cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ochotnica Dolna udalerria
Ochotnica Dolna Poloniako Polonia Txikiko voivoderriko landa-udalerri bat da, Nowy Targ barrutian kokatuta. 141,2 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 8487 biztanle zituen.
Tarvisio
Tarvisio Italiako udalerri bat da. Udineko probintzian kokatuta dago, Friuli-Venezia-Julia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Tarvisiok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Windows 3.0
Windows 3.0 Microsoft Windowsen lehen bertsioa izan zen arrakasta kritiko eta komertziala eskuratzen. Apple Macintoshen eta Unixen sistemei aurre hartzeko aukera izan zuela esaten zen. Ataza-anitz egiteko gaitasuna, itxura aldatzeko aukera eta ordenagailuaren memoriaren erabilera ona izan ziren bere ezaugarririk onenak. 10 milioi kopia saldu ziren ahalik eta 1992an Windows 3.1 sortu zen arte.
Lise London
Kartzela
Nazioarteko Brigadetan parte hartu ondoren, Lise London frantziar erresistentzian borroka egin zuen. 1942ko abuztuan atxilotu zuten arte, nazi okupatzaileen aurkako mitin batean hitza hartzen zuen bitartean. Erresistentzia-ekintza horrek betiereko lan behartuak egitera eta alemanak Ravensbrücken kontzentrazio-eremura deportatzera kondenatu zuen.
Cerknica aintzira
Laku intermitentea
Prezipitazioak gutxitzen direnean aintziraren azpian dagoen lurzoru karstikoan sartzen da ura eta gainazala erabat lehortzen du. Euri gogorrak itzultzen direnean azpiko leizeak bete eta gainezka egiten dute aintzira berriro azaldu araziz.
Lise London
Memoriak
Roja primavera/ Udaberri gorria izan zen La madeja del tiempo izenburu komunarekin Lise Londonek bere bizitza kontatzeko erabili zituen bi memorietako lehena, Artur Londonen bizitza, La confesión (makina estalinisten gaizkile engranajeak munduari ezagutarazi zizkion liburua) autorea eta bere bizitza Saturnok bezala semeen idealaren mesedetan eman zuen belaunaldi batena. Bigarren liburukiak, Memoria de la Resistencia/ Erresistentziaren Oroimenak, Errepublikaren porrotetik nazien kontzentrazio-eremuetara arteko aldia jasotzen du. Jean Ferratek "Le bilan" abestian aipatu zuen, eta Simone Signoret Lise London izan zen, Artur Londonen memorietan oinarritutako Costa-Gavrasen filmean (1970).
Cerknica aintzira
Laku intermitentea
Inoiz gertatu izan da aintzira urte osoan ez desagertzea, baita urte osoan lehor egotea ere, 1834-35 denboraldian gertatu zen bezala, baina urte hauek salbuespenak dira.
Neguan izoztu ere egin daiteke aintzira.
Flora
Flora anfibioa du, ur gainean eta ur azpian bizi daitekeena. Horregatik bi Natura 2000 eremu babestu ezarri dira bertan.
Tres noches en el Victoria Eugenia
Tres noches en el Victoria Eugenia (Hiru gau Victoria Eugenian) Mikel Erentxun abeslariak plazaratutako disko bikoitza izan zen. 2008ko otsailean, "garai bat ixteko asmoz", Donostiako Victoria Eugenia antzokian hiru kontzertu egin zituen, ordura arteko bere abesti arrakastatsuenak berriro ere ez abesteko konpromisoarekin. Haren hitzetan "laburpen bat eta zerotik hastea aldi berean" izan zen. Lana, bi disko eta CD bat, urte berean plazaratu zuen. Abesti berri batzuk ere jaso zituen: "Un café americano" eta "Hoy" esaterako.
Abestiak
Abesti guztiak Erentxun/Corman-ek egindakoak dira, apuntatzen diren kasuetan izan ezik:
Marathera
Marathera (मराठी ) marathi herriak mendebaldeko eta erdialdeko Indian mintzatzen duen indoariar hizkuntza da. Maharashtra estatuan hizkuntza ofiziala da. Guztira 90 milioi hiztun ditu, Indian laugarrena eta munduan hamabortzgarrena izanik. Haren familia hizkuntzen artean, literatura antzinena du eta dialekto nagusiak marathera batua eta warhadi marathera dira. Badaude beste azpidialekto batzuk halaber: ahirani, dangi, samavedi, khandeshi eta chitpavani marathera. Marathera batuaren ezaugarri nagusia bokal sudurkari rik ez izatea da.
Odolanów udalerria
Odolanów Poloniako Polonia Handiko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Ostrów Wielkopolski barrutian kokatuta. 136,09 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 14501 biztanle zituen.
NGC 4050
NGC 4050 galaxia bat da, Corvus konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Schistura multifasciata
Schistura multifasciata Schistura generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Ridgeway (Hego Carolina)
Ridgeway Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Fairfield konderrian dago, Hego Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Wake Me Up Before You Go-Go
Wake Me Up Before You Go-Go (euskaraz Esna Nazazu Joan-Joan Aurretik) 1984ko Wham! ingeles pop abeslari bikotearen abesti bat da, George Michael eta Andrew Ridgeley musikariek osatua. Make It Big diskoan argitaratu zuen.
2018ko Erabakitzeko Eskubidearen Aldeko Giza Katea
2018ko Erabakitzeko Eskubidearen Aldeko Giza Katea Euskal Herriaren erabakitzeko eskubidearen aldeko giza katea izan zen, 2018ko ekainaren 10ean egina. Donostia, Bilbo eta Gasteiz lotu zituen 201,9 kilometroz. Gure Esku Dago erakundeak abiarazi eta antolatu zuen, eta eman eskua etorkiZUnari goiburua izan zuen. Ekimenaren helburu nagusia Eusko Legebiltzarra herritarron ituna onartzera bultatzean zen, erakundeen esku utziz, herri itunerako trantsizioa egin dezaten. Euskal Herrian inoiz egin den une bereko mobilizazio handienen artean egon zen, 175.000 parte-hartzailerekin.
Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Arraioz)
Andre Mariaren Jasokundearen eliza Arraiozko eliza da, Nafarroa Garaiko Baztan udalerrian dagoena.
