cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Luxiol
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 95 ziren, horien artean 66 aktiboak ziren eta 29 inaktiboak ziren. 66 pertsona aktiboetatik 63 lanean zeuden (35 gizon eta 28 emakume) eta 3 langabezian zeuden (2 gizon eta 1 emakume). 29 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Luxiol udalerrian 60 unitate fiskal zeuden, 164 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.594 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 1 zurgina.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Monterotondo Marittimo
Monterotondo Marittimo Italiako udalerri bat da. Grossetoko probintzian kokatuta dago, Toscana eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Monterotondo Marittimok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Mutnovskita
Mutnovskita sulfuro motako minerala da.
Ezaugarriak
Mutnovskita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 da.
Oiarso Sociedad Cooperativa
Oiarso Sociedad Cooperativa osasun arloko Hernaniko enpresa kooperatiba da, MCC taldekoa. Bexen Medical markapean lan egiten du. 1978an sortua, Hernaniko egoitzaz gain, Alegian eta Txinan instalazioak ere baditu.
Fairview (Illinois)
Fairview  Illinoiseko herri bat da. Fulton konderrian kokatua dago. 2010ean 522 biztanle zituen, 10.92 kilometro koadrotan banatuta.
NGC 5046
NGC 5046 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. Edward S. Holdenek aurkitu zuen n.
Lozère
Lozère (frantsesez ahoskatua; Losera  ahoskatua) Okzitania eskualdeko departamendua da (48), Frantziako erdi-hegoaldean, Massif Centralen hego-ekialdean. Bertan dagoen Lozère menditik hartzen du izena.
Prefektura Mende hirian dago. Suprefetura hiria Florac da. Mugakide ditu Cantal, Loira Garaia, Ardèche, Gard eta Aveyron departamenduak. Eskualde menditsua dela esan daiteke oro har. Eskualdearen iparraldeak Marguerideko mendiek (1.554 m., Truc de Randon gailurra) hartzen dute; mendi horiek ekialderantz luzatzen dira. Ipar-mendebalean eta mendebalean sumendiek sortutako Aubraceko goi-ordokia dago; hego-ekialdean Cevenas mendialde granitikoa (Lozère mendia, 1.702 m; Bougès mendia, 1.424 m). Ekonomia jarduera nagusiak abeltzaintza (behi eta ardi azienda) eta janari industria (Roquefort gazta) dira. Bigarren Mundu Gerraz geroztik jende askok utzi du Lozereko departamendua.
Historia
Lozère 1790eko martxoaren 4an sortutako 83 departamenduetako bat da, 1789ko abenduaren 22ko legea aplikatuz. Hasieran Sources eta Hautes-Cévennes izenak proposatu ziren, baina ez zuten onartu. Bere mugak antzinako Gévaudango gotzaindegiarenekin bat datoz, Sauguesko kantonamendua izan ezik, gotzaindegi honetakoa zena eta orain Haute-Loire departamenduan dagoena.
Banaketa administratiboa
Departamenduak 2 barruti, 13 kantonamendu eta 158 udalerri ditu.
Hona hemen Lozèreko 13 departamenduak:
Turismo
Turistek espeleologia eta beste kirol batzuk, tartean eski edo kayak, egiten dituzte. Lozèrek Cévennesko parke nazionalaren zati bat du bere barnean. Frantziako lekurik hoberena da amuarrainak hartzeko, batez ere Lot, Tarn edota Truyère ibaiak.
Yerbas Buenas
Yerbas Buenas Txileko erdialdeko komuna eta hiri bat da. Maule eskualdeko Linares probintzian kokatuta dago. 2002ko erroldan, 16.134 biztanle zituen.
Syncratomorpha
Syncratomorpha Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Syncratomorpha euthetodes da.
Courante
Courantea, corrente, coranto edo corant ere deitua, Pizkundearen amaierako eta Barrokoaren hasierako konpas hirutarreko dantza familia bati ematen zaion izena da.
Gaur egun aipaturiko izen ezberdinak erabiltzen dira kourante motak ezberdintzeko (italiar ahoskera jatorri horreko dantzarentzat, etab...) baina jatorrizko iturrietan ahoskera horiek ez ziren sendoak.
Pizkundearen amaieran, dantza hau bira eta jauzi azkarrekin dantzatzen zen, Thoinot Arbeauk deskribatzen duenaren arabera.
Bere erabilerarik arruntenean, barroko garaian, couranteak bi aldaera izan zituen: frantziarra eta italiarra. Frantziar estiloak azentu gurutzatu asko zituen eta dantza motela zen. Italiarra azkarragoa zen, garapen aske eta azkarrago batekin, baina ez dago batere garbi zeintzuk ziren Arbeauk deskribatutako courante frantziarrarekin zituen diferentzia esanguratsuak.
Barrokoko suitean, italiar zein frantziarrean, courantea ohi alemanda eta zarabandaren artean sartzen da, bigarren edo hirugarren musika mugimendu bezala.
Fairview Heights (Illinois)
Fairview Heights  Illinoiseko hiri bat da. St. Clair konderrian kokatua dago. 2010ean 17,078 biztanle zituen, 29.58 kilometro koadrotan banatuta.
Volusiano
Volusiano (Gaius Vibius Volusianus; † Interamna, 253) erromatar enperadorea izan zen, 251tik hil zen arte, Treboniano Galo aitarekin batera.
251ko uztailaren 1ean, Dezio eta Herenio Etrusko enperadoreak hil ziren godoen aurka borrokatzen ari zirela. Soldaduek Treboniano Galo aldarrikatu zuten enperadore. Honek Hostiliano, Dezioren beste seme bat, onartu zuen aldi bereko enperadore gisa. Nolanahi ere, 251 uztailean ere, izurrite batek Hostiliano hil zuen. Volusianok haren lekua hartu zuen, eta enperadore titulua jaso zuen.
