cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rifle (Colorado)
Rifle Coloradoko hiri bat da. Garfield konderrian kokatua dago. 2010ean 9,172 biztanle zituen, 17.976 kilometro koadrotan banatuta.
Go Oiwa
Go Oiwa} (japonieraz: 大岩 剛, 1972ko ekainaren 23a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Ulysses (Nebraska)
Ulysses Nebraskako herri bat da. Butler konderrian kokatua dago. 2010ean 171 biztanle zituen, 0.53 kilometro koadrotan banatuta.
Homeobox
Homeobox DNA sekuentzia bat da, 180 base-pare ingurukoa, animalietan, onddoetan, landareetan eta eukarioto zelulabakar ugaritan garapen anatomikoaren (morfogenesia) ereduen erregulazioan parte hartzen duten geneen barruan dagoena. Homeobox geneek homeodomeinuzko proteina-produktuak kodetzen dituzte. Produktu horiek transkripzio-faktoreak dira, eta DNAri lotzen zaion proteina-tolesturaren egitura bereizgarri bat dute, xede-geneen adierazpena arautzeko. Homeodomeinu proteinek gene-adierazpena eta zelula-bereizketa erregulatzen dituzte enbrioi-garapen goiztiarrean, eta, beraz, homeobox geneetako mutazioek garapen-nahasmenduak eragin ditzakete.
Homeosis William Batesonek sortutako termino bat da, gorputzaren zati diskretu baten erabateko ordezkapena gorputzaren beste zati batekin deskribatzeko, adibidez, antennapedia: frutaren euliaren buruaren antena hankekin ordezkatzea. Homeo- aurrizkia, "Homeobox" eta "homeodomeinu" hitzetan, mutazio-fenotipo horretatik dator, gene horietako batzuk animalietan mutatzen direnean ikusten dena. Homeobox domeinua lehen aldiz identifikatu zen Drosophila proteina homeotiko eta segmentazio serie batean, baina orain badakigu aurki daitekeela beste animalia askotan, ornodunetan barne.
Bideojoko
Bideojokoa edo bideo-jokoa ikus-entzunezko aparatu batez (mugikorra, ordenagailua, bideojokorako berariazko aparatuak...) gauzatzen den joko elektroniko bat da, oro har istorio batean oinarritzen dena, jokoa kontrolatzeko interfaze bat (botoiak, adibidez) erabiliz. Bideojokoek inguru birtualak islatzen dituzte, non jokalariak bertako pertsonaia bat, inguruneko elementu bat, objektu bat edo makina bat kontrolatzen duen, askotan arau zehatz zenbaiten bidez helburu bat edo gehiago lortzeko. 1950eko hamarkadan garatu eta 1980. urte inguruan jendartean zabaldu zirenetik, bideojokoak aisia eta jolaserako jarduera nagusienetako bat dira gizarte modernoetan, teknologiako aurrerapen berriei estu loturik, kultura ekoizteko modu berriak eta sektore ekonomiko indartsu bat sortuta.
Definizioa eta ezaugarriak
Ez dago bideojokoei buruzko definizio zehatz eta berezirik. Definizio batzuek ikus-entzuneko aparatuaren existentzia eta video edo ikusgarritasunaren ezaugarria nabarmentzen dute eta beste batzuek bideojokoak izan behar duen istorioa edo fikzio interaktiboa aipatzen dute ezaugarri nagusi moduan (Tetris bideojokoan, ordea, ez dago fikziorik edo istoriorik, batzuek istorio kinetikoa dagoela aipatzen badute ere). Beste alde batetik, bideojokoetan helburu jakin bat bilatu behar dela aipatu ohi da (pertsonaiak helmuga batera gidatuz edo puntu kopuru bat lortuz), erregela zehatz eta jakinak jarraituz; beste batzuek, berriz, jolasen ezaugarri berdinak dituela baieztatzen dute eta helburu jakinik gabe bideojokoak jokorako baino, gehienetan jolaserako erabiltzen direla (adibidez, The Sims bideojoko sailean ez dago helburu jakinik eta jokalariek jolasaz gozatu bakarrik egin nahi dute). Beraz, erabiltzen duen hardware edo egitura fisikoaz aparte, ezaugarri heterogeneoak biltzen dituen jarduera da.
Bideojoko bat jokalari-interfaze-makina-pantaila-jokalari ziklo baten bitartez irudika daiteke. Jokalariak jokoan hasteko, makinari adierazi behar dio zer egin nahi duen interfaze baten bitartez. Hardware edo makinak jokalariaren agindua interpretatu eta jokoak eman beharreko erantzuna ematen du, pantailan irudikatzen dena. Jokalariak bere erabakiaren emaitza pantailan ikusten du eta erabaki berri bat hartzen du, makina berriz ere komunikatu egingo diona, ziklo berri bati hasiera emanez. Oro har, bideojoko batek barne hartzen dituen ekintzak, jokalariaren zein jokoaren aldetik, hauek dira: tiro egin, saihestu, hondatu, sortu edo eraiki, kudeatu, erabaki ezberdinen artean bat aukeratu (jokoaren softwareak zoriz aukeratuko du anitzetan), mugitu eta lotzea.
Hardwareari dagokionean, bideojokoak aparatu elektroniko ezberdinetan joka daitezke:
Aldi berean, bideojokoak telefono mugikor, PDA eta bideojokoetan jolasteko eginik dauden aparatuetan ere jolas daitezke. Aitzitik, jostailu elektronikoak, musika eta argiak sortzen dituzten haurrentzako jostailuak ordea ez dira bideojokotzat hartzen, ez eta elektromekanikan oinarrituta dauden jokorako makinak (pinball makinak esaterako).
Softwareari dagokionean, bideojokoak zenbait baliabidetan (kartutxoak, txartelak, disketeak, CDak…) gorde daitezke.
Ordino
Ordino Andorrako zazpi parrokiatako bat da.
Bideojoko
1970eko hamarkada
1970eko hamarkadan arkade makinak eta etxeko bideokontsolen lehenengo belaunaldia garatu zen. 1971an lehen arcade makina, Computer Space sortu zen 1972an Magnavox enpresak 1968tik garatutako Odyssey kontsola ekoizteari ekin zion Magnavox Odyssey izenpean. Urte hauetan Pong (arcade makina zein etxeko bideokontsoletarako) eta Space Invaders eta Asteroids (arcade makinetarako) bideojokoak sortu ziren.
Sobrado (Coruña)
Sobrado Galiziako A Coruñako probintzian dagoen Terra de Melide eskualdean kokatzen den udalerria da.
