cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Natura
Ura
Ura hidrogenoz eta oxigenoz osatutako gai kimiko bat da (H2O), eta ezinbestekoa da bizi-forma ezagun guztietarako. Ohiko erabileran, urak bere egoera edo itxura likidoari bakarrik egiten dio erreferentzia, baina urak egoera solidoa (izotza) eta gaseosoa (lurruna) ere baditu ingurune naturalean. Urak Lurraren azaleraren %71 estaltzen du. Lur planetan, batez ere itsasoetan eta beste ur eremu handietan aurkitzen da, eta %1,6 lurpean (akuiferoetan) eta 0,001% airean (lurrun, hodei eta prezipitazioetan). Itsasoak azaleko uraren %97 dira, glaziar eta lurburuetako izotz-kaskoak %2,4 eta lehorreko urak (ibai, aintzira eta istingak esaterako) %0,6. Horretaz gain, kopuru ñimiño bat organismo bizietan eta fabrikatutako produktuetan dago.
Itsasoak
Itsasoak (eta ozeanoak) gesalezko hedadura handiak dira, hidrosferaren osagai nagusiak. Lurraren azaleraren %71 (361 milioi kilometro karratu) itsasoak estaltzen du, ur eremu etengabea, baina ohi bezala ozeano nagusitan eta itsaso txikiagoetan banatzen dena. Eremu honen erdia baino gehiagoren sakonera 3.000 metrotik gorakoa da. Itsasoen batez besteko gazitasuna, gutxi gorabehera, %3,5 da, eta ia gesal guztiarena %3 eta %3,8 artean dago.
Ozeanoen banaketa hein handi batean kontinenteen, uhartedien eta beste irizpideen arabera definitzen dira. Ohiko banaketa honakoa da (hedadura jaitsiz): Ozeano Barea, Ozeano Atlantikoa, Indiako ozeanoa, Ozeano Australa eta Ozeano Artikoa. Ozeanoetako eremu txikiagoek itsaso, golko, badia eta beste izen batzuk hartzen dituzte.
Aintzirak
Aintzirak (edo lakuak ) lurrez inguratuta dagoen ur eremuak dira. Aintzira gehienek ur geza dute, eta gehiago daude Ipar hemisferioan Hego hemisferioan baino. Gehienetan, ur-hornidura nagusia ibai eta errekek egiten dute. Txikiei urmael edo umantzi deritze.
Aintzira asko artifizialak dira (urtegiak) eta helburu jakin batekin erabili dira: industrian edo nekazaritzan erabiltzeko, energia hidroelektrikoa sortzeko, edateko ura hornitzeko, ingurunea estetikoki hobetzeko edo aisialdia garatzeko.
Ibaiak
Ibaia ur-laster naturala da, normalean ur gezazkoa, itsasora, aintzira batera edo beste ibai baterantz doana. Kasu gutxitan, ibai bat lurpean desagertzen da edo erabat lehortzen beste ur-eremu batera iritsi baino lehen. Ur-laster txikiagoak beste era batera izendatzen dira, besteak beste, "erreka", "errekasto", "lats", "uhaitza" eta "bidaso". Ibaia uraren zikloaren zati da.
Ibaiko uraren jatorria askotarikoa izan daiteke: lurreko euri-urak jasotzetik, lurpeko uren azaleratzetik, iturburuetatik edo metatutako izozten eta elurretik (adibidez glaziar eta izoztegietatik). Holozenoko iraungipen masiboa gertatzen ari den honetan, ibai eta errekek zeregin garrantzitsua dute igarobide ekologiko bezala, habitat zatikatuak konektatzeko eta, horrela, bioaniztasun mantentzeko.
Ekosistemak
Ekosistemak faktore biotiko eta abiotiko ezberdinek osatzen dituzte, elkar-erlazioan funtzionatzen dutenak. Egitura eta konposizioa elkar-erlazioan dauden hainbat ingurumen-faktorek zehazten dute. Faktore hauen aldaketek ekosisteman eraldaketa dinamikoak abiaraziko dituzte. Osagai garrantzitsuenetako batzuk lurra, atmosfera, eguzkiaren erradiazioa, ura eta organismo biziak dira.
Faktore abiotiko eta biotikoek kate trofikoen bidez lotutako sistema irekia osatzen dute, kanpoko ingurunearekin materia eta energia trukatzen dituena, baita beren ingurumenarekin ere. Truke horretan duten zereginaren arabera, ekosistemaren parte diren izaki bizidunak bost maila trofikotan sailkatzen dira: ekoizleak, kontsumitzaile primarioak, kontsumitzaile sekundarioak, deskonposatzaileak eta eraldatzaileak.
Giza ekosistema adigaia gizadi/izadi dikotomian oinarritzen da, eta espezie guztiak ekologikoki elkarren mende daudela dioen ideian, baita beren biotopoaren faktore abiotikoetan ere.
Ekologia da izaki bizidunak eta haien arteko harremanak (ekosistemak) aztertzen dituen jakintza arloa.
Ekosistemen beste sailkapen bat komunitateen arabera egin daiteke, giza ekosistemaren kasuen bezala. Sailkapen zabalena, nahiz eta gaur egun anilisi sakonez azterturik egon, organismo bakar gisa ikusten den planetako bizitza multzo osoarena da, Gaia hipotesia izenarekin ezagutzen dena.
Bizia
Biziaren definizioari buruzko adostasun unibertsalik ez dagoen arren, zientzialariek, oro har, onartzen dute bizitzaren adierazpen biologikoak honako faktore edo funtzioak dituela ezaugarri: antolaketa, metabolismoa, haztea, moldaera, estimuluei erantzutea eta ugalketa. Modu sinpleagoan, organismoen egoera bereizgarritzat har daiteke bizia.
Lurreko organismoek (landareak, animaliak, onddoak, protistak, arkeak eta bakterioak) ezaugarri komun hauek dituzte: zelularrak dira, ur eta karbonoan oinarritutako antolaketa konplexua dute, metabolismoa dute eta gai dira hazteko, estimuluei erantzuteko eta ugaltzeko. Horregatik, ezaugarri horiek dituen entitate bat bizirik dagoela uste da. Hala ere, biziari buruz dauden definizio guztiek ez dituzte propietate horiek guztiak funtsezkotzat jotzen.
