cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vicente López Carril
Hiru itzuli handietan lortu zituen etapa garaipenak, 3 Frantziako Tourrean, non bost aldiz lehen 10en artean ere amaitu zuen, bat Italiako Giroan eta beste bat Espainiako Vueltan.
1980ko martxoan hil zen, 37 urte besterik ez zituelarik, hondartzan futbolean zebilela, garuneko isuri baten ondorioz. Carreñoko udaleko Kirol Patronatuak eta Candáseko kiroldegiak bere omenez daramate bere izena.
Saint-Illiers-la-Ville
Saint-Illiers-la-Ville Frantziako udalerria da, Yvelines departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Illiers-la-Ville udalerrian erroldatutako biztanleak 277 ziren. Familiak 92 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 48 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 112 etxebizitza zeuden, 94 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 109 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 94 etxebizitza nagusietatik 82 bere jabearen bizilekua ziren, 7 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 2 etxek bi zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 69 etxek bost zituzten. 76 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 32 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 60 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 196 ziren, horien artean 147 aktiboak ziren eta 49 inaktiboak ziren. 147 pertsona aktiboetatik 140 lanean zeuden (75 gizon eta 65 emakume) eta 7 langabezian zeuden (5 gizon eta 2 emakume). 49 pertsona inaktiboetatik 13 erretiraturik zeuden, 23 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Kurlandiako urmaela
Kurlandiako urmaela (Куршский залив, Kuršių marios, Zalew Kuroński, Kurisches Haff, Kuršu joma) Kurlandiako istmoak sorturiko itsas-aintzira da, Lituania eta Errusiako Kaliningradeko oblastaren artean dagoena. Itsaso Baltikotik banatuta, 1.619 km²-ko azalera du eta Niemen ibaiak bere uren %90 betetzen ditu.
Saint-Illiers-la-Ville
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 19 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 margolaria, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 2 higiezinen agentziak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra kirol-denda bat zen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Denges
Denges Suitzako udalerria da. Vaud kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Lapoblación (kontzejua)
Garraioa
Araba Bus sareko lineak zerbitzua ematen dio herri honi:
Ribabellosako geralekua
Ribabellosa Euskal Herriko Nafarroa Garaiko tren geraleku bat da, Erriberabeitia udalerrian kokatuta dagoena.
Geralekua 1863ko martxoaren 2an ireki zen eta 2010eko urtarrilaren 1an itxia.
Egoera
Geralekua honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Historia
Geralekua 1863ko martxoaren 2an ireki zen, Nafarroa eta Bizkaia Errioxa eta Araba bidez lotu nahi zituen trenbidearen Miranda Ebro-Bilbo zatia ireki zuenean, Castejondik Bilborako Burdinbide Konpainia delakoak, Castejon-Bilbo burdinbidea.
Berehala, konpainia hondatu egin zen eta Norteko Konpainiak bere gain hartu zuen. Iberiar Penintsulako Iparraldeko burdinbideen konpainiaren esku geratu zen, bere titulartasuna mantendu zuen 1941ean nazionalizatu eta sortu berria zen RENFEn integratu zuten arte.
2004ko abenduaren 31tik Renfe Operadorak linea ustiatzen du, Adif trenbide-instalazioen titularra den bitartean.
Geralekuan zerbitzua ematen zuten distantzia ertaineko zerbitzuak 2010eko urtarrilaren 1etik aurrera utzi zioten geralekuari; beraz, estazioa itxita dago teknikoki, nahiz eta sarekoa izan.
Geralekua
Geralekua Ribabellosa mendebaldean dago.
Zerbitzuak
Ez dago zerbitzuak geralekuan.
Etorkizuna
Ez dago etorkizuneko planik geraleku hau oraingoz barne hartzen duenik.
Jauri etxeko garaia
Jauri etxeko garaia Nafarroa Garaiko Arian dagoen garai bat da, izen bereko etxearen alboan dagoena. Herrigunearen hegoaldean dago, Apat etxeko garaitik hurbil, azpialdean, hain zuzen ere. Nafarroako kultura ondasun izendatua dago.
Gaur egun oso aldaturik dago. Nabarmenki handitu dute, eta biltegi bihurtu dute. Jatorriz, Ariako handiena eta Aezkoako bigarrena da. Aurrealdeko balkoiaren solairua bere horretan gorde da; Ariako gainontzekoetan eta ibarreko gehienetan, berriz, desagertu egin dira.