Bideojoko
1980ko hamarkada: 8 bit-etako hamarkada
bideojoko sektoreak 80ko hamarkada hazkunde nabarmenarekin hasi zuen, baina 1983 eta 1985en artean krisialdia pairatu zuen, batez ere Estatu Batuetan eta Kanadan. Gainerako herrialdeei dagokienez, Japonian bideokontsolek merkatua hartu zuten, batez ere 1983an merkaturatutako Nintendo-ko NES (Nintendo Entertainment System) makinak. Europan, berriz, etxe-ordenagailuak arrakastatsuagoak izan ziren, batez ere ZX Spectrum, Commodore 64 eta Amstrad CPC delakoak. Krisialdiaren ondoren, Estatu Batuetan ere Nintendo nagusitu zen. Nintendo-ren arrakastaren zati bat 1985eko Super Mario Bros. jokoari esleigarria izan zen. Bideojoko hau izan zen helburu eta amaiera izan zituen historiako lehen bideojokoa. Hamarkada igaro heinean, etxe-sistema berriak agertu ziren. Segak bere Sega Master System (8 bit-eko bideokontsola) eta hamarkadaren amaieran, Sega Mega Drive (16 bit-ekoa) merkaturatu zituen. Apurka-apurka PC-ek etxe-ordenagailuak ordezkatu zituzten. Arcade munduan, 80ko hamarkada urrezko aroa izan zen, eta Japonia ekoizle nagusia bilakatu zen. Esku bideojokoek ikaragarri egin zuten aurrera, batez ere Nintendok Game Boy merkaturatu zuenetik 1989an.
Sobrado (Coruña)
Parrokiak
Carelle (San Lourenzo) | A Ciadella (Santa María) | Codesoso (San Miguel) | Cumbraos (San Xiao) | Folgoso (Santa Cristina) | Grixalba (San Xiao) | Nogueira (San Xurxo) | A Porta (San Pedro) | Pousada (San Mamede) | Roade (Santo André)
Bideojoko
1990eko hamarkada: 3D iraultza
Hamarkadaren hasieran 16 bit-eko kontsolak aurrerapauso handia izan ziren teknika arloan, baita CD-ROM-a ere. 16 bit-eko kontsolen artean arrakastatsuena Super Nintendo izan zen. 3 dimentsioko inguruak PC ordenagailuetan hasi ziren, Doom bezalako bideojokoekin. Kontsoletan, 3D-ren garapen handia 32 bit-eko kontsolekin heldu zen, Sony-k plazaraturiko PlayStation makina arrakastatsuena izanik (100 miloi kontsola salduak baino gehiago), eta gero 64 bit-ekoekin, Nintendo 64 delakoa nagusituz. Ordenagailuetan 3D azeleragailuak agertu ziren. Kontsola eta ordenagailuak hobetu ahala, arkadeek beherantz jo zuten. Esku-bideojokoek beren benetako goren unea hasi zuten. Lehiakide berriak merkaturatu ziren, baina Game Boy eta bere ondorengoak (Game Boy Color, Game Boy Advance…) merkatuan nagusitu ziren. Hamarkadaren amaieran PlayStation-ek kontsolarik arrakastatsuena izaten jarraitzen zuen, Final Fantasy VII, Resident Evil, Gran Turismo eta Metal Gear Solid bezalako jokoekin. PC ordenagailuetan Quake, Unreal eta Half-Life bezalako jokoak oso arrakastatsuenak izan ziren. Interneten bidezko ordenagailuen arteko konexioak jokalari askorentzako jokoei bultzakada handia eman zion. Sega-ren Dreamcast lehen 128 bit-eko kontsola bihurtu zen 1999an.
2000. urtetik aurrera
Hurrengo urteetan gainontzeko 128 bit-eko kontsolak merkaturatu zituzten: 2000n Sony-ren PlayStation 2 eta 2001ean Nintendo GameCube eta Microsoft-en Xbox plazaratu zituzten, azken hau enpresa estatubatuarraren lehen agerpena izan zelarik kontsolen arloan. Esku-kontsolen artean, Nintendo DS eta PlayStation Portable izan dira nagusitu direnak, 2004an agertu zirenetik. Beranduago, 2005. urtearen amaieran, Microsoft-ek kontsolen belaunaldi berriari hasiera eman zion, Xbox 360 merkaturatuz. Nintendok eta Sonyk urtebete geroago beraien kontsolak merkaturatu zituzten: Wii eta PlayStation 3 kontsolak. Kontsoletan zein PC ordenagailuetan, Internet bidezko jokoak gero eta garrantzitsuagoak dira.
Kultur industria gisa
Bideojokoen gaineko ikuspegia, bigarren mailako entretenimendu gisa hartzetik, kultur-industria oso eta inportante bat dela onartzeraino igaro da 20. eta 21. mendeen arteko igarotzean. Bideo-jokoek lehen mailako garrantzi sozial eta kulturala hartu dute gizarte garaikideetan 21. mendean. Industria teknologikoak sustatzen diren bezala, administrazio gehienek egiten diote toki bideojoko garapenari ere sustapen proiektu askotan. Oro har, bideojokoen inguruko eragin kulturala gizarte-ehunaren bazter guztietara iristen hasi den fenomenoa ere bada. Ildo horretan, bideo-jokoen berezko mugetatik haratago doazen esparruetan aurki daiteke bideo-jokoaren kultura gure gizarteko ia arlo guztietan eragiten ari delako froga.
Bideojokoak eta euskara
Erdarazko jokoak banatu eta kontsumitu dituzte euskal jokozaleek 20. mendean zehar. 2013tik aurrera Game Erauntsia elkartea sortu zenetik, bideojokoen zaletu euskaldunak biltzeko, talde honek bultzatu duen ekiemenetako bat izan da euskarazko jokoen bertsioak garatzea. Kasu batzuetan plug-in edo gehigarri gisa garatu izan dira euskarazko bertsioak, Mario sagako joko batzuen kasuan bezala, beste batzuetan lortu dute garatzaileen banaketa ofizialetan euskarazkoa ere egotea; azkenengo hau gertatzen da ohikoan bideojoko-ekoizle independenteekin elkarlanean, hala nola Space Revenge jokoaren kasuan.
Sortu eta 10 urtera, Game Erauntsiak euskaratutako bideojokoen katalogo eguneratu bat dauka Interneten, non ez diren kontuan hartzen irakaskuntza edo haurtzaroko entretenimendurako sortutako joko edo aplikazio pedagokikoak (ipuin interaktiboak kasu).
