cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Eskolar beltz
Kontsumoa
Eskolar beltza bere kide den eskolarra bezala Asian, Estatu Batuetan eta Europako hainbat estatutan jaten da, Espainia barne; askotan gordinik sushi edo sashimi moduan. Sarritan  'atun zuri' edo 'atun superzuri' izenarekin saltzen da, nahiz eta tunidoa ez den
Eskolar beltza kontsumitzeak urdail-hesteetako nahasmendua eragin dezake zenbait pertsonen artean, keriorrea prezeski<. Esan bezala estatuan kontsumi daoteke baldin eta honako baldintza hauek betetzen badira
Kontsumitzeko hainbat gomendio daude, besteak beste:
Berokuntza zentral
Berokuntza zentrala hainbat lokal zerbitzatzen dituen aire girotuko instalazioa da, etxebizitza batean egon ala ez. Lokalak edo gelak kontsumo-unitate bakarrekoak direnean (etxebizitza, adibidez), banakako berokuntza deituko litzateke; hainbat kontsumo-unitatetakoak badira (etxebizitzak edo bulegoak) berokuntza kolektiboa deritzo.
Abantaila nagusiak eraginkortasun handiagoa eta bizilagunak sorgailuen mantentzeaz arduratu behar ez izatea dira. Era berean, kasu askotan, kontsumitzaile handiek prezio hobeak dituztela erabiltzen duten energiagatik, eta horrek nabarmena izan daitekeen aurrezpen ekonomikoa sortzen du (esaterako, Espainian, gas naturalak % 20 ... 30 txikiagoa du energia unitateko prezioa). eraikineko berogailu zentralerako berokuntza indibidualerako baino). Egungo sistemetan eraginkortasuna sistema indibidualetan baino handiagoa da:
Sistema zahar batzuetan erregulazio automatikorik ez bazegoen eta auzokide batzuek beroa pasa zezaketen arren, beste batzuk hotzak ziren bitartean, gaur egun erregulazio sistema askoz perfektuagoak daude eta, horrez gain, derrigorrezkoa da kontsumoaren kontabilitatea indibiduala egitea, eta horrek kontsumo-unitate desberdinetan beroa hobeto banatzearen alde egiten du.
Berokuntza-sistema zentralizatu ohikoena ur beroko berokuntza da, ura berotzen den galdara bat erabiltzen duena, eta erradiadore edo zoru irradiatzaileko igorgailuak jendea bizi den lokaletan, ur beroa hodi sare baten bidez eramaten duena. Aire beroaren berogailua ere izan daiteke. Banaketa orokorra, auzo- edo urrutiko berokuntzaren kasuan, lurrun bidez egin daiteke.
Bero-instalazioa aprobetxatuz, etxeko ur beroaren ekoizpena batera instalatzen da, eta sistema indibidualek baino askoz errendimendu handiagoarekin ere funtzionatuko dute. Ur-biltegi zentraletik erabiliko den txorrotaraino ur beroak denbora luzea eman ez dezan, itzulera-zirkuitu bat erabiltzen da eta bertan berotutako ura birzirkulatzen da, kontsumitzaile bakoitzaren sarreratik gertu beti tenperatura egokian egon dadin. Horrela, ura banatzaile nagusitik (normalean zutabe muntaga bat) etxebizitza partikular bakoitzera baino ez da iritsi behar.
Hiroki Kato
Hiroki Kato (加藤 広樹, 1986ko uztailaren 31 - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock.
A faktore
A faktorea (2-(6'-metilheptanoil)-3R-hidroxymetil-4-butanolida), Streptomyces griseus espeziearen estreptomizina-ekoizpenaren bidezidorrean eta esporulazio-prozesuan agertzen den faktore autoerregulatzailea da.
Dompierre-en-Morvan
Dompierre-en-Morvan Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Dompierre-en-Morvan udalerrian erroldatutako biztanleak 213 ziren. Familiak 87 ziren, horien artean 19 pertsona bakarrekoak ziren (19 bakarrik bizi ziren gizonak), 30 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 34 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 127 etxebizitza zeuden, 88 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 25 bigarren erresidentzia ziren eta 14 hutsik zeuden. 124 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 88 etxebizitza nagusietatik 67 bere jabearen bizilekua ziren, 20 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 11 etxek bi zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 21 etxek lau zituzten eta 32 etxek bost zituzten. 77 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 29 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 50 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 130 ziren, horien artean 102 aktiboak ziren eta 28 inaktiboak ziren. 102 pertsona aktiboetatik 94 lanean zeuden (54 gizon eta 40 emakume) eta 9 langabezian zeuden (3 gizon eta 6 emakume). 28 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Dompierre-en-Morvan udalerrian 97 unitate fiskal zeuden, 223 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.367 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria, 1 zurgina, 2 iturginak eta 1 eraikuntza enpresa.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Dompierre-en-Morvan udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 516 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Izurdeen aurreko bizitza
Argumentua
Liburuaren argitaletxeak horrela laburtu du liburua: "Euskal kondaira zahar baten arabera, izurdeak, garai batean, pertsonak izan ziren. Izurde bilakatu ziren laminen maitale izatearren. Eta behin gorputzez aldatuta, ezin berriz lehengora itzuli. Migranteari ere gertatzen zaio halakorik herrialdez aldatzen denean. Mudatzen zaio bizitza eta ezinbestean baita atzean utzitakoarekiko lotura ere. Uri, Nora eta bien seme-alabak New Yorkera lekualdatuko dira liburu honetan. Rosika Schwimmer sufragista eta bakezalearen bizitzan oinarritutako nobela bat idatzi nahian ari da Uri: nola hazi zen zaldi eta kontzertu artean, nola lotu zen emakumeen askapen mugimendura, nola antolatu zuen Gerra Handiari aurre egin nahi zion bake-ontzia. Haren urratsak ikertu bitartean, ordea, bereak ere aterako zaizkio bidera, haurtzaroko bizipenak, faro bat arrosaz margotu zutenekoa, izebarekin konpartitutakoak. Familia ezari-ezarian hirian etxe egiten doan bitartean".
