cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Autoreille
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina eta 1 ile apaindegia.
2000. urtean Autoreille udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden, 273 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Jose Antonio Begiristain
Jose Antonio Begiristain Mujika, Napo ezizenez ezaguna, (Olaberria, Gipuzkoa, 1963) gipuzkoar dantzaria da.
Saint-Arnac
Saint-Arnac Katalan Herrietako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Jose Antonio Begiristain
Ibilbidea
Beasaingo La Salle euskal dantzen taldean egin zituen lehen urratsak dantzaren munduan, eta Kontxi Aranburu ren akademian egin zituen balleteko ikasketak. 1982an Madril era joan zen, bere prestakuntza Luis Fuente irakaslearekin osatzeko, eta haren taldean hainbat urtez egin zuen dantza. Iruñe ko Almudena Lobo ren dantza eskolan ere izan zen garai hartan, eta Don Quijote ballet ikuskizunean parte hartu zuen.
Saint-Arnac
Biztanleria
2007an Saint-Arnac udalerrian erroldatutako biztanleak 120 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Ryder (Ipar Dakota)
Ryder Ipar Dakotako hiri bat da. Ward konderrian kokatua dago. 2010ean 85 biztanle zituen, 0.86 kilometro koadrotan banatuta.
Saint-Arnac
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Jose Antonio Begiristain
Ibilbidea
Carmen Roche eta Lola de Avilarekin lan egin ondotik, 1987an Espainiako Dantza Konpainia Nazionalean sartu zen, Maia Plisetskaia ren zuzendaritzapean, eta ballet klasiko eta neoklasikoko rol ugari jokatu zituen. Ondorengo urteetan ospe handiko koreografoen sorkuntzetan parte hartu zuen.
Saint-Arnac
Etxebizitza
2007an 73 etxebizitza zeuden, 47 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 26 bigarren erresidentzia ziren. 68 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 47 etxebizitza nagusietatik 36 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 10 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 22 etxek bost zituzten. 31 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 20 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 23 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Jose Antonio Begiristain
Ibilbidea
1999. urtean erretiratu zen agertokietatik. Espainiako Dantza Konpainia Nazionalean lanean jarraitzen du.
Saint-Arnac
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Jose Antonio Begiristain
Aitortzak
2017 Gipuzkoako Dantza Profesionalen Elkartea ren Ibilbide Artistikoaren saria
Saint-Arnac
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 86 ziren, horien artean 49 aktiboak ziren eta 37 inaktiboak ziren. 49 pertsona aktiboetatik 39 lanean zeuden (22 gizon eta 17 emakume) eta 10 langabezian zeuden (6 gizon eta 4 emakume). 37 pertsona inaktiboetatik 13 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 15 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 garraio enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.
2000. urtean Saint-Arnac udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lias-d'Armagnac
Lias-d'Armagnac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Lias-d'Armagnac udalerrian erroldatutako biztanleak 189 ziren. Familiak 88 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Kelly Marie Tran
Kelly Marie Tran (San Diego, Kalifornia, Ameriketako Estatu Batuak, 1989ko urtarrilaren 17a) estatubatuar aktorea da.
Geophis sieboldi
Geophis sieboldi Geophis generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Lias-d'Armagnac
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Kostaren kudeaketa
Kostaren kudeaketa uholdeen eta higaduraren aurkako defentsa da. Itsas mailaren aldaketaren ondorioz, hondartzen eta kostaldeko sistemen kalteak gero eta handiagoak izatea espero da, itsasertzeko sedimentuak marea-energiarekin nahastuz.
Lias-d'Armagnac
Diru sarrerak
2009an Lias-d'Armagnac udalerrian 90 unitate fiskal zeuden, 201 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.868 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
Kostaren kudeaketa
Kostaldeko eremuek lurraren % 15 baino gutxiago hartzen dute, eta munduko biztanleriaren % 40 baino gehiago. Ia 1.200 milioi pertsona bizi dira 100 km kostan eta 100 m itsas mailan, batez besteko dentsitatea populazioaren batezbesteko globala baino 3 aldiz handiagoa izanik.
Lias-d'Armagnac
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Andregoto Garindoitz
Andregoto Garindoitz (Oibar?, 900 - Oibar, 972). Aragoiko kondesa 922 eta 943 artean.
Kostaren kudeaketa
Historia
Kostaldeen ingeniaritza, portuei dagokienez, antzinako zibilizazioen garapenarekin hasten da, itsas trafikoarekin batera, agian K. a. 3500 inguru. Olatu-hormak eta portuko beste lan batzuk eskuz eta eskala handian eraiki ziren.
Wellington (Wisconsin)
Wellington Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Monroe konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Kostaren kudeaketa
Historia
Gaur egun, antzinako portuko lan batzuk oraindik ikusgai daude portu gutxi batzuetan; beste batzuk, berriz, duela gutxi aztertu ditu urpeko arkeologiak. Antzinako portuko lan asko desagertu egin dira Erromatar Inperioa erori ondoren.
Antzinako lan asko portu-egituretara zuzenduta zeuden. Veneziako bizitza kostaldeko babesen mende zegoen. Italia, Ingalaterra eta Herbeheretako kostaldeetako babesak gutxienez VI. mendera arte arakatu daitezke. Antzinatean, Mediterraneoko korronteak eta patroi eolikoak bezalako fenomenoak ulertu ziren, baita haizeen eta olatuen arteko kausa-efektu lotura ere.
Andregoto Garindoitz
Antso Gartzeitzek Aragoiko konderria okupatu zuenean, Andregotok arazo juridikoa azaldu zuen 919an bera baino askoz gazteago zen Gartzia I.a Nafarroakoarekin fedatuz.
943an ezkontza baliogabetu zen eta Gartzia I.a Nafarroakoa Aragoiko konde bihurtu zen. Bion semea Antso II.a Nafarroakoa Iruñeko errege eta Aragoiko konde bihurtu zen.
Andregoto 972an hil zen Oibarren bere dorretxean.
