cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aurizko hilerria
Historia
1960ko hamarkadan, elizaren ondoan zegoen hilerriari irtenbidea bilatu behar zitzaiola ikusi zen; horretarako, Miguel Gortari Beiner arkitektoa kontratatu zen, herriaren kanpoaldean proiektu berri bat aurkez zezan. 1964an, Urrotzeko enpresa batek hilerri berria eraiki zuen, Goizuei erositako lursail batean, 546 290,60 pezetako kostuarekin.
2009. urtean, udalak Gonzalo Galbete Martinicorena arkitektoari eskatu zion barrunbearen bazter batean hezurtegi txiki bat eraikitzeko, bertan baitzegoen hilerri zibila deiturikoa, eraikitakoaren araberako diseinua zuena. 2014an, Udalak Funespañak antolatutako Iberiar Penintsulako lehen hilerri lehiaketara aurkeztu zuen, eta lehen saria lortu zuen.
Deskribapena
Hilerriaren diseinua eta ideia iraultzailea izan zen garai hartarako. Oinplano angeluzuzen samar baten gainean antolatuta dago, baina erpinetan biribilduta eta alde handienak makur, eta, oro har, omega letra larriaren trazadura erakusten du; sarrera alde txikienetako batetik egiten da, angelu oso zorrotza duen diedro batek markoztatuta; bertan, marksina horizontal bat gainjartzen da, letra greko maiuskularen forma osatzen duena; hilerriaren barrualdea erretikula ortogonal batez osatuta dago, egurrezko lauzaz egindako zintarri baten bidez. Horiek landare-lurrezko laukizuzenak uzten dituzte barrualdean, eta bertan ehorzketak egiten dira; hilobiak, harlauzarik eta kanpoko apaingarririk gabe, kanpoaldera seinalatzen dira soilik disko-formako hilarri batzuen bidez; guztiak antzekoak dira, heriotza berdina baita guztientzat.
Bathygobius coalitus
Bathygobius coalitus Bathygobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Puebla
Puebla Mexikoko 31 estatu federaletako bat da, herrialdearen ekialdean dagoena. Iparraldean Tlaxcala eta Hidalgorekin du muga, ekialdean Veracruzekin, mendebaldean Mexikoko estatua, Hidalgo, Tlaxcala eta Morelosekin eta hegoaldean Oaxaca eta Guerrerorekin. 34.290 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 5.779.829 biztanle zituen 2010ean. Hiriburua Puebla de Zaragoza da. Beste hiri handi batzuk Cholula, Atlixco eta Tehuacán dira.
Geografia
Puebla estatuan du iturburua Balsas ibaiak (720 km).
Mazes and Monsters
Mazes and Monsters edota Rona Jaffe's Mazes and Monsters (euskaraz Labirintoak eta Munstroak edota Ronar Jafferen Labirintoak eta Munstroak), 1982ko Steven Hilliard Stern kanadar zinema zuzendariaren fantasiazko telebistarako film bat da. Rona Jaffe idazlearen 1981eko izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago. Tom Hanks, Wendy Crewson, David Wallace, Chris Makepeace, Lloyd Bochner, Peter Donat, Anne Francis, Murray Hamilton, Vera Miles, Susan Strasberg, Chris Wiggins, Kevin Peter Hall eta Louise Sorel aktoreek antzeztu zuten.
Puebla
Ekonomia
Nekazaritza (kafea, azukre kanabera, artoa, garia, garagarra, kotoia) eta mea ustiakuntza (zink, urre eta gas natural hobi garrantzitsuak) dira ekonomia jarduera nagusiak.
Ondasun nabarmenak
Antzinako aztarnategi garrantzitsuak dira Puebla estatuan.
Mazes and Monsters
Gaur egun asko ospetsua den Tom Hanks aktorearen lehenbiziko paper protagonista izan zen, 26 urteko adinarekin.
Argumentua
1980an Grant Unibertsitateko ikasle bat desagertu da eta "Mazes and Monsters" fantasiazko errol jokoarekin obsesionatuak dauden ikasle talde bateko kidea zela jakingo da. Ikasleek fikziozko beldurrezko eta gozamenez bete zitzazkeen altxorrez osatutako mundu bat sortua zuten, baina baimendua zegoenaz haratagoko urratsa eman eta jokoa errealitate bilakatu zuten.
Germignac
Germignac Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Germignac udalerrian erroldatutako biztanleak 586 ziren. Familiak 218 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 75 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 95 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 235 etxebizitza zeuden, 226 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 231 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 226 etxebizitza nagusietatik 199 bere jabearen bizilekua ziren, 25 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 6 etxek bi zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 71 etxek lau zituzten eta 130 etxek bost zituzten. 211 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 85 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 128 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 382 ziren, horien artean 279 aktiboak ziren eta 103 inaktiboak ziren. 279 pertsona aktiboetatik 255 lanean zeuden (150 gizon eta 105 emakume) eta 24 langabezian zeuden (9 gizon eta 15 emakume). 103 pertsona inaktiboetatik 48 erretiraturik zeuden, 20 ikasten zeuden eta 35 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Germignac udalerrian 216 unitate fiskal zeuden, 567,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.778 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria eta 2 higiezinen agentziak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gadus
Gadus Gadidae familiako arrain generoa da. Izen arrunta bakailao dute baina, berez, Euskal Herrian izen hori duenak Gadus morhua espeziea besterik ez da.
Espezieak
Duela gutxira arte, generoak hiru espezie besterik ez zituen. Taxonomia modernoak laugarrena gehitu zion: iparraldeko Ozeano Bareko Gadus chalcogrammus, Ozeano Atlantikoko Theragra finnmarchicarekin lotura ez duena. Gainera, zenbait adituen ustetan Gadus ogac ez da espezie bat, baizik eta Gadus macrocephalusen azpiespezie bat.
Laxå udalerria
Laxå Suediako udalerria da. n kokatua dago. 737,56 km² ditu eta 5,642 biztanle ditu.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Querétaro
Querétaro Mexikoko 31 estatu federaletako bat da, herrialdearen erdialdean dagoena. Ipar-ekialdean San Luis Potosírekin du muga, ekialdean Hidalgo eta Michoacánekin eta mendebaldean Guanajuatorekin. 11.684 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 1.827.937 biztanle zituen 2010ean. Hiriburua Santiago de Querétaro da.
