cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ivry-la-Bataille
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 160 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 4 janari enpresak ziren, 4 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 23 eraikuntza enpresak ziren, 32 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 15 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 5 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 19 zerbitzu enpresak ziren, 17 administrazio publikoko enpresak ziren eta 16 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 54 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 3 banku bulegoak, 1 funeraria, 7 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 2 margolariak, 4 zurginak, 4 iturginak, 5 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 7 ile apaindegiak, 1 aldi baterako lan enpresa, 6 jatetxeak, 5 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 14 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 2 harategiak, 1 arraindegi zen, 1 liburu denda zen, 1 arropa denda zen, 2 bitxi-dendak eta 2 lore-dendak ziren.
2000. urtean Ivry-la-Bataille udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1 eta 2 anbulantzia zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
No somos nada
No somos nada La Polla Records Agurain eko punk taldearen hirugarren diskoa da.
Grabazioa
1986ean taldeak bere zigilu diskografiko propioa sortzea erabaki zuen: "Txata Records" eta bere hirugarren diskoa argitaratu. Urte honetan taldeak Madril en San Isidroko festetan diskoko zenbait abesti aurkeztu zituen, baina festibala gatazkekin bukatu zuen publikoaren eta poliziaren artean. Gero produkzioa atzeratu egin zen urtean zehar izandako zenbait arazorengatik. Horregatik, album hau hiru zatitan grabatu zen eta azkenean 1987an argitaratu n.ze n.
TeleBilbao
TeleBilbao 1992an sortu zen Bizkaiko tokiko telebista katerik garrantzitsuenetarikoa da. Bere bulego zentrala Bilboko Ametzola auzoan dago, Aita Larramendi kaleko 3. zenbakian. Bere programazioa inguruko eremuetan gertaturiko ekintzei mugatzen da; teleberriak, kirol kanalak, tertuliak, kronika soziala, musika... dira bere 21 langileek posible egiten dituzten gaiak.
Lucifuga inopinata
Lucifuga inopinata Lucifuga generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bythitidae familian.
TeleBilbao
Local Media Espainian sortu zen lehenengo kate lokala da eta 10 urte baino gehiagoko esperientziaz gozatzen du. Espainiako hiriburu garrantzitsuenetatik sakabanatuta ditu bere eraikinak eta zenbait kate inportanteek osatzen dute, horien artean, TeleBilbao.
TeleBilbao ikusteko ez dira ordaindu beharreko kateak kontratatu behar, doako kanala baita. Gaur egun, LTDn ere eskuragai dago betiko eduki berdinekin.
Le Neufbourg
Le Neufbourg Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Le Neufbourg udalerrian erroldatutako biztanleak 477 ziren. Familiak 198 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 77 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 57 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 261 etxebizitza zeuden, 205 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 34 bigarren erresidentzia ziren eta 22 hutsik zeuden. 247 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 205 etxebizitza nagusietatik 153 bere jabearen bizilekua ziren, 50 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 5 etxek gela bat zuten, 5 etxek bi zituzten, 39 etxek hiru zituzten, 59 etxek lau zituzten eta 97 etxek bost zituzten. 138 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 95 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 95 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 308 ziren, horien artean 212 aktiboak ziren eta 96 inaktiboak ziren. 212 pertsona aktiboetatik 205 lanean zeuden (106 gizon eta 99 emakume) eta 7 langabezian zeuden (3 gizon eta 4 emakume). 96 pertsona inaktiboetatik 48 erretiraturik zeuden, 22 ikasten zeuden eta 26 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Le Neufbourg udalerrian 198 unitate fiskal zeuden, 472 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.506 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 17 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 2 zurginak eta 2 jatetxeak.
2000. urtean Le Neufbourg udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Goardiaren Mosketariak
Guardiaren Mosketariak edota Erregearen Mosketariak (frantsesez Mousquetaires de la garde edota Mousquetaires du roi), izen osoa Frantziako Erregearen Militar Etxeko Mosketariak (frantsesez Mousquetaires de la maison militaire du roi de France) Frantziako Errege Etxearen adar militarraren agindupeko gerra konpainia bat izan zen.
1622an Luis XIII.a Frantziakoak zalduneria arinaren lagungarri gisa sortu zituen. 1814ko uztailaren 6a konpainia eraldatua izan zen eta 1816ko urtarrilaren 1ean behin betiko desegina.
Mosketariek oinez (infanteriarekin batera) edota zaldiz (zalduneriarekin batera) borrokatzen zuten.
1494 Savo
1494 Savo asteroide gerrikoan aurkitutako 1494. asteroidearen izena da. 1938ko irailak 16an aurkitu zuen Yrjö Väisäläk Turkutik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1938 SJ zen. Bere izena Finlandiako Savonia eskualdeagatik jasotzen du.
1495 Helsinki
1495 Helsinki asteroide gerrikoan aurkitutako 1495. asteroidearen izena da. 1938ko irailak 21ean aurkitu zuen Yrjö Väisäläk Turkutik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1938 SW zen. Bere izena Helsinkigatik jasotzen du.
Bargteheide
Bargteheide Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Hizkuntza-teknologia
2013an, Globalizazio eta Lokalizazioaren Elkarteak (GALA) LT Advisor plataforma independentea atera zuen erabiltzaileek hizkuntza-teknologia bilatu eta itzulpen-tresnak berrikusi ahal izateko. Plataforma hau Alemaniako Adimen Artifizialaren Ikerketa Zentroarekin (DFKI) lankidetzan garatu zen.
Hizkuntza eta informazio-teknologien lengoaiak elkartzen direnean, beharrezkoa da horiek antolatzea konputazio aldetik kudeatu eta prozesatu ahal izateko. Beraz, linguistikaz gain, informatika eta horri lotutako gaiei buruz ere ezagutzak izatea garrantzitsua izaten da askotan.
Hizkuntza-teknologiak funtsezkoak dira Informazio eta Komunikazioaren Gizartean. Epe ertainean pertsona eta makinen arteko komunikazioa geure hizkuntzan egin ahal izango dugu, ez makinaren hizkuntzan. Tresna mugatuak izango dira, eta beti errore-maila batekin, baina laguntza ederra ematen digute.
