cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mixel Dargaitz
Bizitza
Mikaela Etxenike Goienetxe amaiurtarrarekin ezkondu zen Punpulusetara, emaztearen baserrira. Bi seme-alaba izan zituzten: Norberto eta Felisa. 1930eko hamarkadan ezagutu zuen Joseba Zubimendiren arabera, "berrogei bat urteko gizona zen, begi zorrotz, beti irribarre antzo, esale alaia; mingainarekin ez zenean, begiak berritsu". Nekazalgoan aritzeaz gain, kontrabandista entzutetsua zen. Punpuluseta Otsondoko errepidearen bazterrean dago, eta garai hartan taberna zeukaten. Egunez Mixelek "ardo gorri naparra" eskaintzen zien karabineroei, eta haiekin musean aritzen ere; gauez, ordea, artalde osoak pasatzen omen zituen, "mugazainen sudurrak miazkatuz".
Emaztearekin ongi hartzen bazuen ere, maiz aditu behar izaten zituen haren arrangurak, baserriko lanak utzi eta egunak pasatzen zituelako kanpoan bertsotan. Eta itzultzen zelarik ere, denbora franko behar izaten zuen bere onera etortzeko. Bizkitartean, ama-alabak egin behar baserriko eginkizunak. Izan ere, Norberto semeak ez zuen baserria maite, eta gazterik joan zen Akitzera lanera. Santxoneko bordan bizi zen Jose Maritorena barridea izaten zuen maiz bertsolaguna.
Txapelketak
1936ko urtarrilaren 12an, Elizondoko Antxitonea trinketan, Euskaltzaleak elkarteak eta Elizondoko Euzko-etxeak antolatutako Nafarroako Bertsolari Txapelketaren lehenbiziko edizioan parte hartu zuen, Nafarroa Garaiko, Nafarroa Behereko eta Zuberoko beste bederatzi bertsolarirekin batera. Laugarren postua erdietsi zuen, Juan Felix Iriarte, Jose Mari Mutuberria eta Joanes Harrieten ondotik.
Elizondoko saioa Bertsolari Txapelketa Nagusikorako kanporaketa zen, eta laugarren postuarekin Dargaitzek finalerako txartela lortu zuen. Finala Donostiako Victoria Eugenia Antzokian jokatu zen, urtarrilaren 19an. Orduan ere laugarren gelditu zen, Txirrita, Uztapide eta Zepairen gibelean. Victoria Eugeniako bertso-saio historiko hartan, Matxin Irabola, bere bertso maisu izandakoa, izan zuen gogoan (Matxin 1935eko apirilean hila zen): Gazte gaztetik ezagutu dut
nire lagun Matxin zana,
Unis
Unis (Onnos grezieraz), Egiptoko V. dinastiako azken faraoia izan zen, eta, Jürgen von Beckerathen arabera, K.a. 2342tik K.a. 2322 arte gobernatu zuen.
Unis deitzen da Abidoseko Errege Zerrendan eta Saqqarakoan. Turineko Errege Kanonak dioenez, 30 urteko erregealdia izan zuen. Manetonek, Sexto Julio Afrikanoren arabera, Onnos deitzen du eta 33 urteko erregealdia ematen dio.
Bere sendia ez da ondo ezagutzen, beharbada, bere aita Dyedkara Isesi izango zen. Khenut eta Nebitekin ezkondua, ziuraski, Ptahshepses izeneko seme bat izan zuen. Dirudienez, ez zuen oinordekorik utzi bera hil ondoren.
Bere erregealdian, dirudienez, gosete garai bat egon zen, Saqqarako bere prozesio galtzadako baxuerliebe oso deskriptiboetan isladatua geratu zelarik.
Mixel Dargaitz
Txapelketak
konprenitutzen zuana.
Kyotoko metroa
Kyotoko metroa (京都市営地下鉄) Japoniako Kyoto hiriko garraiobide publikoa da. 1981eko apirilaren 1ean zabaldu zen eta gaur egun metro-sareak bi linea eta 31,3 kilometro dauzka.
Unis
Bere garaiko eraikuntzak
Piramidearen multzoa Saqqaran, honako hauekin:
Mixel Dargaitz
Txapelketak
Hiltzela aditu nienian
Kyotoko metroa
2008an 126 milioi bidaiarik erabili zuten.
Unis
Bere garaiko eraikuntzak
Bere garaiko eraikuntzen hondakinak, Elefantinan ere badaude, animalia exotikoen baxuerliebeekin.
Idazkunak
Asuandik gertuko harkaitz batean (Petrie, Sethe)
Mixel Dargaitz
Txapelketak
nik hartu nizuen pena!
Jinkoak zerun izan dezala
Matxin zanaren anima.
Saint-Martin-sur-Cojeul
Saint-Martin-sur-Cojeul Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Martin-sur-Cojeul udalerrian erroldatutako biztanleak 206 ziren. Familiak 71 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 35 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 73 etxebizitza zeuden, 72 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 1 hutsik zegoen. 72 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 72 etxebizitza nagusietatik 64 bere jabearen bizilekua ziren, 7 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 3 etxek hiru zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 54 etxek bost zituzten. 63 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 23 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 45 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 154 ziren, horien artean 123 aktiboak ziren eta 31 inaktiboak ziren. 123 pertsona aktiboetatik 118 lanean zeuden (64 gizon eta 54 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 31 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen eta 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra margolaria zen.
2000. urtean Saint-Martin-sur-Cojeul udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Elisa Uritz
Elisa Uritz Pi (Tafalla, 1893ko urtarrilaren 24a - Ekialdeko Berlin, 1979ko abuztuaren 14a) nafar irakasle, pedagogo eta ekintzailea izan zen. Bere ahizpa Pepita rekin batera pedagogia berritzaileak sartu zituen Kataluniako hezkuntza-sisteman.Frankismo tik ihesi, borroka antifaxista n aritua da baita aldarrikapen feministetan ere. Frantzia n erbesteratua, Alemania ren okupazioaren aurkako Erresistentziako lehen taldeetako kide izan zen Paris en.Ekialdeko Alemania n eman zituen azken urteak, erbestean Nafarroara inoiz itzuli ahal izan gabe.