Geografia
Lurraldea menditsua da iparraldean, eta sail emankorrak daude hegoaldean.
Historia
Otomi indiarrak bizi ziren hasieran Querétaron, baina espainiarrek kolonizatu zuten 1550etik aurerra. 1823an bihurtu zen estatu; ordura arte Guanajuatoko lurraldea izan zen. XIX. mendean, euskal jatorriko Jose Maria Arteaga mexikarra izan zen bertako gobernadorea. Haren omenez eman zioten Arteaga abizena Querétaro estatuari.
Botere politiko
Edozein sistema sozialetan, aginduak ematen dituzten gizakiak egoten dira, baita aginduak betetzen dituztenak ere. Botere politikoa gatazkak arautzeko komunitate bateko kideek gauzatzen duten jarduera da. Jarduera honek taldeko kideak behartzen ditu onartzen diren erabakiak betetzera, beharrezkoa bada, indarra erabiliz. Era orokor batean definituko bagenu, botere politikoa estatuaren erabakietan parte hartzeko gaitasuna izango litzake baina gaitasun hau ez da politikarien eskuetan egongo soilik, hiritarren eskuetan ere badago.
Botere hau hiru zatitan banatzen da: botere legegilea, botere betearazlea eta botere judiziala. Botere legegilea, herritarren sufragioz hautatutako biltzarra da, non eginkizun nagusia legeak egitea dena. Botere betearazlea gobernua da, eta legegileak onartutako legeen edukia gauzatzeko eginkizuna du. Botere judiziala, herriaren ordezkariek onartutako legea betetzen dela zaindu behar du, eta hiritar guztiei modu berean aplikatu behar zaie.
Sumo Pontífice
Erromako apezpiku eta Eliza Katolikoko buru espirituala da, bai eta Egoitza Santuaren estatuburu. 1929. urtetik aurrera, aita santuak Vatikano Hiriko Jauregi Apostolikoan du erresidentzia ofizial, Erroma ko (Italia) barrendegi den hiri-estatua.
Errege-kaudilo militarra
Bere burua ekinean dagoen heroi bat bezala aurkezten du, erromatar garaipenean adibidez. Alexandro Handiak, garaitu berri zuen persiar gortearen etiketa gehitu zuenean, bere soldadu greziarrek, argi eta garbi kritikatu zuten "afeminazio" horregatik, greziarren buruzagi gerlariak bete behar zuen paper kementsuagatik, Lisipok egin zion zaldizko estatuarekin askoz hobeto identifikatua, eta ondorengo erregeek, baita guduetan zuzenean parte hartu ez zutenek ere, imitatu egin zutena.
Errege-taumaturgoa
Salomon errege israeldar biblikoan eredugarria, eta Midas frigiar errege mitikoan kontradibidearekin (Apelesko klixiako irudikapen anitzetan asto belarriekin irudikatzen dena). San Luis erregearen irudi historikoa jakintsu batena da, haritz baten azpian justizia ematen. lit de justice erritualak funtzio errealaren alderdi hori iraunarazi zuen.
Errege burgesak
Ingalaterrako Victoria erreginarekin eta Orleanseko Luis Felipe I.arekin (roi citoyen edo "barrikaden erregea"), monarkiak, bere buruaz irudi burges eta familiar bat ematea bilatzen du, jarraitu beharreko adibidea eman nahi dion herrira hurbiltzen duena, familia arazoen egunerokotasunera. Eremu pribatuaren eszenaratzea pixka bat ireki da arreta publikoan. Familiaren erabilera eta erregeen eguneroko bizitza beti izan zen elementu garrantzitsua, kontzienteki erabilia, eszenaratzean, garai, leku edo dinastia bakoitzean oso modu ezberdinean izan bazen ere.
Errepublika
Ideal errepublikarraren formak errespetatzen dituzten errepubliketan, ezerk ez luke bereizi behar estatuburuaren figura eta bere herrikideena. Oliver Cromwell en Commonwealth-en bezala, errepublika modernoak Espartan eta Erromatar Errepublikaren hastapenetan oinarritzen den sinpletasun tradizio baten oinordekoak dira. Segurtasun-aginduek gorputz armatuen presentzia inposatzen duten arren, monarkietako korpsen guardiaren antzekoak, itxura diskretua ematen saiatzen da, bigarren planoan. Estatuburuaren bizitza publikoa eta pribatua bereizten dira. Ez dago oinordekorik, eta, beraz, estatuburuaren familia ez da jendaurrean jartzen.
Legebiltzar erregimena
Erregimen parlamentarioetako ordezkaritza nazionalaren eszenaratzeak sofistikazio-maila handia lortzen du kasu batzuetan, Erresuma Batuko Parlamentuarena kasu: speakerra bere oholtzan, ileorde eta togarekin, gobernuaren eta oposizioaren aldekoen arteko liskar errituala arbitratzen du, bata bestearen aurrean eserita Komunen Ganberaren bi aldeetan; guztiek Lorden Ganberarantz irten behar dute diskurtsoa entzuteko, Erregeak urtero egiten du edo Konbentzionalismo erromantikoen pean, XIX. mendeko historia-pinturaren gaietako bat Erdi Aroko parlamentuen berreraikuntza historizista izan zen, imajinatua baino sinesgarriagoa.
Iraultza
Iraultza-aldiek, inbertsiorako aldiek eta boterearen ezegonkortasunak antzezpenetara gonbidatzen dute, batzuetan makabroak, herriaren etsaien buruak piken puntan daudenean. Herri iraultzak bereziki interesgarriak dira eszenaratzearen ikuspegitik, herria une batez boterearen jartzaile egiten baita, antzezpenen inbertsio batera lagunduz, inauterietan bezala, "Mundua alderantziz" bat, "Hankaz gora".
