cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gozogintzako pasta lehorrak
Irina, arrautza, azukrea eta gurina edo esneki a dira pasten orea egiteko oinarrizko osagaiak. Oinarrizko osagai hauei pasta motaren arabera, beste osagai batzuk ere gehitzen zaizkie: fruitu lehorrak, fruitu azukreztatuak, txokolate estalkiak, koko birrindua, osagai lurrintsuak….. Pasta gozoek ez dute legamiarik eramaten.
Pastak egiteko irina ahula edo erdi mailakoa izango da, inoiz ez irin indartsua. Gehiegi oratzen ez denez, azukrea, jeneralean, hauts eginda gehitzen zaio. Pastak egiteko koipe gisa gurina edo txerri gantza erabili izan da. Arrautza osoak edo gorringoak bakarrik erabiltzen dira.
Pasta bigunak
Mahukarekin edo koilare batekin zabaltzen diren oreak dira.
Katu mingaina
Pasta lehorrak dira, normalean, gorringo baino zuringo gehiago izaten dutelako.
Mahuka pastak
Mahukarekin zabaltzen den pasta dugu eta modu askotara erabili daitezke.
Teilak
Arbendola oinarri duen orea da. Hoztu ondoren, oso hauskorra, eta horregatik, hoztu aurretik forma eman beharrekoa.
Tulipak
Habia forma duen pasta fina dugu. Beste prestaketa batzuetan oinarria izan daiteke, izozkiarena adibidez.
Pasta lehorrak
Ore lehorrak eta gorputz handikoak izaten dira; arrabolarekin luzatu eta moztu daitezke.
Sableux pasta
Sukaldaritzan pasta hau gazia erabil daiteke, bereziki tartaletak edo Quicheak egiteko, azken kasu horretan gozogintzarako azukrearekin onduta erabiltzen da. Testura trinkokoak eta hoztean gogorrak, arrabolarekin luzatzen dira. Te pastak edo pastelen oinarriak egiteko erabiltzen den gaileta ore lehorra.
Arbendola duen Sableux pasta
Testura trinkokoa eta hozterakoan gogorra geratzen da, arrabolarekin luzatu behar izaten da. Ohiko Sableux orearen berdina baina aldaketa bakarra arbendol hautsa gehitzen zaiola oreari. Erabilerak ere berdinak izango dira.
Flora pasta
Testura trinkokoa eta hoztean gogorra geratzen den orea, arrabolarekin luzatu behar dena. Pastak, edo pastel desberdinen oinarriak egiteko erabiltzen den gaileta ore lehorra. Espainian du oinarri eta gurina erabili beharrean txerri gantza erabiltzen da. Hala ere, gaur egun, gurina ere erabiltzen da errezeta hau egiteko.
Crumble pastak
Pasta oso lehor bat da bi behatzekin indar eginez gero erraz desegiten dena. Bere horretan te pasta moduan jaten da edo deseginda azkenburuko platerak edertzeko ere erabil daiteke. Errezeta honetan kontraste puntu bat emateko Maldon gatza ere erabiltzen da.
Olo gailetak
Oloaren malutak erabiliz gero, ore honi testura oso kurruskaria emango dio.
Ikus gainera
Gozogintza_errezetak
Haririk gabeko komunikazio
Erabilera-eremuak
Mugikortasunerako joeraren ondorioz, gero eta gehiago erabiltzen dira hari gabeko sistemak. Helburua komunikazio mota guztietan kableak saihestea da, adibidez informatikan, telebistan, telefonian, segurtasunean, domotikan, etab.
Hari gabeko teknologiaren erabileraren ondorioz garrantzi handia hartu duen fenomeno bat haririk gabeko komunitateak dira. Horien helburua da sare komertzialen ordezko sareak zabaltzea, espainian ekimen horien adibiderik handiena RedLibre da.
Hari gabeko teknologiarekin lotutako arazo batzuk
Mikrouhin-labeek erabiltzen duten erradiazioa 2,45 GHz-eko espektroan dago. Horregatik, mota horretako labeek 2,4 GHz-eko espektroa erabiltzen duten haririk gabeko sare eta telefonoetan eragin dezakete, eta komunikazioetan interferentziak sor ditzateke.
Beste batzuetan, interferentzia-mota horiek akzidentalak ez diren iturri batetik etor daitezke. Seinale-inhibitzaile bat erabiliz, maiztasun-tarte jakin bateko komunikazioak zaildu edo eragotzi daitezke.
Garapen historikoa
Sare zelularraren fasearen hasieran edukiera ez zen funtsezko arazoa, erabiltzaile gutxi baitzeuden.
Bizkar-zorro
Bizkar-zorroa, halaber motxila (Heg.), bizkarrean eramaten den zakua da, eusteko sorbalden inguruan kokatzen diren bi uhal dituena. Uhal bakarreko bizkar-zorro arinak ere badaude. Zorro arrunten ordez erabiltzen dira, zama astunak, tresnak eta objektu handiagoak garraiatzeko, edukiera handiagoa baitute eta pisu astunak eta handiak denbora luzeagoz eraman baitaitezke.
Haririk gabeko komunikazio
Garapen historikoa
Oinarri estazioak gehieneko tartearen arabera kokatuta daude. Tarte hori ingurunearen ezaugarri fisikoen (programazio-maiztasuna eta antenaren onura) eta hedatzeko ekipoaren ezaugarri espezifikoen araberakoa da. Edukiera ez denez garrantzitsua, interferentzia arbuiagarriak dituzten talde handiak erabiltzen dira. Interferentzia hori kanal bera erabiltzen duten alboko taldeetatik dator.
Sarea helduz doan bitartean, edukiera handitzen hasiko da. Taldearen tamaina txikituz doa seinalearen interferentzia-ratioak (SIR) mantenduz, lotura-kalitatea onargarria bermatzen den bitartean. Lehen eta bigarren belaunaldiko sistemetan, Amerikan (sistema analogikoak) AMPS erabiltzen zen, eta Europan (sistema digitalak) GSM erabiltzen zen. Biek gelaxka handiak erabiltzen zituzten.
Bizkar-zorro
Historia
Betidanik, gizakiak historiarretik garraiatu behar izan ditu ura edo elikagaiak, edo Antzinatekik tresnak eta armak. Hainbat prozesu garatu dira, buztinezko ontziak eta zahagiak esaterako. Animaliak etxekotu ondoren, elikagaien garraioak garrantzia galdu zuen. XI. mende inguruan zumezko bizkar-saskia agertu zen. XVII. mendean zurezko egiturekin zurruntzen hasi ziren, larruzko uhalekin sorbaldei lotuta.
Europan, mendeetan zehar, motxila batez ere helburu militarretarako erabili zen. XX. mendearen bigarren erdian erabilera hedatu zen, estilo alpinoaren garaipenarekin.
