cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gilka Machado
Biografia
Gilka Machadok artista odola zuen zainetan. Bere ama, Thereza Christina Moniz da Costa, antzerki eta irrati-antzerkiko aktorea zen, eta bere familian poeta eta musikari ospetsu ugari zeuden. Haurtzarotik Gilkak bertsoak idatzi zituen, eta 13 urterekin a Imprensa egunkariko lehiaketa bat irabazi zuen, non lehen 3 sariak irabazi zituen, bere izenarekin eta izenordeekin sinatutako olerkiekin. Baina 1915 arte, 22 urte zituela, ez zuen bere lehen liburua argitaratu, Cristais partidos. Horren ondoren beste batzuk ere argitaratu ziren, Estados del alma, Mulher Nua, Meu Glorioso Pecado besteak beste.
Karpovita
Karpovita mineral bat da.
Gilka Machado
Biografia
1910ean Rodolfo de Melo Machado poeta brasildarrarekin ezkondu zen eta 1923an bi seme-alabarekin alargun geratu zen.
Karpovita
Ezaugarriak
Karpovita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 da.
Gilka Machado
Biografia
1930eko hamarkadaren hasieran bere ospea handitu egin zen eta gaztelaniara itzuli ziren bere olerkiak. O Malho aldizkariak sustatutako lehiaketa bat irabazi zuen eta Brasilgo poetarik handiena bezala izendatu zuten.
Bere obra estilo sinbolistan kokatzen da, XX. mendearen hasieran bere erotismo nabarmenagatik eskandalua eragin zuena. Bere poesia intimitate sentikor baten bizipenetan oinarritzen da, bere sentsazioak, emozioak eta desio erotikoak esplizituki adierazten dituena. Hau dela eta, publikoaren erreakzio bikoitza eragin zuen, miresmena zenbaiten aldetik eta gaitzespen zorrotza kontserbadoreen aldetik.
Dena den, bere poesiak indarra hartu zuen eta gaur egun ere mantentzen da, emakumearen alienazio egoeraren erresistentziaren historian mugarri bezala. Horrela, Brasilgo poesia femeninoan plazer erotikoa irudikatzeko eskubideen aldeko borrokaren aitzindari izan zen.
NGC 3320
NGC 3320 galaxia espiral bat da, Hartz Handia konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Antonio Soler (musikagilea)
Antonio Soler Ramos (Olot, 1729ko abenduak 3-San Lorenzo de El Escorial, 1783ko abenduak 20) konposatzaile eta klabizenbalo jotzaile espainiar bat izan zen, XVIII. mendeko teklaturako musikaren espainiar eskolako ordezkaria eta Espainian Domenico Scarlattik sartutako musika korrontearen jarraitzailea.
Bizitza
6 urte zituenean Montserrateko Eskolanian sartu zen, non musika eta organoko bere ikasketak hasi zituen, Fernando Sorrek egingo zuen bezala. Monje bezala sartu zen San Jeronimoko ordena erlijiosoan, eta apaiz bezala ordenatua izan zen 1752an, honegatik "Aita Soler" bezala ezagutzen delarik. Kapera maisu izan zen Lleidako katedralean, eta, beranduago, San Lorenzo de El Escorial monasterioko organo-jotzaile eta koro zuzendari kargua okupatu zuen, non bere Jeronimoen elkartearen kide izatera pasa zen. Hemen lehen organojole bezala irakatsi eta jotzen zuen, eta ofizioentzako musika sortzen zuen. Bere ikasleen artean Karlos III.a Espainiakoaren semea zen Gabriel Borboikoa Espainiako infantea zen. Infantea oso ikasle gaia zen; izan ere Solerrek idatzitako klabearentzako sonatak Gabrielentzat propio idatziak izan ziren.
El Escorialen ikasi zuen José de Nebra eta Domenico Scarlattirekin. Azken hau, garai hartan, espainiar gorteko konposatzailea zen, eta nabarmen eragin zuen Solerren lanean. Antzekotasun esanguratsuak topa daitezke bi konposatzaileen sonatetan. Biek erabili zituzten jauzi zabalak, esku gurutzaketa errepikatuak eta tertzera edo sextazko eskala igaroerak. Hala ere, estilo aldetik ezberdintasunak daude, Solerrek "Albertiren baxua" gogoko izatea adibidez, Scarlattik oso gutxitan erabili zuena. Era berean, honek acciaccatura deritzona erabiltzen zuen, Solerrek erabiltzen ez zuena.
Espainiar klabearen maisurik ospetsuenatzat hartzen da, eta bere izaera nabarmenak modu indartsuan domeinatzen du XVIII. mendeko espainiar musikan.
Bere lana
400 lau baino gehixeagoren egiletza ematen zaio, honako hauek aipa daitezkeelarik:
Teoriko bezala "Modulazioaren giltza eta musikaren antigoaltasunak" izeneko armoniari buruzko tratatu bat idatzi zuen. Oso ezaguna da bere Fandangoa, espainiar dantza erritmikoaren aire bat.
Izbica udalerria
Izbica Poloniako Lublingo voivoderriko landa-udalerri bat da, Krasnystaw barrutian kokatuta. 138,27 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 8347 biztanle zituen.
Izbica Kujawska udalerria
Izbica Kujawska Poloniako Kujavia-Pomeraniako voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Włocławek barrutian kokatuta. 132,1 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 7746 biztanle zituen.
Marano di Valpolicella
Marano di Valpolicella Italiako udalerri bat da. Veronako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Marano di Valpolicellak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Plectranthias whiteheadi
Plectranthias whiteheadi Plectranthias generoko animalia da. Arrainen barruko Serranidae familian sailkatzen da.
Cascajares de Bureba
Cascajares de Bureba Burgosko udalerria da, Burebako eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 44 biztanle zituen.
Karupmøllerita-Ca
Karupmøllerita-Ca mineral bat da eta kuzmenkoita taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Karupmøllerita-Ca elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.
Charax tectifer
Charax tectifer Charax generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Lowell (Maine)
Lowell Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Penobscot konderrian kokatuta dago, Maine estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Coniophanes taylori
Coniophanes taylori Coniophanes generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Lempo
Lempo Finlandiako mitologia eta folklorearen izaki mitikoa da. Berez, troll motako deabrua da, hau da, itxura antropomorfoaren deabrua. Gaizkiaren oinarria da. Dena dela, joera hori kristautasunaren eraginez hartu zuen; jatorrian maitasunaren jainkoa suarekin oso estu lotuta zen: sua begiratzen Lemporen ilea ikus daiteke. Lempori maitasunean eta sexualitatean laguntza eskatzen zaio, baita ere haur osasuntsuak izateko.
