cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Arte budista
Ordutik, arte budista dibertsifikatu eta eboluzionatu egin zen, bereziki jarraitzaileak elkartzen hasi zen eskualde berrietara egokitzeko. Ekialderantz eta iparralderantz hedatu zen Asia Erdialdean zehar, ondoren iparraldeko arte budista bezala sailkatua izan zena eratzeko; horren aldean, Asiako hego-ekialdean sortuko zen hegoaldeko arte budista. Indian, arte budista loratu egin zen eta arte hinduaren garapenean eragina izatera ere iritsi zen, budismoa X. mende inguruan, hinduismoaren eta islamaren hedapenarekin ia desagertu zen arte.
Clans (Saona Garaia)
Clans Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Arte budista
Etapa preikonikoa (K. a. V. mendetik K.a. I. mendera)
Arte budistaren lehen adierazpen argiak Asokaren erregealdian aurkitzen dira, Maurya Inperioan (K. a. 322- K.a. 180 ), non estupa ugari eraiki ziren (budismoaren monumentu sakratuak). Horietatik Baruth eta Sanchiren estupak nabarmentzen dira, bai antzinatasunagatik (K. a. I. mendea) baita toranetan (atarietan) zizelkatutako erliebeen hitz-jarioagatik ere; hauek arte narratibo bat osatzen dute, Buda irudia bere argiztapenaren sinboloen bidez proiektatzen dena (gurpila, Bodhiko zuhaitza, eguzkitakoak, tronua, oinatza, etab.), espiralekin, lehoien irudiekin, elefanteekin eta landaretzarekin harmonia oparoan.
Clans (Saona Garaia)
Biztanleria
2007an Clans udalerrian erroldatutako biztanleak 125 ziren. Familiak 44 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Arte budista
Etapa preikonikoa (K. a. V. mendetik K.a. I. mendera)
K.a. II. eta K.a. I. mendearen artean eskulturek motibo budistak azaltzen zituzten, Siddharta Gautamaren bizitzaren eta irakaskuntzen irudikapenak barne, garaiko estupak inguratzen dituzten toranetan edo atarietan aurki daitezkeenak kasu.
Clans (Saona Garaia)
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 53 etxebizitza zeuden, 48 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 6 bigarren erresidentzia ziren. 50 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 48 etxebizitza nagusietatik 37 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 1ek hiru zituen, 10 etxek lau zituzten eta 36 etxek bost zituzten. 32 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 15 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 27 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 80 ziren, horien artean 64 aktiboak ziren eta 16 inaktiboak ziren. 64 pertsona aktiboetatik 57 lanean zeuden (34 gizon eta 23 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 16 pertsona inaktiboetatik 4 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Porphyrellus porphyrosporus
Deskribapena
Kapela: 5 eta 10 cm bitarteko diametrokoa. Gaztetan esferikoa, gero ganbila, azkenik irregularki lautu samarra. Azal lehorra du, belusduna gaztetan, gero ilegabea eta leuna; kolorea grisaxkatik arre-oliba edo arre-beltzaxkara doana du. Ertz fina du, lehenengo kurbatua, gero pixka bat garbaldua.
Tutuak: Nahiko luzeak, ia libreak, itsatsiak edo harizpi batez dekurrenteak. Kolorea argitik ilunera alda daiteke, arre-purpuraraino.
Clans (Saona Garaia)
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra igeltseroa zen.
Porphyrellus porphyrosporus
Deskribapena
Hanka: 4 eta 10 cm bitarteko garaierakoa eta 1 eta 3 cm bitarteko lodierakoa. Oro har, nahiko luzea, eta pixka bat lodiagoa behealdean. Kapelaren antzeko kolorea du, baina oliba koloreko tonu gutxiagorekin, eta luzetarako puntuz marratuta dagoela dirudi.
Clans (Saona Garaia)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Clans udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Porphyrellus porphyrosporus
Deskribapena
Haragia: Kapelarena, lehenik sendoa da, gero biguna; oinekoa haritsua da. Kolore zurixka du, baina ebakitzean tonu urdinxkak eta gorrixkak hartzen ditu, eta ia belztu ere egiten da. Usain garratza du eta akre samarreko zaporea.
Clans (Saona Garaia)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Porphyrellus porphyrosporus
Deskribapena
Etimologia: Porphyrellus terminoa grekotik dator, purpura, esan nahi duen "pophyreos" hitzetik. Bere kapelaren kolore marroi-gorrixkagatik. Porphyrosporus epitetoa ere grekotik dator, purpura esan nahi duen "porphyros" hitzetik. Esporen koloreagatik.
Clans (Saona Garaia)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Porphyrellus porphyrosporus
Jangarritasuna
Jangarri kaskarra.
Arte budista
Etapa preikonikoa (K. a. V. mendetik K.a. I. mendera)
Indian eskultura-tradizio handia eta arte ikonografikoa oso landua izan arren, Siddharta ez zen inoiz antropomorfikoki irudikatzen, sinboloen bidez baizik. Hona hemen horietako batzuk:
Porphyrellus porphyrosporus
Sasoia eta lekua
Udazkenean koniferoen mendiko basoetan eta baso mistoetan hazten da.
Banaketa eremua
Ipar Amerika, Europa, Japonia, Australia.
Espeziearen egoera
Aranzadi Elkartearen arabera, Porphyrellus porphyrosporus desagertzeko arriskuan dauden onddoen eusko-kantauriar Zerrenda Gorrian dago. Azken urteotan mikologia adituek onddo batzuen beherakada kuantitatibo eta kualitatibo handia egon dela ohartarazi dute. Adituen esanetan, egoera honek hainbat eragile ditu, tartean klima aldaketa, pestiziden erabilera eta bilketa masiboak.
Arte budista
Etapa preikonikoa (K. a. V. mendetik K.a. I. mendera)
Siddharta Gautamaren irudikapen antropomorfikoarekiko arbuioa (baita eszena narratiboetan ere, non beste giza irudi batzuk agertzen baitira) eta sinbologia preikonikoaren garapen sofistikatua Siddhartak Dighanikayan emandako irakaspenetako batekin lotuta daudela dirudi, zeinetan haren irudikapenak gaitzetsi baitzituen gorputza desagertu ondoren. Joera horrek K.o. II. mendera arte iraun zuen, Indiako hegoaldeko zenbait lekutan, Amaravati Eskolaren barruan. Zenbaitek diote Siddhartaren irudikapen zuzenak egurrean zizelkatu zitezkeela lehenago, baina, hala balitz, denborarekin galdu egingo ziren, eta ez dago haren existentziaren inolako ebidentzia arkeologikorik.