Egitura
Argumentuan garbi ikusten denez, eleberria hiru planotan antolatzen da:
Hiru plano nahastu egiten dira lehenengo bi ataletan; lehenengoan gizonezko protagonistaten ahotsean, Uri, eta, bigarrenean, emakumezkoenean, Nora. Hirugarrenean, aldiz, Ane eta Unai seme-alaben arteko elkarrizketa jasotzen da; azken hau oso laburra da.
Biko (abestia)
Biko Peter Gabriel ingeles musikariaren protesta abesti bat da. Abestia torturatu ostean erail egin zuten Hego Afrikako Apartheid sistemaren aurkako Steve Biko (1946-1977) ekintzailearen omenez idatzi zuen. 1980. urtean Peter Gabriel diskoaren barnean kaleratua izan zen.
Presidenteen Trofeoa
Presidenteen Trofeoa (ingelesez Presidents' Trophy eta frantsesez Trophée des présidents) urtero NHL ligako izotz hockey talde txapeldunari ematen zaion garaikurra da, hots, denboraldi erregularrean garaipen eta puntu gehien bereganatu dituen taldea. Stanley Cup garaikurraren ondoren NHL ligako bigarren titulu garrantzitsuena da.
1985-86ko denboraldiaren hasieran NHLko zuzendaritza batzordeak ezarri zuen. Ordutik aurrera denboraldiko talde onenak urte osoz jokalarien kamisetetan "NHL Ligako Txapeldunak" idazkia eramateko eskubidea dauka. Talde irabazleak 350.000 dolar kanadarretako saria ere jasotzen du, betiere taldeko jokalarien artean banatze aldera. Izotz hockeya Ipar Amerikako lau kirol nagusienen artean liga erregularra irabazteagatik saria eta garaikurra eskeintzen dituen bakarra da, nahiz eta NBAan ere denboraldi amaieran liga erregularrean balantze onena izan duen taldeari ere diru-saria eman ohi zaion.
Peter Gabriel
Peter Brian Gabriel (Chobham, Surrey, Ingalaterra, 1950eko otsailaren 13a) ingeles abeslari, musikari eta konposatzaile bat da. Batez ere Genesis musika-taldeko ahots nagusia eta txirularia izateagatik ospetsu izan zen. Gerora taldea utzi eta bakarko ibilbide arrakastatsu bati ekin zion.
Biografia
Londresen jaio zen, langile-familia batean. Aita, Ralph Parton Gabriel (1912–2012), ingeniari elektronikoa zen eta ama, Edith Irene Allen familia musikari batean jaioa zen.
1965 urtean Garden Wall taldea sortu zuen eskolako lagunekin, Tony Banks pianoan eta Chris Stewart baterian aritzen zirela.
Genesis
1966 urtean Genesis taldea osatu zuen eta talde hartako abeslari eta musikagilea izan zen 1975 urtea arte.
Hasiera gorabeheratsuaren ondoren 1969an Gabriel, Banks, Rutherford eta Phillipsek taldearen aldeko apustua egin zuten, dedikazio osoa eskainiz, eta 1970 Tresspass albuma kaleratu zuten. Bertan Gabrielen eragina handitzen da, letrak idatziz, instrumentu asko joz eta soul musikaren eragina barneratuz. Steve Hackett gitarra-jolea taldean sartzeko gonbidatuta, 1971n Nursery Cryme (1971) diskoan Gabrielek oboea jotzen du eta "The Musical Box" abestian pertsonaietan oinarritutako letra osatzen du lehen aldiz.
Geroago etorri ziren disko arrakastatsuenak, Foxtrot (1972), Selling England by the Pound (1973) eta The Lamb Lies Down on Broadway (1974). Gabriel taldeburua da zuzeneko kontzertuetan eta emanaldietan mozorrotu ohi zen.
Bakarlaria
Genesis taldea bide komertzialetik abiatu zela ohartu zenean, utzi egin zuen Gabrielek, bere interes musikaletatik oso urrun zebilela-eta. 1975ean bakarlari gisa hasi zen. Egindako ibilbidean joera esperimentalak nabarmendu dira haren musikan.
1977 eta 1982 bitartean bakarlari gisa grabatutako disko guztiek Peter Gabriel dute izenburua. Lehenengo diskoan, 1977. urtean, Solsbury Hill abesti ospetsua jaso zuen, besteak beste. 1978an, berriz, disko erabat esperimentala kaleratu zuen, eta bere diskoetxeak erabaki zuen 1980. urtea arte ez ateratzea Peter Gabrielen beste diskorik, zigor moduan; garaitsu hartan ekin zien bide berriei. Hirugarren diskoak, Biko abestiarekin, ospe handia lortu zuen nazioartean eta harrezkero artista saiatu, arretatsu eta sormen handikoaren ospea irabazi zuen Peter Gabrielek.
1982. urtean argitaraturiko Security lanaren ondoren Womad jaialdiei eskaini zien. Jaialdi horiek izan ziren 1990eko hamarraldian halako arrakasta lortu zuen musika etnikoaren zabalkundearen eragile nagusiak. Dena dela, arrakasta komertzialik handiena So diskoarekin lortu zuen, 1986an.
