cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ruth Graves Wakefield
Ruth Graves Wakefield (Easton, Massachusetts, 1903ko ekainak 17 - Massachusetts, 1977ko urtarrilaren 10a) Chef estatubatuar bat izan zen, Toll House Cookie-ren asmatzailea bezala ezagunagoa, txokolate txinpartadun lehen gaileta, berak sortua. Unibertsitateko graduatua, dietista, hezitzailea, enpresa baten jabea eta egilea ere bazen.
Wolfram von Eschenbach
Biografia
Trobadore edo minnesänger gisa, Partzivaleko kondairaren sortzaileetako bat izan zen. Autore batzuen arabera, Wolfram von Eschenbachek ez zekien ez irakurtzen, ez idazten, antza denez obrak irakurarazten zituen eta memoria miresgarria zuen. Erdi Aroko zaldunaren, poetaren, monjearen eta gerlariaren nahasketa bat zen, «Elementu zaldunak eta herrikoiak, laikoak eta elizakoak biltzen zituen bere baitan; aberastasun bakartzat Jainkoak mantenu-iturri bakartzat eman zion artea zuen, kantua». Bere lanaren idazkirik zaharrenak ekialdeko frantziko izenez ezagutzen den barietate germanikoan bilduta daude.
Obra
Bere obra gailena, Parzival poema epikoa izan zen. Ustez XIII. mendearen hasieratik idatzia izan zen, Wartburgeko gazteluan, eta 1215ean amaitua. Walther von der Vogelweide eta Heinrich Tannhäuserrekin batera Erdi Aroko trobadore ospetsuenen multzoaren parte da. Richard Wagner bere lanetan oinarritu zen Parsifal eta Tannhäuser operak idazteko.
Beste bi epopeia amaitu gabe utzi zituen, Titurel (fideltasunari buruz) eta Willehalm (Gilermo Akitaniakoari buruzkoa). Gorteko olerkien egilea ere izan zen.
Ruth Graves Wakefield
Bizitza
1903an, Ruth Graves Wakefield Massachusettseko East Walpole hirian jaio zen. Hala ere, bere familia Eastonera aldatu zen, Massachusettsera, eta han hazi zen. Bere gurasoak Helen Vest Jones eta Fred Graves ziren. 1924an dietista eta elikadura irakaslea izan zen graduatu zen eskolan. Orain Framingham State College du izena eskolak. 1928an Kenneth Donald Wakefieldekin ezkondu zen eta Kenneth Donald Wakefield Jr izeneko seme bat izan zuen.
Ondoren, etxeko ekonomiako irakasle bihurtu zen 1930 arte. Berak eta senarrak 200 urteko turismoko aterpetxe bat erosi zuten, bizitza osoko aurrezkiekin, eta Toll House Inn deitu zioten Whitmanen, Plymoutheko konderrian. New Bedforden eta Bostonen artean zegoen, eta bidaiari asko errepide horretatik pasatzen ziren bereziki, eta horrek nahikoa bezero ematen zien negozioei eusteko. Denboraldi horretan, bidaiariek bidesaria ordainduko lukete, zaldiz aldatuko lirateke eta Wakefield galletak jango lituzkete ostatuan. Wakefield sukaldari bikaina zen, eta luxuzko janariak ematen zizkien bezeroei hutsegiterik gabe. Horregatik, mezenas bihurtu ziren gehienak. Laster, Toll House Inn herri mailan arrakasta izan baino askoz lehenago ez zen gertatu. Toll House Inn ezaguna zen otarrain-jakiengatik eta Wakefield-en galleta-postreengatik, eta eskualde osoko jendea maiz joaten zen bere lekura, begiak eta gosea asetzeko. Besteak beste, Joseph Kennedy Sr. Estatu Batuetako enbaxadorea.
Ordainlekuko gaileta asmatzea
Batzuek esan zuten Wakefield-en galleta txokolatezko txinpartekin asmatzea istripua izan zela. Txokolaterik gabe geratu zenean gertatu zen, 'Butter Drop Dro Cookie'entzat. Beste aukera bat erabili eta Nestlé txokolate erdigozoa zati txikitan ebaki besterik ez zitzaion egin. Gero masari gehitu zion, urtzeko itxaropenarekin, baina kontrakoa gertatu zen. Baina, egia esan, Wakefield-ek nahita sortu zuen bezeroei gozoki-galletaz gain beste zerbait berri eta zirraragarri emateko errezeta. Esperimentu horren ondorioz, Toll House Cookie sortu zen. Gaur egun, 'galleta txokolatezko txinpartekin' deitzen zaio, eta oso azkar lortu zuen ospea, eta egunkarietan agertu zen.
Wakefield-ek maiz jaso zituen irratian elkarrizketak egiteko deiak. Geroago, sukaldeko liburuan ere sartu zuen errezeta, une hartan ospetsua baitzen.
Bigarren Mundu Gerran, bolbora bezala hedatu zen haren errezeta, eta ez zen denbora askoan pasatu mundu osoko karta-piloa jasotzen hasi baino, errezetaren kopia bat eskatuz. Toll Houseren galleta postreen eromenik handienetakoa izan zen garai hartan.
Ruth Wakefield ez zen geratu han, eta bere bizitza ospe handiko okin gisa bizi izan zuen bere adinean zehar. Hainbat sukaldaritza-liburu idatzi zituen, "Ruth Wakefield-en errezetak: probatuak eta egiazkoak" izenekoak.
Legatua eta heriotza
Txokolatezko txinpartak zituzten galletak ez ziren inoiz modan jarri, eta, azkenean, klasiko bihurtu ziren, 18 mila milioi dolar baino gehiagoko azokarekin EEetan. AEB Herrialdeko gaileta-mota ezagunena ere bada. Postreetarako galletak zerbitzatzen dituzten etxe estatubatuarren ia %93rekin, "txokolatezko txinpartekin egindako galletak" izenez ezagutzen direnak Estatu Batuetako gaileta gogokoena bihurtu ziren.
Azkenean, Wakefield erretiratu eta Toll House Inn saldu zuen 1966 an; gero, 1984 an, sute batek suntsitu zuen. Bera 1977 ko urtarrilaren 10ean hil zen, gaurdaino luzatzen den ondare bat utzita.
Queens Park Rangers Football Club
Sorrera
Queens Park Rangers Football Club taldea 1886an sortu zen St Jude's (1884) eta Christchurch Rangers (1882) elkartzean. Jokalari gehienak Queen's Park auzunekoak zirenez horrela jarri zioten izena taldeari. 1889an profesionalizatu egin ziren baina lehenengo hamarkada luzeetan hirugarren mailako taldea izan ziren.
