cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Thiaville-sur-Meurthe
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 iturgina eta 1 argiketaria.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Fabio Cannavaro
Hainbat urte Juventusen jokatu ondoren, 2006an Real Madrilek fitxatu zuen. Italian Il Bello izenez ezagutzen dute eta selekzioko kapitaina da. 2006ko Munduko Futbol Txapelketa irabazi zuen bere selekzioarekin.
Crocidura tarfayensis
Crocidura tarfayensis Crocidura generoko animalia da. Lehen Insectivora edo Soricomorpha deitzen zen taldearen barruan daude. Gaur egun Lipotyphla deitzen den taldearen barruko Crocidurinae azpifamilia eta Soricidae familian sailkatuta dago.
Lepus starcki
Lepus starcki Lepus generoko animalia da. Lagomorpharen barruko Leporidae familian sailkatuta dago.
Raorchestes chalazodes
Raorchestes chalazodes Raorchestes generoko animalia da. Anfibioen barruko Rhacophoridae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Schistocichla caurensis
Schistocichla caurensis Schistocichla generoko animalia da. Hegaztien barruko Thamnophilidae familian sailkatua dago.
Peromyscus
Peromyscus Cricetidae animalia familiako generoa da, karraskarien barruan sailkatua.
Brewster (Minnesota)
Brewster Minnesotako hiri bat da. Nobles konderrian kokatua dago. 2010ean 473 biztanle zituen, 3.53 kilometro koadrotan banatuta.
Algorri
Algorri Zumaiako hondartza da, Itzurun hondartzaren ondoan, San Telmo mendiaren ekialdeko hegalean dagoena. Nudismoa egiten dute han.
Hondartza isolatu samarra da, irisbide urbanizaturik ez duena. Hondarra iluna da, eta harri ugari daude. Olatu indartsuak egon ohi dira, toki haizetsua da.
Říkovice
Říkovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 481 biztanle ditu eta 3,84 kilometro koadroko azalera. Přerov barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1395 urtean egin zen.
Isques
Isques Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Raorchestes bombayensis
Raorchestes bombayensis Raorchestes generoko animalia da. Anfibioen barruko Rhacophoridae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Digestio
Digestioa irentsitako elikagaien eraldaketa prozesua da, organismoak asimila ditzakeen substantzia bihurtzen dituena.
Digestioa ezinbesteko funtzioa da izaki heterotrofoentzat, hauek hazkuntza, mantenu eta funtzionamendurako beharrezko lehengaiak eta energia elikagaietatik lortzen baitituzte. Beraz, elikagaiak ehunak sortu, mantendu eta energia lortzeko erabiltzen dira. Zelula bakarreko izakietan, zelula barneko digestioa gauzatzen da: zitoplasmako digestio entzimek zelulak barneratutako elikagaia disolbatzen dute. Zelula anitzeko izakietan, digestio aparatu berezi bat izaten da elikagaiak digeritzeko.
Terminologia
Euskaraz, historikoki, liseriketa eta txegoste erabili dira (Euskalterm, Elhuyar, Euskaltzaindia). Liseriketa kontzeptuarekin eratorri asko egon dira, baina gaur egun digestio hobesten da. Hiztegian txegoste agertzen bada ere, termino honek ez du erabilerarik.
Ornodunen digestio prozesua
Ornodun multzo desberdinek oso antzekoa izaten dute txegoste aparatuaren oinarrizko antolamendua, baina multzo bakoitzaren elikatze motaren ondorioz aldaketa batzuk sortzen dira antolamendu orokor horretan. Hortzak desberdinak izaten dira masailezurreko hezurretan duten kokagunearen eta bakoitzaren zeregin bereziaren arabera (ebakortzak, letaginak, etab.). Aipagarria da arrainen faringeak duen berezitasuna, handik eratzen baitira zakatzak. Hegaztiek berezitasun bat dute hestegorrian: paparoa. Urdaila da izaki mota batzuetatik besteetara gehien aldatzen den organoa; hegaztienean (bi ataletan banatua) eta hausnarkarienean (lau ataletan banatua) ditu bereizkuntza aipagarrienak. Hestean ere izaten dira egitura aipagarri batzuk, eta, hala, espiral itxurako balbula bitxi bat dute arrain kartilagodunek. Gainerakoan, aipagarria da lurreko ornodunek, ugaztunek izan ezik, duten kloaka.
Ezaugarri orokorrak
Ornodunen txegoste aparatuak antolamendu eredu bera du multzo osoan eta, beraz, ornodun mota desberdinen txegoste organoak konparatuz gero, aise ikusten da antzekoak direla. Oinarrizko eredu komun hori haien jatorriaren ondorioa da, animalia horiek guztiek aitzindari berberak baitituzte: kordatuak. Elikatze era desberdinetara egokitu izanak sorrarazi ditu multzo desberdinen artean dauden bereizkuntzak.
Digestio hodia luzea izaten da, eta sabelaldean egotea da kokatua. Ahoak mihia du, eta hortzak ere bai, gehienetan; uzkia giza enborraren muturrean dago; gibelak eta pankreak beren urinak hestera isurtzen dituzten txegoste guruin gisa funtzionatzen dute.
Ahoa
Hortzak masailezurrarekin batera agertu ziren ornodunetan, nahiz gero multzo batzuetan desagertu egin ziren, dortoketan eta oraingo hegaztietan, adibidez.
Arrain kartilaginosoetan (marrazoak, arraiak, etab.) hortzak zeharkako multzoetan daude kokatuta, eta atzean beste hortz multzo batzuk izaten dituzte aurrekoen ordezko. Kono formakoak izaten dira, eta gehiago dira harrapakinei heltzeko mastekatzeko baino. Izan ere, osorik irensten dituzte harrapakin asko. Antzeko itxura dute teleosteoen hortzek (gaur egun ugariena den arrain multzoa). Arrain multzo horiek guztiek hortz mota bakarra dute (akrodonto esaten zaio), eta hortz horiek albeolorik gabe daude masailezurrari lotuta. Masailezurreko hortz horiez gainera, arrain mota horiek beste hortz batzuk ere izaten dituzte ahosabaian eta baita faringean ere.