Erreferentzia World musicean
Musikagile gisa ez ezik, lan handia egiten du bere diskoetxearekin, mundu guztiko artisten bilgune bihurtu baita. 1990eko hamarraldian teknologia berriak eta multimedia aplikatu zituen bere lanean eta informatikaz arduratu zen, bereziki. Zinemarako musika ere idatzi du, Birdy (1984) eta "Kristoren azken tentaldia" filmetako musika, besteak beste.
1996 an Bartzelona n Hizkuntza Eskubideen Deklarazio Unibertsala babestu zuten pertsona ospetsuetako bat izan https://web.archive.org/web/20170329141138/http://www.linguistic-declaration.org/versions/angles.pdf
Bizi Urnieta
Bizi Urnieta Espainiako Alderdien Legea onartu ondoren Urnietan sorturiko plataforma ezkertiar eta abertzalearen izena da. 2003an sortu zen Udal Hauteskundeetan aurkezteko, baina Espainiako Audientzia Nazionalak legez kanpo utzi eta partehartzea debekatu zion, Batasunaren ondorengoa zela argudiatuz.
Plataformak zenbat boto lortu zituen jakitea ezinezkoa da, baliogabetu zirelako. Dena den, baliogabeko botoak zenbatuta gutxi gora-beherako kalkulua egin liteke; horrela, 2003ko hauteskundeetan 476 izan ziren boto nuluak, emandako botoen %15,20.
Valle de Sedano
Valle de Sedano Burgosko udalerria da, Páramos eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 553 biztanle zituen.
Microlophus peruvianus
Microlophus peruvianus Microlophus generoko animalia da. Narrastien barruko Tropiduridae familian sailkatuta dago.
Saint-Denis-du-Maine
Saint-Denis-du-Maine Frantziako udalerria da, Mayenne departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Denis-du-Maine udalerrian erroldatutako biztanleak 420 ziren. Familiak 144 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (28 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 44 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 68 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 162 etxebizitza zeuden, 144 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 15 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. 157 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 144 etxebizitza nagusietatik 108 bere jabearen bizilekua ziren eta 36 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek gela bat zuen, 3 etxek bi zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 44 etxek lau zituzten eta 85 etxek bost zituzten. 111 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 62 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 81 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Bixente Lizarazu
Bixente Lizaratzu (Donibane Lohizune, Lapurdi, 1969ko abenduaren 9a - ) futbolari ohia da, ezkerreko atzelaria hain zuzen ere.
Lizarazu hainbat taldetan aritu da. Bordeleko Girondinsen hasi zen. Haiekin 1996ko UEFA Kopa galdu zuen Bayern Munichen kontra. Hortik Bilboko Athletic Klubera joan zen. ETAren xantaia pairatu zuen, horregatik Athletic uztea erabaki zuen. Hamazazpi partida jokatu ostean, FC Bayern München taldeak erosi zuen. Talde horretan, 69 zenbakia sorbaldan, Alemaniako 6 liga eta 5 kopa irabazi zituen, baita Champions Leaguea zein Nazioarteko Kopa ere.
Saint-Denis-du-Maine
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 258 ziren, horien artean 189 aktiboak ziren eta 69 inaktiboak ziren. 189 pertsona aktiboetatik 182 lanean zeuden (98 gizon eta 84 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 69 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 25 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Denis-du-Maine udalerrian 144 unitate fiskal zeuden, 431 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.028 euro zen.
Bixente Lizarazu
Beltzenia estadioari bere izena eman zioten. Claire Keim du emazte, eta Tximista izeneko semea eta Uhaine izeneko alaba ditu. Bere anaia Peio Lizarazu surflaria da.
Saint-Denis-du-Maine
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
Bixente Lizarazu
2018ko apirilean berak idatzitako liburua argitaratu zen Mes prolongations izenburukoa, Seuil argitaletxearekin (ISBN 978-2-02-137496-4), non kirolak, futbolaren historia, biografia eta euskal erroak jorratzen diren.
Saint-Denis-du-Maine
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 jatetxe.
Bixente Lizarazu
Kirol Ibilbidea
''2015eko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.''
Cataponera turdoides
Cataponera turdoides Cataponera generoko animalia da. Hegaztien barruko Turdidae familian sailkatua dago.
Saint-Denis-du-Maine
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Denis-du-Maine udalerrian 30 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.463 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Les Gonds
Les Gonds Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Les Gonds udalerrian erroldatutako biztanleak 1.577 ziren. Familiak 662 ziren, horien artean 200 pertsona bakarrekoak ziren (51 bakarrik bizi ziren gizonak eta 149 bakarrik bizi ziren emakumeak), 247 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 172 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 43 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 753 etxebizitza zeuden, 667 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 21 bigarren erresidentzia ziren eta 64 hutsik zeuden. 637 etxeak ziren eta 116 apartamentuak ziren. 667 etxebizitza nagusietatik 433 bere jabearen bizilekua ziren, 230 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 7 etxek gela bat zuten, 74 etxek bi zituzten, 121 etxek hiru zituzten, 220 etxek lau zituzten eta 245 etxek bost zituzten. 505 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 314 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 284 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.019 ziren, horien artean 753 aktiboak ziren eta 266 inaktiboak ziren. 753 pertsona aktiboetatik 693 lanean zeuden (358 gizon eta 335 emakume) eta 60 langabezian zeuden (23 gizon eta 37 emakume). 266 pertsona inaktiboetatik 139 erretiraturik zeuden, 59 ikasten zeuden eta 68 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Les Gonds udalerrian 676 unitate fiskal zeuden, 1.563 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.485 euro zen.