Wolschwiller
Wolschwiller Frantziako udalerria da, Rhin Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Bideojoko
Bideojoko salduenak
Urtarrilaren 27an, eta The Independent egunkariaren arabera, bideojokoen historian zehar 20 saga arrakastatsuena agertzen ziren lista burutu zen. Hala ere, gaur egun zerrenda hori aldatu egin da. Pirateriak ere ezkutatu ahal izango ditu datu errealak, datu hauek erositako bideojoko originaletatik hartuak dira eta. Pirateria ez zen bideojokoen munduan sartu CDaren ezarpenera arte.
Wolschwiller
Biztanleria
2007an Wolschwiller udalerrian erroldatutako biztanleak 470 ziren. Familiak 194 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 63 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 71 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Bideojoko
Bideojoko salduenak
20 sagarik arrakastatsuenak baturik 1.123 miloi kopia saldu dituzte:
Wolschwiller
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Bideojoko
Arauketa eta edukiaren araberako sailkapena
PEGI Pan European Game Information esapidearen laburdura da. Bideojokoak eta ordenagailu jokoak adinaren arabera sailkatzen dituen lehen autorregulazio kodea da (legezko efekturik gabekoa), Europako editore eta sortzaile guztiei zuzendua. Sistema hau, bide konbentzionaletatik eskuratzen diren bideojokoei ez ezik, Internet bidez edo beste edozein bidetatik eskuratzen diren bideojoko guztiei ere aplika dakioke.
Wolschwiller
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Kaito Kimura
Kaito Kimura (木村 魁人, 1993ko irailaren 2a - ) Japoniako futbolaria da.
Wolschwiller
Etxebizitza
2007an 209 etxebizitza zeuden, 195 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 190 etxeak ziren eta 19 apartamentuak ziren. 195 etxebizitza nagusietatik 162 bere jabearen bizilekua ziren, 29 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 19 etxek hiru zituzten, 42 etxek lau zituzten eta 133 etxek bost zituzten. 182 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 67 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 111 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Bideojoko
Arauketa eta edukiaren araberako sailkapena
Beste berritasun garrantzitsu bat PEGI Online etiketa sartzea izan da aukera hori eskaintzen duten jokoetan. Etiketa POSC (Pegi Online Safety Code) Online Segurtasun Kodeko baldintza horiek betetzen dutenek soilik erakus dezakete. Etiketak web orrialdean eta bideojokoa CD/DVDan eskuragarri dagoen arabera, bere paketean ere agertuko da.
Wolschwiller
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Bideojoko
Arauketa eta edukiaren araberako sailkapena
Azkenik, nabarmentzekoa da PEGI OK etiketaren ezarpena. Etiketa honek, guraso eta tutoreei jakinarazten die bideojokoa adin guztietarako publikoarentzat egokia dela eta jokoak saltzen dituzten web plataformak beharrezko segurtasuna dutela. Webgune edo atari baten jabeak PEGI OK etiketa erabili dezake, jokoak sailkatzeko forma materialik ez duela PEGI-ri adierazpen bat egin ondoren. PEGI OK etiketa lortzeko, jokoak ezin du hauetako elementurik ukan:
Kaito Kimura
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kagoshima United FC.
Wolschwiller
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 312 ziren, horien artean 240 aktiboak ziren eta 72 inaktiboak ziren. 240 pertsona aktiboetatik 228 lanean zeuden (131 gizon eta 97 emakume) eta 12 langabezian zeuden (4 gizon eta 8 emakume). 72 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 23 ikasten zeuden eta 34 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Bideojoko
Arauketa eta edukiaren araberako sailkapena
Jokoak goiko elementu baten bat izanez gero, adinaren arabera sailkatu beharko da PEGI sistema estandarraren arabera. Beraz, jokoak sailkapen PEGI normala (3, 7, 12, 16 edo 18) adinaren sailkapen baten etiketa jasoko du. Modu honetan, PEGI sistema, industriako sailkapen osoena bezala kalifikatu daiteke. Beste sistemak ez bezala, sistema hau bi kodigo motarekin osatuta dago: adinaren ikono bat eta edukiaren ikono bat.
Wolschwiller
Diru sarrerak
2009an Wolschwiller udalerrian 189 unitate fiskal zeuden, 472 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 24.443,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 2 banku bulegoak ziren, 1 margolaria, 1 zurgina eta 2 ile apaindegiak.
2000. urtean Wolschwiller udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 189 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pythonichthys macrurus
Pythonichthys macrurus Pythonichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Heterenchelyidae familian sailkatzen da.
Hurdes
499.37 km²-ko azalera dauka, guztira 6.250 biztanlerekin (12.52 biz/km²). Herriburua Nuñomoralen dago (Vegas de Coria herrian), eta udalerririk populatuena Pinofranqueado da. 6 udalerrik osatzen dute eskualde hau, eta bertan 41 populazio gune, 150 biztanle 9k bakarrik gainditzen dutelarik.
Geografia
Gatako mendilerroa eta Frantziako mendilerroaren mugetan dago. Bestela, zazpi ibaik zeharkatzen dituzte hango ibarrak: Malo edo Ladrillar, Batuecas, Hurdano, Malvellido, Esperabán, Ovejuela eta Los Ángeles.
Atzerapen historikoa
Oso lurralde pobrea izan ohi da XIX. eta XX. mendearen artean, bere baldintza geografiko eta fisikoak oso gogorrak direlako. Zonalde menditsu honetako biztanleek pobrezia gorria jasan zuten eta hango biztanleen isolamenduak eta osasun baldintza eta egoera sozioekonomiko eskasek hainbat pertsona ezagunen arreta erakarri zuten, besteak beste Miguel de Unamuno idazle eta filosofoarena, Gregorio Marañón medikuarena edo Alfonso XIII.a erregearena berarena. Izan ere orduko Espainiako erregeak eskualdea bisitatu zuen 1922an, bertatik bertara bozio eta kretinismoaren arazoak antzemateko. Luis Buñuel zinemagileak, 1932. urtean "Tierra sin pan" izenburuarekin mundu osora zabaldu zuen eskualde honen egoera dramatikoa.
Kultura
Cacereseko ipar-mendebaldean dauden beste eskualdeetan bezala, astur-leones hizkuntzaren aztarnak gelditzen dira hemengo goi-extremadurera aldaeran.
Inauteria
Nabarmentzekoa da "Carnaval Jurdanu" inauteria udaberri aldean,pertsonajeen artean hauek daudelarik: el burru antrueju, el machu lanú, el obispu jurdanu, los mozus del guinaldu...