Legalitatea
Botere politikoari lotuta, legearen mugen barruan jardutea da. Jarduera hau da eragile politikoei lotuta dagoen kontzeptua. Honekin zuzenbide estatua jartzen da martxan eta legearen aurka doan ekintza oro zigortu egiten da. Zuzenbide estatuaren printzipioek honela diote: “Estatuaren boterea (antolakuntza eta armada) herriaren hautuari lotua egon behar da. Baina bere aplikazio zuzena eta estatuaren zein gobernuaren garapena, aspektu aurrekonstituzionalen menpe egongo da”.
Legitimitatea
Botereari dagokionez legalitateari lotuta dago, Izan ere elementu oso garrantzitsu bat da instituzio juridiko zein politikoen funtzionamendu zuzenerako. Filosofia politikoan legitimitatea boterearen justifikazioari lotzen zaio zuzenki. Max Weber soziologoa izan da agian ekarpen gehien egin dituen autorea gai honen inguruan. Weberren ustez hiru dominazio legitimo mota existitzen dira: izaera arrazionalduna, izaera tradizionala duena eta baita ere izaera karismatikoa duena. Lehen kasuan agindu inpertsonal objektiboki eta legalki ezarriak betetzen dira. Bigarren kasuan, tradizioak agintzen duen jarrera bihurtzen da legitimoa tradizioak ekintza askotan errepikatu dela baitio eta beraz honek legitimoa bihurtu du ekintza edo ohitura. Hirugarren kasuan pertsona baten ekintzak justifikatzen dira konfiantza pertsonalagatik, heroikotasunagatik, edo burututako ekintzak gizartearen sektore bati adibide bezala  baliatu bazaizkio. Gaur egun hiru mota Weberianoak ematen diren harren, gizarte askok ez dituzte jarraitzen bigarren eta hirugarren botere legitimatuak. Baizik eta izaera arrazionala duena, hau da, legak eman diona legitimitatea.
Bortxaketa
Beste pertsonek portaera jakin bat jarraitzeko erabiltzen den bitartekaria da. Bortxaketa, fisikoa nahiz psikologikoa izan daiteke.
Kerman Lejarraga
Kerman Lejarraga Arana (Morga, Bizkaia, 1992ko otsailaren 19a - ) Euskal Herriko boxeolaria da. 2013. urtean jauzia eman zuen profesionaltasunera Bilboko La Casilla areto zaharrean eta orduz geroztik bere errekorra 33-2-0 zenbakietan dago. Alegia 36 borroketatik 34 irabaziak ditu eta soilik 2 galduak. Bere 34 garaipenetatik 26 KO bitartez izan da.
WBAko welter pisuko nazioarteko titulua edo garaikurra nahiko gazte irabazi zuen, 2016-ean, 24 urte zituela. Hura izan zen maila profesionalean bere lehenengo titulua.
Europako (EBU) txapelduna izan da bi aldiz welter pisuan (2018. urtean lortuta bere lehenengo Europako EBU gerrikoa). David Avanesyan izan da Kerman Lejarraga bere karrera profesionalean mendean hartu duen lehena eta bakarra (2019. urtean), eta beraz, bere 27-0-0 zein menderatu gabeko errekor garbia hautsi zuena.
2019. urtean, Avanesyaren aurkako borroka eta aste gutxira, superwelter pisura igo zen eta orduz geroztik superwelter pisuan aritzen da. 2021-eko irailaren 11-an pisu horretako Europako (EBU) titulua irabazi zuen Dylan Charrat boxeolari frantziarraren aurka. Titulu berri honekin Kerman Euskal Herriko boxeo historiara pasa da, pisu maila ezberdinetan (welter eta superwelter) Europako titulua irabazten duen lehenengo euskal boxeolaria izanik, lehena eta momentuz bakarra ere.
2021-ko abenduak 3-an, Bilbao Arenan, bertan borrokatu barik 2 urte pasa ondoren, superwelterko bigarren EBU titulua irabazi zuen defentsa boluntario batean. Modu horretan, historiara pasa zen beste arlo batean ere, EBU Europako titulu gehien irabazi duen euskal boxeolaria bilakatu zen Kerman, lau gerrikoekin.
2023an boxeoari agur esan zion 31 urterekin.
Boxeo estiloa
Kerman Lejarraga boxeolari ortodoxoa da, jotzea asko gustatzen zaion boxeo era oldarkorra edo erasokorra du. Boxeolari erasotzailea da, oso jo indartsua du eta beti ere aurrera egiten du ring gainean, bere estatistikek erakusten duten KO bidez irabazitako kopurua horren adierazle garbia da. Irabazi dituen borroka guztien %75 baino gehiago bide azkarretik izan da, puntuetara iritsi gabe.
Jab edo ezker zuzen oso ahaltsua du, distantzia hartzeko erabili beharrean mina eragiten duten horietakoa. Jab intimidagarriaz gain ezker gantxo birrintzailea du, bere KO bidezko garaipen asko gibel aldean eta gorputzan emandako esker gantxoaren bidez lortu ditu.
Taldea eta Gimnasioa
Kerman Bilbon dagoen Mampo Gym gimnasioan eta Faduran entrenatzen du. "MGZ boxing promotions"-ekin eman du bere karreraren zatirik handiena. Entrenatzaile eta prestatzaile taldea aldatu zuenetik aurrera bere babesle nagusia ere aldatu du. "Boxing Management" da orain bere babesle edo bultzatzaile nagusia. Honekin batera Lou Di Bella bultzatzaileak ere eramaten du bere karrera Ameriketan, harekin Ameriketan borrokak egiteko kontratu bat sinatu ostean.
2018. urtean Basque Team fundazioan ere sartu zen, Euskal Herriko goi mailako kirolariak batzen eta bultzatzen dituen fundazioan.
Pisu maila
Welter pisuan urte luzez borrokatu ostean 2019. urtean superwelter pisura igo zen, ordutik hona pisu horretan lehiatzen da.
Borroka eta borrokaren prestakuntza garaitik at, bere pisu normal eta naturalean, 80-84 kg artean mugitzen da.
Beste kirolak
Kerman Lejarraga txikitatik hasi zen kontaktuzko kirolak praktikatzen, boxeora saltoa eman aurretik judoa eta kick-boxinga praktikatzen egon zen. Kick-boxinga praktikatzen ari zela bere ukabilkaden ahalmena ikusita boxeora jauzia ematea erabaki zuen.
