cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mahatma Gandhi
Gerrak eta indarkeriarik eza
Gandhi bortizkeriaren printzipioaren sortzailea ez bazen ere, arlo politikoan eskala handian aplikatu zuen lehena izan zen. Biolentziarik ezaren (ahimsa) kontzeptuak, historia luzea du Indiako erlijioaren pentsamenduan. Dharma (balio etikoen bertutea) gorenetarikoa da, izaki bizidun (sarvbhuta) guztiekin erabili behar denai uneoro (sarvada), eremu guztietan (sarvatha), ekintzekin, hitzekin eta pentsamenduarekin. Gandhik ahimsaren inguruko bere filosofia eta ideiak bide politiko bezala, bere autobiografian azaltzen ditu: Nire saiakeren istorioa egiarekin. (The Story of My Experiments with Truth.)
Erlijioen arteko harremanei buruz
Budistak, Jainsak eta sikhsak
Gandhiren ustez, budismo a, jainismo a eta sikismo a hinduismo aren tradizioak ziren, historia, erritu eta ideia partekatuekin. Beste behin, budismoari buruz ezer gutxi zekiela onartu zuen, Edwin Arnolden liburuaren irakurketa baino ez. Liburu horretan oinarrituta, budismoa erreforma mugimendutzat hartu zuen,eta Buda hindua izan zela. Jainismoa askoz gehiago ezagutzen zuela adierazi zuen, eta Jainsek berarengan sakonki eragin zuela uste zuen. Sikhismoa, Gandhiren ustez, hinduismoaren zati bat zen, beste erreforma mugimendu baten gisan. Sikh eta budista liderrak ez zeuden ados harekin, eta Gandhik desadostasuna iritzi desberdintasun bezala errespetatu egiten zuen.
Musulmanak
Gandhik orokorrean islam aren ikuspegi positiboak eta enpatikoak izan zituen, eta Koran a sakonki ikasi zuen. Islama bakea modu pro-aktiboan sustatzen zuen fedea zela ikusten zuen, eta indarkeria ezak Koranen toki nagusi bat zuela sentitzen zuen. Mahoma profeta islamiarraren biografia ere irakurri zuen, eta argudiatu zuen "ez zela ezpatak bizitza horietan islamarentzako leku bat irabazi zuena. Xumetasuna zen, profetaren erabateko apaltasuna, agindutakoa betetzeko erabateko errespetua, bere adiskide eta jarraitzaileekiko debozio bizia, bere ahaidetasuna, beldurrik eza, eta konfiantza absolutua Jainkoarengan eta bere eginkizun propioan." Gandhik Indiako musulman jarraitzaile asko zituen, bere garaiko gizartearen zapalkuntzaren aurka, elkarren arteko biolentziarik gabeko jihad batean sartzeko bultzatu zuena. Biolentzia rik gabeko erresistentzia mugimendu  honetako aliatuak ziren, besteak beste Maulana Abul Kalam Azad eta Abdul Ghaffar Khan. Hala ere, Gandhiren islamarekiko enpatia, eta musulman aktibista sozial baketsuen borondatea, hindu askok musulmanen lasaigarri bezala ikusi zuten, eta amaieran, muturreko hindu intoleranteen eskuetan hiltzeko arrazoi nagusia izan zen.
Gandik kristautasuna goraipatu eta era berean kritikatu egiten zuen. India britainiarreko misiolari kristauekin kritikoa zen, mediku edo hezkuntza laguntza onurak nahasten baitzuten kristautasunera bihurtzeko eskakizunekin. Gandhiren esanetan, hau ez zen egiazko "zerbitzua", baizik eta jendea erlijio aldatea bultzatzea ekonomikoki edo medikoki desesperatuta zeudelako. Ez zuen barne-eraldaketarik edo aurrerapen moralik ikusten kristautasunaren "maitasunaren" irakaskuntzan, bainik eta beste erlijioekiko alde bakarreko kritiketan oinarritzen zen, kristau-elkarteek antzeko arazoak zituztelako Hegoafrikan eta Europan. Konbertitutako pertsonak bizilagunekin eta beste erlijio batzuekin gorrotoa izatera eramaten zituen, eta jendea banatu egiten zuen errukira hurbiltzea baino. Gandhiren arabera, "tradizio erlijioso batek ezin zuen egia edo salbamenaren gaineko monopolioa aldarrikatu".
Juduak
Gandhik hasiera batean Palestina ri buruzko arabiar eskakizunak babestu zituen. Laguntza hori islamaren bidez justifikatu zuen, "musulman ak ez direnek ezin dute jurisdikzio burujabetza eskuratu" Jazirat al-Araben (Arabiar penintsula). Argudio hauek, Khilafat mugimenduan musulmanen laguntza lortzeko bere estrategia politikoaren zati bat ziren. Khilafaten ondorengo garaian, Gandhik ez zituen judu en eskaerak ukatu, eta ez zituen testu islamiarrak edo historia erabili Israelen aurkako musulmanen aldarrikapenak babesteko. Gandhiren isiltasuna Khilafat garaiaren ondoren, adierazi dezake bere eboluzioa Palestinan erlijio aldarrikapen gatazkatsuak ulertzeko orduan. 1938an, Gandhik judu-aldarrikapenen alde hitz egin zuen, eta 1946ko martxoan Sidney Silverman britainiar parlamentariari esan zion: "arabiarrek Palestina aldarrikatzen badute ere, juduek erreklamazio zaharrago bat dute". Oso bestelako iritzia, bere aurreko jarrera rekin alderatuta.