Hideyuki Nakamura
Hideyuki Nakamura (中村 英之, 1984ko ekainaren 3a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock eta Thespakusatsu Gunma.
Les Gonds
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 85 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 15 eraikuntza enpresak ziren, 17 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 3 finantziazio enpresak ziren, 7 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 25 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Bathygobius ostreicola
Bathygobius ostreicola Bathygobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Les Gonds
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen, 1 liburu denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 2 altzari dendak eta 1 kirol-denda zen.
2000. urtean Les Gonds udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Larrivoire
Biztanleria
2007an Larrivoire udalerrian erroldatutako biztanleak 99 ziren. Familiak 44 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Les Gonds
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
Larrivoire
Etxebizitza
2007an 55 etxebizitza zeuden, 45 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 43 etxeak ziren eta 12 apartamentuak ziren. 45 etxebizitza nagusietatik 35 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 10 etxek lau zituzten eta 28 etxek bost zituzten. 38 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 14 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 28 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Les Gonds
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Larrivoire
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 75 ziren, horien artean 63 aktiboak ziren eta 12 inaktiboak ziren. 63 pertsona aktiboetatik 62 lanean zeuden (39 gizon eta 23 emakume) eta 1 langabezian (1 emakume eta 1 emakume). 12 pertsona inaktiboetatik 7 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
Les Gonds
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Larrivoire
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 2 zurginak ziren eta 1 higiezinen agentzia.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Cynopterus luzoniensis
Cynopterus luzoniensis Cynopterus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Pteropodidae familian sailkatuta dago.
Queensboro zubia
1909ko martxoaren 9an inauguratu zen, Leffert L. Buck arkitektoak diseinatu zuen eta 1.135 metro luze ditu.
La Groise
La Groise Frantziako udalerria da, Nord departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an La Groise udalerrian erroldatutako biztanleak 457 ziren. Familiak 184 ziren, horien artean 64 pertsona bakarrekoak ziren (28 bakarrik bizi ziren gizonak eta 36 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 64 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 203 etxebizitza zeuden, 187 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 202 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 187 etxebizitza nagusietatik 145 bere jabearen bizilekua ziren, 39 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 11 etxek bi zituzten, 32 etxek hiru zituzten, 43 etxek lau zituzten eta 100 etxek bost zituzten. 134 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 90 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 63 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 274 ziren, horien artean 191 aktiboak ziren eta 83 inaktiboak ziren. 191 pertsona aktiboetatik 164 lanean zeuden (96 gizon eta 68 emakume) eta 27 langabezian zeuden (11 gizon eta 16 emakume). 83 pertsona inaktiboetatik 18 erretiraturik zeuden, 33 ikasten zeuden eta 32 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an La Groise udalerrian 180 unitate fiskal zeuden, 438 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.602 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
2000. urtean La Groise udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 660 hektarea erabiltzen.
Saint-Michel-de-Lapujade
Saint-Michel-de-Lapujade Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gironda departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
La Groise
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Saint-Michel-de-Lapujade
Biztanleria
2007an Saint-Michel-de-Lapujade udalerrian erroldatutako biztanleak 201 ziren. Familiak 84 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 32 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 88 etxebizitza zeuden, 80 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 86etxeak ziren. 80 etxebizitza nagusietatik 67 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 4 etxek bi gela zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 25 etxek lau zituzten eta 41 etxek bost zituzten. 78 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 35 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 43 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 136 ziren, horien artean 98 aktiboak ziren eta 38 inaktiboak ziren. 98 pertsona aktiboetatik 91 lanean zeuden (51 gizon eta 40 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 38 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 17 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Michel-de-Lapujade udalerrian 80 unitate fiskal zeuden, 194 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.800 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 2 zurginak ziren eta 1 ile apaindegia.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sirenoscincus
Sirenoscincus Scincidae familiako narrasti genero bat da. Madagaskarren bakarrik bizi dira. Orani gutxi arte espezie bakarra ezagutzen zen, Sirenoscincus yamagishii, 2003an aurkitua. 2012an Sirenoscincus mobydick aurkitu eta deskribatu zuten.
Obergoms
Obergoms Suitzako udalerria da. Valais kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Demografia
Hona hemen biztanleriaren bilakaera:
1991ko Eurovision Abesti Lehiaketa
1991ko Eurovision Abesti Lehiaketa urtero ospatzen den Eurovision Abesti Lehiaketaren 36. edizioa izan zen. Erromako Cinecittà estudioetan ospatu zen, Italian, maiatzaren 3an. Aurkezleak Gigliola Cinquetti (1964ko irabazlea) eta Toto Cutugno (1990eko irabazlea) izan ziren.
Hasiera batean, lehiaketa Sanremon ospatzea erabaki zen, Teatro Ariston antzokian, han ospatzen den Sanremoko kantu jaialdiaren omenez, Eurovision lehiaketa sortzeko eredua izan zelako. Hala ere, Golkoko Gerraren inguruan segurtasun kezkak azaldu ziren, eta RAIk lehiaketa Italiako hiriburura eramatea erabaki zuen.
