cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ezkontza
Erdi Aroan
Ezkontza elizkizunak eguerdia baino lehen eta jendaurrean izan behar zuen. Apaizak ezkongaiak bedeinkatzen zituen, bedeinkapenean, lekukoek belo bat zintzilikatzen zuten senargaien buruen gainean, gero genealogia aztertzen zen, senar-emazteak ahaide izan ez zitezen. Formula oso sinplea zen, senartzat hartzen zaitut edo eraztun honekin zurekin ezkontzen naiz eta nire gorputzarekin ohoratzen zaituztet. Eraztun trukeak, promesa trukaketa esan nahi zuen. XIV. mendean, gurasoei, ezkonduz gero, seme-alabak jaraunsgabetzeko eskubidea ematen zaie, euren baimenik gabe.
Hawleyita
Ezaugarriak
Hawleyita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: CdS. Sistema kubikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Ezkontza
Aro Modernoan (XV. mendea - XVIII. mendea)
Garai honetan ezkontzan familiarteko erlazioaren hauskurarekin zerikusi handia dauka. Emakume eta gizonezkoak ezkontzaren bitartez aro berri bat sortuko dute beraien bizitzan, familiak alde batera utziz. Erreformisten esan ohi dute Aro Modernoan garai hau arte ikus daitezken ezkontzarik malguenak izan zirela. Eliza katolikoak honi buelta eman nahian, Kontrarreforma sortzen du, “Trentoko Kontzilioa ” izenarekin, non bertan ezkontzako puntu garrantzitsuak aldatu eta definitzen diren.
Garai hori baino lehen, gizonak eta emakumeak etorkizunerako hitza ematen zioten elkarri, ezkontzeko konpromisoan oinarrituta. 1563ko azaroaren 11ko Tametsi dekretua ezartzen da ezkontza sakramentu bat zela eta izaera hori ematean, Jainkoak sortutako erakunde gisa berresten da. Elizak ezkontza baten alde egiten du, non ezkongaiek alderdien adostasunarekin jotzen duten, baina Antzinako Erregimenean jada jakina denez, ezkongaien gurasoek ezkontza asko hitzartzen zituzten.
Garai honetako ezkontzen gehiengoak hitzarmen baten ondorioz eginak ziren, hau da, ezkontide ziren bikotearen aitek eginiko hitzarmena. Ezkonsaria, erregimen ekonomikoa eta norbere tituluak itunetan finkatuak geratzen ziren, eta horiek betetzen ez baziren, ezkontza-akordioa hautsi zitekeen. Maitasunez (aitaren baimenik gabe) hartutako ezkontzen kasuan, ia ez dago ez dirurik ez klase sozialik; garrantzitsuena garrantzia izatea eta familia bat sortzea zen, abizena betikotzearekin batera. Komenentziako ezkontzen ondorioetako bat maitaleen eta legez kanpoko seme-alaben ugaritzea zen, XVII. mendean zehar gehiegi hazi zen legez kanpoko seme-alaben kopurua, eta, ondorioz, handitu egin ziren sasiko seme-alabak hartzen hasi ziren gremioak, horrek, kito egiten du gizartearen egituran.
Ezkontza elizan ospatu behar zen, ezkongaiek hartutako konpromisoaren bi funtzio betetzen dituen erretorearen aurrean.Sakramentua burutu baino lehen, "Ohartarazpenak" egiten ziren, oharren helburua ezkongaien abandonua saihestea zen. XVIII. mendearen hasieran, Trentoko Kontziliotik urruntzen diren aldaketak sortzen hasi ziren eta XVIII. mendean, arraroa den arren, emakume ezkonduak gainerako emakumeek baino askatasun handiagoa zuen, nahiz eta honek zenbait ilustratu bezala kritikatzen zuen, askatasun horrek ezkontzaren ospea galtzea zekarrela uste baitzuten.
Ezkontza XXI. mendean
XX. mendearen erdialdera arte, Gizateriaren gehiengoaren familia-ereduak zenbait ezaugarri zituen: ezkontza formala izatea, ezkontzaren eremura mugatutako sexu-harremanekin; senarrak, gurasoek seme-alabekiko duten boterea, edo adineko gazteek duten boterea; familia-unitate zabalak eta gurasoen eta seme-alaben oinarrizko egitura familiaren funtsezko nukleo gisa.
XXI. mendeaz geroztik asko aldatu dira ezkontzeko ohiturak mundu osoan. Gaur egun, ezkontza erakunde zaharkitua da, arkaikoa, eta eraldatzen ari behar du, izatezko elkarketen eta giza bizikidetzako gizartearen argitan, nortasunaren garapen askea aitortzearen mesedetan.
Ezkontza lotura aske, legezko, kontratu eta harreman pertsonaltzat hartzen da, hasiera batean gizon bakar baten eta emakume bakar baten artean, baina neurri txikiagoan uzten da sexu bereko pertsonen arteko inklusioa. Gainera, izatezko batasunen aitorpenari dagokionez (homosexualak, adibidez), ezkontideak, besteak beste, figura juridikoa planteatzen du, pertsona ororen giza eskubideen mesedetan, baina ez ezkontza gisa, bizikidetzako sozietate baten barruan baizik.
Ezkontza hori une zailetan gauzatzen da, eta une horietan gero eta gehiago gertatzen dira dibortzioak, hainbat arrazoi direla eta: arazo ekonomikoak, interes askotarikoak, ezkontideen bizimoduen aldaketak, baliorik eza, komunikazioa, interesak eta teknologia neurriz kanpo erabiltzea, besteak beste.
Afrikan
Kultura gehienetan bezala, Afrikako ezkontza batek bi familiaren batasuna sinbolizatzen du, ez bakarrik bi gizabanakorena, baita bi triburen elkarketa edo adiskidetasuna ere. Era berean, andregaiak oso rol garrantzitsua du, ezkontzen dena izateaz gain, familiari luzapena emango diola esan nahi baitu. Eta, beste herrialde batzuetako ezkontza edo tradizioen kontrara, senargaia da beharrezkoa izanez gero herriaz emaztegaiaren ordez alda daitekeena. Era berean, zeremoniek egunak iraun ditzakete eta ospakizun nahiko landuak dira, aldi berean bikote bat baino gehiago ezkontzera ere iritsiz.
Emakume afrikarrei txikitatik irakasten zaie emazte onak izaten, eta, datu bitxi gisa, hizkera sekretuak ikasten dituzte, emakume zaharren bidez, senarrak jakin gabe beren ezkontza-arazoez hitz egin dezaten.
Bleary
Bleary (Bladhraigh) Ipar Irlandako herri txiki bat da, Down konderrian dagoena. Armagh konderriaren mugatik hurbil dago, Craigavon, Lurgan eta Portadown hirien artean. 2011ko erroldan bere biztanleria Craigoven udalerrikoaren barnean sartua agertzen zen.
