cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Deniba Konare
Biografia
Malin jaio zen. 3 urterekin etorri zen Durangora (Bizkaia). 6 urterekin, judoa bere pasio bihurtu zen. Durango Kirol Taldean dihardu.
Kirol Ibilbidea
2019. urtean, Konareren kadete mailako azken urtean zilarrezko domina lortu zuen Vigon Espainiako Judo Kopa Lehiaketan, Iñaki Salas entrenatzaile zuela. Zera iragarri zuen: Kategoriaz aldatuko zela eta 57 kilotik beherakoekin lehiatuko zela, zail egiten baitzitzaion 52 kilo azpitik mantentzea. Japonian ere egon zen entrenatzen. Avilesen (Asturias) Espainiako Super kopan lehiatu zen eta 2. postua, zilarra lortu zuen eta Estatu mailako 2. postuan jarri zen. Urte berean Espainiako selekzioarekin Europako Kopara joan zen.
2021ean Senior mailan aritu zen Espainiako Txapelketan.
2022an brontzea irabazi zuen, Malagan eta Espainiako Kopa ere irabazi zuen.
Europako kopa
2023an Europako kopako hainbat probatan aritu zen. Apirilean apiril hasieran Parisen (Frantzia) bosgarren postua eta ekainean Birmingham-en (Ingalaterra) zilarrezko domina lortu zuen. Azken proba horretan Junior mailan eta 57 kilora arteko pisuan, hiru borroka irabazi zituen, finalera heldu aurretik. Maylis Rozan frantziarra izan zen txapelduna. Lorpen horiei esker, lehenengo aldiz Europako Txapelketan lehiatzeko aukera eman zioten, irailean Herbeheretan hain zuzen ere.
Arrazakeria
Arrazakeriaren aurkako aktibista da.
Arrazismoa dela eta, zera esan zuen Deniba Konarek: ''Tatamira igotzean, kirolaria ikusi besterik ez dugu egiten, eta ez dugu ez arrazarik ez pertsonarik ikusten. Garrantzitsua da entrenatzaileek arrazismoaren aurkako mezua helaraztea ikasleei. Haurra fisikoki garatzeko eta motrizoki ibiltzeko betebeharra duten bezala, entrenatzaileen lanaren zati batek mundu guztiarekiko begirunea izaten ere hezi behar du.''
Arantza bifido
Arantza bifidoa sortzetiko malformazio bat da zeinean hodi neuralaren itxiera ez-osoa ematen den. Enbrioiaren garapenaren lehen hilabetean ematen da; aurrerago, azkenengo ornoen itxiera ez-osoa eragingo du.
Arantza bifidoaren kausa nagusia amak duen azido folikoa ren urritasuna da, bai haurdunaldiaren aurreko hilabeteetan baita ondorengo hiru hilabeteetan ere. Hala ere, kasuen % 5ek ez du arrazoi jakinik. Eguneraturiko ikerkuntzen arabera, arantza bifidoak ez du ezaugarri heredagarririk; izatekotan amaren azido folikoa prozesatzeko zailtasuna heredatuko litzatekeen (oso kasu gutxitan gertatzen dena). Bestalde, egiaztatu da arantza bifidoa duen pertsona baten seme-alabek ez dutela zertan gaixotasun bera izan behar.
Oinarrian bi arantza bifido mota bereizten dira: ezkutuko arantza bifidoa eta arantza bifido irekia edo kistikoa.
Etiologia
Ez dago ziurtasunik arantza bifidoaren jatorriari buruz. Pentsatzen da gaixotasun honetan faktore genetikoak eta ingurumen faktoreak inplikatuta daudela.
Arantza bifidoa ugariagoa da arraza zuriko pertsonetan eta emakumeetan. Sendagileek arazo honen jatorria zein den argi ez izan arren, gaixotasun honen garapenean eragina duten hainbat faktore ezagutzen dira:
Motak
Arantza bifidoa bi mota nagusitan sailkatzen da:
Arantza bifido irekia edo kistikoa
Eratzen den zakuak duen edukiaren arabera bi bereiz daitezke:
Ezkutuko arantza bifidoa
Asintomatikoa izaten da kasu gehienetan. Sintomaren bat eragiten badu ere, ez da batere ohikoa mota honek desgaitasuna edo sintoma larriren bat eragitea. Orno arkuen fusioa modu egokian eman ez den gunean ile-geruza ez-ohiko bat ager daiteke zenbaitetan; beste kasu batzuetan, gune berdinean hobitxo bat edo arrasto txiki bat agertzen da.
Meningozelea
Meningeak euren lekutik kanpo kokatzen dira, bizkarrean agertzen den zaku itxurako lesioan. Larruazalez estalita egon daiteke lesioa edo inongo babesik gabe. Zailtasunak agertzeko aukerak altuagoak dira, bai eta meningitisa edo bestelako infekzioak agertzeko aukera ere. Meningozele kasuek ezgaitasun eta esfinterren kontrolen galera arina eragin dezakete.
Mielomeningozelea
Arantza bifidoaren aldaera larriena da. Meningeak eta orno muina bizkarraldean sortutako zakuaren barnean daude. Gainera, kasu gehienetan lesioa mielokistikoa izaten da, hau da ez du babesik izaten. Mielomeningozelean agertzen diren sintoma nagusiak ondorengoak dira, betiere lesioa agertzen den mailaren azpitik ematen direlarik:
Mielokistikoa
Lesioa mielokistikoa izango da meningozele eta mielomeningozele motetan sortzen den bizkarraldeko zakua larruazalez inguratuta ez dagoenean. Babes falta horrek arriskutsuago bilakatzen ditu aipatutako bi aldaerak. Arantza bifido ezkutua mota arinena da eta aitzitik, mielomeningozelea larriena. Arantza bifidoaren klinika aldakorra da motaren eta banako bakoitzaren arabera.
Ondoriozko arazoak
Larritasun maila ezberdinetako arazo fisiko eta mentalak sor ditzake arantza bifidoak. Aipatzekoa da dena den, adimen-urritasuna arantza bifidoaren oso kasu gutxitan agertzen dela. Ondorioen larritasun maila ondorengo faktoreek baldintzatzen dute:
Diagnostikoa
Lehen aipatu den bezala, arantza bifidoa hodi neuralaren zati bat ondo itxi edo osatu ez izanagatik sortzen da. Hori dela eta, arantza bifidoa jaio aurretik diagnostikatu ohi da, jaio aurretiko metodo edo tekniken bitartez.
Alfa-fetoproteinaren (AFP) kantitate azterketa
Teknika hau arantza bifidoa diagnostikatzeko erabiliena izan arren, ezin du ezkutuko arantza bifidoa antzeman. Izan ere, AFP kantitate altuak agertu daitezen lesioaren eremua guztiz irekita edo mintz fin batez inguratuta egon behar du. Arantza bifidoaren kasuan AFP kantitatea %75-80 artean handitzen da.
