cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ta'ovala
Erabilera
Salote Tupou III.a erreginak, berriz, taʻovala funtzionarioen uniformearen parte izatea agindu zuen. Tongan, gizonak ta'ovala erabiltzea oso ohikoa da. Emakumeetan, berriz, ez da hain ohikoa, nahiago baitute kiekie bat. Taʻovala estandarra, erabilera formal eta erdi formaletarako, izterretik gora doan tapiz laburra da. Gerriaren inguruan bilduta, kafa batekin lotzen da —soka tradizionala; maiz, ehundutako koko hariz osatua edo hildako arbaso baten giza ilearekin egina—. Jai egunetan janzten den tapiza —adibidez, norberaren ezkontzarako dena— askoz ere handiagoa da, fin-fin ehundua eta, askotan, oso ondo apaindua. Ta'ovala-ren aldaera fin hau ngafingafi izenarekin ezagutzen da, eta samoarren 'Ie Tōga-ri dagokio. Ngafingafi indibidualaren balioa bere kolorearen arabera zehazten da, zuritutako zuritik beltzaran tonu aberatsera, edo kafe tonukoa ere izan daitezke, adinaren arabera; zenbat eta kolore ilunagoa izan, orduan eta adinduagoa izango da, eta tapiza finaren balio eta ospea handiagoak izango dira. Halaber, hiletetarako, ta'ovala tapiza itzela da, baina askoz ere zakarragoa eta dekoratu gabea, pandanus hostoaren alde zakarretik ehunduta. Janzten duena, hildakoaren maila baxukoa bada, jantzi beharreko tapiza zaharra izango da, ondo jantzita eta lotuta, goiko gorputza inguratu eta burua estalita uzteko moduan. Zenbat eta zaharragoa eta urratuagoa izan, orduan eta hobeto. Tapiz berezi horiek guztiak ondare preziatu gisa gordetzen dira.
Taʻovala koloa-ren —emakumeek egiten dituzten eskulanak— zati bat da. Emakume orok egin dezake. Neskek etxean ikasten ez badute, eskolan erakutsiko zaie. Orain dela gutxi, ordea, emakume batzuk eskulanetan espezializatu dira, eta beren produktuak merkatuan saltzen dituzte.
Materialak
Taʻovala material ezberdinez egin daiteke, naturalak eta sartuak: Pandus hostoen zerrendak, normalean, margotu gabeak dira, nahiz eta batzuetan zerrenda beltzak erabiltzen diren, eta, oso gutxitan, taʻovala osoa beltza da. Zintak —lodiak (15 mm edo hiletetarako bezala) zein milimetro pare bat artekoak ( taʻovala loukeha bezalakoa)— erregea bisitatzeko janzten dira. Tapizak beti eskuz ehuntzen dira, tapiz finak, batez ere, oso neketsuak baitira egiteko; denbora asko behar izaten dute, eta garestiak dira. Tongako tapiz finenak zaharrenak eta baliotsuenak Tongako errege familiak kontserbatu eta eramaten ditu garai formaletan.
Hibiscus bast zuntz zerrendak, fau izenekoa, Pandus hostoen berdina da, baina ez hura bezain zakarra; beraz, eskuz ehuntzea baino azkarragoa eta merkeagoa da, hainbat eredutan txirikordatua. Ta'ovala "funtzional" gehienak modu horretan eginak dira.
Plastikoa, batez ere irin poltsa zaharretatik lortutakoa, nahiago izaten da alternatiba azkar gisa.
Ain't no Mountain High Enough
Ain't no Mountain High Enough (euskaraz Ez Dago Behar Adinako Mendi Garairik) Ashford & Simpson estatubatuar musikariek konposatutako abesti bat da. 1967an Marvin Gaye eta Tammi Terrell abeslariek grabatu eta abestiak sekulako arrakasta izan zuen. 1970ean Diana Ross abeslariak ere abestu zuen.
Abesti hau telebistako hainbat iragarkietan eta zinemako filma askotako soinu bandetan agertu izan da.
Anne Anderson
Anne Anderson (Eskozia, 1874-1930) ilustratzaile emankorra izan zen.
Hidilyn Diaz
Hidilyn Diaz (Zamboanga, (Filipinak) 1991ko otsailaren 20a) pisu-jasotzaile eta hegazkinlari filipinarra da.
Anne Anderson
Biografia
Anne Andersonek bere arte modernista eta haurrentzako liburuen irudiak egiteagatik izan zen ezaguna batez ere, baina baita margotu, grabatu eta zorion-txartelak diseinatzeagatik ere. Bere estiloan garaikideek eragina izan zuten, Charles Robinson, Mabel Lucie Attwell eta Jessie Marion King, eta Alan Wright senarraren antzeko estiloa izan zen.
Hidilyn Diaz
Olinpiar Jokoak
2008an hasi zuen bere ibilbidea Joko Olinpikoetan, 58 kiloko emakumezkoen kategoriako lehiakide gazteena izan zen. 2016ko Udako Olinpiar Jokoetan, Rio 2016an (Rio de Janeiro), Diazek zilarrezko domina irabazi zuen ≤53 kilo emakumezkoen kategorian; filipinarrek 20 urte zeramatzaten domina olinpikorik irabazi gabe. 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), pisu-jasotzeko ≤55 kilo emakumezkoen kategorian urrezko domina irabazi zuen bi jasoalditan 224kg jasoz, eta kategoriako Olinpiar Jokoetako errekor (OE) totala ezarri zuen; Liao Qiuyun txinatarraren (zilarrezko domina) eta Zulfiia Txinxtanlo kazakhstandarraren (brontzezko domina) aurretik sailkatu zen. Diazen urrezko domina Filipinek irabazi duten lehenengoa izan da.
Anne Anderson
Biografia
Argentinan igaro zuen haurtzaroa Andersonek. Bere liburuen irudiak Eduardotar Aroaren amaieran hasi ziren agertzen. Alan Wright artistarekin ezkondu zen 1912ko ekainean, Berkshireko Burghfield Common parrokia-elizan eta bertan lekutu ziren. Bere ilustrazioak haurrentzako liburuetan eta urtekarietan aurki daitezke, hala nola Blackie eta Cassell; oraindik ere maiz erabiltzen dira postaletan.
The Rocky Horror Picture Show
The Rocky Horror Picture Show (euskaraz The Rocky Horror Picture Show) 1975eko Jim Sharman estatubatuar zinema zuzendariaren musikal film bat da. Richard O'Brien aktore eta gidoigilearen The Rocky Horror Show musikalean oinarritua dago. Bertan, Tim Curry, Susan Sarandon eta Barry Bostwick aktoreek antzeztu zuten.