Patxoki
Patxoki, Baiona Ttipian Upelgileen Karrikan (frantsesez, Tonneliers) dagoen egoitza da.
Aktibitate militanteak egiteko erabiltzen da. Ostatua ere bada eta gertakari berezi batzuen karietara irekitzen da.
Hastapenean (1987-1994), Patxa taldearen egoitza izan zen eta gaur egun, Bizi! mugimenduak kudeatzen du.
Elkarte batzuei prestatzen ahal zaie, beren jarduerak aterpetzeko edo besta batzuk antolatzeko.
Arte budista
Etapa ikonikoa (I. mendetik gaur arte)
Budaren irudikapen antropomorfikoak K.o. I. mendetik aurrera hasi ziren agertzen Indiako iparraldean. Bi sortze zentro nagusiak identifikatu dira:
Mathurak eta Gandharak ere elkarri eragin zioten. Loraldi artistikoan, bi eskualdeak politikoki elkartuta egon ziren Kusan Inperioaren pean, biak inperioaren hiriburu zirelako. Oraindik eztabaidagai da Budaren irudikapen antropomorfikoa funtsean Mathurako arte budistaren tokiko bilakaera baten emaitza izan ote zen, edo greko-budista sinkretismoak Gandharan izan zuen eragin kulturalaren ondorioa izan ote zen.
Arte ikoniko honen ezaugarria hasieratik idealismo errealista izan zen. Giza irudi errealistak, proportzioak, jarrerak eta atributuak konbinatzen zituen, batetik, baita perfekzioaren eta lasaitasunaren zentzua ere bestetik; helburua jainkotasuna adieraztea zen. Budaren adierazpena, jainkoarena zein gizakiarena, eredu ikonografiko bihurtu zen ondorengo arte budistarentzat.
Arte budista Indian garatzen jarraitu zen beste mende batzuetan. Mathuraren kareharri arrosazko eskulturak gupta-garaian garatu ziren (IV. mendetik VI.era), fintasun maila handia lortu arte. Guptaren eskolako arteak eragin handia izan zuen Asiako gainerako herrialde gehienetan. XX. mende inguruan, arte budistako sorkuntza desagertu egin zen Indian, hinduismoa eta islama nagusitu baitziren.
Budismoa I. mendetik aurrera Indiatik kanpora hedatzen zen bitartean, haren forma artistikoak beste batzuekin nahasten ziren; horrela erlijio hori hartu zuten herrialdeen arteko bereizketa progresiboa handitu zen. Hedatze honek bi bide nagusi izan zituen:
Kagiso Modupe
Kagiso Modupe Hegoafrikako aktore eta ekoizlea da. Losing Lerato, Gog' Helen eta Unpredictable Romance telesail ezagunetan egindako paperengatik da ezaguna.
Bizitza pertsonala
Liza Lopes zinema ekoizlearekin ezkonduta dago. Bikoteak bi alaba ditu. Bere alaba nagusia, Tshimollo, Kagisorekin antzeztu zuen Losing Lerato filmean, 'Lerato' paper nagusi gisa.
Karrera
2019an, Losing Lerato filmeko 'Thami' paper nagusian parte hartu zuen. Kagisok eta bere emazteak Lizak finantzatu zuten filma. Filma Hegoafrikako eta eSwatiniko zinema aretoetan eman zuten. Filma ez zen Botswanan eman, burokraziaren ondorioz. Filmak kritika onak jaso zituen eta sei sari irabazi zituen Kaliforniako Idyllwild Nazioarteko Zinema Jaialdian. Kagisok aktore onenaren saria irabazi zuen, Samela Tyelbooik emakumezko aktore onenaren saria irabazi zuen, bere alabak Tshimollok haurren interpretazio onenaren saria. Sari nagusiez gain, filmak Urrezko Garaiko Narrazio Humanitarioaren Saria, Jatorrizko Partitura Onenaren Saria eta Jaialdiko Gogokoen Saria irabazi zituen.
Bitartean, Mzansiren "Tyler Perry"ren ahotsa bikoiztu zuen. Scandal! telesail ezagunean ere jardun zuen. 'Mangaliso "Mangi" Nyathi' paperarekin. Urte batzuk igaro ondoren, kargua utzi zuen.
Antzezpenaz gain, Along Came Tsakani liburuarekin egile bihurtu zen.
NGC 5423
NGC 5423 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. Ernst Wilhelm Leberecht Tempelek aurkitu zuen n.
Meelin
Meelin (irlanderaz An Mhaoilinn) Irlandako hego-mendebaldeko Cork konderriaren ipar-mendebaldean dagoen udalerria da. 251 metroko garaieran dago. Bertakoen esanetan Meelin Irlanda osoko udalerri garaiena omen da, nahiz eta Dublin konderrian dagoen Glencullen udalerria 251,5 metroko garaieran egon. Udalerria Limerick konderria eta Kerry konderriaren mugatik hurbil dago.
Meelin GAA izeneko joko gaelikoetako talde bat du.
Richmond Heights (Ohio)
Richmond Heights Ohioko hiri bat da. Cuyahoga konderrian kokatua dago. 2010ean 10,546 biztanle zituen, 11.49 kilometro koadrotan banatuta.
Rudolf Mössbauer
Rudolf Ludwig Mössbauer (Munich, 1929ko urtarrilaren 31 - Grünwald, 2011ko irailaren 14a) alemaniar fisikaria izan zen. 1961ean Fisikako Nobel Saria irabazi zuen Mössbauer efektuaren aurkikuntzagatik, Mössbauer espektroskopiaren oinarria dena. Fisika ikasi zuen Munichen eta Max Planck Institutuan. Fisika irakaslea izan zen Munichen eta Grenoblen.
Murrayville (Illinois)
Murrayville  Illinoiseko herri bat da. Morgan konderrian kokatua dago. 2010ean 587 biztanle zituen, 1.27 kilometro koadrotan banatuta.