Gaur egun badira zenbait hizkuntza-aplikazio eskuragarri:
Ortografia-zuzentzaileak eta estilo-zuzentzaileak
Zuzentzaile-ortografiakoak, idatzitako testuak zuzentzen laguntzen duen aplikazio informatikoa da. Hau da, testu batean gaizki idatzitako hitzak identifikatu eta zuzentzen ditu. Ortografia zuzenketa bat aurrera eramateko bi metodo bereizten ditugu. Alde batetik, betiko zuzenketa metodoa, testu-zuzentzaile baten bidez. Eta beste alde batetik, zuzentzaile profesionalak, literatura-eremuan batez ere erabiltzen direnak, eta ordainpekoak direnak.
Euskararako zuzentzaile nabarmen batzuk aurkitzen ditugu, Hobelex eta Xuxen modukoak.
Baita ere estilo-zuzentzaileak ditugu. Hauek testu bat ulergarria izatea lortzen duten zuzentzaileak dira. Hau da, aplikazio hauek ez dute testuak ortografikoki edo gramatikalki zuzentzen, baizik eta testuaren itxura edo ordena aldatzen du guretzat ulergarriagoa izan dadin.
Hiztegi-kontsultak on-line
Betidanik hiztegiak erabili ditugu, era askotakoak gainera: elebakarrak, elebidunak, sinonimoak eta antonimoak, teknikoak, etimologikoak… Gaur egun, hiztegi hauek guztiak sarean aurkitu ditzakegu. Gainera, online hiztegi hauek geroz eta indar handiagoa hartzen ari dira. Esaterako, gaztelaniako RAE ren hiztegi elebakarra (DRAE), edo wordreference hiztegi elebiduna, non hizkuntza asko aurkitzen ditugu, gaztelania, ingelesa, frantsesa edo alemana besteen artean.
Baina euskarak, ere baditu bere hiztegiak. Adibidez, Euskaltzaindiaren hiztegi elebakarra. Edo baita ere Elhuyar-en hiztegi elebiduna, non euskarazko hitzak gaztelania, ingelesez eta frantsesez bilatu dezakegu, eta alderantziz baita ere. Baina aipatzekoa da, Euskalbar erreminta. Erreminta honekin erabiltzaileak hitzak kontsultatu ditzake euskaraz, gaztelaniaz edo ingelesez, euskal hiztegi batzuetan batera.
Web orri baten azaleko ideia ulertu
Kasu honetan, baita ere, Google handiaz hitz egin behar dugu. Google Translate erreminta web-orri baten nondik norakoa jakin dezakegu. Hau da, web-orri bat ez dugun ezagutzen hizkuntza batean badago, erreminta honek gutxi gorabeherako itzulpena egiten digu. Honekin ez dugu itzulpena perfektua lortzen, baina bai ideia nagusi bat.
Itzulpen-memoriak
Itzulpen-memoriak testu-biltegi batzuk dira, hizkuntza beteko jatorrizko testuak eta testu horien beste hizkuntza beteko itzulpenak lerrokatuta gordetzen dituztenak. Itzulpen-memoriaren definizio hau bat dator corpus paraleloaren definizio onartuetako batekin. Horregatik, itzulpen-memoriak corpus paraleloak izan daiteke. Horrela, itzulpen-memoriak eta corpus paraleloak jatorrizko testuez eta helburu hizkuntzara itzulitako testuez osatuta daude. Euskarako itzulpen-memoriak, besteak beste: EHUskaratuak, Elhuyar Web Corpusa eta GFAren itzulpen-memoriak.
Informazioaren berreskurapena
Informazioaren berreskurapena (ingelesez, Information Retriveral) dokumentuetan informazioa bilatzea, dokumentuak bilatzea, dokumentuak deskribatzen dituzten metadatuak bilatzea edo datu-baseetan bilatzea burutzen duen teknologia da. Ohiko arlo bat izan da informatikan bere hasieratik. Bi urrats nagusitan burutu ohi da informazioaren berreskurapena: hasieran dokumentuen indexazioa eta gero bilaketa. Informazioaren berreskurapenak jakintzagai asko hartzen ditu barne, besteak beste: informazioaren arkitektura, informazioaren diseinua, gizakien jokaera informazioaren aurrean, psikologia kognitiboa, hizkuntzalaritza konputazionala, semiotika, informatika eta bibliotekonomia.
Google, Yahoo eta Elebila moduko bilatzaileak dira informazioa eskuratzen duten tresna ezagunenetako batzuk. Ezagunenak Internet erabiltzen dute bilatzeko eremu gisa, baina intranet moduan ere erabil daitezke dokumentazio-gunetan edo liburutegi digitaletan.
Tresna orokor moduan (plug-in/gehigarriak) hauek dira ezagunenak:
Question Answering
Galdera-erantzun sistemak informazioaren berreskurapenaren arloan sartzen dira. Adituen esanetan, sistema hauek informazioa husteko erabiltzen diren beste sistemak baino teknika konplexuagoak erabiltzen dituzte, hizkuntza naturalaren prozesamenduarekin loturik. Horrela, askotan bilaketa-motorrak baino haratago dagoen pausutzat dira aurkeztuak.
Informazio-erauzketa
Informazio erauzketa (ingelesez, Information Extraction) informatikaren arlo bat da, ordenagailu batek irakur ditzakeen dokumentuetatik informazio zehatz batzuk formatu egituratu edo erdi-egituratuan ateratzea helburu duena. Bilatutako informazioa edukiko duten esaldi mota batzuk detektatzeko patroiak eta tresna sintaktiko-semantikoak erabiltzen dira entitate, erlazio edota gertaerei buruzko informazioa lortzeko, domeinu mugatu baten dokumentuen artean. Hauek dira domeinu horien adibide batzuk: enpresa-erabakiak, administrazioa, medikuntza, salerosketak… Gehienetan intranet mailan erabiltzen dira, dokumentu multzo mugatu baten gainean, bilaketa eremua ez da izaten Internet osoa.
