cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Margaret Macdonald Mackintosh
Bizitza
Ingalaterran jaio zen, Tiptonen hain zuzen, Wolverhamptontik gertu dagoen herri batean. Bere ahizparekin batera, Glasgoweko arte eskolan ikasi zuen, eta bere lanak Glasgow estiloa definitzeko ezinbestekoak izan ziren 1890eko hamarkadan Eskozian. Macdonadek bertako lehenengo mugimendu artistikoan parte hartu zuen, “The Four”, bere ahizpa eta haren Herbert MacNair izeneko senarrarekin osatu zena.
Orme Girls School ikastetxean hasi zituen ikasketak, bere ahizpa txiki Frances Macdonaldekin batera. 1890ean familia Glasgowra joan ziren bizi izatera, eta bertako Glasgow School of Arts ikastetxean matrikulatu zen, bere ahizpa bezala, diseinuko ikasketetan. Bertan, hainbat materialekin hasi ziren lanean, besteak beste metalarekin, bordatuekin eta oihalekin.
Lan ibilbidea
Bere ahizparekin hasi zen lanean 1890ko hamarkadan, haien estudioa ireki zuten Glasgown. Geroago, bere senarra izan zen Charles Rennie Mackintosh arkitektoarekin ibili zen lanean. “The Four” taldea osatu zuen bere ahizparekin eta senarrekin, ezinbestekoa izan zena Eskoziako modernismoa ulertzeko.
Bell AH-1 Cobra
Bell AH-1 Cobra bi palak dituen eraso-helikopteroa da, Bell Helicopter enpresak egina. Bell UH-1 Iroquois modeloaren garapena da, bere motor, transmisioa eta rotorea erabiliz. Huey sailaren kidea, AH-1k HueyCobra edo Snake izenak ere izan ditu.
Ameriketako Estatu Batuetako Armadaren flotaren bizkarrezurra izandakoa, AH-64 Apache modeloak ordezkatu zuen. Motor bikoitz bakar bat duten bertsioak Ameriketako Estatu Batuetako Marineak erabiltzen dituzte, bertsio hobetuak Ameriketako Estatu Batuetako Armada erabiltzen dituzte eta soberan daudenak suteak kontrolatzeko erabilzen dira.
Testuingurua
1962 Garren urtean Ameriketako Estatu Batuak Vietnameko gerlan borrokan ari dira, Ameriketako Estatu Batuetako Armada uzte zuen egazkinak erabiltzea ez zela eraginkorra izango.
Lurreko tropak laguntzeko, UH-1 Huey-ri 7,62 mm-ko metrailadoreak eta 70 mm-ko 16 misileko 2 jaurtitzaileak jartzea erabaki zuten. Oso eraginkorra izan zen, bahina denborarekin Vietcong-ak antiaereo gehiago zituenez UH-1 Huey asko lurrera botatzen hasi ziren.Helikoptero azkarragoa eta ez hain zaurgarria behar zuten.
Horretarako Bell kompainia aeronautikak UH-1 Huey-n oinarituta zegoen eraso-helikopteroa sortu zuen (Model N209J).
Tandeman jarritako eserlekuak, zabalera gutxitzen zuena,trinkoagoa eta gogorragoa bihurtuz. Aluminiozko kombinazo batez eginda zegoen konponketa eta mantentze errazak egiteko aukera ematen zuena, baina, aldi berean, erresistentzia hanida izaten.
Pop sintetiko
Pop sintetikoa edo synth popa (techno pop modura ere ezaguna)  (ingeleseko synthetizer popetik; "sintetizadore-pop") pop musikaren olatu berriaren (new wave music modura ere ezaguna) musika-azpigenero bat da,  1960eko hamarkadan agertutakoa. 1960-1970 artean Alemanian agertu zen lehenik, non genero-errango jakineko taldeek (bereziki aipagarri Kraftwerk taldea) sintetizadoreak ekarri zituzten beraien musika-generoetara: rock progresiboa, rock elektronikoa, art rocka eta discoa. 1970-1980ko hamarkadetan modu independentean agertu zen Erresuma Batuetan eta Japonian, zenbait punk-taldek beren generoaren mugak gainditzen saiatzearen ondorioz.
NGC 906
NGC 906 galaxia espiral bat da, Andromeda konstelazioan. Édouard Stephanek aurkitu zuen n.
Tsuyoshi Kitazawa
Tsuyoshi Kitazawa (japonieraz: 北澤 豪, 1968ko abuztuaren 10a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Absolutu (argipena)
Absolutu hitzak osoa, beste ezerekin erlazio ez duena eta aldatu gabea den zerbaiti egiten dio erreferentzia eta erabilera zenbait ditu:
Jien
Jien (慈円) Japoniako fraide budista, historialari eta poeta izan zen. Familia aberats eta ahaltsu batean sortu zen eta gazte zelarik sartu zen Tendai sekta budistaren monasterio batean. Historia-lanak egin zituen batez ere eta Japoniako lehen historialari handitzat hartua da. Bere lehen lan handian, Gukanshō titulupekoan, (1220 inguruan idatzia, Bufoiaren oharrak) Japoniako historiako zenbait alderdi aztertu nahi izan zituen: erlijioaren eta Japoniako zibilizazioaren gainbehera gisa ikusi zuen feudalismoa eta gizarte feudalean aldaketak beharrezkoak zirela adierazi zuen. Bestalde, shōgun edo buruzagi militarrek aginpidea eskuratzearen aldeko izan zen Jien.
Takuya Sugai
Takuya Sugai (菅井 拓也, 1991ko abuztuaren 2a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Azul Claro Numazu.
Rock elektroniko
Rock elektronikoa, electro rock modura ere ezaguna (ingelesez, electronic rock), rock musika eta musika elektronikoa bateratzen dituen musika-generoa da, bi generotan ohikoak diren instrumentuak erabiltzen dituena. 1960ko hamarkadako amaiera aldera du sorrera-urte, non zenbait rock-banda estatubatuarrek, hala nola, White Noise eta Gong, rock musikan instrumento elektronikoak sartzen hasi ziren, sintetizadoreen bidez. Kontrako prozesua ere jarraitu zuten beste hainbat bandek, synth musikari rock-teknika ezberdinak erantsiz: Silver Apples, Fifty Foot Hose, Syrinx, Lothar and the Hand People, Beaver & Krause eta Tonto's Expanding Head Band, zenbait aipatzearren.
1970eko hamarkadan, Alemaniako zenbait krautrock-bandek (Neu!, Kraftwerk eta Can eta Ash Ra Tempel, adibidez) AEBetan 10 urte lehenago hasitakoa jarraitu zuten, Europan, rock-mugak gaindituz instrumentalizazio elektronikoari esker. XXI. mendeko lehen hamarkadaren amaiera aldetik aurrera, rock elektronikoak gero eta maila gorenago bat lortu du, bestelako musika-estiloen influentziak jasotzen jarraitu duen bitartean: punk rock-a, rock industriala, hip-hopa, techno-a eta pop sintetikoa edo synthpop. Hauen fusioz, bestelako generoak ere sortu dira; adibidez: indietronica, dance-punka eta electroclasha.