Haririk gabeko komunikazio
Garapen historikoa
Gelaxka horiek eraikin altuen gailurrean kokatutako antenak dituzte, non errenta-karga handia den. Oinarri estazioetarako guneen errenta gehigarri horiek saihesteko eta eraikinaren aldaketen lursaila egokitzeko, norabide bakarreko antenak norabide anitzeko antenekin ordezkatu ziren. Antena horiek gelaxkak sektoreetan banatzen dituzte. Sektorizazioak, Seinalearen interferentzia-ratioak handitzea eragiten du, eta horrek irrati-transmisioaren kalitatea hobetzen du. Sektorizazioa egitean ez bada taldearen tamaina aldatzen, oinarri estazio bakoitzak kanal kopuru bera izango du.
Loco Locass
Loco Locass 1995ean sortutako Quebeceko rap-hip hop talderik garrantzitsuenetakoa da. Frantses hizkuntzaren defentsan eta Quebeceko burujabetzaren alde irmoki agertzen duten konpromisoagatik ezagunak dira. Quebec Hiriko eta Montrealgo lagun batzuek sortu zuten eta gaur egun azken hiri honetan kokatuta daude.
Haririk gabeko komunikazio
Garapen historikoa
SIR minimo onargarria (SIR min bidez adierazia) sistema espezifiko bat da. Adibidez, FDMA sare sinple batean, behar den SIR batez bestekoa 18 dB ingurukoa izan da. Transmisio Diskontinuoak (DTX) erabiltzeak transmisioa gelditu egiten dela esan nahi du, erabiltzaile bat hitz egiten ari ez den bitartean edo eramaileen maiztasun-jauzia gertatzen denean. Horrek esan nahi du sistema horiek 9 dBko SIR min bat izan dezaketela. SIR min baxuek talde bakoitzeko gelaxka gutxi izatea ahalbidetzen dute.
Loco Locass
Sorrera eta kideak
Egungo taldekideek aurretik beste talde batzuetan ezagutu zuten elkar; Biz (Sébastien Fréchette) eta Batlamek (Sébastien Ricard) Koubraüss izeneko "rap esperimental" taldea sortu zuten; geroago Les Locos Loquaces izena hartu zuen. 1999an berriro izen aldaketa egon zen, lehen "Locos Locass" eta azkenik Loco Locass deituz; hirugarren kide nagusia izango den Chafiik (Mathieu Farhoud-Dionne) taldean sartu zen.
Haririk gabeko komunikazio
Mikrogelaxka
Mikrogelaxkak sistema zelularretan erabiltzen dira, tamaina eta kostua murriztuz. Oinarri estazioak txikiak dira eta ez dira hain garestiak kablerik gabeko sistementzat. Europako kablerik gabeko telekomunikazio-sistemen (CT-2) eta kablerik gabeko telekomunikazio-sistema digitalen (DECT) kasua da, baina sistema horiek ez dira sare zelularretarako diseinatzen, ezta gaitasun handiko PCSetarako ere.
Loco Locass
Sorrera eta kideak
Hirukote nagusiaz gain Jeanse, Djip, Lester G, VöV eta Tchi Tchi Novo Solmol ezizenak daramatzaten partaideak ere ditu.
Haririk gabeko komunikazio
Mikrogelaxka
Oinarrizko estazio bat kokatzeko, alde batetik, oinarrizko estazio horrek emango lukeen irrati-estaldura planifikatu behar da, askotan 20 dB baino gehiagoko galera-erroreekin. Bestalde, alokairuko jabetzak aurkitu behar dira, oinarrizko estazioa instalatzeko leku egokian daudenak. Uhinek mikrogelaxka duten hedapena kaleen eta eraikinen topologiak zehazten du. Gainera, mikrogelaxkak irregularrak dira kaleak irregularrak badira.
Loco Locass
Soberanistak
Beti agertu dira Quebec independentea izatearen alde; ROC Rap eta Résistance bezalako kantek argi uzten dute taldeak Quebec Kanadarengandik banatzearen alde duen jarrera. 2004an oihartzun handia lortu zuen Libérez-nous des libéraux ("Libera gaitzazue liberalengandik") singlea atera zuten, Jean Charest eta Paul Martinen gobernu liberalen (Quebecen eta Kanadan hurrenez hurren) defenditutako politiken kontra eta Les Zapartistes talde komikoarekin elkarlanean.
Bizkar-zorro
Historia
Bizkar-zorroak eguneroko bizitzara hedatu ziren XX. mendearen hasieran, aire zabaleko kirol batzuen gorakadarekin, horien artean mendizaletasuna eta eskautismoa nabarmentzen direlarik.
Opel
Opel edo Adam Opel AG Alemaniako automobilgintza enpresa bat da. Egoitza nagusia Hessen estatuko Rüsselsheim udalerrian du. General Motors estatubatuar automobilgintza enpresaren barnean dago. 1861. urtean Adam Opel ingeniariak sortu zuen.
Bizkar-zorro
Egitura
Batez ere olanaz egina, gehienetan nylonezkoa edo antzeko materialekoa, metalezko hagatxoekin indartu daiteke, askotan aluminiozkoak direnak. Motxilek uhal doigarriak eta betegarri bigunezkoak dituzte, zama sorbaldan ezartzeko. Mendiko motxilek sabelpeko uhal bat ere izaten dute, motxila kulunka ez dadin. Oro har, begizta bat jartzen da goiko aldean bi uhalen artean, kako batean zintzilikatu ahal izateko. Poltsiko, luzapen eta irekidura ugari izaten dira motxilaren alboetan, atzean edo azpian, baita konpartimentu ugari ere, modularitatea hobetzeko.
Haririk gabeko komunikazio
Gelaxka mistoak
Gelaxka mota asko daude, eta horien forma eta tamaina erradiazio-ahalmenaren mailak, antenaren kokapenak eta lekuaren garapen fisikoak zehazten dute. Oinarri estazioak eraikin altuenen gailurrean kokatuz, makrogelaxka bat sortzen da eta horiek ahalmen handia ematen diote sareari.
Loco Locass
Soberanistak
Donibane egunean ospatzen den Quebeceko festa nazionalean esku hartu ohi dute.
Bizkar
Bizkarra gorputzaren atzealdeko gune zabala da, ipurmasailetatik gora lepo eta sorbaldetaraino doana. Bularraren beste aldean dagoen azalera da. Bizkarrezurrak definitzen du bere luzera, eta zabalera bular-kaxaren eta sorbalden tamainaren araberakoa da.
Haririk gabeko komunikazio
Gelaxka mistoak
Hainbat gelaxka mota bereizten dira erabileraren arabera; adibidez, eraikin batean metro gutxiko diametroa duten gelaxka txikiak, landa-eremu handi bateko gelaxkak edo megagelaxka satelitalak 500 km-tik gorako luzera izan dezaketenak. Horrez gain, gelaxka mota desberdinen konbinazioak egin daitezke, baldintza geografikoetara hobeto egokitzen diren gelaxka mistoak sortzeko.