Bigarren Mundu Gerraren ondoren
1948an bigarren mailara igo zen eta lau urte egin zuen bertan. 1967an, oraindik hirugarren mailan ari zela, Ingalaterrako Ligako Kopa irabaztea lortu zuen lehen mailako West Bromwich Albion taldeari finalean 3-2 irabazita. 3. mailako talde batek txapela lortzen zuen lehen aldia izan zen.
Lehen mailan
Bi urte beranduago debuta egin zuen lehen mailan, baina urtebete baino ez zuen bertan iraun. 1973an berriz igo zen lehen mailara eta 1975-76 denboraldian bigarren amaitu zuen liga Liverpoolengandik puntu bakarrera. Inoiz lortu duen posturik onena da. Europan jokatzeko txartela lortu zuen eta UEFA Kopako final laurdenetara iritsi zen, baina AEK Atenasek penalti jaurtiketetan kanporatu zuen. 1979an bigarren mailara itzuli zen. 1982an bigarren mailan ari zela Ingalaterrako Kopako finala jokatu zuen. Tottenhamek 1-0 emaitzaz gainditu zuen.
1983an berriz igo eta 1995 arte egon zen lehen mailan eta ibilbide gorabeheratsua izan zuen arren postu txukunak ere lortu zituen, 1984, 1988 eta 1993ko bosgarren postuak hain zuzen ere.
Banku ozeaniko
Banku ozeanikoa, batzuetan itsas-bankua edo besterik gabe bankua deitua, itsasoko leku bat da, bere inguruaren aldean oso sakona ez dena, hondar-barra bat edo itsaspeko mendi baten tontor bat bezala. Kontinente-ezpondak bezala, itsasaldiek eta beste fluxu batzuek geldiarazten badituzte, banku ozeanikoak azaleratu egin daitezke, eta, ondorioz, elikagai ugari izaten dira. Hori dela eta, banku handienetako batzuk, hala nola Dogger bankua eta Ternuako Banku Handiak, munduko arrantza-eremurik onenen artean daude. Nabigatzaileek banku batzuen, hala nola Wachusett uharria, berria eman dituzte, baina haien existentzia zalantzazkoa da.
Motak
Banku ozeanikoak izaera bolkanikokoak izan daitezke. Aldi berean, karbonozkoak edo lurrezkoak izan daitezke. Eremu tropikaletan, banku batzuk urpeko atoloiak dira. Inolako lur-masarekin lotuta ez daudenez, ez dute kanpoko sedimentu-iturririk. Karbonato-bankuak ozeanoaren sakonetik irteten diren plataformak dira; lurrekoak, sedimentu-biltegi handiak.
Itsaspeko mendiak, aldiz, itsasoaren sakonean jaiotzen diren mendiak dira, itsas hondoen aldean gorago daudenak. Horien adibide dira Pioneer eta Guide mendiak, Farallon uharteen mendebaldean. Lehenengoak 1.000 metroko sakonera du. Beste kasu batzuetan, banku baten zati batzuek uraren azalera gainditu eta uharteak osa ditzakete.
Pedro Duque
Pedro Francisco Duque Duque (Madrid, Espainia, 1963ko martxoaren 14a - ) ingeniari espainiarra da, Espainiako lehen astronauta izateagatik ezaguna. 2018ko ekainaren 6n Espainiako Zientzia eta Ikerketa Ministro izendatu zuten.
Ingeniaritza Aeronautikoa ikasi zuen Madrilgo Unibertsitate Politeknikoan, 1986an. GMV eta Europako Espazio Agentzian (ESA) lan egin zuen sei urtez eta 1992n astronauta izateko hautagai izendatu zuten. Errusian eta Ameriketako Estatu Batuetan prestatu ostean, STS-95 misioan parte hartu zuen, ESAren esperimentuak neurtzen. 2003an Nazioarteko Espazio Estazioan ere egon zen.
Jino etnia
Jino etnia (txinera sinplifikatuz: 基诺族; txinera tradizionalez: 基諾族; pinyineraz: Jīnuò zú), Txinako Herri Errepublikan bizi diren 56 talde etnikoetako bat da.
Azken erroldaren arabera, Jino etniako 20.899 pertsona bizi ziren Txinan, batez ere, Txina hegoaldeko Yunnan probintziako Xishuangbanna hirian.
Bai eta Qiang etniako kideekin erlazionaturik daude.
Erlijioa
Jino etniako kideek budismoa eta animismoa praktikatzen dute.
Gymnocharacinus bergii
Gymnocharacinus bergii Gymnocharacinus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Kiribil-tximeleta
Deskribapena
Kiribil-tximeletak kolore arrea du, hegalaren ertz aldera argituz doana. Hegoen ertzak zuriak dira. Hegoetan ozelo ilun batzuk ditu kolore horizko eraztunez definituak. Hegoen azpialdean ordea ozeloak handiagoak eta ugariagoak dira.
Arren hegalak emeenak baino ilunagoak dira eta ozeloetako batzutan zantzuak baino ez dira ikusten. 38-46 mm arteko hegal zabalera duen tximeleta ertaina da.
Kiribil-tximeletaren beldarrak krema kolorea du eta marra iun batzuek apaintzen dute.
Habitata
Baso epel eta hezeak atsegin ditu, hainbeste ezen egun lanbrotsuetan ere hegan ikusten baita. Europa mendebaldetik Japoniaraino zabaltzen da, Asia hegoaldean ordea ez da aurkitzen. 1.600 metrotako altueran ere ikusi izan da.
San Nicolò di Comelico
San Nicolò di Comelico Italiako udalerri bat da. Bellunoko probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
San Nicolò di Comelicok honako udalerri hauekin egiten du muga:
565 Marbachia
565 Marbachia, asteroide gerrikoan aurkitutako 565. asteroidearen izena da. 1905eko maiatzak 9an aurkitu zuen Max Wolf astronomo alemaniarrak Heidelbergeko behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa, 1905 QN zen.
Ayta Sözeri
Ayta Sözeri (Alemania, 1976ko martxoaren 31) turkiar aktore eta musikaria da.
Juan Bautista Perurena
Juan Bautista Perurena Apezetxea (Goizueta, 1929ko urriaren 15a - Leitza, 2017ko otsailaren 14a) nafar artzain, ikazkin eta bertsolaria izan zen.
