cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ibarguen-Urkizu jauregia
Ibarguen-Urkizu jauregia Elorrion dago, Durangaldean (Bizkaia). XVI. mendekoa da, estilo errenazentistan egina, fatxada nagusiak Berrio-Otxoa kalera ematen du, antzinako Suso errebala. Nabarmentzekoa da bere fatxada nagusia, harlanduz egina, eta hiru mailatan banatua.
E eguna (hizkera militarra)
E eguna esaera (ingelesez, D-Day; frantses ez, jour J) kontzeptu militar bat da. Operazio bat egiteko eguna zehazteko balio du, eguna sekretuan mantenduta. Era berean, O-Ordua eta M-Minutua erabil daitezke zehaztasuna eskuratzeko.
Ibarguen-Urkizu jauregia
Historia
Erdi Aroko beste hiribildu hesituen antzera, Elorrion ere, behin bando-gerrak amaituta, bakealdi bat iritsi zen. Egoera hartan, leinu nagusiek auzoetako dorretxeak utzi eta herrian kokatu ziren. Jaime Kerexetak azpimarratzen duen moduan, herrian egin ziren etxandi eta jauregi asko identifikatzen ziren baserri giroko leinuekin, ikusi besterik ez baitago batzuen eta besteen armarriak, berdinak kasu askotan. Hori da, hain zuzen, Ibarguen leinuaren kasua.
Hiribilduak galdu zuenean defentsarako izaera, bertako herritarrek leku aproposagoak bilatu zituzten beren etxebizitzak-eta egiteko. Era horretara, Elorrio errebaletara hedatu zen (Suso, San Fausto, San Roke, Urarka…), eta bertako jauntxoek hantxe eraiki zituzten beraien jauregiak. Horietako dezente Suso errebalean egin ziren, Ibarguen hau bezala, herriaren goiko aldean, gaur egungo Berrio-Otxoa kalean.
Oparoaldi ekonomiko hartan, herriko eliza eraiki zen 1459 eta 1506 artean, Bizkaiko handiena, iturri publikoak egin ziren, eta mugak markatzeko gurutzeak, oparo landuak.
Ibarguen leinuaren jatorrizko oinetxea Zeanurin dago, Bizkaian, eta handik Elorriora etorri ziren. Lehendabizi Urkizuaran auzoan ezarri ziren, Ibarguen torrea eta Ibarguen goikoa etxeetan. Hiribildua zabaltzen hasi zenean, berriz, Suso errebalera aldatu ziren, Ibarguen-Urkizu jauregira.
Ezaugarriak
XVI. mendekoa da, estilo errenazentistan egina, fatxada nagusiak Berrio-Otxoa kalera ematen du, antzinako Suso errebala. Nabarmentzekoa da bere fatxada nagusia, harlanduz eginda, eta hiru mailatan banatuta.
Ateak ematen du atentzioa, zirkulu erdiko arku batekin, eta bi lerro kasetoi lauz inguratua, bi zutabe korintiar alde banatan, zeinek eusten dioten arkitrabe bati, metopaz eta triglifoz apaindua.
Horrezaz gain, armarri bat dauka, Ibarguen eta Urkizu leinuen ezaugarriekin.
Ikus, gainera
Ondare zibila ikusgarria da Elorrion, batez ere arkitekturari dagokionez. Behin XV. mendean leinuen arteko gerrak atzean utzita, Elorrio aldatu egin zen: apurtu egin zen hiribilduaren harresia, eta herria errebaletara zabaldu zen, jarduera ekonomikoa bizkortu egin zen eta, ondorioz, “aberats berriak” agertu. XVI, XVII eta XVIII. mendeetan Elorrioko zenbait familia Sevillara joan eta buru-belarri sartu ziren Mundu Berriko merkataritzan —burdin fabrikatuen salerosketan bereziki—, eta horrek dirua barra-barra ekarri zuen herrira, batez ere familia horien eskuetara. Eta familia horiek diruaren zati bat inbertitu zuten eraikin ikusgarriak egiteko.
Horrek markatzen du, dudarik gabe, Elorrioko arkitektura zibilaren urrezko aroa, zeinak hartzen baititu XVI, XVII eta XVIII. mendeak batez ere. Horra Elorrioko eraikin zibil nabarmenen zerrenda bat, mendeen arabera banatuta:
Joaquín Suárez
Joaquín Luis Miguel Suárez de Rondelo y Fernández ( Canelones, Río de la Platako Erregeorderria, 1781eko abuztuaren 18a - Montevideo, 1868ko abenduaren 26a ) Uruguaiko politikaria, independentziaren heroia eta Uruguaiko presidentea izan zen.
Ivan Hašek
Ivan Hašek (1963ko irailaren 6a - ) Txekiar Errepublikako futbolari ohia da.
NGC 468
NGC 468 galaxia espiral bat da, Pisces konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Blas Pradere Arruti
Blas Pradere Arruti (Oñati, 1851 - Donostia, 1923ko abuztuaren 4a) gipuzkoar idazlea eta apaiza izan zen. Albizturren apaiza zen hil zenean.
Lanak
Gipuzkoako Diputazioak antolatzen zituen Euskal Jaietara bere idazlanak bidali eta sari ugari jaso zuen. Horietariko batzuk dira hauek:
Pradererenak dira, halaber, beste liburu hauek ere:
Altzai
Toponimia
Frantsesez Alçay zuen izena. Altzai toponimoak honela idatzia izan da historian zehar: Alçay (1520 ), Aucet Suson eta Auset Suson (1690 ) Alsai (XVII. mendea ).
Euskara
Altzaiko euskara Basabürüako hizkera da, zubereraren aldaera bat. Zuberotarrek eurek hizkera mota bi bereizi izan dituzte: alderdi menditsukoa edo Basabürü eskualdekoa, eta ordokikoa edo Pettarrekoa. Beste alde batetik, berriz, Zuberoako ipar-mendebalean badira euskara zuberotarretik aldendu eta Nafarroa Beherera hurbiltzen diren zenbait herri: Domintxaine-Berroeta, Arüe-Ithorrotze-Olhaib i, Lohitzüne-Oihergi, Etxarri eta Pagola.
Ikustekoak
Herriak Erdi Aroko eliza erromaniko bat du, San Petrirena. XIX. mendean berreraikia, monumentu sailkaturiko XVI. mendeko gurutze bat du.
Betton-Bettonet
Betton-Bettonet Frantziako udalerria da, Savoia departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Clarks (Nebraska)
Clarks Nebraskako herri bat da. Merrick konderrian kokatua dago. 2010ean 369 biztanle zituen, 0.81 kilometro koadrotan banatuta.