Materlândia
Materlândia Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Elisa Uritz
Bizitza
Aita Benito Uritz Erro Espainiako Armadako kapitaina zuen, eta ama Filomena Pi Céspedes, Kataluniako merkatari baten alaba. Kuba ko gerran ezagutu zuten elkar eta 1882. urtean ezkondu ziren. Familiak Madril era joan behar izan zuen bizitzera XX. mendearen lehenbiziko hamarkadan, aitaren betebehar militarrengatik. Bertan ikasi zuten lau anai arrebek: ahizpek, Elisa eta biek, Irakasle Zientzien karrera egin zuten. Anaiak, Miguel eta Francisco, berriz, Telegrafoen Kidegoan sartu ziren lanera. 1925. urtea orduko, hilak zituzten gurasoak, eta bakarrik eta ahal bezala konpondu behar izan zen ahizparekin batera, anaiak eta gurasoak galdu ondoren.
Tarragonan musika irakasle zela, UGTko buruzagietako batekin ezkondu zen, Antonio Sesérekin, “Bartzelonako gertakarietan” hil zutena 1937ko maiatzaren 5ean (segur aski, pikete anarkista batek). Gerra ondoren, erbesteratu behar izan zuen eta Frantziako Erresistentzian ibili zen. Handik ere 1951n Ekialdeko Alemaniara bota zuten. 1958an Ekialdeko Alemanian bere ahizpa Pepita hil zenean, Nafarroara itzultzen saiatu zen, baina Espainiak ez zion bermerik eman, eta, atxilotuko zuten beldurrez, Alemanian gelditu zen.
Hezitzaile berritzailea
Katalunia aldean hasi zen irakasle bezala lanean. 1922 an Girona ko Emakumeen Eskola Normalean ari zen lanean, eta, 1929 an, lekualdatze lehiaketa irabazita, Tarragona ko Eskola Normalean hasi zen, musika irakasle han ere. "Gimnasia erritmikoari" buruzko proiektu berritzaile bat aurkeztu zuen Geneva ko Emile Jacques-Dalcrozeko Institutuan egiteko eta 1923-1924 burutu zuen. Genevan bekadun zela Calcroze metodoa ezagutu zuen, musika erakusteko metodo gisa erabiliko zuena. 1936 an, Lleidako Eskola Normaleko zuzendari izendatu zuten.
Ahizpa eta bien bagaje pedagogikoan zeuden Maria Montessori, Edouard Claperade, Celestin Freinet eta Jean Piaget enak, guztiek haurren berezkotasuna garatu eta behar bezala jendarte-bizitzan txertatzeko prestatzeko helburua zutelarik.
Aktibista ezkertiar feminista
Kataluniako UGT sindikatuaren idazkari nagusia zen Espainiako Bigarren Errepublika aldarrikatu zutenean, ezkerreko hainbat mugimendurekin lan egin zuen. Gerra Zibila piztu zenerako, ahizparekin batera, Kataluniako Alderdi Sozialista Batuan sartu zen.
Federación Española de Trabajadores de la Enseñanza (FETE-UGT) sindikatuaren sortzailea izan zen Tarragonan, emakumeen eskubideen aldeko lehen erakundeak bultzatzeaz gain, Unió de Dones de Catalunya eta Mujeres Antifascistas Españolas taldeen sorreran egon zen. 1934 ko uztailean, Gerra eta Fasizismoaren aurkako Nazioarteko Emakumezkoen Batzordeak antolatutako mitinean parte hartu zuen, Angela Graupera eta Lina Odena rekin batera. Urte bereko abuztuaren 9an, Dolores Ibarruri eta Irene Falcon ekin batera, Parisko Mutualité delakoan ospatutako Gerra eta Faszismoaren aurkako Emakumeen Mundu Biltzarreko espainiar ordezkaritza osatu zuen. 1938 ko azaroan, "Espainiako emakumeek mundu osoko emakumeei laguntza humanitarioa eskatzeko manifestua" sustatu zuen " seme-alabak gosez eta hotzez hil ez daitezen". 1940tik 1950era Nazioarteko Emakumeen Federazio Demokratikoko zuzendaritzan aritu zen, emakumeen eta haurren eskubideen defentsan, baita bakearen alde ere. Parisen egingo du PCE ren lan politikoa emakumeen erakundeen bitartez. Zentzu horretan, Elisak berriz ere lehen mailako papera jokatu zuen Espainiako Emakumeen Batasuna (UME) sortu zenean, 1946 ko abuztuan Mujeres Antifascistas elkarteak "Mariana Pineda" taldearekin bat egin ondoren. Mujeres Antifascistas Españolas aldizkariaren erredakzio kontseiluan sartu zen, UMEren bozeramaile ofiziala, Dolores Ibarruri, Irene Falcon, Victoria Kent, Maria Teresa León idazlea eta Maria Casares aktorearekin batera.
Erbestean
II. Errepublikan erantzukizun handiko karguak bere gain hartu eta 1936ko gerra n izandako borroken ondorioz desplazatutako milaka familiari eskaini beharreko laguntza antolatzen aritu bazen, antzera lagundu zien Frantzia hegoaldean sakabanatutako kontzentrazio-esparruetan pilatutako errefuxiatu errepublikarrei, eta Parisko eskualdean nazien okupazioaren aurkako lehen erresistentzia-taldeak osatu zituen. Gainera, diktadura frankista amaitzeko espainiar guztien Batasun Nazionala bultzatu zuen. Bere militantzia komunista zela eta, 1951 n Bolero-Paprika Operazioaren biktima izan zen, Frantziatik kanporatua izan zen Gerra Hotza ren garaian. Orduan, bigarren erbestealdi luzea hasi zuen Alemaniako Errepublika Demokratikoan, eta bertan hil zen 1979an.
NBEko Haurren Eskubideen Aldarrikapenaren sortzaile
Garai hartan berak egindako lanaren ondorioz, NBEk egin zuen Haurren Eskubideen Aldarrikapena baita Haurren Eskubideen Nazioarteko Eguna sortu ere. Izan ere, 1946 an Elisak berak bere sinadura daraman txosten mekanografiatu batean eginak zituen proposamenak, UME Emakumeen Nazioarteko Federazio Demokratikoaren bidez, mundu mailan haurren bizitzan baldintza egokiak, legearen aurreko berdintasuna eta garapen fisiko zein intelektualerako aukera berdinak ziurtatzeko. 1947 an, Elisa Unesco ren lankidetzarekin xede horretarako berariazko batzorde baten buru izan zen, eta 1948 an proposatu zuen, emakumeek martxoaren 8 a aldarrikapen-data duten bezala, haurren eskubideen aldeko jardunaldi aldarrikatzaile eta mobilizatzaile bat erakundetzea, horretarako ekainaren 1 a proposatuz. Haurren Nazioarteko Eguna 1950e an ospatu zen lehen aldiz.