Ezkontza
Afrikan
Normalean, familiek bikotekidearen aukeraketan parte hartzen dute, pertsonaren eta familiaren ezaugarriak aztertuz, baina bakoitzak bere aukera egiten du. Gainera, ezkonsariak Afrikako ezkontzetan jarraitzen du. Afrikako alde batetik bestera ohiturak aldatzen diren arren, normalean, honako puntu hauetan bat etorri ohi dira:
Emakumeen arteko ezkontza
Bai, Afrikan emakumeen arteko ezkontza dago, baina gehiago da batasun sozial bat, emakume antzu bat, ekonomia indartsu, alargun edo bakarrik geratzen dena, eta beste emakume batekin elkartzen dena, ekonomia askoz baxuagoa duena, aurretik emakume antzuak edo "senargaiak" aukeratutako maitale batekin seme-alabak sor ditzan.
Monogamia eta poligamia
Afrikako ezkontza gehienak monogamoak dira, baina poligamoa izateak prestigio soziala izatea esan nahi du, eta lehen emaztea izaten da senarra berriz ezkontzera animatzen duena. Horrela, lehen emazteak lana utzi eta familia bakarra mantentzeko esku gehiago daudela esan nahi du.
Ameriketako Estatu Batuak
AEBko ezkontzetako tradizioak eta Europakoak ez dira oso desberdinak. Are gehiago, azken hamarkada hauetan Estatu Batuetatik zuzenean mailegatutako tradizio asko hartu ditugu. Hala eta guztiz ere, eztei-estilo iparramerikar tipikoaz hitz egitea nahikoa desberdintasun dago. Proposizio handiekin hasten den bat. Nahiz eta, berriz diogu, erromantizismo hori ez den Estatu Batuetako ezkontza bakarra, estatubatuarrak izan dira eskuko eskarietan sormen eta baliabide gehien inbertitu dutenak.
Hori bai, estatubatuarrek zeregin horiek guztiak wedding plannerraren esku uzten dituzte. Funtsezko figura da ezkontza guztietan, guztia antolatzen baitute. Gonbidatuak kudeatzetik ezkontza osatzen duten jarduerak koordinatzera, cateringa kontratatzetik eta askoz ekintza gehiagotara. Ezkontza-zeremonien antolaketan berariaz espezializatutako profesionalak dira. Lehen esan dugun bezala, estatubatuarrarentzat ezkontzek aurrekontu, lan eta koordinazio handia eskatzen dute.
Ezkontza estatubatuarren beste berezitasun bat konpromisozko botoak dira. Milioika aldiz ikusi dugu hau milioika filmetan. Senargaiak eta neska-lagunak asteetan sortzen dituzten hitzaldiak, bakoitza bere aldetik, aldarean elkarri esateko. Oso hunkigarriak izaten dira, erromantikoak eta, gehienetan, beste pertsonaren eta harremanaren ezaugarri zehatzak aipatzen dituzte. Dantza ere funtsezkoa da Estatu Batuetako ezkontza jaietan. Bai mutil-lagunarena neska-lagunarekin eta bai hauek bere lagun eta senideekin.
Asian
Txinatar Urte Berrian tradizio bat kolore gorriaren presentzia da, gorriak, zorte ona irudikatzen du, eta horregatik, kolore hau ezkontzaren janzkeran, dekorazioan eta beste alderdi sinboliko batzuetan aurkitzen da, hala nola, soka gorri batekin konektatuta dauden ardo kopak edatean.
Herrialde askotan agertzen den errituala arroza edo beste ale batzuk botatzea da, bikotea ezkontzen den tokitik irteten denean. Arroza edo aleak botatzea ereitea bezala interpretatu behar da, emankortasuna, aberastasuna eta zorte ona sinbolizatzen dituena.
Japonian eta inguruko herrialde askotan berriz, beste mota batzuetako zeremoniak egin ohi dira. Adibidez, Japonian, lau ezkontza zeremonia komun daude: Shinto zeremonia tradizionala, mendebaldeko zeremonia, ospakizun txiki bat edo argazki album zeremonia bat. Zerbitzu tradizionala garbiketa espiritual batekin hasten da, zorte onerako otoitz batekin, sake garbia edatearekin (3x3 zurrutada) eta tamagushiaren eskaintzarekin.
Aipatu beharra dago, mendebaldeko zeremonia garestiagoa dela, askoz ere arreta handiagoa jartzen baitute ezkontza zeremonian, eta batik bat, pertsona gehiago gonbidatzen dituztelako. Beraz, aurrekontu txikiagoa dutenentzat, ospakizun txikia edo argazki-album bat da aukera gogokoena. Azken aukerarako, ezkontzako argazkiak ateratzen dituzu, zenbait orduz, ezkontzeko leku erreal batean. Eta, berriro ere, Japonia ez litzateke Japonia izango zerbitzu hau eskaintzen espezializatutako konpainiak ez baleude!
Alemania
Alemanian, batasunari eusteko elkarrekin egin behar duten ahalegina sinbolizatzeko, zeremoniaren ondoren, senar-emazteek zuhaitz enbor handi bat moztu behar dute eskuzko itxitura batekin. Horrek ezkontzaren zailtasunak gainditzeko prestatzen dituela uste da. Beraz, lurralde idorretan ezkontzea pentsatzen badute, gimnasioan izena ematea ez litzateke nahikoa izango.
Horrez gain, ezkontzaren xehetasunekin batera, aitabitxiek andregaia bahitu eta edatera taberna batera eramaten dute. Senargaiak aurkitu arte bilatu behar ditu, eta, gainera, kontua ordaindu behar du.
Espainia
Espainian tradizioak ez dira hain bitxiak, batzuk oso adierazgarriak dira, horietako bat zilarrezko 13 txanpon eskaintza gisa eramatean datza, ezkontzako aldareak dira. Hau oparotasunaren eta bikotearen ondasun komunaren sinboloa da. 13a zortearen zenbaki bat da, eta hamahirugarren txanpon hori pobreei karitate gisa ematen zaie.
Frantzia
Frantziako tradizioak hartzea erabakitzen baduzu, ziur aski zalantza eragingo dizun bat dago hemen. Ezkongaiek ezkontza gauean bakarrik egon ahal izateko, lehenago, jaiaren hondakinekin egindako zopa bat hartu behar dute. Baina zer gertatzen da zopa hori zerbitzatzen bada eta komunetik hartu behar bada? Dena aldatzen da! Zorionez frantsesentzat. Ohitura horiek egokitu egin dira, eta orain txanpainarekin edo txokolatearekin egin ohi dira, eta kasu batzuetan bakinatxo batean edan.
Grezia
Tradizio ezberdinen beste adibide bat Greziako ezkontzetan gertatzen dena da. Ospakizun hauetan dantzalekuko platerak hausten dira zorte txarra uxatzeko. Historian zehar zabaldu den ohitura da, baina jakina da lehen bikoteek etxeko atean hausten zituztela platerak. Tradizioaren beste azalpen batek dio platerek apurtzean ateratzen dituzten zaratek gertaera bortitza dela sinetsarazten dietela espirituei, eta ikaratu egiten direla.
Greziako beste ohitura bat diruaren dantza egitea da, gonbidatuek senar-emazteei txartelak itsatsi ahal izateko dantza. Zalantzarik gabe, ezkontzan dirua biltzeko modu oso sortzailea.
Polonia
Poloniak eskemak aldatzen ditu eta ohikoa den neskalagunaren sorta bota beharrean, gonbidatuei beloa eta mutil-lagunaren gorbata botatzen dizkie.
