cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bilboko Athletic Klubaren ibilbidea Europan
1964-1965: Hirietako Ferien Kopa
Athletic taldeak parte hartu zuen Feria Hiri ordezkaria bezala.
1966-1967: Hirietako Ferien Kopa
Athletic taldeak parte hartu zuen Feria Hiri ordezkaria bezala.
1967-1968: Hirietako Ferien Kopa
Athletic taldeak parte hartu zuen Feria Hiri ordezkaria bezala.
1968-1969: Hirietako Ferien Kopa
Athletic taldeak parte hartu zuen Feria Hiri ordezkaria bezala.
1969-1970: Europako Errekopa
Athletic taldeak ''"Generalísimo"-ren kopa irabazi zuen 1969an.
1970-1971: Hirietako Ferien Kopa
Athletic taldeak parte hartu zuen Feria Hiri ordezkaria bezala.
1973-1974: Europako Errekopa
Athletic taldeak ''"Generalísimo"-ren kopa irabazi zuen 1973an.
1976-1977: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1975-1976ko denboraldia 5. postuan amaituz.
1977-1978: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1976-1977ko denboraldia 3. postuan amaituz.
1978-1979: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1977-1978ko denboraldia 3. postuan amaituz.
1983-1984: Europako Kopa
Athletic Ligako 1982-1983ko denboraldiko txapelduna izan zen.
1984-1985: Europako Kopa
Athletic Ligako 1983-1984ko denboraldiko txapelduna izan zen.
1985-1986: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1984-1985ko denboraldia 3. postuan amaituz.
1986-1987: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1985-1986ko denboraldia 3. postuan amaituz.
1988-1989: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1986-1987ko denboraldia 4. postuan amaituz.
1994-1995: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1993-1994ko denboraldia 5. postuan amaituz.
Almira (Washington)
Almira Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Lincoln konderrian dago, Washington estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Bilboko Athletic Klubaren ibilbidea Europan
1997-1998: UEFA Kopa
Athletic sailkatu zen Ligako 1996-1997ko denboraldia 6. postuan amaituz.
449 Hamburga
Bere izena, Alemaniako Hamburgo hiri eta estatuagatik jasotzen du.
Bilboko Athletic Klubaren ibilbidea Europan
1998-1999: Txapeldunen Liga
Athletic sailkatu zen Ligako 1997-1998ko denboraldia txapeldunordea izan eta gero.
2004-2005: UEFA Europa League
Athletic sailkatu zen Ligako 2003-2004ko denboraldia 5. postuan amaituz.
2005-2006: Intertoto - UEFA
Athletic sailkatu zen Ligako 2004-2005ko denboraldia 9. postuan amaituz.
2009-2010: UEFA Europa League
Athletic sailkatu zen ez Ligako 2008-2009ko denboraldia 13. postuan amaitu zuelako, baizik eta Errege Kopako txapeldunordea izan zelako, txapelduna Txapeldunen Ligarako sailkatua zelarik.
2011-2012: UEFA Europa League
Athletic sailkatu zen Ligako 2010-2011ko denboraldia 6. postuan amaituz.
2012-2013: UEFA Europa League
Athletic sailkatu zen aurreko denboraldian txapeldunordea izateagatik.
2014-2015: Txapeldunen Liga eta Europa League
Athletic 2013-2014ko Espainiako Ligako 4.a izan zen.
2015-2016: UEFA Europa League
Athletic 2014-2015eko Espainiako Ligako 7.a izan zen.
2016-2017: UEFA Europa League
Athletic 2015-2016ko Espainiako Ligako 5.a izan zen.
2017-2018: UEFA Europa League
Athletic 2016-2017ko Espainiako Ligako 7.a izan zen.
Aurkarien kokapena
Athletic • Parma • Bordeaux • Trabzon Amsterdam • Glasgow • Trondheim • • Milano • Madrid • Manchester • Istanbul • Moskva • Lviv • Borisov • Lisboa Turin • • Athina • Beograd • Praha • Porto • Tbilissi • Larnaka • Barcelona • Bucarest • Budapest • Cluj • Poznan • Stara-Zagora • Tromso • Dunfermline Genova • Paris • ← Funchal (Madeira) • København Liverpool • Southampton • Birmingham • • Newcastle • Bratislava • Salzburg Wien • Genève • Basel • • Bern • Bremen • Frankfurt • Gelsenkirchen • Magdeburg Braunschweig • Beveren • Brussel • • Liège • Antwerpen • Koprivnica • Helsinki • Kiryat Shmona Lyon • • Napoli Baku → • Žilina Alkmaar • Augsburg • Marseilla • • València • Sevilla • Sassuolo • Genk Nicosia • • Berlin • Östersund
Slza
Slza pop musika talde txekiarra da, Petr Lexa eta Lukáš Bundil musikariek 2014an sortutakoa.
Ibilbidea
Petr Lexa Txekoslovakiako The Voice lehiaketako finalista izan zen eta 2014an Lukáš Bundil ezagutu eta Slza taldea sortu zuten. Aurreneko singlea "Lhůta záruční" izan zen eta izugarrizko arrakasta lortu zuten, Txekiako lehen postua eskuratu eta 10 milioi bisitalditik gora izan zuten YouTuben. 2015ean Katarze diskoa atera zuen eta Music Awards Evropa sari ugari eskuratu zuten 2015eko eta 2016ko edizioetan. Hiru aldiz platinozko diskoa izan zen.
2017an Holomráz diskoa atera zuten eta hau ere platinozko diskoa izatera iritsi zen baina herriadeko zerrendatan 2. postua baino ez zuen lortu.
Cronce
Cronce Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 78 etxebizitza zeuden, 33 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 29 bigarren erresidentzia ziren eta 16 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 78etxeak ziren. 33 etxebizitza nagusietatik 32 bere jabearen bizilekua ziren eta 1 alokairuan okupaturik zegoen; 3 etxek bi gela zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 16 etxek bost zituzten. 13 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 18 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 14 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 58 ziren, horien artean 40 aktiboak ziren eta 18 inaktiboak ziren. 40 pertsona aktiboetatik 37 lanean zeuden (21 gizon eta 16 emakume) eta 3 langabezian zeuden (2 gizon eta 1 emakume). 18 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra eraikuntza enpresa batena zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Cronce udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 561 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Lidia Guinart
Lidia Guinart Moreno (Santa Coloma de Gramanet, 1966ko abenduaren 30a) kazetari, idazle eta politikaria da, Kataluniako Sozialisten Alderdiko Diputatuen Kongresuko diputatua.