Laburpen automatikoak
Laburpen automatikoa ordenagailu programa baten bitartez testu baten bertsio laburtua sortzean datza. Prozesu honetan eskuratutako emaitzak jatorrizko testuaren informazio garrantzitsuena mantendu behar du. Gaur egun dugun informazio kopuru handiak ezinbesteko bihurtu ditu laburpeak. Hori dela eta, garrantzi handiko ikerketa-arlo bilakatu da laburpen automatikoa. Laburpengintza baliatzen duen adibide bezala Googleren bilatzailea dugu. Laburpenaren koherentzia mantendu eta oinarrizko informazioa ez galtzeko hainbat aldagai izan behar dira kontuan; hala nola testuaren luzera, idazketa eta sintaxia.
Hizketa testua bihurtzen duten sistemak
Hizketaren sintesia giza hizketaren emaitza artifiziala da. Xede honetarako erabiltzen den sistemari hizketaren sintetizatzaile deritzo, eta egikaritu egin daiteke, bai softwarean, bai hardwarean. Hizketaren sintesi hauek, sarritan, TTS text-to-speech edo testu-ahots-bihurtzaile izena hartzen dute testua hizketa bihurtzeko gaitasunagatik. Hala ere, transkipzio fonetikoak bezalako irudikapen linguistiko sinboloak hizketa soilik itzuli ditzaketen sistemak ere badute.
Euskaraz ere badago TSS sistemarik: AhoTSS eta Euskararen Zerbitzu Plataformaren TSS tresna.
Testuak irakurtzen dutenak
Testu-ahots bihurtzaileak ahots artifizialez idatziriko testu irakurtzen duten programa informatikoak dira. Sistematik sinpleena hiztegian oinarritutakoa da: programak hiztegi batek dituen hitz guztiak bihurtzen ditu, gizaki baten ahotsetik jasotako laginak erabiliz esaterako. Oso sistema azkarra da, baina ez du balio bere hiztegitik kanpo dagoen hitz bat ematen denean eta hizkuntza bat garatuz doanez bere oroimena handitu behar zaio. Bigarren sistema arauetan oinarritutakoa dago. Kasu honetan hitz, fonema eta letren ahoskatze arau teorikoak aplikatzen dira, ondoren testu osoa arau horietan oinarrituta bihurtzeko.
Gaur egun oso ohikoak dira Siri, Alexa edo antzeko sistemak.
Bestelakoak
Ikertaldeen artean, Ixa taldea aipa dezakegu. Ixa Euskal Herriko Unibertsitateko ikerketa-talde bat da, eta hizkuntzaren tratamendu automatikoan egiten du lan. Hainbat aplikazio garatu dituzte, esaterako, Matxin, euskaratik/euskarara itzultzaile automatikoa, edota Xuxen, euskarazko zuzentzaile ortografikoa. Baita ere, hizkuntza prozesatzaile askotan ere lan egin dute, adibidez Morfeus, analisi morfologikoa egiten duen erreminta bat, edota IXA pipes.
IXA pipes lengoaia naturala prozesatzeko tresnen multzo modularra da. Hizkuntza askotarako, hizkuntza naturalaren prozesamenduaren teknologiara sarbide erraza ematen duena. Bost erremintaz osatzen da, tok (tokenizatu eta segmentatu), pos (kategoria gramatikala eta lema esleitu), nerc (izen entitateak desberdindu), chunk (izen eta aditz sintagmak banatzen ditu) eta parse (perpausa osagaietan banatzen ditu).
1493 Sigrid
1493 Sigrid asteroide gerrikoan aurkitutako 1493. asteroidearen izena da. 1938ko abuztuak 26an aurkitu zuen Eugène Joseph Delportek Uccletik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1938 QB zen. Bere izena Bengt Georg Daniel Strömgrenen emazteagatik jasotzen du
Zaurbek Sidakov
Zaurbek Kazbekovitx Sidakov, zirilikoz Заурбек Казбекович Сидаков,  (Beslan, Ipar Osetia-Alania, Errusia, 1996ko martxoaren 14a), 74 kiloko borroka librean lehiatzen den kirolari errusiarra da.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu zuen, eta urrezko domina eskuratu zuen borroka librean ROC ordezkatuz, Mahamedkhabib Kadzimahamedau bielorrusiarraren, Kyle Dake estatubatuarraren eta Bekzod Abdurakhmonov uzbekistandarraren aurretik. Kontuan izan behar da Tokioko 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan errusiar kirolariek ezin izan zutela Errusiaren izenean esku hartu, NOBek (Nazioarteko Olinpiar Batzordea) ezarritako zigorra zela medio, eta ROCen izenean (Russian Olympic Committee) eta banderapean lehiatu zirela.
Phaeognathus hubrichti
Phaeognathus hubrichti Phaeognathus generoko animalia da. Anfibioen barruko Plethodontidae familian sailkatuta dago, Caudata ordenan.
Gernika (aldizkaria)
Gernika 1945etik 1953ra Donibane Lohizunen eta Buenos Airesen argitaratu zen hiruhilabetekari abertzale eta humanista izan zen.
Historia
Gernika aldizkariaren lehen zenbakia Gernikako bonbardaketaren zortzi urte ondoren atera zen erbesteratu errepublikarren Donibane Lohizuneko bileren fruitu. Bere sortzaile eta lehen zuzendariaren, Rafael Pikabea hitzetan:
Gernika izeneko aldizkari kulturalak zortzi urtez iraun zuen gorabeherak gorabehera. Espainiako Gerra Zibilaren ondorioz sortu zen giro latzaren ume da. Bertan idazten zuten: erbesteratuek nagusiki, Iparraldeko zenbait herritarrek, zenbait euskalarik eta Francoren diktaduraren menpe bizi ziren beste batzuek. Bere lerro editoriala eta asmo politikokulturalak ez ziren kabitzen diktadura ezarri berriaren koordenaden barnean.
