cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chiclana de la Frontera
Chiclana de la Frontera Cadizko probintzian dagoen udalerri andaluziarra da. 11 m-ko altueran eta Cadiztik 20 km-tara kokaturik, 2012ko datuen arabera 82.261 biztanle zituen 207 km²-tan banaturik.
Eschborn
Eschborn Alemaniako udalerria da. Hessen estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Thorogobius ephippiatus
Thorogobius ephippiatus Thorogobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Produktibismo
Produktibismoa ondasunen ekoizpena lehenesten duen sistema ekonomikoa da. Egungo sistema kapitalistaren ezaugarri nagusietakoa da; horren adierazgarri, lorpen ekonomikoen eta garapenaren neurri moduan BPG eta ekoizpen totala neurtzeko beste adierazle ekonomikoen erabilerada.
Porto Alegreko metroa
Porto Alegreko metroa (portugesez: Metrô de Porto Alegre), Brasilgo Porto Alegre hiriko garraiobide publikoa da. 1980ean zabaldu zen eta gaur egun metro-sareak linea bakarra eta 33,8 kilometro dauzka. Metroak 17 geltoki ditu guztira.
Egunero metroa 300.000 pertsonek erabiltzen dute.
Lineak
Metro sistemak linea bakarra du, baina bigarren bat eraikitze-fasean dago 2014ko Munduko Futbol Txapelketarako.
Mníchova Lehota
Mníchova Lehota Eslovakiako udalerri bat da, Trenčíngo barrutian kokatuta. 16,62 km²ko azalera du eta 1215 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1269. urtekoa da.
Lisa Bortolotti
Lisa Bortolotti (Bolonia, 1974) filosofo italiarra da, gaur egun Birminghameko Unibertsitatea n Filosofia irakaslea da. Bere lana zientzia kognitiboen filosofian oinarritzen da, psikologiaren filosofia eta psikiatriaren filosofia barne, baita bioetika eta etika medikoa ere. Boloniako Unibertsitatea n, Londresko King 's Colleg en, Oxfordeko Unibertsitatea n eta Australiako Unibertsitate Nazionalean hezia izan zen, eta Manchesterreko Unibertsitatean lan egin zuen Birminghamen hasi aurretik, non irakasle elkartua eta orain irakasle titularra izan den.
Ikasketak
Bortolottik ikerlari elkartu gisa lan egin zuen Manchesterreko Unibertsitatean 2004tik 2005era. Etika eta Gizarte Politika ko Zentroaren parte izan zen (ohorezko irakasle ere izan zen), ikerketaren izaera aztertzen zuen proiektu baten esparruan, zeinak ikerketaren etika eta zuzenbidea ere barnebiltzen zituen. 2005ean Birminghameko Unibertsitateko Filosofia Departamentuko kide bihurtu zen, irakasle gisa. 2007an, Milan go Medikuntza Molekula rreko Europako Eskolan katedra bisitari bat hartu zuen, 2008ra arte mantendu zuena; urte berean, Macquarie Center for Cognitive Science delakoan hilabete batzuk eman zituen, Macquarie Universityko ikerketa-beka batekin, eta Birminghameko Unibertsitatean katedradun izateko sustatua izan zen. 2008. urtean argitaratu zen, halaber, bere lehen liburua, "Introducción a la filosofía de la ciencia" izeneko testu-liburua. 2013an Portugaldarrez argitaratu zen horren bertsio bat.
2009an, bere hirugarren liburua Delirios y otras Creencias Irracionales izan zen, eldarnioen esplorazioari eta sinismenen adskripziorako baldintzei buruzko monografia bat. Liburuak arrakasta handia izan zuen, 2011an American Philosophical Association saria jaso zuelarik. Liburua hanibat artikulutan berrikusi izan zen,      eta Neurotica aldizkarian zenbaki esanguratsu baten ikergai izan zen. Arazoak, Neil Levyk argitaratua, liburuarekin lotutako bost artikulu zituen.
2011n Birminghameko irakurle bihurtu zen, eta  gero 2013an irakasle. 2014an, Irrazionaltasuna   argitaratu zen, Filosofiaren Gako Kontzeptuak seriearen zati gisa,  eta 2018an Delirios en Contexto argitaletxearen argitaratzailea izan zen, Palgrave Macmillanek argitaratutako sarbide irekiko bilduma.
Eldarnioak eta beste sinesmen irrazional batzuk
Galderaren aurrekariak azaldu ondoren, Bortolottik, eldarnioen irrazionaltasun prozesalak, agentearen beste nahitako egoerekin erlazio arrazionalik ez izateak, sinesmenak direla ukatzea justifikatzen duen aztertzen du. Berak ukatu egiten du hori egiten duenik, paradigmen sineste askok arrazionaltasun prozesalaren akatsak erakusten baitituzte. Ondoren, eldarnioen irrazionaltasun epistemikora pasatzen da, hau da, ez daudela ebidentziak babesturik. Hau ere ezin da erabili eldarnioen egoera sineskizun bezala desafiatzeko, argudiatzen du, orokortutako sineste komun asko, epistemikoki irrazionalak ere badirelako. Jarraian, eldarnioak sinesmenak ez direlako ideiari heltzen dio; izan ere, lehenik eta behin, ez dira modu egokian jorratzen, eta, bigarrenik, eldarnioak dituzten pertsonek ezin dute arrazoi onik eman engainuaren edukiari eusteko. Eldarnioak dituzten pertsonen karakterizazio horiek zuzenak izatea ahalbidetzen duen arren, arrazionaltasun agentzialaren akats horiek eldarniorik ez duten pertsonengan ere aurki daitezkeela argudiatzen du. Bortolottik dio subjektuek babesten ez dituzten pentsamenduen egoera (txertatutako pentsamenduak bezala) sinesmen bezala zalantzan dagoela, baina babestuak eta autoesleituak diren sinesmenek ni-a autonomiazko baten zati bezala ulertzen laguntzen dutela.
Bere liburuaren amaieran, sinesmenen esleipenean arrazionaltasuna murrizteari uko egiten dio. Sinesmenen idealizazioari aurre egiten dio, baina sinesmenak eta intentziozko beste estatu batzuk bereizteko helburua babesten du. Eldarniozko sinesmenen eta sinesmen arrunten arteko aldeak bere ezaugarri epiistemikoak baino gehiago kezkatu behar duela argudiatzen du. Eldarnioen eta uste irrazionalen (baina ez eldarniozkoen) arteko aldea, bere ustez, gradukoa da, eta ez klasekoa.
