cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Boëge
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 31 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 4 banku bulegoak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 2 igeltseroak, 3 zurginak, 3 iturginak, 2 argiketariak, 1 ile apaindegia, 4 jatetxeak, 3 higiezinen agentziak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 9 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 2 okindegiak, 2 harategiak, 1 liburu denda zen, 1 drogeria zen eta 2 lore-dendak ziren.
2000. urtean Boëge udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 448 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1 eta botika 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Boëge udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 389 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ramada Inn
Ramada Inn Oñatin sortutako rock musika talde bat da. Juan Valls abeslariaren proiektua da.
Braşov konderria
Brașov konderria ( ahoskatua) Errumaniako Centru eskualdeko konderrietako (județ) bat da. Bere hiriburua Brașov da. 5.363 kilometro koadro ditu eta 549.217 biztanle zituen 2011n.
Olive Hill (Kentucky)
Olive Hill Kentuckyko hiri bat da. Carter konderrian kokatua dago. 2010ean 1,599 biztanle zituen, 4.65 kilometro koadrotan banatuta.
Ara (konstelazioa)
Ara edo Aldarea —Ara— Scorpius, Telescopium, Triangulum Australe eta Norma artean dagoen hegoaldeko konstelazioa da. Ptolomeo II. mendeko astronomo greziarrak deskribatutako bat (zehazki 48) izan zen, eta Nazioarteko Astronomia Elkarteak izendatutako 88 konstelazio modernoetako bat izaten jarraitzen du.
Beta Arae supererraldoi laranja, guretzat bere izarrik distiratsuena, ia 2,85eko itxurazko magnitude konstantea duena, marjinalki Alfa Arae zuri urdinxka baino distiratsuagoa da. Zazpi izar sistemak planetak dituzte. Mu Araek, Eguzkiaren antzekoak, lau planeta ezagun ditu. Gliese 676 sistema bitar nano gorria da (grabitatez parekatua), lau planeta ezagunekin.
Esne Bideak Araren ipar-mendebaldea zeharkatzen du. Konstelazioaren barruan Westerlund 1 dago, izar superkumulu bat, Westerlund 1-26 supererraldoi gorria duena, ezagutzen den izar handienetako bat.
Historia eta mitologia
Antzinako greziar mitologian, Ara jainkoek lehen eskaintzak egin eta aliantza bat egin zuten aldare gisa identifikatzen zen Titanak garaitu aurretik. Ptolomeok eta Aratok K. a. 270. urtean irudikatutako hegoaldeko konstelazioetako bat da. Zeruertzetik hurbil bezala erregistratu zuen, eta Almagestoan Gamma Arae bezain hegoaldeko izarrak deskribatzen ditu. Bradley Schaefer irakasleak proposatzen du antzinakoek gai izan behar zutela Zeta Arae ikusteko, aldarea zirudien irudi bat sortzeko gai baziren.
Ilustrazioetan, Ara aldare klasiko trinko bat bezala irudikatzen da, bere kea hegoalderantz "altxatzen" dela. Hala ere, errepresentazioak aldatu egiten dira. Inprentaren hasierako garaietan, Gaius Julius Hyginusen Poeticon Astronomicon klasikoaren 1482ko xilografia batek deabruz inguratutako aldarea irudikatzen du. Johann Bayerrek, 1603an, Ara intsentsua piztuta zuen aldare gisa irudikatu zuen. Hyginusek gauza bera irudikatu zuen, baina deabruak sugarren alde banatan. Willem Blaeuk, XVI. eta XVII. mendeetako uranografo holandarrak, sakrifizioetarako aldare gisa marraztu zuen Ara, sutan zegoen animalia-eskaintza batekin, zeinaren kea iparralderantz altxatzen baita, Alfa Araek irudikatua.
Robert Recorden 1556ko Ezagutzaren Gazteluak konstelazioa zerrendatzen du esanez "eskorpioien isatsaren azpian, Aldarea" dagoela; hamarkada bat geroago, Barnabe Googek egindako Marcellus Palingeniusen 1565eko lan batez ere astrologiko nahiko berri baten itzulpena, "Hemen dago Aldare bat, non Kopa ahaltsua zutitzen den".
Beste kultura batzuetan
Txinatar astronomian Araren izarrak Ekialdeko Dragoi Urdinaren (東方青龍, Dōng Fāng Qīng Lóng) baitan geratzen da. Bost izarrek Guī (龜) sortzen zuten, dordoka bat, eta beste hiruk Chǔ (杵), motrailu baten zizela.
Australiako Wardaman herriak Ara eta bere ondoan dagoen Pavo azeri hegalari gisa ikusten zituzten.
Ezaugarriak
237,1 gradu karratuko azalerarekin eta, beraz, zeruaren % 0,575arekin, 88 konstelazio modernoetatik 63. postuan dago Ara bere azaleragatik. Hego hemisferioan duen posizioak esan nahi du konstelazio osoa 22°N-tik behera bizi diren guztientzat dela behagarria. Scorpiuseko dauka iparraldeko mugan, eta Norma eta Triangulum Australe, berriz, mendebaldean, Apus hegoaldean eta Pavo eta Telescopium ekialdean, hurrenez hurren. Konstelazioaren hiru letrako laburdura, Nazioarteko Astronomia Batasunak onartutakoa, "Ara" da. Eugène Delporte astronomo belgikarrak 1930ean ezarritako konstelazioaren muga ofizialak hamabi segmentuko poligono batek definitzen ditu. Ekuadorko koordenatu-sisteman, muga horien igoera-koordenatu zuzenak 16 h 36,1m eta 18 h 10,4m artekoak dira, eta deklinazio-koordenatuak, berriz, -45,49 ° eta -67,69 ° artekoak.
Izar nagusiak
Bayerrek zortzi izarri eman zien Bayerren izena, Alfatik Thetara etiketatuz, konstelazioa zuzenean inoiz ikusi ez bazuen ere, inoiz ez baitzen zeruertzera igotzen Alemanian. Konstelazio australak kartografiatu ondoren, Nicolas-Louis de Lacaille astronomo frantziarrak berriro izendatu zituen Araren izarrak Alfatik Sigmaraino, ondoko hiru izar pare barne, hala nola Epsilon, Kappa eta Nu.
Arak Eskorpiotik hegoaldera dagoen Esne Bidearen zati bat dauka eta, beraz, izar eremu aberatsak ditu. Konstelazioaren mugen barruan, 71 izar daude 6,5 itxurazko magnitudearen berdinak edo distiratsuago.
Alfa Araeren itzalean, Beta Arae konstelazioko izarrik distiratsuena da. K3Ib-IIa espektro-motako laranja koloreko izar bat da, supererraldoi edo erraldoi distiratsu gisa sailkatua, Lurretik 650 argi-urtera dagoena. 8,21 aldiz masiboagoa da eta eguzkia baino 5.636 aldiz argitsuagoa. 2,85eko itxurazko magnitudearekin, bien arteko distira-diferentzia hori ikusmen hutsez hautemanezina da. Beta Araetik gertu Gamma Arae dago, B1Ib espektro motako kolore urdineko supererraldoia. 3,3 itxurazko magnitudekoa, Lurretik 1110 ± 60 argi-urtera dago. Gure eguzkia baino 12,5-25 aldiz masiboagoa dela kalkulatu da, eta bere argitasuna 120.000 aldiz handiagoa dela.
Alfa Arae sekuentzia nagusiko izar zuri eta urdin bat da, 2,95 magnitudekoa, Lurretik 270 ± 20 argi-urtera dagoena. Izar hau Eguzkia baino 9,6 aldiz masiboagoa da, eta bere erradioa 4,5 aldiz handiagoa da batez beste. Eguzkia baino 5.800 aldiz argitsuagoa da, eta bere energia kanpoko bilgarritik 18.044 Kelvineko tenperatura efektibora igortzen da. Alfa Arae, Be izar bat, errotazio keplerianoan (eta ez uniformean) dagoen materialaren ekuatoreko disko trinko batez inguratuta dago. Izarra masa galtzen ari da izar-haize polar baten bidez, gutxi gorabehera 1.000 km/s-ko abiadura terminalean.
Araren hirugarren izarrik distiratsuena, 3,13ko magnitudearekin, Zeta Arae da, K3III espektro motako erraldoi laranja, Lurretik 490 ± 10 argi-urtera dagoena. Bere masa eguzkiarena baino 7-8 aldiz handiagoa da, bere diametroa eguzkiarena baino 114 aldiz handiagoa da eta bere argitasuna 3.800 aldiz handiagoa da. Izarrarteko hautsagatik ez balitz, askoz distiratsuagoa izango litzateke, 2,11ko magnitudearekin.
Delta Arae sekuentzia nagusiko izar zuri eta urdin bat da, B8Vn espektro motakoa eta 3,6 magnitudekoa, Lurretik 198 ± 4 argi-urtera dagoena. Eguzkia baino 3,56 aldiz masiboagoa da.
Epsilon1 Arae erraldoi laranja bat da, 4,1 itxurazko magnitudekoa, Lurretik 360 ± 10 argi-urtera dagoena. Eguzkia baino % 74 masiboagoa da. 1.700 milioi urteko adinarekin, izarraren kanpoaldeko estalkia Eguzkiaren erradioa baino ia 34 aldiz handiagoa izan da.
Eta Arae erraldoi laranja bat da, 3,76 itxurazko magnitudekoa, Lurretik 299 ± 5 argi-urtera dagoena. 5.000 milioi urte inguruko adinarekin, izar erraldoiaren fasera iritsi da. Eguzkiaren masa baino 1,12 aldiz handiagoa izanik, kanpoko bilgarri bat du, eguzkiaren erradioa baino 40 aldiz handiagoa. Izarrak hain astiro egiten du bira, non hamaika urte baino gehiago behar dituen errotazio bakar bat osatzeko.
GX 339-4 (V821 Arae) masa txikiko X izpien (LMXB) iturri galaktiko aldakorra da, nahiko indartsua eta noizean behin eztanda egiten duen zulo beltza lortzeko hautagaia. Neurketa espektroskopikoetatik abiatuta, zulo beltzaren masa gutxienez 5,8 eguzki masakoa dela ikusi da.
Ainara Legardon
Ainara Legardon (Bilbo, Bizkaia, 1976) abeslaria eta musikaria da. Onion taldean hasi zen musika munduan, 1994tik 2003 arte. 2003tik aurrera, bere zigilu diskografiko sortu zuen, Winslow Lab izenekoa, eta bakarka jotzen hasi zen.
Ara (konstelazioa)
Izar nagusiak
Exoplanetak aurkitu dira konstelazioko zazpi izar-sistematan. Mu Arae (Cervantes) lau planeta dituen eguzkiaren antzeko izarra da. HD 152079 eguzkiaren antzeko izar bat da, Jupiterren antzeko planeta duena, 2097 ± 930 eguneko orbita-periodoa duena. HD 154672 eguzkiaren antzeko izar zahartu bat da, Jupiter bero batekin. HD 154857 eguzki motako izar bat da, planeta bat baieztatuta duena eta beste bat susmagarria. HD 156411 eguzkia baino izar bero eta handiagoa da, orbitan gasezko planeta erraldoi bat duena. Gliese 674 planeta batetik gertu dagoen izar nano gorri bat da. Gliese 676 izar sistema bitarra da, lau planeta dituzten bi nano gorriz osatua.
Zeru sakoneko objektuak
Araren ipar-mendebaldeko izkina Esne Bidearen plano galaktikoak zeharkatzen du, eta hainbat kumulu ireki (bereziki NGC 6200) eta nebulosa lauso ditu (NGC 6188 eta NGC 6193 kumulu/nebulosa pare distiratsua barne). Kumulu globularren artean distiratsuena, NGC 6397, seigarren magnitudekoa, 6.500 argi-urteko distantziara dago (6,1 × 1016 km), eta horrek Eguzki Sistematik hurbilen dagoen kumulu globularretako bat bihurtzen du.
Ara Esne Bidearen bihotzetik gertu dagoen arren, bi galaxia kiribil (NGC 6215 eta NGC 6221) ikusgai daude Eta Arae izarretik gertu.
Tusionita
Ezaugarriak
Tusionita borato mineralaren formula kimikoa hau da:. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 - 6 da.
Eleutherodactylus parapelates
Eleutherodactylus parapelates Eleutherodactylus generoko animalia da. Anfibioen barruko Eleutherodactylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Ariteus flavescens
Ariteus flavescens Ariteus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Stenodermatinae azpifamilia eta Phyllostomidae familian sailkatuta dago
St. James (Louisiana)
St. James Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. St. James parrokian kokatuta dago, Louisiana estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Banda lombardiar
Banda lombardiarra arkitektura elementu bat da (pilastra modukoa ); arku itsu apaingarri batek osatzen du, oro har, kanpoaldeko hormetan arkitektura erromanikoaren ezaugarri nagusienetako bat da, batez ere, lehen aldiko hegoaldeko erromanikoarena, nahiz eta arkitektura gotikoan ere erabilia izan. Oro har, harriz egin ziren, baina adreiluzko fabrikak ere badaude.
Proiekzio txikiko pilastren sekuentzia batez osatuta dago ( lesena izenekoak) aldiro-aldiro errepikatuak, fatxadetan, kanpandorre etan edo abside en hormetan; goialdean puntu erdi bateko arku itsuen friso baten bidez lotzen dira. Banda lombardiarrek, hasiera batean behintzat, horma gogortzeko eginkizuna zuten (eta ez, hormak loditzen dituzten kontrahorme k bezala, euste funtzioa). Ezaugarritzat duten arintasuna eta sinpletasuna direla eta, banda lombardiarrak elementu apaingarriak dira.
"Lombardi" hitzak apaingarri horien jatorria erakusten du. Arte erromanikoa, Lombardian (Ipar Italia) sortua. Ziurrenik Alpeen beste aldera igaro zen garai hartan arkitekto, hargin irakasle eta beren lankideekin batera.
Ustez, lombardi bandak XI mendearen hasieran erabili ziren lehenengo aldiz. Orduan Lombardia ko, Aragoiko eta Kataluniako kanpoko fatxadetan apainketa arkitektoniko ohikoenak ziren. Iradoki da lombardi banden jatorria Ravennako lehen eraikin kristauen arkuak zirela, esaterako Gala Placidia Mausoleoakoa.
Orchard Grass Hills (Kentucky)
Orchard Grass Hills Kentuckyko hiri bat da. Oldham konderrian kokatua dago. 2010ean 1,595 biztanle zituen, 1.01 kilometro koadrotan banatuta.
Atherinella pachylepis
Atherinella pachylepis Atherinella generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Atherinopsidae familian.
Gough Whitlam
Edward Gough Whitlam (Kew, Melbourne, 1916ko uztailaren 11 - Elizabeth Bay, Sydney, 2014ko urriaren 21a) Australiako lehen ministroa izan zen.
Sydney-eko Unibertsitatean ikasi zuen eta Bigarren Mundu Gerrako Australiako Aireko Errege Armada (RAAF) izena eman zuen. Australiako Alderdi Laboristaren kidea egin zen eta diputatua 1952 eta 1978 bitartean, Alderdi Laboristaren liderra 1967tik eta Kanpo Harremanetako ministroa 1972 eta 1973 bitartean izan zen.
1972ko hauteskundeak irabazi zituen eta lehen ministroa izendatu zen.1974ko hauteskundeak berriro irabazi zituen. 1975ean John Kerr gobernadore orokorra krisi konstituzionalean (The Dismissal) zehar kargutik zendu zen.
Worthville (Pennsylvania)
Worthville Pennsylvaniako borough bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 67 biztanle zituen, 0.88 kilometro koadrotan banatuta.
Herateko zitadela
Herateko zitadela (, سکندرۍ کلا), bertan Qala Iktyaruddin deitua, Herat hiriko erdigunean dago. K.a. 330ean eraiki zuten, noiz Alexandro Handia Gaugamelaren guduaren ondoren hirian babestu zen. Hurrengo inperio askok erabili zuten eta hainbat aldiz eraiki eta zaharberritu zuten.
1950eko hamarkadan Gotorleku historiko hau eraispenetik salbatu zuten eta UNESCOk 1976 eta 1979 artean industu eta zaharberritu zuen. Gerren eta abandonuaren hamarkaden ondoren, gotorlekua erortzen hasi zen, baina azken urteetan nazioarteko zenbait erakundek erabat berreraikitzea erabaki zuten. Herateko Museo Nazionala gotorlekuaren barruan dago, Afganistango Informazio eta Kultura Ministerioa esparru osoaren arduraduna den bitartean.
Comatulida
Komatula (Comatulida) Crinoidea klaseko ekinodermoen ordena bateko izen arrunta da.
Sailkapena
Hona hemen World Register of Marine Speciesek proposaturiko sailkapena:
Hjalmar Branting
Karl Hjalmar Branting (Stockholm, 1860ko azaroaren 23a - ibidem, 1925eko otsailaren 24a) suediar politikaria izan zen. Uppsalako Unibertsitatean ikasi zuen eta Stockholmeko Behatokian lan egin zuen kazetaritzan hasi aurretik. 1899an August Palmekin batera Suediako Alderdi Sozialdemokrata osatu zuen. Sozialista erreformista izan zen eta Errusiako Otsaileko Iraultza babestu zuen, baina Urriko Iraultzaren eta boltxebikeen aurka agertu zen. Indarra erabiltzearen aurka agertu zen Norvegiaren independentzia eragozteko eta 1905ean "Eskuak Norvegiatik kanpo, Errege" esaldia sortu zuen. Suediako lehen ministroa izan zen hiru alditan (1920, 1921-23 eta 1924-25). Suedia Nazioen Ligan sartu zuen eta Ligaren erabakia onartu zuen Åland uharteetako gatazkan. 1921ean Bakearen Nobel Saria jaso zuen Christian Lous Lange norvegiarrarekin batera Nazioen Ligan egindako lanagatik.
Falco deiroleucus
Falco deiroleucus Falco generoko animalia da. Hegaztien barruko Falconidae familian sailkatua dago.
Eleutherodactylus patriciae
Eleutherodactylus patriciae Eleutherodactylus generoko animalia da. Anfibioen barruko Eleutherodactylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Parsonsburg (Maryland)
Parsonsburg Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Wicomico konderrian dago, Maryland estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Vamos Juan
Vamos Juan 2020ko espainiar telesaila da, Juan Cavestanyk eta Diego San Josek TNTrentzat egina. 2019ko Vota Juan telesailaren jarraipena da.
Moncloara heltzea zen protagonistaren lehen denboraldiko helburua; orain, berriz, alderdi berri bat sortzen ahaleginduko da.
Maximiliano Kolbe
Maximiliano Maria Kolbe OFM.Conv., sortzez Rajmund Kolbe (Zduńska Wola, 1894ko urtarrilaren 8 - Auschwitz, 1941eko abuztuaren 14a) komentu-frantziskotar poloniarra izan zen, Bigarren Mundu Gerran naziek hil zutena Auschwitz sarraski-esparruan. Andre Maria Birjinaren bihotz guztiz garbiarenganako eraspenaren hedatzaile handia izan zen, eta modernismoaren eta XX. mendean Elizak zituen arriskuen kontrako borrokalari sutsua. 1971. urtean egin zuen dohatsu Paulo VI.a aita santuak, eta 1982an kanonizatu zuen Joan Paulo II.ak. Jaieguna abuztuaren 14an ospatzen da.