Espainiako Gerra Zibila (1936-39) Hegoaldean, eta II. Mundu Gerra (1939-45) Iparraldean elkarren segidakoak izan ziren kronologikoki. Horrek esplika lezake zelanbait desertu kulturalaren modukoa zabaltzea, eta XXI. mendeko gizakiak garai zail haietako ezer gutxi izatea oroimenean sarri, letren esparruan behinik behin. Amnesia hori eten ohi dutenak komunzki Egan (1948an sortua) eta Euzko-gogoa (1950an sortua) aldizkariak izaten dira. Argitaratze kontuez ari garela, plazaratutako liburuak benetan urriak izan ziren, eta geroago azalduko dira.
Izan ere, aldizkariko artikulugintzak idazleari ahalegin txikiagoa eskatzen dio. Kontuan izan euretako asko militarrek “etxetik bidalitakoak” zirela, Gernikako fundatzailea eta lehen zuzendaria izan zen Rafael Pikabeak ironikoki zioen moduan lehen zenbakian. Publikazioaren eskribatzaileak erromes zebiltzan maiz, legezkotasun irauliaren intelektual ugari bezala: A. Ibinagabeitia errepresiotik ihes eginda; Orixe kazetaria, Errepublikarekin euskal idazleentzat posiblea izan zen patxada galduta; I. López Mendizabal, A. M. Labaien, Basarri eta F. Krutwig politika-arrazoiengatik atzerriratuta. Guztiarekin ere, diasporako euskaldunek jakin zuten entzunarazten euren ahotsa nola edo hala. Agerkariak ugaldu zituzten Parisen eta Londresen, Mexikon, Caracasen eta Buenos Airesen. Xede politikoak zituzten batez ere sarri askotan; ez beti. J. M. Barandiaranek Baionan sortu Eusko Jakintzak (1947-57), eta Gernikak berak, euskalaritzaren alorrean gogoangarriak diren ekarpenak argitaratu zituzten adituek diotenez (J. Haristchelharrek, P. Iztuetak...).
Dudarik gabe, darabilgun publikazio honetako artikulu eta poema batzuek historia egin dute, eta han-hemenka daude jasota garai-giro honetaz azken urteotan egin diren lanetan; hau da, antologikoak bihurtu dira. Gaurkotasuna badute, beraz.
Aldizkaria
Aldizkariaren testuingurua zehaztu dugu. Agerkariak erbestean bizi ziren euskal intelektual ugari batu zituen, eta tartean baziren euskal idazle esanguratsuak (A. Ibinagabeitia, J. Mirande, F. Krutwig, Orixe, D. Dufau...).
Gerra Zibilaren ostean errealitatearen irakurketa humanista eta modernoa egin nahi izan zuten. Giza- eta gizarte- zientzietako gaiak argitaratu zituzten Euskal Herriko hiru hizkuntzetan. Alderdikeriarik gabe edozein lumari egin zioten harrera.
Espainiako gerra bukatu (1939) eta sei urtera (1945) jaio zen aldizkaria. Garai bertsuan II. Mundu Gerra (1939-45) gertatuko zen, eta ondoren Gerra Hotza (1948-53). Gerra Hotzaren sasoian argitaratu zen Gernika Donibane Lohizunen eta Buenos Airesen.
Gernikak euskal tradizio humanista berreskuratu nahi zuen, talde eragilearen editorialetan eta hainbat artikulutan ikusten denez. Tradizio hori mamitzen funtsean XVI.eko humanistak (Donibaneko J. Uharte, Azpilkuetako Martin, Vitoriako Frantzisko...), XVIII.eko Azkoitiko Zalduntxoak eta XIX.eko J. M. Iparragirre aritu dira. A. Ibinagabeitiak polito azaltzen du zer ulertu behar den humanismo hitzarekin. Bere ustez edozein iritzi arrazoiaren arabera galbahetu daiteke, ez dago dogma ukiezinik. Bestetik, kontenplazio huts “zakarra” ez du onesten, eta bai, aldiz, irekita dagoena. Horrela jokatzen du berak idazle gazteagoekin (F. Krutwigekin, J. Miranderekin...). Gernika Lagunarteko partaideek iritzi horien parekoak azaldu zituzten argitaratu zituzten artikuluetan eta editorialetan.
Oraintsu onartu dute Espainiako Gorteek Memoria Historikoaren Legea (abenduaren 26ko 52/2007 Legea). Diktaduragatik eta 1975tik aurrera trantsizioan gerra hartako gairik aipatzerik ez zegoenez, ezin izan da oroitze-ariketa egin estatuan Espainiako ejertzitoa gaizkituko zen beldurrez, gatazka amaitu eta 68 urtera baino. Gernikakoek, aldiz, ariketa hori aspaldi egina zuten, erbestean zeudenez gero. Haiek bertatik bertara bizi izan zuten hondamendia; ezagutu egiten zuten garaile berriek ezarri zuten askatasunik gabeko egoera. Esaterako, F. Krutwigek Mendebaldeko zibilizazioaren ikuspegi etsitua eman zuen, eta bakea eta tolerantzia iruditzen zitzaizkion gizakiak premiazkoak dituen balioak. Mundua engainagarria da –pentsatzen zuen- ustekabe galantak eta izugarriak ematen dizkigu, beraz onar dezagun lagun hurkoaren ikuspegia. J. Etxaidek ere ahalegin berezia egin behar izan zuen Espainiako Elizaren jokabide gaitzesgarria onartzeko, bera ere fededuna zen aldetik.
Gernika aldizkariak aukeratu zuen lerro editorialaren ondorioz itxi zuen. Inongo alderdik inposa ziezaiokeen diziplinatik aparte egon nahi izan zuen. Aldizkaria sortzeko ekitaldian “Euzkadi ofiziala” bidaide bazuen, gero askatasunez jokatu zuen, eta tirabirak izan zituen beste erbesteratu batzuekin. Azkenean EAJko abertzaletasunaren sektore ofizialek laguntza ukatu, eta ekonomikoki ito egin zen. J. Miranderi publikatu zizkioten artikuluek non abertzale demo-kristauen zintzotasuna kritikatzen baitzuen, ez zuten noski lagunduko alderdiaren erabakia aldatzen.
