cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sirakusa
Atenastarren espedizioa
K.a. 415ean, Atenastarren espedizioa gertatu zen Magna Graecian (Sizilian). Atenastarrek Sirakusa eraso egin ondoren, garaipena lortu zuten Portu Handian. Hala ere, Niziasek erasoa eten zuen Catanian negua pasatzeko. Hurrengo udaberrian, atenasterrak hiriaren iparraldean zeudela, Leonen lehorreratu ziren base bat jartzeko. Lehorreko armada aurrera joan zen, Epipolak (Epipolae) okupatuz, Labdaloraino helduz, non goarnizio bat ezarri baitzuen. Sizera heldu orduko, Sirakusako setioa jarri zuten. Atenastarrek Sirakusako harresiak suntsitu zituzten, beraien itsas armada Portu Handian kokatuz. Tarte horretan, Espartako Gilipo, Sirakusa laguntzera etorriz, hirian sartu zen atenastarrak baino lehenago. Gilipok Labdalon etsaien itsas armada ustekabean harrapatu zuen, setiotzaileen eta ontziteriaren arteko komunikazioak moztuz. Niziasek konturatzean ez zegoela hiria hartzerik, errefortzuak eskatu zituen. Espartarrek arrakasta handiak izan zituzten: atenastarrek eraikitako harresi batzuk kontrolatu zituztelako eta beraien ontziteriaren hornidura mozteko gai izan zirelako. Geroago, Atenastar flota eraso zuten baina Demostenes eta Eurimedonte itsas armada batekin etorri ziren atenastarrak laguntzera. Demostenes saiatu zen Epipolaseko oinarrizko posizioak berreskuratzen, baina ordurako Gilipok errefortzatuta zegoen. Demostenesek Eurialo gotorlekua konkistatu zuen, nahiz eta beste frontetan atzera joan zen galera handiekin. Buruzagi honek porrota behin-betikotzat hartuta, setioa bertan behera utzi, zuen baina Niziasek erabaki zuen jarraitzea. Azkenean, denbora luze galdu zenez erabakitzean alde egin ala ez, sirakusiarrek ofentsibari ekin zioten. Bitartean, atenastarrak biltzeko mugimenduak egin zituzten eta flotarekin Portu Handia eraso eta partzialki birrindu zuen. Atenastarren kontraerasoek porrot egin zuten, flota guztia galduz. Ordurako, atzera-egite azkarra baino ez zitzaien geratzen, posizio guztiak utzirik. Atenastar armada Anapos haranera abiatu zen, baina Akrea harkaitza igarobidera heldu zirenean, Sirakusako armadak pasatzea oztopatu zien. Orduan, atenastarrek Helorosera jo ziren Cacyparis eta Erineos ibaiak zeharkatzeko. Toki honetako guda batean, hildako asko izan zituzten eta gainerakoak Asinarora heldu ziren, non sirakusiarrei errenditu baitziren. Zazpi mila atenastar atxilotuak izan ziren. Sirakusiarrek garaipena ospatzeko ibaiaren ondoan oroigarri bat eraiki eta gertakizuna oroitzeko Asinaria izeneko jaialdia ezarri zuten.
K.a. V. mendearen bukaeratik IV. mendera arte
Zenbait urte beranduago, kartagotarrak agertu ziren Segesta laguntzera Selinuntek eraso egin zuelako. K.a. 410ean, Selinunte eta Himera suntsitu zituzten eta K.a. 406an, Agrigento. Kartagotarrek irla menperatu nahi zuten. Dionisio Zaharrak (Dionisio I.ak) egoeraz baliatuz, K.a. 405ean, Sirakusako boterea lortu zuen. Buruzagi honek 405tik 367ra gobernatu zuen. Bere agintaldian Ortigia irla gotorleku sendo bat bilakatu zen. Barruan, Pentapila izeneko zonaldean, akropolia zegoen tokian, Dionisioeren egoitza finkatu zen. K.a. 397ko kartagotarren kontrako gerran, tirano sirakusiarra Siziliako mendebaldera heldu zen, baina azkar itzuli behar zuen Sirakusako harresietara babesaren bila. Himilkon jenerala portuaz jabetuz, hiriaren ingurumariak hondatu zituen. Kartagotarrek, Sirakusatik alde egin behar zuten beraien kanpamenduan izurria hedatu zelako. Dioniso, egoera aprobetxatuz, setiatzaileen kontrako eraso batean, flotarik gehiena hondoratu zuen. Himilkon gai izan zen segurtasunez erretiratzeko itun sekretu bati esker, baina mertzenarioak eta aliatuak bertan behera utzi behar zituen. Dioniso Zaharraren ondorengoa Dionisio Gaztea izan zen (K.a. 367-357). Geroago, sirakusiarrak matxinatu zirenean eta Dioni ateak zabaldu ziotenean, Ortigia, oraindik ere, Dionisioren eskuetan jarraitu zuen. Dionek gotorlekua setiatu zuen (357-356) eta gosearen eraginez Apolokratesen (Dionisioren semea) errendizioa lortu zuen. Hala ere, Dionek demokrazia berrezarri ez zuenez, Kalipok (K.a. 352-350), bere ofizialak, boteretik kendu zuen. Honen ondorengoak, Hiparino eta Areteo (K.a. 352-350) eta geroago Niseo (K.a. 350-346) izan ziren. Hauek guztiak Ortigian finkatu ziren. K.a. 347an Dionisio Gazteak tronua eskatu zuen, baina orduan Hizetas I.ak, kartagotar flotaren laguntzaz, hiria kontrolatu zuen. K.a. 344ean. Timoleonek, K.a. 345ean, gobernu demokratikoa ezarri zuen eta mila erbesteratuekin Ortigia lortu zuen Dionisoren eskuetatik, honek Neon gobernadore gotorlekuan utzi bazuen ere. Hau ustekabeko irteera batean hiriaren parte handi batez jabetu zen. Timoleonek kontraeraso bat eginez, lehenengo hiria, eta geroago gotorlekua berreskuratu zuen. Gotorlekua eraitsi zuen, bere lekuan justizia jauregia eraikitzeko. Timoleonek Korintotik eta beste leku batzuetatik kolono berriak ekarri zituen, demokrazia eta errepublika berrezarriz. Diodesen legeak, 413koak, indarrean jarri zituen eta ohorezko urteko magistratura bat antolatu zuen, Olinpiar gaztearen Anfipolos izenekoa. Honek urteari izena ematen zion, Atenasko arkonteen bezalakoa. Barruko borrokek irla ahuldu zuten. Timoleonek erremedio bat jarri nahian, kartagotarren kontrako gerra hasi zuen eta Krimiso gudan suntsitu zituen, baina garaipen honek ezin zuen hiriko alderdien arteko borrokarekin bukatzea.