Chabournéita
Chabournéita mineral bat da.
Ezaugarriak
Chabournéita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 3,5 da.
Trichomycterus castroi
Trichomycterus castroi Trichomycterus generoko animalia da. Arrainen barruko Trichomycteridae familian sailkatzen da.
Dolichophis schmidti
Dolichophis schmidti Dolichophis generoko animalia da. Narrastien barruko Colubridae familian sailkatuta dago.
Maria Dolors Laffitte
Maria Dolors Laffitte i Masjoan (Roda de Ter, Bartzelona, 1949ko abuztua - Girona, 2008ko otsailaren 15a) katalanezko kantaria izan zen, eta bere errepertorioan autore-kanta, Kataluniako musika tradizionala, Trovadores lirika, musika zaharra, sefardita berreskuratu eta poeta katalanen lana zabaldu zuen. Hastapenetan Nova Cançóren mugimenduarekin lotuta egon zen, Dolors Laffitte izenarekin ezaguna izan zen artistikoki, eta ondoren Maria Laffitte izenarekin.
Biografia
Roda de Ter-en jaio zen 1949an, aita jatorri okzitanoko familia batean. Ondoren, Laffitte Girona hirian bizi izan zen 2002az geroztik, non musika tradizionala eta Erdi Arokoa, sefardi-kantutegia eta trobadoreen lirika berreskuratu zituen. Ekialdeko filosofiaz eta mistizismoaz konbentzituta eta interesaturik zegoen ekologista, 1960ko hamarkadaren amaieran Nova Cançóren mugimenduaren bultzatzaileetako bat izan zen. Raimon en, Ovidi Montllorren eta Joan Manuel Serraten urratsei jarraituz, Tradizioncionàrius jaialdiaren eta Pangea Music kultura-fundazioaren sortzaileetako bat izan zen.
Lan ibilbidea
1964an hasi zen abesten Manlleu adopzio-hirian, eta 1968an grabatu zuen lehen diskoa, Cançons occitanes (18 urte zituela), Robèrt Lafont-en testuen Josep Maria Espinás-ek sinatutako bertsioekin, Gui Brogliaren musikarekin. 1968an, Lluís Llachekin batera, Mediterranear Kanta Jaialdian parte hartu zuen, Josep Maria Andreuren eta Lleó Borrellen A cara edo creu abestiarekin. Kanta hori Concèntric-ek argitaratutako disko txikian dago, eta Espinep Mariak itzulitako Jacques Brelsen Les vieux kanta ere badu. Urte horretan bertan jaso zuen urteko Disc Català saria. Concèntric diskoetxeak 1969an argitaratutako EP batean, Jacques Brelen Que n'havem fet, bona gent? abestu zuen, Francesc Vallverdúk moldatua; Josep Maria Espinàsen Una parella als afores, eta Jean Ferraten abestiak: Feliç aquell que mor d'amor y Els petits cafèr katalanera Espinàsek moldatua 1971n Cançons d'Israel argitaratu zuen, Concèntric-ek ere argitaratua.
1972an Bestiari diskoan eta ikuskizunean parte hartu zuen, Pere Quart-en testuekin, La Trincak ekoitzia, eta besteak beste, Miquel Cors, Joan Borràs eta Carme Molinaren laguntzarekin. Bartzelonako La Cova del Drac-en "Ca-barret" antzerki-saioetan parte hartu zuen, eta 1973an disko bat argitaratu zuen, ikuskizun horietako zenbait kanta bilduz, Varietat de varietats izenburupean. Brelen beste abesti bat izan ezik: Le diable (ça va), Bé katalanez; Maria Aurèlia Capmany eta Vidaume abestiak ere baditu, abesti herrikoietatik edo Josep Maria Martiren musikatik abiatutako umoretik dramatismorako abestiak.
Laffitte, besteak beste, Ara va de bo (70eko hamarkada) eta L'arc en el cel (80ko hamarkada) taldeetan aritu zen, haurren abestiak lantzeko, baita La Corranda eta Ensamble Llull taldeetan ere. 1975ean grabatu zuen Hello, Dolors! hainbat kantarik idatzitako kantu berriekin: La Trinca-ren ''Hello, Dolors! Helloren parodia, Dolly!, Mistinguetten Ja he reconegut (Núria Feliuk  popularizatua katalanez), Teresa de Rebullen Costes de Riago, Joan Isaacen Digues-m'ho de prop edo  Sol'', abestia, Ramon Muntangerrek musika jarritako Josep Palau i Fabreren poema. Ramon Muntangerrek gero bere disko propioan grabatu zuen, Toni Lloveten El hombre de Cromagnon, Lluís Llachen Somni d'alba, Maria de Mar Boneten Les oliveres, Pere Tàpiasen Senyoreta de bon casar, Ovidi Montllorren Fuig eta Laffitek musikatutako Vaig com les aus Palauren poema.
Els trobadors taldea sortu zuen Alfons Encinasekin batera. 1991n Alfons Encinasekin, bere bi seme-alaben aitarekin, Et ades sera l'alba diskoa grabatu zuen. Disko horretan trobadore-kantak eta Ramon Llullenak kantatu zituen, antzinako musika-tresnekin. Nazioartean zabaldu zen, eta Loreena McKennitt abeslari irlandarraren erreferentzia izan zen 1994ko The mask and mirror lanerako. Ibilbide profesionalarengatik Bartzelonan bizi izan zen lehenik, gero Pieran, Vilerten eta Bañolasen, eta, azkenik, 2002an Gironan. Azken urteotan, bakarka aritu zen, Dolors Laffitte izena aldatu eta 'Maria D. Laffitte' izena hartu zuen, eta 1996an 'Maria Laffitte'. Ekologista-kutsuko aktibismo politikoa indartu zuen, eta batez ere musika trobadore-okzitanoaren, abesti sefardien eta poeta estimatuen hedapenean jardun zuen. 1995ean poeta horien letrei musika jarrita ''Estimats poetes. Cants del esperit'' diskoa egin zuen Mercè Torrents ekin batera.
2001ean Canciones tradicionales de Catalunya diskoa argitaratu zuen Lautaro Rosasek lagunduta. Disko horretan, sentsibilitate handiz berreskuratu zuen Kataluniako kantutegi herrikoia. Carrer segueixo, 1968an grabatutako gai okzitano zahar bat, bere azken lanetako bat da, Avui egunkariak 2007an argitaratu zuen Cançoari buruzko bilduma batean. Maria Laffite bere interpretazioetan transmititzen zuen energia emozionala denon gogoan gelditu da.