Garailea Suediako Carola izan zen, "Fångad av en stormvind" kantuarekin. Suediaren hirugarren garaipena izan zen. Suediako Carolak eta Frantziako Aminak puntu kopuru berdina lortu zuten. 1969tik lehen aldiz eman zen berdinketa bat sailkapenaren buruan, baina 1969an ez bezala, berdinketa hausteko arauak zeuden indarrean. Bai Suediak bai Frantziak lau hamabi-puntu sorta lortu zituzten, baina Suediak bost hamar-puntu sorta lortu zituen eta Frantziak bi; hori dela eta, Suedia suertatu zen garaile.
Hogeitabi herrialdek hartu zuten parte, aurreko urteko kopuru berdina, ordungo errekorra. Herbehereek etena egin zuten partaidetzan, erabakitako data Herbeheretan Memoria Eguna izateagatik. Maltak hamasei urte ostean bueltatzeko aukera izan zuen. Alemaniak lehen aldiz hartu zuen parte herrialde bateratu bezala.
Valle de Valdebezana
Valle de Valdebezana Burgosko udalerria da, Merindadeetako eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 627 biztanle zituen.
Waldersbach
Waldersbach Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Waldersbach udalerrian erroldatutako biztanleak 138 ziren. Familiak 60 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 100 etxebizitza zeuden, 64 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 32 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 92 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 64 etxebizitza nagusietatik 51 bere jabearen bizilekua ziren, 4 alokairuan okupaturik zeuden eta 9 doan lagata zeuden; 1ek bi gela zituen, 6 etxek hiru zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 43 etxek bost zituzten. 49 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 26 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 26 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 80 ziren, horien artean 61 aktiboak ziren eta 19 inaktiboak ziren. 61 pertsona aktiboetatik 54 lanean zeuden (32 gizon eta 22 emakume) eta 7 langabezian zeuden (2 gizon eta 5 emakume). 19 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Waldersbach udalerrian 68 unitate fiskal zeuden, 152 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.060 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 iturgina zen eta 1 eraikuntza enpresa.
2000. urtean Waldersbach udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gizakiaren jatorria
Gizakiaren jatorria edo antropogenesia, egungo giza espeziearen jatorriari dagokio. Antzinaroan eta gizateriaren historiaren zatirik handienean, ikuspegi mitiko eta erlijiosoa, hau da, antropogonia, izan zen onartuena —nahiz eta froga fisikorik ez izan—, eta, oro har, jainko baten edo batzuen borondate-egintzat hartzen du gizateriaren jatorria. Zientziaren garapenari esker, ikuspegi aldaketa bat gertatu zen, eta gaur egun ikuspegi zientifikoa da nagusi. Ikuspuntu horrek giza espeziea Lurreko organismoen bilakaera biologikoan kokatzen du, nahiz eta jatorri eta eboluzio horren xehetasunak etengabe aztertzen eta ikertzen diren diziplina zientifiko partaideen artean.
Gizakiaren jatorria ikuspuntu zientifikotik
Ugariak dira, ikuspuntu zientifikotik, gizakiaren jatorriaren inguruko interesa duten diziplinak: biologia, biologia ebolutiboa, genetika, antropologia fisikoa, paleontologia, estratigrafia, geokronologia, arkeologia, antropologia, Historia eta linguistika.
Lamarckismoa edo hartutako karaktereen herentzia
Zientziak gainditu badu ere, Jean-Baptiste Lamarck naturalista frantsesaren teoria, Lamarckismo bezala ezagutua, eboluzio biologikoaren lehen teoria izan zen. Philosophie zoologique (1809) liburuan azaldu zen, eta jasotako karaktereen herentziaren teoria ere deitzen zaio.
XX. mendearen hasieran, ordea, gezurtatuta geratu zen, Weismann hesiaren formulazioak informazioa lerro somatikoaren eta germinalaren artean transferitzea ezinezkoa zela erakutsi zuenean: gizabanakoak bere bizitzan garatutako karaktereak ez dira bide genetikotik transmititzen.
Darwinen hautespen naturalaren bidezko eboluzioaren teoria
Gizakiaren jatorriaren ikuspegi zientifikoaren mugarririk handiena Charles Darwin naturalista ingelesaren lana da. Darwinek egungo giza espeziea (Homo sapiens sapiens) hautespen naturalaren eta hautespen sexualaren eboluzio biologikoaren barruan kokatzen du.
Gizakiaren jatorria
1871ko Gizakiaren jatorria (ingelesez, The Descent of Man, and Selection in Relation to Sex) Darwinen eboluzioaren teoriari buruzko bigarren liburua da. 1859ko Espezieen jatorria liburuaren ondoren, Gizakiaren jatorria idatzi zuen, non hautespen naturalaren eboluzioaren teoria, giza eboluzioari aplikatzen baitzion, hautespen sexualaren garrantzia bereziki nabarmenduz. Psikologia ebolutiboari, etika ebolutiboari, giza arrazen arteko desberdintasunei eta parekatze-kideak hautatzeko emakumeak duen zeregin nagusiari buruzko beste alderdi batzuk lantzen ditu. Liburuaren amaieran, gizakiaren jatorriari buruzko ondorio nagusia zein den adierazten du:
Eboluzioaren sintesi modernoa
Eboluzioaren sintesi modernoak, teoria sintetikoak edo neodarwinismoak, Charles Darwinen hautespen naturalaren bidezko espezieen eboluzioaren teoria, Gregor Mendelen teoria genetikoa herentzia biologikoaren oinarri gisa, ausazko mutazio genetikoa aldakuntza-iturri gisa eta populazioen genetika matematikoa integratzea bilatzen du. Sintesi modernoaren garapenaren teorialari garrantzitsuen artean, Thomas Hunt Morgan, R. A. Fisher, Theodosius Dobzhansky, J. B. S. Haldane, Sewall Wright, William Donald Hamilton, Cyril Darlington, Julian Huxley, Ernst Mayr, George Gaylord Simpson eta G. Ledyard Stebbins daude.