K.a. III. mendea
Askatasuna berrezarri ondoren, oparotasuna bueltatu zen hirira. K.a. 317tik 289ra arte Agatokles despotak boterea eskuratu zuen indarrez. Agatoklesek lan eta eraikin asko egin zituen Sirakusan. Kartagoren kontrako gerrei dagokienez, garaipenak eta porrotak izan zituen. Bere arrakastarik handiena gerra Afrikara eramatea izan zen, non etsaiari galera handiak eragin baitzizkion. Bake-itun batek gerrari amaiera eman zion baina Agatoklesen heriotzaren ondoren, K.a. 289an, kartagotarrek Sirakusako politika oztopatzen jarraitu zuten. Egoera hau zuzentzeko, hiritarrek Pirro Epirokoaren laguntza eskatu zuten. Pirroren gobernu labur baten ondoren, Hieron II.ak hartu zuen boterea K.a. 275ean. Hieronek 50 urteko bakezko eta oparotasunezko aldia inauguratu zuen eta Sirakusari antzinateko ospea bueltatu zion. Berak Hieroneko Legea indarrean jarri zuen, gero erromatarrek Siziliako administrazioan ezarriko zutena. Hieronek antzokia handitu zuen ere eta bere izeneko aldarea eraiki zuen ere. Honen agintaldiaren garaian, Arkimedes filosofo eta matematekari ospetsua bizi zen. Beste asmakizunen artean Arkimedesen atzaparra zen, geroago erromatarren setioan (K.a. 214-212) erabili zuena. Idazleen artean Teokrito da aipagarriena. Hieronen ondorengoa bere biloba Hieronimo izan zen (K.a. 215-214). Honek, Cannaeko guduaren ostean, errotamarrekin sinatutako bakea apurtu zuen, Kartagoren aliantzara bueltatuz. Hieronimo erail ondoren, bere jeneralek Adranodoros (K.a. 214-212), Hipokrates (K.a. 213-212) eta Epizides (K.a. 213-212) Kartagoaren alde jarraitu zuten. M. Klaudio Martzelo erromatarrak Sirakusa setiatu zuen K.a. 214.ean. Martzeloren flotak itsasoa kontrolatzen zuen, baina lehorrean, ez zuen arrakasta handirik. Arkimedesek defentsarako tresna asko probatu zuen; hala nola su grekoa, bere izena zuen atzaparrak, e. a. Hauei guztiei esker, Martzelok setioa bertan behera utzi behar izan zuen eta blokeoari ekin zion. Kartagotarrak gai izan ziren hiriko blokeoa apurtzeko eta hornidurak eramateko. K.a. 212ko udaberrian, erromatarrek Portus Trigilioriumeko harresiak eskalatu zituzten, Titxa eta Neapolis auzoak kontrolatuz. Geroago, Eurialok gotorlekua errenditu zen ere. Kartagotarrek setioa altxatzeko Himilkonen eta Hipokratesen esanetara zegoen armada bat bidali zuten. Bestalde, Bomilkarren ontziteriak Portu Handia kontrolatzen zuen eta Epizidesek Martzeloren kontra irteera bat egin zuen. Erasoak toki guztietan errefusatuak izan ziren. Egoera gehiago okertu zen Hipokrates, Himilkon, Kartagoko eta Sirakusako marinel asko hil zirenean izurriak jota. Bomilkar ofizialki Kartagora abiatu zen tropen bila baina ez zen itzuli. Epizides Agrigentora joan zen eta Sirakusa Merikus izeneko hispaniar mertzenarioen buruzagiaren eskuetan utziz, halaber, gutxira, Martzelori errenditu zen. Bakarrik Ortigiak tarte batez iraun zuen, baina erromatarrek hiria okupatzean arpilatzeari ekin zioten. Lejionario batek Arkimedes hil zuen ezagutu ez zuelako.
Erromatar garaia
Sirakusa Siziliako erromatar probintzian sartu zen. Gaio Verres (K.a. 73-70) eta Sexto Ponpeioren (K.a. 39-36) ordainarazpenak hiriaren ekonomia behera joan zen. Augustok (K.a. 21ean) kolonia bat kokatu zuen. Nahiz eta ekonomia behera joan, Siziliako pretoreen eta kuestoreen egoitza izan zen. Zizeronen ustez greziar hirietatik handiena eta ederrena zen. Bere portuak garrantziari eutsi zion inperioko ekialde eta mendebaldearen arteko merkataritzari esker. Kristautasuna hedatu zen Paulo Tarsokoa eta San Martzianorekin. Azken honek, Sirakusako lehendabiziko gotzaina izanik, hiria kristautasunezko proselitismoaren mendebaldeko zentru garrantzitsuenetariko bat bilakatu zuen. Jazarpen aldian, anitz katakonbak egin ziren, hauen tamaina bigarrena da Erromarenak ondoren.
Erdi Aroa
Erromatar inperioa desagertu zenean, irla ostrogodoek kontrolatu zuten. Bandaloen gobernuaren ondoren, Sirakusa eta Sizilia Belisariok errekuperatu zituen Bizantziar Inperiorako, eta hauen esku egon zen IX. mende arte. K.o. 663-668 Sirakusa izan zen Konstantino II.a enperadore bizantziarraren egoitza eta Siziliako elizaren metropolia. Nahiz eta aglabtarrek setiatu (827-828), bizantziar errefortzuek Sirakusaren erorketa ekidin zuten. Hiri hau bizantziar erresistentziaren zentrua izan zen islamiarrek irla konkistatzen zuten bitartean. Azkenean, aglabtarren esku erori zen 828an. Islamiarren bi mendeko agintaldian Siziliako emiratoaren hiriburua Sirakusatik Palermora mugitu zen. Katedrala mezkita bilakatu zen eta Ortigiako irla islamiar estiloaren arabera zaharberritua izan zen. Hiriak merkataritzazko tradizioa mantentzeaz gain, bizitza kulturalak eta artistikoak gora jo zuen ere. Horren adibide XII. mendeko Ibn Hamdis Siziliako arabiar poeta zen. Jurgi Maniazek 1038an hiria berreskuratu zuenean, Santa Luziaren erlikiak Konstantinoplara bidali zituen. 1043an, hiria berriz galdu zuen. Ortigiaren gazteluak, Hohenstaufen gobernuan berreraikitakoa, Maniaze izena dauka haren ohorean. Roberto Guiscard normandiarrak Siziliaren konkista bere kabuz hasi zuen baina alperrik. Hala ere, 815.ean, Roger I.ak eta bere semeak Jordan Hautevillekoak lortu zuten. Azken honek hiria ordainketan jaso zuen. Auzo berriak eraiki zituen, katedrala eta beste eliza batzuk zaharberritu ziren ere. Suabiako Henrike VI.ak Sirakusa konkistatu zuen. Genoar gobernu labur baten ondoren (1205-1220), merkataritza erraztu zuena, Frederiko II.ak Sirakusa konkistatu zuen. Maniaze gaztelua zaharberritu zuen, baita apezpiku eta Bellomo jauregiak eraiki zituen ere. Hiriak eta irlak goraldia berreskuratu zuten, baina Frederikoren heriotza eta gero, anarkia feudalaren aldia agertu zen. XIII. mendean sirakusiarrek pribilegioak jaso zituzten Aragoiko 1298ean, anjoukoen kontra laguntza eman zutelako. Familia nobleek zenbait jauregi eraki zituzten; hala nola, Abela, Montalbo, Kiaramonte eta Naba. Trinakriar dinastia, jatorriz Aragoikoa, katalanez Saragossa de Sicilia izenarekin ezagutzen zen.