Betton-Bettonet
Biztanleria
2007an Betton-Bettonet udalerrian erroldatutako biztanleak 270 ziren. Familiak 101 ziren, horien artean 23 pertsona bakarrekoak ziren (19 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 23 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 47 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 133 etxebizitza zeuden, 102 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 19 bigarren erresidentzia ziren eta 12 hutsik zeuden. 119 etxeak ziren eta 9 apartamentuak ziren. 102 etxebizitza nagusietatik 83 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 4 etxek bi gela zituzten, 14 etxek hiru zituzten, 25 etxek lau zituzten eta 59 etxek bost zituzten. 85 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 39 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 56 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Betton-Bettonet udalerrian 110 unitate fiskal zeuden, 298,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.458 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 zurgina.
2000. urtean Betton-Bettonet udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Resipole
, 'Rèiseapol', Eskoziako Highland eskualdeko herri bat da, Lochaber barrutian. Ardnamurchan penintsulan dago, A861 errepidean eta Loch Sunart aintziraren iparraldeko ertzean.
Pollone
Pollone Italiako udalerri bat da. Biellako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Egun
Eguna 24 ordu dituen denbora unitatea da, hau da, Lurrak bere ardatzaren inguruan bira oso bat emateko behar duen denbora. Eguna gauaren aurkakoa ere bada, hau da, egunsentitik ilunabarrera luzatzen den denbora tartea, eguzkiak argitzen duen denbora.
Pollone
Mugakideak
Pollonek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Egun
"Eguna" neurri-unitatea (ikurra: "d") 86.400 SI segundo da. Segundoa Nazioarteko Unitate Sistemako oinarrizko denbora-unitatea da. Lehen, Lurraren 1900eko mugimendu orbitalaren arabera definitzen zen, baina 1967tik segundoa, eta hortaz eguna, trantsizio elektronikoak definitzen ditu.
Egunak astetan biltzen dira eta hauek dira euskarazko izenak: astelehena, asteartea, asteazkena, osteguna, ostirala, larunbata eta igandea.
Aplikazio espezifikoetan, egun baten definizioa zertxobait aldatzen da, hala nola International Kantitateen Nazioarteko Sistema (ISQ) egunean (86.400 segundo zehazki), ordenagailuak eta denboraren estandarrak gordetzeko erabiltzen dena, Lurraren eguzki-egun baten fluktuazio naturala denbora ertainean kontabilizatzen duena eta izar-eguna eta egun siderala (zeru-esfera erabiliz) astronomiarako erabiltzen dena. Tropikotik kanpoko herrialde gehienetan, udako ordutegia egiten da, eta, urtero, 23 orduko egun zibil bat eta 25 orduko egun zibil bat egongo dira. Lurraren errotazioaren aldakuntza txikien ondorioz, oso gutxitan sartuko da bigarren segundo gehigarri bat Denbora Unibertsal Koordinatu (UTC) egun baten amaieran, eta, beraz, ia egun guztiek 86.400 segundoko iraupena duten arren, egun bateko 86.401 segundoko salbuespenezko kasu horiek daude (mende erdian, 1972tik 2022ra bitartean, 27 segundo gehigarri izan dira guztira, hau da, bina urtero gutxi gorabehera).
Hitza
Egun hitz orokorra da, garai eta eremu guztietakoa, bai gauaren aurkakoa bai gau-egunak batera hartzen dituena adierazteko. Badirudi jatorrizko esanahia (zeru)argia zela. Egun hitzaren gainean eraikiak daude, besteak beste, honakoak: eguraldi (egun-aldi), ekain (*egu-gain), ekaitz (*egu-gaitz) eta eguzki (*egu-z-ki). Gaur balioarekin ere orokorra izana da.
Egun-argiaren hasiera egunsentia da eta amaiera ilunabarra. Une horietako argi ahulari krepuskulu deritzo (edo egunsenti-argi/ilunabar-argi).
Ezaugarriak
Eguneko animalia gehienentzat, eguna egunsentian hasten da berez eta ilunabarrean amaitu. Gizakiek, beren arau kultural eta ezagutza zientifikoekin, eguneko hainbat muga erabili dituzte historian zehar. Antzinako Egipton eta Mesopotamian, eguna egunsentitik kontatzen hasten zen. Antzinako Grezian, abiapuntua iluntzean zen. Antzinako Erroman, gauerdian hasten zen, orain bezala. Judutar eguna ilunabarrean hasten da (bigarren magnitudeko hiru izar agertzen direnean).
Lurraren historian zehar, egunak ez du berdin iraun, gutxika errotazioa motelduz joan baita. Garai geologikoetan egunak izan duen bilakaera esperimentalki egiaztatu da koral fosilen hazkunde-eraztunak kontuan hartuz. Koralek eguneko argiztapenari lotutako hazkuntza dute: eguna luzeagoa edo laburragoa den arabera, ildoa zabalagoa edo txikiagoa da, eta maiztasuna urtero izaten denez, geologi garaietan urteko zenbat egun izaten diren zehaztu daiteke:
SI sistema
Eguna (sinboloa d ) ez da Nazioarteko Unitate Sistemako unitatea, baina bere erabilera onartua dago bertan. Denboraren oinarrizko unitatea segundoa da (sinboloa s) eta, horrela, egunak 86.400 s ditu.
1967-68an, Pisuen eta Neurrien Nazioarteko Bulegoaren 13. biltzarrean segundoaren iraupena adostu zen: perturbatu gabeko zesio-133 atomoaren oinarrizko egoeraren maila hiperfin bien artean 9.192.631.770 trantsizio egiteko behar den denbora 0 K tenperaturan. Horrela, egun batek 794.243.384.928.000 periodo ditu.
Egun-argia
Egun-argiaren batez besteko iraupena 24 orduko egunaren erdia baino gehixeago da. Eguna gaua baino batez beste luzeagoa, bi efektuk eragiten dute. Eguzkia ez da puntu bat, baizik 32 arcmin den disko itxurako azalera bat. Gainera, atmosferak eguzki-argia errefraktatzen du, are eguzkia horizontearen azpitik 34 arcmin dagoenean ere. Orduan, lurrera iristen den lehen argia, Eguzkiaren erdialdea oraindik zerumugaren azpitik 50 arcmin dagoenean. Beraz, eguna batez beste 12 ordu baino 7 minutu luzeagoa da.
Gauerdiko eguzkia
Gauerdiko eguzkia (egun polarra) bizi den lekuetan, eguna 24 ordutik gora heda daiteke, are hilabeteetara ere.