City-Hochhaus Leipzig
City-Hochhaus Leipzig, Alemaniako Leipzig hirian dagoen bulego etxe orratz bat da. Guztira 143 metro eta 29 solairu dauzka eta 1971n amaitu zuten.
Hermann Henselmann arkitektoak diseinatu zuen.
Etmopterus baxteri
Etmopterus baxteri Etmopterus generoko animalia da. Arrainen barruko Etmopteridae familian sailkatzen da.
Schirrhein
Biztanleria
2007an Schirrhein udalerrian erroldatutako biztanleak 2.145 ziren. Familiak 799 ziren, horien artean 139 pertsona bakarrekoak ziren (75 bakarrik bizi ziren gizonak eta 64 bakarrik bizi ziren emakumeak), 246 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 350 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 64 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Haroko geltokia
Haro Espainiako Errioxako tren geltoki bat da, Haro udalerrian kokatuta dagoena.
Schirrhein
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 836 etxebizitza zeuden, 805 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 27 hutsik zeuden. 764 etxeak ziren eta 70 apartamentuak ziren. 805 etxebizitza nagusietatik 684 bere jabearen bizilekua ziren, 100 alokairuan okupaturik zeuden eta 21 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 19 etxek bi zituzten, 80 etxek hiru zituzten, 178 etxek lau zituzten eta 525 etxek bost zituzten. 727 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 244 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 500 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.446 ziren, horien artean 1.134 aktiboak ziren eta 312 inaktiboak ziren. 1.134 pertsona aktiboetatik 1.066 lanean zeuden (591 gizon eta 475 emakume) eta 69 langabezian zeuden (31 gizon eta 38 emakume). 312 pertsona inaktiboetatik 103 erretiraturik zeuden, 102 ikasten zeuden eta 107 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Schirrhein udalerrian 814 unitate fiskal zeuden, 2.175 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.486,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 59 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 12 eraikuntza enpresak ziren, 11 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 24 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 igeltseroak, 2 margolariak, 2 zurginak, 1 iturgina, 3 argiketariak, 1 ile apaindegia, 4 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 4 apaindegiak.
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 2 okindegiak eta 1 harategia zen.
2000. urtean Schirrhein udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden, 261 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1  eta lehen-hezkuntzako eskola 1  zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dibisio (biologia)
Taxonomia biologikoan, dibisioa organismoen sailkapenaren maila taxonomiko bat da. Maila hau erreinuaren eta klasearen artean dago, eta landareen eta onddoen erreinuetan erabiltzen da. Animalien eta protisten erreinuan dibisioaren parekoa den filuma erabiltzen da.
Landareen taldearen dibisio nagusiak, eboluzionatu omen zuten ordenan, hauek dira:
Egun landareen %80 angiospermoak dira.
Zoologian, zenbaitetan, dibisio terminoa infraklasearen eta kohortearen artean dagoen aukerazko maila bati izena emateko erabiltzen da.
Scapteromys meridionalis
Scapteromys meridionalis Scapteromys generoko animalia da. Karraskarien barruko Cricetidae familian sailkatuta dago.
Chevannes (Côte-d'Or)
Chevannes Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Chevannes udalerrian erroldatutako biztanleak 134 ziren. Familiak 60 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 70 etxebizitza zeuden, 57 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. 67 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 57 etxebizitza nagusietatik 46 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 3 etxek bi zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 10 etxek lau zituzten eta 34 etxek bost zituzten. 45 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 21 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 34 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 85 ziren, horien artean 66 aktiboak ziren eta 19 inaktiboak ziren. 66 pertsona aktiboetatik 62 lanean zeuden (34 gizon eta 28 emakume) eta 4 langabezian zeuden (1 gizon eta 3 emakume). 19 pertsona inaktiboetatik 12 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 5 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chevannes udalerrian 56 unitate fiskal zeuden, 130 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.491 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 10 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 iturgina.
2000. urtean Chevannes udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Andrijevica
Andrijevica (serbieraz: Андријевица, ahoskatua) Montenegroko ipar-ekialdean dagoen herria da, 1.073 biztanlerekin (2003ko zentsuan). Era berean izen bereko munizipalitatearen hiriburua da. Munizipalitateak 5.785 biztanle ditu eta Vasojevici eskualdeko hiriburu ez ofizialtzat hartzen da.