Biosfera Lurraren kanpoko geruzaren zatia da (atmosfera, lurzorua eta ura barne hartzen dituena), non bizia gertatzen den. Ikuspegi geofisiologikotik, biosfera izaki bizidun guztiak eta hauen arteko harremanak integratzen dituen sistema ekologiko globala da, litosferarekin (harriak), hidrosferarekin (ura) eta atmosferarekin (airea) duten interakzioa barne. Gaur egun, Lurrak 75.000 milioi tona biomasa (bizi-masa) dituela uste da, biosferaren barnean bizi dena.
Lurraren biomasa osoaren bederatzi hamarren inguru landare-bizia da, eta horren mende dago animalien bizitza.
Biologia da biziaren jatorria, izaki txikienak diren mikrobioetatik animalia handietara, aztertzen dituen zientzia.
Zientzialari gehienen ustez Lur planetaren gainean bizia orain dela 3.500-3.000 milioi urte inguru agertu zen. Orain arteko fosil zaharrenak 3.700 milioi urte dituzten estromatolitoak dira, Groenlandian.
Izadia eta gizadia
Gizakiak, Lurreko biomasa osoaren zati ñimiñoa baino ez diren arren, gizakien eragina izadian neurriz kanpokoa da. Eragin horren gehiegizko garrantziagatik, ingurune naturaltzat eta artifizialtzat jotzen direnen arteko muga ez dago argi, bi muturretan izan ezik. Muturreko ingurune naturaletan ere, inolako giza eraginik ez duenen kopurua txikituz doa abiada handian.
Gizakiek teknologia garatzean, baliabide naturalak gehiago ustiatu ahal izan ditu eta izadi-arriskuak ekiditen edo arintzen lagundu du. Era berean, gizadiak izadiari egindako mehatxuak ugaritu dira, besteak beste, kutsadura, baso-soiltzea eta marea beltzak. Gizakiek landare eta animalia batzuen iraungipena eragin du eta, adituen ustez, seigarren iraungipen masiboaren erantzuleak dira.
Edertasuna
Historian zehar, izadiaren edertasuna gai nagusia izan da artean, horri buruzko lanak liburutegietako sail handiak betez. Arteak (argazkigintza, margolaritza, poesia eta abarrek) izadia hainbeste erretratatu eta goraipatu izana, agerian uzten du pertsona askok izadai edertasunarekin lotzen duten indarra. Ideia-elkarte hori zergatik existitzen den eta elkartea zertan datzan aztertzen du estetika izeneko filosofiaren adarrak. Oinarrizko ezaugarri batzuez gain, zeinekin filosofo asko ados dauden, edertasuna definitzeko unean iritziak ia zenbatezinak dira.
Lurraz haratago
Kanpo-espazioa, gehienetan soilki espazioa ere deitua, unibertsoko eskualde nahiko hutsak izendatzen ditu, atmosferatik haratago dagoen. Ez dago muga zehatzik Lurreko atmosferaren eta espazioaren artean, hura pixkanaka ahitzen baita altitudea handitu ahala. Eguzki Sistemaren mugen barnean dagoen espazio kosmikoa planetarteko espazioa deitzen da. Heliopausak mugatzen du izarrarteko espazioarekin.
Kanpo-espazioa berez oso zabala bada ere, ez dago hutsik. Bertan, modu oso sakabanatuan bada ere, dozenaka molekula organiko daude orain arte mikrouhin erradiazioari esker aurkitutakoak, zeinak nukleo atomiko ionizatuek eta zenbait partikula azpiatomikok osatuak dauden. Gas, plasma, hauts kosmiko eta meteoro txiki batzuk ere badaude. Gainera, gizakiek beren jardueraren arrastoak utzi dituzte kanpo-espazioan, eskifatutako eta eskifatu gabeko jaurtiketetatik ateratako materialen bidez. Objektu horiei guztiei "zabor espaziala" deitu zaie, eta espazio-ontzientzat arriskutsuak izan daitezke. Batzuk aldizka atmosferara erortzen dira.
Nahiz eta Lurra den Eguzki-sistemaren barnean bizitza edukitzeko ezagutzen den leku bakarra, frogek adierazten dute Martek iraganean ur likidoa izan zuela gainazalean. Aldi labur batez Marteren historian, ur hori bizia sortzeko gai ere izan zitekeen. Gaur egun, ordea, Marten geratzen den ur gehiena izoztuta dago. Marten bizitza existitzen bada, litekeena da lur azpian kokatzea oraindik ur likidoa egon daitekeen lekuan.
Baldintzak beste planeta lurtarretan, Merkurio eta Artizarrean, latzegiak dirudite guk ezagutzen dugun bezalako bizia mantentzeko. Baina uste izan da Europa, Jupiterren laugarren ilargi handiena, ur likidoko itsaso bat izan dezakeela gainazal azpian, eta bizia eduki.
Astronomoak Lur analogoak aurkitzen hasi dira, hau da, izar bat inguratzen duen espazioko zona bizigarrian dauden planetak, eta, beraz, guk ezagutzen dugun moduko bizia eduki dezaketenak.
Izadia ertian
Grezia klasikoan, Platonen Fedro laneko gai nagusietako bat izadia da.
Melanotaenia gracilis
Melanotaenia gracilis Melanotaenia generoko animalia da. Arrainen barruko Melanotaeniidae familian sailkatzen da.
Platyrrhinus recifinus
Platyrrhinus recifinus Platyrrhinus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Stenodermatinae azpifamilia eta Phyllostomidae familian sailkatuta dago
Castel Capuano
Castel Capuano Napoliko gaztelua da, Italiako hegoaldean. Bere izena hartzen du, hain zuzen ere, hiriaren harresien lekuan baitzegoen non Capua hirira eramaten zuen errepidea ateratzen zen. Gaztelua via dei Tribunali-aren hego-mendebaldeko muturrean dago, eta orain dela gutxi arte Napoliko Justizia jauregia zegoen, orain Zentro Zibiko berria da, Centro Direzionale.
XVI. mendean, Espainiako Pedro Álvarez de Toledo gobernuburuaren pean, hiriko hainbat bulego eta sail juridiko guztiak hemen finkatu ziren eta Justizia jauregia ("Vicaria" izenez ezaguna) izan zen, sotoa espatxerako erabiliz. Gazteluaren sarreran, Karlos V.a enperadorearen (1535. urtean Napoli bisitatu zuen) armarria oraindik ikusgai dago.
