cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chambilly
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 302 ziren, horien artean 198 aktiboak ziren eta 104 inaktiboak ziren. 198 pertsona aktiboetatik 175 lanean zeuden (107 gizon eta 68 emakume) eta 23 langabezian zeuden (9 gizon eta 14 emakume). 104 pertsona inaktiboetatik 43 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 43 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chambilly udalerrian 236 unitate fiskal zeuden, 542,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.101 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 2 margolariak, 1 zurgina, 1 eraikuntza enpresa eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Chambilly udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 768 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mercato Saraceno
Mercato Saraceno Italiako udalerri bat da. Forlì-Cesenako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Fonchiiichthys uracanthus
Fonchiiichthys uracanthus Fonchiiichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Zoran Vrkić
Zoran Vrkić (Rijeka, 1987ko abuztuaren 16a -) Kroaziako saskibaloi jokalaria da. Hegaleko postuan jokatzen du eta ACBko Bilbao Basket eta Donostia Gipuzkoa Basket taldeetan ibilitakoa da.
Bay Village (Ohio)
Bay Village Ohioko hiri bat da. Cuyahoga konderrian kokatua dago. 2010ean 15,651 biztanle zituen, 11.83 kilometro koadrotan banatuta.
Ekaitz Jiménez
Estatistikak
''2020ko maiatzak 8an eguneratua. Datu ofizialak.''
Emilio Gebara
Emilio Gebara Saleta (Gasteiz, 1941eko irailaren 14a) arabar politikaria da, Arabako Ahaldun Nagusi izandakoa. Hainbat urtez EAJko kidea izan zen baina 2000ko hamarkadan alderdiaren ildoarekin eta Xabier Arzalluzekin jarrera oso kritikoa azaldu zuen eta azkenik kanporatua izan zen.
2000. urtean alderdi horrek ezker abertzalearekin harremana zuela-eta EAJren barruan oso kritiko agertu zen. Besteak beste, EAJk burujabetzaren eskaria baztertu beharko zukeela adierazi zuen, eta adierazpen horien ondorioz, hainbat alderdikidek zigor-espedientea eskatu zuten bere kontra, Alderdiarekiko leialtasun eza salatuz. Jose Angel Cuerda Gasteizko alkate ohiarekin batera, 2001. urtearen hasieran ¡Basta Ya! plataformarekin bat egin zuen.
Remundu Piras
Remundu Piras (Villanova Monteleone, Sardinia, 1905 - 1978) poeta sardiniarra izan zen.
Sardinierazko inprobisatzailerik onenetako bat izan zen. 1932an egin zuen debuta jaialdi herrikoietan. Bere lana Misteriu (sonetoen bilduma), Bonas noas (satirikoa), Sas Modas eta A Bolu liburuetan jaso da. Mussolini diktadurapean, 1932tik 1945era, debekatu egin zioten abestea.
Partizani Tirana
Partizani Tirana edo Futboll Klub Partimorri Albaniako futbol talde onenetakoa da, Tirana hiriburukoa. Albaniako 15 Liga eta 15 Kopa irabazi ditu. Honetaz gain Balkandarren Kopa irabazi duen talde albaniar bakarra da.
Historia
1946an sortu zuen Albaniako Armadak. Berehala hasi zen tituluak irabazten 1947 eta 1959 artean 7 Liga eta 4 Kopa lortu baitzituen. 60. hamarkadan ere maila berean aritu zen. Hasiera hasieratik Estatuak babesturiko beste taldearekin, Dinamorekin, lehia estua izan zuen baina bera izan zen Balkandarren Kopa eskuratu zuen talde albaniar bakarra.
XXI mendean maila apalagoan aritu da eta 2011 urtean lehen aldiz bigarren mailara jeisti zen. 2013an itzuli da lehen mailara eta 2015ean hirugarren egin zuen eta 2016 eta 2017an bigarren.
Womelsdorf (Mendebaldeko Virginia)
Womelsdorf Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Randolph konderrian dago, Mendebaldeko Virginia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Onda Vasca Irratia
Bere frekuentzien bidez, eskualde bakoitzeko informazio hurbil eta gaurkotua eskaintzen du, nazioko eta nazioarteko gaurkotasun albisteak eskaintzeaz gain. Onda Vasca irratiaren eguneroko programazioaren oinarri dira albistegiak, magazinak, kirolak, musika...
Egoitzak
Onda Vascak bere estudioak Bilbon (Kristo 1 kalea) eta Gernikan (Aita Luis Villasante, 7) ditu. Horiez gain Donostian eta Gasteizen ere delegazioak ditu. 2010ean Nafarroa Garaira hedatu zen.
Frekuentziak
Onda Vasca honako frekuentzietan entzun daiteke:
Programak
Onda Vasca irrati kate osorako emanaldiak gaztelaniaz dira, eta Bilbo eta Gernikako estudioetatik egiten dira. Bilbon bederatzi pertsonak egiten dute lan, eta Gernikan hiruk. Horiez gain, Donostian beharrean aritzen den bat ere badago.
Onda Vasca katea, enpresa desberdinek osatzen dute, administratiboki banatuta aritzen direnak Bilbon eta Gernikan.
Gernikan aritzen den enpresak, BUSTURIALDEKO IRRATI TELEBISTA S.L. izena du. Enpresa horrek bere programazio lokala euskaraz egiten du, eta kateko programazioa ostera gaztelaniaz. Kirol informazioari dagokiona ere bertatik kudeatzen da.
2010eko martxoaren 25ean Noticias Taldeko irrati taldeak Herri Irratia erosi eta Herri Irratia-Onda vasca katea eratu zen.
Metatyuyamunita
Metatyuyamunita oxido motako minerala da eta carnotita taldearen kidea da.
Luis Arellano
Luis Arellano Dihinx (Zaragoza, 1906ko uztailaren 28a - Iruñea, 1969ko maiatzaren 21a) euskal abokatu eta politikaria izan zen.
