cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nassandres
Biztanleria
2007an Nassandres udalerrian erroldatutako biztanleak 1.389 ziren. Familiak 536 ziren, horien artean 152 pertsona bakarrekoak ziren (60 bakarrik bizi ziren gizonak eta 92 bakarrik bizi ziren emakumeak), 172 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 184 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 28 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 615 etxebizitza zeuden, 555 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 27 bigarren erresidentzia ziren eta 33 hutsik zeuden. 563 etxeak ziren eta 48 apartamentuak ziren. 555 etxebizitza nagusietatik 352 bere jabearen bizilekua ziren, 192 alokairuan okupaturik zeuden eta 10 doan lagata zeuden; 12 etxek gela bat zuten, 38 etxek bi zituzten, 71 etxek hiru zituzten, 187 etxek lau zituzten eta 246 etxek bost zituzten. 432 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 281 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 215 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 805 ziren, horien artean 599 aktiboak ziren eta 206 inaktiboak ziren. 599 pertsona aktiboetatik 529 lanean zeuden (283 gizon eta 246 emakume) eta 70 langabezian zeuden (39 gizon eta 31 emakume). 206 pertsona inaktiboetatik 78 erretiraturik zeuden, 56 ikasten zeuden eta 72 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Nassandres udalerrian 558 unitate fiskal zeuden, 1.335,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.838 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 72 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 3 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 10 eraikuntza enpresak ziren, 16 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 10 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 4 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 22 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 3 igeltseroak, 3 margolariak, 1 zurgina, 1 argiketaria, 2 eraikuntza enpresak, 2 ile apaindegiak eta 5 jatetxeak.
Tropicranus albocristatus
Tropicranus albocristatus Tropicranus generoko animalia da. Hegaztien barruko Bucerotidae familian sailkatua dago.
Nassandres
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pristimantis floridus
Pristimantis floridus Pristimantis generoko animalia da. Anfibioen barruko Craugastoridae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Vulpes (musika taldea)
Vulpes edo Vulpess 1980. urtean Bilbon (Bizkaia) sortutako euskal musika taldea da.
Vulpes neskez osatutako lehen punk taldea izan zen estatu mailan. Taldearen izena latinezko hitz bat da, bere esanahia azeri-emea delarik (zorra gazteleraz). Abesti guztiak gazteleraz dira, famatuena "Me gusta ser una zorra" (emagaldu izatea gustoko dut) izanik. Azken kantu hau Iggy Pop and the Stooges taldearen bertsio bat da.
Taldekideak
Jarraian doazen taldekideak taldeak egonkortasuna lortu zuenekoak dira (1982):
Historia
Taldea sortzeko ideia Lolesek izan zuen, bere helburua neskaz osatutako talde bat osatzea izanik. 1982ko udan taldeak egonkortasuna lortu zuen laukote batekin, ordurako taldetik 20 emakume baino gehiago igaroak ziren. Garai hartan 17 eta 19 urte arteko adina zuten partaideek.
1983an single bat kaleratu zuten bi abestirekin: Me gusta ser una zorra eta Inkisición. Single horren azalean taldearen izena SS naziekin jarri zuten, zirikatzeko helburuarekin bakarrik, ez ultraeskuindarrak zirelako. Hori dela eta, gehienetan Vulpess izenpean dira ezagunak.
Urte berean bideoklip bat grabatu zuten. Carlos Tena TVE1erako musika programa berri bat prestatzen ari zen, "Caja de Ritmos", eta Vulpes taldeari bideoklipa grabatzea proposatu zion. Me gusta ser una zorra abestia aukeratu zen kamera aurrean interpretatzeko. Grabaketa egiteko bi aukera eskaini zituen Carlos Tenak, bata kantuaren hitzak leuntzea, eta bestea, kantuan zehar biraoak entzuterakoan zentsura aplikatzea. Taldekideek bigarren aukera hautatu zuten, hala ere bideoklipa bere osotasunean eta zentsura gabe emititu zen 1983ko apirilaren 16an. Maiatzaren 1ean ABC egunkariaren editorialean emisio honen berri eman zen, abestiaren hitzak zabalduz eta telebista kateko zuzendaritzari neurriak hartzeko eskatuz. PDP alderdia (Partido Demócrata Popular) ere kexatu zen. Gainera, Estatuko fiskal nagusiak Loles auzitara eraman zuen abesti horren hitzen egilea izateagatik. Guzti honengatik Carlos Tenak dimisioa aurkeztu zuen.
Urte bereko udan Espainian zehar bira bat egiteko kontratua sinatu zuten, arazoak baino sortuko ez zizkiena. Harrezkero ez zuten gehiago Euskal Herrian kontzerturik eman, eta gutxira taldea desagertu egin zen.
El Garaje aretoaren aldeko kontzertua
1985. urtean El Garaje aretoaren jabeek diru arazoak zituzten aretoa zabalik mantentzeko. Hainbat taldek (RIP, Eskorbuto, La UVI, Kortatu, MCD, Cicatriz,...) laguntzeko kontzertuak eman zituzten, eta Vulpes taldea ere laguntzeko eskaini zen, musika talde bezala jarraitzeko inongo asmorik gabe.
Luperi omenaldia eta diskoaren grabaketa
2003. urtean Vulpes taldearen partaideak berriz elkartu ziren Lolesen ahizpari, Luperi, omenaldi bat egiteko. Lupe 1993an hil zen, eta 10. urteurrenerako egokitu zen omenaldi hau. Omenaldia kontzertu moduan egin zuten, hainbat talde eta aspaldiko lagunen laguntzarekin. Hasiera batean kontzertua Bilboko Kukutza gaztetxean egin behar zen eta sarrera guztiak berehala saldu ziren. Jendetza izugarria aurreikusten zen omenaldirako eta kontzertua Errekalde auzoko plaza batera lekualdatu zuten.
Omenaldiarekin jarraituz, 2004. urtean estudioko diskoa grabatu zuten, abesti zaharrak berreskuratuz.
Lenie (Eskozia)
Lenie, 'Lèanaidh', Eskoziako etxalde bat da, Highland eskualdeko Inverness barrutian. Ness aintziraren ipar-mendebaldeko ertzean dago.