Kostaren kudeaketa
Historia
Erromak berrikuntza iraultzaile ugari sartu zituen portuen diseinuan. Urpeko hormak eraikitzen ikasi zuten, eta olatu-horma sendoak eraiki zituzten, erabat agerian zeuden portuak babesteko. Gainazaleko olatu-horma baxuak ere erabili zituzten olatuak hausteko, olatu handiek harrapatu aurretik. Holandan izan ziren lehenak olatu-hormak egiten, portua Velsenen mantendu ahal izateko.
Erdi Aroa
Itsasotik eraso egiteko mehatxuek kostaldeko hiri asko eta haien portuak uztea eragin zuten. Beste portu ako galdu egin ziren arrazoi naturalen ondorioz, hala nola lohiz betetze azkarra, kosta-lerroaren aurrerapena edo atzerakada, etab. Veneziako aintzira izan zen kostaldeko eremu bakanetako bat, bere garapenarekin eta kostaldea babesteko lanekin jarraitu zuena. Zientzia- eta ingeniaritza-ezagutzek bizirik iraun zuten ekialdean, Bizantzion, non ekialdeko Erromatar Inperioak seiehun urtez iraun zuen, mendebaldeko Erroma gainbehera zihoan bitartean.
Aro Modernoa
Leonardo da Vinci itsasertzetako ingeniaritzaren aitzindaritzat har daiteke, maiz ideiak eta konponbideak eskaini baitzituen, kostaren ingeniaritzaren onarpen orokorra baino hiru mende lehenago. Zientzian aurrerapausu asko egiten ziren bitartean, Pizkundearen ondoren, portuen eraikuntza gutxi hobetu zen erromatarren metodoekin alderatuta. XIX. mendearen hasieran, lurrun-makinaren etorrerak, lurralde eta merkataritza-bide berrien bilaketak, Britainiar Inperioaren kolonien bidezko hedapenak eta beste eragin batzuek, itsas merkataritza biziberritzen lagundu zuten eta portuko lanetan interesa berpiztu zuten.
XX. Mendea
Kostaldeko babesak bilakaera bat izan zuen, eta defentsa-egituren eraikuntzatik hondartzen birsorkuntzara igaro zen. 1950. urtea baino lehen, kostaldeko higaduraren aurka edo denboraleen ondorioen aurka babesteko egitura gogorrak erabiltzen ziren. Egitura horiek, normalean, kostaldeko armadurak izaten ziren, olatu-hormak adibidez. Leku batzuetan, egiturak ugaritu egin dira, eta babesak galarazi egiten du gaur egun hondartzak aisialdirako erabiltzea. Bestalde, hondarraren higadurak aurrera jarraitu zuen, hondartzaren azalera galduaraziz eta egitura horien goraldiak eta kostuak 1940ko hamarkadaren amaieran eta 1950eko hamarkadaren hasieran metodo berri eta dinamikoago baten bilaketa ekarri zuten. Ondorioz, ingeniaritza ikuspegi gisa egonkortutako hondartza artifizialak eta dunak erabiltzea ekonomikoki bideragarria eta ingurumenaren aldetik lagunkoiagoa izan zen olatuen energi a uxatzeko eta kostaldeko garapenak babesteko.
Azken ehun urteetan, tokiko agintarien ezagutza txikiagatik, kostaldeko higadurari aurre egiteko neurri desegokiak hartu izan dira. Askotan, neurri horiek tokian-tokian konpondu dute kostaldeko higadura, baina areagotu egin dituzte beste kokaleku batzuetako higadura-arazoak, edo beste ingurumen-arazo batzuk sortu dituzte.
Kostaren kudeaketaren egungo erronkak
Kostaldea aldaketa naturalen eta giza erabileraren eremu dinamikoa da. Lurraren azaleratik % 15 baino gutxiago hartzen duen arren, munduko biztanleriaren % 50 baino gehiago hartzen du (uste da 3,1 mila milioi pertsona baino gehiago bizi direla itsasotik 200 kilometro baino gutxiagora). Munduko biztanleriaren hiru laurdenak 2025erako kostaldean biziko direla espero denez, lurralde zati txiki horretan sortutako giza jarduerek presio neurrigabea eragingo diote sistema globalari. Kostaldeko eremuek aberastasuna dute ondasunak eta zerbitzuak ekoizteko baliabideetan, eta merkataritza- eta industria-jarduera gehienak hartzen dituzte. Europar Batasunean, egungo biztanleriaren ia erdia itsasotik 50 kilometro baino gutxiagora bizi da, eta kostaldeko baliabideek aberastasun ekonomiko gehienak sortzen dituzte. Kostaldeko babesak itsasoaren eta lurraren arteko egitura estatikoak izan ziren, higadura eta uholdeak aurreikusteko. Aldi honetarako, teknika edo politika lagunkoi berriak garatu dira ingurumena zaintzeko. Oraindik ere garrantzitsuak dira babesa behar duten herrialdeak. Adibidez: Venezia, New Orleans, Herbehereak edo Kaspiar itsasoa.
Itsas mailaren aldaketek hondartzetan eta itsasertzeko sistemetan egokitzapen zuzenak eragiten dituzte, itsas mailaren jaitsieraren ikus daitekeen bezala. Itsasoaren mailak gora egiten duenean, olatuak eta mareak kostaldeko sedimentuak partzialki gorantz desplazatzen dituzte. Horren ondorioz, igoeraren eraginen eredu dinamiko bat sortzen da, sedimentuen etengabeko desplazamenduekin. Eredu hori ez da bateragarria datu topografikoetan soilik oinarritzen diren eredu estatikoekin.
Plangintza planteamenduak
Kostaldeko defentsarako bost estrategia orokor daude:
Zein estrategia hartu erabakitzea leku zehatz bakoitzari dagokio, itsas mailaren aldaketaren, baldintza geomorfologikoen, sedimentuen erabilgarritasunaren eta higaduraren arabera, eta horri faktore sozial, ekonomiko eta politiko batzuk gehitu behar zaizkio.
Ezer ez egin
Ezer ez egiteko aukera, ez babestea dakarrena, bide merkea eta komenigarria da kostaldeari bere burua zaintzen uzteko. Kostaldeko azpiegiturak bertan behera uztea dakar, itsasertzeko higaduraren eraginpean daudenean. Aukera hau ingurumenarekiko lagunkoia da eta sortzen den kutsadura bakarra berriz finkatzeko prozesuan da. Hala ere, ezer ez egiteak lur asko galtzea esan nahi du, eta jendeak bere etxeak galtzea.