Biografia
Zaragozan jaio arren, 1934an Comunión Tradicionalistaren gazteriaren presidentea izan zen. Espainiako Bigarren Errepublikan lau aldiz atxilotu zuten. Gerra Zibila piztean boluntarioa izan zen eta laster erreketeen kapitain izendatu zuten.
Gerra ondoren Rodeznoko kondearekin batera Justizia Ministerioan lan egin zuen. 1946an biak Estorilera joan ziren Joan Borboikoaren alde egiteko.
Hyémondans
Hyémondans Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Hyémondans udalerrian erroldatutako biztanleak 185 ziren. Familiak 73 ziren, horien artean 19 pertsona bakarrekoak ziren (19 bakarrik bizi ziren gizonak), 19 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 31 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
HD-DVD
High Density – Digital Versatil Disc (HD-DVD), disko-formatu berri hau DVD forum-ak sortu eta hobetu du, egile eta entretenimendu munduko estudio handienekin batera. Talde hau DVD-aren (DVD forum) estandarrak sortzeaz arduratu zen formatu hau sortu zenetik. Toshiba eta NEC-en Advanced Optical Disc (AOD) teknologian oinarrituta sortu da eta geruza batean 15GB gorde daitezke DVD arrunt baten 4.7 GB-en aldean. Bi geruzatako HD-DVD batek 30 GB-eko edukiera du, eta hiru geruzatako diskoak 45 GB-era iristen dira.
Funtzionamendua
HD DVD-ROM-a 12 cm-ko diametroa eta 1,2 mm–ko sakonera duen diskoa da, alde batean edo bitan idatzita egon daitekeena eta alde bakoitzean geruza bat edo bi izan ditzakeena. 60 GB gordetzera heldu daiteke bi geruzatako bi alde izanda, beraz geruza bakoitzean 15 GB gorde daitezke.
Gaur egungo DVD-ek informazioa diskoaren erdian gordeta dute kanporago dagoen plastikozko geruza garden batek babestuta. HD DVD-a modu berean dago eraikia eta fisikoki diskoak ezaugarri berdinak ditu.
Ondorioz, DVD ekipaia oso gutxi aldatu behar da formatu berri hau onartzeko. Testetan frogatu ahal izan denez, HD DVD bat produzitzeko garaian DVD-arekiko bost minutuko aldea dago soilik.
Laser urdin-morea zenbaki irekiera 0.65ekoa duen lentearekin, erabili daitekeen argi diametroa txikitu egiten da, oraingo DVD-kin alderatuz. Beraz, diskoa gorde daitekeen informazioa handiagoa da. Aldi berean, errotazio abiadura handitzen da, byte transferentzia handiak onartuz 36,55 Mbps, hiru aldiz baino gehiago DVD arruntarena.
Kalitate handieneko telebista irudiak gorde ditzake (HDTV [1920x1080] pixeletako bereizmenera arte), baita txikiena ere ( CIF [320x240]).
Bitxikeria bezala, aipatu disko bakarrean bi formatuak gorde daitezkeela, HD DVD eta DVD. Hau da, alde batean HD DVD moduan gorde daitezke datuak eta beste aldean DVD moduan edo alde batean bertan biak eduki, geruza ezberdinetan. Horrela laser gorriak DVD-ari dagokion informazioa irakurriko du eta laser urdinak HD DVD-ari dagokion.
Abantailak
15 GB gorde ditzake geruza bateko DVD batean. Eraikitzerako garaian DVD egileekin bat egiten du, izan ere, DVD-a eraikitzeko azpiegitura erabiltzen du, produkzio gastuak txikituz. Aurreko belaunaldiko DVD-ekin bateragarria da eta irakurgailu batek bi formatuak onartu ditzake, aldaketa gutxirekin. Bi geruzatako diskoak egitea erraza da.
Eragozpenak
Bi konpainia, soilik, daude atzetik (NEC eta Toshiba). Bere edukiera Blu-Ray Disck-arena baino urriagoa da.
Gez
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 156 etxebizitza zeuden, 108 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 32 bigarren erresidentzia ziren eta 17 hutsik zeuden. 124 etxeak ziren eta 32 apartamentuak ziren. 108 etxebizitza nagusietatik 86 bere jabearen bizilekua ziren, 18 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 71 etxek bost zituzten. 88 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 36 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 69 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 174 ziren, horien artean 121 aktiboak ziren eta 53 inaktiboak ziren. 121 pertsona aktiboetatik 116 lanean zeuden (63 gizon eta 53 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 53 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 17 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Gez udalerrian 128 unitate fiskal zeuden, 328,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.544 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 6 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen eta 3 administrazio publikoko enpresak ziren.
Hyémondans
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Beach City (Ohio)
Beach City Ohioko herri bat da. Stark konderrian kokatua dago. 2010ean 1,033 biztanle zituen, 1.19 kilometro koadrotan banatuta.
Hyémondans
Etxebizitza
2007an 81 etxebizitza zeuden, 74 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 81etxeak ziren. 74 etxebizitza nagusietatik 64 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 5 etxek bi gela zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 25 etxek lau zituzten eta 36 etxek bost zituzten. 27 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 37 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Gez
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Gez udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hyémondans
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Gez
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Hyémondans
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 123 ziren, horien artean 96 aktiboak ziren eta 27 inaktiboak ziren. 96 pertsona aktiboetatik 87 lanean zeuden (55 gizon eta 32 emakume) eta 9 langabezian zeuden (3 gizon eta 6 emakume). 27 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Gez
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Hyémondans
Diru sarrerak
2009an Hyémondans udalerrian 74 unitate fiskal zeuden, 192,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.383 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra jatetxe zen.
2000. urtean Hyémondans udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Antonio Iturmendi
Antonio Iturmendi Bañales (Barakaldo, 1903ko abenduaren 15a - Madril, 1976ko martxoaren 4a) euskal herritar politikari karlista izan zen.