Argitalpenak
Hiru liburu argitaratu ditu egile bakar gisa: una Introducción a la Filosofía de la Ciencia (Polity Press, 2008); Delirios y otras creencias iracional (Oxford University Press, 2009); eta Irracionalidad (Polity, 2014). Eldarnioak eta beste sinesmen irrazional batzuetan, Bortolottik, eldarnioak, euren irrazionaltasunagatik ezin direla sinesmenak izan dioen argudioa desafiatzen du, eta American Philosophical Association liburuaren 2011ko sariaren irabazlea izan zen. Gainera, Filosofía y felicidad (Palgrave Macmillan, 2009) eta Delusions in Context (Palgrave Macmillan, 2018) editatu zituen eta Psiquiatría como neurociencia cognitiva: perspectivas Filosofóficas (Oxford University Press, 2009) koeditatu zuen. Bere liburuez gain, Bortolottik 50 artikulu baino gehiago argitaratu ditu binaka berrikusitako aldizkarietan eta 20 kapitulu baino gehiago argitaratutako bildumetan. Oxfordeko Perspectivas Internacionales en Filosofía y Psiquiatría saileko editorea da, baita Bloomsburyko Zientzia, Etika eta Berrikuntza saileko kontseilu editorialean ere. Hainbat aldizkariren argitalpen-batzordean aritu da, eta, horrez gain, Frontiers in Theologic and Philosophical Psychology aldizkariaren berrikuspen-editorea, Ethical Theory and Moral Practice aldizkariaren editore elkartua eta Journal of Medical Ethics aldizkarirako e-letter argitaletxearen editorea ere izan da. Aldizkarien edizio berezi batzuk argitaratu edo editatu ditu, besteak beste, European Journal of Analytic Philosophy,  Journal of Consciousness Studies,  eta Consciousness and Cognition.
Bere liburuez gain, Bortolottik 50 artikulu baino gehiago argitaratu ditu binaka berrikusitako aldizkarietan eta 20 kapitulu baino gehiago argitaratutako bildumetan. Oxfordeko Perspectivas Internacionales en Filosofía y Psiquiatría saileko editorea da, baita Bloomsburyko Zientzia, Etika eta Berrikuntza saileko kontseilu editorialean ere. Hainbat aldizkariren argitalpen-batzordean aritu da, eta, horrez gain, Frontiers in Theologic and Philosophical Psychology aldizkariaren berrikuspen-editorea, Ethical Theory and Moral Practice aldizkariaren editore elkartua eta Journal of Medical Ethics aldizkarirako e-letter argitaletxearen editorea ere izan da. Aldizkarien edizio berezi batzuk argitaratu edo editatu ditu, besteak beste, European Journal of Analytic Philosophy,  Journal of Consciousness Studies,  eta Consciousness and Cognition.
1296 Andrée
1296 Andrée asteroide gerrikoaan aurkitutako 1296. asteroidearen izena da. 1933ko azaroak 25ean aurkitu zuen Louis Boyerrek Aljerretik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1933 WE zen.
Fabiola Gutiérrez
Fabiola Gutiérrez Escobar (Santa Cruz de la Sierra, 1989) boliviar ikertzaile, kazetari eta idazlea da. Trapiche Lab, Sembra Media eta Civic Media Observatory bezalako ekimenetan parte hartu du. Ramona Cultural eta rascacielos bezalako aldizkari digitaletan argitaratu du. Landu izan dituen gaien artean, lodifobia, aniztasun funtzionala, feminismoa, internet eta herri indigenak daude.
Mundo Nuevo
Mundo Nuevo (euskaraz, Mundu Berria) Donostiako Amara auzoko aisialdiko elkartea da, 1960 urtean sortua eta hango Santiago parrokiari estu lotua. Sortu zenez geroztik bertako apaiza den Pablo Garcia Azpillaga eta Mari Pepa Martinez Apeztegia izan dira taldearen dinamizatzaile nagusiak.
Elkarteak antolatu dituen ekitaldien artean, Donostiako inauterien konpartsa, Aste Santuan Kristoren Nekaldiaren irudikapen antzeztua, haur eta gazteentzako aisialdi jarduerak eta auzoko irratia daude. Aisialdiko begirale eta zuzendarien eskola bat ere badute.
Struppen
Struppen Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Saurida undosquamis
Saurida undosquamis Saurida generoko animalia da. Arrainen barruko Synodontidae familian sailkatzen da.
Tomohiko Murayama
Tomohiko Murayama (村山 智彦, 1987ko abuztuaren 22a - ) Japoniako futbolaria da.
Fiorano Canavese
Fiorano Canavese Italiako udalerri bat da. Turingo Hiri Metropolitanoan kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Francisco Basarte Alvero
Francisco Basarte Alvero (Cintruénigo, 1884-?), nafar organista eta musikagilea izan zen.
Fiorano Canavese
Mugakideak
Fiorano Canavesek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Francisco Basarte Alvero
Biografia
Gurasoak Candida Alvero eta Alejandro Basarte izan ziren. Cintruénigoko Santa Zezilia Udal Bandaren zuzendaria izan. zen. Halaber, herriko parrokiaren organista izan zen. Irailaren 8an Bakearen Andre Mariari eskaintzen zaion bederatziurrenaren musikaren egilea izan zen, aitaren laguntzarekin. Bere aita ere, Alejandro Basarte, musikaria izan zen eta baita herriko bandaren zuzendaria ere. . Vicenta Armendárizekin ezkonduta, sei seme-alabak izan zituzten.
Tomohiko Murayama
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Matsumoto Yamaga FC.
Dois Riachos
Dois Riachos Brasilgo udalerri bat da, Alagoas estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Icterus oberi
Icterus oberi Icterus generoko animalia da. Hegaztien barruko Icteridae familian sailkatua dago.
Ipar-mendebaldeko Lurraldeak
Ipar-mendebaldeko Lurraldeak Kanadako ipar-sartaldean dagoen lurraldea da, inuiten lurraldea dena. Nunavut eta Yukonekin, ez daukate probintziaren estatuturik.
Mugakideak
Mugakideak hauexek ditu: Ozeano Artikoa iparraldean, Nunavut ekialdean, Yukon mendebaldean eta Kolunbia Britaniarra, Alberta eta Saskatchewan hegoaldean.
Uharteak
Uharte nagusiak Victoria, Banks, Melville eta Patrick printzearena dira.
Fivegita
Fivegita mineral bat da.
Ezaugarriak
Fivegita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 da.
Riazan
Riazan (Рязань, ahoskatua) Errusiako hiria da, erresumaren mendebaldean dagoen Riazan oblastaren hiriburua. Oka ibaiaren ertzean dago, Moskutik 196 km hego-ekialdera. 2010ean 524.927 biztanle zituen.