Atzerapausoa kudeatu
Atzerapausoa kudeatzea alternatiba bat da kostaldeko egiturak eraiki edo mantentzeko. Kontrolatutako atzerakadak aukera ematen du aurretik itsasoak uholdeak jasan ez zitzakeen eremuak uholddea jasateko. Atzerakada kontrolatua, askotan, sedimentuan izandako aldaketen edo itsas mailaren igoeren aurreko erantzuna da. Teknika hau itsasoaren ondoko lurrak balio gutxikoak direnean erabiltzen da. Erabaki hori hartu da lurrak higatu eta urez bete daitezen ahalbidetzeko, itsasoko, marearteko eta paduretako habitat berriak sortuz. Prozesu horrek urte askoan jarrai dezake egonkortze naturala eraginez.
Urak hartu beharreko lurrak erostea izaten da kostu nagusia. Baliteke konpentsazioak behar izatea egoiliarrak birlokalizatzeko. Itsasoak irentsiko duen beste edozein egitura antropogeniko behar bezala desegin behar da itsas kutsadura saihesteko. Kasu batzuetan, horma bat eraiki behar da urez bete beharreko eremutik haratago lurra babesteko, nahiz eta egitura horiek, oro har, dauden kostaldeak babesteko beharrezkoak liratekeenak baino baxuagoak izan. Bestalde, urpean dagoen eremuaren bilakaera gainbegiratzeak kostu gehigarria dakar. Kostuak gutxitu egin daitezke dauden defentsek modu naturalean huts egiten badute, baina, askotan, kostaldea birkokatzeko proiektuak modu aktiboagoan maneiatuko dira, esate baterako, dauden babesetan pitzadura artifizialak sortuz, leku jakin batean eta aurrez zehaztutako modu batean itsasora sartzea ahalbidetzeko, edo padurak sortzeko aldez aurreko drainatze kanalak prestatuz.
Egungo ibilbidea jarraitu
Kostaldeko giza estrategiak ingeniaritza erantzun estatikoetan oinarritu dira, eta kostaldea, berriz, oreka dinamikoan dago, edo egon dadin ahalegintzen da. Kostaldeko egitura solidoak eraikitzen jarraitzen dute, jabetza eta azpiegitura garestiak babesten dituztelako, baina normalean arazo arrunta behera edo kostaldeko beste leku batzuetara eramaten dute.
Hala eta guztiz ere, kasu askotan, iraganean hartutako erabakiek, gaur egun, itsasertzeko azpiegituren aurkako mehatxu asko bizkortzen dituzte, eta berehalako babesa behar dute. Adibidez, Europako kostaldeko hiri askotako itsas pasealekua, espazio ireki publiko, parke eta zerbitzu gisa izenda daiteke. Espazio ireki horiek malgutasun handia eman lezakete lurzoruaren erabileraren etorkizuneko aldaketei dagokienez, adibidez, atzerakada kontrolatu bati begira, itsas mailaren igoeraren ondoriozko higadura edo uholde mehatxuei aurre eginez. Duna eremuek erreserba natural erabilgarriak adierazten dituzte eta eremu horietan eraikitzeak aukera gutxi uzten du. Egitura edo teknika hauek mantentzeak estrategia aldatzea ekar dezake.
Serramazzoni
Serramazzoni Italiako udalerri bat da. Modenako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Serramazzonik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Kostaren kudeaketa
Itsasora abiatu
Estrategia honetan eragozpen nabarmena dago. Kostaldearen higadura oso zabalduta dago gaur egun, eta kostalde askotan marea altuak edo sagailo ziklonikoak izaten dira nagusi, eta horrek eragina izaten du gizakien jardueran. Itsasoak gora egiten badu, kosta-lerroan edo honen inguruan azpiegiturak garatu zituzten kostalde asko ez dira higadurara egokitzeko gai izango, eta "kostaldearen estugunea" deritzona jasango dute. Hori gertatzen da normalean lur barnetik kenduko liratekeen eremu ekologiko edo geomorfologikoek hori eragozten duten egitura solidoak aurkitzen dituztenean. Padurak, manglareak eta kostaldeko edo inguruko ur gezako hezeguneak estuguneak izateko joera dute bereziki.
Esku-hartzea mugatu
Esku-hartze mugatuak normalean garrantzi ekonomiko txikiko eremuetan hartzen dira. Esku-hartze mugatuko neurriek, askotan, padurak eta hareazko dunak sustatzea eskatzen dute. Horrela, paduraren atzeko lurra behar bezala babestuta egotea lortzen da, olatuen energia metatutako sedimentuak eta duela gutxi sortutako landaredi berriak desegingo baitute. Padura berria gizakiari hertsiki egotzi ezin bazaio ere, prozesu natural askok paduraren segidari lagunduko diotelako, faktore antropogenikoak haren eraketaren arduradun dira, hasierako bultzada bat beharrezkoa izan daitekeelako paduraren segida prozesua hasten laguntzeko.
Eraikuntza teknikak
Eraikuntza teknikak, kostaldea kudeatzeko teknika gisa erabil daitezke.
Groynes
Groyneak itsasoarekiko perpendikularrak diren hesi edo hormak dira, zurez, zementuz edo harkaitzez eginak. Hondartzako materialak korrontearen norabidea nagusia den lekuetan pilatzen dira, hondartza zabalagoa eta garatuagoa sortuz, eta, beraz, kostaldearen babesa hobetuz, hareazko materialak olatuen energia iragazten eta xurgatzen duelako. Hala ere, material hareatsuaren galera bat dago jito-korrontetik behera, eta, beraz, beste groyne bat eraiki behar da hor. Gainera, groyneek ez dute hondartza denboraleen olatuetatik babesten, eta elkarrekin gehiegi jarriz gero, hareazko materiala kostaldetik kanpo eramaten duten korronteak sortzen dira.