1997ko Urkiola Igoera
1997ko Urkiolako Igoera, bizkaitar lasterketa honen XXIII. edizioa izan zen. 160 km egin zituzten euripean, Urkiolako santutegian amaituz.
Ihesaldi bat ailegatu zen Urkiolako magaletara. Mercatone Uno taldeko Conti eta Zberg eta Banesto ko José María Jiménez. Azkenengo honek aurrera joan zen, baina Txakurzuloko aldapan, eroriko bat izan zuen eta katea atera zitzaion. Bi iheskideak eta Odriozola. Zberg azkeneko 1500 metroak ziztu bizian egin zituen, garaipena lortzeko. Jimenez katea sartu eta Conti eta Odriozola pasa zituen bigarren izateko, helmugan.
A-76
A-76 edo Ponferrada-Ourense Autobia Espainiako errepide bat da, Ponferrada (Gaztela eta León) eta Ourense (Galizia) hiriak lotuko dituena.
Waga jinsei saiaku no toki
Nire bizitzaren egun txarrena (我が人生最悪の時) 1994ko Kaizo Hayashi japoniar zinema zuzendarien filma da.
Sinopsia
Hai Ting jolas-etxe bateko zerbitzaria da eta Maiku detektibea kontratatuko du bere anaia bila dezan. Anaia Japoniara iritsi bezain laster desagertu zen, duela urte bete.
Saint-Amand (Mantxa)
Saint-Amand Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Amand udalerrian erroldatutako biztanleak 2.188 ziren. Familiak 827 ziren, horien artean 150 pertsona bakarrekoak ziren (47 bakarrik bizi ziren gizonak eta 103 bakarrik bizi ziren emakumeak), 289 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 352 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 36 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 887 etxebizitza zeuden, 830 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 21 bigarren erresidentzia ziren eta 36 hutsik zeuden. 880 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 830 etxebizitza nagusietatik 622 bere jabearen bizilekua ziren, 198 alokairuan okupaturik zeuden eta 11 doan lagata zeuden; 27 etxek bi gela zituzten, 95 etxek hiru zituzten, 200 etxek lau zituzten eta 509 etxek bost zituzten. 728 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 324 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 465 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.424 ziren, horien artean 1.104 aktiboak ziren eta 320 inaktiboak ziren. 1.104 pertsona aktiboetatik 1.049 lanean zeuden (570 gizon eta 479 emakume) eta 55 langabezian zeuden (21 gizon eta 34 emakume). 320 pertsona inaktiboetatik 137 erretiraturik zeuden, 108 ikasten zeuden eta 75 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Amand udalerrian 834 unitate fiskal zeuden, 2.228 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.562 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 74 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 14 eraikuntza enpresak ziren, 23 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 6 higiezinen enpresak ziren, 10 zerbitzu enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 22 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 4 zurginak, 4 iturginak, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe eta 2 higiezinen agentziak.
2009an zeuden 10 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 2 brikolaje denda handika, 1 okindegi zen, 2 liburu dendak, 1 arropa denda zen, 1 zapata-denda zen eta 1 drogeria zen.
2000. urtean Saint-Amand udalerrian 90 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.142 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1  eta lehen-hezkuntzako eskola 1  zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lentran
, Eskoziako etxalde bat da, Highland eskualdeko Inverness barrutian.
Coelophrys oblonga
Coelophrys oblonga Coelophrys generoko animalia da. Arrainen barruko Ogcocephalidae familian sailkatzen da.
Pristimantis frater
Pristimantis frater Pristimantis generoko animalia da. Anfibioen barruko Craugastoridae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Scleromystax salmacis
Scleromystax salmacis Scleromystax generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Callichthyidae familian.
Zandueta
Zandueta Artzibar ibarreko etxalde bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Pirinioaurrea eskualdean.
biztanle zituen.
Bertako biztanleak zanduetarrak dira.
Izena
Zandueta toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Geografia
Zandueta Artzibarran dago.
Inguru naturala eta kokapena
Artzibar kokatzeko ez dago aho bateko akordiorik. Egia esan, Zaraitzu eta Erronkaribar ibarretan bezala, haran horien iparraldea Pirinioetakoa da, eta hegoalde Pirinioaurreatarra, klima eta landaretza aldaketa nabariarekin. Trantsizio-eremu bat da, eta bi espazioen muga edo muga hori Larrogain, Elke-Pausaran, Peñas Baxas eta Lareki mendien arteko irudizko lerro batekin markatu daiteke.
Artzibar ibarra berezia da, bitxia beharbada, eta Erdi Arokan galtzen da bere jatorria. Ez dio jarraitzen ibai baten inguruan garatzeko zonako arauari. Bi adar bereiz ditu, Irati eta Urrobi ibaien ibilbideei jarraituz, eta hirugarren adar erdi bortxatu bat Gurpegi errekaren inguruan.
Klima
Baso-soiltze gogorra jasan dute Artzibar aldeko basoek. Pagoa, pinu basatia, haritza eta artea dira zuhaitzik ugarienak. Artea, arroilean eta ipar eta ipar-mendebaldeko mendietan hedatzen da batez ere. Birlandatutako pinuek 1 000 hektareatik gora hartzen dituzte, batez ere Austriatik ekarritako pinu lariziarrak dira.
Estazio meteorologikoak
Artzibarren dagoen Orotz-Betelu udalerrian (ibarraren parte da geografikoki, baina ez administratiboki), itsasoaren mailatik 619 metrora, Nafarroako Gobernuak 1993n jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
Demografiari dagokionez, etxeen zenbaketetan normalean bi eta hiru izan zituen 1366tik 1819ra bitartean. Biztanleriari dagokionez, 1950ean izan zuen maximoa, 18 pertsonarekin, eta 1981ean jada despopulatu gisa agertu zen. Nafarroako baso-ondarekoa da, 323 ha-rekin. 1982an El Patriarca elkarteari laga zioten toxikomanoei arreta emateko Zanduetako etxaldea sortzeko. Gaur egun, Dianova elkarteak kudeatzen du, gazteak birgaitzeko zentro gisa.
Demografia
biztanle zituen Zanduetak.