Bizitza
Gizakien eta beste espezie askoren biologikoki zehaztutako bizi-ereduak (erritmo zirkadianoak) Lurreko eguzki-egunarekin eta gau-egun zikloarekin hertsiki lotuta daude.
Esaerak
Esaera ugari dago eguna adierazgarri duena, esaterako, hauek :
Lucas Gaúcho
Lucas de Souza Gonçalves, Lucas Gaúcho (1991ko ekainaren 13a - ) Brasilgo futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Thespakusatsu Gunma.
Mendebaldeko Champaran barrutia
West Champaran barrutia Indiako barruti bat da, Tirhut dibisioan, Bihar estatuan. biztanle ditu kilometro koadrotan.
Mugakideak
Honako barrutiekin egiten du muga:
Franche-Comté
Franche-Comté (frankoproventzeraz: Franche-Comtât; franche-comteraz: Fraintche-Comtè) Frantzia ekialdeko eskualde bat izan zen. 2016 urtetik Borgoina-Franche-Comté eskualdeko zati da.
Doubs (25), Saona Garaia (70), Jura (39) eta Belfort Herrialdea (90) departamenduek osatzen dute.
Prefektura Besançon hirian dago.
Frantziako antzinako probintzia bat ere bada, gaurko Saona Garaia, Doubs eta Jura ia osoa hartzen zituena.
Historia
Antzinako probintzia horrek Jura Erdialdea eta Haute-Saône hartzen zituen.
Dole izan zen lehendabiziko hiriburua, eta ondoren Besançon. Erromatarrek sekuandarrak aurkitu zituzten bertan eta Maxima Sequanorum deitu zioten lurraldeari. Burgundiarren eta, geroago, karolingiarren mendean egon ondoren Proventzako erresumak bereganatu zuen, Burgundiakoak ondoren eta Inperioak azkenik, 1169. urtean.
XIV. mendea arte ez zen Franche-Comté deitu. Frantziaren, Burgundiako dukearen eta Flandriako Margaritaren esku egon zen, hurrenez hurren; atzera Burgundiarren eskutara itzuli zen, eta, Burgundiako Margaritaren bitartez Inperioaren eta Espainiako habsburgotarrenetara azkenik.
Burgundiako markeserrian (1548) kokatua zegoenez, aparteko garrantzia izan zuen Espainiaren eta Herbeheren arteko komunikabideetan; hori dela eta nolabaiteko autonomia eta irabazi handiak izan zituen. Frantziako Henrike IV.aren eta Luis XIII.aren erasoak pairatu zituen; Luis XIV.ak, Maria Teresaren izenean, zituen eskubideak aldarrikatu eta lurraldea beretu zuen; Aachengo itunak itzultzera behartu zuen, baina Nimegako itunaren bidez (1678) haren jabe egin zen azkenik.
Johann Carl Fuhlrott
Johann Carl Fuhlrott (Leinefelde-Worbis, Turingia, 1803ko abenduaren 31 - Elberfeld, Ipar Renania-Westfalia, 1877ko urriaren 17a) naturalista eta historiaurrelari alemaniarra izan zen, Neandertal gizakiaren aurkitzeagatik ospetsua.
Saint-Victor-sur-Ouche
Saint-Victor-sur-Ouche Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Johann Carl Fuhlrott
Bizitza
Bonneko Unibertsitatean, natur zientziak ikasi zituen, paleontologia, zoologia, mineralogia eta botanika batipat. Lizentziatu ondoren, doktoretza egin zuen Münsterreko Unibertsitatean. Lehenengo, Heiligenstadteko bigarren irakaskuntza institutuko irakasle bezala lan egin zuen, eta, 1835. urtean Natur Historiako katedradun izendatu zuten Tubingako Unibertsitatean. 1856. urtean, Mettmann gertuko herriko mineral harrobi bateko langileek, kobazulo batean aurkitu zituzten hezur bitxi batzuk erakutsi zizkioten. Langileen ustez, hartz batenak ziren.
Saint-Victor-sur-Ouche
Biztanleria
2007an Saint-Victor-sur-Ouche udalerrian erroldatutako biztanleak 222 ziren. Familiak 92 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 36 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Johann Carl Fuhlrott
Bizitza
Fuhlrottek, baina, giza hezurrak zirela adierazi zuen, ikusi zituenean, eta, hasiera-hasieratik, oso antzinakoak zirela pentsatu zuen. Oraingo gizakien hezurdurarekiko ezberdintasun batzuk nabaritu ahal izan zituen. Horren ondorioz, Hermann Schaffhauseni, Bonneko Unibertsitateko anatomia irakasleari erakustea erabaki zuen
Saint-Victor-sur-Ouche
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Johann Carl Fuhlrott
Bizitza
Ikerketa baten ondoren, 1857an, munduko zientzialari guztiei ezagutzera eman zien aurkikuntza. Euren garaikideei esan zietenez, hezur horiek beste giza espezie batenak ziren. Ideia hau ez zen polemikatik libre geratu, Bibliak adierazten zuenaren aurka baitzihoan. Rudolf Virchowk, garai hartako sendagile ospetsuenetako batek, Neandertalgo gizakia, artritisak eta rakitismoak jotako pertsona lelotzat jo zuen. Gainera, Charles Darwinen Espezieen eboluzioa izeneko liburua, oraindik argitaratu gabe zegoen.
Saint-Victor-sur-Ouche
Etxebizitza
2007an 137 etxebizitza zeuden, 91 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 37 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 135 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 91 etxebizitza nagusietatik 79 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 14 etxek hiru zituzten, 29 etxek lau zituzten eta 46 etxek bost zituzten. 81 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 29 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 57 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Johann Carl Fuhlrott
Bizitza
Orain, biak, paleoantropologiaren sortzaileak bezala kontsideratuak dira. Neandertal izena, hezurrak aurkitu ziren tokiari dagokio. Tal hitzak, alemanieraz, harana esan nahi du. Eta haran horren izena, Neander zen, Joachim Neander teologoaren omenez.
Saint-Victor-sur-Ouche
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 154 ziren, horien artean 110 aktiboak ziren eta 44 inaktiboak ziren. 110 pertsona aktiboetatik 103 lanean zeuden (52 gizon eta 51 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 44 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Victor-sur-Ouche udalerrian 92 unitate fiskal zeuden, 224 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.880 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 2 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Saint-Victor-sur-Ouche udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mari-mutil handi baten bluesa
Nobelan Jess Goldberg pertsonaiaren bizia agertzen da, New Yorkeko estatuaren iparraldean hazi zena 1950. urtea aldera, langileen klaseko auzo batean. Nobelaren zatirik handiena 1970eko hamarkadan gertatzen da. Jess oso goiz ohartzen da ez dela gainerako neskak bezalakoa: gorrotatzen du soinekoak janztea, eta maiz galdetzen diote: "Zer zara zu, mutikoa edo neskatoa?".