Miguel Munarriz
Miguel Munarriz Muruzabal (Iruñea, - 2019ko abenduaren 18a ) euskal antzezlea izan zen.
Anthony Hopkins
Sir Anthony Hopkins, jaiotze izenez Philip Anthony Hopkins (Margam, Neath Port Talbot, 1937ko abenduaren 31) galestar zinemako aktore bat da.
Armadan eta altzairu-lantegi batean aritu ondoren, aktore bihurtu zen Anthony Hokpins. Aktore dotorea eta sendoa da, The Silence of the Lambs (1991) filmean erakutsi zuen bezala. Film horregatik merezitako Gizonezko aktore onenaren Oscar Saria jaso zuen. Beste lau aldiz izendatu dute, The Remains of the Day (1993), Nixon (1995), The Two Popes (2019) eta The Father filmentagik, eta azken honengatik irabazi zuen bigarren saria.
Zenita
Zenita Elorrioko (Bizkaia) auzoa da. Herriaren erdigunetik hiru kilometro ipar-ekialdera dago.
Anthony Hopkins
1993an, Sir titulua jaso zuen, eta 1998an Donostiako Zinemaldiko ''Donostia Saria.
Zenita
Inguru naturala eta kokapena
Zenita auzoaren mugakideak honakoak dira: Lekeriketa auzoa ipar-mendebaldean, Mendraka auzoa iparraldean, Gazteeta auzoa ipar-ekialdean, Berrio auzoa ekialdean, eta Aldape auzoa hego-ekialdean.
Bertara heltzeko herriaren erdigunean hasten den BI-4314 errepidea hartu behar da.
Aitziber Oliban
Aitziber Oliban Gutiérrez (Astrabudua, Bizkaia, 1980ko irailaren 29a) bizkaitar politikari jeltzalea da. 2019tik Erandioko alkatea da, udalerriko lehen emakume alkatea.
Politika Zientziak eta Administrazio Publikoan lizentziaduna da.
Anasarka
Anasarka edema orokortua da, zelulek ura kanporatzea eta likidoa gorputz-barrunbeetan pilatzea dakarrena. Ura eta gatza, bihotzeko edo giltzurrunetako gaitzez, ez kanporatzeak eragiten du maizenik anasarka. Agerian dagoenean, zaila da jatorria ezagutzea; bihotzeko edema denean, gorputzaren behealdean agertzen da batez ere, zangoetan eta sabelean. Zirrosiak, gibel-gutxiegitasunak eta giltzurrun-gutxiegitasunak ere eregiten dute anasarka. Gaixotasunaren ondorioz gorputzaren bolumena handitu egiten da, eta azala distiratsu bihurtzen.
Hidropesia
Hidropesia gazur pilaketa ohi baino handiagoa animalien gorputzaren edozein lekutan da. Kokagunearen arabera izen desberdinak ematen zaio: aszitis, hidrozefalia, hidrozele, hantura, etab.
Antso VII.a Azkarra Nafarroako erregea, Kasandro Mazedoniako erregea, Heraklito filosofoa, Elisabet I.a Gaztelakoa edo Manuel Belgrano argentinar politikaria hidropesiaz hil ziren.
Monte Romano
Monte Romano Italiako udalerri bat da. Viterboko probintzian kokatuta dago, Lazio eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Monte Romanok honako udalerri hauekin egiten du muga:
3264 Bounty
3264 Bounty asteroide baten izena da. urtarrilaren 7an aurkitu zuen K. Reinmuth-ek Heidelberg Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1934 AF izena zeraman. Ondoren HMS Bounty itsasontzia omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3264 Bounty asteroidearen orbitak batezbeste 2,41 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,066 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,755 distantziara. Eszentrikotasuna 0,143 da, eta makurdura orbitala 6,93ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.9 da.
Eduardo Alquinta
Eduardo Fernando Alquinta Espinoza (1945eko urtarrilaren 22a - 2003ko urtarrilaren 15a), bere lagunek eta jarraitzaileek "Gato" Alquinta izenarekin ezagutzen dutena, Txileko Los Jaivas folk/rock progresibo taldeko gitarrista eta ahotsa izan zen, Txileko talde zaharrena. Bihotzekoak jota hil zen Coquimbon, Txilen, oporretan zegoela.
Teaser kanpaina
Marketinean, teaser kanpaina (ingelesezko teaser hitzetik, euskaraz adarjotzaile) jendearengan jakinmina eta arreta piztu nahi dituzten iragarkietan oinarritzen den publizitate-kanpaina da, aldi batzuetan zehar garatzen dena. Hasieran, iragarki enigmatikoak plazaratzen dira, kontsumitzaileek iragarkiaren helburua eta esanahia ezagutzeko gogoa izan dezaten; helburua azken faseko iragarkietan argituko da, kontsumitzaileari komunikatu nahi zaion mezua normalean baino arreta handiagoz jasoko dela ziurtatuz. Zinemako trailerrak, zehatzago laburragoak diren teaser trailerrak, teaser kanpainen adibide argiak dira, film baten eszena gutxi batzuk eskaintzen baitituzte, ikusle potentzialaren jakinmina pizteko.
Lesches
Lesches Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Lesches udalerrian erroldatutako biztanleak 664 ziren. Familiak 216 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 56 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 116 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 252 etxebizitza zeuden, 219 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 14 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 250 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 219 etxebizitza nagusietatik 194 bere jabearen bizilekua ziren, 22 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 6 etxek bi zituzten, 25 etxek hiru zituzten, 41 etxek lau zituzten eta 145 etxek bost zituzten. 192 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 54 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 158 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 472 ziren, horien artean 339 aktiboak ziren eta 133 inaktiboak ziren. 339 pertsona aktiboetatik 317 lanean zeuden (174 gizon eta 143 emakume) eta 22 langabezian zeuden (9 gizon eta 13 emakume). 133 pertsona inaktiboetatik 33 erretiraturik zeuden, 41 ikasten zeuden eta 59 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Lesches udalerrian 225 unitate fiskal zeuden, 636 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 27.994 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 margolariak ziren, 1 zurgina eta 2 iturginak.