Kasugai (Aichi)
Kasugai (春日井市), Japoniako Aichi prefeturako hiria da, prefeturako hiriburua den Nagoiaren iparraldean kokaturik dagoena. 2014ko erroldaren arabera, 308.184 biztanle ditu.
Historia
Meiji berrezarkuntzaren aroan Higashikasugai barrutiak biltzen zituen hainbat herrixka zeuden gaur egungo eremuan. 1900an Kachigawa herria eratu zen eta 1943an Toriimatsu eta Shinogi herriekin bat egin eta Kasugai hiria eratu zen.
Peninver
, Eskoziako udalerri txiki bat da, Kintyre penintsulan eta Argyll eta Bute konderrian.
Arilo (kimika)
Arilo esaten zaio hidrokarburo aromatiko bati hidrogeno bat kentzean sortzen den erradikalari.
Nomenklatura
Arilorik sinpleena feniloa da, bentzenoak hidrogenoetako bat galtzen duenean sortzen den erradikala. Feniloa (C6H5−) ez da bentzilo erradikalarekin nahastu behar (C6H5CH2−), atzen hau toluenoaren metilo taldeak hidrogeno bat galtzean sortutakoa baita.
Beste arilo aipagarri batzuk hauek dira:
Hemisus brachydactylus
Hemisus brachydactylus Hemisus generoko animalia da. Anfibioen barruko Hemisotidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Lötschberg
Lötschberg Suitzako Bernako Alpeetan kokatzen den mendizerra eta mendatea da, Berna) eta Valais kantonamenduak lotzen dituena. Berez, ez dago izen hori duen inongo haitzik eta bertoko mendirik altuena Balmhorn (3698 m.) da. Pasabidea, Lötschenpass deitua, 2.690 metrotara dago.
Toshiba
Toshiba korporazioa (株式会社東芝) Japoniako konpainia bat da, aparatu elektrikoak eta elektronikoak ekoizten dituena. Egoitza nagusia Tokion daukate, Minato auzoan.
Dagokion arloan, munduko zazpigarren ekoizlea da Toshiba. Ordenagailu eramangarrien salmentetan, esate baterako, munduko bosgarren postuan dago. 2001. urtean Toshiban 188.042 langilek ziharduten lanean.
Historia
1939. urtean Japoniako bi enpresak bat egin zuten Tokio Shibaura Denki ("Tokioko Konpainia Elektrikoa") sortzeko: Shibaura Seisaku-sho (1876. urtean telegrafo-osagaiak egiten hasi zen Tanaka Seizo-sho, Hisashige Tanaka-rena, baina aparatu elektrikoak ekoizten liderra zen XX. mende hasieran); eta lanpara elektrikoak ekoizten zituen Tokio Denki (lehenago "Hakunetsu-sha" izenekoa). Enpresa berria To-Shiba izenez egin zen ezaguna, eta 1978. urtean Toshiba izen berria ipini zioten formalki.
Enpresak XX. mendean oso indar handia hartu zuen: barruko hazkundeaz gain, bestelako enpresak eskuratu zituzten, eta hainbat alorretan jardun izan du. Bai produktuak bai zerbitzuak eskaintzen ditu: aire girotuko sistemak, etxetresnak, erabiltzaileentzako gailu elektronikoak (telebista, DVD eta tankerakoak barne), kontrol-sistemak (hala nola hegan egiteko kontrol-sistemak, trenbideetako kontrol-sistemak, segurtasun-sistemak, trafikokoak), ekipamenduen elektronika, igogailuak, argiztapena, medikuntzako ekipamenduak, ordenagailuak, elektronika digitala, erdieroaleak, sistema elektrikoak, elektrizitate-sareak eta abar.
Bunomys andrewsi
Bunomys andrewsi Bunomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Murinae azpifamilia eta Muridae familian sailkatuta dago.
Covington (Louisiana)
Covington Louisianaeko hiri bat da. St. Tammany parrokian kokatua dago. 2010ean 8,765 biztanle zituen, 20.66 kilometro koadrotan banatuta.
Aïwass
Aïwas Ziburun sorturiko musika taldea da.
Taldekideak
Hona hemen taldekideak:
Charadrius sanctaehelenae
Charadrius sanctaehelenae Charadrius generoko animalia da. Hegaztien barruko Charadriidae familian sailkatua dago.
Le Crotoy
Le Crotoy Frantziako udalerria da, Somme departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Litostrov
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1558 urtean egin zen.
Le Crotoy
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 2.598 etxebizitza zeuden, 1.047 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1.455 bigarren erresidentzia ziren eta 96 hutsik zeuden. 2.020 etxeak ziren eta 560 apartamentuak ziren. 1.047 etxebizitza nagusietatik 736 bere jabearen bizilekua ziren, 277 alokairuan okupaturik zeuden eta 34 doan lagata zeuden; 25 etxek gela bat zuten, 108 etxek bi zituzten, 239 etxek hiru zituzten, 259 etxek lau zituzten eta 416 etxek bost zituzten. 536 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 544 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 266 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.424 ziren, horien artean 886 aktiboak ziren eta 538 inaktiboak ziren. 886 pertsona aktiboetatik 781 lanean zeuden (455 gizon eta 326 emakume) eta 105 langabezian zeuden (56 gizon eta 49 emakume). 538 pertsona inaktiboetatik 206 erretiraturik zeuden, 123 ikasten zeuden eta 209 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Le Crotoy udalerrian 1.066 unitate fiskal zeuden, 2.286,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.465 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 178 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 6 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 17 eraikuntza enpresak ziren, 49 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 49 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 9 higiezinen enpresak ziren, 13 zerbitzu enpresak ziren, 9 administrazio publikoko enpresak ziren eta 12 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 46 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 banku bulegoak, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 5 igeltseroak, 2 margolariak, 2 zurginak, 4 iturginak, 1 argiketaria, 5 ile apaindegiak, 18 jatetxeak, 3 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 23 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 4 okindegiak, 3 harategiak, 5 arraindegiak, 5 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Le Crotoy udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Peter Mansfield
Sir Peter Mansfield (Lambeth, Londres, 1933ko urriaren 9a - Nottingham, 2017ko otsailaren 8a) britaniar fisikaria izan zen.