Genero identitatea da gai nagusia, eta eleberrian agertzen da garai hartan AEBetan LGBT+ jendearen kontra zegoen errepresio bortitza. Horretaz gain, beste hainbat borroka agertzen eta nahasten dira: feminismoa, arrazismoaren kontrako mugimendua, langileen klase-borroka...
Genderqueer narratibaren zati gisa hartu ohi da Mari-mutil handi baten bluesa. Orobat, langile klaseari buruzko eleberritzat ere hartzen da.
Pista laburreko abiadura-patinajea 2022ko Neguko Olinpiar Jokoetan – Gizonezkoak 1500 metro
Pista laburreko abiadura-patinajeko gizonezkoen 1.500 metroko proba 2022ko Neguko Olinpiar Jokoetan otsailaren 9an lehiatu zen Hiriburuko Estadio Estalian. Hwang Dae-heon Hego Koreako patinatzaileak irabazi zuen urrea. Steven Dubois kanadarrak eskuratu zuen zilarra, bere lehen domina opinikoa, eta Semion Elistratov errusiarrak brontzea.
Mari-mutil handi baten bluesa
Hizkuntza hauetara itzuli da: alemana, esloveniera, euskara, italiera, hebreera, nederlandera, turkiera eta txinera. Hebreerara egindako argitalpenaren irabaziak Palestinako lesbianen ASWAT erakunderako dira.
Pista laburreko abiadura-patinajea 2022ko Neguko Olinpiar Jokoetan – Gizonezkoak 1500 metro
Lim Hyo-jun tituluaren defendatzailea eta plusmarkista olinpikoa, orain Txina ordezkatzen duena 2018ko Neguko Olinpiar Jokoetan atleta hegokorear gisa parte hartu ondoren, ez zen probara aurkeztu. Sjinkie Knegt zilarrezko domina eta munduko plusmarkista eta Semion Elistratov brontzezko domina ere sailkatu ziren. Charles Hamelin izan zen pista motzeko abiadurako patinajeko munduko txapelduna 2021ean, 1.500 metroko distantzian. Itzhak de Laat eta Elistratov izan ziren zilarrezko eta brontzezko dominak, hurrenez hurren. Hala ere, atleta onenetako askok ez zuten txapelketan parte hartu. Ren Ziwei 2021-22 Pista Motzeko Abiadura Patinajeko Munduko Kopako liderra zen 1500 metroko distantzian, Joko Olinpikoen aurretik lau lasterketa burututa, Elistratov eta Park Jang-hyuk atzetik zituela.
Estefania Cueto Puertas
Estefanía Cueto Puertas,  'Fanny ' izenez ere ezaguna (Nueva de Llanes, Asturias, 1899 - Gijón, Asturias, 1939ko abuztuaren 29a) jostuna eta Espainiako lider komunista izan zen, errepresio frankistaren biktima. Gijonen fusilatutako azken emakumea izan zen.
Biografia
Asturiasko Nueva de Llanes herrian jaio zen Estefanía Cueto, eta Sotrondio herrian bizi izan zen. Dolores eta Emilioren alaba zen eta ezkongabea zen. Lanbidez jostuna izan zen.
Espainiako Alderdi Komunistako kidea zen eta Asturiasko Emakume Antifaxisten Elkarteko buru izan zen. 1934ko urriko Iraultzan parte hartu zuen, Errusiara ihes egin eta hantxe erbesteratzea lortuta, Asturiasera 1936ko otsailean itzuli zela, Fronte Popularraren garaipenaren ondoren. Espainiako Gerra Zibilean, Sotrondio, Pola de Siero, Nueva eta Posada de Llanesen hainbat joste-lantegi zuzendu zituen, milizianoentzako arropak eginez. Peñamayorren partidetan murgilduta egon zen, eta 1939ko urtarrilean zauritu zen uxaldi batean.
Heriotza zigorra
1939ko martxoaren 3an, heriotza-zigorra ezarri zioten Oviedoko gerra-kontseilu batean, urte hartan Gijonen egiteari utzi baitzioten. Espainiako Gerra Zibilean buruzagi komunista nagusietako bat izatea leporatu zioten. Sei hilabete eman zituen kartzelan, epaia bete zain. Azkenik, fusilatu egin zuten 1939ko abuztuaren 29an, Gijonen, 40 urterekin. Espainiako gerra zibilean Gijonen fusilatutako azken emakumea izan zen. Gijongo Ceares hilerriko hobi komun batera bota zuten gorpua. Fusilatu zuten egun berean, hogei pertsona fusilatu ziren.
Cichlasoma istlanum
Cichlasoma istlanum Cichlasoma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Gassville (Arkansas)
Gassville Arkansasko hiri bat da. Baxter konderrian kokatua dago. 2010ean 2,078 biztanle zituen, 8.8 kilometro koadrotan banatuta.
The Wall (2017ko filma)
The Wall 2017ko Doug Liman estatubatuar zinema zuzendariaren gerra-filma da.
Sinopsia
Iraken inbasioa. AEBetako armadako sarjentu Shane Matthews frankotiratzailea da, eta basamortura bidaliko dute, petrolio-bide bat eraikitzeko lana zaintzera. Allen Isaac izango du laguntzaile horretan. Gunea segurua ote den aztertu beharko dute, 22 orduz. Baina, epea amaitu aurretik, norbaitek tiro egingo dio Matthewsi. Kidea erreskatatzen saiatuko da Isaac, baina hari ere tiro egingo diote belaunean. Bakarrik, eta urik gabe, bere burua salbatzen saiatuko da militarra. Bi frankotiratzaileen arteko borroka gunea bihurtuko da basamortua.
Clarkson (Nebraska)
Clarkson Nebraskako hiri bat da. Colfax konderrian kokatua dago. 2010ean 658 biztanle zituen, 2.05 kilometro koadrotan banatuta.
Roybridge
, 'Drochaid Ruaidh', Eskoziako Highland eskualdeko herri bat da, Lochaber barrutian. Spean Bridge udalerritik 3 milia ekialdera dago. Mary MacKillop australiar santu eta mojaren gurasoen sorlekua da.