Tulare (Kalifornia)
Tulare Kaliforniako hiri bat da. Tulare konderrian kokatua dago. 2010ean 59,278 biztanle zituen, 54.2 kilometro koadrotan banatuta.
The Rocky Horror Picture Show
Estreinatu eta denbora gutxira kultuzko filma bilakatu eta zinemaren historiara igaro zen, gaur egun arte eta batez ere anglosaxoi munduan zinema areto eta antzoki ugaritan antolatutako ikuskizun eta festetan pantailaratu izan ohi delarik, bertaratzen diren ugari filmeko pertsonaien gisa mozorrotuak agertuz, bai eta soinu bandako abestiak abestuz ere, batez ere Science Fiction Double Feature ("Zientzia-Fikziozko Saio Bikoitza") abestia.
Argumentua
Neska-mutil bikote bat (Barry Bostwick eta Susan Sarandon) euren adiskide batzuen ezkontzatik itzultzean ekaitz bortitz batek harrapatu eta haien autoa matxuratzean gaztelu batean ostatu hartzen dute. Gaztelu hau Frank-N-Furter doktorearen jabetza da, Frankestein moduko izaki baten sorkuntzan buru-belarri dabilen zientzialari bat. Bestalde, gazteluan Urteroko Transilvaniar Topaketa ospatzera doa. Bikote gazte eta xaloak oraindik ez da jabetzen bizi behar dituen gertakizun esperientzia berriak zein izango diren...
Nébias
Nébias Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aude departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Nébias udalerrian erroldatutako biztanleak 260 ziren. Familiak 107 ziren, horien artean 23 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 15 bakarrik bizi ziren emakumeak), 42 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 23 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 19 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 206 etxebizitza zeuden, 112 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 65 bigarren erresidentzia ziren eta 29 hutsik zeuden. 203 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 112 etxebizitza nagusietatik 93 bere jabearen bizilekua ziren, 17 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek bi gela zituen, 14 etxek hiru zituzten, 30 etxek lau zituzten eta 68 etxek bost zituzten. 74 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 60 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 40 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 148 ziren, horien artean 87 aktiboak ziren eta 61 inaktiboak ziren. 87 pertsona aktiboetatik 61 lanean zeuden (36 gizon eta 25 emakume) eta 26 langabezian zeuden (12 gizon eta 14 emakume). 61 pertsona inaktiboetatik 28 erretiraturik zeuden, 14 ikasten zeuden eta 19 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Nébias udalerrian 106 unitate fiskal zeuden, 246 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.548 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 2 igeltseroak eta 1 iturgina.
2000. urtean Nébias udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 284 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Daichi Kamada
Daichi Kamada (鎌田 大地, 1996ko abuztuaren 5a - ) Japoniako futbolaria da.
Nébias
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Daichi Kamada
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sagan Tosu.
Kobentina
Kobentina (latinez Coventina), mitologia zelto-erromatarran, putzuetako eta iturburuetako jainkosa da. Ugaritasuna eta ugalkortasunaren ikurra da.
Erromatar garaian egin zitzaizkion irudi eta eskaintzei esker ezagutzen dugu. Frantzia hegoaldean, Ingalaterra iparraldean gurtu zuten bereziki, zehazki Northumberland konderriko Carrawburghen, han, bere omenezko tenplu bat baitago, Hadrianoren Harresian kokatua dago eta bertan hondar arkeologiko ugari aurkitu diren, txanponak, eraztunak, harriak, beirateria eta zeramikak kasu. Toki hau IV. mendearen amaieran utzi egin zela uste da, Teodosio I.a Handiaren jentilen aurkako ediktu baten ondorioz.
Kobentinaren putzua
Kobentinaren Putzua (Coventina's Well) izena eman zaion lekuan, Coventinarentzat eskainitako hainbat inskripzio eta zinopariak dituzten gordailuak aurkitu ziren harresiz inguratutako eremu batean. Harresia, hain zuzen ere, iturberuaren jarioa geldiarazteko eraiki zen.
Irudiak
Aztarnategian egindako indusketetan inskripzioak dituzten hainbat aldare aurkitu dira, batzuk erromatarren artean ohikoan diren ninfen itxurarekin: etzanda, jantziek ez dituztela euren gorputzak erabat estaltzen eta urarekin nola edo hala eralzionatuta. Horietako batean, hiru emakume agertzen dira eta bi modutan irakurri da: Koventina hiru aldiz irudikatu zen (jainkosa hirukoitza izan zenaren seinale) edo hiruetako bat jainkosa da eta beste biak laguntzaileak.
Olaf II.a Norvegiakoa
Olaf II.a Haraldsson, gerora San Olaf izenez ezaguna (c. 995 - 1030eko uztailaren 29a) Norvegiako erregea izan zen 1015tik 1028ra.
Åsta Gudbrandsdatter eta Harald Grenskeren semea izan zen.
Olaf hainbat sagatan agertzen da, horien artean Heimskringlan. Estonian, Finlandian eta Ingalaterran bidaiatu eta borrokatu zuen. Normandian ere egon zen eta Rouenen bataiatu zuten.
1015ean Norvegiara itzuli zen eta bere burua errege izendatu zuen. 1016an Sweyn Haakonsson Norvegiako de facto gobernaria garaitu zuen Nesjarreko guduan. Olof Skötkonung Suediako erregearekin bakea egin zuen eta bere alaba Astrid Olofsdotterrekin ezkondu zen. Olafen arrakastak ez zuen luze iraun. 1026an Helgeåko gudua galdu zuen eta 1029an Kanuto II.a Handiak Norvegia inbaditu zuen bertako nobleen laguntzarekin. Olaf Kieveko Rusan babestu zen. 1030ean hil zen Stiklestadeko guduan tronua berreskuratzen saiatzean.
Grimskell apezpikuak kanonizatu egin zuen hil eta urtebetera. Hil ondoren Rex Perpetuus Norvegiae titulua jaso zuen. Bere kanonizazioak kristautasun prozesua bizkortu zuen Eskandinavian. Alexandro III.a Aita Santuak kanonizazioa berretsi zuen 1164an.
Apistogramma luelingi
Apistogramma luelingi Apistogramma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Blaich
, 'Blàthaich', Eskoziako Highland eskualdeko herri bat da, Lochaber barrutian. Loch Eil aintziraren hegoaldeko ertzean dago, Fort William udalerritik hurbil.
Tulelake (Kalifornia)
Tulelake Kaliforniako hiri bat da. Siskiyou konderrian kokatua dago. 2010ean 1,010 biztanle zituen, 1.1 kilometro koadrotan banatuta.