Bere ideiak bizitzaz eta gizarteaz
Begetarianismoa, janaria eta animaliak
Gandhi begetariano gisa hezi zuen bere ama hindu jainkotiarrak. Begetarianismoaren ideia sakonki errotuta dago hindu aren Vaishnavismoan eta Jain tradizioetan, eta nola ez bere Gujarat sorterrian, non haragia animalienganako indarkeriaz lortutako janari moduan hartzen zen. Gandhiren begetarianismoa ren arrazoiak, hindu eta Jain testuetan sarri aurkitzen dira. Gandhik uste zuen edozein janari motak ezin diola kalte egin organismo biziduni, eta horregatik kontsumitzen den horretan indarkeria ulertzen eta murrizten saiatu behar zela "bizitza guztiaren batasun ezinbestekoa delako". Baraualdiak
Gandhik baraua gailu politiko gisa erabiltzen zuen, sarri bere buruaz beste egingo zuela eskaerak betetzen ez baziren. Kongresuak barauak ekintza politiko bezala ezagutarazi zituen, eta sinpatia zabala sortzen zuten. Erantzunez, gobernua albisteen estaldura manipulatzen saiatu zen Raji bere erronka minimizatzeko. 1932an barau egin zuen Daliten ordezkaritza politikorako bozketa-eskemaren aurka protesta egiteko, Gandhik ez zituelako bereizi nahi. Britainia Handi ko gobernuak Londresko prentsa geldiarazi egin zuen bere gorputz argalduaren argazkiak erakusteko, sinpatia piztuko zutelakoan. Gandhiren 1943ko gose-greba bi urteko espetxealdi batean egin zen, Alde Indiatik mugimendu anti-kolonialista gatik. Gobernuak nutrizioko adituei dei egin zien bere ekintza desmitifikatzeko, eta berriro ez zen argazkirik baimentzen. Hala ere, 1948ko bere azken baraualdian, britainiar agintea Indian amaitu ostean, gose greba laudatu egin zuen prentsa britainiarrak eta oraingoan argazki osoak sartu zituen.
Emakumeak
Gandik emakumearen emantzipazioa ren alde gogor egin zuen, eta "emakumeak beraien garapenerako borrokatzeko" eskatu zuen. Purdah, haur ren ezkontza, ezkonsaria eta satiren aurka zegoen. Gandik zioen emaztea ez dela senarraren esklabo, baizik eta bere lankidea, erdi hobea, lankidea eta laguna. Bere bizitzan ordea, emaztearekin izan zuen harremana ez zen horietako balio batzuekin bat etortzen.
Brahmacharya: sexuaren eta elikagaien abstinentzia
Beste testu askoren artean, Gandhik Bhagavad Gita ikasi zuen Hegoafrikan. Eskritura hindu honek jnana yoga, bhakti yoga eta karma yoga eztabaidatzen ditu, eta bertute batzuekin alderatu, hala nola, indarkeriarik eza, pazientzia, osotasuna, hipokresia eza, auto-eraikuntza eta abstinentzia. Gandhi bertute horiekin probak egiten hasi zen, eta 1906tik aurrera, 37 urterekin, ezkonduta eta aita izan arren, sexu harremanetatik abstenitu egin zen.
Gandhiren abstentzioarekin proba sexuaz haratago joan zen, eta elikagaietara hedatu zen. Rajchandra Jain jakintsua kontsultatu zuen, eta esan zion esneak sexu grina pizten zuela. Gandhi 1912an hasi zen behiaren esnearen abstentziora, eta hala egin zuen medikuek esnea kontsumitzeko gomendatu ziotenean ere. Tagore k Gandhi deskribatu zuen sexua edo emakumea gaitzesten ez zuen norbait zela, baina bizitza sexuala bere helburu moralekin bateraezintzat jotzen zuela. Ukiezinak eta kastak
Gandhik ukiezintasunaren aurka gaztetatik hitz egin zuen. 1932 baino lehen, berak eta bere kideek antyaja hitza erabiltzen zuten ukiezintasunerako. Nagpurren 1920an ukitu gabeko gaitasunari buruz egin zuen hitzaldi baten, Gandhik hindu gizartearentzat deabru handia zela esan zuen, baina ez zela soilik hinduismoaren gaia, sustrai sakonagoak zituelako, eta adierazi zuen Hegoafrika ko europarrek "gu guztiok, hinduak eta musulmanak" ukiezin ak bezala tratatu zituztela, eta ezin zirela bizi haien artean, ezta beraiek zituzten eskubideez gozatu." Ukiezintasunaren doktrina jasanezina zela zioen, eta praktika desagerrarazi zitekeela uste zuen, hinduismoa nahiko malgua zela desagerraraztea ahalbidetzeko, eta ahalegin kontzertatua behar zela jendea oker zegoela konbentzitzeko eta hura desagerrarazteko.
Nai Talim, oinarrizko hezkuntza
Gandhik Mendebalde ko hezkuntza sistema koloniala baztertu zuen. Eskuzko lanaren mespretxua ekartzen zuela, orokorrean elite burokrata administratibo bat sortuz. Gandhik hezkuntza sistema baten alde egin zuen, lan praktiko eta erabilgarria ikasteko trebetasunetan arreta handiagoa jartzen zuena, eta ikasketa fisikoak, mentalak eta espiritualak barne hartzen zituena. Bere metodologiak lanbide guztiak berdintasunez tratatzea,eta guztiei berdin ordaintzea bilatzen zuen.
Swaraj, autogobernua
Gandhik uste zuen swaraj edo autogobernua indarkeriarik gabe lor zitekeela, eta baita indarkeriarik gabe garatu. Militarrik ez da beharrezkoa, edozein erasotzaile bota zitekeelako indarkeriarik gabe eta kooperazio-eza metodoak erabiliz. Militarrak beharrezkoak ez diren bitartean swaraj printzipioaren arabera antolatutako nazio batean, Gandhik gaineratu du polizia indar bat beharrezkoa dela giza izaera kontuan hartuta. Hala ere, estatuak poliziek armak erabiltzea gutxienera mugatuko beharko luke, bere xedea indarra murriztuz ahal den neurriraino.