Anfibioek soilak eta txikiak dituzte hortzak; apo mota batzuek ez dute hortzik. Narrastiek, berriz, era askotako hortzak izaten dituzte: krokodiloek hortz sendoak dituzte, albeoloetan ondo txertatuak (tekodonto motakoak); sugandila batzuen hortzak akrodontoak dira; dortokek ez dute hortzik.
Saint-André-la-Côte
Saint-André-la-Côte Frantziako udalerria da, Rodano departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Bricelyn (Minnesota)
Bricelyn Minnesotako hiri bat da. Faribault konderrian kokatua dago. 2010ean 365 biztanle zituen, 0.76 kilometro koadrotan banatuta.
Isques
Biztanleria
2007an Isques udalerrian erroldatutako biztanleak 1.151 ziren. Familiak 423 ziren, horien artean 74 pertsona bakarrekoak ziren (35 bakarrik bizi ziren gizonak eta 39 bakarrik bizi ziren emakumeak), 145 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 169 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 35 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Saint-André-la-Côte
Biztanleria
2007an Saint-André-la-Côte udalerrian erroldatutako biztanleak 268 ziren. Familiak 96 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 48 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Isques
Etxebizitza
2007an 459 etxebizitza zeuden, 427 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 14 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 439 etxeak ziren eta 20 apartamentuak ziren. 427 etxebizitza nagusietatik 320 bere jabearen bizilekua ziren, 95 alokairuan okupaturik zeuden eta 12 doan lagata zeuden; 14 etxek bi gela zituzten, 26 etxek hiru zituzten, 102 etxek lau zituzten eta 286 etxek bost zituzten. 341 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 192 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 210 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Saint-André-la-Côte
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Isques
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 779 ziren, horien artean 558 aktiboak ziren eta 221 inaktiboak ziren. 558 pertsona aktiboetatik 510 lanean zeuden (274 gizon eta 236 emakume) eta 48 langabezian zeuden (22 gizon eta 26 emakume). 221 pertsona inaktiboetatik 82 erretiraturik zeuden, 70 ikasten zeuden eta 69 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Saint-André-la-Côte
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 123 etxebizitza zeuden, 96 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 22 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 117 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 96 etxebizitza nagusietatik 78 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 5 etxek bi zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 17 etxek lau zituzten eta 57 etxek bost zituzten. 70 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 36 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 50 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Isques
Diru sarrerak
2009an Isques udalerrian 437 unitate fiskal zeuden, 1.180,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.838 euro zen.
Saint-André-la-Côte
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Římov (Třebíčeko barrutia)
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1380 urtean egin zen.
Isques
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 58 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 10 eraikuntza enpresak ziren, 19 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 8 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 7 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Saint-André-la-Côte
Diru sarrerak
2009an Saint-André-la-Côte udalerrian 95 unitate fiskal zeuden, 273 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.708 euro zen.
Isques
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 2 funerariak ziren, 2 igeltseroak, 2 margolariak, 1 ile apaindegia, 1 albaitaria eta 1 apaindegia.
Saint-André-la-Côte
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 garraio enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen eta 3 zerbitzu enpresak ziren.
Isques
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 9 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 2 okindegiak, 1 harategi zen, 1 altzari denda zen, 1 kirol-denda zen eta 1 lore-denda zen.
Říkov
Říkov Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 220 biztanle ditu eta 2,47 kilometro koadroko azalera. Náchodeko barrutian dago.
Saint-André-la-Côte
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra igeltseroa zen.
Isques
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Isques udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Saint-André-la-Côte
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-André-la-Côte udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 308 hektarea erabiltzen.
Isques
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Říkov
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1257 urtean egin zen.
Digestio
Ahoa
Oraingo hegaztiek ez dute hortzik, baina haien aitzindari fosilek, Archaeopteryxak, adibidez, bazituzten. Estalki adarkara bat duen mokoa eta errota dira hegaztiek mastekatzeko dituzten organoak.
Isques
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Wirscheid
Wirscheid Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Digestio
Ahoa
Hortzek ugaztunetan iristen dute garapen maila handiena. Gizakiaren digestio aparatuari dagokion atalean ikus daitekeen bezala, ugaztunen hortzak tekodontoak dira, eta era askotakoak izaten dira (ebakortzak, letaginak, aurreko haginak, eta haginak), eta hortz mota bakoitzak zeregin berezi bat izaten du.
Hauxe zen hasierako hortz-hagin ohikoen hortz formula: 3.1.4.3./3.1.4.3. Ugaztunen baitan, hasierako hortz-hagin horiek aldaketak izan dituzte elikatze mota desberdinetara egokitu izanaren erantzun gisa: intsektujaleak, haragijaleak, belarjaleak eta orojaleak, batik bat. Aldaketa horiek elikagaiak hartzeari dagokion gaian aztertzen dira.
Smulți
Smulți Errumaniako udalerri bat da, Galați konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Digestio
Listu guruinak
Lehorreko ornodunek (anfibioek, narrastiek, hegaztiek eta ugaztunek) izaten dituzte listu guruinak, uretan bizi ez direnez, janaria bustitzeko premia izaten baitute. Guruin horiek garatuago daude ugaztunetan, hiru guruin pare izaten baitituzte. Ugaztun eta hegazti askoren listuak amilasa entzima izaten du, baina beste animalia multzo batzuek ez dute entzima hori.
Smulți
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Digestio
Faringea
Faringea janariaren igarobidea da ornodun guztietan. Organo horrek behe mailako ornodunetan (arrainetan, batez ere) izan du agian aldaketarik handiena, faringean oinarriturik zakatzak eratu baitira, uretako animalia horien arnas aparatua, alegia. Beraz, organo hori askoz garatuagoa dute arrainek eta anfibioen larbek, lurreko beste animalia batzuek baino.
Goi mailako ornodunetan (ugaztunetan, adibidez), hodi soil bat da faringea, ahoa eta urdaila lotzen dituena. Aurrealdean glotisa du, biriketako eta arnas aparatuko sarbidea, alegia; eta faringearen atzealdean dute abiapuntua belarrietaraino hedatzen diren Eustakioren hodiek.