Loco Locass
Arlo sozialak
Quebeceko jatorriko herrien eskubideen aldeko jarrera ere erakutsi dute; quebectar herria eta herri autoktonoen arteko elkarlana eta denek duten autodeterminazio eskubideak uztartzea defendatu dute. Horretaz ari da La Paix des Braves kanta, Samian anishinaabeg (algonkin) jatorriko rap musikariarekin egin zutena.
Quebeceko kirol nazionala den izotz hockeya ere izan dute gogoan Le but kantan Montrealgo Canadiens taldeari dedikatua.
Sariak
Bere hitzen kalitateagatik nabarmendu dira eta rap-hip hop munduan musika aldetik ere preziatuak dira; hori dela eta zenbait sari lortu dute:
Bizkar-zorro
Edukiera eta tamaina
Modeloak edukieragatik bereizten dira, litrotan adierazten baitira. Bolumen nagusia nabarmen aldatzen da, litro gutxi batzuk eta ehun litro baino gehiagokoen artean. Azken hauek, armada batzuetan erabiliak, 30 kilotik gorako zama erabilgarria ahalbidetzen dute.
Osagarriak
Helburuaren arabera, bizkar-zorroak kanpoko uhalez hornitua egon daiteke, hainbat gauza garraiatu hala izateko: piolet bat edo bi, eskalada kasko bat, eski pare bat, kranpoi pare bat, kanpadenda bat, etab.
Publio Kornelio Eszipion
Publio Kornelio Eszipion (Publius Cornelius Scipio; K.a. 265 - K.a. 211), Cornelia gens-eko Scipio adarreko kidea, K.a. III. mendeko militar eta estatu gizon erromatarra izan zen, Lucio Cornelio Escipion (K.a. 259. urteko kontsula) kontsularen semea eta Publius Cornelius Scipio Africanus Majoren (Eszipion Afriakarraren) eta Lucio Kornelio Escipion Asiaticusen aita. Pomponiarekin ezkondua.
Kontsul izan zen K.a. 218. urtean.
Triplophysa lihuensis
Triplophysa lihuensis Triplophysa generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Giovanni Spadolini
Giovanni Spadolini (Florentzia, 1925eko ekainaren 21a - Erroma, 1994ko abuztuaren 4a) Italiako 44. lehen ministroa izan zen. Egunkari editore, kazetari eta historialaria ere izan zen. Gaztetan faxismoa eta antisemitismoa babestu zituen eta gerraostean bere ideiak aldatu zituen. Italiako Alderdi Errepublikarraren idazkari nagusia izan zen. Senataria (1972-1991), kultura ministroa (1974-1976) eta instrukzio publikoko ministroa (1979) izan zen. Lehen ministroa izan zen 1981etik 1982ra; 1945etik lehen aldiz, lehen ministroa ez zen Kristau-demokraziaren kide. Geroago, defentsa ministro (1983-1987) izan zen Bettino Craxiren gobernuan. 1987 eta 1994 bitartean Senatuko lehendakaria izan zen. Gisa honetan, Italiako jarduneko presidentea izan zen, Francesco Cossigaren dimisiotik Oscar Luigi Scalfaroren hautaketara arte.
Sinonatrix aequifasciata
Sinonatrix aequifasciata Sinonatrix generoko animalia da. Narrastien barruko Natricidae familian sailkatuta dago.
Menorkera
Menorkera edo menorquí katalunieraren dialektoa da, "Ekialdeko blokea" izenekoan sailkatutakoa eta Menorcako uhartean hitz egindakoa.
Allerey-sur-Saône
Allerey-sur-Saône Frantziako udalerria da, Saona eta Loira departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Allerey-sur-Saône udalerrian erroldatutako biztanleak 752 ziren. Familiak 285 ziren, horien artean 57 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 37 bakarrik bizi ziren emakumeak), 110 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 102 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 358 etxebizitza zeuden, 292 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 50 bigarren erresidentzia ziren eta 17 hutsik zeuden. 343 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 292 etxebizitza nagusietatik 253 bere jabearen bizilekua ziren, 26 alokairuan okupaturik zeuden eta 12 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 12 etxek bi zituzten, 46 etxek hiru zituzten, 79 etxek lau zituzten eta 153 etxek bost zituzten. 208 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 99 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 164 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Mallorkera
Mallorkera edo mallorquí katalunieraren dialektoa da, "Ekialdeko blokea" izenekoan sailkatutakoa eta Mallorcako uhartean hitz egindakoa.
Berezitasun morfologikoak
Ekialdeko Blokeko beste dialektoak bezala artikulu salatua erabiltzen du, hau da, el, la, els eta les erabili beharrean es, sa, e(t)s eta ses erabiltzen dute. Pollença herrian artikulu maskulinoa u da (u nin) (us pluralean). Morfologian nominalean noltros eta voltros erabiltzen dira.
Allerey-sur-Saône
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 473 ziren, horien artean 338 aktiboak ziren eta 135 inaktiboak ziren. 338 pertsona aktiboetatik 323 lanean zeuden (187 gizon eta 136 emakume) eta 15 langabezian zeuden (6 gizon eta 9 emakume). 135 pertsona inaktiboetatik 47 erretiraturik zeuden, 48 ikasten zeuden eta 40 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Mallorkera
Berezitasun morfologikoak
Hainbat forma berbal arkaiko ere mantentzen dira, Katalandar Herrietan desagertu direnak.
Allerey-sur-Saône
Diru sarrerak
2009an Allerey-sur-Saône udalerrian 311 unitate fiskal zeuden, 781,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.224 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 25 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 2 jatetxeak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Allerey-sur-Saône udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.529 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pedro Álvares Cabral
Pedro Álvares Cabral (Belmonte, 1460 - Santarem, 1526) portugaldar itsasgizon eta esploratzailea izan zen.
Bizitza
1500. urtean Brasil aurkitu zuen, Terra de Santa Cruz izena eman zion, eta Portugalgo lurralde bihurtu zuen. Berriro ere itsasoratu eta hego-ekialdera jo zuen. Esperantza Onaren lurmuturra igaro ondoren, Mozambikeko kostaldea esploratu zuen. Portugalera itzuli zen Indiako Kozhikode hiri zaharreko Kotxin printzearekin merkataritza hitzarmen bat izenpetu ondoren (1502). Bere bidaien gorabeherak Ramusio italiar geografoak eman zituen ezagutzera Nabigazioak eta bidaiak liburuan (1563).
Valfermoso de las Monjas
Valfermoso de las Monjas Espainiako, alkate auzoa da, Ledanca udalean, Guadalajarako probintzian, Gaztela-Mantxa erkidegoan.