2003ko Medikuntzako Nobel Saria jaso zuen Paul Lauterburekin batera erresonantzia magnetiko bidezko irudigintzaren garapenean egindako lanagatik.
Fisika ikasi zuen Londresko Unibertsitateko Mary Collegen. Doktoretza ondoko ikerketa Illinoiseko Unibertsitatean, Urbana, egin zuen. Ondoren, Nottinghameko Unibertsitatean irakasle izan zen.
Litovany
Litovany Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 136 biztanle ditu eta 6,65 kilometro koadroko azalera. Třebíčeko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1219 urtean egin zen.
Olga Ramos (abeslaria)
Olga Ramos Suárez (Punta del Hidalgo, Tenerife, 1932ko abenduaren 30a) Kanarietako folklore-abeslaria eta irakaslea da. Tinple-jotzailea da. Kanarietako Urrezko Dominarekin kondekoratu zuten.
Biografia
Olga Ramos Punta del Hidalgon jaio zen, 1932an. Jotzaile eta kantarien familia batean jaio zen. Txikitatik dantzatzen hasi zen, baita Tinplea (5 kordako gitarra barrokoa) jotzen. Geroago gitarra jotzen ikasi zuen aitarekin, Manuel Ramosekin. Osaba Sebastián Ramosekin seguidillak eta foliak kantatu zituen.
Musikari ibilbidea
1966an, Punta del Hidalgo jaioterriko patroia zen San Mateo izen bereko talde bat sortu zuten, baina Los Zebenzuí izena hartu zuen gero, Mencey Guanche ezaguna zela eta, haren hiru seme-alabak sartu ziren taldean, José Manuel semea nabarmendu zelarik. 1988an argitaratu zen Olga Ramos eta Los Zebenzui musika herrikoiaren diskoa, Manzana Producciones Discográficas argitaletxeak argitaratua.
Madrilen, Dacio Ferrerak eta Joseítok osatutako Acaymo taldearekin, besteak beste, Imperio Argentina, Augusto Algueró, Carmen Sevilla, Marisol eta Los Brincosekin batera aritu zen. Acaymo laukotea boskotea izan zen azkenean, eta Conjunto Acaymo izena hartu zuen. Madrilen egon zirenean grabatu zuten diskoa, Nazioarteko Campo Ferian, 1965ean. Besteak beste, Real Hespérides errondailarekin eta Tinerfeña Koral Masaren Folklore Elkartearekin lankidetzak egin zituen, azken horrekin disko bat grabatuz.
Butte Creek Canyon (Kalifornia)
Butte Creek Canyon Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Butte konderrian dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Bilau
Bilaua, Erdi Aroan, herri xeheko laborari askea zen, jaun feudal baten mendeko ez zena.
Kaitinano Mwemweata
Kaitinano Mwemweata (Butaritari, 1984ko uztailaren 22a) emakumezko kiribatiar atleta da. Olinpiar Jokoetan Kiribati inoiz ordezkatu duen lehen atleta izan zen 2004ko Atenasko Jokoetan. 2008ko Beijingo Jokoetan ere parte hartu behar zuen, baina tuberkulosia hartu zuen. Hainbat modalitate atletikotan ibiltzen da.
Sing-Sing (filma)
Sing-Sing 1971ko Barbet Schroeder frantziar zinema zuzendariaren film dokumentala da.
Sinopsia
Bost urtero egiten den txerri trukearen erritua Ginea Berriko tribuen bizitzako gertaera sozial nabarmenena da.
Del Valle Lertxundi plazatxoa
Del Valle Lertxundi plazatxoa, baita ere Kainoietan plazatxoa bezala ezaguna, Donostiako Parte Zaharreko plaza txiki bat da. Santa Korda kaletik Abuztuaren 31 kaleraino doa, San Telmo Museoaren atzealdeko atea hartuz.
Tradizioz "Kañoietan" izena eman zaio plazatxo honi: adibidez, Kañoietako iturria dago bertan, baita Kañoietan elkartea ere. Antzina, kanoi batzuk zeuden leku honetan, eta hortik datorkio herri izendapena.
Kañoietan Elkartea
Plazatxo honetan Kañoietan Elkarte gastronomikoa dago, 1900an sortutakoa.
Butte Valley (Kalifornia)
Butte Valley Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Butte konderrian dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Negu
Negua neguko solstizioan hasten den lau urtaroetako bat da.
Urtarorik hotzena da eta elurra eta izotzarekin erlazionatzen da.
Daten definizioak eta iraupena
Batzuek puntu finko astronomikoetan oinarrituta definitzen dute negua, eguraldi-baldintzak kontuan hartu gabe. Definizio honen bertsio batean, negua neguko solstizioan hasten eta udaberriko ekinozioan amaitzen da.
Negu meteorologikoa abendua, urtarrila eta otsaila guztiz hartzen dela uste ohi da Ipar Hemisferioan eta ekaina, uztaila eta abuztua Hego Hemisferoan.
Ekuatore eremuan, urtaroak nabaritzen ez direnean, negua gutxi gorabehera sei hilabete irauten duen urtaro euritsua da.
Eskandinavian, negua tradizionalki urriaren 14an hasten eta otsailaren azken egunean amaitzen da.
Le Cochon aux patates douces
Sinopsia
Ginea Berriko sukaldaritza ohiturei buruzko film honek La valléeren filmazioa dokumentatzea xede duen landa-lan honek otordu baten prestakuntza-prozesua azaltzen du, horretarako basoko zulo batean txerrikia lurperatu behar izaten delarik.
Seaborgio
Seaborgioa elementu kimiko sintetiko bat da, Sg ikurra eta 106 zenbaki atomikoa dituena. Bere isotoporik egonkorrena den 271Sg-k 2,4 minutuko erdibizitza dauka. Kimikoki segurasko wolframioaren antzekoa da.