Zenbait akademikok diote Gandhik India erlijio askotariko baten alde egiten zuela, eta beste batzuek berriz, Pakistan go musulman bananduaren banaketa eta sorrera bultzatu zuten buruzagi musulmanek adierazten zutela Gandhi hindu nazionalista edo suspertzailea zela. Adibidez, Mohammad Iqbaliri idatzitako gutunetan, Jinnahek leporatu zion Gandhiri hindu arauari eta suspertzeari mesede egitea, eta Gandhik Indiako Kongresu Nazionala alderdi faxista bat bezala kudeatu zuela. Gandhiren ekonomia
Gandhiren eredu ekonomikoa sarvodaya zen, literalki "ongizatea, guztien gorakada" esan nahi zuena. Planteamendu hau, eta Nehru Indiako lehen ministroak sozialismoaren eredua abian jarri zuena, oso ezberdinak ziren. Bien helburuak pobrezia eta langabezia kentzea ziren, baina Gandhiren ekonomia ereduaren ikuspegiak nahiago zuen teknologia eta azpiegiturak tokiko egoerara egokitzea. Nehruk berriz eskala handiak nahi zituen, sozializatutako enpresen jabetza estatuaren esku utziz.
Gandhismoa
Gandhismoa Gandhik sustatutako ideiei eta printzipioei esaten zaio, eta hor garrantzitsuena biolentzia gabeko erresistentzia da. Gandhiano bat edozein pertsona jarraitzaile izan daiteke, edo Gandhismoari egotzitako filosofia zehatza. Gandhismoa ez da jarrera sistematikoa metafisikan edo filosofia politikoan, baizik eta sinesmen politikoa, doktrina ekonomikoa, erlijio ikuspegia, prebentzio morala eta, bereziki, ikuspegi humanitarioa. Jakinduria sistematizatzeko ahalegina baino, gizartea eraldatzeko saiakera da, pertsonen naturaren ontasunean oinarritutako fedean. Hala ere, Gandhik berak ez zuen "Gandhismo" nozioa onartu, 1936an azaldu zuen moduan: ”Ez dago "Gandhismoa" bezalako ezer, eta ez dut nire atzean inolako sektarik uzteko asmorik. Nire ustez ez dut printzipio edo doktrina berririk sortu. Besterik gabe, gure eguneroko bizitzan eta arazoetan betiko egiak aplikatzen saiatu naiz ... Eratu ditudan iritziak eta iritsi naizen ondorioetara ez dira behin betikoak. Bihar alda ditzaket. Ez dut ezer berririk munduari irakasteko. Egia eta indarkeria eza mendiak bezain zaharrak dira.
Literatur lanak
Gandhi idazle oparoa izan zen. Gandhiren lehen argitalpenetako bat, Hind Swaraj, 1909an Gujarati-en argitaratua, Indiako mugimendu independentistaren "eredu intelektuala" bihurtu zen. Liburua hurrengo urtean ingelesera itzuli zen, honako aipamenarekin “Eskubide rik gorde gabe” ("No Rights Reserved"). Hamarkadetan zehar hainbat egunkari editatu zituen, hala nola Harijan Gujaraten, hindieraz eta ingeles hizkuntzetan; India ko Iritzia Hegoafrika n zegoenean, eta India Gaztea ingelesez. Baita Navajivan, Gujaratiko hilerokoa, Indiara itzultzean. Gero, Navajivan hindieraz ere argitaratu zen. Bestalde, eskutitza k ia egunero idazten zituen, norbanakoei eta egunkariei bidaltzeko.
Jarraitzaileak eta eragina nazioartean
Gandhik lider garrantzitsuengan eta mugimendu politikoetan eragina izan zuen. Estatu Batuetako eskubide zibilen mugimenduko buruzagiek, Martin Luther King Jr., James Lawson eta James Bevel barne, Gandhiren idazkietatik atera zuten biolentziaren ezaren inguruko bere teorien garapenak. Kingek esan zuen "Kristo k helburuak eman zizkigun, eta Mohandas Gandhik taktikak". Kingek batzuetan Gandhi "santu marroi txikia" bezala aipatzen zuen. Antiapartheid aktibista eta Hegoafrikako presidente ohia Nelson Mandela ere, Gandhik inspiratu zuen. Beste batzuen artean daude Khan Abdul Ghaffar Khan,  Steve Biko eta Aung San Suu Kyi.
Mundu mailan Gandhi ospatzen duten egunak
2007an, Nazio Batuen Batzar Nagusia k Gandhiren urriaren 2ko jaiotza eguna "Indarkeria ezaren Nazioarteko Eguna" zela izendatu zuen. Eta urtarrilaren 30a, nazio askotan ospatzen den eta UNESCO k 1948an proposatu zuen bezala, Biolentziarik Gabeko eta Bakearen Eskola Eguna da. Hego Hemisferio ko eskola egutegia duten herrialdeetan, martxoaren 30ean ospatzen da.
Sariak
Time aldizkaria k Gandhi urteko gizona izendatu zuen 1930ean. Nagpur eko Unibertsitateak Honoris Causa Doktore izendatu zuen 1937an. Time aldizkariak 1999ko amaieran antolatu zuen “XX. mende ko pertsonaia” lehiaketan, Albert Einstein izendatu zuten eta Gandi izan zen beste finalista. Indiako Gobernuak urtero Gandhi Bake aren Saria antolatzen du, gizarte langileei, munduko buruzagiei eta herritarrei emateko; sarituetako bat Nelson Mandela izan zen, Hegoafrika ko arraza-bereizkeria eta segregazioa desagerrarazteko borrokan aritu zena. 2011n, Time aldizkariak Gandhi garai guztietako ikono politiko nagusietako bat izendatu zuen.
Egungo eragina India barruan
Indiak, bere modernizazio eta urbanizazio ekonomiko bizkorrarekin, Gandhiren ekonomia printzipioak baztertu egin ditu, baina bere politikaren zati handi bat onartu eta bere oroitzapena jarraitzen du. Jim Yardley kazetariak adierazi duenez, "India modernoa ez da ia Gandhiren nazio bat, noizbait izan bazen. Herriaren menpe zegoen ekonomia baten ikuspegia, baztertua izan zen landa erromantizismo bezala, eta bere austeritate pertsonalaren eta indarkeriarik gabeko identitate nazional baterako egin zuen deia, botere ekonomiko eta militar baten helburuekiko antitetikoa dela erakutsi du ". Aldiz, Gandhiri meritua ematen zaio  "Indiaren identitate politikoaren demokrazian, laikotasunean eta tolerantzian."