Historia
1095. urtean sortu zuen hiria Jaroslav Sviatoslavitx printzeak, printzerri bateko hiriburu gisa, eta Pereiaslavl izena eman zion. Tatariarrek suntsitu zuten 1372. urtean, eta XV. mendean Pereiaslavl-Ryazansky izeneko kremlin edo gotorleku berri bat eraiki zen handik 50 km-ra. Moskuko hiriaren mendean geratu zen 1521ean.
Ekonomia
Mekanika-, kimika- eta janari-industria. Zapatagintza eta altzariak. Burdinbide-lotune garrantzitsua da.
Ondasun nabarmenak
XVII. mendeko katedrala.
1911ko Frantziako Tourra
84 txirrindularik hasi eta 28k amaitu zuten proba.
Garailea Gustave Garrigou izan zen. Probak, batez beste, 27,32 kilometro orduko abiaduran bete zuen.
Darevskia saxicola
Darevskia saxicola Darevskia generoko animalia da. Narrastien barruko Lacertidae familian sailkatuta dago.
Eugène Tisserant
Eugène Tisserant (Nancy, 1884ko martxoaren 24a - Albano Laziale, 1972ko otsailaren 21a) frantziar kardinala izan zen.
Nancyko seminarioan ikasi zuen eta 1907an apaiztu zen. Erromatar Ateneo Pontifizioko irakaslea eta Vatikanoko Liburutegiko kontserbatzailea izan zen. Lehen Mundu Gerran Frantziako armadako inteligentzia ofiziala izan zen.
Pio XI.a Aita Santuak kardinal izendatu zuen 1936an, eta 1939, 1958 eta 1963ko konklabeetan parte hartu zuen. Kuria Erromatarrean hainbat kargu izan zituen eta Ekialdeko Elizen Kongregazioa, Bibliako Batzordea eta Zeremonia Batzordea zuzendu zituen. Vatikanoko liburuzain eta Artxibo Sekretuen artxibozain ere izan zen.
1939an, Pio XII.a Aita Santuari entziklika bat argitaratzeko eskatu zion, kristauei estatu totalitarioei aurre egitea eskatzeko.
Motešice
Motešice Eslovakiako udalerri bat da, Trenčíngo barrutian kokatuta. 17,39 km²ko azalera du eta 803 biztanle 2017ko datuen arabera.
Archon (generoa)
Archon Papilionidae familiako tximeleten generoa da, Parnassiiinae azpifamilian dagoena.
Motešice
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1208. urtekoa da.
Savigna
Savigna Frantziako udalerria da, Jura departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Savigna udalerrian erroldatutako biztanleak 104 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 70 etxebizitza zeuden, 50 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 14 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 68 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 50 etxebizitza nagusietatik 41 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 9 etxek hitu gela zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 27 etxek bost zituzten. 45 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 19 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 25 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Saurida wanieso
Saurida wanieso Saurida generoko animalia da. Arrainen barruko Synodontidae familian sailkatzen da.
Savigna
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 59 ziren, horien artean 46 aktiboak ziren eta 13 inaktiboak ziren. 46 pertsona aktiboetatik 45 lanean zeuden (25 gizon eta 20 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 13 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 1 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Savigna udalerrian 55 unitate fiskal zeuden, 112,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.577 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra eraikuntza enpresa batena zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.
2000. urtean Savigna udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 445 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Thorogobius macrolepis
Thorogobius macrolepis Thorogobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
São Miguel do Gostoso
São Miguel do Gostoso Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Norte estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Ana María Rodas
Ana María Rodas (Guatemala Hiria, 1937ko irailaren 12a). Guatemalako poeta, narratzailea, kazetaria, literatura, kazetaritza irakaslea eta literatur kritikaria da. Erdialdeko Amerikako literatura eszenan pertsonaia nabarmena da eta bere lana Latinoamerikako erreferente feministatzat hartzen da. Emakumeen aurkako indarkeria salatu eta feminitatearen agindua zalantzan jartzen du, pasibotasuna baztertuz. Bere lehen liburua Poemas de la izquierda erótica (1973) bereziki aipatua da. 2000. urtean Guatemalako Literatura Sari Nazionala jaso zuen. 2015etik 2016ra, Kultura eta Kirol Sailburua izan zen Alejandro Maldonado Agirreren lehendakaritzan. 2021ean Guatemalako Nazioarteko Liburu Azokaren XVIII edizioa egile honi eskaini zitzaion.
Ryutaro Iio
Ryutaro Iio (飯尾 竜太朗, 1991ko urtarrilaren 30a - ) Japoniako futbolaria da.
Ana María Rodas
Biografia
Guatemala hirian jaio zen 1937ko irailaren 12an. Bere aita, Ovidio Rodas Corzo, margolaria eta kazetaria zen - El imparcial eta Diario de Centro Américan lan egin zuen-. Bere amak, Ana Maria Pérez Lagomazzinik, helduentzako liburuak irakurtzen zizkion, nebarekin batera.
Gaztetan hasi zen idazten eta idazteko ohitura onartzen zion kazetaritzaren aldeko apustua egin zuen. Bere lehen lana Diario de Centro Américan izan zen, 14 urterekin gizarte eta kirol kronikarekin hasi zen, gero 16rekin kazetaria zen jada. Geroago gobernuaren informazioa idatzi zuen. "'Ia bizitza osoan, kazetari gisa, estatu-ministerioez arduratu nintzen, Jauregi Nazionalean; eta ezagutzen ez dudan arrazoiren batengatik, normalean sindikatuak eta ikasle-elkarteak esleitzen zizkidaten. Eta 60ko eta 70eko hamarkadetan adierazpen-askatasunaren ateak gehiago itxi zirenean, lantokiz aldatu behar izan nuen, modu irekiagoan, autozentsura gutxiagorekin, aipatutako iturriei buruz normalean finkatzen zitzaizkidan iturriez idazteko, ziurrenik, urteetan pilatutako esperientziagatik'."1974an idatzitako Poemas de la izquierda erótica, gizartearen kanon kontserbadoreak auzitan jartzeagatik eskandalua eragin zuen, baina bestalde, Guatemalako Kazetarien Elkartearen Prentsa Askatasuna saria jaso zuen. Gero, (2021), El Imparcial eta Siglo 21 egunkarietan lan egiteaz gain, ElPeriódico-rekin kolaboratu zuen ere.
Ryutaro Iio
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Matsumoto Yamaga FC.
Ana María Rodas
Biografia
1984an irakasle hasi zen San Carlos Unibertsitatean eta 1993tik Rafael Landívar Unibertsitatean. Francisco Marroquín Unibertsitatean eta Universidad Panamericanan ere irakatsi zuen.
Horrez gain, Diario de Centro América-ko zuzendaria, Tipografia Nazionalekoa (2004-2008), Guatemalako Liburutegi Nazionaleko zuzendaria (2012) eta Kultura eta Kirol Ministroa (2015-2016) ere izan da.
