cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lezaun
Euskara
Nafarroako gobernuak onartutako Euskararen Foru Legearen arabera Lezaun eremu mistoko udalerria da. 2001eko erroldaren arabera, herritarren %7,66k zekien euskaraz hitz egiten.
La Recoleta hilerria
Recoleta hilerria Argentinako Buenos Aires hiriko hilerri ospetsua da. Recoleta auzo ospetsuan dago eta herrialdeko pertsonaia ospetsu askoren hilobiak daude. 1822ko azaroaren 17an inauguratu zen, Martín Rodríguez brigadier jeneralaren gobernuan, Bernardino Rivadavia Gobernuko ministro zela. Horrela, hiriko lehen hilerri publikoa bihurtu zen. Prospero Catelin- ek diseinatu zuen, eta gobernuak lursailak gorde zituen estatu nazionalaren eraketan pertsonaia ospetsuentzat. 1880an, Torcuato de Alvear — Buenos Aires hiriko lehen intendentea — Juan Antonio Buschiazzo arkitektoari enkargatu zion hilerria eraberritzea. Adreiluzko hormaz inguratu, bere kaleak zolatu eta sarrera neoklasikoa eraiki zuten.
Hiriko erakargarritasun turistiko ezagunenetakoa da, famatua bere marmolez eta eskulturaz apaindutako mausoleo eta sekulako ganga ugariengatik. Bere balio arkitektonikoa Argentina XIX. mendearen amaieran potentzia ekonomikoa sortzen ari zen garaiko lagina da, eta hiriko familia aberatsenak Recoleta eremura joaten eta hilerrian panteoi bikainak eraikitzen hasi ziren. Bertako mausoleo eta ganga asko arkitekto garrantzitsuen lanak dira eta 90 baino gehiago Monumentu Historiko Nazional izendatu dituzte. Hilerria bera Museo Historiko Nazionaltzat jotzen da 1946az geroztik.
Historia
Frantziskotar errekoleto oinutsien ordenako fraideak, gaur egun La Recoleta hilerria dagoen lekura iritsi ziren, orduan Buenos Aires kanpoaldean, XVIII. mendearen hasieran. Bertan komentu bat eta eliza bat eraiki zituzten 1732an, Pilarreko Ama Birjinaren izenean. Gaur egun, Pilarreko Andre Mariaren Basilika monumentu historiko nazional bat da. Bertakoek, azkenik, La Recoleta besterik ez zioten deitu errekoletoen elizari, eta izen hori eremu osora hedatu zen.
1822an ordena desegin zenean, urte hartako azaroaren 17an, komentuko lorategia Buenos Aires hiriko lehen hilerrian bihurtu zen. Sortzeaz arduratu zirenak Martín Rodríguez Buenos Aires probintziako orduko gobernadorea (hilerrian daude bere gorpuzkiak) eta Bernardino Rivadavia gobernuko ministroa.
Bere lehenengo bi auzokideak Juan Benito haur beltz libertoa eta María Dolores Maciel gaztea izan ziren.
1870eko hamarkadan, hiria suntsitu zuen sukar horiaren epidemiaren ondorioz, goi mailako buenosairestar askok San Telmo eta Montserrat auzoak utzi eta hiriaren iparraldera joan ziren, Recoletara. Goi mailako auzo bihurtu zenean, hilerria Buenos Airesko familia ospetsu eta boteretsuenen azken atsedenlekua bihurtu zen. Aldi berean, La Chacarita hilerria edo Mendebaldeko hilerria inauguratu zen, Iparraldeko hilerriaren aurka, Recoletak jasotzen duen izen ez hain arrunta.
Hilerriaren sarreran hiru data daude lurrean grabatuta: 1822 (sortu zeneko urtea), 1881 (lehen birmoldaketaren data) eta 2003 (bigarren birmoldaketa).
Costanza da Varano
Costanza da Varano (Camerino, Italia, 1428 - 1447) poetisa eta humanista italiarra izan zen, latinez eta grekoz eruditua. Costanzaren hainbat eskuizkribu gordetzen dira gutunak, diskurtsoak eta olerkiak barne; haren aurretikoak eta ondorengoak ere (amona, ama eta alaba) beren garaiko mundu publikoan nabarmendu ziren.
Lehen Nazioak
Lanaren Berdintasun Legearen arabera Lehen Nazioak "talde designatu" bat dira, emakume, minoria garrantzitsuekin eta ezgaitasun fisiko edo mental bat dutenekin batera. Lehen Nazioak ez dira minoriatzat hartzen Kanadako estatistikak egiterako orduan.
Costanza da Varano
Alessandro Sforza, Pésaro eta Gradarako jaunaren lehen emaztea izan zen Costanza, harekin ezkondu zen 1444an, eta bi seme-alaba izan zituzten: Battista Sforza (1446-1472) eta Costanzo I (1447-1483). Costanza Constanzoren erditzean hil zen.
Lehen Nazioak
Ipar Amerikako jatorrizko herriek milaka urteko ondare kulturala dute. Euren ahozko tradizioetako batzuek gertakari historikoak zehaztasunez deskribatzen dituzte, adibidez 1700ko Kaskadiako lurrikara edo XVIII. mendeko Tseax Konoaren eztanda. Europar esploratzaile eta kolonoen iristearekin batera, ahozkotasunari idazketa gehitu zitzaion, Esplorazioaren Aroa deitu den garaian, XV. mendearen bukaeran. Europarren testigantzak tranpero, merkatari, esploratzaile eta misiolarien eskuetatik iritsi dira, lehen kontaktu horien inguruko testigantza baliotusak emanez. Arkeologia eta antropologiak ere lagundu dute, hizkuntzalaritzarekin batera, Lehen Nazioen kulturak eta historia berreraikitzen.
Costanza da Varano
Biografia
Pier Gentile da Varanoren eta haren emazte Elisabetta Malatestaren lehen alaba izan zen Costanza. Aita Camerinoko jauna izan zen 1433an hil zen arte; ama, berriz, Battista Malatesta jakintsuaren eta Galeazzo Malatesta alaba zen, 1444ra arte Pésaroko jauna. Neba ezagun bat zuen, Rodolfo, Camerinoren oinordekoa. Lehen urteetan, familia Varano familiaren jauregian bizi izan zen, Camerinoko Ducal jauregian, Las Marcas eskualdearen bihotzean. 1433an, anaiek Pier Gentile da Varano exekutatu egin zuten hiriko gobernuaren aldeko borrokan. Tartean, amak Pésarora ihes egin zuen 1434an Konstantzarekin, Rodolfo nebarekin, eta beste bi seme-alabekin, non amaren aiton-amonak bizi baitziren.