Ondorengoak
Gandhiren seme-alabak eta bilobak Indian eta beste herrialde batzuetan bizi dira. Rajmohan Gandhi biloba Illinoisen irakaslea da, eta Gandhiri buruzko  Mohandas biografiaren egilea. Beste batek, Tarun Gandhik, aitonari buruzko hainbat liburu onartuak idatzi ditu. Beste biloba bat, Kanu Ramdas Gandhi (Gandhiren hirugarren semea Ramdasen semea), Delhi ko egoitza baten bizi zen, aurretik Estatu Batuetan irakasle aritu ondoren.
Salbatore Mitxelena Ikastola
Salbatore Mitxelena Ikastola Gipuzkoako Zarautz herrian dagoen ikastola da. Gaur egun, Haur Hezkuntza, Lehen Hezkuntza eta DBH etapak eskaintzen ditu eta hiru gunetan kokatzen da: Azken Portu (HH2), Ispilla (HH2) eta Iñurritza (HH3-DBH4). Ikastolen Elkarteko kide da.
Xarnegu ikastola
Xarnegu ikastola Lapurdiko ikastola bat da. Bardoze herrian dago kokatuta.
Salbatore Mitxelena Ikastola
Sorrera
1964-1966 urteetan herritar talde bat elkartu zen, seme-alabak euskaraz hezteko asmoz frankismoan, frantziskotarrek utzitako lokalean, “katekesi” talde moduan gobernuaren aurrean. Zarauzko “Eskolaurre” handiena izan zen.
1972an, frankismoan, ikastola legeztatu zen, Madrilgo udatiar politikari baten bidez eta Salbatore Mitxelena euskal olerkariaren izenarekin.
John Burgoyne
John Burgoyne (Sutton, Bedfordshire, 1722ko otsailaren 24a - Londres, 1792ko abuztuaren 4a) britainiar jeneral, antzerkigile eta politikaria izan zen.
Hainbat gudutan parte hartu zuen Zazpi urteko gerran, bereziki 1762ko Portugalgo Kanpainan.
Hala ere, ezagunagoa da Ameriketako Estatu Batuen Independentzia Gerran egindako lanagatik. Kanadatik hegoalderako inbasioa zuzendu zuen. Bi gudu egin zituen Saratogatik gertu eta iraultzaileek inguratu zuten. 1777ko urriaren 17an, bere armadaren errenditzea sinatu zuen. Ingalaterrara itzuli ahal izan zen, non porrotagatik kritikatua izan zen.
Antzerkigile eta Komunen Ganberako kide ere izan zen 1761etik 1792ra.
3494 Purple Mountain
3494 Purple Mountain asteroide baten izena da. abenduaren 7an aurkitu zuen Purple Mountain Behatokia-ek Nanking Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1980 XW izena zeraman. Ondoren Mendi Gorrindoleko Behatokia (Zijinshan Behatoki Astronomikoa bezala ere ezaguna), Txinako Nankin hiriko Mendi Gorrindolan dagoen behatoki astronomikoa omentzeko izena eman zitzaion.
Orbitaren ezaugarriak
3494 Purple Mountain asteroidearen orbitak batezbeste 2,69 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,283 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,096 distantziara. Eszentrikotasuna 0,151 da, eta makurdura orbitala 11,32ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.0 da.
Saint-Gervais-sur-Mare
Biztanleria
2007an Saint-Gervais-sur-Mare udalerrian erroldatutako biztanleak 803 ziren. Familiak 315 ziren, horien artean 110 pertsona bakarrekoak ziren (59 bakarrik bizi ziren gizonak eta 51 bakarrik bizi ziren emakumeak), 99 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 67 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 39 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 658 etxebizitza zeuden, 326 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 266 bigarren erresidentzia ziren eta 66 hutsik zeuden. 548 etxeak ziren eta 108 apartamentuak ziren. 326 etxebizitza nagusietatik 217 bere jabearen bizilekua ziren, 91 alokairuan okupaturik zeuden eta 19 doan lagata zeuden; 6 etxek gela bat zuten, 41 etxek bi zituzten, 76 etxek hiru zituzten, 99 etxek lau zituzten eta 104 etxek bost zituzten. 140 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 162 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 98 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Melz-sur-Seine
Melz-sur-Seine Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Saint-Gervais-sur-Mare
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 401 ziren, horien artean 282 aktiboak ziren eta 119 inaktiboak ziren. 282 pertsona aktiboetatik 246 lanean zeuden (130 gizon eta 116 emakume) eta 36 langabezian zeuden (17 gizon eta 19 emakume). 119 pertsona inaktiboetatik 39 erretiraturik zeuden, 31 ikasten zeuden eta 49 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Melz-sur-Seine
Biztanleria
2007an Melz-sur-Seine udalerrian erroldatutako biztanleak 375 ziren. Familiak 131 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 55 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Saint-Gervais-sur-Mare
Diru sarrerak
2009an Saint-Gervais-sur-Mare udalerrian 359 unitate fiskal zeuden, 715,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.499 euro zen.
Melz-sur-Seine
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Glenn Cornick
Glenn Douglas Barnard Cornick (Barrow-in-Furness Lancashire, 1947ko apirilaren 23a - Hilo, Hawaii, 2014ko abuztuaren 28a) ingeles baxu-jotzailea izan zen, Jethro Tull taldeko kide sortzailea. Ian Anderson "John Evan Smash" izeneko soul talde batean ezagutu zuen, non Mick Abrahams gitarra-jotzaileak ere jotzen zuen. Clive Bunker bateria-jotzailearekin batera Jethro Tull taldea sortu zuten. 1967 eta 1970 bitartean taldea jo zuen eta kanporatu egin zuten jaietarako zaletasunagatik. Orduan Wild Turkey taldea sortu zuen, eta Karthago eta Paris taldeekin kolaboratu zuen.
