cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vernouillet (Eure eta Loir)
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 429 komertzioetatik, 7 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 6 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 43 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 43 eraikuntza enpresak ziren, 149 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 18 garraio enpresak ziren, 22 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 14 finantziazio enpresak ziren, 8 higiezinen enpresak ziren, 40 zerbitzu enpresak ziren, 38 administrazio publikoko enpresak ziren eta 30 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 107 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 1 lan bilaketa bulegoa, 2 posta bulegoak, 4 banku bulegoak, 1 funeraria, 21 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 5 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 ibilgailuen alokairu bulegoak, 1 autoeskola, 6 igeltseroak, 8 margolariak, 9 zurginak, 11 iturginak, 6 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 7 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 14 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia, 2 tintoreriak eta 3 apaindegiak.
2009an zeuden 45 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 4 supermerkatuak, 3 brikolaje denda handika, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 3 okindegiak, 5 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 1 liburu denda zen, 6 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 2 zapata-dendak, 6 altzari dendak, 1 kirol-denda zen, 2 lur eta paretak apaintzeko dendak, 2 drogeria, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.
2000. urtean Vernouillet udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 504 hektarea erabiltzen.
Ramon Penyafortekoa
Ramon Penyafortekoa (Vilafranca del Penedès, ca. 1175 - Bartzelona, 1275eko urtarrilaren 6a) kataluniar erlijio-gizona izan zen. Bolonian zuzenbideko, filosofiako eta teologiako ikasketak egin ondoren, kalonje izendatu zuten Bartzelonan. Domingotarren jeneral izendatu zuten 1238an, eta musulmanen aurkako gurutzada zuzendu zuen. Ama Birjina Mesedetakoaren ordenaren sortzaileetako bat izan zen. Corpus juris canonici eta Somme de poenitencie et matrimonio lanak argitaratu zituen. Gregorio IX.aren aginduz Décrétales bilduma antolatu zuen.
Coterillo
, Espainiako Kantabria autonomia erkidegoko Ampuero udalerrian dagoen herri bat da. 2017ko erroldaren arabera 14 biztanle zituen.
Vernouillet (Eure eta Loir)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an tratamendu laburretarako ospitale 1, iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat eta 5 botika zegoen.
Congosto
Congosto Leongo Herriko udalerri bat da, Leongo probintzian kokatuta. eskualdean dago, itsas mailatik metrora, eta -ko azalera hartzen du.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.748 biztanle zituen eta biztanle zituen.
Roberto Calasso
Roberto Calasso (Florentzia, Toskana, 1941eko maiatzaren 30a - Milan, 2021eko uztailaren 28a) idazle eta editore italiarra izan zen. Bere lanek, hainbat hizkuntzatan itzulita, erakusten dute haren erudizio zabala. Bere lan literario zein editorialean, greziar mitologia, mendebaldeko zibilizazioaren oinarrietako bat, modernitatearekin lotzeko duen interesa nabarmentzen da, baita Europa erdialdeko literaturarekin ere.
Biografia
Bere haurtzaroari buruzko liburu bat argitaratu zuen zendu zen urte berean "Memè scianca", Florentzian kokatuta. Erromako Lizeo klasikoan ikasketak egin ondoren, ingeles literaturan espezializatu zen eta bere tesia Mario Praz idazle eta kritikoarekin egin zuen I geroglifici di Sir Thomas Browne, izenburukoa.
1962 urtean, 21 urte baino ez zituela, beste lagun eta aholkulariekin batera, izen handiko eta nazioarteko eremua hartzen duen Adelphi, argitaletxearen sorkuntzan parte hartu zuen. Bobi izeneko liburuan, nola Roberto Bazlen eta Luciano Foà sortu zuten egiten du kontaketa. Beranduago, argitalpenen zuzendaria izan zen 1971 urte arte, eta, ondoren, horren aholkulari karguan aritu zen 1990. urtera arte;  azkenik, presidente izendatu zuten 1999. urtean.
Handik zenbait urtetara,  2004 urtea zela, Oxfordeko Unibertsitateko irakasle bisitari gisa hasi zen, European Comparative Literatureren katedran.
Tartean, Charles Veillon Europako saiakera saria eskuratu zuen 1991 urtean.
Vernouillet (Eure eta Loir)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 4 haur-eskola eta 5 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Vernouillet udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 728 ikaslekin.
Roberto Calasso
Biografia
Adelphi argitaletxerako hainbat lanen italiar edizioak prestatu zituen, besteak beste,  Il racconto del Pellegrino  Ignazio Loiolakoarena  (1966), Nietzscheren, Ecce homo(1969) Karl Krausen, Detti e contradetti  (1972), edo Aforismi du Zürau, Kafkarena (2004).
Vernouillet (Eure eta Loir)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Roberto Calasso
Biografia
Bestalde, saiakera izan da bere sorkuntza lanetan landu zuen genero nagusia. Eleberriak ere idatzi zituen eta baditu elkarrekin lotzen diren hainbat lan.
Bere ama hizkuntzaz gain, Calassok frantsesa, ingelesa, gaztelania, alemana, greziera eta latina menperatzen zituen. Sanskritoa ere aztertu zuen.
Devario browni
Devario browni Devario generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Keisuke Makino
Keisuke Makino (牧野 景輔, 1969ko apirilaren 11 - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako JEF United Ichihara eta Cerezo Osaka.
Jan Ptaszyn Wróblewski
Jan Ptaszyn Wróblewski (1936ko martxoaren 27a) musikari eta musikagile, saxofoi-jotzaile (tenor eta baritono) poloniarra da. Halaber, big band zuzendaria izan da.
Ibilbidea
Bere musika ibilbidea 1956an hasi zuen, Krzysztof Komeda taldearekin batera, lehen Sopot Jazz Festivalean. 1958an, Newport Jazz jaialdian parte hartu zuen Poloniako jazz musikari lehenengoa izan zen, International Youth Bandaren kide gisa. Munduan zehar ibili da kontzertuak eskaintzen eta, hamarkada batez, 1958tik hasita, Poloniako Irrati Jazz Studio zuzendu zuen. Jazz eta musika klasikoaren nahasketa edo Third stream musika generoarekin lotu dute, bestetik. Gainera, 1970etik, Europako jazz programa beteranoena eramaten du, "Polskie Radio Program III".
Pala d'Oro
Pala d'Oro Veneziako San Marco basilikan dagoen urregintza lan bat da. Mundu osoan, urregintza bizantziarreko lanik fin eta konplexuenetako bat bezala ezagutua da.