Gernika aldizkariak euskal idazleak batzeko balio izan zuen. Gerraoste minean ez zegoen azpiegitura editorialik, ezta merkaturik ere. Aldizkariak eskaintzen zuen topagune zabala arnasbidea izan zen hainbat idazlerentzat, eta komeni izan zitzaien aprobetxatzea. Orixek zioen: “revista... donde cabíamos peces de todos los colores”. Aldizkari eklektikoa, beraz.
Itxura guztien arabera, Isidoro Fagoaga zuzendariak poltsikotik ateratako sosei esker bizi izan zen publikazioa azken urteetan. Independentzia ideologikoak sostengu ekonomikoa behar zuen. Azken garai batean, bai zuzendariak eta bai aldizkariak Buenos Airesen kokatu behar izan zuten.
Literatura
Hiru taldetan sailkatu ditugu euskarazko idazleak: Lore Jokoen ondorengoak, Gerra Zibilaren aurreko giroaren jarraitzaileak eta, azkenik, berritzaileak.
A. Lehen taldekoak arrakalatuta dagoen mundu baten azken erakusgarriak dira. Batzuk kontzienteak ziren horretaz (D. Dufau), beste biak ez (I. Larramendi eta J. Aldabe). Mundu tradizionala eta euskara elkarrekin ezinbestean lotuta ulertzen zituzten. D. Dufau konturatzen zen lauso artean bazen ere, euskarak goi mailako irakaskuntzan sartu behar zuela, salbatuko bazen. Hala ere, D. Dufauk gehienetan euskararen aurrerabidea jartzen zuen A. Xahoren mito burgoien abaroan, lamien balizko laguntzaren pentzura, edo Gernikako Arbolak zituen sustrai sendo eta sinbolikoen baitan. Ekintza eraginkorrean premiaz jabetzen zen, baina urrun dago Iparraldeko gizarteari programa egingarria proposatzetik.Lehen talde honetan daude baita I. Larramendi eta J. Aldabe ere. Gizarte estatikoa islatzen zuten beren bertsoetan, eta laster orokorrak izango ziren aldaketak ez zuten idazlanetan lekurik. Bi azken idazle horiek errealitatearen irakurketa estatikoa eta kostunbrista egin zuten.
B. Gerra aurreko giroaren jarraitzaileek ere ikuspegi nostalgikoa zeukaten. Basarri bertsolaria baserriei lotu zitzaien euskarari eusteko, nahiz eta kolokan ikusten zituen. Orixek ortodoxian babesten zuen bere burua kosta ahala kosta, eta hirian katolikotasun praktikantea minoritarioa zela jakinda ere.
C. Berritzaileen taldea dugu azkena. E. Erkiagak berrikuntza saioak egin zituen, eta F. Krutwigek proposatutako lapurtera klasikoz idatzi zituen poema batzuk, ukitu existentzialista gaineratuta. Aldaketa berritzaile horiek behin-behinekoak izango zituen. Soziolinguistikaren alorrean ikuspegi errealista zuen, eta hizkuntza biziberritzeko datu positiboei zentzuz eta taxuz antzeman zien: euskalduntze- saioak, ekitaldi publikoak (bertso-guduak...), liburu-argitalpenak, jakitunen bermea duten adierazpenak (A. Tovarrenak)...
F. Krutwig eta J. Mirande dira berritzaileen taldean idazle gailenak. Lehenak eragin budista islatu zuen, bai hitz neurtuetan eta baihitz-lauzko lanetan. Gogoeta egin zuen gudu-zaletasunak dakartzan ondoren txarrez. Iturri bila zebilen F. Krutwig eta, bereziki, biren atzean: batetik, Ekialdera doa munduari uko egiteko filosofia bila; bestetik, Greziako mitologiak ere balio dio historia interpretatzeko. Gernikaren suntsiketa Olinpoko Jainkoen liskarrak direla eta interpretatzen du. Bolada hau pasatuta idazle honek Greziako kultura hobetsiko zuen Europako kulturari urrunagokoa zaion budismoaren aldean. F. Krutwig tradizio modernoarekin kritikoa zen, eta ironiaz jabetu zen Mendebaldeak urte haietan zuen bide suntsitzaileaz. Hori izan zezakeen arrazoia bestelako pentsaeren bila Asiara jotzeko.
Iratzederri buruz esan daiteke aurrerakuntzaren kritika moralista egin zuela turismoak euskaldunetan ausaz sortzen zuen diru-gosearen kontra, eta euskarak zituen oztopo berrien ezagule dela. Eskola frantsesa eta turismoa ez zitzaizkion hizkuntzari onuragarriak, baina ez zuen kritikatzen duen egoera artezteko proiekturik, mistikak eskain dezakeen arnasaz eta etikak eskain dezakeen onbideaz landa. Turismoa nahi zuen fedearekin eta euskararekin adostu. Mundua ulertzen dakien Iratzeder berritzaileen taldean kokatu dugu.
A. Ibinagabeitia idazle landuaren idaztiak garrantzitsuak dira euskal tradizio literarioari neurria hartzeko. Tradiziozko hizkuntza hobetsi zuen, eta etorkizuneko literaturaren ezaugarriak zehaztu zituen. B. Etxepare eta J. B. Hiribarren bezalakoen tradizio aurrerazalea ezagutarazten saiatu zen; lehenak askatasunez hitz egin zuen gai profanoei buruz, eta bigarrenak Argien Mendearen goraipamena egin zuen. J. Miranderenak bezalako ekarpenei harrera egin, eta sostengua eman zien, euskal literatura gaur eguneko gizakiari baliagarria izan dakion.
Ikusten denez, hainbat joeratako idazlek argitaratzen dute aldizkari berean.