Melz-sur-Seine
Etxebizitza
2007an 182 etxebizitza zeuden, 140 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 34 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 181 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 140 etxebizitza nagusietatik 127 bere jabearen bizilekua ziren, 12 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 8 etxek bi gela zituzten, 24 etxek hiru zituzten, 31 etxek lau zituzten eta 78 etxek bost zituzten. 125 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 54 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 81 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Saint-Gervais-sur-Mare
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 34 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 8 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Liars (Liars taldearen kantu bilduma)
Liars izenekoa Liars musika taldearen laugarren kantu bilduma da, 2007an argitaratua.
Melz-sur-Seine
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 236 ziren, horien artean 168 aktiboak ziren eta 68 inaktiboak ziren. 168 pertsona aktiboetatik 162 lanean zeuden (91 gizon eta 71 emakume) eta 6 langabezian zeuden (4 gizon eta 2 emakume). 68 pertsona inaktiboetatik 28 erretiraturik zeuden, 20 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Saint-Gervais-sur-Mare
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 1 harategi zen eta 1 liburu denda zen.
Liars (Liars taldearen kantu bilduma)
2006ko martxoan Yuri Landman Liars taldearekin harremanetan jarri zen, talde honekin Moodswinger izeneko musika tresna bat egiteko adostasun bat lortu zuelarik. Bi hilabeteren buruan Moodswingerraren bi kopia egin zituen: bata Liars taldeko gitarra eta bateriajolea zen Aaron Hemphillentzat eta bestea Yuri berarentzat. Bilduma honetako Leather Prowler kantua musika tresna honekin konposatua dago, kritika askotan piano batekin nahastua dena.
Juan Lezika
Juan Lezika Torrezuri (Kortezubi, - Buenos Aires, ) bizkaitar politikaria izan zen. Ingeniaria lanbidez, 1734an El Callaora bidali zuten. Buenos Airesko kabildoko alkate izendatu zuten.
Lumen
Lumen hitzak esanahi ezberdinak izan ditzake:
Irlandar Kontseilua
Irlandar Kontseilua (irlanderaz Comhairle na hÉireann) bi kontseiluri egiten die aipamena, lehena 1920ko hamarkadan sortua eta bigarrena 1970an.
Melz-sur-Seine
Diru sarrerak
2009an Melz-sur-Seine udalerrian 140 unitate fiskal zeuden, 377 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.028 euro zen.
Saint-Gervais-sur-Mare
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Gervais-sur-Mare udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 236 hektarea erabiltzen.
Melz-sur-Seine
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 2 eraikuntza enpresak ziren eta 1 informazio eta komunikazio enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 argiketaria.
2000. urtean Melz-sur-Seine udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Saint-Gervais-sur-Mare
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.
Échenoz-la-Méline
Échenoz-la-Méline Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Saint-Gervais-sur-Mare
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen. Saint-Gervais-sur-Mare udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 93 ikaslekin.
Dezimo Junio Silano
K.a. 70ean edila izan ondoren, kontsul izateko asmoan porrot egin zuen K.a. 63an, baina urte bete beranduago lortu zuen, eta kontsul izan zen K.a. 62an Luzio Lizinio Murenarekin batera, Luzio Sergio Katilinaren hautagaitza garaituz. Honek, bigarren aldiz porrot egin ondoren, K.a. 63an ere aurkeztu baitzuen kontsul izateko bere hautagaitza, bere bigarren konspirazioa egin zuen. Silanok, Murenarekin batera, Lizia Junia legea proposatu zuen.
Melz-sur-Seine
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Saint-Gervais-sur-Mare
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dezimo Junio Silano
Gaio Julio Zesarren maitalerik garrantzitsuena izan zen Servilia Zepionisen bigarren senarra izan zen, honengandik, adulterioagatik banandu zelarik. Serviliarekin, hiru alaba izan zituen, horietako bat, Marko Emilio Lepido triunbiroarekin ezkondua, beste bat, Gaio Kasio Longinorekin, Zesarren hiltzailea izan zena. Serviliaren seme zen Marko Junio Brutoren aitaordea ere bazen.
Melz-sur-Seine
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dezimo Junio Silano
Silano, gaixotasun luze bat jasan ondoren hil zen.
Échenoz-la-Méline
Biztanleria
2007an Échenoz-la-Méline udalerrian erroldatutako biztanleak 3.006 ziren. Familiak 1.283 ziren, horien artean 368 pertsona bakarrekoak ziren (146 bakarrik bizi ziren gizonak eta 222 bakarrik bizi ziren emakumeak), 416 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 388 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 111 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 1.407 etxebizitza zeuden, 1.300 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 23 bigarren erresidentzia ziren eta 85 hutsik zeuden. 1.014 etxeak ziren eta 393 apartamentuak ziren. 1.300 etxebizitza nagusietatik 856 bere jabearen bizilekua ziren, 431 alokairuan okupaturik zeuden eta 13 doan lagata zeuden; 13 etxek gela bat zuten, 90 etxek bi zituzten, 220 etxek hiru zituzten, 334 etxek lau zituzten eta 643 etxek bost zituzten. 1.060 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 619 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 585 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Admontita
Admontit magnesio borato bat da, MgB6O10·7H2O formularekin. Austriako Admonten omenez izendatu zuten.
Échenoz-la-Méline
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.039 ziren, horien artean 1.544 aktiboak ziren eta 495 inaktiboak ziren. 1.544 pertsona aktiboetatik 1.432 lanean zeuden (741 gizon eta 691 emakume) eta 111 langabezian zeuden (54 gizon eta 57 emakume). 495 pertsona inaktiboetatik 184 erretiraturik zeuden, 191 ikasten zeuden eta 120 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Échenoz-la-Méline udalerrian 1.350 unitate fiskal zeuden, 3.135 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.424 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 21 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 funeraria, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 3 igeltseroak, 3 margolariak, 3 zurginak, 1 iturgina, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 1 higiezinen agentzia.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen, 1 harategi zen eta 1 etxerako tresna denda zen.