Erretaula, bi zatiz osatua dago. Behealdeko zatia, San Markoren istorioa kontatzen duten esmalteez, Dogoaren erretratuaz eta Pantokratorraren multzoaz osatuta dago, jatorrian, Ordelaffo Falieri dogoak, Konstantinopoliseko artisauei 1102an eginiko enkargu bat izan zen. Beste alde batetik, Mikel goiaingeruaren irudia eta goialdeko zatiko multzoa, dirudienez, gurutzatuek ekarri zuten harrapakin bezala Konstantinoplatik 1204an.
1343an, Andrea Dandolo dogoak, bi zatiak, 1927 harribitxi zituen erretaula gotiko bakarrean elkartzea agindu zuen.
Aluminita
Aluminita mineral bat da.
Ezaugarriak
Aluminita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Usteltze
Usteltzea edo usteldura aztertzen duen zientzia grezierazko taphos hitzetik datorren tafonomiari dagokio, oro har, ehorzketa esan nahi baitu. Deskonposizioa prozesu arrunta da biologian eta kimikan.
Biologian, organismo bizi baten gorputza materia forma sinpleagoetara murrizteari egiten dio erreferentzia deskonposizio terminoak. Prozesua funtsezkoa da bioma batean dagoen materia finitua birziklatzeko. Ez dago modu berean deskonposatzen den organismorik, baina guztiek dituzte deskonposizio-etapa sekuentzial berberak. Deskonposizio abiotiko eta biotikoa (biodegradazioa) bereiz daitezke. Lehenengoak «substantzia bat prozesu fisiko edo kimikoaren bidez degradatzea» esan nahi du; adibidez: hidrolisia. Bigarrenak, aldiz, «organismo biziek burututako materialen haustura metabolikoa osagai sinpleagoetara degradatzea».
Kimikan, berriz, molekulez edo ioiez osatutako substantzien hausturari esaten zaio deskonposizioa. Prozesu horren ondorioz, molekula txikiagoz edo oinarrizko substantziaz osatutako beste substantzia batzuk eratzen dira (atomo mota bakar batez osatutakoak, esaterako, oxigenoa). Hainbat faktorek eragin dezakete deskonposizioa, hala nola, tenperaturak (termoanalisia), elektrizitateak (elektrolisia), erradiazio elektromagnetikoak (fotolisia) edo beste substantzia kimiko batzuek (azidoak, oxidatzaileak eta abar), eta, kasu batzuetan, katalizatzaile baten presentziak erreakzioa azkartu dezake.
Makroskopikoak
Maila makroskopikoan lur-zizareak, inurriak, barraskiloak, bareak zein milazangoak aurkitu ditzakegu materia organikoa kontsumitu eta degradatzen.
Deskonposizio prozesua gertatzen den ingurunean organismo deskonposatzaileak aurkitzeaz gain, organismo horietaz elikatzen diren beste hainbat bizidun ere aurkitu daitezke.
Animalia deskonposizioa
Animalien deskonposizioa gizakiarenaren antzekoa da, baina espezie-sorta handia dela eta, espezie bakoitzak bere ezaugarrien arabera deskonposizio mota desberdin bat du. Historikoki, organismo bizi baten deskonposizio-prozesua lau etapatan deskribatu izan da: autolisia, usteltzea, ahultzea eta lehortzea (diagenesia).
Deskonposizioa heriotzaren unean hasten da, bi faktorek eraginda: autolisia, norberaren gorputzeko entzimekin ehunen haustura, eta, usteltzea, ehunen haustura bakterioen bidez. Deskonposizio hori bi zatitan sinplifika daiteke: lehena, gasen ekoizpena da, eta bigarrena, fluidoen sorrera eta hildako animaliaren deskonposizioa. Prozesu horiek gasak askatzen dituzte.
Deskonposatzaile gehienak bakterioak eta onddoak dira, baina sarraskijaleek ere zeregin garrantzitsua dute deskonposizioan. Prozesuan parte hartzen duten intsektu garrantzitsuenak Sarcophagidae eta Calliphoridae euliak dira. Horietaz gain, sarraskijale handiagoak, besteak beste, koioteak, txakurrak, otsoak, azeriak, arratoiak eta saguak ere deskonposizioan parte hartzen dute, eta animalia horietako batzuek hezurrak mugitu eta sakabanatzen dituzte.
Deskonposatzaileek hildako gorpura iristeko duten gaitasunaren araberakoa da deskonposizio-abiadura. Izan ere, oztopo fisikoak daudenean (urperatutako, lurperatutako edo konfinatutako gorpuak, esaterako), deskonposizioa nabarmen mantsotu daiteke. Urpeko gorpuei dagokienez, beraien bizi zikloa burutzeko ingurune akuatikoa behar duten intsektu heldugabeek kolonizatzen dituzte (adibidez, Chironomidae).
Landare deskonposizioa
Landare baten deskonposizioa hurrengo etapetan bereizten da. Hasieran, ura galtzen hasten da eta prozesu horretan askatzen da karbono disolbagarri kantitate handiena. Horretaz aparte, landarearen haustura fisikoa edo zatiketa gertatzen da, mikrobioen kolonizazioa dela eta. Ondoren, landarearen hondarrak (zelulosa, hemizelulosa, produktu mikrobiarrak eta lignina) mikrobioen mende egongo dira, eta horietako osagai mota bakoitza eremu desberdin batean deskonposatuko da, egitura kimikoaren arabera.
Eskilino
Eskilino (Esquiliae edo Mons Esquilinus; Esquilino) Erromako zazpi muinoetako bat da. Bere izena eman zion, hiria, errepublikar garaian banatu zen lau eskualdeetako bati (Azpiritarra, Muinoa eta Palatinoarekin batera). Hemen aurkitzen ziren Trajanoren Termak eta Neron enperadorearen Domus Aurea ospetsua, eta, ondorioz, baita Erromako Koliseoa ere. Iparraldean, Santa Maria Nagusia basilika dago.
Usteltze
Landare deskonposizioa
Beroak zehazten du landarearen usteltzearen azkartasuna, eta deskonposizioa nabarmen handitzen da; esate baterako, landare bat giro tenperaturan balego, denbora laburrean deskonposatuko litzateke.
Erabilerak
Deskonposizioaren etapa desberdinak erabilgarriak izan daitezke jarduera desberdinetarako. Horietako bat konposta da.
Disonantzia kognitibo
Psikologian, disonantzia kognitiboa da pertsonaren ideien, sinesmenen eta emozioen (kognizioen) sistemaren barneko tentsio edo desarmonizazioa edo haren sinesmenekin gatazkan sartzen den portaera bat, haren bi pentsamendu elkarrekin bat ez datozenean gertatzen dena. Hau da, termino honek aldi berean ematen diren bi kognizioren bateraezintasunari egiten dio erreferentzia, eta horrek guztiak eragina izan dezake bi pentsamendu horiek dituen pertsonaren jarreran.