Petroglifoak
Labar-artearen hainbat agerpen daude eskualdean, bereziki petroglifoak harrietan, marrazki geometrikoekin edo marrekin. Kasu bakan batzuk daude irudi antropomorfoekin.
Landa-arkitektura
"Alquería" edo herri askotan Hurdesetako etxe tradizionalak agertzen dira, arbelezko teilatuekin eta arbel harriarekin egindakoak. Arkitektura mota hau antzekoa da Galizia eta León aldeko "palloza" haiekin. Erromatarren garaiaren aurrekoak dira, zeltiarra itxura guztien arabera.
Insumisioarena
Insumisioarena Jon Sarasuaren hitzak dituen euskal abesti famatu bat da. Landalan diskoan argitaratu zuen Oskorri taldeak 1995an.
Oskorriren abesti ezagunenetako bat da. 1996an, Getxoko Fadura frontoian, Oskorrik zuzeneko 25 kantu-urte diskoa grabatu zutenean, luxuzko laguntzarekin interpretatu zuten kantu hau: insumisoa zen Jon Sarasuak berak interpretatu zuen. Gau ahaztezin hartan Kukubiltxo antzerki-taldeak ere parte hartu zuen, eta luxuzko musikari eta bestelako gonbidatu batzuek ere bai: Martin Carthy, Niko Etxart, Joserra Fernandez, Pedro Guerra, Gwendaleko kide batzuk, Kepa Junkera, Mikel Laboa, Fermin Muguruza, Liam O'Flynn, Ruper Ordorika, Juan Carlos Perez, Albert Pla, Anton Reixa, Jon Sarasua, Joseba Tapia, Patrick Vaillant eta Gabriel Yacoub.
Hitzak
Bost bertsok osatzen dute abestia. Intsumisoak bertso bana egiten die hauei:
Abestiaren hitz guztiak europako hainbat herriadetako weborritan lortu daitezke. Hona hemen abestiaren hitz batzuk, komentatu direnak:
Intsumisioa
Intsumisioa Espainiako armadari desobedientzia zibileko gizarte mugimendua izan zen, 1980ko hamarkadatik 20 urtez iraun zuena, soldadutzaren desagerpena arte, alegia. 2000n soldaduskaren azken deialdia egin zuten. Milaka gaztek ezetz esan zioten soldaduska egiteari, horietako askok intsumisioaren bidea hartuz. Ehunka gazte kartzelan sartu zituzten, eta hainbat euskal erakunde publikok euren sostengua aurkeztu zion mugimenduari.
Abestia sortu zen urte haietan intsumisioaren mugimendua pil-pilean zegoen. 1993 an Kojon Prieto y los Huajalotes taldeak "Insumisión!" abestia sortu zuen. Urte berean Eusko Legebiltzarrak eta Kataluniako Parlamentuak intsumisioaren zigorgabetzea eskatu zuten. 1994tik Kakitzat elkarteak "Intsumisio Eguna" antolatzen zuen. Eta 1996an bertan Euskal Udal Intsumisoen Mankomunitatea (EUDIMA) sortu zuten. Bitartean, Espainian 348 preso zeuden, euretako asko euskal herritarrak.
Rockvale (Colorado)
Rockvale Coloradoko herri bat da. Fremont konderrian kokatua dago. 2010ean 487 biztanle zituen, 4.965 kilometro koadrotan banatuta.
Willy O' Winsbury
Willy O' Winsbury (euskaraz Winsburyko Willy) Eskoziako abesti herrikoia da.
Bitxikeria
Aipatzekoa da Sorotan Bele talde euskaldunak bere garaian abesti honen bertsioa egin zuela, Marinelaren zai izenburupean, nahiz eta Euskal Herrian jende gehienak modu okerrean abestia Sorotan Bele taldearena dela uste duen.
Zinema
Eskozian girotutako The Wicker Man (1973) filmaren mozorro erritual edo erromesaldian zehar entzuten da, sakrifizioa gauzatu baina lehenago.
Oprah Winfrey
Oprah Gail Winfrey (1954ko urtarrilaren 29 - ), ezagunagoa Oprah Winfrey izenarekin, Ameriketako Estatu Batuetako komunikabide jabea, talk-show aurkezle, aktore, produktore eta filantropista da. Bere The Oprah Winfrey Show saioagatik ezaguna da, mota horretako saioen artean historia osoan baloraziorik onena jaso duen saioa, AEB osoan zehar 1986tik 2011ra bitarte emititu zena Chicagotik. "Komunikabide Guztietako Erregina" ezizenarekin, afroamerikarrik aberatsena da , AEBko historiako filantropista beltzik handiena eta Ipar Amerikako multi-bilioidun beltz bakarra da. Munduko emakumerik influenteena dela aipatzen da hainbat sailkapenetan. 2013an Barack Obamak Askatasunaren Domina Presidentziala eman zion, eta Duke eta Harvarden ohorezko doktore izendatu dute.
Pobrezian jaioa Mississippin, bere ama nerabearekin hezi zen. Txikitan eta bere nerabezaroaren hasieran sexualki abusatu zutela salatu izan du, eta hamalau urterekin haurdun geratu zen, baina bere semea jaio berritan hil zen. Tennesseera joan zen bizitzera, ostean, aita deitzen duen gizon batekin. Bertan irrati batean hasi zen lanean, oraindik ikasten ari zela. 19 urterekin tokiko telebistako gaueko saioan laguntzaile gisa hasi zen. Bere albisteen tono emozionala zela eta, eguneko talk-show batera mugitu zuten, eta Chicagoko saio bat hirugarren postutik lehenengora pasarazi zuenean produktora propioa sortu zuen.
Komunikatzeko modu intimoa sortzeagatik famatua da Winfrey, eta Phil Donahuek egindako talk-show eredua popularizatu eta irauli zuen. XX. mendeko hainbat tabu apurtu zituela dio Yaleko ikerketa batek, adibidez LGBT komunitatea mainstream bilakatzea komunikabideetan. 1990ko hamarkadaren erdialdean bere saioa aldatu zuen, literatura eta auto-laguntza txertatuz. 2006tik 2008ra Obamaren alde egin zuen, eta uste da honek milioi bat boto erakarri zizkiola Alderdi Demokrataren primariatan.
Sexu-jazarpenaren aurkako MeToo mugimenduko ekintzailea
Winfrey, 2017an, sexu-jazarpenaren aurka sortu zen #MeToo mugimenduko ekintzaileetako bat da. 2018ko Urrezko Globoen ekitaldian, bere esku-hartzea nabarmena izan zen, eta publikoa zutik jarri zuen txalo artean.