Richard Brinsley Sheridan
Richard Brinsley Butler Sheridan (Dublin, Irlanda, 1751ko urriaren 30a - Londres, Ingalaterra, 1816ko uztailaren 7a) irlandar antzerki-idazlea, antzerki-ekoizlea eta politikaria izan zen.
Biografia
1775ean aurkeztu zituen bere lehen bi obra arrakastatsuak: The Rivals (Aurkariak) komedia eta The duenna (Aialdekoa) opera komikoa.
Drury Lane Theatre-ren jabe eta zuzendari eginik, bere antzerki-lan garrantzitsuenak aurkeztu zituen: The School of Scandal (1777, Eskandaloaren eskola), gizartearen hipokresiaren salaketa zorrotza, eta The Critic (1779, Kritikoa), antzerki-munduaren satira gupidagabea.
1780an politikan hasi zen, eta kargu batzuk bete zituen Kanpo Arazoetako Ministerioan eta Itsas Armadan.
1812an galdu zituen Westminsterko Parlamenturako hauteskundeak, eta jokoan diru guztia galdurik, pobrezian hil zen.
Urban Galindo
Urban Galindo, lehen Desertu, Barakaldoko auzoa da, Lasesarre eta Larrearekin batera udalerriko 2. barrutia, Lasesarre-Urban Galindo alegia, osatzen duena.
Kazuhisa Kono
Kazuhisa Kono (河野 和久) Japoniako futbolari ohia da.
Urban Galindo
Ezaugarriak
Auzoak Lasesarrerekin egiten du muga, bertan daude Barakaldoko hainbat azpiegitura, Goardia Zibilaren koartela, kiroldegi berria eta PCB enpresaren egoitza.
Auzoa Adifen burdinbideak bitan banatzen du, eta bertan kokatzen da Renfeko Aldirien Desertu-Barakaldo geltokia.
NGC 470
NGC 470 galaxia espiral bat da, Pisces konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Kupalawskaya (Minskeko metroa)
Kupalawskaya (zirilikoz: Купалаўская) Minskeko metroaren geltokia da, Minsk udalerrian kokatuta dagoena.
Joan IX.a
Joan edo Joanes IX.a (Tivoli, ? - † Erroma, 900) Eliza Katolikoaren 116. Aita Santua izan zen 898 eta 900 urteen bitartean.
Eureka Springs (Arkansas)
Eureka Springs Arkansasko hiri bat da. Carroll konderrian kokatua dago. 2010ean 2,073 biztanle zituen, 18 kilometro koadrotan banatuta.
Ponderano
Ponderano Italiako udalerri bat da. Biellako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Toro (argipena)
Toro hurrengoetan aurkitu daiteke:
Wentzeslao II.a Bohemiakoa
Wentzeslao II.a Přemyslid (Václav II, Wacław II Czeski; Praga, 1271ko irailaren 27a – ibidem, 1305eko ekainaren 21a) Bohemiako erregea izan zen 1278-1305 bitartean, eta Poloniako erregea 1300-1305 bitartean. Bohemian zehar kultura germaniarra hedatzeko ahaleginak egin zituen eta ezkontzaren bidez Poloniako koroa bereganatu zuen.
Pteropus melanopogon
Pteropus melanopogon Pteropus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Pteropodidae familian sailkatuta dago.
Barbara Fredrickson
Barbara Lee Fredrickson (1964ko ekainaren 15a) Ipar Carolinako Chapel Hilleko Unibertsitatean psikologia irakaslea da. Bere titulua Stanford Unibertsitatean lortu zuen.
Positibismo emozioak aztertu zituen ikertzaile lehena izan da. Psikologa honek, positibismo ikerketak aparte, beste emozio batzuk aztertzeaz arduratzen da.
Bere ikerketarik nagusienak positibismoari buruzkoak dira. 2009.urtean, "Positivity" deituriko liburu bat argitaratu zuen "Love 2.0" izenburua zuena. Horretan, zer-nolako eragin biologikoak dituzten maitasun emozioei buruz idatzi du.
Positibismoak hainbat bide eta soluzio zabaltzen ditu. Arazo baten aurrean, arazo horri aurre egiteko hainbat soluzio ematen ditu eta hortaz, positibismo hura eragin fisiko positiboak ekarri ahal ditzake.
Negatibismoak, ostera, beti arazoan ipintzen du arreta osoa eta ez ditu positibismoak bezain beste soluzio ematen. Negatibismoa "biziraupen" edo defentsa bezala erabili ohi da.
Positibismoak hainbat onura dakartza pertsonengan. Hala nola, fisikoak (kasu batzuetan, minbizia izan duten pertsona positiboak haien gaixotasuna erabat kendu zaie edo gutxitu zaie eta hori ikertu eta gero, psikologoek baieztatu egin dute haien pentsamendu positiboen eraginagatik izan dela), intelektualak (positibismoa hainbat sentimendurekin dago lotuta, adibidez, jakin-minarekin eta hura da intelektuala gero eta gehiago handitzen duena) eta sozialak (pertsonek nahiago dute lagun positibo bat negatibo bat baino eta positibismoak sozialago bihurtzen du jendea).
Fredrickson-en arabera positibismoak etapa edo fase hauek ditu:
Love 2.0 liburua ere idatzi egin zuen. Honako esaldian oinarrituz: “Egiten duzun maitasuna edo ez, ez baduzu aztertzen gaur, zure egitura zelularraren gakoak literalki alda ditzakete.
Liburu horretan maitasunari buruz hitz egiten du, jendeari egindako inkesten datuak erabiliz. Maitasunari buruzko ideia erradikalak aurkezten ditu eta maitasunaren eta sortzen diren hormona batzuen arteko erlazioa ere azaldu egiten du. Amaieran, maitasunaren zientziari buruz hitz egiten du. Emozioak indartu ahal dituztela modu positiboan, auto-maitasunaren eta beste batzuen maitasunaren artean. Orientazio aditua eskaintzen du liburuan. Adibide errazak erabiltzen ditu pertsona guztiek uler dezaten.
Amuitz uhartea
Amuitz uhartea Higer lurmuturrean (Hondarribia) dagoen uhartea da, Higerko itsasargitik gertu. Tamaina txikikoa da, zati handienak 150x70 metroko dimentsioa du eta 10 metroko gehienezko altuera du itsas mailarekiko. Kanadako kostaldean badago irla bat izen berarekin.
Salen (Ardnamurchan)
Salen, 'An t-Sàilean', Eskoziako Highland eskualdeko herri bat da, Lochaber barrutian. Loch Sunart aintziraren iparraldeko ertzean dago.