Kontzeptu hau 1957an formulatu zuen lehen aldiz Leon Festinger psikologo estatubatuarrak Theory of Cognitive Dissonance​​ izeneko lanean. Festingerren teoriak planteatzen duenez, inkongruentzia edo disonantzia hori oso modu hautemangarrian gertatzen denean, pertsona automatikoki motibatzen da ideia eta sinesmen berriak sortzen saiatzeko, tentsioa murrizte aldera, harik eta bere ideien eta jarreren multzo bat eragiten duen arte, barne-koherentzia bat eratuz.
Usteltze
Konposta
Materia organikoa deskonposizio aerobioz eta deskonposizio anaerobioz bihur daiteke konpost, baina ziklo aerobioz deskonposatzen den materia organikoari bakarrik esaten diogu konpostajea. Deskonposizio aerobioa gertatzeko, airean oxigeno asko egon behar da; deskonposizio anaerobioa gertatzeko (metanizazio ere esaten zaio), aldiz, oso oxigeno gutxi edo batere ez.
Oriñón
Oriñón Castro Urdialesko herria da, Kantabrian. Espainiako Estatistika Institutuaren arabera, 2008an 175 biztanle zituen.
Agüera ibaiaren bokaleak Oriñóngo itsasadarra sortzen du, Oriñóngo hondartzan amaiera duena.
Disonantzia kognitibo
Disonantzia murrizteko moduak bide edo forma desberdinak har ditzake. Erredukzioa da horietako bat, oso nabarmena, errealitatearekiko jarrera edo ideiak aldatzen dituena.
Usteltze
Konposta
Konposta egiteko materia organikoa ez da usteldu behar. Horretarako, uraren urritasuna bermatu behar da; izan ere, urak materia oxigenatzen uzten ez duenez, bakteria anaerobioak ugaldu egiten dira. Ondorioz, hondakin organikoa usteldu eta kirastu egiten da. Hala ere, zenbait prozesu industrialek usteltze prozesua erabiltzen dute konposta lortzeko.
Konposta nekazaritzan eta lorezaintzan erabiltzen da, ongarri modura. Gainera, beste zenbait gauzatarako ere erabiltzen da, besteak beste, paisaia-pinturetarako, erosioa kontrolatzeko edo erretako lurrak berreskuratzeko.
Disonantzia kognitibo
Disonantziaren murrizketa
Disonantzia kognitiboaren teoriak proposatzen du pertsonek koherentzia psikologikoa bilatzen dutela beren bizi-itxaropenen eta munduko errealitate existentzialaren artean. Koherentzia existentzialaren itxaropen horren arabera funtzionatzeko, pertsonek etengabe murrizten dute beren disonantzia kognitiboa, beren kognizioak (munduaren pertzepzioak) beren ekintzekin lerrokatzeko.
Koherentzia psikologikoa sortzeak eta ezartzeak aukera ematen dio disonantzia kognitiboak erasotutako pertsonari estres mentala murrizteko, disonantziaren magnitudea murrizten duten ekintzen bidez, bai disonantziarekin aldatuz, bai estres mentala eragiten ari den kontraesan existentzialaren aurka justifikatuz edo hari axolagabe izanez. Praktikan, pertsonek lau modutara murrizten dute beren disonantzia kognitiboaren magnitudea:
Usteltze
Konposta
Probetxu handikoa izateaz gain, konposta bide ona da hiri handiek eta nekazaritza eta abeltzaintza esplotazioek sortzen duten hondakin organikoen arazoa konpontzeko. Egokia da, beste tratamendu teknologiko batzuekin alderatuta; izan ere, tratamendu horiek askotan ez dituzte zaintzen baliabide naturalak eta ingurunea eta, gainera, oso garestiak izaten dira.
Konpostaren osagaiak
Denbora pasa ahala, edozein material biodegradagarri bihur daiteke konpost. Hala ere, material guztiak ez dira egokiak eskala txikiko konpostajea egiteko. Materialaz gain, konposta egiterako orduan kontuan izan beharreko beste aldagai bat tenperatura da. Izan ere, materialek ez badute patogenoak hiltzeko tenperatura egokia hartzen, izurriteak etor daitezke. Horregatik, simaurra, zaborra eta animalien gorputzak eraginkortasun handiko instalazio berezi batzuetan tratatu behar dira. Instalazio berezi horiek sistema aurreratuak dituzte material organiko konplexuak tratatzeko. Metodo bera erabiltzen da petrolioaren hidrokarburoak eta beste material toxiko batzuk degradatzeko eta birziklatzeko. Erabilera horiei bioerremediazio ematen zaien izena.
Disonantzia kognitibo
Disonantziaren murrizketa
Hiru joera kognitibo disonantziaren teoriaren osagaiak dira. Norberak inolako alborapenik ez izatearen alborapena, norbera "batezbestekoa baino hobea, atseginagoa, adimentsuagoa, moralagoa eta sinpatikoagoa" izatearen alborapena eta baieztapen-alborapena.
Usteltze
Konpostaren osagaiak
Konpostaje azkarra baldintza berezi batzuetan gertatzen da. Materia lehortzen ari den bitartean, karbonoaren eta nitrogenoaren arteko erlazioa 25/1ekoa edo 30/1ekoa izan behar da; hau da, gutxi gorabehera 25 edo 30 aldiz karbono gehiago egon behar du nitrogeno baino. Era berean, beharrezkoa da zelulosa egotea, bakterioek energia lortzeko, eta, gainera, proteinak egotea bakterioak garatzeko. Gantz asko duten jakiak, berriz, hau da, haragia, arrautzak, esnekiak eta abar, ez dira onak etxeko konposta egiteko, intsektuak eta beste animalia batzuk erakartzen baitituzte. Hala ere, arrautza oskola kaltzio iturri ona da lurrerako, baina egosita ez badago, urtebete baino gehiago egon daiteke deskonposatu arte.
Disonantzia kognitibo
Disonantziaren murrizketa
Mundu errealean funtzionatzeko psikologia koherente bat behar dela ere adierazi zen The Psychology of Prejudice (2006) lanaren emaitzetan, zeinean pertsonek mundu errealean errazago funtzionatzen baitute beste pertsona batzuekin dituzten interakzio sozialak kudeatzeko erabiltzen dituzten giza kategoriak erabiliz (hau da, sexua eta generoa, adina eta arraza, etab.).