Livingston konderria (Kentucky)
Livingston konderria (Livingston County) Kentuckyko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Smithland da. 2010eko zentsuaren arabera 9,519 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Myrmeciza disjuncta
Myrmeciza disjuncta Myrmeciza generoko animalia da. Hegaztien barruko Thamnophilidae familian sailkatua dago.
Livingston konderria (Kentucky)
Geografia
Livingston konderriak 88,664 kilometro koadro ditu. Horietatik 7,564 ura dira. Beste 811 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 10,74 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 9,519 pertsonetatik 9,366 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 123 dira. 16 beltzak edo afroamerikarrak. 24 amerikar natiboak ziren eta 6 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 18 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 4 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 85 pertsonek kokatzen zuten.
Digestio
Hestegorria
Hestegorriak ez du berezitasun handirik, hegaztietan ez bada. Ornodun gehienetan hodi soil bat da, eta haren luzera animalia jakin baten lepoaren luzeraren araberakoa da. Hala, oso organo laburra da arrainetan, eta izaki mota batzuetan ez da urdailetik bereizten. Hegaztiek dute hestegorri garatuena. Aski luzea da, lepoaren oinarriraino hedatzen da, eta paparoa eratzen du, biltegiaren zeregina duen organoa, alegia. Gainera, hegazti mota batzuetan (usoetan, adibidez) esnearen moduko gai bat sortzen du, kumeak elikatzeko erabiltzen dutena.
Urdaila
Urdaila, arrain gehienetan, organo independentea da, eta txegoste urinak sortzeko ahalmena du. Multzo horretan baditu, beraz, bere ohiko hiru funtzioak: janariak biltzea, janariak lantzea eta janarien txegoste kimikoa egitea. Arrain batzuek ez dute urdailik, eta hestegorriaren zabalgune bat baizik ez da haietan.
Lehorreko ornodunen urdailak kardiasa, fondoa eta piloro eremua dauzka. Zein animalia talde den, desberdinak izan daitezke muki-mintzaren epitelioaren forma eta osaketa. Urdailaren aldakuntzarik nabarmenenak hegaztienak eta ugaztun hausnarkarienak dira:
Hestea
Arrain kartilagosoek dute heste espirala edo balbula espirala duen hestea. Animalia horien hestea labur samarra da, baina toles bat du muki-mintzean, hodi osoan barrena balbula espiral bat eratzen duena. Janariak espiralak eginez joan beharra dauka hodian zehar (torloju amaigabe motako garraio zintetan bezala), eta horrela denbora gehiago egon behar du hestean eta handiagoa da xurgatze eremua.
Hestearen luzera asko aldatzen da izaki mota batzuetatik besteetara. Teleosteoen mailatik gorako izakietan hesteak ez du deskribatu berri dugun toles motarik. Toles mota horren ordez, hesteak luzatu egin behar du eremu gehiago hartzeko. Arrain teleosteo horiek heste itsu batzuk izaten dituzte pilorotik hurbil, janaria biltzeko eta xurgatzeko zeregin berezia dutenak.
Oro har, belarjaleek haragijaleek baino luzeagoa dute hestea, landareek txegosteko zailak diren polisakarido ugari izaten dute eta. Hestearen luzerak zerikusia du orobat animaliaren tamainarekin. Gorputzaren tamaina hestearen eremua baino bizkorrago handitzen denez, hesteak luzatu egin beharra dauka xurgatze eremuaren txikitasuna berdintzeko. Ornodun tetrapodoetan heste meharrari dagokio hestearen zati handiena; heste meharra konplexuagoa da ugaztunetan eta hegaztietan narrastietan eta anfibioetan baino. Batzuetan, ugaztunetan gertatzen den bezala, atal desberdinak bereiz daitezke heste meharrean.
Heste lodia hodi labur eta zabal bat da behe mailako ornodunetan, eta erabat garatua egoten da ugaztunetan. Kolonaren hasieran heste itsu bat egoten da maiz, eta izaki mota batzuetan heste itsu horretan dago apendize zekala. Heste itsu hori oso handia izaten da belarjale batzuetan (zaldi, karraskari, eta abarretan) eta, mikrobio-flora handia duenez, zelulosa ugari txegosten du. Izaki mota askoren kolonean ere badago mikrobio flora hori.
Kloaka
Ugaztunetan, kolona ondestean bukatzen da, baina anfibioetan, narrastietan eta hegaztietan, ez da ondestean bukatzen da, kloakan baizik; kloaka hodi zabal bat da, eta han biltzen dira gernu-aparatuko eta ugaltze aparatuko hodiak ere.
Marchais
Marchais Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Digestio
Gibela
Igelaren gisako anfibioek lau lobulu izaten dituzte gibelean, eta lobulu bakoitzak hodi zistikoan bukatzen den hodi bana du. Narrastien gibelak bi lobulu izaten ditu; hegaztiek ere bi lobulu dituzte, eta bi hodi koledoko ere behazuna hestera eramateko (hegazti batzuek ez dute behazunik). Azkenik, hiruzpalau lobulu ditu ugaztunen gibelak.
Pankrea
Pankrea egitura bakartu eta independentea da ornodun gehienetan baina, gibela bezala, hestetik sortua da. Hori argi antzematen da kordatu batzuen -Amphioxus eta ziklostomo batzuen (lanparda)- txegoste aparatua aztertuz gero, ez baitute pankrearik, baina bai hestean pankreako zelulen zeregin berberak dituzten zelulak.
Pankrea hesteko leku desberdinetan oinarriturik eratzen da ornodun askotan, eta, beraz, hainbat pankrea hodi elkarrengandik bereizi egon daitezke. Teleosteo mota batzuek ez dute organo hori izaten, edo ez dute batere garatua izaten. Igelak lobuluz betea du pankrea, eta lurreko gainontzeko ornodunetan pankreak ez du aldaketa handirik izaten, lobuluduna izan daiteke eta hodi bat edo gehiago izan ditzake.