Futbolzale eta Athleticzale sutsua da, bere tatuajeak eta ringera askotan Athleticeko elastikoarekin igotzea horren erakusle dira.
Sainte-Ruffine
Sainte-Ruffine Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sainte-Ruffine udalerrian erroldatutako biztanleak 530 ziren. Familiak 216 ziren, horien artean 56 pertsona bakarrekoak ziren (32 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 80 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 68 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 228 etxebizitza zeuden, 220 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 7 hutsik zeuden. 177 etxeak ziren eta 51 apartamentuak ziren. 220 etxebizitza nagusietatik 188 bere jabearen bizilekua ziren, 31 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 15 etxek bi zituzten, 25 etxek hiru zituzten, 40 etxek lau zituzten eta 139 etxek bost zituzten. 192 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 87 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 119 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 354 ziren, horien artean 237 aktiboak ziren eta 117 inaktiboak ziren. 237 pertsona aktiboetatik 223 lanean zeuden (126 gizon eta 97 emakume) eta 14 langabezian zeuden (7 gizon eta 7 emakume). 117 pertsona inaktiboetatik 31 erretiraturik zeuden, 44 ikasten zeuden eta 42 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sainte-Ruffine udalerrian 215 unitate fiskal zeuden, 543 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 30.312 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 25 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 7 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ile apaindegia zen eta 2 higiezinen agentziak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra elektrotresna denda bat zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Juan Antonio Bardem
Juan Antonio Bardem Muñoz (Madril, - ibidem, ) zinema zuzendari espainiarra izan zen.
Biografia
1950eko hamarkadan Espainian sortu zen zinema sozial konprometituaren sortzaileetako bat izan zen. Luis García Berlanga eta Miguel Mihurarekin batean, Bienvenido, Mister Marshall (1952) film gogoangarriaren gidoia egin zuen. Cómicos (1953) eta Felices Pascuas (1954) filmen ondoren, Madrilgo goi-burgesiaren azterketa kritikoa egin zuen Muerte de un ciclista lanean (1955). Hurrengoa probintzietako hiri koxkor batean kokatu zuen: Calle Mayor (1956).
Gerora, film asko egin ditu, hala nola Sonatas (1959), A las cinco de la tarde (1960), A. Sastreren gidoiarekin, Nunca pasa nada (1963) eta El puente (1975). 1976an, Madrilen gertatu zen abokatu, eta sindikalisten hilketaren kronika egin zuen 1978an: Siete días de enero.
1980ko hamarkadan, Espainiako pertsonaia ospetsuei buruzko telesailak egiten hasi zen: Lorca, muerte de un poeta (1987), Ian Gibson eta Mario Camusen gidoiarekin, eta El joven Picasso (1992).
Flash memoria
1984an Toshibak aurkeztua, flash memoria EEPROM memorietatik garatu zen. Bi mota nagusi daude, NAND edo NOR ate logikoen erabilpenaren arabera. Flash memoria gelaxka indibidualen barne ezaugarriak dagozkien ate logikoenen antzerakoak dira.
EPROM memoriak idatzi aurretik guztiz ezabatu behar diren bitartean, NAND motako flash memoriak blokeka idatzi eta irakurri daitezke, bloke hauek normalean gailu osoa baina asko txikiagoak direlarik. NOR motako flash memorietan byte bakarra idatzi daiteke ezabatu dagoen gelaxka batean edo byte bat bakarrik irakurri.
NAND motakoak nagusiki memoria txarteletan, USB memoriatan, egoera solidoko unitateetan -2009 edo beranduago eginikoak- eta antzerako produktuetan erabiltzen dira, biltegi orokor bezala eta datu transferentziak egiteko. NAND edo NOR flash memoriak produktu digital ugaritan kongurazio datuak gordetzeko ere erabiltzen dira askotan; lehenago lan hau EPROM memoriak edo bateria bitartez elikatutako SRAM memoriak erabilita betetzen zen. Flash memorien desabantaila esanguratsu bat bloke espezifiko baten irakurketa/idazketa ziklo kopuru finitua da.
Flash memoria mota bien erabilpen adibideen hartean ordenagailu pertsonalak, PDAk, audio erreproduktore digitalak, argazki-kamera digitalak, telefono mugikorrak, sintetizadoreak, bideo-jokoak, tresna zientifikoak, industriarako robotak, medikuntzarako aparatu elektronikoa, eta abar aurkitu daitzeke. Memoria ez hegazkorrak izateaz gain, flash memoriek atzipen-denbora azkarra daukate, DRAM memoriak bezain azkarra, SRAM edo ROM bezain azkarrak ez badira ere.
Talka mekanikoekiko daukaten erresistentzia dela eta disko gogorak baino egokiagoak dira gailu eramngarrietarako, baita daukaten iraunkortasunagatik, presio altu, tenperatura, urperatzeak eta abar pairatzeko gai direlarik.
Teknikoki flash memoria bat EEPROM memoria mota bat bada ere, "EEPROM" izena espezifikoki ez-flash EEPROM memorientzat erabiltzen da, bloke txikika -edo byteka- ezabatu daitezkeen flash memoriengandik bereizteko. Ezabatzeko zikloak geldoak izaterakoan, flash memoriak ezabatzeko erabiltzen diren bloke tamaina handiek abantaila emoten die ez-flash EEPROM memoriekiko datu kopuru haundiak idazterakoan. 2013an, flash memoriak byteka programagarriak diren EEPROMak baino askoz merkeagoak dira, eta egoera solidoko memoria ez hegazkor kopuru esanguratsu bat behar den sistemetan memoria mota nagusi bilakatu dira.
Burgoa
Burgoa Bizkaiko mendia da. 447 metroko altuera du. Bermeoren eta Bakioren artean dago. Sollubeko mendilerroan iparraldeko azken tontorra da.
Carlos Vives
Carlos Alberto Vives Restrepo (1961eko abuztuaren 7a, Santa Marta, Magdalena, Kolonbia), Carlos Vives izenez ezagunagoa, kolonbiar abeslari, aktore eta musikagilea da. Grammy bat eta hiru Grammy latino jaso ditu.