Esposizio selektiboa
Disonantzia kognitiboa murrizteko beste metodo bat esposizio selektiboaren teoria da. Teoria hau Festingerrek disonantzia kognitiboa aurkitu zuen lehen egunetatik eztabaidatu da. Konturatu zen pertsonak selektiboki azaltzen zirela komunikabide batzuetara beste batzuetara beharrean; zehazki, mezu disonanteak saihesten zituzten eta kontsonanteak nahiago zituzten. Esposizio selektiboaren bidez, pertsonek aktiboki (eta modu selektiboan) aukeratzen dute zer ikusi, ikusi edo irakurri egungo aldarteari, umoreari edo sinesmenei egokitzen zaiena. Bestela esanda, kontsumitzaileek beren jarrerarekiko koherentea den informazioa hautatzen dute eta hura zalantzan jartzen duena saihesten dute. Hori komunikabideetan, albisteetan, musikan eta mezularitzako beste edozein kanaletan aplika daiteke. Ideia da norberak sentitzen edo sinesten duenari aurka egiten dion zerbait hautatzeak disonantzia kognitiboa eragiten duela.
Adibidez, 1992an adinekoen egoitza batean azterketa bat egin zen egoiliar bakartienei buruz, familiarik ez zutenei buruz eta maiz bisitatzen ez zutenei buruz. Egoiliarrei hainbat dokumental erakutsi zitzaizkien: hiruk "adineko pertsona oso zoriontsu eta arrakastatsu" bat aurkezten zuten, eta hiruk "adineko pertsona zorigaiztoko eta bakarti" bat. Dokumentalak ikusi ondoren, egoiliarrek adierazi zuten nahiago zituztela pertsona dohakabea eta bakartia agertzen zen bitartekoak pertsona zoriontsua baino. Horren arrazoia izan daiteke bakarrik sentitzen direla eta disonantzia kognitiboa sentitzen dutela beren adineko norbait zoriontsu sentitzen dela eta arrakasta duela ikustean. Azterlan horrek azaltzen du pertsonek nola aukeratzen dituzten beren gogo-aldartearekin bat datozen komunikabideak; izan ere, modu selektiboan erakusten zaizkie bizitzen ari diren pertsonei eta esperientziei. Erosoagoa da zure antzeko pertsonaia bati buruzko film bat ikustea zuk baino arrakasta handiagoa duen zure adineko norbaiti buruzko film bat ikustea baino.
Kontuan hartu beharreko beste adibide bat da jendeak bere iritzi politikoekin bat egiten duten komunikabideak kontsumitzen dituela gehienbat. 2015ean egindako ikerketa batean, "Jarrerarekin koherenteak diren online albisteak, erronka egiten dutenak edo politikoki orekatuak" erakutsi zitzaizkien parte-hartzaileei. Emaitzek erakutsi zuten parte-hartzaileek konfiantza handiagoa zutela jarrerarekin bat zetozen albisteetan, beste guztietan baino, iturria edozein izanda ere. Argi dago parte-hartzaileek aktiboki hautatu zituztela beren sinesmenekin lerrokatzen diren komunikabideak, kontrako hedabideen ordez.
Villebourg
Villebourg Frantziako udalerria da, Indre eta Loira departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Disonantzia kognitibo
Esposizio selektiboa
Izan ere, oraintsuko ikerketek iradoki dutenez, kognizioen arteko desadostasunek gizabanakoak jarrerarekin bat datorren informazioa bilatzera bultzatzen dituen bitartean, emozio negatiboen esperientziak norbanakoak jarreraren aurkako informazioa saihestera bultzatzen ditu. Bestela esanda, ondoez psikologikoa da esposizio selektiboa aktibatzen duena disonantzia murrizteko estrategia gisa.
Paradigmak
Disonantzia kognitiboaren lau paradigma teoriko daude, pertsonek jasaten duten tentsio mentala beren sinesmen, ideal edo balioekin koherentea ez den informazioaren eraginpean jartzen direnean: sinesmenaren ezeztapena, eragindako adostasuna, hautapen askea eta esfortzuaren justifikazioa, hurrenez hurren, pertsona batek bere ikuspegi intelektualei dagokienez modu inkoherentean jardun ondoren gertatzen dena azaltzen dute; pertsona batek erabakiak hartu ondoren gertatzen dena eta helburu bat lortzeko ahalegin handia egin duen pertsona batengan dituen ondorioak. Disonantzia kognitiboaren teoriaren paradigma guztiek honako printzipio hau dute komunean: perspektiba jakin bati atxikitzen zaizkion pertsonek – Kontrako froga bati aurre egin behar diotenean – perspektiba hori atxikitzea justifikatzeko ahalegina egiten dute.
Villebourg
Biztanleria
2007an Villebourg udalerrian erroldatutako biztanleak 278 ziren. Familiak 116 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 28 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 40 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Disonantzia kognitibo
Sinesmenak ezeztapena
Sinesmen baten, ideal baten edo balio-sistema baten kontraesanak disonantzia kognitiboa eragiten du, eta zalantzan jarritako sinesmena aldatuz konpon daiteke; hala ere, aldaketa egin beharrean, ondoriozko estres mentalak pertsonaren kontsonantzia psikologikoa berrezartzen du, okerreko pertzepzioaren bidez, kontraesana errefusatuz edo gezurtatuz, sinesmen kontrajarriak partekatzen dituzten pertsonen babes morala bilatuz edo beste batzuk konbentzitzeko jardunez.
Villebourg
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Disonantzia kognitibo
Sinesmenak ezeztapena
When Prophecy Fails-en (1956) aurkeztutako sinesmen kontraesanaren lehen hipotesiak fedea gurtza erlijioso apokaliptiko baten kideen artean sakontzen zela adierazten zuen, lurreko ustelkeriatik erreskatatzeko laster Lurrean lurreratuko zen estralurtar espazio-ontzi baten profezia huts egin zen arren. Leku eta une jakin batean, sekta bildu egin zen, planeten suntsipenetik haiek bakarrik iraungo zutela uste zuten, baina espazio-ontzia ez zen Lurrera iritsi. Profezia nahasiak nahaste kognitibo zorrotza eragin zien: engainu baten biktima izan al ziren? Alferrik eman ote zituzten beren ondasun materialak? Munduaren amaierako sinesmen erlijioso apokaliptikoen eta errealitate lurtar eta materialaren arteko disonantzia konpontzeko, sektaren zatirik handienak bere kontsonantzia psikologikoa berrezarri zuen, huts egindako lurreratzea azaltzeko mentalki hain estresagarria ez zen ideia bat sinestea aukeratuz: estralurtarrek Lur planetari bigarren existentzia-aukera bat eman ziotela, eta horrek, aldi berean, erlijio-gurtza ekologismora eta defentsa sozialera birbideratzea ahalbidetu ziela. Sinesmen nahasia gainditzean, ekologismo globala aldatuz, gurtza kopuruz handitu zen proselitismoaren bidez.