Ezkontzak tradizioz eta xehetasunez inguratuta daude eta ospakizun paregabeak dira. Mutil-lagunentzat, bere bizitzako unerik garrantzitsuenetako bat da, bestela, gogora dezagun aholku ospetsu bat. Aukeratu ondo zure bikotekidea izango den pertsona, haren mende egongo baita hein handi batean zure zorion-egoera.
Katolikoa
Eliza katolikoarentzat, "Bizitzaren eta ezkontza-maitasunaren komunitate intimoa da, Jainkoak sortua eta bere legeek arautua, ezkontideen aliantzaren gainean ezartzen da". Eliza katolikoak, bataiatutako bi kristau protestanteren arteko ezkontzak edo bataiatutako bi kristau ortodoxoen arteko ezkontzak sakramentalak direla aitortzen du, baita bataiatutako kristau ez katolikoen eta kristau katolikoen arteko ezkontzak ere. Azken kasu honetan, ordea, elizbarrutiko gotzainaren baimena lortu behar duzu, "ezkontza mistoan sartzeko baimena" deitzen dena. Bestalde, Eliza katolikoak bi kristau ez direnen edo kristau katolikoaren eta kristau ez direnen arteko ezkontzak aitortzen baditu ere, ez dira sakramentaltzat jotzen, eta azken kasuan, kristau katolikoak bere baimena eskatu behar du ezkontza gertatzen den gotzaina; baimen hori "kultuko desberdintasunari uko egitea" bezala ezagutzen da. Biak kristau katolikoak badira, eliza katoliko batean ospatu daiteke. Alde bat kristau katolikoa bada eta bestea kristau ez katolikoa, eliza katoliko batean edo kristau eliza ez katoliko batean ospatu daitezke.
Eliza katolikoaren ikuspuntua ezkontzaren garrantziaz: Eliza Katolikoaren Katekismoak honakoa dio “Ezkontza ez da giza erakunde hutsa, nahiz eta mendeetan zehar kultura, gizarte-egitura eta jarrera espiritualetan aldaketa ugari jasan izan dituen. Desberdintasun horiek ez gaituzte beren ezaugarri komunak eta iraunkorrak ahaztea eragin behar, nahiz eta instituzio honen duintasuna gardena ez den leku guztietan, kultura guztietan ezkontza-batasunaren handitasunaren zentzu jakin bat dago. Indibiduala eta gizakia eta kristaua. Gizartea oso lotuta dago ezkontzako eta familiako bizitzako egoera osasuntsuarekin ".   Honela dio ere: "Elizak garrantzi handia ematen dio Kana ko ezkontza-jaietan Jesusen presentziari. Ezkontzaren ongarritasuna baieztatzen du eta handik aurrera ezkontza presentziaren seinale eraginkorra izango dela iragartzen du Kristo. Gizonaren eta emakumearen ezkontza batzea disolbaezina da; Jainkoak berak zehaztu du.
Judua
Ezkontza Jainkoak agindutako kontratu loturatzat jotzen da, gizon bat eta emakumea elkartzen direlarik Jainkoak zuzenean parte hartzen duen harremana sortzeko. Ugalketa ez bada ere helburu bakarra, tradizionalki juduen ezkontzak seme-alabak izateko agindua beteko duela espero da. Ikuspegi horren arabera, ezkontzak senar-emazteak arima bakarrean batzen direla esan nahi du, eta horregatik gizon bat "osatu gabe" jotzen da ezkonduta ez badago, bere arima bakarra baita. Bateratu gabe dagoen osotasun handiagoaren zati bat. Ezkontzako harmonia, "shalom bayis" izenez ezagutzen dena, juduen tradizioan baloratzen da. Talmudek dio gizon batek bere emaztea bere burua maite duen bezainbeste maitatu beharko lukeela.
Ezkontza eskubideak eta betebeharrak judaismoan Bibliaren azken atalean agertzen direnetan oinarritzen dira, historian zehar errabinako agintari ospetsu askok argitu, zehaztu eta zabaldu dituztenak.
Tradizioz, senarraren betebeharra emazteari laguntzea da. Behartuta dago bere onurarako laguntza ematera; ordainetan, bere diru-sarrerak jasotzeko eskubidea ere badu. Hala ere, emaztearen eskubidea da, senarra askatu dezake hari laguntzeko betebeharretik, eta gero bere diru sarrerak berarentzat bakarrik gorde ditzake. Hori ematen duen dokumentua ketuba da.
Ohikoa ez den ikuspegiaren arabera, Biblian emaztea senarraren jabetza gisa hartzen da. Baina geroago judaismoak zenbait betebehar ezarri zizkion senarrari, emazteari hainbat eskubide eta askatasun emanez; Izan ere, emazte judua izatea beste kultura askotan baino egoera hobea zen. Adibidez, Talmud-ek emazteak senarrak duen duintasun eta posizio sozial bera izateko eskubidea du, baina ez du behartuta, eta ezkontza baino lehen zure egoera sozialaren ondorioz izan zenituen onura osagarriak gordetzeko eskubidea duzu.
Midrash sexu berekoen arteko ezkontzari erreferentzia egiten dion antzinako erlijio testu bakarretako bat da. Honako irakaskuntza bi aldiz aurki daiteke Midrash-en: “Huna errabinoak esan zuen Joseph errabinoaren izenean: 'Uholdeen belaunaldia ez zen suntsitu aומסיות (ereserki sexualak edo ezkontza agiriak) idatzi zuten arte gizonezko bat gizonezko batekin edo animalia batekin bat egiteko”
Judaismo ortodoxoak ez du sexu bereko ezkontzaren judu eraikuntza juridikorik. Bi judu helduek judu legezko kontratu batekin bat egin dezaketen arren, kiddushin erritoak gizona eta emakumea batzeko gordetzen dira. Judaismo ortodoxoak ez du onartzen ezkontza zibilek balio teologiko juridikoa dutenik, gizonezkoen eta emakumezkoen arteko ezkontza zibilak diren edo sexu bereko bi helduren artekoak diren.
Islamikoa
Ezkontza gizonaren eta emakumearen arteko legezko kontratua da. Senargaiak eta ezkongaiak beren borondatez ezkontzeko baimena eman behar dute. Kontratu formal eta loteslea, hitzezkoa edo paperean erlijioz balio duen ezkontza islamiarraren osagaitzat hartzen da eta ezkongaien eskubide eta betebeharrak deskribatzen ditu.
Mahoma bere profezian zeuden ezkontza ohiko praktiken legeak eta prozedurak erreformatu zituen. "Ezkontza hitzarmen bidez (ezkontzaz adostasunez)" arauak berritu ziren eta arau eta araudi multzo zorrotza ezarri zen. Debekatuta zeuden "oinordetza bidezko ezkontza" praktikak. Koraneko hainbat kapitulu eta bertso agerian utzi zituzten horrelako praktikak debekatzen zituztenak.