Trabestismo
Trabestismoa beste generoaren janzkera eta portaera hartzean datza. Hori egiten duen pertsonari trabesti deitzen zaio.
Trabestiek transexualak ez bezala, euren gorputza eta sexua onartzen dute eta bi identitateekin jolastea gustoko dute.
Aditu askoren ustez trabestismoa sexu-fetixismo bat ere bada, trabesti-fetixismoa.
Gurutzadura
Gurutzadura, gurutze latindar edo greziar formako oinplanoa duten elizetan, nabea eta transeptua gurutzatzen diren tokia da. Toki hau, arku toraletan eutsia dagoen danbor edo zinborio baten gainean altxatutako kupula baten bidez estaltzen da. Honela, bi efektu lortzen dira: kanpoaldera, bere gainean gailentzen den dorre antzeko hori nabeekin elkartzen den tokia nabarmendu, eta zinborioan bertan, edo, batzuetan, honen eta kupularen artean tartekatzen den linterna irekitako hutsuneen bidez argiztatzea mesedetzea.
Ez da arraroa, gurutzadura hitza, transeptuari erreferentzia egiteko erabiltzea, hau da, nabe nagusia gurutzatzen duen nabea, biak gurutzatzen diren tokiaren ordez, transeptu hitza, RAEko hiztegiak onartzen ez duenean.
Phrynomedusa
Phrynomedusa anfibio genero bat da, Anura ordenaren barruko Hylidae familian sailkatua.
El Putxeteko geltokia
El Putxet Bartzelonako metroaren geltoki bat da, Bartzelona udalerriko Sarrià-Sant Gervasi barrutian dago.
Geltokia 1953n inauguratu zen.
Luis de Salazar y Castro
Luis Bartolomé de Salazar y Castro (Valladolid, 1658ko irailaren 4a - Madril, 1734), "genealogisten printzea" goitizenaz ere ezaguna, urte luzeetan balio historikoa zeukaten dokumentuak bildu zituen. Dokumentu horiek egun Espainiako Historia Errege Akademian gordetzen dira. Genealogista iberiarrek asko estimatzen dituzten dokumentuak daude bilduma horretan.
Lucé-sous-Ballon
Lucé-sous-Ballon Frantziako udalerria da, Sarthe departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Lucé-sous-Ballon udalerrian erroldatutako biztanleak 101 ziren. Familiak 40 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 55 etxebizitza zeuden, 42 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. Etxebizitza guzti hauek 55etxeak ziren. 42 etxebizitza nagusietatik 33 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 5 etxek bi gela zituzten, 8 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 20 etxek bost zituzten. 32 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 17 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 23 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 65 ziren, horien artean 49 aktiboak ziren eta 16 inaktiboak ziren. 49 pertsona aktiboetatik 44 lanean zeuden (27 gizon eta 17 emakume) eta 5 langabezian zeuden (4 gizon eta 1 emakume). 16 pertsona inaktiboetatik 3 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Lucé-sous-Ballon udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Labeo quadribarbis
Labeo quadribarbis Labeo generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Bathycongrus polyporus
Bathycongrus polyporus Bathycongrus generoko animalia da. Arrainen barruko Congridae familian sailkatzen da.
Émerson Luiz Firmino
Émerson Luiz Firmino (1973ko uztailaren 28a - ) Brasilgo futbolari ohia da.
Laboulbène
Laboulbène Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Tarn departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Laboulbène udalerrian erroldatutako biztanleak 143 ziren. Familiak 60 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Phrynopus
Phrynopus anfibio genero bat da, Anura ordenaren barruko Craugastoridae familian sailkatua.
Laboulbène
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 106 ziren, horien artean 89 aktiboak ziren eta 17 inaktiboak ziren. 89 pertsona aktiboetatik 80 lanean zeuden (43 gizon eta 37 emakume) eta 9 langabezian zeuden (4 gizon eta 5 emakume). 17 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Laboulbène udalerrian 58 unitate fiskal zeuden, 137 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.142 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 1 zurgina.
2000. urtean Laboulbène udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Colmonell
, Eskoziako udalerri eta parrokia bat da, Hegoaldeko Ayrshire konderrian. Girvan udalerritik 11 kilometrotara dago.
Mucurici
Mucurici Brasilgo udalerri bat da, Espírito Santo estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Fukuokako metroa
Fukuokako metroa (japonieraz: 福岡市地下鉄, Fukuoka-shi Chikatetsu), Japoniako Fukuoka hiriko garraiobide publikoa da. 1981eko uztailaren 26an zabaldu zen eta gaur egun metro-sareak hiru linea eta 29,8 kilometro dauzka.
2007an 124 milioi bidaiarik erabili zuten.
Scarus guacamaia
Scarus guacamaia Scarus generoko animalia da. Arrainen barruko Scaridae familian sailkatzen da.
The Circle
Diskoarekin batera atera zuten edizio mugatu batean When We Were Beautiful izeneko dokumentala gehitu zuten. Bertan, Lost Highwayren biran taldeari egindako jarraipena zegoen, taldekideei elkarrizketekin.
Symposiachrus bimaculatus
Symposiachrus bimaculatus Symposiachrus generoko animalia da. Hegaztien barruko Monarchidae familian sailkatua dago.
Pàduako geltokia
Pàdua Bartzelonako metroaren geltoki bat da, Bartzelona udalerriko Sarrià-Sant Gervasi barrutian dago.
Geltokia 1953n inauguratu zen.
Crosshill (Hegoaldeko Ayrshire)
Crosshill, Eskoziako udalerri txiki bat da, Hegoaldeko Ayrshire konderrian.
Phyllobates
Phyllobates anfibio genero bat da, Anura ordenaren barruko Dendrobatidae familian sailkatua.
Hermine Yollo
Hermine Yollo Mingele (Doualan, Kamerun, 1981ko abendua) kamerundar komediantea zuzendaria, idazlea eta  itzultzaile independentea (ing-frantsesa) da. NGOTI konpainiako zuzendaria da 2009ko azarotik. 2023ko apirilean Ourenseko Harmatán afrikar nomada jaialdian parte hartu zuen Odio el teatro/ Antzerkiari gorroto diot lanarekin.
Celedonio de Uribe Urbikiain
Celedonio de Uribe y Urbiquiain edo Zeledonioa Uribe Urbikiain (Oiartzun, Gipuzkoa, 1823ko urtarrilaren 28a - Madril, 1871ko maiatzaren 11) bide, ubide eta portuetako ingeniaria izan zen.
Ibilbidea
Uribek 1847an amaitu zituen ikasketak, ondoren ingeniari tituua lortu eta Ourensen aritu zen. 1859an Castellótik eta Valentziatik igaro ondoren, Coruñako ingeniari nagusi izendatu zuten.
Hermine Yollo
Biografia
Hermine Yollo Doualan jaio zen 1981eko abenduan, artista-familia batean. Bere aita eta ama, Jean Mingele eta Edwige Nto Ngon dira. Gurasoei jarraituta, aktore lanean hasi zen eta gero zuzendari. Jaunden hazi zen. Haurtzaro osoan mugitu zen antzerkiaren unibertsoan, gurasoei, lagunei eta lankide landuei begira. Beraz, normala izan zen bera ere mundu horretan jarraitzea. Amak baino ez zion uko egiten bere lana antzezteko nahiari. Eztabaida baten ondoren, Herminek konpromisoa hartu zuen antzerkia bezain gustuko zuen beste gauza bat egiten ikasteko, diru-iturri egonkorra bermatzeko, antzerkia egitea galarazi gabe. Beraz, Yaundeko Unibertsitateko Hizki Elebidunen Fakultatean (1) eta, gero, ASTIn (Bueako The Advanced School of Translators and Interpreters) eman zuen izena,eta masterra egin zuen.
Antzerki eskola
Antzerkia ikasi nahian, beste zerbait egiten ikasten zuen bitartean, praktiketan eta lanetan parte hartu zuen, eta Yaunpe I Unibertsitateko Unibertsitate Antzokiko kide ere izan zen, Keki Manioren zuzendaritzapean. Bere herriak, Kamerunek, ez zuen antzerkirako eskolarik, 2000 eta 2008 bitartean sortu zen, Werewere Liking, Edwige Nto Ngon, Keki Manyo eta Evina Nganarekin, besteak beste. ERACen, Canneseko Aktoreen Eskualdeko Eskolan (2013, 2015) eta Tunisiako El Hamra Afrikako Arabiar Zentroan (7. sustapena) ere parte hartzen du. Bueatik itzuli zenean, Herminek NGOTI konpainiaren jarduerak berriro aktibatu zituen. Gurasoak hilak ziren (aita 2004an eta ama 2005ean). Bestalde, 2009tik da zuzendaria.
Senideek bultzatuta (Solange Bonono eta Yaya Mbilé, besteak beste), Hermine Yollo eszenara atera zen 2012an, NGOTI konpainiako zuzendari Serge Fouha Alemaniara joan ondoren. Gero, hainbat ikastaro eta lantegitan parte hartuz hobetzea lortu zuen, batez ere arte dramatikoan, inprobisazioan, elkarrizketan oinarritutako jolasean, eszenaren tekniketan, irakurketaren eta ikuskizunaren sorkuntzan eta espazioan trebatzen.
Dramagile
2017. urteko urtarrilean, dramaturgile lan egin zuen Antoine lanaren sorkuntzan Colinako Antzoki Nazionalean.
Pedro Armendáriz Jr.
Pedro "El Perro" Armendáriz Pardo (Mexiko Hiria, 1940ko apirilaren 6a - Manhattan, New York, 2011ko abenduaren 26a). Mexikoko aktore ospetsua, Pedro Armendárizen semea zen. Lucía Gómez de Parada modeloarekin ezkondu zen. Dibortziatu ondoren berriro ere Ofelia Medina aktoresarekin ezkondu zen baina honekin ere dibortziatu zen. Euskal Herriarekin, bereziki Biarritzekin eta Donostiarekin, lotura berezia izan zuen bizitza osoan.
Biografia
Pedro Armendáriz eta Carmelita Bohr aktore-aktoresa ospetsuen semea, jatorri euskaldun baten familia-kide zen eta horren ondorioz Euskal Herrian sarritan ibilitakoa zen. Hasiera batean Arkitektura ikasteko asmoa bazuen, aktoreen familia batean jaio izatea bere eragina izan zuen. Ikasketa horiek Universidad Iberoamericanan bukatu ondoren Mexikoko Antropologia eta Historia Museo Nazionalaren eraikuntza lanetan parte hartu zuen Pedro Ramírez Vázquezekin batera. Lan hori bukatu ondoren lan gabe gelditu zen eta, orduan, Arturo Ripsteinek film batean parte hartzeko gonbitea luzatu zion. Horrekin karrera luze bati eman zion hasiera. Pedro Armendáriz Jr. aktoreak 140 filmetan hartu du parte, gehienak gaztelaniaz eta ingelesez. Horien artean garrantzi handiko tituluak aipa daitezke: El crimen del padre Amaro (2002), Matando cabos (2004), La ley de Herodes (1999), Old Gringo (1989)… Euskaldunentzat Ke arteko egunak (1989) eta Mina, viento de libertad (1976) izan daitezke garrantzitsuenak. 2011ren bukaeran begi batean minbizia detektatu zioten. New Yorkera eraman zuten hobeto sendatzeko eta hiri horretan hil zen abenduaren 26an, 71 urte zituelarik.
Hiroshi Sakai
Hiroshi Sakai (坂井 浩, 1976ko urriaren 19a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Pedro Armendáriz Jr.
Biografia
Euskal Herriarekin lotuta egon da haren zenbait lan. Miarritzeko eta Donostiako Zinemaldian epaimahaiko kide izan zen behin baino gehiagotan, esaterako. 2007an Lapurdin, egindako ibilbideagatik omenaldia jaso zuen.
Celedonio de Uribe Urbikiain
Ibilbidea
Galizian egon zen bitartean, itsasargien azterketan parte hartu zuen, eta ingeniaritza-lanak egin zituen Pontedeume, Mugardos eta Ribeira bezalako herrietan.
Olaia Luzuriaga
Olaia Luzuriaga Gonzalez (Iruñea, 2001) nafar eskubaloi jokalaria da, Beti Onak taldean jokatzen duena.
Biografia
Gaztetatik Espainiako selekzioarekin jokatu izan du. Helduen mailako selekzioarekin ere jokatu du.
Celedonio de Uribe Urbikiain
Ibilbidea
1867an, Coruñako portuaren handitzea diseinatu zuen, eta, horren gainean, Méndez Núñezen lorategiak, La Mariñako dartsenaren lehen proiektua.
Antoniutti parkea
Antoniutti parkea Nafarroako Iruñea hiriburuan dagoen parke bat da.
Kokalekua
Zitadela-Takonera eremuan dago, Iruñeko Lehen Zabalgunea eta Donibane auzoen artean, eta Erreginaren aldapa kaleak, Joan XXIII.aren plazak, Armada etorbideak, Pio XII.a etorbideak eta Takonera parkeak inguratzen dute.
Parkea
1977an eraiki zen eta nagusiki patinaje jarduerarako gunea eta nahi duen ororentzako atsedenlekua da. Era berean, bertan, urte osoz hainbat kirol ekitaldi ospatu ohi dira.
Denera 41.000 metro karratuko azalera ditu. Erabilpen anitzeko 140x20 metro karratuko azalerako teilaturik gabeko pista argiztatua du, inongo harmaila edo aldagelarik gabea.
Antoniutti eta Takonera parkeen artean San Nikolas atea dago.
Hiroshi Sakai
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Bellmare Hiratsuka eta Oita Trinita.
Bathycongrus retrotinctus
Bathycongrus retrotinctus Bathycongrus generoko animalia da. Arrainen barruko Congridae familian sailkatzen da.
Walzbachtal
Walzbachtal Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Yvonne Strahovski
Yvonne Jaqueline Strzechowski (Australia, 1982ko Uztailaren 30a), Yvonne Strahovski izen artistikoaz ezaguna, australiar aktorea da. Chuck, Dexter eta 24: Live Another Day telesailetan antzezteagatik ezaguna da.
Takayasu Kawai
Takayasu Kawai (河合 崇泰, 1977ko martxoaren 7a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Bellmare Hiratsuka eta Cerezo Osaka.
Sapporoko metroa
Sapporoko metroa (japonieraz: 札幌市営地下鉄, Sapporo-shiei chikatetsu), Japoniako Sapporo hiriko garraiobide publikoa da. 1971ko abenduaren 16an zabaldu zen eta gaur egun metro-sareak hiru linea eta 48,0 kilometro dauzka.
2008an 209 milioi bidaiarik erabili zuten.
Semaforo (argipena)
Semaforo hitzak honako adiera hauek dauzka:
Dailly
, 'Dail Mhaol Chiarain', Eskoziako udalerri bat da, Hegoaldeko Ayrshire konderrian.
Erregiak datoz (Donostiako abestia)
Hitzak
Horrela dago jasota Jesus Maria Arozamena eta Tomas Garbizuren liburuan.
Mago jakintsuak,
Jesus adoratzera
Belenen sortuak.
Scarus hoefleri
Scarus hoefleri Scarus generoko animalia da. Arrainen barruko Scaridae familian sailkatzen da.
Jan Battitt Millox
Jan Battitt edo Batista Millox Ameztoi, ezizenez Lou Kaskoin (Zuraide, 1870eko irailaren 27 - Senpere, 1940ko urtarrilaren 28) bertsolaria izan zen.
Erregiak datoz (Donostiako abestia)
Hitzak
ziran bere izenak,
Jan Battitt Millox
Biografia
Zuraiden jaio eta Senperera ezkondu zen Koxefina Dagerrerekin. Bertako Goantenea etxean bizi izan zen.
Lou Kaskoin ezizena hibridoa da eta familia jatorria adieraz lezake; lou (okzitaniera normalizatuan lo) artikulua da eta kaskoin (euskara batuan gaskoi) hitzak "euskalduna ez dena, arrotza" zentzua zeukan garai horretan.
Erregiak datoz (Donostiako abestia)
Hitzak
intzentsua ta mirra
eskeñi dutenak.
Jan Battitt Millox
Bertsotan
Bat-batekoan eta bertso jarrietan aritu zen. Hainbeste herritan ibili zen, sarritan Matxin Irabolarekin.
Erregiak datoz (Donostiako abestia)
Hitzak
Iru errege datoz
kale nagusitik
Jan Battitt Millox
Bertsotan
Euskaltzaleen Biltzarrak 1913an Urruñan antolatutako lehiaketan hirugarren saria erdietsi zuen.
Bere bertso sail ezagunena Huna kantu berriak nik orian emanak hasten den Elizondoko partida sorta da.
Erregiak datoz (Donostiako abestia)
Hitzak
tripak ardoz beteta
ezin egon txutik.
Meltxorre'k eltzen diyon
Kasparr'i besotik
eroiziagatik."
Beste bertsioa
Beste hau, Donostian kokatuta ere bai, zentzu klasikoagoa du.
"Erregeak datoz
Erregeak datoz
Bretxan barrena,
ikatza erostera,
ikatza erostera
txanpon batena,
txanpon batena.
Aguinaldo."
Symposiachrus leucurus
Symposiachrus leucurus Symposiachrus generoko animalia da. Hegaztien barruko Monarchidae familian sailkatua dago.
Balneário Camboriú
Balneário Camboriú Brasilgo udalerri bat da, Santa Catarina estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Plaça Molinako geltokia
Geltokia 1953n inauguratu zen.
Zelebrindor
Zelebrindor, Tolkienen legendariumean agertzen den fikziozko pertsonaia bat da. Bere istorioa, Eraztunen Jauna eleberriaren eranskinetan kontatzen da. Dunadan bat da, Zelepharnen semea eta Arthedaineko bosgarren erregea. Bere izena, sindarinezkoa da, bere itzulpena ezagutzen ez den arren, eta soilik zeleb hitza itzul daiteke, "zilarrezkoa" esan nahi duena.
Eguzkiaren Hirugarren Aroko 1062. urtean jaio zen, eta bere aitaren oinordeko bihurtu zen hau 1191. urtean hil zenean. Laurogei urteko erregealdiaren eta 209 urteko bizitzaren ondoren, Eguzkiaren Hirugarren Aroko 1271. urtean hil zen, bere oinordekoa, bere seme Malvegil izan zelarik.
Tolkienek, Eraztunen Jaunaren A eranskinari buruz idatzi zituen lehen testuetan, non Elendilen ondorengoen istoria kontatzen den, Zelebrindorrek, Zelemenegil izena zuen eta hamazazpigarren oinordekoa, eta, beraz, Arthedaineko zazpigarren erregea zen. Ondorengo bertsio batean, hamabosgarren oinordekoa eta Arthedaineko bosgarren erregea izatera pasa zen, bere izena, Zelebrindolgatik aldatu zelarik, azkenik, Zelebrindor deitzen amaituz.
Kanpo estekak
Królowie Arthedainu
Felipe Sistiaga
Felipe Sistiaga Taberna (Pasaia, Gipuzkoa, 1943ko abenduaren 13a - Irun, 2023ko maiatzaren 18a) Gipuzkoako futbolari ohia izan zen, erdilari aritzen zena.
Falck
Falck Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Falck udalerrian erroldatutako biztanleak 2.591 ziren. Familiak 1.082 ziren, horien artean 284 pertsona bakarrekoak ziren (132 bakarrik bizi ziren gizonak eta 152 bakarrik bizi ziren emakumeak), 393 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 333 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 72 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.174 etxebizitza zeuden, 1.107 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 61 hutsik zeuden. 911 etxeak ziren eta 261 apartamentuak ziren. 1.107 etxebizitza nagusietatik 846 bere jabearen bizilekua ziren, 235 alokairuan okupaturik zeuden eta 26 doan lagata zeuden; 8 etxek gela bat zuten, 59 etxek bi zituzten, 125 etxek hiru zituzten, 264 etxek lau zituzten eta 651 etxek bost zituzten. 915 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 462 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 484 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Kenya
Kenya, ofizialki Kenyako Errepublika (Jamhuri Ya Kenya; Republic of Kenya) Ekialdeko Afrikako estatu burujabea da. Iparraldean Etiopia du, Somalia ekialdean, Indiako ozeanoa hego-ekialdean, Tanzania hegoaldean, Uganda mendebaldean, eta Hego Sudan ipar-mendebaldean. Hego-mendebaldean Victoria aintzira du, Uganda eta Tanzaniarekin partekaturik. 580.367 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 49,3 milioi biztanle zituen 2019an. Hiriburua Nairobi da.
Falck
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.718 ziren, horien artean 1.169 aktiboak ziren eta 549 inaktiboak ziren. 1.169 pertsona aktiboetatik 1.040 lanean zeuden (593 gizon eta 447 emakume) eta 129 langabezian zeuden (52 gizon eta 77 emakume). 549 pertsona inaktiboetatik 188 erretiraturik zeuden, 109 ikasten zeuden eta 252 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Falck udalerrian 1.102 unitate fiskal zeuden, 2.619,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.415 euro zen.
Kenya
Geografia
Kenia Ekialdeko Afrikan dago, 5°N eta 5°S latitudeen artean, eta ekialdeko longitudeko 34° eta 42° artean. Iparraldean Etiopiarekin du muga, ekialdean Somaliarekin, hego-ekialdean Indiako ozeanoarekin, hegoaldean Tanzaniarekin, mendebaldean Ugandarekin, eta ipar-mendebaldean Hego Sudanekin.
Falck
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 72 komertzioetatik, 4 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 19 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 13 administrazio publikoko enpresak ziren eta 8 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Kenya
Geografia
Munduko estatu luze-zabalenetan 48.a da, Frantziaren tamainakoa gutxi gorabehera (580.367 kilometro koadro), eta Indiako ozeanoaren ertzeko eremu lauetatik (536 kilometroko kostaldea dauka) barnealdeko mendiguneetara hedatzen da. Rift Haran Handiak erdialdeko mendigunea erdibitzen du. Inguru horretan daude Afrikako hiru mendirik garaienak: Kenya (5.199 metro, Kenyan), Elgon (4.321 metro, Ugandan) eta Kilimanjaro (5.895 metro, Tanzanian). Mendebaldean Kakamega oihana dago, ekialdeko Afrikako oihan tropikalaren erlikia. Hala ere, Mau oihana zabalagoa da. Mendebaldean, Uganda eta Tanzaniarekin mugan, Victoria aintzira dago, Nilo ibaiaren iturburuetako bat.
Falck
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 17 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 1 funeraria, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 autoeskola, 1 igeltseroa, 1 iturgina, 1 argiketaria, 3 ile apaindegiak, 4 jatetxeak eta 2 apaindegiak.
Kenya
Geografia
Klima tropikala du kostaldean (beroa eta hezea) eta lehorra barnealdean.
Falck
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 8 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 1 harategi zen, 2 etxerako tresna dendak eta 1 lore-denda zen.
Kenya
Kolonizazio aurreko garaia
Turkana aintziraren aldamenetan aurkitutako aztarnek gizakia orain dela 2.600.000 urte horietan bizi izan zela frogatzen dute. Lurralde horri buruzko dokumentu zaharrenetan agertzen denez, Kenya kostaldeko hiri asko arabiarrek sortu zituzten. X. mende inguruan, bantuek hartu zuten bizilekua barrualdean; haien artean kikuyu herria nabarmendu zen. Kostaledeko arabiarrek merkataritza harremanak sortu zituzten inguruetako bantu taldeekin. Bi kultura horien arteko topaketan sortu zen swahili kultura, batasuneko bi elementuak agertuz: swahili hizkuntza et Islam erlijioa.
Falck
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1, botika 1 bat eta 2 anbulantzia zegoen.
Marco Aurelio Silva Businhani
Marco Aurelio Silva Businhani (1972ko otsailaren 8a - ) Brasilgo futbolari ohia da.
Kenya
Garai koloniala
1902an, Britainiar Konpainiak burdinbide bat eraiki zuen Mombasako portuaren eta Victoria aintzirako lur emankorren artean; era horretara britainiarrei lurraldean sartzeko bidea erraztu zitzaien. 1920an, Britainia Handiak protektoratua kolonia bihurtu eta Kenya Britainiarra deitu zuen. 1952an, beltzen eta zurien arteko desberdintasun ekonomikoak eta sozialak zirela-eta, Mau-Mau ezkutuko elkartea matxinatu zen, kikuyu etniako Jomo Kenyatta buruzagi zela; gerrak 1960 arte iraun zuen. Britainiarrek gogor zapaldu zituzten matxinatuak eta Kenyatta atxilotu zuten, baina lurraldearen autonomia onartu behar izan zuten 1961ean. 1963. urteko abenduaren 12an Britainia Handiak Kenyaren independentzia onartu zuen. Ondorengo urteetan, estatuak harreman onak eduki zituen Erresuma Batuarekin, eta britainiar sistema administratiboaren antzekoa ezarri zuen.