Costanzaren latinezko hezkuntza izan zen, beharbada, lorpen nabarmenena. Bere amona Battista da Montefeltro Malatesta, Pésaron erudita aktiboa izan zen eta emakumeentzako hezkuntzan aitzindaria, Costanzari lagundu zion. garai hartako gizon batentzat hezkuntza nahiko estandarra izango zena, baina bere posizioko emakume batentzat bakarra eta esklusiboa, jaso zuen. XV. mendean aristokrazia italiarraren alaba asko bezala, Costanza hezkuntza balioesten zen etxe batetik zetorren, garai hartan uste baitzen emakume aberatsek eta eraginkorrek neurriren batean hezkuntza izan behar zutela, batzuetan hirietako agintariak baitziren, eta, askotan, beren oinordekoak, agintariak hezteko ardura ematen baitzitzaien. XV. mendean, mugimendu humanista Italiaren jabe egin zen, eta emakume aristokratak gai izan ziren hezkuntza bat jasotzeko, zeinari esker idazmena eta argitasuna erabili eta hitz egin baitzituzten. Mugimendu horren barruan gutxiengoa ziren arren, Errenazimentuaren garapenari eta bizitza intelektualaren bilakaerari egindako ekarpena esanguratsua izan zen Europa modernoan. Garai hartako emakumerik hezienak bezala, uste da Varanok ez zuela garatu bere potentziala humanismoaren eremuan nerabezarotik haratago, emakumeak ezkontzea eta beren ikaskuntza-bizitza uztea espero baitzen garai hartan.
Chumlee
Austin Lee Russell (Henderson, Nevada, 1982ko irailaren 8a), ezizenez Chumlee, estatubatuar negoziogizona eta telerrealitate saioetako pertsonaia bat da.
Pawn Stars saioan Rick Harrison, Richard Benjamin Harrison eta Corey Harrison lankideekin batera agertuz mundu osoan ospetsu bilakatu da. Harrisondarren jabetzako Gold & Silver Pawn Sho bahi-dendako langilea da, izan ere, Corey semearen haurtzaroko lagunmina izateagatik lanean hastea lortu zuen.
Chumlee ezizena 12 urterekin bereganatu zuen, bere aurpegi eta kokots handia direla eta.
Saioaren lehenbiziko ataletan noizbehinkako bigarren pertsonaia izaten hasi arren, ikusleentzat pertsonaia oso gogokoa zela ikusirik Harrisondarrekin batera lehen mailako pertsonaia bilakatu zen. Maiz, Harrisondarrek "inozotzat" jo ohi dute, beren txatxen jomuga izan ohi da, nagusiki lanean erakusten duen arduragabekeri, patxada eta alferkeria dela eta, eta sarritan itxuraz "ergeltxoa" dirudien arren, uste baina buruargiagoa dela garbi utzi izan du, Harrisondarrei ziria sartuz. Saskibaloi kirol-oinetakoetan, bideo-jokoetan eta kontsoletan aditua da oso.
Eltzegor
Eltzegor 80ko hamarkadako ahots taldea izan zen Eltzegor, Iparraldeko eta Hegoaldeko abeslariek osaturikoa. Juantxo Garcia, Joxemari Ostolaza Xalbardin, Marco Jossie, Fernando Unsain, Pantxoa Albiztur, Jakes Etxeberria, Juanma Zaldua eta Benito Zubeldia izan ziren taldekideak, une batean edo bestean. Abertzaletasunaren ikuspegitik Euskal Herriko egoera politiko eta sozialari lotutako abestiak sortu zituen, eta hiru disko grabatu zituen, ia hogei urteko ibilbidean: Ebihotz (1984), Sasitik sasira (1988) eta Herrialde berdean (1992).
Taldea
Eltzegor 1976an sortu zen, Jose Antonio Garmendia Artola Tupa eta Angel Otaegi ETAko militanteen aurkako epaiaren harira antolatutako nazioarteko kanpainaren barruan. Herbehereetara egindako bidaia batean bat egin zuten Joxemari Ostolaza Xalbardin-ek eta Alegera taldean aritzen ziren hiru kantarik: Juantxo Garzia, Jakes Etxeberria eta Marco Jossie. Denak haurtzarotik kantuaren inguruan ibilitakoak ziren. Horrela zioen Xalbardinek elkarrizketa batean: «Hamazazpi urterekin profesionalak izateko aukera oso onak izan genituen. Talde batean aritzen ginen, erdaraz kantatuz eta Mexikora joateko hiru urteko kontratua egin genuen. Borrokarekin topo egin, euskaraz kantatu behar zela eta abar, taldea bertan behera utzi, eta handik pixka batera hasi ginen euskara ikasi eta euskaraz kantatzen. Ez Dok Amairu sortzeke zegoen artean» (1). Geroago, Fernando Unsain abeslari eta IZ diskoetxeko arduraduna eta Benito Zubeldia batu zitzaizkien. Euskal Herriko errealitate politiko eta kulturalari atxikitako taldea eratzea erabaki zuten. «Eltzegor ez litzateke izango gure Herrian halako egoera sozial eta politiko bat bizi ez bagenu» (2). Kantariak mugaz bi aldeetakoak izateak ere taldearen nortasuna markatzen zuen. Batek ez zekien euskaraz, beste batek ez zuen gaztelaniaz hitz egiten, frantsesa arrotza zitzaion beste bati... «Teorizatu beharrik gabe eskuartean aurkitzen dugu Herri honen arazorik handienetako bat» (2).
Herriz herri zenbait urtez kantari aritu ondoren, Ebihotz (IZ, 1984) grabatu zuten. Estudioan klarinete, txelo eta akordeoiz egindako moldaketez jantzi zituzten kantuak, Joseba Sarrionandia, Joxemi Zumalabe eta Ostolazaren hitzekin, besteak beste. Euskal kantagintzan ezohikoa zen estilo bat jorratzen zuen Eltzegorrek, baina, hala ere, harrera ona zuen, batez ere Iparraldean. «Guk betidanik kantatu izan duguna duk, gure heziketaren fruitua duk. Normalean entzuten denaren diferentea dela? Bai, baina entzuten den hori beste leku batetik doalako. Kontsumozko merkatu bat eraiki nahi duk eta eraikitzen ari duk. Musika hau ez zegok koordinatu horietan, baina kantaldietan ikusi duguna ikusita, jendea ez dago irratitan jartzen diotena bakarrik entzuteko prest» (3).