Lege islamikoak, gizonezkoak lau emaztetara mugatzen zituen aldi berean, emakumezkoak barne. ( Korana 4: 3 ) Ezkontzaren erakundea emakumea interesatutako bikote baten modukoa zen. "Adibidez, dotea, aurretik aitari ordaintzen zitzaion emaztegaiaren preziotzat hartua, emazteak bere jabetza pertsonalaren zati gisa gordetako ezkongaiaren opari bihurtu zen". Lege islamiarraren arabera, jada ezkontza ez da "estatutzat" hartzen "kontratu" gisa baizik. Ezkontza-kontratuaren funtsezko elementuak gizonaren eskaintza, emakumearen onarpena eta dotea ordaintzea bezalako baldintzak betetzea ziren. Emakumearen baimena beharrezkoa zen, modu aktiboan edo isilean emana. Gainera, eskaintza eta onarpena gutxienez bi lekukoren aurrean egin behar ziren.
Zibila
Gobernuko funtzionario batek egindako, erregistratutako eta onartutako ezkontza da. Ezkontza hori gorputz erlijioso batek egin dezake eta estatuak onartu, edo erabat sekularra izan daiteke.
Bertako biztanleen erregistroa duen herrialde bakoitzak egoera zibilaren jarraipena egiten du, eta NBEko kide diren herrialde guztiek, Iranek, Somaliak, Hego Sudanek, Sudanek eta Tongak izan ezik, ezkontzeko gutxieneko adinari eta ezkontzen erregistroari buruzko Nazio Batuen Konbentzioa sinatu zuten (1962). Edo ezkontzak erregistratzeko erantzukizuna dakarten emakumearen aurkako bereizkeria mota guztiak ezabatzeari buruzko Nazio Batuen Konbentzioa (1979).
Herrialde gehienek ezkontza zibilaren baldintzak baldintza erlijiosoetatik bereizita definitzen dituzte. Zenbait herrialdek, Israelek kasu, baimena ematen dute bikoteak erregistratzeko baldintza batekin: lehenik estatuak onartutako zeremonia erlijioso batean ezkondu izana edo beste herrialde batean ezkondu izana.
Bahiketa bidezkoa
Berarekin ezkontzeko asmoz emakume bat bahitzen duen gizon bat da. Bahiketaren ondorioak izan daitezke, ezkonkideen arteko bortxaketa, nahi gabeko haurdunaldiak eta gizonak emaztearen aurka egindako abusu fisikoa (esklaboa). Kasu batzuetan, emakumeak lagundu egiten du edo bahiketan sartzen da, normalean bere gurasoen aurpegia salbatzeko ahaleginean. Jurisdikzio askotan, bortxatzailearekin ezkontzeko legeek bultzatzen zuten hori. Praktika legearen aurkakoa denean ere, aplikazio judiziala laxoa izaten jarraitzen du arlo batzuetan. Neska-lagunak bahitzea sarritan (baina ez beti) haurrak ezkontzeko modu bat da. Neska-lagunaren prezioaren praktikarekin eta hori ordaintzeko gaitasunik edo borondaterik ezarekin lotuta egon daiteke.
Kultura batzuk (zirkasiarrak, adibidez ) Emaztegaien bahiketaren erritual sinboliko bat mantentzen dute, ezkontza baten inguruko tradizioen zati bezala. Iturri batzuen arabera, eztei-bidaia harrapaketa bidezko ezkontzaren erlikia bat da, eta senarrak emaztearekin ezkutatuko da senideen errepresaliak saihesteko, emakumea haurdun geratzeko hilabete amaieran.
Itundua
Moldatutako senar-emazteek forma ugari har ditzakete, hala nola behartutako ezkontzak (non neska-lagunak edo senar-emazteek, edo biek, ez baitute aukerarik gaian), edo adostasunezko ezkontzak (non senargaiak eta senargaiak kanpoko pertsonek elkartzen dituzten).
Moldatutako ezkontzak aldatu egiten dira naturan eta lehen aurkezpenaren eta konpromisoaren artean igarotzen den denboran. "Sarrera bakarreko" ezkontza konpondu batean, ezkontza ia antolatu gisa ere ezagutzen dena edo lagunduta gurasoek edo tutoreek ezkontide edo demandatzaile potentziala aurkezten dute. Hortik aurrera, bi pertsonen esku dago harremana garatzea eta azken hautaketa egitea. Ez dago zehaztutako denborarik. Hori gero eta ohikoagoa da Japonian, Latinoamerikako eta Afrikako zenbait tokitan, Asia hegoaldean eta Asia ekialdean.
Komenentziazkoa
Funtsean, onura juridikoak, ekonomikoak edo sozialak lortzea da helburua, ezkongaien artean lotura sentimental handirik egon gabe. Ezkontza zuria ere deitzen zaio. Kasu batzuetan, ezkonduek ez dute bikote bezala elkarrekin bizitzeko asmorik, eta, orokorrean, bakarrik ezkontzen dira, horietako batek herrialde batean bizitzeko eskubidea lor dezan, hau da, mozkineko ezkontza bat.
Komenentziako ezkontza, iruzurrezko helburuekin egindako ezkontza simulatua ez dena, ezta ezkontza behartua ere, ez dago legearen aurka.
Estatu Batuetan, praktika hau txartel berde bidezko ezkontza bezala ezagutzen da. Australian, komenientziazko ezkontzak izan dira gazteentzako subsidioaren gobernu-legeetan arreta jartzeko. Estatu Batuetan, Vietnamgo gerra garaian, bikote batzuk ezkondu egin ziren gizona soldaduskan egon zen bitartean; bikoteak kontakturik ez izatea erabaki zuen, eta, ondoren, ezkontzaren amaieran, baliogabetze bat gertatu zen (ohi, urtebete). Iragarkiak, eskuarki, ikasleen egunkarietan argitaratu ziren horretarako. Hutsune legalak aprobetxatzen dituztenez, komenentziazko ezkontza faltsuek ondorio legalak izaten dituzte sarritan. Adibidez, Immigrazio Zerbitzuak (USCIS) 250.000 dolarreko isuna eta bost urteko kartzela-zigorra ezar diezaioke.
Komenentziazko ezkontzak, sarritan estatuko ezkontzak deituak, beti izan dira toki komunak familia erreal, aristokratiko eta boteretsuetan, bi etxe boteretsuen arteko aliantzak egiteko.
Haurren ezkontza
Haurren ezkontzen gehiengoa neska eta gizon baten artekoak dira, eta genero-desberdintasunean dute jatorria. Ezkontzeko adina handiagoa edo txikiagoa izan daiteke herrialde jakin batean. Adina 18 urtekoa denean ere, kultur tradizioek legeria baliogabetu dezakete, eta jurisdikzio askok aurreko ezkontza ahalbidetzen dute gurasoen baimenarekin edo egoera berezietan, hala nola haurdunaldia nerabezaroan. Haurren ezkontzak haurren eskubideak urratzen ditu, eta ondorio orokorrak eta epe luzekoak ditu neska-lagunentzat. Neskentzat, osasun mentaleko arazoez eta hezkuntzarako eta lanbide-aukeretarako sarbiderik ezaz gain, ondorio kaltegarriak ere sartzen dira osasunean, haurdunaldi goiztiarraren (nerabezaroko haurdunaldia barne) eta erditzearen ondorioz. Haurren ezkontzen kausen artean pobrezia, emaztegaiaren prezioa, ezkonsaria, tradizio kulturalak, presio erlijioso eta sozialak, eskualdeetako ohiturak, haurra helduarora arte ezkongabe geratzeko beldurra, analfabetismoa eta emakumeek diruagatik lan egiteko duten ezintasuna daude. Ikerketen arabera, sexu-heziketa integrala lagungarria izan daiteke haurren ezkontzari aurrea hartzeko.