Robert Norton Noyce
Robert Norton Noyce (Burlington, Iowa, Ameriketako Estatu Batuak, 1927ko abenduaren 12a – Austin, Ameriketako Estatu Batuak, 1990eko ekainaren 3a), “Silicon alkatea” ezizenarekin ezaguna den ingeniari estatubatuarra, 1957. urtean Fairchild Semiconductor eta 1968. urtean Intel Corporation erakundeen sortzaileetako bat izan zen. Ordenagailu pertsonalen iraultza piztu zuen zirkuitu integratu edo mikrotxiparen asmakuntzarekin (Jack Kilby-ren laguntzarekin).
Haurtzaroa eta gaztaroa
Robet Norton Noyce 1927. urteko abenduaren 12an jaio zen Burlingtonen, Estatu Batuetan. Herri horretan bizi izan zen 1939. urtera arte, urte horretan aitak lanpostu berria eskuratu baitzuen Grinnell-en. Hori dela eta, Noyce familia, hau da, gurasoak eta izan zituzten lau semeak, hara joan ziren bizitzera. Bertan, asmatzaile bikain eta gazteak lehen asmaketak garatu zituen bere anaiaren laguntzarekin. 12 urterekin hegazkin bat sortu zuen; geroago, irrati bat eta garbitzaile zahar baten motor elektrikoa erabiliz lera monitorizatzea lortu zuen.
Cichlasoma mayorum
Cichlasoma mayorum Cichlasoma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Robert Norton Noyce
Hezkuntza
Noycek Grinnelleko herriko eskolan ikasi zuen, bertan Matematika eta Fisika arloetan nabarmendu zen. Ikasketa horiek amaitu ostean, 1945. urtean, Grinnelleko unibertsitatera joatea erabaki zuen. Bertan, 1949. urtean Fisikan eta Matematikan graduatu zen eta urte berean fisikak sortzen zion grinak bultzatuta, Fisikari buruzko doktoretza tesia egitea erabaki zuen. 1953. urtean Fisikako doktore-titulua lortu zuen.
Norbert Callens
Norbert Callens (Wakken, Belgika, – ) txirrindulari profesionala izan zen.
Bizitza
Profesionala izan zen 1945etik 1952ra bitartean. 1945etik 1950era bitartean Mercier taldearekin, eta 1951tik 1952ra Terrot taldearekin.
Robert Norton Noyce
Lan mundua
1953. urtean, doktoretza-titulua eskuratu ondoren, ikerketa-lanak egiten hasi zen Philco Corporacion erakundean. Bertan iraun zuen 1956. urtera arte, izan ere, urte horretan Silicon Haranera etxez aldatu zen eta bertan hasi zen lanean. William Shockley, trantsitoreen sortzaileetako bat; eta berarekin batera 11 gazte laguntzailek, gailu erdieroaleak sortu zituzten, Shockey enpresa burua zela. Shockleyrekin izandako desakordioen ondorioz, Noycek baita beste zazpi langilek ere enpresa uztea erabaki zuten eta batera Fairchild Semiconductor elkartea sortu zuten. 1958. urtean lehen zirkuitu integratua garatu zuten eta 1968. urtean, berriz, Noyce eta Gordon Moorek Fairchild Semiconductor erakundetik alde egitea erabaki zuten Intel Coporation erakundea sortzeko.
Bizitza pertsonala
1953. urtean Elizabeth Bottomley-rekin ezkondu zen eta ondorengo urteetan euren lau seme-alabak jaio ziren. 1974. urtean berriz, dibortziatu egin ziren eta Noyce bigarren aldiz ezkondu zen Ann Schmeltz Bowersekin. Ann Schmeltz Inteleko lehen petsonal-burua izan zen eta ondoren, Appleko giza baliabideen presidenteordea.
Norbert Callens
Bizitza
Norbert Callens egun batez izan zen Frantziako Tourreko lider 1949an, baina ez zuen sekula gehiago maillot horia jantzi: txirrindulariaren zaindarietako batek hotelean ahaztu bait zuen. Norbert Callensek hasiera lerroan kazetari baten kamiseta hori bat hartu behar izan zuen, eta hura jantzita egin zuen etapa.
Eroriko larri bat izan zuen mendate baten jaitsieran, 1949an. Gertaera haren ondoren, haren karrera ez zen askorik luzatu.
Portula
Portula Italiako udalerri bat da. Biellako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Robert Norton Noyce
Heriotza
Noyce 1990. urtean, 62 urterekin, bihotzekoak jota hil zen.
Norbert Callens
Palmaresa
1945
Robert Norton Noyce
Sariak eta ohoreak
1959ko uztailean “gailu erdieroale eta berun egitura” motako zirkuitu integratuaren patentea erregistratzea lortu zuen. Hori lortu zuen lehenengo patentea izan zen, harrezkero beste 14 erregistratu zituen. Hilabete batzuk geroago, zirkuitu integratuek jende artean sortutako zirraragatik, Noycek eta Jack Kilbyek, zirkuitu horien sortzaileak, Estatu Batuetako hiru gobernu-bururen esker ona irabazi zuten. Noycek beste hainbat sari irabazi zituen. Alde batetik, 1979. urtean zientziaren domina lortu zuen eta Grinnell unibertsitateko (berak ikasi zuen unibertsitatea) Zientzia Fakultateari bere izena jarri zioten. 1987. urtean Ronald Reaganek “Teknologiaren dominia nazionala” eman zion. 1990. urtean, berriz, “Bere karrera profesionalaren omenezko domina” eman zieten bai Noyceri, baita Jack Kilbyle eta transistoreen sortzaile izandako John Bardeeneri ere. Beste alde batetik, Googlek logotipo berezia diseinatu zuen 84 urte bete zituen egunerako. Bere heriotza ostean, 1991. urtean hain zuzen ere, bere familiak Noyce elkartea sortu zuen Matematika eta Zientzia arloko hezkuntza sustatu nahian; hala ere, 2015ean elkartea ixtea erabaki zuten.
Norbert Callens
Palmaresa
1946
Portula
Mugakideak
Portulak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Norbert Callens
Palmaresa
1947
1948
1949
1950
1951
Erreferentziak
Artikulu hau katalanezko eta frantsesezko wikipedietatik itzulia da.
Ianthinita
Ianthinita oxido motako minerala da.
Ezaugarriak
Ianthinita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 3 da.
Mycobacterium
Mycobacterium generoa bakterio Gram positiboz osatuta dago, bazilo itxura dutenak. Aerobioak dira eta hazkuntza oso motela dute, 16-24 orduoro ugaltzen baitira (Escherichia coli, aldiz, 20 minutuoro erdibidetzen da). Ez dira mugikorrak eta ez dute esporarik sortzen.