Kokalekua
Herrigunearen goialdean dago, Urrutia kalean, eta Bikuña jauregitik oso hurbil.
Eraikina
Eraikin barrokoa da. Barnealdean, erretaula neoklasikoa du, eta hilobi-harlauzak atari arkupetuan. Lorategian elementu bitxiak ikus daitezke: disko-formako hilarriak. Aldamenean laxoa pilota jokoan jokatu ohi den pilotalekua dago.
Hijos del agobio
Hijos del agobio (euskaraz: Estualdiaren seme-alabak) Triana talde andaluziarraren bigarren albuma izan zen. 1977an plazaratu zen,Movieplay zigiluaren eskutik. Nahiz eta promoziorik ez izan arrakasta izan zuen: hiru hilabetetan 100.000 kopia saldu ziren.
A Lama
A Lama Galiziako hego-mendebaldeko udalerri bat da, Pontevedra probintziako Pontevedra eskualdekoa. 2005eko erroldan, 3.026 biztanle zituen, horietatik 106 atzerritarrak. Galiziera hiztunak % 92,88 dira. Galizieraz bertako herritarrei lamense deritze.
A Laman espetxe handi bat dago, 1.000 presotik gora dituena, horietako batzuk euskal herritarrak, Espainiako Gobernuak aplikatutako sakabanatze politikaren ondorioz. Espetxe hura 1.008 preso edukitzeko diseinatuta dago, baina 2000ko hamarkadaren amaieran ia 2.000 preso hartzera iritsi zen; geroztik, bere edukiera teorikora hurbilduz joan da.
Parrokiak
Udalerriko biztanleria oso barreiatuta dago, 10 parrokiatan banatuta. Herriburua den parrokia da jendetsuena, alde handiz.
Udalerriko biztanleen ehunekoa, parrokia bakoitzean:
Liottita
Ezaugarriak
Liottita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.
Ballyduff (Kerry konderria)
Ballyduff (irlanderaz An Baile Dubh, "Herri Beltza" esan nahi du) Irlandako hego-mendebaldeko Kerryko konderriaren iparraldean dagoen udalerri bat da. R551 errepideak zeharkatzen du eta Ballyheigue eta Ballybunion udalerrien artean dago, Cashen badian, Feale ibaiak urak Shannon ibaian isurtzen dituen lekuan.
Sinaloako kartela
Sinaloako Kartela (gaztelaniaz: Cártel de Sinaloa edo CDS) drogen trafikoko talde kriminala da. Taldeari Guzmán-Loera erakundea edo Pazifikoko Kartela ere deitzen zaio.
Mexikoko Kalifornia Beherea, Durango, Sonora eta Chihuahua estatuetan aritzen da batik bat eta Urrezko Triangeluarekin lotzen da (Sinaloa, Durango eta Chihuahua estatuak), non opioa eta marihuana ugari sorteen baita.
AEBetan Sinaloako Kartela munduko droga trafikatzaile boteretsuentzat jo dute, eta, AEBetako Fiskaltza Nagusiaren arabera, Sinaloako Kartelak ia 200 tona kokaina inportatu eta banatu zituen AEBetan 1990etik 2008ra bitartean.
Historia
Pedro Avilés Pérez izan zen Sinaloako lehen droga trafikatzaile handia. Marihuana eramaten zuen AEBetara 1960ko hamarkadaren bukaeratik aurrera. Bigarren belaunaldiko trafikatzaileek (Rafael Caro Quintero, Ernesto Fonseca Carrillo, Miguel Ángel Félix Gallardo) aitortzen zuten Avilesen agindupean ikasi zituztela ikasi beharreko guztiak.
Felix Gallardo atxilotu ondoren, Arellano Félix anaiek kartela utzi zuten berea sortzeko (Tijuanako kartela). Sinaloako karteleko burutzan, berriz, Héctor Luis Palma Salazar (El Güero), Adrián Gómez González eta Joaquín Guzmán Loera (El Chapo) kokatu ziren. El Chapo 1993an atzitu zuten, Guatemalan, eta El Güero 1995ean. Nolanahi ere, Chapo Guzmánek 2001ean egin zuen ihes espetxetik, eta karteleko burutza berreskuratu zuen, Ismael Zambada García (El Mayo) eta Ignacio Coronel Villareal laguntzaile zituela.
2024ko Udako Olinpiar Jokoak
Jokoak 2024ko abuztuaren 2tik abuztuaren 18ra izango dira.
Hautaketa
Paris eta Los Angeles ziren 2024ko jokoak antolatzeko hautagai bakarrak. Nazioarteko Olinpiar Batzordeak ezohikoz 2024ko eta 2028ko jokoen antolatzaileak aldi berean hautatzeko proposamena egin zuen 2017an. Proposamen hau onartutakoan, Paris 2024ko jokoetarako hobesten zutela ulertuta, Los Angelesek 2028ko jokoak antolatzeko akordioa egin zuen Nazioarteko Olinpiar Batzordearekin, Paris 2024ko jokoetarako hautagai bakar bezala utziz.
Kirolak
Kirol berri bat gehituko zaio olinpiar programari, breakdancinga. Bestalde, beisbol/sofbola eta karatea programatik aterako dira.
Egutegia
Hurrengo egutegia COJOP2024k 2022ko uztailean emandako prentsa-jakinarazpenean emandakoa da.
Ordutegi eta data guztiek Erdialdeko Europako udako ordutegia erabiltzen dute (UTC+2)
Ikurra
2024 Udako Joko Olinpikoen eta Joko Paraolinpikoen ikurra 2019ko urriaren 21ean agertu zen Grand Rexen. Art Deco lanean inspiratuta, Marianne, Frantziako pertsonifikazio nazionalaren, antzezpen bat da, adatsak sortutako espazio negatiboan sortutako sugarra duena. Ikurra ere urrezko domina baten antzekoa da. Tony Estanguetek azaldu zuenez, "Jokoen indarra eta magia" sinbolizatzen zuen enblemak, eta "pertsonentzako" ziren jokoak. Emakume-irudi bat erabiltzeak Parisko 1900eko Udako Olinpiadei omenaldia egiteko ere balio du; izan ere, haiek izan ziren emakumeei parte hartzen utzi zieten lehenak. Ikur hori Sylvain Boyer diseinatzaile frantsesak diseinatu zuen Ecobranding & Royalties diseinu-agentzia frantsesekin.