Diskoak harrera ona izan zuen taldearen zaleen artean, baina arazoak ere ekarri zizkion Eltzegorri. 1985ean, kantuen hitzak zirela eta, elizan kantatzea debekatu zion Ziburuko (Lapurdi) apezak, eta Bidarraiko auzapezak ere bertan behera utzi zion emanaldi bat.
Lan arazoak zirela medio, Jakes Etxeberriak eta Benito Zubeldiak taldea utzi zuten, eta Pantxoa Albizur sartu zen.
Sasitik sasira diskoan (IZ, 1987) beste pauso bat eman zuen taldeak, eta kantata bat egin zuen. Fernando Unsainek sortu zuen musika eta Xalbardinek hitzak jarri zizkion. «Fernandok kantataren eskema bat grabatu zuen eta askotan entzuna geneukan. Asmo bat ere bazegoen: hipotesis batean errefuxiatu bat jartzen genuen, eta iheslari hau bere etxea utzita beste leku batera doa, Euskadi den baina beretzako hain Euskadi ez den leku batera. Hegoaldetik Iparraldera, edo Iparraldetik Hegoaldera, doan bat; han aurkitzen da sistema ezberdin batekin, historia eta balore ezberdinekin» (2). Egokitze arazoak, bakardadea eta bestelako arazoak azalduz doaz kantatan. Ahotsek dute garrantzia disko honetan, haiek egiten dituzte moldaketak eta bakarkako zatiak, eta pianoa, gitarra eta gaitarena da musika akonpainamendu bakarra.
Aurrekoan bezala, beste lau urte igaro ziren hurrengo diskoa kaleratu bitartean. Diskoak grabatzea ez zen taldearen lehentasuna. Adiskidetasunak batzen zituen taldekideak, eta elkarrekin kantatzeko plazerak arnasa ematen taldeari. Hirugarren diskoaren izenburua, Herrialde berdean (IZ, 1992), Iharra eta Xenki ETAko kideek 1970-71. urteetan idatzitako ipuin batetik hartuta dago. Ipuin horretan agertzen den Euskal Herriaren metafora bera erabili zuen Xalbardinek kantuen hitzetan. Euskal politika, presoen egoera, estradizioen auzia eta Euskaldunon Egunkaria hizpide dituzte kantuek, besteak beste. Lan horrek aurrekoak ez bezalako planteamendua zuen, Fernando Unsainek sortutako musikak hitzek adina garrantzi hartu baitzuen. Hala, musikari askok hartu zuten parte diskoan, eta Joserra Senperena pianista arduratu zen moldaketak egiteaz.
Atzerrian kantatzera maiz atera zen Eltzegor taldea. Birritan aritu zen Antwerpen hirian (Flandria), Flandria-Euskadi batzordeak Seaskako ikastolen alde antolatutako jaialdian, eta Herbehereetan, Frantzian, Suitzan, Espainian eta Katalunian ere abestu zuen, baita herri horietako zenbait telebistatan atera ere. Zuzenekoetan, Mikel Artiedak eta Angel Unzuk lagundu zuten taldea.
Rake (Iowa)
Rake Iowako hiri bat da. Winnebago konderrian kokatua dago. 2010ean 225 biztanle zituen, 2.09 kilometro koadrotan banatuta.
Erakunde militar
Erakunde militarra da Estatu baten indar armatuen egituraketa defentsa nazionalaren politikak behar duen ahalmen militarra eskaintzeko. Herrialde batzuetan, indar paramilitarrak estatuaren indar armatuetan sartzen dira militartzat hartzen ez diren arren. Erakunde militar edo paramilitarren parte ez diren indar armatuek, matxinatuen indarrak adibidez, sarritan erakunde militarrak imitatzen dituzte, edo ad hoc egiturak erabiltzen dituzte, eta erakunde militar formalen forma hierarkikoak erabili ohi ditu.
Historia
Egitura hierarkiko batean, maila formalizatuen erabilera gehiago hedatu zen Erromako armadarekin.
Garai modernoetan, erakunde militarraren kontrol exekutiboa, kudeaketa eta administrazioa gobernuek bere gain hartzen dute, normalean, funtzio publikoaren egituraren barruko gobernu sail baten bidez, askotan defentsa ministerioa edo defentsa saila bezala ezagutzen dena. Hauek, aldi berean, borrokan, borroka-laguntzan eta borroka-zerbitzuaren laguntzan espezializatutako formazio eta unitateak agintzen dituzten adar militarrak kudeatzen dituzte.
Erlak
Erlak Benantxi Eizagirrek eta Lourdes Agirregomezkortak osatu zuten Erlak bikotea, 1968ko udan. Berehala jaso zuten lehen saria, Euskal Abeslarien I. Sariketan gailendu baitziren Alegian (Gipuzkoa), taldeen mailan. Benito Lertxundi eta Julen Lekuona ziren epaimahaikideen artean. Bikotearen kanturik ezagunena "Kennedy" izan zen.
Taldea
Atzerriko kanta famatuenak euskaraz abesten hasi ziren, beste kantari garaikide askok egin zuten bezala, baina gero kantu propioak sortzen hasi ziren, Jose Angel Legorbururen laguntzaz. Hain zuzen, Legorburuk sortu zuen Erlak bikotearen kantu ezagunenaren doinua, "Kennedy". Hitzak, berriz, Imanol Urbieta zarauztarrak idatzi zituen. Kantuak arrakasta handia izan zuen, eta hainbat urte geroago Negu Gorriak taldeak haren zati bat erabili zuen "J.F.K." abestian, Erlak-en kantuaren berri emanez ezagutzen ez zuten belaunaldi gazteei. Lau kantuz osaturiko disko txiki bat baino ez zuen argitaratu, Cinsa diskoetxearekin. Imanol Urbietak zuzendutako Nahia orkestrak lagundu zien grabazioan, gitarraz, baxuaz, saxofoiaz, pianoaz eta bestelako instrumentu batzuez jantziz abestiak. Hala ere, Joxemari Iriondo kazetariaren ekimenari esker Loiolako Herri Irratian gehiago izan ziren grabatutako kantuak: "Ur goxoa", "Lotsatuta", "Soro batean", "Aita eta ama", "Hilen ezkila", "Elurra", "Jauna"...
2848 ASP
2848 ASP asteroide baten izena da. azaroaren 8an aurkitu zuen Indiana University-ek Brooklyn Behatokitik.
Ameriketako Estatu Batuen banaketa administratiboa
Ameriketako Estatu Batuak Ipar Amerikako herrialdea da, Kanadaren hegoaldean eta Mexikoren iparraldean dagoena. Herrialde federala da, 50 estatuk eta barruti batek osatzen dutena.