2000. urtean Échenoz-la-Méline udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 2 haur-eskola eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Christopher Lillis
Airezko jauzien parte hartu zuen 2021eko FIS Freestyle Ski and Snowboarding Munduko Txapelketan, eta domina bat irabazi zuen.
17 urterekin aireko jauzien Munduko Kopa bat irabazi duen gizonik gazteena da. Lehenengo postua lortu zuen, 2016. urtean, Minsk-en. 2020an Almatyn ere lehena izan zen.
2022ko Neguko Olinpiar Jokoetan urrezko domina irabazi zuen airezko jauzi mistoen proban.
Bere anai Jonathon Lillis 2018ko Neguko Olinpiar Jokoetan lehiatu zen.'
Futbola 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan – Gizonezkoen txapelketa – C taldea
Gizonezkoen futbol txapelketa C taldea 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan 2021eko uztailaren 22tik uztailaren 28ra bitarte jokatu zen Japoniako hainbat estadiotan. Taldean Honduras, Zeelanda Berria, Errumania eta Hego Korea zeuden. Hego Korea eta Zeelanda Berria igaro ziren hurrengo fasera.
Partidak
Ordutegi guztiak Japoniako orduarekin ematen dira.
Argentina vs Australia
<section begin=C2 /> <section end=C2 />
Egipto vs Argentina
<section begin=C3 /> <section end=C3 />
Australia vs Espainia
<section begin=C4 /> <section end=C4 />
Australia vs Egipto
<section begin=C5 /> <section end=C5 />
Espainia vs Argentina
<section begin=C6 /> <section end=C6 />
María Pinto
María Pinto Txileko erdialdeko komuna eta hiri bat da. Santiagoko metropolitar eskualdeko Melipilla probintzian kokatuta dago. 2002ko erroldan, 10.343 biztanle zituen.
Congoglanis alula
Congoglanis alula Congoglanis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Amphiliidae familian.
Kepa Arroitajauregi
Kepa Arroitajauregi Egaña (Iurreta, Bizkaia, 1971ko abenduaren 26a - ibidem, 2020ko maiatzaren 21a ) esku huskako pilotaria eta kazetaria izan zen. Munduko Pilota Batzarreko zuzendari teknikoa eta Euskadiko Euskal Pilota Federakuntzako presidenteordea izan zen.
48 zituela zendu zen, hutsune handia utziz bere inguruan.
Sullivan (Illinois)
Sullivan  Illinoiseko hiri bat da. Moultrie konderrian kokatua dago. 2010ean 4,440 biztanle zituen, 6.92 kilometro koadrotan banatuta.
NGC 5769
NGC 5769 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. Edward S. Holdenek aurkitu zuen n.
Saint-Jean-Poutge
Biztanleria
2007an Saint-Jean-Poutge udalerrian erroldatutako biztanleak 270 ziren. Familiak 121 ziren, horien artean 38 pertsona bakarrekoak ziren (21 bakarrik bizi ziren gizonak eta 17 bakarrik bizi ziren emakumeak), 45 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 35 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 3 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Stottville (New York)
Stottville Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Columbia konderrian dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Saint-Jean-Poutge
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 21 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 igeltseroak eta 1 margolaria.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Saint-Jean-Poutge udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 438 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
San Vittore del Lazio
San Vittore del Lazio Italiako udalerri bat da. Frosinoneko probintzian kokatuta dago, Lazio eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
San Vittore del Laziok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Westvale (New York)
Westvale Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Onondaga konderrian dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Santopadre
Santopadre Italiako udalerri bat da. Frosinoneko probintzian kokatuta dago, Lazio eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Santopadrek honako udalerri hauekin egiten du muga:
1983ko Donostia Klasikoa
'''III. Donostia Klasikoaren ekitaldia''' 1983ko abuztuaren 17an egin zuten. 244 km egiteko 6o 22' 54" behar zuen Claude Criquielionek, batez besteko 38,234 km/o izanik.
Dendrelaphis punctulatus
Dendrelaphis punctulatus Dendrelaphis generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Hornerren sindrome
Miosi, sasiptosi (Müllerren giharraren paralisiaren ondorio den ptosi arina) aurpegi erdiaren anhidrosi, enoftalmos, eta, batzuetan, konjuntibako injekzioan datza. Manifestazio guzti hauek lesioaren alde berean gertatzen dira (homolateralak dira).
Valbonnais
Valbonnais Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Valbonnais udalerrian erroldatutako biztanleak 494 ziren. Familiak 227 ziren, horien artean 69 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 45 bakarrik bizi ziren emakumeak), 81 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 61 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 273 ziren, horien artean 192 aktiboak ziren eta 81 inaktiboak ziren. 192 pertsona aktiboetatik 175 lanean zeuden (99 gizon eta 76 emakume) eta 16 langabezian zeuden (7 gizon eta 9 emakume). 81 pertsona inaktiboetatik 37 erretiraturik zeuden, 22 ikasten zeuden eta 22 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Valbonnais udalerrian 244 unitate fiskal zeuden, 522,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.309 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 23 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 6 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 3 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 igeltseroak, 1 margolaria, 2 zurginak eta 1 eraikuntza enpresa.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
2000. urtean Valbonnais udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 516 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Equus caballus gallicus
Equus caballus gallicus, frantsesez "cheval de Gaule", Goi Paleolitoan Mendebaldeko Europan hedatzen zen eta egun desagertutako zaldi arraza bat izan zen. Equus caballusen azpiespezie bat zen. Tamaina zein ezaugarriengatik egungo ponien taldean koka daiteke.
Aurignaciar garaian agertu zen, aldaketa klimatikoei egokitzeko, Gravettiarrean zehazki eta Solutrearraren amaiera arte iraun zuen. Bere fosilak gaur egunetik duela 40.000 eta 15.000 urte artean kokatzen dira. Equus caballus germanicus arrazatik gertu zegoen, eta zaldi mota hau ordezkatu zuen bere hedapen gunea.