Lehen aldiz, 2024 Udako Paralinpikoak Joko Olinpikoen ikur bera partekatzen ari dira, ezberdintasunik gabe, eta bi ekitaldien arteko "handinahia" islatzen dute.
Maskotak
2022ko azaroaren 14an, Frigiarrak 2024ko Udako Joko Olinpikoetako eta Joko Paraolinpikoetako maskotak zirela esan zuten; Frigiarrak bi txapel antropomorfiko dira, askatasunaren sinbolo historiko frantsesa. Marianne Frigiar txanoarekin irudikatu ohi dute, baita Eugène Delacroixen Liberty Leading the People pinturan ere. Bi maskotek lema bera dute: "Bakarrik azkarrago goaz, baina elkarrekin haratago goaz".
Emisio eskubideak
Frantzian, 2024ko Udako Joko Olinpikoetako eskubide nazionalak Warner Brosenak dira. Discovery (lehen Discovery Inc.) Eurosporten bidez. Doako estaldura du airean, France Télévisions herrialdeko irrati publikoan.
Tavagnacco
Mugakideak
Tavagnaccok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Hezkuntza, Filosofia eta Antropologia Fakultatea (EHU)
Hezkuntza, Filosofia eta Antropologia Fakultatea (HEFA) Euskal Herriko Unibertsitateko zentroa da, Ibaetako campusean. 2016. urtean sortu zen, lehenagoko Filosofia eta Hezkuntza Zientzien Fakultatea eta Gipuzkoako Irakasleen Unibertsitate Eskola elkartu zirenean.
Eratzea, historia
Filosofia eta Hezkuntza Zientzien Fakultatearen oraingo eraikina 1993an inauguratu zen Ibaetan. Hori baino lehen Zorroagan ematen ziren eskolak.
Irakasle eskolaren eraikina 1988 urtean eraiki zen. Hori baino lehenago, Ategorrieta auzoko Villa Soroa etxean eta beste fakultateetako geletan ematen ziren eskolak.
1978an Bilboko Unibertsitateko Filosofia eta Letretako Fakultatea sortu zen (artean ez zegoen Euskal Herriko Unibertsitatea). Orduan Donostiako ikastegi eskuordetu zena Zorroagan egon zen, eta klaseak 1978an bertan hasi ziren.
1982an baimena eman zen Gasteizen Filologia, Geografia eta Historiako Fakultatea eta Donostian Filosofia eta Hezkuntz Zientzien Fakultatea eratzeko. Filosofia eta Letretako Fakultatetik bereizi ziren biak. Geroago 1993an Psikologia Fakultatea eratu zen, Filosofia eta Hezkuntza Zientzien Fakultatetik berezita.
Geratu zen fakultatearekin 2016an HEFA Fakultatea sortu zen Gipuzkoako Irakasleen Unibertsitate Eskola elkartu zenean.
Titulazioak
2016tik Fakultateak sei titulazio eskaintzen ditu gradu mailan:
Odrzywół udalerria
Odrzywół Poloniako Mazoviako voivoderriko landa-udalerri bat da, Przysucha barrutian kokatuta. 99,13 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 3929 biztanle zituen.
Cerca de las estrellas
Cerca de las estrellas (euskaraz Izarretatik hurbil) Espainiako telebistako saskibaloi saio bat da. 1988ko otsailaren 7tik 1990. urterarte La 2 katean aireratu zen. Ramón Trecet donostiar kazetariak zuzendu eta Esteban Gómez kirol kazetariarekin batera aurkezten zuen.
Saioaren doinua George Michael ingeles pop abeslariaren Faith abestia zen.
Ramon Trecetek ordurarteko espainiar kirol saioetako aurkezpen serioetatik oso bestelakoa zen aurkezteko modu pertsonala zuen, berharbada estatubatuar kirol kazetarien antzekoagoa: intentsitate handiko hitz jario etengabea, animazioa, lelo errepikakor eta sarkorrak, eta umore ironiko fina...
Valentín Arin
Valentín Arin Goenaga (Ordizia, - Madril, ) gipuzkoar organista eta musikagilea izan zen.
Cerca de las estrellas
Ostiral eta larunbat arteko gaueko ordu txikietan aireatzen zen arren, saioa ikusteko aste osoa izan egon eta ostiral gaua iristean erdi gaupasa egin zuenik ere bazegoen, garai hartan, gaur egun ez bezala, kate pribatuak ez zeudenez, NBAko partidu oso bat edota irudi batzuk ikustea oso zaila baitzen. Izan ere, Espainian nahiz Hego Euskal Herrian NBAko lehenbiziko partidu oso bat aireratzen lehenbiziko telebista saioa izan zen. Halere, aireratzen zituen partiduak ez ziren zuzenekoak izaten, diferituan baizik, ondorioz, eta bereziki NBAko finaleko serietako partiduekin jazotzen zen bezala, saskibaloi zaletu gehientsuenak jada partiduak ikusten zituztenerako ordu batzuk lehenagotik egunkari edota telebista eta irrati kirol albistegien bidez haien emaitza zein zen jakinaren gainean zeuden.
Valentín Arin
1867an Madrilgo kontserbatorioan ikasi zuen, Emilio Arrieta, Miguel Galiana eta beste ikasleekin batera. Ikasketak amaitutakoan, Baltasar Sardoni ordezkatu zuen harmonia irakasle gisa. 1912an San Fernandoko Arte Ederren Errege Akademiako kide izendatu zuten.
Careless Whisper
Careless Whisper (euskaraz Marmar Arduragabea) 1984ko Wham! ingeles pop abeslari bikotearen abesti bat da, George Michael eta Andrew Ridgeley musikariek osatua. Make It Big diskoan argitaratu zuen.
Cerca de las estrellas
1988ko otsailaren 7an lehenbiziko saioa aireratu zen, Boston Celtics-Milwaukee Bucks taldeen arteko saioa. Denborarekin, partiduaz gain atalak ere gehitu ziren, adibidez, "asteko jokaldi onena" eta "asteko jokaldi inozoa".