Ezaugarriak
Hogei biztanle inguru ditu, Espainiako Estatistika Institutuaren arabera, 2014ko erroldan.
Igorre
Igorre Bizkaiko udalerri bat da, Arratia eskualdeko jendetsuena (. urtean 0 biztanle zituen). 17,52 km² ditu, eta itsas mailatik 90 metro gorago dago.
Ingurune naturala
Arratia ibaia eta bere ibaiadarra den Indusi erreka igarotzen dira udalerritik. Herria lautada txiki batean dago kokaturik eta udalerriaren inguruan zenbait mendi daude, hala nola, Mandoia (634 m), Arginatx (517 m); iparralderago, Aramotz mendilerroa dago (514 m) eta hego-ekialderantz, Motxogana mendixka.
Ekonomia
Gaur egun, biztanle gehienak industria eta zerbitzu sektoreetan egiten dute lan; beraz, nekazaritza tradizioa alde batera uzten joan dira azken urteetan.
Demografia
XX. mendearen lehen erdialdean biztanle kopuru nahiko egonkorrari eutsi zion Igorrek. 1960ko hamarkadatik aurrera, berriz, hazkunde handia izan zuen, eta 1990erako populazioa ia bikoiztu egin zen. XX. mendearen azken hamarkadan, krisiaren ondorioz izandako beherakada txiki baten ondoren, XXI. mendearen hasieran hazkundeak jarraitu egin zuen.
Politika
2011ko maiatzaren 22ko hauteskundeen emaitzen ondorioz, Beiñat Anzola hautatu zuten alkate, Bildu koalizioak boto gehien jaso izanaren ondorioz. Idatziko botazioan, Beinat Anzolak, bost boto jaso zituen, EAJko Iñigo Uriartek bost eta Iñigo Undurraga, Igorre Danontzat plataformako ordezkariak, boto bat.
2015eko udal hauteskundeetan Bilduren ondorengoa zen Euskal Herria Bilduk gehiengo osoa eskuratu zuen bai botoetan zein zinegotzietan (sei zinegotzi, aurreko hauteskundeetan baino bat gehiago). EAJk bost zinegotzi esuratu zituen eta Igorre Danontzat plataformak galdu egin zuen zeukan zinegotzi bakarra. Beinat Anzolak alkatetza berretsi zuen.
Begoña Aranguren
María Begoña Aranguren Garate (Bilbo, 1949) bizkaitar kazetaria eta idazlea da.
Biografia
José Luis López Aranguren espainiar filosofoa osaba zuen. Deia egunkarian hasi zen lanean batez ere elkarrizketak egiten. Telebistan ere aritu zen, Euskal Telebistan eta Canal +en.
Bitan ezkondu da, lehendabizikoz Iñigo Larroquerekin eta, bigarrenez, José Luis de Vilallonga espainiar noblearekin.
Albisola Superiore
Albisola Superiore Italiako udalerri bat da. Savonako probintzian kokatuta dago, Liguria eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Albisola Superiorek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Olmeto
, Korsikako hegoaldeko udalerria da,  departamentuan dagoena. 2013ko erroldaren arabera, 0 biztanle ditu.
South Bristol (New York)
South Bristol Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Ontario konderrian kokatuta dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Tebe
Tebe greziar mitologiako hiru pertsonairen izena da:
Igorre
Euskara
== Ondarea ==
Andra Mari eliza
1208. urte inguruan eraikia, XVI. eta XVIII. mendeetan handiagotzea eta berrikuntza izan zen bertan.
Hilario de Soloeta jaunaren etxea
XVIII. mendean eraikitako etxea. 1987az geroztik Arratiako Udalen Mankomunitatearen egoitza da.
Vildosola jauregia
Iurregoikoa izenaz ere ezaguna, XVIII. mendean eraiki zen. Andra Mari eliza aurrean dago. Jatorriz dorretxea izan zen.
Olabarri jauregia
Olabarri auzoan kokatua, XIX. mendean estilo neoklasikoan eraikitakoa.
Triplophysa lixianensis
Triplophysa lixianensis Triplophysa generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Apnea (kirola)
Apnea edo urpekaritza librea kirol bat da, zeinaren oinarria ur barnean arnasketa etetea den, denbora luzeak irauteko edota ahalik eta hondoen jaisteko helburuarekin. Arnasketa boluntarioki etetea, era berean, hainbat milurteko dituen jarduera baten oinarria da: arnasketa gabeko urpeko arrantza. Japonian ama ek, Indonesia eta Filipinetan bajauek eta wayuek Kolonbia eta Venezuelan egin ohi dute. Kirol honetan garrantzia handia du norberaren erlaxazio mentalak, hidratazio eta elikadura egokiak, erreflexu ugaztunen hauspotzeak eta hipoxia eta presio hidrostatiko altuko inguruetan egiten den entrenamenduak.
Sander Westerveld
Sander Westerveld (Enschede, Herbehereak, 1974ko urriaren 23a), herbeheretar futbol atezain bat da.
Apnea (kirola)
Modalitate asko badaude ere, ezagunena itsasoan ahalik eta hondoenera jaistean datzana da, inolako tresnaren laguntzarik gabe. Hasiera batean 30 metro inguru jaisten ziren (1849 ko munduko errekorra) baina urteak pasa ahala 120 metrotara jaistea lortu da. Kasu honetan soka bat duen aingura erabiltzen da, urpekariak erreferentzia gisa erabili dezan.
Sander Westerveld
2001-2005 artean Errealeko atezaina izan zen.
Apnea (kirola)
Modalitateak
Kirol honen barnean hainbat modalitate daude. Gaur egun txapelketak antolatzen dituzten bi elkarte daude: AIDA (International Association for Development of Apnea) eta CMAS (Confédération Mondiale des Activités Subaquatiques). Hauek dira AIDA elkarteak onartzen dituen modalitateka:
Espainiar nazionalismo
Espainiar nazionalismoa Espainia ren kultur eta politika batasunaren alde egiten duen ideologia da. Nazionalismo hori hertsiki lotuta dago Espainiako estatu zentralista modernoaren ezarpen eta goraldiarekin, eta atxikia du gaztelania ren aldeko estatu barruko hizkuntz uniformizazioa eta hedakuntza.
Apnea (kirola)
Arriskuak
Apneak baditu bere arriskuak. Nagusienetako bat 20 metro edo gehiagotara jaitsi ondoren igotzean kirolariek jasan dezaketena da. Kasu hauetan, birikak haien bolumen naturalera bueltatzen dira eta oxigenoaren presio partziala txikitzen da hipoxia eraginez. Honen ondorioz, Black Out, edo sinkopea, eta beso eta hanken kontrola galtzea, sanba, gertatu daitezke. Lehena, kontzientziaren erabateko galera da eta bigarrena galera partziala. Kide baten laguntzarik izan ezean, heriotzeraino iritsi daiteke. Istripu hauek normalean igoeraren azkeneko 10 metroetan ematen dira, bertan ematen baita oxigenoaren presio partzialaren jaitsiera handiena. Ohikoa ez bada ere, bi egoera hauek ere apnea estatikoan eta apnea dnimaikoan eman daitezke.
