cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jupiaba elassonaktis
Jupiaba elassonaktis Jupiaba generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Filippo Tortu
Filippo Tortu (1998ko ekainaren 15 a) italiar atleta da, 100 metroko errekor nazionala duena 9,99 segundurekin, 10 segundu azpitik korrika egin duen lehen italiarra. 2017ko Europako U20 Txapelketan urrezko domina irabazi zuen 100 metrotan eta zilarrezko domina 2016ko Munduko U20 Txapelketan. Salvino Tortu, bere aita, da bere entrenatzailea, Lombardiara emigratu zuen Sardiniar esprinter ohia. Bere anaia nagusia, Giacomo, esprinterra da ere.
NGC 3946
NGC 3946 galaxia bat da, Leo (konstelazioa) konstelazioan. Guillaume Bigourdanek aurkitu zuen n.
Oldarki
Oldarki bere egoitza soziala Lapurdiko Azkain udalerrian duen garagardoa da.
Camino al Tagliamento
Camino al Tagliamento Italiako udalerri bat da. Udineko probintzian kokatuta dago, Friuli-Venezia-Julia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Camino al Tagliamentok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ipar Kutxa
Ipar Kutxa Kredituko Kooperatiba komertzialki Ipar Kutxa 1966an sortutako euskal aurrezki kutxa bat zen. Araba eta Bizkaian zituen bulegoak.
Euskadiko Kutxarekin egin du bat eta erakunde berriaren izena Laboral Kutxa da.
Bulego sarea
Ipar Kutxak honako udalerrietan ditu bulegoak:
Araban
Agurain - Amurrio - Dulantzi - Gasteiz (12) - Iruña Oka - Laudio
Bizkaian
Abadiño - Alonsotegi - Arrigorriaga - Balmaseda - Barakaldo (4) - Basauri - Berango - Bermeo - Bilbo (19) - Derio - Elorrio - Erandio (2) - Ermua - Etxebarri - Galdakao - Gernika-Lumo - Getxo (4) - Gorliz - Gueñes - Igorre - Karrantza - Larrabetzu - Leioa - Markina-Xemein - Mungia - Ondarroa - Orozko - Ortuella - Plentzia - Portugalete (2) - Santurtzi - Sestao - Sondika - Sopela - Trapagaran - Ugao-Miraballes - Zalla - Zornotza
Gipuzkoan
Beasain - Eibar - Donostia - Hernani - Tolosa
Summerfield (Ipar Carolina)
Summerfield Ipar Carolinako herri bat da. Guilford konderrian kokatua dago. 2010ean 10,232 biztanle zituen, 68.78 kilometro koadrotan banatuta.
El Raval
El Raval (iraganean Txinatar Auzoa izenaz ezaguna) Kataluniako Bartzelona hiriburuko Ciutat Vella barrutia osatzen duten lau auzoetako bat da. 2005. urtean 46.322 biztanle zituen.
Xyelodontophis uluguruensis
Xyelodontophis uluguruensis Xyelodontophis generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
El Raval
El Raval auzoaren jatorria XIV. mendearen erdialdera Petri IV.a Aragoikoa erregeak etxebizitzaz betetzen hasi zen eremua babestu asmoz harresitutako gerriko berri bat eraikitzea agindu zueneko garaian kokatu behar da. Izatez, eremu hau itxitzeko asmo nagusia hiritarrak elikatzen zituen baratza eremu batetarako sarbidea izatean ere oinarritzen zen.
Itxitura berri honekin aurretik zirkulazio ardatz nagusien alboan eraikitako (Carme kalea, Hospital kalea, Tallers kalea eta Sant Pau kalea) erlijio eta aterpetxe izaerako hainbat eraikin berri ere barne hartzen ziren.
XVI. mendetik aurrera, behin Kontrarreforma ezarri ondoren, auzoa bere luzeran La Rambla pasealekuan zehar hedatu eta erlijio ordenen gogoko kokaleku bilakatu zen. Honela bada, bertan komentu eta serorategi ugari eraiki ziren (Jesusen Konpainiarena Belengo elizaren inguruan, Trinitarioak, Karmelitak...), hauek XIX. mendearen erdialderarte iraun zutelarik, orduan, ein batean Espainiar desamortizazioren ondorioz desagertu, eta La Boqueria eta El Liceu antzokiaren hornigai edo ekipamenduak gordetzeko eremu edo kokaleku aske bilakatu ziren.
Etxeko Bob´s Beer
Etxeko Bob´s Beer Lapurdiko Hazparne udalerrian dagoen izen bereko garagardotegian ekoizten den garagardoa da.
Igone Amesti
Bizitza
Mallabiko Areitio auzoko Barrenengoa baserriko alaba, lau nesketan bigarrena. Jaioterriko Learreta-Markina eskolan egin zituen bere lehen ikasketak eta Ermuan gero bigarren mailakoak. Musika ikasketak burutu zituen gerora eta ogibidez musika-irakaslea da.
2023ko maiatzeko udal hauteskundeetan, Mallabiko EH Bildu koalizioaren alkategaia izan zen.
Musika ikasketak
Ume-umetan ekin zion musika ikasteari: 5 urterekin, Adolfo Jainagaren eskolan hasi zen trikitixa ikasten jaioterrian bertan; 6rekin, panderoari oratu zion eta Ermuko Musika Eskolan solfeoari; 8rekin, Eva Zubizarretaren eskutik, akordeoiaz ausartu zen. Gerora, Mallabiko eskolan solfeo, akordeoi eta piano klaseak hartu zituen. Ermitetako jaiak, Andramarixek, Santa Zezilia eguneko kontzertuak… horrelako jai giroan egin zituen bere lehen agerraldiak.
Abeslari
Kantua izan du afizio eta pasio: 13 urterekin hasi zen Durangoko Musika Eskolan Kantu Lirikoko formazioa jasotzen eta berorren erdi mailako titulua du eskuratua, 6 urteko dedikazio eta prestaketaren ondoren. Durangoko Bartolome Ertzilla abesbatzako partaide ere izandakoa da. Mezzosopranoarena da bere ahotsaren tesitura.