Bizitza
Juan Bautista Perurena Goizuetako Karreto baserrian jaio zen, 1929ko urriaren 15ean. Ikazkina eta artzaina ogibidez, "lege zaharreko bertsolaria eta kontu kontari amorratua" izan zen, Patziku Perurena ilobaren erranetan. Erran behar zuena "zapla botatzen zuen, natural demonio, sekulan ez gaizto baina beti bihurri, nor minduko zuen asko pentsatu gabe".
Nafarroako Bertsolari Txapelketetan aritu zen, bai garai zaharrean (1960, 1961 eta 1962), bai berrian (1989, 1990, 1991 eta 1992).
Clelia equatoriana
Clelia equatoriana Clelia generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
East Spencer (Ipar Carolina)
East Spencer Ipar Carolinako herri bat da. Rowan konderrian kokatua dago. 2010ean 1,534 biztanle zituen, 4.14 kilometro koadrotan banatuta.
Ixtarren atea
Ixtarren atea (, Darwaza D'Ishtar, بوابة عشتار, ) Babilonia hiriko zortzigarren atea zen, Nabukodonosor II.a erregeak aginduta eraikia K.a. 575. urtean. Ixtar babiloniar jainkoari eskainia da eta bertan zezenak eta lehoiak azaltzen zaizkigu bereziki, beste animalia askoren artean.
Gaur egun zati ezberdinak munduko hainbat museotan barrena daude banaturik eta Berlingo Museoen uhartean kokatzen den Pergamo Museoan egiazko atalekin eginiko faximila dago. Irakeko gobernuak erreibindikatzen du Alemaniak itzuli egin behar duela eraikin hau dagokion tokira.
Erabilitako teknika adreilu beiraztatua da, hau da, adreiluari beirazko berniz geruza bat ematen zaio eta egosi egiten da. Honela itxura distiratsu bat ematen zaio eta aldi berean kolorezko mundu batean murgiltzen.
Powder Springs (Georgia)
Powder Springs  Georgiako estatuko hiri bat da. Cherokee konderrian kokatua dago. 2010ean 13,940 biztanle zituen, 18.57 kilometro koadrotan banatuta.
Hashing
Hashing informatika arloan, hash algoritmoa edo funtzioa erabiliz probabilitatearen bidez datu (mezu) bat identifikatzeko edo laburtzeko prozedura bat da.
Hash funtzioa informazio multzo handia identifikatzeko funtzio matematikoa da, bere emaitza originala baino multzo txikiago da.
Aplikazioak
Kriptografian, sinadura digitalean, elkartze-array-etan, audio fitxategiak alderatzeko eta datu prozesaketan besteak beste. Hash funtzio on bat hash talka gutxi sortzen duena da. Segurtasun informatikoarekin zerikusia duten sistemek hash funtzioak edo taulak erabiltzen dituzte.
Hash funtzio adibidea
Erraz ulertzeko hash funtzioa, adibide bat azalduko dugu. Funtzio hau (mod edo modulua) zenbaki baten hondarra lortzeko eragiketa da. Honela funtzioak -F(x)- 0 eta 1020 zenbaki osoak emango ditu eta ausazkoak, zeinak sarrerako zenbakiekin lotzen diren. Ohartu nola 1021 zenbaki lehena den, kriptografian zenbaki lehenak maiz erabiltzen dira haiekin oinarritutako algoritmoak askatzeko.
Gizarte-zientziak
Gizarte-zientziak natur zientziak deitutakoek aztertzen ez dituzten gizartea, gizakiak eta gizadiaren aspektuak aztertzen dituzten zientziak edo diziplina zientifikoak dira. Giza zientziak edo humanitateekiko metodo zientifikoaren erabileragatik bereizi ohi dira. Gizarte zientziak izen horrekin XVII. mendean onartu baziren ere, bere sustraiak eta aurrekariak gizarte pentsamenduaren sorreran daude.
Gizarte-zientzia nagusitzat ondoko hauek hartzen dira: soziologia, zientzia politikoa, antropologia, sikologia, zuzenbidea, ekonomia, historia eta filosofia.
Gizarte zientzien banaketa
Gizarte zientzien barruan, ondoko diziplinen multzoak sartzen dira:
Aipatutakoei honako hauek batzen zaizkie:
Beste diziplina batzuk, humanitate edo giza zientziekin gehiago lotutakoak, hauek dira:
Stasi
Segurtasunerako Estatu Ministerioa (Ministerium für Staatssicherheit), normalki Stasi izendapenaz laburtua, Alemaniako Errepublika Demokratikoaren (AED) Inteligentzia Zerbitzua izan zen.
Historia
Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuneko Segurtasunerako Estatu Ministerioari jarraituz 1950eko otsailaren 8an sortu zen, aurreko erakunde horretatik izena hartu zuelarik. Sobietarrek euren Varsoviako Ituneko kide eraginkor eta leialtzat hartu zituzten.
Stasi erakundeko lehenbiziko burua Wilhelm Zaisser izan zen, honi Erich Mielke zenak lagundu ziolarik. Zaisserri 1953an Ernst Wollweber zenak buruzagitzan ordezkatu zion. 1957an AEDko buruzagiak ziren Walter Ulbricht eta Erich Honeckerrekin eztabaidak izan ondoren Wollweberrek bere postua laga zuen, hortaz bere ordez ordura arte buruzagitzan bigarrena zen Erich Mielke jarri zen.
Baita 1957an ere, Markus Wolf zena Hauptverwaltung Aufklärung (HVA, Ikuskapen Administrazio Nagusia) erakundeko buruzagia bilakatu zen, hau Stasiko kanpo inteligentziako saila zelarik. Inteligentzia buru gisa, Wolfek Alemaniako Errepublika Federaleko politika, gobernu eta enpresa giroan espioiak infiltratzen arrakasta handia izan zuen. Kasurik nabarmenena Günter Guillaume zenarena izan zen, honen ondorioz Mendebaldeko Alemaniako Kantzilerra zen Willy Brandt zenaren erorketa jazo zen. 1986an Wolfek erretiroa hartu eta Werner Grossmannek ordezkatu zuen.
Stasi eta KGB sobietarraren arteko lotura estua izan zen: KGB erakundeak Stasiko zortzi zuzendaritza nagusienetan bere berezko bulegoak zituen bitartean, KGB erakundeak Stasi erakundeari Mosku eta Leningrado hirietako ekintzetan parte hartzera gonbidatu zuen.
1989an, Ekialdeko Alemania desagertzeko unean bertan, Stasi erakundea Segurtasun Nazionalerako Bulegoa izenaz berrizendatua izan zen, bere zuzendaritzan Rudi Mittig jenerala jarri zelarik.