Espainiar nazionalismo
Mendebaldeko Europako beste erresuma batzuetan bezala, Erdi Aroaren amaieran erein ziren Espainiako estatu-nazioaren haziak, Gaztelako monarkia eta haren balioak oinarri hartuta. Aditu gehienen ustetan, Iberiar Penintsulako Gerran jaio zen ideologia moduan, liberalismoarekin batera. Espainiako estatu modernoaren zuzenbide oinarri ideologikoek Frantziakoetatik edaten dute; espainiar nazionalismoak, ordea, liberalismoa gabe Antzinako Erregimeneko monarkiaren jarrera autoritarioa zein sinbologia katolikoa lehenetsi ditu. Egungo espainiar nazionalismoak 1876ko Canovas del Castillo ren konstituzioarekin hartu zuen gorputz instituzionala, eta ia automatikoki Bizkaia, Gipuzkoa eta Arabako foruak desagerrarazi zituen. XIX. mendearen amaieran, Espainiako estatuaren barnean beste ideologia nazionalista batzuk sortu ziren, nazio bakarraren ideiaren kontra borrokatu zirenak.
Ezaugarriak
Espainiar nazionalismoa frantsesaren ildokoa da: estatuaren legedia egiten du nazioaren sortzaile eta bermatzaile. Espainiar nazionalismoa ideia eztabaidaezin batzuetan oinarritzen da, «hizkuntza komuna» eta «norbere hizkuntza» sailkatzeko duen moduari eragiten diotenak. Ideia horiek bi axiomatan laburbiltzen dira:
Bi printzipiook 1978ko konstituzio ko 1. eta 2. artikuluan biltzen dira. Baieztatzen den alde horrek, baina, badu esplizituki adierazten ez den beste aldea, Juan Carlos Moreno Cabrera k adierazten duenez: nazioen oinarrizko eskubideen ukazioa, burujabetzarena. Era horretan, beste bi axioma eragiten dira:
Eskubide horiek ukatzeko, berriz, herriak edo nazioak direla ere ukatu behar du. Hori nazioartean aitortutako eskubide baten urraketa da, Moreno Cabrerak nabarmentzen duenez. Axioma nazionalista ofizial horiek hirugarren baieztapen bat dakarte beren baitan, hizkuntzari buruzkoa eta Espainiar Konstituzioko 3. artikuluan hezurmamitua: «gaztelania espainiar hizkuntza ofiziala da». 2. artikuluari lotutako 3.ak espainiar nazioaren batasun zatiezina espainiar hizkuntzari uztartzen dio, nazio horren zatiezintasunaren hizkuntz osagaia den aldetik.
Espainiar nazionalismoa Espainiako estatu zentralistaren justifikazioa da, Borja de Riquer-en arabera; alde horretatik, interes politiko-ideologiko-ekonomiko oso jakinen emaitza historikoa da, presio talde batzuen gogoarena, eta horien artean aipatzen ditu «herri hispanikoetako» elite asko.
Gaztela Bisigodoen Erresumaren lorratzean
1085ean, Alfontso VI.a Leongoaren indarrek Toledo okupatu zuten, eta mugarri bat ezarri zuen, Iberiar penintsula erdialdeko gune historikoa hartu baitzuten, Bisigodoen Erresumako hiriburu izandakoa. Mesetako hedakuntza militar horren bidez, Gaztelak areagotu egin zuen Alfontso II.a Asturiaskoak hasitako aldarrikapena: erresuma hori(ek) bisigodoen eta Erromaren garaiko Hispania probintziaren jarraipena omen zirela eta, ondorioz, Iberiar penintsularen gaineko aginte-zilegitasuna zutela (Alfontso VI.ak bere burua Imperator totius Hispaniae izendatu zuen 1077an, Nafarroaren mendebaldeko lurrak bereganatu zituenean). Horretarako, Erromarekiko lokarriak estutu eta gurutzadarako deiak egin zituzten, «galdutako lurrak birkonkistatzeko» deiak; beren burua kristautasunaren defendatzaile izendatu zuten.
Donejakue santuaren gurtzarako sortutako bideak hiriak sortu, horiek kolonizatu eta merkataritza ekarri zituen eta, haren epelean, Almohadeen kontrako eta Nafarroarekiko lehia bizia; Toledoko apezpiku Rodrigo Ximenitz Arradakoa nafarrak gudu izpiritu kristau sutsua elikatzen zuen kondaira bat zabaldu zuen: Clavijoko gudua. Bertan, gerlari kristauei Donejakue Matamoros santu gerlaria agertu omen zitzaien, borrokarako adorea ematen. Gainera, Ximenitz Arradakoak zerga orokor bat ezarri zuen, Santiagoko katedralari horren ondorioz denek pagatu beharrekoa. Istorioa erreala ez izanik ere, espainiar identitate nazionalaren sinbolo ideologiko irmoenetako bat sortu zuen. Bestalde, Ximenitz Arradakoan, gurutzadaren semantika erromatarra edo unibertsala «nazioaren errekonkistaren» logika batean txertatzen da, monarkia eta tokikoa nabarmenduz, eta ez hainbeste Erromako Aita Santua. Gaztela jarri zen ideologia gerlari horren gidari eta, aldi berean, Donejakueren Ordena sortu zen.
South Carthage (Tennessee)
South Carthage Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Smith konderrian kokatuta dago, Tennessee estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Espainiar nazionalismo
Gaztelaren lurralde hedakuntza, gurutzada aldarrikatzen
1212 ko Navas de Tolosako gudua, mairuen lepotik gailentzen ari zen herri kristauaren metafora bihurtu zen, Gaztelaren nagusitzaz. Gaztelako monarkia gerlariak lurralde hedakuntza oso handia lortu zuen: Iberiar penintsularen erdialde osoa hegoalderaino. Gaztelako Trastamara leinua XV. mende erdialdera Aragoira zabaldu zenean, bere hizkuntza eraman zuen erresuma horretako gortera, aragoieraren kaltetan.
Azovstal altzairutegia
Azovstal altzairutegia –ofizialki, Azovstal Konbinazio Metalurgikoa (Mеталургійний Kомбінат Азовсталь)– Ukrainako altzairu-ijezketan jarduten duten enpresa handienetako bat da.
Valdedorsella
Valdedorsella ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Hauteriviarrean, hau da, orain dela 136 milioi urtetik 130 milioi urtera gutxi gorabehera.