Tropiocolotes tripolitanus
Tropiocolotes tripolitanus Tropiocolotes generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Belleville (Illinois)
Belleville  Illinoiseko hiri bat da. St. Clair konderrian kokatua dago. 2010ean 44,478 biztanle zituen, 58.9 kilometro koadrotan banatuta.
Metauranfita
Metauranfita mineral bat da.
Ezaugarriak
Metauranfita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak.
Beachwood (Ohio)
Beachwood Ohioko hiri bat da. Cuyahoga konderrian kokatua dago. 2010ean 11,953 biztanle zituen, 13.79 kilometro koadrotan banatuta.
Helicops danieli
Helicops danieli Helicops generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Modigliana
Modigliana Italiako udalerri bat da. Forlì-Cesenako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Modiglianak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Graissessac
Graissessac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Hérault departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Graissessac udalerrian erroldatutako biztanleak 682 ziren. Familiak 306 ziren, horien artean 139 pertsona bakarrekoak ziren (60 bakarrik bizi ziren gizonak eta 79 bakarrik bizi ziren emakumeak), 87 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 60 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 20 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 360 ziren, horien artean 207 aktiboak ziren eta 153 inaktiboak ziren. 207 pertsona aktiboetatik 171 lanean zeuden (86 gizon eta 85 emakume) eta 36 langabezian zeuden (21 gizon eta 15 emakume). 153 pertsona inaktiboetatik 66 erretiraturik zeuden, 30 ikasten zeuden eta 57 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Graissessac udalerrian 340 unitate fiskal zeuden, 669,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.782 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 31 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 7 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 11 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 1 argiketaria, 2 ile apaindegiak, 2 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Graissessac udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra osasun-zentro zen.
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pasadena (Kalifornia)
Pasadena (ingelesez ahoskatua) Estatu Batuetako Kalifornia estatuko Los Angeles konderrian dagoen hiria da. Santa Gabriel ibarrean dago. Estatu Batuetako Zentsu Bulegoaren arabera, Pasadena hiriak 2010. urtean 137.122 biztanle zituen, hots, 2.300 bizt/km² dentsitatea.
Bilibio
Bilibio Ebroren eskuinaldean, Conchas de Haro ubidearen ondoan zegoen herria izan zen, egungo Haro udalerrian zegoena. Izen bereko haitzetan, Obarenes mendien hasieran, zegoen.
Garrantzi historikoa
Bilibiok Ebroren beste aldean Buradon herria zuen, ibi baten bitartez loturik. Bertan Felix Bilibiokoa anakoreta bizi zen, San Millanen maisua izan zena.
Gaztelako eta Nafarroako Erresumen arteko mugan zegoen. Nafarren eskuetan izan zen: 1040komaiatzaren 28an Gartzia III.a Santxez Naiarakoak Estefania Foixkoa bere emazteari, ezkontza-horni moduan, Bilibium cum Faro et cum sua pertinencia (Bilibio Harorekin eta bere ondasunekin) eman zizkion. Orduko Bilibioko gaztelua Arabako konderriarena zen, izan ere, 1052an Gartzia Santxez erregeak Felix Bilibiokoaren erlikiak Naiarako Andre Maria Erreginaren monasteriora eraman nahi zuenean, Nuno Arabako gotzainaren baimena behar izan zuen. Urte batzuk geroago, Bizkaiko jaunen eskuetara pasa zen, bertako tenenteak izanik. Leku estrategiko horrekin zuen harremana dela eta, Alfontso VI.a errege gaztelar-leondarrak Haroko jaun feudal izendatu zuen Lope Enekoitz. Herria bera hustu egin zen, eta bertako biztanleak Harora joan.
NGC 4745
NGC 4745 galaxia bat da, Coma Berenices konstelazioan. Heinrich Louis d'Arrestek aurkitu zuen n.
Medikuntza intentsiboa
Medikuntza intentsiboa egoera larrian dauden paziente akutuetaz arduratzen den espezialitate medikoa da, bizkortze eta suspertze teknikataz baliatuz.
Zainketa intentsiboak behar dituzten pazienteek, oro har, ezegonkortasun hemodinamikoei (hipotentsioa edo hipertentsioa), aireko bideei edo arnasketa-sistemaren arazoei edo giltzurrunetako porrotari (eta, askotan, hirurei) aurre egin behar diote. Zainketa intentsiboetako unitateetan (ZIU) ospitaleratutako pazienteak, aurreko arazoren bat ez badute, ebakuntza intentsibo edo inbaditzaile baten ondorioz zainketa egiteko egon ohi dira.
Mediku zainketa intentsiboetako espezialistak intentsibistak dira. Espezialitatean sartzeko oinarrizko bi eredu daude. Herrialde batzuetan, anestesiologoek, kardiologoek, pneumologoek edo zirujauek hartzen dute beren gain espezialitate hori, eta, oro har, Medikuntza Intentsiboaren ezagutza eta trebetasunei buruzko prestakuntza osagarria ematen dute. Beste herrialde batzuetan, esaterako, Medikuntza Intentsiboaren espezialitatea dago, eta berariazko prestakuntza espezifikoa du, paziente kritikoaren alderdi guztiak estaltzen dituena.
Mediku-azterketa batzuek Zainketa Intentsiboetako Unitatearen (IU) bolumenaren eta gaixoari zaintzaren kalitatearen arteko erlazioa iradokitzen diote, eta, horrez gain, pazientearen zaintzaren kalitatea, faktoreen arabera: gaixotasunaren larritasuna, aldagai demografikoak, eta Zainketa Berezien Unitatearen (pazienteak), faktoreen larritasuna: pazientearen larritasuna, faktore demografikoak, eta zainketa intentsiboetako unitateen ezaugarriak.
Historia
Florence Nightingale erizain ingelesak ahaleginak egin zituen gune berezi bat erabiltzen zauritutako gaixoentzat. Krimeako gerran, 1850eko hamarkadan, gaixoenak sail bakoitzeko erizaindegiaren aurrez aurre zeuden oheetara lekualdatzeko praktika sartu zuen, hurbilagotik aztertu ahal izateko. 1923an, Walter Dandy neurokirurgian adituak Johns Hopkins ospitalean hiru oheko unitatea sortu zuen. Unitate hauetan, bereziki hezitako erizainek kirurgia osteko gaixoak zituzten.