Ridgeway (New York)
Ridgeway Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Orleans konderrian kokatuta dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
René Clair
René Chomette, René Clair deitua, (Paris, 1898ko azaroaren 11 - 1981ko martxoaren 15a) frantses zinemagilea izan zen.
Frantziako zinemagile nagusietako bat izan zen. Fantasiaz eta umorez beteriko filmak egin zituen Frantzian (Entr'acte, 1924; Sous les toits de Paris, 1930; À nous la liberté, 1931; Le Million, 1931; Quatorze Juillet, 1932), Ingalaterran (Fantôme à vendre, 1935), eta Estatu Batuetan (Ma femme est une sorciere, 1942). Estatu Batuetatik Frantziara itzuli ondoren Le silence est d´or (1947), Les Grandes Manoeuvres (1955), Porte des Lilas (1957) eta Les Fêtes galantes (1965) filmak egin zituen.
Zerumengo arroila
Zerumengo arroila Nafarroa Garaiko Pirinioak eskualdean kokatutako arroila bat da, Zerumengo errekak zeharkatutakoa. Nabaskoze eta Burgi herrien artean dago, 4,50 kilometroko luzerarekin eta 2,15 kilometro koadroko azalerarekin. Zatirik sakonenetan, 573 metroko aldea dago errekaren mailaren eta gailurrik altuenen artean, eta azpimarratzekoak dira eskuinaldeko Urbikain eta ezkerraldeko Zolaonagusia mendiak.
Natura 2000 sarekoa da, Natura Erreserba gisa.
Ezaugarriak
Arroila Koronasetik datorren erreka txiki batek osatu du. Tuparriak dituen gune bat zeharkatu ondoren, pixka bat sartu zen Illongo eta Sesetako mendilerroetako dolomia eta kareharri paleozenoetan, ekialde-mendebalde norabide orokorrean. Harkaitzek labar batzuk osatzen dituzte, eta amildegiaren hondoraino jarraitzen dute, sasiz estalitako ezponda aldapatsuetan.
Sartzeko zailtasunen ondorioz, landaredia ez da oso aldatua, eta honako hauek dira nagusi: artea, ametz ilaunduna, pinu gorria eta zuhaixka-oihanpe pago arrunt batzuk. Labarretan hegazti harkaiztarren espezieak daude, eta basoan lepazuriak, basakatuak eta orkatzak bizi dira, espezie bereizgarrienak bezala.
2028ko Udako Olinpiar Jokoak
2028ko Udako Olinpiar Jokoak, ofizialki XXXIV Olinpiadako Jokoak bezala ezagutuak, 2028an Los Angeles hirian ospatuko diren Olinpiar Jokoak izango dira, Nazioarteko Olinpiar Batzordeak (ingelesez IOC) usadioa jarraituz antolatuko dituen nazioarteko kirol ospakizuna. Era berean Joko Paralinpikoak ere hiri eta batzorde berdinek antolatuko dituzte. Hirugarren aldia izango da jokoak Los Angelesen ospatzen direla, 1932an eta 1984an ere han izan baitziren.
Jokoak 2028ko uztailaren 21etik abuztuaren 6ra izango dira.
Hautaketa
Los Angeles, Parisekin batera 2024ko jokoak antolatzeko hautagai bakarrak ziren. Nazioarteko Olinpiar Batzordeak ezohikoz 2024ko eta 2028ko jokoen antolatzaileak aldi berean hautatzeko proposamena egin zuen 2017an. Proposamen hau onartutakoan, Paris 2024ko jokoetarako hobesten zutela ulertuta, Los Angelesek 2028ko jokoak antolatzeko akordioa egin zuen Nazioarteko Olinpiar Batzordearekin, Paris 2024ko jokoetarako hautagai bakar bezala utziz.
Futbol egoitzak
Aukeratzeke
Maite Esporrín
María Teresa "Maite" Esporrín Las Heras (Logroño, 1959ko apirilaren 12a) nafar politikari eta erizaina da. Nafarroako Alderdi Sozialistako partaidea. Gaur egun, Iruñeko Udaleko Talde sozialistaren bozeramailea da.
Logroñon jaio zen arren, Iruñean bizi da zortzi urteetatik. Haren gurasoak eta familia hiriburu nafarrekoa dira. Ezkondua dago eta seme bat eta alaba bat ditu. Erizaintzan diplomatua da eta 1980tik Nafarroako Unibertsitate Klinikan erradiologia zerbitzuan lan egiten du.
Iruñeko PSNko hiriko batzarreko kidea izan da 2000. urtetik 2002ra. eta PSNko Exekutibako kidea da 2004az geroztik.
Treix
Treix Frantziako udalerria da, Marne Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Treix udalerrian erroldatutako biztanleak 241 ziren. Familiak 91 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 42 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 29 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 97 etxebizitza zeuden, 96 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 1 hutsik zegoen. 92 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 96 etxebizitza nagusietatik 86 bere jabearen bizilekua ziren, 7 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 70 etxek bost zituzten. 87 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 31 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 61 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 169 ziren, horien artean 138 aktiboak ziren eta 31 inaktiboak ziren. 138 pertsona aktiboetatik 133 lanean zeuden (70 gizon eta 63 emakume) eta 5 langabezian zeuden (3 gizon eta 2 emakume). 31 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Treix udalerrian 98 unitate fiskal zeuden, 262 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.243 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 1 iturgina.
2000. urtean Treix udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Nukleo magnetikozko memoria
Nukleoa magnetikozko memoriak, konputagailuetako memoria nagusia egiteko modua izan zen 1955tik 1975era arte. Memoria mota horren zeregina gaurko RAM memoria ren  antzekoa zen: konputagailuko CPU rako lan-eremua da, bertan grabatzen dira kalkulu partzialak egiteko burutzen diren eragiketen emaitzak. DRAM teknologian oinarritutako RAM ez bezala, ferrita nukleoaren  propietate magnetikoetan oinarritzen denez memoria lurrunkorra da, hau da, balioak gatzen dira amatatuz gero.