Stalingrad (1993ko filma)
Stalingrad 1993ko Joseph Vilsmaier alemaniar zinema zuzendariaren gerra filma bat da. Thomas Kretschmann, Dominique Horwitz, Jochen Nickel, Sebastian Rudolph, Dana Vávrová, Martin Benrath eta Sylvester Groth aktoreek antzeztu zuten.
Equus caballus gallicus
Euskal Herrian Gipuzkoako Aitzbitarte eta Urtiagako arkeologia aztarnategietan ageri dira bere aztarnak.
Stalingrad (1993ko filma)
Argumentua
1942, Stalingradeko guduan, hiria alemaniarren setio latza jasaten ari da. El-Alameingo bigarren guduan borrokatu ondoren, Italian atseden hartzetik etorri berri den alemaniar soldadu taldea sobietar hirian errusiarren aurka borrokatzera iritsi da. Zalantzarik gabe, guda hura Bigarren Mundu Gerra osoko latzenetakoa izan zen, bertan guztira milioi bat eta erdi soldadu baino gehiago hil baitziren.
D4
edo Urruña - Dantxarinea errepidea Lapurdiko errepide bat da. Errepidea errepide departamendala eta  lotzen du.
Errepidea 25,6 kilometrokoa da.
Historia
Errepideak errepide eta bide zaharren hainbat zati ditu:
Udalerriak
Hauek dira errepideak zeharkatzen dituen udalerriak:
Garellano
Garellano Bilboko Basurtu-Zorrotza barrutian dagoen gunea da, Termibus autobus geltokiaren ondoan. Gunearen mugakideak honakoak dira, Perez Galdos kalea ekialdean, Luis Briñas kalea hegoaldean, Gurtubai kalea iparraldean eta Montevideo etorbidea mendebaldean.
Ezaugarriak
Antzina "Garellano" Basurtu auzoaren iparralde osoa izendatzeko erabiltzen zen, tartean gaur egun Termibus dagoen Garellanoko futbol zelaia. Hiriaren kanpoaldeko gunea zenez, bertan, hirigunean kabitzen ez ziren hainbat azpiegitura eraiki ziren, tartean ejerzitoaren koartela.
Horrela, 1980ko hamarkadaren amaiera arte, Garellanon ejerzitoaren koartela egon zen, Mungiara eraman zutenean, eraikinetan Bilboko suhiltzaile eta udaltzaingoaren egoitza nagusia ezarri zuten. Horrez gain, Garellanon Basurtu auzoko udaltegia eta udal bulego batzuk izan ziren, baina 2012an eraikinak eraitsi eta ordutik etxebizitza berriak eraikitzen ari dira bertan.
Etorkizuna
2008an udaltzaingo eta suhiltzaileen egoitza berria hasi ziren eraikitzen Bilboko Miribilla auzoan, eta etorkizunean bi erakundeek Garellano utzi eta utzitako orubean parkea eta babes-ofizialeko etxebizitzak eraikiko dira. Udalaren asmoen arabera 1.100 etxebizitza. Orubean zer eraikiko zen erabakitzeko Bilbao Ria 2000 eta Bilboko udalak arkitektura lehiaketa antolatu zuten. Bertan ondoko arkitektoek hartu zuten parte:
Lehiaketaren irabazlea 2009ko ekainean jakinarazi zen, eta Richard Rogersek zuzendutako Rogers Stirk Harbour + Partners arkitekto estudioa izan zen.
Kusan
Kusan Inperioa (, Kushano; कुषाण राजवंश Kuṣāṇ Rājavaṃśa; hindiz: कुषाण राजवंश, Kuṣāṇ Rājavaṃśa) Antzinaroko erresuma izan zen, Indiako ipar-mendebaldeko, gaurko Pakistango eta Afganistango eskualde batzuetako herriak elkarturik, saka herriak sortu zuena.
Asiako erdialdetik etorrita sartu zen saka herria Indian. K.a. I. mendean Indus ibaiaren haranean finkatu ziren eta K. o. 78. urte inguruan lortu zuen Kusan erresuma osatuko zuten herriak elkarrenganatzea. Erresumak K. o. III. mendea arte iraun zuen. Kusan erresumak bultzaturik zabaldu zen Indiako iparraldeko kultura Asiako erdialdean.
3495 Colchagua
3495 Colchagua asteroide baten izena da. uztailaren 2an aurkitu zuen L. E. González-ek Cerro El Roble Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1981 NU izena zeraman. 1987an Chileko Colchagua probintzia izena eman zitzaion, aurkikuntza egin zuenaren jaioterria.
Orbitaren ezaugarriak
3495 Colchagua asteroidearen orbitak batezbeste 2,355 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,116 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,594 distantziara. Eszentrikotasuna 0,102 da, eta makurdura orbitala 6,23ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutua 14.1 da.
Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Markina-Xemein)
Andre Mariaren Jasokundearen eliza Markina-Xemeingo parroki-eliza da, Markina herriko ekialdean kokatua, erdigunetik pixka bat bereizita, garai bateko Xemeingo elizatean. Bi herrietako parrokia izan zen, 1952an herri biak behin betiko elkartu ziren arte. Badirudi jauretxearen eta lehengo komentuaren aurrekariak X. mendekoak direla. Hala ere, oraingo fabrika ez dator garaiarekin bat. Kokapena baino ez dator bat antzinako "Xemenigan" monasterioarekin.
2003ko ekainaren 20an, Eusko Jaurlaritzak kultura ondasun izendatu zuen, monumentu sailkapenarekin.
Ezaugarriak
Oso eliza handia da; mila eta ehun metro karratu dauzka oinean eta gangek barruan duten garaiera 19 metrokoa da. Barruan espazioa honela dago eratuta: areto bakarra dauka, sei zutabe exentu, garai eta estu dauzkala. Alboko gangen garaiera erdiko gangen altueraren antzekoa da; beraz, ez da naberik antzematen eta espazio bakarra nagusitzen da.
Espazio-anisotopria hau azken ondorioetaraino heltzen da. Elizako buruak eta oinaldeak ohikoa izaten den berezitasunaren ordez nortasun-ezaugarri sinpleak dauzkate.