Literaturan
Lempo Elias Lönnrot finlandiar idazleak Kalevalan, Finlandiako poema epikoan, jaso zuen. Liburu horretan egileak finlandiarren ohitura eta uste guztien batura egin zuen eta, horregatik, ez da harritzekoa bertan deabru honen presentzia. Horren arabera, Lempo, Hiisi eta Pirurekin batera,Väinämöinen zahar jakintsua hiltzen saiatu zen. Väinämöinen, Finlandiako mitologiaren arabera, munduaren eta gaizateriaren jatorriaren oinarrian dago.
Beste esanahia
Finlandieraz lempo hitza blasfemia bezala ulertzen da.
Nicole Cooke
Nicole Denise Cooke (Swansea, -) galestar txirrindulari ohia da. 2008ko Olinpiar Jokoetan urrezko domina lortu zuen errepidean.
Munduko Kopa eta Italiako Giroko irabazlerik gazteena da. Frantziako Tourra bitan irabazi zuen.
Mezzane di Sotto
Mezzane di Sotto Italiako udalerri bat da. Veronako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Mezzane di Sottok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Safran Aircraft Engines
Safran Aircraft Engines (lehen Snecma, Société nationale d'études et de construction de moteurs d'aviation edo Snecma Moteurs deitua) Frantziako enpresa da, hegazkingintzarako motorrak ekoizten dituena eta Courcouronnesen egoitza duena. Bere lanik esanguratsuenak Rafale hegazkinerako M88, Concorderako Olympus 593 edo Ariane 5erako Vulcain motorrak dira. Egun Safran taldeko filiala da.
Caledoniscincus austrocaledonicus
Caledoniscincus austrocaledonicus Caledoniscincus generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
544 Jetta
544 Jetta, asteroide gerrikoan aurkitutako 544. asteroidearen izena da. 1904ko irailak 11n aurkitu zuen Paul Götz astronomo alemaniarrak Heidelbergeko behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa, 1904 OU zen.
Izbicko udalerria
Izbicko Poloniako Opoleko voivoderriko landa-udalerri bat da, Strzelce barrutian kokatuta. 84,51 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 5444 biztanle zituen.
Plectranthias winniensis
Plectranthias winniensis Plectranthias generoko animalia da. Arrainen barruko Serranidae familian sailkatzen da.
Jauregi kalea (Gasteiz)
Gasteiz ko Jauregi kalea Alde Zaharrean dago.
Kokapena
Alde Zaharraren goiko aldean dago. Santa Maria eta Frai Zacarias Martinez kaleak lotzen ditu.
Luzera
37 metro inguruko luzera du. Ez dauka ataririk. Alde batean Oihaneder Jauregia dago eta Landatxo parkea.
Historia
Henrike Knörr eta Elena Martínez de Madina Salazarrek idatzitako “Toponimia de Vitoria I – Gasteizko toponimia I ” (Euskaltzaindia, 2009) liburuaren arabera 1887ko urriaren 12an ezarri zitzaion egun duen izena, ondoan Oihaneder Jauregia dagoelako.
Charax unimaculatus
Charax unimaculatus Charax generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Saint-Symphorien (Cher)
Saint-Symphorien Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Symphorien udalerrian erroldatutako biztanleak 121 ziren. Familiak 45 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak), 21 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 79 etxebizitza zeuden, 50 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 23 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 79etxeak ziren. 50 etxebizitza nagusietatik 42 bere jabearen bizilekua ziren, 7 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 4 etxek bi gela zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 26 etxek bost zituzten. 32 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 19 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 30 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 74 ziren, horien artean 62 aktiboak ziren eta 12 inaktiboak ziren. 62 pertsona aktiboetatik 51 lanean zeuden (27 gizon eta 24 emakume) eta 11 langabezian zeuden (9 gizon eta 2 emakume). 12 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Symphorien udalerrian 56 unitate fiskal zeuden, 130 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.881 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra apaindegia zen.
2000. urtean Saint-Symphorien udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Diana Žiliūtė
Diana Žiliūtė ( ahoskatua; Rietavas, -) lituaniar txirrindulari ohia da. 2000ko Olinpiar Jokoetan brontzezko domina lortu zuen errepidean.
Munduko Kopa bitan eta Frantziako Tourra irabazi zuen.
Nevers
Nevers Frantziako udalerria da, Nièvre departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2007an 38.007 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Nevers udalerrian erroldatutako biztanleak 38.007 ziren. Familiak 18.652 ziren, horien artean 9.099 pertsona bakarrekoak ziren (3.427 bakarrik bizi ziren gizonak eta 5.672 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4.424 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 3.303 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 1.826 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 22.513 etxebizitza zeuden, 19.072 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 470 bigarren erresidentzia ziren eta 2.971 hutsik zeuden. 7.094 etxeak ziren eta 15.110 apartamentuak ziren. 19.072 etxebizitza nagusietatik 7.656 bere jabearen bizilekua ziren, 11.010 alokairuan okupaturik zeuden eta 406 doan lagata zeuden; 1.455 etxek gela bat zuten, 3.096 etxek bi zituzten, 5.432 etxek hiru zituzten, 4.938 etxek lau zituzten eta 4.152 etxek bost zituzten. 10.646 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 10.299 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 3.625 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 23.998 ziren, horien artean 16.152 aktiboak ziren eta 7.846 inaktiboak ziren. 16.152 pertsona aktiboetatik 13.495 lanean zeuden (6.728 gizon eta 6.767 emakume) eta 2.657 langabezian zeuden (1.318 gizon eta 1.339 emakume). 7.846 pertsona inaktiboetatik 2.039 erretiraturik zeuden, 2.820 ikasten zeuden eta 2.987 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Nevers udalerrian 18.038 unitate fiskal zeuden, 35.460,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.210 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2.225 komertzioetatik, 34 erauzte enpresak ziren, 47 janari enpresak ziren, 1 coque eta refinazio enpresa zen, 8 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 4 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 66 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 158 eraikuntza enpresak ziren, 553 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 62 garraio enpresak ziren, 193 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 45 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 134 finantziazio enpresak ziren, 109 higiezinen enpresak ziren, 280 zerbitzu enpresak ziren, 318 administrazio publikoko enpresak ziren eta 213 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 469 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 5 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoak, 2 lan bilaketa bulegoak, 1 jendarmeria, 4 posta bulegoak, 29 banku bulegoak, 9 funerariak, 31 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 6 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 6 ibilgailuen alokairu bulegoak, 11 autoeskolak, 32 igeltseroak, 25 margolariak, 22 zurginak, 24 iturginak, 13 argiketariak, 6 eraikuntza enpresak, 62 ile apaindegiak, 4 albaitariak, 12 aldi baterako lan enpresak, 102 jatetxeak, 42 higiezinen agentziak, 9 tintoreriak eta 11 apaindegiak.