Blue Note Records
Blue Note Records jazz diskoetxe bat da, 1939an Alfred Lion-i eta Francis Wolff-i esker jaioa. Bere izena bluesaren eta jazzaren blue note (nota urdina) ezaugarritik dator. Gaur egun Universal Music Group taldekoa da.
Historikoki, diskoetxe hau hard bop jazz estiloarekin lotu izan da, baina baita bluesarekin, soularekin eta gospelarekin ere. Diskoetxe honekin grabatu duten artista nabarmenenen artean honako hauek daude: Norah Jones, Horace Silver, Jimmy Smith, Freddie Hubbard, Lee Morgan, Thelonious Monk, Art Blakey eta Miles Davis.
Abrothrix manni
Abrothrix manni Abrothrix generoko animalia da. Karraskarien barruko Cricetidae familian sailkatuta dago.
Pseudobagarius filifer
Pseudobagarius filifer Pseudobagarius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Akysidae familian.
Kanpo estekak
]
B2 bitamina
B2 bitamina edo erriboflabina kolore horidun bitamina hidrosolugarria da. Bere egituran isoaloxazina eraztun konplexu bati erribitol talde bat lotzen zaio, erribosatik eratorritako alkohol bat.
Gehienetan, erriboflabina FAD eta FMN koentzimen osaketan parte hartzen du. Honela, arnasketa zelularrarekin zerikusia duten prozesu entzimatikoetan hartzen du parte, hala nola Krebs zikloan, arnas katean eta lipidoen beta oxidazioan.
B2 bitamina beharrezkoa da azalak bere osotasuna mantendu dezan, mukosen mantenurako, eta baita begiko kornea oxigenatzeko ere. Dietan zenbat eta kaloria gehiago jaso, orduan eta B2 bitamina gehiago beharko du organismoak.
Iturburu nagusiak haragiak, esnea eta esnekiak, zerealak, legamiak eta barazki berdeak dira. Beharrizanak asetzeko, egunero 1,1-1,4 mgr. bitarteko kopurua hartu behar da; haurdunaldian eta edoskitzean gehiago. Esan beharra dago, behar baino erriboflabina gehiago hartuz gero, soberakina iraitz aparatuaren bidez kanporatzen dela, organismoak ezpaitu metatzen.
Bitamina honen gabeziak begietako, ahoko eta azaleko arazoak sortzen ditu, zikatrizazio prozesuak mantsotu eta anemia sortu. Gabeziaren arrazoiak hainbat izan daitezke, hala nola, elikadura ez orekatua, alkoholismo kronikoa, diabetesa, hipertiroidismoa, ariketa fisiko gehiegi egitea, sukarraldi luzea, estresa, gehiegizko beroa, zenbait droga kontsumitzea edo edoskitze artifiziala.
Europar Batasunak onartutako elikagaien gehigarrien artean dago eta E-101 kodea du. Gehigarri moduan erabiltzen da zerealetan, pastetan, saltsetan, fruta-zukuetan, e.a.
Mercedes-Benz Vitoria
Sorrera eta bilakaera
Mercedes-Benz Vitoria fabrikaren jatorrian IMOSA enpresa dago (Industrias del Motor SA). 1950eko azaroaren 17an sortu zen, bost milioi pezetako kapitalarekin, eta Euskadiko, Kataluniako eta Alemaniako enpresaburuz osatutako kontseiluarekin. Hala ere, fabrikak urtebete geroago arte ez zuen helbide soziala Arabako hiriburuan izan, jatorriz Bartzelonatik jardun baitzuen ordainketa-etendurako enpresa baten (Automoviles Eucort SA) lizentzia aprobetxatuz. Urte horretan bertan, Auto Unionekin elkartu ondoren, kapitala esponentzialki handitu zuen.
1954an hasi zen fabrika eraikitzen Ehari eta Gobeu herri txikien artean erositako lursail zabaletan, Udalaren eta Foru Aldundiaren laguntzarekin. 1954 funtsezko urtea izan zen hiriarentzat, Hiri Antolamenduko Plan Orokorra garatu baitzen, industrializazio hasiberria irizpidez eta bat-batekotasuna saihestuz antolatu nahi zuena. Baina baita IMOSArentzat ere, hurrengo urtean furgonetak fabrikatzen hasteko bidea emango zuen lehen ibilgailua (DKW F 89L bat) muntatu baitzuen.