2000. urtean Lesches udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pseudancistrus yekuana
Pseudancistrus yekuana Pseudancistrus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Naperville (Illinois)
Naperville  Illinoiseko hiri bat da. DuPage konderrian kokatua dago. 2010ean 141,853 biztanle zituen, 100.41 kilometro koadrotan banatuta.
Milford (Cork konderria)
Milford (irlanderaz Áth an Mhuilinn) Irlandako hego-mendebaldeko Cork konderriaren iparraldean dagoen udalerri txiki bat da. R515 errepidean daago, Limerick konderriaren mugatik oso hurbil.
Bertan, Kilbolane gaztelua dago.
Kike Diaz de Rada
Biografia
Antzerkigintzan ez ezik, zinemagintzan eta telebistan ere aritutakoa da. Orain gipuzkoar antzerki taldeko sortzaileetakoa izan zen. Antzerkigintzan, hainbat konpainiarekin lan egin du esaterako, 1993an Arteszena desagertutako egitasmoak plazaratu zuen La Cacatúa Verde produkzioko protagonistetako bat izan zen, baina lanik gehiena Tanttaka taldearekin egin du, talde horren Umekeriak, El Florido Pensil, Dakota eta Novecento: ozeanoko pianista produkzioetan hartu baitu parte. Azken antzerki lan horretan eginiko lanagatik, Palentzia Hiria XXI. Antzerki Jaialdian antzezle onenari eskainitako saria eman zioten 2000. urtean. Taxi 10 telebista saioaren aurkezle ere izan zen, baita Euskal Aktoreen Batasunaren buru ere. Zineman, Joseba Salegiren Ione, igo zerura (1999), Helena Tabernaren Yoyes (2000) eta Manuel Gutiérrez Aragónen Visionarios (2000) filmetan parte hartu du, besteak beste.
Elapsoidea broadleyi
Elapsoidea broadleyi Elapsoidea generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Mancy
Biztanleria
2007an Mancy udalerrian erroldatutako biztanleak 249 ziren. Familiak 98 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 41 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 41 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 107 etxebizitza zeuden, 98 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 107etxeak ziren. 98 etxebizitza nagusietatik 88 bere jabearen bizilekua ziren eta 10 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 1ek hiru zituen, 31 etxek lau zituzten eta 65 etxek bost zituzten. 86 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 39 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 56 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 165 ziren, horien artean 130 aktiboak ziren eta 35 inaktiboak ziren. 130 pertsona aktiboetatik 123 lanean zeuden (58 gizon eta 65 emakume) eta 7 langabezian zeuden (4 gizon eta 3 emakume). 35 pertsona inaktiboetatik 20 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen.
2000. urtean Mancy udalerrian 71 nekazaritza-ustiategi zeuden, 87 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Xabier Andonegi Mendizabal
Xabier Andonegi Mendizabal (Mutriku, 1955eko urtarrilaren 4a - ) euskal apaiz bat da, Gipuzkoako Pio XII Donostiako Goi Zientzietarako Goi Ikastegiko zuzendaria eta Hemen aldizkari erlijiosoko zuzendari-taldearen kide ere badena. 2009 urtearen bukaeran Jose Ignacio Munilla Donostiako elizbarrutiko apezpiku izendatu zutenean nabarmendu zen, izendapenaren aurka Gipuzkoako apaizen adierazpen kolektibo bat bultzatzeagatik. Egun, Lasarteko parrokoa da.
Luca Cambiaso
Luca Cambiaso (Moneglia, Genoa, 1527ko azaroaren 18a - Madril, 1585eko irailaren 6a) italiar pintorea izan zen. XVI. mendeko Genoako eskolako maisu handi honek jauregi eta eliza asko dekoratu zuen: Doria (Spinola egun), Imperiale, Parodi, Grimaldi-Pallavicini jauregietako freskoak. 1583. urtean El Escorialen jardun zuen, Filipe II.a erregeak deituta, eta bertan aldareko koadroak (Santa Ursula eta bere lagunen heriotza) eta fresko batzuk egin zituen. Cambiasoren margolanak eragin handia izan zuen Genoako eta Espainiako pintore zenbaitengan.
Morre
Morre Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
NGC 5424
NGC 5424 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. Ernst Wilhelm Leberecht Tempelek aurkitu zuen n.
Morre
Biztanleria
2007an Morre udalerrian erroldatutako biztanleak 1.245 ziren. Familiak 478 ziren, horien artean 120 pertsona bakarrekoak ziren (62 bakarrik bizi ziren gizonak eta 58 bakarrik bizi ziren emakumeak), 158 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 169 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 31 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 501 etxebizitza zeuden, 484 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 17 hutsik zeuden. 423 etxeak ziren eta 79 apartamentuak ziren. 484 etxebizitza nagusietatik 366 bere jabearen bizilekua ziren, 112 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 19 etxek bi zituzten, 59 etxek hiru zituzten, 109 etxek lau zituzten eta 294 etxek bost zituzten. 430 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 187 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 262 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 814 ziren, horien artean 608 aktiboak ziren eta 206 inaktiboak ziren. 608 pertsona aktiboetatik 554 lanean zeuden (289 gizon eta 265 emakume) eta 54 langabezian zeuden (22 gizon eta 32 emakume). 206 pertsona inaktiboetatik 65 erretiraturik zeuden, 114 ikasten zeuden eta 27 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Morre udalerrian 491 unitate fiskal zeuden, 1.255 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.851 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 31 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 zurgina, 1 iturgina, 2 argiketariak, 1 ile apaindegia, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 1 etxerako tresna denda zen.
2000. urtean Morre udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 224 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
NGC 5425
NGC 5425 galaxia bat da, Hartz Handia konstelazioan. Lewis A. Swiftek aurkitu zuen n.
Richwood (Ohio)
Richwood Ohioko herri bat da. Union konderrian kokatua dago. 2010ean 2,229 biztanle zituen, 3.25 kilometro koadrotan banatuta.