2009an zeuden 260 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 10 supermerkatuak, 3 brikolaje denda handika, 6 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 31 okindegiak, 26 harategiak, 3 kongelatu-dendak, 3 arraindegiak, 16 liburu dendak, 68 arropa dendak, 14 etxerako tresna dendak, 14 zapata-dendak, 7 elektrotresna dendak, 10 altzari dendak, 10 kirol-dendak, 2 lur eta paretak apaintzeko dendak, 6 drogeria, 6 lurrin-dendak, 11 bitxi-dendak eta 13 lore-dendak ziren.
2000. urtean Nevers udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 120 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 4 tratamendu laburretarako ospitale, 3 iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale, 3 psikiatriko, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, 2 osasun-zentro, 20 botika eta 5 anbulantzia zegoen.
Nevers udalerrian 2 goi-mailako hezkuntza ez-unibertsitarioko zentroak zeuden, horietatik1 osasun-formakuntzako zentroa eta 1 komertziozentroa.5 Unibertsitate zentroak zeuden, horietatik 1 Unibertsitate mailako formakuntza eta ikerketa unitate bat zen,, 1 unibertsitate-insituto bat, 2 ingenieritza eskolak eta 1 bestelako goi-mailako ikasketa zentro bat zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Iveco
Iveco S.p.A. Italiako enpresa da, CNH Industrial taldearen filiala eta Turinen egoitza duena. Ibilgailu komertzial arinak, ertainak eta astunak, harrobiko eta obretako ibilgailuak, hiriko eta hiriarteko autobusak eta aplikazioetarako ibilgailu bereziak diseinatu, ekoiztu eta merkaturatzen ditu. Iveco izena 1975ean agertu zen lehen aldiz, italiar, frantziar eta alemaniar markek bat egin ondoren.
Europan, Txinan, Errusian, Australian, Afrikan, Argentinan eta Brasilen lantegiak ditu. Konpainiak 150.000 ibilgailu komertzial ekoizten ditu mundu osoan, eta 10 mila milioi euroko fakturazioa du.
Cubophis cantherigerus
Cubophis cantherigerus Cubophis generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Indiar azpikontinentearen konkista musulmana
India musulmanek hartzeak, beraz, ondorioak izan zituen ondorengo fase historikoetan, bai Britainiar Raj-aren ezarpen eta agintean, eta baita kolonizazioaren amaieran, non bi estatu bereizi sortu ziren, Pakistan gehiengo musulmaneko eskuadeetan (Ekialdeko Pakistan izan zena geroago Bangladesh bilakaturik) zein nagusiki hindua zen Indiako errepublikan. Are kulturan eta hizkuntzetan ere eragina izan zuen musulmanen etorrerak, eta India eta Pakistan arteko bi hizkuntza nagusiak, hindiera eta urduera, funtsean bat bera dira, urduera hindieratik sortutako aldaera, nagusiki musulmanek hitz egiten dutena, eta alfabeto desberdinez (pertso-arabiar karaktereez) idatzia.
Arabiarren iritsiera
Islama garatu aurretik ere, arabiarrak Indiako mendebaldeko kostaldera etorriak ziren. Malabar kostaldean merkatari ohikoak ziren, eta Konkan eta Gujarat kostaldean barrena ere ibiliak ziren IV. mendeaz geroztik. Gujaraten, batzuk beren familiekin geratu ziren merkataritzarako komunitate gisa.
Arabiar haien ondorengo batzuk, Malabarko Mappila musulmanak, izan ziren Indiako lehen komunitate musulmana; arabiar merkatarien eta bertako emakumeen ondorengoak ziren, eta Arabian Islama zabaldu bezain laster bihurtu ziren fede berrira. Laster beste konbertitu batzuk elkartu ziren talde honetan, eta mendeen buruan, Keralako biztanleriaren laurdena osatzen dute musulmanek 21. mendean.
Inbasioak
Arabiar armada musulman baten lehen konkista 712. urtean izan zen, Muhammad bin Qasimek ipar-mendebaldeko Sindh probintzia konkistatu eta Omeiar Kaliferriko probintzia izendatu zuenean.
X. mendean izan zen hurrengo konkista nagusia, Mahmud Ghaznik Afganistango hegoaldetik ekin zion, Punjab konkistatu eta bere Ghaznavidarren Inperioa eta dinastia hasi zuen, Indiako lehen estatu musulman sendo eta iraunkorra.
Delhiko sultanerriaren ondorengo entitate politiko handia, Mogol edo Mughal Inperioa, inbasioen ondorioz sortua izan zen: 1526an sortua, XVII. eta XVIII. mendeen zehar hegoaldeko Asiako gehiena inbaditu eta gobernatu zuen XIX. mendearen erdian amaitu arte.
Indiako hegoaldean barneratuz
Delhiko sultanerriaren ezarpenaren India iparraldea eta Ganges ibaiaren arro osoa musulmanen kontrolpean egon zen. Hegoalderako, India hegoaldeko Dekkan eskualdea eta kontinenteko hegoaldeko muturra kontu desberdina ziren, erresuma hinduen esku.
14. mendean Bahmani sultanerria sortu zen India erdialdean Ala-ud-Din Bahman Shah-ren eskutik, eta 16. mendera arte iraun zuen, non Dekkango sultanerrien multzoak ordezkatu zuten Bahmanitarren agintea. Geroago, sultanerri hauen koalizio batek Vijayanagara garaitu zuten azkenik Talikotako guduan (1565).