Literaturaren historiatik begiratuta konstatatzen da Gernika aldizkarian jalgi zirela F. Krutwig eta J. Mirande euskal letren plazara. D. Dufau ere ezagutzea merezi duen idazlea da Eskualtzaleen Biltzarreko ingurumen soziala erakusten duelako, eta Iparraldean gizarte euskalduna frantsesten hasi zenean, hango buru argituek zituzten irizpideak ilustratzen dituelako. Adierazgarria da Pariseko eta Bilboko hirietatik zetozen gazteak (F. Krutwig eta J. Mirande) izatea berrikuntza saio nagusiak egingo zituztenak. 1956ko edo 1964ko etena aipatzen denean euskal literaturaren historian kontuan hartu beharko litzateke aurretik ere eten horren aztarrenak izan direla, adibidez, Gernika aldizkarian.
Polyacanthonotus rissoanus
Polyacanthonotus rissoanus Polyacanthonotus generoko animalia da. Arrainen barruko Notacanthidae familian sailkatzen da.
Lucifuga lucayana
Lucifuga lucayana Lucifuga generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bythitidae familian.
Club Atlético Nacional
Club Atlético Nacional (izen osoa: Corporación Deportiva Club Atlético Nacional) Kolonbiako futbol klub ospetsu bat da, Medellín hirikoa. Kolonbiako 14 liga irabazi ditu, eta Libertadores Kopa bat ere bai.
Tournemire (Aveyron)
Tournemire Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aveyron departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Tournemire udalerrian erroldatutako biztanleak 459 ziren. Familiak 190 ziren, horien artean 46 pertsona bakarrekoak ziren (21 bakarrik bizi ziren gizonak eta 25 bakarrik bizi ziren emakumeak), 87 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 49 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 274 etxebizitza zeuden, 195 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 45 bigarren erresidentzia ziren eta 35 hutsik zeuden. 221 etxeak ziren eta 53 apartamentuak ziren. 195 etxebizitza nagusietatik 147 bere jabearen bizilekua ziren, 40 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 5 etxek bi zituzten, 35 etxek hiru zituzten, 68 etxek lau zituzten eta 86 etxek bost zituzten. 124 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 77 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 88 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Tournemire udalerrian 185 unitate fiskal zeuden, 426,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.525 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 21 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 zurgina, 1 iturgina eta 2 jatetxeak.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.
2000. urtean Tournemire udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola 1 eta inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Filmen ume edo gazteentzako egokitasunaren sailkapena
Filmen ume edo gazteentzako egokitasunaren sailkapenak, irudi-adierazleen bidez —batzuetan soinuarekin lagunduta—, filmak gai jakin batzuen arabera sailkatzen ditu: sexua, indarkeria, substantzia-abusua, blasfemia, inpugnazioa edo soilik helduentzakoak direla jotzen diren beste eduki-mota Sailkapen horiek, batzuetan, aholku soilak dira; beste batzuetna, adin-tarte jakin batzuei filma ikusteko debekua ezartzen die. Sarritan, zentsuraren ordez ematen dira. Jurisdikzio batzuetan, zinema-aretoetan kalifikazioa administratzeko legezko betebeharra ezar daiteke.
Iturriak
Adinaren araberako pelikulen sailkapena, Estatu Batuetan berandu hasi zen, hasieran Kodearen menpe izanik. Pelikulen edukiaren kontrolerako egin zen; gainontzeko herrialde gehienak, duela hamarkada asko hasi ziren sailkapenak egiten, Erresuma Batuan BBFC-ren balorazioaren arabera.
Argentina
AADA-ak , 1992. urtean desagerturikoak, honela sailkatzen zituen:
Heraklea
Heraklea (grezieraz: Ἡράκλεια) izan daiteke:
Filmen ume edo gazteentzako egokitasunaren sailkapena
Estatu Batuak
Motion Picture Association of America film rating system Estatu Batuetan eta haren lurraldeetan erabiltzen da, audientzia jakin batzuetarako gai eta egokitasun edukiren bat duen film bat kalifikatzeko. Eduki horren arabera, filmak sailkatzeko erabiltzen diren sistemetako bat da, erabiltzaileei erabakitzen laguntzeko zein film den egokiena beraientzat edo seme-alabentzat.
Sistema hori Hispanoamerikako herrialde batzuetan ere erabiltzen da.
Morfina (Santiago Rusiñol)
Morfina, jatorriko izenburua gaztelaniaz La Morfina XIX. mende amaierako eta XX. mende hasierako Santiago Rusiñol egile katalanaren margolan ezaguna da, egile honen garrantzitsuenetariko bat. Morfina 1894an margotu zuen.
Azalpenak
Egileak ondo asko ezagutzen zuen morfinaren mundua ezen bera droga horren erabiltzaile izan baitzen. XIX. mendearen bukaeran morfina aberatsen artean modako droga bihurtu zen. Hasieran, analgesiko moduan erabiltzen bazen, laster pertsona haiek adikzioan erortzen ziren eta urtetan morfinarekiko dependentziapean gelditzen ziren. Emakumeen artean ere zabaldu zen droga hau nahiz eta ondo ikusita ez egon.
Margolan honetan intimitateko irudi bat dakusagu. Gazte batek, antza gaixoa (horrela adierazten du manta baten hori kolorea), morfina dosia hartu ondoren haren eragina ezagutzen ari da; azken hau eskuaren gogortasunean eta aurpegieran ikus daiteke; modu batez orgasmo bat ematen du eta hortik dator margolanak trasmititzen duen ezinegona. Irudia erotikoa da: neska gaztea da, kamisoi batez jantzita, ilea nahasia...
Santiago Rusiñolek ere margolan hau baino lehen "Morfina aurretik" izeneko beste bat egin zuen; hartan neska bera morfina prestatzen ikus daiteke.
Egilearen sinadura beheko eskuineko izkinan irakur daiteke.
2012ko Lieja-Bastogne-Lieja
2012ko Lieja-Bastogne-Lieja txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 98. edizioa izan zen. 2012ko apirilaren 22an ospatu zuten Lieja eta Ans artean, 257,5 kilometroko ibilbidearekin. Proba UCI World Tourren zati izan zen.