EuroTrip
EuroTrip (euskaraz EuroBidaia), 2004ko Jeff Schaffer estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako komedia film bat da. Scott Mechlowicz, Jacob Pitts, Michelle Trachtenberg, Travis Wester eta Jessica Boehrs aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
AEB, Ohio, Hudson hiria. Scotty Thomas eta Cooper Harris (Scott Mechlowicz eta Jacob Pitts) institutuko ikasleak, Scottyk internet bidez ezagutu duen "Mieke" deritzon alemaniar neskalagun berria topatzeko AEBetatik Europara bidaiatuko dute, tartean Londresetik igaroz. Gainera, Parisen Jenny eta Jamie (Michelle Trachtenberg eta Travis Wester) institutu berdineko ikasgela kideekin topo egin eta laukoteak Europako hainbat herrialde eta hirietan barna Berlinera eramango dituen bidai ero bati ekingo diote.
Naplate (Illinois)
Naplate  Illinoiseko herri bat da. LaSalle konderrian kokatua dago. 2010ean 496 biztanle zituen, 0.29 kilometro koadrotan banatuta.
Jane Stanford
Jane Elizabeth Lathrop Stanford (Albany, New York, 1828ko abuztuaren 25a - Honolulu, 1905eko otsailaren 28a) estatubatuar filantropoa eta Stanford Unibertsitatearen fundatzailea izan zen.
Biografia
Leland Stanford negozio-gizonaren emaztea izan zen Jane. Senarra Kaliforniako lehen aberats kapitalisten belaunaldikoa izan zen, bereziki trenbideetan inbertituz egin zuen dira, eta Kaliforniako gobernari ere izan zen 19. mendean.
Seme bakarra izan zuen bikoteak, Leland Stanford Jr., baina 1884an 15 urterekin sukar tifoidea jota hil zen. Haren omenez, oinordekorik gabe geratuta, senar emazteek erabaki zuten beren bizileku Palo Alto hirian esparru handi bat unibertsitate batean inbertitzea beren dirutza. 1885ean senarrarekin batera fundatu zuen Stanford Unibersitatea sortu zuen, zeina eskolak ematen hasi zen 1891n.
Heriotza eta misterioa
1893an senarra hil ondoren, unibertsitatea finantzatu eta funtzionatu zuen ia berak bakarrik, 1905ean estrikninaz pozoituta hil zuten arte. Garaian Jane Stanforden heriotza naturaltzat jo zen arren, geroko historialariek ez dute dudarik hilketa izan zela, nahiz eta erruduna ezin izan den zehatz identifikatu, susmagarri pare baten kontrako zantzuez haratago.
Bi aldiz pozoitu zuten Jane Stanford, eta bigarren aldia erremediorik gabeko kasua izan zen. 1905eko urtarrilaren 14an San Frantziskoko bere etxean, ohe ondoan zuen botilatik edan zuen uda, eta zapore zatarra igarrita, botaka egin zuen berehala. Bizitza salbatu zuen horrela, estrikinina baitzuen urak.
Osasun okerra utzi zion gertaera hark, eta Hawaii uharteetara bidaia egin zuen atseden hartzeko. Bertan, Honoluluko hotel batean, otsailaren 28an berdintsua gertatu zen, soda bat eskatu zuen eta zerbitzatu ziotenak hil zuen pozoituta, edari hartan ere estriknina egon baitzen.
Kasua heriotza natural bezala artxibatu zen, besteak beste Stanfordeko Unibertsitateko presidente David Starr Jordan Honolulura iritsi eta berehala zalantzak tapatzen saiatu zelako. 1891tik Jordan Stanfordeko buru akademiko ofiziala zen, baina Jane Stanfordeko buruzagitza partekatu istilutsu bat zeukan. Stanfordek eraman nahi zuen unibertsitatea humaniteen esparrura, liberal arts esaten ziotena ingelesez garaian, parapsikologia bezalako gai eztabaidatsuetan interesa agertuz. Jordanek berriz, zientzia gogorren eta ingeniaritzaren aldeko erakunde bat nahi zuen, baina bere zientifikotasunean ere bazeuden iluntasunak, bereziki eugenismorako eta suprezasimo arrazista zuri baterako joera.
Gatazka Stanforden heriotzak argitu zuen, Jordan botere osoaz jabetu zelarik Unibertsitatean. Gainera hilketa estaltzeko egin zuen lanak susmagarri nagusi bihurtzen duten historialari zenbaitentzat, hala nola Malcolm Harris. Hala ere, Jordan fisikoki ez zenez egon bi pozoitze intzidenteetan tokietan, konplizeak beharko zituen, eta lotura horiek ez daude argi.
Kanpadenda
Kanpadenda, kanpin-denda edo oihal-etxola oihalez egindako etxe edo aterpe eramangarria da. Garraiatzen denean, kanpadenda tolestuta eramaten da eta leku gutxi hartzen du; behar denean, kanpadenda behar den moduan zabaldu eta lurrera behar bezala finkatzen da. Ohikoa da kanpina egiten denean edo landan zeharkaldi bat egiten denean. Batzuetan, larrialdi egoeretan ere erabili izan dira, etxerik gabe dauden pertsonei aterpea emateko. Historian, herri nomaden bizilekua izan da.
Umeki alkoholikoaren sindrome
Umeki alkoholikoaren sindromea umeetan, gazteetan eta helduetan arazo fisikoak, mentalak eta garapen arazoak eragiten dituen sindromea da, amak haurdunaldian zehar alkohola edatearen ondoriozkoa. Alkohol kontsumo honen kalte handienak haurdunaldiaren lehen hiruhilekoan gertatuko dira, hodi neurala eta nerbio-sistemaren egitura nagusiak garatzen diren garaian, umearen organo edo sistema garrantzitsuetan akatsak sortzeko arriskua handiagoa izango denean hain zuzen ere.
Diagnostikoa
Sindrome hau diagnostikatzeko, lehenik eta behin, amak haurdunaldian zehar alkohola edan duela ziurtatu behar da, eta ondoren umearen sintoma fisiko zein psikologikoak aztertu beharko dira.
Sintomak
Gaixotasun hau aurkezten duten umeek, aurpegiko ez ohiko ezaugarriak aurkeztuko dituzte, maila desberdinetako hazkuntza eta adimen asaldurekin batera.
Sindrome honek nerabezaroan pertsonalitate-asaldurak eta drogazaletasunak eragin ditzake; helduaroan aldiz, psikosia eta bestelako gaixotasunak. Beraz, sindrome hau pairatzen duten pertsona gehienek trebetasun sozialak eta mentalak garatzeko zailtasunak izango dituzte.