17. mendean mogolen interesa zuzendu zen hegoalderantz. Ahmadnagar anexionatu zuten 1636an, Bijapur 1686an, eta Golkonda 1687an. Bitartean beste erresuma hindu bat sortu zen inguruan, Maratha inperioa, eta honek musulmanen kontrako zenbait gerra egin zituen, eta baita britainiarrak denbora batez geldiarazi ere. Hala ere, britainiarrak Indian sartzearekin bateratsu, hegoaldeko Indian azken bi entitate musulman indartsu eratu ziren, Nizam-ul-Mulk-ek Hyderabadeko estatua sortu zuen 1724an, eta Mysoren agintari jarri zen garai bertsuan Hyder Ali.
Entitate hauen artean Hyderabadekoak, Nizam izeneko agintari musulmanek gidatua, iraun zuen nominalki independente baita britainiar agintean ere. Are Indiaren partizioa gertatu zenean ere, botere koloniala amaitzean (1946), estatu independente gisa geratu zen Dekkan eskualdean, India erdian. Nizama eta aginteko elitea musulmanak ziren, baina biztanle gehienak drabidiar hinduistak (teluguera da bertako hizkuntza), eta 1948an Indiak militarki okupatu eta anexionatu zuen estatu hau.
Hizkuntzetan eragina
Delhiko Sultanerriarekin batera turkiar kultura eta hizkuntza iritsi ziren Indiara. Mogolen artean ere, lehen enperadorea, Babur, uzbekera hiztuna zen jatorriz. Hala ere, sultanen zein mogolen aginteko hizkuntza ofiziala, gorteko mintzaira eta literatura jasoaren bidea, persiera izan zen mendeetan, hau ere musulmanek ekarria.
Musulmanen artean beste hizkuntza bat izendatzen eta garatzen hasi zen 1700. urtearen inguruan, non Hyderabad hirian, Dekkango metropoli musulmanean, Jafar Zatalli poetak persiera alde batera utzi zuen, eta bere ghazal edo poemak hindieraren forma filo-persiar batean idatzi zituen: urdu deitzen dugun hizkuntzaren lehen urrats literarioak izan ziren haiek.
NGC 3326
NGC 3326 galaxia espiral bat da, Sextans konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
545 Messalina
545 Messalina, asteroide gerrikoan aurkitutako 545. asteroidearen izena da. 1904ko urriak 3an aurkitu zuen Paul Götz astronomo alemaniarrak Heidelbergeko behatokitik. Asteroide honen behin-behineko izendapen zientifikoa, 1904 OY zen.
Bere izena, Klaudio erromatar enperadorearen emaztea izan zen Valeria Mesalinagatik jasotzen du.
La Vid de Bureba
La Vid de Bureba Burgosko udalerria da, Burebako eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 32 biztanle zituen.
Chilorhinophis butleri
Chilorhinophis butleri Chilorhinophis generoko animalia da. Narrastien barruko Aparallactinae familian sailkatuta dago.
Pegaso (automobilgintza)
Pegaso kamioien, autobusen, traktoreen, ibilgailu blindatuen eta kirol-autoen fabrikatzaile espainiarra izan zen. ENASA enpresak 1946an sortu zuen, Hispano-Suizaren lantegi zaharra aprobetxatuz eta Wifredo Ricart automobil ingeniari ospetsuaren zuzendaritzapean. 1990ean, Iveco italiar enpresak ENASA erosi eta Pegaso izena 1994an desagertu zen.
ENASAk, estatuko enpresa izanda, bere interes nagusia kamioian eta autobusen merkatuan zuen. Pegaso Europako ibilgailu fabrikatzaile nagusietako bat bihurtu zen, Europa eta Latinoamerikarako esportazio esanguratsuak zituena.
Produktu nagusiak
Zibilak:
Militarrak:
Olaerrea
Olaerrea (gaztelaniaz eta ofizialki Herrera) Burgosko probintziako Miranda Ebro udalerriko herrixka abandonatua da. 2008 urteko erroldaren arabera herrixkan 4 biztanle ditu, eta han zutik geratzen den eraikin bakarrean bizi dira, monasterioan.
Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Ordizia)
Andre Mariaren Jasokundearen eliza Ordizian (Goierri, Gipuzkoa) dagoen eliza barroko bat da. Herriko Alde Zaharrean dago, Santa Maria kalean. Eraikina XIII. mende amaieran edo XIV. mende hasieran egin zuten. Eliza Euskal Herriko barnealdeko Donejakue bideko ondarearen parte kontsideratzen da.
Eraikina
Antzinako eraikin haren hondakinak, baina, egungo dorre barrokoaren oinarrian baino ez dira geratzen, 1511n izandako sute baten ondorioz. Egungo eliza XVI. mendean egin zuten, eta nabe bakarra eta abside oktogonala ditu.
Kanpoaldean tenplura sartzeko ataria nabarmentzen da, ebanjelioaren alderdia hartzen duena, fundiziozko zutabe bidez sostengatua. Bertan daude jatorrizko sarrera eta gaurkoa: arku karpanela ojibazko karpanelekin. Kanpandorrea XVIII. mendekoa da eta Martin de Carreraren planoak jarraituz eraiki zen. Elizaren burualdeari atxikia dago apaizetxea, epistolako horma hartuz.
1516rako ordularia elizak bazuen, baina 1753an beste bat jarri behar izan zuten haren lekuan. 1887an ataria estali zen, gaur egun duen itxura jasoz.
Barrualdea
Barruan, aldare nagusian dagoen erretaula barrokoa da elementurik azpimarragarriena. Bartolome Corderok egin zuen XVII. mendean. XIV. mendeko Andre Maria eseriaren irudi bat (gotikoa) ere ikus daiteke. Horrez gain, hainbat kapera eta apaindutako erretaula ugari daude.
San Laurendi (uhartea)
San Laurendi (ingelesez: St. Lawrence; erdialdeko Siberiako yupikeraz: Sivuqaq) Alaskan dagoen uhartea da. Herrialdeko seigarren uharterik handiena da.
Lowrys (Hego Carolina)
Lowrys Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Chester konderrian dago, Hego Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Minerbe
Minerbe Italiako udalerri bat da. Veronako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Västergötland
Västergötland (suedieraz ahoskatua) Suediako hego-mendebaldean dagoen probintzia historikoa (landskap) da. Bohuslän, Dalsland, Värmland, Närke, Östergötland, Småland eta Halland probintziak eta Vänern eta Vättern aintzirak mugakideak ditu.