«Nire esker ona adierazi nahi diet urteetako tratu txarrak eta erasoak jasan dituzten emakume guztiei, zeren, nire amak bezala, elikatzeko haurrak, ordaintzeko fakturak eta bete beharreko ametsak zituzten...), beraz, hau ikusten ari diren neska guztiak horizontean egun berri bat dagoela jakin dezatela» (...) «Egun hori argitzen denean, emakume bikain askori esker izango da; horietako batzuk gaur gela honetan daude», salaketa mugimenduaren parte eta ekitaldian ziren aktoreei erreferentzia eginez izan zen, nola hala Reese Witherspoon, Greta Gerwig, Nicole Kidman, Jessica Chastain, besteak beste.
Irvin Kershner
Irvin Kershner, Isadore Kershner jaioa (Filadelfia, 1923ko apirilaren 29a - Los Angeles, 2010eko azaroaren 27a) estatubatuar zinema eta telebista zuzendari, ekoizle eta aktorea izan zen.
Jatorri juduko familia batean jaio zen eta musika eta artea jorratu zituen. Musika, pintura eta fotograia ikasi zituen. Bigarren Mundu Gerran hegaldi-ingeniari izan zen Estatu Batuetako armadan.
Soto en Cameros
Soto en Cameros Errioxako udalerria da, 2005ean 180 biztanle zituena. Bertakoak dira Sotoko mazapan ospetsuak.
Trichomycterus crassicaudatus
Trichomycterus crassicaudatus Trichomycterus generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
El Cáñamoko geltokia
El Cáñamo Sevillako Renfe Aldirien geltokia da, udalerrian kokatuta dagoena.
Charmarita
Charmarita karbonato motako minerala da eta quintinite taldearen kidea da.
NGC 919
NGC 919 galaxia espiral bat da, Aries konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Lauritz Melchior
Lauritz Lebrecht Hommel Melchior (1890eko martxoak 20, Kopenhage-1973ko martxoak 18, Santa Monica, Kalifornia) tenorra izan zen. Bere garaiko wagnertar tenor, tenor heroiko edo heldentenor gailentzat hartua da. Kopenhagen jaio zen, Beniamino Gigli italiar tenorra jaio zen egun berean. Eta jaiotzez daniarra zen arren, 1947an estatubatuar nazionalizatu zen.
Berlinen debutatu zuen, eta jarraian Nurembergen, Munichen, Frankfurten, Kolnen, Hannoverren, Bremenen, Dresden, Leipzigen eta Chemnitzen.
Bayreuthen 1924tik 1931 arte kantatu zuen, eta bere garaiko wagnertar tenorrik nabarmenena izatea lortu. Sarri agertu zen Royal Opera Housen 1939 arte, eta Metropolitan Opera Housen 1926tik 1950 arte.
1931, 1933, 1942 eta 1943an Buenos Aireseko Colon Antzokian arrakasta lortu zuen Otto Klempererren eta Fritz Buschen zuzendaritzapean.
Frida Leider, Lotte Lehmann, Marjorie Lawrence eta Helen Trabuel sopranoen ondoan izan zituen partehartzeak historiara pasa ziren, baina Kirsten Flagstad soprano norvegiarrarekin osatu zuen Tristan eta Isolda operako bikoterik ezagunena, Sir Thomas Beecham eta Fritz Reinerrek zuzendutako grabaketetan lekukotua.
1950ean erretiratu zen, baina telebistan, komedia musikaletan eta Hollywoodeko filmeetan parte hartzen jarraitu zuen.
1960an, bere 70. urtebetetzea ospatzeko, Valkiria operaren lehen ekitaldia kantatu zuen Kopenhagen, "Daniar Handia" ezizena jasotzen zuen (ezizen hau aurreikusitako telebista ziklo batentzako hartu zen, baina honen hasierako atala baino ez zen grabatu).
Lehen ekitaldi horren grabaketa 1933an, Bruno Walterrek zuzendua eta Lotte Lehmannen ondoan erreferentziazkotzat hartzen da.
Kopenhageko hilerrian lurperatua dago.
Nesso
Nesso Italiako udalerri bat da. Comoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Lauritz Melchior
Bere seme Ib Georg Melchiorrek bere aitari buruzko biografia bat idatzi zuen.
Nesso
Mugakideak
Nessok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Brooklyn Borough Hall
Egun, 1966tik, eraikina New York hiriko Monumentuen Babeserako Batzordeak eraikina kontrolatzen du eta 1980tik Leku Historikoen Erregistro Nazionalean sartuta dago.
Sittichok Paso
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kagoshima United FC.
Haplochromis decticostoma
Haplochromis decticostoma Haplochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Alberto VII.a Austriakoa
Alberto VII.a (Albrecht VII; Wiener Neustadt, 1559ko azaroaren 13a – Brusela, 1621eko uztailaren 13a) Austriako artxiduke izan zen 1619ko martxoaren 20tik urriaren 9ra eta eta Herbehereetako subiranoa 1598tik hil zen arte.
Maximiliano II.a enperadorearen eta Maria Habsburgokoaren semea izan zen. Karlos V.aren semea ere izan zen, eta Espainiako gortean hezi zen.
Kardinal eta Toledoko artzapezpiku izendatu zuten, baina 1598an bi karguei uko egin zien. Gainera, Portugalgo erregeordea izan zen 1583tik 1593ra.
1595ean Habsburgotarren Herbehereetako gobernadore izendatu zuten. 1598an Elisabet Klara Eugenia Austriakoarekin ezkondu zen eta Filipe II.ak Herbehereen subiranotasuna eman zien. Ezkontzaren erregealdiaren lehen zatia gerrak menderatu zuen. 1609an Hamabi Urteko Su-etena lortu zen eta gainontzeko erregealdia bakean igaro zen.
1619ko martxoaren 20an, Austria Behereko eta Garaiko artxiduke izendatu zuten, bere anaia Matias hil ondoren. Urriaren 9an Fernando II.aren alde abdikatu zuen. Austriaren historiako erregealdirik laburrena izan zuen.
Tomoyuki Hirase
Tomoyuki Hirase (japonieraz: 平瀬 智行, 1977ko maiatzaren 23a - ) Japoniako futbolari ohia da.
427 Galene
427 Galene, asteroide gerrikoan aurkitutako 427. asteroidearen izena da. 1897ko abuztuak 27an aurkitu zuen Auguste Charlois astronomo frantziarrak Nizako behatokitik.
Bere izena, greziar mitologiako Galene izeneko nereidagatik jasotzen du.
Zianita
Zianita aluminosilikatoen segidako kidea da. Talde honetan andaluzita eta silimanita bezalako mineral polimorfikoak daude. Mineral hau oso anisotropikoa da, Mohs eskalan bere gogortasuna oso aldakorra baita bere kristalizazioaren norabidearen funtzioan. Ezaugarri hau ohikoa da ia mineral guztietan, baina zianitaren kasuan ezaugarri bereizgarritzat har daiteke.
Agama doriae
Agama doriae Agama generoko animalia da. Narrastien barruko Agamidae familian sailkatuta dago.
Patrick Michael Kolla
Patrick Michael Kolla (1978) Safer Networking Limited enpresaren jabea da. Horretaz gain anti-spyware software programa den Spybot - Search & Destroyren egilea da.
Unadilla (Nebraska)
Unadilla Nebraskako herri bat da. Otoe konderrian kokatua dago. 2010ean 311 biztanle zituen, 0.8 kilometro koadrotan banatuta.
Gregorio Marañón
Gregorio Marañón (Madril, Espainia, 1887ko maiatzaren 19a - 1960ko martxoaren 27a) espainiar mediku, zientzialari, idazle eta pentsatzailea izan zen. Humanista sakona izan zen, giza-gaietan eta politika munduan inplikatu zena.
Pythonichthys microphthalmus
Pythonichthys microphthalmus Pythonichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Heterenchelyidae familian sailkatzen da.
Gregorio Marañón
1911. urtean, Dolores Moyarekin ezkondu zen eta lau seme-alaba izan zituzten: Carmen, Belen, María Isabel eta Gregorio. 1922an, Alfonso XIII.a erregearekin Las Hurdes eskualdera egin zuen bidaia, eta hango egoera zehaztasun handiz deskribatu zuen. Bere dokumentazioan oinarrituta, Luis Buñuel zinemagileak "Tierra sin pan" dokumentala sortu zuen hamar urte geroago.
Liburuak
Ehundaka artikulu, monografia, liburuen hitzaurreak idatzi zituen. Hemen bere liburuen zerrenda bakarrik jasotzen da.
Jakingarri
Euskal Herriarekin beti harreman berezia izan zuen eta horregatik Donostiako Aiete-Antiguo auzoan Marañón doktorea izeneko kale bat dago, bere omenez.
Historia militarra
Gaiaren muinean gerren arrazoiak, haien eragin kulturala eta soziala, estrategiak, logistika, lidergoa, teknologia, borroka metodoak eta urteetan zehar nola aldatu diren aztertzea dago.
Ikuspegi akademikoak
Gaia militarrentzako bere lanbidearen parte da eta askotan ofizialei eta soldaduei irakasten zaie bere garapen profesionalaren zati gisa, akademia militarretan. Akats zaharrak saihestu eta garaiko estrategiak hobetu nahi dira, iraganean gertatutakoarekin antzekotasunak identifikatuz. Gaur egungo gerraren gai eta testuinguru orokorrei garrantzia handiagoa ematen zaie iraganean bezala guduen datak eta izen orokorrak baino.
Historia militarrarekin lotutako zenbait arazo daude, honenganako kritikoen arabera. Historia militarreko aroak ez doaz historiako aro sailkapen ohikoekin, eta gaia Europako zentralitatetik ikusi izan da nagusiki. Era berean, gatazken azterketan askotan indartsuenari jartzen zaio garrantzia.
Zailtasunak ere badaude ikasgai gisa, afera militarrak oso isilpekoak baitiira.
A-27
A-27 Kataluniako autobia da. Tarragona eta Montblanc lotuko duen autobia da.
Rocky Ford (Colorado)
Rocky Ford Coloradoko hiri bat da. Otero konderrian kokatua dago. 2010ean 3,957 biztanle zituen, 4.301 kilometro koadrotan banatuta.
Karpa (arraina)
Karpa ur gezako zenbait arrain espezieen izen arrunta da, Cyprinidae familiakoak. Europan eta Asian bizi dira eta jateko onak dira.
Trichomycterus dali
Trichomycterus dali Trichomycterus generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Chacarita (Buenos Aires)
Chacarita Argentinako Errepublikako hiriburua den Buenos Aires hiria banatzen den auzoetako bat da. Elcano etorbideak, Urquiza trenbideak, Campo etorbideak, Garmendia etorbideak, Warnes etorbideak, Dorrego etorbideak, San Martin trenbideak, Córdoba etorbideak, Dorrego etorbideak eta Álvarez Thomas hiribideak mugatzen dute. Villa Ortúzar auzoak mugatzen du ipar-mendebaldetik, Colegialesek iparraldetik, Palermo ekialdetik, Villa Crespo hego-ekialdetik eta La Paternal hego-mendebaldetik.
Bere azalera 3,12 km² da eta 25.778 biztanle ditu 2001eko erroldaren arabera. Biztanle-dentsitatea 8262,1 biztanle/km² da; hala ere, auzoaren zati handi bat hilerri homonimoak du. Chacaritako biztanle-dentsitatea hilerria kenduta 12.513,6 biztanle / km² ingurukoa da
Leku izenak
Auzoaren izena Chácara-ren edo Chacra-ren txikigarritik dator, Kitxuaz "baserria", "landetxea" edo "etxaldea" esan nahi duena. Kasu honetan, Jesusen Lagundiak Buenos Aires hiriaren kanpoaldean izan zuen ikastetxeko landetxea izan zen XVIII. mendearen erdialdean. Hori dela eta, "la chacrita" edo "chacarita de los colegiales" bezala ezagutzen zen. Hortik aurrera "Chacarita" eta "Colegiales" auzoetako izenak etorri ziren.
Vipera
Vipera Viperidae familiako narrasti genero bat da. Europa eta Asian aurki daitezke, Errusiatik iparraldean Ekialde Hurbilera hegoaldean.
Wabanaki Konfederazioa
Wabanaki Konfederazioa, baita ere Wabenaki edo Wobanaki gisa ezaguna, (euskaraz «Lehen Argiaren Herria» edo «Egunsentiaren Argiaren Herria») Kanadako eta Ameriketako Estatu Batuen jatorrizko herriek sortutako erakundea da. Herri indigena hauek daude Konfederazioan: Maliseet herria, Passamaquoddy herria, Mikmak herria, Abenaki herria eta Penobskot herria.
Banaketa geografikoa
Wabanaki Konfederazioa lurralde horren izen indigenatik dator, Wabanahkik ('Egunsentiaren Lurra'). Kolono europearrek lur horri Acadia zioten. Gaur egun Estatu Batuetako Maine, Hampshire Berria, Vermont eta Massachusetts estatuak hartzen ditu. Kanadan Eskozia Berria, Brunswick Berria eta Quebec zati bat.
Historia
Historikoki Konfederazioa Ipar-Amerikako algonkin hizkuntzen herrien bost herri-indigena bildu ditu. Amerikako Iraultzan paper garrantzitsua bete zuten herri hauek zeren eta 1776an sinatuta Waterloo Itunan Mikmak eta Passamaquoddy herriak sinatzaile gisa egon baitziren. Itun horri esker, oraindik egun Kanada aldeko wabaniek Estatu Batuen armadan sar daitezkeen. XX. mendenko zenbait gatazketan parte hartu dute, bestetik, esaterako Afganistango eta Irakeko gerretan.
Aipatutako bost herriekin batera Konfederazioak beste herri indigenekin lotura handia du: Innu eta Wyadot
XVII. mendean Wabanakien lurrak gatazkatatsuak izan ziren zeren eta Ingalaterra Berriren eta Frantziako Acadiaren arteko mugan baitzeuden. 1688an izan zen William Erregearen gerra ondoren, Wabanaki Konfederazioak britainiarren alde eta frantsesen aurka sei gerra garrantzitsuetan hartu zuten parte.
Mende horretan populazioa kalte handiak izan zituen, batez ere gosearen eta izurriten ondorioz.
Núria Feliu
Ibilbide artistikoa
Núria Feliu i Mestres Bartzelonako Sants auzoan jaio zen. Josep Carreras tenoreak eta Àngel Casas aurkezleak izan zuten solfeoko irakasle beraren eskutik hasi zen musikan. Auzoko bizilagunek bere iruditzarra paseatzera ateratzen dute jaietan.
Antzerki-aktore
Abeslari gisa arrakasta izan bazuen ere, arte eszenikoen munduan hasi zen aktore gisa, eta antzerkian aritzea zuen gaztetako amets. Hain zuzen ere, 1963an Teatre Experimental Català delakoan sartu zen, eta Èdip Rei de Sòfocles, Britànic de Racine eta Les Arrels de Wesker lanak estreinatu zituen. Bartzelonako Elkarte Dramatikoarekin ere lan egin zuen, eta halaxe aurkitu zuen Antoni Ros Marbà konpositore eta orkestra-zuzendariak. Edigsarekin harremanetan jarri zuen, "Els Setze Jutges" mugimenduaren diskoetxe nagusiarekin, beste genero batzuetara zabaldu nahi baitzuen, eta ez katalanezko kantautoreetara mugatu.
Kantari
2007an, Núria Feliuk kataluniar sardana ezagunenak bildu zituen liburu-disko batean, La santa espina filmaren estreinaldiaren mendeurrena zela eta. La santa espina Àngel Guimeràren lan enblematikoa da, Enric Moreraren musikarekin. Feliuk Núria Feliu recita les sardanes més populars lanean Kataluniako musikaren klasiko bihurtu diren poesia- eta koru-lan batzuk berreskuratu nahi izan zituen. Lan literario eta diskografiko horrek Lluís Subirana eta Núria Feliuk poeta eta konpositore katalan garrantzitsuenen hautaketa erakusgarri bat eskaini zuten.
2011ko urriaren 9an, Bartzelonako Liceuko Antzoki Handian, Núria Feliuk 50 urteko ibilbidea eta 70 urteko bizitza ospatu zuen "Núria Feliu 50/70" ikuskizun kolektiboan. Artista batzuek hartu zuten parte, eta berak abestu zituen zenbait abesti.
2015. urtean "Dies i records d'infantesa" liburua argitaratu zuen, Ara Laskek argitaratua, eta Albert Torras i Corbella kazetariak idatzia. Bere haurtzaroa gogoratzen zuen.
Heriotza
Feliu Nova Cançóren aitzindarietako bat izan zen eta boleroak eta jazza katalanez interpretatzeagatik nabarmendu zen. Artistak 40 album baino gehiago utzi zituen. Feliuri oso egokia iruditu zitzaion "katalanez denetarik kanta daitekeela eta kantatu behar dela frogatzea"; beraz, katalanez abestutako herri-musikaren ahotsa izatea onartu zuen, frankismoak oso tratu txarra eman zion eta 70eko hamarkadan ere halaxe zen.
2021 urtearen hasieran iktus bat izan zuenetik konplikazioak izan zituen. Núria Feliu kantari eta aktore katalana 2022ko uztailaren 22an hil zen, 80 urte zituela.
Kataluniako Generalitatek hauxe idatzi zuen:"'Núria Feliuk utzi gaitu, gure herrialdeko ikono ukaezina. Artista osoa, herri-kulturaren defendatzailea eta Kataluniako musika-ondarea berreskuratzeko funtsezko figura. Kataluniak negar egiten du gaur zure galerarekin'."
Diskografia
Hauxek dira bere lan batzuk:
Atsushi Yoneyama
Atsushi Yoneyama (japonieraz: 米山 篤志, 1976ko azaroaren 20a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Agama hartmanni
Agama hartmanni Agama generoko animalia da. Narrastien barruko Agamidae familian sailkatuta dago.
Union (Nebraska)
Union Nebraskako herri bat da. Cass konderrian kokatua dago. 2010ean 233 biztanle zituen, 0.54 kilometro koadrotan banatuta.
Pinnacles Parke Nazionala
, Pinnacles National Park, AEBetako Kalifornia estatuetan parke nazional bat da, San Benito eta Monterey konderrietan. 1908an Theodore Roosevelt presidenteak monumentu nazional izendatu eta 2013ko urtarrilaren 10ean Barack Obama presidenteak parke nazional izendatu zuen. 107.67 km²-ko azalera du.
Leonora Áquilla
Leonora "Léo" Áquilla (Teófilo Otoni, Brasil, 1970eko irailaren 6a), benetako izenez Leonora Mendes de Lima, brasildar kazetaria da.
Terroba
Terroba Errioxako udalerria da, 2005ean 30 biztanle zituena.
Upland (Nebraska)
Upland Nebraskako herri bat da. Franklin konderrian kokatua dago. 2010ean 143 biztanle zituen, 1.06 kilometro koadrotan banatuta.
NGC 921
NGC 921 galaxia espiral bat da, Cetus konstelazioan. Ormond Stoneek aurkitu zuen n.