Digestioaren aldiak
Digestio-prozesua hiru alditan banatzen da:
Marchais
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 354 ziren. Familiak 140 ziren, horien artean 27 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 23 bakarrik bizi ziren emakumeak), 51 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 58 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 169 etxebizitza zeuden, 141 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 15 hutsik zeuden. 161 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 141 etxebizitza nagusietatik 108 bere jabearen bizilekua ziren, 20 alokairuan okupaturik zeuden eta 13 doan lagata zeuden; 6 etxek bi gela zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 36 etxek lau zituzten eta 85 etxek bost zituzten. 104 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 58 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 61 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Římov (České Budějoviceko barrutia)
Římov Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 911 biztanle ditu eta 15,28 kilometro koadroko azalera. České Budějoviceko barrutian dago.
Saint-André-la-Côte
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Římov (České Budějoviceko barrutia)
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1363 urtean egin zen.
Saint-André-la-Côte
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Cazasu
Cazasu Errumaniako udalerri bat da, Brăila konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Marchais
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Cazasu
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Marchais
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 233 ziren, horien artean 165 aktiboak ziren eta 68 inaktiboak ziren. 165 pertsona aktiboetatik 142 lanean zeuden (87 gizon eta 55 emakume) eta 24 langabezian zeuden (7 gizon eta 17 emakume). 68 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 20 ikasten zeuden eta 33 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Marchais udalerrian 150 unitate fiskal zeuden, 379 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.617 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
Lincoln konderria (Kentucky)
Lincoln konderria (Lincoln County) Kentuckyko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Stanford da. 2010eko zentsuaren arabera 24,742 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Marchais
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra igeltseroa zen.
Lincoln konderria (Kentucky)
Geografia
Lincoln konderriak 87,173 kilometro koadro ditu. Horietatik 643 ura dira. Beste 8,653 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 28,38 da.
Marchais
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Marchais udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Lincoln konderria (Kentucky)
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 24,742 pertsonetatik 23,776 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 372 dira. 560 beltzak edo afroamerikarrak. 39 amerikar natiboak ziren eta 1 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 39 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 14 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 313 pertsonek kokatzen zuten.
Marchais
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pablo Barrio
Pablo Barrio (Agurain, Araba, 1958ko urtarrilaren 21a) euskal idazlea da. Txikitandik Lasarte-Orian (Gipuzkoa) bizi da, non 2011tik 2015era alkatea izan zen.
2008. urtean IX. Serantes Antzerki sariaren Akzesita lortu zuen Armiarmategian (isil-mihisilka) lanarekin.
2021ean El sitio del fin del mundo liburua argitaratu zuen Txertoa argitaletxean Emakume pirata bat da protagonista: gaztaroan bizi izan zituen abenturak kontatzen ditu, umore eta punk ukituarekin. La Flamenka ostatuan sartu da bidaiari gazte eta eder bat eguraldia noiz baretuko zain, sekulakoa baita ekaitza. Taberna txiki hori arrantzale herrixka bateko portuaren alboan dago, eta adineko emakume bat da jabea. Denboralea baretu artean, tabernaria hasten da gaztea zenean bizitako abenturak kontatzen sartu berri den bezeroari. Ez dira edonolakoak emakumeak bizitakoak, pirata izan baitzen, eta itsaso zabala zeharkatu bere itsasontziarekin. Erregearen flotak begiz jo, eta mundua amaitzen den tokiraino jarraitu zuen, pirata gazte hori atzemateko asmoz. Garai haietan bazegoen Donostian La Flamenka izenko taberna bat.
Wirfus
Wirfus Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Nafarroa arragoa
Nafarroa arragoa Xabier Lete oiartzuar abeslariaren abestia da. Jatorrizko Xabier Leteren diskoan eta ondoren kaleratutako Nafarroari buruzko disko batean agertu zen abestia.
ESC Clermont Business School
ESC Clermont Business School Clermont-Ferranden campusak dituen Europako enpresa eskola da. 1919an sorturik. 2019an Financial Times egunkari britainiarrak ESC Clermont, Europako 95 enpresa eskola hoberenen artean sailkatu zuen. Horrez gain, ESC Clermont doktoretza programa bat eskaintzen du, baita marketin, finantza eta negoziogintza bezalako master programa bereziak ere. Bere programek nazioarteko hiru akreditazio dituzte: AMBA, EPAS eta AACSB. 13.000 ikasle ohi enpresa munduan eta politikagintzan aritzen dira, hala nola Jean-Pierre Caillard (Groupe Centre-France La Montagne-eko lehendakaria) eta Claude Wolff (Chamalières alkatea).
Jallans
Biztanleria
2007an Jallans udalerrian erroldatutako biztanleak 751 ziren. Familiak 306 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 119 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 115 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 20 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 321 etxebizitza zeuden, 302 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. 317 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 302 etxebizitza nagusietatik 257 bere jabearen bizilekua ziren, 40 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 3 etxek bi zituzten, 63 etxek hiru zituzten, 112 etxek lau zituzten eta 123 etxek bost zituzten. 287 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 127 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 155 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Myrmeciza longipes
Myrmeciza longipes Myrmeciza generoko animalia da. Hegaztien barruko Thamnophilidae familian sailkatua dago.
Jallans
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 490 ziren, horien artean 368 aktiboak ziren eta 122 inaktiboak ziren. 368 pertsona aktiboetatik 343 lanean zeuden (187 gizon eta 156 emakume) eta 25 langabezian zeuden (12 gizon eta 13 emakume). 122 pertsona inaktiboetatik 48 erretiraturik zeuden, 37 ikasten zeuden eta 37 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Hugh Laurie
Hugh Laurie (Oxford, Ingalaterra, 1959ko ekainaren 11 -) aktore, idazle eta musikari britainiarra da. Ospea Housen antzezten duen Gregory House medikuaren paperarekin heldu zaio. Paper hori esker telebistako drama aktore onenaren urrezko globoa jaso du 2006 eta 2007an.
Jallans
Diru sarrerak
2009an Jallans udalerrian 336 unitate fiskal zeuden, 846,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.011 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 iturgina zen eta 2 argiketariak.
2000. urtean Jallans udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale zen.