Groyneak kostaldearen defentsa neurri eraginkorrak dira, mantentze lan gutxi eskatzen dutenak, eta kostaldeko defentsa egiturarik zabalduenetako bat dira. Hala ere, kostaldearen estetikarako gero eta kaltegarriago ikusten dira eta kostaldeko leku askotan aurkakotasun handia dago.
Aditu askoren ustez, groyneak irtenbide "bigunak" dira, dagoen hondartza hobetu delako.
Kostu handia izateaz gain, Groyne Terminalaren Sindromea izeneko arazo bat dago. Eraikitzen den azken groyne terminalak, eragotzi egiten du itsasertzeko jitoak inguruko kokalekuetatik materialak ekartzea. Arazo hau oso ohikoa da Hampshire eta Sussexeko kostalde britainiarretan.
Hormak
Hormak, normalean hormigoizkoak edo harrizkoak izaten dira. Itsaslabarren oinarrian eraikitzen dira, higaduraren edo uholdeen aurka babesteko. Antzinako hormek itsasorako itzulerako olatuen energia guztia islatzen dute, eta, horretarako, hormak forma konbatuan amaitzen dira. Horrek tokiko zurrunbiloa areagotzen du, ekaitzetan harea eta sedimentuak gainjarriz.
Bestalde, horma modernoak energia intzidentearen zatirik handiena suntsitzen saiatzen dira, islatutako olatu txikiagoekin eta zurrunbiloa murriztuz, horretarako, maldan dauden estalduren forma hartzen dute. Gaur egungo diseinuak arroka porotsuekin eta hormigoizko elementuekin (Seabees, SHEDs, Xbl) egiten dira.
Kontuz ibili behar da horma non jarri erabakitzerakoan eta kontuan hartu behar da kostuaren eta onuraren arteko erlazioa ebaluatzean, eta aldekoa izan behar du horma eraikitzea justifikatuta egon dadin.
Hormen ondorioz, hondartzak desegokiak izan daitezke, eta alferrikakoak izan daitezke beren helburuetarako, horma eraikitzeak salbatu nahi den paisaia kaltetu dezakeelako.
Adibide moderno batzuk honako hauek dira: Cronulla (NSW, 1985-6), Blackpool (1986-2001), Lincolnshire (1992-1997) eta Wallasey (1983-1993). Blackpool eta Cronularen kokalekuak biak bisitatu daitezke Google Earth eta tokiko web kameren bidez (Cronulla, Cleveleys). Adibide interesgarriena Sandwich Kent-eko horma da.
Ziur asko, hormak dira kostaldearen kudeaketan erabiltzen den bigarren metodorik tradizionalena.
Kalkulatutako kostua £800 eta £5.000 artekoa da metro linealeko.
Kanpo estekak
Informazioa Bideoak Argazkiak
Brienne (Saona eta Loira)
Brienne Frantziako udalerria da, Saona eta Loira departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Brienne udalerrian erroldatutako biztanleak 386 ziren. Familiak 156 ziren, horien artean 42 pertsona bakarrekoak ziren (21 bakarrik bizi ziren gizonak eta 21 bakarrik bizi ziren emakumeak), 63 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 51 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Wells (New York)
Wells Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Hamilton konderrian dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Brienne (Saona eta Loira)
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 198 etxebizitza zeuden, 161 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 28 bigarren erresidentzia ziren eta 10 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 195etxeak ziren. 161 etxebizitza nagusietatik 134 bere jabearen bizilekua ziren, 21 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 7 etxek bi gela zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 60 etxek lau zituzten eta 75 etxek bost zituzten. 125 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 55 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 88 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Aiastia-San Migel
Aiastia-San Migel Elgoibarko iparraldean dagoen auzoa da, Markinarako bidean eta San Miguel gainaren inguruan. 2007ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, auzoak 213 biztanle ditu. 1936ko irailaren 25ean Espainiako Gerra Zibileko guda bat izan zen han, Ziardamendi mendiaren inguruetan. Hildako gudariak bertan lurperatu eta 2012 urtean exhumazioa izan zen Aranzadi Zientzia Elkartearen eskutik.
Brienne (Saona eta Loira)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 229 ziren, horien artean 161 aktiboak ziren eta 68 inaktiboak ziren. 161 pertsona aktiboetatik 150 lanean zeuden (85 gizon eta 65 emakume) eta 10 langabezian zeuden (3 gizon eta 7 emakume). 68 pertsona inaktiboetatik 26 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 23 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Brienne udalerrian 185 unitate fiskal zeuden, 470 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.690 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
2000. urtean Brienne udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Korporazio
Korporazio – sozietate korporatiboa ere deritzo – Legearen arabera, sozietate bakar gisa jarduteko baimena duten pertsonen elkartea da, erakundea osatzen duten gizabanakoez bestelako eskubideak eta betebeharrak dituena. Adibide bezala, Udal bat, unibertsitate bat, eliza bat, enpresa bat, gremio bat, sindikatu bat eta beste edozein motatako pertsona kolektibo bat izan daiteke korporazio bat. Euskaltzaindiak hurrengo eran definitzen du “Pertsona edo talde juridikoa, estatuko administraziotik bereizia eta helburu publikoak dituena.”
Brienne (Saona eta Loira)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Korporazio
Historia
Korporazio hitzak latinezko corpus hitzean du oinarria, hau da, gorputz hitzean. 527-565 urte bitartean, erromatar eskubideak universitas, collegium eta corpus izeneko erakundeak aitortu zituen  eta Estatua, udalerriak, erakunde pribatuak, merkataritza gremioak etb. barneratzen zituen.
Korporazio modernoaren lehen urratsak
Aurrekari bezala hartzen da erromatar garaia, izan ere, bertan idatzi eta kaleratu zirelako instituzio eta koperazioei buruzko lehen arauak. Honi esker, Erdi Aroko mediterranear munduan kontzeptu legal kristau eta islamiarrak sortu ziren hiriburuak erakartzeko distantzia luzeko itsas-trukeetan eta bankuen eraketan. Txinako Ming eta Qing hirietan ere praktika kolektiboak egin arren, eliza kristauri esker kontzeptua Europan garatu zen zenbait ezaugarri bereziekin.