Alfa-fetoproteinaren kantitatean antzematen diren aldaketak beste faktore batzuek eragin ditzakete: umekiaren adinaren kalkulu okerra, haurdunaldi bikoitza… Honen ondorioz, medikuak beste odol analisi batzuk eskatu ahal ditu edo ekografia bezalako beste teknika batzuk erabiIi ditzake.
Ekografia
Alfa-fetoproteina kantitate handia agertzen bada, normalean ekografia bat egiteko gomendatzen dute medikuek. Ekografia batean, frekuentzia altuko soinu uhina k botatzen dira gorputzeko ehunetan eta horrela, monitore batean gorputz barnean aurkitzen diren egiturak ikusten dira. Arantza bifidoaren kasuan, umekiaren alde dortsal ari erreparatuko zaio, baita burmuinetan dauden anomaliak (anomalia hauek arantza bifidoaren eraginez sortuak dira). Horrez gain, umekiaren adina eta haurdunaldia bikoitza ala bakuna den bereizi daitezke.
Beraz, alfaproteinaren kantitatea handia denean, arantza bifidoa diagnostikatu baino lehen, ohikoena ekografia bat egitea izaten da.
Amniozentesia
Amniozentesi batean, umekiaren barrunbe amniotiko ko likido amniotikoa erauzten da orratz baten bitartez. Teknika hau oso erabilia da ekografiak ez duenean inolako anomaliarik erakusten. Izan ere, bai ekografiak bai odol-analisiak ez dira zehatzak % 100ean. Amniozentesia guztiz zehatza ez izan arren, aurreko prozeduretan lortutako emaitzak zilegizkoak diren egiaztatzeko balio dute. Amniozentesia teknika hauetatik arriskutsuena da, eta umekia galtzeko aukera txiki bat dago.
Jaio ondorengo diagnostikoa
Arantza bifidoaren kasurik arinenak eta haurdunaldian antzeman ez direnak, jaio ondorengo ohiko azterketetan ikusi daitezke erradiografien bitartez. Erresonantzia magnetikoa ren edo tomografia baten bitartez ikusi ahal izango da bizkarrezurraren irudi hobeago bat.
Sendabidea
Arantza bifidoaren sendabidea gaixotasun honen larritasunaren araberakoa izango da.
Arantza bifidoak organismoko hainbat sistema kaltetu ditzake, nerbio edo hezur-sistemak, besteak beste; beraz, beharrezkoa izango da osasungintzan profesionala den pertsona talde baten laguntza. Talde honetan sendagileak, terapeutak eta baita gizarte-hezkuntza ren arloan adituak diren pertsonak ere egongo lirateke.
Ezkutuko arantza bifidoaren sendabidea
Orno muina ainguratuta dagoen kasuetan bakarrik izango da beharrezkoa sendabide bat.
Bizkarrezur muina ainguratuta egoteak arazoak sor ditzake haurraren hazkuntzan; beraz, garrantzitsua izango da arazo hau konpontzea. Orno muina inguruan duen ehunetik bereizi behar da; horretarako kirurgia erabiltzen da.
Aizuwakamatsu (Fukushima)
Aizuwakamatsu (会津若松市) Japoniako Tōhoku eskualdean dagoen Fukushima prefeturako hiria da. 2014ko erroldaren arabera 122.834 biztanle ditu.
Historia
1384 urtean Ashina Naomorik Kurokawa gaztelua (黒川城) eraiki zuen. Aizu leinuak eskuratu zuen lurraldea eta gazteluak Aizuwakamatsu izen berria hartu zuen. Bost mendetan zehar Aizu eskualdeko administrazio gunea izan zen, Tokugawatarren gotorleku garrantzitsua bihurtu zelarik. Inguruan herria eratuz joan zen.
Bere garrantzi estrategikoa zela eta, 1868ko Boshin Gerran hiria suntsitua izan zen eta 1899an birfundatu zen. Gazteluaren dorre nagusia 1965ean berreraiki zen.
Geografia
Fukushima prefeturaren barnealdean dago, Aizu haranean. Inawashiro aintzira dauka ekialdean. Aga ibaiak zeharkatzen du hiria.
Itzalle
Itzalle Zaraitzu ibaxako Galoze udalerriko kontzeju bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Pirinioak eskualdean.
Zaraitzu ibaxan kokatuta da, Atabea kiñoian. Bertako biztanleak itzallearrak dira.
Izena
Itzalle toponimoa beste hizkuntza batzuetan ere ezagutzen da, hala nola:
Gainera, toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
Arantza bifido
Ezkutuko arantza bifidoaren sendabidea
Haurrek ez dute arazorik izaten ebakuntzaren ostean, hala ere, kasu batzuetan, haurtzaroan zehar bigarren kirurgia bat beharrezkoa izaten da orno muina berriro ainguratzen denean.
Itzalle
Armarria
Itzalleko armarria Zaraitzuko armarria da. Armarri honek honako blasoi hau du:
Arantza bifido
Meningozelearen sendabide
Beharrezkoa da kirurgia meningea berriro ere organismoan kokatzeko eta ornoetan edo garezurrean sortzen den zuloa ondo ixteko. Prozedura hau jaiotza osteko lehenengo hilabeteetan egiten da.
Itzalle
Bandera
Itzalleko bandera Zaraitzuko bandera da. Armarria, gainean kasket bat eta bi aldeetan lanbrekinak dituela irudikatzen da, baita azpian "Azkenean konta" goiburua duela ere. Bandera honek Zaraitzuko armarri eskuinerantz biratzea dauka San Andresen gurutze gorri baten gainean, hiruki berdez inguratua. Bandera hau bera da Zaraitzu osatzen duten herri guztientzat, Otsagabiarentzat izan ezik; izan ere, herri honek bandera bera erabiltzen du, baina hiruki urdinak ditu.
Arantza bifido
Mielomeningozelearen sendabidea
Jaio osteko lehenengo edo bigarren egunean beharrezkoa da kirurgia egitea, kaltetutako gunea eta nerbio-sistema zentrala babesteko, eta baita atal hauek infektatu ez daitezen.
Itzalle
Geografia
Itzalle Zaraitzu ibaxan barruan dago. Ibar hau Pirinioetako ibarra da, Aezkoa eta Erronkaribar ibarren artean. Ibarra zeharkatzen du Zaraitzu ibaiak, Irati ibaiaren adarrak.
Inguru naturala eta kokapena
Iruñea Nafarroako hiriburutik 75 kilometrora kokatzen da Zangozako merindadearen ipar-ekialdeko muturrean eta Zaraitzu ibaxan, Pirinioetatik gertu. Herria NA-178 errepideak zeharkatzen du bai eta, iparraldetik hegoaldera, Zaraitzu ibaiak ere. Aretako mendilerroak herria mugatzen du mendebaldean, Erremendia eta Beiegu ttonttorrak tartean.