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Hontz zuri
Hontz zuria (Tyto alba) strigidae familiako hegazti harraparia da.
Hontz zuria mundu osoan zehar bizi da, eskualde polarretan eta basamortuetan izan ezik. Bizkaieraz Gabontz ere izendatua.
Ezaugarriak
Hontz zuri heldu eta gazteak oso antzekoak dira itxurari dagokionez. Bizkarraldea eta hegoen goialdea gorrixkak dira, gris eta urre koloreko tonalitateekin batera. Burua horixka izan ohi da, goialdean gris tonalitate batzuk agertzen diren arren. Zuri-urre koloreko luma txikiz estaliriko bihotz formako aurpegia izan ohi dute. Tripa aldea eta hegoen behealdeak zuriak dira, hainbat puntu beltz agertzen direlarik. Hankak gorputzetik asko bereizten dira eta zuriak izan ohi dira.
Kantua
Hontza zuriek soinu desberdin asko egiten dituzte, karrankari eta ozenak gehienetan. Kanturik ohikoena txistu metaliko bat da, pixkanaka ozenagoa egiten dena eta tonuz gora egiten joaten dena. Emeak oihu grabeagoa egiten du.
Banaketa
Hontz zuria mundu guztian oso zabaldurik dagoen hegaztia da. Bi poloak, Alaska, Saharako basamortua eta Asia erdialdean ezik, gainerako leku guztietan aurki baitaiteke. Europan, ia lurralde guztietan aurki daitezke aleak, Eskandinavia eta Europa ekialdean salbu. Euskal Herriko ingurune ia guztietan agertu ohi da, baita ingurune zingiratsuetan ere.
Habitata
Ingurune ia guztietan aurki daitekeen hegaztia da, normalean 1.500 metrotik beherako altueretan.
Askotariko lekuetan eratzen dituzte habiak txori hauek: enborretako zuloetan, harkaitzetako arrakaletan... Halere, bizileku erabilienak gizakiak eraikirikoak izan ohi dira, baserriak, elizak eta baita eraikuntza modernoak ere. Ez du habiarik eraikitzen, eta arrautzak zuzenean lurrean pausatzen ditu, nahiz eta egagropila eta bestelako hondakinak jartzen dituen arrautzen azpian apur ez daitezen. Errunaldia martxoa inguruan hasten da eta ekaina erdialdera arte iraun ohi du. Urtean bi errunaldi buru ditzakete.
Elikadura
Hegazti hauek, batez ere, mikrougaztunez (saguak, arratoiak, satorrak), anfibioz (igelak, apoak) eta intsektuez elikatzen dira. Hala ere, hegazti batzuk ehizatzen dituzte.
Ugalketa eta ontogenia
Ugalketa garaia martxotik urrira bitartean luzatzen da, baina gizakiarengandik gertu bizitzeak elikagaia errazten dionez eta habia leku ezkutuetan egiten duenez, hontza zuria gai da urte osoan ugaltzeko.
4-7 arrautza erruten dituzte eta 30 egun ingururen buruan txitak jaiotzen dira. Honen ondoren, elikagai nahiko badago bigarren errunaldi bat ere egon daiteke. Txitak ez dira guztiak aldi berean jaiotzen, eta jaiotze ordena horrek elikatzeko hurrenkera markatuko die. Elikagaiak emeak zein arrak ematen dizkiete txitei, baina emea izaten da ehizakinak zatitzeaz eta txitei mokora emateaz arduratzen dena. Txitek 50-55 egun dauzkatenean hegan egiteko gai dira. Burujabetza, berriz, 2-3 aste beranduago lortzen dute.
Bizimodua
Hontza gehienak bezala, hontza zuria gautarra da. Hala ere, zenbaitetan ilunabarra baino apur bat lehenago ere ikus daiteke hegan. Hegoen aurrekaldean, hegan egitean haizearen kontra egiten duen aldean, luma berezi batzuk dauzkate (hontza gehienek bezala) eta horri esker hegaldi isilak egiten ditu, ehiza izugarri erraztuz.
Espezieen arteko elkarrekintzak
Ez dute ia etsai naturalik. Hala ere, hontz handia (Bubo bubo) bezalako hegaztien harrapakin izan daitezke kasu zehatz batzuetan.
Taxonomia
Hegazti honek baditu aspiespezie asko, hona hemen nagusienak:
Ezkerraberri (aldizkaria)
Historia
Ezkerraberri aldizkariaren lehen alea 2011ko abenduan publikatu zen eta bere azalean abertzale eta ezkertiarren aldizkari moduan definitzen zuen bere burua. Fundazioak izanik ere argitalpenaren ardura, neurri handi batean alderdiaren bozgorailua izan zen, nahiz eta artikuluaren sinadurei erreparatuta aldizkariaren eduki ideologikoak Aralarren muga politikoak gainditzen zituzten maiz. Ezkerraberri aldizkariak ezker ikuspegien zabaltasuna bere orrialdeetan islatzen kontzienteki saiatu zen.
Lehen aleak hurrengoen patroia ezarri zuen. Gai monografiko bat 8-12 orrialdeetan zehar tratatzen zen ale bakoitzean. Lehen aleak Bake bidean zuen izenburua gatazka armatuaren bukaera ardatz. 2015tik aurrera ale batzuk 8 orrialdeko langa hori gainditu zuten eta 12 orrialdetik gorakoak izan zituztenak ez dira bakanak.
Aleak 45.eraino zenbakituak daude, baina 42. zenbakiko alerik ez zen publikatu zenbakitze-akatsa medio. Halaber, zenbakirik gabeko 3 ale berezi publikatu ziren.
Aleak Ezkerraberriren webguean eta Issuu biltegian kontsulta daitezke.
Zutoihal
Zutoihal edo estandartea estatu, erakunde, bazkun edo gudari talde baten ohorezko bandera da, makila batean esekirik zutik eramaten dena.