Cortanze
Cortanze Italiako udalerri bat da. Astiko probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Cortanzek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Gomphosus varius
Gomphosus varius Gomphosus generoko animalia da. Arrainen barruko Labridae familian sailkatzen da.
Sporophila bouvronides
Sporophila bouvronides Sporophila generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Hypsicalotes kinabaluensis
Hypsicalotes kinabaluensis ''Hypsicalotes]] generoko animalia bakarra da. Narrastien barruko Agamidae familian sailkatuta dago.
Tulipa
Tulipa edo idi-bihotza (Tulipa) Liliaceae familiako landare-generoa da. Erraboildunak, bizikorrak eta lore ikusgarrikoak dira, lorezaintzan oso erabiliak. 150 espezie inguru ezagutzen dira, eta hibrido asko ere daude, XVI. mendetik aurrera lorezainek espezie ugari gurutzatu baitituzte.
Izena
Jatorrizko izena persierazko lâleh du. Gaur egun ere Kurdistanen halale eta Iranen eta Turkian lale deitzen diote. Tulipa, berriz, otomandar turkierazko tülbend ("turbante") hitzetik dator.
Ezaugarriak
Landare belarkarak eta erraboildunak dira. Zurtoin sinplea dute, batzuetan adarkatua, ia guztiz lurperatua. Lore aktinomorfikoak eta hermafroditak.
Jatorria
Espezieen jatorria Europan, Iparraldeko Afrikan eta Asian (Anatoliatik eta Irandik Txinako ipar-ekialderaino) dago. Dibertsitate handiena Pamir eta Hindu Kush mendietan eta Kazakhstango estepetan dago.
Moondance (Van Morrison)
Moondance (euskaraz Ilargi dantza) 1970. urtean Van Morrison irlandar abeslariak izen bereko Moondance diskoaren barnean kaleratu zuen abesti bat da.
Shuhei Sasahara
Shuhei Sasahara (笹原 脩平, 1996ko azaroaren 22a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sagan Tosu.
Gigabyte
Gigabyte (SI-ren notaziotik eratorria giga-) konputagailuen biltegiratze ahalmenean mila milioi (109) byte adierazten duen informazio unitatea da. Bere laburdura GB da, baina ez da Gigabit-ekin (Gb) nahastu behar.
Terminologia bikoitzaren arazoak
Gaur egun (2007), biak nahasten dira askotan. Esate baterako, 80 GBko disko gogor batek 80.000.000.000 byte ditu, baina sistema eragileak 74 GB dituela esango du, 1.024ko multiploak erabiltzen dituelako.
Kilobyte – kibibyte, mebibyte – megabyte, gigabyte – gibibyte eta gainerako unitateen bereizketa
Kilobyte-n definizioan eta erabileran aurrizki bitarraren ohiz kanpoko erabilerak, ondorengo erabilerak eragin ditu. Kilobyte-ren kasuan honen kopurua honako biak izan daitezke: Modu berdinean egingo da gainerako unitateekin, esaterako gigabyte batek, erabiltzen den testuinguruaren arabera 1024 gibibyte (informatikan) edo 1000 gigabyte adierazten du.
Sistema internazionala (SI) eta byte terminoaren bilakaera
Informatikaren testuinguruan kilobyteren terminoa hasieratik erabiltzen zen 2 10 balioarekin, 1000-ra hurbiltzen delako. Konputagailuen hedatzearekin batera, sistema internazionalak definitutako aurrizkiaren erabilera desegokia ere zabaldu zen, informatika adituetatik erabiltzaile arruntetaraino. Hau dela eta kilobyte bat 1024 byterekin lotzen da nahiz eta 1000 byte da.
Aurrizki bitarra eta hamartarra bereizteko IEC estandarizazio erakundeak IEC 60027-2 dokumentuan zehazten den bezala kibi terminoa asmatu zuen, 1024-ren balioa duen neurria sortuz Kibibyte ( 1 KiB=1024 byte ). Baina bere erabilera ez da zabaldu oraindino.
MB eta Mb edo KB eta Kb...ez dira berdinak
Mb-k megabit 1.000.000 bit adierazten du eta MB-k megabyte 1.000.000 byte edo informatikaren testuinguruan 1.048.576 (220) byte. Halaber, ez da nahastu behar Mb/s edo Megabit segundoko MB/s edo Megabyte segundoko-rekin ez eta multzoko gainerako unitateekin: Giga, tera eta abar. Orokorrean esanda, byte segundoko konputagailuaren barruko komunikazioetan gertatzen da, aldiz bit segundoko konputagailutik kanpoko komunikazioetan SI sistema metrikoa erabiliz.
Xosé Manuel Budiño
Hinabt kolaborazio egin ditu beste musikari batzuekin, tartean Capercaillie, Oskorri, Kepa Junkera edo Uxia Senlle.
Ortigueira
Ortigueira Galiziako iparraldean dagoen udalerria da, A Coruñako probintzian eta Ortegalgo eskualdean kokatutakoa. Bertan urtero Ortigueirako Mundu Zeltako Nazioarteko Jaialdia ospatu ohi da.
2007an 7.406 biztanle zituen. San Xulián de Loiba parrokian Loibako itsaslabar ospetsuak daude.
Thinner (filma)
Thinner edota Stephen King's Thinner (euskaraz Argalagoa edota Stephen Kingen Argalagoa) 1996ko Tom Holland estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako beldurrezko film bat da. Stephen King estatubatuar idazlearen izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago. Robert John Burke, Joe Mantegna, Lucinda Jenney, Michael Constantine, Kari Wührer eta Bethany Joy Lenz aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
Ijito talde ibiltari bat Fairwiew udalerrira iristi berri da, baina bertako Phillips epaile (Howard Erskine) kontserbadoreak herria uztera derrigortuko ditu.
Aldi berean, Billy Halleck (Robert John Burke) ospe txarra duten bezeroak defendatzeko inongo eskrupulurik ez duen abokatu lodikote bat da. Egun batez, festa batetik Heidi (Lucinda Jenney) emaztearekin autoz etxera doala, emazteak senarrari aho-sexua egiten hasi eta senarrak autoaren kontrola galduko du, ondorioz errepidean zegoen atsi ijito bat autoaz jo eta bertan hilko du. Poliziak Billy atxilotu eta abokatua epaiketara joan eta epaileak absolbitu egingo du. Orduan, epaiketan dagoen eta ijito taldearen buru den Tadzu Lempke agureak Billy abokatua, Phillips epailea eta Duncan (Daniel von Bargen) polizia burua madarikatuko ditu. Tadzuk Billyri ukitu eta honakoa xuxurlatuko dio: "Argalago"... ordutik aurrera Billy argalduz joan eta bere amesgaiztoa hasiko da.