Sorreratik Mallabiko Jasokunde abesbatzako kantaria, bederatzi urte zituela hasi zen bertan eta bere hiru ahizpekin batera. Urteetara Lagun Artean koru gaztearen zuzendaritzaz kargotu zen. Kantu kontuetan etengabe formatzeaz gain, ikasi duena transmititzea du helburu. "Kantuaz disfrutatzie, oiñarrizko ezagutza batzuk jasotzie, euren abotsetan konfixantzie eukitzie, konplejuek kentzie, soltatzie…" hori lortu guran ekin zion herriko ume kantu zaleei erakusten.
Profesional modura ere bere saiakera egindakoa da, bakarka: ezkontzetan kantatuz, kontzertu klasikoak eskainiz... Taldean, ostera, zartzuela eta ikuskizun ugaritan hartu du parte Igonek. Baina lagun arteko bazkal oste baten abesteko aukera eduki ezkero gehiago gozatzen du bakarka aritzen denean baino.
Durangoko “4kote” abots-taldean ere abesten jardundakoa da, Agurtzane Mentxaka soprano eta abots-teknikako irakasleak gidatutako emakume taldean. Musika klasikoa, boleroak, euskal kantak, jazza… dira beraien errepertorioan jorratu dituzten estiloak. "“Beti gustatu izen jata kantatzie eta asko disfrutatzen dot. Hori da nik egittie nahi dotena: kantuaz gozatu eta gozatu erain”."Igone Amesti
Castlebaldwin
edota Bellanagarrigeeny (irlanderaz Béal Átha na gCarraigíní) Irlandako udalerri bat da, Sligo konderrian dagoena.
Mysłakowice udalerria
Mysłakowice Poloniako Silesia Behereko voivoderriko landa-udalerri bat da, Jelenia Góra barrutian kokatuta. 87,98 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 10293 biztanle zituen.
Bangar
Bangar Bruneiko Temburong barrutian dagoen mukim edo azpibarrutia da, barrutiaren iparmendebaldean.
Mugak
Labu mukim edo azpibarrutiarekin egiten du muga iparraldean, Batu Apoi mukim edo azpibarrutiarekin ekialdean, Amo mukim edo azpibarrutiarekin hegoekialdean, Bokok mukim edo azpibarrutiarekin hegomendebaldean eta, azkenik, Malaysiako Sarawak estatuko Limbangekin mendebaldean eta iparraldean.
NGC 3947
NGC 3947 galaxia bat da, Leo (konstelazioa) konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Shiiku
Harrapaketa (飼育) 1961eko Nagisa Oshima japoniar zinema zuzendarien filma da, Kenzaburō Ōeren izen bereko eleberrian oinarrituta.
Sinopsia
Japoniaren errendizioa baina pixka bat lehentxeago, estatubatuar batek pilotaturiko hegazkin beltza herrixka batetik hurbil eroriko da.
Popple River (Wisconsin)
Popple River Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Forest konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Iribe jauregia
Iribe jauregia Gipuzkoako Azkoitia udalerrian dagoen dorretxe bat da. 1964ean Gipuzkoako kultura ondasuna izendatua izan zen. Azkoitiko Alde Zaharran eta Urola ibaia zeharkatzen duen zubiaren alboan dago, Balda plazan eta Errekalde etxearen alboan.
Schistura baluchiorum
Schistura baluchiorum Schistura generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Iribe jauregia
Eraikina
Eraikin bakartua da, aski garaia (lau solairukoa), eta oinplano angeluzuzena du. Harlanduxkaz egina dago, eta gutxi landua badago ere, itxura ona du.
Aurreko aldean, beheko solairuan, arku bat ageri da, zertxobait zorroztua, eta beste sarbide bat ere badu, modernoagoa. Solairu nagusian, lehenengoan, lau bao konopial ditu, oso handiak. Solairuarteak eta ganbarak leiho dinteldunak dituzte, interes handirik gabeak.
Eskuineko aldean, solairu nagusiko balkoiak nabarmentzen dira (ezkerrekoak arku konopiala du). Gainerako aldeetan, ez dago elementu interesgarririk. Burdin lan guztiak barrokoak dira.
Eraikin hau berritu egin zuten, eta egun oso ongi dago. Zati batean jendea bizi da urte guztian, eta bestea hutsik egoten da zenbait alditan. Barruko aldea oso interesgarria da. Badirudi, lehen udal ordezkariak hautatzeko bilerak eraikin horretan egin zituztela anaidiek.
Bougligny
Bougligny Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bougligny udalerrian erroldatutako biztanleak 703 ziren. Familiak 258 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 32 bakarrik bizi ziren emakumeak), 79 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 99 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 28 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 307 etxebizitza zeuden, 259 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 31 bigarren erresidentzia ziren eta 17 hutsik zeuden. 302 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 259 etxebizitza nagusietatik 236 bere jabearen bizilekua ziren, 17 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 12 etxek bi zituzten, 36 etxek hiru zituzten, 78 etxek lau zituzten eta 131 etxek bost zituzten. 219 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 85 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 152 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 462 ziren, horien artean 333 aktiboak ziren eta 129 inaktiboak ziren. 333 pertsona aktiboetatik 304 lanean zeuden (169 gizon eta 135 emakume) eta 29 langabezian zeuden (12 gizon eta 17 emakume). 129 pertsona inaktiboetatik 44 erretiraturik zeuden, 38 ikasten zeuden eta 47 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Campoformido
Campoformido Italiako udalerri bat da. Udineko probintzian kokatuta dago, Friuli-Venezia-Julia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Bougligny
Diru sarrerak
2009an Bougligny udalerrian 259 unitate fiskal zeuden, 682 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.659,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 22 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 10 zerbitzu publikoetatik, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 zurgina, 4 iturginak, 1 eraikuntza enpresa eta 1 ile apaindegia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Bougligny udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Jupiaba essequibensis
Jupiaba essequibensis Jupiaba generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Cliffoney
edota Cliffony (irlanderaz Cliafuine) Irlandako udalerri bat da, Sligo konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 483 biztanle zituen.