Gizakiaren jatorriaren azalpen mitikoa eta erlijiosoa
Kultura eta zibilizazio desberdinek gizakiaren sorrerari eta jatorriari buruzko kontakizun mitiko eta erlijioso anitzak eskaini dituzte. Gizakiaren jatorriari edo sorrerari buruzko kontakizun mitiko eta erlijiosoari Antropogonia deitzen zaio, baita gizateriaren eta haren kulturaren hedapenari buruzkoa ere. [eskatutako
Tino Rossi
Constantin "Tino" Rossi (Ajaccio, 1907ko apirilaren 29a - Neuilly-sur-Seine, 1983ko irailaren 26a) korsikar abeslaria eta aktorea izan zen. Operarako ahots egokia emanda, kabaret frantsesaren estiloan nabarmendu zen. Ehunka abesti grabatu zituen eta 25 film baino gehiagotan agertu zen. 1946ko Petit Papa Noël abestia da Frantziar historian gehien saldu den abestia.
Verter Recycling
Verter Recycling 2002 S.L. zaborraren sektoreko Bizkaiko enpresa bat izan zen, Zaldibarko zabortegiaren hondamendiarengatik ezaguna.
Verter Recycling 2002 SL enpresak Zaldibarko Kondia baserrian zuen egoitza eta hamar langiletik behera zituen. 2011tik, enpresako administrari solidario eta apoderatuak Arrate Bilbao Barinaga eta Elena Susaeta Barinaga ziren, bere aurretik administrari bakarra zen Jose Ignacio Barinaga Egiak kargua utzi ostean.
2021 urtean, jabeak enpresa likidatzen hasi ziren. Garai beretsuan, Eusko Jaurlaritzak 28.700.000 euro eskatu zizkion "hondamendiaren ostean egin behar izan ziren lanengatik"; 2022an, gainera, 300.000 eurotako isuna ezarri zion "laneko arriskuaren prebentzioaren alorrean arau hauste oso larriengatik".
Bathygobius panayensis
Bathygobius panayensis Bathygobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Verter Recycling
Jabetza
Verter Recycling 2002 SM enpresaren akziodunak eta jabeak Barinaga familia dira. Jose Ignacio Barinaga Egia, eta haren bi iloba: Elena Susaeta Barinaga eta Arrate Bilbao Barinaga. Lehen akziodunak Barinaga eta Susaeta izan ziren, eta hortik aurrera, akziodun-aldaketak izan baziren ere, 2020 arte enpresaren kontrola Barinaga familiaren esku egon zen.
2011an ireki zuen; bi hile lenehago, Jose Inazio Barinagak administrazio kontseilua utzia zuen -ez akzioak- eta Arrate Bilbaok hartu zuen zuzendaritza exekutiboa.
Verter Recyclingeko akziodunek 60 enpresa baino gehiagoren administrazio-kontseiluetan parte hartu izan dute.
Jose Ignacio Barinaga
2004an, Barinaga zen Verter Recyclingen jabe bakarra; zabortegia ireki arte, administrari bakarra izan zen; gero, zesatua izan zen eta bere ilobek, Elena eta Arrate, administrari solidario bihurtu ziren. Negozioa martxan hastean, akzioen %27,83a zuen, iloba bakoitzak bezala.
Jose Ignacio Barinaga Egia (Zaldibar, 1945) Kondia baserrian jaio zen (Eitzaga auzoa). Familia aberatsekoa, gaztetan Eibarko Armeria Eskolan ikasitakoa, pelotari bezala nabarmendu zen; gerora afizio hau mantendu duelarik. 20 urte zituela familiak Construcciones Barinaga enpresa sortu zuen, eta gero han sartu zen. Bertan negozioetarako sena erakutsi zuen, eta senideekin batera enpresa-sare garrantzitsua sortu zuen. Bere garaian 84 kargu izatera ailegatu zen, 34 enpresa desberdinetan. Seme bakarra izan zuen, Iñaki. 1982an Automoviles Kondia enpresa sortu zuen; gero traspasatu egin zuen. 1990ko hamarkadatik aurrera, aluminio ekoizpenean aritu zen, eta ondasun higiezinen promozio, eraikuntza eta agentzia asko eratu zituen, "adreiluaren gorakada" sasoian diru asko irabazi zuelarik; bai Euskal Herrian (zati handi bat Eibarren, Iñaki Arriola alkate zen garaian ), baita udatiarren merkatuan ere (Burgos, Alacant). Ostalaritzan, ikusentzunen ekoizpenean eta altzarigintzan ere sartu zen. Aktibitate guzti hauekin maila ekonomiko eta sozial handia lortu zuen, eta jende askori lana eman zion; batzuen esanetan ugazaba modura ona zen, eta behar bezela ordaintzen zuen; best batzuen esanetan, diruzale patologikoa.
Albatros
Taxonomia
Hona hemen albatrosen espezieen zerrenda:
Verter Recycling
Jose Ignacio Barinaga
Higiezinen negozioan, Barinagak zaborra negozio-esparru berria identifikatu zuen. Eitzagan zegoen zabortegi proiektu zahar bati helduz, 2002an Verter Recycling enpresa sortu zuen. Tramiteak aurrera eramanez, handik bost urtera, Igurumen Baimen Bateratua lortu zuen, eta Udalak irekitze-baimena 2011an eman zion.