The Rebbe, the Messiah, and the Scandal of Orthodox Indifference (2008) ikerketak Jabaden kongregazio judu ortodoxoan gertatu zen sinesmen kontraesanaren berri eman zuen, bere Rebbe (Menachem Mendel Schneerson) Mesias zela uste zuena. 1994an garuneko isuri baten ondorioz hil zenean, bere Rebe Mesias ez zela onartu beharrean, kongregazioko batzuk, gertaera kontraesankor horren aurrean axolagabe agertu ziren, eta Schneerson Mesias zela eta laster hildakoen artetik itzuliko zela esaten jarraitu zuten.
Villebourg
Etxebizitza
2007an 163 etxebizitza zeuden, 118 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 26 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 161 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 118 etxebizitza nagusietatik 92 bere jabearen bizilekua ziren, 24 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 11 etxek bi gela zituzten, 27 etxek hiru zituzten, 30 etxek lau zituzten eta 50 etxek bost zituzten. 98 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 52 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 54 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Disonantzia kognitibo
Eragindako betetzea
Cognitive Consequences of Forced Compliance (1959) lanean, Leon Festinger eta Merrill Carlsmith ikertzaileek lan aspergarriak egiten ordubete pasatzeko eskatu zieten ikasleei. Zereginak subjektuengan jarrera mental sendoa eta negatiboa eragiteko diseinatuta zeuden. Subjektuek zereginak egin ondoren, esperimentatzaileek subjektu-talde bati eskatu zioten beste subjektu batekin (aktore batekin) hitz egiteko eta horri lan aspergarriak interesgarriak eta erakargarriak zirela konbentzitzeko. Talde bateko subjektuei hogei dolar ($20) ordaindu zitzaizkien; bigarren talde batekoei dolar bat ($1) eta kontrol taldekoei ez zitzaien eskatu subjektu iruzurgilearekin hitz egitea.
Ikerketaren amaieran, lan aspergarriak kalifikatzeko eskatu zitzaienean, bigarren taldeko subjektuek (dolar bat ordaindu zitzaien) lehen taldeko subjektuek (20 dolar ordaindu zitzaien) edo kontrol-taldeko subjektuek baino modu positiboagoan kalifikatu zituzten zereginak; ordaindu zitzaien subjektuen erantzunak disonantzia kognitiboko proba bat ziren. Festinger eta Carlsmith ikertzaileek proposatu zuten subjektuek disonantzia izan zutela kognizio gatazkatsuen artean. "Norbaiti esan nion lana interesgarria zela" eta "benetan aspertuta aurkitu nuen". Dolar bat ordaindu zitzaien subjektuei konplitzera bultzatu zituzten, "Zeregin interesgarriko" jarrera mentala barneratzera behartuz, beste justifikaziorik ez zutelako. Hogei dolar ordaindu zitzaizkien subjektuei justifikazio argi eta kanpokoaren bidez konplitzera bultzatu zitzaien, "Zeregin interesgarriko" jarrera mentala barneratzeko, eta disonantzia kognitiboaren maila handiagoa izan zuten.
Jokabide debekatuaren paradigma
Effect of the Severity of Threat on the Devaluation of Forbidden Behavior (1963) lanean, Elliot Aronson eta Carlsmithen betetze induzituaren paradigmaren aldaera batek haurren autojustifikazioa aztertu zuen. Haurrak gela batean utzi zituzten jostailuekin, asko gustatzen zitzaien lurrun-pala bat barne, jostailu debekatua. Gelatik irtetean, esperimentatzaileak ume-taldearen erdiari esan zion zigor latza egongo zela lurrun-palaren jostailuarekin jolasten bazuten, eta taldearen bigarren erdiari esan zion zigor txikia egongo zela debekatutako jostailuarekin jokatzeagatik. Haur guztiek ez zuten jostailu debekatuarekin (lurrun-pala) jolastu nahi izan.
Monmouth konderria (New Jersey)
Geografia
Monmouth konderriak 172,317 kilometro koadro ditu. Horietatik 509 ura dira. Beste 121,417 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 365,83 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 630,380 pertsonetatik 544,374 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 60,939 dira. 43,931 beltzak edo afroamerikarrak. 616 amerikar natiboak ziren eta 172 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 31,018 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 1,730 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 8,539 pertsonek kokatzen zuten.
Disonantzia kognitibo
Jokabide debekatuaren paradigma
Geroago, haurrei esan zitzaienean nahi zuten edozein jostailurekin askatasunez jolas zezaketela, zigor txikiko taldeko haurrek ez zuten lurrun-palarekin jolasteko joera handirik (debekatutako jostailua), nahiz eta zigorraren mehatxua kendu. Zigor txiki batekin mehatxatutako haurrek, beren buruaren aurrean, zergatik ez zuten debekatutako jostailuarekin jolasten justifikatu behar zuten. Zigor maila ez zen haien disonantzia kognitiboa konpontzeko bezain gogorra; haurrek jostailu debekatuarekin jolasteak ez zuela merezi konbentzitu behar zuten.
The Efficacy of Musical Emotions Provoked by Mozart 's Music for the Reconciliation of Cognitive Dissonance (2012) lanean, debekatutako jostailuaren paradigmaren aldaera bat, musika entzuteak disonantzia kognitiboaren garapena murrizten duela adierazi zuen. Hondoko musikarik gabe, lau urteko haurren kontrol taldeari debekatutako jostailu batekin jolastea saihesteko esan zioten. Bakarrik jolastu ondoren, kontrol taldeko haurrek jostailu debekatuaren garrantzia debaluatu zuten. Talde aldakorrean, musika klasikoak hondoa jotzen zuen haurrak bakarrik jolasten zuten bitartean. Bigarren taldean, haurrek ez zuten gero jostailu debekatua debaluatu. Nobuo Masataka eta Leonid Perlovsky ikertzaileek ondorioztatu zuten musikak disonantzia kognitiboa eragiten duten kognizioak inhibitu ditzakeela.
Aukeraketa askea
Post-decision Changes in Desirability of Alternatives (1956) azterlanean 225 ikaslek etxetresna elektrikoak baloratu zituzten, eta gero bi etxetresna elektrikoren artean bat opari gisa aukeratzeko eskatu zitzaien. Bigarren balorazio-erronda baten emaitzek adierazi zuten ikasleek handitu egin zutela opari gisa hautatu zuten etxetresna elektrikoaren balorazioa, eta murriztu egin zituztela uko egin zuten etxetresna elektrikoen balorazioak.