Ana María Rodas, Luis Eduardo Rivera eta Enrique Noriegarekin batera, 70. hamarkadako belaunaldiaren parte dira, zeinak hizkuntzaren erresignifikazioaren, jarrera etiko kritikoaren bitartez egungo Guatemalako poesia berritzeko oinarriak ezarri zituen.
Donostiako iberiar sugandila
Donostiako iberiar sugandila, Donostiako sugandila, Santa Klara uharteko sugandila edo Urgulleko sugandila (Podarcis hispanicus sebastiani) iberiar sugandila arruntaren (Podarcis hispanicus) azpiespezie endemiko bat da, guztiz bereiztua dagoena iberiar sugandilarengandik eta Donostian bakarrik aurki daitekena, alegia, Euskal Herriko endemikoa den animalia ornodun bakarra dugu Donostiako sugandila.
Bere izen zientifikoa Donostian duen endemismotik dator.
Ezaugarriak
Helduak direnean atzealdean edo bizkarraldean orbanez beteriko azal arre edo berde iluna aurkezten dute, sabelaldean kolore biziago batekin.
Emeek alboaldean marra lisoak ala orban ilunak bi serietako marra argiagoekin tartekatzen dituzte, kolore eta itxura kontraste txiki baina eder bat osatuz. Arrek ordea, lepoaldean kolore biziago bat dute, gorrixkara hurbiltzen dena, emearen beixarengandik bereiztuz.
Habitat
Harkaitz gunetan ibiltzen dira, normalean sastraka eta belarrekin konexioa duten harri gunetan.
Hedapen eremua
Santa Klara uhartetik eta Urgull menditik hedatzen da.
Foglizzo
Foglizzo Italiako udalerri bat da. Turingo Hiri Metropolitanoan kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Donostiako iberiar sugandila
Mehatxuak
Arriskuan ez dagoen animalia izan arren, bere hedapen eremu murritzak eta mugatuak bere kontran jokatzen du.
Foglizzo
Mugakideak
Foglizzok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Donostiako iberiar sugandila
Mehatxuak
Azkeneko urteetan Santa Klaran ematen ari den turisten eta bisitarien areagotzek mehatxu bat suposatzen du Santa Klarako sugandilarentzat.
Urgull mendiko populazioa sugandila espezie kanpotar batekin lehiatzen da, Balearretako sugandilarekin (Podarcis pityusensis), orain dela urte batzuk bertan sartua.
Babes eta kontserbazio neurriak
Ingurumenaren ministeritzak habitataren babesa bermatzen du, horrez gain, bere hedapen guneak eremu natural babestuak dira.
Saint Seiya
Saint Seiya, Europan eta Amerikan Zodiakoko Zaldunak izenburuarekin ezaguna, marrazki bizidunetako telesail japoniar edo anime bat da, izen bereko manga edo komiki japoniarrean oinarritua, azken hau Masami Kurumadak 1980ko hamarkadan idatzi eta marraztua.
Istorioa
Mitsumasa Kidok munduan zehar emakume ezberdinekin ehun seme-alaba izan zituen, eta bere biloba Saori da istorioko protagonistetako bat, Atena greziar jainkosaren berraragitzea baita. Mitsumasa Kidok izandako ehun seme eta alaba horiek umezurtz geratu ziren eta Mitsumasak berak bere fundazioan hartu zituen. Haur guzti horiek zaldun bihurtzen dira, eta Atenea jainkosa babestea eta honegatik borrokatzea dute helburu. Zaldun bakoitzak zeruko konstelazio bakoitza irudikatzen duen armajantzia darama.
Saori Kido
Mitsumasa Kidoren biloba eta Atenea jainkosaren berraragitzea da. Zaldun guztiek beronengatik borrokatuko dute uneoro.
Seiya Pegasokoa
Hauxe da Brontzezko bost zaldunen taldeko liderra. Hamairu urte ditu eta istorioan zehar bere arrebaren bila arituko da, baina betebehar handiago bategatik uzten du bilaketa hori. Bere erasorik ezagunena Pegasoren Meteoroak dira. Beste eraso batzuk ere baditu, Pegasoren Kometa adibidez. Bera da telesailari eta komikiari izena ematen diona. Zenbait alditan, Sagitariusen armajantziak babesten du istorioan zehar. Pegasoren armajantzia Cassiosen aurka borrokatu ondoren lortu zuen, Grezian, nora Seiya entrenatzera joan zen. Istorioan zehar, Cassios bera izango da, gainera, Seiyari bizia salbatuko diona, honek Aioria Leokoaren aurka izango zuen borrokan.
Shiryu Dragoikoa
Txinatar jatorrikoa, bere irakaslea Dohko Librakoa urrezko zalduna zen, nork Rozango Bost Tontorretan entrenatu zuen. Bere erasoetako batzuk Azken Dragoia, bere aurkaria eta bera hiltzera eraman ditzakeena, Dragoi Sorkaria, Rozango Ehun Dragoiak eta Rozango Dragoi hegalaria, bigarrena bere erasorik ohikoena delarik. Bere armajantzia da ezkuturik indartsuena duena. Ustez, hautsezina da, baina Seiyaren aurkako borrokan berak propio hausten du bere ezkutua. Bere armajantzia gainetik kentzeko ohitura ere badu.
Hyoga Cygnusekoa
Errusiar jatorrikoa, Siberian hildako bere amaren oroitzapenari lotuta dago. Komikian, bere irakaslea Camus Acuariusekoa da, baina telesailean Kristal zalduna da, hau, era berean, Camusen ikaslea delarik. Bere erasoak Diamante Hautsa, Aurora Exekuzioa, Aurora Ekaitza eta Izotzezko Eraztuna dira. Aurora Exekuzioa Camusen aurka borrokatu zuenean ikasi zuen, 12 Etxeen Sagan, Zazpigarren Zentzua piztea lortu ondoren.
Shun Andromedakoa
Shun, hasiera batean, Heriotza Erreginaren uhartera bidalia izan zen Fenixaren armajantzia lortzeko, baina bere anaia Ikki Fenixekoak bere tokia hartu zuen uharte hartara joateko, eta Shun Andromeda uhartera joan zen azkenik. Bere armajantziak kate bat du, alde bat zirkuluz osatutakoa eta bestea hirukiz osatutakoa. Lehen zatia defentsarako da, eta bigarrena erasorako. Oso bakezalea da, eta ia sekula ez ditu bere borrokak amaitzen. Hala, bere anaia Ikki agertzen da borroka horiek amaitzeko. Hades jainkoaren berraragitzea da. Bere erasoak Laino Katea, Andromedaren Nebulosa, Defentsa Biratzailea, Trumoiaren Uhina, Nebulosaren Korrontea eta Nebulosaren Ekaitza dira. Defentsako teknikak, berriz, Sare Harraparia, Amarauna, Kanal Espirala, Boomerang jaurtiketa, Tranpa basatia eta Harrapaketa handia dira.