Ordutik aurrera, industria laguntzaile ugari sortu ziren, hala nola INAUTO (1957an sortua, karrozerietan aritua eta tokiko enpresa baten ondorioz sortua, Industrias de Mendoza SA), CIADASA (1959an, ibilgailuen salmentan eta logistikan aritua), Sicca Española SA edo Talleres de Griñó SA (horiek ere logistikan dihardutenak). Hasiera-hasieratik, hainbat modelotako furgonetak egin ziren. 1963an, fabrikak 1841 langile zituen jada. Bi urte geroago, Volkswagenwerk AG alemaniarrak Auto Unión bereganatu zuen, eta turismoak ekoiztea lortu nahi izan zuen. 1967an, MEVOSA (Compañía Hispano Alemana de Productos Mercedes – Benz y Volkswagen SA) sortzeko bidea hasi zen fusioei eta kapital-gehikuntzei esker. MEVOSAk sortzean 1972an sozietate egoitza Madrila aldatzea erabaki zuen, baina ekoizpena Gasteizen mantendu zuen. Egoera horrek gaur egun ere irauten du. 1975ean DKW129 ekoizteari utzi zioten; eta 1976an, Mercedesek eta INIk Volkswagenen parte-hartzea bereganatu zuten. Handik gutxira, 1980an, Daimler–Benzek enpresaren kontrola hartu zuen, kapital sozialaren erdia baino gehiago eskuratuta. Azkenik, 1981ean MEVOSA desagertu zen, Mercedes–Benz España SA sozietateari bide emateko. 1980ko hamarkadan azken aldaketak gertatu ziren, Saudi Arabiako akziodunak sartu eta INI atera baitzen. Gainera, mekanizazioa Bartzelonara eraman zuten, eta 1989an Daimler-Benzek fabrikaren % 87,55 bereganatu zuen.
Gaur egun
Zuzeneko 5200 langile inguru eta zeharkako 30000 langile inguru ditu fabrikak, hau da, Euskal Autonomia Erkidegoko BPGaren % 5 inguru. Autonomia erkidegoko lehen esportatzailea da. Egoera hori, neurri handi batean, 1995eko urriaren 16an Vito modeloaren mundu osorako fabrikazioa Gasteizen hasi zelako gertatzen da (horren izena hiriari egindako keinu argia da). Ondoren, Viano ekoizten hasi ziren, gaur egungo V motako modelora eramango zuena eta propultsio elektrikoa duena.
The Morning Show (telesaila)
Kazetaritza, AEBetako telebista kate handien lehia (non goizetako informazio eta entretenimenduko programak segmentu inportantea diren), botere eta ospe borrokak, eta sexu abusuen eskandaluak (Me too mugimenduaren harira): Horixe Jay Carsonek telebistarako osaturiko lehen telesailean eginiko hautua. Carson Clinton sendiarekin aritu izan da lanean, aholkularitza eta komunikazio estrategia alorretan. Prentsa idazkari izan zen, berriz, Hillary Clintonen 2008ko hauteskunde kanpainan.
Sinopsia
Katean botere borrokak daude, eta aldaketak inposatzeko borrokan ari dira exekutibo, ekoizle eta kazetariak; baina Mitch-en ordezkapena ia ustekabean iristen da Alex-en ondora. ko-aurkezle izateko postura. Bradley Jackson kazetari ahoberoa da aurkezle berri hori, New York hirira iritsi berria dena.
Euskararen ahaideak
Euskarari beste inongo hizkuntza-familiarekin ahaidetasunik aurkitu ez zaionez, era guztietako hipotesiak garatu dira hizkuntza honen jatorria argitu nahian. Hipotesi batzuk erabat fantasiosoak dira. Esaterako, euskara lotu izan da Italiako etruskoekin, Eskoziako piktoekin eta sumerierarekin. Egiptoko hieroglifikoak euskararen bitartez deskodetu ahal direla uste du Antonio Arnaizek.
Lotura serioagoak ere egin izan dira, eta ez dira gutxi horien atzean izan diren hizkuntzalariak. Garrantzitsuenak izan dira euskara iberierarekin, berberearekin eta Kaukasoko hizkuntzekin lotu duten hipotesiak. Euskararen hizkuntzalaritza historikoaren jakintzak aurrera egin ahala, ordea, hipotesi horiek guztiak oinarririk gabe geratu dira, eta ez da euskararen jatorriari edo ahaidetasunari buruzko inolako teoriarik frogatu ahal izan.