Bjørn Aage Ibsen anestesiologo daniarra 1952ko poliomielitis epidemian hasi zen lanean Kopenhagen, non 2.722 gaixok garatu zuten gaixotasuna sei hilabeteko epean, horietako 316k arnasketa edo aire-bideko elbarritasun motaren bat pairatzen zutelarik. Paziente horietako batzuk presio negatiboko aireztagailu bakanak erabiliz tratatuak izan ziren, baina gailu hauek (lagungarriak) kopuru mugatuak ziren eta ez zuten pazientearen birikak isuriak nahi izatetik babesten. Ibsenek zuzenean aldatu zuen kudeaketa epe luzeko presio positiboko aireztapena ezarriz trakzio-intubazioa erabiliz, eta 200 mediku-ikasle sartu zituen oxigenoa eta airea eskuz ponpatzeko gaixoen biriketan. Garai honetan, Carl-Gunnar Engströmek lehenengo ponpagailu automatikoa sortu zuen eta honek, azkenean, medikuntzako ikasleak ordezkatu zituen. Zaintzaren aldaketarekin, epidemiaren hilkortasunak % 90etik % 25era egin zuen behera. Pazienteak 3x5 oheko hiru gune berezitan kudeatzen ziren, eta horiek medikamentuak eta beste kudeaketa batzuk kudeatzen zituzten.
1953an, Ibsenek munduko lehen zainketa intentsiboetako unitate bihurtu zen Kopenhageko ospitalea erizaintzako gela batean. Tetanoak kudeatzeko lehen kontuetako bat eman zion, neuromuskularrak blokeatzeko drogak eta aireztapen kontrolatua erabiliz. Hurrengo urtean, erakunde horretako anestesiologia saileko buru hautatu zuten Ibsen. Nordisk Medicin aldizkarian, Norvegiako Tone Dahl Kvittingenekin batera, ardura intentsiboen kudeaketaren lehen informazioa argitaratu zuen.
1960ko hamarkadaren hasieran, ez zegoen argi zainketa intentsiboetako unitate espezializatuak behar ote ziren. Beraz, arreta intentsiboko baliabideak eraman ziren pazientearen gelara, zaintza eta baliabide gehiago behar zituena. Berehala konturatu ziren, hala ere, zainketa intentsiboetarako baliabideak eta langile berezituak ospitale batean zehar zabaldutako arreta-zerbitzu intentsiboen ad hoc hornikuntza baino hobeto horniturik zeudela. 1962an, Pittsburgheko Unibertsitatean, lehen arreta zentro kritikoa ezarri zen Estatu Batuetan.
Dampmart
Dampmart Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Dampmart udalerrian erroldatutako biztanleak 3.092 ziren. Familiak 1.149 ziren, horien artean 266 pertsona bakarrekoak ziren (90 bakarrik bizi ziren gizonak eta 176 bakarrik bizi ziren emakumeak), 365 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 445 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 73 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 1.256 etxebizitza zeuden, 1.170 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 18 bigarren erresidentzia ziren eta 68 hutsik zeuden. 1.008 etxeak ziren eta 231 apartamentuak ziren. 1.170 etxebizitza nagusietatik 915 bere jabearen bizilekua ziren, 228 alokairuan okupaturik zeuden eta 27 doan lagata zeuden; 43 etxek gela bat zuten, 100 etxek bi zituzten, 180 etxek hiru zituzten, 311 etxek lau zituzten eta 536 etxek bost zituzten. 892 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 523 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 531 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.049 ziren, horien artean 1.576 aktiboak ziren eta 473 inaktiboak ziren. 1.576 pertsona aktiboetatik 1.434 lanean zeuden (758 gizon eta 676 emakume) eta 140 langabezian zeuden (66 gizon eta 74 emakume). 473 pertsona inaktiboetatik 160 erretiraturik zeuden, 167 ikasten zeuden eta 146 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Dampmart udalerrian 1.170 unitate fiskal zeuden, 3.091 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.551 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 114 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 36 eraikuntza enpresak ziren, 23 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 12 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 19 zerbitzu enpresak ziren, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 37 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 igeltseroak, 6 margolariak, 5 zurginak, 9 iturginak, 7 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 1 jatetxe, 1 higiezinen agentzia eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 kirol-denda zen eta 1 drogeria zen.
2000. urtean Dampmart udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Beallsville (Ohio)
Beallsville Ohioko herri bat da. Monroe konderrian kokatua dago. 2010ean 409 biztanle zituen, 0.94 kilometro koadrotan banatuta.
Raymon Depardon
Raymon Depardon (Villefranche-sur-Saône, Rodano, 1942ko uztailaren 6a - ) argazkilaria eta zinemagile frantziarra da. Gamma argazki agentziaren fundatzailea izan zen, gaur egun zinema dokumentalen egileen artean ospetsuenetarikoa.
La casa de los espíritus
La casa de los espíritus, euskaraz "Arimen etxea", Isabel Allende idazle txiletarraren lehen eleberria eta, halaber, lehen literatura arrakasta izan zen. Liburua 1982an plazaratu zuen, Editorial Sudamericanaren eskutik eta berehala bestsellera bihurtu zen. Gaiaren ikuspuntik autobiografia eta errealismo magiko artean kokatzen da. Argumentua Trueba familiaren historia narratzen du, lau belaunaldietan zehar, Txileko historiaren testuinguruan. Bille August zuzendariak 1993an zinemara eraman zuen.