Ludwig Wittgenstein
Bizitza
Ludwig Wittgenstein 1889an jaio zen Vienan, jatorri juduko familia aberats eta ikasi batean. Aita Austro-Hungariar Inperioko altzairu enpresaburu nabaria zen eta ama Vienako merkatari eta lurjabe handien familia bateko alaba. Vienako goi burgesiaren familia nagusi bat izatera heldu ziren. Aitaren nahiz amaren aldetik jatorriz judua izan arren, katolizismoan hezia izan zen, amaren fedeari jarraiki. Gurasoek kultur zaletasun handia zuten, eta beren seme-alabengan sentsibilitate artistikoa eta jakinmina pizten eta handiustea baztertzen saiatu ziren. Wittgensteinen gurasoen Vienako jauregian Brahms eta Mahler konpositoreek musika ekitaldiak maiz egiten zituzten; Ludwig Wittgensteinek musikarekiko lilura erakutsi zuen bere bizitzan osoan. Haren aita arte bildumagile eta mezenas esanguratsua ere izan zen; hain zuzen, Klimtek bere arrebaren ezkon-erretratua margotu zuen, egun haren lan famatuenetakoa dena. Austria-Hungariako Inperioaren amaierako Vienan garapen kultural handia izan zen, zientzia, arte eta pentsamenduaren hainbat esparrutan, berrikuntza aldarrikatzen zuena, politikan nahiz kulturan. Ludwig Wittgensteinengan eragin handia izan zuen giro horrek eta bere bizitza intelektualean zehar planteamendu berriak eta erradikalak garatzen saiatu zen beti.
Gurasoek zortzi seme-alaba izan zituzten eta Ludwig gazteena izan zen. Semeak aitaren negozioen ardura hartzeko heziak izan ziren txikitatik. Hala, etxean hezi zituzten, eskolako ohitura ustez txarrak har ez ditzaten. Presio horrek eta familiaren beste gorabehera eta joera depresiboek ondorio tragikoak ekarri zituzten: Ludwigen hiru anaiak bere buruaz beste egin zuten. Ludwig Wittgensteinek berak ere joera eta pentsamendu suizida argiak izan zituen bere bizitzan zehar. Gurasoen etxean ikasi zuen 14 urte bete arte. Ondoren, institutu tekniko batera joan zen ikastera, itxuraz trebetasun teknikoa erakutsi baitzuen etxean eta bide batez aitaren nahiari men egin aldera. Ingeniaritza mekanikoko ikasketak bukatu eta Manchesterko eskola tekniko batera joan zen ikasketak sakondu eta ikerketan aritzeko. 1910 urtean propultsio-motor aeronautikoa asmatu eta patentatu zuen. Beste ingeniari baten eskutik, haren asmaluntza 1940ko hamarkadan arrakastaz probatu zen.
Baina Gottlob Frege eta Russellen obrak irakurri zituenean, logika eta matematikaren oinarri filosofikoez kezkatu zen eta Cambridgera joan zen Russellekin logika eta filosofia ikastera. Horrekin eztabaida sakonak izan zituen matematikaren oinarriaren inguruan eta hizkuntza logikoari buruz. 1913ko hasieran bere aita hil eta oinordekotza oparoa jaso zuen. Berehala, dirutza baten dohaintza egin zien artista zenbaiti; Lehen Mundu Gerra bukatutakoan, bere herentzia osoa anai-arreben artean banatu zuen. Bitartean, Cambridgeko giro akademikoaz gogaiturik, 1913ko bukaeran Norvegiara joan zen hausnarketarako giro lasaiago baten bila. Pentsio batean bizi zen aurrena, baina 1914ko hasieran etxola baten eraikitzen hasi zen toki bakarti batean, 1921 arte.
1950ean minbizia diagnostikatu zioten eta Vienara joan zen bere idazlanak ordenatu eta argitaratzeko aginduak emateko. 1951n hil zen.
Mundua, pentsamendua eta lengoaia
Wittgenstein, bere pentsamenduaren lehen fasean, Russellen jarraitzaile izan zen, bere "Tractatus" liburuan antzeman daitekeen bezala. Liburu horretan, filosofiaren arazoak aztertu eta horiek gure hizkuntzaren logika ez ulertzean oinarritzen dela esaten du. Horrela, Wittgensteinek filosofiaren arazoak konpondu nahi ditu, hizkuntza gaizki erabiltzeak sortzen dituen arazoak, hain zuzen. Izan ere, hizkuntzaren erabilera desegokiak proposizio faltsuak sortzen ditu. Beraz, hizkuntza arruntean askatasun handiegia onartzen denez, konfiantza osoa jartzen da sortutako hizkuntza artifizialean (zientziarena) eta logikaren bitartez lan egiten da.
Tractatus-en helburua egia logikoen izaera argitzea da, eta hizkuntzak mundua osatzen duten gertakariak marrazteko eta deskribatzeko proposizioak ditu. Horrela, hizkuntzaren, pentsamenduaren eta errealitatearen erlazioa aztertzen du, haien elementu komuna egitura edo forma logikoa dela baieztatuz. Izan ere, mundua pentsamenduen bidez ezagutzen da. Bi horien arteko harremanak isomorfikoak (forma berdinekoak) dira: objektu bati hura izendatzen duen izena dagokio, eta gertakari bati hura irudikatzen duen proposizioa dagokio.
Proposizioak
Tractatus idazlanaren doktrina nagusia esanguraren teoria piktorikoa da. Horren arabera, mintzaira proposizioek eratzen dute eta proposizioen pentsamenduen adierazpide hautemangarriak dira.
Ikerketa filosofikoak
"Ikerketa filosofikoak" idazlanak hizkuntzak pentsamendu- eta buru-egoerekin duen erlazioa aztertzen du. "Tractatus"-en proposizioen eta "margolanen" arteko konparazioak dira nagusi. Hori idatzi ondoren, Wittgensteinek "Tractatus" deuseztatu egin zuen, horri kritika eginez. Kritika hori honetan datza:
Lehenengo, Wittgensteine, hizkuntza arruntak proposizio zalantzagarriak dituela dio; bigarrenez, hizkuntza elkar komunikatzeko balio duela.
Wittgensteinek hainbat abantaila ikusten dizkio hizkuntza arruntari: bere gramatika hizkuntza logikoarena baino zabalagoa da, etorkizunari begiratzen dio eta zentzua pertsonen bizitzan funtzio bat bete eta berezko logika izatetik datorkio.
Hizkuntzaren adierazpenek anitz erabilera eta helburu dute eta anitz jarduerari lotuta daude: erregutzea, eskertzea, madarikatzea, agintzea, gertaera bat kontatzea, eta abar. Perpaus mota bakoitza hizkuntza-joko (Sprachspiel) jakin baten adierazpena da. Hainbat arlotan erabiltzen dugu hizkuntza, eta erabilera horietako bakoitza hizkuntza-joko bati dagokio. Beraz, perpaus baten esanahia ezagutzeko, dagozkion hizkuntza-jokoa eta jarduera ezagutu beharko ditugu.