Darois
Darois Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 142 etxebizitza zeuden, 135 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 134 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 135 etxebizitza nagusietatik 126 bere jabearen bizilekua ziren eta 9 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek gela bat zuen, 1ek bi zituen, 3 etxek hiru zituzten, 19 etxek lau zituzten eta 112 etxek bost zituzten. 128 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 35 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 99 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 260 ziren, horien artean 191 aktiboak ziren eta 69 inaktiboak ziren. 191 pertsona aktiboetatik 182 lanean zeuden (97 gizon eta 85 emakume) eta 9 langabezian zeuden (6 gizon eta 3 emakume). 69 pertsona inaktiboetatik 21 erretiraturik zeuden, 28 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Darois udalerrian 142 unitate fiskal zeuden, 401 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 26.506 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 46 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 3 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 5 finantziazio enpresak ziren, 7 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra brikolaje denda handi bat zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Torrecilla del Monte
Torrecilla del Monte Burgosko udalerria da, Arlanza eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 70 biztanle zituen.
Vœllerdingen
Vœllerdingen Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Vœllerdingen udalerrian erroldatutako biztanleak 429 ziren. Familiak 152 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 48 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 56 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 180 etxebizitza zeuden, 164 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. 165 etxeak ziren eta 15 apartamentuak ziren. 164 etxebizitza nagusietatik 145 bere jabearen bizilekua ziren, 17 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 13 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 124 etxek bost zituzten. 148 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 58 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 77 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 276 ziren, horien artean 200 aktiboak ziren eta 76 inaktiboak ziren. 200 pertsona aktiboetatik 183 lanean zeuden (115 gizon eta 68 emakume) eta 17 langabezian zeuden (4 gizon eta 13 emakume). 76 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 28 ikasten zeuden eta 29 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Vœllerdingen udalerrian 161 unitate fiskal zeuden, 404,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.009 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 arropa denda zen.
2000. urtean Vœllerdingen udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 265 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Bon-Adrien Jeannot de Moncey
Bon-Adrien Jeannot de Moncey (Palise, 1754ko uztailaren 31 - Paris, 1842ko apirilaren 20a), Coneglianoko dukea, frantziar militar eta politikaria izan zen, 1804an Inperioko mariskal izendatua.
Bizitza
Besançongo abokatu baten semea zen. Gaztaroan, bi aldiz saiatu zen Frantziako Armadan sartzen, baina aitak galarazi zion. Azkenik, 1778an bere nahia bete ahal izan zuen. 1791n, kapitaina zela, bat egin zuen Frantziako Iraultzarekin. 1793an, Konbentzio Gerraren hasieran, Euskal Ehiztarien buruzagia izan zen. Egindako lan onaren sari, jeneral izendatu zuten 1794ko otsailean. Urte bereko uztailean, Armada Errepublikanoaren buru, Baztan inbaditu eta Bidasoa zeharkatu zuen; Irun, Hondarribia, Pasaia eta Donostiak borrokatu gabe kapitulatu zuten. Operazio horiek bakea eskatzera behartu zuten Espainiako gobernua.
Konbentzio Gerra amaitu ondoan kargu handiak izan zituen, baina 1799an gobernuak kaleratu zuen, erregezalea zelakoan. Brumaireko estatu-kolpearen ostean, armadara itzuli zen. Napoleonen 1800eko Italiako kanpainan armada gorputz bat Suitzatik Italiara eraman zuen, eta zailtasun handiak gainditu behar izan zituen zaldiak eta armak San Gotardo pasabidean (2.109 metro) barrena igarotzeko. 1801ean, Jendarmeriaren ikuskari nagusi izendatu zuen Napoleonek, eta Frantziako mariskal 1804an. 1805ean, Ohorezko Legioa jaso zuen.
1808an, Iberiar Penintsulako Gerra hasi zelarik, Espainiara bidali zuten armada gorputz baten buru. Valentziaraino egin zuen aurrera, eta ekainaren 26an hiriko atean zegoen, 7.000 soldadu ingururekin; valentziarrek, ordea, eutsi zioten haren erasoari. Ondoren, Ebro ibarreko kanpainan jardun zuen. Tafallan ezarri zuen kuartier nagusia, eta 1809an Zaragozako bigarren setioan esku hartu zuen.
1812an, uko egin zion Errusiako inbasioan parte hartzeari. Baina 1814an, Frantzia inbaditua izan zelarik, Parisko azken guduan borrokatu zen, bai Montmartren, bai Clichyn. 1814an, Luis XVIII.aren alde agertu zen, eta pare titulua jaso zuen. Hala ere, neutral iraun zuen Ehun Egunetan. Waterlooko guduaren ostean, berriz, espetxeratu zuten, ezetz esan ziolako Ney mariskalaren aurkako gerra auzitegian parte hartzeari. 1816an, mariskal titulua itzuli zion erregeak. 1823an Katalunian sartu zen San Luisen Ehun Mila Semeen buru; hori izan haren azken gerra ekintza. 1833-1842 bitartean, Hôtel des Invalides gerrako elbarrien egoitzako gobernaria izan zen. Bertan hil zen, 1842ko apirilaren 20an.
Ezkontza eta seme-alabak
Charlotte Prospère Remillet-ekin (1761–1842) ezkondu zen; hiru seme-alaba izan zituzten:
Unai Etxebarria Martín
Unai Etxebarria Martín (Getxo 1996eko abuztuaren 30a-) futbolari bizkaitarra da, atezain gisa jokatzen duena.
Ibilbidea
Etxebarria Athleticeko harrobian hasi zen. Hortik aurrera eta Atheticen baimenarekin hainbat taldetan ibili da.
Taldeak
''2020ko maiatzaren 7an eguneratua. Datu ofizialak.''
1930eko Frantziako Tourra
1930eko Frantziako Tourra Itzuli Handi honen 24. edizioa izan zen. 1930eko uztailak 2 eta 27 artean ospatu zen, 21 etapatan banatutako 4818 kilometroko ibilbidea eginez.
100 txirrindularik hasi eta 59k amaitu zuten proba. Taldekako sailkapena sortu zen, eta sailkapen honen lehen irabazlea Frantziako talde nazionala izan zen.
Garailea izan zen André Leducqek proba, batez beste, 27,94 kilometro orduko abiaduran bete zuen.
