cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Charmois-devant-Bruyères
Biztanleria
2007an Charmois-devant-Bruyères udalerrian erroldatutako biztanleak 416 ziren. Familiak 146 ziren, horien artean 42 pertsona bakarrekoak ziren (21 bakarrik bizi ziren gizonak eta 21 bakarrik bizi ziren emakumeak), 33 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 58 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 13 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 178 etxebizitza zeuden, 158 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 158 etxeak ziren eta 20 apartamentuak ziren. 158 etxebizitza nagusietatik 132 bere jabearen bizilekua ziren, 19 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 3 etxek bi zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 33 etxek lau zituzten eta 106 etxek bost zituzten. 142 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 65 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 73 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 275 ziren, horien artean 188 aktiboak ziren eta 87 inaktiboak ziren. 188 pertsona aktiboetatik 168 lanean zeuden (94 gizon eta 74 emakume) eta 20 langabezian zeuden (9 gizon eta 11 emakume). 87 pertsona inaktiboetatik 26 erretiraturik zeuden, 36 ikasten zeuden eta 25 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Charmois-devant-Bruyères udalerrian 161 unitate fiskal zeuden, 437 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.996 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2000. urtean Charmois-devant-Bruyères udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola 1 eta inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Mitchell Printzipioak
Mitchell Printzipioak Irlanda eta Britainia Handiko gobernuek eta Ipar Irlandako alderdiek onartutako oinarrizko sei arau dira. Printzipio hauek Ipar Irlandaren inguruko negoziazio prozesuan parte hartzeko oinarriak izan ziren. Izena George Mitchell Ameriketako Estatu Batuetako senatariak proposatu zituelako eman zitzaion. Negoziazioetan parte hartu nahi zuten guztiek honakoa beteko zutela argi utzi behar zuten:
Sinn Féin alderdiak hau onartu zuenean kritika larriak jaso zituen beste irlandar errepublikar batzuen aldetik eta banaketak egon ziren alderdiaren barruan, nahiz eta gehiengo zabalak Sinn Féinen eta Mugimendu Errepublikarraren barruan jarraitu zuen.
Euskal Herrian
2009ko azaroaren 14an Ezker Abertzaleak, Altsasun (Nafarroa) eginiko agerraldi batean, Euskal Herriko gatazka modu horren bitartez konpondu behar zela adierazi zuen.
2010eko ekainaren 20an, Ezker Abertzaleak eta Eusko Alkartasunak sinatutako Lortu Arte akordioan, "gatazka gainditzeko tresnak elkarrizketa, negoziazioa eta akordioa" zirela nabarmendu, eta Mitchell printzipioak gauzatu behar zirela adierazi zuten.
Osteopilus pulchrilineatus
Osteopilus pulchrilineatus Osteopilus generoko animalia da. Anfibioen barruko Hylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Elvira cupreiceps
Elvira cupreiceps Elvira generoko animalia da. Hegaztien barruko Trochilidae familian sailkatua dago.
Huebroko gaztelua
Huebroko gaztelua (castillo de Huebro) gotorleku txiki bat edo harkaitz gaztelua da, Huebro herrixkan dagoena, Níjar udalerrian, Almeríako probintzian, Espainian, 750 bat metro altitudean.
Kontserbazio-egoera
Egoera txarrean dago, 50 metro luze eta 4 metro garai inguruko harresi zati bat mantentzen du eta bi nabezko uharka bat harkaitzean zulatutakoa, euri-uren hodiekin batera, dena kareharriz egina. Sarbidea doakoa da eta uharka horren zati bat abereak aterpetzeko erabiltzen da.
Artesa de Segre
Artesa de Segre Kataluniako udalerria da, Noguera eskualdean eta Lleidako probintzian kokatuta dagoena. 175,89 km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 3.869 biztanle zituen.
Segre ibaiak udalerria zeharkatzen du, izenak iradokitzen duen moduan.
Elon Musk
Elon Reeve Musk (Pretoria, Hegoafrika, 1971ko ekainaren 28a) Hegoafrikan jaio eta kanadar eta estatubatuar herritartasunak dituen asmatzaile, ingeniari eta enpresaburua da, azken urte hauetan enpresa ugari sortu dituena; hala nola, PayPal, Tesla Motors, SpaceX, Hyperloop, SolarCity eta Open AI. 2020ko hamarkadan munduko pertsona aberatsena omen zen.
Haurtzaroa
Bere aita ingeniaria zen eta bere ama elikaria eta modeloa izan zen. 10 urte zituenean ordenagailu bat eskuratu zuen eta 12 urterekin bere lehenengo jokoa, Blastar izenekoa, 500 dolarrengatik saldu zuen. Aldi berean, 17 urte zituenean eta bere bigarren hezkuntza Pretorian amaitu zuenean derrigorrezko armadara joan zen eta honen ostetik beren gurasoen laguntzarik gabe etxetik joan zen Estatu Batuetara. Estatu Batuetan, administraritza eta fisika ikasi zuen Pensilvaniako Unibertsitatean beka bat eskuratu ostean.
Pay Pal eta Zip 2
Elon Musken hasierako fortuna eta fama gaztea zenean ailegatu zitzaion bi enpresen sorkuntzarekin: Zip2 eta PayPal. Zip2 1999. urtean saldu zion Compaq Computer enpresari 300 milioi dolarren truke. PayPalen kasuan 2002. urtean saldu zion eBayri 1500 milioi dolarrengatik.
Space X
2002. urtean, Muskek Space Exploration Technologies (Space X)sortu zuen. Gaur egun, Space X-ko enpresaburu exekutiboa eta teknologiako enpresaburua da. Space X-ek transbordadore eta suzirientzako jaurtitzaileak diseinatzen ditu. Enpresa pribatu bat bezala lan egiten du. Diseinaturiko bi suziriak Falco 1 eta Falcon 9 dira. 2008ko abenduaren 23an NASArekin kontratu bat zinatu izan zuten 1600 milioi dolarrengatik 12 hegalaldiengatik Transbordadore espaziala ordezkatuz.