Klima eta landaredia
Itzalleren behealdeko guneetan, mediterraneoaren antzeko klima dago, eta gune altuetan, atlantiar motako klima. Oro har, bi klimak nahasten diren arren, batez besteko tenperatura aldakorra da puntu batetik bestera, 6º eta 10º bitartekoa. Prezipitazioa, berriz, 900 eta 1200mm ingurukoa da, eta urteroko egun euritsuak 115 dira, batez beste.
Jatorrizko landaredia pinu basatiek osatzen dute, basoen azaleraren %51,6. Basoak, oro har, udalerriaren ekialdean daude, eta pinuez gain, haritzak eta pagoak ere badaude, azken bi espezie hauek, gunerik euritsuenetan kokatzen dira. Birlandatutako espezieen artean, haritz amerikarra eta Austriako pinu beltza daude.
Arantza bifido
Mielomeningozelearen sendabidea
Gaixotasun hau haurdunaldiaren lehenengo garaietan antzematen bada, umekiari ebakuntza egiteko aukera bat dago, sortutako malformazioa zuzentzeko. Prozedura hau haurdunaldiaren 25. astean egin daiteke. Ebakuntzan zehar medikuek bizkarrezur muina azaletik askatzen dute. Ondoren, orno muina barrura bultzatzen dute pixkanaka, bere ohiko posizioa lortu arte, eta, azkenik, irekidura itxi egiten dute.
Itzalle
Estazio meteorologikoak
Zaraitzun dagoen Ezpartza udalerrian, itsasoaren mailatik 695 metrora, Nafarroako Gobernuak 1974n jarritako estazio meteorologikoa dago.
Historia
1034an dokumentatuta dago jada. Leireko monasterioak bertako 39 mezkino zituen XI. mendearen amaieran. Zaraitzuko Unibertsitateko herrien artean kontatu zuen beti.
Ibaxa administrazio-unitate gisa desagertu zen 1835-1845eko udal-erreformekin. Ordura arte, ibaxako alkateak, herriko alkateak eta herriak berak aukeratzen zituen erregidoreek gobernatzen zuten. 1845etik aurrera, Galoze udalerriko kide izan zen. 1847an eskola bat zuen, 18 gari-lapurretaz hornitua; kuratoa bizilagunen hornidurakoa zen, eta ibaxako zerbitzariak zeraman posta.
Demografia
biztanle zituen Itzallek.
Arantza bifido
Mielomeningozelearen sendabidea
Hainbat ikerketek aditzera ematen dute kirurgia fetala egin zaien haurrek ezgaitasun maila baxuagoa daukatela eta makuluen edo ibiltzeko beste gailuren baten beharra izateko aukera gutxiago dutela. Gainera, kirurgia fetalak hidrozefalia pairatzeko arriskua murrizten du.
Itzalle
Ekonomia
Itzalleko jarduera ekonomiko nagusia nekazaritza da. Lurren ehuneko bera abelburuak elikatzeko larretarako erabiltzen da. Basogintzak ere garrantzia handia izan du historikoki, ibaxako beste udalerrietan bezala. Gaur egun, herriko basoetan pinuak daude batez ere.
Ioritz Gisasola
Ioritz Gisasola Agirregabiria "Zelai IV.a" (Mallabia, Bizkaia, ) herri-kirolaria da, harri-jasotzailea.
Arantza bifido
Mielomeningozelearen sendabidea
Mielomeningozelea pairatzen duten hainbat haur oinak aurreko alderantz jarrita kokatzen dira erditzerako garaian. Kasu hauetan zesarea bidezko jaiotza da haurra kanporatzeko modurik ziurrena.
Ioritz Gisasola
Biografia
Learreta-Markina eskolan ikasi zuen.
Arantza bifido
Mielomeningozelearen sendabidea
Mielomeningozele gaixotasunak sortzen dituen arazoei ematen zaizkien sendabideak ere beharrezkoak izaten dira askotan. Hauen artean ibiltzeko edo mugikortasunerako gailuen erabilera, hestea ren eta gernu-maskuriaren kontrola eta hidrozefaliari sendabidea emateko kirurgia egongo lirateke.
Itzalle
Garraioa
Nafarroako Autobus Konpainiak Zaraitzu Iruñekin batzen du. Autobus lineak honako ibilbidea egiten du:
Politika
Itzalleko kontzejua kontzejuburuak osatzen dute. Egungo kontzejuburua Francisco Sarries Martinez da.
Kontzejua
Itzalleko kontzejua kontzejuburuak osatzen dute, demokratikoki hautatua. Kontzejuburua Francisco Sarries Martinez da.
Kontzejuburuak
2011tik, Itzallek kontzejuburu bat izan ditu:
Euskara
Luis Luziano Bonapartek, 1869an, Zaraitzuko herri guztiak sailkatu zituen, ekialdeko behe-nafarrera euskalkian, hegoaldeko Pirinio ibarretik bakarra.
Koldo Zuazok, 2010ean, Zaraitzuk atzerakada-eremuan sailkatu zen, non euskarak hain atzerakada handia izan duen, non bertako hiztunik apenas geratzen den.
Ibar honetan hitz egiten den euskarak bere berezitasunak ditu. Horregatik sailkatzen da Zaraitzuera azpieuskalkian. Euskara batuaren itzalean alfabetatutako hainbat euskaldun baden arren, Zaraitzuko mintzaira zaharra oso hiztun gutxik dakite. 2007ko udazkenean, 2 zaraitzuerazko euskaldun behintzat baziren Otsagabian eta Jaurrietan, 93 eta 86 urtekoak.
Janzkera
Ohiko janzkerari dagokionez, Zaraitzu ibaxak adierazpen aberatsa du, kanpoko modismoen eraginei aurre egin dien nortasun errotua transmititzen duena. Jantzi horietako batzuk egun seinalatuetan ikusten dira oraindik, jaiak, erromeriak eta beste ekitaldi batzuk direla eta. Nafarroako artxiboan dagoen 1817. urteko dokumentu baten arabera, Zaraitzu ibaxako bizilagunak eta bertakoak beren jantziagatik bereizten ziren. Oihal horiek beraiek egiten zituzten beren aziendaren artilearekin, eta beren etxeetan garbitzen, iruten eta ehuntzen zituzten. Oihalezko piezak, gero, batanatuak, ehunduak eta tindatuak izaten ziren. Haiek ebaki, josi eta egiten zituzten arropak.