Hautvillers
Hautvillers Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 394 etxebizitza zeuden, 337 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 22 bigarren erresidentzia ziren eta 35 hutsik zeuden. 325 etxeak ziren eta 69 apartamentuak ziren. 337 etxebizitza nagusietatik 243 bere jabearen bizilekua ziren, 89 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 5 etxek gela bat zuten, 21 etxek bi zituzten, 33 etxek hiru zituzten, 79 etxek lau zituzten eta 199 etxek bost zituzten. 239 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 139 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 165 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 554 ziren, horien artean 418 aktiboak ziren eta 136 inaktiboak ziren. 418 pertsona aktiboetatik 398 lanean zeuden (208 gizon eta 190 emakume) eta 20 langabezian zeuden (12 gizon eta 8 emakume). 136 pertsona inaktiboetatik 57 erretiraturik zeuden, 44 ikasten zeuden eta 35 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Hautvillers udalerrian 340 unitate fiskal zeuden, 805 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 23.320 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 34 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 1 ile apaindegia eta 2 jatetxeak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Hautvillers udalerrian 144 nekazaritza-ustiategi zeuden, 132 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Humanitate eta Hezkuntza Zientzien Fakultatea
Ikasketak
Gaur egun hainbat gradu, unibertsitate master eta graduondo ikas daitezke Humanitate eta Hezkuntza Zientzien Fakultatean. Ikasketa batzuk presentzialak dira eta beste batzuk sarean eskaintzen dira.
Graduondoak
Profesionalei zuzendutako hainbat graduondo eskaintzen ditu, hezkuntzan, komunikazioan, kulturan eta kooperatibismoan. Besteak beste, Euskal Kulturgintzaren Transmisioa (EKT) aditu titulua eskaintzen du.
Ikerketa eta transferentzia
Hezkuntzari lotutako transferentzia kudeatzeko, fakultateak 2019an sortu zuen Hezkuntza Berrikuntzarako Zentroa (HBZ).
Institutu eta laborategiak
Fakultateak jorratzen dituen hiru jakintza arlo lantzeko, hainbat egitura sortu ditu.
Lanki Kooperatibismoaren Ikertegia
Lankidetzaren ikertegia da Lanki, eta Eskoriatzan du etxea, HUHEZIn bertan. Hamar lagunek osatzen dute, eta horien egitekoa da kooperatibak eta autoeraketa ikertzea, eta hortik gogoeta nahiz prestakuntza eskaintzea kooperatibei.
Lan ildoak
Gaur egun, honako lan hauek ditu Lankik esku artean:
Geroa
Bi kezka nagusi ditu Lanki Ikertegiak gerora begira: master bat prestatzea, erreferente izan nahi duena kooperatibismoaren inguruan. Eta bigarrenik, bultzatzea eta elikatzea kooperatiba prestakuntza bai MCCn eta baita MUn ere.
KoLaborategia. Gizarte Digitalerako Hezkuntza eta Komunikazioa
KoLaborategia 2018an sortu zen, hiru alor hauek lantzeko: aholkularitza eta formazioa, esperimentazioa eta digitalizazioaren ikerketa.
Monlezun-d'Armagnac
Monlezun-d'Armagnac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Monlezun-d'Armagnac udalerrian erroldatutako biztanleak 192 ziren. Familiak 84 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 28 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 105 etxebizitza zeuden, 88 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 95 etxeak ziren eta 10 apartamentuak ziren. 88 etxebizitza nagusietatik 67 bere jabearen bizilekua ziren, 18 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 31 etxek lau zituzten eta 43 etxek bost zituzten. 68 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 47 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 37 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 124 ziren, horien artean 85 aktiboak ziren eta 39 inaktiboak ziren. 85 pertsona aktiboetatik 79 lanean zeuden (44 gizon eta 35 emakume) eta 6 langabezian zeuden (3 gizon eta 3 emakume). 39 pertsona inaktiboetatik 23 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Monlezun-d'Armagnac udalerrian 85 unitate fiskal zeuden, 205 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.091 euro zen.
Oudeuil
Oudeuil Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Monlezun-d'Armagnac
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
Oudeuil
Biztanleria
2007an Oudeuil udalerrian erroldatutako biztanleak 239 ziren. Familiak 92 ziren, horien artean 21 pertsona bakarrekoak ziren (21 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 21 bakarrik bizi ziren emakumeak), 25 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 42 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Monlezun-d'Armagnac
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 zurgina eta 1 jatetxe.
Oudeuil
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 110 etxebizitza zeuden, 93 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 108 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 93 etxebizitza nagusietatik 82 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 12 etxek hiru zituzten, 25 etxek lau zituzten eta 55 etxek bost zituzten. 80 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 35 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 55 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Monlezun-d'Armagnac
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Oudeuil
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 168 ziren, horien artean 134 aktiboak ziren eta 34 inaktiboak ziren. 134 pertsona aktiboetatik 122 lanean zeuden (64 gizon eta 58 emakume) eta 11 langabezian zeuden (7 gizon eta 4 emakume). 34 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Monlezun-d'Armagnac
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Oudeuil
Diru sarrerak
2009an Oudeuil udalerrian 95 unitate fiskal zeuden, 260 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.481 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria eta 1 iturgina.
2000. urtean Oudeuil udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 390 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Puma
Puma (Puma concolor) felidae familiako espeziea da. Ameriketan jatorria duen bigarren felidorik handiena, jaguar raren ondoren. Espezie generalista da, kontinenteko ia habitat guztietan bizi dena.
NGC 5047
NGC 5047 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Puma
Ezaugarriak
Sorbaldarainoko altuera 60-80 zentimetro bitartekoa da eta sudurretik isats ertzerainoko luzera 2,4 metrora iritsi da inoiz; hala ere, 1,5 eta 2,75 metroren ingurukoa da.
Iparraldeko pumak hegoaldekoak baino handiago eta astunagoak dira.
Arren batez besteko pisua 53-72 kg-koa da eta emeena, 34-48 kg. Munduko laugarren felido handiena da, lehoinabar afrikarraren parean, horiek batez bestean pisutsuagoak eta sendoagoak izan arren). Ez dira lehoinabartat jotzen, orro egiteko gaitasunik ez dutelako: pantera familiaren deskribapen zehatzean, panteratzat hartzen da orro egiteko gai den felidoa, eta sailkapen fin horretan, tigreak, lehoiak, jaguarrak eta lehoinabarrak daude soilik.
Elikadura eta ehiza
Pumak harrapa dezakeen edozein harrapakin jaten du, intsektuak nahiz ungulatu handiak. Haren harrapakin gogokoenak orein ak eta tamaina antzekoko ungulatuak dira. Armadilo ak, txerri basatiak, altze ak, narrastiak eta hegaztiak ere ehizatzen ditu.
Oso animalia bizkorra eta malgua da: felido guztien artean, jauzirik luzeenak eta altuenak egin ditzake. Abilezia hori aprobetxatuz, jauzi batekin harrapakinaren lepoa heldu eta airerik gabe zein odol fluxurik gabe utziz hiltzen du; behar izanez gero, harrapakin handiak muturra estaliz ere ito ditzake. Harrapari trebe eta indartsuak da: animalia bost aldiz handiagoak hiltzeko gai da, altze ar handiak, kasu.