Bizitza
1910ean, Lwoweko komentu-frantziskotarren fraidegaitegian sartu zen, eta Maximiliano izena hartu zuen. 1911n egin zituen lehenbiziko botoak, eta 1914an azkenak. Filosofia ikasi zuen Erroman 1912-1915 bitartean, eta teologia 1915-1919 bitartean. Erroman zegoela, masoien manifestazio antikatolikoek hunkitu zuten. Horiek horrela, Ama Birjinaren aldeko higikundea (Milicia Immaculatae) sortu zuen 1917an Erroman bertan; izan ere, Andre Mariaren gurtza, eta batez ere haren bihotz guztiz garbiarena, sustatzeari eskaini zion bizitza osoa. 1918an apaiz ordenatu zen.
Poloniara itzulirik, Rycerz Niepokalanej («Ama Birjina Sortzez Garbiaren Zalduna») hilabetekari katolikoa sortu zuen 1927an eta Niepokalanow («Ama Birjina Sortzez Garbiaren Hiria») eraiki zuen 1928an. 1930etik aurrera, Japonian eta Malabaren (India) egon zen eta monasterio batzuk sortu zituen han. Poloniara itzuli ondoren, argitalpen katoliko guztien ardura hartu zuen; nazien aurka idatzi zuen haietan.
1939an, naziek atxilotu zuten eta, aske utzi ondoren, preso hartu zuten berriro 1941ean, juduei laguntza eman ziela salaturik; maiatzean Auschwitzera eraman zuten. 1941eko uztailean ihesaldi bat izan zen sarraski-esparruan. Naziek ezarritako protokoloaren arabera, hamar gizon hil behar ziren ihes egindako gatibu bakoitzeko. Maximilianok bere burua eskaini zuen, emaztea eta seme-alabak zituen poloniar preso bat salbatzeko. Hamabost egunez gosez eta egarriz eduki ostean, abuztuaren 14an injekzio hilgarria eman zioten.
Đura Jakšić
Georgije "Đura" Jakšić (Георгије "Ђура" Јакшић; Srpska Crnja, 1832ko uztailaren 27a - Belgrad, 1878ko azaroaren 16a) serbiar idazlea izan zen. Serbiako idazle erromantiko nagusia izan zen, eta literatura-genero guztiak landu zituen. Abertzaletasunaren garra darie haren obrei. Obra nagusiak: Ezki oihanean eta Gauerdian poemak; Laborariak, Mendi ondoan eta Krivosekeko aterpea eleberriak; eta Serbiarren exodoa (1862) eta Stanoje Glavas (1878) dramak.
Owensboro (Kentucky)
Owensboro Kentuckyko hiri bat da. Daviess konderrian kokatua dago. 2010ean 57,265 biztanle zituen, 49.45 kilometro koadrotan banatuta.
Powellville (Maryland)
Powellville Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Wicomico konderrian dago, Maryland estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Rhipidomys latimanus
Rhipidomys latimanus Rhipidomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Sigmodontinae azpifamilia eta Cricetidae familian sailkatuta dago.
Bosgarren Gurutzada
Bosgarren Gurutzada (1213 - 1221) Ekialde Hurbila asaldatu zuen bosgarren kanpaina izan zen.
Laugarren Gurutzadan bezala, kanpainiaren helburua Jerusalem eta Lur Santua osoa berreskuratzea zen, lehendabizikoz Ayyubid leinuaren kontrolpean zegoen Egipto konkistatuz.
Inozentzio III.ak eta bere oinordekoa zen Honorio III.ak Andres II.a Hungariakoak eta Leopoldo VI.a Austriakoak zuzenduriko armadak antolatu zituzten musulmanen eskuetan zegoen Jerusalem berreskuratzeko. 1218an, Oliver Koloniakoak zuzenduriko alemaniar armada, barnean holandar, flandriar eta frisiar soldaduak zituena, gurutzadarekin bat egin zuen. Damieta kontrolatzeko Anatolian zegoen Rüm sultanerri seleiuzidar aliatu zuten, azkenak Sirian bigarren frontea sortuz.
Poltergeist
Poltergeist  edo PSR B1257+12 c ere deitzen zaio; Lich Pulsarra (PSR B1257+12) Lurretik 2315 argi-urtera ingurura orbitatzen duen exoplaneta (edo eguzkiz kanpoko planeta) da, Virgo konstelazioan. Pulsar planeta Lurra baino lau aldiz masiboagoa da. C planetak eta d planetak masa oso antzekoak dituztenez (baita orbita hurbilak ere), elkarren orbitetan perturbazio neurgarriak eragiten ditu. Espero bezala, atzemandako perturbatzioek planetak benetakoak zirela baieztatu zuten. Bi planeten masa zehatzak, baita haien makurdura ere, planetek elkarren artean zuten interferentzia kopurua kalkulatuz neurtu ziren.
Izena
Lichen planetak A-tik D-ra izendatu ziren (distantzia txikitik handira ordenatuta). Planeta horiek eguzkiz kanpoko beste planeta batzuen izen bera ez izatearen arrazoia aurkikuntza datari dagokio, batez ere. Eguzkiz kanpoko lehenengo planetak aurkitu izanak eta pulsar baten inguruan aurkitu zirenak izateak, planetei "B" eta "C" letra larriak jarri zitzaizkien (beste planetei bezala). Sistemaren inguruan hirugarren planeta bat aurkitu zenean (beste biak baino orbita hurbilago batean), "A" izena ohiko erabileran sartu zen. 51 Pegasi b eguzkiz kanpoko planetaren izena (Eguzkia bezalako izar baten inguruan aurkitutako lehen planeta) planetak izendatzeko erabilitako ideia izan zen. Pulsar-planeta horiek, ofizialki, izenez aldatu ez baziren ere, zientzialari batzuek beste planeta batzuen izen baliokideekin izendatzen dituzte. Poltergeist "PSR 1257 +12 c" gisa sailkatu zen The Encyclopedia of Extrasolar Planets- en.
2014ko uztailean, Nazioarteko Astronomia Batasunak NameExoWorlds prozesua martxan jarri zuen exoplaneta batzuei eta haien izar ostalariei izen propioak emateko .. Prozesu horrek izen berrien izendapena eta botoa ematea eragin zuen. 2015eko abenduan, IAUk iragarri zuen izen planeta horren izen irabazlea Poltergeist zela. Izen irabazlea Italiako Karneid-eko (Südtirol Alto Adige) Planetarioak aurkeztu zuen. Poltergeist nahasmendu fisikoak sortzen dituzten naturaz gaindiko izakien izena da, alemaneraz «mamu zaratatsu» esan nahi duena.
Atherinella pallida
Atherinella pallida Atherinella generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Atherinopsidae familian.
María Collado Romero
María Collado Romero (Cimarrones, Matanzas, Kuba, 1885eko martxoaren 19a - Diez de Octubre, Habana, 1960ko hamarkadaren bigarren erdia) kazetari, poeta eta feminista kubatarra izan zen. Lehen emakume erreportaria eta Kubako lehen kronista parlamentarioa. Kubako Alderdi Demokrata Sufragistaren sortzaile eta lehendakaria ere izan zen.
Biografia
Cimarrones zentralean jaio zen (gaur egun Carlos Rojas udalerria), Matanzas probintzian, goi mailako familia batean.
Lehen argitalpenak
1913an hasi zen kazetaritzan, baina zaila izan zitzaion garai hartan nagusi zen matxismoa zela-eta.Emakumeen eskubideei buruzko lehen artikuluak Protectora de la Mujer aldizkarian argitaratu zituen.1920an Emakumeen Elkarteko publizitate-zuzendari izendatu zuten.
Ondoren, La Discusión egunkariko emakumezkoen orriaren erredaktorea izan zen. La Noche-n ere egin zuen lan, kronista parlamentari eta erreportari gisa, Presidentetza Jauregian. Heraldo Liberal eta La Tarde egunkarietan eta Bohemia aldizkarian parte hartu zuen. 1932an La Mujer aldizkaria sortu eta zuzendu zuen. "El Diario de la Marina" egunkarirako eta "Diez de Octubre" argitalpenerako artikuluak idatzi zituen. RHC Cadena Azul albistegian eta 1010 albistegian ere lan egin zuen. CMBY albistegia sortu zuen.
1929an La Mujer aldizkaria sortu eta argitaratu zuen, eta 1942 arte funtzionatu zuen. Hori dela eta, iraultza aurreko Kubako argitalpen feministarik luzeena da.
Habanan hainbat egunkari eta aldizkaritan parte hartu zuen. Enrique José Varona saria bi aldiz jaso zuen eta Álvaro Reynoso eta Víctor Muñoz sariak ere lortu zituen.
Radio Continental, Patria Nueva (1917-1918), Cuba Nueva eta La Lucha albistegietan parte hartu zuen. Orkidea, Margarita del Campo eta Margarita Silvestre pseudonimoak erabili zituen.
Diez de Octubre herrian bizi izan zen Lacret kalean, San Frantzisko eta Centurion kaleen artean.
Bere eskariz, Grauren gobernuak Chaple kalearen izena aldatu zuen General Lacret-en ordez, mambi ezagun horren omenez, eta monumentu bat eraiki zen Lacret-en eta Via Blancan.
Feminismoa
Borrokalari feminista gisa nabarmendu zen. Protectora de Mujeres aldizkaritik, emakumeen aldeko legeak sortzearen alde agertu zen, estatuko eta atzerriko prentsan hainbat artikulurekin. Emakumeen berdintasunaren alde gogor borrokatu zen, bozkatzeko eskubidea defendatzeko. Kubako Emakumezkoen Klubean aktiboki parte hartu zuen.
Emakume nekazari eta langileen alde lan handia egin zuen. 1922an Emakumeentzako Nekazaritza Eskolak hasi zituen, eta gero Rosalía Abreu eskola bihurtu zena. Emakumeak merkataritzan lan egiteko eskubidea izan zezan borrokatu zen. Horretarako, borondatezko ikuskatzaile bihurtu zen eta geroago ofizialki izendatu zuten merkataritzako ikuskatzaile; beraz, izendapen hori izan zuen lehen pertsona izan zen.
María Collado sufragisten buruaren eta Pilar Morlon feministen buruaren arteko gatazka prentsa kontserbadoreak erabili egin zuen emakumeak oraindik herritar izateko eta botoa emateko prest ez zeudela argudiatzeko.
Kronista parlamentarioa
María Collado kronista parlamentarioa izan zen hainbat irrati-estaziotarako eta prentsa idatzirako, Errepublika Neokolonialaren garai gehienetan.
1940an, Fulgencio Batista diktadoreak gobernatu zuenean, debekatu egin zitzaion Colladori Presidentzia Jauregian albisteak estaltzen zituzten kazetari-taldeko kide izaten jarraitzea. 1944 eta 1948 bitartean, Ramón Grau San Martinen lehendakaritza garaian (1881-1969), Jauregi Presidentzialeko prentsa bokalak ukatu egin zion akreditazioa. Salaketan, berak azaldu zuen diskriminazioa «emakume eta emakume zintzo izateari» zor zitzaiola. Beste kasu batean, Herri Lanetako ministroak bere sektoreko kazetariak gonbidatu zituen eraikitzen ziren lan batzuk ikustera. Maria Collado ministeriotik ateratzen zen ibilgailua hartzera joan zenean, ez zioten utzi, eta hauxe esan zioten: «Hau ez da emakumeentzako bidaia».
Aulkiari buruzko Legea babestu zuen, merkatariak emakumeei esertzen uztera behartzen zituena. Merkataritzako langileek eguerdiko hamabietan bazkaltzeko ixteko eskaera ere aurkeztu zuen.
Manuel Márquez Sterling eskola sortu aurretik kazetaritzan hasten ziren emakume asko orientatu zituen. La Mujer (Habana) aldizkarian 1930eko hamarkadako kazetari gazte asko prestatu ziren.
Varona eta Víctor Muñoz kazetaritza-sariak lortu zituen. Kubako Iraultzaren garaipenean, María Collado erretiratuta zegoen kazetaritzatik, baina, era berean, FMC (Kubako Emakumeen Federazioa, 1960an sortua, Kubako Alderdi Komunistaren zati gisa) erakundearen barruan sartu zen, eta bertatik ikusi zuen emakumea erabat sartu zela gizartean, eta eskubide horren alde borrokatu zen bizitza osoan.
Heriotza
Diez de Octubre herrian bizi zela hil zen hirurogeiko hamarkadaren bigarren erdian.
Tuzlaita
Ezaugarriak
Tuzlaita borato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 3 da.
Santa Margarita (Kalifornia)
Santa Margarita Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. San Luis Obispo konderrian kokatuta dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Falco cuvierii
Falco cuvierii Falco generoko animalia da. Hegaztien barruko Falconidae familian sailkatua dago.
Sigismundo III.a Vasa
Sigismundo III.a Vasa edo Sigismundo Vasa (Mariefred, Suedia, 1566ko ekainaren 20a - Varsovia, Polonia, 1632ko apirilaren 30a) Poloniako errege izan zen 1587tik 1632ra bitartean Sigismundo III.a izenarekin. Suediako errege ere izan zen 1592-1599 denbora-tartean Sigismundo I.a izenarekin. Joan III.a Suediakoa erregearen eta Katalina Jagellon-en semea zen.
Sigismundok errege-boterea bi erresumatan lortu zuen: Polonia eta Suedia. Katoliko sutsua, eta ikuspegi espantsionista zuen agintaria zen. Haren agintaldia batez ere Polonian kokatu zen, eta handik saiatu zen Suedia gobernatzen. Ez zen oso agintari herrikoia; Suedian boteretik kendu zuten eta Polonian haren gobernu absolutistaren aurkako altxamenduak izan ziren, eta zapalduak izan ziren, eta Errusiar Tsarerrian hedatzeko ahalegina ere bertan behera geratu zen. Bi Nazioen Errepublikak (Polonia eta Lituaniaren arteko erkidegoak), ordea, denboraldi indartsu eta eragin politiko handikoa hasi zuen haren garaian.
1613an, Poloniaren eta Austriaren arteko aliantza formala sinatu zuen Sigismundok.
Ezkontza eta seme-alabak
Ana Habsburgokoarekin, Karlos II.a Austriakoa artxidukearen eta Ana Maria Bavariakoaren alabarekin, ezkondu zen. 1598an, Ana emaztea hil egin zen, eta Sigismundo haren ahizpa zen Konstantza Habsburgokoarekin ezkondu zen, 1605ean. Bai lehenarekin eta bai bigarren emaztearekin hainbat seme-alaba izan zituen.
1632an hil zen Varsoviako gazteluan, eta Krakoviako katedralean dago hilobiratua.
Gizarte-kapital
Gizarte-kapitala gizabanakoek zein taldeek beren arteko harreman bereziaren eta beren arteko lankidetzaren ondorioz itxaro daitekeen onura kolektibo eta ekonomikoa da. Nahiz eta gizarte-jakintzen alor bakoitzak gizarte-kapitalaren alderdi ezberdinak azpimarratu, "gizarte-sareek balioa" izatearen inguruan bat egiten dute. Zulagailuak (kapital fisikoa) edo unibertsitateko hezkuntzak (kapital kulturala edo gizatiarra) ekoizkortasuna bizkortu dezaketen bezala, gizarteko harremanek ere gizabanakoen eta gizataldeen ekoizkortasunean eragiten dute ere.
Terminoaren nondik norakoak
Gizarte kapital terminoa 1890 urtearen inguruan tarteka erabiltzen hasi arren, 1990eko hamarkadaren amaiera arte ez zen modu zabalean erabiltzen hasi. "Gizarte-kapital" terminoaren jatorria kapital ekonomikoaren analogian dago. Dena den, gizarte-literatura sozialean eta ekonomikoan izan duen finkatze urriagatik, ez du erabateko adostasunik oraindik. XX. mendearen amaieran garapen ekonomikoaren teoriek berreskuratu zuten terminoa.
Esaldi honek laburtu dezake haren muina: "ez du ardura zer ezagutza duzun, nor ezagutzen duzun baizik". Francis Fukuyamarentzat, bi aldeen arteko lankidetza ahalbidetzen duen arau da. Pierre Bourdieu, Robert Putnam eta James Samuel Coleman adiagai honen garatzaile garrantzitsuak izan dira.
Gizarte-sareen ikuspuntutik, gizarte-kapitala erabilia izan da erakundeen politikak izendatzeko.
Robert Putnam - Gizarte-kapitala
Robert Putnamen gizarte-kapitalaren ulerkeran, Coleman izan da gehien eragin duen autorea. Colemanen gizarte-kapitalaren kontzeptu oinarrizkoenak presente daude bere ideietan, baina desberdintasun batzuk aurki ditzakegu konfiantza eta sareen harremanek marko analitikoan betetzen duten funtzioarekin, bi kontzeptu hauek Colemanen ikuspegitik urrunago baitaude. Putnamek harremanen moldea eta antolakuntzaren moldea azpimarratzen dituenez, gizarte-kapitala ez da soilik harremanen egituraren ezaugarri bat, harreman horien nolakotasunari eta antolatzeko erari ere erreparatzen dio.
Harreman hauek zein elementuk baldintzatzen eta ezaugarritzen dituzten aztertzera jotzean, Putnamek uste ona eta sareak eta arauak aztertzera jo beharko dela erantzun zuen. Galdera horren atzean, zein elementuk bultzatzen duen lankidetza eta zerk ziurtatzen duen lankidetza horrek banako eta gizarteko zentzu egoki bat izatea galdera dago. Bi egileen arteko desberdintasuna maila analitikoan aurki daiteke, Colemanek gizarte-kapitala, maila zabaleko gizarte-teoria bat eraikitzeko erabili zuelako, eta Putnamek, aldiz, funtzionamendu demokratikoaren inguruko teoria bat eraikitzeko erabili zuelako.
Azken batean, Coleman, Bourdieu edo Granovetter egileengandik bereizten duena haren abiapuntua da: haren eragilea herritar bat da, eta haren azterketa-unitatea gizartea da, banakoen arteko harremanen ezaugarriek definitzen dutena. Gainera, Putnam politologoa da.
Hala ere, egile batzuen iritziz, Putnamek teoria bat baino gehiago, diskurtso bat eraikitzen du.
Gizarte-kapitala eta bere osagaiak
Putnamek honela definitzen du gizarte-kapitala:"'Gizarte-kapitala gizartearen antolakuntzarako ezaugarriei dagokie, uste ona, legeak eta sareak bezalakoak, gizartearen eraginkortasuna hobetu dezaketenak ekintza koordinatuen bitartez'."Beraz, Putnamek gizarte-kapitalean hiru osagai bereizten ditu:
Gizarte-kapitalaren dimentsioak
Putnamek lau dimentsio bereizi zituen gizarte-kapitalaren kasuan, bik antolakuntzari egiten dagozkio eta beste biak norabideari.
Konpromiso herritarra, kooperazioa eta jarduera instituzionala
Konpromiso herritarraren eta jarduera instituzionalaren arteko harremana, Putnam-en ikerketaren kezka nagusia da, gobernu demokratiko batzuk beste batzuk baino hobeto zergatik funtzionatzen duten galdetzen dio etengabe bere buruari. Tocquevilleren baieztapena onartuz, bizitza zibikoak (edo gaur egun ulertzen dugun bezala, kapital sozialak) jarduera instituzionalean eragiten duela pentsatzen du. Bizitza zibikoak, herritarren eta elkarteen dimentsioa gobernuarekin komunikatzen du. Honen harira, arlo publikoarekiko interesak, zein berdintasunezko eta konfiantzazko sareak edukitzeak, mesede egiten diote bizitza demokratikoari; gobernuaren ekinbidea zuzenduz eta baldintzatuz.
“Elkarrekikotasun arauetan, gizalegezko konpromisoan eta konfiantzan oinarritutako gizarte harreman horizontalei esker funtzionatzen dute estatuek modu eraginkorragoan. Alde horretatik Putmanen iritziz, erakunde publikoek hobeto funtzionatzen dute, gizalegezko komunitateetan. Kontrako norabidean, uste du erakunde publikoen lana ere funtsezkoa dela gizarteko jokoaren arauak sortzen dituztelako eta norbanakoentzako errazagoa delako hauetara moldatzea, hauek aldatzea baino”.
Poltika instituzionalaren emaitzak, aplikatzen diren zonaldeko testuinguru sozial, ekonomiko, politiko eta kulturalaren araberakoak izango dira Putman-en iritziz, eta horregatik, gobernuek aintzat hartu behar dute kapital sozialaren garapena. Horretarako neurriak ere proposatzen ditu; elkarteek politika publikoen aplikazioan parte hartzea, herritar taldeek gai publikoetan parte hartzea errazten duten ekimenak eta borondatezko erakundeentzako zerga abantailak, besteak beste.
Aipatu bezala, kapital sozialak “externalitateak” ditu, onurak edo murrizketak sortu ditzatekenak, eta ezaugarri hau da, ondasun publiko bezala definitzen duena.
Putman-en ustez, konpromiso sareek, ekitatezko elkartruke zein harremanen bitartez, elkarrekintza horizontala sustatzen dute, eta kapital soziala sortzen dute horizontaltasun horregatik. Sare horizontal hauek zabaltzeak, berebiziko garrantzia hartzen du, kolaborazioa maila komunitarioan eman dadin. Sare sendoen eta maiztasunezkoen alde egiten du Putman-ek, kapital sozialaren zein komunitatearen interesen mesederako.
Putmanen ustez, “konpromiso zibila” gai publikoekiko interesaren bitartez neurtu daiteke. Konfiantzazko eta elkartasunezko gizarte bat sortzen da, interesa altua bada.
Borondatezko asoziazioaren bitartez lortzen dute norbanakoek, bakarka ez leukaketen boterea zein baliabideak eskuratzea.
James Coleman- Gizarte-kapitala
Alde batetik, aktoreak eta gizarte egituraren eragina aztertzen dituen kapital soziala dugu. Arau sozial, erregela eta betekizunen arabera jarduten duena. Testuinguruaren araberakoa, hau da, errealitate soziala kontuan hartzen duena. Beste aldetik, aktoreak, jarduleak, edozein testuingurutan azalduko dituen ikuspegia dago. Interesen arabera jarduten dena, norberaren irabazien bila. Colemanek biak uztartu behar direla dio. Hor kokatzen du kapital sozialaren kontzeptua, Loury, Ben-Porath, Granovetter eta Nan Lin-ek egindako ekarpenak kontuan hartuta.
Kapital soziala banakoek erabiltzen dituzten gizarte egiturako bitarteko gisara definitu daiteke. Bi maila hartuko ditu bere barne; egitura eta ekintza. Egitura batzuk ekintzak ahalbidetzen dituzte, eta ekintzek, egiturak osatu. Helburu batzuk lortzen laguntzen du. Harremanen egiturak berezkoa du kapital soziala.
Hau hobeto ulertzeko adibide bat jartzen digu Coleman-ek. New York-eko, diamanteen merkatua aipatuko du, zeinetan garrantzitsua diren komunitatearen harremana eta konfiantza. Modu honetan, kapital soziala geroz eta handiagoa izan trukea errazagoa egingo da ere.
Sozialaren ezaugarriak erakusten dituzte: berehalakotasuna, konfiantza, arauak. Eta ezaugarri horiek kapital soziala sortzen dute, helburuak lortzea errazten dutelako.
Ezberdinak dira kapital fisikoa (material aldaketatik sortzen da. Ukigarriena da) eta giza kapitala (banakoen aldaketen bitartez sortzen da. Maila batean ukigarria). Kapital soziala, berriz, banakoen harremanak aldatzen direnean, errazago jarduteko (gutxien ukitu ahal dena).
Kapital soziala kontzeptu bikoitza da: egituraren eta gizartearen ekintzaren elementuak dauzka.
Kapital sozialaren inguruko Colemenen kontzeptua erreferente moduan hartu izan da 1933tik, hau da, aurrekaritzat jo izan da.
Hasiera batean Coleman-ek aldaketa sozialaren teoria landu zuen, eta hortik jada arazoari aurre egiteko grina sortu zitzaion. Maila mikro sozial batetik makro sozial batera igarotzea ahalbidetzen zuten modeloetara jotzea beharrezkoa zela zioen. Modelo hauek modifikazioekin teoria ekonomiko neoklasikotik hartu daitezkeelarik. Kapital sozialaren kontzeptua erantzuntzat hartuko du eredu berri hauen bilaketan.
Aztertzeko ikuskera: horizontala eta bertikala
Bi aukera sortu zitzaizkion; azalpen horizontal zein bertikala eman ahal izatea fenomeno sozialaren espektroaren barruan.
-Azalpen horizontala: Karakter funtzionala, instrumentala. Kasu honetan, estruktura baten ezaugarriak aktore baten helburuak betetzea laguntzen badu, kapital soziala egongo da. New York-eko kale bateko diamante saltzaileen dendarien artean sortuko da kapital soziala, baita nagusiek kaletik dauden umeetan jartzen duten arretan. Harreman zein estruktura sozial guztietan kapital soziala sortuko da, nahiz eta mota batzuetan gehiago emango den.
Gizarte-kapitalaren onurak eta jatorriaren dimentsioak
Harreman eta gizarteak eragina dute kapital sozialaren eraikuntzan, eta baita ere honen forma batzuk errazten dituzte. Hau ahalbidetzeko egituraren itxiera mailak eta harreman motak eragina dute kapital sozialaren egituraketan.
Egitura itxiekin errazagoa da egituraketa, aktoreek bere egiten dituztelako harremanak eta beraz onarpen handiagoa ematen da. Itxiturak arauak eta betekizunak eta igurikipenak ahalbidetzen dituzte.
Egitura itxietan sortutako arauak eraginkorragoak eta zuzenagoak dira, arauak betetzeak ospea dakarrelako, baita konfiantza ere. Azken batean egitura itxietan sortzen diren arauak, azken batean itxia denez aldaketa gutxiago dago adostasunak emateko orduan, beraz errazago onartzen dira. Orduan arau hauek errespetatzea onuragarri da egiturarentzat. Horren ondorioaz, handitu egiten da kapital soziala.
Eta gehitzeko beste modu bat da egoera batean sortutako kapital soziala beste egoera ezberdin batean erabiltzea, ala kapital soziala ireki egiten da.
Colemanek bi harreman aipatzen ditu: sinpleak (testuinguru bakarrean ematen dira, hau da gauza jakin baterako sortutako harremanak) eta askotarikoak (testuinguru bat baino, adibidez: lana, bizilagunak… hau da, jendea harreman batean baino gehiagotan dago harremanduta. Harremana sortzen da, beste leku batean ere erabiliko dena).
Kapital soziala familian: familian hiru kapital daude. Finantza-kapitala (diru-sarrerak), giza kapitala (heziketatik datorrena) eta kapital soziala (guraso eta seme-alaben arteko harremanen kalitatea eta kantitatea). Giza kapitalak soziala behar du, osatzeko.
Kapital soziala komunitatean: garrantzitsua da gazteentzat batez ere. Gizarteak kapital soziala eskaini behar die. Azken batean eurek euren kapitala osatzen hari dira ingurutik jasotzen dutenetik eta beraz beharrezko dute kapitala jasotzea. Baita ere oso garrantzitsua da hau egokia izatea.
=== Gizarte-kapitalaren ulerkerak === Kapital sozialaren sei modu ezberdinduko ditu nagusienen artean:
1.	Betebeharrak eta itxaropenak: Eragile batek besteari mesede bat egin dionean, bigarren aktoreak faborea betetzearen betebeharra agertuko da. “pagare” moduko bat. Hori kapital sozial modura uler dezakegu.
2.	Informazio potentziala: Aktoreek izan ditzaketen abantaila harreman ezberdinetatik informazioa lortuz bere helburuak betetzeko, fabore bat betetzearen aurreko kontzeptuarekin lotu barik. Sare sozialak aipatuko ditu Coleman-ek, aukera indibidualak eta kohesio sozialaren bultzatzaile gisa.
3.	Arau eta zigor eraginkorrak: Jendea hiltzea debekatzen duen legeak aukera ematen digu gauean kaletik paseatzeko.
4.	Autoritate harremanak: Aktore batek beste bati akzio zehatz batzuen gaineko kontrola transferitzen dizkio. Kontrolerako eskubide hori izango da kapital soziala.
5.	Helburuak dituzten antolakuntza talde sozialak
6.	Intentzio bat duen taldea
Gizarte-kapitala sendotzea eta desagertzea eragiten duten arrazoiak
Kapital soziala besterenezina da; ondasun publiko bat da, eta ez dagokio banako bakar bati. Badaude gizarte kapitalean eragiten duten faktore ezberdinak:
-Itxitura: sareak ixteak egitura osoak sorrarazten ditu. Ondorioz, igurikipenak eta betebeharrak zabaltzen dira. Colemanek dio, guraso biek seme-alaben ardura hartzen badute, handiagoa dela seme-alaben kapital soziala
-Egonkortasuna: egitura egonkorretan errazago sortzen da kapital soziala. Mugikortasunak eragina du. Jendea asko mugitzen bada, egonkortasuna txikitu egiten da eta kapital soziala mantentzea zailagoa da
-Mendekotasuna: kaltegarria da, aktoreek besteen premia dutelako.
-Berrikuntza: ezinbestekoa da berrikuntzak sartzea, bestela kapital soziala agortu egiten da.
Sarrera
Kapitalak bizitza sozialean elkartrukerako joku batzuk planteatzen ditu, zehazki bizitza ekonomikoak, baina askotan ez dira ematen zorizko jokuak izango balira bezala. Erruleta, adibidez, diru asko irabazteko aukera ematen du denbora gutxian eta, beraz, egoera sozial berri bat lortzeko, geroago, hurrengo txandan, aurreko txandan lortutako irabaziak arriskutsuak eta galduak izan daitezke.Erruletak ahalbidetzen du irudi nahiko zehatz bat, aukera berdinak bermatzen dituelako, kanpoan utziz, inertziarik gabe, metaketarik gabe, jabegorik eta oinordetzarik gabe, momentu bakoitza erabat aurrekoarekin bat ez datorrena. Edonork eskuratu dezake bere helburua zoriaren bidez teoria ekonomikoak inplizituki definitzen ditu truke sozialen forma guztiak.
Poder, Derecho y Clases Sociales (1983) liburuko “Las Formas de Capital” pasartean, Bourdieuk hiru kapital forma bereizten ditu:
Horrela, kapital ekonomikoa zuzenean eta berehala bihur daiteke diruan, eta batez ere instituzionalizazioan adierazten da horrela jabetza eskubideen arabera. Kapital kulturala baldintza jakin batzuetan kapital ekonomikoa bihurtu daiteke, batez ere titulazio akademiko moduan. Kapital soziala, konpromiso sozialen eta "harremanen" kapitala dena, konplexua da, baldintza jakin batzuetan, kapital ekonomiko bihurtzeko; izenburu noble moduan instituzionalizatu daiteke. Geroago, Bourdieuk “Kapital sinbolikoa” gehitzen dio bere zerrendari. Beste hiru kapitalak bereganatzean lortzen dena.
Kapital kulturala
Bourdieuk hiru ataletan sailkatzen du Kapital Kulturala; kapital kultural erantsia, objetibatua, eta instituzionalizatua. Kapital kultural erantsia: Kapital kultural erantsiak erreferentzia egiten dio gizakiak bere burua lantzeko eta zaintzeko duen gaitasunari. Pertsona baten habitus-a adierazten da kapital kulturalaren barneratzea eta bereganatzea ematen denean. Hala ere, kapitalaren transmisioa ez da bat batean ematen baizik eta gradualki eta denboran zehar. Kapitak kultural objetibatua: ondasun kulturaletan du oinarria (liburuak, margoak, diskoak…). Kultur ondare batetaz jabetzeko, beharrezkoa da habitus-a izatea. Kapital Kultural instituzionalizatua: Erakunde politikoek aitortzen dute esate baterako, eskolako tituluen bidez. Eskola titulua merkatu baten arabera baloratzen da, eskola tituluen bidez. Bere balioa erlatiboa da eta eskola-tituluen eskala erlatiboan kokatzen da. Titulu baten balioa da onuraduna bihurtzen zaituena; lan merkatuan edo ondasun kulturalen merkatuan. Kapital hau denbora inbertituz eta diru-inbertsioak eginez lortzen da. Beraz, Bourdieuk, dirua trukatzeko kapital gisa ikusten du.