Saiar (Caldas de Reis)
Santo Estevo de Saiar, Espainiako Galizia autonomia erkidegoko Caldas de Reis udalerrian dagoen parrokia bat da, Pontevedrako probintzian. 2013an 872 biztanle zituen.
Dialogo
Dialogoa bi pertsona edo gehiagoren arteko idatzizko edo ahozko elkarrizketa trukea da, eta halako elkartrukea irudikatzen duen literatura eta antzerki forma bat. Gai filosofiko edo didaktiko bezala, Platon ek garatutako elkarrizketa sokratikoarekin lotzen da, batez ere Mendebalde an, baina aurrekariak beste tradizio batzuetan ere aurkitzen dira, India ko literaturan barne.
Antzinaroa eta Erdi Aroa
Dialogoa Ekialde Hurbil eko eta Asia ko genero gisa antzinako lanetatik dator, hala nola, K.a. hirugarren milurteko amaierako kopietan gordetako sumeriar eztabaidetatikn, Rigvedi ko dialogo-ereserkietatik eta Mahabharata-tik
Ekialde an, XIII. mendeko Japonia n, dialogoa filosofia lan nabarmenetan erabiltzen zen. 1200ean, Nichiren Daishonin-ek bere idatzi garrantzitsu batzuk dialogo moduan idatzi zituen, bi pertsonaien arteko topaketa deskribatuz bere argudioak eta teoriak aurkezteko, hala nola "Dialogoa jakintsu baten eta argi gabeko gizon baten artean" (Nichiren Daishonin-en idazlanak 1: 99-140 orr., 1256 inguruan datatua), eta "Lurraldeko bakerako irakaspen zuzena ezartzeaz" (Ibid., 6-30 or.; 1260. urtekoa). Beste idazki batzuetan, galdera eta erantzun formatua erabili zuen, eszenatoki narratiborik gabe, adibidez "Lotus Sutra besarkatzeari buruzko galderak eta erantzunak" izenekoan (Ibid., 55-67 or., 1263. urtekoa agian). Galderak erantzuten zituena jakintsua egilea bera zela ulertzen zen.
Mendebaldea n, Platoni (K.a. 437 - K.a. 347) dialogoaren erabilera sistematikoa literatura forma independente bezala aitortu izan zaio. Antzinako iturriek adierazten dutenez, ordea, elkarrizketa platonikoak mimo an izan zituen oinarriak, Sopron eta Epikarpo poeta siziliar rek mende erdi lehenago landu zutena. Platonek mirestu eta imitatutako obra hauek ez dira bizirik iraun, eta nola interpretatu zitezkeen ideia lausoena baino ez dugu. 1891n papiro batean aurkitu ziren Herodas en Mimoek, haien izaeraren ideia batzuk ematen dituzte.
Platonek forma gehiago sinplifikatu zuen, argudiozko elkarrizketa hutsera murriztuz, pertsonaien marrazkiaren elementu dibertigarria bere horretan utziz. K.a. 400. urterako elkarrizketa sokratikoa perfekzionatu zuen. Bere idatzi guztietan, Apologia eta Epistolak izan ezik, forma hau erabiltzen du.
Platonen ondoren, dialogoa genero literario nagusi bihurtu zen antzinatean, eta latinez zein grekoz hainbat lan garrantzitsu idatzi ziren. Platonen jarraian, Jenofonte k bere Sinposioa idatzi zuen. Halaber, Aristoteles ek Platonen estiloan hainbat elkarrizketa filosofiko idatzi zituela esaten da (horietatik, zatiak baino ez dira iraun).
Garai modernoa gaur egun arte
Bi idazle frantses ospetsuk hartu zuten maileguan Lucianoren bilduma ospetsuenaren izenburua; bai Fontenellek (1683) bai Fénelon ek (1712), eta Hildakoen dialogoak (Dialogues des morts) prestatu zuten. Aldi berean, 1688an Nicolas Malebranche filosofo frantsesak Metafisika eta erlijioari buruzko dialogoak argitaratu zituen, eta horrela generoaren berpizkundeari lagundu zion zirkulu filosofikoetan. Ingelesezko literatura ez-dramatikoan elkarrizketak ez zuen erabilera handirik izan Berkeleyk 1713an Hylas eta Philonousen arteko hiru dialogoak tratatu zituen arte. Bere garaikidea zen David Hume filosofo eskoziarrak Erlijio naturalari buruzko dialogoak idatzi zuen. Bestalde, XIX. mendeko literatura elkarrizketaren adibide nabarmenena Landorren Irudimenezko dialogoak (1821–1828) izan zen.
Alemania n, Wielandek 1780 eta 1799 artean argitaratutako hainbat lan satiriko garrantzitsuk forma hau hartu zuten. Espainiako literaturan, Valdés-en Dialogoak (1528) eta Vincenzo Carducciren Pinturari buruzkoak (1633) goraipatzen dira. Dialogo bildumetako idazle italiarrak, Platonen ereduari jarraituz, Torquato Tasso (1586), Galileo (1632), Galiani (1770), Leopardi (1825) eta beste hainbat dira.
XIX. mendean, frantsesak dialogoaren jatorrizko aplikaziora itzuli ziren. Henri Lavedenen "Gyp"-en asmakizune,k eta elkarrizketan anekdota mundutar bati modu burutsu eta maltzurrean esaten dioten beste batzuen asmakizunek, segur aski, Sizilia ko lehen poeta galduen antzeko analogia bat aurkeztuko lukete. Idazle ingelesek ere, Anstey Guthrie barne, hartu zuten forma hau, baina badirudi dialogoak ingelesen artean egile frantsesek idatzitako haien parekoek baino jarraitzaile gutxiago izan zituztela.