Historia
Aurretik existitu ziren beste biltegiratze-teknologia batzuk desplazatu eta gero, nukleo magnetikozko memoria ordenagailu-industrian 1950 eta 1960.eko hamarkadetan nagusitu egin zen. Konputagailuetan eta bestelako gailu elektronikoetan, hala nola, kalkulagailuak. Geroago Intel enpresa sortu zuten egoera solidozko memoriak sustatzeko. 1971n, Intel gai izan zen DRAM motako memoria bat lortzeko, errendimendu onarekin eta nahiko prezio txikiarekin, merkatu osoa bereganatu zuen eta orduan merkatuetan nukleo magnetikozko memoriak iragana bihurtu ziren.
2011ko Egiptoko Iraultza
2011ko Egiptoko Iraultza edo Urtarrilaren 25eko Iraultza (ثورة 25 يناير; Thawrah 25 yanāyir) protesta mugimendu zabala izan zen, 2011ko urtarrilaren 25aren eta otsailaren 11ren artean Egipton gertatutakoa, Hosni Mubarak presidentearen dimisioa eragin zuena. Arabiar Udaberriko bigarren matxinada izan zen, Tunisiako Jasminen Iraultzaren ondorengoa.
Aurrekariak
2010eko abenduaren amaieran, Jasminen Iraultza hasi zen Tunisian. Protesta jendetsuak gertatu ziren, Interneteko sare sozialen bidez antolatuak. Langabezia, estatu-ustelkeria eta askatasun nahia izan ziren protesten kexa eta aldarrikapen. Protestak hain handiak izan ziren, ezen Ben Ali presidenteak astebeteren buruan egin zituela lehen erreformak. Baina ez zen aski izan, eta 2011ko urtarrilaren 14an Ben Alik Tunisia utzi behar izan zuen.
Iraultzaren bilakaera
2011ko urtarrilean, Tunisiako protestak beste arabiar herrialde batzuetara hedatu ziren. Hilaren 17an, Abdou Abdel-Moneim Jaafara, jatetxe bateko jabeak, bere buruaz beste egin zuen, bonzo eran, Egiptoko parlamentuaren aurrean. Biharamunean beste bi inmolazio gertatu ziren, lehenbizikoa Kairoko abokatu batena eta bigarrena Alexandriako 25 urteko langabe batena. Ordutik aurrerakoa herri mugimendua izan zen guztiz: ikasleek, sindikatuek, banakoek eta bestelako eragileek bultzatu zuten errebolta. Horretarako ezinbesteko tresna bihurtu zitzaien Internet; Facebook eta Twitter sare sozialetatik hedatu zituzten protestetarako deialdiak. Horren jakitun, Interneteko hainbat gune ixteko agindua eman zuen Egiptoko Gobernuak.
Urtarrilaren 25an, manifestazioen debekuari aurre eginik, milaka lagun atera ziren kalera Kairon, Alexandrian, Suezen eta Ismailian, erreforma politiko, ekonomiko eta sozialak eskatzera. Polizia negar gasekin eta ur kanoiekin oldartu zitzaien manifestariei, eta horiek harriak jaurtikiz erantzun zuten. Ondorengo egunetan ere izan ziren liskarrak manifestarien eta polizien artean. Hainbat gobernuk dei egin zioten Mubaraki indarkeria utzi zezan. Protesta baketsuei polizia eta armadarekin ez erantzuteko eskatu zioten, besteak beste, Hillary Clinton AEBetako estatu idazkariak, William Hague Erresuma Batuko Kanpo arloko ministroak era Angela Merkel Alemaniako kantzillerrak.
Urtarrilaren 28an, Apirilak 6 izeneko oposizioko mugimenduak "haserrearen eta askatasunaren ostirala" deitu zuen, eta herrialde osoan manifestatzera deitu zituen egiptoarrak; Anaia Musulmanak taldeak ere bat egin zuen protestekin. Kairon, Tahrir plaza bihurtu zen istiluen erdigune. Egunean zehar poliziak inguratua izan zuen eremua baina, gero eta manifestari gehiago inguruetan biltzen ari zirela ikusirik, plaza protestarien eskuetan utzi zuen. Plaza hartzea zen manifestarien helburu nagusia, eta lortu zuten. Gobernuak etxeratze agindua ezarri bazuen ere, jendea kalean geratu zen. Mohammed el-Baradei, Bakearen Nobel sariduna, Vienatik Egiptora itzuli zen, protestetan parte hartzeko asmoz; alabaina, poliziak meskita batean atxiki zuen eguerdiko otoitza amaitu zenean, kanpora ateratzen utzi gabe.
Ondorengo egunetan, herritarrak baretzeko hainbat neurri iragarri zituen Mubarakek. Gobernu berria izendatu zuen, konstituzioko hainbat neurri aldatzea proposatu, eta pentsiodunei eta funtzionarioei soldatak igotzea erabaki. Ezein neurrik ez zuen, ordea, haren aurkako protestak isilaraztea lortu. Herritarrek hasierako eskaera berdinari eutsi baitzioten, behin eta berriz; bere dimisioa. Bestalde, herrialdea geldiarazi zuten lanuzte masiboak egin zituzten egun haietan. Hainbat urtez isilean egon ostean, langileak beren eskubideen alde borrokatzen hasi ziren, iraultza demokratikoak adoretuta. Soldatak igotzea eta duintasuna exijitzera atera ziren kalera. Kairoz gain, Egiptoko gainontzeko herri eta hirietara ere zabaldu ziren greba deialdiak.
Otsailaren 11n, hemezortzi eguneko protestaldiaren ondoren, Hosni Mubarakek dimisoa aurkeztu zuen; hala adierazi zuen Omaar Suleiman presidenteordeak. Boterea militarren eskuetan utzi zuen. Mohammed Hussein Tantawi Defentsa ministroak jarri zuten Armadaren Kontseilu Gorenaren behin-behineko buruan. Tahrir plazan bildurik dagoen jendetza pozez zoratzen jarri zen.