Hedapen geografikoa
Ipar Amerike tatik (Alaska eta Kanada ko iparraldea izan ezik) Hego Amerike taraino hedatzen da eta kontinente horretako herrialde askotan bizi da, nahiz eta azken hamarkadetan haren presentzia nabarmen jaitsi den.
Azpiespezieak
Hainbat azpiespezie ditu:
- Hego Amerikako ekialdeko puma (Puma concolor anthonyi)  Nelson & Goldman, 1931.
- Argentinar puma (Puma concolor cabrerae)  Pocock, 1940.
- Hego Amerikako iparraldeko puma (Puma concolor concolor)  Linnaeus, 1771.
- Erdialdeko Amerikako puma (Puma concolor costaricensis)  Merriam, 1901.
- Ipar Amerikako puma (Puma concolor couguar)  Kerr, 1792.
Bizi-zikloa
Pumak ez du harrapari naturalik, lehian dabiltzan etsai asko bai, ordea. Iparraldeko guneetan hartz arreekin eta otso taldeekin lehiatzen da, hartza askoz ere handiagoa baita eta otsoak taldeetan ibiltzen baitira (otso bakarti batek ez dio arriskurik sortzen). Hegoaldean, berriz, jaguar handiago eta indartsuarekin lehiatzen da.
Dena den, lehia bizien duen animaliarekin otsoa da, biek ala biek harrapakin berberak dituztelako, eta bi animalia horien arteko borrokak eta elkar hilketak ugariak izaten dira. Pumak otso bakartiak sarritan hiltzen dituzte lehia horren borrokagatik, baina otsoak taldeetan daudenean, egoera erabat aldatzen da, eta sarritan pumak hilik edo desplazaturik suertatzen dira.
Pumak garrantzi handia du bere habitateko kate trofikoan.
Egoera
Arriskuan edo arriskuan sartzeko zorian diren animalien zerrendak puma kezka txikitik ia arriskuan dagoen espeziera aldatu du sailkapenean, azken ikerketek arrisku ahulera igotzeko aukera baztertu gabe. Izan ere, azken urteotan jasaten ari den desplazamendua kontuan hartu behar da.
Siderostigma
Siderostigma Lecithoceridae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Siderostigma symbolica da.
Kopepodo
Kopepodoak (izen zientifikoa: Copepoda) itsasoan eta ur gezako ia edozein habitatetan bizi den krustazeo txikien talde bat dira. Espezie batzuk planktonikoak dira (itsasoko uretan igeri dabiltza), beste batzuk bentonikoak dira (ozeanoko hondoetan finko bizi dira) eta beste batzuk limno-lurtarrak dira, leku hezeetan biziz: padurak, hosto erorien azpian, ur-iturrietan, urtaroetan bakarrik sortzen diren putzu eta urmaeletan, goroldioen azpian, edo urez betetzen diren hainbat landareen artean. Lurpean ere bizi daitezke, kobazulo, sima edo antzekoetan. Kopepodoen barruan dauden animalia batzuk bioindikadoreak dira.
Grove City (Ohio)
Grove City Ohioko hiri bat da. Franklin konderrian kokatua dago. 2010ean 35,575 biztanle zituen, 41.95 kilometro koadrotan banatuta.
Treboniano Galo
Kaio Vibio Treboniano Galo (Gaius Vibius Trebonianus Gallus; Italia, 206 - Interamna, 253ko abuztua) erromatar enperadorea izan zen, 251tik hil zen arte, Volusiano semearekin batera.
Galo familia zahar eta errespetagarri batean jaio zen. Senatari mailako familia zeukan edonork bezala, izendapen politiko eta militar ohikoak jaso zituen estreinako urteetan. 250ean kontsul sufekto izendatu zuten, eta, ondoren, Mesia probintziako gobernatzailea. Horrek erakusten zuen Dezio enperadoreak konfiantza zuela harengan. Mesian, godoen inbasioei aurre egiten zien buru nagusia bilakatu zen Galo. Ospe handia zuen armadan barnan.
251ko uztailaren batean, Dezio eta Herenio Etrusko enperadoreak godoen aurkako borrokan hil ziren. Hori entzunda, soldaduek Galo aldarrikatu zuten enperadore, Hostilianoren, Dezioren semearen gainetik. Galok ez zuen postua arbuiatu, baina Hostiliano onartu zuen, aldi bereko enperadore bezala, beste gerra zibila ekiditeko nahian. Hala ere, izurrite batek berehala hil zuen Hostiliano. Inperio osoa bere esku, Galok Volusiano semea enperadorea ere izendatu zuen.
Aurrekoek bezala, Galok ez zuen agintaldi barerik. Ekialdean, Sapor I.ak, pertsiarren erregeak, Siria probintzia konkistatu zuen, Erromak erantzun ezinean. Danubioko mugan, godoek berriro borrakari ekin zioten, 251ko bake-hitzarmena gorabehera. Horrek ez zuen armada poztu. Emilianok, Panoniako gobernatzaileak, haren ekimenean godoen kontra borrokatu eta garaitu zituenean, armadek enperadore aldarrikatu zuten.
Usurpatzaile honi aurre egiteko asmotan, Galok armadak Erromara ekarri zituen. Rhin ibaiko muga hutsik utzi zuen legioak Emilianoren kontra egiteko. Hala eta guztiz ere, Emiliano Erromara abiatu zen, boterea eskuratzera. Galok ezin izan zuen Emilianoren kontra borrokatu. 253ko abuztuan bere soldaduek Volusianorekin batera hil zuten.
Paulo Freire
Paulo Reglus Neves Freire (Recife, Brasil, 1921eko irailaren 19a — Sao Paulo, 1997ko maiatzaren 2a) pedagogoa izan zen, pedagogia kritikoaren aldeztaile nagusietako bat. Haren Zapalduen pedagogia lanak eragin handia izan du, eta pedagogia kritikoaren mugimenduaren sorrera testuetako bat dela jotzen da.
Bizitza
Paulo Reglus Neves Freire Recife (Pernambuco Hiria, Brasil) herrixkan jaio zen 1921. urtean. Bera bizi zen inguruko testuinguru soziala txirotasun handikoa izateak erabateko eragina du bere ideiak aurrera eramateko orduan. Recifeko herrian burutuko ditu oinarrizko ikasketa eta unibertsitate mailako formazioa (Zuzenbide Fakultatean).
1944. urtean Elza Maia Costa de Oliveirarekin ezkondu zen. Bere emaztea, Lehen Hezkuntzako irakaslea zen eta honek bultzatu zuen kulturaz eta hezkuntzaz arduratzera, pixkanaka alfabetatze programak (1963) garatzeari ekingo diolarik. Hezkuntzaren esperientzia, ordea, bertan behera geratu zen 1964ko Estatu militarraren kolpea dela eta. Ondorioz, 1964-1969 urte bitartean, Txilera erbesteratu zen.
1967an Freirek bere lehenengo liburua argitaratu zuen, "La educación como práctica de la libertad". Hurrengo urtean, 1968an, bere libururik agian ospetsuena "Pedagogía do oprimido" idatzi zuen, handik bi urtetara, 1970ean, ingelesez eta gaztelaniaz argitaratua.
1969an UNESCOko kide izendatu zuten, Harvard Unibertsitatean (AEBetan) eskolak emango zituelarik. 70eko hamarkadan Afrikako zenbait herrialderi aholkuak ematen ibili zen. Aldi berean, alfabetatze programak gauzatu zituen, zenbait lurraldetako berregituraketa nazionala bultzatu nahian.
1980an Sao Paulora itzuli eta 1986an bere emaztearen heriotzak eragin izugarria izan zuen berarengan. Lur jota utzi zuen, 1988an bere lagun mina den Nita Araujorekin ezkondu zen arte. Bera "Langileen Partiduak" sortzaileetariko bat izan zen, 1989an udal hauteskundeak irabazten dituenean. Momentu horretan, Freire Sao Paulo hiriko Hezkuntzako idazkari izendatu zuten, kargu horretan 1991ra arte egon zelarik.
1992-1997 bitartean Unibertsitatera itzuli eta "Doctor Honoris Causa" izendatu zuten. Bere konpromiso politiko eta sozialak urte horietako bere azken lanetan islatu ziren. Azkenik, 1997ko maiatzaren 2an hil egin zen.
Teoria batzuk
Freireren teoriaren ardatza eraldaketa eta aldaketa sozialetan oinarritzen da. Bere pedagogia ez da egokitzapenerako izango, eraldakuntzarako baizik, bere pentsamenduak muga ugari gaindituko dituelarik.
Zapalduen pedagogia garatuz ikasketa dialogikoa praktikara eramango du, bitarteko bezala alfabetzatzea erabiliko duelarik. "Zapalduen Pedagogia" hori heziketa popularraren bidez gauzatuko da, populuari zuzendua baitago. Freirek populuarekin lan handia egingo du eta batik bat, helduen alfabetatzean buru-belarri sartuta ibiliko da.
Ezin da esan hezkuntzako arazoa egiteko pedagogikoa soilik denik, egiteko politikoa ere bada. Eta, Freirek aipatzen duen bezala, zergatik da egiteko politikoa ere errealitatearen eraldaketa? Ez hain zuzen ere aberatsak gero eta aberatsagoak izateko, baizik eta itzalpean aurkitzen diren kulturen egoera hobetzeko, eta maila berean, aldatzeko. Beraz, Freirek "Autonomiaren Pedagogia" deritzon lanean azalduko duen bezala, ezagutza kritikoa, praxis politiko eta kultural horretan zentratua egongo da.
“Autonomiaren pedagogia”-n hezkuntza mailako eraldatze prozesu horretan murgiltzerako orduan, lehenengo urratsa errealitatea ezagutzea izango da. Gizakiak bere munduaz kontziente izan behar du, bere kontzientzia ekintza-hausnarketak prozesuaren barnean egon behar duelarik, kontzientziazio horrek ahalbidetuko baitu errealitatearen eraldaketa.
"Autonomiaren Pedagogia" horrek hiru printzipio nagusi izango ditu: "irakastea ez da ezagutzak transferitzea", "ez dago irakaskuntzarik diszentziarik gabe" eta "irakastea giza-berezitasun bat da".
Gaur egun, metodo zientifikoan oinarriturik dagoen pedagogia egin nahi duten munduko egileen artean, behar bada, gehien aipatzen den egile "klasikoa" Paulo Freire izango da. Bere ekarpenak ez dira teoria hutsa. Teoria horien aplikazioak, hamaika aldiz frogatu dira, emaitza akademiko onak edo oso onak dakartza ikasle guztientzat.
Ikas komunitateak deritzon eskola antolakuntza sistema n Paulo Freire da pedagogo en artean itzala handiena duena.
Pedagogia kritikoa
Pedagogia kritikoa gaur egun pedagogiaren bide berria da, eta horietako bi alderdiek gonbidatuta daude egungo esperientzia sozialen kontzientziazioan oinarritutako gizartea eraikitzeko, ikasgeletan zuzenean eta zeharka eragiten dutenak. Freirek esan zuen herrialde bakoitzeko hezkuntza prozesua politikoa dela. Pertsona bakoitzak politika egiten du edozein tokitatik eta gelak ezin dute prozesu horri axolarik ez eman; hezkuntzako kritikari honen ustez, jakintza eraiki behar da, bi pertsonen errealitate desberdinak kontuan hartuz, ikaslearena eta irakaslearena.
Irakaslea izan behar da bere ikastunei, gizartean eta garatzen ari diren ikaskuntza prozesuan pentsatzea egingo dien izakia, ikasgelara eramaten dituzten aurreko ezagutzetatik eraiki behar dute, errealitate sozialen adierazgarri ikusgai eta fidagarria denez geroztik. Bere aldetik, ikasleak ikasketa politikoa izan behar du irakaslearen eta beste ikaskideen arteko harremana ikasgelan barneratzeko, gizarteko izaki pasiboak izatetik gizarteko izaki aktiboak izatera pasatzeko, kritikoki eta gizartean bera pentsatzen duen gizartean pentsatzeko. Ikasgelaren barruan dagoen pentsamendu kritikoa, ezin dute izakia negatiboa izatera eraman, aitzitik, negatibismoa pentsamendu kritikotik erabat urrun egon behar da.
Alfabetatze kritikoa
Alfabetatze kritikoa, alfabetatze askatzailea ere deitzen dena, Freireren pentsamendu pedagogikoa da, baita helduen alfabetatze-proposamena ere, 1960ko hamarkadaren hasieran Brasilen alfabetatze-programa nagusiak inspiratu zituena.
Freirek alfabetizazio proposamena egin zuen, oinarrizko printzipioa ikaslea ikaskuntzaren subjektu gisa hartzera eramatea izanik, trebeak eta arduratsuak izateko. Prozesu honetan zehar, ikasleak ikuspegi kritikoa garatzen du eta aldaketa produkzioaren agente bihurtu ahal izango da, eskolan nagusi den kultura ren erreprodukzio ereduaren aurka.
Irakurketa ekintza egitearen hausnarketan, Freirek bere haurtzaroan irakurtzen ikasi zuen lehen gauza bere berehalako mundua izan zen, eta nahiz eta txikia izan, esperientzia zentzumen ugari eskaintzen zuen. Soinua k, usainak, koloreak eta testurak; "testuak", "hitzak" eta "letrak" testuinguru honetan adierazten ditu.
Prozesio
Prozesioa erlijio-desfile bat da, gehienetan oinez edo animalien gainean burutzen dena, musikarekin edo otoitzean ospatzen dena. Ohikoak dira katolizismoan, islamean, sintoismoan eta hinduismoan. Beste erlijio batzuetan idolatriatzat jotzen da, esaterako protestanteen artean.
Paulo Freire
Alfabetatze kritikoa
1980. hamarkadan, Freirek, Macedo-rekin batera, alfabetatze tradizionala ren ikuspegi desberdinak aztertu zituen eta Afrikako kolonia portugesetako alfabetatze kanpainen esparruan alfabetatze askatzailea proposatu zuen. Azterketa honek irakurketa eta idazketa soilak deskodetzeko teknikak bezalako eredu tradizionalen akatsak erakusten ditu. Era berean, planteamendu horiek ikasleen kultur ondarea alde batera utzi gabe uzten dute, haien ahotsa isilarazten duena.
Freire eta Macedo, hizkuntzen garrantzia azpimarratzen dute alfabetizazioan eta ikasgelatik kanpoko hizkuntzen barneko praktiketan. Horretarako, beharrezkoa da ikaslearekin elkarrizketa bat ezartzea eta ez bakarrik irakaslea ikaslearen aurrean hitz egitea.
Banku-hezkuntza
Paulo Freirek Pedagogia do oprimido liburuan kritikatu egiten du ikasleak ezagutza jarriko den ontzi moduan erabiltzen duen hezkuntza. Hezkuntza mota honi pedagogia tradizionala deitu zion. Horrela, hezitzailea ezagutzaren jabe bakarra da eta bera izango da ikasleei ezagutzak transmitituko dituena, beraz, subjektu pasiboan bihurtzen dira eta, hortaz, subjektu zapalduetan. Komunikatu beharrean, hezitzaileak adierazpenak egiten ditu, pazientziaz jaso, memorizatu eta errepikatzeko.
Freirek uste du banku-hezkuntzak bizi garen munduaren ikuspegi kritikoa duen hezkuntza bat izatera pasatu behar dela, errealitatearen eta ikasleen askapena ren kontzientzia ez dutelako, baizik eta soilik klase dominante edo zapaltzaile ena.
Galderaren pedagogia
Pedagogo honek egin zuen beste proposamen bat galderaren pedagogia da, bere liburuan planteatzen du Sokratesek maieutikarekin proposatzen zuenaren antzeko metodologia bat. Pedagogia hori galderen bidez ezagutza sortzean oinarritzen da, ikasleek nahiz irakasleak galderetatik ikasteko eta elkar aberasteko aukera izan dezaten. Irakasleak, galderen bidez, elkarrizketa eta kritizismoa sortzen du.
Freireren ustez, jakintzaren abiapuntua jakin-mina da, eta galderek jakingura sustatzen dute, esploratzeko gogoa. Egia bakartzat jotzen diren erantzunak blokeo bat dira hezkuntza-aurrerapenerako, eta, horregatik, pedagogo honek funtsezkotzat jotzen zuen eskola-eremuan galderak egiten irakastea eta erantzun bakar bat bilatzean ez zentratzea, baizik eta bilaketa-prozesua benetan hezigarritzat jotzea, erroreetatik ikasten dela ahaztu gabe.
Omenaldiak
Hezitzaile gisa munduko aintzatespen asko jaso zituen. Besteak beste, 2013an, hezitzailearen jaiotzaren 92. urteurreneko ospakizunean, Paulo Freireren lehen estatua inauguratu zuten, Adalberto Da Hora bere lagun pertsonala egindako bere jaioterrian, Recife. Mundu osoko 700 hezitzaile baino gehiagok Brasilen bildu ziren, II. Topaketa Latinoamerikako Pedagogiaren Mugimendurako bidean, Hezkuntzaren Nazioarteko sindikatuen federazioa k antolatuta.
Manuel Oribe
Manuel Ceferino Oribe y Viana  (Montevideo, Uruguai, 1792ko abuztuaren 26a - 1857ko azaroaren 12a) militarra eta politikaria izan zen. 1835-1838 bitartean, Uruguaiko presidentea.
Biografia
Manuel Oribe Francisco Oribe kapitainaren eta María Francisca Vianaren, José Joaquín de Viana Montevideoko lehen gobernadorearen ondorengoaren, semea zen. Rio de la Platako independentziaren iraultzaren hasieran boluntario gisa sartu zen abertzaleen taldeetan.
Su bataioa Cerritoren batailan gertatu zen, 1812ko abenduaren 31n, Montevideoko Bigarren Setioan, abertzaleen garaipenarekin amaitu zen armen balentria. José Gervasio Artigasek 1816an Lusitania-Brasilgo inbasioaren aurka egindako erresistentziarekin batera parte hartu zuen.
Aitor Bugallo Memoriala
Aitor Bugallo Memoriala - Durangoko Sari Nagusia urtero Ostegun Santuan Durango inguruan jokatzen den txirrindularitza lasterketa da. Proba hau “Duranguesa Txirrindulari Elkartea”k sortu zuen 2016an, Aitor Bugallo txirrindulari profesional ohiaren omenez (urte bereko urtarrilaren 14an errepide istripuan hil zena).
Manuel Oribe
Biografia
1817 bukaeran, Montevideo jada luso-brasildarren eskuetan zegoela, Oribe Buenos Airesera joan zen bere anaia Ignacio eta Rufino Bauza koronelarekin batera, Gizon Askatuen batailoia eta artilleria batailoia berekin hartuta.
Aitor Bugallo Memoriala
Lasterketak bi proba ezberdin ditu: lehenengoa Eliteko amateurrentzako (23 urtez azpikoak) eta Euskaldun Txapelketaren barruan dago, bigarrena beriz, junior mailako txirrindularientzat (19 urtez azpikoak).
Little Forter
, Eskoziako etxalde bat da, Angus eskualdean.
Semproniano
Semproniano Italiako udalerri bat da. Grossetoko probintzian kokatuta dago, Toscana eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Sempronianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Phelsuma quadriocellata
Phelsuma quadriocellata Phelsuma generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Gaztelako Erresuma
Gaztelako Erresuma (Reino de Castilla; Regnum Castellae) Erdi Aroko Iberiar penintsulako erresumetako bat izan zen. Entitate politiko gisa IX. mendean sortu zen, Leongo Erresumako konderri gisa. Bertan zegoen gaztelu-kopuru handiarengatik eman zioten Gaztela izena. Gaztelako Koroa eta Espainiako Erresuma sortu zuen.
Historia
1035. urtean sortu zen Gaztelako Erresuma, Antso III.a hil ondoren. Nafarroako erregeak, bere testamentuan, Errando semeari utzi zizkion Gaztelako lurraldeak, bertako errege izan zedin. XI. mendean Gaztela txikia zen, baina bertako egitura militarra beldurgarria zen inondik ere. Bestalde, Kordobako kalifen ahalmena ahuldu ondoren, erresuma txikiak osatu zituzten arabiarrek (taifa erreinuak) eta Gaztelako koroaren eraginpean geratu ziren batzuk (Badajoz, Sevilla, Toledo eta Zaragoza).
1085. urtean hartu zuen Toledoko hiria Alfontso VI.a Gaztelako erregeak, eta Ipar Afrikako almorabideei laguntza eskatu zieten errege musulmanek. Erraz nagusitu ziren almorabideak, eta batasuna ezarri zuten berriro ere Iberiar penintsulako lurralde musulmanetan. Hegoaldera ez ezik, mendebaldera eta ekialdera saiatu zen Gaztelako erresuma zabaltzen, eta 1076. urtean Errioxaz eta Burebaz jabetu ziren gaztelauak.
Ikergazte
Ikergazte kongresua euskarazko ikerlari gazteen kongresua da. Euskal komunitate zientifiko-intelektuala trinkotzeko asmoz bi urterik behin antolatzen du 2015etik Udako Euskal Unibertsitateak, lehenengo hartan Durangon, 2017an Iruñean eta 2019an Baionan eta 2021ean Gasteizen izan da.
200 baino gehiago izaten dira partaideak eta 140 artikulu inguru aurkeztu izan dira aldi bakoitzean.
Gaztelako Erresuma
Historia
Alfontso VII.a hil ondoan, bi semeren artean banatu zen inperioa: Antso III.ak Gaztela hartu zuen, eta Fernando II.ak Leon eta Galizia. Areagotu egin ziren orduan Lara eta Castro familia nobleen arteko gatazkak, eta almohadeek indartu ahal izan zituzten beren lurraldeak.
Alfontso VIII.aren garaian (1158-1214), beste hitzarmen bat egin zuten Gaztelako eta Aragoiko koroen artean, musulmanei hartutako lurrak banatzeko (1177), eta Nafarroako Erresumaren aurkako erasoari ekin zion Gaztelak. 1189. urtean geratu ziren Bizkaiko jaunak haren eraginpean, eta 1200. urte aldera hartu zituen Araba, Gipuzkoa, Lapurdi eta Bearno. Nafarroako Erresuma guztiz murriztuta eta itsasorako irteerarik gabe geratu zen. 1212. urtean amaitu zen almohadeen nagusigoa, Navas de Tolosako guduan, eta hurrengo urteetan batu ziren Leon eta Gaztelako koroak (Fernando III.a, 1230), Gaztelako Koroa sortzeko.
Ikergazte
Ikerlari euskaldunen bilkura
Euskaraz lanean diharduten ikerlariak hain sakabanatuta egonda, hainbat ikerketa zentrotan eta kohesiorik gabe, hiru eguneko biltzar honek guztiek elkarren berri izatea, eta diziplina akademikoen arteko gogoetak sortzea ditu helburu. Ikertzaile euskaldunen kopurua etengabe ari da hazten, inoiz baino gehiago dira, eta beraien arteko eta lanen ezagutza erraztu nahi da. Ildo horretatik, UEUk hainbat arloko adituak bildu izan ditu hainbat ekimenetan azken hamarkadetan: Informatikari Euskaldunen Bilkura (11 edizio) da, besteak beste, horren adibide argia. Ikerketan euskarazko produkzioa hazten ari da, baina hazkuntza ez da behar bezain handia, ikertzaileen lana ebaluatzeko irizpideak dira arrazoietako bat.
Ikergazte 2023 Donostia
Donostiako Kursaal Jauregian izan zen maiatzaren 17, 18 eta 19n. 172 komunikazio aurkeztu ziren. 2023ko batzorde zientifikoa osatu zuten 64 ikerlariak Olatz Arbelaitz (UPV/EHU, UEU), Elizabete Perez (Deustuko Unibertsitatea) eta Ainhoa Latatuk (UEU) koordinatu zituzten.
Farina (Illinois)
Farina  Illinoiseko herri bat da. Fayette konderrian kokatua dago. 2010ean 518 biztanle zituen, 3.77 kilometro koadrotan banatuta.
Ikergazte
Saridunak
Euskal Herriko garapenerako ikerketa interesgarrienaren Udalbiltza saria:
Mikroaurkezpen onenak:
Ikergazte 2021 Gasteiz
Gasteizko Europa Biltzar Etxean izan zen ekainaren 9, 10 eta 11n. 150 komunikazio aurkeztu ziren. 2021eko batzorde zientifikoa osatu zuten 47 ikerlariak Olatz Arbelaitz, Blanca Urgell, Miren Josu Omaetxebarria eta Ainhoa Latatuk koordinatu zituzten.
Taragmarcha
Taragmarcha Oecophoridae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Taragmarcha laqueata da.
Ikergazte
Saridunak
Arlo bakoitzeko saridunak hauek izan ziren 2021an:
Hypostomus scaphyceps
Hypostomus scaphyceps Hypostomus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
Ikergazte
Saridunak
Mikroaurkezpen onena:
Poster digitalen #IkerTxio saria:
Ikergazte 2019 Baiona
Baionan izan zen maiatzaren 27, 28 eta 29an, Errobiko Campusean, Paueko eta Aturrialdeko Unibertsitatean. 112 komunikazio aurkeztu ziren. 2019eko batzorde zientifikoa osatu zuten 47 ikerlariak Miren Josu Omaetxebarriak, Urtzi Etxeberriak, Olatz Arbelaitz, eta Ainhoa Latatuk koordinatu zuten bost arlo hauetan:
Saridunak
Arlo bakoitzeko saridunak hauek izan ziren 2019an:
Euskal Herriko garapenerako ikerketa interesgarrienaren Udalbitza saria: Ander Rodriguez Lejarza, "Euskal Herriko landa-komunitateen sintaxi berria: zehar-objektu izatetik subjektu izatera. Erresilentzia gaitasuna bi mila urtez”
Poster-aurkezpen onenak:
Ikergazte 2017 Iruñea
Iruñean izan zen, Nafarroako Unibertsitate Publikoko campusean. 122 komunikazio aurkeztu ziren. 2017eko batzorde zientifikoa osatu zuten 47 ikerlariak Miren Josu Omaetxebarriak, Edurne Koch-ek eta Ainhoa Latatuk koordinatu zituzten bost arlo hauetan:
Saridunak
Arlo bakoitzeko saridunak hauek izan ziren 2017an:
Poster aurkezpen onenak:
Oro har Euskal Herriko Unibertsitate guztiek sostengatu zuten 2017ko Ikergazte Kongresua eta artikulu-bildumen argitalpena: NUPek, EHUk, Mondragon Unibertsitateak, Deustuko Unibertsitateak eta Nafarroako Unibertsitateak.
Bai eta Nafarroako Gobernuak, Iruñeko Udalak eta Udalbiltzak ere.
Ikergazte 2015 Durango
Durango azokarako erabiltzen den Landako Gunean antolatu zen. 117 komunikazio aurkeztu ziren: giza zientzietan 15, gizarte -zientzietan 21, zientzia zehatz eta natur zientziaetan 26, Ingeniaritza eta Arkitekturan 35 eta Osasunean 20.
Batzorde zientifikoaren kideak
2015eko batzorde zientifikoa osatu zuten 24 ikerlariak Miren Josu Omaetxebarriak eta Ainhoa Latatuk koordinatu zituzten bost arlo hauetan:
Saridunak
Arlo bakoitzeko saridunak hauek izan ziren 2015ean:
Euskarazko ikerlari gazteentzako foroak
Badira euskarazko ikerlari gazteen ikerketa-lana zabaltzeko asmoak dituzten beste foro edo sari batzuk.Koldo MItxelena Saria eta Txiotesia lehiaketa aipagarriak dira.
Koldo Mitxelena Saria
Euskarazko tesietarako Koldo Mitxelena Saria bi urterik behin antolatzen dute Euskaltzaindiak eta EHUk 2008az geroztik.
Nazio
Nazioa “Herria; gizatalde aski zabala, bere batasunaren ezagutza eta elkarrekin bizitzeko nahia ezaugarritzat dituena.”
Etimologikoki, nazio terminoa latineko natio hitzetik eratorria da, eta «jaiotza», «arraza», «tribu», «gizatalde», «etnia» nahiz «jende-multzo» esanahia zuen latinean.
Nazio modernoaren eta berarekin lotuta dagoen ezaugarria modernitatea da. Ideia honek, estatuari ere erreferentzia egiten zaio, izan ere nazioa indar politikoa biltzeko gai da, eta estatu modernoek hori erabiliko dute: eredutzat dauzkagu estatu Alemaniar eta Italiarrak izandako nazionalismo bateratzaileak XIX. mendean zehar estatu bateratu bat sortzeko. Frantziako kasuan non hainbat etnia edo nazio elkar-bizi diren estatuaren homogeneotasuna bilatzen da. 1884 baino lehenago nazioa “probintzia herri edo erreinu batean zeuden biztanleak” esan nahi zuen. Gobernua ez dago lotuta nazio kontzeptuari 1884 arte. Zen nahi den nazio kontzeptuaren esan nahi propio eta original, argi dago esangura oso desberdina dela zentzu modernotik.
Zentzu honetan botere politikoak (estatuak) eta nazionalismoak bat egiten dute, nazioa bilakatzen delako legitimazio iturria. Era batean nazionalismoak, nazioa politika bihurtzen du. Ezaugarriok objektiboak (hizkuntza, kultura, etnia...) edota subjektiboak (borondatea, nahia, gogoa...) izan daitezke. Nazioa ezaugarri objektiboek osatzen dutela defendatzen du alemaniar eskolak; aitzitik, frantziar eskolak ezaugarri subjektiboen alde egiten du.
Groveport (Ohio)
Groveport Ohioko herri bat da. Franklin konderrian kokatua dago. 2010ean 5,363 biztanle zituen, 22.17 kilometro koadrotan banatuta.
Nazio
Nazioaren ikuspegi ezberdinak
Nazio terminoa ala ere estatu modernoaren sorkuntza baino lehenagokoa da, horrenbestez estatuaren aurreko nazioari buruz hitz egin daiteke. Ernest Gellnerrek “Nazioa eta Nazionalismoak” liburuan nazioaren bi definizio aurkezten dizkigu: definizio kulturala eta definizio boluntarista.
1. Definizio kulturalak dio: Bi gizaki (edo gehiago) nazio berdin baten kide izango dira baldin eta kultura bera partekatzen duten, kultura izanik idei, ikur, asoziazio, eta jokaeren sistema.
Nazioaren bi kontzeptu ematen dira Barère txosteneko presentazioan, nazionalistena eta iraultzaile-demokratikoena. Estatu=Nazio=Herria ekuazioa bietara aplikatu daiteke. Lehengoen ikuspegitik, erakunde politikoen sorkuntza eutsi zezaketen, baldin eta, atzerritarretik bereizi zitekeen aurretiko komunitate batetik zetorren. Bigarrenek aldiz, kontzeptu zentrala Hiritar- Herri subiranoa=Estatua ekuazioa zen, gainerako giza-arrazarekin erlazionatua, nazioa osatzen zuen.
1870ean gobernuentzat faktore zentrala Estatu=Nazio=Herri ekuazioan, Estatua zen. Walter Bagehot-en ustez, nazioen eraikuntzaren eboluzioaren oinarrizko edukia XIX. mendean.
XIX. Mendeko nazioaren kontzeptu nagusiak
XIX. mendeko ekonomista edo liberalentzat zailtasuna zen, ekonomia klasikoaren argumentuak onartzen zituztela, non errekonozitu zezaketen nazio ekonomien garrantzia bakarrik praktika, baina ez teorian.
Danilo Medina
Danilo Medina Sánchez (Bohechío, San Juan, 1951ko azaroaren 10a) dominikar ekonomista eta politikaria da. Dominikar Errepublikako presidentea da 2012ko abuztuaren 16tik.
Bilbo–Parke/Guggenheim geltokia
Bilbo–Parke/Guggenheim Euskal Herriko Bizkaiko tren geltoki zahar bat da, Bilbo udalerriko Abando auzoan kokatuta dagoena.
Nazio
XIX. Mendeko nazioaren kontzeptu nagusiak
Edwin Cannanen iritziz, Adam Smithen nazioa osatzen zuela estatu baten lurraldean bizi ziren bakarkako multzoa eta hauek ehun urte barru hiltzen bazirela ezinezkoa zela nazioari buruz hitz egitea modu batean non erakunde moduan modu jarrai batean existitzen zen.
Bilbo–Parke/Guggenheim geltokia
Geltokia RENFE enpresa publikoaren lurgaineko tren geltoki bat zen, Bilbo udalerriko gaur egungo Abandoibarra gunean kokatuta zegoena, Deustuko zubiaren ondoan eta Bilboko Arte Eder Museoaren aurrean hain zuzen ere. Geltokiak, garai ezberdinetan zehar, Bilboko Renfe Aldirien, eta lineen parte izan zen, azken linea hau gaur egun itxita dagoena. Geltokia 2003ko azaroaren 21ean utzi zuten zerbitzuz kanpo, Abandoibarreko proiektua gauzatzeko. Bilbo–Naxa geltokia itxi zutenetik, 1999ko martxoaren 3an, geltokia itxi zuten arte, 2003ko azaroaren 21an, linearen geltoki-buru izan zen.
Nazio
XIX. Mendeko nazioaren kontzeptu nagusiak
John Raek 1834ean idatzi zuen Smithi kontraesanez, interes indibidualak eta nazionalak ez zirela berdinak, hau da, indibiduoari zituen printzipioak interes propiorako ez zuela nahita nahiez nazioaren aberastasuna handitzen.
Bilbo–Parke/Guggenheim geltokia
Bilboko Renfe Aldirien sareko geltokirik erabiliena zen, Deustuko Unibertsitateko ikasle askok, zein geltoki inguruko bulegoen langile askok ere egunero erabiltzen baitzuten. Gainera, Bilboko Guggenheim Museoa irekitzearekin batera bidaiari kopurua igo zen. Geltokia eta Guggenheim museoaren artean RENFEren zama-garraiorako terminala zegoen, 2002an Bilboko portura mugitu zena, Santurtziko udalerrian zama-garraioentzako geltoki berria ere eraiki zelarik, Bilbo–Salgaien geltokia, alegia.
Lucknow (Angus)
Lucknow, Eskoziako etxalde bat da, Angus eskualdean.
Bilbo–Parke/Guggenheim geltokia
Izena
Casilda Iturrizar parkearen mutur batean egoteagatik geltokiaki Bilbao-Parke izena eman zitzaion.
Nazio
XIX. Mendeko nazioaren kontzeptu nagusiak
Nazioak ekonomia nazionala esan nahi zuen eta horrek, estatuarengatik sustapen sistematikoa, horrek XIX. mendean protekzionismoa esan nahi  zuen.
Exoditis
Exoditis Oecophoridae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Exoditis subfurcata da.
NGC 5048
NGC 5048 galaxia bat da, Hydra konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Nazio
XIX. Mendeko nazioaren kontzeptu nagusiak
Friedich Listen ikuspuntutik, nazioak tamaina nahikoa eduki behar zuen garapen bideragarri bat osatzeko.
Naziotasunaren printzipioa bakarrik aplikagarria zen praktikan garrantzizko nazio batzuei. Nazioen eraikuntzaren ondorioa zabalkuntza prozesu batera bideratzen zela usten zen. Maurice Block en Lalorren esanetan naziotasun printzipioa legitimoa zen batzen zuenean, ez separatzen zuenean.
Hiru irizpide zeuden herria nazio gisa sailkatzeko ikuspuntu liberal burges batetik eta garai hartan:
1- Asoziazio historikoa estatu izatedun batekin edo iragan luze eta berri batekin.
3- Konkistatzeko gaitasuna.
Ikuskera Frantsesa
XVIII. mendean, nazioaren kontzeptuak eraldaketa bat jasan zuen eduki aldetik. Batik bat, iraultza burgesaren bultzatzaile izan zen Ilustrazioaren ideia modernizatuengatik. Horrela, nazioa modu arrazionalizatuan ulertu zutelarik.
Jean Jack Rousseauk eragin handia izan zuen subiranotasun nazionalaren eta kontratu sozialen ideia garatzean.
Honek zioen, herritarren ongizate komuna indibidualaren gainetik jarri behar zela, horrela kontratu sozial bat eginez denen artean. Non hortik Estatu bat sortuko den, borondate orokorrak gobernatua izango dena.
Eta honen funtsezko elementu bat patriotismoa izango da, txikitatik eta hezkuntzaren bitartez bultzatu eta goraipatuko dena.
Iraultza Frantsesarekin, nazioaren kontzeptuak zentzu moderno bat hartu zuen; herritarren burujabetza erregearen botere absolututik kontrajarri zuelako. Horrela, nazioa monarka absolutuaren menpeko izandakoen eta orain boterea kendu diotenen multzoa da -eta horregatik bihurtu dira herritar-. Beraz orain, beraiei dagokie bertako legeak ezartzea.
Hori aditzera eman zuen Frantziako Asanblea Konstituziogileak Gizaki eta Herritarren Eskubideen Adierazpeneko 3.en artikuluan: “subiranotasunaren jatorria nazioarengan dago”
Iraultza Frantsesa, nazionalitatearen printzipioaren aurkako da, izan ere, ez zuen erlazio logikorik estatu territorial bateko hiritarren osotasunarekin, nazioaren irizpide etnikoetan oinarrituta, linguistikoetan edo beste batzuetan, edo beste ezaugarri batzuk non talde batekoa izateko errekonozimendua zegoen. Frantzian borrokatu zuten hizkuntza nazionalitate irizpide ez bihurtzeko.