Historia
Antzinaroan, gerrako zutoihalak erabiltzen ziren, "bandera-antzeko" edo bexiloide gisa sailka daitezkeenak, antzinako Egipton edo Asirian sortuak. Adibideen artean daude sasandarren Derafsh Kaviani gerra zutoihala, Zesar Augustoren X. legioaren arranoa edo sarmaziarren dragoi-zutoihalak. Azken hau, zaldun batek eramaten zuenez, haizeak eragiten zion oihal bat zuen, baina irudikapen batzuen arabera, dragoi-parpaila luze baten antz handiagoa zuen, bandera soil batena baino.
Goi Erdi Aroan, banderak nagusiki guduan erabili ziren erakusgai heraldiko bezala, zaldunak errazago identifikatu ahal izateko ezkutu gainean margotutako armarri soilekin baino. Behe Erdi Aroan, hiri-estatuak eta herrialdeak ere, Suitzako Konfederazio Zaharrekoak kasu, hasi ziren banderak erabiltzen landa-seinale gisa.
Erdi Aroko japoniar sashimono delakoa, oinezko soldaduek eramana, garapen paralelo bat da.
Militarra
Herrialde batzuetan, armadaren zaldizko gorputzek (zalditeria eta artilleriak) erabiltzen dituzten intsigniei ere zutoihal deritze, hau da, haga batería zintzilik dagoen oihal karratu bat, non errege armarria eta dagokion gorputzarena ipintzen edo brodatzen den. Antzina, infanterian ere erabiltzen zen.
Erlijiozkoa
Komunitate erlijioso katolikoek, kofradiek eta anaidiek ere erabili ohi dituzte, prozesioetan esaterako. Oihala laukia edo laukizuzena edo puntaduna izan ohi da, non komunitate edo anaidiaren irudia edo ikurra margotuta dagoen (normalean santu batena edo Ama Birjinarena). Oihala hagatxo horizontal batetik zintzilik egon ohi da, makilarekin gurutzea osatzen duena.
Politikoa
Estatuburu batzuek zutoihal (edo bandera) bereizgarria dute, eta bere presentzia adierazteko erabiltzen da, adibidez eraikin, ontzi edo ibilgailu batean. Estatuaren antolamendu politikoaren arabera, estatuburuaren zutoihal pertsonala izan daiteke errege-zutoihala (errege-erregina edo errege etxea adieraziz, adibidez Espainiako Errege Etxea), enperadore-zutoihala (egun Japoniako enperadorea bakarrik) edo presidente-zutoihala (errepublikatan erabilia, adibidez Estatu Batuetako presidentea).
Myrmeciza exsul
Myrmeciza exsul Myrmeciza generoko animalia da. Hegaztien barruko Thamnophilidae familian sailkatua dago.
Dersca
Dersca Errumaniako udalerri bat da, Botoșani konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Brooklyn Park (Minnesota)
Brooklyn Park Minnesotako hiri bat da. Hennepin konderrian kokatua dago. 2010ean 75,781 biztanle zituen, 67.53 kilometro koadrotan banatuta.
Stegastes partitus
Stegastes partitus Stegastes generoko animalia da. Arrainen barruko Pomacentridae familian sailkatzen da.
Itsaspe hondartza
Itsaspe Debako hondartza da, Itziarren, Toil Putzua eta Usarrandiko-gabarlekua artean dagoena.
Hondartzan inguruko amildegitik etorritako harriak ditu.
Řimovice
Řimovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 227 biztanle ditu eta 3,3 kilometro koadroko azalera. Benešoveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1316 urtean egin zen.
Acanthurus nigricans
Acanthurus nigricans Acanthurus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Acanthuridae familian.
Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band
Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band The Beatles taldearen zortzigarren estudioko musika diska da. 1967ko maiatzaren 26an argitaratu zen Erresuma Batuan eta ekainaren 2an Ameriketako Estatu Batuetan eta berehala izan zen arrakasta komertzial eta kritiko handia. Erresuma Batuko salmenten zerrendan 27 aste eman zituen lehen postuan eta 15 astez egin zuen berdina AEBn. Albumaren kritikarien laudorioak jaso zituen musikaren produkzioan egondako berrikuntzak direla eta, abestien konposizioak zirela eta eta diseinu grafiko berritzaileagatik. Lau Grammy sari jaso zituen 1968an, "Urteko Albuma" saria barne, lehenengo rock diska sari hau jasotzen.
Louise Michael Batailoia
Louise Michael Batailoia Bataillons Louise Michel) Espainiako Bigarren Errepublikaren defentsan faxismoaren aurka Nazioarteko Brigaden barruan batez ere Frantziako eta Belgikako boluntarioekin sortu ziren bi unitate militar izan ziren.
Stegastes pelicieri
Stegastes pelicieri Stegastes generoko animalia da. Arrainen barruko Pomacentridae familian sailkatzen da.
Louise Michael Batailoia
Izena
Batailoiari Louise Michelen omenez eman zitzaion izena. Louise Michael, "Vierge Rouge" gisa ezaguna, frantziar anarkista bat izan zen, eskola-maistra, ekintzaile iraultzaile eta Parisko Komunako kiderik garrantzitsuenetakoa.
Historia
Lehenengo batailoia aurretik 1936ko udazkenetik Bartzelona inguruan aritu ziren boluntario talde txiki batekin antolatu zen. Boluntario hauek laster XI. eta XIII. Nazioarteko Brigadaren beste unitateetan integratu ziren.
Bigarren batailoia Albaceten antolatu zen. Albaceten Nazioarteko Brigaden egoitza nagusia eta entrenamendu ingurua zegoen. Han sortu zen 1936ko urrian. XIII. Nazioarteko Brigadaren parte izan zen. 1938ko urtarrilean Henri Vuillemin Batailoiarekin elkartu zen.
Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band
1966ko abuztuan The Beatles taldeak zuzeneko kontzertuak utzi eta hiru hilabeteko oporrak hartu zituzten diska berria grabatzeko. Londonera bidean zeudela azaroan, Paul McCartneyk Eduardiar Aroan oinarritutako banda militar baten kontzeptua erditu zuen, Sgt. Pepper diskaren ideia zentrala izango zena. 1966ko azaroaren 24an hasi ziren grabatzen Abbey Road Studio Two estudioan, bi lanekin: Strawberry Fields Forever eta Penny Lane. EMI ekoiztetxeak, ordea, presioa egin zien bi abesti horiek single bikoitz gisa ekoizteko eta ez ziren sartu bukaerako albumean.