2013ko Lieja-Bastogne-Lieja
2013ko Lieja-Bastogne-Lieja txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 99. edizioa izan zen. 2013ko apirilaren 21ean ospatu zuten Lieja eta Ans artean, 261,5 kilometroko ibilbidearekin. Proba UCI World Tourren zati izan zen.
John C. Calhoun
John Caldwell Calhoun (Abbeville, Hego Carolina, 1782ko martxoaren 18a - Washington, 1850eko martxoaren 31) estatubatuar politikaria izan zen. Ameriketako Estatu Batuetako 7. presidenteordea izan zen 1825etik 1832ra.
Esklabutzaren eta Hegoalde zuriaren interesen defendatzaile sutsua izan zen. Bere ibilbide politikoa ideia nazionalistekin, modernizatzaileekin eta gobernu zentral indartsu eta protekzionista baten aldekoekin hasi zuen. 1820ko hamarkadan erabat aldatu zituen ideiak eta estatuen eskubideak, gobernu zentral mugatua eta protekzionismoaren abolizioa babestu zituen. Iparraldeak ideia hauek onartuko dituela eskatu zuen, Hegoaldeko estatuek Batasunean jarraitzeko baldintza gisa. Bere ideia eta ohartarazpenek eragina izan zuten Hegoaldeko Estatuen sezesioan 1860-61ean.
Kongresuko kide aukeratu zuten 1810ean eta 1812ko angloamerikar gerra babestu zuen. James Monroek Gerrako idazkari izendatu zuen.
1825etik 1832ra presidenteorde izan zen John Quincy Adams eta Andrew Jackson presidenteekin. Jacksonekin hainbat liskar izan zituen eta 1832an dimisioa eman eta Senatuan sartu zen.
Estatu Idazkaria izan zen 1844tik 1845era John Tyler presidentearekin. Texasen anexioa babestu zuen estatu esklabisten kopurua handitzeko, eta Britainia Handiarekin Oregongo mugei buruzko eztabaida konpontzen lagundu zuen. Senatura itzuli ondoren, Estatubatuar-Mexikar Gerraren, Wilmot zuzenketaren eta 1850eko konpromisoaren aurka agertu zen.
Amazilia tobaci
Amazilia tobaci Amazilia generoko animalia da. Hegaztien barruko Trochilidae familian sailkatua dago.
Laurak Bat (goiburua)
Laurak Bat hegoaldeko lau probintziak elkartzeko sentimendua azaltzen zuen goiburua, Euskalerriaren Adiskideen Elkartearen Hirurak Bat lemaren ondoren eta Anton Abadiaren Zazpiak Bat lemaren aurretik sortua. 1866an Altsasun Nafarroako zenbait foru-diputatuk Hego Euskal Herriko lau probintzien arteko lotura sendotzea aztertzeko egindako bileretan sortu zen lema.
Lucifuga simile
Lucifuga simile Lucifuga generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bythitidae familian.
1981eko Paris-Roubaix
1981eko Paris-Roubaix txirrindularitza lasterketa klasiko honen 79. edizioa izan zen. 1981eko apirilak 12an ospatu zen eta Bernard Hinaultek irabazi zuen talde txiki batean esprinta egin ondoren. Probak 263,5 kilometroko ibilbidea izan zuen, buruko taldea 6 ordu, 26 minutu eta 7 segundotan iritsiz helmugara.
Bretignyko hitzarmena
Bretignyko hitzarmenaren ondorioz, Joanes II.a Frantziako erregeak bere askatasuna berreskuratzen du, baina Ingalaterrari ematen dio lurralde mordo bat, horien artean, Akitania.
Bretignyko bakeak amaiera eman zion Ehun Urteko Gerraren lehen zatiari. Hitzarmenaren baldintzak, orokorrean, Ingalaterraren mesederako izan ziren: Ingalaterrako Eduardo III.ak, uko egiten dio Frantziako errege izateari, Loira, Pirinioak eta Erdialdeko Mendigunearen arteko Akitania handi baten truke, baita Calais eta bere inguruak ere. Hiru milioi ezkutuko erreskate bat ere ezartzen du Frantziako Joanes II.a erregearen askatasunaren truke, beranduago, Ingalaterrako bere kartzelara itzuliko zena bere heriotza baino gutxi lehenago, bere erreskate izugarriaren ordainketari aurre egin behar ez izateko. Bretignyko hitzarmenak, Frantziako tronuan Joanes II.aren ondorengo izan zen Frantziako Karlos V.ari, berreraikitze lan zabal batean buru-belarri sartzea ahalbidetu zion.
Taffy Come Home
Taffy Come Home (euskaraz "Taffy Hator Etxera") 2015eko Telegram britainiar rock musika taldearen abesti bat da. 2015eko azaroaren 26an izen berdineko Taffy Come Home diskoaren barnean argitaratu zuten.
Lucifuga spelaeotes
Lucifuga spelaeotes Lucifuga generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bythitidae familian.
Barsbüttel
Barsbüttel Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Aphyosemion abacinum
Aphyosemion abacinum Aphyosemion generoko animalia da. Arrainen barruko Nothobranchiidae familian sailkatzen da.
La Rochebeaucourt-et-Argentine
La Rochebeaucourt-et-Argentine Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an La Rochebeaucourt-et-Argentine udalerrian erroldatutako biztanleak 398 ziren. Familiak 176 ziren, horien artean 60 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 36 bakarrik bizi ziren emakumeak), 68 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 40 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 275 etxebizitza zeuden, 183 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 73 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 261 etxeak ziren eta 12 apartamentuak ziren. 183 etxebizitza nagusietatik 136 bere jabearen bizilekua ziren, 44 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 9 etxek bi zituzten, 37 etxek hiru zituzten, 49 etxek lau zituzten eta 87 etxek bost zituzten. 138 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 92 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 71 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 235 ziren, horien artean 151 aktiboak ziren eta 84 inaktiboak ziren. 151 pertsona aktiboetatik 135 lanean zeuden (78 gizon eta 57 emakume) eta 16 langabezian zeuden (9 gizon eta 7 emakume). 84 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 21 ikasten zeuden eta 26 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an La Rochebeaucourt-et-Argentine udalerrian 172 unitate fiskal zeuden, 368 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.218 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 18 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 argiketaria, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia, 2 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean La Rochebeaucourt-et-Argentine udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2011ko Lieja-Bastogne-Lieja
2011ko Lieja-Bastogne-Lieja txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 97. edizioa izan zen. 2011ko apirilaren 24an ospatu zuten Lieja eta Ans artean, 255,5 kilometroko ibilbidearekin. Proba UCI World Tourren zati izan zen.
Ross eta Cromarty
Ross eta Cromarty, Ros agus Cromba eta Ross and Cromarty, Eskoziako Highland eskualdeko barruti edo eremu bat da. 8.019 kilometro karratuko azalera du. Batzutan Skye uhartea ere gehitzen zaio, eta iraganean baita Kanpoko Hebridetako Lewis uhartea ere.
Phasmahyla exilis
Phasmahyla exilis Phasmahyla generoko animalia da. Anfibioen barruko Hylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Trigo Limpio
OTI eta Eurovision lehiaketetan ordezkatu zuten Espainia. Azkenean 1980an Quédate esta noche, abestia Amaia Saizarren ordez Patricia Fernándezek abestu zuen.
Mahamedkhabib Kadzimahamedau
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu zuen, eta zilarrezko domina eskuratu zuen borroka librean Bielorrusia ordezkatuz, Zaurbek Sidakov errusiarraren atzetik eta Kyle Dake estatubatuarraren eta Bekzod Abdurakhmonov uzbekistandarraren aurretik.
Jaiotze basatia
Jaiotze basatia Su Ta Gar euskal heavy metal taldearen lehenengo diskoa da, Zarata Diskak diskoetxearekin argitaratua. Bertan taldearen abesti klasikoenetakoak aurkitu ditzazkegu, hala nola, "Mari", "Jo Ta Ke" edo "Haika mutil".
Errealismo (literatura)
Errealismoa XIX. mendeko erdialdean agertu zen literatura-korronte estetiko bat da, literatura erromantikoaren aurkako erreakzio gisa sortua eta erromantizismoarekiko haustura ekarri zuena hala alderdi ideologikoetan nola formaletan.
América de Cali
América de Cali (izen osoa: Sociedad Anónima Deportiva América de Cali S.A) Kolonbiako talde ezaguna da, Santiago de Cali hirikoa. Kolonbiako 14 liga irabazi ditu eta Libertadores Kopan sarritan izan da finalista.
Errealismo (literatura)
Erromantizismotik errealismora
1850 inguruan erromantizismoaren aurkako erreakzio bat izan zen Mendebaldeko literatura gehienetan; errealismo esan zitzaion, eta naturalismoa izan zuen alderdirik muturrekoena eta berandukoena. Baina ez dago erabat esaterik 1850etik 1890era Europan egin zen literatura osoa errealista izan zenik, 1800etik 1840ra literatura osoa erromantikoa izan ez zen bezala.
Errealismoak Frantzian izan zuen adierazpiderik erradikalena: erromantizismoa Europan Alemaniako erromantizismoaren bultzadaz sortu zela esaten den bezala, hala esan daiteke Europako errealismoa frantses errealismoaren ondorioa izan zela. Ez erromantizismoaren aurkako lehenengo erreakzioak Frantzian izan zirelako -Ingalaterran errealismoa 1832an hasi baitzen-, frantses idazleek errealismoa azken muturreraino eraman zutelako baizik, eta adierazpenen, manifestuen, hitzaurreen eta saiakeren bidez haiek mamitu zutelako -Zola, Flaubert, Maupassant, Goncourt anaiak-, gehienbat, errealismoaren teoria. Errealismoak Frantziatik kanpo izan zituen adierazpenik muturrekoenak frantses idazleen eraginez sortuak izan ziren gehienak, Zolaren itzala urrun heldu baitzen. Frantsesak ziren orobat erromantizismoaren eta errealismoaren arteko zubiak izan ziren bi idazle handi eta sailkagaitz: Stendhal eta Balzac.
Ingalaterran errealismoak ez zuen inondik ere frantses errealismoaren ezaugarri garbirik izan. Errealista esan izan zaio Viktoria erreginaren aldiko literaturari, baina errealismoa Ingalaterran literaturaren aspaldiko emaria zen, Defoe, adibidez, Thackeray bezain errealista baitzen. Gainera, ingeles erromantizismoa ez baitzen frantsesa bezain indartsua izan, ez zuen hain erreakzio bortitzik sortu; eta gizarte-ohituren zurruntasunak, bestalde, oso mugatu zuen naturalismoak, adibidez, eskatzen zuen artearen askatasun moral erabatekoa. Viktoriar Aroko joera asko aldez aurretikako joeren jarraipena baizik ez ziren izan. Hala, Carlylek modu erromantikoan salatu zuen erromantizismoa; Dickensek erromantizismoaren satira egin zuen, baina haren sentiberatasuna eta sentimenduak arrazoiaren gainetik jarri izana bete-betean dagokio erromantizismoari. Brontë ahizpen nobelak erromantikoak dira, eta garai bereko beste ingeles idazle asko ere aipa daitezke.
Apaldua zelarik Alemaniako erromantizismoaren goraldi ezin indartsuagoa, literatura alemanak luzarorako agortua zirudien. Dehmel, Holz eta beste poeta batzuk poeta errealistatzat har daitezke, baina bigarren mailako idazleak dira. Alemaniako errealismo osoa bigarren mailakoa izan zen, baita eleberrian ere. Antzerkian, berriz, naturalismoak halakoxe indarra izan zuen, Strindbergen, Ibsenen eta Antoineren antzerki librearen eraginez. Eta Nietzschek, Alemaniak garai hartan izen zuen pentsalaririk bikainenetako batek, zientziari, egiari eta buru-argitasunari ematen zion garrantzian errealismoarekin zerikusia izan bazuen ere, era berean da egia ez zuela garai hartako giroaren inongo kutsurik.