Erakundea
Segurtasunerako Estatu Ministerioak honako sail hauek barne hartzen zituen:
Aborichthys garoensis
Aborichthys garoensis Aborichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Nemacheilidae familian sailkatzen da.
Końskie udalerria
Końskie Poloniako Gurutze Santuko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Końskie barrutian kokatuta. 250,14 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 35917 biztanle zituen.
Sisu (filma)
Sisu 2022ko Jalmari Helander finlandiar zinema zuzendariaren thrillerra da. Sisu finlandiar kontzeptu eta eraikuntza kulturala da.
Pulaski (Georgia)
Pulaski  Georgiako estatuko herri bat da. Walton konderrian kokatua dago. 2010ean 266 biztanle zituen, 2.06 kilometro koadrotan banatuta.
Sisu (filma)
Sinopsia
Aatami soldadu ohia urre bila dabil Laponian. 1944. urtea da, eta Bigarren Mundu Gerra amaierara iristen ari da. Aatamik urre mordoa aurkituko du, eta, bere zorteaz harrituta, gertuen duen herrirantz abiatuko da, urrea saltzeko asmoz. Bidean, ordea, nazien pelotoi batekin egingo du topo. Gerrako galtzaileak dira, erretiratzeko unea iritsi zaie, eta Finlandiako lurrak utzi behar dituzte. Buru dituzte Bruno eta haren laguntzaile Wolf, eta atzean dituzte tanke bat, soldadu multzoa eta gerrako presoak: dozena erdi emakume finlandiar.
Nihil obstat
Nihil obstat Eliza Katolikoak onartzen dituen liburu eta beste argitalpenetan ezartzen duen esaldia. Eragozpenik ez, objekziorik ez, adierazten du, latinez. Eliza horren baimena duen zentsore batek ezarriko du baldin eta Elizaren doktrina eta moralaren aurkako ezer topatzen ez badu.
Esaldi hau aurretik erabili izan zen esaldi luzeago baten hasiera da, Nihil obstat quominus imprimatur, hau da, ez dago inprimatzeko eragozpenik. Beste pare bat esaldi ere erabil izan ziren testuinguru honetan Imprimi potest inprima liteke, Imprimatur inprima dezaten.
NGC 3554
NGC 3554 galaxia bat da, Hartz Handia konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Końskowola udalerria
Końskowola Poloniako Lublingo voivoderriko landa-udalerri bat da, Puławy barrutian kokatuta. 89,88 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 8915 biztanle zituen.
Filemoni Gutuna
Filemoni Gutuna edo, labur, Filemoni (Flm) Bibliako Itun Berriko hamazortzigarren liburua da. Paulok Filemoni idatzitako gutuna da. Gutunak hogeita bost txataleko kapitulu bakarra dauka, Paulok egindako laburrena eta Itun Berriko libururik laburrenetako bat, eta koinez idatzita dago.
Monumental Antonio Vespucio Liberti estadioa
Monumental Antonio Vespucio Liberti estadioa (ezagunagoa El Monumental ezizenaz) Argentinako Buenos Aires hiriburuko Belgrano barrutian kokatzen den futbol zelai bat da. River Plate futbol taldearen egoitza da, bertan etxeko partiduak jokatzen dituelarik. Figueroa Alcorta etorbidea eta Udaondo etorbidearen arteko bidegurutzean kokatzen da. José Aslan eta Héctor Ezcurra arkitektoek diseinatu eta 1938ko maiatzaren 25an inauguratua izan zen.
Filemoni Gutuna
Hartzailea
Kolosarra zen Filemon, aberatsa, Paulok kristau egina. Pauloren lankide izan zen eta kristau-elkartearekiko eskuzabala.
Ordurako zahartua eta preso zegoelarik idatzi zion gutuna Paulok, Kolosarrei Gutuna idatzi zuen egoera eta garai bertsuetan.
Edukia
Onesimo esklaboak ihes egina zion Filemoni, beronekin gorabeheraren bat izan ondoren. Nola ez dela jakin, Onesimok Paulorekin topo egin zuen, eta hark kristau bihurtzen. Paulok berekin eduki nahi zuen, baina ez zuen erabakirik hartu nahi nagusiaren baimenik gabe ; horregatik, Filemoni bidali zion Onesimo, gutuntxo honekin batera, esklaboa "anaia maite" bezala ez ezik, Paulo bera bezala hartzeko erregutuz. Ez zion ageri-agerian esklaboari askatasuna emateko eskatzen, baina ez zuen ezbairik eskatutakoa baino gehiago egingo zuela Filemonek.
Pauloren asmoa gutunean ez zen esklabotzari buruzko irakaspena bere zabalean ematea, kasu berezi bat konpontzea baizik. Baina ikusmolde guztiz berria azaldu zuen gai hartan, azkenean esklabotzaren gaitzespena ekarriko zuen ikusmoldea:
Beraz, gizaki guztiak berdinak lirateke Jainkoaren aurrean.
Eden (Ipar Carolina)
Eden Ipar Carolinako hiri bat da. Rockingham konderrian kokatua dago. 2010ean 15,527 biztanle zituen, 34.89 kilometro koadrotan banatuta.
Afganistango gerra (2001-2021)
Afganistango gerra 2001eko urriaren 7an hasi zen, Afganistan okupatu zuten Ameriketako Estatu Batuen Askatasun Iraunkorra operazioarekin eta Erresuma Batuaren Herrick operazioarekin. 2001eko irailaren 11ko atentatuei erantzuna eman nahirik hasi zen.
Herrialdea kontrolatzeko operazio militar bi hasi zituzten:
Inbasioa baino lehen, Estatu Batuen eta Erresuma Batuaren hegazkinek talibanen aurka ziharduen Iparraldeko Aliantzaren gudarosteak lagundu zituzten. 2002an, estatubatuar, britainiar eta kanadar infanteria sartu zen, gerora NATOren tropek ordezkatua.
Nahiz eta hasierako erasoaldiak talibanak boteretik kendu zituen, talibanak laster indarberritu ziren. Al Kaidaren aurkako gerrak arrakasta txikiago izan du.
ISAF
Hona hemen 2009ko uztailaren 23an ISAF osatzen zuten 43 herrialdeetako tropak:
Eroriak
Hona hemen 2010eko uztailaren 7ean koalizioaren militarren erorien zerrenda:
AEBko defentsa ministerioaren arabera gerraren kostua 800.000 milioi dolarrekoa izan da.