Morganatikoa
Ezkontza morganatiko esaten zaio maila sozial desberdineko bi pertsonen artean egindako elkartzeari — adibidez, printzearen eta kondesaren artean edo noblearen eta plebeioaren artean —, non ezkontideak eta batasun horretako edozein seme-alabek noblearen tituluak, pribilegioak eta jabetzak heredatzea edo lortzea eragozten den. Antzinako Erregimenek o konbentzio sozial eta kulturalei buruzko terminoa da. "Ezkerreko eskuko ezkontza" bezala ere ezagutzen zen, ezkontza mota honetan, senargaiak, emaztegaiaren eskuineko eskuari, bere ezkerreko eskuarekin eusten ziolako, normalena, alderantziz egitea denean.
Ezkontza mota hau ezaguna zen germaniar zuzenbidean, herri askoren zuzenbidera pasa zena. Dirudienez, bere izena, morgen (goizekoa) eta gabe hitzetatik dator. Batzuetan ezkontza salikoa ere esaten zaio. Eliza katolikoak beti beste ezkontza bat bezala hartu zuen.
Nagusiki, noble baten eta plebeio baten artean egiten da, edo alderantziz, azken hauek oso ohikoak ez diren kasuak diren arren, eskuarki emakumeek ez baitituzte titulu eta pribilegioak jasotzen. Ezkontza mota honetan, ezkontide bakoitzak bere jatorrizko egoera soziala mantentzen du. Ezkontza honetatik jaiotako seme-alabak seme-alaba morganatiko gisa ezagutzen dira, eta legezko ondorioetarako, seme-alaba legitimotzat hartzen dira.
Endogamikoa
Endogamia (antzinako grezieratik endon, barruan eta gamos ezkontza) jatorri komuneko banakoen arteko ezkontza, elkarketa edo ugalketa da, hau da, familia, leinu edo talde berekoa (erlijiosoa, etnikoa, geografikoa). Ezkontza klase sozial bereko pertsonen artean egiten bada, homogeneoa deritzo. Neba-arreben edo gurasoen eta seme-alaben arteko ezkontzak intzestua dira, eta ez dira formalki endogamiatzat hartzen (tabu izaten dira ia gizarte guztietan); hala ere, lehengusu edo senide urrunen arteko ezkontzak endogamikotzat hartzen dira. Era berean, jokabide endogamikotzat jotzen da gizarte-talde jakin batetik kanpoko kideak sartzeari uko egitea.
Biologian, endogamia espezie bereko banakoen arteko gurutzaketari dagokio, populazio isolatu geografiko zein genetikoan.
Genetikan, endogamia genetikoki lotuta dauden gurasoen ugalketaren emaitza da.
Hipergamikoa
Hipergamia norbera baino maila sozial edo ekonomiko hobea duen bikotekidea edo ezkontidea bilatzeko ekintza da.
Terminoa, generalki, emakumeak ezkonkide bat aukeratzeari dagokio. Hipergamia femeninoaren portaera baliabideen ekonomiari dagokionez azal daiteke, bikotea aukeratzeko askatasun-maila handia denean eta estratifikazio ekonomiko nabarmena dagoenean; izan ere, horrek segurtasun handiagoa emango lieke emakumeei seme-alabak hazteko orduan.
Monogamikoa
Monogamia (grezierazko monos, bat eta gamos, lotura), animalien munduan, ugalketa eta hazkuntza garaian sexu harreman esklusiboa duen bikotearen harremanari dagokio. Gizakiengan, monogamia harreman afektibo-sexualen eredu bat da, ezkontzak, legeak edo ohiturazko zuzenbideak zigortutako lotura baten bidez elkartutako bi pertsonen arteko sexu-esklusibotasunaren ideal batean oinarritzen dena. Harreman-eredu honetan praktikatzaile edo fededunari monogamo deitzen zaio.
Poligamikoa
Poligamia ezkontza mota bat da, non pertsona bati aldi berean zenbait pertsonarekin ezkonduta egotea baimentzen zaion. "Ezkontza asko", grezierazko honako hitzetatik datorrena da: polis eta gamos. Poliginia eta poliandria ulertzen ditu. Mendebaldeko zuzenbideak poligamia ezkontide komun bat duten ezkontza monogamoen multzo gisa baizik onartzen ez duen arren, ezkontza poligamikoen existentzia beste gizarte zientzia batzuetan modu komunean onartzen da, bereziki, ahaidetasunaren antropologiak bezala praktika poligamikoaren muturreko kasuak dokumentatu dituzten horietan. Ikuspegi antropologikotik, familia poligamiko guztiek ez dute ezkontza poligamorik, eta, beraz, zentzu hertsian, benetako gizarte poligamikoen kopurua nahiko txikia da. Gizarte poligamikoen adibide batzuen artean nazio islamikoak daude, non zuzenbideak ezartzen duen ezkontza poligamoa gizon baten ezkonkideen onarpenaren baldintzapean bakarrik existi daitekeela.
Sexu bereko pertsonen artekoa
Sexu bereko pertsonen arteko ezkontza, hau da, homosexualen arteko ezkontza, gay ezkontza edo lgbt ezkontza, legez edo sozialki bi gizonek, bi emakumek edo genero bereko bi pertsonak osatutako ezkontza aitortzen duen erakundea da, bi genero baino gehiago aitortzen dituzten kulturetan.
Nahiz eta sexu bereko pertsonen arteko ezkontzak hainbat kulturatan existitu izan diren denboran zehar, Antzinako Erroman edo Txinako Fujian probintzian XIX. mendera arte, munduaren mendebaldetzeak XIX. eta XX. mendeetan desagertzera eraman zuen, XXI. mendean berriro agertuz.
Sororatoa
Sororatoa, alargun geratzen denean, gizon batek bere emaztearen arreba batekin ezkondu behar duela dioen praktika da. Aitzitik, alargun batek bere senarraren anaiarekin ezkondu behar duela dioen praktikari deitzen zaio lebirato.
Sororezko ezkontza praktika bat da, gizonezko bat ahizpa talde batekin ezkontzean datzana (kasu honetan askotan sororezko poliginia bezala deitua), edo ahizpa bat emazte nagusi bezala eta besteak ohaide bezala.
Lebirato
Lebiratoaren legea edo, besterik gabe, lebiratoa ezkontza mota bat da, non seme-alabarik izan ez duen emakume alargun bat (nahitaez) bere senarraren anaietako batekin ezkondu behar den.
Oinordetza-lerroarekin eta familia-ondorengoekin jarraitzeko, lotura berri horretako lehen gizonaren izenak hildakoaren izen bera izan behar du, eta haren ondasunak jarauntsiko ditu.
Levito bidezko ezkontza klan egitura handiko elkarteetan egin da, non ezkontza exogamikoa debekatu den, hau da, klanetik kanpo. Tradizionalki ohikoa izan da herri panyabietan, jatetan, israeldarretan, hunoetan (txinatar xiongnu, hsiong-nu, etab.), mongoliarretan eta tibetarretan.