Apretagileak
1860tik aurrera, Erronkaribar eta Zaraitzu ibarretako neskek Zuberoako Maulera bidaiatzen zuten abarketaren sasoia lantzeko. Lana gogorra zen. Urtez urte udazkenetik udaberrira arte lan egiten zuten, eta horregatik ziren ezagunak "enarak" bezala. Abarketaren merkatuak garai oso bat markatu zuen Maule-Lextarreko ekonomian, eta ibar horien emigrazioak biztanleria nabarmen handitu zuen. Apretagile batzuk 14 urterekin joaten ziren beren adinari buruz gezurretan lan egitera.
Maulera iristean, etxe beretan bizi ohi ziren, eta etxejabeei ordaindu egiten zieten lo egin eta jateagatik. Denek partekatzen zuten lehen platera, bigarrena neskek erosi behar zuten. Bertakoekin euskaraz komunikatzen ziren, euskalkiak nahiko antzekoak baitira. Tailerretan, bakoitzak lan bat egiten zuen. Batzuek oihala josten zuten, beste batzuek soka jartzen zuten, etab. Bizi zuenak dioenez, batzuetan besoetako minagatik ezin zuten lorik egin, egunean zehar egindako ahaleginagatik.
Gertaera bitxi eta garratzak gertatu dira abarketen inguruan. Eaurtar batek dioenez, urtebetez, nesketako batzuk Gabonak pasatzeko itzultzea erabaki zuten, baina ez ziren Jaurrietara iritsi, ezta Maulera itzuli ere. Handik irten eta ez ziren hona iritsi. Abodi mendilerroa, elur-ekaitz batekin, oztopo fisiko gaindiezina da. Udaberrian, elurra joan zenean, hilda agertu ziren denak Abodin, Paso Zabalean, eskutik helduta.
Tradizioak
Ogi bedeinkatuaren tradizioa, Zaraitzun, antzina-antzinakoa da, eta oraindik bizirik dirau ibaxako herri batzuetan (Otsagabia, Ezpartza, Jaurrieta, Ezkaroze, Orontze, etab.). Igandero, herriko familia batek eramaten du ogia xerratan moztuta igandeko mezara. Ogia, herriko etxe bakoitzetik astero txandakatzen joango den egurrezko artesa batean lekualdatzen da. Ogi hau mezaren sagaratzean bedeinkatzen da eta honen ondoren fededun bakoitzari banatzen zaio. Duela urte gutxi arte, Otsagabian, ogia gizonei bakarrik banatzen zitzaien, baina udalaren erabaki batek tradizioa aldatzea eragin zuen eta, gaur egun, gizonen eta emakumeen artean banatzen da. Ogia sagaratu ondoren, salacenkoek ekitaldiari buruzko abesti bat abesten dute. Ohitura da, halaber, ogi honen zati bat etxe bakoitzera eramatea. Entregatzeko unean, honela zioen bere artean: "Bakea eta ogia izan itzazu urte osorako".
Hildakoen argia duela urte gutxi arte mantendu den tradizioa da, ibaxako herrietan. Zaraitzuar baten hileta-egunean, familiak maindire zuri bat jartzen zuen elizaren albo batean. Bere gainean argizaiolak jartzen ziren, handiak eta txikiak. Argizari horiek oihal beltz batean bildutako egur zati bat -hildakoa heldua bazen behintzat- edo zuria -hildakoa haurra bazen ere- ziren, argizarizko kordoia biltzen zuena. Heriotzaren hurrengo urtean, senide batek egunero eraman behar zuen mezatara argizari txikia. Gantzudura Santuaren garaian ere, gaixoaren senide hurbilenek hildakoen argizaria edo argia eraman behar zuten.
Oharrak
<references group="lower-alpha" />
Arantza bifido
Arrisku-faktoreak
Arantza bifidoa izatearen arrazoiak predisposizio genetikoa eta ingurugiro faktoreak dira. Kasuen % 98 amaren folato eskasiagatik izaten da (haurdunaldiaren aurretik edo ondoren). Horrez gain, amari sendabiderako ematen zaizkion farmakoek ere eragina dute (azido balproikoak, karbamazepina edota medikamendu hormonalak).
Gerra psikologiko
Gerra psikologikoa gatazka batean zuzenean armak erabili gabe aurkaria menderatzeko erabiltzen diren teknika psikologikoen multzoa da. Hiru helburu izan ditzake: disuasioa, gogatzea eta sedukzioa. Gerra mota honetan, propaganda erabiltzen da, etsaien kemenaren azpiak jateko, eta norberarena indartzeko.
Arantza bifido
Arrisku-faktoreak
Amaren adinak ere eragina izan dezake; nerabeek eta 35 urtetik gorako emakumeek prebalentzia gehiago dute.
Aurrezaintza
Hodi neuralaren akatsen prebentzioa oso erraza da aurrez planeaturiko haurdunaldietan. Lehen mailako prebentzio hau haurdunaldiaren prekontzepzio kontrolen barruan egin behar da, eta honako hauei bideratua egongo da:
Hodi neuralaren sortzetiko akatsen % 75 saihestu ahal izango litzatekeen amak azido folikoaren osagarri bat hartuko balu, bai haurdunaldiaren aurreko 3-6 hilabeteen artean, bai haurdunaldiaren lehenengo hilabeteetan (hodi neurala garai honetan sortzen baita). Era berean, haurdun geratzeko grina duten emakumeek ere azido folikoaren 0,4 mg-ko gehigarria hartu beharko lukete egunean.
Celle Ligure
Celle Ligure Italiako udalerri bat da. Savonako probintzian kokatuta dago, Liguria eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Celle Ligurek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Joaquín Almunia
José Joaquín Almunia Amann (Bilbo, Bizkaia, 1948ko ekainaren 17a) euskal herritar politikaria da.
Ioritz Gisasola
Biografia
Herri kirolen munduan jaio eta hazitakoa da. Familiatik datorkio herri kiroletarako zaletasuna, betidanik ikusi baitu etxean. Aizkoran ibilia da aita, Agustin Gisasola (Zelai II.a). Jose Antonio Gisasola (Zelai I.a) osaba harri jasotzailea izan da. Karmele Gisasola Zenikazelaia (Zelai III.a) lehengusina du eta harri-jasotzen ibiltzeaz gain, ingude-jasotze, txinga eramate, aizkoran eta trontzan ere aritzen da. Jon Gisasola Zenikazelaia (Zelai V.a) lehengusua, besteak beste, harrijasotzen aritzen da.
Formentera
Formentera uhartea Balear Uharteetakoen artean hegoaldeen dagoena da. Azalerari dagokionez (83,2 km2) txikiena da populatuen artean, hau da, Cabrera kontuan hartu barik.
Uhartea udalerri bakarrak osatzen du. Herriburua Sant Francesc de Formentera da.