Crastes
Crastes Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Crastes udalerrian erroldatutako biztanleak 228 ziren. Familiak 88 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 32 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 100 etxebizitza zeuden, 88 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 96 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 88 etxebizitza nagusietatik 77 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 56 etxek bost zituzten. 66 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 42 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 41 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 128 ziren, horien artean 102 aktiboak ziren eta 26 inaktiboak ziren. 102 pertsona aktiboetatik 95 lanean zeuden (53 gizon eta 42 emakume) eta 7 langabezian zeuden (4 gizon eta 3 emakume). 26 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Crastes udalerrian 87 unitate fiskal zeuden, 231 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.107 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 2 eraikuntza enpresak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra harategi bat zen.
2000. urtean Crastes udalerrian 33 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.025 hektarea erabiltzen.
Takeda Nobukado
Takeda Nobukado (武田信廉) Japoniako historiako Sengoku aroan Takeda klaneko samurai japoniarra izan zen.
Crastes
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Takeda Nobukado
Takeda Shingenen anaia izan zen eta honen hogeita lau jeneraletakotzat hartua bere ahalmen militarrengatik. Nobukadok Takeda klanaren armada nagusia zuzendu zuen 1575eko Nagashinoko guduan Takeda Katsuyoriren gidaritzapean.
Gudari
Gudaria, gerraria (Ipar Euskal Herrian, gerlaria) edo militarra estatu bateko Indar Armatu bateko kidea da. Halaber, estatuaren aurkako indar subertsiboetako kideek edota gerrillariek ere euren buruari hala deitu ohi diote, militar hitzak duen legitimotasun eta legezkotasun kutsua bereganatu nahian.
Eusko gudariak
Eusko Gudarostea osatzen zuten gizon-emakumeak izendatzeko, eusko gudari izena erabiltzen da edo, besterik gabe, gudari.
ETA erakunde armatua begi onez dakusan sektore batek, eztabaidak eztabaida, (eusko) gudari terminoa darabil ETAko kideak izendatzeko, Eusko Gudarosteko gudari haien jarraipen historikoak izango bailiran.
Lechatelierita
Lechatelierita oxido motako minerala da.
Ezaugarriak
Lechatelierita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6,5 da.
Sardy-lès-Épiry
Sardy-lès-Épiry Frantziako udalerria da, Nièvre departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sardy-lès-Épiry udalerrian erroldatutako biztanleak 150 ziren. Familiak 64 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 114 etxebizitza zeuden, 69 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 32 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. 110 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 69 etxebizitza nagusietatik 51 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 8 etxek bi gela zituzten, 20 etxek hiru zituzten, 17 etxek lau zituzten eta 23 etxek bost zituzten. 38 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 38 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 20 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 79 ziren, horien artean 58 aktiboak ziren eta 21 inaktiboak ziren. 58 pertsona aktiboetatik 51 lanean zeuden (33 gizon eta 18 emakume) eta 7 langabezian zeuden (1 gizon eta 6 emakume). 21 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sardy-lès-Épiry udalerrian 69 unitate fiskal zeuden, 141 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.586 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra margolaria zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Giovanni Rossignoli
Giovanni Rossignoli (Pavia, 1882ko abenduaren 3a-ib., 1954ko ekainaren 27a) txirrindulari italiarra izan zen. Lehenengo Giroan hirugarren sailkatu zen eta, guztira, 6 aldiz sailkatu zen Italiako Giroko lehenengo hamargarren artean.
1927an, dagoeneko 45 urte zituelarik, Italiako Giroan eta Frantziako Tourrean parte hartu eta bietan amaitzea lortu zuen.
Palmaresa
1903 1905 1906 1907 1908 1909 1911 1920 1921 1924
Ibaiondo etxea
Ibaiondo etxea Astigarragako eraikina da.
2011ko urtarrilaren 12an Eusko Jaurlaritzak monumentu izendatu zuen, Sailkatutako Kultura Ondasuna.
Deskribapena
Ibaiondo etxea Pablo Zabalo Ballarín arkitektoaren lana da, eta Carlos Elgezua eskultorearen lantegi-etxea izateko diseinatu zen. Eraikuntza-lanak 1955ean hasi ziren, eta 1961ean bukatu.
Oinalde trinkodun bolumen exentua da, 12 x 12 m-koa gutxi gorabehera, eta profilak dituen hegal bakarrak lehenengo solairuko forjatukoak dira, zeinean galeria, alboko balkoi txiki bat eta atzealdeko fatxadako hegal itxia aurkitzen baitira. Erdisotoa, behe-solairua, solairuartekoa, lehenengo solairua eta estalkipekoa ditu. Behe-solairua lurraren mailatik metro bat gorago dago, gutxi gorabehera.
Erdisotoa, behe-solairua eta solairuartekoa eskultorearen estudioa ziren, eta horretarako behar ziren gela guztiak egokituta zeuden. Hartara, solairuartekoak solairu osoaren zati bat baino hartzen ez duenez, estudioaren bolumenaren garaiera bikoitza da. Goiko solairuek -hau da, lehenengo solairuak eta estalkipekoak- egoitzarako erabilera dute.
Banaketa dela eta, espazioak zabalak dira eta, etxebizitzen kasuan, gelak kanpoaldera begira daude aireztapen egokia eduki ahal izateko. Etxea lurraren mailatik apur bat gorago eraikita dago. Horregatik, aurrealdetik sartzeko harrizko sei eskailera-maila igo behar dira. Estalkia zeramika-teilaz egina dago, bi isurkikoa, eta gailurra fatxada nagusiarekiko perpendikularra, eta hegalak apur bat irtenak dira.
Fatxaden osaketa dela eta, fatxada nagusia bi zurkaitzek inguratzen dute, lehen solairuko galeriari eusten diotenak, eta sarrerako atea duen portalera bidea erakusten duen arku bat. Materialei dagokienez, harria erabiltzen da behe-solairu osoa inguratzen duen perimetroko oinaldean, bai eta estalkipeko solairua markatzen duen frontoi triangeluarrean ere. Gainerakoan, alegia solairuartean eta lehenengo solairuan, fatxada luzituta eta margotuta dago. Baoak simetrikoki antolatuta daude fatxada nagusian; beste fatxada guztietan gela bakoitzaren eraketaren arabera irekitzen dira. Bao burudunak dira, zurezko arotzeriaz eta leiho-ateez hornituak.