2848 ASP
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1959 VF izena zeraman.
Ameriketako Estatu Batuen banaketa administratiboa
Bestelako lurraldeak
Estatu Batuen mendeko eskualdeak dira Baker uhartea, Birjina Uharte Estatubatuarrak, Guam, Howland uhartea, Ipar Marianak, Jarvis uhartea, Johnston atoloia, Kingman uharria, Midway, Navassa uhartea, Palmyra atoloia, Puerto Rico, Samoa Estatubatuarra eta Wake. Bertako biztanleek ez dute hauteskunde federaletan parte hartzen.
2848 ASP
Orbitaren ezaugarriak
2848 ASP asteroidearen orbitak batezbeste 3,201 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,574 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,829 distantziara. Eszentrikotasuna 0,196 da, eta makurdura orbitala 0,91ºkoa da.
Igor Tamm
Igor Evgenievitx Tamm (И́горь Евге́ньевич Тамм; Vladivostok, Errusiar Inperioa, 1895eko uztailaren 8a - Mosku, Sobietar Batasuna, 1971ko apirilaren 12a) errusiar fisikaria izan zen.
Ameriketako Estatu Batuen banaketa administratiboa
Bestelako lurraldeak
1947ko uztailaren 18tik 1994ko urriaren lehena arte, Estatu Batuek administratzen zuten Ozeano Bareko Uharteetako zainpeko lurraldea. Gaur egun, haien egoera aldatu da: 1986ko azaroaren 3az gero, Ipar Marianak commonwealth bat dira, Estatu Batuekin lotura politikoa dutenak; Palauk elkartze libreko itun bat izenpetu zuen Estatu Batuekin, 1994ko urriaren 1az gero eraginkorra; Mikronesiako Estatu Federatuek elkartze libreko itun bat dute, 1986ko azaroaren 3az gero eraginkorra; eta Marshall Uharteetako Errepublikak elkartze libreko ituna izenpetu zuen, 1986ko urriaren 21az gero eraginkorra.
Vasiti Solikoviti
Vasiti Solikoviti (Fiji, 1993ko abuztuaren 2a), Fijiko zazpiko errugbi jokalaria da Emakumeen txapelketan parte hartu zuen 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan.
Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan (Ajinomoto Stadium (japonieraz (味の素スタジアム, Ajinomoto Sutajiamu), Tokio Stadium ere izendatua), Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabaziko du Fijiko taldearekin, Zeelanda Berriko taldearen (urrezkoa) eta Frantziako taldearen (brontzezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Fijiko taldea: Lavena Cavuru, Raijieli Daveua, Sesenieli Donu, Laisana Likuceva, Rusila Nagasau, Ana Naimasi, Alowesi Nakoci, Roela Radiniyavuni, Viniana Riwai, Tokasa Seniyasi, Vasiti Solikoviti eta Reapi Ulunisau-k.
Igor Tamm
Biografia
1932an, Heisenbergek atomoaren nukleoaren osaketari buruz proposatu zuen hipotesia frogatu zuen. 1937an, Txerenkovek aurkitutako efektuaren teoria frogatu zuen Ilya Frankekin batera, eta karga handiko partikula materiadunen mugimendua aztertu zuen. 1958an, Fisikako Nobel saria irabazi zuen Frank eta Txerenkov zientzialariekin batera.
Santa Úrsula
Santa Úrsula (gaztelaniaz eta ofizialki Santa Úrsula) Tenerife uhartean eta Santa Cruz Tenerifeko probintzian dagoen udalerri kanariarra da.
NGC 7695
NGC 7695 galaxia bat da, Pisces konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Grace Prendergast
Grace Prendergast (Christchurch, 1992ko ekainaren 30a) Zeelanda Berriko emakume arraunlaria da. Bi Udako Olinpiar Jokotan esku hartu zuen: Rio 2016 (Rio de Janeiro) eta Tokio 2020 (Tokio). Azken honetan, urrezko domina lortu zuen skull bikoitzen Kerri Gowlerrekin batera, eta zilarrezkoa, zortzikoan. Taldea honako hauek osatzen zuten: Grace Prendergastek berak, Beth Rossek, Emma Dykek, Ella Greensladek Lucy Spoorsek, Kelsey Bevanek, Kerri Gowlerrek,  Jackie Gowlerrek eta Caleb Shepherdek.
San Marzano sul Sarno
San Marzano sul Sarno Italiako udalerri bat da. Salernoko probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
San Marzano sul Sarnok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ralston (Iowa)
Ralston Iowako hiri bat da. Carroll konderrian kokatua dago. 2010ean 79 biztanle zituen, 5.16 kilometro koadrotan banatuta.
Meridianville (Alabama)
Meridianville Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Madison konderrian dago, Alabama estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Tamias panamintinus
Tamias panamintinus Tamias generoko animalia da. Karraskarien barruko Xerinae azpifamilia eta Sciuridae familian sailkatuta dago.
Coryphaenoides nasutus
Coryphaenoides nasutus Coryphaenoides generoko animalia da. Arrainen barruko Macrouridae familian sailkatzen da.
Born to Be Blue
Born to Be Blue 2015eko Robert Budreau kanadar zinema zuzendariaren filma da.
Sinopsia
Chet Bakerri buruzko pelikula bat filmatzen ari den bitartean, Chetek harreman bat hasiko du filmeko emakumezko protagonista afroamerikarrarekin, Janerekin
2847 Parvati
2847 Parvati asteroide baten izena da. otsailaren 1an aurkitu zuen LONEOS-ek Flagstaff Behatokitik.
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1959 CC izena zeraman.
Orbitaren ezaugarriak
2847 Parvati asteroidearen orbitak batezbeste 2,169 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 1,917 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,421 distantziara. Eszentrikotasuna 0,116 da, eta makurdura orbitala 2,45ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.6 da.
Nuuk
Nuuk (danieraz Godthåb) Groenlandiako hiriburua eta hiri nagusia da, herrialdeko hego-mendebaldean kokatuta dagoena.
Nefilim
Nefilimak (נְפִילִים Nəfīlīm) Hebrear Bibliako izaki edo pertsona misteriotsuak dira, handi eta indartsu gisa deskribatzen direnak. Nefilim hitza erraldoi gisa itzultzen da Biblia hebrearraren itzulpen gehienetan, baina beste batzuetan ez da itzulpenik ematen. Juduen azalpen batzuek aingeru erorien (erdi-jainkoak) seme-alaba hibridotzat hartzen dituzte.