Argumentua
La casa de los espíritus, Isabel Allenderen lehen eleberriak familia baten lau belaunaldien historia eta Txileko historiaren arabera familia nola doa aldatzen azaltzen du. Eleberria Txilen kokatzen da. Hasieran, Ostegun Santu batean, Clara Del Valle haurraren egunerokoa aipatzen da. Ondoren, aipatzen ez den Hegoamerikako herri baten eguerdiko mezan gertaera eskandalagarria ematen da; eskandalu horrek eleberriaren ondorengo garapena markatu egingo du. Clarak bere egunerokoa idazten bizitza osoa jarraituko du hil arte, "bizitza idazteko koadernoak" esango dizkio.
Esteban Trueba, bestetik, hiritar arrunta da eta Rosa del Vallerekin ezkontzeko dirua eskuratzeko asmoz meategi batzuetara joango da. Rosa hile berdea duen emaku ederra da eta hor errealismo magikoa ikus dezakegu. Esteban kanpoan dagoen bitartean, oker baten ondorioz, pozoinduta hilko da. Esteban gertatutakoa dakienean, bueltatzea erabakitzen du; asmo nagusi bat du bueltarako: Las Tres Marías izeneko etxaldea berreraikitzea. Lan horren bitartez Esteban bere neskalaguna ahaztu nahi du eta, halaber, aberastu. Hamar urte geroago etxaldea berreraiki du, aberastu da eta bere langileen bizi-baldintzak hobetu ditu. Zoritxarrez, bere izaera gogorraren ondorioz, langileek ez dute gehiegi maite.
Estebanen ama hiltzear zegoen eta horregatik, nahiz eta gehiegi ez maite, hiriburura itzuliko da. Hiriburuan Del Valle familiarekin egiten du topo eta Rosaren ahizpa txikiena, Clara, ezagutu zuen. Laster biak ezkondu ziren. Clara botere parapsikologikoak ditu: etorkizuna ezagu dezake, hildakoekin hitz egiten du eta telekinesia erabiltzen du. Clarak eta Estebanek hiru seme-alabak izan zituzten: Blanca, nagusia, eta Jaime eta Nicolás bizkiak. Blanca txikitatik Las Tres Marías etxaldean ezagutuko duen Pedro Tercero nekazari borrokalariaz maiteminduko da. Bizkiak jaio baino lehen Blancaren aiton-amonak kotxe-istripu batez hil ziren eta amak burua galtzen du. Geroago Clarak buru hori aurkituko du eta sotoan gordeko du.
Esteban Trueba negozioen munduan arrakasta lortzen du eta politikan sartuko da. Denborarekin Alderdi Kontserbadorearen senatari garrantzitsua izatea lortuko du. Dena dela, bere izaerari esker, Clararekin arazo larriak izango ditu; egun batean emakumea kolpeatzen du eta Clarak hortz batzuk galdu zituen. Ondorioz, nahiz eta ez banandu, Clarak ez dio berriro ere hitz egingo.
Nicolás ere negozioetan sartuko da baina ez du zorterik izango eta, azkenik, bere herritik kanpo bizitza espiritualean arituko da. Jaime, bestetik, medikuntza ikasten du eta oso izaera oneko pertsona dela erakusten du. Azkenik, Blancak pedro Tercerorekin ezkutuko harremanak ditu eta haurdun gelditzen da. Estebanek haurdunaldia deskubritzen duenean alaba ezkontzera behartzen du baina Pedrorekin, frantses batekin baizik. Gizon horrengandik Blancak ihes egingo du hiriburura bueltatzeko.
Blancaren alaba Alba izango da. Neskak Rosa izeba-amonaren hile berde bera izango du. Blancak, bitartean, Pedro Tercerorekin jarraitzen du harremanetan. Pedro ordurako langileen alde abesten duen kantari ospetsua bihurtu da. Jaime, medikua, bere laguna izango da eta baita ere sozialisten kandidatoa izango den gizonarena. Clara hil da garai horretan.
Alba unibertsitatera doa eta han Miguel ezkertiarra ezagutzen eta maitemintzen da. Saiakera desberdin batzuen ondoren, sozialistek hauteskundeak irabazten dituzte eta horrek gizartera aldaketa handiak ekarriko ditu. Beste ekimen artean, irabazleek nekazaritza erreformari ekiten diote eta, horren ondorioz, Las Tres Marías desjabetzen dute. Gertaera horren harira Esteban Truebak biolentziaz erantzuten du. Halaber, Pedro Tercerok kargu publiko bat eskuratzen du.
Urte gutxi batzuk pasa dira eta kontserbadoreek, burgesiaren eta Ameriketako Estatu Batuen laguntzarekin, estatu-kolpe militarra ematen dute. Kolpisten Presidente jauregiaren kontra erasotzen ari direnean, presidentearekin Jaime dago. Militarrek Jaime harrapatzen dute eta fusilatzen dute. Militarrek boterea hartzen dute eta diktadura ezartzen dute.
Hasieran Esteban Trueba sozialisten erorketarekin poztu zen baina poliki-poliki errepresioa ezagutuko du eta baita ere militarrek zibilei boterea itzultzeko asmorik ez dutela. Miguel eta Pedro Tercero ezkutatu behar dira. Alba, isilpean, ihes egindako ezkertiarrak etxean ezkutatzen ditu baita ere, ondoren, herritik ihes egiteko laguntzen ditu. Alba harrapatuta izango da eta militarrek, atxilotu ondoren, torturatu egingo dute. Blancak, bere aldetik, Pedro Tercero ezkutatuko du. Esteban Truebak, bere kontaktuak erabiliz, Albaren askatasuna lortu zuen eta baita Blanca eta Pedro Kanadara ihes egitea ere egitea. Azkenik, zahartuta erabat, Esteban Trueba hil egiten da.
Denborarekin Albak amona Clararen koadernoak topatuko ditu eta haietan oinarrituta, bere familiaren historia idatziko du.
KS Dinamo Tirana
KS Dinamo Tirana Albaniako futbol talde onenetakoa da, Tirana hiriburukoa. Albaniako 18 Liga eta 13 Kopa irabazi ditu.
La casa de los espíritus
Benetako pertsonaiak
Eleberrian zehar benetako pertsonaiak agertuko dira, askotan beste izenak erabiliz: Poeta Pablo Neruda izango da eta Presidentea Salvador Allende. Teknika honek roman à clef izena du.
KS Dinamo Tirana
Historia
1950an sortu zen Barne Ministerioaren babesturik. Estatuak babesten zuen beste taldearekin (Partizanirekin) lehia estua izan zuen eta 1950 eta 1964 artean bien artean irabazi zituzten liga guztiak.
La casa de los espíritus
Liburua zineman
Bille August zuzendariak zinemaratu zuen eleberria, izenburu bereaz, The House of the Spirits ingelesez. 1993an plazaratu zen filma eta protagonista nagusiak hauek ziren: Jeremy Irons, Meryl Streep, Glenn Close, Winona Ryder eta Antonio Banderas.
Le Teil
Le Teil Frantziako udalerri bat da Ardeche departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Le Teil udalerrian erroldatutako biztanleak 7.941 ziren. Familiak 3.524 ziren, horien artean 1.288 pertsona bakarrekoak ziren (528 bakarrik bizi ziren gizonak eta 760 bakarrik bizi ziren emakumeak), 996 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 952 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 288 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 4.186 etxebizitza zeuden, 3.568 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 188 bigarren erresidentzia ziren eta 430 hutsik zeuden. 2.292 etxeak ziren eta 1.784 apartamentuak ziren. 3.568 etxebizitza nagusietatik 1.875 bere jabearen bizilekua ziren, 1.586 alokairuan okupaturik zeuden eta 108 doan lagata zeuden; 137 etxek gela bat zuten, 327 etxek bi zituzten, 806 etxek hiru zituzten, 1.130 etxek lau zituzten eta 1.169 etxek bost zituzten. 2.092 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 1.646 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.255 etxetan bat baino gehiago zituzten.
KS Dinamo Tirana
Historia
XXI mendean puntako taldea izaten jarraitu du eta 3 Liga, Kopa bat eta Superkopa bat eskuratu ditu.
Le Teil
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 4.904 ziren, horien artean 3.259 aktiboak ziren eta 1.645 inaktiboak ziren. 3.259 pertsona aktiboetatik 2.835 lanean zeuden (1.611 gizon eta 1.224 emakume) eta 425 langabezian zeuden (182 gizon eta 243 emakume). 1.645 pertsona inaktiboetatik 497 erretiraturik zeuden, 441 ikasten zeuden eta 707 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Helicops modestus
Helicops modestus Helicops generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Le Teil
Diru sarrerak
2009an Le Teil udalerrian 3.624 unitate fiskal zeuden, 8.245 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.469,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 395 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 14 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 22 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 58 eraikuntza enpresak ziren, 99 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 12 garraio enpresak ziren, 32 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 19 finantziazio enpresak ziren, 19 higiezinen enpresak ziren, 35 zerbitzu enpresak ziren, 44 administrazio publikoko enpresak ziren eta 30 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Saltoki
Saltoki (edo saltegi) bat salmentarako prestaturik dagoen eraikin edo espazio fisikoa da, hala nola dendak, supermerkatuak, hipermerkatuak, eta outlet izenekoak.
NGC 4746
NGC 4746 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Lutetiar
Lutetiarra Eozenoko bigarren estaia da. Orain dela 48,6 ± 0,2 Ma hasi eta orain dela 40,4 ± 0,2 milioi urte bukatu zen. Askotan Bartoniarrarekin lotuta agertzen da Eozeno Ertaina moduan eta beste batzuetan aurreko estaia izan zen Ypresiarrarekin Behe Eozeno moduan. Izena Parisek latinez zuen izenatik dator, Lutetia.
Bellflower (Illinois)
Bellflower  Illinoiseko herri bat da. McLean konderrian kokatua dago. 2010ean 357 biztanle zituen, 0.95 kilometro koadrotan banatuta.
Iridioaren mintzoa
Iridioaren mintzoa Kepa Altonagak 2021an Pamiela argitaletxearekin argitaratutako saiakera-liburua da. Liburuaren gai nagusia Lurra gure planetan aspaldi-aspaldian gertatu zen dinosauroen akabantza masiboa da. Duela 66 milioi urte izan zen, Kretazeo-Tertziarioko aroen arteko mugan. Kepa Altonagak modu dibulgatzailean deskribatzen du zein hipotesi ausarta plazaratu zen 1980an dinosauroen desagertzea azaltzeko. Garai hartan aspaldiko krater bat izan zitekeena deskubritu zen Mexikoko Yucatan penintsulan. Meteoritoetan Iridio elementuaren presentzia Lurrean baino handiagoa da. Meteoritoa Lurraren kontra jotzean hautsezko hodei erraldoi bat sortu omen zen. Hauts hori mundu oso eguratsera zabalduta, luzaro ilunduko zuen planetako bizimodua, eta horren ondorioz espezie ugarik asko sufritu zuten. Horien artean omen zeuden dinosauroak eta ammoniteak, esaterako.
Zeintzuk izan ziren hipotesi bitxi haren asmatzaileak? Eta horren ondoren, hipotesi hura sendotu baino lehenago zein argumentu erabili ziren hipotesi horren alde eta kontra? Eztabaida latz hura azaltzen du Altonagak liburuan.
Le Teil
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 129 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 8 banku bulegoak, 1 funeraria, 11 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 3 autoeskolak, 17 igeltseroak, 15 margolariak, 5 zurginak, 7 iturginak, 6 argiketariak, 18 ile apaindegiak, 1 aldi baterako lan enpresa, 25 jatetxeak, 5 higiezinen agentziak eta 1 tintoreria.