2002an, Avilako Ikerketa Mistikoen Nazioarteko Zentroarekin lankidetzan argitaratutako "Ávila Mística" (Villamonte Editoreak) liburuan parte hartu zuen. Besteak beste, Teresa Avilakoaren, Joan Gurutzekoaren, Moshe Ben Semtoven, Tomás Luis de Victoriaren, Antonio de Cabezón en, Cancionero de Uppsalaren eta anonimoen poemak dira, Maria Laffitte, Accentus, Oni Wytars eta Cuarteto Victoriak interpretatuak.
Haurren tratu txar
Haurren tratu txarrak gurasoek edo helduek haurren aurkako edozein ekintza fisiko, sexual edo emozionala da. Ekintza horien ondorioz, haurrek kalte fisiko edota psikologikoak pairatzen dituzte. Zenbait erlijioetan jazarpen horiek testu erlijiosoetan oinarrituta daude eta gaur egun, oraindik orain, sekta batzuek haurreekin tratu txar sistematikoak erabiltzen dituzte.
Historia
Haurren aurkako tratu txarrak ez dira gai berria. Herri eta zibilizazio guztietan ezagutu dira horrelako tratuak. Sarritan umeak erritoetan eta sakrifizioetan erabiltzen ziren. Esan daiteke horrelako ekintzen aurkako defentsa legala nahiko modernoa dela. XIX. mendean sortu ziren horrelako tratuen aurkako lehenengo mugimenduak: “Child Welfare Movement” (Haurren Ongizatearen aldeko Mogimendua), “New Yorkeko Delikuente Gazteen Erreformarako Elkartea” (1825), familiak kalean utzitako umeak zaintzeko, New Yorkeko “Society for Prevention of Cruelty of Children”... Batez ere azken hori Europan eta Amerikan beste antzeko elkarteak sortzeko eredua izan zen. 1874an lehenengo aldiz umeen tratu txarren inguruko epaiketa irabazi zen; kasua jazarpen fisikoa pairatu zuen 9 urteko neska batena izan zen eta Animalien Aldeko Elkarte batek lagundu zion.
Tratu txarren motak
Haurren aurkako bost tratu txar mota bereizi egiten dira:
Tratu txarreen ondorioak
Ondorioak epe luzekoak izan daitezke zeren eta estresa eragiten dute eta garunaren garapenaren asaldurak sortzen dituzte. Muturreko egoeretan nerbio-sistemaren eta immunitate-sistemaren garapena aldatu dezakete. Orokorrean, haurtzaroan tratu txarrak pairatu dituzten helduek kondukta arazo gehiago, arazo fisiko eta mental gehiago izaten dituzte; heldu horiek depresioan, drogomenpekotasunetan edo arriskuko sexu harremanetan errazago erortzen dira. Ikuspuntu fisikotik, biktimek bihotzeko arazoak, minbizia eta beste gaixotasunak izateko arrisku handiagoa dute. Ikuspuntu ekonomikotik, pertsona horiek epe luzean osasun-zerbitzuen gastuak handitzen dituzte.
Inguru guztietan ematen da
Arazoa nahi baino hedatuago dago eta, era ezkutuan bada ere, gure ingurunerik hurbilenean ere ematen da. Arazoa ezkutua da, ez baitugu arazoaren norainokoaren berri zenbaki eta estatistika bidez emango diren daturik. Gizartearentzat, bestetik, lotsagarri delako, gizatasun, sentsibilitate eta gizarte-kulturaren hutsunea erakusten duelako eta den bezala onartzeak min ematen duelako; azken batean gizakiok eratu dugun elkarbizitza-sistemako gaixotasun bat baino ez baita. Haurrenganako tratu txarren arazoak gero eta indar eta maiztasun handiagoa duela pentsatzea ez da ezkorregia izatea: gure gizartea merkatu ekonomia batean garatu eta hazten da eta bertan gizarte ongizatea sortzen duten egiturak ez dira behar bezain eraginkorrak eta hiriko kontzentrazio izugarrietarako joera dago; horren ondorioz, familia askok bere girotik alde egin behar izaten du, giro kultural arrotzean eta babes eta harrera neurririk gabe. Gainera, pobrezia eta bazterkeriazko gune gero eta handiagoak arazo latza dira ekonomikoki garaturiko herrialde askotan, geurean barne. Eta ikuspegi psikologikotik, badirudi egiaztatzen ari dela egunean zehar pilatzen ditugun frustrazioak ahulenen aurka, kasu honetan haurrekin, askatzen ditugula.
Gaizki tratatzen duenaren profila
Nahiz eta beste irudi izan tratu txarren eragilea ez da beti munstro bat edo pertsona desorekatu bat. Maila ekonomikoaren ikuspuntutuk ere ez da pertsona marjinatua izan behar. Edozein pertsona irits liteke tratu txarrak eragitera, laneko porrotak edo umilazioek edo lagunen gaitzespenak edo bere bizitzarekin gustura ez sentitzeak eragiten dion angustia pilatua egoki metabolizatzen ez baldin badaki. Beste zenbait pertsona helduk oso esku arina izaten du, portaera horrek umearengan izan dezakeen eraginaz ohartu gabe. Badira ere faktore batzuk tratu txarrak eragiten diztuzten artean; horietako bat drogak dira: %20-40 alkoholikoak edo drogazaleak dira. Batzutan ere tratu txarrak ematen dituzten amak, tratu txarrak jasaten dituzten emakumeak izaten dira. Psikologikoki "Tratu txarrak ematen dituztenak ez dute segurtasunik plano emozionalean, seme-alabek baztertu egiten dituztela pentsatzen dute eta estilo autoritarioa, zigorrak eta zigor fisikoa erabiltzen dituzte".
Old City Hall (Filadelfia)
Old City Hal edo Filadelfiako Udaletxe Zaharra Filadelfiako eraikin historikoa da, Ameriketako Estatu Batuetako ekialdeko itsasertzean. Eraikuntza lanak 1791an bukatu ziren.
Ezaugarriak
David Evans arkitektoaren planoak eta arkitektura georgiar estiloa jarraituz eraiki zen.
Historia
1791tik 1800 urte arte Estatu Batuetako Auzitegi Gorenaren egoitza izan zen. Bitarte horretan Filadelfia Estatu Batuetako hiriburua izan zen, funtzio hori betetzeko Washingtonen prestaketak lanak egiten ziren bitartean. Ondoren, hiriko udaletxea izan zen gaur egungo Philadelphia City Hall (1871-1901) eraiki arte. XVIII. mendearen bukaeran migratzaileak jasotzeko lekua izan zen. Gaur egun museoa da eta Independentziaren Parke Historiko Nazionalaren barruan dago.