Montlauzun
Biztanleria
2007an Montlauzun udalerrian erroldatutako biztanleak 129 ziren. Familiak 51 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 23 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Saint Seiya
Ikki Fenixekoa
Ikki Shunen anaia da. Shun, hasiera batean Heriotz Erreginaren uhartera bidalia izan zen, baina toki hori Shunentzat gehiegizkoa izango zela eta, Ikkik bere anaiaren tokia hartu zuen. Uharte hura infernutzat hartzen zen, nondik inor bizirik, edo behintzat burutik egin gabe irteten ez zen, edo hala esaten zen. Bertan Ikkik izan zuen irakasleak, Ikkiri gorrotoa agerrarazi nahi zion, baina irakaslearen alabaz maiteminduta zegoen, eta horren ondorioz ez zuen gorrotorik agertzen. Azkenean, Ikkiren irakasleak bere alaba propioa hil zuen, eta horren ondorioz agertu zuen Ikkik bere gorrotoa, azkenean bere irakaslea garaitu eta hala Fenixaren armajantzia lortuz. Beste armajantziekin gertatzen ez den bezala, Fenixarena bere errautsetatik birsortzen da, eta Ikki berpizteko ahalmena du. Bere erasorik ohikoena Fenixaren Kolpe Mamua da, bere etsaiei sekulako ameskaiztoak pasarazten dizkiena. Istorioan zehar, gaizto bezala hasten da, Zaldun beltzen lider bezala, Pegaso, Dragoia, Cygnus eta Andromedaren biki beltzak direnak. Azkenean, nahiz eta beti bere aldetik ibiltzen ohi den, azkenean beste zaldunekin batzen da.
Montlauzun
Etxebizitza
2007an 66 etxebizitza zeuden, 52 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 57 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 52 etxebizitza nagusietatik 37 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 28 etxek bost zituzten. 48 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 23 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 26 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 83 ziren, horien artean 56 aktiboak ziren eta 27 inaktiboak ziren. 56 pertsona aktiboetatik 46 lanean zeuden (23 gizon eta 23 emakume) eta 10 langabezian zeuden (5 gizon eta 5 emakume). 27 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Montlauzun udalerrian 46 unitate fiskal zeuden, 108 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.343 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Montlauzun udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 513 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Flagstaffita
Flagstaffita substantzia organiko motako minerala da.
Ezaugarriak
Flagstaffita substantzia organiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Fast X
Fast X edota Fast & Furious 10 (Azkar eta Amorruz 10) 2023ko Louis Leterrier frantziar zinema zuzendariak zuzendutako ekintza film bat da. The Fast and the Furious sailaren hamaikagarren filma da. Vin Diesel, Jason Momoa, Jason Statham, Michelle Rodriguez eta Charlize Theron aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
Hamar urte lehenago, Rio de Janeiron, Hernan Reyes mafioso eta narkotrafikatzaile brasildarra eta Dante izeneko bere seme soziopata Dom eta bere taldea polizia-buruzagitzan gordetako diru guztia lapurtzen saiatuko diren zain daude. Brasilen egindako lapurreta kalean tirokatu zen, Dante bere aitaren ondoan segika zuela, Dom atzean geratu zen zubira iritsi zenean, haien atzetik zihoazen polizia-autoekin amaitzeko, ganga erabiliz eta Reyesen heriotza ziurtatuz; Dante, berriz, Domi metrailadore batekin tiro egiten zion beste autoan zegoena, metalezko ganga astunak bortizki jo zuen, eta Domek altzairuzko mailu indartsu bat bezala erabili zuen, eta azkenean Danteren autoa zubitik behera bota zuen uretara.
Justiniano I.a
Justiniano I.a (Flavius Petrus Sabbatius Iustinianus; 483ko maiatzaren 11 - 565eko azaroa), Bizantziar Inperioko edota Erromako Ekialdeko Inperioko agintaria izan zen, 527ko abuztuaren 1etik karguan hil zen arte. Bere jeneral zen Belisarioren eskutik berebiziko konkistak lortu zituen, nahiz eta bereziki bere garaiko legediari egin zizkion ekarpenengatik den oroitua. Legeak bildu eta birmoldatu zituen. Hil zenean, bere iloba Justinok jaso zuen agintea, Justino II.a agintari izenarekin.
Zenbaiten arabera Erromatar Inperioaren azken agintaria litzateke eta Eliza Ortodoxoak saindutzat du, haren eguna azaroaren 14an ospatzen dena.
Bizitza
Justiniano Tauresiana (Taor) izeneko herriska txiki batean jaio zen Ilirian (gaur egungo Justiniana Prima, Leskovac-etik gartu Serbian), balkanetako penintsulan, ziurrenik 483. urteko maiatzaren 11an. Justinianoren ama, Vigilantia izena zuena, garaiko Justino jeneral ospetsuaren arreba zen, Justino bera enperadore izatera iritsi zen. Justinok Justiniano adoptatu zuen eta hezkuntza egokia eskaini zion justizia eta filosofia ikasi zituelarik. Gauzak horrela 518. urtean Justino agintari bihurtu zenerako Justinianok armadan karrera egina zuen jada. 521. urtean kontsul izendatu zuten eta horren ondoren ekialdeko armadaren jeneral. Azkenik eta gobernuko ekintzetan parte artzen asi zenean 527. urtean Justiniano koenperadore izendatu zuten Justinorekin batera agintea izan zezan.
Lau hilabete geroago, Justino hil zenean Justiniano agintari bakar bihurtu zen. Justinianoren aginteak Bizantziar Inperioa eta eliza ortodoxoarengan eragin handia izan zuen eta hauen bitartez baita munduko historian ere. Dakigunez oso gizon langilea izan zen, izatez alai, atsegin eta adeitsua nahiz eta behar zenean zuri, zakar eta diktatorialki aritu. Erromatar Inperioa bateratzen saiatu zen azkena izan zen (Teodosio I.aren garaiko egoera berreskuratzearren) horretarako kanpaina militar itzelak burutu zituelarik. Honekin batera eraikuntza ikusgarriak ere agindu zituen antzinako agintari erromatarren antzera. Justinianok egitura politiko baten bermea armak eta legeak zirelakoan sinesten zuen, hori dela eta legedia arreta handiz aztertu zuen; burutu zuen erromatar legeen kodifikazio eta bildumari esker (Codex Justinianus eta Novellae Constitutiones) bera dugu egungo legegileen aitzindari nagusietako bat.