Wittgensteinen "Ikerketak" hizkuntza arrunta aldarrikatzen du, eta horren zeregina joko linguistiko filosofikoek ulertzea da. Hizkuntzaren irakaskuntzan, hitzen erabilera landu behar da. Horrenbestez, hitz baten esangura ulertzeko, esanahi horri dagozkion hizkuntza-jokoak ikertu behar ditugu. Hizkuntza jokoak bizipenak direla esan daiteke eta horien aplikazioak aldatu egiten dira ingurune psikologiko, sozial eta kulturalen arabera. Beraz, hizkuntza bihurkorra, aldagaia eta bilakatzailea da.
Litovel
Litovel Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 9.866 biztanle ditu eta 46,39 kilometro koadroko azalera. Olomouceko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 981 urtean egin zen.
Logika
Logika (grezieratik λόγος logos = hitz, arrazoi, funts) argudioen aztertzea gauzatzen duen zientzia da. Bere betebehar nagusia egia eta gezurra desberdintzeko sistemak eta arrazoitze logikoak ezartzean datza.
Logika oso garrantzitsua da epistemologiari dagokionez, honek arrazoitzea ahalbidetzen du, eta horrela, bai gizakiek - zein adimendun beste zenbait izakik, gailuk edo sistemak- arrazoia aurkitzen dute, euren jakituria biderkatzen dakielarik. Aipaturiko gailu eta sistemek, ez diote logikari jarraitzen, berez logikaz egindako programa baten aginduetara daude.
Gizakiek arrazoitzeko duten modua, beste alor batzuetan ikasi ohi da, psikologia kognitiboan adibidez. Normalean logika, filosofiaren adar bat bailitzan ikasi izan da. 1800. urtearen erditik aurrera, logika matematikaren munduarekin erlazionatu, eta honetan ikasten hasi ziren. Azkenaldian ordea, informatikara zabaldu izan da.
Horrela, logikaren helburua oso zabala izan daiteke, bere barnean probabilitatearen eta kausen gaineko arrazoitzea biltzen duelarik. Logikan ere aztertu ohi dira, argudioak eta paradoxak. Greziarrek dialektika logika eta erretorikan banandu izan zuen; erretorikan agertutako konbentzitzeko argudioak, logikarekin alderatu daitezke, dialektika delako bien ezaugarri.
Logika-motak
Logika proposizionala proposizioetan oinarritzen da, egia ala faltsua diren adierazpenetan alegia. Proposizioen arteko erlazioak ikusita, konklusioetara nola heldu aztertzen du.
Aurreko biek, logika proposizonalak eta logika kuantifikatzaileak, lehen mailako logika osatzen dute. Proposizioei buruz proposizioak egiten direnean, bigarren mailako logikara igarotzen da, eta horrela behin eta berriz, hirugarren eta maila handiagoko logiketara heltzen da.
Logika klasikoak balio bikoa da, egia ala faltsua balioak soilik onartzen dituenez. Badira logika ez klasikoak ere, hala nola balio anitz onartzen dituztenak, probabilitatean oinarritzen direnak eta logika lausoak. Logika ez klasikoa da baita ere logika modala beharrezkotasunean eta posibilitatean oinarritzen dena.
Melay (Maine eta Loira)
Melay Frantziako udalerria da, Maine eta Loira departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 616 etxebizitza zeuden, 588 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 16 hutsik zeuden. 602 etxeak ziren eta 15 apartamentuak ziren. 588 etxebizitza nagusietatik 477 bere jabearen bizilekua ziren, 106 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 17 etxek bi zituzten, 73 etxek hiru zituzten, 143 etxek lau zituzten eta 353 etxek bost zituzten. 511 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 253 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 312 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.053 ziren, horien artean 809 aktiboak ziren eta 244 inaktiboak ziren. 809 pertsona aktiboetatik 785 lanean zeuden (416 gizon eta 369 emakume) eta 25 langabezian zeuden (13 gizon eta 12 emakume). 244 pertsona inaktiboetatik 115 erretiraturik zeuden, 89 ikasten zeuden eta 40 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 71 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 22 eraikuntza enpresak ziren, 12 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 13 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2000. urtean Melay udalerrian 56 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.887 hektarea erabiltzen.
Biville
Biville Frantziako antzinako udalerria da, Manche departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Historia
2017ko urtarrilaren 1ean Acqueville, Auderville, Beaumont-Hague, Biville, Branville-Hague, Digulleville, Éculleville, Flottemanville-Hague, Gréville-Hague, Herqueville, Jobourg, Omonville-la-Petite, Omonville-la-Rogue, Sainte-Croix-Hague, Saint-Germain-des-Vaux, Tonneville, Urville-Nacqueville, Vasteville eta Vauville antzinako udalerriak bildu eta La Hague udalerria sortu zuten.
Melay (Maine eta Loira)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Biville
Biztanleria
2007an Biville udalerrian erroldatutako biztanleak 522 ziren. Familiak 184 ziren, horien artean 35 pertsona bakarrekoak ziren (9 bakarrik bizi ziren gizonak eta 26 bakarrik bizi ziren emakumeak), 48 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 83 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 18 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 210 etxebizitza zeuden, 187 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 18 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 192 etxeak ziren eta 14 apartamentuak ziren. 187 etxebizitza nagusietatik 143 bere jabearen bizilekua ziren, 43 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 3 etxek gela bat zuten, 11 etxek bi zituzten, 19 etxek hiru zituzten, 51 etxek lau zituzten eta 103 etxek bost zituzten. 135 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 64 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 112 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Melay (Maine eta Loira)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Biville
Diru sarrerak
2009an Biville udalerrian 194 unitate fiskal zeuden, 568 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.117 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 finantziazio enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 2 jatetxeak.
2000. urtean Biville udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 348 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Saddell
, 'Saghadal', Eskoziako udalerri txiki bat da, Kintyre penintsulan eta Argyll eta Bute konderrian.
Grallaria
Grallaria hegazti genero bat da. Grallariidae familiaren barruan sailkatzen dira.