Nazioarteko erreakzioak
Egipton ez ezik, Hosni Mubarak presidentearen dimisoak oihartzun handia izan zuen nazioarte osoan, eta agintari askok hitz egin zuten horren inguruan:
Saint-Cierge-sous-le-Cheylard
Saint-Cierge-sous-le-Cheylard Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Cierge-sous-le-Cheylard udalerrian erroldatutako biztanleak 202 ziren. Familiak 89 ziren, horien artean 26 pertsona bakarrekoak ziren (13 bakarrik bizi ziren gizonak eta 13 bakarrik bizi ziren emakumeak), 34 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 25 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 124 etxebizitza zeuden, 95 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 20 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 117 etxeak ziren eta 6 apartamentuak ziren. 95 etxebizitza nagusietatik 70 bere jabearen bizilekua ziren, 23 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 17 etxek hiru zituzten, 26 etxek lau zituzten eta 46 etxek bost zituzten. 86 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 29 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 59 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 149 ziren, horien artean 111 aktiboak ziren eta 38 inaktiboak ziren. 111 pertsona aktiboetatik 106 lanean zeuden (54 gizon eta 52 emakume) eta 5 langabezian zeuden (1 gizon eta 4 emakume). 38 pertsona inaktiboetatik 20 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Cierge-sous-le-Cheylard udalerrian 83 unitate fiskal zeuden, 189 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.746 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen eta 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen.
2000. urtean Saint-Cierge-sous-le-Cheylard udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Estampes (Gers)
Estampes Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Estampes udalerrian erroldatutako biztanleak 171 ziren. Familiak 68 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Clavaria fumosa
Clavaria fumosa Clavariaceae familiako onddo espezie bat da. Balio gastronomiko oso txikia du.
Deskribapena
Karpoforoa: Faszikulatua, flexuosoa, hauskorra, oinarrian elkartutako 6 eta 10 cm bitarteko garaiera duten borra askok osatua. Kolore askotarikoa da: gris-arrexka zurbila, hori-amatista, larruaren antzekoa, azkenean fuliginosoa bihurtzen da. Forma hau izan daiteke: zilindrikoa, klabiformea edo fusiformea.
Haragia: Zuria, hauskorra eta barnehutsa.
Estampes (Gers)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Clavaria fumosa
Deskribapena
Etimologia: Clavaria terminoa latinetik dator, "clavarius" hitzetik eta borra, Iltze, esan nahi du. Bere itxuragatik.
Estampes (Gers)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 101 ziren, horien artean 68 aktiboak ziren eta 33 inaktiboak ziren. 68 pertsona aktiboetatik 65 lanean zeuden (34 gizon eta 31 emakume) eta 3 langabezian zeuden (2 gizon eta 1 emakume). 33 pertsona inaktiboetatik 12 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Clavaria fumosa
Jangarrirtasuna
Oso jangarri kaskarra.
Estampes (Gers)
Diru sarrerak
2009an Estampes udalerrian 76 unitate fiskal zeuden, 164 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.182 euro zen.
Clavaria fumosa
Nahasketa arriskua
Espezie bitxi hau aurkitzeko zortea izanez gero, ez da erraza beste Clavaria batekin nahastea.
Estampes (Gers)
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
Clavaria fumosa
Sasoia eta lekua
Espezie urri hau udazkenean ateratzen da leku zabaletako belarretan, larreetan edo basoetatik gertu dauden goroldioetan.
Banaketa eremua
Europa, Ipar Amerika, Errusia, Australia, Himalaiako eremua, Japonia.
Espeziearen egoera
Aranzadi Elkartearen arabera, Clavaria fumosa desagertzeko arriskuan dauden onddoen eusko-kantauriar Zerrenda Gorrian dago. Azken urteotan mikologia adituek onddo batzuen beherakada kuantitatibo eta kualitatibo handia egon dela ohartarazi dute. Adituen esanetan, egoera honek hainbat eragile ditu, tartean klima aldaketa, pestiziden erabilera eta bilketa masiboak.
Estampes (Gers)
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Estampes udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 468 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Nazik al-Malaika
Nazik al-Malaika (نازك الملائكة; Bagdad, 1923ko abuztuaren 23a - Kairo, 2007ko ekainaren 20a) poeta irakiarra izan zen. Adituen arabera, poesia arabiarrean eragin handiena izan duten poeta garaikideetako bat da; besteak beste, lerro askea erabili zuen lehen poeta arabiarra izan zen.
Biografia
Nazik al-Malaika Bagdaden jaio zen, kultura handiko familia batean. Ama ere poeta zuen, eta aita, berriz, gramatika-irakaslea. Bagdadeko Goi Mailako Irakasle Eskolako Pedagogia Fakultatean ikasi zuen, eta 1944an gramatika-eskola ezberdinei buruzko tesia aurkeztu zuen. Aldi berean, formakuntza moderno eta aurreratua jaso zuen, ingelesa ikasi zuen Eskola Britainiarrean eta arabiar musika garaikidearen eta interpretazioaren eremuko ikasketak egin zituen Arte Ederretako Institutuan.
1954an AEBetara joan zen bi urterako, eta literatura-kritikaren eta literatura konparatuaren alorreko ikasketak egin zituen. 1958an, Irakeko Errepublika aldarrikatzean, bere Beirutera alde egin zuen.
1970ean, Baath Alderdi Sozialista boterera iritsi zenean, Nazik al-Malaikak Kuwaitera alde egin zuen Abdel Hadi Mahbooba senarrarekin eta bien familiarekin. Han, literatura-irakasle jardun zuen unibertsitatean. Bi hamarkadaz Kuwaiten bizi ostean (1970-1990), Saddam Husseinek herrialdea inbaditu eta boterea erdietsi zuenean Kairora joan zen bizitzera, eta geroztik han bizi izan zen, 2007ko ekainaren 20an hil zen arte.
Ibilbide poetikoa
Nazik al-Malaikaren lana hiru garaitan bana daiteke.
1947-1957
Lehenengo hamarkada honetan bere lehenengo hiru poema-bildumak argitaratu zituen. Bizitasun espiritual eta liriko handiko konposizioak idatzi zituen, eta forma klasikeotatik urruntzen hasi zen. Hiru gai nagusi landu zituen: banakotasuna eta naturarekiko grina intimista, poesia eta heriotza. Garai honetakoak dira bere lanik ausart eta berritzaileenak: Gaueko maitalea (1947) eta Eskailak eta errautsak (1949). 1952 eta 1954 bitartean AEBetan bizi izan zen eta hango unibertsitateak eta idazle modernistak ezagutu zituen, eta 1957an Olatuaren barnealdea argitaratu zuen.