Trichomycterus davisi
Trichomycterus davisi Trichomycterus generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Novedrate
Novedrate Italiako udalerri bat da. Comoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Novedratek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Harrotasunaren bandera inklusiboa
Sorrera eta garapena
2018ko ekainean, Daniel Quasar diseinatzaileak sortu zuen Trans harrotasunaren banderako elementuak barne hartuz, inklusioa eta aurrerabidea (progress) kontzeptuak azpìmarratzeko. Banderaren diseinua azkar hedatu zen sare sozialetan Progress Pride Flag izenarekin ingelesez. Sei marrako ostadarraren diseinua oinarri gisa mantentzen den bitartean, aurrerabidea adierazten duen hiruki forma bat ageri da ezkerretik aurrerantz, beltz, marroi, urdin, arrosa, eta zuria batuz. Trans pertsonez gain bereziki pertsona beltz edo arrazializatuak ere sartu nahi izan zituen kontzeptuan diseinatzaileak. Egileak aurreranzko seinale gisa bideratu zuen hirukia, baina banderaren ertzean kokatu ere bai, aurrerabide hori egin egin behar delako oraindik.
Bandera honek zenbait aldagai izan ditu harrezkero, ezagunena agian bloke hori bat eta zirkulu morea gehitzen duena: intersexualitatearen banderaren ikurraren gehiketa hau Valentino Vecchiettik sortu zuen 2021ean Erresuma Batuko Intersex Equiality Rights erakundearekin elkarlanean.
Irati Goikoetxea Astaburuaga
Irati Goikoetxea Astaburuaga (Donostia, 1986ko apirilaren 10a - ) donostiar kirolaria da. Piraguan jarduten da, eslalom modalitatean. Europako Eslalom Piraguismo Txapelketan zilarrezko domina irabazi du 2014an eta 2017an, biak taldeko K1 proban.
King Richard (filma)
King Richard 2021eko Reinaldo Marcus Green estatubatuar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.
Sinopsia
Richard Williams tenis entrenatzaile eta aita izateagatik egin zen ezagun; Venus eta Serena Williams tenis jokalarien aita izategatik, hain zuzen ere. Biak ala biak tenisaren historiako jokalaririk onenetakoak izan dira. Richard aitak garbi izan zuen alabak tenis izar izateko heziko zituela umetatik, eta hartarako metodo bat garatu zuen, ez arantzarik gabea.
La Rinconadako geltokia
La Rinconada Sevillako Renfe Aldirien geltokia da, udalerrian kokatuta dagoena.
Chayesita
Chayesita silikato motako minerala da.
Neuf-Marché
Neuf-Marché Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Neuf-Marché udalerrian erroldatutako biztanleak 676 ziren. Familiak 244 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 48 bakarrik bizi ziren emakumeak), 76 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 92 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 303 etxebizitza zeuden, 250 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 42 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 287 etxeak ziren eta 15 apartamentuak ziren. 250 etxebizitza nagusietatik 209 bere jabearen bizilekua ziren, 35 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 6 etxek bi zituzten, 53 etxek hiru zituzten, 61 etxek lau zituzten eta 127 etxek bost zituzten. 185 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 102 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 131 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 430 ziren, horien artean 321 aktiboak ziren eta 109 inaktiboak ziren. 321 pertsona aktiboetatik 295 lanean zeuden (165 gizon eta 130 emakume) eta 26 langabezian zeuden (10 gizon eta 16 emakume). 109 pertsona inaktiboetatik 29 erretiraturik zeuden, 39 ikasten zeuden eta 41 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 25 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 8 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.
2000. urtean Neuf-Marché udalerrian 20 nekazaritza-ustiategi zeuden, 891 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Txileko komuna
Txileko komunak herrialdearen administrazio-banatekan maila beherenekoan dauden erakundeak dira, eskualdeen eta probintzien pean. Euskal Herrian erabiltzen den udalerri kontzeptuaren baliokidea da.
Clermont-Dessous
Clermont-Dessous Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Saioa Mantzizidor
Saioa Mantzizidor Zilloniz, (Zornotza, Bizkaia, 1980ko irailaren 27a) nekazaria eta enpresaria da. Bizitarako eta okelatarako animaliak hazten ditu. Abeltzain txikia da eta landak garbi mantenduta jasangarritasunean eragiten du.
Clermont-Dessous
Biztanleria
2007an Clermont-Dessous udalerrian erroldatutako biztanleak 792 ziren. Familiak 297 ziren, horien artean 69 pertsona bakarrekoak ziren (45 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 102 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 122 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 368 etxebizitza zeuden, 311 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 30 bigarren erresidentzia ziren eta 28 hutsik zeuden. 347 etxeak ziren eta 12 apartamentuak ziren. 311 etxebizitza nagusietatik 251 bere jabearen bizilekua ziren, 49 alokairuan okupaturik zeuden eta 11 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 11 etxek bi zituzten, 34 etxek hiru zituzten, 72 etxek lau zituzten eta 192 etxek bost zituzten. 240 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 132 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 158 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 511 ziren, horien artean 374 aktiboak ziren eta 137 inaktiboak ziren. 374 pertsona aktiboetatik 336 lanean zeuden (181 gizon eta 155 emakume) eta 38 langabezian zeuden (18 gizon eta 20 emakume). 137 pertsona inaktiboetatik 42 erretiraturik zeuden, 46 ikasten zeuden eta 49 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Clermont-Dessous udalerrian 310 unitate fiskal zeuden, 793,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.605 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 27 komertzioetatik, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 3 eraikuntza enpresak ziren, 8 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 11 zerbitzu publikoetatik, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 igeltseroa, 1 zurgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia, 2 jatetxeak eta 2 higiezinen agentziak.
2000. urtean Clermont-Dessous udalerrian 48 nekazaritza-ustiategi zeuden, 868 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Saioa Mantzizidor
Biografia
Umetatik amaren aldeko aitita-amamengana joatea gustatzen zitzaion. Beti nahi izan du landa-eremuan bizi. Urteak igaro ahala eta denboraldi batez lanik aurkitu gabe egon ondoren, landa-mundura jauzi egitea erabaki zuen. Gaur egun, Iraunkor elkarteko bi ekoizleetako bat da, eta hamar bat kide ditu.
Lan ibilbidea
Dudagoiti auzoko Billene Baserria bizilekua eta aldi berean bere enpresa da. Bizitarako edo okelatarako behi, txahal, ahuntz, antxume zein behorrak zuzenean saltzen ditu Bizkaian, Los Vallesko behi eta txahal asturiarrak, pentsu naturalekin eta transgenikorik gabe elikatuak. Etxean entregatzeko zerbitzua du Bizkaian, doan Durangaldean.
Saioaren hastapenak ez ziren errazak izan, baina beti izan zuen bikotekidearen eta haren familiaren laguntza.