Lehen partean eta bigarrenean, egitura nahiko desberdina da. Lehen partea askotan eteten da, kontakizun nagusian beste batzuk tartekatzen direlako, hari nagusiarekin zerikusirik gabeak. Eten horiek kritikatu zituztelarik, bigarren mailako istorio horiek bigarren partean ezabatu egin zituen Cervantesek, liburuaren 74 ataletan bere protagonistak abandonatu gabe.
Milhostov
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1323 urtean egin zen.
Sexkalextrik
Grabaketa eta abestiak
Zaramaren historian oso ezagun bilakatu ziren hainbat abesti daude diska honetan, denetan aipagarriena Iñaki, zer urrun dagoen Kamerun. Sexkalextrik bera eta Zoaz Euskal Herrira ere asko entzun ziren. Sexkalextrik abestiaren bideoklipa egin zen. Alde Egin abestia AC/DC taldearen moldaera bat da.
On Kixote Mantxakoa
Egitura
Lehenengo irtenaldia liburuaren gainerakoarekin erkatuta oso bestelakoa da, zeren, Santxo Panza agertu ez delarik, ez baitago haietan nagusiaren eta morroiaren arteko elkarrizketarik. Baina bi protagonisten hizketaldiek liburuko kapitulu osoak betetzen dituzte gero eta, maiz, ezer gertatu gabe, buru argitasunaren, umore onaren eta zorroztasunaren agergarri dira. Haien ahoetatik ateratzen diren ameskeriek eta iritziek bestelako deskribapen prozeduren ordezko bikainak dira.
Melomys bougainville
Melomys bougainville Melomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Murinae azpifamilia eta Muridae familian sailkatuta dago.
On Kixote Mantxakoa
Egitura
Hitz egiteko moduak bakantzen ditu pertsonaia nagusiak: zein eta nolako pertsona den, argota, erudizio hanpatua, hizketa jasoa, herrikoia... darabil. Pertsonaiak dira eleberriaren aberastasunik handienetako bat. Badira guztiz asmatuak eta bere garaiko tipoak direnak, Santxo Panza, adibidez; badira literaturatik hartuak eta errealitatetik hartuak; Cervantes bera agertzen da lehen partean, eta liburua bigarrenean.
Sexkalextrik
Azala
"Sexkalextrik" izenari kasu eginez azala lau zatitan banaturik dago. Hirutan aintzinako Formula 1-eko autoak eta gidariak agertzen dira eta goiko eskumako laurdenean Marilyn Monroe. Mikel Garai eta Mikel Clementek diseinatu zuten azala.
On Kixote Mantxakoa
Estiloa
Estiloa asko aldatzen da, ekintzaren arabera: bada artzain estiloa, estilo pikareskoa, moriskoa, ereduzko eleberri direlakoen antzekoa... Oratoriaren baliabideak ere ageri dira eta, orobat, gutun generokoak. Beti ere, Cervantesen estiloak bi alderdi nagusi ditu, jantzia eta tradizionala, gaztelar prosan usadiozkoa zen bezala, La Celestinatik hasita eta, batez ere, Amadis de Gaulari jarraiki; azken hori gaztelaniazko zalduntza liburua da, prosa zehatz, zorrotz eta ederrean idatzia, bere garaian irakurriena eta Cervantesek sarrien aipatzen duena. Cervantes kontalariak prosa hori beretu eta gainditu egin zuen.
Ez da ahaztu behar, sakona eta garratza izanik ere, umorezko liburua ere badela On Kixote. Umore ona eta grazia darie liburuko orri guztiei. Izkirimiri, hitz joko eta adierazpen xelebreez gainera, ironia da nagusi haren estiloan, tituluetatik hasita xehetasunik txikieneraino. XVI. mendean filosofoen, moralisten eta elizgizonen eraso etengabeak jasan zituzten zalduntza liburuek; baina ironiak eta isekak lortu zuten liburu kaltegarri haiei izena kentzea.
Obraren eragina: On Kixote eta eleberri modernoa
Cervantesen ospeak, eta On Kixote-renak bereziki, ez du inoiz beheraldirik izan. Kaleratu zen urtean bertan, 1605ean, sei argitaraldi egin ziren; 1612an itzuli zen ingelesera, eta 1614an frantsesera. Alemanez XVII. mendearen erdialdean agertu zen, eta 1622an italieraz. Lehen komentarioak, dirudienez, Charles Jarvis ingelesak egin zizkion bere XVII. mendeko argitalpenean, nahiz eta XVIII.ean hasi zen ingeles kritika obraren aberatsaz ohartzen, Henry Fielding bereziki (haren Tom Jones-en ageriko eragina du). Alemaniar erromantizismoak, XVIII. mendearen bukaeran, obraren balio filosofikoak eta sentimentalak azpimarratu zituen (Lessing, Schlegel, Herder, Goethe, Heine, etab.). XIX. mendean zehar On Kixotek zerikusi handia izan zuen errealismoaren arrakastan: Manzoni, Dickens, Stendhal, Flaubert, Pérez Galdós, Gogol, Dostoievski, beste askoren artean, Cervantesen zordun dira. Errusiar literaturan ere funtsezko eredua izan zen: 1769an itzuli zen aurreneko aldiz errusierara, eta Turgenievek saio bat eskaini zion (1818-1883), oraindik ere baliagarriak diren ideia sail zabal bat biltzen dituena.