Genero honetako bakterioek berezko ezaugarria dute: zelula horma oso berezia. Izan ere, Mycobacterium guztiek zelula horma lodia daukate, lipido asko duena; lipido hauen artean azido mikolikoak eta argizariak nabarmentzen dira (azido mikolikoek izena ematen diote Mycobacterium-i). Osaketa berezi hori dela eta, bakterio hauek ez dira ongi tindatzen Gram tindaketarekin, eta tindaketa bereziak erabiltzen dira mikroskopioan ikusteko (Ziehl-Neelsen-ena, adibidez).
Genero honetako espezie gehienak saprofito ez-kaltegarriak dira, lur zoruan edo uretan bizi direnak. Patogenoen artean tuberkulosia eta legenarra eragiten dutenak besterik ez daude.
Mycobacterium patogenoek erresistentzia handia diote botika askori. Haien zelula horma hain lodia eta sendoa izanik, zelula horma desegiten duten antibiotikoak (penizilina edo zefalosporinak, kasu) ez dira erangikorrak bakterio hauen aurka.
NGC 471
NGC 471 galaxia bat da, Pisces konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Chérigné
Chérigné Frantziako udalerria da, Deux-Sèvres departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Pseudojuloides elongatus
Pseudojuloides elongatus Pseudojuloides generoko animalia da. Arrainen barruko Labridae familian sailkatzen da.
Chérigné
Biztanleria
2007an Chérigné udalerrian erroldatutako biztanleak 135 ziren. Familiak 60 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Siwan barrutia
Mugakideak
Honako barrutiekin egiten du muga:
Chérigné
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 75 etxebizitza zeuden, 59 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 75etxeak ziren. 59 etxebizitza nagusietatik 53 bere jabearen bizilekua ziren eta 6 alokairuan okupaturik zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 38 etxek bost zituzten. 38 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 24 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 29 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 86 ziren, horien artean 71 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 71 pertsona aktiboetatik 69 lanean zeuden (43 gizon eta 26 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 15 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chérigné udalerrian 58 unitate fiskal zeuden, 137 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.176 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Chérigné udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 819 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Wentzeslao III.a Bohemiakoa
Wentzeslao III.a Premyslid (Václav III., Wenzel III., Vencel, Wacław, Vjenceslav III, Вeнцeслав III, Venceslav III; Praga, 1289ko urriaren 6a – Olomouc, 1306ko abuztuaren 4a) Bohemiako erregea izan zen 1301-1305 bitartean, eta Poloniako erregea 1305-1306 bitartean. Errege egin eta urtebetera hil zuten eta Luxenburgoko etxearen esku geratu zen Bohemiako aginpidea.
Jonna Sundling
Jonna Sundling (Umeå, 1994ko abenduaren 28a) eskiatzaile suediarra da. 2022ko Olinpiar Jokoetan urrezko domina eskuratu zuen iraupen-eskiko sprint proban.
Ibilbidea
2012an Gazte mailako Olinpiar Jokoetako sprint proban zilarrezko domina lortu zuen. Gazte mailako hurrengo Munduko txapeketatan hiru urrezko domina eskuratu zituen eta 2016an jokaturiko 23 urtez azpikoetan ere txapelduna izan zen sprint proban.
Helduen mailan sprint proban espezializatu da eta 2021eko Munduko txapelketan bi urre lortu ondoren 2022ko Pekingo Jokoetan ere txapeldun olinpikoa izan zen bigarrenari alde nabarmena aterata. Ondoren talde sprint klasikoan zilarra lortu zuen eta 4 × 5 km errelebotan brontzea.
Frederiko V.a Danimarkakoa
Frederiko V.a (Kopenhage, - ib., ) Danimarkako eta Norvegiako (1746-1766) erregea izan zen.
Jakintza, irakaskuntza eta merkataritza bultzatu zituen. Nekazariak libre utzi zituen. Bernstorff ministroak aplikatu zuen haren berrikuntza politika.
M´Bayar poni
M´Bayar ponia Senegalgo bertako zaldi arraza bat da. Bere tamaina zein ezaugarriengatik arraza hau ponien sailkapen taldean sartzen da.
Sindikatu Askatasunaren Lege Organikoa
Sindikatu Askatasunaren Lege Organikoa langileak sindikatuen bidez ordezkatuta egotearen funtsa den araudia da. Sindikatuek langileen interesak defendatzen dituzte, eta enpresekin akordioak hitzartzen dituzte.
Clatonia (Nebraska)
Clatonia Nebraskako herri bat da. Gage konderrian kokatua dago. 2010ean 231 biztanle zituen, 0.72 kilometro koadrotan banatuta.
Sanna (Ardnamurchan)
Sanna, Eskoziako Highland eskualdeko herrixka bat da, Lochaber barrutian. Ardnamurchan penintsularen mendebaldeko muturrean dago.
Txitxarro
Txitxarroa karangidoen familiako eta Trachurus generoko itsas arrain osteiktieen izen arrunta da. Euskal Herriko uretan hiru espezie bizi dira: arrunta, beltza eta mediterraneoa.
Dixebra
Dixebra (asturieraz jatorriz lur-zati banaketa, gaur egun "urruntzea" edo "independentzia" adierazten du) asturieraz kantatzen duen Asturiaseko taldea da, Avilés herrikoak.
Historia
Urte hauetan Dixebrak makina bat kontzertu egin du bai Asturiasen baita beste hainbat herritan ere: Galizia, Euskal Herria, Gaztela, Kantabria, Katalan Herriak, Bretainia...
1997an, hamargarren urteurrena ospatzearekin batera Asturiaseko ordezkariak izan ziren Lorienteko Interzeltiar Jaialdian (Bretainian, zeltiar jaialdi garrantzitsu horretan parte hartu zuen lehen Asturiaseko taldea izanik.
Euren abestietan gaurko asturiar idazle askoren hitzak erabili dituzte, askotan taldearentzat bereziki eginak, esaterako Xandru Fernándezenak.
Hogeita hamar kolaborazio baino gehiago izan dituzte kontzertu zein grabazioetan, besteak beste Fermin Muguruza eta Evaristo.
Diskografia
(Disko-liburua. Asturiaseko historia soziala jorratzen da taldearenarekin batera). (XX urteurreneko zuzeneko emanaldiaren DVDa).