Minerbe
Mugakideak
Minerbek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Plectranthias xanthomaculatus
Plectranthias xanthomaculatus Plectranthias generoko animalia da. Arrainen barruko Serranidae familian sailkatzen da.
Närke
Närke (suedieraz ahoskatua) Suediako erdialdean dagoen probintzia historikoa (landskap) da. Iparraldean Västmanland, ekialdean Södermanland, hego-ekialdean Östergötland, hego-mendebaldean Västergötland eta ipar-mendebaldean Värmland mugakideak ditu.
Lowry (Hego Dakota)
Lowry Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Walworth konderrian dago, Hego Dakota estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Iain Laughland
Iain Hugh Page Laughland (Mumbai, 1935eko urriaren 29a - 2020ko abuztuaren 9a) eskoziar errugbilaria izan zen. London Scottish FC eta Harlequin FC taldeetan jolastu zuen. 1959 eta 1967 bitartean 31 aldiz jolastu zuen Eskoziako errugbi selekzioan eta azken bi urteetan kapitaina izan zen. Eskoziako Errugbi Batasuneko lehendakaria izan zen 2000-2001ean.
Jabłoń udalerria
Jabłoń Poloniako Lublingo voivoderriko landa-udalerri bat da, Parczew barrutian kokatuta. 110,35 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 3928 biztanle zituen.
Cheirodon australe
Cheirodon australe Cheirodon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
1765 Wrubel
1765 Wrubel asteroide gerrikoan aurkitutako 1765. asteroidearen izena da. 1957ko abenduak 15ean aurkitu zuen Indiana Asteroide Programak Goethe Link Behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1957 XB zen.
Medikuntza
Medikuntza gaixotasunak ezagutu, hauen prebentzioa kudeatu eta pertsonak sendatzea helburu duen praxi eta zientziari deritzo. Medikuntzak hainbat jardute hartzen ditu barne, osasuna mantentzeko asmoarekin eritasunak zainduz eta sendatuz. Medikuntza garaikideak zientzia eta ikerkuntza biomedikoak, genetika eta teknologia medikoa erabiltzen ditu lesioak eta eritasunak diagnostikatu, tratatu eta saihesteko; sendagaiez eta kirurgiaz baliatzen da, eta baita terapiaz ere, hala nola psikoterapia, oholtxoak, osasun-produktuak eta erradioterapia.
Medikuak dira jardunbide honetan dabiltzanak.
Biografia interesgarriak
Klasikoen artean Galeno eta Hipokrates ezinbestekoak ditugu, antzinako garaietatik medikuntza landu zutenak eta gaur egun ere erreferentziazkoak direnak oinarrizko kontzeptu batzuetan.
Aro modernoan, aldiz, aipagarriak dira Alexander Fleming, Sigmund Freud, Robert Koch, Severo Ochoa, Louis Pasteur eta Ramón y Cajal.
Espezialitate mediko-kirurgikoak
Espezialitate medikoak hiru multzotan banatu ditzakegu: Medikoak beraiek, Kirurgikoak eta Osagarriak.
Lehenengoak, barne medikuntzak barne hartzen zituen hasiera batean, baina denborarekin banantzen joan dira, besteak beste endokrinologia, hematologia, kardiologia, nefrologia, pneumologia eta neurologia.
Kirurgikoen artean, kirurgia orokorra, obstetrizia, oftalmologia, otorrinolaringologia eta traumatologia ditugu, beste batzuen artean.
Espezialitate osagarriak diagnostikoaren bidean laguntzen dutenak daude, anatomia patologikoa, erradiologia eta mikrobiologia. Halaber, beste motatakoak ere baditugu, medikuntzaren historia, medikuntza legala eta Medikuntza prebentiboa, tartean.
Hiztegi medikoa
B D E G L M P S T Z
Ikasketak
Gaur egun, Euskal Herriko Unibertsitatean (EHU) Medikuntza ikasketak egiteko aukera dago Leioa, Gasteiz eta Donostiako campusetan, bai eta Nafarroako Unibertsitatean (pribatua) ere.
XVI. mendetik 1901. urtean itxi zuten arte, Oñatiko Unibertsitatean eskaintza hauxe egon zen.
Kasatkinita
Kasatkinita mineral bat da.
Ezaugarriak
Kasatkinita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Atenas
Atenas (Αθήνα, Athína, // ahoskatua; Ἀθῆναι, Athēnai) Greziako eta Atika eskualdeko hiriburua. Izena Atena jainkosaren omenez du. Mendiz inguraturiko ordoki batean dago, Akropoliaren eta Likabitosko harkaitz-muinoen azpian zabaldurik. Greziako politika, ekonomia eta kulturaren gune nagusia da. Haren inguruan Greziako industrialde garrantzitsuena dago.
Sorrera eta mitoak
Akropolian aurkitu den kultura-aztarnarik zaharrena Neolito bukaerakoa da. Mitologiaren arabera, pelasgoen Atenajainkosa Poseidon jainkoari nagusitu zitzaion, eta izena eman zion hiriari. Atenas eta Atikako tribuen egituraketa joniarrek moldatu zuten, K.a. 2000. urtearen inguruan han egokitu zirelarik. Atenasko errege mitikoen tradizioa historiaurrearen argigarri da gaur egun. Atenastarrak, beren buruak bertakotzat iritzirik, Kekrops, hiriaren fundatzailea, eta Eriktonios, haren ondorengoa, lurpeko sinesteekin lotu zituzten. Elezaharrek Knossosekiko harremanak (Dedalo), Minok Atenasi ezarritako setioa (Androgeo), Egeoko erreinaldien garaian Atenasek nozitu behar izan zituen mendekuak, Teseo askatzailea (Minotauro) eta amazonen aurkako gudua ekartzen dituzte gogora. Kodros, elezaharretako azkeneko erregea, doriarren aurkako gerrako heroia izan zen. Pelasgoen harresia (Akropolian badira aztarna batzuk) etsaien aurkako babesa izan zen. Atenasek eta Atikak, doriar inbaditzaileengandik babesturik, Asia Txiki aldera talde handitan jo zuten, eta, joniarrez gainera, Beoziako iheslari eoliarrak ere hartu zituzten.
Aristokraziaren gobernua, tirania eta berrikuntzak
Greziaren Erdi Aroa izena eman zaion garai iluna gainditu ondoren, etengabeko aurrerakuntza izan zuen Atenasek alderdi guztietan, Grezia guztira hedatu zen dekorazio geometrikoko zeramika lekuko (K.a. X-VIII. m.). Gizarte-egiturak (4 tribu joniar, 3 phratria-tan banatua bakoitza, phratria bakoitzak hainbana genos) erraztu egin zuen lurjabeen aristokraziaren etorrera (Eupatridak), erregetza indargabetu eta, azkenik, gobernu aristokratikoa ezarri zuena (K.a. VII. m.).
Mediar gerrak eta Atenasen inperialismoa
Atenas hiriak Asia Txikiko hiri joniarrei (Miletoko Aristagorari) Dario I.a Persiako erregearren aurkako gerran (K.a. 498) lagundu zien. Lehen Mediar Gerraren hasiera zen. Darioren gudarosteei Maratoiko Guduan nagusitu ondoan amaitu zen Greziako gerra (K.a. 490). Temistoklesen gidaritzapean, atenastarrek indartu zuten itsas ontziteria, eta hiri nagusiaren eta Pireo portuaren artean murru handi bat eraiki zuten. Bigarren Mediar Gerrak (K.a. 480-479) kalte handiagoak eragin zizkien persiarrei, Xerxes I.ak une batez Atenas hartuagatik ere. Atenas, mundu heleniarreko hiri nagusia, Delos itsas konfederazioko buru bihurtu zen era berean (Eurimedoneko garaipena, K.a. 468, eta Kalliako bakea, K.a. 449). Atenasko inperialismoak ez zuen, ordea, une lasairik izan: aliatuen autonomia ukatuz eta arerioak etengabeko mehatxupean edukiz, gerra baizik ez baitzuen bizi luzaroan.
Periklesen mendea
Hala eta guztiz ere, ekonomia-aurrerapenak eta Atenasko demokraziaren garapenak zibilizazio klasikoaren gune eta iturri bihurtu zuten Atenas. Aristides, Efialtes (K.a. 461) eta Perikles (K.a. 443-429) politikarien berrikuntzei esker, betiereko heldutasuna erdietsi zuen Atenasko demokraziak: bertute politikoetan oinarriturik, polis-a (hiria) hiritar guztien artean gobernatzen zen. Filosofian, sofisten eskola (Gorgias, Prodikos, Protagoras), Anaxagoras eta Sokratesen filosofia eta eskola platonikoa (Platon, Akademia, eta Diogenes Zinikoa, Timon misantropoa, Meton astronomoa) bertan garatu ziren. Letra-munduan, hantxe sortu ziren lehen historia (Herodoto, Tuzidides, Xenofonte) eta dramaturgia (Eskilo, Sofokles, Euripides, Kratino, Aristofanes, Menandro). Arte klasikoak garai hartan eman zituen bere obra osatuenak (Akropolia, Agora, Zeramika). Periklesen garaiko Atenas antzinatean nagusi ageri den Greziaren ispilu gardenena da. Ezin ahantzi da, hala ere, handitasun horren guztiaren oinarrian indarkeriaren poderioz eta esklabo-gizarte bat zela medio bermaturiko inperioa zegoela: Atikan bizi ziren 400.000 biztanleetatik, 200.000 esklaboek, 70.000 metekoek (atzerritarrek) eta emakumeek ez zuten inolako eskubide politikorik.
Peloponesoko gerra: Atenasen gainbehera
Atenasen inperialismoaren aurrean, Esparta izan zen bere independentziari gartsuen eutsi zion herria. Atenasek Kerkira (Korfu) hiriari Korintoren aurkako gerran lagundu ziola eta, korintoarrek Potidean emaniko erantzunak piztu zuen Peloponesoko gerra (K.a. 431). Gerraren lehen aldian atenastarrek eutsi ahal izan zioten inperioari, galera (Potidea eta Anfipolisko guduak) eta nahigabe guztiongatik ere (Atikako ebasketa, izurritea, K.a. 430, Periklesen heriotza). Mantineako gudua galdu ondoan (K.a. 418), atenastarrek porrot handia jasan zuten demagogoek (Altzibiades) Siziliara gidaturiko bidaldi batean (K.a. 415-413). Joniaren altxamenduaren ondoren (K.a. 412), estatu-kolpe batek Larehunen aholkularitza oligarkikoa ezarri zuen agintean (K.a. 411), nahiz demokrazia hurrengo urtean ezarri zen. Espartaren aurka, Atenasek itsasontziak galdu zituen Egospotamon (K.a. 404), eta kapitulazioa izenpetu zuen ondoren. Gerra-urte luzeen ondoan (Atenas, Esparta eta Korinto hirien artean nagusiki), itsas konfederazio berri baterako asmoek ez zuten buru onik izan (K.a. 377-357) eta, bitartean, Tebasek itzali zituen Atenasen nahiz Espartaren indar militarrak: amaiaren aurreko gaua zen.
Mazedoniaren eta Erromaren Aroa
Filipo II.a Mazedoniakoak, Atenasen itsas inperioaren deuseztapenaz baliatuta, Olinto konkistatu (K.a. 348) eta Atenasi bakea ezarri eta gero (K.a. 346), indar aliatuak garaitu zituen Keroneako guduan (K.a. 338). Filipo jaun eta jabe zen Grezian. Alexandro Handia hil eta gero, berriz ere altxatu zen Atenas, baina Antipatroren gudarosteek menderatu zuten (Kranon, gerra lamiarra). Geroztik, diadokoen esku, Mazedoniako Erresumaren mende geratu zen. Politikan, gainbehera erabatekoa zen arren, Greziako zibilizazio gune nagusi iraun zuen Atenasek. Atenas, filosofoen (Aristoteles, Epikuro, Zenon) eta artisten (Protogene) hiria zena, Atikako elokuentziaren plaza bihurtu zen (Isokrates, Lisias, Demostenes, Likurgo). Erromatarrek hainbat mesede egin ondoan (K.a. 166), Sila enperadoreak konkistatu zuen Atenas K.a. 89 urtean. San Paulok bisitatu zuen K.o. 56 urtean. Atenasek ikasketa klasiko paganoen gune moduan iraun zuen V. mendera arte. 276. urtean, godoek suntsitu zuten hiria.