Elkarrizketa platonikoak, Sokrates hizlari bezala eta gai filosofikoren bat eztabaidatzen zuten solaskide bat edo gehiago agertzen dituen genero ezberdin gisa, nolabaiteko berpizkundea bizi izan zuela XX. mendean. Duela gutxi erabili duten egileen artean, George Santayana dago, bere Dialogoak Linbon lan bikainean (1926, 2. arg. 1948; lan honek Altzibiades, Aristipo, Avizena, Demokrito eta Dionisio Gaztea bezalako pertsonaia historikoak ere biltzen ditu hizlari bezala). Baita Edith Stein ek eta Iris Murdoch ek ere elkarrizketa forma erabili zuten. Steinek Edmund Husserl (fenomenologoa) eta Akinoko Toma sen (errealista metafisikoa) arteko elkarrizketa irudikatu zuen. Murdochek Sokrates eta Alzibiades ez ezik, solaskide gisa sartu zituen Acastos: Bi dialogo platoniko (1986) lanean, eta Platon gazte bat ere sartu zuen. Duela gutxi Timothy Williamsonek Tetralogue idatzi zuen, ikuspegi epistemologiko arras desberdinak dituzten lau pertsonen arteko tren batean egindako elkartruke filosofikoa dena.
XX. mendean, Mikhail Bakhtin, Paulo Freire, Martin Buber eta David Bohm bezalako pentsalariengandik sortu ziren elkarrizketaren tratamendu filosofikoak. Xehetasun askotan aldendu arren, pentsalari hauek dialogoaren kontzeptu holistiko bat proposatu zuten. Freire eta Ramón Flecha bezalako hezitzaileek ere, teoria eta teknika multzo bat garatu zuten berdintasunezko elkarrizketa tresna pedagogi ko bezala erabiltzeko.
Gai bezala
Martin Buber-ek bere teologia n funtsezko posizioa esleitzen dio dialogoari. Bere lanik eraginkorrenak “Ni eta zu” izenburua du. Buber-ek elkarrizketa estimatzen eta sustatzen du, ez ondorioak lortzeko edo ikuspuntu soilak adierazteko helburuzko saiakera gisa, baizik eta gizakiaren artean eta gizakiaren eta Jainkoaren arteko benetako harremanaren ezinbesteko baldintza bezala. Buber-en pentsamendua "benetako dialogoan" oinarritzen da, hau da, irekitasunean, zintzotasunean eta elkarrekiko konpromisoan.
Vatikanoko II. Kontzilioa k munduarekiko dialogoari garrantzi handia eman zion. Kontzilioaren dokumentu gehienek nolabaiteko dialogoa dakarte: beste erlijioekin (Nostra aetate), beste kristauekin (Unitatis Redintegratio), gizarte modernoarekin (Gaudium et spes) eta agintari politikoekin (Dignitatis Humanae). Hala ere, testu horien ingelesezko itzulpenetan, "dialogue" erabiltzen zen latinezko bi hitz itzultzeko esanahi ezberdinekin, colloquium ("eztabaida") eta dialogus ("elkarrizketa"). Badirudi terminologia aukerak eragin handia izan zuela Buber-en pentsamenduak.
David Bohm fisikariak erlazionatutako dialogo modu bat sortu zuen, pertsona talde batek elkarrekin hitz egiten duten pentsamenduaren, esanahiaren, komunikazioaren eta gizarte-efektuen hipotesiak aztertzeko. Talde hau hamar-hogeita hamar lagunek osatzen dute, eta ordu batzuetan elkartzen dira erregularki edo egun jarrai batzuetan. Bohm-en dialogo batean, elkarrizketatzaileek adosten dute atzean uztea konbentzitzen saiatzen diren eztabaida taktikak, eta horren ordez, beren esperientziatik bertatik bertara inprobisatzen diren gaiei buruz hitz egiten dute.
Bere eragin handiko lanetan, Mikhail Bakhtin filosofo errusiarrak dialogoaren izaera eta esanahia aztertzeko metodologia estralinguistiko bat eman zuen: Erlazio dialogikoek izaera espezifikoa dute: ezin dira murriztu ez logika hutsera (nahiz eta dialektikoa izan) ez linguistika hutsera (konposizio-sintaktikora) Hainbat hiztun subjekturen enuntziatu osoen artean baino ez dira posible... Hitzik eta hizkuntzarik ez dagoen tokian, ezin da harreman dialogikorik egon; ezin dira objektu edo kantitate logikoen artean existitu (kontzeptuak, judizioak eta abar). Erlazio dialogiko ek hizkuntza bat suposatzen dute, baina ez daude hizkuntza sistemaren barruan. Ezinezkoak dira hizkuntza baten elementuen artean.
Paulo Freire hezitzaile brasildarrak, herri hezkuntza garatzeagatik ezaguna, dialogoa pedagogia mota bezala aztertzen du. Freireren ustez, komunikazio dialogatuak ikasleek eta irakasleek elkarrengandik ikasteko aukera ematen dute, errespetua eta berdintasuna ezaugarritzen dituen ingurune batean. Herri zapalduen defendatzaile handia, Freire praxi az arduratu zen, pertsonen balioekin informatua eta lotuta zegoen ekintza. Dialogoaren pedagogia ez zen ulermenean sakontzea bakarrik; munduan aldaketa positiboak egitea ere bazen: hobetzea.
Praktika bezala
Elkarrizketa praktika bezala hainbat esparrutan erabiltzen da, hezkuntzatik hasi eta negozioetaraino. Hezkuntza dialogikoaren eragin handiko teorialarien artean Paulo Freire eta Ramon Flecha daude. Estatu Batuetan, XX. mende hasieratik erdialdera bitarteko Liburu Handien mugimenduan ikaskuntza dialogiko goiztiar bat sortu zen, beheko klaseetan berdintasunezko dialogoak azpimarratzen zituena, Mendebaldeko kanonaren oinarrizko testuak ulertzeko modu bezala. Eredu honen bertsio bat jarraitzen duten erakundeen artean daude Great Books Foundation, Chicago ko Shimer College, eta Annapolis eta Santa Fe ko St. John's College.
Dialogo berdinzalea
Dialogo berdinzalea ikaskuntza dialogikoko kontzeptu bat da. Elkarrizketa bezala defini daiteke ekarpenak beren arrazoibide en baliozkotasunaren arabera kontuan hartzen direnean, egiten dituztenen estatusaren edo botere-posizioaren arabera egin beharrean.