Disonantzia kognitibo mota hau, erabaki zail bati aurre egiten dion pertsona batengan gertatzen da, beti, baztertzen den objektuaren zenbait alderdik aukeratzen duen pertsonari erakartzen diotenean. Erabakitzearen ekintzak x hautatzearen ondoriozko disonantzia psikologikoa eragiten du y aukeraketaren ordez, nahiz eta x eta y artean alde txikia egon; "x aukeratu dut" erabakia disonantea da, "gustatzen zaizkidan alderdi batzuk" daudelako kognizioarekin. Choice-induced preferences in the Absence of Choice: evidence from a Blind Two-choice paradigm with Young Children and Capuchin Monkeys (2010) ikerketak antzeko emaitzak ematen ditu gizakiengan eta animaliengan disonantzia kognitiboa agertzerakoan.
Peer Effects in Pro-Social Behavior: Social Norms or Social Preferences? (2013) Ikerketan adierazi zuten barne-deliberazioarekin, pertsonen arteko erabakiak egituratzeak eragina izan dezakeela pertsona baten jokabidean, eta lehentasun sozialak eta arau sozialak lotuta daudela eta funtzionatzen dutela soldatak hiru pertsonen artean ematearekin. Lehen pertsonaren ekintzek eragina izan zuten bigarren pertsonaren soldata entregatzeko ekintzetan. Desberdintasuna gaitzestea da parte-hartzaileen kezka nagusia.
Ahaleginaren justifikazioa
Disonantzia kognitiboa helburu bat lortzeko jarduera desatseginak borondatez (fisikoki edo etikoki) egiten dituen pertsona batengan gertatzen da. Disonantziak eragindako buruko estresa murriztu egin daiteke pertsonak helburuaren komenigarritasuna exajeratzen badu. The Effect of Severity of Initiation on Liking for a Group (1956) filmean, eztabaida-talde batean onartua izateko, bi pertsona-taldek gaixotasun psikologiko desberdineko iniziazio deserosoa jasan zuten. Subjektuen lehen taldeak ozenki irakurri behar zituen lizunkeriatzat jotzen ziren hamabi hitz sexual; bigarren taldeak ozenki irakurri behar zituen lizuntzat hartzen ez ziren hamabi hitz sexual.
Bi taldeei entzungailuak eman zitzaizkien, jakin gabe, animalien portaera sexualari buruzko eztabaida grabatua entzun zezaten. Ikertzaileek eztabaida aspergarria eta hutsala izan zedin diseinatu zuten. Esperimentuaren subjektu gisa, pertsona taldeei esan zitzaien animalien sexualitateari buruzko eztabaida alboko gelan gertatzen ari zela. Hitz lizunak ozen irakurtzea eskatzen zuten subjektuek beren taldeko pertsonak pertsona interesgarriagotzat jo zituzten eztabaida-taldeari hasiera leuna eman zioten taldeko pertsonak baino.
The Neural Basis of Rationalization: Cognitive Dissonance Reduction During Decision-making (2011) ikerketaren arabera, parte-hartzaileek 80 izen eta 80 koadro baloratu zituzten, izenak eta koadroak zenbat gustatzen zitzaizkien kontuan hartuta. Erabakiei zentzua emateko, parte-hartzaileei euren seme-alabei eman diezaieketen izenak hautatzeko eskatu zitzaien. Koadroak kalifikatzeko, parte hartzaileei eskatu zitzaien kontuan hartzea arte hori etxean  erakutsiko zuten ala ez kalifikazioak jartzerakoan.
Emaitzen arabera, erabakia esanguratsua bada balioa erabakitzen duen pertsonarentzat, kalifikazio probablea haren jarreretan oinarritzen da (positiboak, neutroak edo negatiboak), izenarekiko eta koadroarekiko. Halaber, parte-hartzaileei objektuetako batzuk bi aldiz baloratzeko eskatu zitzaien, eta saioaren amaieran positiboki baloratu zituzten koadroetako bi jasoko zituztela pentsatzeko. Emaitzen arabera, asko handitu zen parte-hartzaileak gustuko zituen bi gauzekiko zuen jarrera positiboa; aitzitik, gustuko ez zituen bi gauzekiko jarrera negatiboa ere areagotu egin zen. Parte-hartzaileak jarrera neutroa zuen gauza pareen balorazio bikoitzek ez zuten aldaketarik erakutsi balorazio-aldian. Parte-hartzailearen jarrerak indartu egin ziren balorazio-aldian, eta parte-hartzaileek disonantzia kognitiboa izan zuten gustuko zuten izen bati gustuko ez zuten pintura batekin aurre egin ziotenean.
Haragia jatea
Haragia jateak desadostasuna ekar dezake haragia jatearen portaeraren eta pertsonak dituen hainbat idealen artean. Ikerlari batzuek haragiaren paradoxa deitzen diote gatazka moralaren forma horri. Hank Rothgerberrek proposatu zuen haragi-kontsumitzaileek gatazka bat aurki dezaketela beren elikadura-jokabidearen eta animalienganako afektuen artean. Hori gertatzen da egoera disonanteak berekin dakarrenean pertsona batek haragi-kontsumitzaile gisa duen jokabidea aitortzea, eta jokabide horrek kontraesanean jartzen duen uste, jarrera edo balio bat izatea. Egoera hori duen pertsona hainbat metodo erabiltzen saia daiteke, besteak beste, saihesten, nahita ezjakinean jartzen, disoziatzen, hautemandako portaera-aldaketa egiten eta ondasun-emailea indargabetzen, disonantzia mota hori gerta ez dadin. Behin gertatzen denean, arrazoitutako kognizio moduan murriztu dezake, hala nola animaliak iraintzea, haragiaren aldeko justifikazioak eskaintzea edo haragia jatearen erantzukizuna ukatzea.
Haragiaren kontsumoarekiko disonantzia kognitiboaren maila aldatu egin daiteke gizabanakoaren jarreren eta balioen arabera, balio horiek eragina izan baitezakete haren balioekin eta jaten dutenarekin gatazka moralik ikusten duten ala ez. Adibidez, pentsamolde menderatzaileagoa duten eta identitate maskulinoa dutela balioesten duten banakoek ez dute disonantzia kognitiboa izateko joera handirik, ez baitute uste haragia jatea moralki okerra denik.
Erretzea
Patterns of Cognitive Dissonance-reducing beliefs Among Smokers: a Longitudinal Analysis from the International Tobacco Control (ITC) Four Country Survey (2012) ikerketak adierazi zuen erretzaileek justifikazio-sinesmenak erabiltzen dituztela tabakoaren kontsumoari eta erretzearen ondorio negatiboei buruzko disonantzia kognitiboa murrizteko.