Dukerri latinoa. Atenas modernoa
Bizantziar Inperioaren barnean, Atenasek ez zuen garrantzi berezirik hartu. Latindarrek (mendebaldeko kristauek) eskuratua 1204. urtean (Laugarren Gurutzadan), dukerri franko bateko hiriburu bihurtu zen. Frankoen ostean kataluniarren esku egon zen. Turkiarren okupazioaren garaian (1456-1832), Atenasek ez zuen inolako garrantzirik izan otomandarren begi aurrean. Greziako Independentzia Gerran kalte handiak nozitu zituen (1827). 1834. urtean Greziako hiriburu egin zuten. 1973ko azaroaren 17an ikasleak erregimen militarraren aurka altxatu ziren hirian.
1985ean Europako kultura-hiriburua izan zen.
Klima
Atenaseko klima lehorra edo subtropikala mediterraneo erdi-aridoa da (BSh Köppen klima sailkapenaren arabera), neguak ez dira oso hotzak baina udak oso beroak eta lehorrak dira, neguak euritsuagoak. Urteko 70 egun ingurutan egiten du euria, nahiz eta prezipitazioak oso moderatuak izan eta neguan bakarrik gertatzen diren; udan oso noizbehinka izaten dira.
Ikuspegi orokorra
Atenasek tradizio luzea du kirol eta kirol ekitaldietan, Greziako kiroleko klub garrantzitsuenen egoitza gisa eta kirol instalazio ugari biltzen ditu. Hirian nazioarteko garrantzia duten kirol ekitaldiak ere izan dira.
Atenasek bi aldiz antolatu ditu Udako Olinpiar Jokoak, 1896an eta 2004an. 2004ko Udako Olinpiar Jokoek Atenasko Olinpiar Estadioa garatu behar izan zuten, eta harrezkero munduko estadiorik ederrenetako bat eta bere monumentu moderno interesgarrienetako bat izan zen. Herrialdeko estadiorik handienean, UEFA Txapeldunen Ligako bi final antolatu ziren, 1994 eta 2007an. Atenasko beste estadio garrantzitsu bat, Pireo eremuan kokatua, Karaiskakis estadioa da, kirol eta entretenimendu konplexua, 1971ko UEFAko Kopako finalaren anfitrioia.
Atenasek hiru aldiz hartu du Euroligako finala, lehena 1985ean eta bigarrena 1993an, biak Peace and Friendship Stadiumean, SEF izenez ezagutzen dena, estadio estali handi bat, eta hirugarren aldiz 2007an Olinpiar Aretoan. . Beste kirol batzuetako ekitaldiak, hala nola atletismoa, boleibola, waterpoloa eta abar, antolatu dira hiriburuko aretoetan.
Atenasen Europako kirol anitzeko hiru klub daude: Panathinaikos, Atenasko hirigunean sortua, Olympiacos, Pireoko auzoa eta AEK Atenas, Nea Filadelfeia auzoan sortua. Futbolean, Panathinaikos 1971ko Europako Kopako finalera iritsi zen, Olympiakos nagusi izan da etxeko lehiaketetan, eta AEK Atenas hiru handietako beste kidea da. Klub hauek saskibaloi taldeak ere badituzte; Panathinaikos eta Olympiacos Europako saskibaloiaren potentzia handienetakoak dira, Euroliga sei eta hiru aldiz irabazi baidute hurrenez hurren, eta AEK Atenas talde-kiroletan Europako garaikurra irabazten duen lehen talde greziarra izan zen.
Atenaseko beste klub aipagarri batzuk Athinaikos, Panionios, Atromitos, Apollon, Panellinios, Egaleo FC, Ethnikos Piraeus, Maroussi BCE eta Peristeri BC dira, hauek ere izan dute nazioko eta nazioarteko arrakasta beste kiroletan.
Atenasko eremuak hainbat lur hartzen ditu, batez ere hiriaren inguruan altxatzen diren muinoak eta mendiak, eta hiriburua mendikate batek erdibanatuta duen Europako hiri nagusi bakarra da. Lau mendilerroek hiriaren mugetaraino hedatzen dira eta milaka kilometroko bideakk zeharkatzen dituzte hiria eta inguruko eremuak, ariketa fisikoa egiteko oinez eta bizikletaz sarbidea eskaintzen dutenak.
Atenasetik haratago eta Atikako prefektura osoan, kanpoko jarduerak eskia, eskalada, ala delta eta windsurfa dira. Kanpoko klub ugarik zerbitzatzen dituzte kirol hauek, besteak beste, Sierra Clubeko Atenasko Kapitulua, urtero 4.000 partaide baino gehiago edukitzen dituena.
Kirol klubak
Goiko klubez gain, Atenas udalerriaren mugen barruan, nazio mailako dibisioetan presentzia edo aldi laburretarako ekintza nabarmena duten klub gehiago daude. Horietako batzuk dira Gamma Ethnikin lehenago presentzia duen PAO Rouf ( Rouf ), Petralona FC ( el ) ( Petralona ), 1963an sortutako futbol kluba, Beta Ethnikin lehenago presentzia duena, Attikos FC ( el ) ( Kolonos ), futbol kluba. 1919an Gamma Ethnikin presentzia laburra, Athinais Kypselis ( Kypseli ), 1938an sortutako futbol kluba Gamma Ethnikin, Gyziakos ( Gyzi ), saskibaloi kluba 1937an sortua Beta Ethniki saskibaloian eta Aetos BC ( el ) presentzia labur batekin. ( Agios Panteleimonas ), 1992an sortu zen saskibaloi kluba A2 Ethniki Basketball-en lehenagoko presentziarekin. Atenasko beste kirol klub garrantzitsu bat 1895ean sortu zen Atenas Tenis Kluba da greziar teniserako eskaintza garrantzitsuarekin.
1896ko Udako Olinpiar Jokoak
Olinpiar Joko modernoen berpiztea 1896an sortu zen, Pierre de Coubertin frantziarren ahaleginari esker, Atenas lehen joko olinpiko modernoen saria jaso zuen. 1896an, hiriak 123.000 biztanle zituen eta ekitaldiak hiriaren nazioarteko ospea areagotzen lagundu zuen. Olinpiar Joko hauetarako erabilitako lekuetatik, Kallimarmaro estadioa eta Zappeion izan ziren erabakigarrienak. Kallimarmaro antzinako Atenasko estadioen erreplika bat da, eta Penteli mendiko marmol zuriz egina dagoen estadio handi bakarra (60.000 edukiera duena), Partenoia eraikitzeko erabilitako material bera.
1906ko Udako Olinpiar Jokoak
1906ko Udako Olinpiar Jokoak edo 1906ko Elkarrekiko jokoak Atenasen ospatu ziren. Elkarrizketako lehiaketak nazioartean antolatutako Olinpiar Jokoen tarteko jokoak ziren, eta Grezian lau urtean behin antolatu behar ziren, Olinpiar Joko nagusien artean. Ideia honek gero IOCren laguntza galdu zuen eta joko hauek eten egin ziren.
2004ko Udako Olinpiar Jokoak
Atenasi 2004ko Udako Olinpiar Jokoak eman zizkien 1997ko irailaren 5ean Lausanan, Suitzan, 1996ko Udako Olinpiar Jokoak antolatzeko aurreko eskaintza galdu ostean, Atlantan, Estatu Batuetan. Bigarren aldia izango zen Atenasek jokoak antolatuko zituena, 1896ko inaugurazio ekitaldiaren ondoren. 1990ean arrakastarik gabeko eskaintzaren ostean, 1997ko eskaintza goitik behera hobetu zen, Greziaren historia olinpikoari errekurtsoa barne. Botoen azken txandan, Atenasek Erroma garaitu zuen 66 boto alde eta 41 kontra edukiz. Erronda honen aurretik, Buenos Aires, Stockholm eta Lurmutur Hiria lehiaketatik kanpo geratu ziren, boto gutxiago jaso baitzituzten.
Prestaketen lehen hiru urteetan, Nazioarteko Olinpiar Batzordeak kezka agertu zuen olinpiar gune berri batzuen eraikuntzaren aurrerapenaren abiaduragatik. 2000. urtean, Antolakuntza Batzordeko presidentea Gianna Angelopoulos-Daskalakik ordezkatu zuen, 1997an jatorrizko Lizitazio Batzordeko presidentea izan zena. Une horretatik aurrera, prestaketak oso era azeleratuan jarraitu zuten, erritmo ia zoratuan.
Kostu handia kritikatu bazen ere, 1,5 milioi dolar estimatu ziren, Atenas hiri funtzionalago batean bihurtu zen, eta teknologia modernoa duen garraioan zein hiri garapen modernoan. Hirian munduko kirol gune bikainenetako batzuk sortu ziren, denak jokoetarako guztiz prest zeuden. Jokoek 202 herrialdetako 10.000 kirolari baino gehiago hartu zituzten. 2004ko Jokoak arrakastatsuak izan ziren, bai segurtasunak bai antolakuntzak ondo funtzionatu baitzuten, eta bisitari gutxi batzuek arazo txikiak jakinarazi zituzten batez ere ostatu gaietan. 2004ko Olinpiar Jokoak "ahaztezinak, ametsetako jokoak" direla deskribatu zuen Jacques Rogge COIko presidenteak, Olinpiar Jokoen jaioterrira itzultzeagatik eta Olinpiar Jokoak antolatzeko erronkei aurre egiteagatik. Beha daitekeen arazo bakarra hasierako gertaera batzuetara bertaratze urria izan zen. Azkenean, ordea, guztira 3,5 milioi sarrera baino gehiago saldu ziren, beste edozein Olinpiar Jokoetan baino gehiago, Sydneykoa izan ezik (5 milioi sarrera baino gehiago saldu ziren bertan 2000. urtean).
2008an, olinpiar gune gehienak hondatuta zeudela jakinarazi zuten: txosten horien arabera, jokoetarako eraikitako 22 instalazioetatik 21 abandonatuta geratu ziren edo hondamendian daude, eta hainbat okupa kanpamentu sortu ziren. instalazio batzuen inguruan, eta bandalismoak, graffitiak edo zaborrez jositako hainbat lokal. Erreklamazio hauek eztabaidatu egin ziren eta litekeena da okerrak izatea, Atenasko Olinpiar Jokoetarako erabilitako instalazio gehienak erabiltzen ari direlako edo Olinpiar osteko erabilerarako bihurtzeko prozesuan baitaude. Greziako Gobernuak korporazio bat sortu du, Olympic Properties SA, eta instalazio horien kudeaketa, garapena eta konbertsioa gainbegiratzen ari da olinpiada osteko, eta horietako batzuk sektore pribatuari salduko zaizkio (edo dagoeneko saldu zaizkio). Beste instalazio batzuk oraindik ere erabiltzen ari diren Olinpiar Jokoetan bezala, edo erabilera komertzialerako bihurtu edo beste kiroletarako aldatu diren bitartean. Kontzertuak eta antzerki ikuskizunak, Cirque du Soleil taldearenak esaterako, antolatu dira berriki.
Herri eta hiri senidetuak
Atenas ondorengo herri eta hiriekin senidetuta dago:
Llano de Bureba
Llano de Bureba Burgosko udalerria da, Burebako eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 69 biztanle zituen.
Bistrița-Năsăud konderria
Bistrița-Năsăud Errumaniako Nord-Vest eskualdeko konderrietako bat da. Bere hiriburua Bistrița da. 5.355 kilometro koadro ditu eta 311.657 biztanle zituen 2002an.
Barcunhan
Biztanleria
2007an Barcugnan udalerrian erroldatutako biztanleak 149 ziren. Familiak 62 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 21 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 21 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 71 etxebizitza zeuden, 63 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 70 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 63 etxebizitza nagusietatik 54 bere jabearen bizilekua ziren eta 8 alokairuan okupaturik zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 2 etxek bi zituzten, 1ek hiru zituen, 13 etxek lau zituzten eta 43 etxek bost zituzten. 49 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 29 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 31 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 71 ziren, horien artean 55 aktiboak ziren eta 16 inaktiboak ziren. 55 pertsona aktiboetatik 54 lanean zeuden (30 gizon eta 24 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 16 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Barcugnan udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 715 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Montecchia di Crosara
Montecchia di Crosara Italiako udalerri bat da. Veronako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Chilorhinophis carpenteri
Chilorhinophis carpenteri Chilorhinophis generoko animalia da. Narrastien barruko Aparallactinae familian sailkatuta dago.
Petra Rossner
Petra Rossner (Leipzig, Alemaniako Errepublika Demokratikoa, -) alemaniar txirrindulari ohia da. 1992ko Olinpiar Jokoetan urrezko domina lortu zuen jazarpen proban.