Euskara
Luis Luziano Bonapartek, 1869an, Artzibarko herri guztiak sailkatu zituen, hegoaldeko goi-nafarrera euskalkian, Pirinio ibarretik Esteribar eta Erroibar ibarrekin hitz egiten zena.
Koldo Zuazok, 2010ean, Artzibarrek atzerakada-eremuan sailkatu zen, non euskarak hain atzerakada handia izan duen, non bertako hiztunik apenas geratzen den.
Ibar honetan hitz egiten den euskarak bere berezitasunak ditu. Horregatik sailkatzen da Artzibarrera azpieuskalkian (Hegoartzibartar aldaera). Euskara batuaren itzalean alfabetatutako hainbat euskaldun baden arren, Artzibarko mintzaira zaharrak hiztun gaberik dakite.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Papio ursinus
Papio ursinus Papio generoko animalia da. Primateen barruko Cercopithecinae azpifamilia eta Cercopithecidae familian sailkatuta dago
Rodenberg
Rodenberg Alemaniako udalerria da. estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Lewiston (Highland)
Lewiston, 'Blàr na Maigh', Eskoziako herri bat da, Highland eskualdeko Inverness barrutian.
Saint-Jean-d'Ataux
Saint-Jean-d'Ataux Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Jean-d'Ataux udalerrian erroldatutako biztanleak 123 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 16 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 82 etxebizitza zeuden, 60 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 20 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 82etxeak ziren. 60 etxebizitza nagusietatik 54 bere jabearen bizilekua ziren, 1 alokairuan okupaturik zegoen eta 5 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 13 etxek hiru zituzten, 11 etxek lau zituzten eta 32 etxek bost zituzten. 57 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 29 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 27 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 84 ziren, horien artean 58 aktiboak ziren eta 26 inaktiboak ziren. 58 pertsona aktiboetatik 54 lanean zeuden (29 gizon eta 25 emakume) eta 4 langabezian zeuden (2 gizon eta 2 emakume). 26 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 zurgina eta 1 iturgina.
2000. urtean Saint-Jean-d'Ataux udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Ocyceros griseus
Ocyceros griseus Ocyceros generoko animalia da. Hegaztien barruko Bucerotidae familian sailkatua dago.
Gallichan (Quebec)
Gallichan Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Abitibi-Témiscamingue eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Abitibi-Ouest konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 484 biztanle zituen 74.60 kilometro koadroko azaleran.
Fugèreville (Quebec)
Fugèreville Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Abitibi-Témiscamingue eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Témiscamingue konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 329 biztanle zituen 156.84 kilometro koadroko azaleran.
Pristimantis gaigei
Pristimantis gaigei Pristimantis generoko animalia da. Anfibioen barruko Craugastoridae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Ebola (argipena)
Ebola honakoa izan daiteke:
Ebola gaixotasun biriko
Ebola gaixotasun birikoa edo ebola sukar hemorragikoa jatorri biriko ko gaixotasun kutsakorra da, ebola birusak sortua, gizakiari eta beste primate batzuei eragiten diena. Gizakiarengan gaitza nahiko berria da, lehen kasuak Kongoko Errepublika Demokratikoan eta Sudanen 1976 an agertu baitziren. Gaitzaren heriotza-tasa altua da, infektatuen % 50 eta % 90 artean hiltzen baita, birus motaren arabera.
1976az geroztik, birus eragileak epidemia batzuk sortu ditu Afrika aldean. Izurrite gehienak Kongoko Errepublika Demokratikoan, Gabonen, Sudanen, Ugandan eta Boli Kostan gertatu dira. Horretaz gain, birusak Afrikako erreserbetan bizi diren gorila eta txinpantzeen artean hondamen handiak egin ditu, milaka primate akabatu baititu urte gutxitan.
Zarma
Zarma (Zarmaciine) Nigerko hizkuntza da, songhay familiarena eta bertoko nazio-hizkuntzetako bat dena. Niamey hiriburu inguruan mintzatzen den hizkuntza da eta, hausa eta gero, mintzatuena herrialde osoan.
Ebola gaixotasun biriko
Eragilea
Gaitzaren eragilea filobirus taldeko birusa da. Birus horiek RNA dute material genetiko gisa, eta ebola sukar hemorragikoaz gain, beste sukar hemorragiko larri bat ere sortzen dute (marburg gaixotasuna). Ebola birusak eta marburg birusak antzeko ezaugarri asko dituzte eta sortzen dituzten bi patologiak ere oso berdintsuak dira.
Infekzioa
Antza denez, birusa likido organikoen bitartez transmititzen da (odola, izerdia, listua, esperma eta gernuaren bidez). Ez dago argi aerosolen bidezko kutsapena, ikerketa batzuen emaitzak kontrajarriak direlako.
Infektatutako animaliek (txinpantzeek, gorilek, saguzarrek...) ere gizakia kutsa dezakete. Gizakia oihan birjinetan barrentzen denean ordu arte beste animalia batzuen artean baizik bizi izan ez diren birusek kutsatua izateko arriskua du. Ebola birusa, adibidez, tximino talde jakin batzuetan bizi da, baina batzuetan moten arteko muga gainditzen du eta gizakia kutsatzen. Garraio modernoen mugikortasun handiak ere eritasun kutsagarriak azkar zabaltzen laguntzen du. Gizakien artean, kutsatutako odol, organo edo isuriekin harremanetan egonez gero kutsatzen da eritasuna: baita kutsatutako sendagintza tresnen bidez ere. Higiene-baldintza kaskarrek birusaren kutsapena areagotzen dute. Gaizki esterilizatutako materialak, esaterako, infekzioak sortu ditu Afrikako zenbait ospitaletan.
Birulentzia handiko birusa da ebola. Gorputzeko zelulak azkar suntsitzen ditu, eta organo asko kaltetzen ditu: gibela, birikak, giltzurrunak, digestio-aparatuarenak (urdaila, hestea...), burmuina, etab. Odolaren koagulazio-sistemari ere eragiten dio, odoljario ugari sortzen baititu. Zalantzarik gabe, birus patogenoen artean, ebolak ospe txarra irabazia du, amorruaren birusarekin batera, hiltzaile mikroskopiko ikaragarriena baita.