Disonantzia kognitiboa murrizteko, parte hartu zuten erretzaileek beren sinesmenak doitu zituzten, beren ekintzekin bat etor zitezen:
Azterketa mediko desatseginak
Cognitive Dissonance and Attitudes Toward Unpleasant Medical Screenings (2016) izeneko ikerketa batean, Michael R. ent eta Mary A. Gerend ikertzaileek "giza arnas birusa-27" izeneko proba deseroso baten berri eman zieten ikerketako partaideei. Ikerketak gezurrezko birus bat erabili zuen parte-hartzaileek birusari buruzko pentsamendu, iritzi eta sentimendurik izan ez zezaten. Azterketan parte hartu zutenak bi taldetan zeuden; talde bati birusa-27aren probarako benetako hautagaiak zirela esan zitzaion, eta bigarren taldeari ez zirela probarako hautagaiak esan zitzaion. Ikertzaileek honako hau jakinarazi zuten: "Proba desatseginerako hautagaiak zirela uste zuten [azterlaneko] parte-hartzaileek disonantzia bat izango zutela iragarri genuen, proba haientzat desatsegina eta interesgarria zela jakitearekin lotuta; disonantzia horrek probaren aurkako jarrerak sortuko zituela iragarri zen".
Lotutako fenomenoak
Pertsonek honako hauek bilatzen dituztenean ere gerta daiteke disonantzia kognitiboa:
Hezkuntza
Disonantzia kognitiboaren kudeaketak erraz eragiten du ikasle batek ikasten jarraitzeko itxurazko motibazioan. Turning Play into Work: Effects of Adult Surveillance and Extrinsic Rewards on Children 's Intrinsic Motivation (1975) ikerketak adierazten zuen ahalegina justifikatzeko paradigmaren aplikazioak areagotu egiten zuela ikasleek hezkuntzarako zuten gogoa, ikasteko kanpoko sari baten eskaintzarekin; pertsona heldu batek egindako ordainsari baten oinarrituta, eskolaurreko ikasleek buru-hausgarriak osatzen zituzten, eta denborarekin, buru-hausleetan interes gutxiago zuten, zereginak sari baten promesarik gabe betetzen zituzten ikasleek baino.
Ikasleek beren sinesmen, ideal eta balio pertsonalen arteko gatazka psikologikoen eta gertakari eta informazio kontraesankorren errealitatearen gaineko autokontzientzia sustatzeko ikaskuntzako oinarrizko prozesuen ereduetan disonantzia kognitiboa txertatzeko, beharrezkoa da ikasleek beren sinesmen pertsonalak defendatzea. Ondoren, ikasleak trebatzen dira errealitatearen eta haien balio-sistemaren arteko gatazkaren tentsio psikologikoa konpontzeko gertakari eta informazio berriak objektiboki hauteman ditzaten. Gainera, printzipio eratorriak aplikatzen dituzten hezkuntza-programek ikasleek ikasgai konplexu batean planteatutako gaiak arrakastaz erabiltzeko duten gaitasuna errazten dute. Azterlanen metaanalisiak adierazten du kontzeptuzko aldaketa gidatua lortzeko disonantzia kognitiboa eragiten duten esku-hartze psikologikoek areagotu egiten dutela ikaslen irakurtzeko trebetasunean eta zientziari buruz duten ikaskuntzan.
Psikoterapia
Psikoterapiaren eta esku-hartze psikologikoaren eraginkortasun orokorra, neurri batean, disonantzia kognitiboaren teoriak azaltzen du. Ildo horretan, psikologia sozialak proposatu zuen pazientearen osasun mentalak eragin positiboa duela terapia espezifiko bat askatasunez aukeratzeko eta disonantzia kognitiboa gainditzeko behar den ahalegin terapeutikoa egiteko duen ekintzaren ondorioz. Fenomeno eraginkor hori  Effects of Choice on Behavioral Treatment of Overweight Children (1983) azterlanaren emaitzetan adierazi zen. Ikerketa horretan, haurrek uste zuten jasotako terapia mota askatasunez aukeratzen zutela, eta, ondorioz, gehiegizko pisua zuen haur bakoitzak gehiegizko gorputz-pisua galdu zuen.
Villebourg
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 173 ziren, horien artean 137 aktiboak ziren eta 36 inaktiboak ziren. 137 pertsona aktiboetatik 127 lanean zeuden (75 gizon eta 52 emakume) eta 10 langabezian zeuden (4 gizon eta 6 emakume). 36 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Villebourg udalerrian 114 unitate fiskal zeuden, 279,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.082 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren eta 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen.
2000. urtean Villebourg udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 707 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Disonantzia kognitibo
Psikoterapia
Reducing Fears and Increasing Attentiveness: The Role of Dissonance Reduction (1980) azterlanean, ofidiofobiak (sugeen beldurra) jotako pertsonek ahalegin handia eman zuten balio terapeutiko txikiko jardueretan (esperimentalki legitimotzat eta garrantzitsutzat jo zituzten), eta, ondorioz, hobeto arindu zituzten fobiaren sintomak. Era berean, Disonantzia kognitiboaren eta psikoterapiaren emaitzek (The Role of Effort Justification in Inducing Weight Loss, 1985) adierazi zuten pazientea hobeto sentitzen zela pisua modu eraginkorrean galtzeko bere ahaleginak eta hautu terapeutikoak justifikatzean. Esfortzu-gastuaren terapiak pazientearen pertzepzioak epe luzera aldatuko direla aurreikus dezake.
Holozenoko iraungipena
Holozenoko iraungipena, baita ere seigarren iraungipen masiboa edo Antropozenoko iraungipena, egungo Holozeno garaian gertatzen ari den iraungipen masiboa da, gizakiek eragindakoa. Bere baitan hartzen ditu landare eta animalia familia ugari, horien artean ugaztunak, hegaztiak, narrastiak, anfibioak, arrainak eta ornogabeak.
Disonantzia kognitibo
Portaera soziala
Disonantzia kognitiboa portaera sozial positiboak sustatzeko erabiltzen da, hala nola preserbatiboaren erabilera areagotzeko; beste azterlan batzuen arabera, disonantzia kognitiboa jendea gizartearen alde egitera bultzatzeko erabil daiteke, hala nola zabor publikoaren aurkako kanpainak, arraza-aurreiritzien aurkako kanpainak eta gehiegizko abiaduraren aurkako kanpainak betetzea. Teoria karitateari dirua emateko arrazoiak azaltzeko ere erabil daiteke. Disonantzia kognitiboa arrazismoa eta arraza-gorrotoa bezalako gizarte-esparruetan aplika daiteke. Stanfordeko Acharya, eta Harvardeko Blackwell eta Sen autoreen arabera, disonantzia kognitiboa areagotu egiten da pertsona batek talde etniko edo arraza-talde desberdin bateko norbaitekiko indarkeria-ekintza bat egiten duenean, eta murriztu egiten da gizabanakoak horrelako indarkeria-ekintzarik egiten ez duenean. Acharyaren, Blackwellen eta Senen ikerketek erakusten dute beste talde bateko kideen aurkako indarkeria-ekintzak egiten dituzten pertsonek biktimen aurkako jarrerak garatzen dituztela, disonantzia kognitiboa minimizatzeko modu gisa. Garrantzitsua da nabarmentzea etsaitasunezko jarrerak indarkeria bera gutxitu ondoren ere iraun dezaketela. Aplikazioak oinarri psikologiko sozial bat ematen du etnia- eta arraza-banaketak sozialki edo banaka eraiki daitezkeelako ikuspegi konstruktibistarako, seguru asko indarkeria-ekintzetatik abiatuta. Haren esparruak aukera hori aipatzen du, erakusten baitu gizabanakoen indarkeriazko ekintzek norbanakoen jarrerei eragin diezaieketela, dela etnia edo arrazaren adoreari.