Lurate Caccivio
Lurate Caccivio Italiako udalerri bat da. Comoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Lurate Cacciviok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Bell UH-1 Iroquois
Bell UH-1 Iroquois ("Huey" ezizena zuena) bi palak dituen helikoptero militarra da, Bell Helicopter enpresak egina. Lehendabiziko hegaldia 1956an egin zuen eta 1960ko hamarkadatik aurrera 16.000 baino gehiago fabrikatu dituzte.
Ameriketako Estatu Batuetako Armadaren flotaren bizkarrezurra izandakoa, lehenengo aldiz Vietnamgo Gerran borrokatu zuen.
Kazuki Ota
Kazuki Ota (太田 一輝, 1993ko urtarrilaren 27a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Azul Claro Numazu.
Aviva Stadium
Aviva Stadium (irlanderaz Staid Aviva), informalki New Lansdowne Road Stadium bezala ezagutzen da, Irlandako Errepublikako Dublin hiriburuan dagoen estadio bat da.
Ballsbridge auzoan dago, Lansdowne Road estadioa zenaren kokalekuan.
Historia
2010eko maiatzaren 14ean ireki zutena. Erausitako Lansdowne Road estadio zaharra ordezkatu zuen, eta estadio berri honek 50.000 ikusleko gaitasuna du. Bere etxeko talde nagusiak Irlandako Errugbi Selekzioa eta Irlandako Futbol Selekzioa dira. Estadioa UEFAko eliteko aurreneko irlandar estadioa da eta 2011ko UEFA Koparen finalaren jokalekua izango da.
Les Aix-d'Angillon
Les Aix-d'Angillon Frantziako udalerri bat da, Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Les Aix-d'Angillon udalerrian erroldatutako biztanleak 1.927 ziren. Familiak 931 ziren, horien artean 337 pertsona bakarrekoak ziren (132 bakarrik bizi ziren gizonak eta 205 bakarrik bizi ziren emakumeak), 317 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 225 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 52 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 1.036 etxebizitza zeuden, 933 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 35 bigarren erresidentzia ziren eta 68 hutsik zeuden. 852 etxeak ziren eta 108 apartamentuak ziren. 933 etxebizitza nagusietatik 587 bere jabearen bizilekua ziren, 323 alokairuan okupaturik zeuden eta 23 doan lagata zeuden; 62 etxek gela bat zuten, 94 etxek bi zituzten, 150 etxek hiru zituzten, 302 etxek lau zituzten eta 325 etxek bost zituzten. 618 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 387 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 358 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.145 ziren, horien artean 837 aktiboak ziren eta 308 inaktiboak ziren. 837 pertsona aktiboetatik 765 lanean zeuden (405 gizon eta 360 emakume) eta 71 langabezian zeuden (35 gizon eta 36 emakume). 308 pertsona inaktiboetatik 150 erretiraturik zeuden, 67 ikasten zeuden eta 91 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Uropterygius polystictus
Uropterygius polystictus Uropterygius generoko animalia da. Arrainen barruko Muraenidae familian sailkatzen da.
Dianak Kalistoren haurdunaldia ikusi du
Dianak Kalistoren haurdunaldia ikusi du (frantsesez, Diane découvrant la grossesse de Callisto) 18. mendeko Angelica Kauffman margolari neoklasikoaren margolan bat da, Diana eta Kalistoren istorioari erreferentzia egiten diona, gai mitologiko femenino bat, Kauffmanek sarritan margotu izan zituenen estiloan.
Margolana Toursko Arte Ederretako Museoan dago.
Eszena
Ovidiok eta beste batzuek kontatu zuten elezaharraren pasarte bat dakar gogora margoak. Diana jainkosaren zerbitzura zeuden ninfa birjinen artean bat zen Kalisto, zeina Zeusek bortxatu eta haurdun utzi zuen. Bizitzarekin jarraitu zuen Kalistok, harik eta ninfa guztiak Dianarekin bainua hartzera joan ziren: arropak erantzitakoan Dianak Kalistoren haurdunaldia ikusi zuen, eta amorruz desterratu zuen. Istorio mitologiko hauetariko beste batzuetan bezala (Medusaren kasua, adibidez), jainkosa batek bortxatuari egozten dio errua, biktimaren estigmatizazioa alegia.
Komunismo libertario
Komunismo libertarioa edo anarkokomunismoa anarkismoaren korronte bat da. Besteren artan, kontsentsu bidez planifikatutako ekonomia proposatzen du. Adibidez, ekoizpen bideen jabego kolektiboa. Ez du teoria filosofiko bakar baten eragina, hainbat teoriaren nahasketa baizik. Bere jarraitzailerik garrantsitsuenak Piotr Kropotkin, Alexander Berkman, Errico Malatesta, Luigi Fabbri eta Camillo Berneri izan dira.
Komunismo libertarioa praktikan jarri izanaren adibideak 1920ko Ukrainako esperientzia eta Espainiako Gerra Zibilean emandako izan ziren.
Anarkokomunismoa “estatuko komunismotik” bereizten da, anarkokomunismoak, anarkismoaren adarra den heinean, estatuaren, burokraziaren zein zentralismoaren aurkako jarrera defendatzen baitu. Finean, ekonomia planifikatua onartzen duen anarkismoaren adarra da.
Teoria
Anarkokomunismoak banakoaren askatasunaren bilaketan, esperientzia kolektiboari garrantzia ematen dio. Anarkokomunismoak, anarkismoaren base filosofikoarekin kontrastean, esperientzia kolektibista indibidualistaren gainetik kokatzen du.
Borondatezko erakundea
Anarkokomunismoak Estatuaren eta klaseen abolizioa beharrezkoa dela azpimarratzen du. Horretaz gain, jabetza pribatua eta diruaren abolizioa proposatzen du. Banako eta talde bakoitza produkzioari kontribuzioa egiteko eta beharrak asetzeko askea izango litzateke. Produkzio eta banaketa sistemak parte-hartzaileek antolatuko lituzkete.
Soldatapeko lanaren abolizioa anarkokomunismoaren oinarria da. Pertsonen beharren araberako aberastasunen banaketarekin, jendea askeagoa izango litzateke gusturago egiten dituzten lanetan parte-hartzeko. Ondorioz, lana berdintasun handiagoz banatuko litzateke, pertsona bakoitzaren gaitasunen arabera.
Balio/lana, dirua eta soldatari uko egitea
Anarkokomunistek argudiatzen dute ez dagoela inongo baliozko erarik pertsona baten aportazio ekonomikoa baloratzeko, izan ere, aberastasun oro gaur egungo eta lehenagoko generazioen produkto kolektiboa da. Adibidez, inork ezin du neurtu fabrika bateko langile baten aportazioa garraiobidea, janaria, ura, etxebizitza, deskantsua, makinen eraginkortasuna, egoera emozionala... kontutan hartu gabe, hauek ere produkzioan eragina baitute. Horrela, produkzio horri balio nueriko bat jartzeko, hainbat kanpo-faktore hartu beharko lirateke kontutan. Horregatik, anarkokomunismoak liberalismo klasikoaren balio/lanaren teoriari uko egiten dio, sozialismo eta marxismoak defendatzen dutena.