Egitura aldetik eraikina hormigoi armatuzkoa da, egitura-diseinu berezi batekin, ia ez baita pilarerik ikusten erdisotokoak izan ezik. Estalkipekoak hiru zertxa triangeluar ditu, hormigoi armatuzkoak, solairuko forjatua «eskegiten» duten tirante batzuekin.
Lorategi itxi batek inguratzen du etxe osoa, baina berriki lorategiaren perimetroa aldatu egin da, Astigarragako Hiri Antolamendurako Plan Bereziaren antolamendu berriak hartaraturik. Barrualdetik, higiezinak ongi kontserbatu ditu materialak: zurezko zoladurak, lauzak, sarrerako beiratea eta abar, «eraikuntza-molde arretatsu bati eta herrian ohikoak diren ereduei jarraituz». Tratamendua koherentea da eta bat dator eraikin-motarekin berarekin, eta jatorrizko giroari eusten dio. Behe-solairuko estudio edo erakusgela nabarmentzekoa da, bertako apaindura zainduagatik eta erdi-garaieran hormak estaltzen dituzten zurezko panelengatik.
Horren guztiaren emaitza egoitzarako arkitektura molde berezi bat da, barruan espazio zabalak dituena, hain zuzen ere lantegi-etxearen beharretarako egokituta, eta kalitate oneko materialez egina, gaur egun arte ongi iraun dutenak.
Dioiko
Dioikoa (botanikan), lore arrak eta emeak oin desberdinetan banaturik dituen landarea da. Dioiko (di oikos) hitzak grezieraz bi etxe esan nahi du.
Port Deposit (Maryland)
Port Deposit Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Cecil konderrian dago, Maryland estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Saibi
Saibi —Saibigain izenaz ere ezaguna— Abadiñoko (Durangaldea, Bizkaia) mendi bat da, 946 metro garai. Urkiola inguruan dago, izen bereko mendilerroan, Eskuagatxeko mendilerroaren hegoaldeko muturrean, Anbotoko mendilerrotik hurbil.
Gerra Zibileko pasarteak
Gaur egun, eusko gudarien aldeko oroitarria eta monumentua dago tontorrean, gurutze handia zehazki. Izatez, gurutze hau frankistek ipini zuten bere hildakoen omenez baina 1976an, Franco hil eta gutxira esan nahia aldatu, plaka bat jarri eta gudarien aldekoa bihurtu zuten gurutze hau.
Abiapuntuak
Tontorrera ailegatzeko hiru bide daude.
Paul B. Preciado
Paul B. Preciado, 2015ko urtarrilaren aurretik Beatriz Preciado (Burgos, Espainia, 1970eko irailaren 11 -), filosofoa, arte-komisarioa, idazlea eta queer aktibista da. Ezaguna da gorputz, genero eta sexualitate-politikei buruz egindako lanengatik.
Ibilbidea
Fulbright beka jasota, Filosofia eta Generoaren Teoria ikasi zuen New Yorkeko New School for Social Research-en, eta, bertan, Jacques Derrida-ren eta Agnès Heller-en ikaslea izan zen; gero, Princeton University-n Arkitekturaren Teorian egin zuen doktoregoa. Bartzelonako Museu d’Art Contemporani-n Programa Publikoen eta Ikasketa Independenteen Programaren zuzendaria izan da, baita Programa Publikoen komisarioa documenta 14 Kassel eta Atenas en ere, eta Taiwan-go Pabiloiaren komisarioa Venezia n, Shu Lea Cheang artistarekin. Gorputzaren Filosofia irakasten du New Yorkeko Unibertsitate an, eta Europako beste unibertsitate batzuetan: Frantzian, Université Paris VIIIan Generoaren Teoria eta Gorputzaren Historia Politikoa irakasten ditu.
Egitura politiko eta boterezkoek gorputzaren bizipenean nola eragiten duten aztertu du eta bere buruari testosterona emanda egin duen esperimentua kontatu du. Teoría King Kong (Virginie Despentes) itzuli du eta 12 urteko neska-mutil guztiei gomendatu die genero biolentziaren aurkako kit moduan.
Euskal Herrian
2022an Preciado Azkuna Zentroan buruturiko “''Ahots bat Erausorentzat. Trans garai baterako epilogoa”'' erakusketaren komisarioa izan zen. Gizonez jantzita, Ameriketan hainbat abentura bizi izan zituen Erausoren irudiaren berrirakurketa egin da «queer» ikuspegitik. «Gizon gisa jantzitako Erausoren erretratua arte errenazentistaren historiako lehen erretratu “trans” har daiteke»
Batu Apoi
Mugak
Labu mukim edo azpibarrutiarekin egiten du muga iparraldean, Malaysiako Sarawak estatuarekin ekialdean, Amo mukim edo azpibarrutiarekin hegoaldean eta, azkenik, Bangar mukim edo azpibarrutiarekin mendebaldean
Paul B. Preciado
Euskal Herrian
«Maputxeen genozidioan inplikatuta egon zenez eta merkatu kolonialean izan zuen jarreraren ondorioz, figura deserosoa da trans historian»
Arisita-(La)
Arisita-(La) karbonato motako minerala da.
Ezaugarriak
Arisita-(La) karbonato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 3,5 da.
Ajinomoto Estadioa
Ajinomoto Estadioa, japonieraz 味の素スタジアム Ajinomoto Sutajiamu, AFC Txapeldunen Ligan Tokyo Stadium izenez ere ezaguna, Chōfu, Tokio, (Japonia) erabilera anitzeko estadioa da. Estadioa Kantō Mura-n sortu zen, lehen Estatu Batuetako Indar militarrek Japonian erabiltzen zuten birmoldaketa-eremuan, 2001eko martxoan. Bere izendatze eskubideak eskaintzen zituen Japoniako lehen estadioa izan zen, eta Ajinomoto Co., Inc. enpresari saldu zizkioten 5 urteko kontratuaz, 1.200 bilioi yenengatik (10 milioi dolar inguru), 2003ko martxotik 2008ko otsailera arte. Ondorioz, Ajinomoto Stadium (japonieraz: 味の素スタジアム Ajinomoto Sutajiamu) izendatu zuten. Kontratu hori, 2007ko azaroan berritu zen, eta 6 urtez luzatu zen 1.400 bilioi yenen truke, 2014ko otsailera arte, eta, 2013ko urrian, kontratuaren bigarren berritzeak 2019ko otsailera arte luzatu zuen epea.
2020ko Udako Olinpiar Jokoak, zeinak COVID-19 pandemiaren ondorioz 2021ean ospatu ziren, zazpiko errugbiaren partidak Ajinomoto Estadioan jokatu ziren.
Sinopsia
Estadioa J1 League FC Tokyo futbol-klubaren eta J2 League Tokyo Verdy futbol-klubaren zelaia da, eta futbol-ligen dibisio apalenetako batzuetan erabiltzen da. Errugbiko elkartze-jokoak ere egiten dira. 2002ko FIFAren Mundu Koparako, Saudi Arabiako talde nazionalak entrenamendu-kanpamentua Chοfun oinarritu zuen, eta estadioa erabili zuen entrenamendu-eremu nagusi gisa, nahiz eta Mundu Kopako partidarik hartu ez.
Estadioa askotan erabiltzen da kirolaz kanpoko ekitaldietarako, hala nola kontzertuetarako eta atxamarta-azoketarako. 2011ko Tοokuko lurrikara eta tsunamitik bizirik atera zirenentzako babesleku gisa erabili zen. Estadioa 2020ko Udako Olinpiadetarako aurreikusitako errugbi-agertokia da. Joko Olinpikoetan, estadioari Tokioko estadioa deituko zaio, Nazioarteko Batzorde Olinpikoak ez merkaturatzeko politika dela eta. Estadioa izan da, halaber, 2019ko Munduko Errugbi Koparen tokietako bat, eta hasierako zeremoniaren anfitrioia izan da; ondoren, txapelketaren hasierako partida, eta beste 7 partida ―Brontze Finala barne― jokatu ziren.
Euskarria
Harmailetan 49.970 toki daude, eta bi mailatan banatzen dira: goiko mailan 20.600 eta behekoan 29.370 (denak eserita). Maila bakoitzean, harmaila lau ataletan banatzen da (nagusia, atzekoa, iparraldekoa eta hegoaldekoa).
Goiko maila osoa, bai eta beheko mailako goiko mailak ere, sabaiak estaltzen ditu, tefloiz (nagusia eta atzekoa) eta polikarbonatoz (bi aldeak) egina. Harmaila nagusian, komunikabideak eta abegi-kutxak, VIP gelak eta harrera-gela daude. Bi led pantaila handi daude bi aldeetan.
Lurra
Aireportuaren inguruko altuera-muga betetzeko, estadioaren lurra lur-kotaren azpitik hondoratzen da estadioaren inguruan.
Prasinohaema parkeri
Prasinohaema parkeri Prasinohaema generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
Naparbier
Naparbier Nafarroako Iruñea hiriburuan ekoizten den garagardoa da. 2008an hiru naparrek, Alex Schmid alemaniar maisu garagardogilearen laguntzaz, sortu zuten.
Cloonacool
(irlanderaz Cluain na Cúile) Irlandako udalerri bat da, Sligo konderrian dagoena. 2002ko erroldaren arabera 232 biztanle zituen.
NGC 3949
NGC 3949 galaxia espiral bat da, Hartz Handia konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Myślenice udalerria
Myślenice Poloniako Polonia Txikiko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Myślenice barrutian kokatuta. 153,52 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 43734 biztanle zituen.
Schistura bannaensis
Schistura bannaensis Schistura generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Saint-Andéol-de-Fourchades
Saint-Andéol-de-Fourchades Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Andéol-de-Fourchades udalerrian erroldatutako biztanleak 57 ziren. Familiak 28 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 69 etxebizitza zeuden, 33 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 30 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 62 etxeak ziren eta 7 apartamentuak ziren. 33 etxebizitza nagusietatik 24 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek bi gela zituen, 7 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 16 etxek bost zituzten. 23 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 16 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 11 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 30 ziren, horien artean 21 aktiboak ziren eta 9 inaktiboak ziren. 21 pertsona aktiboetatik 20 lanean zeuden (12 gizon eta 8 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 9 pertsona inaktiboetatik 3 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Saint-Andéol-de-Fourchades udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Derio
Derio Bizkaiko erdialdeko udalerri bat da, Txorierri eskualdeko handiena. an, 0 biztanle zituen.
Ingurune naturala eta klima
Asua ibaiak eta Untza menditik jaisten den Untza errekak zeharkatzen dute. Haren koordenatu geografikoak hauek dira: latitudea 43º 18’ 28’’ eta longitudea 0º 49’ 05’’. Bilboren erdigunetik 8 kilometrora dago.
Azalean 10,7 km2 ditu, guztira 5000 biztanle inguru, eta kilometro koadroko 501,2 biztanle. Hirigune modernoa du. Bertan finkatu diren enpresengatik hazi da, Txorierriko gunerik populatuena bihurtu arte.
Udalerri mugakideak
Herriaren mugak hauek dira:
Historia
Uribe merindadeko elizatea da Derio. Herriko zenbait etxe (erdiak gutxi gorabehera) Mungiako alkatearen eskumen eta fogerazioen menpean egon ziren. Bertako auzokideek udal berezia osatzen zuten, euren zintzoa aukeratzeko, hiriko Udalbatzan ere ordezkatuko zituena, bulen biltzailea eta lantegiko zaindaria izendatzeko. Ez ziren Jaurerriko Batzarretan zuzenean ordezkaturik egon, baizik eta Mungiak bidaltzen zituen taldeen bidez.
Surf City (Ipar Carolina)
Surf City Ipar Carolinako herri bat da. Onslow konderrian kokatua dago. 2010ean 1,853 biztanle zituen, 18.81 kilometro koadrotan banatuta.
Derio
Historia
Gainontzeko etxeak infanzonatuak ziren eta hauek ziren benetan elizatea osatzen zutenak. Beste zintzo batez eta Udal batez baliatzen ziren, merindadeko bileretara eta Jaurerriko Batzar Nagusira (32. jesarlekua) joan behar ziren batzarkideak hautatzeko.
San Kristobal eliza X. mendean eraiki zuten Jaurerriko nekazari zentsatuek, eta 1745ean berreraiki egin zen. Patronatua Zamudioko leinukoa zen, eta geroago, Morianako Konde eta Kondesarena. Azken hauek, jabe errealengo gisa, XVII. mendeko azkenean erantzuna eman, eta hamarrenak hartzen zituzten onuradun biak aurkezten zituzten, zati bat izan ezik, hau abadeen kongraturako eta nobalietarako zen, 1740an irabazitako auziaren arabera.
XX. mendera arte, biztanleak Derio eta Mungia artean banatuak izan ziren. 1928an, berriz, biztanle guztiak Deriora bildu ziren. Urte berean, Derioko udalak Zamudioko udalarekin batzea onartu zuen, udalerri bakarra osatuz, arazo ekonomikoengatik.
1934an, Derio eta Zamudio banatu egin ziren. 1937an gerra zibilean Derion bonbardaketak egon ziren, ekainaren 12an. Bonba haiek kalte material handiak eragin zituzten (batez ere, zoroetxean, gero seminarioa izango zenean eta hilerrian), baina hildakorik ez. Hala ere, Derioko hilerriaren horman hainbat pertsona fusilatu zituzten.
1950eko hamarkada eta 1970eko hamarkada bitarteko urteetan Derio asko hazi zen: 1.000 biztanle eskas izatetik, 1970ean 5.000 biztanle izatera. Hazkunde horren eragile nagusia immigrazioa da, Extremaduratik etorritako etorkinak batez ere. Urte horietan Asua ibaiaren inguruan hainbat enpresa sortu ziren (batez ere Magefesa eta Olarra) eta horietara bildu ziren langile gehienak.
1980ko hamarkadan industriaren krisiak gogor jo zuen. Langabezia tasa handia, biztanleak galdu... baina krisiari aurre egiteko hobeto prestatuta zegoen Bilborekiko independentzia lortuta.
Demografia
1966 eta 1983 bitartean Derio Bilboko auzo izan zen.
Sunset Beach (Ipar Carolina)
Sunset Beach Ipar Carolinako herri bat da. Brunswick konderrian kokatua dago. 2010ean 3,572 biztanle zituen, 16.7 kilometro koadrotan banatuta.
Derio
Ekonomia
Derio landa giroko udalerria izan zen XX. mende erdira arte, nekazaritza eta abeltzaintza izan ziren bertako ekonomiaren oinarriak. Ondoren, merkatu berriak ireki eta kanpoko eskaintzarengatik lehiakor izateko aukerarik ez zuen izan, eta, industria sartzen hasi zen, komunikabideen inguruan industria zen sektore nagusia. Horrela bada, 50eko hamarkadaz geroztik, jarduera sektoreen arteko harremana erabat aldatu zen eta industria bihurtu zen sektore nagusi, ondoren zerbitzuak zeuden eta nekazaritzan gutxi batzuk bakarrik aritzen ziren. Baina gero, 70eko krisia etorri eta industriak zituen arazoekin, zerbitzuen sektorea indarra hartzen hasi zen, inguruko industrialdeetan zeuden enpresa mota ugariren ondorioz.
Biztanleria gehiena bigarren eta hirugarren sektorean aritu izan den arren, azken urteetan argi ikusten da nola udalerrian, hala Bizkaiko Lurralde Historikoan eta EAEn dagoen joera hirugarren sektorerakoa dela. Zerbitzuen sektorea haziz joan da eta industriaren gainetik jarri ere bai, eta gaur egun udalerriko biztanleen %49,6 zerbitzuetan aritzen dira.
1996ko datuak kontuan hartuz gero, Derioko udalerriko biztanleria aktiboa 2.187 lagunekoa da, hau da, biztanleriaren % 46,76. Ehuneko hori % 7 inguru hazi da 1986az geroztik. Biztanleria aktiboaren barruan okupatutakoak % 75,03 dira, eta langabetuak gainontzeko % 24,97a. Azkeneko hauen artean bereiztu beharra daude lehenbiziko lanpostuaren bila dabiltzanak (% 32,97) eta aurrez lana egin dutenak(% 67,03). Bestetik, biztanleriaren % 53,24 ez-aktiboa da.
Politika eta administrazioa
2011ko maiatzaren 22ko hauteskundeetako emaitzen ondorioz, EAJko Lander Aiarza hautatu zuten alkate berriro. EAJk gehiengo osoa eskuratu zuen, hamahiru zinegotzitik zazpi lortu baitzituen.
2015eko udal hauteskundeetan Euzko Alderdi Jeltzaleak zinegotzi bat galdu zuen eta seirekin geratu zen. Euskal Herria Bilduk bat irabazi zuen, PPk bat galdu eta PSE-EEk bat irabazi. EAJ alderdiko Esther Apraiz hautatu zuten alkate.
Garraioa
Loiuko aireportua oso hurbil dago.
Errepideak
Deriotik Txorierriko korredorea pasatzen da, baita BI-737 errepidea, BI-3707 errepidea eta BI-631 errepideak ere.
Trena
Euskotren eragilearen E3 lineak Txorierria eta Bilbo lotzen ditu. Udalerrian Derio izeneko geltokia du.
Autobusa
Bizkaibus hiri-arteko zerbitzuko hurrengo lineak udalerria zeharkatzen dute:
Hizkuntza
Derion XX. mendearen erdialdera arte euskara hizkuntza nagusia izan zen. XX. mendearen bigarren erdialdean hainbat etorkin espaibiar bertaratu ziren, bertako biztanleak baino gehiago izateraino. Hori dela eta, euskarak nagusitasuna galdu zuen. Dena den, azken urteotan berreskuratzeko prozesuan hainbat aurrerapauso egin dira.
Derioko bertako euskara mendebaldeko euskararen aldaera bat da, Txorierri eskualdean egiten denaren antzekoa, nahiz eta Mungia aldeko aldaerarekin ere harreman izan.
Kimi no Na wa.
Kimi no Na wa. (君の名は) 2016ko Makoto Shinkai japoniar zinema zuzendariaren amodiozko eta fantasiazko anime film bat da.
Argumentua
Taki eta Mitsuha gazteak gauza harrigarri batez konturatu dira: lo daudenean, beren gorputzak trukatu egiten dira. Ametsen munduan elkarrekin komunikatzen hasiko dira, oharren bidez. Poliki hasiko dira oztopoak gainditzen, eta apurka joango da bien arteko lotura sortuz.
Lecontita
Lecontita sulfato motako minerala da.
Jupiaba iasy
Jupiaba iasy Jupiaba generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Lecontita
Ezaugarriak
Lecontita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 2,5 da.
Carlino
Carlino Italiako udalerri bat da. Udineko probintzian kokatuta dago, Friuli-Venezia-Julia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Carlinok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Pristurus abdelkuri
Pristurus abdelkuri Pristurus generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
NGC 3950
NGC 3950 galaxia bat da, Hartz Handia konstelazioan. Lawrence Parsons, 4th Earl of Rosseek aurkitu zuen n.
Homeroren auzia
Homeroren auzia deritzona Homero poeta grekoaren existentziari buruzko eztabaida da eta, ondorioz, esleitzen zaizkion Iliada eta Odisea idazlanen egiletzari eta eraketari buruzkoa. Iliada eta Odisearen artean diren zenbait ezberdintasunek, bai forma aldetik, eduki aldetik zein pentsaera aldetik, pentsarazten dute ez direla ez garai berekoak ezta egile berarenak ere.
Auziak antzinate klasiko a eta alexandriar garai ko ikerlariak ditu oinarri, baina XIX. eta XX. mendeetako aditu homerikoen artean loratu zen.
Eztabaida antzinate klasikoan eta alexandriar garaian
Eztabaida antzinate klasiko tik dator eta, garai hartan, Homerori buruz idatzi ziren biografien arteko kontraesan eta aldaera ugariak ditu oinarri. Izan ere, zazpi biografia heldu zaizkigu, denak ezberdinak eta kondaira kutsua dutenak. Sinesgarritasun gehien duenak dio Kios ekoa zela eta itsua. Datu biografikoez gain, idazkerak eta gaien trataerak ere koherentzia gutxi zutela iritzi zioten zenbaitek.
Alexandriar garaia n, Xenon eta Helaniko gramatikari ek, Iliada eta Odisearen artean aurkitu zituzten mota guztietako ezberdintasun eta kontraesanetatik ondorioztatu zuten, Iliada Homerorena izan arren, Odisea beste norbaitek idatzia izan zela. Aristarko Samotraziakoa k, Zenodoto Efesokoa k eta Aristofanes Bizantziakoa k, gramatikari ezagunagoek, ez zuten iritzi bera.
XVIII. eta XIX. mendeetako eztabaida
XVII. mendeko Aubignaceko abadea kritikari frantziarraren Conjectures académiques sur l'Iliade (1715) eta XVII-XVIII. mendeko Giambattista Vico ren espekulazioen ondoren, XVIII. mendearen amaieran eta XIX. mendearen hasieran eztabaida indartsu itzuli zen, batez ere Friedrich August Wolf alemaniar filologoaren Prolegomena ad Homerum (1795) idazlanarekin. Homeroren poemen batasuna zalantzan jarri zuen, epopeia hauen forma eta hondoa eta euren barne kontraesanak aztertzetik abiatuta, biak, garai ezberdinetan, aedo eta rapsoda ezberdinez osatutako ahozko poema txikietatik sortu zirela eta testu bakar batean bildu zirela K. a. VI. mendearen inguruan, Pisistrato tiranoak, Homeroren olerkiak bildu eta testu bakar bat finkatzeko pertsona ikasien batzorde bat izendatu zuenean.
Teoria hau ondo egokitzen zen Erromantizismo ak Volkgeist (herri gogoa) batean zuen sinesmenarekin, poesia nazional baten egile kolektibo eta anonimoa zena. Karl Lachmann ek kantu autonomoen teoria egiaztatu zuen Homeroren Iliadari buruzko kontsiderazioetan (Betrachtungen über Homers Ilias, 1837), eta teoria Adolf Kirchhoff 12 eta Ulrich von Wilamowitz-Moellendorff en funtsezko ekarpenekin garatzen jarraitu zuten bere Ikerketa homerikoetan (Homerische Untersuchungen, 1837).
Port Royal (Virginia)
Port Royal Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Caroline konderrian dago, Virginia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Homeroren auzia
Homeroren identitatea
Jakintsu hauek ziotenez, ez zen izan Homero bat, Iliada eta Odisearen egilerik, bi poemak ezin zitezkeelako egile berarenak izan, ezta garai berekoak ere; ez zen beraz egile bakar bat, tonu epikodun kantu herrikoi labur batzuk baizik. Hasierako kantu herrikoi haiek biltzaile anonimo batzuek batu zituzten poema luzeago batzuk eginez. Gerora herriak Homerori egotziko zizkion kantu haiek.
Homero ri buruz heldu zaizkigun datuak badirudi bere irudiaren lanketa prozesu baten ondorio direla. Berari eta bere bizitzari buruzko datuek leku batetik bestera dabilen aedo edo rapsoda tipo bat aurkezten digute, ahozko tradizio an txertatua, itsua eta txiroa, hiriz hiri eta gortez gorte dabilena ekintza gogoangarriak kontatzen. Ez dira zehatz ezagutzen ez bizi izan zen garaia ezta bere jaioterria ere, eta zalantzan jarri izan da izan zenik ere.
Iliada eta Odisearen egiletza askotarikoa ala bakarra
Horrela, bada, bi jarrera kontrajarri sortu ziren, gaur egun ñabardurekin bizirik dirautenak, poema homerikoen egiletzaren batasunari buruz. Wolfen garaitik gure mendera, gai honi buruzko polemikak filologo ak eta literatur kritiko ak bi taldetan banatu ditu: unitaristak eta analistak:
- Analistek, Wolfi jarraituz, egile bakarraren teoria bazterrera utziz azaltzen dituzte bi poemon arteko aldeak, poema homeriko bakoitza egiteko esku hartze ezberdin bat defendatzen dute, aurretik zeuden herri konposizio txikien bilketaren ondorio izango liratekeenak.
Bi poemen arteko aldeak nabariak dira: bata erreala da, bestea, berriz, asmakizuna edo folklorea; giroa ere ezberdina da, Odisearena modernoagoa, finagoa eta Iliadarena idealistagoa, giza ideala heroien idealaren aurrean; herria heroien aurrean, Odisean pertsonaia apalak azaltzen dira (txerrizaina, inudea, eskalea…) eta Iliadan goi mailakoak; forma aldetik Odisean zangalatraba gehiago dago Iliadan baino….
Gaur egun badirudi hurbildu egin direla bi iritziak: inork ez du esaten Homero izan zenik egilea, gaur eguneko zentzuan behinik behin, Homerok ez zituen Iliada eta Odisea asmatu. Jakina da Grezian ahozko tradizio epikoa zabala zela, garai mizenikora ere atzeratzen dela; tradizio honetan oinarritu dira Iliada eta Odisearen egile edo egileak. Era berean, analistek ere ez dute ukatzen material hau oinarritzat hartuz, pertsona batek edo batzuk antolatu egin zituztela tentsio dramatikoa lortuz.
Myślibórz udalerria
Myślibórz Poloniako Mendebaldeko Pomeraniako voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Myślibórz barrutian kokatuta. 328,86 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 20251 biztanle zituen.
Homeroren auzia
Iliada eta Odisearen egiletza askotarikoa ala bakarra
Laburbilduz, nahiz eta Homeroren figura segurua ez izan, beharbada izan zen Asia Txikia n, Kios eta Esmirna artean, poetaren bat VIII. mendea n, eta seguruenik honek antolatuko zituen poemak.
Eztabaida XX. mendean
XX. mendean Wolfen ideietan sakondu zen, Eduard Schwartz eta beste askoren lanekin, ia amaigabeko eztabaida bihurtu arte. Hala ere, ahozko poesia tradizionaleko poemen jatorria unibertsalki onartua izan denez, Homeroren auziak atzera egin du garrantzian edo erabat birformulatua izan da.
Ahozkotasunaren teoria
Adituek, Milman Parry eta Albert Lord ek egindako ikerketetatik abiatuta, Iliada eta Odisea belaunaldiz belaunaldi transmititutako ahozko tradizio aren emaitza direla onartzen dute. Antzinako iturriek jada adierazten zuten poema homerikoak ahoz interpretatu eta transmititzen zirela. Bi lanen egitura eta hiztegia aztertuz gero, poemek aldizka errepikatutako esaldiak dituztela ikus daiteke, bertso osoen errepikapena barne. Parryk zioen hizkuntza errepikakorreko zatiak, "formula" deituak, bere aurrekoengandik jaso zituela poetak.
Dominique Casajus, poesiaren ahozkotasunean eta idazketan aditua, Homeroren auzian interesa duen antropologo garaikideetako bat da, eta gai homerikoari buruzko eztabaidetan interesatu zen.
Eskola neoanalitikoa
Neoanalitiko izeneko eskola batek, 1996an Ken Dowden eta bestelako autoreek sortua, poema homerikoak interpretatu ditu ahozkotasunari dagokionez, aldi berean biltzaile eta sortzaile izan zen poeta baten lanaren emaitza gisa, ahoz iritsi zitzaion materialetik abiatuta.
Schistura beavani
Schistura beavani Schistura generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Collooney
(irlanderaz Cúil Mhuine) Irlandako udalerri bat da, Sligo konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 1.369 biztanle zituen.
Bokok
Bokok Bruneiko Temburong barrutian dagoen mukim edo azpibarruti bat da, barrutiaren mendebaldean.
Mugak
Bangar mukim edo azpibarrutiarekin du muga iparrekialdean, Amo mukim edo azpibarrutiarekin ekialdean, Malaysiako Sarawak estatuarekin hegoaldean, eta, Malaysiar estatu honetako Limbangekin mendebaldean.
Cassacco
Cassacco Italiako udalerri bat da. Udineko probintzian kokatuta dago, Friuli-Venezia-Julia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Euskal Herriko egituraketa politikoa
Euskal Herria osatzen duten zazpi herrialdeak egituraketa politiko ugariren mende egon dira historian zehar. Egituraketa politiko horiek atzerriko estatuek inposatu edo ezarriak izan dira historiako une askotan; euskal herri guztiak biltzeko gai izan zen erakunde politiko burujabe eta iraunkor bakarra Nafarroako Erresuma izan zen, IX. mendean sortu eta XVII. mendean erabat konkistatua izan zena.
Cassacco
Mugakideak
Cassaccok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Euskal Herriko egituraketa politikoa
Antzinaroa
Euskal Herria, euskararen herria alegia, Europako herririk zaharrenetako bat da (agian bizirik dirauen zaharrena), bere hizkuntzak adierazten duen moduan, gure arbasoak hemen zirelako jada indoeuroparrak iritsi aurretik. Alabaina, lehen euskaldunen inguruko informazio handirik ez dugu, ia ziurtasun osoz badakigu ordea, antzineuskaraz mintzatzen zirela erromatarrak etorri aurretik.
Jatorrizko tribuak
Antzinaroan, erromatarren konkistaren aurretik, zenbait tribu ezarri ziren euskal lurretan: Baskoiak (Nafarroa osoan eta Oarsoaldean), Barduliarrak (Gipuzkoan eta Araba ekialdean), Karistiarrak (Bizkaia ekialde-erdialdean), Kantabriarrak (Enkarterrietan), Autrigoiak (Araba mendebaldean), Beroiak (Arabako Errioxan eta Nafarroa hego-mendebaldean) eta Akitaniarrak (Ipar Euskal Herrian). Jakin badakigu, baskoiek aitzineuskara zutela hizkuntzatzat, gainerako tribuekin ordea zalantzak ditugu.