Tesla Motors
2004ko apirilean Muskek 6,3 milioi euro inbertitu zituen Tesla Motors enpresan. Ez zen izan inbertitzaile bakarra baina inbertitutako diruaren %98 inbertitu zuen. Gaur egunera arte 140 milioi dolar inbertitu ditu enpresan eta automobil elektriko nabarmenenak Tesla Roadster, Tesla model S, Tesla model X eta Tesla model 3 dira. 2012. urtean 2100 Tesla roadster saldu ziren mundu osoan zehar. Automobil bakoitzak 100.000 US dolarreko prezioa zuten eta 31 herrialdeetan saldu izan dira. Tesla Motorsek munduko errekorra jaso du 37 milioi kilometro elektrikoki egiteagatik haien automobilekin.
Solar City
Elon Muskek, bere lehengusuaren laguntzarekin 2006. urtean sortutako enpresa da. Enpresa honek produktu eta zerbitzu fotovoltaikokoak produzitzen ditu. 2011. urtean, Solar City Estatu Batuetako enpresa fotovoltaikorik garrantzitsuenean eta produktiboenean bihurtu zen. Solar Cityren helburu nagusia mundutik energia berriztagarriak hedatzea da Tesla Motors enpresa bezala. Arlo honetan oso parekoak diren bi enpresak dira.
Open IA
Elon Muskek adierazten eta azaltzen duen bezala, Open IA inteligentzia artifizial lagungarria garatzeko enpresa bat da. Bere helburua ez enpresa honekin mozkin handiak lortzea baizik eta inteligentzia artifizialaren teknologia garatzea eta erabilpen hoberenak aurkitzea.
Murina tubinaris
Murina tubinaris Murina generoko animalia da. Chiropteraren barruko Murininae azpifamilia eta Vespertilionidae familian sailkatuta dago
Almudena Domínguez Arranz
Almudena Domínguez Arranz (Vigo, 1949ko uztailaren 3a) arkeologoa da, Antzinaroko arkeologia eta numismatika ondarean aditua.
Biografia
Filosofia eta Letretan lizentziatu zen Zaragozako Unibertsitatean (1977), eta irakasle kontratatu gisa aritu zen, ondoren irakasle titular gisa (1987) eta katedradun gisa (2012). Las cecas Ibérico del Valle del Ebro (1977) doktore-tesiak ikerketa arkeologikoaren eredu berri bat finkatu zuen gure herrialdean, eta 1979an Fernando Katolikoa erakundeak saritu zuen.
Bere ikerketa-ildoak Antzinateko emakumeen ondare arkeologiko eta numismatikoari, museografiari eta historiari buruzkoak dira. Ehun ikerketa baino gehiago argitaratu ditu, eta, horiei esker, I+G+B proiektuak zuzendu ahal izan ditu: ‘Política y género en la Propaganda en la Antigüedad’ y ‘Aspectos de protourbanismo y primer fenómeno urbano en Europa Occidental: análisis de contactos culturales entre el mundo mediterráneo y el continente’ ('‘Politika eta generoa Antzinateko propagandan’ eta ‘Protokoloari eta Mendebaldeko Europako lehen hiri-fenomenoari buruzko alderdiak: mundu mediterraneoaren eta kontinentearen arteko kultura-harremanen azterketa’).
Hainbat indusketaren buru izan da, batez ere Huescako Aragoiko Karta Arkeologikoan, hala nola Apiesen, Sangarrenen eta La Vispesan, eta atzerrian egindako beste indusketa batzuetan,Borgoinako Bibracte erromatar oppidum delakoan (1993-2000) eta La Castellinan (Civitaveccia, Italia). Gainera, funtsezko aztarnategietako beste indusketa batzuetako zuzendarikidea izan da, hala nola, Cancho Roanoren santutegi-jauregi orientatzailea Badajozen (1990-1993), La Vispesako oppidum ibero erromatarra Tamarite de Literan (1984 -2006) eta La Castellina del Marangoneren habitat etruriarra Erroman (1995-2010).
Arkeologiako irakasle titularra da Zaragozako Unibertsitateko Antzinateko Zientzien Departamentuan, eta unibertsitate horretako gradu, master eta doktorego klaseak ematen ditu. Museoetako Hezitzaileen Graduondoko zuzendaria ere bada, eta hala izan zen Museoetako Masterrean: Hezkuntza eta Komunikazioa” 2019 arte.
Domínguez Emakumeen Historia Ikertzeko Espainiako Elkarteko kidea da, Société Nationale des Antiquaires de France, eta Numismática Peninsularren Sinposioak antolatzen dituen batzorde zientifikoko kidea da, baita Altoaragoiko Ikasketen Institutuko Zuzendaritza Batzordeko kidea ere. Erakunde horretan, Arkeologia Arloa zuzentzen du eta Patronatuko kide da. Beste zientzia-batzorde batzuetan ere parte hartzen du: Museoetako eta Ondareko Hezkuntza eta Irisgarritasunaren Nazioarteko Biltzarren koordinazioko Batzorde Iraunkorra (2014az geroztik), eta Asociation Internationale Jane et Marcel Dieulafoy (Paris) eta Bartzelonako Societat Catalana d´Estudis Numismatics elkarteko kidea da.
Sariak
1979an Fernando Katolikoa erakundeak saritu egin zuen.
Morigny (Mantxa)
Morigny Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Morigny udalerrian erroldatutako biztanleak 90 ziren. Familiak 36 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 64 etxebizitza zeuden, 41 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 14 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 60 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 41 etxebizitza nagusietatik 30 bere jabearen bizilekua ziren eta 11 alokairuan okupaturik zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 10 etxek hiru zituzten, 7 etxek lau zituzten eta 21 etxek bost zituzten. 27 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 18 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 18 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 53 ziren, horien artean 38 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 38 pertsona aktiboetatik 34 lanean zeuden (21 gizon eta 13 emakume) eta 4 langabezian zeuden (2 gizon eta 2 emakume). 15 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren eta 1 higiezinen enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 iturgina zen eta 1 argiketaria.
2000. urtean Morigny udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 312 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gas natural likidotu
Gas Natural Likidotua edo GNL (ingelesez liquefied natural gas LNG), likido egoeran dagoen gas naturala da (metanoa CH4 batez ere). Gas natural likidotuak ohiko gas naturalaren bolumenaren seiehunen bat hartzen du. Usain gabekoa, kolorerik gabekoa, ez-erregarria eta ez da toxikoa. Energia iturri arriskutsua da, sutzeko duen arriskuagatik, bestelako arriskuen artean izoztea eta itodura arriskua daude.
Likidotze prozesua
Likidotze prozesuak, gasak dituen osagai batzuk kentzen ditu, hautsa, helioa, ura eta hidrokarburo astunak. Orduan, gas naturala kondentsatu eta 25 25 kPa (3.6 psi) atmosferako presiopean jartzen da likido egoerara igarotzeko hoztuz (-163 °C-ko tenperatura ingurura). Gas naturalaren likidotzeak, bolumena gutxitzen duenez, garraiatzeko kostuak murrizten ditu eta mundu osora GNL ontzien bidez garraiatzeko aukera eskainiz.
Gas natural likidotua Euskal Herrian
Bilboko portuan GNLa gorde eta birgasifikatzeko terminala eraiki zen 2003an, Bizkaiko Badia Gasa (BBG) izenekoa. BBGren kaia 2003an inauguratu zen, 300.000 m³ GNL bildu eta 800.000 m³/h gas natural ekoizpen-gaitasuna du. Gasa metatzeko bi tanke ditu, eta hirugarren bat eraikitzen ari dute. Jabeak Enagas, EVE eta RREEF enpresak dira.
Jelena Blagojević
Jelena Blagojević, (Zemun, Serbia, 1988ko abenduaren 1a), boleibolean lehiatzen den kirolari serbiarra da.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu zuen, eta brontzezko domina eskuratu zuen boleibolean Serbiako taldearekin, AEBren eta Brasilen atzetik.
Tokion, honako hauek osatzen zuten taldea: Bianka Buša, Mina Popović, Slađana Mirković, Brankica Mihajlović, Maja Ognjenović, Ana Bjelica, Maja Aleksić, Milena Rašić, Silvija Popović, Tijana Bošković, Bojana Milenković eta Jelena Blagojević-ek.
Miraumont
Miraumont Frantziako udalerria da, Somme departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Miraumont udalerrian erroldatutako biztanleak 705 ziren. Familiak 264 ziren, horien artean 56 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 92 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 108 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 309 etxebizitza zeuden, 269 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 7 bigarren erresidentzia ziren eta 33 hutsik zeuden. 295 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 269 etxebizitza nagusietatik 205 bere jabearen bizilekua ziren, 53 alokairuan okupaturik zeuden eta 11 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 6 etxek bi zituzten, 35 etxek hiru zituzten, 79 etxek lau zituzten eta 147 etxek bost zituzten. 204 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 105 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 132 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 431 ziren, horien artean 313 aktiboak ziren eta 118 inaktiboak ziren. 313 pertsona aktiboetatik 278 lanean zeuden (157 gizon eta 121 emakume) eta 35 langabezian zeuden (15 gizon eta 20 emakume). 118 pertsona inaktiboetatik 44 erretiraturik zeuden, 29 ikasten zeuden eta 45 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Miraumont udalerrian 273 unitate fiskal zeuden, 726 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.640 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 30 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 11 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 funeraria, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 2 igeltseroak, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 4 jatetxeak.
2000. urtean Miraumont udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 612 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ekron
Ekron (hebreeraz: עֶקְרוֹן, ) filistarren pentapolisko bost hirietako bat izan zen, hego-mendebaldeko Kanaanen zegoena.
Adituen arabera, egungo Tel Miqne herrian zegoen, Jerusalemdik mendebalderantz 35 kilometrotara eta antzinako Gathetik iparralderantz 18 kilometrotara dagoena. Hala ere, badaude Aqirren, Qatran, Zikrinen edo Caesarea Maritiman zegoela esaten dutenak.
Arazuri doktorearen pasealekua
Arazuri doktorearen pasealekua Nafarroa Garaiko hiriburua den Iruñeko Alde Zaharreko kale bat da. Berez, Alde Zaharraren eta Takonera parkearen arteko mugan dago, tartean Takonerako aldapako errepidea dagoelarik.
Izena
Izena José Joaquín Arazuri (1918-2000), iruindar mediku eta historialariaren omenez darama, izan ere, bere estatua bat pasealeku honetan ikusgai dago.
Kokalekua
Alde Zaharraren mendebaldean dago, Kale Nagusiaren amaiera edo mendebaldeko muturrean hasi, San Lorentzo elizaren alboan, eta San Anton kalearen amaieran edo mendebaldeko muturrean amaitzen da, tartean Aduanako zokoa eta Kale Berriaren amaiera edo mendebaldeko muturra igarotzen ditu.
Aurrez-aurre dituen Takonera kalea eta Navas de Tolosa kalearekiko paraleloki doa.
Pasealekua
Pasealeku honetan Jose Joaquin Arazuriren monumentua ikusgai dago.
Unienville
Unienville Frantziako udalerria da Aube departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Unienville udalerrian erroldatutako biztanleak 107 ziren. Familiak 50 ziren, horien artean 15 pertsona bakarrekoak ziren (15 bakarrik bizi ziren gizonak), 23 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Aduanako zokoa
Aduanako zokoa Nafarroako hiriburua den Iruñeko Alde Zaharreko kale bat da.
Unienville
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 68 etxebizitza zeuden, 50 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 65 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 50 etxebizitza nagusietatik 42 bere jabearen bizilekua ziren, 7 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 8 etxek hiru zituzten, 12 etxek lau zituzten eta 28 etxek bost zituzten. 39 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 21 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 26 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Aduanako zokoa
Izena
XIX. mendearen hasieran, gune honi San Ferminen zokoa zeritzaion. XIX. mendean Moja Salesiarren Komentuaren atzealdean hiru eraikin zeuden, haietako batean Ogasun eta Aduana Ordezkaritza zegoen, horregatik ordezkaritza hori eta ondoren Udal Arbitrioen Etxea ere bertan ezarri zelako, gunea Aduanako zokoa izenez ezaguna egin zen.
Kokalekua
Alde Zaharreko mendebaldean dago, San Lorentzo elizaren aurrealdean eta eliza honek eta alboko etxebizitzak egiten duen txokoan eta Takonera plazaren alboan.
Unienville
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 69 ziren, horien artean 52 aktiboak ziren eta 17 inaktiboak ziren. 52 pertsona aktiboetatik 50 lanean zeuden (24 gizon eta 26 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 17 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Aduanako zokoa
Kokalekua
Takonera kalean hasi eta amaitzen da, beste irtenbiderik ez baidu.
Unienville
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2000. urtean Unienville udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Aduanako zokoa
Kokalekua
Leku honetan Aduanako zokoaren lurpeko aparkaleku publikoa dago.
Xosé Fernández Ferreiro
Xosé Fernández Ferreiro (Espartedo, Santa Cruz de Rubiacós, Nogueira de Ramuín, Ourense, 1931ko urtarrilaren 29 - A Coruña, 2015eko abenduaren 16a) Galiziako idazle ezaguna izan zen.
Biografia
"Brais Pinto" literatura-talde nazionalista partaidea izan zen. XX. mendeko 50. hamarkadan poesia liburuak argitaratu zituen. Ondoren, narratiba alorreari ekin zion. Hedabide desberdinetan kazetaria izan zen: Faro de Vigo, La Noche, El Correo Gallego eta La Voz de Galicia. 1985ean Galiziako Kazetaritza Saria eman zioten. 2003tik Real Academia Galegarako aukeratua izan zen.
Koma (argipena)
Koma hitzak adiera zenbait ditu:
St David's Hall
St David's Hall, galesez Neuadd Dewi Sant, Galesko Cardiff hiriburuan dagoen kontzertu areto bat da. Galesko kontsertu emanaldi eta ekitaldietarako zentro nazionala da.
1982an Seymour Harris Partnership ingeles arkitektura estudioak eraiki zuen eta 2.000 ikusleentzako edukiera du. Hiriaren erdigunean dago, izen berdineko merkataritza-gunearen alboan.
Carbisdaleko gaztelua
Carbisdaleko gaztelua (Carbisdale Castle) Eskoziako Highland eskualdean kokatzen den gaztelua da, Carbisdale herrian.
Historia
1905 eta 1917 artean eraiki zen Mary Caroline Sutherland-eko dukesarentzat.
Mary Caroline aurrez Blair dukesa izenarekin ezagutu zen, Arthur Kindersely Blair kapitainaren alarguna baitzen Sutherlandeko dukearekin ezkondu zenerako. Sutherland familiak ez zuen begi onez ikusi ezkontza hori eta dukea hil zenean haren semearen eta dukesa berriaren arteko istilua sortu zen testamentuari zegokionean. Epaileak dukesa agiriak suntsitu izana leporatuta Londresen giltzaperatu zuen. Azkenean familia eta dukesak adostasuna lortu zuten eta gaztelu bat eraikitzeko adina diru eman zion beti ere Sutherlandeko lurraldetik urrun baldin bazen.
1933an Theodore Salvesen negoziogizon eskoziar-norvegiarrak erosi zuen eta Bigarren Mundu Gerra garaian naziek Norvegia okupatu zutenean Haakon VII.a Norvegiakoak eta haren seme Olav printzeak bertan hartu zuten babesa. 1941ean Carbisdaleko konferentzia antolatu zuen eta tropa sobietarrei Norvegiara sartzeko baimena eman zien bertan.
Theodore Salvesen hil zenean haren seme Haroldek jaso zuen gaztelua eta honek Scottish Youth Hostels Association (Eskoziako gazteen aterpetxeen elkartea) erakundeari eman zion. Aterpeak 1945ean reki zituen ateak.
Bitxikeriak
Carbisdaleko gazteluak 365 leiho ditu eta dorreak hiru aldetan dauka erlojua, baina Sutherlandeko norantzan dagoen horman ez.
Artelan ugari ditu, zaharrenak 1680 urtekoak. Italiatik ekarritako marmolezko estatua ugari ere badaude barnean. Estatua bat bira araziz ate sekretu bat zabaltzen da.
Gazteluan hainbat mamu daudela esaten da eta hainbatetan ikertzaileak ibili izan dira bertan. Zuriz jantzitako emakume bat, Carbisdaleko guduko soldadu bat eta gazteluko lorezaina izan zena ere aipatzen dute.
Robert Rauschenberg
Robert Rauschenberg Estatubatuar margolaria (Port Arthur, Texas, 1925eko urriaren 22a - Captiva Island, Florida, 2008ko maiatzaren 12a). Garrantzi handiko papera jokatu zuen espresionismo abstraktutik Pop Art joerarako bidean. Parisen eta Estatu Batuetako zenbait eskolatan egin zituen ikasketak, Black Mountain Collegen (1948-1950), besteak beste, Josef Albers irakaslearekin. Han John Cage eta Merce Cunningham ezagutu zituen, eta biek ala biek eragin handia izan zuten artista gisa bere bilakaeran. Haien ideiei jarraituz, eguneroko bizitzatik ateratako gauzak tartekatu zituen bere obretan, eta zoriaren faktorea erantsi zion sormen prozesuari.
Bere lehen bakarkako erakusketa New Yorken egin zuen, Betty Parsons galerian: koadro zuriz osatutako sail bat, espresionismo abstraktuarekin zuen zorraren erakusgarri edo. 1950eko hamarraldiaren erdialdean bere elkarketa ospetsuak egiten hasi zen, arte-sormenari buruzko ideiak eta aurreiritziak zalantzan jarriz. Zati margotuz eta benetako objektuz eginiko lan horiei «combine paintings» esan zitzaien (Rebns, 1955). Rauschenbergen lanak espresionismo abstraktuan zuen jatorria, baina geroztik eta elementu heterogeneoen erabileraz haren estiloak bete-betean egiten zion eraso pintura abstraktuari. Argazkiez eta aurkitutako gauzez zipriztindutako koadroak dira. Horien artean ezagunena Monogram da (1995-1959, Stockholmeko Museo Modernoa): ahuntz bat disekatua, flotagailu gisa jarritako gurpil batekin. Ezkutuko esanahiez betetako obrak diren arren, ez dute asmo narratiborik.
Pixkanaka eguneroko bizitzako gauzaki arruntak tartekatzen hasi zen bere obran: Bed (1955), Rauschenbergen burkoa, maindirea eta estalkia margoz estaliak, hormatik zintzilik jarriak. New Yorken, Leo Castelliren galerian, bakarkako erakusketa batean aurkeztu zen lehen aldiz obra hori, 1958an. Koadro elkartu horien aurrekari argienak Schwittersen collageak eta eraikuntzak dira, eta beste artista dadaista batzuen lanak.
Estatu Batuetako artistaren motibazioak, baina, bestelakoak dira, ez bakarrik hartzen duten espazioarengatik, unean uneko elkarketa espezifikoaren erabileragatik baizik. 1960ko hamarraldiaren hasieran teknika berriak saiatu zituen: transferentziak egunkari-irudiek igurtziz, foto-serigrafiak mihisean. Serigrafia bidezko inprimaketa gogotik erabili zuen Estatu Batuetako orduko pertsona eta gertaera garrantzitsuak irudikatzeko: Kennedy, Vietnamgo Gerra; koadro ospetsuen erreprodukzioak ere egin zituen. Gero bilaketa abstraktuagoetan ibili zen; 1973tik aurrera objektu bidezko eraikuntzak landu zituen. Hoarfrosts (1974- 1975) sailaren bidez, oihalen ezaugarrietan ari izan zen lanean, oihal horietan argazkiak inprimatuz.
1963an bere obraren lehen atzera begirakoa antolatu zuen New Yorkeko Museo Juduan, eta hurrengo urtean Veneziako Bi Urtekoaren Sari Nagusia irabazi zuen. Baina bere jarduera ez zen ikuste-artera mugatu. 1951n, John Cagerekin batera, lehen happening-ean parte hartu zuen, eta zenbait antzerki-lan prestatu zituen gero, berak antzezteko. 1995 eta 1996 bitartean Merce Cunningham Dantza Konpainiako eszenografoa eta zuzendari teknikoa izan zen. 1966an Esperimentuak Arte eta Teknologian sortu zuen, Billy Klüver zientzialariarekin, teknologia aurreratua artean aplikatzeko aukerak ikertzeko asmoz. Ingeniari eta teknikarien laguntzaz, Mud Muse (1968-1971) bezalako obrak egin zituen: ontzi bat buztinez betea, galeriako hotsen erantzun gisa burbuilak sortzen dituena. 1985ean Rauschenberg Overseas Cultural Interchange prestatu zuen, bere lanaren erakusketa ibiltari bat munduan zehar, erakusleku bakoitzerako berariaz egindako piezak eta guzti. Bakearen aldeko proiektu gisa, Mexikotik abiatuta, Txina, Tibet, Kuba, Malaysia eta beste zenbait herrialdetan barrena ibili zen. Washingtoneko National Gallery of Arten bukatu zen, 1991n. 1998an Bilboko Guggenheim Museoan bere 50 urtetako karreran zehar egindako obraren erakusketa zabala egin zen.
La Torre de Esteban Hambrán
La Torre de Esteban Hambrán Toledoko udalerria da, Torrijos eskualdean dagoena.
Goiuriko etxea
Goiuriko etxea edo Hautevilleko etxea (Casa d’Altavilla, Maison de Hauteville, Casa d'Autavilla; euskarazko itzulpena, Goiuriko etxea) normandiar nobleziaren familia bat da, Tankredo Hautevillekoak sortua 1030eko hamarkadan, Italiako hegoaldearen konkista egin ahal izateko. Helburua Sizilia konkistatzea zen eta Siziliako Erresumaren oinarria izango zen.
Pomatomus saltatrix
Pomatomus saltatrix arrain pertziformeen espezie bat da, Ozeano Barean izan ezik mundu osoko itsaso tropikal eta azpitropikaletan bizi dena. Bere generoan eta familian kide bakarra da, hau da, monotipikoa da.
Irmandiñoen matxinadak
Gaztelako koroari loturik zegoen arren, Galiziako Erresumak bere ezaugarri bereziak mantendu zituen; nekazale-gizartean feudalismoak izugarrizko boterea izaten zuen, jaun sekularra ala klerikoa izanik. Gainera, bere orografia menditsuak penintsulatik banatzen zion. Galiziako jauntxoek— Osoriotarrak Monforte de Lemosen eta Sarrian, andradetarrak Pontedeumen, moscosotarrak Vimianzon, eta abar— botere gehiegi zuten eta nekazariez abusatzen zuten. Gauzak horrela, bitan matxinatu ziren basailuak: 1431 eta 1435 artean Fusquenlla ermandadea (Irmandade Fusquenlla) eta 1467 eta 1469 artean Irmandiñoen Gerra Handian (Grande Guerra Irmandiña). Arrakasta izan ez zuten arren, gaztelar erregeentzat deigarri izan ziren eta errege-erregina katolikoek hasitako zentralizazio-prozesuan handikien gehiegikeriak zigortuak izan ziren.
Fusquenlla Ermandadea
Fusquenlla Ermandadea (Irmandade Fusquenlla) 1431. urtean sortu zuten, Andradeko jaunaren lurretan, Nuno Freire Andradekoak "o Mao"k bere basailuak tratatzen zituen gogortasun ikaragarriagatik. Matxinada Puentedeume eta Betanzos eskualdeetan hasi, eta Lugo eta Mondoñedoko apezpikutzetatik eta Santiagoko artzapezpikutzatik hedatu zen. Roi Xordok, Ferrolgo edo A Coruñako leinu baxuko kapareak, zuzendu zituen Irmandade Fusquenllako tropak. Roi Xordo irmandiñoen porrotaren ondorengo errepresioan hil zuten (1435).
Irmandiñoen Gerra Handia
Irmandiña Gerra Handia 1467 eta 1469 bitartean gertatu zen. Alonso Lanzósek aurreko urteetan hasi zituen Ermandade Orokor (Irmandade Xeral) bat eratzeko prestakuntzak, hainbat udalen laguntzarekin (A Coruña, Betanzos, Ferrol, Lugo). Hauek mugimenduaren hasierako motor gisa jardun zuten. Kasu honetan, irmandiñoen matxinada benetako gerra zibila izan zen, gizarte osoaren parte-hartzea izan zuena.
Ondoz ondoko urteetan uzta txarrak eta izurriteak izan ziren nagusi. Tavera-Fonseca epaiketaren lekukoen arabera, irmandiñoek 80.000 lagun inguruko tropak izango lituzkete. Irmandiñoen Gerraren antolaketan eta zuzendaritzan hainbat gizarte taldek parte hartu zuten: nekazariak, hirietako jendea, noblezia baxua, kaparetasuna eta baita kleroko kideak ere (eliz egiturako kide batzuek ekonomikoki lagundu zieten irmandiñoei). Mugimenduko buruak behe nobleziakoak ziren (kapareak). Pedro Osoriok Galizia erdialdean jardun zuen, batez ere Compostela inguruan, Alonso Lanzósek Galiziako iparraldeko matxinada zuzendu zuen eta Diego Lemos irmandiñoen ekintzen buru izan zen Lugoko hegoaldean eta Ourenseko iparraldean. Mugimendu irmandiñoaren gorakada posible izan zen Carlos Barros G. adituaren aburuz, Behe Erdi Aroko galiziar gizartean «pentsamolde justiziazale eta jauntxoen kontrakoa», jauntxoek egindako bidegabekeriak arbuiatzen zituena, nagusia izaten zen. Azken finean, jauntxoak «gaizkile»tzat hartzen ziren.
Irmandiñoen etsaiak, funtsean, noble laikoak, gaztelu eta gotorlekuen jabeak eta eliza eta monasterio nagusien arduradunak izan ziren. Irmandiñoek 130 gaztelu eta gotorleku inguru suntsitu zituzten Irmandiñoen Gerraren bi urteetan. Lemos, Andrade eta Moscoso leinuak irmandiñoen jomuga gogokoenak izan ziren. Irmandiñoek, aitzitik, ez zieten elizgizonei eraso egin. Hasiera batean, irmandiñoen haserrea jasan zuen nobleziaren zati batek Portugalera edo Gaztelara ihes egin zuen. 1469an, Pedro Madruga jaun feudalak Portugaletik ekin zion erasoari, beste noble batzuen eta Santiagoko artzapezpikuaren indarren laguntzarekin. Gudaroste feudalek, gerrarako makineria hobea zutenek (Pedro Madrugaren tropek arkabuz modernoak erabiltzen zituzten), irmandiñoak garaitu zituzten, beren buruzagiak atxilotu eta hilez. Pedro Madrugaren tropen garaipena, neurri batean, Gaztela eta Portugalgo erregeen laguntzagatik eta Irmandiñoen indarren zatiketagatik izan zen.
Egungo memoria historikoa
1980tik aurrera Moechen Irmandiñoen jaialdia ospatzen dute, non Moecheko gazteluaren aurkako erasoa gogoratzen duten. Abuztuaren 18ko gauerdian pregoia irakurri eta, ondoren, "Asalto ao Castelo" antzezten dute, Irmandiñoen matxinadak gogoratzeko.
1996tik, Vimianzon, uztaileko lehen larunbatero Irmandiñoen Matxinadaren antzezpen bat egiten da, "Asalto ao Castelo" izenekoa. Antzerki emanaldia da, bataila batekin eta gaztelua hartzearekin amaitzen dena. Gainera, musika-kontzertuak eta pintxo jardunaldiak daude herriko lokaletan.
Charmois (Belfort Herrialdea)
Charmois Frantziako udalerri bat da, Belfort Herrialdea departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Charmois udalerrian erroldatutako biztanleak 289 ziren. Familiak 104 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 40 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 52 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 109 etxebizitza zeuden, 104 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 5 hutsik zeuden. 106 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 104 etxebizitza nagusietatik 87 bere jabearen bizilekua ziren eta 17 alokairuan okupaturik zeuden; 2 etxek hitu gela zituzten, 15 etxek lau zituzten eta 87 etxek bost zituzten. 97 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 31 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 68 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 216 ziren, horien artean 170 aktiboak ziren eta 46 inaktiboak ziren. 170 pertsona aktiboetatik 155 lanean zeuden (82 gizon eta 73 emakume) eta 15 langabezian zeuden (6 gizon eta 9 emakume). 46 pertsona inaktiboetatik 21 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Charmois udalerrian 110 unitate fiskal zeuden, 312 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.283 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 argiketaria eta 1 ile apaindegia.
2000. urtean Charmois udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 318 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Aspa
Aspa Kataluniako udalerria da, Segrià eskualdean eta Lleidako probintzian kokatuta dagoena. 10,20 km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 269 biztanle zituen.
Indiako arkitektura
Indiako arkitektura oso aberatsa eta askotarikoa izan da, historiaurretik garatu dena denboraren eta lekuaren arabera. Artearen historia Maurya dinastian hasi zen, K.a. III. mendean. Orduan hartu zuen indarra eta jarraitasuna. Aurretik, material galkorrak -zura, adreilua- erabili baitziren eraikinetan, ezer ez dago. Hala ere, Maurya dinastia sortu baino askoz lehenago, K.a. 2500-1500 bitartean, zibilizazio handi bat izan zen Indus ibaiaren ertzean, Mesopotamia eta Egiptoko zibilizazioak adinakoa hirigintzan. Ehun bat hiri eraiki ziren, Mohenjo-Daro eta Harappa, besteak beste.
Indusko zibilizazioa
Mohenjo-Daro eta Harappa Pakistango lurretan daude gaur egun, Indus ibaiaren ibarrean. Hirigintzan oso aurreratuak zeuden, kale zuzenak zituzten, 10 metro zabal ere baziren batzuk, eta estolda sarea ur zikinak eramateko. Etxeak adreiluzkoak ziren, patio angelu-zuzenen inguruan antolatuak. Etxerik hoberenetan ura eramateko hodi sistema zeukaten, komuna eta guzti.
Eraikuntza publikoak akropolian zeuden : aletegiak, biltzar aretoak, bainu publikoak.
Hiri haietan eta beste batzuetan egin diren azterketa lanetan era eta estilo askotako estatua txikiak aurkitu dira. Mohenjo- Daron, adibidez, terrakotazko estatua txiki mordo bat aurkitu zen, ama jainkosak deituak : bular eta lepoko handiak dituzte, besoak doi-doi zirriborratuak eta begiak, berriz, buztinezko tontortxo banatan zirritu baten gisa eginak. Baina aurkitu dira horiek baino era naturalistago batez egindako eskulturak ere : hareharri gorrizko giza soin bat Harappan eta brontzezko dantzari bat Mohenjo-Daron, adibidez. Eskultura guztiak txikiak dira, 20 cm luze gehienez ere. Zeramika zatiak ere aurkitu dira, irudi geometrikoez eta animalien irudi abstraktuez margotuak, eta baita terrakotazko zigilu zilindrikoak ere, animalia itxurakoak. K.a. 1500 inguruan ariarrak Indian sartu ziren eta haien mendean erori zen zibilizazio hau.
Antzin aroa
Indusko zibilizazioa erori zenetik Maurya dinastiaren inperioa hasi zen arteko garaiko oso arkitektura eta arte aztarna gutxi aurkitu dira ; ugari dira, berriz, orduko literaturaren lekukotasunak. Garai hartako lehenengo aldia, K.a. VI. mendea arte, brahmanismoaren garapenari eta goren uneari dagokio. Brahmanismoa ariarrek India inbaditu zutenean ezarritako gizarte eta erlijio antolaketa da, eta kastetan dago oinarritua. VI. mendean bizi izan ziren Indiako lehenengo bi erlijio eraberritzaile nagusiak : Buda (K.a. 558-478) eta jina (K.a. 540-468). Orduan hasi zen aro honetako bigarren aldia, aldi historikoa deritzana. Bai budismoak bai jainismoak eragin handia izan zuten Indiako zibilizazioan eta artean.
K.a. 322an Maurya dinastiaren lehenengo errege Chandragupta (322-289 bitartean errege) Indiako inperioa fundatu zuen eta merkataritza harremanak izan zituen Pertsiako eta Greziako merkatari eta eskulangileekin. Hauetako asko inperioaren hiriburu Pataliputran (Patna, gaur egun) finkatu ziren.
Asoka enperadoreak (K.a. 264-226) budismoa bultzatu zuen eta era horretan Maurya dinastiaren ospea handitu zuen. Enperadore hau budista sutsua izan zen, inperioan zehar sakabanatuta zeuden haitzei eta zutabeei buruzko ediktuetan agerian utzi bezala.
Estupak dira aldi horretako eraikuntza budista ohikoenak, Indiako arkitekturako lehenengo harrizko eraikuntzak, gotorrak, esfera erdi baten formakoak, eta hilobi tumulu zaharren irudira eginak, nonbait. Estupak zirkulu formako oinarria du, eta esfera erdi baten itxurako kupula trinkoa gainean, unibertsoaren sinbolo gisa. Kupulan begiratoki bat izaten da baranda txiki batez inguratua. Erdian masta dago, hainbat diskorekin, zeinak handitik txikira eta zeharretara dauden jarriak, eguzkitako sakratu baten gisa. Eraikuntza osoa balustra sail batez inguratua dago, eta sarrera gisako lau atondo izaten dira behe erliebe aberatsez apainduak.
Estupa hilobi monumentua eta erromesaldi lekua da, erlikia budistaren bat -santuren baten errautsak edo gauza sakraturen bat- lurperatutako tokia. Erromesa ekialdetik gerturatuko da estupara eta ezkerretik eskuinera inguratuko du, izarrek zerua inguratzen duten norabide berean alegia, monumentua eskuinaldean duela. Estupa zaharrak oso aldatuak daude egun, hainbat aldiz berritu eta osatu baitira.
K.a. 185. urtean Maurya dinastiaren azken erregea hil zuten, eta hainbat zatitan banatu zen inperioa. K.a. I. mendeko arkitektura eta eskultura inperioa zatitu ondoren eskualde bakoitzean sortu ziren joeren emaitza dira. Teknikak hobera egin zuen eta adreilu gordinaren erabilera zabaldu zen. Behe erliebeak egin ziren estupetako sarrera atondoak apaintzeko.
Llansannan
, Galesko iparraldeko baserri giroko udalerri eta komunitate bat da, Conwy eremuan. Aled ibaiaren bazterrean dago, Abergele udalerritik 8 milia hegoaldera eta Denbigh udalerritik 14 kilometro mendebaldera.
Indiako arkitektura
Antzin aroa
K.a. II. mendean, estupez gainera, beste erlijio eraikuntza batzuk egiten hasi ziren, harkaitzean zulatuak. Bi eratako eraikuntzak ziren : catiya edo santutegiak, eta uitara edo monasterioak. Puntu erdiko arkua edo ferra arkua zuten sarrera gisa, eta zutabe ilarak barruan, benetako eraikuntzak antzeratuz. Haitzetako arte horretako eraikuntza garrantzitsuenak Bhajako santutegiak dira (Maharashtra), K.a. II. mendekoak.
Llansannan
2011ko erroldaren arabera 1.335 biztanle zituen, horietako %63a galesaz mintzatzen zen.
Indiako arkitektura
Aro Klasikoa
Indiako zibilizazioa IV. eta V. mendeetan iritsi zen goren unera. Bake eta oparotasun aldi hau Gupta dinastiarekin hasi zen.
Chandragupta I.ak (320-335) sortu zuen dinastia, eta Magadha (Ganges) eta Ganhdhara (Indus) eskualdeak bateratu zituen. Gupta enperadoreak budistak ziren, liberalak eta toleranteak erlijio higikundeekin, eta mezenas handiak literatura eta arte kontuetan. Aldi horretan landu zen arteari Gupta artea edo arte klasikoa esaten zaio, erreferentzia eta eredu izan baitzen hurrengo estiloentzat. Gupta artean iritsi zuen gorena arte budistak, baina artelan budistez gainera lan hinduistak ere egin ziren, eta garrantzi handikoak gainera.
Arkitektura hinduistak ez zuen estuparik egin, oin karratuko santutegiak baizik, zutabedun atondo batekin. Santutegiari erlaitzak erantsi zitzaizkion bata bestearen gainean, eta piramide mailakatu baten itxura hartu zuen. Santutegiak, barrutik, ganga poligonala izaten zuen oin karratukoa bazen eta kanoi ganga, berriz, angelu-zuzena bazen. Santutegi mota horrek eragin handia izan zuen Asiako hego-ekialdeko arkitekturan, eta tokian tokiko interpretazio artistiko eta erlijiosoen araberako aldaerak egin ziren.
Ajantako haitzuloak (Maharashtra), 1819an aurkituak, Gupta artearen haizpeko santutegi garrantzitsuenak dira. Hogeita hamar haitzulo dira, haitzartean bata bestearen ondotik eginak. Santutegi monasterio hau, aipagarria arkitektura eta eskultura lanengatik, margolanez apaindua dago, lehenengo aldiz Indiako artean. Ajantako monasterio budistako haitzulo horiek zulatzen K.a. II. mendean hasi ziren, budismoaren goraldian, eta K.o. VII.. endean bukatu zuten, Indiako budismoaren beheraldian. Haitzuloak leku bakartu eta babestu batean daude, haina merkataritza bideekin lotuak aldi berean, erromesei irispidea errazteko. Ajantako monje komunitatea aberastu egin zen oparien bidez, eta maileguak ematen zituen gizarte moduko bat bihurtu zen, harik eta, budismoaren gainbeheraren ondorioz, VIII. mendean erabat desagertu zen arte.
Ajantako horma lanetan, margotzen hasi aurretik lur burdintsu, gorotz, lasto eta animalia ilez egindako ore batez estaltzen zen horma. Orearen gainean erretxina eta argizarizko geruza bat zabaltzen zen gero, eta igeltsu eta karezko beste geruza mehe bat ondoren. Behin margoaren euskarria prestatuz gero, puntzoi baten bidez marrazkiaren zirriborroa irartzen zen, irudien ertzak beltzez edo gorriz margotzen ziren, eta formak kolorez betetzen. Bukatzeko, elefante letagin batez leuntzen zen margolana.
Ajantako margolanetan, irudiek ez dute itzalik, kolore lauak erabiltzen dira, eta marra gorriez adierazten da bolumena. Edozein gainaldetan margotzen zen, hormetan ez ezik sabaietan eta euskarrietan ere, baina kontakizunaren hari nagusia hormetan adierazten zen. Kontakizuneko irudiek, baina, bat egiten dute zokalokoekin eta sabaikoekin, ikuslea erabat inguratuz eta harrapatuz. Buda izaten zen gai nagusia, baina Guptaren gorteari buruzko irudiak ere azaltzen dira. Budismo dekadentea zen garai hartakoa. Budismoaren lehenengo garaietako aszetismoa alde batera utzita, estetika eta sentsualtasuna ziren nagusi.
Erdi Aroa
V. mendearen bukaeran Gupta dinastia hunoen mendean erori zen, eta erregeak beren erreinu basailuetan babestu ziren, Indiako hegoaldean eta sortaldean : Ajanta eta Bengala erreinuetan.
Iparraldeko printze gobernariak elkarren kontra borrokan hasi ziren inperioaren nagusitasuna eta batasuna lortzearren. VIII. mendearen bukaeran lau erreinu eratu ziren, zein baino zein ahaltsuago : Orissa, Bundelkhand, Rajputana eta Gujarat. Handik aurrera egoera baretzen hasi zen eta arte estilo bereziak sortu ziren iparraldeko eskualdeetan. Gero, X. mendean musulmanek Punjab eta Gujarat konkistatu zituzten eta Lahoreko sultanerria fundatu zuten. Bien bitartean, hegoaldean, bakean egon ziren, inbasio horietatik urrun, harik eta bi mende geroago musulmanak Ganges eta Indus osoan zehar zabaldu ziren arte, Delhiko sultanerriaren barruan.
Aldi horretan tenplu eta jauregi handiak eraikiarazi zituzten bertako dinastiek : Khajurahoko santutegia, Chandela dinastiako erregeek X. mendean eraikiarazia, eta Vimanako jauregia, Cola dinastiako erregeek XI. mendean eraikiarazia.
Condeellum
Condeellum Proturaren barruko genero bat da, Protentomidae familiaren barruan. Bere barruan honako espezieak deskribatu dira:
Indiako arkitektura
Erdi Aroa
Erdi Aroan santutegiak haitzean zulatzeari utzi zioten, eta harriz eta adreiluz egiten hasi ziren. Tenpluak ere konplexuagoak egin zituzten, santutegi edo cellaren aurretik pabilioia, atartea eta zutabeekiko aretoa edo mandapa zituztela. Tenpluaren gune nagusia osatzen zuten gela horien inguruan beste zenbait eraikin edo gela izaten ziren, tenpluko zerbitzarientzat eta bisitarientzat. Bigarren mailako eraikin horiek lau angeluko esparru zentrokideetan biltzen ziren tenpluko gune nagusiaren inguruan. Zenbait santutegitan gisa horretako bost esparru zentrokide ere eraiki ziren gune nagusiaren inguruan.
Indiako tenplu multzo inportanteena Erdi Aroan eraiki zen Khajuraho hirian, Indiaren erdialdean (Madhya Pradesh). Chandela dinastiaren hiriburua izan zen Khajuraho. Guztira laurogeita bost tenplu daude, Shiva, Vishnu, Brahma eta santu jainistei eskainiak. 925an eraiki zen lehenengo tenplua, Vishnuri eskainia, eta mende bat geroago bukatu zen azkena.
Erdi Aroan tenpluen apaingarri erabili zen eskultura. Gizakien irudi biluziak egin ziren batez ere, eta gaia erotikoa izaten zen. Paisaia, herriz, gutxitan eta estilizaturik irudikatu zen, gizaki irudien errealismoari kontrajarriz. Gai erotikoak, hainbat eta hainbat aldiz irudikatua agertzen delarik erliebeetan, konnotazio erlijiosoak ditu Indian. Sexu harremana sorkuntza da, jainkoaren ekintza, beraz. Badira, baita ere, brontzezko estatua txikiak, argizari galduaren metodoaz eginak. Estatuok jainkoak irudikatzen dituzte gehienetan, eta animaliak, hodeiak edo beste atributu batzuk izaten dituzte irudi nagusiaren inguruan.