Aro Modernoa
Hurrengo mendeetan, hiriak bi lurrikara jasan zituen, 1542an eta 1693an, eta 1729an, izurri bat. XVII. mendeko hondamendiak ez zuen bakarrik Sirakusaren itxura aldatu baizik eta Noto haraneko hiriena ere. Hiri horiek zaharberrituak izan ziren italiar barroko estiloan.
Aro Garaikidea
1837ko koleraren hedapenak, Borboien kontrako matxinada bat eragin zuen. Zigor moduan probintziaren hiriburua Notora mugitu zen, baina horrekin ez ziren istiluak bukatu, 1848ko iraultzan, sirakusiarren parte-hartzeak adierazten duen bezala. Italiaren bateratzea eta gero, 1865ean, Sirakusa, berriz ere, probintziako hiriburua izan zen. 1870ean, harresiak bota ziren eta zubi batek lotu zuen Ortigia irla lehorrarekin. Hurrengo urtean, trenbide bat eraiki zen. Alemaniarren eta aliatuen bonbek hondamendia eragin zuten 1943ean. Husky operazioa izan zen aliatuen emandako izena Siziliako inbasiorako. Hori, 1943ko uztailaren 9-10 egunetan gertatu zen, britainiar tropek irlaren ekialdea erasotu zutenean. Montgomery jeneralak Sirakusa okupatu zuen inbasioaren lehenengo eguna. Ordutik, portua Royal Navyren basea bilakatu zen. Hiriaren mendebaldean kokatu zen Commonwealtheko hilerri bat, non 1.000 soldatu lurperatuta dauden. II. Mundu Gerraren ostean, iparraldeko auzoak industrializazioa zela eta, modu kaotikoan hedatu ziren. Gaurko Sirakusak baditu 125.000 biztanle inguru, eta toki historikoetan, anitz ikuskizun. Gune historikoa zaharberritzeko eta errekuperatzeko prozesua abian jarri zen 1990ean. Ondoko toki interesgarriak Catania, Noto, Modica eta Ragusa dira.
Ikurrak
Antzinatean hiriak bere ikurrak zituen diru kontuetan. Bere ikurrik ezagunena eta antzinakoena Arethusaren aurpegia izan zen, izurdez inguratua, Mediterraneoan zehar ospetsu egin zena. Siziliako lehen hiria ere izan zen triskeleren irudia txanponetan grabatzen, lagundu zuena uharte osorako ikur nagusi hau zabaltzen.
Geroago, XV. mendean, gotorleku batek erabat ordezkatu zuen arranoa, harik eta, XVII. mendean, hiriko ikur zaharrenak elkartu eta Sirakusako armarria dena osatu zuten arte: arrano bat dorretxoekin (gaztelua eta dorretxoak), koroa batez inguratua.
Aipatutako Aretusaren irudia, gaur egun izurdez inguratua dagoena, gurdiarekin batera erabiltzen den bitartean, garaipen hegoduna eta lehoiarekin (Kartagoren aurkako gerran agertu zena), Sirakusako (antzinako probintzia) udal partzuergo askearen armarria irudikatzeko.
1. sektorea
Sirakusa da Italiako eta Europar Batasuneko limoi ekoizpenaren lehen barrutia, Syracuse IGP limoiaren ekoizpenarekin, salmenta zifra gero eta garrantzitsuagoak erregistratzen dituena. Lurraldeko beste ekoizpen nabarmen batzuk Siziliako gaztak, Sirakusako patata berria, Iblei mendietako oliba olio birjina estra , Sirakusako sandia eta lurreko beste produktu batzuk dira. Mahastigintza eta ardogintzaren sektorean, Sirakusako DOC ardoak ekoizten ditu, hauen artean Nero d 'Avolaz eta Mosato di Sirakusa.
Sirakusako uretan moluskuak eta krustazeoak hazten dira, eta arrain mota asko arrantzatzen dira, batez ere tokiko merkataritzarako.
2. sektorea
Lurraldearen zati handi bat industria petrokimikoari eskaini zaio. Sirakusan, Europako sektoreko polorik handienetako bat da, eta horrek, bereziki iraganean, errekorra izan du probintzia-ekonomiarentzat, gero pixkanaka behera egin bazuen ere.
Zentroak Italiarako esportazio-datu guztiz garrantzitsuak erregistratu dituen arren ). Gaur egun, sektorea krisian dagoela uste da.
Energia alternatiboen sektorea garatzen ari da, batez ere eguzki-energia, lurraldean hainbat esperientzia izanda. Beira birziklatzeko instalazio garrantzitsu bat ere badago, munduan beira berunarekin birziklatzen duen bakarra.
3. sektorea
Zerbitzu sektoreak da enplegu gehien eskaintzen die sirakusarrei.
Turismoa
Turisten harrera indartsu hazten ari da.
UNESCO k 2005etik, Sirakusa hiri osoa eta Pantalikako nekropolia, Gizateriaren Ondarea izendatu zuen. Programa honen helburua zen kulturazko eta garrantzi handiko tokiak katalogatzea eta zaintzea. Erabakiaren talde arduradunak Sirakusa onartu zuen beste hautagaien artean bere monumentu eta toki arkeologikoengatik. Izan ere, Sirakusa aberatsa da greziar, erromatar aroko eta barroko estiloko lanetan. Honetaz gain, antzinako Sirakusa zuzenean lotuta dago gertaerekin, ideiekin eta garrantzi unibertsaleko literaturako lanekin.
Errepideak
Udalerria estatuko hiru errepideren eta errepide baten eraginpean dago (azken hau bi zatitan banatzen da: bata hiriaren iparraldean eta bestea hiriaren hegoaldean):
Trenbideak
Sirakusa geltoki nagusi eta terminal bat da, distantzia luzeko trenen trafikoa duena Reggio Calabria, Napoli, Erroma Termini (Sirakusa-Erroma Termini tartea), Genova eta Milan (Sirakusa-Milan erdiko zatia) geltokietara, eta eskualdeko trenak Catania erdialdeko ipar-ekialdeko geltokietara, Taorminara, Messina zentralera eta itsas geltokietara (Messina-Sirakusa trenbidea) eta Ragusa, Gela eta Canicattiko hego-mendebaldea (Sirakusa-Gela-Canicattide trenbidea eta Sirakusa-Ragusa-Vizzini trenbidea).