Khantiera
Khantiera (хӑнты ясӑӈ khănty yasăņ) uraldar hizkuntzen Ugriar adarreko hizkuntza da, Khanti-Mansin mintzatua. Aldaera ezberdin asko ditu, hiru multzotan (iparraldekoak, hegoaldekoak eta ekialdekoak) banaturik. Hiru aldaera hauek elkarrekiko ulergarritasun gutxi dute eta litekeena da hizkuntza ezberdintzat hartzea.
Lidia Guinart
Ibilbidea
Bartzelonako Unibertsitate Autonomoko (UAB) Informazio Zientzietako lizentziaduna da, Kataluniako Unibertsitate Irekiko kazetaritza digitaleko graduondokoa du eta UNEDeko zientzia politikoetako ikasketak ditu. Kazetari eta idazle lan egin du.
PSC-PSOEko tokiko politikako idazkaria, Espainiako 2011ko udal-hauteskundeetan zinegotzi hautatu zuten Santa Coloma de Gramaneteko Udalean. 2011tik 2015era, Ekonomia, Ogasun, Plangintza eta Barne Zerbitzuetako bigarren alkateordea eta Genero Berdintasun, Berrikuntza eta Unibertsitate Politiketako zinegotzi delegatua izan zen.
Espainiako 2015eko hauteskunde orokorretan, PSCk diputatu hautatu zuen Bartzelonan, eta 2016ko ekainaren 26an, aulkia baliozkotu zuen.
Lidia Guinart izan zen Mariano Rajoyren bigarren inbestidura-saioan Espainiako Gobernuak 2016ko urriaren 29an egindako hamalaugarren legegintzaldirako 'ez' bozkatu zuen hamabost diputatuetako bat.
Kongresuan egin duen lanean, Genero Indarkeriaren arloko Estatu Ituna egiteko egin duen lanagatik nabarmentzen da. Itun hori, azkenean, 2017ko irailaren 28an onartu zen.
Wang Zheng
Wang Zheng (1987ko abenduaren 14a) txinatar mailu jaurtitzailea da. Bere jaurtiketa onena 77,68 metrokoa da, 2014ko martxoaren 29an Chengdun-en lortutakoa, Asiako errekorra izan zena.
Emakumezkoen mailu jaurtiketan zilarrezko domina irabazi zuen Tokioko 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, 2021eko abuztuaren 3an, bere denboraldiko 77,03 metroko marka onenarekin.
Zalditeria arina (Suppé)
Zalditeria arina (Leichte Kavallerie) Franz von Suppék idatzitako opereta bat da, Karl Costaren libretoarekin. 1866ko martxoaren 21ean antzeztu zen lehen aldiz Vienako Carltheaterren.
Opera XVIII. mendean girotua dago von Bredereck baroiaren eta Ilonka Csikos kondesaren gortearen azpijokoen erdian, honen ballet konpainia "zalditeria arina" deitua delarik.
Opereta, iluntasun erlatiboan mantentzen den arren, zalditeria arinaren obertura, Von Supperen lanik ezagunenetako bat da.
Taraz
Taraz (Тараз), Kazakhstango Zhambyl probintziako hiriburua da eta Talas ibaiaren ondoan dago, herrialdearen hegoaldean, Kirgizistango mugatik gertu. 2009an 406.262 biztanle zituen eta, Astana eta Turkestanekin batera, hazkunde handia izan du azken urteetan.
Mormyrops nigricans
Mormyrops nigricans Mormyrops generoko animalia da. Arrainen barruko Mormyridae familian sailkatzen da.
Indar baten osagaiak
Fisikan, indar baten osagaiak dira erreferentzia-sistema koordenatu batean indarrak dituen proiekzio ortogonal ak. Proiekzio horiek ahalbidetu egiten dute indarrari dagozkion eragiketa matematikoak era errazagoan egitea, eta horregatik oso erabiliak dira indarren ondorio fisikoak aztertzeko; izan ere, metodo gisa, askoz sinpleagoa izan ohi da indarrek gorputz batean duten efektua aztertzea, abiapuntu modura indarrak bere osagaietan banatu eta osagai bakoitza bere aldetik analizatuz gero. Alderantziz, gorputz berean egiten ari diren indar guztien osagaien batuketa eginez, horien guztion efektu berbera duen indar erresultantea edo ordezkaria lor daiteke.
Alboko irudian plano inklinatuan kokaturiko blokea zenbait indarren eragina jasaten ari da; horien guztien indar erresultantea da. Higiduraren azterketa errazteko, erresultante hori bi ardatzetan proiekta daiteke: bata, plano inklinatuaren paraleloa ( indarra) eta bestea planoaren norabide perpendikularra ( indarra); bigarren indar honi proiekzio normala ere esaten zaio.
Mota desberdinetako osagaiak erabiltzen dira partikularen dinamika lantzean, erreferentzia-sisteman aukeratutako koordenatuak zein diren arabera: horrela, indar baten osagai kartesiarrak, zilindrikoak edo esferikoak  defini daitezke. Bestetik, partikularen ibilbidea kurbaturik badago, ibilbidearen puntu bakoitzeko norabidearen araberako osagaiak ere erabil ditzakegu, eta orduan osagai tangentea, osagai normala eta tortsio-osagaia edo osagai binormala izango ditugu, Frenet-en erreferentzia-sistema erabiliz. Sistema horretan ibilbide kurbatua laua denean (alegia, plano batean gertatzen denean), indar tangentziala eta indar zentripetua izango ditugu; gainera, erreferentzia-sistema ez-inertzial eko dinamikan indar zentrifugoa eta Coriolisen indarra ere hartu beharko ditugu.