Anarkokomunistek diote, soldatapeko lanetan eta jabetza pribatuan oinarritutako edozein sistema-ekonomikok aparatu hertsatzaile bat behar duela, jabetza eta soldata mailagatik gizartean agertzen diren desberdintasunei eusteko. Gainera, merkatu ekonomiak eta prezio sistemak, lana klaseetan banatzen dutela eta banakoen lanari zenbakiak ezartzen dizkietela diote. Hauen ikuspuntutik, diruak banakoaren lana eginez lortutako produktuen kontsumorako gaitasuna mugatzen dute prezio eta soldaten bitartez. Dirua gauza kuantitatibo bezala seinalatzen dute, banakoen baliabide eta beharrak ezabatuz.
Era berean, merkatuen ordez, txanponik gabeko sistema bat proposatzen dute, non ekonomia komunal bateko ondasun eta zerbitzuak langileek autogestionatzen eta banatzen dituzten eta erkidegoko partaideek beraien beharren arabera kontsumitu ditzaketen produktuak.
Erabilera, banakoa eta jabetzarako erkidegoaren eskubideak
Anarkokomunismoa, ideologia kolektibista eta estatuaren aurkakoa izanik, anarkoelektibismoarekin hainbat ezaugarri partekatzen ditu, baina zenbait desberdintasun ere baditu. Anarkismo kolektibistak jabetza kolektiboa erakundeen esku uzten du, non banakoek irabazi indibidualak dituzten; baina anarkokomunismoak, guztiz ezeztatzen du jabetza kolektibo edo banakoaren ideia eta solik, erkidegorako erabilera babesten du. Azken hauek pentsatzen dute, kapitalaren ondasunak ez direla pribatuak izan behar, erkidegoarenak baizik, horrela erkidegoaren nahien arabera erabili daitezke ondasun hauek. Hemendik abiatuta, ondasun bat salerosketarako objetu izan ordez, libreki erabili beharko litzatekeela banako baten lan edo egoera-ekonomikoak axola izan gabe.
Banakoa zerbait sortzeko eta gordetzeko askea izango litzateke, erkidegoak ez badu hura jotzen erkidegoarentzako ekoizpen-elementu garrantzitsutzat.
Aurrekariak
Anarkokomunismoaren aurretik zeuden korronteak Iraultza ingeles eta frantsesean agertu ziren, XVIII. mendean. Gerrard Winstanley izan zen mugimendu hauetan parte hartu zuen pertsona azpimarragarri bat. Bere panfletoetan 1649 an, honakoa idazten zuen: "ez litzateke egon beharko saldu edo erosten den ezer, ezta ere azoka edo merkaturik; lurra altxor bat izan beharko litzateke pertsonentzat" eta "ez litzateke Jaun bat beste guztien gainetik egon beharko, Jaun bat banako bakoitzaren bururako baizik".
Frantziar Iraultzan zehar, Sylvain Marechalek, "Berdinen manifestuan" (1796), gozamen komunala aldarrikatzen zuen eta aberats eta txiroen, handi eta txikien, jabe eta dejabetuen eta gobernatzaile eta gobernatuen arteko desberditasunak ezabatzeko nahia adierazten zuen.
Anarkokomunista goiztiar bat Joseph Dejacque izan zen, "libertario" gisa deskribatu zen lehen pertsona. Proudhonek ez bezala, honek zioen langileak ez zeukala eskubiderik bere lanaren produktura, baina bai bere beharrak asetzeko.
Internazional anarkista
Clara Lida historiatzailearen arabera, anarkokomunismoaren teoria adierazi zuen lehen pertsona, François Dumartheray internazionalista frantsesa izan zen, Ginebran 1876 an argitaratutako liburuxka batean.
Dumartherayen proposamena Internazional anarkistaren erakunde italiarrak asumitu zuen, 1876ko urriko Florentziako Kongresuan, Suitzara exiliatuta egon zen Piotr Kropotkinen iritsieraren ondoren (hau doktrina horren zabaltzaile bihurtuko baitzen). Anarkokolektibistak "bakoitzak bere gaitasunaren arabera, bakoitzak bere lanaren arabera" printzipioa defendatzen zuten bitartean, anarkokomunistek "bakoitzak bere indarraren arabera, bakoitzak bere beharren arabera" printzipioa defendatzen zuten.
Bi taldeek kapitalismoaren aurka argudiatzen zuten bitartean, anarkokomunistek Bakunin eta Proudhon abandonatzen zituzten, hauek, banakoek bere lanetik lortzen den produktuarenganako eskubidea dutela eta beraien lanagatik sarituak izan behar direla argudiatzen zutelako; anarkokomunistek aldiz zioten, banakoak askeak izan behar zirela bakoitzen beharren araberako ondasunak izateko eskubidea zutela.
Carlo Cafierok "Anarkia eta Komunismoa"-n (1880) azaltzen du, lanaren produktuan oinarritutako jabetza pribatuak kapitalaren pilaketa desberdina ekartzen duela; ondorioz, gizarte-klaseak.
Piotr Kropotkin
Piotr Kropotkin komunismo anarkistaren teoriko garrantzitsuena bezala hartzen da. Honek adierazten zuen elkarren artean kooperatzea konpetitzea baino onuragarriagoa zela. Jabetza pribatuaren abolizioa aldarrikatzen zuen eta ekonomia koordinatzea, banako bakoitzaren beharren arabera ondasunak banatzen diren sare batean. Banakoek eta taldeek, beharrezko baliabideak erabili eta kontrolatuko zituztela zioen, banako bakoitzari kontsumitzeko askatasuna emanez. Horrela "nekazari batek, erein ditzakeen lur eremuak izango ditu soilik", "familia batek beharrezko bizitzeko espazioa izango du soilik"... bezalako ondorioak ateratzen zituen. Edozeinek bere beharrak asetzeko ahalmena izatea nahi zuen, beraien lana saltzeko beharra izan gabe.
Anarkokomunista asko merkataritzaren aurka egonda ere, anarkokomunista batzuk ez dira guztiz aurka posizionatzen. Batzuk trukaketa bezalako txanponik gabeko sistemak proposatzen dituzte.
Sindikatuak masen matxidenen aurka
1880 eta 1890 bitartean, anarkokomunismoaren sektore batuzk sindikatuetan sartzearen aurka zeuden erakunde erreformistatzat hartzen zituztelako hauek. Batzuk anolakundeen aurka ere azaldu ziren eta soilik propaganda proletariotza eta nekazarien artean banatzearen alde agertu ziren matxinada bat aurrera eramateko.
1890eko hamarkadaren ondoren ordea, anarkokomunista askok, Kropotkin barne, sindikatuak sortzearen alde egin zuten. Anarkosindikalismoaren eta sindikalismo iraultzailearen jaiotzekin batera, hiru tendentzia nabarmendu ziren anarkokomunismoaren baitan. Lehenik eta behin, Kropotkinek eta Les Temps Nouveaux-ek errepresentatzen zutena. Bigarren, Kropotkinen eragina zuten talde batzuk, baina bera bezain erreserbatuak ez zirenak, adibidez, Errusiako Jleb i Volia. Azkenik, anarkokomunista antisindikalak zeuden, Frantzian Sebastien Faure-ren La Libertaire egunkariaren baitan antolatzen zirenak. 1905etik aurrerantzean, errusiarrek oposizio hau babestu zuten, terrorismo ekonomikoa eta expropiazio ilegalez gain.
Anarkokomunismoa horrela hasi zen sindikatu libertarioen barnean eragina egiten; CNT bezalako erakunde entzutetsuetan barne. Gauzak horrela, 1936ko Iraultza sozial espainiarrean “1936ko uztaila baino lehenago hainbat langileen matxinada eta greba armatu jazo ziren; hala nola, meatzariena Asturiasen, nekazariena Andaluzian, lurren kolektibizazioa eman zen, inspirazio libertarioko autogestioa… CNT, UGT edo beste erakunde iraultzaile batzuetako kide zirenak, nahiz eta analfabetoak izan, aurkezpen asko entzunda zituzten eta euren idealak ordu askotan zehar eztabaidatu zituzten taldekideekin”.
Eragina Europatik kanpo
Lehen Mundu Gerraren aurretik, Mexikon, Enrique eta Ricardo Flores Magon anaien Alderdi Liberal Mexikarrak, lurrak desjabetu nahi zituzten nekazari eta indigenen babesa zuelarik, anarkokomunismorantz pauso bat eman zuten. Alderdikideek agitazio kanpainak eta ekintzak antolatu zituzten Cananea, Sonora eta Rio Blanco eta Veracruz bezalako zentro industrialetan. Hainbat eraso armatu antolatu zituzten Estatu Batuetatik Mexikoko mugetaraino propaganda egin eta matxinadak inguruko herrialdeetara zabaltzeko. Alderdiaren helburua ejidoen (lur komunak) tradizio komunitarioa berpiztea zen, geroago tradizio hau zonalde industrialetaraino hedatzeko. Alderdi Liberala Kalifornia Behereko iparraldea kontrolatzera iritsi zen eta Munduko Langile Industrialen eta anarkista italiarren laguntza jaso zuten horretarako. Hala ere, ezin izan zuten komunismo anarkistaren tesietan oinarrituta zegoen euren kooperatiben plana ezarri, militarren aurka galdu zutelako.
Errusian Chórnoie Znamia (Bandera Beltza) federazioa eratu zen 1903an, 1905eko Errusiar Iraultzan aktiboki parte hartu zuena. Aldi berean, tendentziak eragina izaten jarraitu zuen Urriko Iraultzan parte hartu zuten erakunde anarkistetan. Aberatsen mansioen desjabetzeak gertatu ziten, Alderdi Boltxebikeak onetsi ez zituenak. Geroago, Errusiako anarkistak jazarriak izan ziren Alderdi Boltxebikearen eskuetan.
Ukraina beste leku garrantzitsu bat izan zen anarkokomunismoarentzat. Anarkista ukrainiar asko batu egin ziren 1905eko Errusiar Iraultzara. Anarkokomunista garrantzitsu bat Maria Nikiforova izan zen, ekintza gerrillero asko gidatu eta Nestor Majnorekin ekintza politikoetan parte hartu zuena. Majno Territori Libre ukraniarraren mugimenduko pertsonaia nagusia da. Mugimendu honek, 1918ko azarotik 1919ko ekainera bitartean anarkokomunismoa ezarri zuen nekazarien lurretan. Boltxebikeek esperimentu hau porrotera eraman zuten, izan ere, nekazari ukrainiarrak Alderdi Boltxebikearen esanetara egotea nahi zuten.
Italian ere eragin nabarmena izan zuen anarkokomunismoak, pertsonaia nagusia Errico Malatesta izanik. Honek Umanita Nova izeneko egunkari anarkista italiarrean idazten zuen, Mussolinik boterea hartzean desagertu egin zen, baina gaur egun Federazione Anarchica Italianaren parte izaten jarraitzen du. Malatestak Biennio rosso izeneko gertaeretan ere parte hartu zuen, non herrialdearen iparraldeko langileek fabrikak hartu eta langile kontzejuak ezarri zituzten.
“Komunismo anarkiko” izena ematen zaion Argentina eta beste herrialde Latinoamerikar batzuetan XIX. mendearen amaieratik anarkokomunismoaren dotrinaren idealari, anarkismoaren aldaera bati. Komunismo anarkikoa Argentinan zabaldua izan zen anarkismoaren korronte indibidualistari esker, eta geroago, langileen borrokaren alde lan egin zuten erakundeei esker. 1896 an, La Voz de la Mujer, Argentinako lehen egunkari feministak “Egunkari komunista-anarkikoa” azpiatalburua ipini zion.
Gaur egun
Anarkokomunismoa anarkismoaren barruan tradizio handiena duen korrontea da. Teoria garrantzitsuenetako bat, garrantzia akademiko zein soziala duena eta anarkokomunismoaren aintzindaria dena, ekologismo soziala, Murray Bookchin eta Janet Biehl-ena eta parte hartze ekonomia dira, Michael Albert eta Robin Hahnel-ena.
Federazio sintetista batzuk hainbat atxiki izaten dituzte anarkokomunismoarekiko. Hala ere, ez da ikuspegi ofizialtzat hartzen, izan ere, sintesiak tendentzia anarkista guztiak barne hartu nahi baititu; adibide gisa Federazio Anarkisten Internazionala daukagu. Federazio plataformistek “anarkokomunista” denominazioa barneratzen dute euren tituluetan, euren antolakuntzari buruzko ideiak beste tendentzia anarkokomunista batzuen berdinak ez diren arren. Horrelakoa da kasurako, Kanada eta Estatu Batuetako ekialdeko kostako ipar-ekialdeko Federazio Anarkokomunista, Hegoafrikako Zabalaza Federazioa edota Italiako Federazio Komunista Anarkistak.
Azemiops
Azemiops Viperidae familiako narrasti genero bat da. Txina, Vietnam eta Myanmarren bizi dira.
419 Aurelia
419 Aurelia, asteroide gerrikoan aurkitutako 419. asteroidea da. 1896ko irailak 7an aurkitu zuen Max Wolfek Heidelbergetik.