Korporazioak Estatuari buruzko ideia berriak sortzea bultzatu zuen heinean, korporazioak fikziozko pertsona izateak botere politikoaren jatorriari buruzko irekitasun kontzeptuala eman zuen. Aro Modernoan boterearen forma anitzak imajinatu zituzten teoria absolutistekin kontrastatuz.
Korporazioak Erdi Aroan eta Europako modernitatean egindako ikerketak ulertzeko, beharrezkoa da jakitea korporazioaren lege egitura eta merkataritza negozioetarako ere erabiltzen zituztela. Udalak eratzea, hiri korporazioak, gizarte eta errepublika forma gisa, pribilegioak eskaini zizkieten kideei.
Ondorioz, korporazioa instituzio politiko eta legezko izan baitzen hasieran, ikasle, merkatari edo monarkietako subjektuen taldeei jabetza, eskubide eta pribilegio erreklamazioak ezartzeko aukera ematen ziena, hurrengo belaunaldietan horiek irauteko helburuarekin. XV. mendearen amaieran, korporazioen praktika legetik kanpo eman zen.
Korporazio komertziala
Erdi Aroan Mediterraneoan garatutakoa Europako iparralderantz mugitu zen. Hasiera batean hiri eta eliza korporazioetan antolatzen baziren ere, XV. eta XVI. mende bitartean, izaera erlijiosoa alde batera utzi eta komertzialagoa bilakatu zen. Horren ondorioz, korporazio antolakuntza barneratu zuten parte hartzaileen helburuak burutzeko ikuspuntu protekzionista eta abantailak eskainiz.
Akzioen araberako gizartea hainbat jokabide korporatibotan oinarritzen da, hala nola akzioak inbertitzaileei salduz kapitalizazio handia sortzeko; banakako kideez bestelako lege-nortasun berezi bat eraikitzean eta korporazioaren osotasun gisa nortasun instituzional eta esklusiboa praktika sozial eta erritualen garapenean. Akzioen araberako sozietateen eta araututako konpainien eta elkarteen arteko funtsezko aldea zen merkataritza-jardueretan zuzenean inplikatuta ez zeuden sektoreen inbertsioak erakarri zituela, hala nola nobleziarenak eta goi-burgesiarenak. Era berean, administrazio-egitura bat eraiki zen, korporazioaren jarduerak eta portaerak zuzentzeko ardura izango zuena. Hauek egitura politikoarekin lotuta zeuden eta beraien kapitalizazio, flexibiliatea eta balio esanguratsuaren ondorioz zabaldu egin zen, batez ere, Europan kolonizazio eta itsas-komertzioa zela eta.
Chaetostoma pearsei
Chaetostoma pearsei Chaetostoma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Pepsi
Pepsi Cola, Pepsi izenez ere ezagutzen dena, PepsiCo konpainiak sortutako eta AEBetan jatorria duen freskagarria da. Pepsi Cola kolazko edari karbonatatua da. Nazioarteko merkatuan, haren lehiakiderik handiena Coca-Cola da.
Korporazio
Korporazioa garai liberalean
Adam Smith-ek kritika zorrotzak egin zizkion korporazioari bere ustetan ez-eraginor eta gaizki administratuta zeudelako, nahiz eta iraun eskubide monopolitikoen babesa izanik medio. Estatu Batuen Independentzia Gerrarekin korporazioenganako kritikak areagotu ziren, batez ere, estatubatuarren lehen bankuaren sorkuntzarekin. Estatubatuarrek eta ingelesek korporazio praktika ezberdinak burutu zituzten 1830. urtean baina hauek korporazioen ustelekeria politiko eta ekonomia aurkezten zuten. Ondorioz, korporazioen egitura erabat aldatu zen enpresen artean. Dena den, XIX. mendean korporazioa, batez ere, pribatu izatera bilakatu zen, eta bai Estatu Batuetan, bai Europan egoera politiko eta ekonomikoak ahalbidetu zuen konstituzio eta gobernutza mailan aldaketa eraginkorrak egitea, hala nola, korporazio komertziala erabat berantolatuz udal eta elizen formatik haratago.
Pepsi
Hastapenak
Pepsi edaria, Caleb Bradham botikariak sortu zuen, New Bernen (Ipar Carolina), jatorriz, digestio-arazoak tratatzeko diseinatua. Bere izena pepsina entzimatik dator, zeinen defizitak dispepsia sortzen duen. Jatorrizko errezetak azukrea eta bainila zituen ere.
1923an Pepsi-Cola Companyk porrot ekonomikoa iragarri zuen, batez ere Lehen Mundu Gerraren osteko prezio aldakorretan azukrearen prezioarekin espekulatu ostean. Roy C. Megargelek erosi zuen marka. 1931-an, "Loft Candy" gozoki enpresak Pepsi Cola konpainia erosi zuen. Lofteko presidenteak, Charles G. Guth, edariaren osagaiak birformulatu zituen.
Korporazio
Korporazioa garai liberalean
Erresuma Batuan, sozietateak kapitalizazio eta gobernantza handiko ekintzen bidez liberalizatu ondoren, udal-korporazioen eta beste kidego publiko batzuen erreforma prozesua gertatu zen. XIX. mendeko lehen bi hamarkadetan, finantza-merkatuan espekulazio aukerak zituzten konpainiak sortu ziren. Era berean, mugimendu esanguratsua egin zen erakunde korporatiboa eta merkatu multinazionala nazioartekotzeko bidean eta beraz, ekintza juridiko-politiko batzuen bidez, korporazioak toki garrantzitsua lortu zuen Europan.
Korporazio modernoa
Korporazioen berregiruraketa XIX. medean gertatutako aldaketa legal eta juridikoetan oinarritzen da. XX. mendeko korporazio pribatuen garapen ekonomikoa eztabaida politiko eta legalez inguratuta egon zen: korporazioaren eta Estatuaren arteko harremanez eta gobernutik antolaketa korporatiboa arautzeko aukerez.