Félix Ilundain
Félix "Bolico" Ilundain Tulie (Iruñea, -?) nafar futbolaria izan zen, atzelari moduan aritzen zena.
NGC 7696
NGC 7696 galaxia bat da, Pisces konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Nefilim
Nefilimen erreferentzia nagusia da, baina pasartea anbiguoa da eta Nefilimen identitatea eztabaidatzen da. Zenbakien Liburuaren 13:33 arabera, Hamabi Espioietako hamarrek informatu zuten Kanaanen bizi zirela, Kanaango konkista israeldarraren unean.
Ezekielen liburuaren 32:27 bertsetean antzeko hitz bat (edo, akaso, berbera) agertzen da. Aditu batzuek "Nefilim" irakurtzen dute eta, beste batzuek "eroritakoa". Hitza liburu deuterokanonikoetan ere agertzen da, adibidez Judith 16:6, Sirak 16:7, Baruk 3:26–28 eta Jakinduria 14:6n. Euskarazko itzulpenetan izena aldakorra da.
Etimologia
Brown-Driver-Briggs hebreera-ingelesa hiztegiak nefilim hitza "eraldoi" bezala itzultzen du, baina onartzen du etimologia gehienak oso prekarioak direla. Proposamenetako askoren oinarrian dago aditzaren oinean n-p-l (נ־פ־ל) "erori" dagoela. Robert Baker Girdlestonek 1871ean egindako ikerketaren arabera, hitza hif'il kausatiboa izango litzateke, eta orduan Nefilimak "beste batzuek erorarazten dituztenak" bezala hartu beharko litzateke. Ronald Hendelen arabera pasiboa da, "eroritakoak".
Bibliaren itzulpen zahar gehienek – tartean Septuaginta, Theodotion, Vulgata, Samariar Pentateukoa, Targum Onkelos, eta Targum Neofiti – "erraldoi" hitza ematen dute. Simako Ebionitak egindako itzulpenean "bortitzak direnak" eskaintzen du eta Akila Sinopekoak egiten duen itzulpenean "eroritakoak" eta "[euren etsaien aurrean] erortzen direnak" esanahiarekin dator.
Elizen Arteko Bibliak "erraldoiak" dakar, baina Pentautekotik kanpoko Ezekielen Liburuaren aipamenean eroritako heroiekin dio (.
Erraldoiak
Hasiera 6:1-4 eta Zenbakian 13:33 itzulpen garaikide gehienek "erraldoi" gisa itzultzen dute hebreerazko nefilim. Joera hau, aldi berean, Biblia hebrearraren lehen itzulpenetako bat, Septuaginta, K.a. III. edo K.a. II. mendean konposatua izatearen ondorio da, non hitz hori gigantes moduan agertzen den. Itzultzaile grekoen aukerake latinezko itzulpenean hartu zen, Vulgatan, gure aroko IV edo V. mendean egina, hebreerazko nefilimen itzulpen literalaren ordez grekoaren transkripzioa erabiltzen duena. Hortik aurrera, Jainkoaren semeen eta gizonen alaben belaunaldi erraldoiaren tradizioa Bibliaren ondorengo Erdi Aroko itzulpenetara hedatu zen.
Itzultzaile greziarrek hebreerazko nefilim greziar erraldoi gisa itzultzeko erabakia aparteko kontua da. Nefilim hebrearrak literalki "eroriak" esan nahi du, eta grekorako itzulpen hertsia peptokotes izango litzateke, izatez Septuagintako Ezekiel 32:22-27 agertzen dena, baita euskarazko gaur egungo bertsioan ere. Badirudi, beraz, Septuagintaren egileek atzerritar terminoa grekora itzultzeaz gain, hitz ulergarri eta esanguratsua ere erabili nahi zutela beren entzule helenistentzat. Elkarri lotutako hiru pasarte biblikoetatik (giza eta jainkotiar hibridoak Hasiera 6an, bertako herriak Zenbakiak 13an eta azpimunduan harrapatutako antzinako gerlariak Ezekiel 32an) ondorioztatzen zen nefilimen esanahi konplexua zela eta, itzultzaile greziarrek antzekotasun batzuk antzeman nahi izan zituztela. Lehenik eta behin, nefilim eta gigantes elkarren aurkako ordenen batasunetik sortutako izaki liminalak ziren, eta, hala, gizatasunaren eta jainkotasunaren arteko estatusa ez zen oso argia. Haien izendapen morala ere ez zegoen argi, eta iturrien arabera beldurra zein lilura antzeman behar zuten irakurleek. Bigarrenik, biek ezaugarri kaotikoak pertsonifikatzen zituzten eta jainkoei eta gizakiei arrisku larria eragiten zieten. Historiaurreko testuinguru goiztiar batean agertu ziren, baina bi kasuetan kosmosa antolatu aurretik. Azkenik, bai gigantesak eta bai nefilimak argi eta garbi lotuta zeuden azpimunduarekin, lurretik zetozela esaten zen, eta biek bertan giltzapetuta amaitzen zuten.
Nuuk
2005ean 14.501 biztanle zituen.
Nefilim
Erraldoiak
Koranak Ādeko herria aipatzen du Koran 26:130ean, Hud profetak jabbarin (hebreeraz: gibborim) bezala izendatzen dituenak, ziur asko, Bibliako Nefilimen erreferentzia bat. Esaten denez, Ādeko biztanleak erraldoiak dira, altuenak 30 metroko altuera du. Hala ere, islamiar elezaharraren arabera, uholdeak ez zituen ʿĀd-ak urperatu, horietako batzuk altuegiak baitziren itotzeko. Jainkoak, ordea, suntsitu egin zituen, emandako aginduei uko egin ostean. Heriotzaren ondoren, infernuko beheko geruzetara erbesteratu zituzten.
Biok
Biok 1999. urtean Galdakaon (Bizkaia) sortutako euskal metal musika taldea da. Deiadar proiektua osatzen zuten Aitor (Frik), Imanol (H.K.M.), Joseba eta Unai (Su aizkora) taldekideei Ibon (DoNoDisturb) batu zitzaienean sortu zen Biok.
2002an Euskadi Gaztearen 12. Maketa Lehiaketan Entzuleen Saria irabazi zuten.
2009ko Ibilaldiaren abestia konposatu zuten Arkaitz Estiballes bertsolariaren hitzekin. Biokeko taldekideak zein Arkaitz Estiballes urte horretako Ibilaldia antolatu zuen Galdakaoko Eguzkibegi Ikastolako ikasleak izan ziren.
Samarskita-(Yb)
Samarskita-(Yb) oxido motako minerala da eta samarskita taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Samarskita-(Yb) oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 - 6 da.
Alias (telesaila)
Alias telebistan emateko telesail estatubatuarra da, ABC telebista kateak irailaren 30etik 2006ko maiatzaren 22 arte igorri du.
SD-6 gaizkile elkarteak telesailaren protagonista,Sydney Bristow (Jennifer Garner), errekrutatuko du CIAko sail sekretu bat dela esanez eta diru beltzetik finantzatuz. Sydney, iruzurraz konturatzean, benetako CIAren egoitzara joan, eta bertan agente bikoitza izateko proposatuko diote, SD-6 elkartea desegiteko. Bertan, bere aita, Jack Bristow (Victor Garber), ere agentziako agente bikoitza zela jakingo du.
NGC 7697
NGC 7697 galaxia bat da, Tucana konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
.us
.us Ameriketako Estatu Batuei dagokien herrialdeentzako goi mailako domeinua da, 1985ean sortutakoa. Domeinu bat eskuratzeko bertako herritarra, biztanlea edo erakundea izan beharra dago. Estatubatuar askok, hala ere, .com, .net, .org eta beste domeinu batzuk lehenetsi izan dituzte, .us domeinuaren erabilera nagusia gobernuek egin dutelarik. .gov eta .mil domeinuak, era berean, Estatu Batuentzako gordeta daude.
Estatutako bigarren mailako domeinuak
Oharra: Amerikar Samoa, Guam, Puerto Rico, eta Birjina Uharteek euren domeinuak dituzte.
Hugo de Vries
Hugo de Vries (Haarlem, 1848ko otsailaren 16a - Lunteren, 1935eko maiatzaren 21a) Herbehereetako botanikaria izan zen.
Amsterdamgo Unibertsitateko irakasle izendatu zuten 1878an, eta hogeita hamar urtez aritu zen kargu horretan. Landareen hazierari buruzko teoria berria proposatu zuen, mutazioaren fenomenoa frogatu zuen, eta teoria horren ikerketa metodikoak bideratu zituen 1886tik aurrera. Harena da Die Mutationstheorie (1901-1903, Mutazioen teoria) lan garrantzitsua.
Les Issards
Les Issards Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ariège departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Les Issards udalerrian erroldatutako biztanleak 238 ziren. Familiak 92 ziren, horien artean 10 pertsona bakarrekoak ziren (5 bakarrik bizi ziren gizonak eta 5 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 32 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 18 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 104 etxebizitza zeuden, 89 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 102 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 89 etxebizitza nagusietatik 81 bere jabearen bizilekua ziren, 3 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 14 etxek hiru zituzten, 24 etxek lau zituzten eta 48 etxek bost zituzten. 72 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 42 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 45 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 136 ziren, horien artean 106 aktiboak ziren eta 30 inaktiboak ziren. 106 pertsona aktiboetatik 96 lanean zeuden (53 gizon eta 43 emakume) eta 10 langabezian zeuden (1 gizon eta 9 emakume). 30 pertsona inaktiboetatik 8 erretiraturik zeuden, 11 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Les Issards udalerrian 95 unitate fiskal zeuden, 251 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.807 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren eta 2 administrazio publikoko enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 zurgina, 2 argiketariak eta 1 higiezinen agentzia.
2000. urtean Les Issards udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Les Gardiennes (filma)
Les Gardiennes 2017ko Xavier Beauvois frantziar zinema zuzendariak zuzendutako film dramatikoa da, Ernest Pérochonen izen bereko eleberrian oinarrituta.
Argumentua
Lehen Mundu Gerra da: Limousingo gizonak frontera joan dira eta emakumeak euren lurrak defendatzen geratu dira. Hortense familia bateko ama da, eta Francine laguntza publikoko langilea kontratatuko du etxeko lanekin laguntzeko; izan ere, Solange alabak ez dio laguntzen. Bi emakumeak ondo konponduko dira hasieratik.
Ozeano Artikoa
Ozeano Artikoa Lurreko bost ozeanoetatik txikiena da. 14 milioi kilometro koadro da luze-zabalean, eta Iparburuan du erdigunea.
Geografia
14.090.000 kilometro koadroko eremua hartzen du. Iparraldeko lurburu inguruko eskualde osoa hartzen du. Iparburua ozeanoaren erditsuan aurkitzen da. Errusia, Kanada, Groenlandia, Islandia, Norvegia eta Estatu Batuak (Alaska) ditu inguruan. Ozeanoaren kanpoaldean badira zenbait uharte, baina erdian ez dago batere; erdian igeri dagoen izotz masa erraldoia da, hain zuzen ere, Ozeano Artikoa. Izotz masa poliki-poliki mugitzen da erlojuaren orratzen norabidean; hamar urte behar ditu itzuli osoa egiteko lurburuaren inguruan. Berez, ezin konta ahala izotz uharte erraldoi dira, etengabe elkar jotzen eta igurzten. Itsasoa agerian uzten duten tarte txiki asko ere badira.
Ozeano Artikoko ur laster handiena Groenlandia eta Svalbord (Norvegia) uharteen artetik sartzen eta irteten da. Ur horren % 2 baizik ez da izotz gisa irteten –izotz masa handitik askatutako puskak dira, izozmendiak–, baina gutxi izanagatik arazo asko eta handiak sortzen ditu. Nahiz eta izozmendien mugimenduak satelite eta radar bidez etengabe kontrolatzen diren, ontzi asko hondarazi dituzte.
Klima
Klima izugarri hotza da. Batez besteko tenperatura, haren uretan, -2 °C da.
Renaucourt
Renaucourt Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Villemer (Sena eta Marne)
Villemer Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Ozeano Artikoa
Landaredia eta fauna
Izotz masak eguzki argia itsas azpira iristea eragozten du, eta fotosintesia –ezinbestekoa landareak hazteko– galarazten. Izotz geruzaren azpian, beraz, ez da fitoplankton pixka bat besterik hazten, eta hori izanik ozeanoko elikagai bakarra, bertan bizi den arrain kopurua oso txikia da. Oro har, Ozeano Artikoak beste ozeanoek baino hamar aldiz landare eta animalia gutxiago du. Nolabait esateko, ur izoztuzko basamortu moduko bat da. Ertzetan, baina, Ozeano Atlantiko eta Pafizikoko urekin bat egiten duen aldean, animaliak arazorik gabe ugaltzen dira. Arrain eta hegazti ugari dago. Besteak beste fokak, mortsak eta hartzak bizi dira inguru hartan.
Villemer (Sena eta Marne)
Biztanleria
2007an Villemer udalerrian erroldatutako biztanleak 652 ziren. Familiak 260 ziren, horien artean 64 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 92 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 96 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Ozeano Artikoa
Ozeano Artikoaren ustiaketa
Zibilizazio modernoa indarrez sartu bada ere eremu hartan, eskualde artikoetako jatorrizko biztanleetako askok beren bizimodu tradizionalari eutsi diote, elur oreinen zaindari eta ehiztari gisa. Inuitak izotz eremuaren ertzean bizi dira, eta ehizatik eta arrantzatik ateratzen dute bizimodua.
Villemer (Sena eta Marne)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Renaucourt
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Villemer (Sena eta Marne)
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Ozeano Artikoa
Ozeano Artikoaren ustiaketa
Europako lehen esploratzaileak Ozeano Artikoan zehar Europa eta Sortaldea lotuko zituen pasabidea aurkitzen ahalegindu ziren, eta esploratzaile modernoek klima eta zientzia ikerketak egiten dituzte bertan. Ozeano Artikoa inguratzen duten lurretan petrolioa, gasa eta beste zenbait mea aurkitu izanak interes ekonomiko handiak piztu zituen 1960 ondoko urteetan.
Villemer (Sena eta Marne)
Etxebizitza
2007an 313 etxebizitza zeuden, 260 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 28 bigarren erresidentzia ziren eta 24 hutsik zeuden. 291 etxeak ziren eta 19 apartamentuak ziren. 260 etxebizitza nagusietatik 225 bere jabearen bizilekua ziren, 28 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 14 etxek bi zituzten, 42 etxek hiru zituzten, 59 etxek lau zituzten eta 142 etxek bost zituzten. 208 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 95 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 149 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Renaucourt
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Villemer (Sena eta Marne)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Angeluko herriko etxeko geltokia
Geltokia 2019ko irailaren 2an ireki zen.
Renaucourt
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 61 ziren, horien artean 47 aktiboak ziren eta 14 inaktiboak ziren. 47 pertsona aktiboetatik 44 lanean zeuden (25 gizon eta 19 emakume) eta 3 langabezian zeuden (1 gizon eta 2 emakume). 14 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
2849 Shklovskij
2849 Shklovskij asteroide baten izena da. apirilaren 1an aurkitu zuen N. S. Chernykh-ek Nauchnij Behatokitik.
Renaucourt
Diru sarrerak
2009an Renaucourt udalerrian 48 unitate fiskal zeuden, 113 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.394 euro zen.
2849 Shklovskij
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1976 GN izena zeraman.
Renaucourt
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 9 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
Villemer (Sena eta Marne)
Diru sarrerak
2009an Villemer udalerrian 260 unitate fiskal zeuden, 662 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.415 euro zen.
Ozeano Artikoa
Ozeano Artikoaren ustiaketa
Errusiak du kosta zatirik luzeena Ozeano Artikoan, eta ustiatu gabeko bere petrolio baliabideen % 70 iparralde horretan ditu. Kanadak ere kosta zati luzea du Artikoan eta petrolio, gas, ikatz eta beste mea baliabide ugari ditu. Alaskako kostalde artikoan petrolio erreserba erraldoiak aurkitu ondoren, Estatu Batuek oliobidea jarri zuten Prudhoe Badiatik (iparraldean) Valdez porturaino (hegoaldean).
Chemilli
Chemilli Frantziako udalerria da, Orne departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Ozeano Artikoa
Ozeano Artikoaren ustiaketa
Ozeano Artikoaren hondoa ere ustiatu gabe dago oraingoz. Jarduera horrek guztiak ingurumen arazo handiak sortu ditu animalien habitatean eta bizimoduan, eta petrolio isurien arriskua handia da. Artikoko ekosistema oso hauskorra da, eta kutsadurak ondorio ikaragarriak izango lituzke.
Chemilli
Biztanleria
2007an Chemilli udalerrian erroldatutako biztanleak 241 ziren. Familiak 92 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 36 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Angeluko herriko etxeko geltokia
Historia
Geltokia 2019ko irailaren 2an ireki zen jendearentzat, Tram'Busaren linearen trazatuaren zati gisa.
Mayflower
Mayflower (euskaraz Maiatz Lore) 1620. urtean Aita Erromesak Ingalaterrako Plymouth udalerritik gaur egun Estatu Batuetako Massachusetts estatua denaren kostaldera garraiatu zituen itsasontzia izan zen. Barkuan batez ere Ingalaterrako puritanoak joan ziren.
2849 Shklovskij
Orbitaren ezaugarriak
2849 Shklovskij asteroidearen orbitak batezbeste 2,566 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,54 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 2,592 distantziara. Eszentrikotasuna 0,01 da, eta makurdura orbitala 6,81ºkoa da.
Angeluko herriko etxeko geltokia
Historia
Lehenago "Anglet-Centre" bezala ezagutzen zen.
Mayflower
Bidaia hau Ameriketako Estatu Batuetako historiaren kontakizun ikonikoa bilakatu da, bidaiariek jasandako penuriak eta neguko klimagatik. Bidaiaren bukaeran Mayflower Ituna sinatu zuten eta hori, Ameriketako Estatu Batuetako historiako momentu garrantzitsuenetako bat da, gaur egungo herrialdearen askatasun fundamentala eta demokraziaren zutabeetako bat. Sinadura egiten zen bitartean barkua Cod lurmuturran zegoen ainguratua.
2849 Shklovskij
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 12.9 da.
Gaztelu Jakako geltokia
Gaztelu Jaka Espainiako Aragoiko tren geltoki bat da, Gaztelu Jaka udalerrian kokatuta dagoena.
Chemilli
Etxebizitza
2007an 132 etxebizitza zeuden, 93 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 27 bigarren erresidentzia ziren eta 12 hutsik zeuden. 130 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 93 etxebizitza nagusietatik 79 bere jabearen bizilekua ziren, 13 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 5 etxek bi gela zituzten, 17 etxek hiru zituzten, 30 etxek lau zituzten eta 41 etxek bost zituzten. 62 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 42 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 46 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 157 ziren, horien artean 125 aktiboak ziren eta 32 inaktiboak ziren. 125 pertsona aktiboetatik 116 lanean zeuden (60 gizon eta 56 emakume) eta 9 langabezian zeuden (3 gizon eta 6 emakume). 32 pertsona inaktiboetatik 19 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Villemer (Sena eta Marne)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 margolaria, 1 higiezinen agentzia eta 1 apaindegia.
Chemilli
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 argiketaria eta 1 jatetxe.
Renaucourt
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 igeltseroa, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
Chemilli
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Chemilli udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 891 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Maria Teresa Cabré
Maria Teresa Cabré i Castellví (L'Argentera, Baix Camp, Tarragona, Katalunia, 1947ko otsailaren 10a) hizkuntzalari eta filologo katalana da, 2021tik Kataluniako Ikasketen Institutuko lehendakaria (Institut d'Estudis Catalans), Joandomènec Rosi Aragonésen ordez. Lehen, kide numerarioa (1989-) eta Atal Filologikoko lehendakaria (2014/2021) izan zen. Espezialista da hizkuntzalaritza aplikatuan, lexikologian, morfologia lexikoan, lexikografian, terminologian eta neologian. Gaur egun, Pompeu Fabra Unibertsitateko Hizkuntzalaritza eta Terminologia irakaslea eta Pompeu Fabra Katedraren zuzendaria da.
Biografia
1947an jaio zen Argenteran (Tarragona probintzia, Katalunia). Filologia Erromanikoan doktorea da 1976az geroztik, irakaslea 1990az geroztik, Balear Uharteetako Unibertsitateko irakaslea izan zen 1970 eta 1971 artean, Bartzelonako Unibertsitatean 1971tik 1993ra) eta, 1994az geroztik, Hizkuntzalaritza eskolak ematen ditu. eta Terminologia Pompeu Fabra Unibertsitatean.
TERMCATeko zuzendaria izan zen, 1982tik 1988ra. Pompeu Fabra Unibertsitateko Institut Universitari de Lingüística Aplicada zuzendu du eta Kataluniako Ikerketa Planeko Hizkuntza Ingeniaritzako Erreferentzia Zentroko (CREL) egungo zuzendaria da.
Red Iberoamericana de Terminología (Riterm) erakundeko kide sortzailea da, baita Red Panlatina de terminología (Realiter) eta European Linguistic Research Association Elkarteko lexiko taldean ere. Ritermeko zuzendaritza batzordeko presidentea da. AET, Termnet, Terminology, Sendebar, MOTS eta abarreko Aholku Kontseiluko kide ere bada.
Renaucourt
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Renaucourt udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Villemer (Sena eta Marne)
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra elektrotresna denda bat zen.
2000. urtean Villemer udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Difrakzio sare
Optikan, difrakzio-sare bat (sareta edo difrakzio-erretikulua ere deitzen zaio) osagai optikoa da, eta argia hainbat norabidetan difraktatzen duen egitura periodikoa du. Kolorazio emergentea egiturazko kolorazioaren forma bat da. Izpi horien norabideak saretaren tartearen eta argiaren uhin-luzeraren araberakoak dira, eta, beraz, saretak elementu sakabanatzaile gisa jokatzen du. Hori dela eta, saretak eskuarki erabiltzen dira optikan elementu monokromatzaile gisa eta espektrometrian.
Ezaugarri orokorrak
Praktikan, saretek, eskuarki, lerro ilunen ordez gailurrak edo lerro grabatuak izaten dituzte gainazalean. Sareta horiek transmitigarriak edo islatzaileak izan daitezke. Halaber, saretak sortzen dira, eta horiek fasea modulatzen dute, argi erasotzailearen anplitudearen ordez, holografiarekin egiten den bezala.
Difrakzioak ortzadarraren koloreak sor ditzake espektro zabaleko argi-iturri batekin argiztatzen denean. Esate baterako, disko konpaktuetan edo DVDetan, espaziazio txikiko pista estuen efektu distiratsuak. Uraren gainean flotatzen ari diren olio edo gasolina-geruza meheetan ikusten diren antzeko ortzadar-efektuak ez ditu sareta batek eragiten, baizik eta elkarren artean tarte txikia duten geruza transmitigarrien gaineko erreflexuen ondoriozko irdiszentziak. Sareta batek lerro paraleloak ditu, eta CD batek, berriz, guztiz banandutako datu-pisten espiral bat. Difrakzio-koloreak ere agertzen dira aterki zeharrargiko oihalezko estalki batetik iturri puntual distiratsu bat begiratzen denean. Saretxo islatzaileetan oinarritutako marrazki apaingarriak dituzten plastikozko filmak oso merkeak eta arruntak dira.
Historia
James Gregoryk difrakzio-sareten printzipioak aurkitu zituen 1673an, Isaac Newtonen prismekin esperimentuak egin eta urtebetera, gutxi gorabehera. Horretarako, hegazti-lumak bezalako elementuak erabili ziren hasieran. Gizakiak egindako lehen difrakzio-sareta 1785 inguruan eraiki zen, eta Filadelfiako David Rittenhouse asmatzailearen lana izan zen; hark hariztatze fineko bi torlojuren arteko ileak tindatu zituen. Hori Joseph von Fraunhofer fisikari alemaniar bikainaren alanbre-difrakzioaren saretaren antzekoa zen 1821ean. Lerro arteko distantziarik txikiena zuten saretak Friedrich Adolph Nobert-ek (1806-1881) sortu zituen Greifswald-en, 1860ko hamarkadan. Geroago, Lewis Morris Rutherfurd (1816-1892) eta William B. Rogers (1804-1882) estatubatuarrek aurrea hartu zuten, eta XIX. mendearen amaieran, Henry Augustus Rowland-en (1848-1901) sareta ahurrak ziren eskuragarri zeuden onenak.
Hazel Green (Alabama)
Hazel Green Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Madison konderrian dago, Alabama estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Difrakzio sare
Fabrikazioa
Hasiera batean, bereizmen handiko saretak kalitate handiko makina banatzaileen bidez egiten ziren. Makina horiek oso enpresa konplexua zen. Henry Joseph Grayson-ek difrakzio-saretak egiteko makina bat diseinatu zuen, eta 1899an 120.000 lerro hazbete (gutxi gorabehera 4724 lerro mm bakoitzeko) lortu zituen. Geroago, teknika fotolitografikoei esker, interferentzia holografikoko eredu batetik abiatuta saretak sortu ziren. Sareta holografikoek zirrikitu sinusoidalak dituzte, eta baliteke sareta arautuak bezain eraginkorrak ez izatea, baina askotan monokromatzaileetan nahiago izaten dira, argi galdu gutxiago sortzen dutelako. Kopiatzeko teknika denez, kalitate handiko erreplikak sor daitezke edozein motatako sareta nagusietatik, eta horrek murriztu egiten ditu fabrikazio-kostuak.