Prokopio Zesareakoa historialaria da Justinianoren aginteari buruzko informazio iturri nagusia; bada Joan Efesokoa izeneko beste historialari bat garai hari buruz idatzi zuena, hala ere ez da azken honen lana ez da zeharka baizik kontserbatu geroagoko kronista zenbaiten lanen erreferentzietan. Bi historialariek Justiniaus eta Teodorari buruzko komentario nahiko bekaitzak egin zituzten; Prokopiok bere historiaz gain beste 'historia sekretua' izeneko obra bat idatzi zuen non Justinianoren gorteko zenbait eskandaluren berri ematen duen.
Justinianoren agintearen amaiera aldera sekulako peste izurriteak izan ziren bizantziar inperioan zehar (542. urtetik aurrera). Teodora 548. urtean hil zen eta Justiniano handik hogei urtera 565. urteko azaroaren 13 eta 14 artean.
Legegintza
Justinianok gaur egungo lege sistema ugariren oinarrian dagoen zuzenbide erromatarraren antolaketa eta bilduma burutu zuen eta hau izan zen ziurrenik bere agintearen ondare baliotsuena. 529. urteko apirilaren 7an Corpus Iuris Civilisaren lehen bertsioa argitaratu zen hiru ataletan banatua: antzinako foruak, foru berriak, Digestu edo Pandectas, Instituzio eta novelak (konstituzio berriak). Triboniano kuestoreak zuzenduriko batzar batek Corpusa latinez idatzi zuen inperioaren mintzaira tradizionalean, nahiz eta dagoeneko inperioko biztanle askok ez zuten grekoa besterik ulertzen. Ostera Authenticum edo Novellae Constitutiones izeneko atala gehitu zitzaion Corpusari Justinianoren agintean zehar sorturiko lege berrien bilduma bat. Novellaeak ez ziren oraingoan latinez argitaratu, grezieraz baizik.
Corpusaren baitan erromatar legediaren oinarria bildu zen (zuzenbide kanonikoa barne: ecclesia vivit lege romana). Dokumentu hau oso baliagarria da erromatar Behe Inperioaren balioak eta pentsamoldea ulertzeko. Bildumak jatorri ezberdinetako dokumentuak biltzen ditu: legeak, senatuari eginiko kontsultak (senatusconsulta), agintarien dekretuak, kasuistika eta legeei buruzko iritzi eta hauen interpretazioak (responsa prudentum).
Belisario
Belisario (505-565) Bizantzioren historiako jeneral ospetsuena dugu. Taktikan aditua, baliabide urriekin etekin ikaragarriak lortu zituen Justinianorentzat. Oso leial izan zitzaien bere agintariei, baina ez zuen tratu onik jaso Justinianorengandik. Enperadoreak, jeneralaren arrakasten inbidiaz, harat eta honat ibili zuen, eta armadaren buruzagitza hainbat alditan kendu zion, nahiz eta gero berriro itzuli behar izaten zion. Agintariaren laguntza handirik ez izan arren, Belisario gabe ezinezkoak lirateke inperioak garai hartan lortu zituen konkista gehienak. Narses jeneralak ordezkatu zuen azkenean, Justinianoren aginduz. Justinianok Belisario preso hartu zuen; geroago, aske utzi eta barkamena eskatu zion. Justiniano baino zenbait aste lehenago hil zen. Gaurdaino Justinianok Belisario itsuarazi eta eskale bihurtu zuelako kondaira iritsi zaigun arren, jeneralaren bizitzaren amaierari buruzko istorio hori ez da egiazkoa. Historiako jeneral abilenetakoa dela esan ohi da.
Teodora
Teodoraren jatorria oso argi ez dagoen arren aita Bizantzioko hipodromoko animalien zaindaria zuela uste da. Aita hil ostean aktore eta emagaldu lanetan aritua Alexandriara alde egin behar izan zuen. Teologia eta filosofian trebatua Bizantziora itzuli zenean Justiniano I.arekin maitemindu eta ezkondu zen. Justinianoren politikan pertsonaia erabakigarria eta leiala izan zen. Teodora izan omen zen Nika matxinada garaitzea ahalbidetu zuena Justinianok zer erabaki hartu ez zekiela baitzebilen. Prokopio historialariak Teodora gorroto zuen eta oso kritikoa da berarekin, besteak beste orgia eta lizunkerietan aritzen zela dio (garai hartako ikuspuntutik joera arras tamalgarriak). Emakumeak babesteko zenbait legeen egilea dugu besteak beste abortu, prostituzio eta dibortzioa ahalbidetu edo babesten zituztenak. Prokopiok dioenaren arren eliza ortodoxoaren saindua da. Erlijio kontuetan Justinianoren politika erlijioso ortodoxoa leundu zuen.
Narses
Narses (473-570) pertsiarrek heuren harenak zaintzeko zikiraturiko armeniar esklaboa Justinianok erosi zuen eta honekin askatasuna lortu zuen. Gortean leial eta argia izateagatik Txanbelan Gorena izatera iritsi zen (inperioko kargu zibil gorena). Nikako matxinatuen garaipenean garrantzitsua izan zen. Taktikan aditua Belisario ordezkatu zuen Italian jeneral gisa eta garaiko jeneral ospetsuenetakoa dugu Belisariorekin batera. Narsesek Belisariok lortu ahal izan ez zituen zenbait garaipen lortu zuen Italian honetarako aurrekoak baino medio eta Justinianoren laguntza gehiago izan zuelarik. Bere lorpen gehienak oso zaharra zenean lortu zituen 60 urteetatik aurrera eta oso zahar hil zen ere, 97 urterekin. Jatorri ez militarra ez izan arren garaipen duinak lortu zituen.
Chipiona
Chipiona Cadizko probintzian dagoen udalerri andaluziarra da. 4 m-ko altueran eta Cadiztik 54 km-tara kokaturik, 2007ko datuen arabera 18.182 biztanle zituen 32,99 km²-tan banaturik.
Justiniano I.a
Inperioaren berregitea
Justinianoren kanpo politika kontzeptu bakar batean laburbildu liteke Recuperatio Imperii, hau da antzina Erromatar Inperioa izandakoa Bizantzioren agintepean berriro biltzeko nahia. Bizantzio erromatar inperioaren oinordekoa zen mende batzuk lehenago erromatar inperioak ekialdean zituen probintzia gehienak biltzen baitzituen eta agintari bizantziarrak nolabait erromatar agintarietatik eratorriak zirelako, laburbilduz: Bizantzio erromatar ekialdeko inperioaren ondorioa zen eta Justinianok mendebaldea berreskuratzea zuen helburu. Justinianoz gain inperioko biztanle gehienek bere burua erromatartzat zuten eta erromatarrek galduriko eskualdeak berreskuratzeko eskubidea zutela uste zuten. Justinianok beraz ez zuen bere jendearen sentipena helburu politiko bihurtu baizik. Aurreko arrazoiez gain argi zegoen ekialdeko mugetatik haratago zegoen Persia arerio indartsuegia zela eta mendebaldeko batasunik gabeko erresuma barbaroek inperioa hedatzeko aukera egokia eskaintzen zuten. Sentimendu eta interesek mendebaldera gidatzen zituzten Bizantzioko gudariak.
Chipiona
2011. urtean, Europako Justizia Auzitegiak ebatzi zuen Chipionak oraindik ez zuela bete hondakin urak arazteko betebeharra. Betebehar hori 2000. urterako bete beharrekoa zen.
Justiniano I.a
Bandaloen aurkakoak
Bandaloak erasotzeko prest zeudenean bandaloenean zenbait arazo izan zen. Bandaloen kontrolpean zeuden biztanleen gehiengoa ez zen bandaloa, eskualdea konkistatutakoan bertan bizi ziren etnietakoak baizik. Okupatuen eta okupatzaileen arteko nahasketa ez zen sekula gauzatu, bi talde ezberdin eta kontrajarri osatzen zeuden beraz eskualde berean. Bandaloek zenbait hirietako gotorlekuak desegin zituzten barne errebolten beldur. Kartagoko errege bandaloaren izenean Sardiniako uhartean agintzen zuen jeneral godoak Bizantzioren laguntzarekin independentziaren bila zebilen gainera. Gelimerrek Bizantzioko tropak iritsi aurretik Sardiniara joan behar izan zuen gauzak okertu aurretik.
Ekialdeko flota 533. urtean itsasoratu zen Siziliatik pasata Afrika iparraldeko kostalderantz. Hiru hilabeteren buruan iritsi ziren. Belisarioren tropek lur hartu zutenean ez zuten ia erresistentziarik topatu. Ad Dezimumen bandaloen kontrako bataila bat irabazi zuen eta handik bi egunera Kartago okupatu zuen. Gelimerek Hilderiko berriz tronuratuko zuten beldurrez Belisario iritsi aurretik Hilderiko exekutatu eta mendietara alde egin zuen. 534 urteko martxo bukaeran Gelimer errenditu egin zen. Belisariok Gelimer preso hartu eta Konstantinoplara eraman zuen, non Belisario agintariek soilik jasotzen dituzten ohoreekin agurtu zuten. Kartagoko probintzia inperioari atxiki zitzaion nahiz eta mugetako tribuek zenbait hamarkada pasa zituzten Kartagori mehatxuka.
Ostrogodoen aurkakoak
Ostrogodoak Italia eta Balkanetako zati bat kontrolatzen zuten barbaroak ziren. Teodoriko zen ostrogodoen errege, eta Ravenna hiriburua. Teodoriko 526 urtean hil zen Atalariko oinordekoa bere biloba zen baina ume zen artean bere ama Amalasunta (Teodorikoren alaba zena) izan zen errege-orde. Amalasuntaren politika Bizantzioren aldekoa zen eta horrek hika mika ugari sortu zuen erresuman. 534. urtean Atalariko errege izan aurretik hil egin zen. Semea hilik kontrolatu zezakeen errege baten bila hasi zen Amalasunta. 534. urteko bukaera aldera Teodatorekin ezkondu zen senarra ostrogodoen errege bihurtu zelarik. Emaztearen kontroletik ihesi Ravenatik aldendu zen eta azkenean emaztea erail zezatela agindu zuen 535eko apirilean. Bada Teodorak erailketa sustatu zueneko ustea, honela Bizantziok ostrogodoei gerra deklaratzeko aitzakia eskaintzearren, casus belli bat sortzearren.
Pleroma
Pleroma edo Pleorama FE (Plérôme-ri egiten dio erreferentzia, antzinako grekera zko πλexplorossμα (euskaraz: osotasun, betetasun;  plénitude,  plenitud), 2017an sortutako sare sozial eta mikroblog-software librea da, eta batzuen ustez Mastodon bezain aske edo askeagoa, banatuagoa eta arinagoa izan daiteke. Mastodon bezala, Fedibertso an federatua dabil, ActivityPub protokoloaren bidez. Batzuen ustez Pleroma Twitterren klon libre bat da. Beraz, eztabaida-hari berean truka daitezke bi motorren instantziak, hala nola Peertube, Funkwhale, Pixelfed, GNU soziala, Mobilizon,  eta abar.
Justiniano I.a
Ostrogodoen aurkakoak
535 urtean bertan Justinianok bi kanpaina arrakastatsu burutu zituen bere jeneralen bitartez. Belisariok Sizilia hartu zuen eta Iliriko Mundo jeneralak Dalmazia konkistatu zuen. Teodatok aita santuaren bitartez enbaxadoreak bidali zituen Konstantinoplara bakea negoziatzeko. Hala ere aldi berean Justinianok Ravenara ostrogodoek Italia entregatzea eskatzen zuen enbaxada bat bidali zuen. Teodatoren egoera oso larria bazen ere garai hartan Afrika iparraldea inperioaren kontra matxinatu zen eta germaniarrek Dalmazia erasotzen zebiltzan. Teodatok Bizantzioren barne gatazkek ekarri zuten ahultasunaz baliatu nahi izan zen kolpea itzuli eta menperaturiko eskualdeak berreskuratzeko eta beraz Justinianoren eskaintzari muzin egin eta haren armadei aurre egin zien.
Pleroma
Pleromak aukera ematen du sarrera gordinak sortzeko, HTML, BBCode eta Markdown, 5.000 karaktere onartzen ditu lehenetsitako aukera gisa, baina instantzien bidez doi daitezkeenak. 2020ko abuztuaren 28an argitaratutako 2.1.0 bertsiotik aurrera, argitaratu baino lehenago aurreikus daiteke.
Pleroma-ren Backend edo sakoneko kodea Elixir programazio lengoaiarekin garatzen da, Phoenix euskarriarekin, eta PostgreSQL datu-basea erabiltzen du.
Justiniano I.a
Ostrogodoen aurkakoak
Ostrogodoek Dalmazian buruturiko erasoetan Iliriko Mundo jenerala hil zuten eta Justinianok hierarkia militarra berrantolatu behar izan zuen. Konstantiniano jenerala Dalmaziara bidali zuen Ilirikoren postua hartzera eta Belisario Italiako erasoa burutzera bidali zuen. Konstantinianok ostrogodoen kontraerasoa gelditu eta hauek berreskuraturiko Salona berriro konkistatu zuen eskualdetik ostrogodoak bidali zituelarik. Belisariok Napoli hartu zuen eta ostera abendu hasieran Erroma bera. Erromaren konkistaren aurretik Bitiges Teodatoren guardiako komandanteak estatu kolpea jo zuen eta ostrogodoen buruzagi bihurtu zen. Bitiges jeneral argi eta abila zen eta Erroma setiatu zuen.