Indarraren osagaia norabide jakin batean
Indar batek edozein norabide tan duen osagaia kalkulatzeko, indar bektoreak norabide horrekin osatzen den \theta angelua eduki behar da kontuan. Zehazki, ondoko erlazio trigonometrikoa erabiliz lor daiteke norabide horretako osagaia:Mekanika klasikoa n erabiltzen dugun espazio euklidear rak hiru dimentsio ditu (geometriako luzera, zabalera eta sakonera); hortaz, espazio horretan elkarrekiko independenteak diren hiru norabide nagusi zehaztu behar dira, gero edozein posizio eta norabide definitzeko bertan. Kontuan izanik osagaiak propiekzio ortogonalak direla, normalean hiru norabide horiek elkarren perpendikularrak izango dira espazioko puntu guztietan. Hala ere, problema fisikoen simetria geometrikoak direla eta, mota desberdinetako erreferentzia-sistema ortogonalak erabiltzen dira praktikan. Gauzak horrela, erreferentzia-sistema nola aukeratzen den, mota desberdinetako osagaiak definitzen dira mekanikan. Gehien erabiltzen diren sistemetako osagaiak aipatuko ditugu jarraian: osagai kartesiarrak, osagai zilindrikoak, osagai esferikoak eta Freneten sistemako osagai intrintsekoak.
Osagai kartesiarrak
Koordenatu-sistema kartesiar batean indarrari dagozkion osagaiak dira. Gehienetan sistema hauek erabiltzen dira espazio euklidearretan, sinpleenak baitira magnitude fisiko bektorialak aztertzeko, simetria bereziak daudenean izan ezik. René Descartes-en (1596-1650) ohorez eman zaie izendapen hori, bera izan baitzen lehena horrelakoak erabiltzen.
Sistema kartesiarretan hiru norabide finko eta elkarrekiko ortogonal definitzen dira espazioko puntu guztietan, (Oz,Oy,Oz), eta horien norabideetako bektore unitarioak berberak dira puntu guztietan : (askotan  eran idazten dira). Edozein puntutan eragiten ari den indar baten osagai kartesiarrak hiru indarrak norabide horietan dituen proiekzio ortogonalak dira: Honelaxe idazten da edozein indar bere osagai kartesiarren bidez:
Osagai zilindrikoak
Horrela definituriko gainazal koordenatuek ebaki-puntu bat definitzen dute : Gauzak horrela, espazioko puntu bakoitzean hiru norabide definitzen dira:  Norabide horietan indarrak dituen proiekzio ortogonalak dira indarraren osagai zinlindrikoak: Eta indarra honelaxe idatziko da koordenatu ziindrikoetan banaturik:
Osagai esferikoak
Koordenatu-sistema esferikoaren kasuan, hiru parametro hauen bidez definitzen da P puntua:
Horrela definituriko gainazal koordenatuek ebaki-puntu bat definitzen dute : Gauzak horrela, espazioko puntu bakoitzean hiru norabide definitzen dira:  Norabide horietan indarrak dituen proiekzio ortogonalak dira indarraren osagai esferikoak: Honelaxe adierazten da indarra koordenatu esferikoetan:
Freneten sistemako osagaiak
Aurreko hiru kasuetan, osagaiak espazioko erreferentzia-sistemaren arabera definitu dira, baina ez dugu definizio horretan sartu partikularen higidura. Dena den, zenbaitetan komenigarria izaten da partikularen ibilbidea kontuan hartzea osagaiak definitzean. Horixe da Freneten erreferentzia-sistemak egiten duena. Sistema honetan hiru norabide hauek definitzen dira ibilbideko puntu bakoitzean:
Hiru bektore unitario horiek triedo intrintsekoa definitzen dute ibilbideko puntu guztietan. Definizioz eta eraketaz, triedro ortogonala da, hiru bektoreok elkarren perpendikularrak baitira. Baina ibilbidea kurbaduna bada, aldatu egiten dira puntutik puntura.
Adibideak
Higidura lauari dagozkion bi kasu sinple aztertuko ditugu jarraian, indarren osagaiak zein irizpideren arabera banatzen diren ulertzeko.
Higidura zirkularra
Higidura zirkularraren kasuan Freneten sistema erabiltzea komeni da, horrela ibilbideari egokitzen zaizkion osagaiak bereizteko. Horrela, erraz adieraz daitezke indarraren osagai erradial eta tangentziala. Indarraren osagai erradialari indar zentripetua deritzo. Bi indar horien bidez, erraz kalkulatu ahalko dira partikularen abiadura eta azelerazioa, bere osagai etan banandurik.
2016ko Nafarroako Itzulia
2016ko Nafarroako Itzulia, Nafarroako Itzuli ko LV. ekitaldia izan zen. Hiru etapatan banatua, Orkoiengo Lizarteren lantegian hasi eta Iruñean bukatu zen.
Patras
Patras (Πάτρα, ahoskatua; Πάτραι,  ahoskatua; Patrae) Greziako hego-mendebaldeko hiria da, Peloponesoren ipar-mendebaldean kokatua dagoena; Akaiako nomoko hiriburua; 163.446 biztanle ditu (1981).
Historia
Akaiarrek sortu zuten hiria eta pelasgoek, joniarrek eta akaiarrek okupatu zuten. Peloponesoko Gerraren garaian Atenasen aldeko izan zen Patras. Erromatarren Inperioaren garaian eta Erdi Aroan bereziki hiri aurreratua izan zen, Akaiako printzerriko hiriburua izan baitzen. Turkiarrek suntsitu zuten 1821. urtean.
Ekonomia
Ardoa, mahatsa eta tabakoa esportatzen dira. Petrolio-findegiak ditu. Industriagune garrantzitsua da (ehungintza, papergintza). Unibertsitatea du.
Patrastar ospetsuak
Han jaioak dira Georgios Papandreu eta Kostis Palamas.
Fiorano al Serio
Fiorano al Serio Italiako udalerri bat da. Bergamoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Fiorano al Seriok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Li Po
Li Po edo Li Bai (701-762) txinatar olerkaria izan zen, Tang dinastiaren garaian bizi zena. "Poeta hilezkorra" deitutakoa, yue fu izeneko poema fantastikoak dira bere poemarik ezagunenak. Yangtze ibaian mozkorturik ito egin zela uste dute askok.