Dialogo egituratua
Dialogo egituratuak diskurtso dialogikoa arazoen ulermenera eta adostasuneko ekintzara bideratzeko bide gisa garatutako elkarrizketa praktiken klase bat adierazten du. Dialogo praktika tradizional gehienak egiturarik gabekoak edo erdi egituratuak diren bitartean, elkarrizketa moduak ez dira nahikoak ikusten arazo eremu batean ikuspegi anitzak koordinatzeko. Elkarrizketa forma diziplinatu batek, non parte-hartzaileek elkarrizketa esparru bat edo dinamizatzaile bat jarraitzea onartzen dutenean, taldeek partekatutako arazo konplexuei aurre egiteko aukera ematen die.
Aleco Christakis (dialogo diseinu egituratuaren sortzailea) eta John N. Warfield (diseinu generikoaren zientziaren sortzailea) dialogo eskola honen garatzaile nagusietako bi izan ziren. Dialogo egituratua egiteko arrazoiak, behetik gorako elkarrizketa demokratiko zorrotz bat egituratu behar dela bermatzeko, interes taldeek kezkatzen duten arazo sistema ordezkatzen dutela ziurtatu behar da, eta haien ahotsak eta ekarpenak berdin orekatuta daudela prozesu dialogikoan.
Dialogo egituratua arazo konplexuetarako erabiltzen da, besteak beste bakea lortzeko (adibidez, Zipre ko Gizarte Zibilaren Elkarrizketa proiektua) edo komunitate indigenen garapenerako, eta baita gobernua eta politika sozialak formulatzeko.
Hedapen batean, dialogo egituratua (Europar Batasun eko definizioaren arabera) "gobernuen eta administrazioen arteko komunikazio bide bat da, EBko erakundeak eta gazteak barne. Helburua da gazteen ekarpena lortzea, gazteen bizitzari dagozkion politikak formulatzeko."
Dialogo egituratuaren aplikazioak eztabaidaren eta deliberazioaren esanahiak bereiztea eskatzen du. Mundu osoko ezkontza topaketa (Worldwide Marriage Encounter) eta Retrouvaille bezalako taldeek elkarrizketa erabiltzen dute bikote ezkonduentzako komunikazio tresna bezala. Bi taldeek elkarrizketa metodo bat irakasten dute, bikoteei elkarri buruz gehiago ikasten laguntzen dien jarrera ez mehatxagarrietan, eta horrek ezkontza harremanaren hazkundea sustatzen laguntzen du.
Lidergo dialogikoa
Karl-Martin Dietz filosofo eta klasizista alemaniarrak, dialogoaren jatorrizko esanahia azpimarratzen du (grezierazko dia-logos, hots, 'bi hitz'), Heraklito rengatik datorrena: "Logosak [...] munduaren galderari erantzuten dio, bere osotasunean eta bertan dagoen guztia nola lotzen den. Logos-a da lanean dagoen printzipio bakarra, munduan aniztasunari ordena ematen diona". Dietz-entzat dialogoak "pentsatzeko, jarduteko eta hitz egiteko modu bat" esan nahi du. Beraz, elkarri hitz egitea "dialogoa"ren zati bat besterik ez da. Dialogoan jarduteak norbaiten arreta aldi berean beste batengana eta errealitatera bideratzea esan nahi du.
Aurrekari horren aurrean, eta Thomas Kracht-ekin batera, Karl-Martin Dietzek "lidergo dialogikoa" deitu zuena garatu zuen antolakuntza kudeaketa modu bezala. Alemania ko hainbat enpresa eta erakundetan giza baliabide en kudeaketa tradizionala ordezkatu zuen, adibidez Alemaniako “dm-drogerie markt” drogeria katean. Bereizita, eta Thomas Kracht eta Karl-Martin Dietz baino lehenago, Rens van Loon-ek lidergo dialogikoaren kontzeptuari buruzko lan anitz argitaratu zituen, 2003an argitaratutako Erakundea istorio gisa (The Organization as Story) liburuko kapitulu batekin hasita.
Dialogo moralak
Dialogo moral ak gizarte edo komunitateei ulermen moral partekatu berriak sortzeko aukera ematen dieten prozesu sozialak dira. Elkarrizketa moralek nahikoa pertsonaren posizio moralak aldatzeko gaitasuna dute, lehen laguntza gutxi zuten edo askok moralki desegokitzat jotzen zituzten ekintza eta politiken onespen zabala sortzeko. Amitai Etzioni filosofo komunitarioak marko analitiko bat garatu zuen, zeinak —adibide historikoak modelizatuz— elkarrizketa moralen osagaiak nola errepikatzen diren zehazten dituena. Dialogo moralen elementuak honako hauek dira: oinarri moral bat ezartzea; dialogo soziologikoa abiaraztea, ulermen moral partekatu berriak garatzeko prozesuari hasiera ematen diotenak; talde anitzen eztabaidak "megalogo" moduan lotzea; dialogo moralaren ezaugarri desberdinak bereiztea (deliberazio arrazionaletatik edo kultur gerrez gain); dramatizazioa, esku artean dugun gaiari arreta zabala deitzeko; eta ulermen moral partekatu berri baten ezarpenaren bidez ixtea. Dialogo moralak, komunitate bateko pertsonei jende gehienarentzat moralki onargarria zer den zehaztea ahalbidetzen du.
Mailak
Antzezlana normalean pertsonaien arteko dialogoz osatua dagoen lan bat da, gehienbat, eta irakurketa hutsa baino antzerki antzezpenerako pentsatua. Antzezlan baten idazlea antzerkigilea da.
Sormena dialogoetan
Antzerki teknika, dramaturgoaren sormen idazketaren parte da, mimesi moduko bat, ilusio hutsa edo bizitzaren imitazioa izan ordez, antzerkigilea gai baita ikusleei errealitate bat aurkezteko. Honen beste alderdi bat antzerkigilearen pertsonai ak biziarazten dituen, eta bere dramatizazio an garatzeko aukera ematen duen dialogo mota sortzea da.
Antzerkigilea ren artea, dramari funtsa ematen dioten ideiak ikusleari helarazteko gaitasunean datza, eta bere egituraren esparruan. Bestalde, antzezlan baten zatiketa naturalekiko sentimendua, ekintzak, eszena k eta leku aldaketak barne, sarrerak eta irteerak, eta aktoreen kokatzea antzezlanaren teknikan, funtsezkoak dira.