NGC 907
NGC 907 galaxia espiral bat da, Cetus konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Table Rock (Nebraska)
Table Rock Nebraskako herri bat da. Pawnee konderrian kokatua dago. 2010ean 269 biztanle zituen, 1.52 kilometro koadrotan banatuta.
Taorminako setioa (K.a. 394)
Dionisio I.a Sirakusakoak Taormina setiatu zuen K.a. 394ko neguan, Kartago ren aurka izandako Siziliar gerretan. Dionisiok afrikarrak garaitu ondoren Sirakusako guduan (K.a. 397), bere lurraldea eta eragina hedatu zuen, sikulo en eremu berriak konkistatuz eta greziar koloniak ezarriz Siziliako ipar-ekialdean. Taormina, sikuloen hiria eta Kartagoren aliatua izanik, Messina eta Sirakusa rentzat mehatxu bat zen. Dionisiok hiria setiatu zuen K.a. 394ko neguan, baina setioa altxatu behar zuen gaueko eraso batean porrot egin eta gero. Kartagok eraso honi erantzun zion guda berpiztuz. Liskarrek bukatu ziren K.a. 392ko bake-itunarekin. Horren arabera, Dionisio sikuloen agintari gisa onartu zen eta Kartagok Haliko eta Himera ibaien mendebaldeko eskualdeari eutsiko zion.
Aurrekariak
Kartagok, K.a. 409an, Segesta lagundu zuen Selinonte ren kontra, hiri hau eta Himera arpilatuz. Hermokrates ek, errepresalia moduan, eskualde punikoa eraso zuen, eta horri kartagotarrek erantzun zioten Akragas, Gela eta Camarina suntsituz K.a. 405ean. Gerra amaitu zen bake-itun batekin. Horren arabera, kartagorentzat Siziliako zati handi baten kontrola uzten zuen eta Dionisiorentzat Sirakusa. K.a. 404-398 artean, Dionisiok Sirakusa gotortu ondoren, Motia hiri punikoa eraso zuen armada sendo batekin: 80.000 oinezko, 3.000 zaldun, 200 gerra-itsasontzi eta 500 garraio-itsasontzi. Azken hauek hornidurak eta gerra-makinak zeramatzaten. Eraso horrek piztu zuen Kartagoren kontrako lehen gerra, gero beste hiru gehiago gertatuko ziren. Dionisok Motia suntsitu ondoren, Himilkon heldu zen Siziliara 50.000 soldadu, 400 trirreme eta 600 garraio-itsasontzirekin. Lehenengo eta behin, Himilkonek Motia eraso zuen eta oso erraz konkistatu ere Bitonek defendatutako hiri sikuloa. Gero, Segestako setioa altxatu zuenean, Dionisio Sirakusara erretiratu zen, Siziliako mendebaldean gudua eman gabe, kartagotar armada handiagoa zelako. Orduan, Himilkon Palermo ra itzuli zen eskualde punikoak gotortzeko. Gero, Lipari ra abiatu zen, non zilarrezko 30 talentu jaso zituen zerga moduan. Horren ondoren, kartagotar armada Messina rantz joan zen eta hiria oso erraz hartu zuen. Messinaren okupazioak kartagotarrei Messinako itsasartea ren kontrola ematen zien baita portuarena ere, non flota puniko osoa sartzen baitzen, eta hortik, Italia eta Siziliaren arteko itsas-trafikoa eragoz lezake. Gainera, kartagotarrak ere, Reggio rekin aliatu litezke, Sirakusaren ohiko etsaia. Ordura arte, greziarrek, K.a. 725tik kontrolatzen zuten posizio estrategiko hori.
Haplochromis chrysogynaion
Haplochromis chrysogynaion Haplochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Sudurreko
Sudurrekoa kasko baten biseraren goiko aldea da, sudurra babesteagatik honela deitzen dena. Normalki, bistari loturik egoten zen.
Sudurrekoa kasko normandiarretan (XI. eta XII. mendeak) sudurraren gainean zetorren zatiaren luzapen bat zen. XIV. mendean bi forma zituen, bisera mugikorreko kasketetan aurpegiaren goiko aldea estaltzen baitzuen. Bisera osoak hiru pieza bereizi zituen: bisera bera, sudurrekoa eta bentaila. Kasketa batzuetan, sudurrekoak eta biserak pieza bakarra osatzen dute. Beste batzuetan, sudurrekoa beste bietako bati lotuta egoten da, eta, batzuetan, haren ordez, burdinazko barratxo finkoen sareta bat jartzen da kaskoan.
Beste forma bat, XVI. mendekoa, burdinazko barra mehe bat zen, estali gabeko zelatei lotua, sudurarekiko perpendikularki jaitsarazten zuen torloju baten bidez.
Magreglio
Magreglio Italiako udalerri bat da. Comoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Magregliok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Amy Williams
Amy Williams, MBE (1982ko irailaren 29an jaioa) skeleton britainiarreko kirolari ohia da eta urrezko domin olinpikoak irabazi ditu.
Jatorriz korrikalaria da, Batheko Unibertsitateko abiatze pista batean skeleton kirola probatu ondoren 2002an hasi zen entrenatzen. 2006an Neguko Olinpiar Jokoetarako sailkatua ez izan arren, 2010eko Jokoetan, Britania Handiko taldeko kide izan zen lau urtez. Urrezko domin bat irabazi zuen, 30 urtetan NegukoJoku Olinpikoetan Britania Handiko lehen urrezko domina lortuz eta Joko Olinpiko horietan domin britaniar bakarra lortuz.
Lehen urteak eta hezkuntza
Amy Williams Cambridge (Ingalaterra) jaio zen, baina Bath-en hezi zen. Hayesfiel Teknologia ikastetxean, Beechen Cliff Eskolan eta Batheko Unibertsitatean hezi zen. Bere aita, Ian Williams, kimika irakaslea da Bath Unibertsitatean eta bere ama Janet Williams, portera ohia da. Amy Williamsek anai zaharrago bat dauka eta baite ere aizpa biki bat.
Karrera
400 metroko korrikalaria izan zen hasieran, baina ezin izan zuen atletismoko talde nazionalerako sailkatu. 2002an hasi zen skeleton lehiatzen, Bath Unibertsitateko abiatzen-pista batean probatu ondoren. Skeletoko pista batean bizitako lehen esperientzia beldurgarri eta zirraragarri bezala deskribatu zituen, baina ala ere gozatu egin zuen eta entrenatzen jarraitzea erabaki zuen.
Bere lehen ekitaldi handia, 2009ko Lake Placideko Munduko Txapelketan izan zen, zilarreko domin bat lortuz.
Williamsek ezin izan zuen 2006ko Turingo (Italia) Neguko Olinpiar Jokoetarako sailkatu, Britania Handiari atleta bakarra sartzea utzi zitzaion urte horretan, non Shelley Rudmanek zilarrezko domina irabazi zuen. Lau urte geroago, 2010eko Neguko Olinpiar Jokoetarako sailkatua izan zen, Vancouverren (Colombia, Britania Handia).
Leitmotiv
Leitmotiva ezaugarri-balioa duen gaia da, musikaz kanpoko esanahi dramatikoa duena, eta obran zehar aldika errepikatzen dena (alemanez, "gidalerroa" esan nahi du: leiten, gidatu: Motiv, motiboa).
Pertsonaia, egoera edo ideia abstraktu bati antzemateko edo gogora ekartzeko erabil daiteke. Musikagile askok erabili izan dute: Mozartek Così fan tutte operan eta Weberrek Der Freischütz operan, adibidez; Berliozek Symphonie fantastique lanean erabili zuen, Mendelssohnek Elias oratorioan eta Richard Straussek operetan. Baina Wagnerrek aldatu eta eraman zuen leitmotiva maila gorenera, azken lanetan batez ere. Der Ring des Nibelungen (Nibelungoen eraztuna) opera sortan, adibidez, prozedura dramatikoaren egitura-elementua da eta batasuna ematen dio lanari.
Jatorria musikan badu ere, beste arlo askotara zabaldu da: pinturara (koloreak), arkitekturara (sinboloak), literaturara (esaldiak...)...
Parachute (Colorado)
Parachute Coloradoko herri bat da. Garfield konderrian kokatua dago. 2010ean 1,085 biztanle zituen, 4.165 kilometro koadrotan banatuta.
Polietilienimina
Polietienimina (PEI) edo poliazidirina polimero organikoa da H[CH2–CH2–NH–]nH formula duena. Polimero linealak amina sekundarioak baino ez ditu, adarkatuek ordea amina primarioak, sekundarioak eta tertziarioak dituzte. Polimero adarkatuen adarkatze-maila erabatekoa denean dendrimeroak eratzen dira zeintzuk amina sekundariorik ez duten.
Ezaugarriak
PEI lineala solido erdikristalinoa da gela-tenperaturan eta adarkatutako PEIak amorfoak dira.
PEI lineala ur berotan (pH baxuetan), metanoletan, etanoletan eta kloroformotan disolbatzen da. Aldiz, disolbaezina da ur hotzetan, bentzenotan, eter etilikotan eta azetonatan. PEI linealaren urtze-puntua 67 C ingurukoa da.
Sintesia
PEI adarkatua aziridinaren eraztunaren bidezko polimerizazioz presta daiteke eta erreakzio-baldintzen araberakoa izango da adarkatze-maila.
PEI lineala beste polimeroak modifikatuz lor daiteke, adibidez, poli(2-etil-2-oxazolidina)ren hidrolisiaz.
Erabilera
PEIk anitz erabilera ditu industrian, adibidez, detergenteetan, adhesiboetan, ur-tratamendurako agenteetan, kosmetikan, papergintzan eta CO2-a kapturatzeko teknologietan.
Naoki Soma
Naoki Soma (japonieraz: 相馬 直樹, 1971ko uztailaren 19a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Sestaoko Musika Kontserbatorioa
Sestaoko Musika Kontserbatorioa, Victor Miranda Zuazua Musika Kontserbatorioa edo Victor Miranda Zuazua Musika-Eskola Sestao ko musika- eta dantza- eskola nagusia da eta herriko udal-antzoki nagusia ere.
1912-1914 urteetan zehar eratu zen. Haren jatorrizko izena "Sestaoko Musika Kontserbatorioa - Conservatorio de Música de Sestao" da eta 2000 urtera arte haren izen ofiziala ere.
Eskola
Victor Miranda Zuazua Musika-Eskola Sestao ko musika- eta dantza- eskola nagusia da eta musika- eta dantza- formakuntza eskeintzen du. Eskolak XX mendeko Sestaoko Udal-Bandako zuzendari ohiaren izena darama, Victor Miranda Zuazua.
1890ean Sestaok herriko hirigintza osoa aldatzeko asmoarekin Casto de Zabala udal-arkitektoari plan orokor bat egitea eskatu zion. Zabalak zabalgune bat egin zuen, gaur eguneko kale nagusia dena. XIX mendearen amaieran eta XX mendearen hasieran gaur egungo Musika-Eskola hartzen duen eraikina egin zen eta urte batzuk geroago (1910-1915) El Kasko eskola ireki zen eraikin horretan bertan.
Lobulia brongersmai
Lobulia brongersmai Lobulia generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
Curienne
Curienne Frantziako udalerria da, Savoia departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Curienne udalerrian erroldatutako biztanleak 646 ziren. Familiak 220 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 72 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 108 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 271 etxebizitza zeuden, 218 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 42 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 239 etxeak ziren eta 32 apartamentuak ziren. 218 etxebizitza nagusietatik 174 bere jabearen bizilekua ziren, 40 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 11 etxek bi gela zituzten, 19 etxek hiru zituzten, 47 etxek lau zituzten eta 141 etxek bost zituzten. 201 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 62 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 149 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 443 ziren, horien artean 316 aktiboak ziren eta 127 inaktiboak ziren. 316 pertsona aktiboetatik 295 lanean zeuden (159 gizon eta 136 emakume) eta 21 langabezian zeuden (8 gizon eta 13 emakume). 127 pertsona inaktiboetatik 46 erretiraturik zeuden, 56 ikasten zeuden eta 25 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Curienne udalerrian 221 unitate fiskal zeuden, 662 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.197 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 16 komertzioetatik, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 2 zurginak, 2 iturginak eta 2 jatetxeak.
2000. urtean Curienne udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 81 hektarea erabiltzen.
Euskal baladak
Euskal baladak, erromantzeak edo kontapoesiak istorio bat kontatzen duten poema tradizionalak dira. Poema neurtuek sentimenduak kontatzen dituzte, baina baladek gertakariak kontatzen dizkigute, ahoz aho transmititu diren gertakariak. Horregatik, kontapoesia izenez ere ezagutzen dira. Literatura idatziak eragin gutxien izan duen lekuetan gorde dira baladak, Zuberoa, Bizkaia eta Nafarroa Garaian. Bizkaiko Bermeo, Lekeitio eta Ondarroa n itsasoa gaitzat duten balada asko bildu izan da, baina azterketarik sakonenak Arratia haranean egin dira, Arratia baita balada bilduma-lekurik aberatsena.
Balada eta erromantzea
Artikulu honetan nahiago dugu «balada» hitza erabiltzea, garai batean, eta gaur egun ere, erabili izan ohi den «erromantzeak» esatea baino. Hautua ez da erromantze hitzaz bereizteko irizpideen ondorioa, baizik eta irizpide zientifiko hutsarena. Balada beste poesia generoetatik bereizten duen ezaugarria kontakizun-tonua da. Bestela esanda, istorioren bat kontatzen duten poemak dira.