Cortazzone
Cortazzone Italiako udalerri bat da. Astiko probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Cortazzonek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Sénaillac-Latronquière
Sénaillac-Latronquière Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sénaillac-Latronquière udalerrian erroldatutako biztanleak 150 ziren. Familiak 63 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 39 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 117 etxebizitza zeuden, 63 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 35 bigarren erresidentzia ziren eta 19 hutsik zeuden. 97 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 63 etxebizitza nagusietatik 51 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 3 etxek bi zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 9 etxek lau zituzten eta 31 etxek bost zituzten. 42 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 23 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 30 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Sénaillac-Latronquière udalerrian 61 unitate fiskal zeuden, 138 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.022 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m2 baino gutxiagoko denda bat zen.
Soorts-Hossegor
Soorts-Hossegor (Sòrts e Òssagòr; Soorts-Hossegor) Landetan dagoen komuna da. Bere ekonomiak surf eta turismo ditu oinarriak.
Sénaillac-Latronquière
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Sénaillac-Latronquière udalerrian 27 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.200 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Soorts-Hossegor
Geografia
Landetako basoan, Maremnen eta Ozeano Atlantikoaren kostaldean kokaturikoa, Bourret eta Boudigau ibaiek zeharkatzen dute, lehen Aturriko ibilbidea zena. Hossegorreko aintziraren gehiena udalerrian dago.
NGC 143
NGC 143 galaxia espiral bat da, Cetus konstelazioan. Frank Mullerek aurkitu zuen n.
Hypsiglena torquata
Hypsiglena torquata Hypsiglena generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Turlock (Kalifornia)
Turlock Kaliforniako hiri bat da. Stanislaus konderrian kokatua dago. 2010ean 68,549 biztanle zituen, 43.8 kilometro koadrotan banatuta.
Apistogramma macmasteri
Apistogramma macmasteri Apistogramma generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Umeboshi
Umeboshi (japonieraz 梅干し) aran ozpinkia da, japoniar gastronomian ohikoa. Arana (Prunus mume) lehortu egiten da, eta upeletan gatzetan ipintzen, pisu bat gainean dótela zukua ateratzeko. Ozpinkiaren berezko kolorea marroia da, baina akajiso belarra erabiliz gorriz tindatzen da. Umeboshia esferikoa da eta testura leuna izatetik oso zimurra izatera pasa daiteke. Zapore oso garratza eta gazia du.
Japoniarrek, oro har, umeboshia arrozarekin jaten dute. Bento batean (eramateko janari kutxatxoa) umeboshi bakar bat jartzen da arrozaren erdian Japoniako bandera irudikatzeko. Umeboshia ohiko betegarria da onigirian (nori batean bildutako arroz-bola). Umeboshia ustez ona omen da osasunerako, eta Japonian etxeko sendagai bezala erabiltzen da hotzeria sendatzeko. Batzuetan, shōchū edari alkoholikoari ere gehitzen zaio zaporea emateko.
Gatz asko duenez, umeboshia luzaroan kontserba daiteke.
Beaussais
Beaussais Frantziako udalerria da, Deux-Sèvres departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Beaussais udalerrian erroldatutako biztanleak 404 ziren. Familiak 152 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 64 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 64 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 170 etxebizitza zeuden, 152 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 9 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 169etxeak ziren. 152 etxebizitza nagusietatik 136 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 8 etxek bi gela zituzten, 22 etxek hiru zituzten, 30 etxek lau zituzten eta 92 etxek bost zituzten. 109 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 50 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 92 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 260 ziren, horien artean 193 aktiboak ziren eta 67 inaktiboak ziren. 193 pertsona aktiboetatik 184 lanean zeuden (108 gizon eta 76 emakume) eta 9 langabezian zeuden (1 gizon eta 8 emakume). 67 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 23 ikasten zeuden eta 20 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Beaussais udalerrian 163 unitate fiskal zeuden, 439,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.796 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 1 eraikuntza enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 ile apaindegia.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Numidia
Historia
Lehendabizikoz Polibiok K.a. III. mendean erabili zuen Numidia izena Kartagoren mendebaldea izendatzeko. Eskualdean herri bi bizi ziren: ekialdean Masailiak eta mendebaldean Masaesiliak. Bigarren Gerra Punikoan mendebaldekoak Kartagoren aliatuak izan ziren eta ekialdekoak Erromarenak. Gerra bukatu eta gero, erreinua Erromako erreinu menperatu bihurtu zen.
Baina, Numidia Erromako arazoetan sartu zenez Luzio Kornelio Silak eskualdea menpean hartu zuen eta erregea akabatu. Gero Afrikako probintzien antolakuntzan sartu zen, azkenean, Numidia Cirtensis izateko.
428an, basamortutzeak, bandaloen okupazioarekin batera, bere beherakada hasi zuen.
Hiri nagusiak
Eskualdea erromatartua zenez, hiriz beteta zegoen. Nagusienak honako hauek ziren:
Ismail Paxa
Ismail Paxa (إسماعيل باشا Ismā‘īl Bāshā, İsmail Paşa; Kairo, 1830eko abenduaren 31a - Istanbul, 1895eko martxoaren 2a) Egiptoko kedive izan zen. 1861ean gudarostea Sudanera bidali zuen, iraultza indargabetzeko. Egiptoren modernizazioa bultzatu zuen: irakaskuntza antolatu, azukrearen industria garatu, eta beste. 1869an Suezko kanala inauguratu zuen. Gastu handiak izan ziren, ordea, eta atzerriko zorra handitu egin zen. Zorrak ordaintzeko Suezko kanalean zituen akzioak Ingalaterrari saldu behar izan zizkion. 1876an Europako gobernuek Egiptoko finantzak kontrolatzeko batzar bat sortu zuten. Garai horretan hasi zen pizten Egiptoko nazionalismoa. Giro horrek eragin zuen Arabi Paxaren matxinada. Atzerriko herrialdeek hartara bultzaturik, sultanak Ismail kargutik kendu eta haren seme Tawfiq jarri zuen haren lekuan.
Jiangdong
Jiangdong, literalki "ibaiaren ekialdea", Txina hego-ekialdean kokatutako eskualde baten izena da. Zehazkiago Yangtzetik hego-ekialdean kokatua, egungo Jiangsu probintziaren hegoaldean eta Zhejiangaren iparraldean.