1958-1978
Garai honetan, Irakeko gizartean aurrerapena, itxaropena eta, aldi berean, etsipena dira nagusi. Al-Malaikak bere poesia-lanetan aztertzen duen errealitateak idealismoa eta eraldaketa —bai eta norbanakoaren nahasmena eta samina ere— ditu ezaugarri nagusi.
Cyrtopodion heterocercum
Cyrtopodion heterocercum Cyrtopodion generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Nazik al-Malaika
1958-1978
1968an Ilargiko zuhaitza (1968) argitaratu zuen. Aitzinsolasean bere ibilbide poetiko aztertzen du; poemetan, ostera, eduki nazionalista eta nortasunaren berrespena dira nagusi. Bizitzaren drama eta gizonaren abestia (1974) ere sasoi honetan argitaratu zuen.
1978-2007
Nazik al-Malaika bere baitan bildu zen behin betiko. Egitura poetiko tradizionala berreskuratu zuen, eta eduki filosofiko era erlijiosoa daukaten obrak idatzi zituen. Kairon bizi zela, Otoitzerako eta iraultzarako (1979) eta Itsasoak koloreak mudatzen ditu (1999) lanak argitaratu zituen. Saiakerak eta hitzaldiak ere idatzi zituen, lerro askearen erabileraren abantailak goraipatuz.
Lanaren ezaugarri funtsezkoak
Al-Malaikaren obra Iraken azken urteetako historiaren isla dela esan daiteke. Batik bat idealismoaz, itxaropenaz, desengainuaz eta erbesteaz hitz egiten du. Ezaugarririk behinenak lerro askearen erabilera eta poesia erromantiko eta modernistaren elementu bereizgarrien erabilera dira. Nolanahi ere den, ez ditu eskema tradizionalak erabat baztertzen; izan ere, garrantzi handia ematen dio bertsoen musikaltasunari. Bestalde, literatura modernoa eta arabiar hizkuntza oso ondo ezagutzen zituenez, hiztegi zabal eta askotarikoa erabiltzen zuen. Labur esanda, lerro askea eta metrika tradizionala (errimadun oinarekin) uztartu zituen, hartara ordura arte ezohikoak ziren gaiak jaso ahal izateko.
Literaturaren ezagutza sakonak eta AEBetako hainbat unibertsitatetan egon izanak aukera eman zion herentzia erromantikoa (Thomas Gray, Lord Byron, Rupert Brooke, John Keats, Allan Poe), sinbolismoa eta modernismo amerikarra (Ezra Pound, T.S. Elliot) ezagutzeko. Bere konposizio batzuetan John Keats, Byron, Rupert Brooke eta Thomas Gray poeten lanetan oinarritutako irudi eta sinbologiak erabili zituen —zeinak itzuli egin baitzituen—, bai eta Ilargiko zuhaitza lanean parafraseatu ere.
Badr Shakir al-Sayyab eta Lewis Awad poetekin batera, lerro askearen sustatzaile nagusietako bat da, eta literatura-korronte angloamerikarrak etxeratu zituen, mila urte lehenagotik arabiar poesian nagusi ziren egituren bazterketa ekarri zutenak.
Schistura nagaensis
Schistura nagaensis Schistura generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
NGC 4051
NGC 4051 galaxia bat da, Hartz Handia konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Bussières (Sena eta Marne)
Bussières Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bussières udalerrian erroldatutako biztanleak 486 ziren. Familiak 163 ziren, horien artean 33 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 29 bakarrik bizi ziren emakumeak), 38 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 71 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 21 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 295 ziren, horien artean 217 aktiboak ziren eta 78 inaktiboak ziren. 217 pertsona aktiboetatik 189 lanean zeuden (103 gizon eta 86 emakume) eta 28 langabezian zeuden (10 gizon eta 18 emakume). 78 pertsona inaktiboetatik 18 erretiraturik zeuden, 27 ikasten zeuden eta 33 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Bussières udalerrian 163 unitate fiskal zeuden, 468 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.649,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 zurgina, 1 iturgina eta 1 eraikuntza enpresa.
2000. urtean Bussières udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Athabascaita
Athabascaita sulfuro motako minerala da.
Ezaugarriak
Athabascaita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.
Golkoko kartela
Golkoko Kartela (gaztelaniaz: Cártel del Golfo, Golfos, edo CDG) Mexikoko drogen trafikoko talde kriminala da, akaso antolatutako talde kriminal zaharrena herrialdean. Egun, Tamaulipas estatuan dago oinarrituta.
Hura sortu zuenak, Juan Nepomuceno Guerrak, alkohola eramaten zuen AEBetara kontrabandoz hura legez kanpo zegoelarik. 1970eko hamarkadatik aurrera, drogekin -batik bat kokainarekin- hasi ziren, Juan García Abregoren agindupean.
Osiel Cardenas 2003an atxilotuta, Antonio Cárdenas Guillének (Tony Tormenta bezala ezaguna eta Osielen anaia) eta Jorge Eduardo Costilla-Sánchezek lortu zuten boterea kartelean. Alabaina, Tony Tormentaren heriotzaren ondoren, kartela erdibitu zen Cardenasen aldekoen eta Costilla-Sanchezen aldekoen artean. Halaber, Los Zetasen kontra aritzen dira, lurraldea nork bereganatuko.
2012ko irailaren 12an Costilla-Sanchez atzeman zuten.
Solanaceae
Solanazeo (Solanaceae) landare loredunen familia bat da. 2.300 espezie dira.
Ezaugarriak
Landare belarkara eta zuhaixkaz dira. Hosto txandakatu eta sarritan osoak, bost lobulu dituzten lore tubular aktinomorfikoak eta baia edo kapsula-motako fruituak dituzte. Bere baitan piperra, tomatea, tabako-belarra, urriloa, etab daude.
Aditu batzuek polemonialeen ordenan sartzen dituzte. Mota gehienak belar landareak dira; gutxik dute zuhaitz egitura eta are gutxiagok zuhaixkarena. Hostoa handia edo txikia, osoa edo gingilduna izan dezakete, baina ez estipuladuna; mota gehienek txandaka antolatuak izaten dituzte. Lorea sexu bikoa izaten dute; 5 sepalo eta 5 hosto oinean elkarri erantsitakoz osatua izaten da. Fruitua baia edo kusku itxurakoa dute, hazi askokoa. Oso eskualde hotzetan eta Saharako erdian izan ezik, mundu guztian hazten dira.