Ioritz Gisasola
Pentatloi ibilbidea
2018an herri kirolen banakako pentatloi txapelketa berreskuratu zenetik, Herri kirolekiko ikusminak gora egin du eta urteroko hitzordu bihurtu da. Kirolariak diziplina askotan beharrean ipintzea arrakasta formula izan da. Olatua aprobetxatuz, zenbait aldaera sortu dituzte eta Euskadiko binakako txapelketa da euretariko bat.
2021ean Durangaldeko Ioritz Gisasola eta Jon Gisasola lehengusuak Binakako Pentatloi finalerdietan lehen postuan sailkatu ziren. 12 bikotek parte hartu zuten finalean eta txapeldunordeak izan ziren. Bikoteak pentatloi txapelketaren errege (Euskadiko banakako hasierako hiru txapelketa irabazitakoa) Xabier Zaldua zumarragarra izan zuen entrenatzaile. Aurretik zuten harremana. Zalduak banakako pentatloian parte hartzen hasi zenean, harri-jasotzen hobetu nahi zuenez, Zelai I.ari (Jose Antonio Gisasolari, Ioritzen osabari) eskatu zion laguntza. Zaldua Mallabira sarritan etortzen zenez, hartu-eman itzela sortu zen berarekin. Zaldua entrenatzaile izateak lehengusuei asko erraztu zien lana. Laguntza handia izan zen: trantsizioak zelan egin, zailtasun bakoitzaren aurrean zelan jokatu…
Bikote bakoitzaren lanak hauexek izan ziren: 20 altxaldi 100 kiloko bolari, giza proban plaza bana, kanaerdiko enbor bi moztu aizkorarekin, sei plaza txingak eskuetan hartuta, eta kilometro bi korrika. Bikoteko kide bakoitzak lan minimo bat egin behar zuen proba bakoitzean. Lehengusuen kasuan, bakoitzak bere espezialitatean aritu zen gehien: Ioritz aizkorarekin eta Jon harri-jasotzen. Giza proban eta txinga eroaten lan berdina egin zuten: plaza bana eta hiru eramanaldi bakoitzak, hurrenez hurren. Azkenik, korrika Ioritzek 1200 metro eta Jonek 800 metro.
2022ko irailean Bakarkako V. Pentatloian 12 partaide izan ziren. Horietako 8 partaide urtean zehar eskuratutako lorpenekin pasatu ziren finalera, (Jon Gisasola Zelai V.a, Beñat Amade, Julen Kañamares, Aritz Irazabal, Julen Gabirondo, Iñaki Errazkin, Joseba Otaegi eta, Andoni Iruretagoiena Izeta VI (2021eko txapelduna) pasatu ziren. Bestalde kanporaketa jokatu ondoren sailkatu ziren (Ioritz Gisasola edo Zelai IV.a, Aitzol Atutxa, Jokin Urretabizkaia Basozabal eta Xabier Zaldua (hasierako hiru edizioetako txapelduna)).
2023ko ekainaren 11n IV. Binakako Euskal Pentatloia jokatu zuen Jon Gisasola lehengusuarekin Tolosako zezen plazan. Durangaldeko lehengusuek bikote hauexek izan zituzten lehiakide: Andoni Iruretagoiena-Xabat Olaizola, Xabier Zaldua-Aratz Mugertza, Julen Gabirondo-Beñat Telleria, Aritz Irazabal-Beñat Amade eta Julen Kañamares-Jagoba Otaegi. Hauxek izan ziren gizonezkoen lehia horretan osatu beharreko lanak: Harriari 40 jasoaldi, giza-proban lau plaza, aizkoran lau kanaerdiko, txinga-eramaten zortzi plaza eta korrika lau kilometro.
2023ko Binakako Pentatloiaren IV. edizioan Ioritz Gisasola lehena izan zen hasierako txandan lehena izan bazen ere Julen Gabirondo eta Beñat Telleria izan ziren txapeldunak, 36 minutu eta 35 segundutan lanak beteta, inoizko marka onena egin zuten.
Banakakoa
28 urte egin gabe egon ondoren, 2018an berriz ekin zitzaion banaka Pentatloia ospatzeari. Lehen berrekitaldian 5 lagunek parte hartu zuten, kopuruak gura eginda, 2022an 23 partehartzaile izan ziren. Bi edizio beranduago hasi zen emakumezkoena ere bai.
Ispaster
Ispaster Bizkaiko ipar-ekialdeko kostaldeko udalerri euskalduna da, Lea-Artibaiko eskualdekoa. 0 biztanle zituen. urtean.
Paradis (TRAM Alacant)
Paradis Alacantiko Burdinbide Metropolitarraren geltoki bat da, La Vila Joiosa udalerrian dagoena.
Ispaster
Ingurune naturala
Kostaldean, herriak Ogella hondartza dauka itsasoarekin muga. Hondartza harriz osaturik dago baina batzuetan itsasoak harea biltzen du bertan. Ez du itsasorako sarrera erosorik, hala ere, depresio karstiko baten kokaturiko lur emankorrak ditu, nekazaritzarako aproposak. Bereizgarri geologiko horren ondorioz, udalerriaren hegoaldeko paisaia, muinoz, kobaz eta trokaz osaturik dago.
Otoio (396 metro) eta Arterreta (251 metro) dira herriko tontorrik aipagarrienak.
Ioritz Gisasola
Banakakoa
Egin beharreko lanak hauexek dira: 100 kiloko harria 10 aldiz altxatu, giza-proban 400 kilo eraman, 2 enbor( kanaerdikoa eta 45 ontzakoa), 50 kiloko txingekin 3 plaza bete, eta kilometro bat korrika.
Ispaster
Udalerri mugakideak
Iparraldean Kantauri Itsasoa du udalerriak.
Auzoak
Gainerako biztanleak baserrietako auzoetan, sakabanatuta, bizi dira. Auzo horiek bi aldetan bereizten dira: Goierrin eta Beterri.
Demografia
2019. urtean Ispaster herriak 741 biztanle zituen. Horietatik, %21,46ak 65 urte edo gehiago zituen. Atzerrian jaiotako herritarrak %8,37 ziren.
Mareuil-sur-Ourcq
Biztanleria
2007an Mareuil-sur-Ourcq udalerrian erroldatutako biztanleak 1.550 ziren. Familiak 525 ziren, horien artean 88 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 52 bakarrik bizi ziren emakumeak), 135 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 258 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 44 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 608 etxebizitza zeuden, 531 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 26 bigarren erresidentzia ziren eta 50 hutsik zeuden. 552 etxeak ziren eta 54 apartamentuak ziren. 531 etxebizitza nagusietatik 435 bere jabearen bizilekua ziren, 80 alokairuan okupaturik zeuden eta 16 doan lagata zeuden; 6 etxek gela bat zuten, 32 etxek bi zituzten, 74 etxek hiru zituzten, 149 etxek lau zituzten eta 271 etxek bost zituzten. 410 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 221 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 263 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 986 ziren, horien artean 754 aktiboak ziren eta 232 inaktiboak ziren. 754 pertsona aktiboetatik 687 lanean zeuden (380 gizon eta 307 emakume) eta 68 langabezian zeuden (23 gizon eta 45 emakume). 232 pertsona inaktiboetatik 71 erretiraturik zeuden, 90 ikasten zeuden eta 71 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Joaquín Almunia
Biografia
Bilbon jaioa, Zuzenbidea eta Ekonomia zientziak ikasi zituen Deustuko Unibertsitatean. Parisen eta Harvard Unibertsitatean ikasi eta gero, irakasle bilakatu eta Alcaláko Unibertsitatean aritu zen. 1972 eta 1975 artean Bruselan lan egin zuen.