Euskal errefuxiatuak (1961-)
1961 urteaz geroztikako euskal errefuxiatuak Euskal Herriko gatazka dela eta bereziki Hego Euskal Herritik ihes egindako ekintzaile eta herritarrak dira. Garai honetako lehen errefuxiatuak ETAren lehen atentatuaren ondoren espainiar poliziak egindako sarekadaren ondorioz izan zen, ekintzaile batzuk erbesteratu zirenean. Geroztik, milaka izan dira euskal errefuxiatuak, gehienetan Frantziara, bereziki Ipar Euskal Herrira, ihes egindakoak, ETA erakundean nahiz borroka politikoan aritzeagatik. Han, frantses gobernuaren jazarpena jasan izan dute aldiro, atxiloketa eta deportazioen bitartez. Errefuxiatuei babesa emateko, elkartasun-taldeak antolatu ziren Ipar Euskal Herrian; horietan aski ezagunak izan ziren Errefuxiatuen aldeko Komiteak. Frantses gobernuaren jazarpenaz gainera, errefuxiatuek espainiar gobernuaren bortizkeria ere pairatu zuten, GAL erakundearen bitartez, besteak beste.
Le Teil
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 51 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 brikolaje denda handia zen, 3 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 11 okindegiak, 6 harategiak, 5 liburu dendak, 10 arropa dendak, 2 zapata-dendak, 3 elektrotresna dendak, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen, 2 lurrin-dendak, 2 bitxi-dendak eta 3 lore-dendak ziren.
2000. urtean Le Teil udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 132 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an psikiatriko 1, 4 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 5 haur-eskola eta 7 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Le Teil udalerrian 2 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, hezkuntza orokorreko lizeo bat zegoen. eta lizeo teknologiko bat zegoen.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 804 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 613 eta lizeo teknologikoetan 186.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ubide (Bizkaia)
Ubide Bizkaiko hegoaldeko udalerri bat da, Arratiako eskualdeko txikiena, Arabarekiko mugan kokatua. 0 biztanle zituen. urtean.
Inguru naturala eta kokapena
Bizkaiko hegoaldean dago, Arabarekiko mugatik gertu. Gorbeia mendira igotzeko ohiko abiapuntua da. Zubizabala erreka txikiak herria zeharkatzen du. Erreka horren alboan dago herriko erdigunea, San Juan auzoa; Zubizabala errekaren eskuineko aldean, alegia. Herria itsas mailatik gora 574 eta 784 metro artean kokatzen da.
Historia
Ubide Zeanuriko elizatearen auzoa izan zen XVI. mendean banandu zen arte. Herriaren jatorria garai bateko burdinoletan dago, hala nola Zuazola, Aurtenola, Sartenera eta Ubide bera. Horrez gain, Gaztela eta Bizkaiko jaurerriaren arteko merkataritza igarotzen zen bide garrantzitsu baten ondoan egoteak herriaren garapenean lagundu zuten. Gernikako batzar nagusietan 71. jesarlekua bete zuen.
1936. urtean Espainiako Gerra Zibila hastean, Ubide, Errepublikaren aldeko zatian geratu zen eta lehen Eusko Jaurlaritza sortu zenean, Bizkaiko hegoaldeko muga zen ejerzito frankistaren aurrean. Frankisten IV. brigadak, Ubiden hasi zuen Bizkaia menperatzeko erasoa 1937. urteko udaberrian. Herria azkenik 1937ko apirilaren 7an erori zen.
Azpiegiturak
Ubidera heltzeko Arratia eta Gasteiz Barazargo mendatetik elkartzen dituen N-240 errepidea hartu behar da.
Garraio publikoari dagokionez, Bizkaibusen A3925 lineak Bilbo Galdakaoko Ospitalea Lemoa eta Otxandiorekin lotzen du herria, ordu beteko maiztasunarekin.
Demografia
Ubidek etengabe galdu du biztanleria XX. mendean zehar. Gerra Zibilaren ostean, joera aldatu eta gorantz apur bat egin bazuen ere, 1960ko hamarkadatik hasita Ubideko biztanleek inguruko hiri handietara jo zuten, gehienbat Gasteiz eta Bilbora.
Euskara
Ubideko euskara, mendebaldeko euskara ren aldaera bat da. Koldo Zuazo k tarteko azpieuskalkian katalogatu zuen, Otxandio Inguruko euskaran hain zuzen. 2010 eta 2011 urteetako datuen arabera, euskaldun kopurua %58,49 zen, eta euskararen erabilera %26,2.
Politika
2007ko udal hauteskundeez geroztik. Hauteskunde horietan, EAEk botoen %59,62 lortu zuen, guztira 62 boto. EAJk, berriz, botoen %34,62a eta 36 boto lortu zituen. Boto zuri bakarra eta 6 boto baliogabe izan ziren. Ubideko alkatea EAE alderdiko Ane Ajuria Armendariz hautatu zuten. EAEk lau zinegotzi eskuratu zituen eta EAJk bat.
2011ko udal hauteskundeetan ezker abertzalea Alkarlanien herri plataforma modura aurkeztu zen. Emaitzak ez ziren askorik aldatu: Alkarlanien plataformak lau zinegotzi lortu zituen eta EAJk bat. Joxan Pagola hautatu zuten alkate.
2015eko maiatzaren 24ko hauteskundeetan berriro ere ezker abertzaleak sustatutako plataforma, Ubideko Arnasa, izan zen garaile, aurreko hauteskundeetako antzerako emaitzekin. Joxan Pagolak alkatetza berretsi zuen.
Bikote-trukaketa
Bikote-trukaketa bikote egonkor bateko kide batek hirugarren pertsona batekin sexu harremanak izatea da, bikoteko beste kidearen onarpen eta parte hartzearekin, sexu jolas moduan. Sexu-harremanak mugatuak nahiz osoak, sarpenarekin alegia, izan daitezke. Beste kideak beste pertsona batekin sexu-harremanak izatea onartzen duen pertsonaren parte hartzeko moduak anitz izan daitezke: beste kidearen sexu harremanen jakinaren gainean egotea, harreman horiek begiratzea zein hirugarren pertsonaren bikoteko beste kidearekin sexu harremanak izatea aldi berean. XX. mendeko bukaeratik bikote-trukaketa egiteko klub, elkarte eta sare sozialak osatu dira.