Iparraldean trenbideak trenbide bikoitzeko zatiak ditu eta erabat elektrifikatuta dago ; hegoaldean, berriz, bide bakarrekoa da eta ez dago elektrifikaturik.
Aireportuak
Gainera, udalerrian aireporturik ez duen arren, zehaztu behar da Sirakusa SAZen dagoela administratiboki, Siziliako ekialdeko aireportuak kudeatzen dituen enpresa: Catania-Fontanarossako aireportua (Sirakusatik 50 km iparraldera) eta Comisoko aireportua (Sirakusatik 110 km hegoaldera), bere CCIAA eta Sirakusako erakunde askearen udal-partzuergoaren partaidetzarekin, garrantzi estrategikoa duelako.
Hiri-mugikortasuna
Hainbat autobus-konpainiak eskaintzen dituzte zerbitzuak Sirakusatik Italiako beste eskualde batzuetara edo nazioarteko helmugetara; Go-Bike zerbitzua ere aktibatu zen, bizikleta erabiliz mugikortasun iraunkorragoa lortzeko; horretarako, Rossana Maiorca ziklo-bidea eraiki zen, hiriko iparraldea zeharkatzen duena: bide hori 2019an ofizialki sartu zen Ciclovia Magna Grecia izeneko bizikleta-ibilbidean, Pozzallotik Lagonegroraino iristen dena (Italiako hiru eskualde ukitzen).
Glaukoma
40 urtetik gorako jendeak izaten du batez ere, baina haurrek ere izan dezakete. Begi batean azaltzen denean ez bada egoki sendatzen, beste begira heda daiteke. Itsutasuna eta ikuseremua murriztea dira zeinu klinikorik nabarmenenak. Pupilak kolore berdexka hartzea dakar, eta hortik datorkio izena.
Marcelino Bergara
Marcelino Bergara Larralde, pilota arloan Bergara I.a deituraz ezaguna (1943ko maiatzaren 16a, Etxalar, Nafarroa Garaia - 2010eko urriaren 10a, Donostia, Gipuzkoa) esku huskako pilotaria izan zen, aurrelaria. Etxalarko mutikoa (el Mozo de Etxalar) ezizena ere jaso zuen. Salvador Bergara Larralde edo Bergara II.a pilotariaren anaia zen.
1962an Espainiako esku huskako buruz buruko txapelketa eta munduko binakako txapelketa irabazi zituen. Hasiera arrakastatsu haren ondoren, beste hainbat lorpen ere izan zituen: 1965ean, bigarren mailako lehenbiziko txapeldun nafarra bilakatu zen; Buruz Buruko Txapelketa Nagusian parte hartu zuen lehenbiziko pilotari nafarra ere izan zen, txapelketa hori bederatzi aldiz jokatu zuen, bai eta behin finalerdietara heltzea lortu ere.
Cuatro estaciones en La Habana
Cuatro estaciones en La Habana hispano-kubatar polizia-telesaila da, Leonardo Padurak Netflixerako sortua.
Putzu
Putzua, halaber putzuzuloa, patina ( Bizk. ), zipua ( Ipar. ) edo batzuetan pozadera ( Heg. ), lurrean zuloa eginez akuifero bateko ura eskuratzeko egiten den eraikuntza da. Putzu horretatik ura ponpa elektriko, mekaniko edo eskuzko batekin atera daiteke, baita hainbat edukiontzi erabilita ere. Edukiontzi horiek mekanikoki edo eskuz igo daitezke.
Cuatro estaciones en La Habana
Sinopsia
Mario Conde tenientea bizitza kaotikoa duen polizia nostalgikoa da, arazo asko baina balio etiko oso indartsuak dituen gizona, eta literaturaren zale amorratua, ustelkeriaren, moral bikoitzaren eta oportunismoaren aurkako borroka etikoari eusten diona.
Condemafia-sarez eta droga-trafikoz kutsatutako hiri batean modo ez-orotdoxo batean gaizkile bila dabil.
Estatu itsasgabe
Estatu itsasgabeak itsasertzik ez duten lurbarneko estatuak dira, hau da, itsaso rako irteera naturalik ez dutenak.
Itsaso itxien ertzean kokatuta daudenak ere haietakoak dira, hau da, berez aintzira handiak diren baina itsaso izena dutenak (adibidez, Kaspiar Itsasoaren ertzeko zenbait estatu).
Estatu itsasgabeak
Mundu osoan, 45 estatu itsasgabeak dira:
Itsasgabe bikoitzak
Haien artean badira bi estatu itsasgabe bikoitz: Liechtenstein eta Uzbekistan, estatu itsasgabez guztiz inguratua daudelako.
Estatu erdi-itsasgabeak
Hurrengo estatuak ia itsasgabeak dira, itsasertzak mugen zati txiki-txikiak baitira:
Honorio
Honoriok augusto titulua 393an jaso zuen. Enperadore 10 urte zituela bihurtu zen, aita 395eko urtarrilean hil baitzen. Agintaldiaren lehenengo erdian Estiliko vandaloaren menpean egon zen Honorio.
Hasiera batean, Milanen kokatu zuen hiriburua Honoriok. Hala ere, 402an, bisigodoek Italia eraso zutenean, Ravennara mugitu zuen hiriburua, padurek babesten zutelako. Hiriburua ongi babestuta egon arren, Italiako gainerakoa ia-ia armadarik gabe geratu zen. Honela, Alariko bisigodoen erregeak Erroma arpilatu ahal izan zuen 410eko abuztuaren 24an.
Izan ere, Estiliko 408ko udan hilarazi zuen Honoriok. Jeneral indartsurik gabe, orduko barbaroez betetako armada erromatarra menderagaitza zen, eta zaila zuen Honoriok Alarikori aurre egitea. Gainera, kristauak baino ez zituen postu altuenetara igotzen.
Defentsa sistema kaxkar horrek ez zuen bisigodoek Erroma setiatu zezaten galarazi. Goseteak bultzatuta, hiriko ateak zabaldu ziren, eta erasotzaileek sartu baino ez zuten egin behar. Erroma ez zegoen kanpoko indarren menpean 7 mende lehenagoko Galiako zeltek eraso zutenetik. Bisigodoen garaipenak oso eragin sakona eta azkarra izan zuen Inperio osoan zehar. San Agustinek, horren harian, Jainkoaren Hiria idatzi zuen.
410ean ere Honoriok Britania bere kasa defendatzen utzi zuen, hango ofizialek laguntza eskatu ondoren. Izan ere, Italia gorde ezinik, Honoriok ez zituen urruneko probintziak defenditzerik.