Ispaster
Historiaurrea
Kobeaga I eta II (Barainka) aztarnategietan topatu dira giza hondarrik zaharrenak, baita Urtiagako kobazuloan, Jentilkoban (Iperratx, Solarte) eta Otoioko Jentilkoban (Artika). Lehenengo biak garrantzitsuenak dira: Kobeaga II Ispasterreko lehendabiziko populazio aztarna da. Mesolito garaiko arrantzaleen herrixka da, K. a. 3500 ingurukoa, Neolito hasi baino lehenxeagokoa. Kobeaga I-en aurkitu dira hezurrean egindako apaindura ugari, baita keramika aztarnak ere. Kronologian zalantzak daude, agian Brontze Aroko nekropolia izan zelarik.
Pont-en-Royans
Pont-en-Royans Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Pont-en-Royans udalerrian erroldatutako biztanleak 879 ziren. Familiak 420 ziren, horien artean 176 pertsona bakarrekoak ziren (80 bakarrik bizi ziren gizonak eta 96 bakarrik bizi ziren emakumeak), 144 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 52 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 48 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Ispaster
Erdi Aroa
1334koa da lehendabiziko aipamen idatzia, Alfonso XI.a erregeak emandako agindu batean agertzen dena. Bertan, eskatzen du Lekeitioko elizari itzultzea Amoroto, Ispaster, Gardata eta Asumendiko monteroen hamarrenak edo diezmos. Izan ere, Ispaster elizate moduan antolatuta zegoen, eta horrek ekarriko zizkion sarritan ondoko uriarekin liskarrak, Lekeitiorekin alegia. Hau zerbait orokorra izan zen garai hartan Bizkaian, Lur Laua eta hirien arteko tira-birak hain zuzen ere.
Joaquín Almunia
Biografia
1974an, PSOE alderdiko eta UGT sindikatuko kide egin zen. 1979an Madrilgo diputatu hautatu zuten lehenengo aldiz, eta ondorengo legealdietako hauteskundeetan ere (1982, 1986, 1989, 1993 eta 1996an) lortu zuen aulki hori bereganatzea.
Ispaster
Erdi Aroa
Hala ere, Jaurerria gogorren astindu zuen liskar nagusia oinaztar eta ganboatarren arteko borroka izan zen. Ispaster oinaztarren aldekoa izan zen, Adán de Yarza familia, Agirreko jaunak eta Zubietakoak izan ere.
Pont-en-Royans
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Joaquín Almunia
Biografia
1976 eta 1979 artean UGTren ekonomia-arduraduna izan zen, eta handik eta 2004ra arte, Espainiako diputatua. Felipe Gonzálezen gobernuetan bitan izan zen ministro: 1982 eta 1986 artean Lan eta Gizarte-Segurantzarena, eta 1986 eta 1991 artean Administrazio Publikoena.
Pont-en-Royans
Etxebizitza
2007an 532 etxebizitza zeuden, 430 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 40 bigarren erresidentzia ziren eta 62 hutsik zeuden. 295 etxeak ziren eta 236 apartamentuak ziren. 430 etxebizitza nagusietatik 212 bere jabearen bizilekua ziren, 193 alokairuan okupaturik zeuden eta 24 doan lagata zeuden; 18 etxek gela bat zuten, 47 etxek bi zituzten, 98 etxek hiru zituzten, 135 etxek lau zituzten eta 131 etxek bost zituzten. 148 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 233 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 115 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ispaster
Aro modernoa eta garaikidea
Uzta txarrak, epidemiak eta gerrak direla-eta, XX. mendea arte hazkunde demografikoa ez da sendoa izango. Nekazaritza eta abeltzaintza ziren jarduera nagusiak, arrantza Lekeitiorekin lotuago baitzegoen. Artoaren kultiboa gako nagusietakoa izan zen XVII. mendearen hasieran, eta zehazki herri honetan 1614tik aurrera. Honekin lotuta, errotak ugaritu egin ziren, eta herriak 4 eduki zituen 1630 inguruan. Gainera, lurralde hauetan zutik dirau Bizkaian dagoen haize-errota bakarrenetarikoa, Aixeder izenekoa, 1728 inguruan egindakoa.
Joaquín Almunia
Biografia
Geroztik, PSOE alderdiko barne-lanetan murgildurik ibili da, "sektore berritzaile" delakoaren barruan. 1996ko hauteskundeen ostean, sozialisten talde parlamentarioaren bozeramaile aukeratu zuten Diputatuen Kongresuan. 1997an Madrilen egindako PSOEren 34. Biltzarrean, Alderdiko idazkari nagusi aukeratu zuten, Felipe Gonzálezek kargua utzi zuenean, PSOEko idazkari nagusi bihurtu zen. Urte berean, Felipe González bera ordezkatu zuen sozialisten parlamentario-taldearen lehendakaritzan, eta Almuniak utzi egin zuen bozeramaile kargua. Hurrengo urtean galdu egin zituen, José Borrell ministro ohiarekin lehiatuz, gobernuko presidentziarako hautagaia aukeratzeko PSOEren barruan egin ziren hauteskundeak. Almuniak berehala aurkeztu zuen dimisioa, baina Alderdiak Batzorde Federalak erabakiren bat hartu arte itxaroteko eskatu zion eta, handik egun gutxira, idazkaritza nagusian jarraitzeko hitzarmena lortu zuen Borrellekin. 2000. urteko hauteskundeetan, Gobernuko lehendakaritzara aurkeztu zen Almunia; kanpainan, Partido Popular (PP) alderdiaren kontrako eraso zuzena bultzatu zuen, eta ezkerreko beste alderdi nagusiarekin (Izquierda Unida-Ezker Batua) paktu bat egin zuen, aurreneko aldiz, Senatura elkarrekin joateko. 2000n Espainiako hauteskunde orokorretara aurkeztu, baina 7.918.752 boto (%34,1a) eta 125 diputatu lortu ondoren kargua utzi zuen hauteskundeen gauean bertan, sozialisten idazkari nagusi gisa. Rodríguez Zapatero da Almuniaren ondorengoa postu horretan oraingoz.