Kontsumitzaileen jokabidea
Hiru baldintza nagusi daude erosterakoan disonantzia kognitiboa eragiteko: (i) Erosteko erabakia garrantzitsua izan behar da, gastatu beharreko diruaren batura bezala; (ii) Kostu psikologikoa; eta (iii) Erosketa pertsonalki garrantzitsua da kontsumitzailearentzat. Kontsumitzailea libre da aukeren artean aukeratzeko, eta erosteko erabakia itzulezina da.
Holozenoko iraungipena
Holozenoaren hasieran, azken glaziazioaren ondoren, Homo sapiensek jendeztatutako kontinente eta uharte berriak izan ziren, batez ere, megafauna desagertzen ikusi zutenak. XIX. mendearen hasieratik, etengabeko azelerazioan 1950eko hamarkadatik aurrera, iraungipenak tamaina guztietako espezieei dagozkie, eta batez biodibertsitate handiko inguruneetan, oihan tropikal eta koralezko uharrietan esaterako. Oraingo iraungipen-tasa 100 edo 1.000 aldiz handiagoa izan daiteke, egungo biodibertsitatearen bilakaeran batez besteko tasa naturala baino. 2007an, Naturaren Kontserbaziorako Nazioarteko Erakundeak ebaluatu zuen 8 txori espezietik 1, 4 ugaztunetik 1, 3 anfibiotik 1 eta landare guztien %70 arriskuan daudela, kalkulatu ziren 41.000 espezieetan.
Disonantzia kognitibo
Kontsumitzaileen jokabidea
Beyond Reference Pricing: Understanding Consumers 'Encounters with Unexpected Prices (2003) ikerketaren arabera, kontsumitzaileek ustekabeko prezioa aurkitzen dutenean, hiru metodo erabiltzen dituzte disonantzia kognitiboa murrizteko: (i) Etengabeko informazio-estrategia erabiltzea; (ii) jarrera-aldaketa erabiltzea; eta (iii) minimizazioan parte hartzea. Kontsumitzaileek etengabeko informazioaren estrategia erabiltzen dute alborapenean parte hartzean eta aurretiko sinesmenak babesten dituen informazioa bilatzean. Kontsumitzaileek informazioa bila dezakete beren sinesmenekin bat datozen txikizkariei eta ordezko produktuei buruz. Beste aukera bat da kontsumitzaileek jarrera aldatzea, adibidez, prezioa berriz ebaluatuz kanpoko erreferentzia-prezioekin alderatuta, edo prezio altuak eta prezio baxuak kalitatearekin lotuz. Minimizazioak murriztu egiten du disonantziako elementuen garrantzia; kontsumitzaileek diruaren garrantzia txikiagotzen dute, eta, beraz, erosketena, aurrezpenarena eta eskaintza hobea bilatzearena ere.
Politika
Disonantzia kognitiboaren teoriak iradoki lezake, botoak lehentasunen edo sinesmenen adierazpen direnez, botoa emateko egintzak berak ere ekar lezakeela botoa eman duen hautagaiaren ekintzak defendatzea, eta erabakia doitua balitz, disonantzia kognitiboaren ondorioak handiagoak izan beharko lirateke.
Efektu hau Ameriketako Estatu Batuetako 6 presidentetzarako hauteskundeetan aztertu zen 1972 eta 1996 bitartean, eta hautagaien arteko iritzi-diferentziala hautaketaren aurretik eta ondoren boto-emaileen iritzi-diferentziala baino gehiago aldatzen zela ikusi zen. Gainera, boto-emaileak bi hautagaien aldeko jarrera zuen hauteskundeetan, eta horrek zailago egiten zuen hautaketa, hautagaien iritzi-diferentziala nabarmen aldatzen zen hautagai bakar baten aldeko iritzia zutenetan baino. Aztertu ez zena disonantzia kognitiboaren ondorioak izan ziren, pertsonak bi hautagaien aurkako jarrerak zituen kasuetan. 2016ko hauteskundeetan, Estatu Batuetan, bi hautagaien kontrako balorazio altuak erregistratu ziren historikoki.
Holozenoko iraungipena
Arrazoiak
Nahiz eta beste faktore batzuek joka dezaketen, indize gehienen arabera giza jarduera da Holozenoko iraungipenaren zuzeneko edo zeharkako eragilea. Historiaurre et protohistorian, hauek izan ziren arrazoi nagusiak:
Disonantzia kognitibo
Komunikazioa
Komunikazioaren disonantzia kognitiboaren teoria, hasiera batean, Leon Festinger psikologo estatubatuarrak proposatu zuen 1960ko hamarkadan. Festingerrek teorizatu zuen pertsona batek aldi berean bateraezinak diren bi sinesmen edo gehiago dituenean sortzen dela disonantzia kognitiboa. Hori normala da; izan ere, pertsonek pentsamendu-sekuentzia gatazkatsuak bultzatzen dituzten hainbat egoera izaten dituzte. Gatazka horrek ondoez psikologikoa eragiten du. Festingerren arabera, pentsamendu gatazka bat bizi duten pertsonek ondoez psikologikoa murrizten saiatzen dira oreka emozionala lortzen saiatuz. Oreka hori hiru modu nagusitan lortzen da. Lehenik eta behin, pertsonak garrantzia ken diezaioke pentsamendu disonanteari. Bigarrenik, pertsona pentsamendu disonantea pentsamendu kontsonanteekin orekatzen saia daiteke. Azkenik, pertsonak pentsamendu disonantea sar dezake bere egungo sinesmen-sisteman.
Holozenoko iraungipena
Arrazoiak
Gaur egun, NBEren arabera (biologia-aniztasunaren munduko 3. edizioan ), bost arrazoi nagusik eragiten dute seigarren iraungipen masiboa, beren efektuak elkarreragin eta handiarazten dituztenak: