cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bonneville
Bonneville honakoak izan daiteke:
Sociedade Esportiva Palmeiras
Sociedade Esportiva Palmeiras Brasilgo São Paulo hiriko futbol talde ezaguna da. Brasilgo 8 liga irabazi ditu eta Libertadores Kopa bi ere baditu.
González Tablas kalea (Iruñea)
González Tablas kalea Nafarroako hiriburua den Iruñeko Bigarren Zabalgunean dagoen kale bat da.
Izena
Izena Santiago González Tablas (1879-1922) iruindar militar eta teniente-kolonelaren omenez darama.
Kokapena
Iruñeko Bigarren Zabalgunean dago, Rodeznoko Kondearen plazan hasi eta Zangoza kalean amaitzen da, Larrabide estadioaren parean. Honako kale hauek batu edo zeharkatzen dute: Paulino Caballero kalea eta Francisco Bergamín kalea.
Bestalde, Amaiurko Gaztelua kalea, Galizia etorbidea, Agoitz kalea eta Larrabide kalearekiko paraleloki doa.
Ondarea
Kale honen inguruan honako eraikin eta leku nabarmenak daude:
Polaritate (argipena)
Polaritate hitzak adiera zenbait ditu:
San Jose (Arizona)
San Jose Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Graham konderrian dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Neuenkirchen (Diepholz)
Neuenkirchen Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Himenio
Himenioa onddoen fruitu-gorputzean dagoen ehun emankorra da. Himenioko zelulen garapenaren ondorioz esporak ekoizten dituzten basidioak edo askoak eratzen dira. Zenbait espezietan himenioko zelula guztiak bilakatzen dira basidio edo asko, eta beste espezie batzuetan zeluletako batzuk emankortasuna galdu eta zistidioak eratzen dituzte (basidiomikotoetan) edo parafisiak (askomikotoetan).
Himenioaren forma perretxikoen sailkapen eta identifikazioan erabiltzen den lehen ezaugarrietakoa da. Ondoko zerrendan perretxiko zenbaitek daukaten himenio-mota adierazten da:
Vicente Ferrer (argipena)
Vicente Ferrer izena pertsona hauei buruzkoa izan daiteke:
Santa Cruz (Arizona)
Santa Cruz Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Pinal konderrian dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Iñaki Irasizabal
Iñaki Irasizabal Izagirre (Durango, Bizkaia, 1969 - ) euskal idazlea. Haren nobelen egiturak thrillerena jarraitzen du baina benetan krimena eta misterioa, Teresa Larrearen esanetan, amua besterik ez da; egilearen benetako asmoa gizartearen erretratua egitea baita.
Los protegidos
Sipnosia
Castillo Rey familiak superpodereak ditu eta erakunde misteriotsu bat bere bila ari da.
Wixon Valley (Texas)
Wixon Valley Texasko hiri bat da. Brazos konderrian kokatua dago. 2010ean 254 biztanle zituen, 4.65 kilometro koadrotan banatuta.
Temse
Temse (nederlanderazko ahoskera: ) Belgikako ipar-mendebaldeko udalerri bat da, Ekialdeko Flandria probintziakoa. Udalerriak herri hauek hartzen ditu barnean: Elversele, Steendorp, Temse bera eta Tielrode. 2013ko urtarrilaren 1ean 28.889 biztanle zituen.
Bimbo
Bimbo izan daiteke:
Errenazimentuko literatura
Errenazimentuko literatura Italian XIV. mendean eta Europan zehar XVII. mendera arte hedatu zuten europar literatura izan zen.
Berpizkundearen espiritua: denborak eta lekuak
Letren historia egiterakoan, baldin eta Berpizkunde izenaz Erdi Aroaren eta barrokoaren arteko garaia izendatzen bada, hau da, Europako arteen aldi bat, 1450-1570 urte artean ipini daitezke gutxi gorabehera mugak, alegia, Basileako Kontzilioaren amaieratik (1443) Trentoko Kontzilioaren amaiera arte (1563), eta orobat inprimeriaren lehen urratsetatik, Kontraerreformaren hasieraraino.
1450. urte inguruan, bada gertaera sail bat mugarritzat erabil daitekeena : Ehun Urteko Gerraren amaieraz eta Konstantinoplaren konkistaz gainera, urte horietan iritsi zen Nikolas V.a aita santutzara, eta bukatu zen Zisma Nagusia. Baina hori guztia baino erabakigarriagoa izan zen inprimeriaren zabalkundea : bereziki garrantzitsuak dira 1465-1480 urteak, teknika berria Europako mendebaldeko herri nagusietan sartu baitzen.
1570. urte inguruan, kulturaren historian inprimeriak adinako garrantzia izan zuen beste aldaketa bat gertatu zen, garbi-garbi hamar bat urte geroago antzemango zena : ia aldi berean Karlos V.a, Maria Tudor, Henrike II.a, Paulo IV.a tronutik eraitsi zituzten, Italiako gerrak eta Trentoko Kontzilioa amaitu ziren, Inkisizioa eta Indexa berrantolatu, jesuiten eragina zabaldu eta Oratorioa sortu zen (Felipe Neri santuak 1575ean Erroman fundatu zuen kongregazioa). Beharrezkoa dirudienez gero, ipini genitzake Europako Berpizkundearen mugak, alde batetik Tassoren Jerusalem aske eta Camõesen Lusíadak obretan, eta, bestetik, Lylyren Euphues poemetan eta Montaigneren lanean. Leidengo Unibertsitatearen fundazioa ere (1575), aski adierazgarria da denboren aldaketa honi dagokionez.
Mugako belaunaldikoentzat berriz, hau da,1550 inguruan jaio ziren haientzat, esangura bikoitza zuen data horrek: Tasso batek Berpizkundearen amaiera edo gailurra adierazten du, baina garai berri baten iragarlea ere bada : Cervantes, Spenser, d'Aubigne sortuko diren garaiarena hain zuzen.
Erreferentzia gisako balioa baino ez dute noski data hauek. Ez Erdi Aroa, ez Berpizkundea, ez ziren inoiz "bukatu". Baina, nahiz eta datak sailkapenaren erosotasunerako erabiltzen ditugun, esan beharra dago erreferentzia horiek ez dutela zentzurik ez bada Europako kulturaren historia orokorraren baitan. Italiako literaturaren historian -eta "Berpizkunde" esapideaz antzinako letren berpiztea ulertzen bada batez ere-, XIV. mendean kokatu behar da Berpizkundea, Petrarcaren garaian; XVI. mendetik XV.. endera, 1400. urte inguruan jaiotako idazleek, Albertik edota Vallak, jarraitu zuten Petrarcaren lana. Eta hori guztia, ia Europa osoan Erdi Aroa zen garaietan. Ingalaterrak, beste muturrean, Elisabet erreginaren garaian, hau da, Europa jadanik barrokoa zen denboran, izan zuen bere "Berpizkundea", hau da, bere nazio literaturaren loratzea.
Berdintasunak eta desberdintasunak
Muga horien baitan, harrigarriak gertatzen dira herri batetik bestera gertatzen diren aldeak.
Sarritan berdindu izan dira Berpizkundea eta monarkia handien sorrera. Monarkia horiek aldi berean indartu ziren, egia da, Frantzian, Ingalaterran eta Espainian, baina ez Italian (eta huraxe izan zen Berpizkundearen aberria), ez Alemanian (Erreformaren lurretan) : ez Italia, ez Alemania, garai honetan ez ziren nazio moduan egituratu, aldiz, hirietan zeuden antolatuak, eta haiek ziren aginpidearen guneak. Eredu greko-latindarrak imitatu ziren Berpizkundean ; baina auzi hau ere ez zen leku guztietan modu berean gertatu. Kosmopolitismo itxura orokor baten eta konkista irrikaren azpian, Erdi Aroko usadioei leial jarraitu zuten herri askok. Latindarrengan bere zuzeneko arbasoak ikusten zituen Italiak, herentziaz iritsiak; gainerako herriek berriz, atzerritar ereduak inportatu behar izan zituzten. Antzinakoak imitatzeko, Erdi Aroko ohiturak gorde besterik ez zuen egin behar Italiak ; izan ziren, hala ere, gatazkak eta konponbideak Erdi Aroko usadioen eta inspirazio klasikoaren artean.
Frantziak oro har harrera ona egin zien atzerriko berrikuntzei, baina Ingalaterrak askoz ere kontserbadoreago jokatu zuen.
Berpizkundea esplikatzeko garrantzi handia eman izan zaio erlijio krisiari: hein batean, antzinako paganismoa eta Erreforma izan ziren krisi horren protagonistak, haiek kutsatu baitzuten tradiziozko kristautasuna.
Egia da Erreformak ia osorik agertzen duela Berpizkundeko alemaniar literatura ; baina Portugalen, adibidez, ez. Italia eta Frantzia tradizio paganoa eta kristautasuna lotzen saiatu ziren, beste herriak baino gehiago; baina tradizio nazionaleko mistizismoak elikatu zuen espainiar espiritualtasuna. Herria bakartzera jo zuen berriz Ingalaterrako Erreformaren nolakotasun politikoak.
Azkenik, hizkuntza modernoko nazio literaturen sorrera ikusi ohi da Berpizkundean. Baina Ingalaterran askoz handiagoa izan zen Elisabet I.aren erreinaldiaren aintza (1558-1603) Henrike VIII.arena baino (1509-1547) ; Italian moda aurreratu egin zen Dante, Petrarca eta Bocacciorekin. Alemaniak, literatura "herritar" baten fundazioan, Erreformaren ideia zuen gogoan, baina Frantzian oroz gainetik artearen adierazmolde jakin bat bilatzen zen.Desberdintasun horien guztien gainetik, bada europar Berpizkundearen batasun bat, aldi bezala hartzen bada. Batasun horren euskarriak izan ziren hein handi batean Ingalaterrako Henrike VIII.aren, Frantziako Frantzisko I.aren, Karlos V.aren (Espainia eta Alemaniako enperadore aldi berean) erreinaldi gutxi-asko aldi berekoak. Italiako gerren gainetik (banatu bezainbeste bateratu egin zutenak, zeren harremanak ziurtatzen eta diplomazia lanak bultzatzen baitzituzten), zabaldua zegoen printze kristauen batasunaren ideia : fedegabearen kontrakotasunak definitzen zuen ideia hori, izan fedegabea arabiarra, herri "barbaroetako" indigena, edota, ororen gainetik, Europara zetorren turkiar mehatxatzailea, eta behin baino gehiagotan ekarri zuen gurutzada berri baten burutapena.
Hedapen bideak eta harremanak
Berpizkundea, hitzaren zentzurik estuenean, ideien mugimendua da, trukeen bitartez definitzen dena. Eraginak, hasteko, bidaiekin zabaldu ziren: bidaiariak izan ziren garai honetako gizon nagusiak. Grekoek eta italiarrek zuten halere protagonismoa: grekoaren ikasketa, aldi honen ezaugarri nagusietakoa, XV. mendearen bukaeran hasi zen Italian, eta zerikusi handia izan zuen grekoen Italiaratzearekin (Janus Lascaris, Manilo) ; antzera gertatu zen Frantzian, hara iritsi baitziren, grekoez gainera, italiar helenistak. Alderantziz, ikasleak, politikariak, oldeka joan ziren Italiako kultura guneetara. Azkenik, Europa osoan barrena mugitu ziren humanistak : Juan Luis Vives adibidez, jaiotzaz espainiarra zena, Parisen, Lovainan, Bruggen, Oxforden aritu zen lanean.
Gizonak bezala, eta gehiago, idatziak zabaltzen ziren. Nazioartekoak ziren idazle nagusien gutunak, baita humanista eta erreformatzaileenak ere -Erasmorenak eta Kalbinenak famatuenak baino ez dira-, eta herrien arteko loturak sendotu zituzten. Erabakigarria izan zen noski hedapen tipografikoa. Inprimatzaile familia handiak izan ziren (Venezian, Anberesen, Basilean, Lyonen, Parisen, Genevan) Berpizkundeko maisu eskulangileak. Denek baliatzen dute inprimeria, aurren-aurrenik, zapalkuntzarako bitarteko denean: Frantzisko I.ak, sentitu zuen unean bere kristau ahalmena mehatxatua, liburuak inprimatzea debekatu zuen, eta Erroman herriz Indexa antolatu zen (Index librorum prohibitorum).
Antzinakoen ondorena
Berrikuntza guztiak ez datoz noski antzinakoen testuen aurkikuntzatik. Erdi Aroak, gainera, ez zuen ahaztua antzinaroa.
Alabaina, inprimeriari esker, haustura baten tankera hartu zuen oraingoan iragan klasikoaren aurkezpenak.
Gauza argia da antzinako testuen ezagutzak oso bide luzea egin zuela XV. eta XVI. mendeetan. Eskuizkribuak aurkitu eta moldatu ziren, testuen azterketa kritikoa egin zen, hausnarketak eta iraizkinak zabaldu ziren. Inprimeriak, berriz ere, behar zuten garrantzia eman zien obra horiei guztiei. Baina, hau guztia dela-eta, grekoak izan zuen lehentasuna azpimarratu behar da.
Latina ez zen baztertu, eta grekoa ez zen izan landu zen hizkuntza bakarra: hebrear hizkuntzaren ikasketa ere orduan zabaldu zen, eta, hortaz, hizkuntzari zegokionez, oinarri hirukoitza hartu zuen kulturak: hebreera, latina, grekoa. Nolanahi ere, adierazgarria da grekoari eman zitzaion autoritatea. Debekatu ez bazuen ere, Elizak ez zuen oso begi onez ikusten garrantzi hori.
Izan ere. helenistak ez zeuden susmo txarretatik guztiz libre; eta pertsona bat susmagarria zenean, kontrako argudioa izango zuen beti helenista izatea.
Imitazioak eta errebindikazioak
Literatura generoen errepertorioan, nabarmena da nolako leialtasunaz gorde zituen Berpizkundeak Erdi Aroko generoak, batez ere antzerkiaren eta eleberriaren alorrean. Italian, Espainian, Frantzian, Ingalaterran, Alemanian, misterioak eta doktrina antzertiak antzezten ziren, beti bezala. Berritu egin ziren ordea. Dotrina antzertiak, bere horretan iraun ez ezik, garai honetako genero adierazgarrienetako bat ere bihurtu ziren, erlijio eztabaidaren zerbitzura ipiniz alegoria; eta behin baino gehiagotan agertuko zuen egia esetsiaren eztabaida. Antzera jarraitzen zuen, bestalde, zalduneriako liburuen arrakastak. Sortu zenetik bertatik, eliz liburuak adina ia, abenturazko kontakizunak zabaldu zituen inprimeriak, aurreko obren egokitzapenak batez ere. Amadisak, Espainian idatziak, Europa osoan egin ziren ospetsuak. Eleberri hauek ez zuten ospea galduko XVII. mendearen hasiera arte, hots, haien moraltasun falta eta gezurra salatu ziren arte ; baina Berpizkundean sekulako arrakasta izan zuten. Lirikari dagokionez, gorteko poesia lantzen jarraitu zuten Portugalen, Espainian Erdi Aroko erromantzeak argitaratzen ziren, eta, herri baladekin batera, Petrarcaren preziosismoak segitzen zuen nagusi Italian.
Erresistentzia gogorra zegoen modu zallarrak desagertaraztearen kontra. Baina aldi berean oso bizia zen antzinakoak imitatzeko zaletasuna. Miresmenetik imitaziora, berez egiten da bidea. Lehenengo ondorioa : latin hizkuntzaren erabilera zabala.
Latina zen humanistaren hizkuntza, hizkuntza unibertsal baten erosotasuna eskaintzen baitzuen. Moda izan zen. Latinez ari zenean, humanistak izena bera ere aldatzen zuen: Visagier frantsesak bere liburuak ez zituen Vulteius izenaz baino sinatzen. Latinez egiten zen ia osorik literatura serioa; herri hizkuntza birsorkuntzako liburuetan bakarrik erabiltzen zen. Rabelaisek latinez idazten zituen jakintzazko testuak, baina frantsesez idatzi zuen Pantagruel.
Arriskutsua zen hori ordea. Latinak eta grekoak latinez imitatzeak, hasteko, leialtasunaren aitzakian, esklabotasunera iristeko arriskua zekarren. Literatura neo-latindarrean, berezko interesa gorabehera, aipamen zehatzegiek testua puzten dute : Virgilioren irudiek edo egiturek, adibidez, formula erosoegiak eta errepikatuegiak ekarri zituzten. Hizkuntzan bertan, purismo latindarrak, arte zehatzaren itxuraren azpitik, zurruntasuna ekarri zuen.
Bigarren arriskua: latinaren erabilerak nazio hizkuntzen aurreramendua oztopatzen zuen. Alabaina, norbere hizkuntzaren eskubideak aldarrikatu ziren. Egoera politikoa lagungarria izan zen: Espainia bateratu ondoren gailendu zitzaien gaztelania gainerako erromantzeei. Inprimeriak testuak -eta hizkuntzak- finkatzen zituen. Berpizkundea, eta hau da garrantzitsuena, Mendebaldeko kultura hizkuntza handiak finkatu ziren garaia da: italieraren atzetik, ez bakarrik frantsesa, baita gaztelania eta portugesa, ingelesa eta alemana ere. Latinaren nagusitasunaren kontra, nazio hizkuntzaren "defentsa eta ilustrazioaren" alde altxatzen dira ahotsak herrialde guztietan. Herriarengana iritsi beharrez, oso eginkizun garrantzitsua bete zuen honetan Erreformak, erabakigarria zenbaitetan. Herri hizkuntza erabili zuen Lutherrek bere polemiketan.
Kalbinek, latinezko testuaren ondoan, frantsesezkoa eman zuen; Danimarkan eta Suedian, nazio literaturak Erreformarekin jaio zirela esan daiteke.
Wolfe City (Texas)
Wolfe City Texasko hiri bat da. Hunt konderrian kokatua dago. 2010ean 1,412 biztanle zituen, 3.67 kilometro koadrotan banatuta.
Errenazimentuko literatura
Imitazioak eta errebindikazioak
Latin hizkuntza bigarren mailan jartzeak ez du esan nahi uko egin zitzaionik antzinako literatura formak latinez imitatzeari.
Hemen ere, herrialdeen arabera, desberdinak izan ziren moduak. Antzinako moduko trajedia eta komedia agertu zirenean, klasizismo mota bat sortu zen, batez ere Italian eta Frantzian. Berpizkundean nagusi izan ziren poesia generoen artean, bakarra izan zen greko-latindarragandik hartu gabea: sonetoa, Italian sortua. Baina, nazio tradizioen eta antzinaroaren eraginaren arteko gatazkan, zabalik egon zen beti eztabaida, eta herriek zeinek bere modura bideratu zuten.