Espainiar nazionalismo
Gaztelaren lurralde hedakuntza, gurutzada aldarrikatzen
Aragoin finkatutako Trastamara leinua, Fernando II.a buru zuela, Gaztelako koroarekin uztartu zen, Elisabet I.a erreginarekin ezkonduz (1476). Gainera, berretsi egin zuten Euskal Herriko lurraldeen gainean zuten boterea; Nafarroako Erresumari protektoratua, kontrol estua, inposatu zion, Tuterako Hitzarmenaz urte horretan bertan, 1492ko Granadako Hitzarmenaz berretsia. Urte berean, Ermandade Santua sortu zuen, "benetako gaztelar armada nazionala", Guardia Zibilaren aurrekaritzat jo izan dena. 1478an, Inkisizioa eratu zen, koroaren mendeko erakundea.
Nikolas Makiavelok miresmen eta erru sentimendu batez jarraitu zuen Fernando II.aren joko politikoa («doilorra eta arraroa»), erlijioa baliatzen zuela ikusita, arrazakerian eta antisemitismoan oinarritutako ordena sozial bati hasiera emanez; are, haren izena zuzenean aipatzera ausartu gabe, Makiavelok dio «beti fedea eta bakea aldarrikatzen ditu[ela]; aldiz, bera da horien etsai handiena».
Fernando II.a, Inperioa osatzen
1491n, Granadako gerran, Gaztela eta Aragoiko indarrek eraso egin eta hura konkistatu zuten, XIX. mendean sortutako Espainiako historiografia nazionalista «Errekonkistaren amaiera» deitzen hasi zen ekintzan. Kultur homogeneizazio ahaleginaren eredu esanguratsu horretan emandako ediktuek, Errege Katolikoen pean, aurrekaririk gabeko moriskoen eta konbertsoen suntsipen fisikoa eta kulturala, egungo garbiketa etnikoen parera heldu zena; hasierako jazarpen erlijioso-ideologikoa gutxiengoen arraza eta etnia jazarpen bilakatu zen. Errege horien agintaldian, halaber, Kanarietako guantxeen azpiratze militarra eta deuseztapena amaitu zen, Ameriketan gertatuko zenaren ataria, Bartolome de las Casasek adierazi zuen bezala.
1493an, Errege Katolikoek Done Jakueren Ordena bereganatu eta, gero, Adrian VI.ak Ordena hori koroarekin iraunkorki uztartu zuen, bertako kidetza monarkiako ohore handienetako bat bilakatuz. Europan zabaltzen ari zen kristau erreformaren kontra, Gaztelako koroak Erromako Elizaren ortodoxiaren babesle egin zuen bere burua, idei hori Donejakueren ikono kristau gerlariaz irudikatuz. Era horretan, Fernando II.ak Iberiar penintsularen gainean zuen nagusitza aldarrikatu zuen. Aita Santuak «Errege Katolikoak» izendapena eman zien Fernando eta Isabel errege-erreginei, Eliza katolikoaren babesleak (1496an, Fernandori gutxienez).
1491n, Antonio Nebrijak Gramática castellana idatzi zuen Fernando bere jaunari dedikatuta; bertan, «hizkuntza Inperioaren bidelaguna dela» adierazten du, garaituek irabazlearen hizkuntza ikasi behar dutela eta, horretan, haren gramatika baliagarri izango duela. Berak eta Juan López de Palacios Rubiosek ondu zituzten, halaber, errege horien Nafarroako inbasioa (1512) eta konkista legitimatzeko txostenak. Lehenak De bello Navariense idatzi zuen («Nafarroako gerraz», 1545ean argitaratua); bigarrenak, berriz, Mendebaldeko Indiak konkistatzeko doktrina ere landu zuen. XV. mendean, ordea, ez zegoen Espainiaren kontzeptu politikorik; Penintsulan bizi ziren herrien bilduma adierazten zuen, tartean zela ere Portugal, eta Errege Katolikoek ez zuten inoiz Espainia baliatu titulu ofizialetan.
Zentralismo ahaleginak, araztasuna eta ortodoxia aldarrikatuz
Filipe II.ak Erromaren garaiko Hispania proiektu politiko-geografiko bihurtzea lortu zuen denbora batez, Portugal bere erresumara elkartuz (1581-1640). Presioak presio, Habsburgoen leinuarekin, mantendu egin zen, artean, erresumako egitura poliedrikoa. Erregeek, Fernando II.aren garaitik, Inkisizioa auzitegi zentralista babestu zuten, erresumetako legeen gainetik ziharduena. Nahiz eta erlijio gaietarako auzitegia izan, Felipe II.ak legea bihurritu zuen Antonio Pérez del Hierro estatu idazkari aragoitarra jazartzeko (1589), espetxeko ihesaldi bat hura hereje izendatzeko aitzakia hartuta; era horretan, Aragoiko jurisdikzioa urratzen zen, eta Inkisizioa bilakatu zen kasuan eskumendun. Kasua Aragoiko foruen aldeko aldarri eta koroaren kontrako matxinadav bihurtu zen Aragoin. 1591n, Felipe II.ak armada bat bidali zuen Zaragozara hura zapaltzera.
Azovstal altzairutegia
Metalurgia-lantegia ia erabat suntsiturik geratu zen Errusiaren bonbardaketen ondorioz Mariupoleko setioan zehar, 2022ko Errusiako Ukrainako inbasioaren testuinguruan; izan ere, "Azovstaleko gudu" bezala ezagutu zena bertan gertatu zen 2022ko martxoaren 18tik maiatzaren 16ra arte.
Espainiar nazionalismo
Zentralismo ahaleginak, araztasuna eta ortodoxia aldarrikatuz
Odol garbitasuna eta leinuaren antzinatasuna bihurtu ziren kristau eredugarriaren adierazgarri. Ideologia horretan kokatuta, Alpujarrako erreboltaren ondoren (1568–1571), eskualde horretako biztanle morisko gehienak sakabanatu, asimilatu edo Afrikara kanporatuak izan ziren, demografia, gizarte eta ekonomia ondorio larriak ekarriz. 1609an, geratzen ziren morisko ia denak Filipe III.aren dekretuz kanporatuak izan ziren. Olivares konde-dukeak, Filipe IV.a erregearen balidoak, zentralizazio oldar bati ekin zion, eta oldar hori ideologia inperial batez eta Gaztelaren moldeko uniformizazioz jantzi zuen.
Cocos
Cocos honakoa izan daiteke:
Phenacogaster ojitatus
Phenacogaster ojitatus Phenacogaster generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Espainiar nazionalismo
Zentralismo ahaleginak, araztasuna eta ortodoxia aldarrikatuz
Asmoaren alde ekonomikoak zein politikoak uste bezalako harrera txarra izan zuen; ondorioz, Bizkaian Gatzaren Matxinada piztu zen (1631-1634), eta altxamenduak Katalunian, Andaluzian eta Portugalen.
Victoria Rodríguez (aktorea)
Victoria Rodríguez Clavijo (Madril, 1931ko irailaren 24a - ib., 2020ko uztailaren 15a) madrildar aktorea izan zen.