Celjeko gaztelua
Celjeko gaztelua (Celjski grad) Celje hirian dagoen gaztelua da, dagoeneko hondarretan dagoena. Garai batean Esloveniako gaztelurik handiena izan zen, Celjeko kondeen egoitza.
Kokapena
Laško harana zeharkatzen duen Savinja ibaiaren meandro batean kokatzen da etahiru muino hartzen ditu.
Sainte-Marie (Alpe Garaiak)
Sainte-Marie Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Alpe Garaiak departamenduan dagoena, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Celjeko gaztelua
Historia
Celjeko gazteluaren lehen aipamena 1322koa da. Dena dela XIII menderako jadanik gotorleku bat bazen bertan baina ziurrenik erre egingo zen Sanneck eta Auffenstein jaunen arteko borroketan.
Sainte-Marie (Alpe Garaiak)
Biztanleria
2007an Sainte-Marie udalerrian erroldatutako biztanleak 42 ziren. Familiak 16 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Celjeko gaztelua
Historia
Gaztelu berria gotortu egin zuten eta iparraldean dorrea ere eraiki zuten. 1341 urtean Celjeko kondeek jauregi bihurtu zuten beraien egoitza izan zedin. Ekialdean hiru solairutako dorrea eraiki zuten, gaur egun ondoen kontserbatzen dena. Hegoaldean San Andres dorrea eraiki zuten. 1348ko lurrikarak jauregiaren zati bat suntsitu zuen baina berreraiki egin zuten.
Sainte-Marie (Alpe Garaiak)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Celjeko gaztelua
Historia
XVI menderako Esloveniako gaztelu garrantzitsuena ezezik Ekialdeko Alpeetako garrantzitsuena ere izan zen. 5.500 m²-ko azalera zeukan. Baina hurrengo mendean garrantzia estrategikoa galdu zuen eta gaztelua poliki poliki bertan behera utzia izan zen. XVIII mendean herritik gertuen zegoen zatia berriztu zuten. 1803an Andrej Gorišek nekazariak erosi zuen harrobi gisa erabiltzeko. 1846an Estiriako gobernadoreak erosi zuen eta 1882an Celjeko museoa bertan ezarri zen.
Sainte-Marie (Alpe Garaiak)
Etxebizitza
2007an 49 etxebizitza zeuden, 19 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 45 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 19 etxebizitza nagusietatik 18 bere jabearen bizilekua ziren eta 1 alokairuan okupaturik zegoen; 2 etxek gela bat zuten, 1ek bi zituen, 5 etxek hiru zituzten, 7 etxek lau zituzten eta 4 etxek bost zituzten. 14 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 11 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 6 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Celjeko gaztelua
Historia
XX mendearen bukaeran zati batzuk berriztu eta gaur egun turismoari begira dago. Urtero 60.000 bisitari izaten ditu eta kontzertuak ere antolatzen dira bertan.
Sainte-Marie (Alpe Garaiak)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 28 ziren, horien artean 21 aktiboak ziren eta 7 inaktiboak ziren. 21 pertsona aktiboetatik 17 lanean zeuden (8 gizon eta 9 emakume) eta 4 langabezian zeuden (2 gizon eta 2 emakume). 7 pertsona inaktiboetatik 4 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Sainte-Marie udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden, 264 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ryota Ukai
Ryota Ukai (鵜飼 亮多, 1996ko maiatzaren 28a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Thespakusatsu Gunma.
Austin (Arkansas)
Austin Arkansasko hiri bat da. Lonoke konderrian kokatua dago. 2010ean 2,073 biztanle zituen, 7.8 kilometro koadrotan banatuta.
Apotropaiko
Apotropaiko adjektiboa antropologian eta artearen eta erlijioen historian erabiltzen da, zoritxarra eta begizkoak uxatzea helburu duten erritualak, sinboloak, esaldiak edota objektuak izendatzeko. Jainko-jainkosak, sainduak, objektuak, hitz multzo bat, keinu bat edo erritu bat izan daitezke apotropaiko. Kutuna, adibidez, objektu bat da, eta bertute apotropaikoak dituela, hau da, zorigaitzetik babestuko diola uste du eramaten duenak.
Magiarekiko sinesmen handia dagoen kulturetan, errito eta objektu apotropaikoak oso preziatuak dira, gaitza oro har urruntzen dutelako: gaixotasuna, antzutasuna (hala gizakiena nola abereena), kazkabarra eta tximista, uzta galtzea, haur jaio berriak hiltzea, eta abar.
Etimologia
Grezierazko αποτρέπειν (apotrépein; "urrundu", "aldendu") hitzetik dator. Apoloren izengoitietako bat zen, "gaitza urruntzen duena" adierazten zuena.
Keinu apotropaikoak
Zura ukitzea.
NGC 472
NGC 472 galaxia bat da, Pisces konstelazioan. Heinrich Louis d'Arrestek aurkitu zuen n.
Legatz arrunt
Legatz arrunta (Merluccius merluccius) Merlucciidae familiako ur gaziko arraina da, ekialdeko Ozeano Atlantikoan, Ipar Itsasoan eta Mediterraneo itsasoan bizi dena.
Cichlasoma microlepis
Cichlasoma microlepis Cichlasoma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Legatz arrunt
Deskripzioa
180 zentimetrotara iritsi daiteke, baina arraroa da eta tamaina handi arruntena 100 zentimetrokoa da. Luzeraren arabera izen desberdinak jasotzen ditu eta handienek 11 kilo izan ditzaketen arren, merkaturatzen diren legatza arruntak 1,5-2 kilokoak izanten dira.
Elikadura
Legatza haragijalea da. Bere elikadura sardinzarrak eta antxoak bezalako arrain txikietan oinarritzen da; txibiak, krustazeoak eta zooplanktona ere jaten ditu.
Banaketa
Legatza espezie gehienak Argentinan, Txilen eta Perun aurki daitezke. Atlantikoko aldean, Malvinetako itsaslasterrarekin oso lotuta dago. Legatza australa Zeelanda Berrian badago etalegatza beltza Indiako Ozeanoan aurki daiteke.
Supaul barrutia
Supaul barrutia Indiako barruti bat da, Kosi dibisioan, Bihar estatuan. biztanle ditu kilometro koadrotan.
Mugakideak
Honako barrutiekin egiten du muga:
La Mailleraye-sur-Seine
Biztanleria
2007an La Mailleraye-sur-Seine udalerrian erroldatutako biztanleak 1.967 ziren. Familiak 809 ziren, horien artean 227 pertsona bakarrekoak ziren (69 bakarrik bizi ziren gizonak eta 158 bakarrik bizi ziren emakumeak), 262 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 270 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 50 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du: