cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Layer Cake (filma)
Argumentua
Jimmy Price (Kenneth Cranham) Londresko krimen antolatuaren nagusia eta buruzagiak Bradi mesede parea eskatuko dizkio. Eddie Temple (Michael Gambon) buruzagi kriminal boteretsuaren alaba drogazalea (Sienna Miller) desagertu egin da eta Pricek Bradi hura topatzeko eskatuko dio. Betebeharra hasiera batean erraza dirudi, baita Pricek eskatuko dion bigarren mesedea ere: "The Duke" (Jamie Foreman) izeneko hiltzaile batek estasi bildaketa handi bat topatu du, Pricek harekin bitartekari lanak egin eta droga hori erosteko norbait behar du, hots, Brad bera. Bradek bi mesede horiek egin eta jada azpimundu ilun horrekin behin-betiko amaituko du, bizi berri bati hasiera emanez. Baina erraza zirudiena okertuz joango da. Joko honetan Slavo izeneko (Marcel Iureş) Serbiako gerra jaun misteriotsu eta ezkutuko bat ere sartuko da, bai eta Brad lagundu edota oztopatuko duten Londresko azpimundu kriminaleko tipo arriskutsuak ere. Brad drogen negoziotik ateratzeko beharbada duen guztia eman beharko duela jabetzen da, baita bizia bera ere.
Onddo purpura
Onddo purpura (Boletus purpureus) Boletaceae familiako onddoa da.
Marmande
Marmande Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2007an 17.161 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Marmande udalerrian erroldatutako biztanleak 17.161 ziren. Familiak 8.245 ziren, horien artean 3.508 pertsona bakarrekoak ziren (1.274 bakarrik bizi ziren gizonak eta 2.234 bakarrik bizi ziren emakumeak), 2.433 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 1.502 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 802 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 9.474 etxebizitza zeuden, 8.416 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 68 bigarren erresidentzia ziren eta 990 hutsik zeuden. 6.046 etxeak ziren eta 3.358 apartamentuak ziren. 8.416 etxebizitza nagusietatik 4.078 bere jabearen bizilekua ziren, 4.035 alokairuan okupaturik zeuden eta 303 doan lagata zeuden; 294 etxek gela bat zuten, 1.010 etxek bi zituzten, 1.955 etxek hiru zituzten, 2.550 etxek lau zituzten eta 2.607 etxek bost zituzten. 5.570 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 4.630 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 2.260 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 10.453 ziren, horien artean 7.187 aktiboak ziren eta 3.266 inaktiboak ziren. 7.187 pertsona aktiboetatik 6.113 lanean zeuden (3.241 gizon eta 2.872 emakume) eta 1.073 langabezian zeuden (458 gizon eta 615 emakume). 3.266 pertsona inaktiboetatik 1.217 erretiraturik zeuden, 892 ikasten zeuden eta 1.157 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 1.397 komertzioetatik, 21 erauzte enpresak ziren, 36 janari enpresak ziren, 4 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 6 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 58 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 150 eraikuntza enpresak ziren, 411 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 33 garraio enpresak ziren, 74 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 15 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 84 finantziazio enpresak ziren, 55 higiezinen enpresak ziren, 158 zerbitzu enpresak ziren, 189 administrazio publikoko enpresak ziren eta 103 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 319 zerbitzu publikoetatik, 1 poliziaren kaserna zen, 2 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoak, 2 lan bilaketa bulegoak, 1 jendarmeria, 2 posta bulegoak, 12 banku bulegoak, 4 funerariak, 36 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 ibilgailuen alokairu bulegoak, 8 autoeskolak, 18 igeltseroak, 46 margolariak, 15 zurginak, 13 iturginak, 10 argiketariak, 13 eraikuntza enpresak, 34 ile apaindegiak, 4 albaitariak, 9 aldi baterako lan enpresak, 47 jatetxeak, 17 higiezinen agentziak, 10 tintoreriak eta 10 apaindegiak.
2009an zeuden 193 establezimendu komertzialetatik, 3 hipermerkatuak, 4 supermerkatuak, 8 brikolaje denda handika, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 4 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 19 okindegiak, 11 harategiak, 2 kongelatu-dendak, 2 arraindegiak, 7 liburu dendak, 60 arropa dendak, 8 etxerako tresna dendak, 9 zapata-dendak, 6 elektrotresna dendak, 11 altzari dendak, 8 kirol-dendak, 3 lur eta paretak apaintzeko dendak, 4 drogeria, 7 lurrin-dendak, 5 bitxi-dendak eta 10 lore-dendak ziren.
2000. urtean Marmande udalerrian 173 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.375 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 3 tratamendu laburretarako ospitale, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, 2 psikiatriko, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, osasun-zentro 1 bat, 12 botika eta 2 anbulantzia zegoen.
2009an 4 haur-eskola, 9 lehen-hezkuntzako eskola eta inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Marmande udalerrian 3 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 2 hezkuntza orokorreko lizeo eta 1lizeo teknologikoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 1.613 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 1.754 eta lizeo teknologikoetan 288.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Brownville (Maine)
Brownville Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Piscataquis konderrian dago, Maine estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Pascual Cervera Topete
Pascual Cervera Topete (Medina Sidonia (Cadizko probintzia), 1839ko otsailaren 18a-Puerto Real (Cadizko probintzia) 1909ko apirilaren 3a) Espainiako Itsas Armadako almirante izan zen. Kargu politiko ugari okupatu zituen eta Espainia-Estatu Batuak Gerran (1898) hartu zuen parte.
Biografia
Hamahiru urterekin, 1852ko ekainaren 30ean, itsas-eskolan sartu zen. 1855an guardiamarina izendatu zuten. Afrikako kanpainan bi itsasontzietan aritu zen: Princesa de Asturias eta Vasco Núñez fragatetan. 21 urte zituelarik itsasontziaren alfereza, Casto Méndez Núñezen agindupean, Filipinetara bidali zuten. Malaysiar errebeldeen eta Cotta eta Pagalugan gotorlekuen aurka aritu zen. Filipinetan ere hidrografiari buruzko lanaka eta mapak egin zituen. 1865an penintsulara itzuli zen. 1868 arte Francisco de Asís itsasontzian guardiamarinen formakuntzan lan egin zuen. Itsas kapitaina moduan, gerra karlistetan hartu zuen parte eta Cádizko Kantoiaren erreboltan Arsenal de la Carracaren defentsan. Ondoren, berriro ere Filipinetara bidali zuten, orduan Santa Lucía korbetaren aginduan. 1876an Jolo artxipelagoaren gobernadorea izendatu zuten.
Berriro Espainian, Itsas Ministerioan kargu desberdinak bete zituen. 1880an Cartagenako itsas-komandante izendatu zuten. 1891an sortu berria zen La Naval ontziolaren aitzindari izandako Astilleros del Nervión, Nerbioi ibaiko ontziola, zuzendari teknikoa izendatu zuten. 1892ko abenduaren 14tik 1893ko martxoaren 23 arte Espainiako Itsas Ministroa izan zen. 1893tik 1894ra Cadizko probintziako senatari izan zen eta 1898tik 1899ra Albaceteko probintziakoa.
Beste kargu asko izan ondoren 1898an, Espainia-Estatu Batuak Gerra hasi zenean, Antilletako blokeoa saihestu zuen. 1898ko uztailaren 3an, Santiago de Cubako uretan, William Thomas Sampson almirante estatubatuarrari aurre egin zion. Armada espainiarra desabantaila handian zegoen eta borroka galdu zuen. Cerverari ekintza gehiago ez egitea leporatu zitzaion. Preso egina, gerra ondoren ekintza legalak eraman ziren aurrera. Azkenean, kausa artxibatu egin zen.
1903-1904 legealdian behin-betiko senatari izendapena jaso zuen. 1909ko apirilaren 3an zendu zen.
Balorazioa
Espainiako Armandan Cervera almirantea heroia bezala dago onartuta. Bartzelonan, ordea, bere izena zuen kaleari izena aldatu zioten. Madrilen lorategi batzuek haren izena dute. 1925tik 1965 arte Almirante Cervera Armada espainiarreko gurutzaontzia izan zen.
John Jacob Astor
John Jacob Astor, jaiotzez Johann Jakob Astor (Walldorf, Renaniar Palatinatua, Germaniako Erromatar Inperio Santua, 1763ko uztailaren 17a - New York (AEB), 1848ko martxoaren 29a) AEBetako lehen milioiduna izan zen.
Biografia
Johann Jakob Astor (Walldorfen jaio zen, Alemanian, 1763ko uztailaren 17an. Gurasoak Johann Jacob Astor harakina eta Maria Magdalena Vorfelder izan zituen eta 3 senide zaharragoak hauek ziren: George (1752-1813), Henry (1754-1833) eta Melchior (1759-?). Aitarekin hasi zen esnekiak saltzen eta, 16 urte zituenean, Londresera joan zen bere anaia zaharrenarekin, musika instrumentuen fabrikazioan aritu zirelarik.
17 urte zituen AEBetara emigratu zuenean eta, handik 6 urtera, New Yorken jarri zuen larruzko produktuak saltzen ziren denda bat. AEBetako lehen trusta sortu zuen eta larruaren edo opioaren esparruan egin zuen diru, Oregon eta Asiaren arteko merkataritzan.
1784ko martxoan iritsi zen AEBetara, independentzia lortu eta berehala. Henry anaia New Yorkera iritsia zen eta harategia jarrita zuen, jada. Hasiera batean, anaiari lagunduko zion, baina, hamarkada bukaerarako larruak salerosten hasita zegoen amerikar natiboekin eta New Yorken denda eraikitzeko aukera izan zuen. Aldi berean, beste anaiaren instrumentu musikalen salmentan ere lagundu zuen New Yorken.
Negozioen dibertsifikazioaren eredu, Henry zaldi karrera zalea zen eta Messenger izeneko zaldia erosi zuen. 1788an Ingalaterratik Ameriketara ekarritako zaldi hura gaurko AEBetako Standardbred zaldien aita izango zen.
1785eko irailaren 19an, Astor Adam Todd eta Sarah Cox inmigrante eskoziarren alaba zen Sarah Toddekin (1761-1834) ezkondu zen. Neskak ez zuen dote handirik ekarri, baina izugarrizko abilezia zuen negozioetarako.
1800rako larruaren merkataritzan lider zen eta American Fur Company sortu zuen.
1800rako, lider zen, jada, larruaren merkataritzan eta American Fur Company sortu zuen. 1811n, Espainiak Oregon berea zela aldarrikatzen zuen unean, Columbia ibaiaren ezkerreko arroan, Astor gotorlekua ezarri zuen, gero Astoria hiria bilakatuko zena.
1800 eta 1817 artean, larru merkataritza kontrolatu zuen Txinako hainbat gunetan eta, 1820ko hamarkadan, 1834an bere jabetzak saldu zituen arte, Misisipi eta Misuri ibaien haranetan ere bai.
Opioaren kontrabandoan ere sartu zen eta bere American Fur Companyk 10 tona opio erosi zituen Turkian gero Guangdongen saltzeko. Gerora, negozio hau utzi egingo zuen, Ingalaterraren monopolioa baitzen.
1817an, AEBk lege protekzionistak aldarrikatu zituen bertako kometzioa babestuz eta hori oso ondo etorri zitzaion Astorri.
Astor sendiaren aberastasuna
1830eko hamarkadan, Astorren begi zorrotzak New Yorken aurreikusi zuen etorkizunerako negozio aukera. American Fur Company eta gainontzeko enpresetatik erretiratu eta Manhattanen hasi zen eraikuntzak erosten.New Yorkeko higiezinetan inbertitu zuen bere dirua eta negozio hau Astor sendiaren aberastasunaren iturri nagusia izango zen.
Heriotza eta ondorengoak
1848ko martxoaren 29an, AEBetako diru gehien zuen pertsona hil zen, 20 bat milioi dolarreko ondarea utzi zuelarik.
Bere aberastasunaren gehiengoa bere bigarren semearen eskuetara joan zen, William Backhouse Astor, Sr., seme zaharrena, John Jacob Astor, Jr., ez baitzen buruz oso-osoa. Bizitza guztian zaindua izateko nahikoa diru utzi zuen honentzat ere.
Manhattango Trinity Church hilerrian eman zioten lur.
Echiophis brunneus
Echiophis brunneus Echiophis generoko animalia da. Arrainen barruko Ophichthidae familian sailkatzen da.
Calvisano
Calvisano Italiako udalerri bat da. Bresciako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Calvisanok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Bruceton (Tennessee)
Bruceton Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Carroll konderrian dago, Tennessee estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Boursonne
Boursonne Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Boursonne udalerrian erroldatutako biztanleak 271 ziren. Familiak 100 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 48 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 124 etxebizitza zeuden, 100 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 16 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 121 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 100 etxebizitza nagusietatik 85 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 27 etxek lau zituzten eta 47 etxek bost zituzten. 77 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 41 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 51 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Boursonne udalerrian 103 unitate fiskal zeuden, 268,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.514 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 5 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Chevillon (Marne Garaia)
Chevillon Frantziako udalerria da, Marne Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Chevillon udalerrian erroldatutako biztanleak 1.396 ziren. Familiak 570 ziren, horien artean 152 pertsona bakarrekoak ziren (72 bakarrik bizi ziren gizonak eta 80 bakarrik bizi ziren emakumeak), 177 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 193 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 48 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 651 etxebizitza zeuden, 580 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 23 bigarren erresidentzia ziren eta 48 hutsik zeuden. 546 etxeak ziren eta 101 apartamentuak ziren. 580 etxebizitza nagusietatik 431 bere jabearen bizilekua ziren, 130 alokairuan okupaturik zeuden eta 19 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 26 etxek bi zituzten, 77 etxek hiru zituzten, 175 etxek lau zituzten eta 301 etxek bost zituzten. 396 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 239 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 259 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 889 ziren, horien artean 611 aktiboak ziren eta 278 inaktiboak ziren. 611 pertsona aktiboetatik 537 lanean zeuden (311 gizon eta 226 emakume) eta 74 langabezian zeuden (28 gizon eta 46 emakume). 278 pertsona inaktiboetatik 105 erretiraturik zeuden, 65 ikasten zeuden eta 108 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chevillon udalerrian 562 unitate fiskal zeuden, 1.362,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.745 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 36 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 3 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 8 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 zurgina, 2 iturginak eta 2 ile apaindegiak.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 drogeria zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1 eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Chevillon udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 306 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Goizeko Izar (amerindiarra)
Goizeko Izar (Vóóhéhéve; Morning Star) edo Aizto Kamuts (Dull Knife; ; 1810-1883) txeiene tribu indiarreko buruzagia izan zen. Little Big Horngo gudua eta gero, siuxekin bat egin zuen estatubatuarrak borrokatzeko.
Sceloporus subpictus
Sceloporus subpictus Sceloporus generoko animalia da. Narrastien barruko Phrynosomatidae familian sailkatuta dago.
Ane Muñoz
Ane Muñoz Mitxelena (Hondarribia, Gipuzkoa, 1967 - ) euskal zinemagilea eta kazetaria da.
Heraklides (osaba)
Heraklides (antzinako grezieraz: Ἡρακλείδης) Sirakusako gizonezkoa zen, eta Agatokles Sirakusakoaren senidea, beharbada osaba. Berari buruz ezer gutxi dakigu. Garai hartan, bazegoen Seirehun Nobleak izeneko taldea. Talde hau eragin handiena zutenen artean osatuta zegoen, hauen buruzagiak Sosistrato eta Heraklides ziren. Aditu batzuen arabera, Heraklides hau Agatoklesen osaba izan zitekeen. Hori erlazionatuta egongo zen Agatoklesen behe mailako jatorriaren mailarekin.
Ane Muñoz
EHUn Kazetaritzan diplomatua eta Madrilgo UCM-n (Universidad Complutense de Madrid) Irudia eta Soinuan lizenziatua.
Donostiako Nazioarteko Zinemaldiko aldizkari ofizialeko erredaktorea izan zen 1993tik 2008ra. Hainbat kolaborazio ere egiten ditu komunikabideetan: Euskadi Irratiko Arratsaldekoa eta Faktoria saioetan, Berria egunkarian zutabea idazten du astero. Hondarribia, Irunero eta Egunkarian idatzi izan du.
Zineman skript bezala lan egiten du. Azken urteetakoen atean, Pagafantas, No controles, Yo también, 80 Egunean, Urteberri on, Amona!…
Lanak
Examen
El pan de cada día
Pequeños líos
Basurdea
El salto de Beamon
Loturak
Onddo pinu
Onddo pinua (Boletus pinophilus) Boletaceae familiako onddoa da.
Vincent Auriol
Jules Vincent Auriol (Revel, - Paris, ) frantziar politikaria izan zen, 1947 eta 1954 artean presidente izandakoa.
Onddo pinu
Sinonimoak
Onddo horri onddo beltz kaskagorri, kaskabeltz edo onddo gorria esaten zaio.
Latinezko sinonimoak:
Deskribapena
Kapela: 20 cm-ko dametrora iristen da, baina ia bikoitza izan dezake. Normalean kapela oso erregularrekoa. Hasieran hemisferikoa da eta gero ganbila. Azala belusatua du, pruinosoa eta kaoba kolore berdina du denean, argitxoagoa edo iluntxoagoa. Kapelaren ertza geruza zuri-horixka batez estalita dago gaztetan.
Tutuak: Nahiko luzeak, oinari itsatsiak, hasieran zuriak eta heltzen denean hori bihurtzen direnak.
Poroak: Lehenengo zuriak, gero horiak eta azkenean oliba kolorekoak; oso estu eta finak, neurri desberdinekoak, ez dira urdintzen ukitzean.
Haragia: Zuria, baina kapelaren azalaren azpian kolore marroi-ardotsua du. Airearekin ez da kolorez aldatzen eta zapore gozoa eta usain atseginak ditu. Etimologia: Boletus terminoaren etimologia eztabaidagarria da. Pinophilus berriz, latinetik dator, pino-tik eta grezieratik philos-etik, maitatua, beraz, pinuen maitalea, bere habitat nagusiagatik.
Jangarritasuna
Bikaina. Boletus edulis, Boletus aereus, Boletus reticulatus bezala. Beste espezien aurretik agertzen da eta kalitate onenetakoa du.
Sasoia eta lekua
Udaberriaren erdialdetik udazkenera arte bizi da koniferoen basoetan eta baso mistoetan, baina baita pago eta haritzeran ere. Banaketa eremua: Europa osoan eta mendebaldeko Asian. Pinu sail exotikoetan (Pinus sylvestris adibidez), Ipar Amerikako ekialdean, Mexikon, Hegoafrikan eta Zeelanda Berrian ere badago.
Rancho Notorious
Rancho Notorious 1952an Fritz Langek zuzendutako westerna da, Marlene Dietrich, Arthur Kennedy eta Mel Ferrer aktoreek antzeztua. Fimari egokitutako aurreneko izenburua The Legend of Chuck-a-Luck izan zen, baina RKO Pictures konpainiako buru Howard Hughesek gustuko ez eta bazterrean laga zuten. Langen hirugarren eta azken westerna da, estudioetan filmatua oso-osoan. Gorrotoa eta mendeku nahia ditu gaitzat. Ken Darbyk konposotatuko kantak (The Legend of Chuck-a-Luck), William Leek abestutakoak, eta filmean zehar zatika kantatua denak, gertaeren haria antolatzen du.
NGC 1581
NGC 1581 galaxia bat da, Dorado konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Orein Beltz
Orein Beltz (Black Elk; - ) oglala leinuko siux tribu indiarreko buruzagia izan zen. Zaldi Eroren lehengusua, wičháša wakȟáŋ edo xaman ospetsua izan zen. 1904an, emaztea hil ondoren, katolizismora bihurtu zen.
Francisco A. Marcos Marín
Francisco A. Marcos Marín (Madril, Espainia, 1946 - ) hizkuntzalari espainiarra da. Hizkuntzalaritza Hispaniarreko irakaslea da University of Texasen, San Antonion.
Lavaudieu
Lavaudieu Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Lavaudieu udalerrian erroldatutako biztanleak 228 ziren. Familiak 104 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 44 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 32 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Mireille Hartuch
Mireille Hartuch, Mireille izenaz soilik ezaguna (Paris, 1906ko irailaren 30a - ib., 1996ko abenduaren 29a) frantses abeslaria, konpositorea eta aktorea izan zen.
Lavaudieu
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Capo di Ponte
Capo di Ponte Italiako udalerri bat da. Bresciako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Capo di Pontek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Lavaudieu
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 137 ziren, horien artean 99 aktiboak ziren eta 38 inaktiboak ziren. 99 pertsona aktiboetatik 93 lanean zeuden (53 gizon eta 40 emakume) eta 6 langabezian zeuden (1 gizon eta 5 emakume). 38 pertsona inaktiboetatik 22 erretiraturik zeuden, 7 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Lavaudieu udalerrian 104 unitate fiskal zeuden, 233 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.894 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 14 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren eta 3 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 iturgina eta 2 jatetxeak.
2000. urtean Lavaudieu udalerrian 17 nekazaritza-ustiategi zeuden, 506 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Echiophis intertinctus
Echiophis intertinctus Echiophis generoko animalia da. Arrainen barruko Ophichthidae familian sailkatzen da.
Chapela
Kirola
Club de Remo Chapela arraun taldearen egoitza da.
Mireille Hartuch
Gaztetan, musika klasikoko pianista izateko ametsa bazterrera utzita, antzerki-lanean hasi zen. Antzerkian Jean Nohain (1900 - 1981) ezagutu zuen, berak idatzitako kantuen hitzen idazlea izango zena. Elkarlan horretatik arrakasta handiko abestiak sortu ziren: Couché dans le foin; Un petit chemin; Quand un vicomte; Une partie de bridge; Papa n'a pas voulu. Ahots ezti zoliaz kantatzen zuen, berak jotzen zuen pianoaz lagundurik beti. 1954an, Petit Conservatoire de la Chanson sortu zuen, abeslari asko prestatu ziren lekua.
1937an, Emmanuel Berl (Théodore izengoitia eman ziona) idazle eta filosofoarekin ezkondu zen.
Bere ibilbide luzean, Mireille Hartuchek zazpiehun abesti baino gehiago konposatu zituen, eta frantses gobernuak bi aldiz kondekoratu zuen, Ohorezko Legioaren intsigniarekin, frantziar kulturari egindako ekarria saritzeko.
Genyagnus monopterygius
Genyagnus monopterygius Genyagnus generoko animalia da. Arrainen barruko Uranoscopidae familian sailkatzen da.
San Pedro de Siresako monasterioa
San Pedro de Siresako monasterioa (Monesterio de Sant Per de Ciresa; Monasterio de San Pedro de Siresa) Pirinioetako Echo Ibarran kokatzen den monasterio erromaniko bat da. Espainiako Aragoi autonomia erkidegoko Huescako probintzian dago, 822 metroko garaieran, Aragoin iparraldeen kokaturik dagoen monasterioa delarik.
833. urtean Galindo Gartzes Aragoiko kondeak ezarri zuen.
Neolamprologus savoryi
Neolamprologus savoryi Neolamprologus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Defentsa-eskubide
Defentsa-eskubidea pertsona fisiko edo juridiko baten oinarrizko eskubidea da, justizia auzitegi baten aurrean berdintasun eta independentzia berme osoz egozten zaizkion karguak defendatzeko. Jurisdikzio-ordena guztietan ematen den eskubidea da, eta zigor-arloko prozeduraren edozein fasetan aplikatzen da (sumarioa, bitartekoa eta ahozko epaiketa) eta zibilean (alegazioak, froga eta ondorioak).
Artezkar
Artezkar edo itua tiro lehiaketetarako erabiltzen den objektua da, tiro egitean helburu dena eta tiratzailearen zorroztasuna ebaluatzeko ere balio duena.
NATO alfabeto fonetikoa
NATO alfabeto fonetikoa NATOk eginiko alfabetoa da, irrati bidez modu ulergarrian komunikatzeko. 1950eko hamarkadan sortu zen hegazkinen arteko komunikaziorako. Gaur egun, mundu osoko hegazkin zibilek ere erabiltzen dute.
Charles D. B. King
Charles Dunbar Burgess King (Monrovia, 1875eko martxoaren 12a - ibidem, 1961eko irailaren 4a) liberiar politikaria izan zen. Liberiako 17. presidentea izan zen 1920tik 1930era.
Benetako Whig Alderdiko kidea izan zen, 1878tik 1980ra Liberian gobernatu zuena. Fiskal nagusia izan zen 1904tik 1912ra, eta Estatu-idazkaria 1912tik 191919ra, eta 1919ko Parisko Bake Biltzarran parte hartu zuen.
Bere gobernuaren ezaugarri nagusia eskandaluak eta beherapen ekonomikoa izan ziren, nahiz eta alfabetatze-tasak gora egin zuen. 1927ko hauteskundeak iruzur egin zuen eta 1930ean dimisioa eman zuen lan behartuaren eta esklabotzaren eskandalu baten ondorioz.
1947tik 1952ra Liberiako enbaxadorea izan zen Estatu Batuetan.
Bruceton Mills (Mendebaldeko Virginia)
Bruceton Mills Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Preston konderrian dago, Mendebaldeko Virginia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Leiun
Leiun Lizoainibar-Arriasgoiti udalerriko Lizoainibar ibarreko leku bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Pirinioaurrea eskualdean.
biztanle zituen.
Bertako biztanleak leiundarrak dira.
Izena
Leiun toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Geografia
Leiun Lizoainibar ibarran dago.
Ingurune naturala eta klima
Lizoainibar Pirinioaurreko ibarra da, Eguesibar eta Longida lotzen dituen lautada da. Ibaia zeharkatzen du Erro ibaiak, Irati-Aragoi ibaiaren adarrak.
Ibarreko klima azpi-mediterraneoa da, urteko batez besteko tenperatura 12 eta 13 gradu ingurukoa, eta batez besteko prezipitazioak 800 mm eta 1 000 mm bitartekoak. Urteko egun euritsuak 90 izaten dira, batez ere udaberri eta udazkenean. Uda garaian, bi hilabete lehor izaten dira, uztaila, eta, batez ere, abuztua.
Herrigunearen inguruko basoetan, birlandatutako pinuak dira nagusi. Birlandaketa hauek XIX. mendetik aurrera egin ziren, inguruko zerrategiek zuten hazkunde azkarreko zuhaitzen beharra zela eta. Oraindik ere, 100-120 hektarea gordetzen da.
Estazio meteorologikoak
Lizoainibarren dagoen Beortegi herrian, itsasoaren mailatik 580 metrora, Nafarroako Gobernuak 1998n jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
Tibalt II.a Nafarroakoa eregeak 1258n ibar-ondareari betiko lotutako haraneko lekuen artean dago. Urteko bularra 1280koa zen, 13 soldata gehi 6 gari-kahitze; eta 1427an, 20 soldata eta 4 gari-kahitze.
1835-1845eko udal-erreformetara arte Lizoainibarko diputatuak eta herritarren artean aukeratzen zen herriko erregidoreak gobernatzen zuten. 1847an, bideak oso gaiztoak ziren, bertakoak bakarrik, eta zerbitzari batek eramaten eta ekartzen zuen posta Urroztik.
Demografia
biztanle zituen Leiunek.
Euskara
Luis Luziano Bonapartek, 1869an, Lizoainibarko herri guztiak sailkatu zituen, hegoaldeko goi-nafarrera euskalkian, Pirinioaurre ibarretik Eguesibar eta Longida ibarrekin eta Pirinioaurreko Eguesibar eta Longida ibarrekin hitz egiten zena.
Koldo Zuazok, 2010ean, Lizoainibar atzerakada-eremuan sailkatu zituen, non euskarak hain atzerakada handia izan duen, non bertako hiztunik apenas geratzen den.
Leiungo azpieuskalkia pirinioaurrera da.
Euskararen Foru Legea
Nafarroako Gobernuak onartutako Euskararen Foru Legeari jarraituz, Lizoainibar-Arriasgoiti eremu mistoko udalerria da. 2010eko erroldan, herritarren % 10,62ek zekien euskaraz.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Saproamanita vittadinii
Saproamanita vittadinii edo Amanita vittadinii Amanitaceae familiako onddo espezie bat da.
Banaketa eremua
Ipar Amerika, Europa,
Espeziearen egoera
Aranzadi Elkartearen arabera, Saproamanita vittadinii desagertzeko arriskuan dauden onddoen eusko-kantauriar Zerrenda Gorrian dago. Azken urteotan mikologia adituek onddo batzuen beherakada kuantitatibo eta kualitatibo handia egon dela ohartarazi dute. Adituen esanetan, egoera honek hainbat eragile ditu, tartean klima aldaketa, pestiziden erabilera eta bilketa masiboak.
L'Hemisfèric
Programazioak, zientzia eta teknologiari buruzko gaiak eskaintzen ditu, eta aldizka aldatu egiten da. Orotara, gutxi gora-behera, 13.000 metro karratuko hedadura du eraikinak.
GnuPG
GnuPG edo GNU Privacy Guard zifraketarako eta sinadura digitalak sortzeko erreminta bat da, PGP-ren (Pretty Good Privacy) ordezkoa hain zuzen, baina GPL lizentziapeko software askea izanik. GPG-k IETF-ren estandarra darabil, OpenPGP deritzoguna.
Historia
Hasieran GPG Werner Koch-k garatu zuen. 1.0.0 bertsioa 1999ko Irailak 7 kaleratu zen. Alemaniako Ekonomi eta Teknologia ministerioak dokumentazio eta Microsoft Windowsentzako bertsioa finantzatu zituen 2000. urtean.
GPG Erabilera
GPG egonkorra da, produkziorako software egoki bezala onartuta dago eta orokorrean FreeBSD, OpenBSD, NetBSD eta azkenaldian GNU/Linux distribuzioetan, sistema eragilearekin batera banatzen da.
Nahiz eta programak oinarrizko testu interfaze izan, gaur egun GPG errekurtsoak erabiltzen dituzten aplikazio grafikoak ere badaude. Adibidez, KMail eta Evolutionen barnean integratua izan da, Enigmail deitutako plugin bat ere badago, Mozilla Application Suite eta Thunderbirdekin lan egiten duena Windows, GNU/Linux eta beste sistema eragileen gainean. Pluginak GPG mekanismoaren atal bat ez direnez eta OpenPGP estandarraren espezifikazioetan agertzen ez direnez, bere garatzaileak plugin proiektuekin erlazionatuta ez daudenez, pentsa daiteke GPG-ren segurtasun onurak konpromisoan egon daitezkeela edota eraginkortasuna galtzen ari direla koordinazio eta euskarri faltagatik, baina kode irekiko alternatibak edo interpretaturiko script-ak izanik (Thunderbirden pluginen kasuan bezala), funtzionamendu fidagarria bermatzen da GPG erramintarekin.
GPG Mac OS X eta Windows bezalako beste plataforma batzuetan ere konpilatu daiteke. Mac OS X-n MacGPG izeneko aplikazio aske bat eroan da, klase natiboen definizioak eta erabiltzailearen ingurunea erabiltzeko moldatua izan delarik. Konpilazio gurutzatua ez da lan xumea, behintzat segurtasun hornitzaileak sistema eragilearekin batera aldatzen direlako eta honek egokitzapena zaila egiten duelako. Hala ere, kalitate altuko konpilatzaileek bestelako GPG inplementazioekin era zuzenean elkar eragin behar duten fitxategi exekutagarriak sortu behar dituzte.
Zelan lan egiten du GPG-k?
GPG-k erabiltzaileek sortutako banakako gako pare asimetrikoak erabiliz mezuak zifratzen ditu. Gako publikoak beste erabiltzaileekin elkartrukatu daitezke era askotara, adibidez gako zerbitzarietan gakoak utzita. Beti arretaz banatu behar dira gako publikoen ustelkeria bidez gerta daitezkeen identitate faltsuen agerpena saihesteko. Posible da mezu bati sinadura digital kriptografikoa eranstea mezuaren osotasuna eta iturria egiaztatzeko, honela fidagarriak ez diren elkarrekikotasunak konprobatu ditzakegu.
GPG-k ez du software patentek mugatutako algoritmorik erabiltzen, hauen artean PGP-n hasieratik erabiltzen den IDEA(International Data Encryption Algorithm) zifratze algoritmoa dago. Honen ordez patentatu gabeko ElGamal, CAST5, DES hirukoitza 3DES, AES eta Blowfish bezalako algoritmoak erabiltzen dira. Posible da IDEA erabiltzea GPG-n plugin estra bat jaitsita, baina erabiltzaile lizentzien beharra agertu daiteke IDEA patentaturik dauden herrialdeetan.
GPG zifratze software hibrido bat da, azkartasuna lortzeko zifratze simetrikodun kriptografia eta gako seguruen banaketarako gako publikoen kriptografia konbinatzen ditu. Lan egiteko modu hau OpenPGP estandarraren berdina da eta PGP-ren atala izan da bere lehen bertsiotik.
Arazoak
OpenPGP estandarrak mezuentzako sinadura digitalak egiteko metodo batzuk definitzen ditu. Metodo baten eraginkortasuna hobetzeko ahaleginean sortutako errore baten ondorioz, metodo bakar baten eragina duen segurtasun zulo bat aurkitu zen (Nguyen 2004) eta GPG bertsio batzuetan (1.0.2-tik 1.2.3-ra, zerbitzarietan zerrendatutako 1.000 gako baino gutxiagorekin) eragina izan zuen. Seguritate zulo hori GPG 1.2.4 bertsiotik aurrera konponduta dago. Honek algoritmo kriptografikoen, protokoloen eta kriptosistemen inplementazio zuzenak garatzeko zailtasunaren ideia ematen digu.
GPG komando lerroen bidezko sistema bat da. Inplementazio grafiko desberdinak eskuragarri daude baina banaka batzuk baino ez dituzte bere ezaugarri guztiak (Adibidez: ID, erabiltzaile edo sinadura ezabaketa). Instrukzio guztiak komando lerrora pasatu behar direnez, oso arin programaren alde garrantzitsuen erabilera zailtzen dute. Liburutegi erako bertsio baten gaineko lana hasita dago.
Capovalle
Capovalle Italiako udalerri bat da. Bresciako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Capovallek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Æthelred Zalantzatia
Æthelred II.a (c. 968 – ). Zalantzatia (Unræd) deitua, Ingalaterrako erregea izan zen 978-1013 eta 1014-1016. urteetan. Edgar Baketsuaren eta Æthelflæd bere bigarren emaztearen bigarren semea izan zen.
Bere erregealdian, bikingoen aurka borrokatu zuen eta hauek danegeld ordaintzera behartu zuten. 1002an nobleak sarraski ondoren, Svend I.a Danimarkakoak herrialdea inbaditu zuen. Æthelred Normandian erbesteratu zen baina londrestarrek daniarrak menderatu zituztenean, itzuli eta, 1013ko abenduaren 23an, Witanek berriro errege izendatu zuen.
Alain Poher
Alain Poher (Ablon-sur-Seine, - Paris, ) frantziar politikaria izan zen, bi aldiz (1969an eta 1974an) presidente bitartekari izandakoa.
Lanbidez ingeniaria, Emmanuel Mounierren aldekoa izan zen. Bigarren Mundu Gerran Erresistentzian sartu zen. Gerra ondoren senataria izan zen.
European Journalism Centre
European Journalism Centre (EJC) erakunde profesional independente bat da, irabazi-asmorik gabeko a, Maastricht hirian kokatua, 1992 an sortua eta Europan kalitatezko kazetaritza bultzatzeko lan egiten duena, baita hedabideen digitalizazioarekin batera datozen aldaketa teknologiko eta kultural handiak asimilatzeko ere.
2019an Vicent Partal kazetaria zen erakunde honen presidentea.
Neolamprologus schreyeni
Neolamprologus schreyeni Neolamprologus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Sceloporus vandenburgianus
Sceloporus vandenburgianus Sceloporus generoko animalia da. Narrastien barruko Phrynosomatidae familian sailkatuta dago.
A Illa de Arousa
A Illa de Arousa edo Arousako uhartea Galiziako Pontevedrako probintzian dagoen O Salnes eskualdeko udalerria da.
NGC 1583
NGC 1583 galaxia bat da, Eridanus konstelazioan. Francis Preserved Leavenworthek aurkitu zuen n.
Echiophis punctifer
Echiophis punctifer Echiophis generoko animalia da. Arrainen barruko Ophichthidae familian sailkatzen da.
Charles Dupuy
Charles Alexandre Dupuy (Le Puy-en-Velay, - Ille-sur-Têt, ) frantziar politikaria izan zen, hiru aldiz lehen ministro eta presidente bitartekari izandakoa.
Lanbidez hezkuntza-inspektorea, ezkertiar errepublikanoen taldean sartu zen. 1894an, barne ministroa zela, Dreyfus afera piztu zen.
Nigeriako Eliza
Nigeriako Eliza (Church of Nigeria) Nigeriako eliza kristau nagusia da, eta anglikar erkidegoko bigarren handiena. Herrialdeko 190 milioi biztanleetatik, 18 milioik Eliza honen jarraitzaileak dira. 2002tik aurrera, 14 eliz-probintziatan banaturik dago eta egungo primatua Henry Ndukuba artzapezpikua da.
Germigny-l'Exempt
Biztanleria
2007an Germigny-l'Exempt udalerrian erroldatutako biztanleak 320 ziren. Familiak 144 ziren, horien artean 48 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 28 bakarrik bizi ziren emakumeak), 60 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 32 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Happiness (1998ko filma)
Happiness 1998ko Todd Solondz estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.
Germigny-l'Exempt
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Happiness (1998ko filma)
Argumentua
New Jerseyko auzo dotore batean eroso asko bizi diren Jordan familiako hiru ahizpak, zoriontasunaren bila dabiltza beti. Joyek 30 urte ditu eta oraindik ez du gizon perfektua aurkitu. Trish, ezkondutako haren ahizpa zaharrena, Joy bera bezain egoki ezkonduko ez den beldur da; eta azkenik, Helen dago, best-sellerrak idazten dituena, bere larritasunean pixkanaka hondoratzen ari dena.
Germigny-l'Exempt
Etxebizitza
2007an 227 etxebizitza zeuden, 147 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 49 bigarren erresidentzia ziren eta 31 hutsik zeuden. 223 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 147 etxebizitza nagusietatik 127 bere jabearen bizilekua ziren, 16 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 12 etxek bi zituzten, 30 etxek hiru zituzten, 47 etxek lau zituzten eta 57 etxek bost zituzten. 107 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 84 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 45 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 183 ziren, horien artean 118 aktiboak ziren eta 65 inaktiboak ziren. 118 pertsona aktiboetatik 110 lanean zeuden (62 gizon eta 48 emakume) eta 8 langabezian zeuden (3 gizon eta 5 emakume). 65 pertsona inaktiboetatik 32 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 14 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Germigny-l'Exempt udalerrian 156 unitate fiskal zeuden, 337 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.728 euro zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Mihi
Etimologia
Aitzineuskaraz: *bini Koldo Mitxelenaren ikerketen arabera.
Ezaugarriak eta funtzioa
Mihiaren eginkizun nagusia elikagaiak murtxikatzen eta irensten laguntzea da, baina goi mailako ornodun batzuek, gizonak bereziki, soinuak ahoskatzeko ere erabiltzen dute mihia. Lehorreko animalien mihiak zapore desberdin askori antzeman diezaieke, gainaldean dituen papilei esker.
Aizpuru enea
Aizpuru enea Gipuzkoako Urretxu udalerrian dagoen jauregi bat da.
Rastafari mugimendua
Rastafari mugimendua 1930. urtean Jamaikan sortu zen mugimendu erlijiosoa da. Haile Selassie du jainko handiena: komunitate beltzaren aspirazio sozial eta politikoak gauzatzeko, Marcus Mosiah Garveyren ikasbide publizista eta antolatzaileari darraio; kontuak kontu, profetatzat hartua bada ere, hark ez zuen inoiz bere burua mugimendu horrekin identifikatu.
Ia 1.000.000 bat rastafari zeuden 2000. urtean. Jamaikako biztanleriaren % 60k, gutxi gorabehera, bere burua rastafaritzat jotzen du. Jamaikako langileriatik atera zen mugimendu rastafaria eta denbora batez, gorentasun beltza moduan egon zen. Gaur egun, ordea, imigrazioari esker, munduan zabaldu da.
Rastafariak eta reggaea
''Sinetsi behar duzu. Kale gorrian zaude, txabola zikin batean, sosik gabe, lanik gabe, eta etorkizuna zure azaleko kolore iluna baino ilunagoa da. Beltza zara, basatia, historiarik gabea, oroimenik gabea eta duintasunik gabe bizi zara kale gorrian. Sinetsi beharra duzu, sinistu nahi duzu. Entzun al duzu? Afrikan Ras Tafari Makoken izeneko etiopiar bat koroatua izan da. Haile Selassie da! Erregeen Errege, Jaunen Jaun, Judako Lehoi Konkistatzailea... Jainkoaren semea! Munduan zehar indarrez sakabanatutako afrikar esklabo guztiak askatu eta Afrikara, etxera bueltan eramango ditu. Etxera itzuliko zara eta aske izango zara. Rastafariren gotzainek bidea erakutsiko dizute, Jah zure jainkoa da, Babilonian bizi zara eta infernu honetatik aterako zaitu.''
Elikadura kontuetan dituzten debekuez gain, rastafariek debekatua dute ilea, bizarra edota gorputz-atalak moztea ere. Hori dela eta, ilea neurrigabe hazten zaie, eta beltzek ilea oso kizkurra dutenez, txurroak sortzen zaizkie, “dreadlock” izenekoak.
Arau eta betebehar horiek zintzo jarraitzea konpromiso erlijiosoaren eta fededun zintzoaren adierazgarri dira. Hala ere, azkenean bakoitzak ahal duen neurrian edota nahi duen heinean betetzen ditu eta ezin da orokortu. Txurroak daramatzaten guztiak ez dira rastafariak: haien estetika gustatzen zaielako dituzte askok eta gauza bera gertatzen da marihuanarekin. Erretzaile guztiak ez dira rastak eta belar “sakratua” erretzen duen guztiari ez zaio derrigor reggae musika gustatu behar. Alderantziz halaber: reggaearen zale guztiek ez dute nahitaez erretzaile amorratuak izan beharrik, nahiz eta askok hala uste duten. Ukaezina da, ordea, reggae musikak, rasta erlijioak eta marihuanak lotura estua dutela.
Ganja
Rastafarien ustez, marihuana jakinduriaren belarra da eta belar hori erretzea Jainkoarekin harremanetan jartzeko bitartekoa da, erritu erlijiosoa. Erretzeaz gain, belarrari erabilpen ugari ematen diote: janariari botatzeko, infusioak egiteko, sendabelar modura...
Ichthyscopus barbatus
Ichthyscopus barbatus Ichthyscopus generoko animalia da. Arrainen barruko Uranoscopidae familian sailkatzen da.
Ekialdeko Kazakhstan
Ekialdeko Kazakhstan (Шығыс Қазақстан облысы), Kazakhstango probintzia bat da eta herrialdearen ekialdearen gehiena hartzen du, Irtyx ibaiaren eta Zaisan aintziraren arroak barne. Hiriburua Oskemen da (Ust-Kamenogorsk bezala ere ezaguna). Probintziak muga egiten du Errusiarekin iparraldean eta ipar-ekialdean, eta Txinako Xinjiango Uighurren eskualde autonomoarekin hegoaldean eta hego-ekialdean. Ekialderago geratzen den puntua Mongoliatik 50 kilometrora dago; hala ere, Kazakhstanek ez du mugarik egiten Mongoliarekin. Kazakhstango beste probintzia batzuekin ere muga egiten du: Pavlodar probintzia (ipar-mendebaldean); Karagandy probintzia (ekialdean) eta Almatyko probintzia (hegoaldean).
Bernako Alpeak
Bernako Alpeak (Alpes bernoises; Berner Alpen) mendebaldeko Alpeetan dagoen mendikatea da, Suitzan dagoena. Tontorrik altuena Finsteraarhorn da.
Basileako katedrala
Basileako katedrala (Basler Münster) Suitzako Basilea hiriko eraikin garrantzitsuenetariko bat da. Eliza erromaniko estiloan eraiki zen baina 1356ko Basileako lurrikarak erdi erorita utzi zuen. Ondoren, Johannes Gmünd-ek berreraiki zuen, orduan gotiko estiloan. Hasiera batean katolikoa, gaur egun eliza ebanjeliko bat da, 152ean Basilean ezarri zen Erreforma protestantearen garaitik. Barruan Erasmo Rotterdamgoa eta Jakob Bernoulli daude lurperatuta, besteak beste.
Historia
Katedrala dagoen muinoa K.a. I. mendetik gutxienez eraikita egon zela uste da. XI. mendearen hasieran, Adalberto II.a gotzainak hiru habearteko katedral bat eraikitzea agindu zuen. Katedrala 1225 inguruan amaitu zen, erromaniko berantiarreko estiloan. Lurrikararen ondoren, bost dorre eta eraikinaren zati batzuk erori ziren, estilo gotiko berrian berreraiki zirenak, eta 1363an katedral berriaren aldare nagusia sagaratu zen. 1421ean Ulrich von Ensingen, Ulm eta Estrasburgoko dorreen eraikitzailea, iparraldeko dorrearen handitzeari ekin zion, 1429an amaitu eta 1500eko uztailaren 23an, hegoaldeko dorrearekin osatu zen, Hans von Nussdorfen eskutik. Ordutik hona hainbat berrikuntza txiki egin dira, ekialdeko kripta ixtea, esaterako, eta 1975ean berriro irekitzea.
Ezaugarriak
Eraikinaren ezaugarri nagusiak fatxadako bi dorre eta erabilitako harearria. Dorreak garaiak dira: iparraldeko edo Georgsturm (San Jurgiren dorrea) 64,2 m. eta hegoaldekoa edo Martinsturm (San Martinen dorrea) 62,7 m. dituzte.
NGC 1584
NGC 1584 galaxia bat da, Eridanus konstelazioan. Francis Preserved Leavenworthek aurkitu zuen n.
Txerri gripea
Txerri gripea edo urde gripea, txerriaren hainbat gripe birusek eragindako gaixotasun bat da. Txerri gripea orthomyxoviridae familiako birusak eragina da eta urdeetan endemikoa. Andui ezagunenak Quebecen isolatutako H1N1, H3N2, H3N3, eta Japonia eta Europan isolatutako H1N2 dira.
Nahiz eta txerri gripeak gizakiei erregulartasunez eragin ez arren, noizbehinkako pertsona infektatuen kasuak ere badaude. Orokorrean, kasu hauek etxeko hegazti eta txerriekin lan egin edo kontaktu estua duten pertsonak dira, eta abere horiek birus anduiren bat izanez gero dute infekzio arrisku gehiago. Hori txerri gripeak mutatzeko duen gaitasuna eta birsailkapena deritzon prozesuaren bidez gizakien arteko transmisioa ahalbideratzen duten ezaugarriak bereganatu ditzazkelan datza.
2010eko abuztuan Munduko Osasun Erakundeak pandemia bezala sailkatu zuen.
Sceloporus zosteromus
Sceloporus zosteromus Sceloporus generoko animalia da. Narrastien barruko Phrynosomatidae familian sailkatuta dago.
Brunson (Hego Carolina)
Brunson Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Hampton konderrian kokatuta dago, Hego Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Capriano del Colle
Capriano del Colle Italiako udalerri bat da. Bresciako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Capriano del Collek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Capriolo
Capriolo Italiako udalerri bat da. Bresciako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.