Pleroma
Pleorama FEren interfazea JavaScript-en dago eraikia, Vue.js-rekin idatzita.
Justiniano I.a
Ostrogodoen aurkakoak
Italiako kanpaina asko luzatu zen etengabeko eraso eta kontraerasoekin. Kalte gehien jaso zutenak Italia bertako biztanleak izan ziren. Desgasteko gerrak elikagai ekoizpena ezereztu zuen, Italiako instituzioen krisia ekarri zuen eta hori gutxi balitz peste epidemia bat zabaldu zen. Hogei urte iraun zituen gatazkak Italiako aberastasuna xahutu zuen eta erdi aroan izango zena bihurtu zuen. Erromak Metropoli kategoria galdu zuen, ez zen jada Mediterraneoko hiri garrantzitsuena izango mende luzeetan.
Pleroma
Mastodon FE interfaze alternatiboa, Pleromarekin batera ematen dena, glitch-soc modalitatean oinarritzen da, bera baita Mastodon interfaze ofizialetik eratorria.
Arrain urdin
Arrain urdinak gantza %5-ean baino gehiago (arrain zuriak ez bezala) duen arrain-mota da.
Arrain urdinak dira, adibidez, atuna, sardina,antxoa, sardinzar, izokina, aingira, txitxarro arrunta etab.
Justiniano I.a
Ostrogodoen aurkakoak
Santzio Pragmatikoaren bitartez Erroma Erromatar Inperioaren barne zegoen berriro ere. Italiako apezpikuek botere ez soilik erlijioso baizik zibila ere lortu zuten, besteak beste epaileak kontrolatzen zituzten, baita hirien kudeaketa, zereal banaketa, herri lanak... gainera inperioko funtzionarioek ez zuten eraginik gotzainengan.
Pleroma
Pleroma Mastodon eta Lemmyrekin federatu daiteke eta Fedibertsoko gune nagusietako bat bihurtu daiteke etorkizunean.
Justiniano I.a
Bisigodoen aurkakoak
Bisigodoak Iberiar penintsula ia osoa, gaur egungo Euskal Herria eta Galizia inguruko erresuma sueboa ezik, kontrolatzen zuten herri germaniarra ziren. 552. urtean Justinianok Italiako kanpaina amaitu zuenean Atanagildo buruzagi godoak bere erregearen kontra matxinatu zen. Atanagildok Justinianori laguntza eskatu zion, Cádiz eta Valentzia arteko kostaldearen truke. Justinianoren laguntzarekin Atanagildok Agila I.a, tronurako lehian zebilen erregegai nagusia, garaitu zuen. Justinianok horrela penintsula iberiarraren hegoaldea hartu zuen laguntzaren ordaintzat. Ez zuen Justinianok hala ere lurralde hauetatik penintsulan zehar hedatzerik eta bisigodoek laster ekingo zioten erasoari hurrengo hamarkadetan zehar bizantziar domeinua txikituz joan zelarik. Leovigildo erregea izanen zen bizantziar eskualdea berreskuratzearren ekimen gehien burutu zuena. Azkenean 624. urtean Bizantziok betirako galdu zituen Iberian zituen jabetzak, ordurako hala ere Justiniano aspaldi hila zen.
Sasandar Inperioa
Sasandar dinastia Persiako agintarien sendi bat zen. Persia antzinatik kultura helenikoari kontrajarritako Ekialdeko Inperioa zen eta historian behin eta berriz aspaldiko hiri grekoen garaitik helenikoen kontrako gudetan aritu zen. Persiarrak garai hartan India mendebaldetik itsaso Beltzerainoko lurraldearen jabe ziren eta Khosro I.a zen euren agintari. 532. urtean bi etsaiek betirako bakea ezizena zuen bake akordioa sinatu zuten bi inperioen arteko etengabeko gudak berriro errepika ez zitezen. Intentzioa ona bazen ere ez zuen lasaitasunak luze iraungo. Ekialdetik mendebaldeko gudetara gudariak bidaltzeak eta ekialdean geratu zirenei soldatak ordaintzeko zailtasunak ekialdeko muga asko ahuldu zuen eta Khosro I.ak ez zuen aspaldiko etsaia erasotzeko aukera galdu. Justinianok ekialdean gotorleku berriak eraiki zituen ahulezia nolabait pairatzearren.
Arrain urdin
Arrain urdinetan bereziki nabarmentzen dira gantz-azido oleiko, linoleiko (funtsezkoa, organismoak ezin baitu sintetizatu eta, beraz, elikaduraren bitartez baino ez baitu lortzen) eta omega-3 izenekoa.
Justiniano I.a
Sasandar Inperioa
540 arte Khosrok eraso bortitzen bidez mediterraneoko kostalderaino ailegatu zen. Antiokiako guarnizioan 6000 gudari zegoen arren hiriak ezin izan zien tropa persiarrei aurre egin eta azkenean inperioko hiri garrantzitsuenetako bat, elizako patriarka baten egoitza, konkistatua izan zen. Antiokia galtzea sekulako kolpea izan zen inperioaren moralarentzat.
Gaur egungo Georgiaren mendebaldean legokeen Lazikako erresumako Gubazes erregeak, ohizko Bizantzioren aliatua zena, Bizantzio traizionatu zuen eta persiarrak deitu zituen eskualdetik bizantziarrak bidaltzeko asmoz. Kosroesek Petra, eskualdean Bizantziok zuen hiri nagusia, okupatu zuen armada bat bidali zuen. Justinianok Belisariori arazoa argi zezala agindu zion eta persiarren ofentsiba gelditzera bidali zuen. 545. urtean Persian zehar hedatu zen peste izurriteak gudaren orekatzea ekarri zuen, azkenean Persia eta Bizantziok bost urterako bake ituna sinatu zuten. 548. urtean persiarrak deitu zituen errege berberak, Gubazesek, misiolari zoroastrikoen eta persiarren jokaerak nazkaturik oraingoan persiarren kontra matxinatu zen Justinianoren laguntza eskatu zuelarik. Beste fronteetan bakea bazen ere Kaukasoko eskualdean bi inperioak gerran zirauten. Kanpainak luze joko zuen. Azkenean 561. urtean bi inperioek beste askotan lez gerra amaigabeak nekaturik bake itun zabalago bat sinatu zuten non Bizantziok dirutza ikaragarri bat eman zion Persiari eta Kaukasotik harago kristautasuna sustatzeari uko egin zion.