Fabrika modu jarraian egin zen eta, horren ondorioz, bateratasun formal handia dauka. 1510ean eman zuten eraikitzeko bultzada, eraikin zaharra zegoen kokalekuan eta mende erdi inguru iraun zuen eraikuntzak. Honako maisu hauek ibili ziren bertan lanean: Martin Albisua, Rodrigo Albiz eta Migel Elorriaga. Juan Emasabelek estali zituen gangak, 1564 aldera.
Sakristia, dorrea eta korua XVII. mendean zehar eraiki zituzten.
Fabrika osoa kareharri gris argikoa da eta barrualdea zarpeatua eta margotua dago.
Erdiko zutabeen gainera doa gangen zama, gainetik kateatuz doazen arkuen bitartez, zuzenean, zutabeek ez baitute kapitelik. Gangetako arkuak pixka bat zorrotzak dira. Hormetako euskarriak mentsulen bitartez egiten dira.
Gurutze-gangak alboetako nabeetako lehenengo hiru tarteunetan daude eta erdiko nabeko lehenengo bietan. Hala ere, koroan eta koruaren aurreko ganga nagusian marrazkia konplexuagoa da.
Beheko koruak gurutzeria sinplea dauka erdiko tarteunean eta ganga baidak alboetan.
Kanpoaldea
Kanpoaldea bolumen trinkoa eta horizontala da, piramide itxurako pinakuluetan errematatuta dauden hormabularrek apur bat aldatuta. Aurreko ikuspegia absideari dagokio, eta atzekoa dorreari. Ikuspegi biek ez dute aldatzen erdiguneko pertzepzio trinkoa, absideak nabeak duen garaiera berbera baitauka eta dorreak harri-mota aldatu egiten baitu azkeneko tarteunean.
Dorrea barrutik hutsa dago jauretxearekin batera egiten duen tartean eta zortzi metro duen nitxo handi bat sortzen du. Kanpaien gorputzak bi oin dauzka eta metalezko tenplutxo txiki batek errematatuta dago.
Sakristiak bere garaian ganga eduki zuen. Hego-ekialdeko ertzera erantsita dago, beheko solairuan. XVIII. mendeko tiradera-altzaria dauka.
Barruan, hilerrira doazen kontrahormen arteko horma zulatuz Gaitan Aiala kapera dago. Erdi puntuko arkua, eta bi gorputz horizontaleko eta hiru bertikaleko burdinsarea dauzka. Aro modernokoa da.
Erretaula nagusia
Egituraren nondik norakoak, goitik beherakoan, kaleak banatzen dituzten zutabeek zehazturik daude, eta horizontalean, berriz, atal bat eta bestea banatzeko erlaitz eta taulamenduek. Bankuko zutabeak korintiarrak dira; fustearen beheko herena apaindurik daukate; eta erretaularen goiko mailetan, ordena bat baino gehiago daukate gainjarririk; hor goran, fuste zilindro-itxurakoak eta balustradunak ageri dira, batean bat bestean bestea. Txirla bana dago etxetxo gehienen gainean, eta, goiko aldean, txirla itxurako frontoi bat kalbarioaren alde banatara. Erretaula oso apaindurik dago. Harpe-itxurako apainketak dira: fantasiazko animaliak, aingeruak, pitxarrak eta hainbat landare-mota. Sagrarioa erretaula baino geroagokoa da, hobi erakusle modukoa da, oina erdizirkulokoa, zutabe batzuk ditu alde banatara, eta puntu erdiko arku bat dauka goran amaieran. Gainean, erdiko kalean, antzeztoki barrokoa daukagu, Jose Arrokiak egina. Hor dago Xemeingo Andre Mariaren irudia.
Polikromia erretaularen garai berekotzat jo daiteke. Zati arkitektonikoa urre-kolorekoa eta zuria da, italiar eraginpeko ereduek agintzen zuten moduan; eskulturetan, berriz, tapaki eta tunikek badauzkate gorri-urdin koloreko ukitu batzuk. Azal-pintaketak mate-kolorekoak dira batez ere, eta eszena batzuetan estofaturik eta esgrafiaturik ere bada.
Itxura Pizkundekoa du bete-betean: hainbat etxetxotan banaturik; kale nagusi zenbait, indarturik, eta tarteko beste hainbat kale, aurrera doazela; ordena bat baino gehiago bata bestearen gainean jarrita; balustradun zutabeak; pilastrak, tinpano okerrak eta frontoiak; eta apainketa ederra eta polikromia. Horregatik guztiagatik, eta nahiz eta amaitu eta gero beste ukiturik ere egin zioten (XVI. mendean bertan eta gero XVIII.ean), Bizkaian denik eta Lehen Pizkundeko erretaularik bete-betekoena da.
Getariako portua
Getariak 1999an 38 itsasontzi zeuzkan baxurarako eta 406 marinel guztira.
Kocheril Raman Narayanan
Biografia
Ingeles literaturako ikasketak egin zituen Keralako Travancore Unibertsitatean, eta ekonomiakoak, Londresen. Kazetari gisa hasi zen lanean Madrasko The Hindu egunkarian, eta Mumbaiko The Times of India egunkarian. Londresen bizi izan zenean ere, Munbaiko astekari bateko lankidea zen. 1997an, Indiako Errepublikako lehendakari izendatu zuten, britainiarrengandik independentzia lortu eta berrogeita hamar urtera.
Congoglanis howesi
Congoglanis howesi Congoglanis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Amphiliidae familian.
Donington Park
Donington Park Ingalaterrako Leicestershire konderrian dagoen automobil-zirkuitua da, izen bereko gaztelutik gertu dagoena. Bertan hainbat lasterketa, tartean 1 Formularen 1993ko denboraldiko Europako txapelketa, burutzen dira.
Gainera, 1980ko hamarkadaren amaieran eta 1990ekoaren hasieran Monsters of Rock izeneko rock festibal ospetsua egin zuten, non Queen, AC/DC, Aerosmith, Bon Jovi, Kiss, Guns N' Roses, Iron Maiden edo Metallica bezalako taldeak aritu ziren.