Hemisus guineensis
Hemisus guineensis Hemisus generoko animalia da. Anfibioen barruko Hemisotidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Charadrius tricollaris
Charadrius tricollaris Charadrius generoko animalia da. Hegaztien barruko Charadriidae familian sailkatua dago.
Warusawa mendia
Warusawa mendia (間ノ岳) edo Higashi mendia Japoniako Honshu uhartearen erdialdeko mendia da, 3.141 metroko altuera duena, Japoniako seigarrena.
Geografia
Shizuoka prefeturan kokaturik dagi, Akaishi mendietan, Minami Alpeetako Parke Nazionalaren barnean.
Arakawa hiru medien artean garaiena da:
L'Avocat de la terreur
L'Avocat de la terreur 2007ko Barbet Schroeder frantziar zinema zuzendariaren film dokumentala da, Jacques Vergès abokatuari buruzkoa.
Sinopsia
Vergès aktibista eta abokatua, Nazio Askatasunerako Frontearen kideak defendatu zituen, tartean Djamila Bouhired. 1980ko hamarkadan, Ilich Ramírez «El Chacal», Johannes Weinrich eta Klaus Barbie defendatu zituen.
Polje
Poljea (poljeren eslabiar etimologia: estepa), haran luze eta itxi antzeko sakonune bat da, tamaina handikoa, arroka karstikoko mendiartean dagoena, hondo laua duena eta inguru ez erregularrak. Ertzak oso maldatsuak dira eta bertan kareharria azaltzen da. Ohi, berehalakoan, hobi batetik desagertzen den errekazto batek zeharkatzen du. Poljea denbora batez urpean gera daiteke, edo baita betirako ere, honela aintzira bihurtuz, lurrazaleko urak hobiaren isurbide ahalmena gainditzen badu edo lurrazpiko uren mailara igotzen bada.
Poljearen hondo laua, "terra rossa" edo lur gorria delakoarekin estalita egoten da, kareharriaren deskaltzifikazioaren ondorio den buztin batetaz. Oso haran emankorrak izaten dira, sedimentuentzako tranpa bezala funtzionatzen baitute.
Melanotaenia herbertaxelrodi
Melanotaenia herbertaxelrodi Melanotaenia generoko animalia da. Arrainen barruko Melanotaeniidae familian sailkatzen da.
Polje
Poljeak sakonune endorreikoen kasu berezi bat bezala kontsideratzen dira.
Poljeak Espainian
Iberiar Penintsulako poljerik handienetako bat, Zafarrayako Lautadan dago, Granadako probintzian. Sierra Gorda izeneko kareharrizko mendiartean dago.
Beste adibide bat, mundu osoko geologo eta geomorfologoek bisitatua eta aztertua dena, Matienzoko poljea da, Kantabriako Ruesga udalerrian dagoena. Gauza bera gertatzen da Kordobako probintziako Cabra udalerrian dagoen La Navako poljearekin, Mendilerro Subbetikoen Natura Parkearen barruan.
Kantabrian dagoen beste polje bat Liendoko Harana osatzen duena da, Liendo udalerrian, Asón eta Agüera ibaien itsasoratze tokien artean.
Rondako mendilerroan, euren dimentsio handiengatik, Libarreko Lautadak nabarmentzen dira, Benaoján, Montejaque, Cortes de la Frontera eta Villanueva del Rosario udalerrien artean.
Arrokagarai ikastola
Arrokagarai ikastola Lapurdiko ikastola bat da. Itsasu herrian dago kokatuta.
Ikastetxe pribatua da, Frantziako Hezkuntza Nazionaleko Ministerioa rekin itundua. Haur hezkuntza eta lehen mailetako ikasleak formatzen ditu, murgiltze ereduan. Seaska eta Ikastolen Elkartea federakuntzetako kide da.
Izena Itsasuko Arrokagarai mendiarena da (354m).
Historia
Elkartea 2008an sortu da ikusiz Kanboko Errobi ikastola leku eskasean izanen zela.
Ikastola 2010eko irailean irekitzen da, 17 haurrekin, Itsasu, Ezpeleta, Luhuso, eta Makea tik jinik.
2020an, ikastolaren 10 urteen ospatzeko, Txomin Larronde musikariak kantu bat idatzi dio.
Laparmendi
Laparmendi edo Pagotxiki Aralar mendilerroaren iparrekialdeko mendi adarretan dagoen mendi bat da, gertu, Otsabio izeneko mendia duelarik, azken hau, Laparmendi baino ezagunagoa. Biak, oso ongi ezberdinduta daude Austokieta izeneko tokiarekin. Bertan, hiru lepoxka daude: Arteain, Otsabiotik gertu, Axorizulo ere deitzen dena, Pagoaundi, bien erdialdean eta bertan tumulu bat dagoelarik eta, azkenik, Zizitokieta, Laparmenditik gertu.
Laparmendi mendiaren tontorrean, herdoildutako gurutze bat dago, han inguruan, XIX. mende amaieran hil zen ume baten ondorioz. Lizartzako familia bat, Laparmendi mendira joaten zen ira bila. Lana amaitutakoan, seme-alabetako baten falta somatu zuten. Gogor ekin zioten bilatzeari, baina ez zuten arrakastarik izan. Egun batzuk igaro ondoren, hilda aurkitu zuten, hanketako bat, tontorreko arroken artean harrapatuta zuelarik. Hortxe jarri zen orain dagoen gurutzea. Abiapunturik zuzenenak, Lizartzatik, Ugartetik, kasu honetan, Iruñaga izeneko baserritik eta, azkenik, Jazkugañe izeneko lepotik
Hemibagrus wyckii
Hemibagrus wyckii Hemibagrus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bagridae familian.
Ekialdeko Europa
Ekialdeko Europa, berez, Europako ekialdean dagoen eskualdea da. Hala ere, Europako ekialde eta mendebaldearen arteko ezberdintzea historikoki ezberdina izan da. Mugak zehazterako garaian, Europaren erdialdea non dagoen begiratu behar da, hau politikoki aldatu baita. Adibidez XX. mendearen erdialdean Polonia edo Hungaria, SESBekin batera zeudenak politikoki, Ekialdeko Europa kontsideratzen ziren. Gaur egun eurek Europa Zentraltzat dute euren burua, Errepublika Sobietar horiekin ez nahasteko.