Pont-en-Royans
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 534 ziren, horien artean 376 aktiboak ziren eta 158 inaktiboak ziren. 376 pertsona aktiboetatik 328 lanean zeuden (172 gizon eta 156 emakume) eta 48 langabezian zeuden (28 gizon eta 20 emakume). 158 pertsona inaktiboetatik 66 erretiraturik zeuden, 34 ikasten zeuden eta 58 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Pont-en-Royans udalerrian 380 unitate fiskal zeuden, 774 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.813,5 euro zen.
Mareuil-sur-Ourcq
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 43 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 9 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 10 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Joaquín Almunia
Biografia
Madrilgo diputatua izan ondoren, 2004an Pedro Solbes ordezkatu zuen Bruselan. 2004 eta 2009 artean, Europako Batzordeko Finantza komisarioa izan ondoren José Manuel Durão Barrosok presidenteorde eta Lehiakortasun Batzordeko buru izendatu zuen. Espainiako Langile Alderdi Sozialistako kidea da.
Mareuil-sur-Ourcq
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 19 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 1 funeraria, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 igeltseroa, 3 zurginak, 1 iturgina, 2 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 2 ile apaindegiak, 1 jatetxe, 2 higiezinen agentziak eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.
Pont-en-Royans
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 52 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 2 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 11 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Mareuil-sur-Ourcq
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Mareuil-sur-Ourcq udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 552 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
Pont-en-Royans
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 16 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 3 igeltseroak, 1 iturgina, 2 eraikuntza enpresak, 1 ile apaindegia, 3 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
Mareuil-sur-Ourcq
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Pont-en-Royans
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Pont-en-Royans udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen. Pont-en-Royans udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 271 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ispaster
Aro modernoa eta garaikidea
XX. mendeaeren azken laurdenean, Ispasterko zentral nuklearra eraikitzeko proiektua egon zen, Ogella hondartzaren inguruan; baina Lemoizko ekimenak baino gutxiago egin zuen aurrera proiektuak.
1980ko otsailaren 1ean udalerriko errepide batean Ispasterko atentatua gertatu zen. ETAk prestaturiko ekintza, sei guardia zibil erahil zituzten eta bi etakide bat hil ziren halaber.
Ekonomia
Gaur egun, industrialde txiki batean "Onduvisa" enpresa eta "Lealde" kooperatiba daude. Turismoa da beste baliabide garrantzitsu bat, landa ostalaritzan Kurtxia, Logortza eta Natxiondo etxeekin eta bestela Zubieta jauregiko apartahotelarekin. 3 jatetxe daude bestela udalerrian.
Sektoreak honela banatzen ziren 2017an: Lehen sektorea %8,8; bigarren sektorea %29,2; hirugarren sektorea %58,4. Eraikuntza sektorea %3,6.
2011ko udal hauteskundeak
2011ko maiatzaren 22ko hauteskundeetako emaitzen ondorioz Ispasterko alkatea Euzko Alderdi Jeltzaleko Jesus Maria Lekerikabeaskoa da.
2019ko udal hauteskundeak
Hauek izan ziren emaitzak: EAJk 227 boto; Independenteek 193 boto; PPk boto bakarra. Garbiñe Saenz de Buruaga Garralda izendatu zuten alkate.
Euskara
Ispasterren euskaldunak %88,85 dira eta kale erabilera %73,5. Bertako euskara sortaldeko bizkaiera ren barnean dago katalogatuta, Lea-Artibai ko hizkeran hain zuzen.
Kirola
Bertako Ipargorri kirol elkarteak Ispasterko Udala Sari Nagusia ziklo-kros lasterketa antolatzen du, urtero.
Ondasun nabarmenak
Ondare zibilean, aipatzekoak dira:
Azkenik, nabarmentzekoak dira Kobeaga I eta II eta Iperratxeko eta Otoioko Jentilkobak, bertan historiaurreko aztarnategiak topatu dituzte eta.
Dipsas nicholsi
Dipsas nicholsi Dipsas generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Poggiolo
, Korsikako hegoaldeko udalerria da,  departamentuan dagoena. 2013ko erroldaren arabera, 0 biztanle ditu.
Triplophysa moquensis
Triplophysa moquensis Triplophysa generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Azken Guda Dantza
Azken guda dantza, Kortatu taldearen laugarren diska da. Zuzenean grabatu zuten 1988ko urriaren 1ean Iruñeko Anaitasuna polikiroldegian, taldearen ibilbidean zuzenean grabaturiko diska bakarra zelarik. Taldekideek Kaki Arkarazoren laguntza izan zuten, orduan M-ak taldearen kitarrajolea zena.
Abestiak
Nola!-k urtearen bukaeran argitaraturiko CDn ez zegoen LP bikoiztuan zegoen Hernani 15-VI-84 abestia agertu, espaziorik ez zegoelako. Era berean Ehun Ginen abestia ez zen inongo formaturik agertu, single batean agertu zelako.
Zentsura hau 1992an Esan Ozenkik egindako berriargitalpenean desagertu zen.
Hona hemen 25 abestien zerrenda:
Juan Manuel Iglesias Sánchez
Juan Manuel Iglesias Sánchez (Cortegana, Huelva, 1961 - Sestao, Bizkaia, 1977ko urtarrilaren 9a) 15 urteko gaztea zen, Sestaon polizia karga bortitz batetik ihesean zegoelarik bihotz-gutxiegitasunak jota hil zena. Polizia kargak amnistiaren aldeko manifestazio bat erreprimitzeko erabili ziren.
Institut d'Estudis Catalans
Institut d'Estudis Catalans (IEC) edo Katalan Ikaskuntzaren Institutua katalanaren erakunde araugilea da, Katalunian, Balear Uharteetan eta Andorran eragina daukana. 1907ko ekainaren 18an sortu zuten Bartzelonan.
Spencer (Tennessee)
Spencer Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Van Buren konderrian dago, Tennessee estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Juan Manuel Iglesias Sánchez
Biografia
Juan Manuelen familia Corteganatik (Huelva) ailegatu zen Euskal Herrira, gazteak 7 urte zituela. 4 urtez Araban bizi ostean Sestaora joan ziren. Bere aita, Juan Manuel, kazikismo andaluziarretik ihes egin zuen, soldata miserableen eta kaleratze bidegabeengatik. Babcock & Wilcox enpresan aurkitu zuen lana eta Langile Komisioak sindikatura afiliatu zen.
Marin (argipena)
Marin izenak hainbat adiera du:
Juan Manuel Iglesias Sánchez
Heriotzaren ondorioak
Euskal eragile politiko gehienek komunikatuak (indibidualak eta bateratuak) kaleratu zituzten Juan Manuelen omenez eta karga polizialen kontra.