Aurreneurriak
Umeki alkoholikoaren sindromearen hilkortasun prebenigarria %100ekoa da, hau da, sindromearen kasuen %100 ekidin daiteke haurdunaldian zehar alkohola kontsumitzeari utziz gero.
Bilakaera historikoa
Haurdunaldian zehar alkohola hartzeak fetuan eragin zitzakeen ondorioen lehenengo ikerketak 1968an egiten hasi ziren, eta umearen garapenean atzerapenak eragiten zituela ondorioztatu zuten. Ikerketa hau Paul Lemoine eta bere ikerketa taldeak burutu zuten.
Alkoholaren toxikotasunaren eragina sakonki aztertzeko, 1970tik 1972ra, Estatu Batuetako ikertzaile talde batek ume eta ama talde desberdinetan ikerketa ugari egin zituen. Ikerketa hauetan ondorioztatu zuten amak haurdunaldian alkohola hartzeak umean atzerapen mentala, mikrozefalia eta aurpegiko malformazioak eragiteko aukera handiagoa izango litzatekeela.
Ikerketa guztiak eta gero, Ken Jones eta David Smith-ek, 1973an The Lancet aldizkari medikoan argitaratutako beste ikerketa batean gaixotasun honi “fetu alkoholikoaren sindromea” izena eman zioten. Azkenik, 1996an Institute of Medicine-k 3 kategoriatan banatu zuen sindromea: fetu alkoholikoaren sindrome partziala, alkoholarekin erlazionatutako asaldura neurologikoak eta alkoholarekin erlazionatutako malformazio kongenitoak.
Etorkizunerako joera
Sindrome hau orain dela gutxi ikertzen hasi zen, beraz, oraindik honen prebentzioan aurrerapauso handirik ez dira eman. Pixkanaka, populazioa kontzientziatu beharko da haurdunaldian zehar alkoholaren kontsumoak fetuan eragin ditzakeen kalteez; kalte hauek %100ean prebenigarriak baitira alkoholik edaten ez bada. Haurdun daudela jakin baino lehen emakume askok alkohola hartzen jarraitzen dute, eta fetuaren garapenaren hasiera denez (kalte gehien egin daitekeen garaia), fetu alkoholikoaren sindromea bezalako asaldurak sor daitezke.
Prebalentzia
Herrialdearen arabera, alkohol kontsumo ohiturak aldatuko dira, bai ohitura eta tradizioen arabera baita maila sozial zein ekonomikoen ondorioz.
Mundu mailan Europa eta Amerika izango dira alkohol kontsumo handien izango duten herrialdeak; hauetan, alkohola maiztasun handiagorekin edateko ohitura dago. Afrika eta Asia bezalako herrialdeen alkohol kontsumoa, ordea, txikiagoa izango da, bertako zenbait erlijioetan alkohol kontsumoa debekatuta baitago eta ez dago alkohola maiz edateko ohiturarik.
Nahiz eta herrialdearen arabera datua aldakorra izan, haurdun dauden emakumeen %45ak haurdunaldiaren lehen hilabetean alkohola edaten du eta %10ek haurdunaldi osoan zehar, hau da haurdun dauden 10 emakumeetatik 1ek haurdunaldi osoan zehar alkohola edaten du. Gainera, edaten dutenen artean, %20ak modu konpultsibo batean egiten du, hau da, egunero 4 alkoholdun edari edo gehiago hartzen ditu.
Alkohola edaten duten emakume guztiek ez dute ume gaixoa izango; baina alkohola edatearen ohitura honen ondorioz, munduan urtean 119.000 ume jaiotzen dira fetu alkoholikoaren sindromearekin, hau da,  edaten duten haurdun dauden 67 emakumeetatik, ume batek pairatuko du sindromea gutxi gora behera.
Kasu kopuruak
Europan gaixotasun honen prebalentzia mundu mailakoa baino altuagoa da. Europan, haurren populazioaren %0,2-ak fetu alkoholikoaren sindromea du, eta munduan, aldiz, %0,15-ak. Prebalentzia altuena daukan Europako eta mundu osoko herrialdea Errusia izango da. Hala ere, haurdunaldiko alkohol kontsumoarekin gertatu den bezala, aurretik aipatutako Europako herrialdeetan fetu alkoholikoaren sindromearen prebalentzia mundu mailarena baino altuagoa izango da ere.
Beste alde batetik, herrialde desberdinetako maila sozioekonomikoak alderatzean, desberdintasun nabariak ikusiko dira, osasun jakintza urriagoak izango baitira.. Espainian, 1.000 ume jaioberrietatik 2k pairatuko dute sindromea, hau da, %0,2-ak. Hegoafrikan (Lurmutur Ekialdean), aldiz, 1.000 umeetatik 75-k (%7,5-ak) sindrome honekin jaioko dira, beraz, bertako prebalentzia Espainiakoarekin alderatuz askoz ere handiagoa da.
Talde sozioekonomiko arteko ezberdintasunak
Munduan urtean 119.000 ume sindromearekin jaiotzen direla kalkulatzen da, hau da, urtean munduan jaiotzen diren umeen %0,15ak fetu alkoholikoaren sindromea pairatuko du. Herrialdearen arabera ehunekoa aldakorra da.
MOE-ek egindako ikerketa batean, sindrome honek Kanadan eragiten duen kostu ekonomikoa kalkulatu zen. Kostu hauek legeen aplikazioaren ondoriozkoak, zerbitzu sozialen parte hartzearen ondoriozkoak eta ume hauek behar zituzten tratamendu eta hezkuntza berezien ondoriozkoak ziren. Ikerketa hau egiteko, Kanadako populazioaren %1ek soilik umeki alkoholikoaren sindromea zuela suposatu zen (355.000 pertsona), eta horrek 1.200 milioi euro/urteko gastua suposatzen zuela ikusi zen. Gainera, sindromea duen umeen familia bakoitzak diru gehiago gastatzen du haien umeen bizi egoera hobetzen saiatzeko.