Bizitza eta aroa
Erdialdeko Asiakoa zen jatorriz, eta baliteke etnikoki guztiz txinatarra ez izatea ere, eskualde haietan Txinako kuturarekin kontaktuan beste ingurune etniko batekoa baizik (pertsiar, turkiar...).
Suyab izeneko hirian bizi izan zen umetan, gaur egun Kirgizistan den lurretan, baina nerabezara, merkatarien bere familiarekin, Sichuan eskualdean igaro zuen.
Tang dinastiako beste poeta esanguratsu batzuk dira:
Tradizioaren arabera, itorik hil zen mozkor gau batez, aintzira batean ilargiaren isla harrapatzeko ahaleginean.
Euskaraz
1982. urtean Idatz&Mintz literatura aldizkariaren separata edo eskuliburu gehigarri gisa argitaratu zen Joseba Sarrionadia k atondutako LI PO poema batzu lana.
Maiatz aldizkarian bi olerki euskaratu zituen 1985ean Itxaro Bordak. Hona bat, 靜夜思 edo Gaueko pentsakizun isilak, Bordak Nostalgia izenburuarekin emana :
床前明月光，   Ohe aurrean ilargi betea dago;
疑是地上霜，   lurrak izotz zuriz jantzia dirudi.
舉頭望明月，   burua altxatzen dut ilargiari sogiteko
低頭思故鄉. apaltzen dudanean sor herriari pentsatzen dut.
Mandarin dotore liburuan (2003) Rafa Egigurenek itzulita Li Poren poema batzuk jaso ziren, Tang dinastiako beste autore batzuekin batera.
Armiarma Proiektuaren itzulpenen Euskarara Ekarriak atalak beste itzulpen batzuk ere zerrendatzen ditu.
Jusix
Jusix Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Eihar frantses
Eihar frantsesa edo 	ihar frantsesa (Acer monspessulanum) Sapindaceae familiako astigar espezie da, Mediterraneo itsasoaren kostaldetatik zabaldutako zuhaitza.
Ezaugarriak
Tamaina ertaineko zuhaitza da, adaburua hostotsua duena, 10-15 metroko altueraraino hazten dena (oso gutxitan 20 urte arte). Enborrak, batez beste, 75 zentimetroko diametroa du, azal gris ilun eta leunarekin zuhaitz gazteetan eta finki ildaskatuta zaharretan.
Jusix
Biztanleria
2007an Jusix udalerrian erroldatutako biztanleak 116 ziren. Familiak 46 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak), 21 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 17 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Eihar frantses
Ezaugarriak
Gainontzeko astigar espezieengandik, bere hosto txiki trilobulatuengatik bereizten da, modu bakoitian, 3-6 zentimetrokoak, berde ilun kolorekoak, ukitu apur bat porotsuarekin. Hostoak udazkenean erortzen dira, normalean azaro aldera.
Udaberrian loratzen da, 2-3 zentimetroko pendulu horidun loreekin. Fruituak 3 cm inguruko luzerakoak dira, eta bi hegaxkak ia paraleloak dira.
Jusix
Etxebizitza
2007an 63 etxebizitza zeuden, 46 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 11 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 59etxeak ziren. 46 etxebizitza nagusietatik 31 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 1ek bi gela zituen, 5 etxek hiru zituzten, 14 etxek lau zituzten eta 26 etxek bost zituzten. 34 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 24 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 20 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Eihar frantses
Aspiezpezieak
Espezie honek hainbat azpiespezie eta aldaera ditu. Hona hemen nagusienak:
Jusix
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 68 ziren, horien artean 53 aktiboak ziren eta 15 inaktiboak ziren. 53 pertsona aktiboetatik 45 lanean zeuden (30 gizon eta 15 emakume) eta 8 langabezian zeuden (2 gizon eta 6 emakume). 15 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra informazio eta komunikazio enpresa batena zen.
2000. urtean Jusix udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 770 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Itzulpengintza automatiko
Itzulpen automatikoa (IA edo MT-Machine translation) testuen itzulpena automatikoki lortzeko ahalbidetzen duen teknologia da. Teknologia honek 1940tik hainbat hamarkadaz laguntza mugatua eskaini du, baina 2017z gero arrakasta handia lortu du, eta harrezkero erabilera askoz zabalagoa da.
Dena dela itzulpen automatikoaren emaitzak ez dira inoiz perfektuak izan, eta oraindik ere ez dira perfektuak. Emaitza horiek publikoki zabaldu nahi badira, guztiz beharrekoa da pertsona batek testua zuzentzea eta orraztea (post-edizioa).
Iturburu-hizkuntzako testu batetik abiatuta, helburu-hizkuntzako ahalik eta baliokideen den beste testu bat lortzea du helburu IAk, konputagailu bat erabilita. IA ez da nahastu behar konputagailuz lagundutako itzulpenarekin ez eta itzulpen-memorien erabilpen soilarekin.
Le Mas
Le Mas Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Itsas Alpeak departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Itzulpengintza automatiko
Itzulpengintza automatikoa hizkuntza teknologiaren garapenean nabarmen lagundu duen diziplina da. Munduan badira zeregin nagusia hori duten hainbat elkarte zientifiko, aldizkari berezi, unibertsitate departamentu eta enpresa. Martin Kay adituaren esanetan:
Bitarteko mekanikoen bidez itzultzea bada erronka zientifiko bat. Baina itzulpen automatikoak horrenbesteko interesa piztearen benetako arrazoiak ez du sustrai zientifikorik, behar praktikoan du jatorria, informazioaren jarioan alegia. Itzulpengintzako lan errepikakorrenak modu automatikoan egiten lortzea da lehen erronka. Azken helburua, agian, egunen batean adimen artifizialakren bidez pertsona batzuek lortzen duten maila profesionala makinekin lortzea da.
Le Mas
Biztanleria
2007an Le Mas udalerrian erroldatutako biztanleak 129 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Itzulpengintza automatiko
Historia
Makina itzultzaileak egiteko nahia ordenagailuak izan baino askoz ere lehenagokoa da. 1940ko hamarkadan ordenagailu bat eskura egon zenetik, itzulpengintza automatikoa berehala bilakatu zen informatikaren aplikaziorik arrakastatsuenetako batean. Ordutik hona, denbora egon da esperimentu anitz egiteko, txikiak eta handiak, bai eta instituzio zein industria mailako inbertsio handiak egitekoa ere. 1950eko hamarkadan itzultzaile automatiko bat sortzeko jarrera baikorra nagusi zen arren, 1966an argitaratutako ALPAC txostenak jarrera eszeptikoa ekarri zuen eta, ikerketek Kanadan eta Europan jarraipena izan arren, Estatu Batuetan nabarmen egin zuen behera inbertsio nahiz ikerketak. Hala eta guztiz ere, 1980ko hamarkadan suspertu zen berriz, hainbat sistemen argitalpen eta teknika berrien agerpena zela medio. 1990eko hamarkadan, batez ere teknika estatistikoen hobekuntzarekin optimismorako joera areagotu zen eta gaur egun Interneten aurki daitezke sistema askoren inplementazioak zerbitzu modura erabiltzaileen eskura.
Le Mas
Etxebizitza
2007an 191 etxebizitza zeuden, 61 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 118 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 175 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 61 etxebizitza nagusietatik 52 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 16 etxek bi gela zituzten, 25 etxek hiru zituzten, 17 etxek lau zituzten eta 4 etxek bost zituzten. 36 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 48 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 13 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Itzulpengintza automatiko
Historia
2014z geroztik neurona-sare handiak erabiltzen hasi ziren hitz-sekuentzia batek duen agertzeko probabilitatea aurreikusteko, eta normalean esaldi osoak ere modelatzen dira eredu integratu bakar batean. Itzulpen automatiko neuronal sakona aurrekoaren hedadura bat da. Biek erabiltzen dute neurona-sare handi bat baina itzulpen automatiko neuronal sakonak hainbat geruza prozesatzen ditu batera bakarka egin ordez. Alor honetan izan den garapena ikaragarri azkarra izan da, lorpenak eta hobekuntzak arin-arin gertatu dira urte gutxi-gutxi batzuetan. Horrela, Ikaskuntza sakona (deep learning) teknika Itzulpengintza automatikoan erabili zuen lehenengo argitalpen zientifikoa 2014ean agertu zen, egileak Bahdanau, Cho eta Bengio izan ziren. Handik urtebetera 2015ean bazegoen neurona-sistema bat itzulpen automatikozko txapelketa batean (OpenMT’15). Eta hurrengo urtean txapeldunen %90a sistema neuronalak izan ziren. 2015eko aurrerapena arretan oinarritutako sistemak ("attenttion based NMT") erabiltzea izan zen. 2017an hobekuntza gehigarriak lortu ziren neurona-sareetan Transformer arkitektura erabiltzearen ondorioz. Urte bat geroago euskara ere arrakastaz erabiltzen zuen sistema bat zegoen, eta beste urte batean, 2019an, euskararako zeuden neurona-sistemak bost ziren.
Zailtasunak
Gizaki baten mailara iritsiko den IA lortzea kontu zaila da, ez baita nolanahikoa makina bati erakustea gizaki batek izan dezakeen ezagutza (testuingurua) ez eta erabakiak hartzeko gaitasuna (nola ebatzi anbiguotasunak?).
Gauza jakina da hizkuntza guztiek ez dituztela ezaugarri berak eta sintaxiaren ordenari dagokionez egitura ezberdinak erabiltzen direla. Ez baita berdina antzeko egitura sintaktikoak dituzten hizkuntzen arteko IA edo egitura sintaktiko erabat ezberdinak dituzten hizkuntzen artekoa. Lehenengoak prozesamendu eta baliabide gutxiago eskatzen ditu eta emaitzak ere hobeak dira bigarrenean baino. Bigarrenak, beraz, aparteko prozesaketa eskatuko du esaldi bateko elementuen ordena ebazterako orduan.
Villeneuve-la-Comptal
Villeneuve-la-Comptal Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aude departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Itzulpengintza automatiko
Zailtasunak
IAri ekiteko aukeratutako estrategiaren arabera, gainera, beharrezko baliabideak neurri ezberdinetakoak izan daitezke. Corpusetan oinarritutako IAren kasurako, adibidez, ezinbestekoa da corpus eleaniztun handiak izatea, sistemak bertatik ikasteko aukera izan dezan eta munduarekiko ikuspegi zabalagoa izan dezan.
Villeneuve-la-Comptal
Biztanleria
2007an Villeneuve-la-Comptal udalerrian erroldatutako biztanleak 1.188 ziren. Familiak 464 ziren, horien artean 86 pertsona bakarrekoak ziren (43 bakarrik bizi ziren gizonak eta 43 bakarrik bizi ziren emakumeak), 185 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 169 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Itzulpengintza automatiko
Zailtasunak
Esan bezala, anbiguotasunen gaineko erabakiak hartzea kontu zaila izan daiteke eta, ondorioz, helburu orokorreko IA egin ordez badira domeinu konkretuetan espezializatzen diren sistemak, sarrera mugatuagoa izanik, anbiguotasunerako aukerak ere murrizten baitira eta horrek eragin zuzena baitu lortutako emaitzetan.
Ikus daitekeenez, hainbat dira gainditu beharreko trabak kalitatezko IA lortu nahi bada, horregatik, IAren erronkak eta egun arte egindako bidea ikusita, beti dago eszeptikotasuna adieraziko duenik. Joseph Bonet-ek horrela zioen 2006an:
Villeneuve-la-Comptal
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Itzulpengintza automatiko
Zailtasunak
Neurona-sareen ekarriarekin 2017z geroztik izugarrizko hobekuntza nabaritu izan da itzultzaile automatikoetan.
Le Mas
Diru sarrerak
2009an Le Mas udalerrian 46 unitate fiskal zeuden, 91 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.365 euro zen.
Itzulpengintza automatiko
Garapena
Itzulpen automatikoari aplikaturiko metodoak hiru talde handitan bana ditzakegu:
Ikuspuntu teorikotik erabat kontrajarririk dauden hurbilpenak dira, diseinuaren aldetik sistema oso ezberdinak baitira. Arauetan oinarrituriko sistemek euren kontzepzio teorikoan, Hizkuntzalaritza Sortzailean eta adimen artifizialean izandako aurrerapenen eragina izan dute, batez ere, 1970eko hamarkadatik aurrera.
Analogietan oinarrituriko sistemak 1990eko hamarkadan agertu ziren eta hurbilpen estatistikoen metodoak aplikatzen dituzte aldez aurretik itzulita dauden testu zatien gainean. Ele egitea eta Corpus Hizkuntzalaritza aztertzeko sistemetan erabilitako tekniken antzekoak aplikatzen dituzte.
Paradigma neuronalaren ekarriarekin 2017z geroztik izugarrizko hobekuntza nabaritu zen itzultzaile automatikoetan. Hasieran hizkuntza nagusienen arteko itzulpenetan ikusi zen arrakasta, baina 2018z gero euskara bezalako hizkuntzetan ere erabili da arrakastarekin.
1990eko hamarkadara arte ikerlarien artean izan den premisarik indartsuenetako bat, itzulpena funtsean parekotasun semantikoaren arazo gisa hartzea izan da. Premisa horren oinarria Leibnizen garairaino heldu eta Frege eta Montaguek, semantika garaikidearen aitak, hartu zuten ustean dago, alegia, munduko hizkuntza guztiek azpiegitura logiko bera dutela. Horrela izatekotan, azpiegitura hori asmatu eta formalizatzeko gai bagina itzulpenaren arazoa konponduta legoke.
Ideia horrekin, ikertzaileak parekotasun kontzeptualaren arazoa konpontzen saiatu dira, bai adierazpen neutro eta komunen bitartez –hizkuntzen arteko edo interlingua teknika–, bai hizkuntza bikoteen artean tarteko adierazpenak proiektatuz –transferentzia teknika–. Semantikaren tratamendu konputazionalerako gehien erabiltzen diren ereduen artean azpimarratzekoak dira honako hauek: sare semantikoak, lehentasun semantikoak, kasu eta balentzia gramatikak, adierazpen kontzeptualak, transferentzia lexikoa, semantika lexikoa eta desanbiguazio lexikoa.
Uste teoriko hori seguruenik itzultzaileentzat itzulpen sistema erabilgarrien garapena gehien kaltetu duen alderdia da eta duela gutxi arte ikertzaile gutxi batzuk (Melby edo Kay) ausartu dira kritikak egiten. Melby izan da hizkuntzen arteko unibertsaltasun kontzeptualaren hipotesia era argi batean zalantzan jarri zuen lehena.
Itzultzaile profesionalek zalantzan jarri izan dute ideia horren baliagarritasuna Interneteko foro ezagunetan islatzen den legez. Horrez gain, itzulpengintzaren esparruan semantikoa bezain garrantzitsuak diren parekotasun mailak deskribatzen dituzten azterketak berriak dira. Nord-ek, itzulpen parekotasunaren azterketan egilerik nabarmenena den emakumeak, bi dimentsio gehiago proposatzen ditu, parekotasun estatistikoa eta parekotasun pragmatikoa. Bestalde, Hatim eta Mason-ek, itzulpena soilik linguistikoa baino, batez ere zentzu pragmatikodun kontutzat hartzearen garrantzia azpimarratzen dute eta parekotasun abstraktuagoa duen maila proposatzen dute sinbolo sozial eta kulturalen eremuan, hots, semiotikarenean.
Le Mas
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 3 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen eta 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen.
Itzulpengintza automatiko
Itzulpen automatiko neuronala
Neurona-sareen ekarriarekin 2017z geroztik izugarrizko hobekuntza nabaritu zen hizkuntza nagusienen arteko itzultzaile automatikoetan.
Erregeletan oinarritutako IA
Erregeletan oinarritutako IAren barruan itzulpen zuzena, transferentziazko edo interlingua bidezko metodoak aurki ditzakegu.
Le Mas
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 eraikuntza enpresa.
Itzulpengintza automatiko
Euskararako itzultzaile neuronalak
Paradigma neuronalaren ekarriarekin 2017z geroztik izugarrizko hobekuntza nabaritu zen hizkuntza nagusienen arteko itzultzaile automatikoetan. Geroxeago, eta arin, euskal munduko ikerkuntza komunitatea gai izan zen euskaratik eta euskararako itzultzaile neuronalak mundu mailako artearen egoeraren pare jartzeko.
Le Mas
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Itzulpengintza automatiko
Euskararako itzultzaile neuronalak
2015ean hasi zen euskararako itzulpen neuronala aztertzen TADEEP proiektuan. Ordurako Deepl itzultzaileak kalitatezko emaitzak ematen zituen 10 hizkuntzatan baina euskara ez zegoen horien artean. Bi urte geroago lehenengo emaitza bikainak lortuta, 2017an lehen demoa publikoki eskura zegoen. 2017an bertan, hainbat agente (Ixa Taldea, Elhuyar, Vicomtech, Ametzagaña, Mondragon Lingua...) batera, MODELA izeneko proiektua abiatu zen. Beste urtebeteko epean, 2018an MODELA itzultzailea plazaratu zen, Interneten publiko orokorrerako euskarazko itzulpen neuronala eskaintzen zuen lehen zerbitzua.
Abiada bizian mugitzen zen arlo honetan, geroago gutxienez beste hiru itzultzaile neuronal gehiago plazaratu ziren. Horien arteko diferentzia nagusia itzultzaile bakoitzak erabiltzen duen corpusa da (corpus = milioika esaldi bi hizkuntzatan), baita itzultzeko zerbitzuan onartzen duten hitz-kopuru maximoa ere (konputagailu ahaltsu eta garestiak erabili behar dira horretan). Hauek ziren 2020ko hasieran eskaintzen ziren euskararako itzultzaile neuronalak:
Villeneuve-la-Comptal
Etxebizitza
2007an 503 etxebizitza zeuden, 470 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 23 hutsik zeuden. 488 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 470 etxebizitza nagusietatik 372 bere jabearen bizilekua ziren, 87 alokairuan okupaturik zeuden eta 12 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 6 etxek bi zituzten, 34 etxek hiru zituzten, 139 etxek lau zituzten eta 287 etxek bost zituzten. 363 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 181 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 274 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 747 ziren, horien artean 537 aktiboak ziren eta 210 inaktiboak ziren. 537 pertsona aktiboetatik 487 lanean zeuden (268 gizon eta 219 emakume) eta 50 langabezian zeuden (21 gizon eta 29 emakume). 210 pertsona inaktiboetatik 94 erretiraturik zeuden, 55 ikasten zeuden eta 61 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Villeneuve-la-Comptal udalerrian 477 unitate fiskal zeuden, 1.212,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.021 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 42 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 10 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 12 zerbitzu publikoetatik, 4 igeltseroak ziren, 3 iturginak, 1 argiketaria, 3 ile apaindegiak eta 1 jatetxe.
Itzulpengintza automatiko
Itzultzaile automatiko batzuk
Euskarara edo euskaratik itzulpenak egiten dituzten itzultzaile automatikoak gero eta gehiago dira,[14] horra zerrenda bat:
Euskara ez den beste hizkuntzetarako itzulpenak egiten dituzten itzultzaile automatikoak ere gero eta gehiago dira, horra zerrenda bat:
Villeneuve-la-Comptal
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Villeneuve-la-Comptal udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 544 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Coalició Compromís
Compromís Valentziako Erkidegoko koalizio politikoa da, Valentziako Bloke Nazionalista (Bloc), Valentziar Herriaren Iniziatiba (Iniciativa) eta Berdeak - Valentziar Herriko Equo (Verds) alderdiek osatua. 2010. urtean sortu zen eta 3 alderdi horietako kideez gain, kide independenteak ditu. Valentziar Erkidegoan indar nabarmena duen alderdia da, gaur egun 722 zinegotzi eta 17 legebiltzarkide dituelarik erkidego horren udaletan eta legebiltzarrean, hurrenez hurren. Espainiar Estatuko erakundeetan ere ordezkariak ditu, ordezkari bana Diputatuen Kongresuan eta Senatuan. Valentziar Erkidegoko alkatetza ugari ditu bere gain, horien artean erkidegoko hiriburuarena.
2010eko urtarrilean osatu zen koalizioa, 2011ko udal hauteskunde eta Valentziar Erkidegoko hauteskundeetan batera aurkezteko. Emaitza ona eman zuenez formulak, berrerabili egin zen 2011ko azaroaren 20ko hauteskunde orokorretan. Koalizioak beste alderdi politiko eta erakundeen babesa ere badu, hala nola, Projecte Obert, Villenako Berdeak edo Europako Alderdi Berdearena. 2012ko uztailean eratu zen koalizioaren buruzagitza, zeinetan 21 kidek parte hartzen duten, horien bozeramaile direlarik Enric Morera (BLOC) eta Mónica Oltra (Iniciativa).
Alderdia ildo nazionalistakoa da, ezkerreko valentziar nazionalismoa, ezker modernoa eta ekologismo politikoa ditu oinarri. Ezaguna egin zuen alderdia Valentziar Erkidegoarentzat finantziazio ekonomiko onagoa eskatzeak eta Hego Euskal Herriko erakundeen kontzertu ekonomikoa kritikatzeak. Alderdi honek euskal erakundeen eskubide historikoek aldarrikatzen duten kontzertu ekonomikoa "pribilegiotzat" jotzen du eta Espainiaren homogeneizazio fiskalaren alde agertzen da. Valentzieraren eta Valentziar Erkidegoaren autonomiaren alde ere jarduten du.
The Untouchables
The Untouchables (ukiezinak) izan daiteke:
Juan Crisóstomo Arriaga
Juan Crisóstomo Jacobo Antonio Arriaga Baltzola (Bilbo, Bizkaia, 1806ko urtarrilaren 27a - Paris, Frantzia, 1826ko urtarrilaren 17a) bizkaitar musikagilea izan zen. Bilboko Arriaga antzokiak haren omenez du izena.
Bizitza
Juan Crisóstomo Arriaga 1806ko urtarrilaren 27an jaio zen Bilboko Goienkaleko 12.ean eta Zazpi Kaleetako Joan Santuen elizan izan zen bataiatua. Bere jaiotetxean plaka oroigarri bat ikus daiteke. Juan Simon Arriaga Urlezaga eta Rosa Baltzola Garamendiren bi seme-alabetatik zaharrena izan zen bera. Berriatuan organo-jotzaile izandako aitak erakutsi zion hasiera batean musika. Zer-nolako talentua zuen ikusirik, Faustino Sanzen, bere garaiko biolinista ospetsuaren ikasle izatera iritsi zen, eta 11 urterekin konposatzen eta Bilboko musika elkarteetan jotzen hasi zen.
15 urte zituela Parisko École Royal de Musique et Declamation ikastetxean (Parisko kontserbatorioa) ikasten hasi zen biolina Pierre Baillotekin, harmonia François-Joseph Fétisekin eta kontrapuntua Luigi Cherubinirekin. Kontserbatorioan 4 urtez izan zen matrikulatuta, eta hango aktetan gordeta daude Juan Crisóstomo Arriagaren notak eta haren lanari buruzko oharrak.
20 urte betetzeko egun gutxi falta zirela, 1826ko urtarrilaren 16an hil zen Juan Crisóstomo Arriaga, dirudienez biriketako gaitz batek jota. 1977. urtetik, Parisko Saint Honoré kaleko 314.eko ateburuan haren heriotza gogorarazten duen oroigarri bat dago.
Juan Crisóstomoren omenez, Bilbon eraikitako antzokiari Arriaga izena jarri zitzaion, eta monumentu bat altxatu zen. Bestalde, gaur egun hiri horretako Casilda Iturrizar parkean eta Bilboko Arte Eder Museoaren alboan Francisco Durriok egindako Arriagaren monumentua dago. Bilboko musika kontserbatorioak haren omenez Juan Crisóstomo de Arriaga izena hartu zuen.
Eva Yerbabuena
Eva María Garrido García (Frankfurt am Main, 1970), ezagunagoa Eva Yerbabuena izengoitiz, espainiar flamenko-dantzari eta koreografoa da. Espainiako Dantza Sari Nazionala jaso zuen 2001ean, eta Arte Ederretako Merituaren Urrezko Domina 2017an.
Bizitza
Espainiar etorkinen alaba, Eva María Garrido Frankfurten sortu zen, Alemanian, 1970ean. 15 egun geroago, ordea, Granadako Ogíjares herrira eraman zuten gurasoek, eta bertan bizi izan zen, aitona-amonekin, hamar urte bete arte. 11 urte zituela, akademia batean sartu zuten dantza flamenkoa ikas zezan. 12 urterekin, jendaurrean dantzatzen hasi zen Enrique “el Canastero”, Angustillas “la Mona”, Mariquilla eta Mario Maya artista handiekin. Dantzaz gain, arte dramatikoa eta koreografia ere ikasi zituen. Koreografia ikasketak La Habanan egin zituen Johannes Garciarekin.
1985an, Rafael Aguilar-en konpainian sartu zen, eta Paco Moyanorenean 1987an. 1990eko hamarkadan, Javier Latorre, Manolete, Merche Esmeralda eta Joaquín Cortésekin lan egin zuen. 1998an bere konpainia sortu zuen. Eva (1998), 5 Mujeres 5 (2000), La Voz del Silencio (2002), A Cuatro Voces (2004), El Huso de la Memoria (2006), Santo y Seña (2007), Lluvia (2009), ¡Ay! (2013) eta Apariencia (2016) ikuskizunak sortu ditu bere konpainiarentzat. Hainbat bira egin ditu Espainian zehar eta, besteak beste, Wuppertalgo dantza jaialdian, Veneziako Biurtekoan, Royal Albert Hallen, Dusseldorfeko Operan eta Sydney Opera Housen dantza egin du.
1999an, Mike Figgis britainiar zuzendariaren Flamenco Women dokumentalean parte hartu zuen, eta 2001ean Figgisek berak zuzendutako Hotel fikziozko filmean.
Condat-sur-Vienne
Condat-sur-Vienne Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vienne Garaia departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Condat-sur-Vienne udalerrian erroldatutako biztanleak 4.667 ziren. Familiak 1.808 ziren, horien artean 307 pertsona bakarrekoak ziren (151 bakarrik bizi ziren gizonak eta 156 bakarrik bizi ziren emakumeak), 750 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 631 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 120 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 1.929 etxebizitza zeuden, 1.846 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 31 bigarren erresidentzia ziren eta 52 hutsik zeuden. 1.793 etxeak ziren eta 129 apartamentuak ziren. 1.846 etxebizitza nagusietatik 1.444 bere jabearen bizilekua ziren, 378 alokairuan okupaturik zeuden eta 24 doan lagata zeuden; 14 etxek gela bat zuten, 53 etxek bi zituzten, 221 etxek hiru zituzten, 634 etxek lau zituzten eta 924 etxek bost zituzten. 1.520 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 647 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1.108 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 3.192 ziren, horien artean 2.240 aktiboak ziren eta 952 inaktiboak ziren. 2.240 pertsona aktiboetatik 2.107 lanean zeuden (1.048 gizon eta 1.059 emakume) eta 134 langabezian zeuden (48 gizon eta 86 emakume). 952 pertsona inaktiboetatik 439 erretiraturik zeuden, 346 ikasten zeuden eta 167 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Condat-sur-Vienne udalerrian 1.903 unitate fiskal zeuden, 4.858,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.287 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 140 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 2 janari enpresak ziren, 8 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 26 eraikuntza enpresak ziren, 29 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 14 garraio enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 5 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 10 zerbitzu enpresak ziren, 15 administrazio publikoko enpresak ziren eta 17 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 38 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 1 funeraria, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 5 igeltseroak, 6 margolariak, 4 zurginak, 4 iturginak, 1 argiketaria, 1 eraikuntza enpresa, 4 ile apaindegiak, 1 jatetxe, 2 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 6 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 liburu denda zen eta 1 altzari denda zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak botika ziren.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Days of Our Lives
Days of Our Lives (DOOL edo Days ere deitua) Ted eta Betty Cordayk sortutako estatubatuar soap opera da, NBC telebista kateak 1960ko hamarkadatiuk aurrera eman zuena.
Garapen Jasangarrirako 14. helburua: itsaspeko bizitza
Garapen Jasangarriaren Helburuak (GJH) Nazio Batuen Erakundeak (NBE) argitaratutako 18 helburu dira. Pertsonen, planetaren eta oparotasunaren aldeko ekintza-plan bat da eta bake unibertsala eta justiziarako sarbidea indartzeko asmoa du. 14. helburua Itsaspeko bizitza da (ozeanoak, itsasoak eta itsas baliabideak mantentzea eta modu jasangarrian erabiltzea garapen jasangarriari begira).
Ozeanoak, itsasoak... lurra gizakiarentzat bizitzeko toki egokia izatea posible egiten duten faktoreetatik garrantzitsuenetakoak dira, izan ere, euria, edateko ura, klima, jaten dugun janariaren zati handi bat eta arnasten dugun airearen oxigenoa itsasoek, ozeanoek, aintzirek eta ibaiek ematen edo erregulatzen dituzte. Horregatik guztiagatik, ezinbesteko errekurtso honen zaintza eta kudeaketa ona egitea oso garrantzitsua da etorkizun jasangarri bat nahi badugu. Hain zuzen, hori guztia da garapen jasangarrirako helburu honek bilatzen duena.
Hala eta guztiz ere, gaur egun, kostaldeetako uren etengabeko narriadura gertatzen ari da kontaminazioaren eta azidifikazioaren ondorioz, eta, honek, ekosistemen funtzionamendu naturala eta biodibertsitatea kaltetzen ditu. Halaber, hau kaltegarria izaten ari da eskala txikiko arrantzan.
Beraz, gure ozeanoak babestea lehentasun izaten jarraitu behar du, izan ere, itsas bioaniztasuna ezinbestekoa da gizakiaren eta planetaren osasunarentzako. Horretarako,  itsas gune babestuak era eraginkor batean kudeatu behar dira, hauen baliabideak bezala, eta gehiegizko arrantza, itsas kontaminazioa eta itsas azidifikazioa geratzeko arau eraginkorragoak jarri behar dira martxan.