Falck
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Falck udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 283 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Kenya
Kenya independentea
Jomo Kenyatta izan zen lehenbiziko lehendakaria, eta 1978an, hura hil zenean, Daniel Arap Moik hartu zuen lehendakari kargua. Kenyatta hil ondoren kikuyu eta luo etnien artean gerra zibila piztuko zen beldurra zabaldu zen, baina ez zen halakorik gertatu; dena dela, Kenyako historiaren ezaugarri nagusietakoa etnien arteko liskar amaigabea da. Arap Moik bere aurretik agintari izandakoaren politika eta ekonomia moderatua bideratu zuen hasieran, baina 1982an alderdi bakarreko estatu bihurtu zuen Kenya eta neurri zorrotzak hartu zituen, gobernu autoritario eta antidemokratikoa ezarriz.
Marco Aurelio Silva Businhani
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shimizu S-Pulse.
Kenya
Kenya independentea
Kontrako mugimendu eta kritika asko jaso zituen, lurren kudeaketaren inguruko ustelkeria salaketak batez ere, eta 1991. urtearen amaieran atzerriko laguntza ukatu zioten nazioarteko finantza erakunde nagusiek eta mendebaldeko herrialdeek, Moi lehendakaria berrikuntza politiko eta ekonomikoak egitera behartzearren. Hala, alderdi politikoak onartu ziren eta hauteskundeak egin ziren 1992an. Alderdi anitzeko lehenengo hauteskunde haietan Moi eta haren alderdia, KANU (Kenyako Afrikar Batasun Nazionala), izan ziren garaile, gehiengoz, oposizioaren baitan zatiketa handiak zeudelako. Baina hauteskunde haiek etnien arteko gatazka odoltsuak piztu zituzten, batez ere oposizioko kikuyuen kontra. Milaka pertsonak ihes egin behar izan zuten beren herrietatik eta ehunka hildako izan ziren.
Gobernuak ustelkeriaren kontrako neurri gogorrak hartu zituen, nazioarteko presioaren eraginez, baina inflazio izugarria, langabezia areagotzea eta zerbitzu publikoen murrizketa ekarri zuten neurri horiek. Gorabeherak gorabehera, 1998ko hauteskundeetan ere Arap Moi izan zen garaile, eta legebiltzarrerakoetan haren alderdiak irabazi zuen. Urte haietan, giza eskubideen kontrako eraso ugari salatu ziren: demokraziaren aldeko ikasle mugimenduari eraso zitzaion; 1997ko abuztuan 450 pertsonatik gora atxilotu zituzten. 1998ko udaberrian, garbiketa etnikoko ekintzen barruan, ehun nekazari kikuyu hil zituzten Rift Haranean. Urte bereko abuztuaren 7an, 224 pertsona hil ziren, Nairobiko estatubatuar enbaxadaren aurka Al Kaidak egin zuen atentatuan. . 2002an, konstituzioak ezarritako agintaldi muga zela eta, Moi ezin izan zen hauteskundeetan aurkeztu, eta bere ondorengo Uhuru Kenyattari eman zion babesa. National Rainbow Coalitionek, oposizioko alderdi asko biltzen zituen koalizioak, irabazi zituen 2002ko hauteskunde demokratikoak eta Mwai Kibaki izendatu zuten presidente.
Kibakiren agintaldian, ustelkeriako eskandalu handiak izan ziren, eta baita enfrentamendu gogorrak ere, presidenteak bultzatutako konstituzio berriaren proiektuaren aurkakotasunez, botere handia ematen baitzion hark presidenteari. 2005eko azaroan egindako erreferendumean, atzera bota zen proiektu hori. 2007ko abenduko hauteskundeetan, Mwai Kibaki lehendakaria eta oposizioko alderdi nagusiaren hautagaia Raila Odinga ziren lehiakide nagusiak. Odingak irabazi behar zuela zirudienean, Kibaki nagusitu zen boto zenbaketan. Oposizioak iruzurra salatu zuen, eta europar begiraleek hala ziurtatu zuten; manifestazio handiak egin ziren eta Odingak herriaren lehendakari izendatu zuen bere burua eta botoak berriz zenbatzea eta Kibakik gobernua uztea eskatu zuen. 2008ko otsailean amaitu zen krisialdi hori, gobernuak eta oposizioak agintea erdibanatzeko akordioa lortu zutenean.
2010eko abuztuan, kenyarrek baiezkoa eman zioten konstituzio berriari erreferendumean. 2011ko urrian, AEBek bultzatuta, Kenyako tropak Somalian sartu ziren Al-Shabab talde islamistaren aurka egiteko. Uhuru Kenyattak irabazi zituen 2013ko presidentetzarako hauteskundeak, botoen %50,03ko babesarekin; Raila Odinga aurkariak "irregulartasunak" salatu zituen. Kenyako armadak Somalian egiten zituen operazioen erantzun gisa, Nairobiko Westgate merkataritza gunearen aurkako erasoa egin zuen Al-Shababek 2013ko irailean; 72 lagun hil ziren. 2014an, berriz, kenyar kristauen kontrako erasoak egin zituzten Al-Shababeko kideek Mandera eskualdean: autobus bateko 28 bidaiari hil zituzten azaroan, eta harrobi bateko 36 langile abenduan. 2015eko apirilaren 2an, 147 pertsona hil ziren Al-Shababek Garissako unibertsitatearen aurka egindako erasoan.
Uhuru Kenyattak irabazi zituen 2017ko abuztuko presidentetzarako hauteskundeak, baina Auzitegi Gorenak emaitzak baliogabetu zituen, irregulartasunak izan zirelako. Urriaren 26an errepikatu ziren, eta orduan ere Kenyatta nagusitu zen; oposizioko NASA alderdiak, ordea, boikota egin zien bozei, abstentziora deituta, eta parte hartzea ez zen %40ra iritsi.
Politika
Kenyako Errepublika estatu burujabea eta Commonwealth erakundeko kidea da 1963az geroztik, eta errepublika 1964az geroztik. Indarrean dagoen 2010eko konstituzioaren arabera, presidentea da estatuburua eta gobernuburua. Parlamentuak bi ganbera ditu: Senatua (67 kide) eta Nazio Biltzarra (349 kide).