Biografia
Gurasoak Paquita Clavijo eta Manolo Rodríguezen ziren. Zazpi urte zituela galdu zuen aita.
Espainiar nazionalismo
Despotismo ilustraturantz
Borboi dinastiak garai berri bati eman zion hasiera, erregearen botere absolutuan oinarritua. Filipe V.a monarkiaren peko jurisdikzio bakar bat sortzen saiatu zen eta, horretarako, Oin berriko Dekretuak eman zituen (1716 arte), Aragoi, Valentzia, Balear eta Kataluniako lege eta erakundeak (aduanak ere tartean) indargabetuz eta horietara Gaztelako eredua eta agiri ofizialetara hizkuntza (gaztelania) hedatuz, hura «perfektuena» zela adieraziz. José Rodrigo Villalpando Gaztelako Kontseiluko Fiskal Nagusiak instrukzio sekretuak helarazi zizkien Kataluniako Printzerriko korrejidoreei, hizkuntzaren berdintasuna goretsiz eta gaztelania ezartzeko instrukzio oso epel eta disimulatuak balia zitzatela gomendatuz, «asmoak eta ahalegina nabaritu gabe behar ondorioak izan ditzan» (1716ko urtarrilaren 29a); era horretan, euskararen gainean Nafarroari aplikatutako eredua jarraituko zuten. Ordutik, Hego Euskal Herrikoak ziren erregeari ihes egiten zioten jurisdikzio politiko-administratibo bakarrak, 1718ko matxinadaren ondoren. Gerraren lorratzean, Espainiako estatu homogeneo eta zentralista modernoaren egiturak finkatu ziren, eta estatuaren ordu arteko egitura konfederala baztertu.
Despotismo Ilustratuak sendotu egin zuen zentralismorako joera (regalismoa), Eliza ere zentralizatuz; gaztelania, aldi berean, Elizarako hizkuntza formal bakartzat agindu zen eta, zehazki, monarkiaren eremu osoan gaztelaniaz hitz egiten zuten apezpikuak ezarri. Borboi leinuaren frantses eredu absolutistatik edanez, eliteen kultura egitura ofizialak eratu ziren, jarraibide finko eta bateratu batzuk zehazteko, hala nola hizkuntzaren Espainiako Errege Akademia (1713), baita Historiako Errege Akademia ere (1735). Despotismo Ilustratua Karlos III.arekin heldu zen gorenera (1759-1788), arrazionalismo eta merkataritza eraginkorragoaren izenean. Une horretan bihurtu zen gaztelania (espainiera) inprima zitekeen monarkiako hizkuntza bakarra («Inperioaren hizkuntza nazionala», 1766, 1768), gainerakoak debekatuz, eta hezkuntza maila guztietarako gaztelania bakarrik onartuz. Hego Euskal Herrian, auzietako idazkari (komisario) gaztelaniadunak ezarri ziren herri euskaldunetan.
Erregeari itzala egiten zioten erakundeak susmopean geratu ziren, eta Eliza bera deserosoa izaten hasi zen. 1766an, Jesusen Lagundia Espainiar Inperioko lurretatik kanporatua izan zen. Trukean, koroak elkarte ilustratuak sustatu zituen. Karlos III.aren erregealdian, 1778ko Merkataritza Libreko Erregelamenduak Cádizen Amerikako merkataritza-monopolioa hautsi zuen, eta monarkiako Iberiar penintsulako portuei ireki. Aldiz, Hego Euskal Herriko lurraldeen kontrako tresna politiko bat bihurtu zen, Ebroko aduanak ken zitzaten: aurrerantzean, euskal produktuak eta portuak atzerritartzat hartuak izango ziren monarkiaren lurralde komunean.
Ilustratuen artean kokatzen zen Manuel Godoy lehen ministroa Karlos IV.a erregearekin; aldiz, Konbentzioaren Gerra piztu zenean (1793), ez zuen zalantzarik izan «gurutzada» deitzeko, hura espainiarren berezko balioa zelakoan. 1795eko udaberrian, Francisco Zamora k, Nafarroako errege-ordezkariak, Godoyri proposatu zion nafarren gerrako leialtasun-eza aitzakia hartuta, nafar foruak kenduz, egin zezala Filipe V.aren eta Cisnerosen neurriko «balentria historikoa». Hurrengo urtean, monarkiako ministro edo errege bat lehen aldiz saiatu zen Hego Euskal Herriko foruak guztiz indargabetzen (Nafarroan, 1796an).
Konstituzioen garaia
Aditu gehienen ustetan, Iberiar Penintsulako Gerran jaio zen ideologia moduan, liberalismoarekin batera. Frantses eredua jarraitzen zuen estatu ideologia hori Hirurteko Liberalean jarri zen indarrean, egungo Espainiako probintzien diseinu berdintzailea ezarriz, labur bada ere. Borja de Riquer-en arabera, 1824ko Ayacuchoko gudura arte ez zen «espainiar nazioa»ren proiektu errealik egin, herrialde desberdinen lotespen politiko-administratiboko inperioarena baizik. Fernando VII.a hildakoan (1833), liberalak heldu ziren Espainia ko gobernura, Cádizko konstituzioa ren eredua nola edo hala berrezartzearen aldekoak. 1833an, Javier de Burgosek, Frantzia ko departamendu sisteman oinarrituta, probintzien sistema arbitrario bat diseinatu eta hala ezarri zen. 1837an, artean Lehen Karlistadiak astinduta, konstituzio liberala ezarri zuten, Maria Kristina Borboikoa erreginordea zela.
Phenacogaster pectinatus
Phenacogaster pectinatus Phenacogaster generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Sinonatrix annularis
Sinonatrix annularis Sinonatrix generoko animalia da. Narrastien barruko Natricidae familian sailkatuta dago.
Olivese
, Korsikako hegoaldeko udalerria da,  departamentuan dagoena. 2013ko erroldaren arabera, 0 biztanle ditu.
Victoria Rodríguez (aktorea)
Lan ibilbidea
1959an maiz hartu zuen parte Antonio Buero Vallejo senarrak idatzitako lanen estreinaldi askotan, hala nola: Hoy es fiesta (1956), Las Meninas (1960), Aventura en lo gris (1963), La fundación (1974), Juez en la noche (1979) eta Las carta boca abajo (1981) berritua.
Bizitza pertsonala
1959an, Antonio Buero Vallejo dramaturgoarekin (1916-2000) ezkondu zen, eta harekin egon zen hil arte ezkonduta, berrogeita bat urtez. Bi seme-alaba izan zituzten, Carlos eta Enrique, bietako txikiena, Enrique, 1986an hil zen Madrilgo Erkidegoan, M-601 errepidean.
2020ko uztailaren 15ean hil zen, laurogeita zortzi urte zituela, Madrilen, COVIDekin zerikusirik ez zuen pneumonia baten ondorioz.