2010etik aurrera, Barinagak familia arazoak izan zituen (semea minbiziarekin) eta enpresa gehienak iloben esku laga zituen, Verter Recyclingen zentratuz. Halere, 2020an oraindik 22 kargu betetzen zituen hainbat enpresatan; besteak beste, Zuribar S.L. enpresaren gerentea zen.
2020ko otsailaren 6an, luizia gertatu zenean, Barinaga zabortegian egon zen. Kazetariekin hitz egin zuen, ugazaba zela esan gabe, "Alberto eta Joaquin bere lagunak zirela" esanez. Sololuze 20 urtetik gora zeramatzan berarentzat lanean; Automoviles Kondia enpresako apoderatua izana zen, eta enpresa traspasatu zuenean berarekin zabortegira joan zen.
Barinaga familiako zenbait kidek PSE-EE alderdi politikoarekin lotura dute: semea, Iñaki Barinaga Argoitia, urte horretan alderdi horren Zizurkilgo udal zerrendetan aurkeztu zen.
Jose Inazio Barinagaren ibilbidean seinalatu diren zenbait aktibitate:
Arrate Bilbao eta Elena Susaeta
Verter Recyclingeko administrari eta apoderatu Arrate Bilbao eta Elena Susaetak bi enpresa hauen kargua ere badute:
Elena Susaeta Barinagak karguak dituen beste enpresak:
Arrate Bilbao Barinagak karguak dituen beste enpresak:
Juan Manuel Navarro Murga
Markina-Xemeingo Murga familia boteretsuko María Teresa Murga Mugartegiren ordezkaria, eta Verterren akziodun nagusia. 2004 urtean 14.775 akzio zituen, eta 2008an 13.648.
Jose Luis Aizpiri Lejardi
1993an Eitzagan zabortegi bat martxan jartzen saiatu zen. 2004 urtean Verterren 3.689 akzio zituen, eta 2011an %3a.
Elkarte Berri
Verter Recycling zabortegiaren 2.214 akzio zituen 2008an. 2011an, akzioen %8a.
Akziodunen batzarrean, Elkarte Berri enpresaren ordezkaria Javier Sanchez Martinez zen, Eibarko PSE-ko antolakuntza arduraduna. 2004an, Iñaki Arriola alkate sozialistaren idazkari zela, Sanchez zabortegia irekitzeko gestioak egiten aritu zen, Verterreko ordezkari modura.
Besteak
Uneren baten Pedro Maria Bergaretxe Agirrebeñak ere akzioak izan zituen.
Ernesto Martinez de Cabredo
Jose Inazio Barinagaren Zuribar enpresako kideetako bat Ernesto Martínez de Cabredo injeniaria zen, URA Euskal Agentziaren zuzendaria. Martínez de Cabredoren aitaginarreba eta Jose Ignacio Barinaga lagunak ziren. Biek Ormaiztegin zuten orube batean higiezinen promozioa burutu nahi zuten, eta Martinez de Cabredok esperientzia zuenez (22 urtez Amenabar eraikuntza enpresako gerentea izana zen ) aitaginarrebak ordezkari izendatu zuen.
Enpresa hori 2004an eratu zen, eta Eibarko Otaola 22 kalean du egoitza: urriaren 11an Martínez de Cabredo aholkulari eta lehendakari izendatu izan zen, eta Barinaga idazkari; urriaren 13an, Barinaga gerente izendatua izan zen. Hurrengo urtean senide bat (Verter Recyclingeko sozioa ere bazena) apoderatu izendatua izan zen. Operazioa burutu ez bazen ere (promotoreen arteko desadostasuna), enpresak Ormaiztegiko orubearen jabetza mantendu zuen.
Zaldibarko zabortegiaren hondamendia gertatu zenean, URA Agentzia izan zen zabortegi inguruko erreketako urak inbestigatzeko arduraduna.
Solera Eibarresa
Verter Recyclingek loturak ditu Vinos Solera Eibarresa enpresarekin, Pedro eta Juan Susaeta Urkidi anaiek sortua, Verterreko akziodunen senideak eta haiekin hainbat enpresetan partaide izandakoak. 2008an, Verterren akziodunen biltzarra Olaerreaga ko Solera Eibarresaren egoitzan ospatu zen.
Solera Eibarresaren kontseiluan parte hartu duen beste enpresa bat Exclusivas Alai da (Vinos Arzac, Destilerías La Navarra eta Sidras y Txakolis Txomin Zubeldia enpresei lotua).
Lancha Restauración
Enpresa honek Abanto-Zierbenako Lancha harrobiko zabortegia kudeatzen du, legez kanpoko zabortegi bezala jardun ondoren. Lehendakariordea Arrate Bilbao Barinaga da. Enpresa honen administratzaile izandako Martin Gonzalez COMAGA higiezinen enpresa du, Portugaleteko Udalaren eta Patxi Lopez lehendakariaren operazio baten onuraduna. Txomin Bargos direktiboak, berriz, Gaiker Fundazioaren Ingurumen Zuzendari izana da (Bizkaiko Foru Aldundiaren eta Eusko Jaurlaritzaren parte hartzearekin).