Brown unibertsitateak 50 ikertzaileren parte hartzearekin aurrera eraman duen “The Cost of war Project” ikerketaren arabera, berriz, kostua 2,6 bilioi dolarrekoa izan da.
2011
2011n nazioarteko tropak alde egiten hasi ziren pixkanaka, eta herrialdeko segurtasunaren eskuduntza Afganistango Poliziari eta Armadari uzten.
2013
NBE Nazio Batuen Erakundearen arabera, 2.959 zibil hil ziren gerrarekin zerikusia duten ekintzatan ; 2012an baino %7 gehiago. Hildako kopurua ez ezik, zaurituena ere hazi egin zen: 5.656, 2012an baino %17 gehiago. NBEk kontua hartu zuenetik, 2011ren ondoren zibil gehien hil zuten urtea izan zen 2013; eta hildakoen eta zaurituen kopuruak batuz gero, urterik odoltsuena.
Unama NBEk Afganistanen zuen misioak egin zuen txostena. Beste urte batez, «gobernuaren aurkako eragileei» egotzi zien zibil gehien hiltzea —2.331, %78—, eta lotura zuzena ikusi zuen ISAF Segurtasuna Laguntzeko Nazioarteko Indarraren erretiratze prozesuaren eta zibilen hilketen igoeraren artean. Unamaren arabera, prozesu horren ondorioz talibanek eta beste talde armatuek eraso gehiago egin zituzten, eta, gainera, gero eta zibil gehiago hil ziren armadarekin eta poliziarekin izandako tiroketen erdian harrapatuta gelditu direlako. Hala ere, NBEren misioak txostenean zion biktima gehien 2012ko arrazoi berak eragin zituela 2013an ere: etxean egindako lehergailuek —IED, ingelesezko laburduran—.
Afganistango armada eta Polizia, eta ISAF izan ziren 341 heriotzen arduradun. Horietako bi heren inguru Afganistango indarrei leporatzen zizkien Unamak. Ekainean ISAFek Afganistango armadaren eta Poliziaren esku utzi zuen segurtasuna zaintzeko ardura, beraz, nazioarteko tropen eskumenak nabarmen murriztu ziren, eta, ondorioz, indarkeria ekintzetan zuten parte hartzea. 118 zibil nazioarteko indarren aire erasotan hil ziren; hau da, herena. 2012an baino hemezortzi lagun gutxiago hil zituzten eraso horietan. Hala ere, Unamak datu kezkagarri bat ikusi zuen: drone edo piloturik gabeko hegazkinekin hildako zibilen kopuruak gora egin zuela. Dokumentatutako hemeretzi erasotan 45 herritar hil zituzten, 2012ko kopurua hirukoiztuz. Irailaren 7an gertatu zen, Kunar probintzian erasorik larriena. Ustezko sei matxino eta hamar zibil hil zituen ISAFek, haurrak tartean. Unamak oroitarazi zuen hasieran ISAFek ukatu egin zuela zibilak hil izana, eta Unamarekin «bilera andana» egin ondoren bi zibil hil zituela esan zuela.
Stupenda Jones
Stupenda Jones Olazti eta Altsasuko gazteek sorturiko punk rock taldea da. Euskaraz eta gazteleraz kantatzen dute.
Afganistango gerra (2001-2021)
2014
Uztailaren 31ean, gutxienez 23 pertsona hil ziren Afganistanen eta beste bi zauritu, Talibanen eta Poliziaren artean izandako borroketan. Talibanek hainbat polizia postu erasotu zituzten herrialdearen ekialdean dagoen Nuristan eskualdean. Hafiz Abdul Qayum, eskualdeko gobernadoreak esandakoaren arabera, bi zaurituak poliziak ziren. Ziurtatu zuen, gainera, matxinatuek ez zutela polizia postu bakar bat ere deuseztea lortu. Aitzitik, Zabihullah Mujahid bozeramaile talibanak esan zuen, erasoaren ondorioz hamar polizia hil zirela, eta beste hainbat zaurituak edo atxilo hartuak izan zirela. NATOk Afganistanen martxan zuen misioa urtearen bukaeran amaituko zen, baina AEBk jakinarazi zuen 9.800 soldadu bertan mantenduko zituela 2016 urtera arte.
Satan dantza
Satan dantza euskal dantza bat da. Jatorria Zuberoako maskarada du.
Afganistango gerra (2001-2021)
2014
Abuztuaren 5ean, AEBetako jeneral bat hil zuen Afganistango uniforme militarrarekin jantzita zihoan erasotzaile batek. Kabulgo base militar batean izan zen erasoa. Afganistanen hildakoa AEBetako maila gorena zuen militarra zen. Beste dozena bat militar zauritu ziren erasoan. Bestalde, AEBek droneekin eginiko eraso batean gutxienez lau zibil hil zituzten Herat probintzian, herrialdearen mendebaldean.
Stupenda Jones
Ibilbidea
Taldea 2003an sortu zuten Olazti eta Altsasuko lau gaztek eta lehenengo abestiak Brigada Criminal taldearekin batera grabatu zituzten Osti Bi izeneko disko elkarbanatuan. Stupenda Jonesek sei abesti osatu zituen lan horretan.
Afganistango gerra (2001-2021)
2014
Abuztuaren 11ean, ustezko 21 ekintzaile taliban hil zituzten NATOko indarrek, herrialdearen hegoaldean egindako bonbardaketan. Nazioarteko iturrien arabera, erasoaldia Marjaheko barrutian izan zen, han ekintzaileak "hainbat segurtasun kontrolen aurkak ekintzak prestatzen" ari ziren. Bestalde, Amnesty International erakundeak NATOko soldaduen "zigorgabetasuna" salatu zuen komunikatu batean. AIko arduradunen esanetan, nazioarteko indarrek ziilak hil zituzten kasuetan ez zen epaiketarik ez ikerketarik egin erantzuleak bilatu eta zigortzeko. ISAF Segurtasuna Laguntzeko Nazioarteko Indarrak iragarri zuen urte horren amaieran erretiratuko zituela tropak herrialdetik. Aldiz, AEBek beste 9.800 militar utziko zituzten Afganistanen, 2016ko urte bukaera arte.