Ondorengotza-eskubideak
Ondorengotzak arautzean, alderdi garrantzitsuak jasotzen dira, hala nola:
Guraso-ahala
Guraso-ahala (patria potestas) Antzinako Erroman sortutako erakunde juridiko bat da, zenbait herrialdek, irismen ezberdinekin, aitaren eta, azken hamarkadetan, amaren eta emantzipatu gabeko bere seme-alaben arteko harremanak arautzeko sortua. Sistema erromatar zuzenbideak sortu zuen, aitak (pater familiae) seme-alaben gainean zuen botere esklusiboa ezarriz, pater familiaeak bere emazte eta esklaboengan zuen boterearekin integratuz.
Europako herrialde batzuek guraso-ahalaren sistema ezarri zuten, alde batetik gurasoen eta bestetik seme-alaben arteko harremanak arautzeko. Urteak igaro ahala, guraso-ahaleko sistemak aldatu egin dira, gizonen eta emakumeen arteko berdintasunezko xedapenak sartzeko, institutuaren ohiko ikuskera hierarkiko patriarkala murrizteko, bai eta haurra subjektu gisa eta haurraren interes gorena printzipio gidari gisa txertatzeko ere.
Efektu juridikoa
Kontsulen eskubideak eta betebeharrak:
Ezteia
Tradizioak eta ezkontza-ohiturak asko aldatzen dira kultura, talde etniko, erlijio, herrialde eta klase sozialen artean. Mendebaldeko munduan egin ohi diren ezkontza pausurik ohikoenak honako hauek dira: kompromesu-eraztunaren bidez emakumeari “eskua eskatzea”, autoritatearen aurrean aurkeztea (apaiza, epailea, alkatea, etab.), zeremonia handi bat egitea, ezkongaiak elizara heldu eztei-martxa baten bidez, ezkongaien berariazko adierazpena kontratu-harremana izateagatik, eta ezkontza-eraztunen trukea.
Kolorea
Arropa oso garrantzitsua da ezkontzako gonbidatuentzat. Gonbidatuak ezin dira kolore beltzez joan zeremoniara, kolore hori hileta-ekitaldietan erabiltzen baita; agian erabili ez den beste kolore bat zuria da, ohitu egiten baita neskalaguna izatea kolore hori ikusten duena.
Judua
Ekitaldiaren aurretik, bikoteak ketubah bat (ezkontza-kontratua) formalizatzen du idatziz, senarrak emakumearekin dituen betebeharrak eta dibortzioa gertatuz gero sor daitezkeen kontingentziak zehaztuz. Ketubaha bi lekuko sinatzen dute eta ondoren juparen azpian irakurtzen da (ezkontza-palioa). Judu ortodoxoen ezkontzetan, neskalagunari bi amek laguntzen diote, eta mutilari, berriz, bi aitek. Ezkontza batzuetan, bikoteak esan dezake bakoitza bestearentzat santututa dagoela, beste boto batzuk errepikatu eta eraztunak trukatu. Zeremonia mutil-lagunarekin amaitzen da, oinekin edalontzi bat apurtuz. Bikoteak senar eta emazte gisa kartzelan igarotzen ditu lehen uneak (ezkontzara gonbidatutakoez gain, eta beste pertsonarik gabe). Cheder yichud - "La habitación de reclusión (o 'unidad')" horrek ezkontza-lotura lausengatzen du, judu ortodoxoek debekatuta baitute beste sexuarekin zerikusirik ez duen pertsona batekin preso egotea.
Islamikoa
Mundu musulmanean, aldaketa kultural koloretsuak daude leku batetik bestera. Koranaren arabera, bikote musulman ezkondu batek, senarrak zein emazteak, bata bestearen babesle eta kontsolatzaile gisa jokatzen dute. Ospakizunak herrialde batetik bestera ezberdinak izan daitezke, tokian tokiko kulturaren arabera, baina zeremonia nagusia Walima (ezkontza oturuntza) batek jarraitzen du. Islamean debekatuta dago gurasoentzat edo beste edozein pertsonarentzat: gizon edo emakume bat behartzea, hertsatzea edo engainatzea ezkontzeko, bikotekideen borondatearen aurkakoa bada. Ezkontza guztiak ere asmo onenekin hasi behar dira.
Txinan
Te zeremonia, mendebaldeko ezkontza zeremonia bateko boto truke baten baliokidea da. Erritual hau oraindik asko praktikatzen da txinatar landatarren artean, baina, hiri handienetako gazteek, Taiwan, Hong Kong, Malaysia eta Singapurreko gazteek bezala, mendebaldeko ezkontza estiloaren konbinaketa bat praktikatzeko joera dute tearen zeremoniarekin batera. Neskalaguna bere etxetik mutil-lagunarekin irteten denean, "Zorte Oneko emakume" batek aterki gorri bati eutsiko dio buruan, hau da, "Azala altxatu, hostoak zabaldu". "Zorte oneko emakume" honek ezkontza on batekin bedeinkatua izan behar du, seme-alaba osasuntsuak, senarra eta guraso biziak. Beste senide batzuek arroza, frijole gorriak eta babarrun berdeak barreiatuko dituzte bere aurrean. Aterki gorriak espiritu gaiztoetatik babesten du neskalaguna, eta arroza eta frijoleak urrezko oilaskoaren arreta erakartzeko dira. Ezkonberriak tea aurkezten dieten gurasoen aurrean belaunikatzen dira. Tea prestatzen ari den zorte oneko emakume batek ezkonberriak eta haien familiak bedeinkatzeko esaldi lagungarriak esaten ditu. Ezkonberriek ere tea aurkezten dute, te kikarak altxatuz tea aurkeztu aurretik errespetua erakusteko. Tea hartzen dutenek opariak eman ohi dizkiote neskalagunari, bitxiak edo gutun-azal gorri bat, esaterako.
Euskal Herrian
Euskal Herriko ezteiei buruz gehien zehaztu den tradizioa XIX. mendetik abiatu eta XX. mendeko erdialdera luzatzen da, tradizio modernoko ezteiak nagusitzen direnean.
XX. mendeko bigarren erdialdera arte zeremonia ospatzen zen elizarainoko segizioa egiten zen. Gehienetan, andregaiaren extetik abiatuta, segizioa bi multzotan egiten zen, bata andragairen inguruan eta bestea senargaiaren inguruan, bakoitzaren lagunek osaturik eta musika giroan. arai batean ezteien ondorengo igandean etxeko andre berriak senarraren familiaren hilobiaren aurrean eskaintza egitea ohikoa zen, eliz hartzea edo sepultura hartzea izeneko ekitaldian. Egun horretan bertan, bazkari berezi bat egiten zen etxeko eta familiakoen artean, kontraezteiak edo etxeko boda izenez.
Dibortzioa
Dibortzioa (latinez divortium) ezkontza desegitea da, baina, zentzu zabalean, ezkontza-batasunarekin amaitzea helburu duen prozesua aipatzen du. Dibortzio modernoa ezkontza lotesle kristau baten endekapen gisa jaio zen, ezkontza kristau honen sekularizazioaren logikari jarraituz.
Gizarte gehienetan, ezkontide baten heriotzak ezkontza amaitzen du eta, gizarte monogamoetan, horri esker, beste ezkontidea berriro ezkontzea ahalbidetzen da, nahiz eta batzuetan itxaronaldi edo dolua egon ondoren.