Generoak
Acnistus
Browallia
Brugmansia
Calibrachoa
Capsicum (Piperrak)
Cestrum
Combera
Crenidium
Cuatresia
Cyphanthera
Cyphomandra
Datura
Hyoscyamus
Iochroma
Juanulloa
Lycium
Mandragora
Nicotiana (tabako)
Nierembergia
Nolana
Petunia
Physalis
Solandra
Solanum (tomate, patata, alberjinia)
Streptosolen
Withania
Palčje aintzira
Palčje aintzira (Palško jezero) Karniola Beherean dagoen aintzira da, urtean zehar hiru hilabetetan baino agertzen ez dena.
Geografia
Palčje lautada karstikoan kokatzen da. Javornik muinoetako (1.268m) ura Matija leizetik ateratzen da inguruko lurrak urez estaliz eta horrela aintzira eratuz. Laku intermitentea dela esaten da, euri jasa haundien ondoren agertzen baita, hala udazkenean nola udaberrian. Guztira hiru hilabete ingurutan ikus daiteke.
Flora
Flora anfibioa du, ur gainean eta ur azpian bizi daitekeena. Horregatik Natura 2000 eremu babestua ezarri da bertan.
Inpronta
Etologian inpronta (imprinting, ingelesez) hegaztiek eta ugaztunek jaio bezain laster duten ikasketa-prozesu bati deritzo, etapa labur bati dagokiona, lehenengo aldiz eta ezustekoan Konrad Lorenz-ek antzarengan ikusi zuena. Lorenz ohartu zen antzarakume batek, jaio eta segituan, bere amatzat hartzen zuela mugitzen zen eta soinuak emititzen zizkion lehenengo izakia (edo objektua). Ikerlari austriarrak ahate edo antzaren jatorrizko ama beste izaki batez trukatu zuen txitak jaiotzerakoan, eta txitak ordezko amari jarraitzen zitzaizkiola antzeman zuen.
Hegaztiengan, ikusitako eta entzundako lehenengo izaki horrek, amatzat hartzen denak, erakarpen oso handia izango du beti jaioberriarentzat. Inpronta edo eragin sakona utziko du betiko.
K. Lorenz-ek agerian utzi zuen inprontak funtsezko zeregina betetzen duela kumeen eta gurasoen arteko lotura afektiboak ezartzeko orduan. Fenomeno horretan, bestalde, senak eta ikaskuntzak, biek ala biek, parte hartzen dute.
Kanpo estekak
Reflex
Tentsio iturri
Tentsio iturria korronte iturriaren bikotea da.
Tentsio iturri idealak
Tentsio iturri ideala terminal bi dituen gailua da, bere terminal bien hartean tentsio konstantea mantentzen duena. Askotan zirkuitu errealen analisia errazteko erabiltzen den abstrakzio bat da. Tentsio iturri ideal batek ematen duen tentsioa, zirkuituko beste edozein aldagairen menpekotasunik gabe adierazi badaiteke, tentsio iturri independientea deitzen da. Alderantziz, tentsio iturri ideal batek ematen duen tentsioa zirkuituko beste tentsio edo korronteren baten araberakoa bada, tentsio iturri kontrolatua edo menpekoa deitzen da. Anplifikadore baten eredu matematikoak menpeko tentsio iturriak barneratzen ditu, hauen magnitudea sarrera seinale batekiko erlazio finko batekin kontrolatzen delarik, adibidez.
Tentsio iturri ideal baten barne erresistentzia zero da; edozein korronte kopuru eman edo xurgatu dezake. Tentsio iturri ideal batetik igaroko den korrontea kanpo zirkuituaren araberakoa da bakarrik. Zirkuitu ireki bati konektatua badago, zero korronte egongo da, eta beraz zero potentzia. Karga-erresistentzia bati konektatua badago, iturriko korrontea infinitura hurbilduko da kargaren erresistentzia zerora hurbiltzen den neurrian —zirkuitu-laburra—. Beraz, tentsio iturri idealak mugarik gabeko korrontea eman dezake.
Tentsio iturri erreal bat ere ez da ideala; denek daukate zero baino haundiagoa den barne erresistentzia, eta batek ere ezin du mugagabeko korronterik eman. Hala ere, zirkuitu linealen analisian, tentsio iturri erreal baten barne erresistentzia kontuan hartzeko, tentsio iturri ideal bat eta zero baino haundiagoa den erresistentzia bat seriean konektatuta erabiltzen dira —Théveninen zirkuitu baliokidea—.
Tentsio iturrien eta korronte iturrien harteko konparazioa
Energia elektriko iturri gehienen eredua —hornidura elektrikoa, bateria elektrikoa— hauek tentsio iturritzat hartuta egiten da. Tentsio iturri ideal batek ez du energiarik ematen edo xahutzen zirkuitu ireki bati konektatua dagoenean —hau da, inpedantzia infinitua denean—, baina potentzia eta korrontea infinitura hurbilduko dira kargako erresistentzia zerora hurbildu hala —zirkuitu-laburra—. Honelako gailu teoriko batek zero ohmeko irteera inpedantzia izango luke iturriarekin seriean. Tentsio iturri erreal batek barne erresistentzia eta irteera inpedantzia oso txikiak, baino zero baino haundiagoak ditu: askotan 1 ohm baino asko txikiagoak.
Bestalde, korronte iturri batek korronte konstantea ematen du, iturriaren terminalera konektatua dagoen kargak inpedantzia nahiko txikia duen bitartean. Korronte iturri ideal batek ez lioke energiarik emango zirkuitu-labur bati, eta potentzia eta tentsioa infinitura hurbilduko lirateke kargaren erresistentzia infiniturantz hurbiltzen den neurrian —zirkuitu irekia—. Tentsio iturri ideal batek irteerako inpedantzia infinitua dauka iturriarekin paraleloan. Tentsio iturri erreal batek irteerako inpedantzia oso haundia, baina finitua dauka. Transistoredun korronte iturrien kasuan, ohikoak dira megaohm gutxi batzuetako inpedantziak —maiztasun txikietan—.