Ivești
Ivești honakoa izan daiteke:
Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band
1967ko otsailean Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band abestia grabatu zuten eta McCartneyk proposatu zuen album oso bat egitea fikziozko banda horrek joko balu bezala. Alter ego talde bat bezalakoa izan zen, eta esperimentazio musikala egitea baimendi zien. Grabazioan zehar, taldeak Revolver diskarekin egindako ikerketa teknologikoan gora gin zuten. Bazekiten diska zuzenean jo beharko zutela eta, horregatik, abestien konposizio eta grabazioan kontuan hartu zuten, adibidez With a Little Help from My Friends, Lucy in the Sky with Diamonds eta A Day in the Life abestietan. George Martin produktoreak eta Geoff Emerick soinu-ingeniariak berrikuntza ugari egin zituzten grabaketa-estudioan: soinuaren seinale prozesaketa guztiz berritzailea sartu zuten eta 40 kidez osatutako orkestra bat sartu zuten crescendoak han-hemenka sartuz. 1967ko apirilaren 21ean bukatu zuten grabazioa. Diskaren azalan figura historikoak eta alegorikoak agertzen dira eta Peter Blake eta Jann Haworth pop-artista britainiarek egin zuten.
Sgt. Pepper album kontzeptualen aurrekari gisa hartzen dute musikologoek, musika popularraren garapena ekarri zuena, hala nola The Beatles taldearen heldutasun artistikoa. Rock progresiboa garatzen lagundu zuen lehenengo rock LPen artean aipatzen da, eta Albumen Garaiaren hasiera markatzen duela esan ohi da. Psikodelia britainiarreko lan garrantzitsua, hainbat estilo ezberdin nahasten ditu, hala nola vaudeville, zirku, music hall, avant-garde eta Menbaldeko zein Indiako musika tradizioko elementuak. 2003an Ameriketako Estatu Batuetako Kongresuko Liburutegiak diska National Recording Registryn sartu zuen, bere balio "kultural, historiko eta estetiko nabarmena" zela eta. Urte horretan bertan Rolling Stone aldizkariak "Historiako 500 diskarik onenen" zerrenda sartu zuen. 2011. urterako 32 milioi kopia saldu zituen mundu osoan zehar, historiako salmenarik onenen artean dagoena. Kevion J. Dettmar irakaslearen ustez "inoiz grabatu den rock&roll diska influente eta garrantzitsuena da"
Azala
Peter Blake eta Jann Haworth izan ziren azalaren diseinuaren arduradunak. Azalak jendetza irudikatzen du, The Beatles inguratuz. 57 pertsona agertzen dira, eta 9 zerazko eskultura. Gaien artean okultismoari erreferentzia ugari daude, adibidez Mahavatar Babaji, Lahiri Mahasaya edo Paramahansa Yogananda(1893–1952), Sri Yukteswar Giri, Mae West edo Alesiter Crowleyren artean.
Kanten zerrenda
Jatorrizko diskak kanten zerrenda bera AEBn eta Erresuma Batuan zituen The Beatlesen lehen diska izan zen.
I'm Thinking of Ending Things
I'm Thinking of Ending Things 2020ko suspentse psikologikoko filma estatubatuarra da, Charlie Kaufman-en eskutik zuzendua, idatzia eta ekoiztua. Pelikula Ian Reid idazlearen eleberrian oinarrituta dago, 2016an idatzia. Filman Jessie Buckley, Jesse Plemons, Toni Collette eta David Thewlis aktoreek parte-hartzen dute. Pelikulak estreinaldi mugatua izan zuen Estatu Batuetan 2020ko abuztuaren 28an, baina irailaren 4an Netflix-en estreinatu zen.
Sinopsia
Jakek bere neskalaguna (Lucy) gurasoak ezagutzera eramaten du, baserri txiki batean bizi direnak. Berak ez dakiena da, momentu horretan bere neskalaguna harremanarekin amaitzean pentsatzen ari dela. Bat-batean, Lucy bakardadean ikusten dugu, tentsioa, terrorea eta hauskortasun psikologikoa nabarmentzen delarik.
Argumentua
Filman zehar, institutu bateko atezain baten bizitzaren zatiak ikusten ditugu. Istorioaren hasieran, Lucy deitutako neska batek Jake izeneko bere mutilagunarekin harremana utzi nahi duela kontatzen digu, hainbat hausnarketa eginez. Izan ere, hori egin aurretik, Jake-ek bere gurasoak ezagutzera joatea proposatzen dio, baserri txiki batean bizi direnak. Horra abiatzen diren bitartean, Jake-ek poema bat errezitatzen du, baina Lucy-ren dei batek oztopatzen du, "Lucy" ere deitutako lagun batengatik. Ondoren, Lucy-k poemak idazten dituelaz ohartzen da Jake, eta honek horietako bat errezitatzea eskatzen dio. Etxerako itzulerari buruzko poema bat errezitatu ondoren, gurasoen baserrira heltzen dira. Heltzean, itxaroten dauden bitartean, Jake-ek Lucy-ri etxeko zapatila batzuk ematen dizkio. Jake-en gurasoak ezagutu ondoren, afaltzen hasten dira. Bertan, hainbat gairi buruz hitz egiten dute, Lucy-ren margozteko zaletasunaz, fisikaz, Jake ezagutu zuen egunaz... Elkarrizketan zehar, Lucy-k deiak jasotzen jarraitzen du, Jake bere gurasoekin gero eta oldarkorragoa jartzen den bitartean.
Institutuan, atezaina Robert Zemeckis-en pelikula bat ikusten ikusten dugu, Yvonne deitutako emakume bati buruzko istorioa kontatzen duena.