Zenbait gizarteetan ezkontza baliogabetu daiteke agintaritza batek ezkontza inoiz ospatu ez zela deklaratzen duenean. Jurisdikzioak askotan ezartzen diren ezkontzen edo ezezta daitezkeen ezkontzen inguruko xedapenak dituzte.
Dibortzioaren ondoren, ezkontideetako batek elikagaiak ordaindu beharko ditu. Dibortzioari buruzko legeak eta dibortzioa lortzeko erraztasunak oso desberdinak dira mundu osoan. Dibortzioa edo baliogabetzearen ondoren, interesdunek askatasuna dute berriro ezkontzeko.
Legezko banantzeari dagokionez, legez onartzen da hainbat ordenamendu juridikotan, eta, ondorioz, egitatezko banantzeak baino ondorio juridiko gehiago ditu, baina dibortzioak ez bezala, ez du ezkontza amaitzen. Bestalde, ez da ezkontzaren deuseztapenarekin nahastu behar; izan ere, ezkontza inoiz ez zela existitu deklaratzea baino ez da, eta herrialde batzuetako ordenamendu juridikoan araututa egoteaz gain, zuzenbide kanonikoan araututa dago, data luzearekin.
Carole Cook
Mildred Frances Cook (Abilene, Texas, 1924ko urtarrilaren 14a - Beverly Hills, Kalifornia, 2023ko urtarrilaren 11), Carole Cook izen artistikoaz ezaguna, estatubatuar aktorea izan zen. The Lucy Show eta Here's Lucy komediazko telesailetan antzezteagatik ezaguna zen.
Suella Braverman
Sue-Ellen Cassiana Braverman (Fernandes jaioa, 1980ko apirilaren 3a), Suella Braverman izenez ezaguna, politika britainiarra da, eta Erresuma Batuko barne-ministro izan zen 2022ko irailetik urte bereko urrira arte. Alderdi Kontserbadoreko kidea da. Fareham barrutiko Parlamentuko (MP) kide da 2015etik.
Biografia
Zuzenbidea ikasi zuen Cambridgeko Queens' Collegen, eta Parisko I. Panthéon-Sorbonne Unibertsitatean Europako eta Frantziako zuzenbideko masterra egin zuen. Ikasketetan, Cambridgeko Unibertsitateko Tory elkarteko lehendakaria izan zen. 2005 eta 2015 bitartean, abokatu lanetan aritu da.
Middle Templeko kide izan zen, eta Astbury beka lortu zuen 2005ean. Gray's Inn-en prestakuntza osatu zuen, eta 2008an immigrazioaren planifikazioan, kontrol jurisdikzionalean eta zuzenbidean espezializatu zen. 2010ean Ogasuneko abokatu gradua lortu zuen.
Karrera politikoa
2005eko Hauteskunde Orokorretan, Leicester-East barrutian izan zen hautagai, eta Keith Vaz laboristaren atzetik geratu zen bigarren. Alderdi Kontserbadoreko hautagai gisa errepikatu zuen Bexhill and Battle konderrian, baina bertan ere huts egin zuen. Azkenik, Fareham konderriak aukeratu zuen 2015erako. Londresko Batzarrerako ere aurkeztu zen, 2012an, baina ez zuten hautatu. 2022an Alderdi Kontserbadoreko lider berrirako hautagaia aurkeztu zen, eta ez zen hautatu.
Karrera parlamentarioa
Fareham barrutiko Komunen Ganberako diputatu hautatu zuten 2015ean, % 56,1eko babesarekin eta 22.262 botorekin.
Komunen Ganberan hainbat batzordetan parte hartu du eta Gazteen Finantza Hezkuntzari buruzko talde parlamentarioaren buru izan da (2016ko irailetik 2017. urteko maiatzera).
Faial uhartea
Faial uhartea Azoreetako (Portugal) erdialdeko uhartea da, 173 km²-ko azalera daukana eta 2001ean 14.875 biztanle zituena. “Ilha Azul” (Uharte urdina) ezizena ematen zaio.
Suella Braverman
Karrera parlamentarioa
Europako Batasunetik Erresuma Batuko Irteeraren aldeko kanpaina egin zuen 2016. urtean. Bere barrutian botoen gehiengoak (% 55) Brexitaren alde egin zuen. European Research Group-eko lehendakaria izan da, Brexitaren aldeko diputatu kontserbadoreen taldea.
Faial uhartea
Kontzejuak
Kontzeju bakarra dauka, Horta.
Suella Braverman
Karrera parlamentarioa
2017. urteko hauteskunde orokorren ondoren, Ogasun Departamentuko ministroen idazkari parlamentarioa izendatu zuten.
Faial uhartea
Geografia
Uharte bolkanikoa da eta Europako plakan mendebaldeen dagoen uhartea kontsideratzen da, izan ere mendebalderago dauden Flores eta Corvo Amerikako plakan baitaude.
Suella Braverman
Karrera parlamentarioa
2018ko urtarrilaren 8an, Europako Batasuneko Irteerarako Ministerioko Estatu Parlamentarioko Idazkariorde izendatu zuten. Erresuma Batutik Europar Batasunetik irten ondoren, Dominic Raabekin batera, 2018ko azaroaren 15ean utzi zuen lanpostua, EBtik kentzeko erabakiaren proiektua argitaratu eta biharamunean.
Faial uhartea
Geografia
Honako eskualde hauek ditu uharteak:
Naranco (Oviedo)
Naranco, Espainiako Asturias autonomia erkidegoko Oviedo hiriburuan dagoen parrokia bat da. 2018ko erroldaren arabera 102 biztanle zituen.
Suella Braverman
Karrera parlamentarioa
Liz Trussen gobernuan Barne Ministro izan zen, baina izendatu eta aste batzuetara utzi zuen postua.
Faial uhartea
Geografia
2007an Faial uharteko Natura Parkea ezarri zuen Azoreetako gobernuak. 13 eremu hartzen ditu bere barnean.
Graciosa (Azoreak)
Graciosa (ilha Graciosa) Portugalgo Azoreak uhartediko irletako bat da, erdialdean kokatuta.
Naranco (Oviedo)
Parrokia honetan Santa María del Naranco eliza aurrerromanikao dago.
Graciosa (Azoreak)
Bertan Santa Cruz da Graciosa izeneko herri bakarra dago. 2001eko erroldaren arabera, herriak 4.780 biztanle zituen.
Faial uhartea
Historia
1375-1377ko Atlas katalanean aipatu zen lehen aldiz Insula de La Ventura izenarekin baina Diogo de Teive izan zen benetako aurkitzailea 1451ean. 1460ko nabigazio kartek Ilha de São Luis izena ematen zioten. Frai Pedrok (Isabel infantaren konfesoreak) Josse van Huerter noble flandriarrari kontatu zion zilar ugari zegoela uhartean eta honek 15 gizon hartu eta 1465ean iritsi zen Faialera. Janaria agortu eta zilarrik ez zuten aurkitu, ondorioz lagunak haserretu eta Van Huerterrek berriz Flandriara egin zuen ihes. Bi urte beranduago itzuli zen, baina uhartea kriminalak gordetzeko kartzela bihurtu zuten eta bera kapitain nagusi izendatu zuten. Asentamendu hark Vila de Horta izena hartu zuen, kapitainaren izena hartuz.