20. eta 30. hamarkadetan, korporazioak eragin handia izan zuen abokatu estatubatuarren errealismo juridikoaren eztabaidetan. Bitartean, Erresuma Batuan, eskola pluralista sortu zen, konpainia multinazional handien ondorioengatik eta botere korporatiboaren hedapenagatik. 1929. urteko krisiaren ondorioz, historialariek kritikoagoak bilakatu ziren. Kontzeptu honen garrantzia dela eta,  XX.mende bukaeran, korporazioa zabaldu egin zen beste esparru batzuetara.
Korporazioak enpresa gisa ulertuz
Aurretik aipatu bezala, gaur egun, gure hizkuntzan anglizismoak asko erabiltzen direnez —adibidez, “Corporation”—, oso ohikoa da “korporazio” terminoa erabiltzea lege-esparruaren arabera ezarritako merkataritza-erakundea izendatzeko.
Korporazio bat - edo gure herrialdean zuzenagoa izango litzatekeen moduan, konpainia bat - pertsona juridiko eta artifiziala da, bazkide akziodunekin edo gabe, eta pertsonek, enpresa-koalizioek, beste korporazio batzuek edo beste pertsona juridiko batzuek osa dezakete. Konpainiak entitate juridiko gisa ezartzen dira, beren kideetatik bereizita, eta bakoitzak bere pribilegioak eta erantzukizunak ditu.
Korporazio motak
Korporazio bat, eraketaren arabera sailkatu dezakegu, hau da, pertsona taldeak, beraien artean elkartzeko unean jarritako arauen arabera. Bestalde, korporazio moten arabera arautu beharreko araudiak ere adierazten dituzte. Izan ere, bakoitzak betebehar ezberdinak izango ditu estatuko legeen aurrean, talde barnean bezala. Hurrengo korporazo motak aurki ditzakegu:
C korporazioa
Akziodun kopuru mugagabea izan dezakeen merkataritza-erakundea da. Eta, beraz, aktiboak sortzeko, akzioak saltzeko ahalmena du.
S korporazioa
Akziodunek korporazioak dituen irabazi, galera eta kredituen gaineko deklarazioa egiteko xedapena duten korporazio motak dira. Erantzukizun pertsonal mugatua dago.
B korporazioa
Gizartean eragin positiboa izan nahi duten korporazioak dira. Horretarako, ziurtagiri bat eduki behar dute, komunitatearen aldeko jarduerak egingo dituztela ziurtatzeko. Merkatuan nahiko berria den korporazio mota bat da.
Korporazio itxia
Akziodun gutxi dituzten enpresa pribatuak edo familia enpresak dira. Ondorioz, akzioak ez daude merkatura librean.
Irabazi Asmorik Gabeko Korporazioa
Korporazio mota honek ez dira irabaziak lortzeko asmoz sortzen. Irabazi hauek, ez badira ongintzarako edo helburu politiko, erlijioso eta zientifikoetarako, besteak beste. Modu honetako korporazioak sortzeko, arau finkoak esleitu behar dira, modu honetan, elkartearen benetako helburuak bermatuz.
Sailakapen honez gain, korporazioak beste hainbat ezugarriren arabera sailkatu daitezke, adibidez jarduten duten sektorearen arabera, hau da lehen, bigarren edo hirugarren sektorea.
Beste ezaugarri asko ere kontuan hartu daitezke, adibidez, tamaiana. Herrialde bakoitzak ezaugarri ezberdinak ditu korporazio txiki, ertain eta handiak ezberdintzeko. Hauek ezberdintzeko ezaugarri erabiliena, lanbide kopurua, lortutako mozkinak… dira.
Beste kontzeptu batzuk
Korporazioa kontzeptua ez da enpresa sailean soilik erabiltzen, beste hainbat esparrutan ere erabili ohi da. Adibidez, lanbide bereko pertsonak biltzen dituzten elkarteak izendatzeko erabili daiteke, adierazpen hau oso ohikoa da, eta kideen artean lotura estua dute. Elkarte-mota horrekiko edo kide jakin batekiko edozein ekintzaren aurrean, horiek bat egiten dute “ekintza korporatiboa” izenarekin ezagutzen den horretan, eta haien indarra batzen dute.
Horrez gain, Oxford hiztegiak, beste definizio bat eskaintzen du “ Hainbat lan eta zerbitzu modu independentean egiten dituzten enpresa eta elkarteen taldea, guztiek aberasteko asmoz”
NGC 4633
NGC 4633 galaxia bat da, Coma Berenices konstelazioan. Edward D. Swiftek aurkitu zuen n.
Fournets-Luisans
Fournets-Luisans Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Fournets-Luisans udalerrian erroldatutako biztanleak 588 ziren. Familiak 216 ziren, horien artean 47 pertsona bakarrekoak ziren (31 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 51 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 94 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 253 etxebizitza zeuden, 222 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 20 hutsik zeuden. 192 etxeak ziren eta 60 apartamentuak ziren. 222 etxebizitza nagusietatik 169 bere jabearen bizilekua ziren, 37 alokairuan okupaturik zeuden eta 16 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 11 etxek bi zituzten, 24 etxek hiru zituzten, 44 etxek lau zituzten eta 142 etxek bost zituzten. 141 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 88 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 125 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 397 ziren, horien artean 326 aktiboak ziren eta 71 inaktiboak ziren. 326 pertsona aktiboetatik 318 lanean zeuden (175 gizon eta 143 emakume) eta 8 langabezian zeuden (2 gizon eta 6 emakume). 71 pertsona inaktiboetatik 27 erretiraturik zeuden, 24 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Bismutoferrita
Bismutoferrita silikato motako minerala da.
Ezaugarriak
Bismutoferrita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 da.
Fournets-Luisans
Diru sarrerak
2009an Fournets-Luisans udalerrian 234 unitate fiskal zeuden, 628,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.720 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 29 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 4 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa eta 1 ile apaindegia.
2000. urtean Fournets-Luisans udalerrian 29 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.464 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola 1 eta inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Saint Elizabeth (Jamaika)
Saint Elizabeth Jamaikako parishetako bat da. Bere hiriburua Black River da eta historikoki Cornwall Konderrian kokatua dago. 2001ean 148.000 biztanle zituen 1212,4 kilometro koadroko azaleran.
Black Worcester udarea
Fruitu beltzak ematen ditu, ohi baino handixeagoak eta onngi gordetzen direnak neguan. Mami gogorrekoa izanik, ez da fresko jaten, baina Ingalaterrako konpota tradizionaletan erabiltzen da, su mantsoak fruitua aldatzen duelako. Udareardo egiteko ere erabiltzen da.
Joseph Bell
Joseph Bell House (Edinburgh, 1837ko abenduaren 2a - ib., 1911ko urriaren 4a) eskoziar doktore eta unibertsitate irakasle bat izan zen. Edinburgh hiriko Edinburgheko Unibertsitateko eritetxean lan egiten zuen, bere lanak 1877. urtean ezagutu zuen Arthur Conan Doyle idazlearengan eragin handia izan zuen, idazle honek bere Sherlock Holmes. pertsonaia ospetsua sortu eta garatzean Bell doktorean asko oinarritu baitzen. Bell gizon bizia zen, olerkien zalea, kirolzalea eta hegaztien zalea ere bazen. Conan Doyle gaztea bere ikasgelara iritsi zen unean Joseph Bellek 39 urte zituen.
1837an Edinburgh hirian jaio zen, medikuntzan sustrai sakonak zituen familia batean, bere arbaso nabarmenetako bat Sir Charles Bell doktorea izan zelarik, azken hau medikuntza arloan Bellen paralisia deskribatzeagatik ezaguna da.
Joseph Bellek pertsonen oinez ibiltzeko modua, ahoskera, eskuak eta janzkera zehaztasun handiz eta arretaz ikertu zituen, eta informazio hau zuela pertsonei buruzko jatorria, ezaugarriak edota bizitza pertsonalaren xehetasunak asmatzeko edo zehazteko gai ere izan zen. Honela bada, bere ikasleek pertsonen ikuspen zehatz eta logika dedukzioaren bidez gaixoak ikertu zitzaten bultzarazten zituen. Sarritan, gaixoak aurretik ezer esan gabe ere, ikertu ondorengo baieztapenen bidez bere ikasleak zur eta lur utzi ohi zituen. Jack Tripa-ateratzailearen ikerketan lanetan ere parte hartu zuen.
Bell doktorea bere ikasle ohia zen Conan Doylek Sherlock Holmes pertsonaia sortzeko oinarritzat hartu zuela erabat jabe zen, gai hau harrotasunez zeraman. Bere alter egoa zenaz interesa erakutsi zuen, Sherlock Holmesen liburu baten hitzaurrea ere idatzi zuelarik.
Sestola
Sestola Italiako udalerri bat da. Modenako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Sestolak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Gainlabur
Gainlabur Euskal Herriko erdialdeko mendi bat da. Urkilla mendilerroan dago, Araba eta Gipuzkoa arteko mugan.
Berezitasunak
Gainlabur lepoaren ondoan dago. Hemen, Gainlaburreko trikuharria dago, oso modu eskasean kontserbatua eta ehizatokitzat erabilia, Araba eta Gipuzkoa arteko mugan dagoen Elgeako parke eolikoaren ondoan.
St. John (Ipar Dakota)
St. John Ipar Dakotako hiri bat da. Rolette konderrian kokatua dago. 2010ean 341 biztanle zituen, 1.15 kilometro koadrotan banatuta.
Martin Luther King
Martin Luther King, Jr. (Michael King Jr.; 1929ko urtarrilaren 15a - 1968ko apirilaren 4a) Estatu Batuetako ministro kristaua eta aktibista izan zen. 1955etik 1968an erail zuten arte, Eskubide Zibilen Mugimenduko bozeramaile eta buru agerikoena bilakatu zen. King ezaguna da eskubide zibilak indarkeriarik gabe eta desobedientzia zibilaren bidez aurrera ateratzen saiatu zelako, bere kristau sinesmenean eta Mahatma Gandhiren indarkeriarik gabeko aktibismoan inspiratuta.
1964ko urriaren 14an, Kingek Bakearen Nobel Saria irabazi zuen arrazakeriaren desberdintasunaren aurka indarkeriarik gabeko erresistentziaz borrokatzeagatik. 1965ean Selmatik Montgomeryrako martxak antolatzen lagundu zuen. Azken urteetan, bere ikuspegia zabaldu egin zuen pobreziari, kapitalismoari eta Vietnamgo gerrari oposizioa barnean hartuz. FBIko zuzendari J. Edgar Hooverrek erradikaltzat hartu zuen, eta 1963tik aurrera FBIko kontra-inteligentziako susmagarri bihurtu zuen. FBI agenteek haren harreman komunista posibleak ikertu zituzten, ezkontzaz kanpoko loturak grabatu, eta guztia gobernuko funtzionarioei jakinarazi zieten. 1964an, Kingi eskutitz anonimo mehatxatzaile bat bidali zioten, eta bere buruaz beste egin zezan helburuarekin bidalia zela interpretatu zuen.
Hil baino lehen, Kingek Washington D.C.ko okupazio nazionala planifikatu zuen, Pobreen Kanpaina deitzeko asmotan, apirilean Memphisen, Tennessee, erail zutenean. Heriotzaren ondoren matxinadak izan ziren AEBetako hiri askotan. Hainbatek diote James Earl Rayk, King hiltzeagatik kondenatutako gizonak alegia, gobernuko agenteekin hitzartuta zuela ekintza, eta susmo horrek tiroketa ondorengo hamarkadetan iraun zuen.
Azken urteotan aktibistak ahaleginak egin dituzte Martin Luther King Jr. Egunean Kingen ondare erradikala berreskuratzeko.
Gaztaroa
Michael King Jr. 1929ko urtarrilaren 15ean jaio zen, Atlantan, Georgian, Michael King Sr. apaizaren eta Alberta Kingen hiru seme-alabetatik bigarrena. Kingen amak Michael izena ipini zion, eta bertaratutako medikuak jaiotza agirian horrela idatzi zuen. King Sr.ek "Michael" ipintzea medikuaren akatsa zela adierazi zuen.