Beraz, Kanada bezalako herrialde garatu eta ekonomikoki egonkorrak diren herrialdeetan, sindrome hau duten pertsonen tratamendurako diru nahikoa erabiltzea posiblea da. Beste zenbait herrialdeetan (hirugarren mundukoetan, adibidez), aldiz, hau ezinezkoa da, ez baitago behar beste dirurik gaixotasun eta pertsona guztien beharrak asetzeko. Beraz, herrialde garatuetan ume hauek tratamendu egokiak hartzen dituztenez, haien bizi baldintzak eta kalitatea hobeak dira; baina diru eta baliabide nahikorik ez dituzten herrialdeetan, tratamenduan inbertsiorik egingo ez denez, fetu alkoholikoaren sindromea duten umeen bizi kalitatea okerragoa izango da.
Iñigo Iruin
Iñigo Iruin Sanz (Donostia, Gipuzkoa, 1953ko ekainaren 26a) Euskal Herriko ezker abertzaleko politikari eta abokatua da. Ezker abertzalearen historian paper garrantzitsua jokatu du, gehienetan bigarren lerroan.
Zuzenbidean eta enpresatan lizentziatua, Herri Batasunaren Mahai Nazionalean parte hartu zuen Jon Idigoras, Rufi Etxeberria eta Iñaki Esnaolarekin batera. Ezker abertzalearen epaiketetan aritu da: Lasa eta Zabalarena, Jose Miguel Etxeberria "Naparra"rena, Mikel Zabaltzarena, Batasunaren ilegalizazioarena, Egunkaria auzia, 18/98+ auzia edo Bateragune auzia. Gainera, Sortu alderdiaren estatutuak idatzi zituen eta Amaiur eta Bilduren defentsan aritu zen.
Pseudohemiodon apithanos
Pseudohemiodon apithanos Pseudohemiodon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Sardes
Historia
K.a. VIII. mendean Lidia ezkutuan gelditu zen, Frigia bere bizilagunak boterea hartu zuelako Mermnadako leinua (K.a. 687) zabalkuntzaren aroa hasten da, orduan Sardes hazten hasten da. K.a. 644. urte inguruan Sardesko behe hiria lapurtu egin zuten. Nahiz eta horrelako gertaerak egon, Lidiako hiriburua izaten jarraitu zuen, persiar konkista iritsi zen arte, K.a. 547. urtean. Persiarrei Sardesko izena satrapia (Strapa pertsieraz) osoari eman zioten. Sardesen hasten zen Susara eramaten zuen bidea.
Mazedoniako konkista ondoren K.a. IV. mendean, erreinu seleuzida izan zen. Magnesiako batailaren ondoren, Pergamoko erreinu helenistikoaren zati bat izatera pasa zen, Erromako aliatua. Atalo III.a erregea hiltzerakoan, bere erreinua Errepublika erromatarrari eman zion (K.a. 133), eta horrela Asiako hiriburu bihurtu zen K.a. 129. urtean.
15. urtean Sardes suntsitu zen lurrikara baten ondorioz, Tiberio zegoenean, baina berriz eraiki zuten. Probintzia baten hiriburu ere izan zen Inperioko azken urteetan eta baita Bizantziar Inperioaren hasieran ere.
Ziklo ekonomiko
Ziklo ekonomikoak ekonomia sistema batean txandaka izaten diren hazkunde eta atzerakada garaien zikloak dira. Ziklo ekonomikoaren hazkunde garaian, BPG edo ekoizpena handitzen da, langabezia gutxitzen, eta inflazioa sortzen; ziklo ekonomikoa atzerakada garaian dagoenean, ekoizpena gutxitzen da, eta langabezia handitzen. Ziklo ekonomikoek ekonomia osoari edota ekonomia arlo jakin bati eragin diezaiokete. Ziklo ekonomikoaren gainbehera eta hazkundea bapatekoak eta intentsitate handikoak izan daitezke: gorakada handia denean, boom bat dela esan ohi da; bat-bateko atzerakada nabarmena denean, aldiz, krak bat dela esaten da.
Hainbat teoria dago ziklo ekonomikoak sorrarazten dituzten faktoreei buruz. Teoria monetarista batek dioenez, inflazioa kontrolatzeko moneta politikak sortzen ditu ziklo horiek; beste teoria zenbaitek, berriz, aldaketa teknologikoek eta ekonomiari buruzko aurreikuspen subjektiboek eragiten dituztela diote.
Minane Bridge
Minane Bridge (irlanderaz Droichead an Mhionnáin) Irlandako hego-mendebaldeko Cork konderriaren hegoaldean dagoen udalerria da. Cork hiritik 20 km hegoaldera eta Carrigaline udalerritik 5 km hegoaldera dago.
Tracton GAA izeneko joko gaelikoetako taldea du.
Naples town (Illinois)
Naples Illinoiseko bat da. Scott konderrian kokatua dago. 2010ean 130 biztanle zituen, 1.57 kilometro koadrotan banatuta.
Mendiko buzoi
Mendiko buzoi edo mendiko postontziak Euskal Herriko mendien tontorretan aurki daitezkeen elementuak dira. Postontzi hauek ez dira posta zerbitzuen parte.
Historia eta funtzioa
1915. urtean, maiatzaren 30ean, jarri zen mendiko lehen postontzian Euskal Herrian, Anboto mendian hain zuzen. Buzoia jarri eta gutunak ere jarri zituzten bertan, eta egun batzuetara Bilboko Udalean ere jaso zuten horietako bat. Aste gutxiren buruan hautsi zuten hura.
Garai berekoa da mendi-igoerak lehiaketa eran nolabait ofizialdu edo neurtzeko asmoa. Handik gutxira Ehun Mendien araudia osatu zen, eta lehiaketa edo erronka horretan igoera ziurtatzeko postontzian nork bere mendi klubeko txartela uztea arautu zen.
Idazle
Idazlea edozein motako dokumentuak idazten dituen pertsona da. Bere ideiak aurkezteko erabiltzen ditu idazpenak. Idazle batek bere idazkerak egiteko hurrengo motak daude:
Gao eskualdea
2012ko apirilean Azawaden Askapen Nazionalerako Mugimenduak (MNLA) eskualdearen kontrola eskuratu eta Azawaden independentzia aldarrikatu zuen, baina nazioarteak ez du onartu. Gao da Azawadeko hiri nagusia eta hiriburua.
Mendiko buzoi
Historia eta funtzioa
Mendi-igoera batean nork bere txartela uzten duelarik, aurretiazko data dutenak jaso ditzake mendizaleak, eta bere klubeko egoitzara eraman. Mendi klubetik, urtean zenbait okasiotan, jasotako txartelak ordenatuko dituzte, taldeen arabera, eta talde edo klub bakoitzera bidaliko dute txartel sorta bakoitza, ziurtatuz horrela igoera horiek egin egin direla.
Gao eskualdea
Geografia
Hegoalde eta ekialdean Nigerrekin du muga, iparraldean Kidal eskualdearekin eta mendebaldean Tonbuktu eskualdearekin. Niger ibaiak zeharkatzen du eskualdea.
Mendiko buzoi
Historia eta funtzioa
Euskal Herritik ohitura hau beste inguru batzuetara ere zabaldu da, bereziki Espainian.
Gao eskualdea
Banaketa administratiboa
Gao eskualdea lau barrutitan (cercle) banaturik dago: Ansongo, Bourem, Gao eta Menaka.
Musa ibn Furtun
Musa ibn Furtun, Muza ibn Furtun, Musa ibn Fortun edo Muza ibn Fortun -موسى بن فرتون, Mūsa ibn Furtūn- baita Musa edo Muza I.a izenaz ezaguna (740 baino lehen - Zaragoza, 802) VIII. mendeko Arnedo, Zaragoza eta Tarazonako gobernadore musulmana zen.
Arbasoak
Musa Banu Qasi leinu muladikoa zen: aitona Cassius kondea zuen, baskoi edo bisigodo jatorria zuen euskal aitonen semea.
Aita Furtun zuen, Cassius kondearen lehensemea kondea islamera bilakatu baino lehenagoko jaioa, eta ama Aixa, Errodrigo azken bisigodo erregea eta Musa ibn Nusair Hispaniako konkistatzaile eta Mahomaren zuzeneko oinordekoaren iloba.
Ezkontzak eta seme alabak
Musak Oneka ezkondu zuen (Ximenorekin ezkondu, Eneko Arista Iruñeko lehendabiziko erregearen ama izan eta alarguna geratu zena). Sei seme-alabak izan zituen:
Biografia
788an Abderraman I.a Kordobako emirra hil zenean, bere hiru semeen arteko borroka (Suleiman, Hixam eta Abdulah) hasi zen emir berria izateko. Musa ibn Furtunek Hixamen alde egin eta hau emir bihurtu zenean ospea eta botere lortu zituen. Zaragoza eta Tortosa arteko eskualdean omeiarren aurkako altxamendua bukatzeko ere lagundu zuen, Tortosako mendietan Said ibn al-Husein borrokatuz.
Altxamenduan Zaragoza okupatu zuen emirraren izenean (789) baina Matruh ibn Suleiman Bartzelonakoaren eskuetan galdu zuen. 802ko abenduan Zaragozan altxatu zuen baina matxinadan hil zen.
Blanchefosse-et-Bay
Blanchefosse-et-Bay Frantziako udalerri bat da Ardenak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Blanchefosse-et-Bay udalerrian erroldatutako biztanleak 154 ziren. Familiak 68 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 118 etxebizitza zeuden, 72 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 38 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 115etxeak ziren. 72 etxebizitza nagusietatik 60 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 11 etxek hiru zituzten, 21 etxek lau zituzten eta 39 etxek bost zituzten. 53 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 44 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 23 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 79 ziren, horien artean 55 aktiboak ziren eta 24 inaktiboak ziren. 55 pertsona aktiboetatik 48 lanean zeuden (34 gizon eta 14 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 24 pertsona inaktiboetatik 13 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Blanchefosse-et-Bay udalerrian 71 unitate fiskal zeuden, 153 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.829 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2000. urtean Blanchefosse-et-Bay udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.140 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ivica Račan
Ivica Račan (1944ko otsailaren 24a - 2007ko apirilaren 29a) ezkerreko politikari kroaziarra eta herrialdeko Lehen Ministroa (2000 - 2003) izandakoa.
Arauak apurtu zaletzat zuen bere burua. Eragile izan zen Ivan Račan Kroaziako historian, baina politikaren alorrean. Aktore ikasketak egiteko ahaleginetan kale egin ostean, 1960ko hamarkadan Zuzenbidea ikasten hasi zen, eta 1967. urtean, karrera amaituta, Komunisten Ligan karguak hartzen hasi zen. Komunismoko urterik itxienen ostean, 1990ean, lehen hauteskunde demokratikoen bultzatzailea izan zen, eta 2000-2003 epean lehen ministro kargua bete zuen, koalizio demokratiko baten buru. Franjo Tudjman buruzagi nazionalistaren agintaldiaren ostean, aldaketak eragin nahi izan zituen Račanek Kroazian; buruzagi ez nazionalista izan zen, europazale sutsua, eta sozial-demokrata.
Egun, oposizioko burua zen Račan. 2004an Kroazian egin ziren bozetara aurkeztu zen, baina ez zuen irabazi, eta lehen ministro kargua utzi behar izan zuen. Kroaziako Batasun Demokratikoa (HDZ) alderdi nazionalistak hartu zuen, berriro ere, Kroaziako buruzagitza. Minbizi batek abailduta hil zen.
Mutarrif ibn Musa
Mutarrif ibn Musa ibn Fortun ibn Qasi (مطرف بن موسى بن فرتون بن قاسي بن فرتون; ? - Iruñea, 799) Iruñeko azken vali musulmana zen (789?-799).
Bizitza
Mutarrif ibn Musa edo Mutarrif ibn Muza Banu Qasi muladi leinukoa zen: aita Musa I.a zuen (aita Furtun, Cassius kondearen lehen semea islamera bilakatu baino lehenago jaioa, eta ama Aixa, Roderiko azken errege bisigodoaren eta Musa ibn Nusair Hispaniako konkistatzaile eta Mahomaren zuzeneko oinordekoaren iloba zituena). Itxuraz, 789an bihurtu zen Iruñeko vali, Musa I.ak Hixam I.a Kordobako emirrari lagundu zionean.
799an, Karlomagno frankoen erregeak matxinada kristaua antolatu zuen musulmanen aurka. Altxamendu horretan Mutarrif valia hil zen eta hiriaren kontrola Belaskotarren eskuetan erori zen.