Flandiarren asentamendu hura handituz joan zen. Urte batzuk beranduago uharteari Faial izena jarri zioten, bertan oso ugaria zen Myrica faya (Kanarietako pagoa) zuhaitza dela eta.
Braniel
Braniel edota The Braniel (An Braineal) Ipar Irlandako lur eremu eta udalerri bat da, Down konderrian dagoena, Belfast hiriaren hego-ekialdean. Nagusiki, unionisten bizilekua da.
Faial uhartea
Historia
1583an espainiarrek Azoreak okupatu zituzten eta hurrengo urteetan uharteak pirata frantses eta ingelesen erasoak jasan zituen, 1589 eta 1597 artean bereziki. 1672an Cabeço Gordo sumendiaren erupzioak biztanle ugari Brasilera joatea eragin zuen.
Braniel
2011ko erroldaren arabera 4.741 biztanle zituen.
Faial uhartea
Historia
XVIII mendean faialdarrek gotorleku ugari eraiki zituzten uhartea defendatzeko, hogei bat gutxi gorabehera, batzuk kostaldeko uharte txikietan ere bai. 1876an Hortako kaia babesteko moila eraiki zen eta honi esker Atlantikoa zeharkatzen zuten ontzi handiak beratar iritsi eta uharteko ekonomiak gorakada ezagutu zuen. Hurrengo urteetan ozeanoa zeharkatzen duten kableen egoitza nagusietako bat ere bihurtu zen. Azoreetako kontsul estatubatuarra zen John Bass Dabney izan zen aldaketa guzti hauen bultzatzailea.
1919an Atlantiar Ozeanoa gurutzatu zuen lehen hegazkinak bertan hartu zuen lurra. Hala ere uhartearen jarduera ekonomiko nagusiak nekazaritza eta baleen ehiza izaten jarraitu zuten. 1957an beste erupzio bat izan zuen Cabeço Gordo sumendiak. Nekazal lurrak estali zituen eta biztanle askok Estatu Batuetara egin zuten alde. Balearen ehizari ere arazoak srtu zitzaizkion animalien eskubideen aldeko joerak zirela eta.
NA-7187
NA-7187 edo Bakedanoko errepidea, Nafarroako herri errepidea da, NA-718 nafar errepideko 13,87 kilometroan hasi eta Ameskoabarrenean dagoen Bakedano kontzejura arte doa. Errepidea 2,21 kilometro luze da.
Böllen
Böllen Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Ungheni (Argeș)
Ungheni Errumaniako udalerri bat da, Argeș konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
2016ko Bigarren Mailako Esku Huskako Binakako Pilota Txapelketa
2016ko Bigarren Mailako Esku Huskako Binakako Pilota Txapelketa urte hartako esku huskako pilota txapelketa izan zen. Eskuzko Pilota Enpresen Ligak antolatu zuen eta ASPE eta Asegarce enpresetako pilotariek hartu zuten parte.
Susana Seivane
Susana Seivane Hoyo (Bartzelona, 1976ko abuztuaren 25a) galiziar gaitajole bat da.
Gaitajole eta artisau egile familia goraipatu bateko kidea da. Bartzelonan jaio arren, 9 urterekin familiarekin batera Coruñako probintziako Cambre udalerrian bizitzen jarri zen.
Chagunius baileyi
Chagunius baileyi Chagunius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Diggins (Missouri)
Diggins Missourieko herrixka bat da. Webster konderrian kokatua dago. 2010ean 299 biztanle zituen, 2.5 kilometro koadrotan banatuta.
Dixon (Missouri)
Dixon Missourieko hiri bat da. Pulaski konderrian kokatua dago. 2010ean 1,549 biztanle zituen, 2.63 kilometro koadrotan banatuta.
Equus quagga borensis
Equus quagga borensis zebra arruntaren edo ordokietako zebraren sei azpiespezietako bat da. Afrikako ipar-ekialdean hedatzen da. Equus quagga borensis Kenyako ipar-mendebalean larretzen da, Guas ngishutik Baringo lakuan Ugandako Karamoja distritora. Sudango ego-ekiandean aurkitu daiteke ere.
Ezaugarriak
150 cm altuera soin-gurutzera eta pisua 300 kg. inguru.
Idokorriko mendilerroa
Idokorriko mendilerroa Nafarroa Garaian kokatuta dagoen mendilerro bat da. Bere punturik altuena Idokorri mendia da, 1.073 metrorekin.
Mendilerroan dagoen Idokorri mendiak ematen dio izena mendilerroari.
Ungureni (Bacău)
Ungureni Errumaniako udalerri bat da, Bacău konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
São Francisco
São Francisco Brasilgo ibaia da, Minas Gerais, Bahia, Pernambuco, Alagoas, eta Sergipe estatuak zeharkatzen dituena. 2.830 kilometro luze da, eta 641.000 kilometro koadroko arroa drainatzen du. Aberri batasunaren ibaia (portugesez: rio da integração nacional) ezizena ematen zaio, itsasalde eta barnealdeko eskualdeen arteko lotura izan delako.
Geografia
Minas Geraisko-k Serra da Canastra mendilerroan du iturburua, 1.200 metroko altueran; Bahia estatua zeharkaturik, Bahia eta Pernambucoren arteko muga egiten du, eta Sergipe, eta Alagoas estatuen artekoa gero. Ozeano Atlantikora isurtzen da.
Ibaiadarrak
São Franciscoren ibaiadar nagusiak honako hauek dira:
Historia
1501ean, Ameriko Vespuziok São Franciscoren bokalea esploratu zuenean, bertako amerindiar tribuek Opará (euskaraz «Ibai-itsaso») deitzen zioten. Hala ere, Vespuciok gaur egungo izena jarri zion, Frantzisko Asiskoaren omenez. 1503an, Gonçalo Coelhok berriro esploratu zuen bokalea.
XVI. mendean, portugaldarrek eskualdea kolonizatu zuten, bokalean kokaturik zeuden frantsesak kanporatuz. Hurrengo mendean, kolonizazioa bukatu eta bertako indigenak sarraskitu zituzten. Eskualde honetan sortu zituzten ihes egindako afrikar esklaboek quilombo izeneko errepublika askeak, Portugalgo koroak denbora luzean ezin izan zituenak menderatu. Portugaldarrek herbeheretarrekin ere izan zituzten arazoak bokalean.
Klorofenol
Klorofenol fenol kloruroaren hiru konposatuetako bakoitza (Cl—C6H4—OH). Orto, meta eta para isomeroak oso usaintsuak dira eta irakite eta urtze tenperatura desberdinak dituzte.
Normalean pestizida, herbizida edo desinfektatzaile moduan erabiltzen dituzte. Hona hemen hiru konposatuak:
Coldingham
, 'Baile Coldain' eta 'Cowjum', Eskoziako herri eta parrokia bat da, Scottish Borders eremu administratiboan.
Dove si spara di più
Dove si spara di più, Italia eta Espainiaren artean 1967an eginiko spaghetti western generoko film dramatikoa da, Romeo eta Julieta tragedian oinarrituta. Gianni Puccinik zuzendu eta Peter Lee Lawrencek protagonizatu zuen.