Onarpenaren historia
Zabortegi hau irekitzea 20 urte lehenagotik zetorren proiektua zen, eta Zaldibarko Udalak alde eta kontrako faseak igaro zituen, korporazioen osaketaren arabera:
Ingeniaritza
Verter Recyclingek baimenak eskuratzeko proiektu bat erabili zuen, baina gero jatorrizko proiektua “ia erabat” aldatu zuen:
Zabortegien araudiari buruz
Zaldibarren "arriskurik gabeko zaborra" onartzen zen, eta horren barruan amiantoa. Kontraesankorra dirudien honen azalpena hauxe da: amiantoa material arriskutsua den arren, segurtasun baldintza egokietan gordetzen bada, "material ez arriskutsuen" zabortegietan gorde daiteke. Hori zen Zaldibarko kasua; 2020ko otsailaren 6ko istripuan gordetze segurtasun baldintza horiek hautsi ziren arte.
Zabortegi bat ezarri ahal izateko, orubeari zenbait baldintza eskatzen zaizkio (49/2009 dekretuaren arabera, EAko Esther Larrañaga sailburuak sinatua): haien artean hiriguneetatik aparte egotea, iragazgaiztasuna eta azterketa hidrogeologikoa egin izana. Baldintza hauek betetzen diren edo ez ebaztea URA Agentziaren eta Ingurumen Sailaren esku dago.
Zabortegien kontrolari buruz:
Zaldibarko zabortegiaren ezaugarriak
Luizia gertatu zenean, zabortegian material hauek zeudela uste zen:
Istripuaren aurreko bi urteetan, Verter Recyclingen 500.000 tona hondakin sartu ziren; konparazioa egiteko, Gipuzkoan 2018an 325.000 tona hiri hondakin sortu ziren, eta haietatik 141.000 tona joan ziren zabortegietara edo Zabalgarbi erraustegira.
2007an eskuratutako Ingurumen Baimen Bateratuak (IBB) 137.259 metro karratutako eremua zehazten zuen, 2.744.975 metro kubikotako kapazitatearekin; "munstro bat", geologian adituen arabera, herriguneen ondoan kokatutako altuera handiko instalakuntza batentzat. Zabortegiak 182 metrotako altuera zuen, eta baimenean 35 urtetako bizitza erabilgarria ematen zitzaion; halere, aurreikusitako kopurura 13 urtetan iritsi zen. Luizia gertatu zen unean, zabortegia bere kapazitate teorikoaren %75an zegoela kalkulatu zen, eta EAE-n hondakin gehien hartzen zuen instalazioa zen.
Verterren zabortegiak, bere tamaina handiarengatik, sarrera bi zituen, bata bestetik kilometro bi eta erdira: bat Eitzagan, aspaldi erabili gabea; bestea Ibur Erreka industrigunean.
2013an, IBBa berritu zuen aldaketa esanguratsuekin: batetik, zabortegiak ordura arte debekatuta zituen hondakin mota batzuk hartzeko baimena eskuratu zuen (amiantoa tartean, oraingoan esplizituki ); eta bestetik, metalak eta konposatu metalikoak zabortegian bertan birziklatzeko baimena ere eman zioten. Bi aldaketa hauek "ez zirela funtsezkoak" ebatzi zuen Ingurumen Sailak (adituek ukatu dute hori ) eta ondorioz, ez zuten beste IBB bat emateko prozesua berrabiarazi (horrek ekarriko zukeen erakusketa publikoa eta alegazioetarako aukera ekidinez). Gainera 2013ko IBB hau ez zen publiko egin Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian, 2007koa bezala. Adituek publikotasun falta hau faktore susmagarritzat seinalatu zuten.
Otsailaren 24an, oraindik ez zegoen argi zein hondakin mota hartzen ziren Verter Recyclingen. Komunikabide gehienetan "eraikuntzatik eta industriatik etorritako inerteen" baimena aipatzen bazen ere, Ingurumen Ikuskaritzaren Txosten batean “inerteak kenduta beste hondakin mota guztiak hartzeko baimena" zuela aipatzen zen, "egunean 10 tonatako" mugarekin. EAE-ko Buletin Ofizialeko 2007ko baimenean, berriz, zabortegiak "hondakin ez arriskutsuak" hartu zitzakeela adierazten zen, eta zabor motak zehazten diren zerrendan inerteak aipatzen ziren, baita nekazaritza, arrantza, ehiza, baso lan, eta elikagai industrietatik etorritako hondakinak ere.
Langileak
2011an, zabortegiak soldatapeko 2 langile baino ez zituen; 2012an, 4; 2015etik aurrera, 6. Azpikontratatutako langileak eta zerbitzuak ere erabiltzen zituen.
Bezeroak
Verter Recycling zabortegiak 700 bezero zituen, haietatik 200 enpresa handiak. Besteak beste:
Zaldibarko zabortegiaz gain, Verterrek Zeberion beste zabortegi bat kudeatu zuen 2005 inguruan. Era berean, Debabarrena eskualdean zaborrak kudeatzeko hainbat zerbitzu esleipen eskuratu ditu 2016tik aurrera, Debegesa Debabarreneko Garapen Ekonomikorako Elkartearen eskutik.
I rregulartasunak
Istripuaren aurretik hainbat irregulartasunen berri zegoen. Halere, Verter Recyclingek irregulartasun hauetatik gehienak espreski ukatu zituen.
Langileak
Urte eta erdi lehenago, Verter Recyclingen zabortegian istripua gertatu zitzaion Joaquin Beltranen semeari. Mendi zati bat behera erori zitzaion, zabortegia handitzeko maldari hondeamakinarekin hozka ari zitzaiola; makina harrapatu zuen, hura estaliz eta irauliz. Mutila bizirik atera zen, eta larrialdi zerbitzuek ez zuten interbenitu. Sindikatuek ere deklaratu zuten aurretik luiziak izanak zirela, finkatze-lanen gabeziaren ondorioz, baina ez zirela jakinarazi.