On Kixote-ren gaineko espainiar kritikak, XIX. mendean, mistizismora jo zuen oro har, atzerritarren lanak kontuan hartu gabe. Espainian, kaleratu zen garaian, zalduntza liburuen parodia huts baten moduan irakurri zen On Kixote; eta erromantizismoarekin hasi ziren azpimarratzen eleberriak gordetzen dituen zentzu transzendenteak. Ildo horretatik, oso garrantzitsua izan zen Unamunok bere Vida de don Quijote y Sancho (1905, «On Kixoteren eta Santxoren bizitza») liburuan egindako interpretazio bitalista. Geroztik, obra bere giroan kokatzen ahalegindu da kritika, metafisikako auzietatik urrun; hortaz, aipagarria da adibidez Ramón y Cajal histologoaren Psicología de Don Quijote y el quijotismo (1905, «On Kixoteren psikologia eta kixotismoa») lana. Ez da zaila espainiar eleberrigile modernoenetan, oraindik ere, Cervantesen oihartzuna aurkitzea (Luis Martín-Santos). William Faulknerek Kontalarien Biblia esaten zion, eleberriaren historia ez baita, ezin baita izan, On Kixote-ren komentario ezin saihestuzkoa baino.
L5 linea (Gasteizko Hiri Garraioa)
'''Gasteizko Hiri Garraioko 5. linea''' (estilitzatua) hiriko autobus linea bat da, Salburua Sansomendirekin lotzen duena. Guztira 20 geltoki ditu, 7,62 kilometrotan banatuta, eta bere maiztasuna lanegunetan 10 minutukoa da.
Historia
Gasteizko Hiri Garraioko linea 2009ko urriaren 30a inauguratu zen eta lineetarekin. TUVISA enpresari eman zitzaion emakida.
Tarifak
Eskudirutan edo BAT txartelekin ordain daiteke. Gasteizko tranbia ez bezala, BARIK eta MUGI txartelak ezin dira oraindik Gasteizko Hiri Garraioa sarean erabili.
Tarifak sareko gainerako lineen berdinak dira.
Ungemachita
Ungemachita sulfato motako minerala da.
Ezaugarriak
Ungemachita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da:. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.
Vollstedt
Vollstedt Alemaniako udalerria da. estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Milíčov
Milíčov Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 133 biztanle ditu eta 6,53 kilometro koadroko azalera. Jihlavako barrutian dago.
Karratutxoak
Karratutxoak bi jokalariren artean paper eta arkatzez joka daitekeen buru-jokoa da.
Hodi deferente
Hodi deferentea edo deferens hodia gizonezkoen bide genitalean aurkitzen den hodia da, epididimo-hodian hasi eta hodi isurleraino hedatzen dena. Azpilean sartu ondoren, maskurira iritsi, ureterra gurutzatu, eta, prostataren oinaldean, semen-besikularen (hazi guruina) hodiarekin elkartzen da.
Karratutxoak
Puntuz osatutako sare batean, jokalariek ondoz ondoko puntuak lotzen dituzte txandaka marra bertikal edo horizontal batez. Jokalari bakoitzak bere kolorea erabiltzen du bere marrak jartzeko. Marra batek karratu bat ixten duenean, karratua itxi duen jokalariak ikur batez (bere izenaren lehen letra, esaterako, edo batak borobila eta besteak gurutzea eginez) adierazten du karratua berea dela eta gainera beste marra bat jartzen du. Jokalariek ezin dute "paso" egin, alegia, behartuak dira beren txandan marra bat egitera.
Hodi deferente
Anatomia
Luzetara 35-40cm neurtzen ditu eta 3-3,5mm-ko zabalera du. Epididymisaren buztanetik bideratzen da lapranki, eta maskuriaren hondo raino iritsiko da. Hazi guruinarekin lotu baino lehen zabalgune bat izango du: Deferens hodiaren anpulua. Deferens hodiak, hodi isurlearen bidez, uretraren zati prostatikoan isurtzen du.
Karratutxoak
Puntu sarea karratuz bete denean, jokalari bakoitzak bere karratu kopurua zenbatzen du eta karratu gehien duenak irabazten du. Berdinketa badago, bigarren jokalariari ematen ohi zaio garaipena, lehenengo jokalariak lehenengo mugimendua egiteko duen abantaila kontuan hartuz.
Hodi deferente
Eskrotoko zatia
Lehenengo zatia eskroto ko zatia izango da. Hau epididymis buztanetik iztai kanala ren azaleko iztai eraztuneraino luzatuko da.
Karratutxoak
Jokalariek erabakitzen dute aurretik nolako puntu sarean jokatuko den. Puntu sareak hainbat tamaina eta eite izan dezake, baina 6×6 karratuko sare bat nahikoa da jokoari mami guztia hartzeko.
Hodi deferente
Azpileko zatia
Azkenengo zatia azpileko zatia da. Iztai kanalaren sakoneko eraztunetik maskuriaren atzealdera luzatzen da. Bertan hazi guruinaren hodiekin bat egingo du, prostataren barruan isurtze hodia sortzeko.
Barne morfologia
Hiru geruza desberdin izango ditu. Lehenengo geruza, hodiaren argia inguratzen duen mukosa geruza izango da. Mukosa geruza hau epitelio zilindrikoz eta guruinez osatuta dago. Bigarren geruza, muskulu leun geruza izango da eta bi azpigeruzaz dago osatuta: barneko luzetarako geruza eta kanpoko geruza biribila. Azkenik geruza adbentizia izango dugu.
Odoleztapena
Zain itzulia plexu pampiniformetik sortzen den hodi deferentearen zainaren bitartez burutuko da. Honek barruko ilion zainera drainatzen du.
Inerbazioa
Nerbio sistema autonomoa k burutuko du hodi deferentearen inerbazioa. Zehazki, sistema sinpatikoa k inerbatuko du. Bi bide desberdinetatik jasoko du inerbazio sinpatiko hau:
Inerbazio sinpatiko honek hodi deferentearen muskulu leunezko geruza uzkurtzea eragingo du, honela espermatozoideak hodietan zehar garraiatuko dira.
Funtzioa
Barrabiletan heldu eta metatu diren espermatozoideak garraiatzen ditu epididimoaren buztanetik (eskrotoan), barrunbe pelbikoan aurkitzen den isurtze hodietaraino. Isurketa gertatzeko, tutu lauak uzkurtzen dira, hazia isurtze hodietara bidaliz eta, ondoren, uretrara, kanporako bidea hartzeko. Espermatozoide garraio prozesu hau gertatu ahal izateko, hodi deferentearen muskulu leunezko geruzaren uzkurketa gertatzea ezinbestekoa izango da.
Hidrozele
Garapen enbrioanarioan sortzen den akatsa da. Kordoi espermatikoa ixten ez denean gertatzen da. Horrela, likidoz betetako kiste bat izango dugu kordoian zehar. Honen ondorioz etorkizunean iztai hernia zuzena garatzeko arriskua handitzen da.
Iztai hernia zuzena
Hesselbach triangeluan sortzen den hernia da. Kasu honetan iztai hodiaren gune ahuletik protusio bat sortzen da, barrunbe abdominalerantz jotzen duena. Asintomatikoa izan daiteke batzuetan, eta arazoa konpontzeko kirurgia beharrezkoa da.
Basektomia
Hodi deferenteak moztuz lortzen den esterilizazio prozesu kirurgikoari basektomia deritzo.
Hodi deferenteen loturan eta ebaketan oinarritzen da. Kirurgia honen ondorioz, pazientearen antzutasuna lortuko da. Izan ere, isuritako haziak ez du espermatozoiderik izango. Gizonezkoen metodo antikontzeptibo bezala definitzen da.
Kirugia burutzeko pazientea anestesiatu behar da. Hodi deferenteak duen muskulu leunezko geruzari esker, erraz nabaritu daitezke hodiak kordoi espermatikoaren barnean. Horrela zirujauak mozketa txiki bat egingo du eskrotoaren aurreko zatian, hodiak aterako ditu haien zati txiki bat mozteko eta bata bestearekin lotzeko. Ondoren berriro sartuko dira eskrotoaren barnean eta hasieran egindako mozketa itxiko da.
Waterproof (Louisiana)
Waterproof Louisianaeko herri bat da. Tensas parrokian kokatua dago. 2010ean 688 biztanle zituen, 1.81 kilometro koadrotan banatuta.
Verona (Virginia)
Verona Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Augusta konderrian kokatuta dago, Virginia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Komedia
Komedia (latinetik comedia, eta hau antzinako grezieratik κωμῳδία, kōmōidía) umorearekin lotutako antzerkiaren genero klasikoa da, Antzinako Greziatik datorrena. Halaber, literatura eta zinemarena ere bada. Horrela definitu du Euskaltzaindiak bere Literatura Terminoen Hiztegian: "Antzertiaren azpigeneroa nahiz haren ezaugarriak dituen sortze lana da, irria ren aitzakiaz edo barrearen baliabidezko antzertia. Hitza grezieratik dator. Dioniso jainkoaren ohoretan egin ohi zen prozesio eta errituzko kantuetan du etorkia. Tragediarekin kontrajarri ohi da".