Marin (argipena)
Deitura gisa, Marin pertsona hauena da, besteak beste, Wikipedia honetan:
Juan Manuel Iglesias Sánchez
Heriotzaren ondorioak
Hurrengo egunean Ezkerraldeko ia enpresa guztietan (Altos Hornos, General Eléctrica, La Naval, Aurrera, Astilleros de Olabeaga, Lemoniz, Mecánica Lapeña eta Petronor, besteak beste) paroak antolatu ziren Juan Manuelen heriotza salatzeko. Babcock & Wilcox enpresaren langileak, aitaren lankideak, manifestu bat aurkeztu zuten urtarrilaren 11an greba orokor bat egiteko. Bizkaiko enpresa nagusietako ordezkariek bat egin zuten manifestuarekin. Euskal eragile politiko ezkertiarrak ere gehitu zirenː Comité Central Socialista de Euskadi, EKA, Eusko Sozialistak, KAS koordinadorako erakundeak, LCR-ETA, EMK, ORT, EPK, PT, UGT, USO eta Langile Komisioak.
Eguerdian 25.000 lagun bildu ziren hiletan, Sestaoko Espainia plazan (gaur egungo Kasko plaza). Hilkutxa plazaren kioskoaren erdian ipini zen eta bere alboetan gaztearen bi argazki handi. Begoñako elizaren parrokoak Juan Manuelen heriotzari buruz hitz egin zuenː "Atzo familia bisitatu genuenean, ama berak kontatu zigun zelan bere semearen gorpua ikusi zuen eta ez zuela kanpoko lesiorik izan. Hala ere, gure herriaren iritzi hedatuena da egoera normaletan Juan Manuel igandean ez zela hilko. Egia esanda, herriak arrazoi sendoak ditu era horretan pentsatzeko, izua jota ere hil daitekeelako."
Oroimen historikoa
Hil zen atarian, Villar y Villate kalearen bigarren zenbakian, plaka batek sestaorra omentzen eta gogoratzen du.
Gogoan Sestao elkarteak Juan Manuel Iglesias, Jenaro Sánchez eta Victor Manuel Pérez Elexpe gazteen bizitzak eta memoria bildu zituen Oroimena duen herria dokumentalean.
Institut d'Estudis Catalans
Valentziar Erkidegoan, aldiz, Acadèmia Valenciana de la Llengua dute erakunde propioa, eta Sartaldeko Zerrendan (Aragoi) eta Ipar Katalunian ofizialtasunik eta erakunderik ez dauzkate.
Nené Losada
Carmen Losada Rico, Nené Losada izenez ezaguna (Lluarca, 1921 -ibídem, 2009), asturiar poeta izan zen.
Biografia
Hiru urte zituela, ama hil zitzaionean, amonaren etxera eraman zuten Trevíasko San Feliz-era. Han bizi izan zen, hemeretzi urterekin, Antonio Martínez Garikarekin ezkondu ondoren, Lluarcara itzuli zen arte.
Bere kabuz ikasia, kontakizunak eta poemak gaztelaniaz idazten hasi zen. Geroago, asturieraz idazten hasi zen, ahozko poesia herrikoiaren antzeko forma poetikoak erabiliz. Bere lanak neskatotan ezagutu zuen Fernán Coronas apaiza izan zuen eredu, eta Mendebaldeko euskalkian idatzi zuen, hala ere, eta Eva González de Palacios del Sil poetaren antzeko joera hartu zuen. Ahozko literatura ondo ezagutzen zuen, eta eufonia eder batekin lan liriko sakona egin zuen.
2009ko apirilaren 11n hil zen Lluarcan.
China Girl (1987ko filma)
Argumentua
Tyan neska gazte txinatarrak eta Tony italo-estatubatuarrak harreman bat hasi dute, Dau-Pyan mafia-klanean dabilen Tsu-Shin, neskaren lehengusuaren gustukoa ez dena, ezta Tonyren anaiarena ere, italiar aldearen aldirietan txinatar saltokien hedapenaz haserretuta baitago.
NGC 4289
NGC 4289 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. Ernst Wilhelm Leberecht Tempelek aurkitu zuen n.
Cengio
Cengio Italiako udalerri bat da. Savonako probintzian kokatuta dago, Liguria eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Cengiok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Israel Pagaldai
Israel Pagaldai (Durango, 1984-1998ko apirilaren 2a) haurra GIB gaixotuta hil zen. Bere kasu oso polemikoa izan zen bere ikastetxetik kanporatu zutelako.
Maria Goretti ikastetxea
1998ko apirilaren 2an, Israel Pagaldai durangarra hil zen 14 urterekin. 1987an, hiru urte zituela, GIB birusarekin kutsatua egoteagatik ikastetxetik kanporatu zuten lehen euskal haurra izan zen. Familiak auzitara jo zuen. Ama kutsatuta zegoela eta, seropositiboa zen Pagaldai, eta gaitzaren inguruko informazio falta argudiatu zuen Iurretako Maria Goretti ikastetxeak erabakia hartzeko. Itunpekoa zen eta Eusko Jaurlaritzak diru-laguntzak kendu zizkion. Aurrerago, epaitegiek familiari arrazoia eman eta ebatzi zuen ezin zela pertsona bat GIB birusa izateagatik diskriminatu. Espainiako Estatuko halako lehen sententzia izan zen.
Craig Mello
Craig Cameron Mello (New Haven, Connecticut, AEB, 1960ko urriaren 18a -) estatubatuar mediku, genetikari eta unibertsitate irakaslea da.
L'Isle-Jourdain (Gers)
L'Isle-Jourdain Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an L'Isle-Jourdain udalerrian erroldatutako biztanleak 6.755 ziren. Familiak 2.870 ziren, horien artean 952 pertsona bakarrekoak ziren (411 bakarrik bizi ziren gizonak eta 541 bakarrik bizi ziren emakumeak), 737 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 848 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 333 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 4.268 ziren, horien artean 3.344 aktiboak ziren eta 924 inaktiboak ziren. 3.344 pertsona aktiboetatik 3.033 lanean zeuden (1.593 gizon eta 1.440 emakume) eta 311 langabezian zeuden (126 gizon eta 185 emakume). 924 pertsona inaktiboetatik 299 erretiraturik zeuden, 331 ikasten zeuden eta 294 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an L'Isle-Jourdain udalerrian 2.995 unitate fiskal zeuden, 6.950,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.869 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 553 komertzioetatik, 15 janari enpresak ziren, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 20 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 69 eraikuntza enpresak ziren, 139 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 9 garraio enpresak ziren, 16 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 13 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 23 finantziazio enpresak ziren, 30 higiezinen enpresak ziren, 78 zerbitzu enpresak ziren, 93 administrazio publikoko enpresak ziren eta 44 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.