Taiki Nakashima
Taiki Nakashima (中島 大貴, 1995eko urtarrilaren 17a - ) Japoniako futbolaria da.
Sporophila lineola
Sporophila lineola Sporophila generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Jiangdong
Historia
Historikoki, Jiangdong terminoa Wu Erresumaren ordezko izendapena izan zen Hiru Erresumen garaian. Bi terminoek Txinako hegoaldeari egiten diote erreferentzia, baina Jiangdong-ek alderdi geografikoa azpimarratzen du, eta Wu-k eskualdeko Han dinastiaren aurreko tradizioa azpimarratzen du.
Taiki Nakashima
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sagan Tosu.
Jiangdong
Bertan jaiotakoak
Sun Tzu estratega ospetsua jaio zen bertan, baita Sun Jian eta Sun familiako hainbat kide ere. Wu erreinuaren abiapuntua izan zen. Sun Cek konkistatu zuen, bereziki lurraldea okupatu zuten, Liu Yao, Yan Baihu eta Wang Lang gerra jaunak garaituz.
Hauckita
'''Hauckita]] =
sulfato motako minerala da.
Ezaugarriak
Hauckita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 3 da.
Isurtze
Isurtzea edo eiakulazioa zakiletik hazia botatzea da, normalki sentsazio gozagarri batekin batera. Gehienetan gizonaren orgasmoarekin kointziditzen du. Gizonaren bizitzako lehenengo isurtzea nerabezaroan gertatu ohi da, sarri amets erotiko batekin loturik, eta torarkia edo semenarkia deitzen zaio.
Isurtzea ez da jarraia izaten, espasmozkoa baizik. Lehenengo isurtze-dardara edo kolpeek hazi bolumen handiagoa askatzen dute. Lehenengo zirristadak gainera indarrez askatzen du hazia: hazia 50 km/h abiaduraz jaurtitzen duela zenbatetsi da, baginan barrena sakon heltzearren. Lehenengo zirristadan sentsazio orgasmikoak ere biziagoak izaten dira. Guztira eta isurtze prozesu osoan 3-5 ml hazi askatu ohi da.
Google
Google Inc. edo Google izenarekin soilik ezaguna, Interneteko bilatzailearen garapena duen enpresa da. 2015. urtetik Alphabet Inc. enpresaren adarra da. Enpresak Interneten presentzia handia du eta bere arloan nagusitasun handia duten zenbait aplikazioren jabe da.
1998an sortu zuten Stanfordeko Unibertsitateko (Kalifornia) bi doktorek, Larry Page eta Sergey Brin. Hasierako produktu nagusia bilatzailea zuten arren, Interneteko beste zerbitzu ugari ere eskaintzen dituzte, eta etengabe ari dira zerbitzu berriak sortzen. Google produktuen artean, ezagunenak: Google bilaketa motorra, gmail posta elektroniko zerbitzua, Youtube, Google Drive, Google Maps, Google Chrome web arakatzailea, Chrome OS (Chromebooketan erabiltzen dena), Android (telefono eta tabletatan erabiltzen den sistema eragilea)...
NASDAQ burtsa indizean kotizatzen du GOOG izenpean. Googlen negozioa publizitatetik dator. 2019an YouTube plataformarekin bakarrik 15000 milioi dolar irabazi zituen.
Historia
Google enpresa 1998 urtean sortu zen. Bere sortzaileak Larry Page eta Sergey Brin izan ziren. Sortzaileak Stanfordeko Unibertsitateko Konputazio Zientzietan doktoretzako ikasleak ziren garai hartan eta gaur egun lehendakaria eta teknologia alorreko presidentea dira, hurrenez hurren.
Hasiera batean BackRub izena eman zioten proiektu bat garatu zuten. Bilatzaile bat zen hau ere eta Java eta Python lengoaietan idatzita zegoen. Arkitektura sinplea zuen. Alde batetik, bilatzaileak Linux sistema eragilea zuten Sun Ultra eta Intel Pentium makinen gainean ibiltzen zen eta, bestalde, bilatzailearen datu basea Sun etxeko "Ultra II" izeneko ordenagailu batean kokatuta zegoen eta disko gogorrak 28 GBeko edukiera zuen.
Gerora Google izena jarri zioten baina Stanfordeko Unibertsitatean (Kalifornia, Ameriketako Estatu Batuak) erabiltzen zenez, unibertsitateko domeinuaren azpian zegoen  http://google.stanford.edu  helbidean hain zuzen ere. www.google.com  domeinua 1997an erregistratu zuten eta Google Inc. enpresa 1998an sortu zen.
Terabyte
Terabyte (SI-ren notaziotik eratorria tera-) konputagailuen biltegiratze ahalmenean bilioi (1012) byte adierazten duen informazio unitatea da. Bere laburdura TB da, baina ez da Terabit-ekin (Tb) nahastu behar.
Google
Arkitektura
Googlen, beste bilatzaileetan ez bezala, elkar konektatutako PC arruntak erabiltzen ditu hasieratik. Zerbitzari handiak erabiltzean sor daitezkeen arazoak (karga handiko momentuetan, erantzuna moteldu daitekeelarik) ekidin nahian. Hori dela eta, sistema banatu bat erabiltzen du Googlek, gainera irtenbide honek hedagarritasun handiagoa ematen du, kostuak gutxituz aldi berean.
Terabyte
Terminologia bikoitzaren arazoak
Gaur egun (2007), biak nahasten dira askotan. Esate baterako, 80 GBko disko gogor batek 80.000.000.000 byte ditu, baina sistema eragileak 74 GB dituela esango du, 1.024ko multiploak erabiltzen dituelako.
Kilobyte – kibibyte, mebibyte – megabyte, gigabyte – gibibyte eta gainerako unitateen bereizketa
Kilobyte-n definizioan eta erabileran aurrizki bitarraren ohiz kanpoko erabilerak, ondorengo erabilerak eragin ditu. Kilobyte-ren kasuan honen kopurua honako biak izan daitezke: Modu berdinean egingo da gainerako unitateekin, esaterako gigabyte batek, erabiltzen den testuinguruaren arabera 1024 gibibyte (informatikan) edo 1000 gigabyte adierazten du.
Google
Arkitektura
Googlek ez du informazioa publiko egin, baina estimatzen da 2006an 4.500 zerbitzari zituela clusterretan mundu osoan zehar banatuta.
Terabyte
Sistema internazionala (SI) eta byte terminoaren bilakaera
Informatikaren testuinguruan kilobyteren terminoa hasieratik erabiltzen zen 2 10 balioarekin, 1000-ra hurbiltzen delako. Konputagailuen hedatzearekin batera, sistema internazionalak definitutako aurrizkiaren erabilera desegokia ere zabaldu zen, informatika adituetatik erabiltzaile arruntetaraino. Hau dela eta kilobyte bat 1024 byterekin lotzen da nahiz eta 1000 byte da.
Aurrizki bitarra eta hamartarra bereizteko IEC estandarizazio erakundeak IEC 60027-2 dokumentuan zehazten den bezala kibi terminoa asmatu zuen, 1024-ren balioa duen neurria sortuz Kibibyte ( 1 KiB=1024 byte ). Baina bere erabilera ez da zabaldu oraindino.
Multzo berdineko unitateak:
MB eta Mb edo KB eta Kb...ez dira berdinak
Mb-k megabit 1.000.000 bit adierazten du eta MB-k megabyte 1.000.000 byte edo informatikaren testuinguruan 1.048.576 (220) byte. Halaber, ez da nahastu behar Mb/s edo Megabit segundoko MB/s edo Megabyte segundoko-rekin ez eta multzoko gainerako unitateekin: Giga, tera eta abar. Orokorrean esanda, byte segundoko konputagailuaren barruko komunikazioetan gertatzen da, aldiz bit segundoko konputagailutik kanpoko komunikazioetan SI sistema metrikoa erabiliz.
Google
Arkitektura
Erabiltzen dituzten ordenagailuek errendimendu handia eskaintzen dute. Izan ere, ordenagailu hauek estimatzen da % 90-eko eraginkortasuna dutela. Hau da, Googlek erabiltzen dituen ordenagailuei etekin handia ateratzen die.
Enpresak egitura nagusia galderak erantzuteko prestatua dago, indize eta dokumentuen atzipenak gehienetan irakurketak dira. Eguneraketak ez dira ohikoak irakurketen aldean. Gainera, eguneraketa bat segurtasunez egin daiteke, berau egiten ari den bitartean galdera bat etortzen bada urrutiko beste zerbitzari batera birbideratu daitekeelako. Printzipio honek datu-baseen sendotasun zorrotza alde batetara uzten du, baina eraginkortasuna hobetzen du.
Bilatzailean egiten den eskaera bakoitza modu independente batean tratatzen da. Era honetan bertako makinek paraleloan exekuta ditzakete eskaera guztiak, aldi berean.
Zerbitzari motak
Jarraian Google osatzen duten zerbitzari nagusiak azaltzen dira:
Arkitektura logikoa
Googlek zerbitzariak egitura fraktalean banatzen ditu, googleplex izena eman diotena. Hau da, ordenagailu bakar baten ezaugarriak cluster osoaren antzekoak dira, clusterrenak datu zentroenak eta datu zentroenak Googleren egitura orokorrenarena (hainbat datu zentro).
Galdera baten prozesamendua
Erabiltzaileak galdera bat egiten duenean (adib: http://www.google.com/search?q=wikipedia) lortu behar duen lehenengo gauza web zerbitzariaren IP helbidea da. www.google.com makinaren izena IP helbide konkretu batengatik aldatu behar da. Jasaten dituen galdera pilari aurre egiteko web zerbitzaria ez da bakarra eta hainbat cluster ditu banatuta munduan zehar. Cluster bakoitzak bere barnean ehunaka makina ditu eta munduan zehar banatuta daude.
Karga banaketa egiteko DNS zerbitzuan oinarritzen da, erabiltzaile bakoitzari geografikoki gertuen dagoen clusterrak erantzungo diolarik. Modu honetan galdera egiten duenetik erantzuna jasotzen duen arterako denbora (ingelesez round-trip time) txikitzea lortzen da.
Behin IP helbidea erabiltzaileak duela, web nabigatzaileak HTTP eskaera bat bidaltzen dio clusterrari, bakarrari. Momentu honetatik aurrera cluster honek bakarrik tratatuko du erabiltzailearen eskaera. Cluster bakoitzean karga banaketa hardwarean oinarritutako sistema baten bidez egiten da. Hardwarean oinarritutako protokolo batek ikusten du zein Google Web Zerbitzari (GWS, Google Web Server) dagoen libre eta horien artean banatzen du eskaera. Eskaera jaso ondoren GWS makina batek koordinatzaile lanak egingo ditu eta erantzuna HTML orri batean sartuko du, erabiltzailearen nabigatzaileak erakutsi dezan.
Cortiglione
Cortiglione Italiako udalerri bat da. Astiko probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Cortiglionek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Nafarroa Oinez
Nafarroa Oinez, Nafarroa Garaiko ikastolen jaia da. Urtero ospatzen da, euskara bultzatzeko eta horrelako ikastetxeak sortu edo mantentzeko asmoarekin. Nafarroako Ikastolen Elkartea da antolatzailea. Nafarroa Garaiko D ereduko ikastetxe publikoek (Euskararen Foru Legean zehaztutako zonalde euskaldunean eta mistoan baizik ezin dira ezarri) urtero beste jai bat antolatzen dute, Sortzen izenekoa.
Google
Galdera baten prozesamendua
Erabiltzen diren datuen tamaina ikaragarrian dago bilaketaren zailtasuna. Dokumentu gordinek hainbat hamarnaka terabyteko (TB) edukiera dute, batere konprimitu gabe. Beraz, modu eraginkorrean atzitzeko alderantzikatutako indizeak erabiltzen dira. Indize hauek ere, bere baitan hainbat terabyteeko edukiera dute. Zorionez, galdera erraz paralelizatu daiteke indizea hainbat zatitan eginez (index shards), eta bakoitzak dokumentuaren zorizko zati bat aztertuko du. Zati bakoitza makina batek (edo gutxi batzuek) zerbitzatzen du eta indize orokorrak sarrera bat du makina (edo makina talde) bakoitzeko. Azken finean, galdera bakoitza makina batera doa. Indize zerbitzari honek karga banaketa egiten du.
Nafarroa Oinez
Ekimena 1981ean agertu zen, Nafarroa Garaiko ikastolen alegalitateak eta haien jarduera arautua aurrera eramateko diru laguntzarik ezak eraginda, Kilometroak ospakizunean egiten zena imitatuz. Denborarekin euskararen aldeko ekimen jendetsua bilakatu da; beste hainbat jarduera egiteaz gainera, urtero 100.000 pertsona inguru biltzen ditu aurretik finkatutako ibilbide batean, zeinetan hainbat jarduera eta ikuskizun gauzatzen diren.
Google
Galdera baten prozesamendua
Makina batek huts egiten badu, aurretik karga banaketa egin denez, makina hau zerbitzutik kanpo geratuko da eta berpizten saiatuko da, osorik edo zati batean gutxienez. Huts egiteak irauten duen bitartean sistemaren ahalmena gutxitu egingo da, makina horrek (edo horiek), ordezkatzen zuten proportzioan. Hala ere, zerbitzuak erabilgarri egoten jarraituko du, eta indizea guztiz erabilgarri egoten jarraituko da.
Nafarroa Oinez
Historia
Nafarroa Oinez lehenengoz 1981eko ekainaren 21ean egin zen, Altsasun. Itxaropenak gainditu egin zituen, izan ere 30.000 pertsona baino gehiago joan ziren ekitaldiri hartara. Altsasun egina zenez Nafarroa Garaian euskaraz irakasten zen lehenbiziko ikastetxea, ekitaldia hantxe egitea erabaki zuten. 18.000 euro (hiru milioi pezeta) irabazi ziren. Diru hura ikastetxea eraikitzearen gastuak estaltzeko erabili izan zen. Lehenengo edizioetan, bisitariei fitxa bat egiten zitzaien sarreran, zeinetan ibilitako kilometro bakoitzeko oroitzapenezko zigilu bat jartzen zitzaien.
Nafarroako ikastolen «alegalizazio» egoerak ekarri zuen gurasoek ordaindu behar izatea ikastola martxan izateko gastuak; izan ere, Nafarroa Garaiko beste ikastetxeek ez bezala, ikastolek ez zuten foru erkidegoko erakunde publikoen diru laguntzarik lortzen DBHa irakasteko. Egoera hura 10 urtez luzatu zen, eta Nafarroa Oinezko festa laguntza handia zen, gastu horiek estali ahal izateko.
1983an udazkenera aldatu zen jaia.
Google
Galdera baten prozesamendua
Bigarren fasean, dokumentu zerbitzariek (docservers) hartzen dute parte. Dokumentu zerbitzari hauek Web osokorako atzipena izan behar dute. Atzipena ez da zuzenekoa eta gordetzen dena Webaren kopia bat da, latentzia txikiko atzipena izan dezan. Gainera, erreplikazioak errendimendua eta eskuragarritasuna eskaini behar duenez, Google-k dozenaka kopia gordetzen ditu bere clusterretan barrena.
Nafarroa Oinez
Historia
1993an aurreikusita zegoen jende kopurua bikoiztu zen, 100.000 lagun etorri baitziren. Hurrengo urteetan kopuru horri eutsi zaio gutxi gorabehera, klimaren gorabeheran. Euskararen aldeko ekitaldiak garai hartan Nafarroako Foru Erkidegoko erakunde publikoen sostengua piztu zuen, Juan Cruz Alli (Foru Gobernuko burua) Nafarroa Oineza etorri baitzen. Urte hartan baizik ez dira etorri foru erkidegoko gobernuburua edo UPNko agintariak, eskuarki ez baitute zuzenean jaian parte hartzen, nahiz eta gainerako indar politikoek etortzeko ohitura duten.
Google
Galdera baten prozesamendua
Aurreko fasean bezala, zati honetan ere lana banatzeko estrategia erabiltzen da. Dokumentuak zoriz banatzen dira zerbitzarien artean, helburu bakoitzeko hainbat zerbitzari errepikatu daude erantzuna emateko prest eta lana bideratzea karga banaketa bidez egiten da.
Bi fase nagusi hauez gain beste hainbat lan egiten ditu Googleko web zerbitzariak galdera bat jasotzen duenean. Hala nola, galdera zuzentzaile ortografiko bati bidaltzen dio baita iragarki zerbitzu bati ere, egoki bada iragarkiak jar ditzan. Azkenean, fase guztiak bukatu direnean Google web zerbitzariak HTML orri bat sortzen du eta erabiltzailearen nabigatzailera bidaltzen du
Nafarroa Oinez
Nafarroa Oinezen ikurrak
Nafarroa Oinezek urtero hainbat ikur identifikatzaile izaten ditu, hala nola, ereserki moduko abestia (bideoklip batean jasoa), goiburua eta ekitaldia iragartzeko afixa.
Google
Hasierako hardwarea
Google-k erabili zuen lehenengo hardwarea Stanfordeko Unibertsitatean zegoen eta ondorengo ezagugarriak zituen:
Nafarroa Oinez
Nafarroa Oinezen ikurrak
Horiek sortzen, kulturan eta gizartean ospetsu diren pertsonek parte hartzen dute. Hartara, abestia sortzeko, zenbait urtetan Miguel Indurain, Aurora Beltran, Kuko Ziganda, Turrillas maisua eta Barricada rock taldea izan dira laguntzaile, beste askoren artean.
Google
Egungo hardwarea
Gaur egun Googlek makina askoz konplexuagoak erabiltzen ditu, hasierakoarekin konparatuta. Hala ere, PC arruntetan oinarritzen da. PC arrunt hauek multzokatu egiten ditu rack-etan. Eta rack hauek clusterrak osatzen dituzte. Egoitza nagusiak Kalifornian, Atlantan, Dublinen, Oregonen eta Belgikan ditu eta bertan gordetzen dira Googleen ordenagailu hauek.
Nafarroa Oinez
Nafarroa Oinezen ikurrak
Beste elementu bereizgarri bat urte bakoitzeko goiburua da, abestiaren izenburuarekin bat egiten duena. Goiburuetako batzuk hauek izan dira:
Dama Eskaintzaile Handia
Dama Eskaintzaile Handia (gaztelaniaz Gran Dama Oferente) edo Cerro de los Santoseko Dama (Dama del Cerro de los Santos) K.a. III edo K.a. II. mendeko eskultura iberiar bat da. Madrilen kokatua dagoen Arkeologia Museo Nazionalean erakusten da.
Google
Egungo hardwarea
Googlek erabiltzen dituen rack-etan 40tik 80ra ordenagailu egoten dira. Ordenagailuak x86 arkitekturako zerbitzariak dira eta prezio/errendimendu erlazioa hobesten denez, ordenagailuaren ezaugarri gehienak erdi-mailako PC baten antzekoak dira. Aldiz, disko gogorrak bereziak erabiltzen dituzte, datu andana gordetzeko.
Dama Eskaintzaile Handia
Testuingurua
1,30 metro garai den emakumezko irudi bat da, Albaceteko probintziako Montealegre del Castillo herriko Cerro de los Santoseko santutegian dagoen kareharriz egina dagoena.
Google
Egungo hardwarea
Hainbat CPU generazio aldi berean lanean daude, prozesagailu bateko Intel Celeron (533 MHz), Intel Pentium III dual (1.4 GHz)... Zerbitzari bakoitzak 80 GB-eko IDE disko gogor bat edo gehiago du. Orokorrean indize zerbitzariek dokumentu zerbitzariek baino disko gogor edukiera txikiagoa dute CPU lan gehiago egin behar dutelako. Ordenagailu bakoitzak 2-4 GB memoria nagusia du. Rack barruan dauden zerbitzariak 100 Mbps bi Ethernet switchen bidez konektatuta daude eta rack guztiak elkar konektatzeko gigabiteko konexioak erabiltzen dira.
Dama Eskaintzaile Handia
Testuingurua
Eskaintzak dituen ontzi bat aurkezten ari den emakume bat da. Beharbada, neskatxa noble baten hastapen erritua da.
Google
Egungo hardwarea
Gastuak kalkulatzerakoan PCetan oinarritutako sistemak askoz merkeagoak dira zerbitzari dedikatuak baino. Adibide bat ematearren, Googlek erabiltzen duen rack batek 278.000 dolarretako kostua izan dezake, ondorengo ezaugarriekin: Aldiz, zerbitzari batek 758.000 $ balio ditu eta ezaugarri hauek ditu: Ondorioz, multiprozesadoreko zerbitzaria 3 bat aldiz garestiagoa da, 22 aldiz CPU gutxiago du eta 3 aldiz memoria gutxiago du, antzeko disko edukierarekin. Zerbitzarien gastua altuagoa da banda-zabalera eta fidagarritasun hobea eskaintzen dutelako. Baina, Googlek ez ditu hain ezaugarri zorrotzak behar.
Merkeak izanda hainbat arazo sortzen dira P-etan oinarritutako rack-etan. Hala ere, Google prestatuta dago akats hauei aurre egiteko modu eraginkorrean eta inongo pertsonaren esku hartzerik gabe.
Dama Eskaintzaile Handia
Jantzia
Tunika lau bat jantzita darama, eskaintzaren balioa nabarmenduz bere ertzak esku azpian modu hieratikoan erortzen diren sigi-sagako tolesdura sendo batzuk dituen mantu batekin.
T formako fibula bat du tunikaren lepoaldea eutsiz, hiru lepoko eta, buruan, luxuzko buruko bat du, gurpil itxurako apaindurekin lagundutako mototx luzeekin apainduta dago, bereziki jai sakraturako jantzia, jainkoen eta gizakien aurrean aurkezteko aukeratutako egunean, egun bakarra izango dena.
Google
Kableak
Google enpresak zuntz optikoa duten kableak hedatu ditu munduan zehar, horietako kable nagusi batzuk Euskal Herritik igarotzen dira.
Dama Eskaintzaile Handia
Aurpegiera
Begi ireki handiek, toki ezezagun batea zuzenduak, unearen pertzepzio bizia sartzen dute.
Kanpoko gauzak (ontzia, jantziak, apaindurak) etab... eta barneko gauzak (gorputz hieratikoa, begirada murgildua) etab... prestatutako eta esperotako unea, harrian betirako gera dadin konbinatzen dira.
Google
Fitxategi sistema
Googlek informazioa gordetzeko bere fitxategi sistema propioa garatu du. Fitxategi sistema honi Google File System (GFS) izena eman diote. GFS egokia da, informazio datu handiak sistema banatu batean gordetzeko. GFSk sistema banatuetako aplikazioek bezala, eraginkortasuna, hedagarritasuna, berrerabilpena eta eskuragarritasuna ditu helburu.
Sortu behar diren datuak ehunka (edo milaka) ordenagailu arruntetan gorde behar dira. Hori dela eta, posible da ordenagailu hauetako batzuek huts egitea (eta huts egitetik berreskuratu ezin izatea). Baina, birtualki kalitatea bermatu beharra dago. Berreskuratu ahal izateko monitorizazio jarraitua, errore detekzioa, akatsekiko tolerantzia eta berreskuratze automatikoa sistemaren barnean egon behar dira.
Interfazea
GFSek erabiltzen duen interfazea ohikoa da. Fitxategiak hierarkikoki banatuta daude eta helbidearekin (path-name) identifikatzen dira. Fitxategi hauek ohikoak diren eragiketak onartzen dituzte; irakurri, idatzi, sortu, ezabatu, iriki, itxi...
Horretaz gain, GFSek snapshot eta record append eragiketak ahalbidetzen ditu. Snapshot eragiketak fitxategi baten kopiak sortzen ditu eta record append eragiketak berriz, hainbat bezerok fitxategi berdinean batera informazioa txertatzea ahalbidetzen du beti ere atomizitatea bermatuz.
Interfazea euskaraz
Google bilatzailearen interfazea euskaraz jar daiteke. Horrek eragina du bilaketetan. Adibidez 'Donostia Wikipedia' bilatuz gero erdarazko interfazearekin edo euskarazko interfazearekin emaitza oso bestelako da.
Interfazea euskaraz jartzeko, honako URL helbideak erabil daitezke:
Bilaketa euskaraz
Google bilatzaileak aukera ematen du bilaketa aurreratuak egiteko eta horietan hizkuntza hautatzeko. Horra URL helbidea:
Arkitektura
Fitxategiak nagusia den konputagailu batean eta hainbat morroitan banatzen dira. Konputagailu bakoitzak Linux zerbitzari bat du eta erabiltzaile mailako prozesu bat sortzen du.
Fitxategiak tamaina finkoko zati edo chunk-etan zatitzen dira. Fidagarritasuna bermatzeko zati horietako bakoitza hainbat zerbitzaritan gordetzen da, zerbitzari hauei chunservers deitzen zaie.
Chunk edo zatien tamaina
GFSen sortzaileek chunk bakoitza 64 MBekoa izatea erabaki zuten, hau ohiko fitxategi-sistemen blokeen tamaina (1024 KB) baino askoz handiagoa da.
Tamaina honek hainbat abantaila eskaintzen ditu. Lehenik, bezeroa eta zerbitzari nagusiaren arteko elkarrekintza murrizten du, idazketa eta irakurketa prozesuetan chunkaren kokapena jakiteko zerbitzari nagusiari egin beharreko eskaerak gutxitzen baititu. Bigarrenik, bezero eta zerbitzari nagusiaren arteko eskaerak gutxiago izanik, sareko trafikoa gutxitzen da. Eta azkenik, zerbitzari nagusiak chunk edo zatien inguruan gorde behar duen informazioa gutxiago da, zati kopurua txikiagoa izanik horien guztien informazioa jakiteko byte gutxiago gorde behar baitira.