Germain Garcia
Germain Garcia (Baiona, 1993ko ekainaren 10a) lapurtar errugbilari ohia da, hirugarren lerroko hegal moduan aritzen dena.
Centrolene peristictum
Centrolene peristictum Centrolene generoko animalia da. Anfibioen barruko Centrolenidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Dragoi Bolan, txapelketa urte askoan zehar Papaya uhartean burutu zen; Lurraren hego hemisferioan.
Tony Ferguson
Anthony Armand "Tony" Ferguson Padilla2 (Oxnard, Kalifornia, Ameriketako Estatu Batuak, 1984ko otsailaren 12a) mexikar jatorria duen borroka-arte mistoen borrokalaria da. Ferguson UFCko behin-behineko txapelduna izan da behin eta The Ultimate Fighter realityko 13. denboraldian. Gaur egun, Ferguson zazpigarren postuan dago UFC.4ko pisu arineko ranking ofizialetan.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Arte Martzialen Txapelketaren bilakaera
Seriearen hasieran txapelketa bost urtean behin ospatzen zen; gerora hiru urtean behin hasi ziren ospatzen, borrokalari kopurua gero eta handiagoa baitzen. Hasieran gainera, finalera pasatzen zirenak 8 baino ez ziren eta gero 16 izatera pasa ziren.
Haur-kategoria ere sortu zuten haurrak eta helduak banatzeko. Beranduago 15 urte baino gutxiago zituenak ezingo zuen nagusien atalean parte hartu. Kontuan izan behar da Son Gokuk '''Arte Martzialen 21. Mundu Txapelketan''' parte hartu zuenean 12 urte baino ez zeuzkala eta Krilinek 13. Goku izan zen finalera sekula iritsi zen parte hartzailerik gazteena. Gero 15 urterekin jokatuko zuen hurrengo txapelketa eta 18rekin hurrengoa (azken honetan irabazi egin zuen Satan Txiki menperatu ostean).
Txapelketako arauak
Txapelketak ez dauka denbora mugarik, nahiz eta 25. ediziotik aurrera 30 minutuko denbora muga ezarri zen eta garaile garbirik ez bazen epaileek erabakiko zuten nor zen garailea puntuen bidez. Galtzeko baldintzak honakoak dira:
Tony Ferguson
Biografia
Ferguson Muskegon hazi zen, Michigan. Erdi mendebaldeko hiri txiki batean bizi den Kaliforniako hegoaldeko natibo baten antzera, Fergusonen aitak kiroletan inskribatu zuen txikitan, lagunak egiten eta bere ingurune berrian sartzen laguntzeko.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Txapelketako arauak
Arauak ez errespetatzearren deskalifikatua ere izan daiteke:
Arte Martzialen 21. Mundu Txapelketa
Bere entrenamenduaren emaitzak probatzeko Iratxo Dortokak Son Goku eta Krilin Arte Martzialen Txapelketan sartzea erabaki zuen. Iratxo Dortokak berak ere parte hartu zuen mozorrotuta, Jackie Chun izenarekin. Bere nahi bere ikasleetako batek ere ez irabaztea eta honela entrenatzen jarraitu zezaten, munduan eurak baino indartsuagoa zen pertsonarik bazela ikusita. Hau izan zen Son Goku, Krilin eta Yamchak parte hartu zuten lehen txapelketa. Bertan konturatu ziren Krilinek eta Gokuk zuten indarraz eta teknikaz. Azken borrokan Goku gorila erraldoi bilakatu zen eta txapelketako eraikuntzaren zati bat txikitu zuen.
Arte Martzialen 22. Mundu Txapelketa
Lehenengo txapelketaren ostean, 3 urte geroago Goku berriz ere lagunekin elkartu zen edizio berri honetan parte hartzeko. Hemen jakin zuten Iratxo Dortokaren eskolako eta Mikerroiren eskolaren arteko etsaitasuna. Azken honetako ikasleek ere parte hartu zuten titulua irabazteko asmoz: Ten Shin Han eta Chaoz. Iratxo Dortokak berriz ere Jackie Chun izenarekin parte hartu zuen baina lehiaketa bertan behera utzi zuen bere ikasleentzat gogorrak izango ziren arerioak zeudela ikustean.
Arte Martzialen 23. Mundu Txapelketa
Goku Ahalguztidunarekin hiru urtez entrenatu ostean iritsi zen txapelketa honetara. Urte hauetan dexente hazi zen Goku altueran, bere lagunak harrituta utzi zituen berriz ere elkar ikusi zirenean. Txapelketa honetako parte hartzaile gehienak ezagunak ziren, nahiz eta batek bere izena ezkutatu nahi izan. Txapelketa honetan ospatu zen Goku eta Chichiren ezkontza ere. Sekula izan zen txapelketa bortitzena eta suntsitzaileena izan zena hau (Papaya irla guztia suntsitzeraino) eta Goku eta Satan Txikik egindako txikizioaren ondorioz, beste urte batzuetan ez zen txapelketarik antolatu.
Tony Ferguson
Biografia
Fergusonek oso ondo hartu zuen atletismoa, eta 12 karta irabazi zituen unibertsitateko taldean Muskegoneko Bigarren Eskola Katoliko Nagusian, futbolean, beisbolean eta borroka librean. 2002ko Estatuko futbol txapeldunen defendatzailea izan zen eta 3 aldiz izan zen All-State selection wrestlingean, 2002an 152 liberako dibisioa irabaziz.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Arte Martzialen 24. Mundu Txapelketa
Txapelketa hau aurrekoa amaitu eta urte askotara burutu zen, Cellen Jokoa hasi baino lehentsuago. Nahiz eta istorioan eta seriean ez zen agertu jakina da Satan Jauna izan zela garailea Jewel garaitu ostean eta Spopovitch, Punta, Mighty Mask eta Killak parte hartu zutela. Final laurdenetan Satanek Spopovitch garaitu zuen eta Killak Mighty Mask. Final erdietan Satanek Killa garaitu zuen eta Jewellek Punta. Edizio honetan lehen aldiz haur-kategoria sortu zen. Irabazlea Videl izan zen, Satanen alaba.
Ondorengo eskema borrokaldiak nola izan zitezkeen irudikatzen du, baina ez da ezer ofiziala, ez baita inon hau zehaztasunez deskribatzen:
Tony Ferguson
Biografia
Bigarren Hezkuntzaren ondoren, Fergusonek Michigango Unibertsitate Zentralean izena eman zuen Grand Valley Estatu Unibertsitatera joan aurretik. Berak ere murrizketa bat egin zuen Muskegon Community Collegen. Fergusonek All-American honors irabazi zuen bi aldiz, txapelketa nazionala irabaziz 165 liberako dibisioan.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Arte Martzialen 25. Mundu Txapelketa
Zazpi urte pasa ziren beste lehiaketa bat antolatu zen arte eta Videlek Son Gohan konbentzitu zuen bertan parte hartzeko, bestela Saiya Handia bera zela esango zuen. Gohanek Z gerlari guztiak informatu zituen honetaz eta Goku ere Beste Mundutik egun baterako etorriko zen bertan parte hartzeko.
Helduen txapelketak 3 borroka baino ez zituen izan, hau jokatzen ari zela eten egin zen, Babidik bidalitako Spopovitch eta Yamu agertu baitziren Gohanen energia biltzera. Parte hartzaileen gehiengoak Babidi eta lagunei jarraitu zien eta deskalifikatuta geratu ziren. Honela Battle Royal bat egitea erabaki zen geratzen ziren 5 parte hartzaileekin: Satan Jauna, Mighty Mask, Killa, Jewel eta Zibor 18. Borrokaldi hau "denak denen aurka" modalitatean egin zen, 5 borrokalariak batera borrokatuko ziren. 18k erra garaitu zuen Jewel eta Mighty Maskek Killarekin berdina egin zuen. 18 eta Mighty Mask elkarren aurka borrokatu zuten Satan Jauna baztertuz. 18k ordea, berehala jakin zuen Mighty Mask bi pertsona zirela (Goten eta Trunks) eta deskalifikatuta geratu zen.
Azkenean 18 eta Satan Jauna geratu ziren. Azken honek irabazi egin zuen, baina Zibor 18k utzi ziolako, txapelketan irabazitako dirua eta beste 3 milioi zenit gehiagoren truke. Sekula izandako txapelketa zirraragarri, bizi eta aurreikus ezinetako bat bezala gogoratzen da.
Senoncourt
Senoncourt Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Palluau
Biztanleria
2007an Palluau udalerrian erroldatutako biztanleak 868 ziren. Familiak 357 ziren, horien artean 88 pertsona bakarrekoak ziren (42 bakarrik bizi ziren gizonak eta 46 bakarrik bizi ziren emakumeak), 105 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 139 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 25 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Tony Ferguson
Biografia
Ferguson Kaliforniara itzuli zen familiarengandik gertuago egoteko, marketing eta salmenta lanetan egunez eta zerbitzari bezala gauez. Gau batean, tabernan zegoela, nagusiak berarekin hitz egin zuen bere borroka libreari buruz, eta MMAko borrokalari gazte batzuekin lan egitera gonbidatu zuen. Ferguson berehala maitemindu zen kirolaz eta ez du atzera begiratu, bere MMA karreran buru-belarri arituz.
Palluau
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Senoncourt
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Tony Ferguson
The Ultimate Fighter[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Fergusonek UFCrekin sinatu zuen 2011n The Ultimate Fighter-en lehiatzeko: Team Lesnar vs Team dos Santos Finale.
Tabernash (Colorado)
Tabernash Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Grand konderrian kokatuta dago, Colorado estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Laurenzana
Laurenzana Italiako udalerri bat da. Potenzako probintzian kokatuta dago, Basilicata eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Royal Battlea
5 partaiderekin egindako borrokaldia izan zen. Parte hartu zuetenak Satan Jauna, Mighty Mask, Killa, Jewel eta Zibor 18 izan ziren. Tatamian 5ak batera borrokatu ziren "denak denen aurka" modalitatean.
Tony Ferguson
The Ultimate Fighter[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Ferguson izan zen Lesnarren taldeko hirugarren selekzioa eta bosgarrena guztira. Ferguson Justin Edwardsekin parekatu zuten bere atariko borrokarako. Lehen txandaren ondoren, Edwardsek lurrera bota zuen Ferguson, baina lurrean zegoela Fergusonek ostikada suntsitzaile bat eman eta Edwards lurrera bota zuen. Garaipenarekin, Fergusonek aurrera egin zuen final-laurdenetan.
Final-laurdenetako borrokarako, Fergusonek Ryan McGillivrayren aurka borrokatu zuen, azkar irabaziz borroka uppercut baten ondoren. Garaipena finalerdietara eraman zuen Chuck O 'Neil bere taldekidearen aurka. Fergusonek O 'Neil garaitu zuen TKOren bitartez hirugarren txandan finalera bidaliz Ramsey Nijemen aurka jokatzeko.
Laurenzana
Mugakideak
Laurenzanak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Tony Ferguson
Bizitza pertsonala
Ferguson ezkonduta dago eta bi seme-alaba ditu: Armand Anthony, 2016ko apirilaren 28an jaioa, eta Angel Anthony, 2021.ergusongo maiatzaren 31n jaioa, ezkonduta dago eta bi seme-alaba ditu: Armand Anthony, 2016ko apirilaren 28an jaioa, eta Angel Anthony, 2021eko maiatzaren 31n jaioa.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Arte Martzialen 28. Mundu Txapelketa
Boo Ahaltsua garaitu eta 10 urtera Gokuk txapelketan parte hartzea erabaki zuen, indar handiko norbaitek izena eman baitzuen; Oobek. Oob Boo Ahaltsuaren berraragitzea zen, baina gorputz on batean. Txapelketa hau ezberdin antolatu zen, 12 finalistek elkarren aurka borrokatu beharko baitzuten, taula xelebre baten arabera. Lehiaketa honen irabazleak final nagusia azken edizioetako irabazle zen Satan Jaunaren aurka borrokatu behar zuen. Haur-kategoria ez zen antolatu txapelketa honetan eta adin guztietako jendeak txapelketa bakarrean parte hartu zuen.
Senoncourt
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Thalassarche impavida
Thalassarche impavida Thalassarche generoko animalia da. Hegaztien barruko Diomedeidae familian sailkatua dago.
Senoncourt
Etxebizitza
2007an 122 etxebizitza zeuden, 91 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 18 hutsik zeuden. 119 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 91 etxebizitza nagusietatik 83 bere jabearen bizilekua ziren, 7 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 6 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 62 etxek bost zituzten. 81 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 48 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 36 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Palluau
Etxebizitza
2007an 406 etxebizitza zeuden, 355 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 25 bigarren erresidentzia ziren eta 25 hutsik zeuden. 378 etxeak ziren eta 22 apartamentuak ziren. 355 etxebizitza nagusietatik 253 bere jabearen bizilekua ziren, 94 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 16 etxek bi zituzten, 56 etxek hiru zituzten, 105 etxek lau zituzten eta 176 etxek bost zituzten. 283 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 140 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 179 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Arte Martzialen Txapelketa (Dragoi Bola)
Arte Martzialen 28. Mundu Txapelketa
Final honetako irabazleak Satan Jaunaren aurka borrokatu behar izan zuen.
Beste Munduko Arte Martzialen Txapelketa
Beste Munduko Arte Martzialen Txapelketa, Anoyoichi Budōkai (あの世一武道会, Arte Martzialen Txapelketa, "Beste Munduko Indartsuena") bertsio originalean, Ipar Kaitoren omenez Kai Errege Handiak antolatutako txapelketa da. Bertan lau galaxietako gerlari hilek parte hartzen dute. Finala Pahikuan eta Son Gokuk jokatzen dute baina biak deskalifikatzen dituzte.
Cellen Jokoa
Cellen Jokoa (セルゲーム, Seru Gēmu) Cellek antolatutako txapelketa da. Txapelketa honetan parte hartzaile guztiek banan banan Cellen kontra borrokatu beharko dute. Txapelketaren hasieran rin bat dago eta beraz "rinetik kanpo" araua era bdago. Gero ordea, Cellek rina desegingo du arau hau baztertzeko.
Satan Jaunaren ondorengoa
Dragoi Bola GTren 41. atalean, Lurrean bizi den bake garai batean, Satan Jaunak txapelketa bat antolatzea erabakitzen du, bera arte martzialetatik erretiratu aurretik ordezko txapeldun bat izendatzeko. Goku haurra denez, Satanek ahal duen guztia egingo du infantiletan joka dezan, ez baitu horren borrokalari indartsuaren aurka borrokatu nahi. Panek txapelketan parte hartzen du baina bere aitonaren ordezko bat inzedatzeko zela jakitean utzi egiten du. Borrokalari indartsu bat ere agertzen da, Oob mozorrotuta, baina Satanen aurka borrokatzean Boo bere pentsamenduan azaldu eta arte martzialen txapeldun handiari irabaztea debekatuta dagoela esaten dio, beraz Oobek irabazten uzten dio. Satanek azken aldiz txapeldunaren titulua jasotzen du eta irabazle handi bezala erretiratzen da.
Palluau
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 564 ziren, horien artean 445 aktiboak ziren eta 119 inaktiboak ziren. 445 pertsona aktiboetatik 392 lanean zeuden (214 gizon eta 178 emakume) eta 53 langabezian zeuden (21 gizon eta 32 emakume). 119 pertsona inaktiboetatik 43 erretiraturik zeuden, 34 ikasten zeuden eta 42 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
La Farce de Maître Pathelin
La Farce de Maître Pathelin, baita ere La Farce de Maistre Pierre Pathelin, Farce Maître Pierre Pathelin eta Farce de Maître Patelin (Pathelin maisuaren fartsa), antzerki lan frantziarra, fartsa motakoa, Erdi Aroaren amaiera aldera idatzia, 1457aren inguruan. Lana Frantziako literaturaren lehen lan komikoa gisa onartua izan da.
Egilea
Egile anonimoa bada ere, askotan Guillaume Alexis idazleari egotzi egin zaio. Inprimategietan egindako lehenengo edizioa 1464koa da. Batzutan ere François Villon aipatu da ahalezko egile gisa. Poeman zuzenbidearekin lotutako kontzeptu asko jasotzen dira eta, horren arabera, testuinguru horrekin lotutako idazlea izan zitekeen. Bruno Roy espezialista frantsesaren ustez, kasu horretan egilea René d’Anjouren bufoia zen Triboulet izan zitekeen.
Palluau
Diru sarrerak
2009an Palluau udalerrian 395 unitate fiskal zeuden, 983 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.314 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 36 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 9 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 5 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
La Farce de Maître Pathelin
Ezaugarriak
Bertso oktosilaboetan idatzita, 1650 lerro ditu. Hizkuntza Île-de-France dialektoa da. Ospe handia izan zuen eta, ondorioz, edizio ugari ezagutu zituen.
Argumentua
Endredo-lana da. Pathelin maisuak, abokatu maltzurra, bere arropa-armairua birmoldatzea erabaki du, zentimo bat ordaindu gabe. Horretarako, Guillaume Joceaulme arroparia engainatu eta lapurtu dio. Guillaume-ren aurrean Pathelin-ek eta bere emazte Guillemette-k hiltzen ari den gizonaren eta emakumezko malkoen komedia antzezten dute eta Guillaume ihesi doa. Uste du deabrua bera etorri zitzaiola trikimailu bat jokatzera. Thibault artzaina, bestetik, Pathelinengana doa, Guillaume Joceaulme bere maisuaren aurkako auzian defendatzeko. Pathelinek artzaini trikimailu bat proposatzen dio Thibaulti: sinplea dela itxurakeria egitea eta epailaren aurrean, galdera guztiak, marraka erantzutera. Epailaren aurrean bi afera nahastu egingo dira.
Palluau
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 16 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 3 banku bulegoak, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 1 autoeskola, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 1 zurgina, 3 iturginak, 1 ile apaindegia, 1 albaitaria eta 1 jatetxe.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 liburu denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Palluau udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1, botika 1 bat eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Palluau udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 222 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Senoncourt
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 133 ziren, horien artean 93 aktiboak ziren eta 40 inaktiboak ziren. 93 pertsona aktiboetatik 88 lanean zeuden (50 gizon eta 38 emakume) eta 5 langabezian zeuden (4 gizon eta 1 emakume). 40 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 14 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Senoncourt udalerrian 91 unitate fiskal zeuden, 207 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.750 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 3 garraio enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra zurgina zen.
2000. urtean Senoncourt udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Céilidh
Céilidh Eskoziako gaeleraz eta ceilidh edo céilí irlanderaz, gaur egungo esanahiaz, Eskozia eta Irlandako gaelikoetan ospatu ohi den dantza herrikoiez langunduriko ospakizuna da, halere, gaur egun irlandar eta eskoziarren diasporak dauden herrialde ugarietan ere ospatu ohi da.
Historia
Antzina, “céilidh” hitzarekin herri txikietako edozein motatako topagune edo jaiei deitzen zitzaien, tartean dantza egon ala ez. Izatez, ospakizun hauetako askok festa izateaz gain, literatura topaguneak ere izaten baitziren, dantzatu eta abesteaz gain, ipuiak, kondairak, olerkiak, erromantzeak, atsotitzak eta asmakizunak ere errezitatu edo erraten baitziren.
Azken hamarkadetan hitz honen esanahia aldatuz joan da, gaur egun “céilidh” edo “céilí” hitzek dantzarekin lotzen direlarik.
Omenaldia Flemingi (Txillida)
Omenaldia Flemingi Eduardo Chillidak 1955 urtean eginiko eskultura da. 1991 urtetik jatorrizko eskulturaren granitozko erreplika ikus daiteke Donostiako Kontxako pasealekuan, Antiguako tuneletik gertu. Jatorrizko eskulturak zenbait kokapen izan zituen urteetan zehar, harik eta desagertutzat eman zen arte; azkenean aurkitu eta Txillidaren eskuetan jarri zuten; geroztik Chillida-Lekun dago.
Historia
Obra Txillidak miresten zituen pertsonaien omenez egindako obra multzoaren barruan sailkatua da, Georges Braque margolariaren eta Luca Pacioli matematikariaren omenez egindakoak bezalaxe. Kasu honetan, eskultura penizilina aurkitu zuen Alexander Fleming biologoaren omenez egin zuen, haren heriotzaren urtean bertan, eta estela moduan eraiki zuen. Hasierako eskultura Ategorrieta auzoko Jai Alai tunelaren ondoko lorategi batean egon zen urte batzuetan, baina ikusgarritasun eskasa zuela eta, Urgull mendira eramatea erabaki zen. Kokapen hori ere desegokitzat jo eta Amarako Toraxeko Gaixotasunen Ospitaleko lorategian jarri zuten, finean Flemingen omenezko eskultura baizen, baina handik desagertu egin zen. Donostiako Udalak eskulturaren bertsio berria egiteko eskatu zion Txillidari. Eskultura bertsio berria 1991ko uztailaren 25ean jarri zen Kontxako pasealekuan, Joaquín Montero arkitekto eta Txillidaren lagunak diseinaturiko terrazetan. Geroztik han ikus daiteke. Eskultura berria inauguratu eta hedabideetan horren argazkia ikusita, herritar batek jatorrizko eskultura hondakindegi batetik hartu eta berak gordetzen zuela jakinarazi zuen. Txillidak eskultura jaso eta Chillida-Lekuko Zabalaga baserriaren hegoaldean jarri zuen.
1966ko Urkiolako Igoera
1966ko Urkiolako Igoera, lasterketa honen VII. ekitaldia izan zen. Urte honetan, egutegi aldaketa izan zen eta igoera Espainiako Vuelta ostean jarri zen egutegian. Lasterketa 9,5 km zituen, eta irteeran, 16 txirrindulari bakarrik azaldu ziren.
Lehenengo momentuan, Gabika, Vélez eta Sagardui ihesi egin zuten eta geroago, Galera eta San Miguel elkartu ziren beraiekin. Hala izanik, Kas taldeko 5 txirrindularik hartu zuten burua. Helmugatik kilometro batera, ika mikak hasi ziren eta Gabika eta Vélez aurrera jo zuten. 16 txirrindularietatik 12 bakarrik amaitu zuten.
Calomyscus grandis
Calomyscus grandis Calomyscus generoko animalia da. Karraskarien barruko Calomyscidae familian sailkatuta dago.
Torreblancako geltokia (Castelló)
Torreblanca Valentziar Herrialdeko Plana Alta eskualdeko tren geltoki bat da, Torreblanca udalerrian kokatuta dagoena.
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Nahum
Nahum profeta judua, Testamentu Zaharreko hamabi profeta txikietako bat (zazpigarrena). Bibliako liburu bat idatzi zuen: Nahumen liburua (3 kapitulu eta 47 atal). Bertan Ninive suntsituko zela iragarri zuen profetak. Liburua K.a. 633. urtetik (Tebas suntsitu zen urtea) K.a. 612. urtera bitartean idatzi zen, eta bukatu zen urtean bertan suntsitu zen Ninive.
Chiloglanis polyodon
Chiloglanis polyodon Chiloglanis generoko animalia da. Arrainen barruko Mochokidae familian sailkatzen da.
Michael Navarrus
Miguel Etxarren Navarro (Iruñea, 1563 - ib., ), Michael Navarrus izen artistikoz ezaguna, nafar musikagile eta ganberako maisu bat izan zen. 1595 urte aldera Iruñeko katedraleko kapera maisua bezala agertzen da.
Biografia
Polifonista nabarmena izan zen. 1591etik 1600era bitarte Calahorrako katedraleko kapera-maisua izan zen. 1595ean Iruiñeko katedralak salmo liburu bat eta bi polifonia liburu eskatu zizkien. Lehen liburua 1614an inprimatu zen, beste biak ezezagunak direlarik. Baliteke ez inprimatu izana, edo galdu izana. 1600tik 1608ra bitarte Turruncúnera joan zen ermitau. 1608an berriro agertzen da Iruñea inguruan. 1616an Irungo katedraleko kapera maisua zen.
Antoigné
Antoigné Frantziako udalerria da, Maine eta Loira departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Antoigné udalerrian erroldatutako biztanleak 468 ziren. Familiak 182 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (32 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 71 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 63 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Likidazio-balio
Balio hau, normalean merkatu-balioa baino baxuagoa izaten da. Dirutan ez bezala, zenbait aktibo ez-korronte, aktibo higiezinak edo erabilitako makineria esaterako, askotan hainbat hilabete behar izaten dute salmentetan berezko merkatu-balorea berreskuratzeko, eta oro har, salmenta bati birsalmenta bat egokitzen bazaio oraindik eta balio baxuagoa geldituko zaio.
Likidazio balioa gehienetan behartutako likidazioa izango da, hau da, saltzailea behartuta ikusten da bere aktiboak saltzera eta onartzen du salgaien salmenta-prezioa baxuagoa izango dela merkatuan izan dezakeen berezko balioa baino.
Antoigné
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Likidazio-balio
Likidazio balioa erabiliz, aktibo baten berezko prezioa kalkulatzeko, honako formula erabiliko dugu:
Antoigné
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 287 ziren, horien artean 228 aktiboak ziren eta 59 inaktiboak ziren. 228 pertsona aktiboetatik 214 lanean zeuden (119 gizon eta 95 emakume) eta 14 langabezian zeuden (2 gizon eta 12 emakume). 59 pertsona inaktiboetatik 27 erretiraturik zeuden, 15 ikasten zeuden eta 17 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Likidazio-balio
FP: Funts Propioa
Antoigné
Diru sarrerak
2009an Antoigné udalerrian 188 unitate fiskal zeuden, 485 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.014 euro zen.
Likidazio-balio
AP: Aurrez dauden partaidetzak
Antoigné
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 2 margolariak ziren, 2 zurginak eta 1 argiketaria.
2000. urtean Antoigné udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ian McDiarmid
Ian McDiarmid (1944ko abuztuaren 11, Carnoustie, Eskozia) eskoziar zinema eta telebistako aktore bat da. Antzerkigintzan ibilbide arrakastatsu baten jabe da, halere mundu mailan Star Wars filma sorta ospetsuan Palpatine enperadorearen papera antzezteagatik ezaguna da.
Oslo
Oslo Norvegiako hiriburua da, eta 2007ko urtarrilean 590.041 bizilagun zituen; hau da, herrialde osoko biztanleen % 11 inguru. Gune metropolitarra Akershus konderriaren inguruan hedatzen da, 1.403.268 bateko biztanleria osoa du. Oslok hartzen duen lurrazal osoa 454 km²-koa da. Oslo Norvegiako hegoaldean dago, Europaren iparraldean.