Macropsalis forcipata
Macropsalis forcipata Macropsalis generoko animalia da. Hegaztien barruko Caprimulgidae familian sailkatua dago.
Nelsonophryne aequatorialis
Nelsonophryne aequatorialis Nelsonophryne generoko animalia da. Anfibioen barruko Microhylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Errenazimentuko literatura
Gizona munduan
Ez itsas bidaia handiek, ez Kopernikoren aurkikuntzek, ez zituzten irauli gizonak espazioan betetzen duen lekuari buruzko ideia zaharrak. Humanistak aski zuen, oro har, Ptolomeoren geografia, Lurra munduaren ardatz egiten duen sistema kosmologikoa. Hala ere, gauza asko jarri zen auzitan. Ikuspuntu honetatik, trantsizio garaia da Berpizkundea.
Gorringo
Arrautza mota batzuek ez dute gorringorik, adibidez, elikagai-hornidura nahikoa den egoeretan jartzen direlako (parasitoide baten ostalariaren gorputzean, adibidez) edo enbrioia amaren gorputzean garatzen delako, zeinak elikagaia hornitzen duen, normalean plazenta baten bidez. Amaren gorputzak enbrioia zuzenean hornitzen duen ugalketa-sistemei matrotrofikoak esaten zaie; gorringoak (bitelo ere deitua) enbrioia hornitzen duen sistemei lezitotrofikoak esaten zaie. Espezie askotan, hegazti guztietan eta narrasti eta intsektu gehienetan bezala, biteloak amaren ugalketa-traktuan eraikitako biltegiratze-organo berezi baten itxura hartzen du. Beste animalia askotan, bereziki espezie oso txikietan, arrain eta ornogabe batzuetan, gorringoaren materiala ez dago organo berezi batean, arrautzaren zelularen barruan baizik (obuluan).
Biltegiratutako elikagai gisa, gorringoak bitamina, mineral, lipido eta proteina ugarikoak izaten dira. Proteinek elikagai gisa funtzionatzen dute, neurri batean berez, eta beste neurri batean gainerako mantenugaien biltegiratzea eta hornidura erregulatzeko. Adibidez, espezie batzuetan, obulu batean dagoen gorringo-kopuruak eragina du ernalketaren ondorengo garapen-prozesuetan.
Gorringoa ez da protoplasma bezalako material zelular bizia, material pasiboa baizik, hau da, deutoplasma. Elikadura-materiala eta horri lotutako kontrol-egiturak oogenesian hornitzen dira. Materialaren zati bat, gutxi gora-behera, amaren gorputzak eman zuen moduan biltegiratzen da, neurri batean, arrautzan eskainitako ehun ez germinalek prozesatua, prozesamendu biosintetikoaren zati bat, bere azken forman, obozitoan bertan gertatzen den bitartean.
Animaliez gain, beste organismo batzuek ere, algek adibidez, batez ere oogamoek, baliabideak metatu ditzakete beren gameto femeninoetan. Gimnospermetan, emeen gametofitoaren hondarrek elikagaiak hornitzeko ere balio dute, eta loredun landareetan, endospermoa.
Neuenkirchen (Osnabrück)
Neuenkirchen Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Errenazimentuko literatura
Gizona munduan
Gizonak unibertsoan duen lekua dela eta, gatazkak sumatzen dira misterioaren zentzuaren eta arrazoiaren artean, datuen edota autoritatearen errespetuan. Hala gertatu zen giza gorputzaren ezagutzan: guztiz berriztatu ez bazen ere, aurreramendu handiak egin ziren alor honetan. Disekzioa izan zen berrikuntza handienetako bat; askoren eskandalurako, Galenoren iritzi batzuk baliogabetu zituen Vesalio flandriar anatomistak bere De humani corporis fabrica obran (1543).
Izadiaren interpretazio literarioari dagokionez ere, bikoitza da joera: edertasunaren bilaketa, ardura morala. Animalia baten aurkezpenak sarritan du aldamenean glosa sinboliko bat, haren usadioetatik jokamolde ikaspen bat ateratzen duena, edo, bestela, egia kristauari buruzko iruzkinak: hala gertatzen da adibidez Emblemata liburuetan (irudia eta testua bateratzen ziren haietan), eta sekulako ospea izan zuen genero horrek. Horrek ez du esan nahi humanistek izadiaren berezko edertasuna eta paisaien emozioa mespretxatzen zutenik ; ez mendi garaietako paisaiak, ez itsas handikoak, ez zitzaizkion askorik axola literatura honi (salbuespen bikainak badiren arren); normalean bukolikoa izaten zen gertalekua.
Horren agergarria da artzain giroko literaturak izan zuen arrakasta izugarria: hasi Mantouanen Bukolikoak obratik (1498), eta Guariniren Il pastor fido-ra(1590). Antzerkia, eleberria, poema : genero guztiak ziren pastoralarentzat egokiak. Sannazaroren Arkadia Virgiliozaleak (1501), Montemorren Diana Petrarcazaleak (1550), eta, azkenik, Tassoren Amintak (1573) zedarritzen dute mendea. Eta, jakina, jaungoikoa baita artzaina, eta maitasun garbia zabaltzeko lekua baita zelaietako bakea, artzainen literatura hau guztiz egokia zen jai kristauetarako: hortik sortzen dira Eguberrietako eglogak, bai Espainian bai Espainiatik kanpora.
Gizona eta gizonak
Berpizkundeko liburuak egiara heltzeko asmoa du beti : arte hutsik ez dago garai honetan. Egia berez maite denean ere, ez da inoiz ahanzten bere inguruan eta bere garaian txertatzeko ardura. Inguruaren aipamenak, nola edo hala, beti ageri dira obra hauetan. Thomas Morek bere diskurtsoari utopia baten tankera eman zionean ere, ez zituen gizonak ideia baten mesedetan ahantzi, aitzitik, gizonak eta ideiak elkarrekin lotzen saiatu zen.
Gizonak gizonentzat lan egiten du. Ez da erraza Platon eta Ebanjelioa bateratzea; haina erreformatzaileak herriarentzat idazten zuen, humanistak gustura hartu zuen emakumeak eta neskatxak, baita zerbitzariak eta gelazainak ere, hezteko ardura. Idazlea ez zen egile bakartia, besteen gidaria zen.