Espainiar nazionalismo
Konstituzioen garaia
Hala ere, urte horietan eta hurrengoetan, Espainiako estatu liberalak porrot egin zuen nazio identitate espainiar liberalik hedatzen eta, 1851tik (eta bereziki 1876tik) aurrera, Elizaren eskuetan utzi zuen hezkuntza, neurri handi batean. Hala ere, 1857ko Moyano Legea onartu zen Madrilen: nahitaezko hezkuntza publikoa ezarri zuen, eta gaztelania irakaskuntzako hizkuntza bakar bihurtu. 1862an eta 1867an, hurrenez hurren, estatu osorako beste bi legek gaztelania hizkuntza esklusibo bihurtu zuten, lehenak eskritura publikoetan, eta bigarrenak debekatu egin zituen gaztelania ez beste hizkuntzak antzezlanetan, ezin bestean tokian tokiko gogoa hauspotzen zutelakoan. Handik gutxira, 1870eko azaroan, Espainiaren nazio ideia liberalak forma instituzionala hartu zuen, errege bati lehenengoz «Espainiako errege» izendapena eman zitzaionean, Amadeo I.a Saboiakoari.
Aldi berean, literaturan eta, paradoxikoki itxura batean, frantses eraginez, espainiar herriaren arimaren ideia umotzen ari zen, giro erromantikoan sartuta. Horretan gailentzen hasi zen Agustín Durán, literatur kritikaria. Defendatu zuen Gaztelako erromantzeroak edo barrokoko antzerkiak espainiar nazioaren arima adierazten dutela. Herri subiranotasunaren ideia, baina, ez zen errotzen Espainian. Estatu liberalaren aurrean, Elizak uko egin zion bere rola sinesmen pribatuen arlora baztertzeari (laikotasuna), eta eutsi egin zion bizitza publikoan bete-betean egoteari eta, are, bere eragina areagotzeari. Haren ikuspegiak berez zekarren aniztasunaren ukazioa eta izaera antidemokratikoa. Ideia horiek bat zetozen eskuin autoritarioarenekin, eta nazionalismo tradizionalista baten forma hartu zuten Espainian, klerikala eta europar eragin liberalaren kontrakoa. Horren arabera, katolizismoa eta nazioa ernamuin bereko osagaiak ziren: nazional-katolizismoa.
Berrezarkuntzako nazionalismoa
1874tik aurrera, Borboi monarkia berrezarri zen Bigarren Karlistaldia n eta, bertako azken erasoarekin batera (1876ko otsaila), Canovas del Castillo politikari eta legegizonak Espainiako konstituzio berria diseinatu zuen, euskal foruak erabat desegin zituen Espainiako gobernuaren armada okupatzailearen pean, aldi berean foru aldundi nagusiak deseginez eta, trukean, probintziako aldundiak ezarriz. Canovas del Castilloren sistema liberal oligarkiko berria, Berrezarkuntza deitua, Elizak gogo onez hartu zuen. eta Espainiako Txandakatzen ziren bi alderdiko sistema berria zen, estatu moderno baterako ahalegina, espainiar nazionalismoan oinarrituta; eraikitzeko, edonola ere, berezkoa zuen kalkulatutako indarkeria politikoaren erabilera. Nekazari lurren jabe handien sare batek, militarrekin eta industria burgesiarekin batera agintzen zuen, kazikismoan oinarritutako sistema. Estatu berria irmotzeko, Moyano Legeak hasitako bidea sendotu zen. Espainiar identitatea eratzeko, gaztelania irakaskuntzako hizkuntza bakarra egin zen, eta estatuko beste hizkuntzak baztertu. Liberalismoaren orduko kultura eta hezkuntzari buruzko enfasia nazionalismoaren ideologiari hertsiki lotuta zegoen; haren bidez, gora egiten ari zen burgesiak nazio lurraldeko biztanleria osoa bere egitasmora bildu nahi zuen, Helen Graham eta Jo Labanyiren arabera.
1898 Espainia asaldatu zuen urtea izan zen. Urte horretan, Filipinak eta Kuba independizatu egin ziren. Kolpe psikologikoa handia izan zen espainiar agintarientzat bereziki: «Hondamendia» («El Desastre»). Espainiaren funts eta muinari buruz gogoeta egiten zuen mugimendu bat piztu zuen margolan, eleberri, poesia eta saiakeren bitartez, Espainia suspertzea bilatzen zuena. Tartean zen Jose Ortega y Gasset. Porrot horrek, aldi berean, euskal eta katalan nazionalismoa harrotu zituen beren nazioak benetako errealitate politiko bihurtzeko. Espainiar nazionalismoak Espainia areago zatitu zezakeen laidotzat jo zuen hori, eta militarrek haien kontra ekin zieten: militarrek bultzatuta, 1900an kode penala birmoldatu egin zen eta «separatismo» kargua «estatuaren kontrako delitutzat» hartu zen (en); are, 1906an, halakotzat jotako adierazpenak «armadaren kontrako krimentzat» hartu ziren, eta justizia militarraren jurisdikziopean jarri.
1898ko gertaerek Berrezarkuntzaren krisia iragarri zuten. Kataluniako burgesia ez abertzaleak Espainiako estatu ikuspegi federal kontserbadorea proposatu zuen, tokiko identitateak aitortzen zituena, baina Sebastian Balfour-en iritziz, aurrez aurre izan zituen errepublikarrak eta sozialistak, eta horiek eredu zentralista lehenesten zuten, Espainiako masetan oinarritutako espainiar nazionalismoa. Mugimendu sozialistak ez zituen onartu tokian tokiko berezitasunak eta, internazionalismoaz baino, espainiar langileriaz mintzatu zen; monarkiaren zein eskuinaren sektarismoa eta muturreko katolizismoa jo zituen espainiar kontzientzia nazionalaren galeraren erruduntzat, eta espainiar nazionalizazioa soluzio demokratiko bati lotu. Espainiar militar gero eta urduriagoek misio kristauaren eta gaztelar gerlariaren balioak bultzatu zituzten, estatu eredu autoritario batez. Militarren nazionalismoaren bertsio liberalak eta kontserbadoreak, biek ere, Gaztela hartzen zuten erdigune osoki. Espainiar sektore kontserbadoreenek liberalei egotzi zieten ideologia «barreiatzaileen» hedakuntza eta, era horretan, kontzientzia nazionala ahultzea; presakoa zen nazio identitate espainiarra baieztatzea, dogmaren bidez: espainiar identitatea ukaezina egitea, fundamentalismo katolikoz betea eta, ondorioz, benetako nazionalismo baztertzailea. Bere lurralde galerei erantzunez, nazionalismo militarista Ipar Afrikako askapen mugimenduetara hasi zen bideratzen bere oldarra, 1914tik aurrera.