Egun berean, beste iturri batzuen arabera, ordea, Afganistango segurtasun indarrek muturreko mugimendu politiko islamikoko 51 miliziano, tartean zenbait komandante, hil zituzten azken 24 orduetan. Operazioan zortzi taliban zauritu ziren eta beste zortzi atxilotu zituzten. Armadako, Poliziako eta Inteligentzia Zerbitzuetako kideek parte hartu zuten Nangarhar, Laghman, Kunduz, Kandahar, Uruzgan, Maidan Wardak, Logar eta Helmand probintzietan abiatu zuten operazioan "matxinoak kanporatzeko". Gainera, Afganistango segurtasun indarrek armak konfiskatu zituzten. Halaber, Kandahar eta Helmand probintzietan 314 mina desaktibatu zituzten.
Irailaren 10ean, NATOk gutxienez hamalau zibil hil zituen Afganistan ekialdeko Kunar probintzian. Hegazkinek bonbardaketa bat egin zuten Narang barrutian. Hamid Karzai presidenteak AEBetako hegazkinei egotzi zien bonbardaketa, eta erasoa gaitzetsi zuen.
Irailaren 26an, Afganistango Ghazni probintziako Ajrestan barrutia kontrolpean hartzea lortu zuten talibanek. Astebete zen Ajrestan hartzeko erasoaldia hasi zutela. Gobernuaren arabera, borroken ondoren ehun lagun hil zituzten. Irailaren 29an, Axraf Ghani Afganistango presidente kargua hartzen ari zela lehergailu batek eztanda egin zuen aireporturako errepidean.
Irailaren 29an, Ghanik AEBetako tropak Afganistanen mantentzeko akordioa sinatu zuen. Hauteskundeetako liskarra gaindituta, Karzairen ondorengotza hartu zuen presidente berriak. Hamar mila soldadu estatubatuar geldituko ziren.
Abenduaren 4an, Afganistango armadak eta poliziak ustezko 107 taliban hil zituzten.
Abenduaren 29an, Talibanek adierazi zuten Afganistanen atzerriko tropak garaitu zituztela, izan ere, ISAF nazioarteko indarrak bukatutzat eman zuen betebeharra, hamabi urteren ondoren. Matxino islamisten arabera, borroka eremutik alde egin nahi zuten.
2015
Urtarrilaren 3an, NATOk ustezko hemezortzi taliban hil zituen bonbardaketa bat egin eta gero Afganistanen == Gerraren azken urteak == 2016 urtean Afagnistango ISIS sortu zen. Urtean zehar Estatu Batuetako eta afganistango ejerzitoek zenbait eraso egin zituzten ISISekin amaitzeko. Apirilean ISISeko 1979 militante hil, 736 zauritu eta 965atxilotu eragin zituztela adierazi zuten.
2017ko apirilaren 13an AEBk “bonba guztien ama” deituriko historiako bonba ez nuklear potenteena erabili zuen Estatu islamiko eta Jorasan talde fundamentalistaren tunelen kontra Nangarhar probintzian.
Apirilaren 21ean Afganistango tropak mezkita batean otoiz egiten zeuden bitartean talibanek lekua erasotu zuten 135 hildako eta 64 zauritu eraginez.
2017ko maiatzaren 21ean enbajaden zonaldean kamioi leherketa bat 90 hildako eta 463 zauritu eragin zituen.
2018 urtean ehundaka hildako eragin zituzten hainbat atentatu gertatu ziren. Urtarrilaren 21ean Talibanek Luxuzko hotel InterContinentala erasotu zuten. Eraso honek 22 hildako utzi zituen. Urtarrilaren 28an lehergailuz beteriko anbulantzia batek 103 hildako eta 235 zauritu eragin zituen.
2018ko abenduaren 20an Donald Trumpek tropen erdia erretiratuko zituela iragarri zuen. AEBk Talibanekin bake akordio bat negoziatzen ari zen momentu horretan.
2019 urtearen hasieran Estatu batuetako gobernua, Afganistaneko gobernua eta talibanak 18 hilabeteren buruan tropa atzerritar guztiak Afganistanetik ateratzeko hasierako akordio batera heldu ziren. Lehenengo pausuak su etena eta talibanak Al Qaeda eta Estatu islamikoarekin kolaboratzeari uko egitea izan ziren.
2021eko maiatzaren 1ean, adostutako epetik kanpo eta Trump Estatu batuetako presidente zela, tropa atzerritarren irteera hasi zen. Irteera 2021ko irailaren 11rarte luzatu zen. Data horretan Bidenen gobernuak azken soldaduak erretiratu zituen.
Aldi berean, 2021eko ekainean, beste tropa batzuk erretiratu ziren, hala nola, Espainarrak, Italiarrak eta Alemaniarrak. Uztailaren 2an Estatu batuetako ejertzitoak Bagrameko aire base garrantzitsua hustu zuen Afganistaneko gobernuaren esku utziz.
Tropak erretiratu bezain laster, maiatzetik aurrera, talibanek herrialdeko hainbat zonalde erasotu zituzten, hala nola; Baghlan, Ghazni(hegoekialdea), Kandahar eta Helmand(Hegoaldea).
Ekainaren amaieran talibanak Tayikistaneko mugako hainbat puntu kontrolatzen zituzten. Horrez gain, Kunduz(mugatik 50kmtora) hiriburuaren inguruak hartu zituzten.
Uztailaren amaieran, gobernuko tropek ez ziren gai izan talibanen erasoaldiak eteteko. Bakarrik hiriburuak eta komunikazio ardatz garrantzitsuenak jarraitzen zuten beraien esku. Afganistan lurraldearen erdia talibanen kontrolpean zegoen jada. Gainera, hiri asko talibanez inguratuta zeuden. Hilabetearen amaieran talibanak Kandahar eta Herat hirien kanpoaldera heldu ziren. Abuztuaren hasieran Kabulen kontrako erasoaldia hasi zuten.
Abuztuaren 15ean talibanak Kabul hiriburura heldu ziren. Momentu horretan eskualde eta hiri gehienak beraien kontrolpean zeuden. Hiriburua setiatu zuten eta bitartean gobernuarekin boterearen trantsizio baketsua negoziatu zuten. Ashraf Ghani Afganistaneko presidenteak herritik ihes egin zuen eta talibanek gobernuaren lidertza hartu zuten. OTAN eta aliatuek beraien kolaboratzaileak ebakuatu zituzten eta milaka afganiar herritik ihes egin zuten. Ebakuatzeko itxaropenarekin, milaka pertsona pilatu ziren Kabuleko aireportuaren inguruetan. Abuztuaren 26an Estatu islamikoak atentatu suizida bat egin zuen aireportuaren ondoan. 180 pertsona hil ziren, horien artean AEBtako 13 soldadu.