Nazio Batuen Erakundeak 1989an honako herrialdeak sartu zituenu izen horren azpian:
Horretaz gain honako SESBeko kide ohiak ere sartu ohi dira:
Kasu askotan Balkanetako herrialdeak ere sartzen dira definizioan:
Saint-André-de-Briouze
Saint-André-de-Briouze Frantziako udalerria da, Orne departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-André-de-Briouze udalerrian erroldatutako biztanleak 182 ziren. Familiak 72 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Litultovice
Litultovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 925 biztanle ditu eta 10,35 kilometro koadroko azalera. Opava barrutian dago.
Saint-André-de-Briouze
Etxebizitza
2007an 91 etxebizitza zeuden, 72 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 89 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 72 etxebizitza nagusietatik 57 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 8 etxek bi zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 26 etxek lau zituzten eta 26 etxek bost zituzten. 44 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 33 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ameriketako Estatu Batuetako Leku Historikoen Erregistroa
Propietate motak
Leku Historikoen Izendegi Nazionalak 5 kategoria ezberdinetan zerrendatzen ditu babestu beharreko propietateak:
Litultovice
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1167 urtean egin zen.
Saint-André-de-Briouze
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 116 ziren, horien artean 94 aktiboak ziren eta 22 inaktiboak ziren. 94 pertsona aktiboetatik 86 lanean zeuden (51 gizon eta 35 emakume) eta 8 langabezian zeuden (6 gizon eta 2 emakume). 22 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-André-de-Briouze udalerrian 74 unitate fiskal zeuden, 193,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.205 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren eta 2 garraio enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 2 zurginak ziren eta 1 iturgina.
2000. urtean Saint-André-de-Briouze udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 910 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Clipper Mills (Kalifornia)
Clipper Mills Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Butte konderrian dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Bunomys chrysocomus
Bunomys chrysocomus Bunomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Murinae azpifamilia eta Muridae familian sailkatuta dago.
Hiria Antolatzeko Plan Orokorra
Hiria Antolatzeko Plan Orokorra (HAPO) Espainiako hiri-planeamendurako tresna garrantzitsuenetakoa da, 1956eko Lurzoruaren Legeak ezarri zuen eta hainbat aldaketa jasan ditu, tartean 1998, 2007 eta 2015ekoak.
HAPOa udal dokumentu bat den arren, eskuduntza autonomikoa da espainiar legislazioan, Espainiako Konstituzio Auzitegiaren 1997/61 sententziaz geroztik. Euskal Autonomia Erkidegoak, esaterako, 2006ko Lurzoruaren Legea atera zuen aurrera.
Honela, lurzoruaren erregimena honako klaseetan banatzen da:
Halanola, HAPOaren azpitik geratzen dira beste hainbat plan mota:
Juranson (ardoa)
1936an lotu zuen appellation d'origine contrôlée (AOC) izendapena. Egungo eremuak 1,000 hektarea inguru ditu hurrengo udalerrietan: Abos, Arbus, Artiguelouve, Aubertin, Bosdarros, Cardesse, Cuqueron, Estialescq, Gan, Gelos, Haut-de-Bosdarros, Jurançon, Lacommande, Lahourcade, Laroin, Lasseube, Lasseubetat, Lucq-de-Béarn, Mazères-Lezons, Monein, Narcastet, Parbayse, Rontignon, Saint-Faust eta Uzos
Killer application
Hori gertatu zaio adibidez ohiko postari, posta elektronikoa hedatu denean. Bat bateko mezularitza ere, Killer app bezala hartzen da, kasu askotan telefono deiak ere ordezkatzen ari delako. Hurrengo "aplikazio hiltzailea" bideoa omen da: Interneteko banda zabalari esker, eta jendearen komunikazio beharrari erantzuteko, gero eta zabalduago dago bideo digitala. Eta gero eta zerbitzu gehiago, Web 2.0 estilokoak, sarean bideoa eskaintzen ari dira: Google, Youtube eta antzekoak.
Lüchow
Lüchow Alemaniako udalerri hauetako bat izan daiteke:
Ciudad Encantada
Ciudad Encantada (euskaraz Hiri Sorgindua) higadurak eragindako kareharrizko toki naturala da, Cuencan kokatua (Espainian). Morfologia mota hau oso ohikoa du kareharrizko lurraldeetako morfologia karstikoan.
Antzinako Valdecabras udalerrian dago, egun, Cuencakoan, Cuencako probintzian, pinudietako toki zabal batean eta 1500 metro inguruko garaieran 1929ko ekainaren 11n, Interes Nazionaleko Toki Natural bezala izendatu zen. Ura, haizea eta izotzaren eraginak, posible egin du toki natural hau, izen zientifiko bezala, fenomeno karstikoa dena. Morfologia, konposaketa kimikoa eta gogortasun mailari dagokionez arrokek duten heterogenotasunaren ondorioz, elementu atmosferikoek arrokak oso modu ezberdinean higatzea ahalbidetu du, emaitza bezala, naturak berak eginiko arte lan ikusgarri bat emanez.
Arroka formazioei hainbat izen eman zaie, hala nola::
Skipness
, 'Sgibinis', Eskoziako udalerri bat da, Kintyre penintsulan eta Argyll eta Bute konderrian.
Bertan, Skipness gazteluaren hondakinak eta Kilbrannan kapera daude.
Ziklo-kroseko Italiako Txapelketak
Italiako Ziklo-krosseko txapelketak 1930. urtean jokatu ziren lehenengo aldiz, Armando Zucchini izan zelarik garailea. Irabazle aipagarrienak Renato Longo edo Daniele Pontoni dira, biak 11 titulurekin.
Maria-Adelaida Luxenburgokoa
Maria-Adelaida Luxenburgokoa jaiotzez Marie Adelheid Thérèse Hilda Wilhelmine (Colmar-Berg, 1894ko ekainaren 14 - Schloss Gaztelua, Lenggries, Alemania, 1924ko urtarrilaren 24a) Luxenburgoko dukesa-handia izan zen 1912 eta 1919 bitartean.
Bois-Arnault
Bois-Arnault Frantziako udalerria da, Eure departamenduan dagoena, eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bois-Arnault udalerrian erroldatutako biztanleak 725 ziren. Familiak 280 ziren, horien artean 64 pertsona bakarrekoak ziren (32 bakarrik bizi ziren gizonak eta 32 bakarrik bizi ziren emakumeak), 92 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 100 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.