cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
A View to a Kill
A View to a Kill (euskaraz Hiltzeko Ikuspegia) 1985eko John Glen ingeles zinema zuzendariaren espioitza filma bat da. Ian Fleming idazlearen For Your Eyes Only istorio laburren bilduman oinarritua dago. Filma honetako protagonista nagusia James Bond britainiar agente sekretua da. Bertan, Roger Moore, Tanya Roberts, Grace Jones, Patrick Macnee eta Christopher Walken aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
James Bondek (Roger Moore) bere nagusiengandik Max Zorin (Christopher Walken) enpresaburu misteriotsua eta ustezko KGBren espioia atzemateko misioa jaso du, mikrotxip iraultzaile batzuen bidea munduaren nagusi bilakatu nahi baitu. Puntako enpresekin aliaturik, bere helburua AEBtako Kaliforniako Silicon Valley eta San Andres faila suntsitzea da, ondorio izugarriak izango lituzkeen lurrikara bat sortuz.
Filmaketa
Filma hau Siberia/Alaska (hasierako kredituen aurretik), Londres, Amberley eta Ascot (Erresuma Batua), Eiffel dorrea eta Chantillyko gaztelua (Frantzia), eta AEBtako San Francisco hirian girotu zen. Aldiz, honako kokaleku hauetan filmatu zen: Pinewood estudioak, Ascoteko zaldi lasterketa eta Amberley Working museoa (Ingalaterra), Jokulsarlon (Islandia), Suitza, Eiffel dorrea, Eiffel dorrearen gaineko Jules Verne jatetxea, Paris, Chantillyko gaztelua eta Grosboiseko gaztelua (Frantzia), San Franciscoko hiriko Golden Gate zubia eta Fisherman's Wharf (AEB).
Sexu-transmisiozko gaixotasun
Sifili
Treponema pallidum bakteriak eragiten du. Bakteria hau eremu heze eta epeletan hazten da, adibidez, genitaletan, ahoan edo uzkian. Kutsatzea jada gaixorik dagoen pertsona baten zauri irekiekin harreman zuzena izatean ematen da. Gaixotasun honek lau fase ditu. Lehen fasea kutsatze fasea da, hots, bakteriarekin kontaktu zuzena izaten denean. Fase horretan sintomak antzematea oso zaila da eta, ondorioz, gutxitan tratatatzen da eta beste faseetara pasatzen da. Bigarren fase batean (3-6 astetara) negelak azalduko dira azalean. Gaixotasuna tratatzen ez bada fase latente batean sartzen da. Fase horretan ia ez dago sintomarik eta ez da kutsagarria. Fase latentea igaro ondoren faserik larrienean sar gaitezke. Kasu horretan sintomak oso larriak izan daitezke: buru-nahasmenduak, itsumena… Garaiz antzematen bada antibiotikoekin erraz senda daiteke.
Giza Papiloma
Giza papilomaren birusak eragiten duen gaixotasuna da. Nagusiki sexu-harremanen bidez kutsatzen da, baina baita beste bide batzuetatik ere. Dena den, hainbat pertsonekin sexu-harremanak izan dituzten pertsonetan ematen da nagusiki. Sintomarik nagusiena garatxoen agerpena da, batez ere, bagina eta uzkiaren inguruan edo zakilaren inguruan. Emakumeen kasuan galda sentsazioa izaten ohi da baginaren sarreran harremanak izatean. Kasurik larrienetan minbizia sor lezake. Badira Giza papilomaren aurkako txertoa k ere.
Klamidiasi
Sexu-transmisiozko gaixotasun ohikoenetako bat. Chlamydia trachomatis bakteriak eragiten du eta gizonei zein emakumeei eragiten die, baina nagusiki emakume gazteen artean ematen da. Nagusiki sexu harremanen bidez kutsatzen da: baginala, anala edo ahozkoa. Sintomak oso arinak izaten ohi dira eta, ondorioz, nekez jakin daiteke pertsona bat kutsatuta dagoen ala ez. Kondoiaren erabilera da gaixotasun hori ekiditeko modurik onena, baina ez du guztiz ekiditen kutsatzeko arriskua.
GIB/HIES
Giza immunoeskasiaren birusak gaixotasunen aurka egiten duten globulu txuriekin amaitzen du. HIESa (hartutako immunoeskasiaren sindromea) GIB infekzioaren azken etapa izango litzateke. GIBa jada kutsatuta dagoen pertsona batekin sexu-harremanak izatean beregana daiteke. Lehen sintomak gripearen antzekoak dira.
Prebentzioa
Bigarren eta hirugarren mailako prebentzioan, helburua da sexu-bidezko gaixotasunak erabat sendatzea, gaixotasun horiek nozitzen dituztenek konplikaziorik izan gabe. Horretarako, beharrezkoa da berehala medikuarengana joatea, gaixotasuna garaiz diagnostikatu eta segituan hari dagokion tratamendua jartzeko.
STI arriskua murrizteko estrategiak: txertoa, elkarrekiko monogamia, sexu-bikote kopurua murriztea eta abstentzioa eta sexu hezkuntza.
Gaixotasun sexualen transmisioa ekiditeko modurik eraginkorrena sexurik ez izatea da.
Sexua izatekotan:
Diagnostikoa
Identifikazio goiztiarrak eta tratamenduak gaixotasunak zabaltzeko aukera gutxiago ematen du eta zenbait baldintza izan daitezke tratamenduaren emaitzak hobetzeko. Hasierako infekzioaren ondoren  baiteke STG test negatiboa izate,epe horretan infekzioa transmitigarria izan daiteke. Epe horren iraupena aldatu egiten da infekzioaren eta testaren arabera. Txosten baten arabera jendeak Internetera jotzen du mediku profesionalera baino
Historia
90. hamarkadara arte, STGak gaixotasun benerealak bezala ezagutzen ziren, antzinako eufemismoa latinezko venereetik eratorria, Venus adjektiboaren forma izanik, maitasunaren erromatarren jainkosa. Alabaina, hezkuntza postklasikoaren garaian efektu eufemistikoa erabat galdu zen eta "VD" laburdura arruntak konnotazio negatiboak baino ez zituen. STGen ohiko eufemismoak "odol gaixotasunak" eta "gaixotasun sozialak" dira. Egungo eufemismoa "STG" inizialak erabiltzen ditu. Osasunerako Mundu Erakundeak (OMS) gomendatu du sexu transmisiozko infekzio epe inklusiboagoa izatea 1999tik.
NGC 2688
NGC 2688 galaxia espiral bat da, Hartz Handia konstelazioan. William Parsonsek aurkitu zuen n.
Zoarces gillii
Zoarces gillii Zoarces generoko animalia da. Arrainen barruko Zoarcidae familian sailkatzen da.
Civate
Civate Italiako udalerri bat da. Leccoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Civatek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Cerambycidae
Zeranbizido (Cerambycidae) koleopteroen ordenako izen bereko familiako intsektuez esaten da. Gorputza kantaridaren antzekoa dute, harena baino zabalagoa eta handiagoa, mota batzuek. Oso antena luzeak dituzte. Kolorez beltzaranak, gorri marroixkak edo berde horixkak izan daitezke. Batzuek organo kirrinkariak izaten dituzte toraxean. 20.000 zeranbizido mota ezagutzen dira; gehienak basoan bizi dira, eta zura jaten dute.
Botilako ur
Botilako ura gizakien kontsumorako enpresek botiletan saltzen duten ura da. Uraren kalitatea gero eta eskasagoa izanik, botilako ura negozio itzela bilakatzen ari da eta uraren pribatizazioaren beste isla bat besterik ez da, ur garbi eta osasuntsurako pertsona guztiek duten eskubidea kolokan jarriz eta historian publikoak izan diren iturburuak multinazionalen eskuetan utziz. Aldi berean, ur-botilak gehienetan plastikozkoak direnez, horrela banatzen diren urek ingurumen arazo larria sortu ere egiten dute, hondakinak sortuz eta energiaren alferrikako kontsumoa ekarriz
Azken 30 urteetan mundu osoan botilako ura geroz eta gehiago erabili izan da eta bere hazkuntza erritmo konstantean gertatu da: urtean %12. Mundu guztian Mendebaldeko Europan kontsumitzen dugu botilako ur gehien: batez beste pertsonako eta urteko 85 litro. Botilako ura saltzeko erabili diren publizitatearen erakargarriak honako hauek dira: araztasuna, edertasuna, kirola eta, batez ere, osasuna. Horren eraginez, kontsumitzaile askorentzat botilako ura txorrotako ura baino seguruagoa da eta zapore hobea du.
Botilako ur-motak
Botilako uraren kategoria batzuk daude:
Edukia mineraletan
FAO eta OMEren arabera, zenbait ur mineral oinarrizko mikro elikagaiak (besteak beste, kaltzioa) eskuratzeko erabilgarriak izan arren, mineralen gutxieneko kontzentrazio gomendatuak azaltzeko jarraibiderik ez dago. Halaber, zalantza dago kanilako urarekiko botilako urak egiten duen mineralen ekarpen osagarriari buruz, biek mineralak baitituzte.
Ur mineralak ez dira tratatzen, beraz, ioi edota katioi baten edo batzuen kontzentrazio gehiegi dute. Horregatik, marka erregularki aldatzen ez bada, giltzurrunek sufritu egiten dute eta, are gehiago, kalkuluak sor daitezke. Horregatik, zenbait markek ona delakoan desmineralizazioez ohartarazten dute. Botilako urak mineral gehiegi izan ditzakeela adierazten duen adibidea honakoa izan daiteke: ez da bitxia giltzurrunetarako gogorrak diren sendagaiak kanilako urarekin edan behar direla aipatzea.
Segurtasuna eta osasuna
Kanilako ura elementu kimikoz, organikoz eta fisikoz kutsa daiteke. Hodietatik banatzen den sistemetan kutsatzen duten eragileak kontrola daitezke eta, beraz, biztanle guztien osasuna bermatzeko arauak agindu daitezke.
Zenbait substantzia kontrolatzeko zailago dira botiletan kaniletan baino. Botilak tutuetatik datorren ura baino denbora gehiago egoten dira biltegietan eta, gainera, tenperatura altuagoan.
Negozio itzela
Munduko merkatuan nagusitzen ari den joera honako hau da: ura berriz erabil daitezkeen ontzi handietan (bost galoizkoetan) banatzen da. Lan-zentroetan eta astialdirako guneetan ura hozteko tresnetan eskuratzen da. Jardute hori Ipar Amerikan eta Ingalaterran finkatuta dago. Europan, berriz, sartzen ari da. Europan Ingalaterra nabarmentzen da, baita Frantzia, Italia eta Alemania ere. Urtero %30 hazten da. Asian eskaera jada munduko %23 da. Txinak, Indonesiak, Tailandiak, Indiak eta Filipinek hazkuntza-tasa batezbestekoaren gainetik dute.
Espainiako Estatuan botilako uraren merkatuak urtean %10eko hazkuntza du, 600 milioi euro baino gehiago mugitzen ditu eta 100 marka baino gehiago daude. Atomizazioa eta eskualde bakoitzak bere marka izatea nagusi da, baina azken garaian, multinazionalak firmak erosten ari dira, errazagoa baita ur mineralaren iturri berria abian jartzea baino jada existitzen dena erostea.
Laburbilduz, esan daiteke botilako ura ez dela kanilako uraren aukera jasangarria, elikagai mineraletan ez du orekarik, aldizka kutsadura izateaz ez dago libre eta energia gehiago gastatzen du fabrikazioan, banaketan eta ontziak ekoizteko orduan. Gainera, askoz garestiagoa da, beraz, munduko gehiengo pobretuentzat ez da inoiz eskura izango.
Munduko gizaki guztiek uraren kontsumo segurua eta merkea lortzeko eskubidea dutela defendatu behar dugu; elikadura osasungarria eta hondakinen kudeaketa higienikoa lortu behar dira. Horretarako, ura tutuen bidez hornitzea botiletan eskaintzea baino gomendagarriagoa da.
Ontzien fabrikatzaileak
Bayer. Hasieran ura botiletan sartzeko PVC erabili zen, baina orain horren ordez Bayerrek aukeratutako polikarbonatoa erabiltzen da. Material hori bi litroko eta edukiera handiagoko ontzietarako egokia da, batez ere, berriz erabil daitezkeen 5 litroko bidoietan.
Sudan Anglo-egiptoarra
Sudan Anglo-egiptoarra Sudango administrazioari 1899 eta 1956 artean eman zitzaion izena izan zen. Egipto eta Erresuma Batuaren arteko jabekidetasun bat izan zen.
Burcei
Burcei Cagliariko (Sardinia, Italia) udalerria da.
Tilapia discolor
Tilapia discolor Tilapia generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Rupia (argipena)
Rupia terminoak hainbat adiera du:
San Salbatzailearen eliza (Dubrovnik)
San Salbatzilearen eliza (Crkva sv. Spasa) Dubrovniken, Kroazian, dagoen eliz katoliko txiki bat da. Kristori eskainia dago. Dubrovniken alde zaharrean dago, Gizateriaren Ondarea 1979tik.
Historia
Garai hartan, XVI. mendean, Dubrovnik hiriak lurrikara bat jasan zuen eta hiriak osoa mantendu zen. Ondorioz, faborea eskertzeko moduan, hiriaren gobernueak eliza hau eraikitzea erabaki zuen. Sarrera nagusiaren gainean dagoen idazkunak hori adierazten du. Eraikuntza 1520ean hasi zen, Korčula Petar Andrijich arkitektoak zuzenduta. 1528an eraikuntza bukatuta zegoen. 1667an, Dubrovnikek beste lurrikara pairatu zuen eta orduan bai kalte handiak izan zituen baina San Salbatzailearen elizak ondo jasan zuen eta horri esker jatorrizko eraikuntza ikus dezakegu.
Arkitektura
Eliza gotiko estilokoa da, pizkundeko elementu batzuekin. Habeartea dauka, gurutze bobeda gotikoaz. Alboetako leihoen arkuak ere bai gotikoan ohikoak dira, hau da, puntadunak. Fatxada nagusiak, ordea, Pizkundeko elementuak erakusten ditu.
Ictalurus balsanus
Ictalurus balsanus Ictalurus generoko animalia da. Arrainen barruko Ictaluridae familian sailkatzen da.
Freedom (New York)
Freedom Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Cattaraugus konderrian kokatuta dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ameriketako Estatu Batuak eta Kanada arteko muga
Ameriketako Estatu Batuak eta Kanada arteko muga bi estatu hauen arteko muga politikoa da. Eremu zabal bat hartzen du, bere muturrak Ozeano Artikoa eta Ozeano Atlantikoa direlarik. Muga hori aldatuz joan da historian zehar, hainbat arrazoirengatik. Mugak 8891 kilometroko luzera du.
Muga honen jatorria 1783ko irailaren 3ko Parisko Ituna da, Britainia Handiko Erresumaren eta 13 kolonien artekoa, Estatu Batuen Independentzia Gerrari amaiera eman ziona.
Lizar arrunt
Lizar arrunta (Fraxinus excelsior), lizar izenaz ere ezaguna, batzuetan lizarrondo, Oleaceae familiako eta Fraxinus generoko zuhaitza da. Hosto galkorra du eta 20-35 m bitarteraino neurtzera iristen da.
Euskal kulturako landare magikoenetarikoa da: baserriaren aurrealdean lizar bat izatea gomendagarria omen da, babesle gisa. San Joan gauean, adaxka bat jarri behar da atean, eta aurreko urtekoa suan erre. Lizarra ez da bedeinkatu behar; berez da bedeinkatua (Lekuonak bildutako esaera zaharra).
Ezaugarriak
Hosto erorkorreko zuhaitza da, eta tamaina handikoa: 40 m garai izan daiteke.
Zurtoina – Azala
Enbor zuzena du, eta azal grisa eta zartatua. Gainazala arrakalduz doa organismo helduenetan.
Hostoak
Hosto konposatuak ditu: hosto bakoitzak 7-13 eta kasu batzuetan 15 foliolo horzdun ditu, lantza formakoak. Orokorrean hostoak lantzeatuak eta krenatu edo serrulatuak direla esaten da, hau da, ertzetan koska biribildu eta ez oso sakonak dituztela. Hosto-begiak beltz eta handiak dira, eta neguan sortzen dira.
Loreak
Loreak, horixkak, hostoak baino lehenago sortzen dira, multzo txikitan, eta ez dute ez kaliza rik ezta korolarik ere. Panikula tan bildutako lore apetalo eta asepaloak apirila eta maiatza artean loratzen dena eta samara motako fruituak ditu. Aipagarria da, loreak hostoak baino lehen zabaltzen direnez, fruituak aurreko urteko adarretan aurkitzen direla.
Fruituak
Berdea eta tximeleta formakoa da lizarraren fruitu a: bi hegal ditu; eta luku zintzilikarietan sortzen da (samaretan)
Hazkuntza
Bizkor hazten da eta 120-150 urteraino iritsi daiteke.
Habitata
Europa ko zatirik handienean hedatzen da, ipar, hego eta ekialdeko muturretan salbu. Euskal Herria ri dagokionez, kantauri ar kostaldean arrunta da, baina mediterraneo aldera hurbildu ahala urrituz doa, azkenerako F.angustifoliak (lizar hosto txikiak) erabat ordezkatzen duen arte.
Basoak
Baldintza klima tikoei dagokionez, gaztetan itzala onar dezakeen arren, heldutasunean gune eguzki tsuak behar ditu; hori dela eta, zuhaitz heliofiloa dela esaten da. Bestalde, gune ongi hidratatuetan nabarmentzen da, izan ere, lehorteek hazkuntza moteldu dezakete.
Ugalketa nola egin
Loratu apirilean eta maiatzan egiten da, fruituak abuztuan, irailan eta urrian sortzen dira. Martxoan eta apirilan erein da eta  landatzeko hilabeterik egokienak abendua urtarrila eta otsaila dira.
Hazitik ugaldu ohi da eta bi urte behar ditu ernaltzeko. Aldaxkatik zaila da itsasten lortzea eta egitekotan udazken-neguan bildutako egur gogorreko aldaxkak erabili behar dira. Landare gazteak birlandatuz ere ongi  ugal dezakegu.
Erabilera
Egurra zuria edo zertxobait arrosatua dauka, malgua eta zaila, lanabesen kirten ak, gurdi ak eta torneriak egiteko oso egokia. Bestalde, bai egurra eta bai bere ikatza kalitatezko erregaiak dira. Hosto eta kimua k ganadu bazka rako oso aproposak direnez, zuhaitz hauek lepatu egin ohi dira. Euskal Herrian, artaldeak bazkatzen diren mendi larreetan, erabilera hau oso hedatua dago, eta beraz ohikoa da lizarra saroi etan landatzea.
Fitoterapian folioloak eta enborraren azala erabili izan dira hantura ren aurkako tratamendu, diuretiko eta laxante gisa.
Kantauriar kostaldeko Euskal Herriaren mitologia n sustraitutako zuhaitza da, eta bere adarrek oraindik ere etxeen sarrerak babesten dituzte udaberrian. San Joan gauean gainera, lizar adaxka berri bat jarri behar omen da etxeko atean, eta aurreko urtekoa suan erre. Lizarra ez da bedeinkatu behar; berez da bedeinkatua (Lekuonak bildutako esaera zaharra).
Beste izen arruntak
''Fraxinus excelsior tokiko euskarazko testuetan : ''lizar (lixar, leizar, leixar, lejar, lexar, lesar, letxar, letar, laixar, laizar, elisar, eleixar, elixar, luzar) ; ''lizarrondo; ''lizartze (lexartze) ; batzuetan ''erlekutza, ''etxe-lizar, ''leizar arbola, ''lizarreme, ''ustugei.
Randall Duk Kim
Randall Duk Kim (1943ko irailaren 24a), Estatu Batuetako aktorea da.
Mississippiar kultura
Mississippiar kulturaa Ipar Amerikako kultura kalkolitikoa izan zen, eta gaur egungo Estatu Batuetako mendebalde, ekialde eta hego-ekialdean loratu zen, 800 eta 1550 urteen artean, gutxi gorabehera.
Mississippi ibaiaren ibarrean jaio zen kultura eta bizimodu hau, baina zenbait gunetan ere zabaldu zen, ekialde eta mendebaldera, adibidez. Era berean, Tennessee ibaiaren ibarrera.
Ezaugarri kulturalak
Piramide trunkatu edo plataforma-formako lur-muinoen (ingelesez mound) multzoek definitzen dituzte kultura honetako gune urbano edo zeremonial nagusiak, gehienetan egitura karratu edo angeluzuzenak direlarik, batzuetan zirkularra. Mound hauen gailurretan beste egitura batzuk eraikitzen ziren (etxeak, tenpluak, hezurtegiak, eta abar).
Mound-ek gune handi bat okupatu zezaketen, hiri hedatu bat hala nola Cahokia, kultura honen aztarnategi handiena; zeinean plazak, muinoak eta landatutako soloak kilometro karratu askotan bana zitezkeen. Merkataritzarako baino gehiago, kultu eta zeremonia publiko eta erlijiosoetarako zeuden antolatuak gune hauek. Espazio ireki horietan kirol ikuskizun sakratu bat jokatzen zela ere uste da, chunkey izenekoa. Joko horren errepresentazioak aurkitu dira aztarnategietan, eta geroago, indiar kulturetan antzeko jokoak deskribatu ere bai, hala nola Mandan indiarren artean. Siouar hizkuntza-taldeko herria dira Mandanak, eta badirudi beste talde siouar batzuk, hala nola Osageak eta Hidatsak, konektatu egon daitezkeen mississippiar kulturako iparraldeko guneekin. Cahokian aurkitutako Birger irudia, emakumezko bat nekazaritza lana egiten baina lurrean beharrean suge batean egingo balu bezala, hidatsa nezkazari bati (Amy Mossett) erakutsi zitzaion 20, mendean, eta berehala ezagutu zuen: Sekula hiltzen ez den amona, uzta-zaintzailea", zela esan zuen.
Hala ere, ez dago lotzerik mississippiar kultura bakarrik siouar herriekin. Beren gune nagusiak etnia desberdinen bildu-leku eta baita bizileku ere izan zirela uste da, hizkuntzaz gaindiko bateratze kultural erlijioso batek erakarri zituelakoan etorkin asko zentro hauetara. Esate baterako, Cahokian Texasko garai bertsuko estiloko tresneria aurkitu da, baina bertako materialekin egina, ez Texaskoekin.
Siouar herriez gain, konexio ziurrak egin dira mississipiar kulturako hego-mendebaldeko eskualdearen eta caddo herri indiarraren artean. Era berean, Hernando de Soto espainiar esploratzaileak 1541ean aurkitu zituen Tunica indiarrak, mississippiar kulturarekin lotura zuten herrietan bizi ziren.
Wu Ming
Wu Ming (izen osoa: Wu Ming Fundazioa) italiar idazle talde baten goitizena da. Taldea 2000. urtean sortu zen Boloniako Luther Blissett Project komunitatetik abiatuta.
"Luther Blissett" ez bezala, "Wu Ming" izena idazle multzo zehatz bati dagokio. Taldea herrialde ugaritan argitaratu eta hizkuntza ezberdinetara itzuli diren eleberri ugariren egilea da. Haien hitzetan, beren liburuak Italiar Epika Berria bezala deskribaturiko literatur corpusaren parte dira.
Wu Ming izena hartu aurretik taldeak Q eleberria idatzi zuen 1999. urtean Luther Blissett goitizenpean.
Izenaren esanahia
Txineraz wu ming hitzak "izen gabe" esan nahi du, baina lehenengo silabaren ahoskeraren arabera "bost izen" bezala ere itzuli daiteke. Esanahi bikoitz hori da kolektiboak izena hartzeko arrazoietako bat. Izan ere, batetik izenak disidenteak omentzen ditu ("Wu Ming" ohiko sinadura da demokrazia eta adierazpen askatasuna eskatzen dituzten txinatarren artean) eta, bestetik, arbuiatzen du ospetsuak egiteko makina, egilea izar bat bihurtzen duena. "Wu Ming", halaber, Dao De Jin-aren hirugarren otoitzaren erreferentzia da: «Zeru-lurren sorrera izenik gabekoa da», eta "ez dut ulertzen" esan nahi du kantonera z.
Taldekideak
Wu Ming kolektiboko kideek erabiltzen dituzten izenak dira «Wu Ming 1», «Wu Ming 2», «Wu Ming 3», «Wu Ming 4» eta «Wu Ming 5». Nolanahi ere, haien egiazko izenak ere ezagunak dira:
2008ko irailaren 16an, kolektiboak jakinarazi zuen Luca di Meo taldetik atera zela aurreko urteko udaberrian. 2015eko udan, berriz, Riccardo Pedrinik utzi zuen taldea.
Wu Ming-eko bost kideek bira luzeak egin zituzten beren liburuak aurkezteko eta maiz agertu dira jendaurrean. Halere, uko egiten diote argazkietan edp bideoetan ateratzeari hedabideetan.
Lanak
Taldeak zenbait eleberri eta ez fikzioko liburu batzuk argitaratu ditu paperean eta euskarri digitalean Creative Commons lizentziarekin; haren web orri ofizialean jaitsi daitezke. Liburuak hizkuntza askotara itzuli dira. Euskaraz Q eleberria argitaratu da.
Q saila
Saila bi liburu hauek osatzen dute:
Trilogia atlantikoa
Trilogia atlantikoa hiru liburu egitea aurreikusten duen proiektua da, denak XVIII. mendeko azken 30 urteetan eta Ozeano Atlantikoan oinarrituta. Sailak oraingoz bi liburu ditu:
Lakh
Lakh (laburtuta, L; eta baita lac) ehun mila zenbakia (100.000) adierazteko indiarren zenbaki-sistemako unitatea da. Adibidez, Indian 150.000 errupia 1,5 lakh errupia bihurtzen dira. Ez bakarrik dirua (errupiak edo), beste edozein gauza kontatzeko balio du.
Lakh hitz modernoa Sanskritotik dator (लक्ष, lakṣa): "marka, helburua, jokoko postura", baina "100.000" zenbakia bezala ere erabiltzen zen Gupta aroko sanskritoan eta handik erabilpena.
Erabilpena
Non eta Europa zenbaki handiak biribiltzeko milioia erabiltzen dugun, Indian, baita ingelesez ere, lakh terminoa erabiltzen dute. "2.2 milioi pertsona" esango genukeen tokian "22 lakh pertsona" zenbatzen dituzte Indian. Kopuru handiagoetarako hitza ere badute Indian, 100 lakh crore bat dira, 10 milioi.
Asko erabiltzen den terminoa, bai testuinguru ofizialetan, bai beste batzuetan, Afganistan, Bangladesh, Bhutan, India, Myanmar, Nepal, Pakistan eta Sri Lankan. Ingelesez ere bai India, Bangladesh, Pakistan eta Sri Lankan.
Bela 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan – Laser Radial
Emakumezkoen Laser Radial 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan jokatzen den bela ekitaldi bat da. Guztira 13 lasterketa egiten dira, azkenekoa domina eskuratzeko balio duena.
Puntuazioa
Belako lasterketa guztietan ontzilari guztiak batera ateratzen dira, eta estropada bakoitza batera egiten da. Laser Radial ontzi mota bat da, eta 10 lasterketa egiten dira. Bakoitzean puntuazio minimoa ematen zaio irabazi duenari, eta iritsiera ordenaren arabera puntuak gehitzen zaizkie (hau da, bigarrenak 2 puntu, hirugarrenak 3 puntu...).
Sailkapen lasterketak amaitzen direnean, puntuaziorik txikiena duten 10 ontziak igarotzen dira dominaren lasterketara. Marinel bakoitzak aukera du, orduan, lasterketa baten puntuazioa kentzeko. Azken lasterketako emaitzak bikoitza balio du, eta guztira puntu gutxien dituenak irabazten du urrea. Berdinketarik balego, azken lasterketako ordenak erabakitzen du nor den irabazlea.
Nafarroako Bandera (estropada)
Nafarroako Bandera 1978ko irailaren 9an Esako urtegian egin zuten estropada izan zen.
Zortzi ontziek hartu zuten parte, baina baliza mugitzen zirenez, emaitzak baliogabetzea erabaki zuten. Cervezas El León babesleak ere ez zuen saririk eman. Edonola ere, Donostiak irabazi zuen
Baixa de Lisboa
Baixa de Lisboa edo Baixa Pombalina Portugalgo hiriburuko auzo historikoa da, hiriko alde zaharrean eta San Jurgi gazteluaren azpian kokatutakoa, Tajo ibaiaren ertzean. 235.620 m²-ko azalera hartzen du.
Historia
1755eko Lisboako lurrikararen ondoren eraiki zen Pombalgo markesaren aginduen arabera, hortik bere izena. Berreraikuntzak Portugalgo ilustrazioaren eredua izan nahi zuenez kale paralelodun sarea osatzen duen auzo dotorea eraiki zen. Etxeek lurrikaren aurrean eusteko tenika garatuak erabili ziren. Guzti honengatik 2004an Gizateriaren Ondare bihurtzeko saiakera egin zuen.
Egitura
Praça do Comérciotik ateratzen dira iparralderantz bost kale paralelo zuzen. Hauek dira mendebaldetik ekialdera hurrenez hurren:
Kale hauek bi plazatan bukatzen dira; Rossio eta Praça da Figueira. Hauen atzean Praça dos Restauradores dago eta handik Avenida da Liberdade etorbide luzea abiatzen da Eduardo VII.a parkerarte.
Burgos (Sardinia)
Burgos Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, Sardinia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Islandiako espatoa
Islandiako espatoa mineral mota da. Espatoak erreferentzia egiten du kristal hauen erraztasuna forma geometrikoetan banatzeko eta Islandiak herrialde horretan aurkitu zelako.
Bere formula CaCO3 da, bere gogortasuna 3koa da Mohs eskalan, haustura konkoidala du, esfoliazio perfektua, distira beirakara du eta marraren kolorea zuria da.
Mineral honek, birrefringentzia fenomenoa du eta da zer izpi bat mineral honen kristaletara heltzean, bi izpi kanporatzen ditu. Bata izpi arrunta deitzen dena eta bestea aparteko izpia deitzen dena. Fenomeno hau Erasmus Bartholin danimarkar fisikoak frogatu zuen, 1625ean.
Diman, Bizkaian, Islandiako espatoa oso famatua da bere gardentasuna dela eta.
Fish and chips
Fish and chips (euskaraz, literalki, 'arraina eta patata frijituak') janari lasterreko plater beroa da, arrain-xerra frijitua birrineztatua, patata frijituekin zerbitzatua. Platera egiteko bakailaoa eta antzeko arrainak erabiltzen dira eta eraman ahal izateko paper edo kaxa batean biltzen da askotan. Britainia Handiko plater nazional honek, Ingalaterran zuen jatorria, non bi osagai horiek kultura immigrante bereizietatik sartuak baitziren. Commonwealth eko nazioetan ere jaten da, bereziki, Australian eta Zeelanda Berrian.
Historia
Espainiako eta Portugalgo etorkin juduek tradiziozko plater hori Erresuma Batuan sartu zuten, XVI. mendean Erresuma Batuan finkatu zirenean. Arrain frijituak prestatzen zituzten, pescado frito ezagunaren antzera, hau da, irinetan estaltzen dira eta ondoren oliotan frijitzen dira. Ostiral arratsaldeetan Shabbat-eko arrain frijitua afaltzeko, hurrengo arratsaldean hotza jan zitekeen shalosh seudot-erako, modu horretan dastagarria, landare-olio likidoa erabiltzen baitzen gantz gogorra baino gehiago, gurina adibidez. Charles Dickens ek "arrain frijituen biltegiak" aipatzen ditu Oliver Twist-en (1838), eta 1845ean Alexis Soyerrek A Shilling Cookery for the People bere lehen edizioan "arrain frijitua, juduen erara" errezeta bat ematen du, irina eta ura nahastuz frijitzen hasi aurretik.
Ez dago argi lehen arrain eta patata frijituen dendaren kokapena. Lehen denda ezagunak 1860ko hamarkadan ireki zituzten Londresen Joseph Malin ekialdeko europar juduak eta John Leesek Mossleyn (Lancashire). Hala ere, arrain frijituak eta patata frijituak bananduta egon ziren gutxienez 50 urte lehenago, eta, beraz, ezin da baztertu lehenago konbinatuak izateko aukera, arrantza portu garrantzitsuekin lotu ahal izan baitziren. Arraina eta patata frijituak Ingalaterrako langile klaseen artean bazkari bihurtu ziren, Iparraldeko arrantza bizkorraren ondorioz. Patata frijituak (xerrak edo patata zatiak), Ingalaterran garai berean ager zitezkeen lehen aldiz: Oxfordeko Hiztegi Ingelesak (Oxford English Dictionary) "patata frijituak" aipatzen ditu Charles Dickensen "A Tale of Two Cities" (1859) liburuan: "patata frijituak, olio tanta nazkagarri batzuekin frijituak".
Unai Simón
Unai Simón Mendibil, (Murgia, Araba, 1997ko ekainaren 11) euskal herritar futbolaria da, Athleticen harrobian hezia. Atezain gisa jokatzen du.
Ibilbidea
Athletic Clubeko harrobian sartu zen 2011n, Gasteizko Aurreratik. 2016an Bilbao Athletic taldera igo zen, titular gisa finkatuz. 2017ko urtarrilean, lehen taldearen lau deialditara joan zen, Iraizozen ordezko gisa, Kepa Arrizabalagaren lesioaren ondorioz. 2018ko uztailaren 27an Elche C. F.-ra bidali zuten jokalaria, eta 20 egun geroago (abuztuaren 15ean) berriro ekarri zuten, Kepa joan ondoren atezaintzan izandako bajen eta Herrerinen denboraldi-aurreko lesioaren ondorioz. Abuztuaren 20an debuta egin zuen Athleticekin, San Mamesen, CD Leganesen aurkako 2 eta 1 garaipenean, partida handi bat sinatuz. Hala ere, Iago Herrerinen errekuperazioarekin, aulkira baztertuta geratu ziren gainerakoak. Bere bigarren kanpainan titular postua lortu zuen, LaLigako atezainik garrantzitsuenetako bat bihurtuz, bere partehartzeei esker.
Estatistikak
''2019ko ekainaren 8an eguneratua. Datu ofizialak.''
Beheko kategoriak
Espainiarekin internazionala izan da 19-azpiko eta 21-azpiko kategorietan. 2015eko uztailean, txapelketa osoan zehar Antonio Siveraren ordezkoa izan zen arren, bere lehen titulua lortu zuen 19 urtez azpiko Eurokopan. 2017ko irailaren 1ean egin zuen debuta 21 urtez azpiko Espainiako selekzioarekin, Italiaren aurka.
Absolutua
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu, eta zilarrezko domina eskuratu zuen futbolean Espainia ordezkatuz; Brasilgo taldearen (urrezko domina) atzetik, eta Mexikoko taldearen (brontzezko domina) aurretik sailkatu zen Espainiako taldea. Tokion, honako hauek osatzen zuten Espainiako taldea: Unai Simón, Óscar Mingueza, Marc Cucurella, Pau Torres, Jesús Vallejo, Martín Zubimendi, Marco Asensio, Mikel Merino, Rafa Mir, Dani Ceballos, Mikel Oyarzabal, Eric García, Álvaro Fernández, Carlos Soler Jon Moncayola, Pedri, Javi Puado, Óscar Gil, Dani Olmo, Juan Miranda, Bryan Gil eta Iván Villarrek.
Empury
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 79 etxebizitza zeuden, 49 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 30 bigarren erresidentzia ziren. 78 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 49 etxebizitza nagusietatik 42 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 1ek bi zituen, 16 etxek hiru zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 17 etxek bost zituzten. 43 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 32 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 15 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 58 ziren, horien artean 31 aktiboak ziren eta 27 inaktiboak ziren. 31 pertsona aktiboetatik 28 lanean zeuden (14 gizon eta 14 emakume) eta 3 langabezian zeuden (2 gizon eta 1 emakume). 27 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra higiezinen agentzia zen.
2000. urtean Empury udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden, 490 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Marty Feldman
Bitxikeria gisa, maiz, Euskal Herria nahiz Espainian zinemazale eta ikusleek Blaki euskal herritar aktorearekin nahastu ohi zuten, bien arteko antzekotasun fisiko eta batez ere antzeko aurpegia eta begirada baitzuten.
Miller-Urey esperimentua
Miller-Urey esperimentua 1953an Stanley Miller eta Harold Urey ikerlari estatubatuarrek egindako saioa da, molekula organikoen sintesia posible zela molekula inorganikoetatik abiatuta frogatzen zuena.
Stanley Miller biokimikari gazteak Aleksandr Oparinek 1925ean azaldutako hipotesia laborategian frogatu nahi zuen. Oparinen ustez, Lurreko antzinako atmosfera, orain dela 4.000 milioi urte, oxigenorik gabekoa zen; erreduktorea, beraz. Atmosfera horretan metano, amoniako eta hidrogeno bezalako gas erreduzituak nagusi ziren. Gas horiek aktibatzerakoan haien arteko erreakzio kimikoek molekula organikoak sortu behar zituzten. Molekula organiko hauek bizitzaren aitzindariak izan beharko ziren, Oparinen iritziz.
1978ko Espainiako konstituzioa onartzeko erreferenduma
1978ko Espainiako konstituzioa onartzeko erreferenduma Espainiako herritarrek 1978ko Espainiako Konstituzioa berresteko egindako erreferenduma izan zen. Urte hartako abenduaren 6ean ospatu zen bozketa-eguna eta galdera «Konstituzioaren Proiektua onartzen duzu?» izan zen. Hautesleen %87,78 alde bozkatu zuten, %58,97-ko parte-hartzearekin.
Miller-Urey esperimentua
Miller-ek bere zuzendariari H. Urey-i eskatu zion laguntza, buruan zeukan asmoa gauzatzeko. Bi ikerlariek Lurreko antzinako atmosfera simulatzen zuen tramankulu bitxia diseinatu zuten. Bertan, metano, amoniako, hidrogeno eta ur-lurrunaren nahasketa bat deskarga elektrikoekin tratatu zuten astebeteko epean. Bukatutakoan molekula organiko batzuk agertu ziren tresna barruan, molekula horien artean aminoazidoak ugarienak zirelarik.
Esperimentuaren nondik-norakoak
Esperimentuaren tresnak bi matraze zeukan: lehenengoak Lurreko antzinako atmosfera simulatzen zuen: ura (H2O), amoniakoa (NH3), metanoa (CH4) eta hidrogenoa (H2) zuelarik; bigarren matrazean ur irakiten zegoen, bere lurruna lehenengo matrazera bidaltzen zuena.
Miller-ek eta Urey-ek deskarga elektriko indartsuak (60.000 volt) eragiten zituzten lehenengo matrazean, gas molekulak aktibatzeko. Haien ustez, holako zerbait gertatu behar izan zen antzinako Lurrean, garai hartan ugariak baitziren ekaitz bortitzak.
Tresnaren zirkuitoan hozteko aparatua zegoen lehenengo matrazearen azpian. Hoztaile honek kondentsadore moduan jarduten zuen, hots, gasak kondensatzen zituen. Tresnaren beheko tokian U itxurako hodi batek ur kondentsatua eta sortutako molekula berriak jasotzen zituen.
Cressonsacq
Cressonsacq Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Miller-Urey esperimentua
Esperimentuaren nondik-norakoak
Lehenengo matrazearen gasak deskarga elektrikoen bidez aktibatu ostean, bigarren matrazean sortutako ur-lurrunak aktibazioaren ondoren eratutako produktu berriak eramaten zituen (antzeko zerbait gertatu behar izan zen antzinako atmosferan, euri-tantek sortzen ari ziren molekula organikoak eraman eta ozeanora eroriarazi baitzituzten).
Cressonsacq
Biztanleria
2007an Cressonsacq udalerrian erroldatutako biztanleak 429 ziren. Familiak 156 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak), 48 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 68 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Miller-Urey esperimentua
Esperimentuaren nondik-norakoak
Hozte aparatua zeharkatu ondoren lehenengo matrazean sortutako produktuak kondentsatzen ziren (gasak likido bihurtzen ziren), eta U itxurako hodian pilatzen ziren (U itxurako hodiak antzinako ozeanorena egiten zuen).
Cressonsacq
Etxebizitza
2007an 178 etxebizitza zeuden, 155 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 18 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 172 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 155 etxebizitza nagusietatik 131 bere jabearen bizilekua ziren, 21 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 6 etxek bi zituzten, 26 etxek hiru zituzten, 43 etxek lau zituzten eta 76 etxek bost zituzten. 129 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 58 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 95 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Xaguxarra
Xaguxarra euskarazko literatura-aldizkari bat izan zen, Txema Larreak eta Josu Zabaletak 1980an sortu zutena. Donostiako Hordago argitaletxeak plazaratu zuen, liburu itxuran. Sortzezko ipuin eta poemen sinatzaile izan ziren idazle hauek: Txomin Peillen, Andolin Eguzkitza, Joxemari Iturralde eta Joseba Sarrionandia, Pott Bandakoak; eta Susa aldizkaritik ezagunak ziren Josu Landa, Iñaki Uria, Batxiler Zalakain eta Mikel Antza.
Xaguxarra-ren bigarren alea (eta azkena) 1981ean kaleratu zen, liburu formatuz hura ere. Jon Miranderi omenaldia egin zioten, bai azaleko argazkiarekin, bai hasierako idazkiekin: Joxe Azurmendiren sarrera, eta Miranderen poema batzuk. Lehen zenbakiko kolaboratzaileez gainera, hauek datoz: Mikel Etxebeste, Imanol Zurutuza, Txepetx eta Paul Meabe.
Miller-Urey esperimentua
Esperimentuaren nondik-norakoak
Astebeteko epean etengabe funtzionatu ondoren, Miller-ek eta Urey-ek U itxurako hoditik laginak atera eta analizatu zituzten. Karbono inorganikoaren (CH4) %10 inguru molekula organiko berrietan zegoela aurkitu zuten.Molekula organiko horien artean 4 aminoazido zeuden (alanina, glizina, glutamiko eta aspartiko) eta zenbait azido organiko (laktiko eta azetiko, batez ere).
Cressonsacq
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Miller-Urey esperimentua
Esperimentuaren nondik-norakoak
Denboraren poderioz beste zientzialari batzuek (J. Oró, Ponnamperuna, Carl Sagan...) Miller-en esperimentua hobetu eta sofistikatu zuten, beste substantzia batzuk sartuz matrazeetan (besteak beste, Miller-ek aurkitu zituen konposatu organikoak). Molekula organiko ugari lortu dira modu honetan: aminoazido guztiak, azido organiko anitz, urea, nukleotidoak, ATP, etab.
Cressonsacq
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 288 ziren, horien artean 228 aktiboak ziren eta 60 inaktiboak ziren. 228 pertsona aktiboetatik 214 lanean zeuden (112 gizon eta 102 emakume) eta 14 langabezian zeuden (8 gizon eta 6 emakume). 60 pertsona inaktiboetatik 20 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 24 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Cressonsacq udalerrian 153 unitate fiskal zeuden, 447 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.453 euro zen.
Miller-Urey esperimentua
Esperimentuaren ondorioak
Miller-en esperimentuak bide berriak ireki zituen biologiaren eremuan: Lurrean ez ezik, beste planeta batzuetan antzeko prozesuak gerta litezke ere. Exobiologia jaioa zen.
Cressonsacq
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 1 margolaria.
2000. urtean Cressonsacq udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Bizar Zuriren Lagun Txikia
Bizar Zuriren Lagun Txikia Simpsondarren txakurra da.
Deskribapena
Homer eta Bart onartu zuten familian Springfieldko kanodromoan, non lasterka egiten zuen "8" zenbakiarekin.
Kanpo estekak
Die Simpsons (Familie)
Sainte-Gemme-Martaillac
Sainte-Gemme-Martaillac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sainte-Gemme-Martaillac udalerrian erroldatutako biztanleak 310 ziren. Familiak 121 ziren, horien artean 30 pertsona bakarrekoak ziren (15 bakarrik bizi ziren gizonak eta 15 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 40 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 15 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 145 etxebizitza zeuden, 125 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 12 hutsik zeuden. 139 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 125 etxebizitza nagusietatik 80 bere jabearen bizilekua ziren, 28 alokairuan okupaturik zeuden eta 16 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 82 etxek bost zituzten. 99 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 49 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 66 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 213 ziren, horien artean 167 aktiboak ziren eta 46 inaktiboak ziren. 167 pertsona aktiboetatik 153 lanean zeuden (78 gizon eta 75 emakume) eta 13 langabezian zeuden (6 gizon eta 7 emakume). 46 pertsona inaktiboetatik 18 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 15 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sainte-Gemme-Martaillac udalerrian 126 unitate fiskal zeuden, 299 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.317 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 1 iturgina.
2000. urtean Sainte-Gemme-Martaillac udalerrian 29 nekazaritza-ustiategi zeuden, 572 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Betairidovirinae
Betairidovirinae 2016. urtean ezarri zen Iridoviridae familiako birus-azpifamilia bat da –zehazki, familia horretako bi azpifamilietako bat da, bestea Alphairdovirinae baita–. Betairidovirinae azpifamiliaren barruan dauden espezie gehienak ornogabeek hartzen dituzte ostalari gisa; Alphairdovirinae barruan dauden ostalari-espezie guztiak "odol hotzeko" ornodunek; hau da, arrainek, anfibioek eta narrastiek.
Hala, azpifamilia honetako birusei ornogabeen birus irisatu (edo IIVak, ingeleseko Invertebrate Iridescent Viruses) edo iridobirus ornogabeen iridobirus deritze.
Generoak
Generoak lau birus-genero hauek ditu barne, nahiz eta partzialki deskribatu eta sailkatutako taxon gehigarri asko ezagutzen diren:
Eritasuna
Azpifamilia horretako espezie batzuek ez dute kanpotik argiak diren gaixotasunik eragiten. Beste batzuek, oro har, ostalariaren egoera fisikoa murrizten dute. Ornogabearen eritasun iridobiralak nabariagoak dira zenbait espezietan, zeinetan ostalarietan irideszentzia eragiten duten; izan ere, birioi ikosaedrikoak dentsitate handian metatu daitezke ostalari-ehunetan, eta egitura parakristalinoa eratzen dute, argiaren uhin-luzera partikularrak islatzen dituena. Urdin irisatua ohikoagoa da, baina espektro osoan zeharreko kolore-islatzeak topa daitezke. Birioi txikiagoak dituzten espezie gehienetan kolore-islapena kolore-espektroaren alde morerantz lerraturik dago; birioi handiagoen kasuan, berriz, alde gorrirantz.
Valmeinier
Biztanleria
2007an Valmeinier udalerrian erroldatutako biztanleak 511 ziren. Familiak 191 ziren, horien artean 62 pertsona bakarrekoak ziren (41 bakarrik bizi ziren gizonak eta 21 bakarrik bizi ziren emakumeak), 41 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 78 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 10 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 1.999 etxebizitza zeuden, 203 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1.776 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 250 etxeak ziren eta 1.716 apartamentuak ziren. 203 etxebizitza nagusietatik 111 bere jabearen bizilekua ziren, 79 alokairuan okupaturik zeuden eta 13 doan lagata zeuden; 13 etxek gela bat zuten, 41 etxek bi zituzten, 49 etxek hiru zituzten, 51 etxek lau zituzten eta 49 etxek bost zituzten. 123 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 106 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 89 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Diru sarrerak
2009an Valmeinier udalerrian 120 unitate fiskal zeuden, 286,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.965 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 159 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 8 eraikuntza enpresak ziren, 23 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 40 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 10 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 53 administrazio publikoko enpresak ziren eta 13 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 32 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 5 igeltseroak, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 ile apaindegia, 19 jatetxeak, 1 tintoreria eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 20 establezimendu komertzialetatik, 4 120 m2 baino gehiagoko dendak, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 liburu denda zen, 2 etxerako tresna dendak eta 10 kirol-dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Haribo Klasika
Haribo Klasika, frantzia hegoaldean egiten zen txirindularitza lasterketa zen. Uzes hirian ospatzen zen Haribo empresaren lantoki bat zegoen hirian. 1994 eta 2006 urte bitartean ospatu zen eta Frantziako Txirrindularitza Kopa ko lasterketa ere izan zen. 200 km inguru izaten zituen eta Uzesetik Marseilla ra joaten zen. Jaan Kirsupuu hiru aldiz irabazi zuen lasterketa hau.
Busachi
Busachi Oristanoko (Sardinia, Italia) udalerria da.
Boulieu-lès-Annonay
Boulieu-lès-Annonay Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Boulieu-lès-Annonay udalerrian erroldatutako biztanleak 2.075 ziren. Familiak 886 ziren, horien artean 257 pertsona bakarrekoak ziren (101 bakarrik bizi ziren gizonak eta 156 bakarrik bizi ziren emakumeak), 288 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 280 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 61 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du: