cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nobilia zubia (Bidarrai)
Historia
XII. mendetik aurrera Orreagako monasterioaren mendeko priore-etxe batekin lotuta dago bidea eta zubia; Donejakue Bidearekin lotuta dago. Egungo zubia XIV. mendean du bere jatorria. Haren erdiko arkua, Errobiko uholde batek hautsi zuen, XVII. mendean. Eraikin osoa 1822an zaharberritu zuten. Iparraldeko arkua, 1895. urte inguruan, Baiona eta Donibane Garazi lotzen zituen trenbidearen eraikuntzak suntsitu zuen.
Deskribapena
Zubiak, konkor txiki baten itxura du eta hiru arku ditu, bi piloten gainean erortzen direlarik. Laugarren arku bat geratzen da hegoaldean, ertzean. Bosgarren arkua, iparraldeko aldean, trenbidea eraiki zenean desagertu zen.
Edurne Agirrezabala Ugaldebere
Edurne Agirrezabala Ugaldebere (Oiartzun, 1956ko apirilaren 1a) antzezlea, feminista eta egoera gogorretatik bizirik irten den euskal emakume saiatua.
Bizitza
Ama Milleneko Pepita Ugaldebere Mendiburu izan zen; aita, berriz, Angel Agirrezabala Lekuona. Bost senideren artean, bigarrena da Edurne.
Ikasketak Iturriotz auzoko eskolan burutu zituen eta lehen mailako ikasketen ziurtagiria lortuta, eskola-graduatua jaso zuen.
14 urterekin hasi zen lanean eta 26rekin senarra erbesteratu eta berarekin batera herritik alde egin zuen. Alaba zaharrenak lau hilabete bete zituenean itzuli zen berriro Oiartzuna, autonomo gisa lanbide berriari ekinez. Egoerak hala behartuta, etxetik egiten zuen lana. Bi alabaren ama eta senarra kartzelan egonik, urte zailak bizitzea tokatu zitzaizkion.
Antzerki mundua
Zaletasuna txikitatik datorkio. Herrian bazegoen antzerkiak egiteko kultura. Intxisu taldea hor zegoen eta auzoan bertan jaietan egiten ziren antzerki saioak. Edurnek 13 urterekin utzi zuen antzerkietan parte hartzea, geroago, 42 urterekin, ezustean berreskuratuko zuena. Herri irratian entzundako iragarki batek piztu zion harra. Alazne eta Iratz alabek, 13 eta 15 urte zituztela-eta, bere burua gai ikusten zuen abentura berrian murgiltzeko
Formazioa
AET, Donostiako Arte Eszeniko Tailerren burutu zuen. Lehenik hiru urteko ikasketa trinkoa eginda (1998-2001ra) eta ondoren 2016an, urte beteko bestea.
Sortzaile lanetan
Antzerkiari esker sortzeko gaitasuna deskubritu zuen. Bereak ditu hainbat aldiz antzeztu dituen lau bakarrizketa obra:
Antzerkia zer izan den definitzen hasita, beretzat iluntasuneko leihoa izan dela dio, bere zamaren arintasuna, noraezaren salbazioa. Ikusleak sentitzen ditu eta euren irribarrea lortzeak harrotzen du. Modalitate aldetik umore zkoak ditu gustuko, tartean drama nahasten bada ere. Ikusleengan barre nahiz negarra sorrarazteko gaitasuna badu. Mota askotako aretoetan aurkeztu behar izan ditu emanaldiak, horietako asko emakumearen nazioarteko egunaren bueltan. Zinema eta telebistan ere aritu izan da, baina zuzeneko emanaldiak ditu gustukoen.
Txirene antzerki taldea.
Teknikari lanetan Joxan Inziarte aritzen da eta kartel egile modura Iratz Inziarte.
Orratx antzerki taldea.
Lierni Fresnedo k zuzentzen duen Lezo ko Orratx antzerki taldeko partaide da 2004tik
Irakasle lanetan
2012-2016 bitarte, zuzendari modura jardun zuen Txinalka antzerki taldeko tailerrak ematen
Tarte horretan, lau obra sortu zituzten:
Herritar aitortza
"Oiartzuar emakumeak udalekuetan" egitasmoaren barruan, bere izena eraman zuen haur talde batek 2018an.
▶ Lan asko egina da Edurne, saiatua. Jendearen eskaerei ezetz esaten ez du jakin izan inoiz. Izan ditu garaiak eguneroko lana, Orratxeko emanaldiak eta Txirenekoak, denak batera aurrera eramatea tokatu izan zaizkionak. Eta gustura. 63 urte bete zituenetik jubilatua dago, baina jarraitzen du antzerkiko emanaldiekin. Bizitzak esango dio noiz arte.
Alejandro Rego
Alejandro Rego Mora (Bilbo, Bizkaia, 2003ko ekainaren 11) Euskal Herriko futbolaria da, Athleticeko harrobian hezia. Erdilari moduan aritzen da.
Ibilbidea
''2022ko ekainaren 29an eguneratua. Datu ofizialak.''
Mikel Mendibe
Mikel Mendibe Garrogerrikaetxebarria (Markina-Xemein, Bizkaia, 2002ko otsailaren 22a) Euskal Herriko futbolaria da, Lezaman hezia. Erdiko atzelari lanetan aritzen da.
Mateo Aramburu
Mateo Sebastian Aramburu Birch (1998ko martxoaren 10a -) Uruguaiko futbolari profesionala da, aurrelari gisa jokatzen duena.
Hasierako karrera
Guatemala hirian jaio zen ama ingelesa eta aita uruguaitarra, Aramburu Guatemalako Comunicaciones FC gazte mailetan jokatzen hasi zen. 2015ean Uruguaiko Defensor Sporting fitxatu zuen, eta bertan sinatu zuen 3 urteko lehen kontratua profesionala. 19 urterekin, Argentinara joan zen Huracán ordezkatzeko. 2019an, denboraldi bat jokatu zuen bere amaren jaioterrian, Ingalaterran, Barnsley taldean.
Unai Agirre Manzisidor
Unai Agirre Manzisidor (Bergara, Gipuzkoa, 1998ko martxoaren 19a) euskal herritar futbolaria da. Errealaren harrobian hezia, atezain lanetan jokatzen du.
Ibilbidea
''2022ko apirilaren 25ean eguneratua. Datu ofizialak.''
Mateo Aramburu
TOP Oss
2020 hasieran, Den Bosch Holandako klubarekin probaketa egin zuen eta bertan sinatuko zuen futbol profesional guztiari eragiten dion COVID-19 pandemiak izan ezean. 2020ko udan TOP Ossera joan zen eta klubean debutatu zuen titular gisa irailaren 5ean, Roda JC Kerkraderen aurka 3-0 galduta.
Wuppertaler SV
2021eko otsailaren 1ean, Aramburuk Regionalligako Wuppertaler SV klubarekin sinatu zuen proba arrakastatsu baten ondoren. Otsailaren 24an debutatu zuen Alemannia Aachen-en aurka 1-0 irabazita, 80. minutuan ordezko gisa. Martxoaren 6an, seniorren lehen gola sartu zuen Schalke 04 II -ri 2-0 irabazita, partida horretan asistentzia ere eman zuen.
Raúl Magaña
Raúl Alfredo Magaña Monzón (1940ko otsailaren 24a - 2009ko irailaren 30a) Salvadorreko futbolari eta entrenatzailea izan zen.
Salvadorreko futbolaren handienetako bat bezala hartzen da.
Nazioarteko ibilbidea
Araña (armiarma) eta El Gran Salvadoreño (Salbadorko handia) goitizena, Magañak bere herrialdea ordezkatu zuen bere lehen Munduko Txapelketan, 1970eko Mexikoko FIFA Munduko Txapelketan, Sobietar Batasunaren aurkako azken partida ere bere azken nazioartekoa izan zen. Bere idoloa, Lev Yashin mitikoaren antzera, Magaña ere beltzez jantzi zen eta txapelak jantzi zituen.
Klubaren ibilbidea
Magañak 18 urterekin egin zuen debuta Costa Rican Deportivo Saprissaren aurka, Humberto Pérezen ordez. Salvadorreko maila goreneko hainbat taldetan jokatu zuen, batez ere herriko FAS klubean, eta Guatemalan eta Kanadan ere jokatu zuen. 1975eko urtarrilean amaitu zuen bere karrera Alianzan.
Zuzendaritza-karrera
Era berean, CONCACAFeko Batzorde Teknikoko presidentea izan zen zortzi urte baino gehiagoz.
Heriotza
Magaña 2009ko irailaren 30ean hil zen urdaileko minbiziak jota, 69 urte zituela.
Douglas Diamond
Douglas Warren Diamond (1953ko urria) estatubatuar ekonomialaria da. 2022ko Ekonomiako Nobel Saria jaso zuen Ben Bernanke eta Philip Dybvigekin batera bankuei eta finantza-krisiei buruz egindako ikerketengatik.
Ikasketak Brown Unibertsitatean eta Yale Unibertsitatean egin zituen eta University of Chicago Booth School of Business unibertsitateko irakaslea da 1979tik. Finantza-bitartekarien, finantza-krisien eta likidezian azterketan espezializatu da.
Raúl Magaña
Klubaren ibilbidea
USACen egin zuen egonaldian, ekonomiako titulua lortu zuen.
Zuzendaritza-karrera
Lau aldi ezberdinetan kudeatu zuen selekzioa, eta 1976an Guatemalaren aurka debutatu zuen. Bere azken trikimailuetako bat Atlético Marte Lehen Mailara itzultzea izan zen, urte askotan hor egon ostean.
Silent Fall
Silent Fall (euskaraz Udazken Isila), 1994ko Bruce Beresford australiarrak zuzendutako thriller psikologiko bat da. Richard Dreyfuss, Linda Hamilton, John Lithgow, J. T. Walsh eta Liv Tyler aktoreek antzeztu zuten.
Aníbal Alzate
Hernán Aníbal Alzate Sosa (Medellín, 1933ko urtarrilaren 31 - Ibagué, 2016ko martxoaren 31) kolonbiar futbolaria izan zen. Kolonbiako selekzioko jokalarietako bat izan zen 1962ko Txileko Munduko Kopan.
Jorge Aguirre Restrepo
Jorge Andrés Aguirre Restrepo (Medellin, Antioquia, 1987ko ekainaren 18a) kolonbiar futbolaria da. Aurrelari gisa jokatzen du eta gaur egun Envigado Fútbol Club taldean jokatzen du Kolonbiako Lehen A Kategorian.
Aníbal Alzate
1962ko Futbol Munduko Txapelketa
Anìbal Alzate Kolonbiako Selekzioak deitu zuen 1960an, Futboleko Munduko Txapelketa jokatzeko Antonio Rada, Marcos Coll, Germán Aceros, Marino Klinger, Efraín Sánchez eta Francisco Zuluagarekin A multzoan.
Jorge Aguirre Restrepo
Envigado
Maila txikien prozesu osoa Envigado FCrekin egin zuen, non Valle del Aburrá-ko klub laranjari 2007an lehen mailara igotzen lagundu zioten gol batzuk sartu zituen, besteak beste, James Rodríguez, Dorlan Pabón, Giovanni Moreno bezalako taldekideak izanda.
Itagüi Ditaires
2009ko Finalizacióneko (egungo Rionegro Águilas) iritsiko zen, non klubaren bigarren goleatzaile historikoa da hamaikagarren urrezko lehiaketa guztietan (Primera B, Kolonbiako Kopa, Liga eta Sudamerikako Kopa) Luis Páez atzetik 53 golekin.
Junior
2014az geroztik Juniorrekin dago, non nabarmendu den eta hainbat gol sartu dituen.
Lakarrako hilerria
Lakarrako hilerria Nafarroa Beheraren Lakarra herrian dago, San Martin elizarekin lotuta. XIX. mendearen lehenengo erdialdean egin zen. Harizpe mariskalaren hilobia du. 1992tik Monumentu Historiko gisa izendaturik dago.
Cornel Wilde
1935ean hasi zen aktore gisa, Broadwayn, eta 1936tik rol txikiak izaten hasi zen filmetan. 1940ko hamarkadatik aurrera rol protagonistak izan zituen eta 1945ean Oscar sarirako izendatu zuten A Song to Remember filmean egindako lanagatik. 1950eko hamarkadatik, gainera, filmak idatzi, ekoitzi eta zuzendu zituen.
Taberna ibiltaria
Taberna ibiltaria jardunean dabilen euskarazko folk musika talde bat da, 2001n sortua eta, Euskal Herrian zehar ibili da eta atzerrian ere jotzen ibili den taldea da.
Historia
Hogei pertsonaz osatutako taldea da, denak bizkaitarrak. Maila profesionala eskaintzen duen musika taldea da, baina partaide gehienek musikatik kanpoko ofizioetatik bizi dira. Beti ere euskarazko abestiak aurkezten dituzte jendaurrean, baina euren helburua ez da kontzertua eskaintzea izaten, besterik gabe, euren helburua publikoa abesten eta dantzatzen partea hartzea izaten da. 2001tik herririk herri ibili da jendea euskaraz kantatzen ipintzen, "ez doguz kantaldiak eskaintzen. Egiten doguna herriko jendea kantatzen imintea da, guk zuzendu eta lagunduta". Taldeko partaideen ahotsez gain, hainbat musika tresna jotzen dituzte: akordeoia, txirula, biolina, jenbea (afrikako tanborra) edo gitarra batzuk.
San Julian Antiokiakoaren eliza (Ahatsa)
San Julian Antiokiakoaren eliza Nafarroa Behereko Ahatsa-Altzieta-Bazkazane udalerriko Ahatsa herrian kokatzen den eliza da. Monumentu Historiko gisa sailkatua dago. Eliza lehenengoz Erdi Aroan eraiki zuten eta ondoren, XVI. mendean zaharberritu zen.
Historia
1364an San Julian Garatxategiko parrokia aipatzen da, San Julian noble etxearen ondoan. San Julian Antiokiakoaren parrokia, zalantzarik gabe, Erdi Aroko fundaziokoa da, Erdi Aroaren erdialdekoa, ziurrenik XII. mendekoa. Hormek eta plano sinpleek bere antzinatasuna egiaztatzen dute. Mendebaldeko ataria XVI. mendeko eraikina izan daiteke. Elizak bi zaharberritze-kanpaina handi ezagutu ditu. Lehena XVIII.mendearen lehen laurdenean gertatu zen, 1723an, portalean grabatutako datan adierazten moduan. Oraingo honetan ere zaharberritu zuten: badirudi kanpoko hareharrizko arkua dekorazio grabatu batekin apainduta zegoela (izarrak, liliak, bihotzak, Maltako gurutzea). Bi zutabe txikiak eta abakoaren altueran dauden tanta-banda garai berekoak agertzen dira, sakristia eta agian gurutzadura faltsua ere bai. Bigarren kanpaina, 1910ean egin zen, kanpoaldean adierazten denez. Eraikina kanpandorre-atari batez hornituta dago mendebaldean eta nabearen baoak zulatuta daude. Barrualdea ere zaharberrituta dago.
Teka (txirrindularitza taldea)
Teka (Grupo Deportivo Teka) txirrindularitza profesionaleko talde espainiarra izan zen, Kantabrian kokatua, 1976 eta 1990 urteen artean aktibo egon zen eta Teka etxetresna elektrikoen marka alemanaren adar espainolak babestu zuena. Taldearen kudeatzailea Santiago Revuelta izan zen. Taldea 1980ko munduko txirrindularitzaren klasikoetako bat izan zen, Reynolds eta Kasekin batera.
500 garaipen eta 16 urte inguru igaro ondoren, 1990eko Espainiako Itzulian izandako erorketaren ondorioz, orduko taldeko liderra (Dietzen) behar baino lehenago erretiratu zen, eta urte hartako Frantziako Tourrerako ordezko sendo bat ez zegoenez, multinazionalak txirrindulari-taldeari (200 milioi pezetatik gora) babesa kendu zion, Teka Cantabria markarekin eskubaloiaren sekzioan zentratzeko.
Wilfredo Iraheta
Nazioarteko ibilbidea
Irahetak El Salvadorren debuta egin zuen 1995eko abenduan UNCAF Nations Cup Costa Ricaren aurkako partida batean eta guztira 37 txapel irabazi ditu, 2 gol sartuz. Bere herrialdea ordezkatu du FIFA Munduko Kopako sailkapeneko 11 partidetan eta 1995 eta 1997ko UNCAF Nazioen Kopetan eta baita 1996ko eta 1998ko CONCACAF Urrezko Kopetan ere.
Wilfredo Iraheta Sanabria (Sensuntepeque, El Salvador, 1967ko otsailaren 22a) atzelari gisa jokatu zuen erretiratutako futbolaria da.
Gaur egun politikaria da.
Galaxien sailkapen morfologiko
Galaxien sailkapen morfologikoa astronomoek galaxiak taldetan banatzeko erabiltzen duten sistema da, haien ikusmen itxuraren arabera. Hainbat eskema erabiltzen dira galaxiak beren morfologien arabera sailkatzeko: ospetsuena, Edwin Hubblek asmatua, eta, gero, Gérard de Vaucouleurs eta Allan Sandage-k zabaldutako Hubble sekuentzia da.
Wilfredo Iraheta
Bizitza pertsonala eta erretiroaren ostean
2011ko otsailean, Iraheta San Salvadorko alkate izateko hautagaia izan zen.
Klubaren ibilbidea
Iraheta bere herriko kaleetan hasi zen futbolean jokatzen eta 15 urterekin Sesuntepeque bigarren mailako taldean sartu zen. 20 urterekin Chalatenango-k fitxatu zuen eta gero Atlético Marte taldean jokatu zuen. 1994an bere aita hil zuten gerra zibilean eta Águilara joan zen jokatzeko 41 urteko Luis Ramírez Zapata beteranoarekin, gero Luis Ángel Firpo eta FASekin, eta haiekin aktiboki jokatzen amaitu zuen politikan karrera egiteko.
Galaxien sailkapen morfologiko
Hubble sekuentzia
Klase zabal horiek itxuraren bereizketa finagoak ahalbidetzeko eta beste galaxia mota batzuk barne hartzeko heda daitezke, hala nola galaxia irregularrak, egitura erregular nabaririk ez dutenak (ez disko-formakoetan, ez eta elipsoidaletan).
Hubbleren sekuentzia, sarritan, bi adardun sardexka baten moduan irudikatzen da, eliptikoak ezkerrean (eliptikotasun-maila handituz ezkerretik eskuinera) eta espiral barradunak eta barra gabeak sardexkaren bi adar paraleloak osatzen. Galaxia lentikularrak galaxia eliptikoen eta espiralen artean kokatzen dira bi puntuek heldulekuarekin bat egiten duten puntuan.
Hubbleren sekuentzia Edwin Hubblek 1926an asmatutako galaxien sailkapen morfologikoko eskema da. Sarritan, «Hubbleren diapasoia» deitzen zaio tradizionalki irudikatzen den moduagatik. Hubbleren eskemak hiru klase zabaletan banatzen ditu galaxiak, haien ikusmen itxuraren arabera (jatorriz argazki-plaketan) :
John Carter (filma)
Argumentua
1881, John Carter Martekoa ( Taylor Kitsch) Konfederazioaren Armadako kapitain beterano eta soldadu ohia misteriotsuki Martera lekualdatu eta bertako biztanleen gatazkan parte hartuko du. Tras Tarkas (Willem Dafoe) eta Dejah Thoris (Lynn Collins) printzesa erakargarriarekin bat, John Carterrek arriskuez beteriko abenturak biziko ditu.
Bacalhau à Lagareiro
Bacalhau à Lagaroiro Portugal go bakailao errezeta tradizionala da, Minho-ko eskualdean jatorria du naiz eta gaur egun oso zabaldua egon herrialde osoan. Oinarrian bakailaoa, patata kolpatuak (“batatas a murro”), oliba olioa rekin erreta prestatzeari esaten zaio. Kasu batzuetan barazki gehiago ere gehitzen zaizkio ( tipula, baratxuria...) eta olioa bakarrik gehitu beharrean ozpin olioa.
Errezeta
Osagaiak
Bacalhau à Lagaroiro
Bill Nieder
William Henry "Bill" Nieder (Hempstead, New York, 1933ko abuztuaren 10a - Angels Camp, Kalifornia, 2022ko urriaren 7a) estatubatuar pisu jaurtitzailea izan zen.
Bacalhau à Lagareiro
Errezeta
PRESTAKETA
OHARRA
Wilfredo Iraheta
Klubaren ibilbidea
Iraheta atzelari polifazetikoa eta sendoa zen, airean eta aurreketan izandako indarrak berehalako arrakasta lortu zuen, eta selekzioan ere postu bat lortu zuen hainbat alditan. Ia kanpoaldeko postu guztietan jokatu du. 2001ean, nazioarteko zein etxeko futboletik erretiratu zen, karrera zoragarri bati amaiera emanez.
Bill Nieder
1956ko Udako Olinpiar Jokoetan zilarrezko domina lortu zuen Parry O' Brien txapeldunaren atzetik eta 1960an txapeldun olinpikoa izan zen 19,68 metroko jaurtiketarekin. Jaurtiketa horrek, gainera, errekor olinpiko berri bat ezarri zuen.
Kansasko Unibertsitateko graduatua izan zen eta munduko hiru marka ezarri zituen. Atletismoa utzi ondoren ibilbide laburra izan zuen boxeoan.
Tag: The Assassination Game
Tag: The Assassination Game edo Everybody Gets it in the End (euskaraz Tag: Hilketa Jokoa edo Denok Lortzen Dute Amaieran), 1979ko Nick Castle estatubatuarrak zuzendu eta idatzitako suspensezko film bat da. Robert Carradine, Linda Hamilton, Kristine DeBell, Perry Lang, John Mengatti, Michael Winslow, Frazer Smith, Xander Berkeley eta Bruce Abbott aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
AEBetako unibertsitate batean jokalariak hilketa joko batean benetan jokatzen hastean hilkorra bilakatuko da.
John Carter (filma)
John Carter, 2012ko Andrew Stanton estatubatuarrak zuzendutako zientzia-fikziozko ekintza film bat da. Edgar Rice Burroughs idazleareen A Princess of Mars (1912, Marteko Printzesa) eleberrian oinarritua dago. Taylor Kitsch, Lynn Collins, Samantha Morton, Mark Strong, Ciarán Hinds, Dominic West, James Purefoy eta Willem Dafoe aktoreek antzeztu zuten.
Galaxien sailkapen morfologiko
Hubble sekuentzia
Gaur egun arte, Hubbleren sekuentzia galaxiak sailkatzeko gehien erabiltzen den sistema da, bai astronomia-ikerketa profesionalean, bai astronomia amateurrean ere.
Izar errotazio
Izarraren errotazioak indar zentrifugoak eragindako protuberantzia ekuatoriala sortzen du. Izarrak gorputz solidoak ez direnez, errotazio diferentziala jasaten dute. Modu horretan, izarren ekuatoreak latitude altuagoetan baino abiadura angeluar ezberdinean bira dezake. Izar bakar baten barruan dagoen errotazio-abiaduraren aldeak zeresan handia izan dezake izarren eremu magnetikoaren eraketan.
Izar baten eremu magnetikoak izar haizearekin elkar eragiten du. Haizea izarretik urruntzen doan heinean, bere abiadura angeluarra txikiagotzen da. Eremu magnetikoaren eta izar haizearen arteko elkar ekintzak izarren errotazioaren aurkako erresistentzia sortzen du. Ondorioz, momentu angeluarra izarretik haizera transferitzen da, eta horrek pixkanaka moteldu egiten du izarren errotazioa denboran zehar.
Gabriel Ochoa Uribe
Gabriel Ochoa Uribe (1929ko azaroaren 20a – 2020ko abuztuaren 8a) kolonbiar futbolari eta entrenatzailea izan zen. Lau Liga eta Kolonbiako Kopa irabazi zituen Millonarios taldeko jokalari gisa eta hamalau Liga entrenatzaile gisa, garai guztietako entrenatzaile kolonbiar arrakastatsuena bihurtuz.
Entrenatzaile karrera
1966an Santa Fe taldeko entrenatzailea izan zen, Kolonbiako txapelketara eramanez eta Libertadores Kopako finalerdietara iritsi zen lehen talde kolonbiarra bihurtuz.
1970 eta 1977 artean itzuli zen Millonariosera, eta bertan bere hamargarren liga irabazi zuen klubarekin jokalari eta entrenatzaile gisa 1972ko liga txapelketarekin.
Jokalari karrera
Ochoa Uribek 17 urterekin hasi zuen bere jokalari ibilbidea 1946an, bere lehen kluba América de Cali izan zen. 1959an Millonarios taldeak fitxatu zuen eta bertan lau liga irabazi zituen Alfredo di Stéfano handiarekin batera jokatuz. 1955eko apirilean Brasilgo Rio de Janeirora joan zen urte batez America FC taldean jokatzera ez ezik, kirol medikuntzako ikasketak jarraitzeko. America FCrekin Martim Francisco entrenatzailearen agindupean izan zen Rio de Janeiroko Txapelketan. Geroago Bogotara itzuli zen eta Los Millonarios taldean jokatu zuen berriro, 1958an klubeko entrenatzaile kargua hartu zuen arte.
Entrenatzaile karrera
1979an, América de Caliko taldearen kudeatzaile bihurtu zen eta zazpi liga txapelketetara eraman zituen; Libertadores Kopan txapeldunordea izan ziren hiru aldiz jarraian (1985, 1986, 1987). 1991n erretiratu zen.
Millonarioseko entrenatzaile gisa egin zituen lehen bi garaietan, Ochoa Uribek lau ligako txapeletara eraman zituen. Denboraldi labur bat ere izan zuen Kolonbiako selekzioa entrenatzen.
Tarzan and His Mate
Tarzan and His Mate (euskaraz Tarzan eta Bere Bikotekidea), 1934ko Cedric Gibbons estatubatuarrak zuzendutako abenturazko film bat da. Edgar Rice Burroughs idazlearen Tarzan pertsonaian oinarritua dago. Johnny Weissmuller, Maureen O'Sullivan, Neil Hamilton eta Paul Cavanagh aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
Afrika, Harry Holt (Neil Hamilton) esploratzailea eta Janen (Maureen O'Sullivan) mutilagun ohia elefanteen hilerri mitikoaren bila abiatu den espedizio bateko kidea da. Berak eta bere sozioa den Marlin Arlington negoziogizonak Janek oihana utzi eta haiekin batera Londresera itzuli dadin konbentzitzen saiatuko dira.Baina Tarzanek (Johnny Weissmuller:) bi gizonek hilerria arpilatzeko proiektua ez du gustukoa izango.
Ziza marroi-irinusain
Ziza marroi-irinusaina (Tricholoma ustaloides) Tricholomataceae familiako onddo bat da.
Zapore mikatza du, toxikoa den susmoa dago (Tricholoma equestre bezala)
Deskribapena
Kapela: 6 eta 10 cm bitarteko diametrokoa, lehenik kanpai kamuts baten itxurakoa, gero ganbila eta amaieran zabaldu egiten da, garaiera txikiko titi zabal batekin. Ertza biribildua du, azala likatsua denbora hezean eta marroi bizi kolorekoa, ilunagoa erdian.
Orriak: Zuriak, ez oso estu, itsatsiak edo ia eskotatuak. Zahartzaroan, ziztada marroiak agertzen dira.
Haragia: Zuria, kolorez aldatzen ez dena, irin usain handia du, eta zapore mikatz samarra du, mastekatu eta denboratxo batera.
Etimologia: Tricholoma hitza grekotik dator, ilea, txirikorda, lumatxarekin tolesturan zehar, nahiz eta espezie gutxi batzuek baino ez dituzten iledun kapelak.
Nahasketa arriskua
Tricholoma ustale delakoarekin erraz nahas daiteke, eta baita Tricholoma subannulatum espeziearekin ere.
Deskribapena
Orri eskotatuak: Oinera Iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Jangarritasuna
Ez da jangarria zapore mingotsa duelako.
Cerdita
Cerdita (euskaraz Txerritxo), 2022ko Carlota Pereda espainiarrak zuzendutako beldurrezko thriller film bat da. Peredaren izen bereko film labur batean oinarritua dago. Laura Galán, Richard Holmes, Carmen Machi, Irene Ferreiro, Camille Aguilar, Claudia Salas eta Pilar Castro aktoreek antzeztu zuten.
Francisco Zuluaga
Francisco "Cobo" Zuluaga Rodríguez (Medellín, Kolonbia, 1929ko otsailaren 4a - 1993ko azaroaren 8a) kolonbiar futbolaria izan zen. Kolonbiako futbol selekzioarekin lehiatu zen Txilen ospatu zen 1962ko FIFA Munduko Txapelketan.
Ziza marroi-irinusain
Deskribapena
Hanka: Zilindrikoa eta fusiformea, zuria orrien azpian, zuriaren eta marroiaren arteko kolore kontrasteak ondo mugatutako eremuraino.
Francisco Zuluaga
Kluba
15 urterekin, Zuluaga erdiko atzelari gisa jokatzen hasi zen Medellíngo 7 de Agosto taldean. Ondoren, Unión Indulanara joan zen eta bertan Millonarios-ek kontratatuko zuen. 1948an egin zuen debuta profesionalean Millonarios taldearekin, eta Kolonbiako bost liga irabazi zituen klubarekin. Santa Fe eta Atletico Nacional taldean jokatuz amaitu zuen karrera.
Cerdita
2022ko Sundanceko Zinemaldian estreinatu zen.
Ziza marroi-irinusain
Sasoia eta lekua
Udazkenean, hostozabalen azpian.
Banaketa eremua
Europa, Mexiko, Japonia.
Francisco Zuluaga
Entrenatzaile-karrera
Jokalari gisa erretiratu ondoren, Zuluaga futboleko entrenatzaile bihurtu zen. 1968 eta 1969 artean Kolonbiako selekzioaren arduradun izan zuen 1970eko Mexikoko FIFA Munduko Txapelketan sailkatzeko egin zuen saiakera hutsean. "COBO DESCRESTÓ A LOS MAGOS" (in Spanish). El Tiempo. 1993-11-10 . Retrieved 23 January 2012.
Juliabkommen
Austria-Alemania harremanak tirabiratsuak ziren 1934ko uztailaren 25eko estatu-kolpetik, Alemaniak lagundu zuena. Bien artean gerturatzeko bultzada Italia faxistatik etorri zen; 1936an, Alemaniara hurbiltzea lortu nahi zuen, Etiopiako inbasioa babesten zuelako. Horrek Austria diplomatikoki isolatuta utzi zuen. Akordioa presio italiar-alemaniarraren emaitza izan zen. Schuschniggek berak hartu zuen negoziazioen ardura, 1936ko ekainaren 5ean eta 6an Benito Mussolinirekin Rocca delle Caminaten izandako bileraren ondoren.
Akordioak hamar artikulu zituen. Alemaniak Austriaren "subiranotasun osoa" onartzen zuen. Hitz eman zuen ez zuela Austriako barne-arazoetan esku hartuko eta nazionalsozialismo austriarra babesteari utziko ziola. Trukean, Austriak konpromisoa hartu zuen kartzelan zeuden nazionalsozialistak amnistiatzeko eta horietako bi gobernuan sartzeko. Alemaniak mila markoen debekua kentzea onartu zuen, eta Austriak, berriz, bere kanpo-politika Alemaniakoarekin lerrokatzea onartu zuen, Deutsche Weg deritzona (bide alemaniarra) martxan jarriz. Akordioak prentsaren administrazio bateratua eta helburu kultural komunak ere jasotzen zituen. Austriak "Alemaniar Estatua" zela onartu zuen.
Cerdita
Argumentua
Espainiako, Extremadurako landa eremuko herri txiki batean, Sara (Laura Galán) gainpisua duen neskarentzak udak beste nesken irainak eta umilazioa jasatea beste gauzarik ez du esan nahi. Baina ezezagun bat (Richard Holmes) herrira ailegatu eta neskaren jazartzaileak bahitzean dena aldatuko da. Nesken desagerketa denen ahotan egotean eta haien bilaketa hastean, Sarak dioena baina gehiago dakienez, dakiena esan eta neskak salbatu, edota berau salbatu duen ezezaguna basbesteko isilik egotean erabaki beharko du.
Lou Sagastume
Luis "Lou" Sagastume erretiratutako futbolari guatemalar-amerikarra da, hiru denboraldi eman zituen Ipar Amerikako Futbol Ligan eta gazte, unibertsitate eta profesional mailetan entrenatzen duena. Air Force Falcons taldeko entrenatzailea izan zen 28 urtez 2009an erretiratu aurretik
Juliabkommen
Akordioaren ondorioz, Schuschniggek Edmund Glaise-Horstenau eta Guido Schmidt naziak izendatu zituen karterarik gabeko ministro eta Kanpo Arazoetako ministro, hurrenez hurren. Austriako Alderdi Nazionalsozialistak legez kanpokoa izaten jarraitu zuen, eta Alemaniak hain gatazkatsuak ez ziren bitartekoen bidez lortu zituen bere helburuak. 1936ko urriaren 23an, italiar-alemaniar hurbilketa bederatzi puntuko protokolo batekin amaitu zen, non italiarrek statu quo austriar-alemaniarra onartu zuten. Akordioa porrota izan zen. Bi urte geroago, Alemaniak Austria anexionatu zuen.
Juan Arbelaez
Juan Arbelaez (1990eko urriaren 31) erretiratutako futbolari kolonbiarra da.
Unibertsitatea
Arbelaezek Georgia Perimeter Collegen jokatu zuen bere junior urtea Virginia Commonwealth Unibertsitatera pasatu aurretik. GPCn jokatzen ari zela zortzi gol eta hamaika asistentzia eman zituen bere lehen denboraldian. VCU Rams-ekin egin zuen lehen denboraldian, Arbelaezek 17 partida jokatu zituen, guztiak ordezko gisa. Gol bat sartu zuen, eta asistentzia bat izan zuen 2011ko denboraldian. 2012an, Arbelaez ohiko titular bihurtu zen VCU Rams-en, denboraldi bikaina izan zuena, VCU Rams-ekin 21 partidetatik 20 hasi baitzituen. Denboraldi hartan, VCU Rams-ak 2012ko Atlantic 10 Gizonezkoen Futbol Txapelketako finalera iritsi ziren, eta 2012ko NCAA I. Mailako Gizonezkoen Futbol Txapelketa jokatu zuten.
Jorge Hurtarte
Jorge Toribio Hurtarte Chacón (Guatemala Hiria, 1944ko apirilaren 23a) erdilari gisa jokatu zuen Guatemalako futbolari ohia da.
Ibilbidea
"El mapache" ezizena du eta 20 urterekin egin zuen debuta Guatemalako Liga Nazionalean, San Carlos Unibertsitateko taldearekin. Unibertsitateko klubean, Guatemalako beste futbolari handi batzuekin jokatu zuen, hala nola Hugo Peña-rekin eta Peter Sandoval-ekin.
1970ean Cementos Novellak fitxatu zuen. Ezin izan zuen nazio mailako txapelketarik edo txapeldunorderik irabazi, baina Copa Fraternidad Centroamericanara sailkatu zen, Erdialdeko Amerikako talde onenek parte hartu zuten txapelketan. Kopa horretan, 1971ko edizioan parte hartu zuen, baina ez zuen kanpaina handirik egin.
Selekzio nazionala
Urte berean, 1978ko Munduko Txapelketako kanporaketako Erdialdeko Amerikako zonan duelo guztiak jokatu zituen eta berriro ere, Guatemala 1977ko Concacaf Txapelketarako sailkatu zen, hala ere, ez zen deitua izan.
Lou Sagastume
Profesionala
1968an, Ipar Amerikako Futbol Ligako Oakland Clippersek Sagastume fitxatu zuen, baina ez zuen lehen taldeko partidarik ikusi haiekin egin zituen bi denboraldietan. 1975ean, jokalari-entrenatzaile izan zen NASLeko San Antonio Thunder taldearekin.
Juan Arbelaez
Profesionala
Arbelaez Major League Soccer-eko Montreal Impact-ek hautatu zuen 2013ko MLS Supplemental Draft -eko hirugarren txandan. Hala ere, ez zuen Impact-ekin sinatu, eta, ondoren, USL Pro-ko Richmond Kickersekin sinatu zuen.
Lou Sagastume
Gaztea
Guatemalan jaio zen bitartean, Sagastume Kalifornia iparraldean hazi zen eta Lincoln High School-en graduatu zen. San Frantziskoko Unibertsitatean egon zen, non erdilaria izan zen gizonezkoen futbol taldean 1964tik 1967ra. Taldeko kapitaina izan zen bere junior eta senior denboraldietan eta 1966ko bigarren talde amerikarra izan zen, Donsek NCAA Gizonezkoen Futbol Txapelketa irabazi zuen urte berean. 1968an graduatu zen eta 1974an Dons Ospearen Aretoan sartu zuten.
Juliabkommen
Juliabkommen ("Uztaileko Akordioa"; batzuetan "Gizon Zintzoen arteko Ituna") Austriako Estatu Federalak eta Alemania Naziak 1936ko uztailaren 11n sinatutako akordio bat izan zen. Franz von Papen Alemaniako enbaxadoreak eta Kurt von Schuschnigg Austriako kantzilerrak negoziatu zuten.
Jorge Hurtarte
Selekzio nazionala
Olinpiada jokatzeko merituak izan zituzten biek, olinpiar aurreko txapelketan bigarren postua jokatu eta lortu baitzuten. Jokoetan egonik, 10. zenbakia zen eta Israelekin 0-0ko berdinketan besterik ez zen egon, hiruretatik lehen partida izanik, Guatemala multzoen fasean gelditu baitzen.
Lou Sagastume
Entrenatzailea
2009an, Sagastume San Frantziskoko State Gators Hall of Fame-n sartu zuten.
Juan Arbelaez
Profesionala
Arbelaezek Richmondekin debutatu zuen 2013ko apirilaren 20an, 4-1 irabazita.
Ziza laranja
Ziza laranja (Tricholoma aurantium) Tricholomataceae familiako onddo bat da.
Jangarritasuna
Jangarria izateko, zapore mikatzekoa da.
Sasoia eta lekua
Udazkenean, mendiko koniferoen basoetan.
Deskribapena
Orri eskotatuak: Oinera Iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Hanka: Besokoak osatzen dituzten maluta laranjatuekin eta eraztun faltsu batean amaitzen dira. Eraztunak oinaren goiko aldea eta gainerako zatia bereizten ditu, kolore gorri-laranjakoa.
Lucien Simon
Julian Akademian ikasi ondoren, 1891n hasi zen erakusketak egiten. 1891n, Jeanne Dauchez margolari bretoiarekin ezkondu zen, eta paisaiak eta nekazari bretoiak margotzen zaletu zen.
Ziza laranja
Nahasketa arriskua
Bere usainagatik eta koloreagatik erraz ezagutzen den espeziea da. Zaila da nahastea Tricholoma focale, Tricholoma fracticum edo Tricholoma ustaloides delakoekin.
Jorge Hurtarte
Selekzio nazionala
1967an, Concacaf Nazioen Txapelketak txapeldun izan zen Guatemalako selekzioarekin. Geroago, El Salvadorren aurkako bi partidetan parte hartu zuen 1974ko Munduko Txapelketarako kanporaketan, 1973ko Concacaf Txapelketarako sarbidea lortuz, baina ez zuten jokatzeko deitu.
Ziza laranja
Deskribapena
Orri libreak: Oinera hurbiltzen diren orriak, baina ukitzen ez diotenak.
Etimologia: Tricholoma hitza grekotik dator, ilea, txirikorda, lumatxarekin tolesturan zehar, nahiz eta espezie gutxi batzuek baino ez dituzten iledun kapelak. Aurantium epitetoa bere kolore laranjagatik da.
Kapela: 6 eta 12 cm bitarteko diametrokoa, lodia, ganbila eta gero zabaldu egiten da, ertza biribildua eta gero izurtua, oso likatsua da, eta muzilagoduna izatera iristen da eguraldi hezean eta kolore gorri-laranjatua, zuntzexkekin, erdian ilunagoa da.
Banaketa eremua
Ipar Amerika, Asia, Europa.
Lucien Simon
1895ean Charles Cottet ezagutu zuen eta La Bande Noire (edo "Nubiarrak") taldeko kide egin zen. Taldeko beste kideek bezala, André Dauchez, René-Xavier Prinet, Edmond Aman-Jean eta Émile-René Ménard, inpresionismoaren printzipioak erabili zituen, baina tonu ilunagoetan.
Jorge Hurtarte
Ibilbidea
Municipal-ekin sinatu zuen, baina hau izan zen bere urte bakarra, honako hau, 1973. urtean, Aurora-ra joan zen. Aurorarekin, 1975eko Liga Nazionala, 1976ko Fraternidad Kopa eta berriro 1978ko liga lortu zituen.
Titulu hauek irabazi ostean, Galcasa xumera utzi zuen, non 1981ean erretiratu zen.
Ziza laranja
Ez da jangarria, zapore mikatza duelako.
Deskribapena
Haragia: Zurixka da, baina oinean gorrixka da, batez ere oinarrian. Usain sendo eta desatsegina du, luzokerrarena edo irinarena eta zapore mikatza.
Lucien Simon
1937an Parisko Erakusketa Unibertsaleko lehen saria irabazi zuen Luxenburgoko Pabiloian egindako lanagatik.
Grande Chaumière Akademiaren irakasle sortzaileetako bat izan zen eta École Nationale des Beaux-Arts ikastetxean ere irakatsi zuen eta Arte Ederren Akademiako kide izan zen.
Jorge Hurtarte
Selekzio nazionala
Bera eta Marco Fión 1967ko Concacafeko txapeldun izan ziren, baina ez zuten 1968ko Mexikoko Olinpiar Jokoetan jokatu. 1976an mendekua izan zuten eta Montrealgo Olinpiar Jokoetan jokatzeko deitu zuten.
Nazio Batuen kontalari berezia
Kontalari berezia (edo aditu independentea) Nazio Batuen Giza Eskubideen Kontseiluak esleitutako kargua da, giza eskubideetan aditua den pertsona batek jasotzen du izendapena herrialde edo gai zehatz bati buruzko ikerketa egin eta txostena egin dezan. Agindutako gaiaren arabera, lantaldeak ere izendatu daitezke, Nazio Batuen bost eskualdeetako (Afrika, Asia, Latinoamerika eta Karibe, Ekialdeko Europa eta Mendebaldeko taldea) aditu independenteek osatutakoak. Bere lana Nazio Batuen Giza Eskubideen
Mertzenarioen erabilpenaren gaineko Adituen Lantaldea
Egungo agintaldia 2019. urtekoa da (HRC res. 42/9).
Hezkuntza eskubidearen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 1998an ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1998/33). Egungoa, 2020koa da (HRC res. 44/3). Agintalida 2022ko ekainean berriztea espero da, Kontseiluaren 50. batzarrean.
Emakumeen aurkako indarkeriari eta bere kausa eta ondorioei buruzko Kontalari Berezia
Agintaldia 1994ean ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1994/45). Egungoa 2019koa da (HRC res. 41/17). 2027ko ekainean ospatuko den 65. batzarrean berritzea espero da.
Haurren salerosketa eta sexu explotazioa, haurren prostituzioa, haurren erabilpena pornografian eta bestelako haurren kontrako sexu abusuen materialaren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 1990ean ezarri zen lehenengoz. (CHR res. 1990/68) Egungoa, 2020koa da (HRC res. 43/22). Agintaldia 2026ko martxoan berritzea espero da, Kontseiluaren 61. batzarrean.
Albinismoa duten pertsonen giza eskubideen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2015ean ezarri zen lehenengoz, (HRC res. 28/6). Egun indarrean dagoena 2020koa da (HRC res. 46/12). Agintaldia 2027ko ekainean berritzea espero da, Kontseiluaren 65. batzarrean.
Eritreako giza eskubideen egoerari buruzko kontalari berezia
Agintaldia 2012an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 20/20) eta 2021ean eguneratu (HRC res. 47/2). 2026ko irailean, Kontseiluaren 63. batzarrean berritzea espero da.
Migratzaileen eskubideen gaineko Kontalari Berezia
Lehenengo agintaldia 1999an ezarri zen, (CHR res. 1999/44). Egungoa 2020. urtekoa da (HRC res. 43/6) eta 2023ko ekainean, Kontseiluaren 53. batzarrean berriztea espero da.
Nazioartean ordena demokratiko eta ekitatiboa sustatzeko Kontalari Berezia
Agintaldia 2011an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 18/6). Egungoa 2020. urtekoa da (HRC res. 45/4). Agintaldia 2024ko martxoan berrituko dela uste da, Kontseiluaren 55. batzarrean.
Nazioarteko elkartasunaren eta giza eskubideen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2005ean ezarri zen lehenengoz (CHR res. 2005/55). Egungoa 2020koa da (HRC res. 44/11) eta 2023ko ekainean, Kontseiluaren 53. batzarrean berrituko dela uste da.
Egun indarrean dauden agintaldiak
=== Gaikako Agintaldiak ===
Hanna Barvinok
Biografia
1854tik aurrera, erbestea amaitu ondoren, Barvinok eta bere senarra San Petersburgon bizi izan ziren. 1883an, Motronivkara itzuli ziren.
Bere familiak lurrak zituen Motronivkan. Bere ama, Paraska Hryhorivna Kostenetska, soldadu kosako baten alaba, Ukrainako ohitura eta kantu tradizionaletan interesatuta zegoen. Bere aita, Mikhail Bilozersky, bertako nobleziako mariskal bat izan zen. Librepentsalaria izatearen ospea zuen, eta Ukrainako literatura modernoan interesatuta zegoen.
Bibliaren ukrainierazko itzulpenaren eskuizkribua erre zenean, non Kulish 25 urtez lanean egon baitzen, berriro lanean hasteko konbentzitu zuen.
Bere nebak, Vasyl eta Mykola deituak, eta Lyuba eta Nadiya izeneko ahizpak, Ukrainako pertsonaia garrantzitsu bihurtu ziren. Bere neba Vasyl Ukrainako pertsonaia publiko eta literarioa bihurtu zen. Bere neba, Mykola, folklorista eta etnografo bihurtu zen. Bere ahizpa Lyuba musa eta Victor Zabila poetaren maitalea izan zen, eta bere ahizpa Nadiya Nadiia Kybalchych idazlearen ama. Bere ahizpek eta berak barnetegi pribatuetan ikasi zuten, 1834tik 1842ra.
Nazio Batuen kontalari berezia
Burundiko giza eskubideen egoerari buruzko kontalari berezia
Agintaldia 2021ean ezarri zen (HRC res. 48/16) eta 2028ko martxoan egingo den 67. batzarrean berritzea espero da.
Kanbodiako giza eskubideen egoerari buruzko kontalari berezia
Agintaldia 1993an ezarri zen (CHR res. 1993/6) eta 2021ean eguneratu (HRC res. 48/23. 2027ko martxoan ospatuko den 67. batzarrean berritzea espero da.
Aldaketa klimatikoaren testuinguruan giza eskubideak babestu eta sustatzearen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2021ean ezarri zen lehenengoz (HRC res. 48/14). Agintaldia 2018ko martxoan berritzea espero da, Kontseiluaren 67. batzarrean.
Egun indarrean dauden agintaldiak
Giza Eskubideen Kontseiluaren Prozedura Bereziek gaur egun 45 agindu tematiko eta 13 herrialde zehatz gainbegiratzen dituzte, eta horiei kontalari bereziak, aditu independenteak eta lan-taldeak eslei diezazkieke.
Emakume eta nesken diskriminazioaren gaineko Adituen Lantaldea
=== Herrialdeen gaineko Agintaldiak ===
Legez kanpoko epaiketa eta erahilketa arbitrarioen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 1982ean ezarri zen lehehengoz (CHR res. 1982/35). Egungoa 2020koa da (HRC res. 44/5). Agintaldia 2027ko ekainean berritzea espero da, Kontseiluaren 64. batzarrean.
Aldebakarreko herstura-neurriek giza eskubideen gozamenean duten eragin negatiboari buruzko Kontalari Berezia
Agintaldia 2014an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 27/21) eta 2020an eguneratu (HRC res. 45/5). 2026ko martxoan berriztea espero da, Kontseiluaren 61. batzarrean
1967tik okupatutako Palestinako lurraldeetan giza eskubideen egoerari buruzko kontalari berezia
Agintaldia 1993an ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1993/2A - Israelen okupazioa bukatzen den arte). 2028ko martxoan berritzea espero da, Kontseiluaren 67. batzarrean.
Bielorrusiako giza eskubideen egoerari buruzko kontalari berezia
Agintaldia 2012an ezarri zen (HRC res. 20/13) eta 2021ean eguneratu (HRC res. 47/19). 2024ko irailean berritzea espero da, Kontseiluaren 57. batzarrean.
Maliko giza eskubideen egoerari buruzko aditu independentea
Agintaldia 2013an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 22/18) eta 2021ean eguneratu (HRC res. 46/28). 2024ko martxoan, kontseiluaren 55. batzarrean berritzea espero da.
Adineko pertsonen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2013an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 24/20). Egungoa 2019koa da (HRC res. 42/12). 2026ko martxoan, Kontseiluaren 61. batzarrean berriztuko da.
Ur edangarri eta saneamendurako giza eskubideei buruzko Kontalari Berezia
Agintaldia 2008an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 7/22) eta 2019an eguneratu (HRC res. 42/5). 2026ko irailean ospatuko den 63. batzarrean berritzea espero da.
Izendapenaz arduratzen den agintaritza
Nazio Batuen Giza Eskubideen Kontseiluak izendatuta, aginteen titular horiek gobernuetatik at jarduten dute, eta zeregin garrantzitsua dute demokratikoki hautatutako nazio subiranoak eta gobernu eta politikak gainbegiratzeko. Lehen izendapena 1980ko Behartutako edo Oharkabeko Desagertzeen Lantaldea izan zen, Giza Eskubideen Batzordearen 20. ebazpenari (XXXVI. mendekoa) erantzun ziona. Lehenengo Kontalari Berezia, epaiketaz kanpoko betearazpenak, betearazpen sumarioak edo arbitrarioak gainbegiratzeaz arduratzen dena, 1982an hasi zen lanean, Giza Eskubideen Batzordearen 1982/35 Ebazpena onartu ondoren.
Epaile eta legelarien independentziari buruzko Kontalari Berezia
Agintaldia 1994an ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1994/41). Egungoa 2020 (HRC res. 44/9). 2022ko irailean egindako batzarrean (HRC51) agintaldia berriztu zen.
Esklabotza modu modernoen, arrazoi eta ondorioak barne, gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2007an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 6/14). Egungoa 2019. urtekoa da HRC res. 42/10). 2026ko martxoan egingo den 61. batzarrean berritzea espero da.
Hanna Barvinok
Biografia
15 urte zituela, Panteleimon Kulish idazlea ezagutu zuen Motronivkan, Vasyl nebak gonbidatuta. Lau urte geroago, 1847ko urtarrilaren 24an, ezkondu egin ziren.
Nazio Batuen kontalari berezia
Elikadura eskubidearen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2000. urtean ezarri zen lehenengoz CHR res. 2000/10). Egungoa, 2019koa da (HRC res. 40/7). Agintaldia 2026ko martxoan berritzea espero da, Kontseiluaren 61. batzarrean.
Muturreko pobreziaren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 1998an ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1998/25). Egungoa 2020koa da (HRC res. 44/13), 2026ko martxoan, Kontseiluaren 61. batzarrean berriztuko da.
Ingurugiro seguru, osasuntsu eta garbiaren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2012an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 19/10). Egungoa, 2021ekoa da HRC res. 46/7. Agintaldia 2024ko ekainean berritzea espero da, Kontseiluaren 56. batzarrean.
Koreako Herri Errepublika Demokratikoko giza eskubideen egoerari buruzko kontalari berezia
Agintaldia 2004ean ezarri zen lehenengoz (CHR res. 2004/13, 2021ean eguneratu (HRC res. 46/17) eta 2022ko ekainean ospatutako 50. batzarrean berritzea espero zen.
Siriako Arabiar Errepublikan giza eskubideen egoerari buruzko kontalari berezia
Agintaldia 2011an ezarri zen (18th Special Session of the HRC S-18/1).
Kanpo zorra eta bestelako nazioarteko behar finantziarioen gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2000. urtean ezarri zen lehenengoz (CHR res. 2000/82). Egungoa 2020koa da (HRC res. 43/10). Agintaldia 2017ko martxoan berriztea espero da, Kontseiluaren 65. batzarrean.
Giza eskubideak eta enpresa transnazionalen eta bestelako enpresen gaineko Adituen Lantaldea
Agintaldia 2011an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 17/4). Egun indarrean dagoena 2020koa da (HRC res. 44/15).
Egiaren, justiziaren, erreparazioaren eta berriro gertatuko ez delaren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2011an ezarri zen lehenengoz (HRC res. 18/7) eta 2020an eguneratu (HRC res. 45/10). 2024ko martxoan, Kontseiluaren 55. batzarrean berritzea espero da.
Adierazpen askatasunaren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 1993an. urtean ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1993/45). Egungo agintaldia 2020koa da (HRC res. 43/4). Agintaldia 2026an berritzea espero da, Kontseiluaren 62. batzarrean.
Terrorismoaren aurkako borrokan giza eskubideen babes eta sustapenaren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 2005ean ezarri zen (CHR res. 2005/80) eta 2019an eguneratu (HRC res. 40/16), 2023ko ekainean Kontseiluaren 53. batzarren berritzea espero da.
Tortura eta bestelako tratu krudel eta ankerren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 1985ean ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1985/33) eta 2020an eguneratu (HRC res. 43/20). 2022ko irailean, Kontseiluaren 51. batzarrean berritzea espero zen.
Nazio Batuen Giza Eskubideen Kontseilua
Aldizkako Azterketa Unibertsaleko lan-taldea
UPR-ren lehen zikloa 2008 eta 2011 artean izan zen, bigarrena 2012 eta 2016 artean, eta hirugarren zikloa 2017an hasi zen eta 2021ean osatzea espero da.
Hanna Barvinok
Biografia
Barvinok 1828ko maiatzaren 5ean jaio zen Alexandra Mikhailovna Bilozerska bezala Txernigov Gobernazioko Motronivka herrian, Ukrainaren ezkerraldeko azpibanaketa administratibo bat Errusiar Inperioan (gaur egungo Borznaren zati bat Ukrainako Txernigov Obolasten). Gaztea zenean, hiriak sute ugari jasaten zituen, eta, azkenean, familiaren etxeak su hartu zuen. Sutearen ondoren, bera eta bere familia Motronivkako inguruko herrixka batera joan ziren bizitzera.
Nazio Batuen kontalari berezia
Pribatutasun eskubideari buruzko Kontalari Berezia
Agintaldia 2015ean hasi zen (HRC res. 28/16)/ 2021 (HRC res. 46/6)
Nazio Batuen Giza Eskubideen Kontseilua
Egipto
Kontseiluak 2020ko azaroan, giza eskubideen hiru defendatzaile egiptoarren atxilotzea kondenatu zuen, Gasser Abdel-Razek barne, Giza Eskubideen Egiptoko Ekimenaren (ingelesez, EIPR) kide zirenak, talde terroristekin lotura izatearen akusazioa Egipton giza eskubideen aldeko ekimenekin bukatzeko ahalegina izan zela.
Nazio Batuen kontalari berezia
Erlijio sinesmenaren askatasunaren gaineko Kontalari Berezia
Agintaldia 1986an ezarri zen lehenengoz (CHR res. 1986/20). Egungoa 2019koa da (HRC res. 40/10) eta 2022ko ekainean berritu zen (HRC res. 49/5), Kontseiluaren 50. batzarrean.
Hanna Barvinok
Obra
Bere lanak Khata eta First Wreath liburuetan agertu ziren, baita Osnova, Pravda eta Literaturno-naukovyi vistynk aldizkarietan ere, besteak beste. Bere idazkiak bilduma eta antologia askotan argitaratu ziren, hil osteko argitalpenak barne. Borys Hrintxenko idazle ukrainarrak bere lana goraipatu zuen eta "emakumeen patuaren poeta" deitu zion Barvinoki.
Nazio Batuen kontalari berezia
Nazio Batuen agindua izan da giza eskubideen gaineko "azterketa, gainbegiraketa, aholkua eta jendearteari informatzea", "prozedura berezien bidez hasitako jardueren bidez, barne direla banakako kexei erantzutea, eragiketa psikologikoak eta manipulazioa kontrolatutako komunikabideen eta akademiaren bidez, azterlanak egitea, lankidetza teknikoari buruzko aholkularitza nazio mailan eta sustapen-jarduera orokorrak egitea".