Metauranokirkita-I
Ezaugarriak
Metauranokirkita-I fosfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 2,5 da.
Montiano
Montiano Italiako udalerri bat da. Forlì-Cesenako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Montianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Blu-ray
Blu-ray, baita ere Blu-ray Disc (BD), generazio berriko disko optiko formatu bat da. 12 cm-ko diametroa du, CD eta DVD-aren antzera. Blu-ray Disc Association-ek (BDA) sortu eta hobetu du, bertan elektronika, informatika eta multimedia egile garrantzitsu ugari bildu direlarik (besteak beste Apple, Panasonic, Sony, TDK, Warner eta Thomson, denera 15 enpresa bat garrantzitsu). Hasieratik disko formatua definizio altuko bideoa (HD) irakurtzeko, idazteko eta sarritan idazteko pentsatua dago, baita informazio kantitate handiak biltegiratzeko ere. Geruza bakarreko disko batek 25 GB gorde ditzake, zeinetan definizio altuko (HDTV) bi ordu gorde daitezkeen, edo hamahiru ordu baino gehiago definizio arrunteko telebistakoak. Halaber, 50 GB gorde ditzaketen bi geruzatako diskoak ere badaude.
Funtzionamendua
Oraingo disko optikoek, hala nola, DVD±R, DVD±RW, eta DVD-RAM formatuek, irakurtzeko nahiz idazteko laser gorria erabiltzen duten bitartean, formatu berri honek laser urdin-more bat erabiltzen du, Blu-ray izenekoa. Laser urdin-more (405 nanometro) honek laser gorriak baino (650 nm) uhin motzagoa du, laserra oraindik eta zehaztasun handiagoz enfokatzea ahalbideratuz. Horrela informazioa estuago gorde daiteke toki gutxiago okupatuz, beraz, datu gehiago gorde daitezke CD/DVD baten tamainakoa den disko batean (12 cm-ko diametroko eta 1 mm-ko sakonerako disko bat). Laser honi esker eta zenbaki irekiera 0,85-era aldatuz Blu-ray disko batean 25/50GB gorde daitezke. Gainera, informazio hau ez da gordetzen diskoaren erdialdean, DVD-tan gertatzen den bezala, azpialdean baizik, beheko aldetik 1 mm-ra.
Formatu hau batez ere Definizio Altuko Telebista (HDTV) heltzen denerako dago pentsatua, Estatu Batuetan eta Japonian nahiko hedatua dagoena, guregana urte gutxi barru iritsiko dena, LDT (Lurreko Telebista Digitala) bezala ezagutzen dena. Izan ere, MPEG-2 TS (Transport Stream) izeneko formatua gordetzeko aukera ematen du disko mota honek, telebistako irudi eta soinuak zuzenean eta galerarik gabe gordez nahiz irakurriz. Blu-ray-ak 36 Mbps (MegaByte segundoko) banda zabalera dauka, zeina nahikoa eta sobera den HDTV moduko irudiak gordetzeko. Halaber, diskoaren ausazko atzipenari esker, irakurtzen ari den bitartean, diskoan bertan idazten egon daiteke.
Blu-ray egileen desira datozen urteetan DVD-a ordezkatzea da, definizio altuko telebista iristen denean. Horretarako HD-DVD-arekin lehiatu beharko du. Halaber, PC-rako estandar izan nahi du Blu-ray-ak.
Abantailak
Elektronika munduko bederatzi enpresa erraldoi baino gehiago daude proiektuaren atzetik. Aurreko belaunaldiko formatuekin bateragarria izango diren irakurgailuak izango ditu.
Eragozpenak
Diskoak eraiki ahal izateko azpiegitura berriak behar dira, prozesu garesti eta luzea izanik.
Txirrindularitza eta feminismoa
Bizikletak garrantzi handia izan zuen emakumeen bizitzako hainbat esparrutan, eta bereziki garrantzitsua izan zen 1890eko hamarkadan, Europako eta AEBetako gizartean bizikletarekiko benetako sukarra garatu zenean.
Aldi horretan, bizikletak mugimendu feministari lagundu zion, emakumeei mugikortasun sozial handiagoa ahalbidetuz. Urte horietan, adibidez, Annie Londonderry feminista izan zen munduan zehar bizikletaz bidaiatu zuen lehen emakumea. Bestalde, bere prezioagatik eta enpresa estatubatuarrek eskaintzen zituzten finantzaketa-modu desberdinengatik, bizikleta herritar gehienen eskura zegoen. Hala ere, askoz eragin handiagoa izan zuen klase ertain eta altuko emakume zurietan. Horrek guztiak gizartean zuen papera eraldatu zuen, zaintzaile, emazte eta ama gisa eremu pribatu edo etxekora baztertuak izatetik presentzia publiko handiagoa eta komunitatean inplikazio handiagoa izatera pasatuz. XXI. mendean ere, bizikletaz ibiltzea gai polemikoa da oraindik, Saudi Arabia eta Iran bezalako herrialdeetako feministek jorratua.
Draisina: 1860ko hamarkada baino lehen
Draisinak 1817an asmatu ziren eta ospe handia izan zuten bi urtez. Oinezko abiaduraren bikoitza lortzen zen beraiekin. Ez zuten ez pedalik ez biraderarik, oinekin soilik bultzatzen ziren, pedalik gabeko entrenamendu-bizikleta modernoa bailitzan. Denis Johnsonek kuadro baxuko bertsio bat saldu zuen andreentzat.
Belozipedoak: 1860tik 1880ko erdialdera
1860ko hamarkadatik 1885era, bizikleta estandarra gurpil altuko bizikleta edo bizikloa zen, menperatzeko zaila eta erabiltzeko arriskutsua zena. Bizikloa gizonezkoek bakarrik erabiltzen zuten; emakumezkoek, berriz, bizikleta lagunkoia (bi plaza zituen), tandem bizikleta eta trizikloa.