Thomas Carlyle
Thomas Carlyle (Ecclefechan, Dumfriesshire, 1795eko abenduaren 4a - Londres, 1881eko otsailaren 5a) eskoziar historialari, kritikari eta filosofoa izan zen. Alemaniar idazleek eta pentsalariek (Goethe, Schiller, Herder) eragin handia izan zuten harengan. Ospe handia eman zioten The French Revolution (1837, Frantziako Iraultza) eta On Heroes (1841, Heroiei buruz) lanek. Materialismoaren aurkakoa zen; historian zehar eliteek zuten garrantzia onartu zuen baina, era berean, gizarte-justiziaren aldezkari sutsua izan zen. The History of Friedrich II of Prussia (Frederiko II.a Prusiakoaren Historia) idatzi zuen 1855- (Goethe, Schiller, Herder) urteetan.
Aspin (Pirinio Garaiak)
Aspin Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Aspin-en-Lavedan udalerrian erroldatutako biztanleak 235 ziren. Familiak 100 ziren, horien artean 32 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 239 etxebizitza zeuden, 105 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 127 bigarren erresidentzia ziren eta 7 hutsik zeuden. 103 etxeak ziren eta 136 apartamentuak ziren. 105 etxebizitza nagusietatik 75 bere jabearen bizilekua ziren, 22 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 14 etxek hiru zituzten, 28 etxek lau zituzten eta 58 etxek bost zituzten. 90 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 45 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 48 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Santa Giustina
Santa Giustina Italiako udalerri bat da. Bellunoko probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Santa Giustinak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Aspin (Pirinio Garaiak)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 162 ziren, horien artean 114 aktiboak ziren eta 48 inaktiboak ziren. 114 pertsona aktiboetatik 97 lanean zeuden (52 gizon eta 45 emakume) eta 17 langabezian zeuden (5 gizon eta 12 emakume). 48 pertsona inaktiboetatik 21 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Aspin-en-Lavedan udalerrian 100 unitate fiskal zeuden, 235 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.508 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 iturgina zen eta 1 argiketaria.
2000. urtean Aspin-en-Lavedan udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Koechlinita
Koechlinita oxido motako minerala da eta koechlinita taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Koechlinita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.
Ștefania Mărăcineanu
Ștefania Mărăcineanu (Bukarest, 1882ko ekainaren 18a - ibidem, 1944ko abuztuaren 15a) fisikari errumaniarra izan zen, ezaguna bere lanagatik erradiazioari buruz, konkretuki, sistema bat alfaren desintegrazioa neurtzeko.
Bizitza
Bukaresten jaio zen 1882ko ekainaren 18an. Haurtzaro korapilatsua izan zuen. 1910ean fisika eta kimika gradua lortu zuen, eta laster Bukaresteko neskentzako "Centrar" Ikastetxean irakasle bihurtu zen.
Lehen Mundu Gerraren ondoren, Parisera joan zen espezializazio bat lortzera, zehazki, Radio Institutura, non Marie Curieren agindupean lan egin zuen.
Ekarpenak
Esperientzia interesgarriei ekin zien, hala nola euri artifiziala lortzeari, bai bere herrialdean, bai atzerrian, gatz erradioaktiboak erabiliz eta emaitza batzuk lortuz: Lurrikaren eta euriaren arteko loturari buruzko lan baliotsuak argitaratu zituen, eta, lurrikara baten bezperan, epizentroan erradioaktibitatea nabarmen handitzen dela esaten lehena izan zen, Radon erradioaktiboaren emisioen ondorioz (erradioaren deskonposizioak eragindako gas bat). Hipotesi honek garrantzi praktiko handia izan zuen eta urte batzuk beranduago baieztatua izan zen.
Polonioaren konstanteari buruzko tesian lan eginez, 1924an, honako fenomeno hau ikusi zuen: gailuak jasaten dituen berun metalikoa, polonioaren erradioaktibitatearen eragina da, erradiakzioa igortzen hasiz polonioak parte hartzen duenean, baina, hau utzi ondoren, irauten du.
Egin zituen ikerketei buruzko argitalpen batzuk idatzi zituen:
- alfa bonbardaketak eragindako erradioaktibitate artifiziala.
euri artifizialaren aurkikuntza
Lurrikaren eta erradioaktibitatearen arteko ustezko erlazioa
Sariak
Fredericek eta Irene Joliot-Curiek erradioaktibitate artifiziala lortu zuten aluminioa alfa partikulekin bonbardatuz, Alfa erradiazio iturria kendu ondoren metala desintegratzea eragin zuena. Aurkikuntza honek 1935ean Kimikako Nobel Saria eman zioten elementu erradioaktibo berrien sintesian egindako lanengatik. Komunitate zientifikoa ren arabera, Sari honekin elkartua izatea merezi zuen, fenomenoa identifikatzen lehena izan zelako
Labrisomidae
Labrisomidae arrain pertziformeen familia da, Atlantikoko eta Ozeano Bareko itsasoetan bizi dena.
Espezie eta generoak
FishBaseren arabera, familiak 118 espezie inguru ditu, 14 generotan banaturik:
Hona hemen genero batzuen bilakaera:
Jesús María Duñabeitia
Jesús María "Beti" Duñabeitia Vidal (Bilbo, 1929 - 2013ko azaroaren 26a) bilbotar politikaria izan zen. Historian, Bilboko alkatea (1990-1991) eta Athletic Clubeko presidentea (1977-1982) izandako bakarra izan zen.
Klubeko presidente zela ezarri zuen ikurrina San Mamesen 1977ko abuztuaren 8an. 1987an EAJren zinegotzia hautua, 1990ean Gorordo dimititu zuenean alkate izendatu zuten bere alderdiari eta PSEri esker.
Kontinente-ezponda
Kontinente-ezponda edo kandila kontinenteen ertzean, plataforma kontinentalaren eta itsas hondo abisalen artean aurkitzen den zona maldatsua da. Itsas mailaren azpitik 200 eta 4000 metro artean kokatzen den itsaspeko eremua da, hau da, plataforma kontinentaletik aurrera. Erliebe handikoa da, eta bertan mendi garaiak, haran sakonak eta itsaspeko arroila erraldoiak aurki daitezke.
Ezaugarriak
Bertako bizi-baldintzak oso zailak direnez, biomasaren bolumena jaitsi egiten da. Eskualde horri eremu batiala ere deitzen zaio.
Unitate morfologiko hori plataforma kontinentalaren ertzetik 1.000 eta 4500 metro bitarteko sakonerara hedatzen da; eta batez besteko malda 5°etik 7°ra bitartekoa da, nahiz eta batzuetan 25º-ra iristen den eta, batzuetan, 50º-tik gorakoa den. Zabaltasunean 8 km-tik 10 km-ra 250-270 km-ra aldatzen da.
Gymnocorymbus ternetzi
Gymnocorymbus ternetzi Gymnocorymbus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Characidae familian.
Kontinente-ezponda
Ezaugarriak
Kontinente-ezpondaren morfologia, oro har, lautada inklinatu bat da, eskailera-mailetan banatua, eta horietako bakoitzaren zoruak malkar bat du mugakide, maiz huts normaltzat jotzen dena.
Lehen dama
Lehen dama, hainbat estatu burujabetan, lehendakariaren edo gobernuburuaren emaztea da. Ez da titulu ofiziala. Jatorriz, Ameriketako Estatu Batuetako (AEB) lehendakariaren emaztea (First Lady) izendatzeko erabiltzen zen, han erregina baten pareko rola jokatzen baitu zeremonia ofizialetan. Hego Amerikako herri gehienek ere badute figura hau. Lehen damak ospe eta botere handia hartzen du, eta maiz gertatu izan da lehen dama gerora lehendakari edo lehendakaritarako hautagai bihurtzea. Adibidez, Cristina Fernández de Kirchner, lehen dama izan zen bere senar Néstor Kirchnerren agintaldian, eta gerora Argentinako lehendakari bihurtu zen; eta Bill Clinton AEBetako lehendakari ohiaren emazte Hillary Rodham Clinton herrialde hartako lehendakari izateko hautagai da.
Kontinente-ezponda
Ezaugarriak
Azkenik, egiaztatu behar da ezponda kontinentala lurreko erliebearen dimentsio-multzo bat dela, eta plataforma kontinentala ez bezala, funtsean metagarria baita, ezponda tektonikoa da.
Lehen dama
Batzuetan, emaztearen ordez beste emakume batek hartzen du lehen damaren rola. Esaterako, Bolivian, Evo Moralesek irabazi zuenean, ezkondu gabe zegoenez, haren arrebak hartu zuen lehen damaren rola. Eta AEBetan ere, lehendakariaren emazteak rol hori jokatu nahi edo ezin duenean edota lehendakaria alarguna nahiz ezkongabea denean, haren hurbileko ahaidea den beste emakume batek jokatu ohi du rol hori, hala nola arrebak, lehengusinak, alabak edo errainak.
Châtillon-le-Duc
Châtillon-le-Duc Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Lehen dama
Lehen dama tituluaren antzera, lehen jauna titulua ere erabiltzen da emakumezko lehendakari baten senarra izendatzeko. Adibidez, José María Rico Cueto, haren emazte Laura Chinchilla Costa Ricako lehendakari izan zenean.
Châtillon-le-Duc
Biztanleria
2007an Châtillon-le-Duc udalerrian erroldatutako biztanleak 1.987 ziren. Familiak 710 ziren, horien artean 100 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 64 bakarrik bizi ziren emakumeak), 253 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 313 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 44 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Pont-la-Ville (Marne Garaia)
Pont-la-Ville Frantziako udalerria da, Marne Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Pont-la-Ville udalerrian erroldatutako biztanleak 148 ziren. Familiak 68 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Châtillon-le-Duc
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.298 ziren, horien artean 920 aktiboak ziren eta 378 inaktiboak ziren. 920 pertsona aktiboetatik 865 lanean zeuden (469 gizon eta 396 emakume) eta 54 langabezian zeuden (22 gizon eta 32 emakume). 378 pertsona inaktiboetatik 114 erretiraturik zeuden, 173 ikasten zeuden eta 91 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Châtillon-le-Duc udalerrian 738 unitate fiskal zeuden, 1.995,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 24.597 euro zen.
Konstancin-Jeziorna udalerria
Konstancin-Jeziorna Poloniako Mazoviako voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Piaseczno barrutian kokatuta. 78,58 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 24773 biztanle zituen.
Châtillon-le-Duc
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 181 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 22 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 19 eraikuntza enpresak ziren, 53 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 15 finantziazio enpresak ziren, 12 higiezinen enpresak ziren, 26 zerbitzu enpresak ziren, 6 administrazio publikoko enpresak ziren eta 9 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Pont-la-Ville (Marne Garaia)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 92 etxebizitza zeuden, 66 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 17 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 90 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 66 etxebizitza nagusietatik 62 bere jabearen bizilekua ziren eta 4 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek gela bat zuen, 1ek bi zituen, 5 etxek hiru zituzten, 15 etxek lau zituzten eta 44 etxek bost zituzten. 56 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 28 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Pont-la-Ville udalerrian 63 unitate fiskal zeuden, 149 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.273 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra garraio enpresa batena zen.
2000. urtean Pont-la-Ville udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Châtillon-le-Duc
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 29 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 1 igeltseroa, 3 margolariak, 3 zurginak, 5 iturginak, 3 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia, 3 jatetxeak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 17 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen, 2 arropa dendak, 2 elektrotresna dendak, 4 altzari dendak, 6 kirol-dendak, 1 drogeria zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Châtillon-le-Duc udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Châtillon-le-Duc udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 702 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gnassingbé Eyadéma
Gnassingbé Eyadéma jenerala (Pya, Lama Kara, 1935eko abenduaren 26a - Tunis, 2005eko otsailaren 5a), Étienne Eyadéma jaioa, Togoko militar eta politikaria izan zen. Grunitzky agintaritzatik eraisteko estatu-kolpean parte hartu zuen 1967an, eta Togoko Errepublikako gobernuburu eta lehendakari bihurtu zen. Kargu hartan berretsi zuten, 1972an, erreferendum bidez, eta 1979an (Konstituzioa eraberritu zen) eta 1986ko hauteskundeetan ere bera aukeratu zuten. 1991ean hasita, istilu latzak gertatu ziren Togon, lehendakariaren dimisioa eta demokrazia ezartzeko eskatuz, besteak beste. 2002an Konstituzioa aldatzen saiatu zen berriz, hark hauteskundeetara aurkezteko ezartzen zituen mugak kentzeko asmoz. 2003an, berriz irabazi zituen hauteskundeak. 2005ean hil zen, bihotzekoak jota.
Candy (abestia)
Candy Iggy Pop estatubatuar musikariaren abesti bat da. Iggy Popek 1990ean grabatu eta bere Brick by Brick diskoaren barnean merkaturatu zuen. Abesti honetan Iggy Pop musikariak eta The B-52's musika taldeko Kate Pierson abeslariak batera abestu zuten.