Biztanleria
49,3 milioi biztanle zituen 2019an. Adineka, honela dago banaturik biztanleria: 0-14 urte bitartekoak %39 dira, 15-24 urte bitartekoak %19,6, 25-54 urte bitartekoak %34,3, 55-64 urte bitartekoak %4 eta 65 urtetik gorakoak %3,1.
Banaketa etnikoa
Kenya bertako biztanleak dira nagusi, baina 100 talde etnikotik gora bereizten dira. Bantu multzoko etniak dira handienak. Etnia banaketa, 2014ko zenbatespenaren arabera, hau da: kikuyuak %17,2, luhyak %13,8%, kalejinak %12,9, luoak %10,5, kambak %10,1, somaliarrak %6,2, kisiiak %5,7, mijikendak %5,1%, meruak %4,3, turkanak %2,6, eta masaiak 2,2. Ugaritasun horrek komunikazio arazoak sortzen ditu biztanleen artean.
Hizkuntzak
Ingelesa eta swahilia dira herrialdeko hizkuntza ofizialak, beste mintzaira asko egiten badira ere.
Erlijioak
Kristauak %83 dira (protestanteak %47,7, katolikoak %23,4, beste kristauak %11,9), musulmanak %11,2, erlijio tradizionalen jarraitzaileak %1,7, eta erlijiorik gabeak %2,4 (2009ko zenbatespenak).
Ekonomia
Ekialdeko Afrikako ekonomia, finantza eta garraioaren erdigunea da Kenya. 2010eko hamarkadan asko hazi zen BPG erreala, urtean %5 baino gehiago, batez beste. 2014tik aurrera, errenta ertain baxuko herrialdetzat hartzen du Munduko Bankuak. Beti ere, gobernantza ahulak eta ustelkeriak oztopatutu dute garapen ekonomikoa. Langabezia %40 ingurukoa zen 2013an.
Nekazaritza da ekonomiaren oinarria (barne produktu gordinaren %34,5, langileen %61 inguru); lurra da, hain zuzen ere, natura baliabide nagusia. Bertako lurren %11 inguru da nekazaritzarako egokia, baina kenyar nekazariek beren beharrak asetzeko adinako uzta baino ez dute ateratzen, laboreak bereziki (artoa), eta klimaren gorabeheren mende dago uzta. Kafea eta tea ere egiten dira, baina esportaziorako. Gai horien esportazioa da, hain zuzen ere, herrialdeko diru iturri nagusietako bat: munduko bigarren te-esportatzailerik handiena da Kenya.
Meatzaritza ere garrantzi handiko jarduera da, eta turismoak indar handia izan zuen 1990eko hamarkadaren hasieran, baina denborarekin behera egin du turismoak, inguruko herrien lehiaren eraginez eta Kenya barneko liskar politikoen ondorioz bereziki. Industria Afrikako ekialdeko beste herrialde batzuetan baino aurreratuagoa da, baina oraindik oso ahula da (barne produktu gordinaren %17,8 2017an). Erregai gisa erabiltzeko energia iturririk eza da gabezia nagusietako bat. Erabateko mendekotasuna du atzerriko inbertsio eta laguntzekiko, erregaiak lortzeko batez ere. Inbertsioak erakartzeko ahaleginak ez ezik, saio bereziak egin dira energia kanpotik inportatu behar ez izateko. Gobernuak energia alternatiboak ekoizteko bideak bilatu ditu; horrela, energia geotermikoa ekoizten da, eta ekoizpen hori areagotzeko ahaleginak egiten ari dira. Kanpo zor handia du, eta presio demografikoarekin batera, kalte handia egiten dio horrek bertako ekonomiari.
Marcelo Miguel
Marcelo Miguel (1975eko abuztuaren 20a - ) Brasilgo futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shimizu S-Pulse.
Labeo rectipinnis
Labeo rectipinnis Labeo generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Pannecau karrika
Pannecau karrika Baiona hiriko kalea da. Baiona Ttipiko lau karrika nagusietako bat da Marengo, Tonneliers, Cordeliers eta Pelletier karrikekin batera.
Izenaren etimologia onartuena pane cau da ("ogi beroa", gaskoiez), aintzina okindegi baten kokalekua omen zelako.
Kokapena
Pannecau karrikak Pannecau zubia eta San Andres parrokia ondoko plaza lotzen ditu. Hegoaldeko karrika paraleloak Cordeliers eta Pelletier karrikak dira, eta iparraldekoak Tonneliers eta Marengo.
Saint-Julien-de-la-Nef
Saint-Julien-de-la-Nef Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gard departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Julien-de-la-Nef udalerrian erroldatutako biztanleak 124 ziren. Familiak 52 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Pannecau karrika
Historia
Pannecau Euskal Herrian atentatu gehien jasan dituen karrika da Joseba Zabaltzaren erranetan. 80. hamarkadan euskal errefuxiatuen aurkako hainbat atentatu odoltsu burutu ziren, tartean ETArekin zerikusirik ez zuen jendea ere zaurituz.
Saint-Julien-de-la-Nef
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Pannecau karrika
Historia
1984 eta 1985 bitartean, GALek beste lau atentatu burutu zituen ber karrikan: Etxabe tabernaren metrailaketa hainbat lagun zaurituz, Lagunekin tabernaren metrailaketa Gotzon Zabaleta eta Josu Amantes larriki zaurituz, eta Des Pyrénnées tabernaren metrailaketa, Benoit Pecastaing hil eta beste hiru persona zaurituz.
Zernahi gisaz, atentatu odoltsuena eta entzutetsuena 1985eko irailaren 25ean Monbar hotelean burutu zutena izan zen, lau pertsona hil baitzituzten (Agustín Irazustabarrena Urruzola; José María Etxaniz Maiztegi; Sabin Etxaide Ibarguren eta Iñaki Asteasuinzarra Pagola), eta bosgarren bat zauritu (Jean Iriart).
Saint-Julien-de-la-Nef
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 79 ziren, horien artean 58 aktiboak ziren eta 21 inaktiboak ziren. 58 pertsona aktiboetatik 52 lanean zeuden (30 gizon eta 22 emakume) eta 6 langabezian zeuden (4 gizon eta 2 emakume). 21 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Julien-de-la-Nef udalerrian 54 unitate fiskal zeuden, 131 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.034 euro zen.