Rafaila
Rafaila Errumaniako udalerri bat da, Vaslui konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
I'm Thinking of Ending Things
Argumentua
Lucy-k Jake-en haurtzaroko argazki bati erreparatzen dio, hasiera batean Lucy bera dela pentsatzen duelarik. Izan ere, postrea heldu eta argazkiaz paso egiten du. Hitz egiten dauden bitartean, Lucy-k beste dei bat jasotzen du, Yvonne deitutako lagun batena. Jake-en gurasoek hartzeko konbentzitu ondoren, ahozko mezu bat entzuten hasten da, "galdera bat dago erantzuteko" esaten duena. Ondoren, gauzak gero eta gehiago arrarotzen doaz, gurasoak neskari izen eta lanbide ezberdinekin erreferentzia egiten diotelako, gurasoak bertsio gazteago eta zaharrago batzuetan etengabe aldatzen diren bitartean. Azkenean, etxerako bidaia hasten dute. Bertan, Jake-ek egonaldiko hainbat gertaera aipatzen ditu, neskak gogoratzen ez dituena. Azkenik, John Cassavettes-en Una mujer bajo la influencia pelikulari buruzko eztabaida bat izaten dute.
Bidaiatzen ari diren bitartean, izozki denda batean gelditzea erabakitzen dute. Bertan, Lucy-k bi izozki eskatzen ditu, salmahaian neska biki eta bitxi batzuk eta beste neska bat daudelarik. Azkenengo honek, ubeldurak dauzka, eta deskribatu ezin dezakeen arrisku bati buruz ohartarazten dio.
Bidaia jarraitzen dutela, biek izozkia jan nahi ez dutela erabakitzen dute, beraz, Jake bere gaztaroko institutuan gelditzen da izozkiak zakarrontzira botatzeko. Kotxea geldituta, eztabaida bat izaten dute, eta ondoren muxukatzen hasten dira. Jake, institutuko atezaina haiek begiratzen dagoelaz jabetzen da, eta harengana abiatzen da. Tarte baten ostean, Lucy institutuan sartzen da Jake aurkitzeko helburuarekin. Bertan, atezainarekin topatzen da. Elkarrizketa bat izan ondoren, honek, etxeko zapatila batzuk eskaintzen dizkio. Neskak ezezkoa ematen dio, eta gizona besarkatu ondoren, Jake bilatzen jarraituko duela esaten dio. Neskak pasabide baten amaieran aurkitzen du, eta bat-batean haiek bezala jantzitako bi pertsonek dantza bat hasten dute, ondoren atezaina-ren bikoitz bat haiekin batzen delarik. Dantza Oklahoma! deitutako musikal baten antzekoa da, eta hau moduan bukatzen da, atezainaren bikoitza Jake-ena hiltzen.
Geroago, atezaina institutua garbitzen bukatzen du. Arropa aldatu eta hortik kotxera joaten da. Bertan, krisi nerbioso bat jasaten du, biluzten hasten den bitartean, bere txikitako marrazki bizidun batzuk ikusten ari delarik. Azkenik, marrazkietatik ateratzen den txerri bat jarraitzen hasten da. Hortik, filma, Jake-en antzezpen batera igarotzen da, non bai ikusleak (horien artean, filman zehar ikusitako pertsonaiak) eta bera, zahartzeko makillaje traketsa daukaten. Bertan, Jake-ek Nobel sari bat irabazi eta ondoren Oklahoma!-ko Lonely Room abestia abesten du. Amaitzean, guztiak txaloka hasten dira, eta azkenik, institutuko aurrekaldean dagoen atezainaren kotxea edurrez beterik ikusten dugu.
Podomys
Podomys Cricetidae animalia familiako generoa da, karraskarien barruan sailkatua.
I'm Thinking of Ending Things
Produkzioa
2018an Charli Kaufman-ek I'm Thinking of Ending Things eleberria Netflix-entzat egokitzen ari zela iragarri zen, filma zuzentzeaz gain. Hasiera batean, Brie Larson eta Jesse Plemons aukeratu ziren aktore nagusi bezala. Izan ere, azkenean Jessie Buckley-k Brie Larson-en papera hartu zuen, Toni Collette eta David Thewlis batzen ziren bitartean.
Habanera (abestia)
Maiz erabiltzen dute bertsolariek Habaneraren doinua.
I'm Thinking of Ending Things
Produkzioa
Errodaia 2019ko martxoaren 13an hasi zen, New York -en, eta urte berdineko apirilean bukatu zen. Azaroaren 7an pelikula postprodukzio prozesuan zegoela iragarri zuten.
Habanera (abestia)
Bertsioak
Urteak pasa ahala abesti herrikoia bihurtu zen eta gutxienez hiru bertsio plazaratu dira:
I'm Thinking of Ending Things
Estreinaldia
Estreinaldia 2020ko abuztuaren 28tik aurreraizan zen, Estatu Batuetako zinema gutxietan. Bere estreinaldi internazionala irailaren 4an izan zen, Netflix plataformaren bitartez.
Habanera (abestia)
Doinua bertsolaritzan
Bertsolariek beren doinuetarikotzat jo dute aspaldian eta sarritan haren moldaketak aditzen ahal dira.
I'm Thinking of Ending Things
Harrera
Filmaffinity -n 5,9 bat eta IMDb -n 6,6 bat dauka pelikulak. Alderantziz, Rotten Tomatoes web orrialdean %83-ko onarpena dauka.
Habanera (abestia)
Doinua bertsolaritzan
1990eko abenduaren 8an Durangoko Liburu Azokakoan plazaratu zuten abestia, Xabier Leteren Eskaintza albumarekin. Hurrengo urtean Iñaki Muruak ekarri zuen bertso mundura Zerainen egindako saioan. 1997ko Betsolari Txapelketan 6 bider erabili zuten. Indartsu dabil geroztik, txapelketetako une gorenetan batez ere; 2009ko Bertsolari Txapelketan 31 ariketetan erabili zuten.
Hiru izenekin definitzen da Bertsolaritzaren Datu-Basean: Baserrian jaio nintzan / Berriro itzuliko balitz / Habanera, eta honela definitzen da doinuaren neurria: Hamaseiko berdina, 8 puntuz eta 8 silabaz (hg) / Zortzi puntuko berdina, 16 silabaz.
Xabier Letek, baina, ez omen zuen oso gustuko Habanera bertso doinu bezala erabiltzea.