Remaisnil
Biztanleria
2007an Remaisnil udalerrian erroldatutako biztanleak 38 ziren. Familiak 12 ziren, horien artean 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Ebola gaixotasun biriko
Sintoma klinikoak
Sukar hemorragiko horren inkubazio epea 4-21 egunekoa da. Lehen fase batean, buruko eta eztarriko mina, nekea, sukar handia eta mialgiak (bizkarrean, batez ere) agertzen dira. Gorakoak eta beherakoak datoz geroago. Birusak odolbilduak eta odoljarioak sortzen ditu: odolbilduak gorputzean zehar barreiatzen dira, kapilarrak ixten dituzte, eta odola barne organoetara (burmuina, gibel eta barera, batez ere) heltzea eragozten dute. Kapilarretako eta ehunetako odol jarioa hasten da gero; ordurako ez dira odolbilduak eratzen. Ehun konektiboak bere elastikotasuna galtzen du eta bigundu egiten da. Gorputzaren barne organoak odolez betetzen dira, eta gaixoak ahotik, sudurretik eta ipurtestetik odol ugari galtzen du; larruazalean agertzen diren orbanei ere odola darie. Gaitzak aurrera egin ahala, aurpegiak adierazkortasuna galtzen du erabat, bai tximinoengan, bai gizakiengan, burmuineko odojarioen ondorioz ziur aski.
Remaisnil
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ebola gaixotasun biriko
Sintoma klinikoak
Odoljarioak ez dira gaixo guztiengan agertzen: % 30-% 50en artean agertzen dira. Gorputzeko organoak eta ehunak azkar txikitzen ditu birusak, eta kutsatutako gaixo gehienak hil egiten dira birusarekin lehen kontaktua izan eta bi aste igaro ondoren, odoljarioek eragiten duten shock hipobolemikoaren ondorioz.
Remaisnil
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Ebola gaixotasun biriko
Sendabidea
Gaitzak ez du tratamendurik. Infektatutako pertsonak berrogeialdian isolatu behar dira, gaixotasuna kutsa ez dezaten.
Remaisnil
Etxebizitza
2007an 23 etxebizitza zeuden, 13 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 10 bigarren erresidentzia ziren. Etxebizitza guzti hauek 23etxeak ziren. 13 etxebizitza nagusietatik 12 bere jabearen bizilekua ziren eta 1 doan lagata zegoen; 1ek hiru gela zituen, 2 etxek lau zituzten eta 10 etxek bost zituzten. 13 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 7 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 3 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ebola gaixotasun biriko
Sendabidea
Tratamendu bakarra gaixoaren sintoma larriak kontrolpean edukitzeko ahaleginean datza, heriotza ekiditeko: arnasketa artifiziala, odoljarioen kontrola, likido eta elektrolitoen ekarpena... zainketa intentsiboen unitateetan burutzen direnak.
Remaisnil
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 23 ziren, horien artean 12 aktiboak ziren eta 11 inaktiboak ziren. 12 pertsona aktiboetatik 7 lanean zeuden (4 gizon eta 3 emakume) eta 5 langabezian zeuden (3 gizon eta 2 emakume). 11 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ebola gaixotasun biriko
Sendabidea
Immunizazio pasiboa (seroterapia) probatu egin da saio batzuetan, gaitzetik bizirik irten direnen odola -birusen aurkako antigorputzak dituena- gaixoei injektatuz. Kasu gutxi batzuetan, terapia mota horrek funtzionatu egin du.
Remaisnil
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden2 saltokiak ostalaritza eta jatetxe enpresenak ziren.
Ebola gaixotasun biriko
Sendabidea
Birusaren aurkako txertorik ez dago, ikerketa franko egiten ari diren arren.
Remaisnil
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Remaisnil udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ebola gaixotasun biriko
Epidemiologia
Ebola birusaren lehen erasoa 1976ko uztailean gertatu zen, Nzarako kotoi lantegi batean, Sudanen (gaur egun, Hegoaldeko Sudan). Izurritea ekialdera zabaldu zen gero, Maridi herrira. Guztira, biztanleen % 70 hil ziren. Gaitza harrapatu zuen lehen gizakia atzeman bazuten ere, ezin izan zen zehaztu birusa nondik heldu zen: ez zen birusaren sorburua aurkitu, eta ezin izan zen bakartu.
Urte hartako irailean, antzeko ezaugarriak zituen gaitz bat zabaldu zen handik 700 kilometrora, Ebola ibaiaren aldameneko berrogeita hamar bat herritan, Bunba aldean, Zaireko iparraldean (egun, Kongoko Errepublika Demokratikoa). Ebola ibaia Kongo ibaiaren adarra da, eta Bunba aldeko basoko urak hartzen ditu. Atlantako zientzialari talde batek birusa bakartzea lortu zuen, eta ebola deitu zion (Ebola, Zaire azpimota edo EBOV). 1976ko izurriteak 500 bat pertsona hil zituen. Sudango izurritea eragin zuen lehen birus hura Ebola, Sudan azpimota (SUDV) deitu zuten. 1979an beste eraso bat gertatu zen Zairen, eskualde horretan bertan.
1994ko azaroan, suitzar ikertzaile bat ebolaz kutsatu bide zen txinpantze bati ebakuntza egitean. 1995eko apirilean birusaren beste eraso bat izan zen Kikwiten, Zairen, Kinshasa hiriburutik 600 kilometro ekialdera. Eraso hark 245 pertsona hil zituen. 1996ko otsailean Osasunaren Mundu Erakundeak jakinarazi zuenez, mendebaldeko Afrikako Mayibout herrian, Gabonen, hamahiru pertsona hil ziren ebola birusak kutsaturik, festa batean txinpantze bat jan ondoren.
1993an Afrika Erdiko Errepublikako baso tropikaletan egindako ikerketaren emaitzak jakinarazi ziren. Ebola birusaren maiztasuna eta banaketa aztertu zuten Lobaye barrutiko ehiztari biltzaileen etnia batzuetan. Odol laginen % 18n ebola birusaren aurkako antigorputzak agertu ziren.
2014ko izurritea
2014ko urtean birusaren izurrite bortitza agertu zen Afrikako mendebaldean, batez ere Nigerian, Liberian, Ginean eta Sierra Leonan. 2014ko abuztuan 900 heriotza inguru eraginda zeuzkan birusak, gaitz horren historian izurrite okerrena osatuz. Hori zela eta, abuztuaren 8an Munduko Osasun Erakundeak nazioarteko larrialdi egoera ezarri zuen.
Kinyū fushoku rettō: Jubaku
Kinyū fushoku rettō: Jubaku (金融腐蝕列島 呪縛) 1999ko Masato Harada japoniar zinema zuzendarien filma da.
Sinopsia
Yakuza batek aitortuko du Asahi Central Bank, finantza-erakunde garrantzitsua, mafiari ordaintzen aritu dela hainbat urtez. Hiroshi Kitano, bankuko erdi-mailako kargu batek, eta beste hiru lankidek presidente berri bat izenda dezan eskatuko diote zuzendaritza batzordeari, behar diren aldaketak egin ditzan.
Sebastián Irarrázaval
Sebastián Irarrázaval (1967) arkitekto txiletarra da, hiriko plangintzako graduondoko ikasketak egin dituena Londresko Architectural Association-en. 1999an Arkitektura Bulegoen Elkarteak (AOA) arkitekto gazterik nabarmenena izendatu zuen.
Txileko Unibertsitate Katoliko Pontifikalako Arkitektura Eskolako arkitektura-tailerreko irakaslea da 1994tik eta Venezuelako Unibertsitate Zentralean, Arizonako Unibertsitatean eta Bostoneko MIT-en irakasle bisitaria da.
2017an Royal Institute of British Architects (RIBA) erakundeak International Fellow izendatu zuen, britainiarrak ez diren arkitektoei diziplinari egindako ekarpenagatik ematen zaiena.
Kultura arkeologiko
Kultura arkeologikoa toki batean eta garai batean mugatuta dauden objektu arkeologikoen multzoa da. Haien bidez desagertutako herri edo kultura baten nondik-norakoak ezagutu nahi dira.
Definizioa
Kultura hitza erabiliz arkeologoek esan nahi dute leku eta toki desberdinetako tresneriak bereizten dituzten patroiek gizarte baten jokabide zabalagoa adierazi ahal dutela. Historiaurreko arkeologian, kulturak oinarrizko unitateak dira 1920ko hamarkadatik, batik bat Gordon Childe ikerlariari esker:
Kultura arkeologikoen erabilpenak erakusten du kultura materiala eta gizakiak hertsiki lotuta dauden ideia. Izan ere, Gordon Childen ikuspegia Marxen materialismo historikoak kutsatuta zegoen.
Hala ere, ondorengo arkeologoek ikusmolde hori zalantzan jarri dute, antzeko ondasunak izateak ez baitakar, berez, gizarte bera izatea, edo ondasun desberdinen erabilpenak ez baitu esan nahi gizarte desberdinak direla. Ezagutza arkeologikoak aurrera egin ahala, kultura arkeologikoaren definizioa lausotu da. Izan ere, kulturei ematen zaizkien izenak arbitrarioak izaten dira, eta ez dakarte kultura monolitikorik bere azpian.
Kultura arkeologikoa ikerketaren ardatza jarrita, lanabes edo teknika baten hedapenak kultura beraiekin eramaten zuen herri baten migrazioa zekarren. Horren aurrean, teknologia salerosketekin bidaiatzen zela proposatu da.
Kultura arkeologikoa definitzerakoan, aurkikuntza mota batzuek ezartzen zuten eredua. Hala ere, aztarnategi gutxi batzuk izaten dira horien irla garbia, aztarna mota ugari izaten dutelako.
Nolanahi ere, kultura arkeologikoaren kontzeptua erabiltzen jarraitzen da, eta, hiru aroko sistemarekin gertatzen den bezala, eraginkorra da garaiak, eskualdeak eta jarduerak azkar ezagutzeko.
Lochend (Loch Ness)
Lochend, 'Ceann Loch', Eskoziako etxalde bat da, Highland eskualdeko Inverness barrutian. Ness ibaiaren hustubidean dago.
NA-4212
edo Olaitzko errepidea Nafarroa Garaiko errepide bat da. Errepidea errepide nagusia eta Olaitz lotzen du.
Auhagen
Auhagen Alemaniako udalerria da. estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
NA-4212
Errepidea 1,03 kilometrokoa da.
Historia
Olaizerako bide zaharra ibilgailuen zirkulaziora egokitzearen emaitza da errepidea.
Udalerriak
Hauek dira errepideak zeharkatzen dituen udalerriak:
Gaspé (Quebec)
Gaspé Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Gaspésie–Îles-de-la-Madeleine eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen La Côte-de-Gaspé konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 15,163 biztanle zituen 1,121.07 kilometro koadroko azaleran.
Kiowa konderria (Colorado)
Kiowa konderria (Kiowa County) Coloradoko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Eads da. 2010eko zentsuaren arabera 1,398 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Kiowa konderriak 462,553 kilometro koadro ditu. Horietatik 4,703 ura dira. Beste 45,785 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 3,31 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 1,398 pertsonetatik 1,382 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 78 dira. 3 beltzak edo afroamerikarrak. 3 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 0 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 0 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 10 pertsonek kokatzen zuten.
Dibranchus accinctus
Dibranchus accinctus Dibranchus generoko animalia da. Arrainen barruko Ogcocephalidae familian sailkatzen da.
Stryn
Stryn Norvegiako udalerri bat da, Sogn og Fjordane konterrikoa.
Bistrița
Bistrița (Bistritz, antzina Nösen; Beszterce) Bistriţa-Năsăud konderriko hiriburua da, Transilvanian, Errumania. Bistriţa ibaian kokatua dago. Hiriak 70.000 biztanle inguru ditu eta se herri ditu bere barnean: Ghinda, Sărata, Sigmir, Slătiniţa, Unirea eta Viişoara.
Stryn
Geografia
Stryneko udalerriak 2 kokapen nagusi ditu : Stryn eta Innvik, bakoitza 3.000 inguru biztanlerekin. Stryn-en iparraldean Hornindal eta Strandar udalerriak kokatzen dira, ekialdean Skjåk, hego-ekialdean Luster, hego-mendebaldean Jølster eta mendebaldean Gloppen eta Eid. Udalerriaren zati bat Jostedalsbreren parke nazionalaren parte da.
Villebois-les-Pins
Villebois-les-Pins Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Villebois-les-Pins udalerrian erroldatutako biztanleak 18 ziren. Familiak 8 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak) eta 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 27 etxebizitza zeuden, 9 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 16 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 26 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 9 etxebizitza nagusietatik 8 bere jabearen bizilekua ziren eta 1 alokairuan okupaturik zegoen; 2 etxek hitu gela zituzten, 4 etxek lau zituzten eta 3 etxek bost zituzten. 6 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 5 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 3 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Stryn
Armarria
Stryn-eko armarria 1987. urtean onartu zuten eta ezkihosto hori bat agertzen da hondo berde baten gainean.
Villebois-les-Pins
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 9 ziren, horien artean 6 aktiboak ziren eta 3 inaktiboak ziren. 6 pertsona aktiboak lanean(2 gizon eta 4 emakume) zeuden.. 3 pertsona inaktiboetatik 1 erretiraturik zegoen eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Villebois-les-Pins udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ocyceros gingalensis
Ocyceros gingalensis Ocyceros generoko animalia da. Hegaztien barruko Bucerotidae familian sailkatua dago.
Deva Victrix
Deva Victrix edota soilik Deva, Erromatar Inperioko Britania probintzian zegoen legionarioen hiri-gotorleku bat izan zen. 74. urtean kokaleku soil bat bezala sortua, gaur egungo Chester hirian bilakatu zen. II Adiutrix Legioaren kokalekua izan zen, Britainiaren iparraldean bizi zen brigantiar herriaren erasoei aurre egiteko asmoz.
Gotorlekuaren hainbat ezaugarrik etorkizunean Hibernia (Irlanda) uhartea inbaditzeko base militarra ere izan zela iradokitzen dute, halere halako inbasiorik ez zen inoiz eman izan. Ezaugarri horien artean inperial gotorlekuek zuten elipse egitura izatea da, bai eta inguruko gotorlekuek baina %20 handiagoa izatea ere.
Aliens vs. Predator: Requiem
Aliens vs. Predator: Requiem, Alien vs. Predator 2 edo AVPR, 2007ko Strause anaiek zuzendutako zientzia fikzio eta beldurrezko film bat da. Gidoia Shane Salernok idatzi zuen. Steven Pasquale, Reiko Aylesworth, John Ortiz, Johnny Lewis eta Ariel Gade aktoreek antzeztu zuten.
Alien eta Predator film frankizien gurutzaketa da. Alien vs. Predator (2004) filmaren jarraipena da.
Argumentua
Predator espaziontzi esploratzaile batek Lurraren aurka jo eta AEBetako Colorado estatuko herri batean agertuko da.Bertan doazen Alienak ihes egin eta bat ez beste gainontzeko Predatorrak hilko dituzte. Orain, bizirik gelditu den azken Predatorrak Alien guztiak hil beharko ditu, bai eta aurreko filmean sortua izan zen Pred-Alien beldurgarria ere. Bitartean, herriko biztanleak bi estralurtar arraza mitikoen arteko borrokaren erdian topatu eta alfer-alferrik atzemanak izaten ari dira.
Hagenburg
Hagenburg Alemaniako udalerria da. estatuan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Pristimantis galdi
Pristimantis galdi Pristimantis generoko animalia da. Anfibioen barruko Craugastoridae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Colobus angolensis
Colobus angolensis Colobus generoko animalia da. Primateen barruko Colobinae azpifamilia eta Cercopithecidae familian sailkatuta dago
Ocyceros birostris
Ocyceros birostris Ocyceros generoko animalia da. Hegaztien barruko Bucerotidae familian sailkatua dago.
Anaora tentaculata
Anaora tentaculata Anaora generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Callionymidae familian.
James Herriot
James Herriot, James Alfred Wight jaioa, (Glasgow, 1916ko urriaren 3a - Thirlby, Yorkshire, 1995eko otsailaren 23a) eskoziar albaitari eta idazlea izan zen. Ipuin bizi eta umore handiko ugari idatzi zituen, Yorkshiren albaitari egondako urteetako bizitzan oinarrituta. Lehenengo argitalpenaz geroztik, bere liburuek oso harrera ona izan zuten Britainia Handian eta Estatu Batuetan, eta zinema eta telebistarako egokitu ziren. Bere ipuinetan agertzen duen apaltasun, soiltasun eta errukiagatik, eta britainiar herri-fikzioa eta albaitari-lanbidea bera bultzatzeagatik goraipatua izan zen sarritan.
James Alfred Wight Glasgown jaio eta hazi zen, eta bertan egin zituen albaitaritza-ikasketak (1938). Haiek amaitu eta urtebetera Yorkshirera (Ingalaterra) joan zen albaitari, Thrisk herrira (bere ipuinetan Darrowby gisa izendatzen duena). 1943tik 1945era bitartean Aireko Armadan jardun zuen. Berrogeita hamar urte zituela, ordurako Yorkshire aldeko historia, paraje eta jendeari buruzko ezagutza sakona zuela, herri-albaitari baten bizitzako pasarteak eta gertakariak papereratzen hasi zen. Lehen liburua 1970ean argitaratu zuen: If Only They Could Talk (Mintzatzeko gai balira), eta handik bi urtera, 1972an, bigarrena: It Shouldn't Happen to a Vet (Zergatik gertatu behar zaio albaitari bati). Bi liburuok All Creatures Great and Small izenburupean argitaratu ziren 1972an Estatu Batuetan, eta berehalako eta izugarrizko arrakasta izan zuten. Handik aurrera beste asko idatzi eta argitaratu zituen: All Things Bright and Beautiful (1974, Gauza guztiak argitsuak eta ederrak); All Things Wise and Wonderful (1977, Gauza guztiak zoragarriak); The Lord God Made Them All (1981, Jainko zintzoak egin zituen denak); Every Living Thing (1992, Gauza bizi guztiak); James Herriot's Yorkshire (1979).
Godbout (Quebec)
Godbout Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Côte-Nord eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Manicouagan konderriko eskualde-udalerria da. 2011ko zentsoaren arabera 298 biztanle zituen 161.34 kilometro koadroko azaleran.
Transnistria
Bertako gobernuak errusierazko Pridnestrovie izena beste hizkuntzetan ere erabiltzea bultzatzen du. Akronimotzat, PMR erabiltzen da, errusierazko Приднестровская Молдавская Республика (Pridnestrovskaia Moldavskaia Respublika, Pridnestrovieko Moldaviar Errepublika) izen luzearen transkripzioa.
Pelée mendia
Pelée mendia (Montagne Pelée, "mendi burusoil") Martinika uharteko iparraldeko ertzean dagoen sumendi aktibo bat da, Antilla Txikiak arku bolkanikoaren barruan kokatuta dagoena, aktibitate plinianoarekin.
Transnistria
Izenak
Nazioartean Transnistria da gailendu den forma, betiere kontuan hartuta lurraldeak onarpen ofizialik ez duela.
Ebola ibaia
Ebola Kongoko Errepublika Demokratikoko iparraldeko ibaia da, Kongo ibaiaren ibaiadar den Mongala ibaiaren goialdea.
Yajū shisubeshi
Yajū shisubeshi (野獣死すべし) 1980ko Toru Murakawa japoniar zinema zuzendarien filma da.
Ebola ibaia
Ebola birusak ibai honengatik du izena, bertan aurkitu baitzen lehen aldiz birusa 1976an.
Pelée mendia
Lurreko sumendi suntsitzaileenetarikoa da Pelée mendia, eta bere konoa errauts eta laba solidotutako geruzez osatuta dago.
Famatua da 1902. urtean eragin zuen suntsipen ikaragarriagatik, eztanda horretan 30.121 pertsona hil ziren.
Transnistria
Izenak
Bertako gobernuak izen hori zuzena ez dela argudiatzen du eta izen laburtu gisa Pridnestrovie bultzatzen du. Ofizialki hauexek dira izen osoak:
Moldaviako gobernuak Stînga Nistrului izendapena erabiltzen du: "Dniesterreko ibarrezkerra" esan nahi du.
Kokapen historikoa
1989an oraindik Sobietar Batasunaren barruan zegoen Moldaviar Errepublika Sozialistak "moldaviera" (errumaniera, alegia) hizkuntza ofizial bakarra bilakatu zuen, baita latindar alfabetoa berrezarri ere. Dniesterreko ekialdean eslaviar jatorriko populazioa gehiengoa zela aprobetxatuta aparteko errepublika aldarrikatu zuten 1990ean.
Txileko Itzulia
Txileko Itzulia Hegoamerikako herrialde honetan egiten den txirrindulari Itzulia zen. 10 etapa izaten zituen.
Transnistria
Kokapen historikoa
1991n Moldaviak independentzia eskuratu zuen eta 1992an gerra zabaldu zen; 1500 bat hildako egon ziren. Suetena bi aldeek, ukrainarrek eta errusiarrek negoziatu zuten; harrezkero, hala ere, zenbait istilu gertatu dira eta bete gabe dago errusiar tropen erretiratze negoziatua, Dumak (Errusiako Parlamentuak) onartu gabea.
Txileko Itzulia
Historia
Itzuli hau, 50 hamarkadeko beste Itzuli baten ondorengotza zen. Itzuli hori, Vuelta al centro de la Republica zen. Lehenengo ekitaldia, 1976ko urriaren 23an hasi zen. Ekitaldi hura azaroaren 1ean amaitu zen. "El Mercurio" aldizkariak antolatu zuen lasterketa Puerto Montt-tik Santiago ra. Bidean Portilloko kronoigoera zegoen. Etapa honetan Giovanni Fedrigo italiarrak alde galanta lortu zuen eta Itzulia irabazi zuen.
Transnistria
Kokapen historikoa
2006ko abenduaren 17an independentzia baieztatzeko erreferenduma antolatu zen; ofizialki % 97,2k independentziaren alde bozkatu zuten.
Geografia
Transnistriak ez du itsasorako irteerarik eta Besarabia (hau da, Moldaviako gainontzeko lurrak) du mendebaldean eta Ukraina ekialdean. Iparraldetik hegoaldera doan Dniester ibaiaren inguruko haran estu bat da. Orokorrean oso laua, muinorik garaienak ez dira heltzen 300 metroetara; iparraldean, Camencatik ipar-ekialdean hain zuzen, daude altuenak (273 eta 262 m, Ukrainarekiko mugan). Ibaiaren ertzetan daude altuerarik baxuenak, itsasorantz abiatu ahala jaitsiz doazenak: Camencan 36 m, hegoaldeko muturrean 0,5 m.
Txileko Itzulia
Historia
Hurrengo urteetan Kolonbiako txirrindulariak gailendu ziren baita ere.
Transnistria
Geografia
Ibaiak berak egiten du muga Moldaviako gainontzeko lurrekin tarte handienean baina badira salbuespenak:
Garraiobide nagusia Tiraspol-Dubăsari-Rîbniţa errepidea da. Zenbait lekutan Chisinauren menpeko herrietatik pasatzea gatazka iturria izan da. Transnistriarrek gehienetan ez dute arazo larririk Moldaviako gainontzeko lurretara, Ukrainara edo Errusiara bidaiatzeko, bai errepidez bai nazioarteko bi trenez: Mosku-Chisinau (urte osoan) eta Saratov-Varna (sasoien arabera). Aireporturik erabilienak Chisinau Moldaviako hiriburukoa eta Odesakoa dira.
Txileko Itzulia
Historia
1993 eta 1994ko ekitaldiak ez ziren egin.
Transnistria
Banaketa administratiboa
Hamar hiri eta 69 udalerri ditu; denera, 147 entitate. Horrez gain, bost raion edo barruti daude (lehen izena errumanieraz koa da; parentesi artean, errusieraz koa eta haren transkripzioa):
Txileko Itzulia
Historia
1998. urtean Jose Ramon Uriarte bizkaitarrak irabazi zuen.
Pristimantis ganonotus
Pristimantis ganonotus Pristimantis generoko animalia da. Anfibioen barruko Craugastoridae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Resaurie
, 'Ruigh Samhraidh', Eskoziako herri bat da, Highland eskualdeko Inverness barrutian.
Transnistria
Banaketa administratiboa
Horiez gain:
Txileko Itzulia
Historia
XXI, mendean arazo politiko eta ekonomikoengatik edizio batzuk ez ziren egin; 2007-2010 eta 2013-2016, guztiak barne.
Transnistria
Egoera politikoa
Nazioarteko komunitateak Transnistria Moldaviako zatitzat dauka. Hala ere de facto nazioarteak onartzen ez duen gobernuak dauka lurralde honen gaineko kontrola 1990ean independentzia aldarrikatu zuenetik.
Txileko Itzulia
Historia
2017. urtekoa itzuli honetako azken ekitaldia izan zen.
Transnistria
Egoera politikoa
2010erako Abkhazia eta Hego Osetiak baino ez zuten Transnistriaren independentzia onartu. Hiruren egoerak neurri batean antzekoak dira: adostasunik gabeko independentziak aldarrikatu dituzten errepublikak. Errusiak eta errepublika horiek beren egoerak Kosovokoarekin ere parekatzen dituzte, onespen handiagoa lortzearren.
Zuzeneko aginterik ez badu ere, Moldaviako gobernuak lege bat onartu zuen 2005ean; funtsean, Moldaviaren barruko lurralde autonomo bat ezartzen zuen "Dniesterreko ibarrezkerreko" hiri eta herriekin. Pridnestrovieko gobernuarekin adostu gabekoa zenez, horrek probokaziotzat jo zuen.
2006ko martxoaren 3an, Ukrainak muga-arau berriak ezarri zituen; horien arabera, Moldaviako muga zerbitzuaren dokumentazioa duten ekoizpenak baino ez zituen inportatuko. Transnistriako zein Errusiako gobernuek kexua agertu zuten, horrek lurraldearen "ekonomia-blokeoa" zekarrela argudiatuz. Gogoratu behar da Errusia dela lurralde haren duen aliaturik onena eta inplikatuena: militarki ere 1200 bat soldadu errusiar daude.
2008rako, 300.000 eta 400.000 arteko transnistriarrek (populazioaren gehiengoak) moldaviar pasaportea eskatua zuten; kontuan izan beste estatuek ez dutela Transnistriako gobernuak argitaratutako pasaporterik onartzen. Errusiak kontsulatu bat zabaldu zuen Moldaviaren nahiaren kontra Tiraspolen eta 80.000 bat pasaporte eginak zituzten bertatik 2006ko amaierarako.
Biztanleria
Lurralde horretan demografia aldaketa handia gertatu zen XX. mendean zehar, batez ere hiri nagusietara (Tiraspol, Rîbniţa, Dubăsari, Bender) industrializazioa dela eta SESBeko garaietan joandako errusiarrengatik; mugimendu hori oso garrantzitsua da egungo egoera ulertu ahal izateko.
1989ko erroldan 546.400 biztanle zituen. 1990etik aurrera migrazio-prozesua bizi izan du; gehienbat, jatorri moldaviar-errumaniarreko biztanleek alde egin dute errepublikatik.
2004ko errolda
Azken errolda hau errepublikako agintariek antolatu zuten, Moldaviakoaren parean; bere balioa eztabaidatuta dago.
Hizkuntza ofizialak
Nahiz eta errumanieraz (ofizialki han "moldaviera" deitua) mintzatzen den gutxiengo garrantzitsua izan, Transnistriako populazioaren gehiengoak eslaviar hizkuntza batean (errusieraz edo ukraineraz) hitz egiten du. Beste hainbeste hizkuntza ere hitz egiten dira: bulgariera, poloniera, gagauzera...
Ekonomia
Transnistriak ekonomia mistoa du. 1990eko hamarkadan pribatizazio-prozesu handiaren ondoren konpainia gehienak esku pribatuetan daude.
Ekonomiaren oinarria industria astuna (altzairua, elektrizitatea, ehungintza) da: sektorearen % 80 da.
Ivan Aivazovski
Ivan Konstantinovitx Aivazovski (Հովհաննես Այվազովսկի, Иван Константинович Айвазовский; Feodosia, 1817ko uztailaren 29agreg./uztailaren 17ajul. - 1900eko maiatzaren 2greg./apirilaren 19ajul.) pintore errusiarra, jatorri armeniarra, famatua bere itsas pinturengatik.
Biografia
1833an San Petersburgoko Arteen Akademian sartu zen, eta bi urte geroago zilarrezko dominarekin graduatu zen.
1841ean bost urteko bidaia hasi zuen, Italia, Portugal, Espainia, Frantzia, Erresuma Batua eta Herbehereak ezagutu zituen, beste batzuen arte.
1842an Turner paisaia-pintorea ezagutu zuen. Errusiara itzuli zenean, 1844an, San Petersburgoko Arteen Akademiako kide izendatu zuten, eta bi urte geroago, bertako irakaslea izan zen.
1845ean, Aivazovskik Istanbulera joan zen Abdulmezid I.ak gonbidatuta, eta 1845–1890 urteen bitartean errepikatu zuen bidaia. Bidaia horietakoak dira hainbat sultanek eskatutako margolanak.
1848an egin zuen bere lehenengo erakusketa Moskun. 1853an Feodosiako arkeologia-indusketetan parte hartu zuen, eta handik ateratako artelan ugari Hermitage museoko bilduman daude gaur egun.
1857an, Parisen egin zuen erakusketa bikain baten ondoren, Aivazovskiri Ohorezko Legioa intsignia eman zioten. 1869an Egipto bisitatu zuen.
Bere azken egunak Feodosian igaro zituen, non arte-eskola bat eta historia museo bat ireki zituen. Feodosian hil zen 1900. urtean.
Bussières (Puy-de-Dôme)
Bussières Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Puy-de-Dôme departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bussières udalerrian erroldatutako biztanleak 108 ziren. Familiak 44 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.