Bidaiarien esperientziak argigarriak gertatu zitzaizkion jakintsuari gizonen arteko harremanak eta elkarrekiko betebeharrak aztertzeko. Urruneko gizonei eta ohitura guztiz desberdinei buruzko kontakizunak izan ziren kultura erlatibotasunaren lehen irakaspena. Inperioen konkistatzaileen jarrerak arazo orokorrago bat ekarri zuen : gizon batek bestelako gizonekiko izan dezakeen portaera. Eta zapalkuntzaren sena izan bazen ere gehienetan garaile, asko izan ziren konkistatzaileen gogorkeriaren kontrako protestak. Era guztietako errealitatearen gaineko kontzientzia ahalik eta argiena bultzatuz, kontzientziaren apologia egin zuen Berpizkundeak.
Gizona Jainkoaren aurrean
XVI. mendeko erlijioari begiratu arin bat eginez, hasteko, iraultzaile batzuk, Torquemada batzuk gogoratzen dira. Izan zen halakorik, baina garrantzitsuagoa da gainerakoa. Jende gehienarentzat, eztabaida areago izango zen erlijioari buruzkoa fedeari buruzkoa baino, diziplinari buruzkoa dogma nagusiari buruzkoa baino. Eliz hierarkiaren ideia ukatu gabe, barkamenen salerosketa kondenatu zen, eta elizgizonen portaera desegokia ; bihotzaren atxikipen sakonagoa, pertsonalagoa eskatzen zen, eta aldi berean Eskrituraren azterketa zehatzagoa.
Jainko agintariaren errespetua ez zen ia inoiz auzitan jarri. Izan ere, giza mendekotasunari buruzkoak izan ziren meditazio nagusiak. Bi izan ziren horren ondorio garrantzitsuenak: mutur batean, Erreformarena, predestinazioaren doktrina zorrotzenari lotu zitzaionekoa. Ez zen hori izan ordea humanisten irtenbidea: hautamen librearen alde egin zuen Erasmok bere polemiketan. Humanistek, praktika zuzendu ondoren, jainkoaren borondatearen mendekotasuna onartzearen alde egin zuten.
Humanista guztiak ez ziren mistikoak izan, Santa Teresa eta San Joan Gurutzekoa bezala, baina maitasunean ikusten zuten Jainkoarenganako biderik egokiena.
Gizona eta jakintza
Liburua eskura baitzegoen, dena nahi zen ikasi. Jakintzaren alor guztiak menderatzen zituen jakintsu bat, Leonardo da Vinci, izan zen humanismoaren ikurrik beteena. Entziklopedikoa zen kultura, eta nazioartekoa. Laster, estiloaren dotoretasunaren kezka zabaldu zen: artea eta filologia, morala eta jakintza bateratu ziren, humanista aldi berean aritzen baitzen alor guztietan.
Erdi Aroko obra anonimoa izaten zen maiz; orain berriz liburua sinatu egiten da, eta argitaratu. Idazle izatea ez da oraindik ogibidea; bigarren ogibidea izaten zen sarritan.
Berpizkundekoa da, halaber, generoen sailkapenari buruzko aurreneko kezka, antzinakoen arte berriztatua, klasizismoa ekarriko duen hura, arautu beharra.
Humanisten liburuek, jakintsuek pentsatuak eta idatziak izan arren, ez zuten bizitzarekiko harremana galdu, ezta herriarekikoa ere: jakintsuen maximak argitaratzen ziren bezala, herri askotan kaleratzen ziren esaera zaharren bildumak ere. Era berean, ez zen galdu beste arteekiko harremana : poesiaren eta musikaren arteko lotura gai garrantzitsua izan zen Berpizkundean. Eguneroko errealitatearekiko harremanak ere bizirik iraun zuen: mistiko eta erudituen aldi honek fundatu zuen 1554. urtean, Tormesko itsumutilarekin, eleberria.
Pedagogiaren ardura zegoen humanistaren bokazioaren oinarrian. Gozatu eta irakatsi, hori zen Erasmoren asmoa, bere Elkarrizketak obran adibidez. Kezka horrexegatik dator elkarrizketaren generoak Berpizkundean izan zuen arrakasta. Giza eredua ez zen jada, Erdi Aroan bezala, apaiza eta zalduna : loriazko eta zintzotasunezko eredua nagusitzen da oraingoan. Arimaren indarrak, ausardiak, dakar loria hori. Itsas bidaldi handietako protagonistak, erlijio gerretakoak dira heroiak. Heroismoak eta zintzotasunak adierazten baitute, azken finean, Berpizkundearen espiritua.
San Felix eliza (Girona)
San Felix eliza, Església de Sant Feliu de Girona, Kataluniako Girona hirian dagoen basilika bat da. Gironako Alde Zaharran dago. Felix Gironakoa martiriaren omenezko izena darama.
Hartz betaurrekodun
Hartz betaurrekodun edo andetar hartz (Tremarctos ornatus) Tremarctos generoko animalia da. Artiodaktiloen barruko Ursidae familian sailkatuta dago..
Narcine insolita
Narcine insolita Narcine generoko animalia da. Arrainen barruko Narcinidae familian sailkatzen da.
San Felix eliza (Girona)
Kristautasuna lurralde honetara iritsi zen garaikoa da, jada 882an aipatua. Antzinako eliza erromanikotik elizburuaren oinplanoa eta oina mantendu dira. Halere, gaur egungo eraikina XIV. eta XVIII. mendearen artean estilo gotiko eta barrokoan eraiki zen.
Chascanopsetta prognatha
Chascanopsetta prognatha Chascanopsetta generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bothidae familian.
Chimbote
Chimbote (gaztelaniaz ahoskatua) Peruko erdialdean dagoen hiria da, herrialde osoko bederatzigarren populatuena dena eta izen bereko departamenduko hiriburua. Lacramarca ibaiaren bokalean, Ferrolgo badian, kokaturik, bere portua herrialdeko nagusienetariko bat da.
An Officer and a Gentleman
An Officer and a Gentleman (euskaraz Ofizial eta Zaldun) 1982ko Taylor Hackford estatubatuar zinema zuzendariaren amodiozko drama filma bat da. Bertan, Richard Gere, Debra Winger, Louis Gossett, Jr., David Keith, Lisa Blount, Robert Loggia eta Tony Plana aktoreek antzeztu zuten.
Filmaren izenburua jatorriz Royal Navyn eta ondoren AEBtako Armadako Justizia Militarreko Jokaera Kodeko conduct unbecoming an officer and a gentleman ("Ofizial eta Zaldun Jokaera Desegokia") esaeran oinarritua dago.
Filmak 6 Oscar Saritarako izendapenak jaso eta 2 irabazi zituen: Gizonezko bigarren aktore onenaren Oscar Saria (Louis Gossett, Jr.) eta Jatorrizko abesti onenaren Oscar Saria.
Plazaola kalea (Iruñea)
Plazaola kalea Nafarroako hiriburua den Iruñeko Bigarren Zabalgunean dagoen kale labur bat da, Foruen plazatik hurbil.
An Officer and a Gentleman
Argumentua
Zack Mayo (Richard Gere), AEBtako Itsas Armadako Eskolan sartu berri den gizon gaztea da, hasi eta berehala disziplina militar zorrotzera egokitzeko zailtazun ugari izango ditu, ondorioz itxuraz gupidagabea dirudien Foley (Louis Gossett Jr.) sarjentu zorrotzak gaztea kate motzean lotu eta gogortasunez hartuko du, betiere Zacken portaera zuzendu asmoz, azken finean Foley sarjentuaren gorotasunaren atzean bihotz oneko gizona baitago. Bienbitartean, Zackek Paula (Debra Winger) izeneko neska gaztea ezagutu eta biak elkar maiteminduko dira.
Plazaola kalea (Iruñea)
Kokapena
Iruñeko Bigarren Zabalgunean dago, Zaragoza etorbidea, Navarro Villoslada kalea eta Tutera kalearen arteko elkargunean hasi, eta Yanguas Miranda kalean amaitzen da.
Ondarea
Kale honen inguruan honako eraikin eta leku nabarmenak daude:
Eleothreptus anomalus
Eleothreptus anomalus Eleothreptus generoko animalia da. Hegaztien barruko Caprimulgidae familian sailkatua dago.
Rye (Arkansas)
Rye Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Cleveland konderrian dago, Arkansas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Chascanopsetta prorigera
Chascanopsetta prorigera Chascanopsetta generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Bothidae familian.
Aketza Peña
Aketza Peña Iza (Zalla, Bizkaia, Euskal Herria, 1981eko martxoaren 4a - ) 2004an, txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Euskaltel-Euskadi taldearekin.
Palmaresa
2000 2003 2005 2008 2012 2013 2014
Sailkapen orokorra Itzuli Handietan
UT: utzi, ez zuen amaitu
Trigonometria
Trigonometria (grezieraz τριγωνο, <trigōno> triangelu + μετρον <metron> neurtu), triangeluez arduratzen den matematika ataletako bat da.
Sarrera
Trigonometria, (antzinako grezierazko trigonometria hitzetik dator, trigonon triangelua eta metron neurria) triangeluaren elementu batzuek ezagututa, alde, angelu, altura, etab., ezezagunak diren beste batzuek kalkulatzeko bideak ematen dituen matematika-adarra da.
Adibidez, bi alde eta angelu baten balioak ezagutu daitezkeenean, beste aldearen eta bi angeluen balioak jakitera iritsi daiteke. Zehatzago esanda, trigonometriak triangeluak ebazteko oinarriak ematen ditu, triangelu lauak izan ala triangelu esferikoak izan. Trigonometriaren ezagutza hau, jakintzaren zuzia zibilizazioz zibilizazio pasatzen joan ziren jakintsu askori esker metatu ahal izan da ; horietako batzuek ondoren aipatzen dira.
Pitagoras, bere teorema ezagunarekin. "Triangelu zuzenean, hipotenusaren karratua, katetuen karratuen baturaren berdina da. "Aristarko Samoskoak, Kristo baino hiru mende lehenago, Ilargiaren eta Eguzkiaren tamaina kalkulatzea erabaki zuen eta baita Lurretik zein distantzietara zeuden jakitea ere. Horretarako, honetan oinarritu zen, Ilargia zehatz-mehatz erdi-argituta dagoen unean, Lurra, Ilargia eta Eguzkia, irudiak azaltzen duen bezalako triangelu angeluzuzenaren erpinetan daude.
Gaur egun ontzat ematen ditugun emaitzak lortu ez bazituen, huts hori ezin zaio metodoari bota, metodoa berez zuzena baitzen, angeluak neurtzeko erabili zituen tresnei baizik, ez baitzuten horretarako behar zen doitasunik.
Historia
Trigonometriaren historia 3.000 urtetik gora zabal liteke. Babiloniarrek triangelu angeluzuzenen angeluen neurketak eta aldeen luzeren hurbilketak zehaztu zituzten; buztin lehorraren gainean grabatu zituzten zenbait taulak aditzera ematen dute. Adibidez, kuneiformean idatzitako taula babiloniar batean, Plimpton 322 izenekoan (K.a. 1900 inguruan), hamabost hiruko pitagoriko eta zenbaki-zutabe bat ageri dira, funtzio trigonometrikoen taula gisa interpreta daitekeena. Dena den, zenbait eztabaida daude honen inguruan.
Astronomo babiloniarrek izarren irteera eta ilunabarra, planeten mugimenduari eta eguzki eta ilargi eklipseei buruzko erregistroak eraman zituzten, eta horrek guztiak zeruko esferaren gainean neurtutako distantzia angeluarrarekiko ezagupena eskatzen du.
Egiptoarrek, Kristoren aurreko bigarren milurtekoan, trigonometriaren jatorrizko forma bat erabiltzen zuten piramideak eraikitzeko. Ahmesen papiroa, Ahmes egiptoar eskribak idatzia (K.a. 1680-1620), honako arazo hau dauka trigonometriarekin lotuta:
Arazoaren irtenbidea piramidearen oinarriaren erdiaren eta altueraren arteko erlazioa da. Beste era batera esanda, seked-erako aurkitzen den neurria piramidearen oinarria eta bere aurpegia osatzen duten angeluaren kotangentea da.
Trigonometria laua
Trigonometria lauaren helburua, planoko triangeluak ebaztea da.
Triangelu horiek, zuzenak edota bestelakoak izan daitezke.Triangelu zuzenetan, lau arazo-mota aurki daitezke: •
Oinarrizko ezagutzak
Angelua, sorburu berbera duten bi zuzenerdiren artean kokatutako zuzenerdi-multzo gisa har daiteke. Angelua mugatzen duten bi zuzenerdiei alde deritze eta jatorriari berriz erpin.Ondoren datorrenarentzat, komeni da mota honetako angeluak bereiztea :
Angeluak neurtzeko unitateak
Angeluak neurtzeko unitate bi daude: batetik radianak ( rad ) eta bestetik, graduak minutuak eta segundoak( º /' /'')
Nelsonophryne aterrima
Nelsonophryne aterrima Nelsonophryne generoko animalia da. Anfibioen barruko Microhylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Trigonometria
Balioak
! Radian ! Gradu hirurogeitar ! sin ! cos ! tan ! cosec ! sec ! cotg
Zirkunferentzia goniometrikoa
Zirkunferentzia goniometrikoa zentroa (0,0) puntuan duen eta 1 erradioa duen zirkunferentzia da. Horrela, zirkunferentziaren luzera 2\pi izango da. Arrazoi trigonometrikoak aztertzeko erabiltzen da, triangelu zuzenak irudikatuz bere barnean.
Erradioa 1 denez, hipotenusaren balioa c=1 da ere. Beraz, honako hauek dira arrazoi trigonometrikoen balioak:
Gainera, adierazpen grafiko honi esker, erraz ondoriozta daiteke koadrente bakoitzean arrazoi trigonometrikoen balioa positiboa edo negatiboa izango den. Izan ere, kosinuaren balioa zirkunferntziak puntu bakoitzean duen abszisa izango da, eta sinua, aldiz, ordenatu ardatzarena.
San Pasqual (Kalifornia)
San Pasqual Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Los Angeles konderrian kokatuta dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Trigonometria
Pitagorasen teorema
Triangelu zuzenak honako funtzioa betetzen du:
aurreko ekuaziotik hau ateratzen da:
orduan α angelurako, Pitagorasen teorema betetzen da:
Neuenkirchen (Heidekreis)
Neuenkirchen Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Plecotus balensis
Plecotus balensis Plecotus generoko animalia da. Chiropteraren barruko Vespertilioninae azpifamilia eta Vespertilionidae familian sailkatuta dago
Seacliff (Kalifornia)
Seacliff Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Santa Cruz konderrian dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Bitextor
Aplikazioak erabiltzaileak agindutako webgunetik HTML fitxategi guztiak deskargatu eta aurreprozesatze bidez hurrengo faseetarako formatu aproposetara bilakatzen ditu. Jarraian, heuristiko multzo bat (batez ere HTML etiketen egituran eta testu-katearen luzeran oinarriturik) aplikatzen zaio, fitxategi bikoteak sortu eta hauek, testu bera hizkuntz ezberdinetan izateko hautagai bilakatuz. Hautagai hauetan oinarriturik, TMX formatuko itzulpen memoriak garatzen dira LibTagAligner liburutegiari esker, non HTML etiketak eta testu-blokeen luzera erabiltzen diren lerrokatzea gauzatzeko.
Tresna honen helburua internet bidez hizkuntz aunitzeko corpusak lortzeko erraztasuna ematea da. Hasiera batean, Bitextor itzulpen automatikorako aplikazioak trebatzeko prozesua errazteko sortua izan zen, Apertium plataformarena zehazki.
Antigonish
Antigonish Eskozia Berria kanadar probintziako Antigonish konderrian dagoen herria da. 2016an 4.364 biztanle zituen eta 871,06 pertsona/km²-ko dentsitatea.
Fernando Ybarra López-Dóriga
Fernando Luis Ybarra López-Dóriga (1930eko otsailaren 10a - 2001eko azaroaren 15a) euskal noble, enpresaburu eta politikaria izan zen, Arriluce de Ybarrako II. markesa izan zena.
Biografia
Aita Fernando María Ybarra de La Revilla, Gerra Zibilean Cabo-Quilates itsasontzian eraila.
1953an markes izendatua, 1964 eta 1967 artean Getxoko alkatea izan zen. María del Carmen Careaga Salazar, Kadaguako IV. kondesarekin ezkondu eta alaba bat izan zuten, Carmen Ybarra Careaga.
Saint-Christophe-Vallon
Saint-Christophe-Vallon Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aveyron departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Christophe-Vallon udalerrian erroldatutako biztanleak 1.057 ziren. Familiak 442 ziren, horien artean 108 pertsona bakarrekoak ziren (60 bakarrik bizi ziren gizonak eta 48 bakarrik bizi ziren emakumeak), 139 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 167 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 28 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 501 etxebizitza zeuden, 439 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 38 bigarren erresidentzia ziren eta 24 hutsik zeuden. 418 etxeak ziren eta 83 apartamentuak ziren. 439 etxebizitza nagusietatik 326 bere jabearen bizilekua ziren, 98 alokairuan okupaturik zeuden eta 15 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 23 etxek bi zituzten, 71 etxek hiru zituzten, 136 etxek lau zituzten eta 208 etxek bost zituzten. 361 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 190 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 223 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 645 ziren, horien artean 498 aktiboak ziren eta 147 inaktiboak ziren. 498 pertsona aktiboetatik 476 lanean zeuden (266 gizon eta 210 emakume) eta 22 langabezian zeuden (7 gizon eta 15 emakume). 147 pertsona inaktiboetatik 68 erretiraturik zeuden, 43 ikasten zeuden eta 36 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Christophe-Vallon udalerrian 483 unitate fiskal zeuden, 1.157,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.857 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 52 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 12 eraikuntza enpresak ziren, 14 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 19 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 igeltseroak, 2 margolariak, 3 iturginak, 2 argiketariak, 2 ile apaindegiak, 1 albaitaria eta 2 jatetxeak.
2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 2 harategiak eta 1 arropa denda zen.
2000. urtean Saint-Christophe-Vallon udalerrian 44 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.120 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mussidan
Moissida Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Mussidan udalerrian erroldatutako biztanleak 2.823 ziren. Familiak 1.423 ziren, horien artean 651 pertsona bakarrekoak ziren (238 bakarrik bizi ziren gizonak eta 413 bakarrik bizi ziren emakumeak), 449 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 220 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 103 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Narcine lasti
Narcine lasti Narcine generoko animalia da. Arrainen barruko Narcinidae familian sailkatzen da.
Mussidan
Etxebizitza
2007an 1.730 etxebizitza zeuden, 1.451 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 84 bigarren erresidentzia ziren eta 195 hutsik zeuden. 1.312 etxeak ziren eta 375 apartamentuak ziren. 1.451 etxebizitza nagusietatik 796 bere jabearen bizilekua ziren, 611 alokairuan okupaturik zeuden eta 44 doan lagata zeuden; 59 etxek gela bat zuten, 130 etxek bi zituzten, 356 etxek hiru zituzten, 443 etxek lau zituzten eta 463 etxek bost zituzten. 967 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 750 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 320 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.463 ziren, horien artean 999 aktiboak ziren eta 464 inaktiboak ziren. 999 pertsona aktiboetatik 815 lanean zeuden (451 gizon eta 364 emakume) eta 184 langabezian zeuden (75 gizon eta 109 emakume). 464 pertsona inaktiboetatik 189 erretiraturik zeuden, 101 ikasten zeuden eta 174 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Mussidan udalerrian 1.434 unitate fiskal zeuden, 2.787,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.244 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 198 komertzioetatik, 5 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 13 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 20 eraikuntza enpresak ziren, 46 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 14 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 10 finantziazio enpresak ziren, 11 higiezinen enpresak ziren, 15 zerbitzu enpresak ziren, 27 administrazio publikoko enpresak ziren eta 24 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 56 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 5 banku bulegoak, 2 funerariak, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 2 igeltseroak, 4 margolariak, 3 zurginak, 2 iturginak, 2 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 9 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 1 aldi baterako lan enpresa, 6 jatetxeak, 3 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 3 apaindegiak.
2009an zeuden 28 establezimendu komertzialetatik, 1 brikolaje denda handi zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 5 okindegiak, 3 harategiak, 2 liburu dendak, 2 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 2 zapata-dendak, 3 altzari dendak, 2 kirol-dendak, 1 lurrin-denda zen, 2 bitxi-dendak eta 3 lore-dendak ziren.
2000. urtean Mussidan udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an psikiatriko 1, 3 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Mussidan udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 398 ikaslekin.
Rubén Vargas Ugarte
Rubén Vargas Ugarte (Lima, 1886ko urriaren 22a - Lima, 1975eko otsailaren 14a) Peruko apaiz eta historialari jesuita izan zen. Peruko Unibertsitate Katoliko Pontifikaleko errektorea eta Limako Liburutegi Nazionaleko zuzendaria.
Bizkaiko armarria
Bizkaiko armarria Jatorrizko Bizkai-Lurraldearen Nortasun-Adierazgarriei buruzko abenduaren 15eko 1986/12 Foru Arauaren hirugarren idazpuruen laugarren atalak ezarri eta 2007an ukituak eman zizkioten :
Rubén Vargas Ugarte
Biografia
Nemesio Vargas Valdivieso historialariaren semea zen; San Luis ikastetxean eta Limako jesuiten Inmaculada ikastetxean ikasi zuen. 1904an Pifo- ra ( Ekuador) bidaiatu zuen Jesusen Lagundiaren Nobiziatuan sartzeko, gero Espainiara, Humanitate eta Filosofia ikastera Granadako Jesusen Lagundiaren Máximo ikastetxean. Jesusen Lagundiko apaiz ordenatu zuten 1921ean, Bartzelonara, eta teologia ikastera iritsi zen.
Bizkaiko armarria
Armarria Bizkaiko jaunen armarrian oinarrituta dago. Hala ere, 1986an tradizionalak ziren zenbait osagai desagertu ziren: Haroko leinuaren ikurra ziren arkume batez gizenduriko otsoak eta goikaldean agertzen zen lehoia hain zuzen ere.
Nahiz eta batzuk haritza Gernikako arbola dela esan, haritza betidanik Bizkaiko Jaurerriaren armarrian izan da.
Rubén Vargas Ugarte
Biografia
Bere ikerketa historikoa Vatikanoko Artxiboa eta batez ere Indietako Agiritegi Nagusia bisitatuz hasi zuen.
Karlos Gorrindo
Karlos Gorrindo Etxeandia (Gernika, Bizkaia, 1959 - ) euskal idazlea da. Informazio zientzietan lizenziatua, kazetaria beraz, nahiz eta bizibide horretan inoiz jardun ez. 16 urtez (1980-1996) preso egon zen, ETAkidea izanik.
Rubén Vargas Ugarte
Biografia
Zalantzarik gabe, Peruko historialari nagusietako bat, Historia Sari Nazionala eman zioten 1953an. Historiako Akademia Nazionaleko, Peruko Ikerketa Militar-Historikoen Zentroko, Espainiako Historiako Errege Akademiako, Peruko Hizkuntzaren Akademiako eta dagokion Mexikoko Hizkuntzako Akademiako kide bikaina izan zen. 1960an Peruko Monumentu Historikoak Kontserbatzeko Kontseilu Nazionaleko presidente izendatu zuten. 1963az geroztik denbora osoa eskaini zion ikerketa historikoari.
Karlos Gorrindo
Euskara irakaslea izan da Gabriel Aresti euskaltegian, Bilbon.
Rubén Vargas Ugarte
Biografia
Bere liburutegia, XIX. Eta XX. mendeetako 800 eskuizkribuz eta 2.500 inprimaki kolonial eta liburu baino gehiagoz osatua, bertako eliza, jesuita eta Peruko eta Latinoamerikako gai historikoek dokumentu altxor eskerga bihurtzen dutena. Limako Antonio Ruiz de Momtoya Unibertsitate jesuitak administratzen du
Lanak
Berak X liburukira arte idatzitako Historia General del Perú (Peruko Historia Orokorra) monumentala nabarmentzen da, baita Peruko erlijioaren historiari eta kolonialismoari buruzko beste lan batzuk ere.
Belrupt
Belrupt Frantziako udalerria da, Vosgeak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Belrupt udalerrian erroldatutako biztanleak 107 ziren. Familiak 40 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 59 etxebizitza zeuden, 47 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 9 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 59etxeak ziren. 47 etxebizitza nagusietatik 45 bere jabearen bizilekua ziren, 1 alokairuan okupaturik zegoen eta 1 doan lagata zegoen; 3 etxek bi gela zituzten, 3 etxek hiru zituzten, 11 etxek lau zituzten eta 30 etxek bost zituzten. 34 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 25 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 16 etxetan bat baino gehiago zituzten.