King Sr. bere nerabe urteetan gurasoen baserria utzi eta Atlanta hirira abiatu zen batxilergoa egitera. Ondoren Morehouse unibertsitatean matrikulatu zen, eta apaiz sartzeko ikasi zuen. Michael King Sr. eta Alberta elkarrekin 1920an hasi ondoren, 1926an ezkondu ziren. Albertaren gurasoen bi solairuko viktoriar etxean bizi izan ziren seme-alabekin. Ezkondu eta gutxira, King Sr. Ebenezer Eliza Baptistaren apaiz laguntzaile bilakatu zen, eta 1931n apaiz nagusi. 1934an, elizak King Sr. bidaia multinazional batera bidali zuen Italiara, Tunisiara, Egiptora, Israelera eta, ondoren, Alemaniara, Baptisten Munduko Aliantzaren (BWA) bilerarako. Bidaia Martin Lutero protestantismoaren erreformako buruaren Berlingo guneetara egindako bisitekin amaitu zen. Han zegoen bitartean, King Sr. nazismoaren gorakadaren lekuko izan zen. Erreakzioan, BWA kongresuak honako ebazpena eman zuen: "Kongresu honek, Jainkoaren Zeruko Aitaren legearen urraketa delako gaitzetsi egiten du, arrazazko etsaitasun guztiak, eta zapalkuntza edo bidegabeko diskriminazioa juduarekiko, koloreko jendearekiko, edo munduko edozein arrazarekiko." 1934ko abuztuan itzuli zen etxera, eta urte horretan bertan Martin Luther King Sr. eta bere semea Martin Luther King Jr. izenez deitzen hasi zen. 1957an, Kingek 28 urte zituenean, jaiotza ziurtagiria aldatu egin zuen "Martin Luther King Jr." irakurtzeko.
Haurtzaro garaian etxean, Kingek eta bere bi anai-arrebak Bibliako eskriturak ozenki irakurtzen zituzten, aitak esandako moduan. Afaldu ondoren amona Jenniek, Bibliako istorio biziak kontatzen zizkien bilobei. Kingen aitak aldian-aldian zartailuarekin jotzen zituen seme-alabak diziplinatzeko. Zenbaitetan, King Sr.ek seme-alabei uzten zien zartailua elkarri jotzeko. Aitak geroago esan zuen, "King haur bitxiena zen berari jotzen nionean. Hantxe egongo zen, malkoak isuriko zitzaizkion, baina ez zuen inoiz negarrik egingo."
King, kale berean gertu zegoen denda bateko mutiko zuri batekin lagun egin zen. 1935eko irailean, mutikoek sei urte inguru zituztenean, eskolan hasi ziren. Kingek haur beltzentzako eskolara joan behar izan zuen, Young Street Eskola Elementalera, eta bere jolas laguna berriz ikasle zurientzako bakarrik zen ikastetxe batera. Handik gutxira, mutiko zuriaren gurasoek Kingi debekatu egin zioten bere semearekin jolastea, "gu zuriak gara, eta zu koloreduna zara" esanez. Kingek gurasoei gertakaria kontatu zienean, solasaldi luzea izan zuten, Ameriketako esklabotza eta arrazakeriaren historiari buruz. AEBetan beltzek jasan zuten gorrotoa, indarkeria eta zapalkuntza ezagutu zituenean, Kingek gerora adieraziko zuen "pertsona zuri guztiei gorroto" ziela. Gurasoek esan zioten bere kristau-betebeharra denak maitatzea zela.
Kingek bere aita segregazioaren eta bereizkeriaren aurka zegoela ikusten zuen. Behin, King Sr. eta semea polizia batek gelditu zituen, eta aitari "mutil" esanaz zuzendu zitzaion; King Sr.-ek zakar erantzun zion esanaz semea mutila zela, baina bera gizona. Beste behin aitak Atlanta erdiguneko zapata denda batera eraman zuen, eta saltzaileak atzean eseri behar zutela esan zien. Aitak uko egin zion, erantzunez: "Edo erosiko dugu hemen eserita, eta ez dugu inolako oinetakorik erosiko", King hartu eta dendatik irten aurretik. Gero, Kingi esan zion, "ez zait axola sistema honekin zenbat urte bizi behar dudan, baina ez dut inoiz onartuko." 1936an, Kingen aitak ehunka afro-amerikar eraman zituen Atlantako udaletxeko eskubide zibilen aurkako martxa batera, boto eskubideen bereizkeriagatik protesta egitera. Geroago Kingek nabarmendu zuen King Sr. "benetako aita" izan zela beretzat.
Bost urte zituenean Kingek himnoak memorizatu eta abestu egiten zituen, eta Bibliako bertsoak buruz esan. Hurrengo urtean, amarekin elizako ekitaldietara joaten hasi zen, himnoak abestuz amak pianoa jotzen zuen bitartean. Geroago, elizako abesbatzako kide bilakatu zen. Kingi opera gustatzen zitzaion, eta pianoa jotzen ikasi zuen. Handitu heinean, hitz askoren jabe egin zen, hiztegiak irakurtzen zituenean etengabe erabiltzen zuelako bertako lexikoa. 1939an, Kingek bere elizako abesbatzako kide gisa abestu zuen esklabo mozorroekin, soilik pertsona zurientzat zen Atlantako “Haizearekin joana” filmaren estreinaldian.
Nerabezaroa
Nerabezaroko urteetan, hasieran zurien aurkako erresumina sentitzen zuen, bere familiak eta ingurukoek hegoaldean bizitzearren maiz jasan behar izaten zuten segregazio eta “arraza umiliazioagatik". 1942an, King, 13 urte zituenean, estazioan banatzen zen Atlanta Journal egunkariko zuzendari laguntzaile gazteena bilakatu zen. Urte hartan, Kingek bederatzigarren maila gainditu zuen, eta Booker T. Washington Goi Eskolan matrikulatu zen. Batxilergoko eskola bakarra zen afro-amerikar ikasleentzako. Kingen aitona Williamsek eta tokiko buruzagi beltzak, Atlanta hiriko gobernuari eskatu ondoren sortua zen. Bertan King ezagun egin zen publikoki hitz egiteko zuen gaitasunagatik. Eta ikastetxeko eztabaida taldeko kidea izan zen.