Euskoiberismoa
Iberiera iberoen hizkuntza zen, herri indoeuroparren inbasioen aurretik Penintsulan zegoena (Mediterraneo aldean hitz egiten zen) eta erromatarrek latina ezarri zuten arte iraun zuena.
Berberearekiko ahaidetasuna
Hizkuntzalari batzuek aldeztu dute euskara Ipar Afrikako hizkuntzetatik datorrela eta hain zuzen ere berberetik. Teoria bat, orain dela urte asko bertan behera utzi zena, sintaktiko eta morfologikoki guztiz ezberdinak izanik; bi hizkuntzen arteko ustezko erlazioak hitz bakarren batzuen antzeko itxuran bakarrik oinarritzen baitira. Hala ere, aditza jokatzeko moduaren aldetik, bai euskaraz eta baita berberez ere, zenbait adizkiren erabilera antzekoa ikus dezakegu. (ezaugarri gramatikalak).
Kaukasoko hizkuntzekiko ahaidetasuna
Kaukaso zonalde horretan 50 hizkuntza baino gehiago hitz egiten dira eta gehienak ez dira indoeuroparrak. K.a. II milurtekoan Kaukasotik etorriak izango lirateke euskaldunak, indoeuroparrak Europan hedatu aurretik.
Hizkuntza bakoitzak dituen milaka hitzen artean bakar batzuk antzekoak izatea aski da hizkuntzalaritzaz askorik ez dakienak nolabaiteko ahaidetasuna ikusteko. Adituek aztertuta, euskara eta Kaukasoko hizkuntzak erlazionatzen dituzten teoriak oinarririk gabekoak dira, azalekoak dira antzekotasunak.
Euskal Herrian bertan sortzea
Euskararen antzinatasuna adierazi dezaketen hainbat hitz eta izen aurki genitzake Horien artean, neolitikoan sorburua duten lanabes batzuen izenak ditugu: aizkora, aitzurra, aiztoa…
Indoeuroparrak: gaurko Europan, euskara bakartua
Indoeuropar jendea Errusia hegoaldeko estepetan bizi omen zen duela 6000 urte. Handik zabaltzen hasi zen Europa eta India aldera, eta gaur egun indoeuropar hizkuntzak dira Europan gehien hitz egiten direnak. Euskara da salbuespen ia bakarra. Indoeuropar tribuak K.a. 6000. urte aldera Errusia hegoaldeko estepetan bizi omen ziren. Garai hartan, beraz, Europako gainerako eskualdeetan ez indoeuroparrak ziren hizkuntzak mintzo ziren. Horietako bat euskara bide zen. Emeki-emeki jatorrizko gunetik hedatzen hasi ziren iparraldera, mendebaldera eta ekialdera, eta Europako hizkuntza paisaia erabat aldatu zen. Gaur egun, euskara da mendebaldeko Europako jatorrizko hizkuntzetatik bizirik dirauen bakarra.
Indoeuroparren zabalkuntzaz geroztik, euskara izan ezik, lehenagotik Europan mintzo ziren hizkuntza guztiak desagertu ziren. Horregatik da hain zaila euskara beste hizkuntzaren batekin lotzea.
Munduan 17 hizkuntza familia besterik ez dago. Familia horietako bat euskarak berak bakarrik osatzen du, ez baitzaio munduan ahaiderik ezagutzen.
Datibo
Datiboa kasu bat da, perpausaren objektu zeharkakoa adierazten duena, hots, nori eman zaion zerbait, nori hurbildu zaion norbait (edo zerbait).
Euskararen ahaideak
Indoeuroparrak: gaurko Europan, euskara bakartua
Lehenengo biek, mendeak joan, mendeak etorri, zenbait adar eman dituzte eta adar horietatik hizkuntza batzuk bereizi dira. Koadroetan aipatutako Europako hizkuntza bizi batzuk besterik ez dira. Hizkuntza eta dialekto guztiak barne hartzen baditugu, gure kontinentean ia 500 dira mintzairak, guztira; den-denak (gurea izan ezik) familia handi bietakoak, hau da, indoeuroparrak eta uralo-altaikoak.
Datibo
Euskaraz
Euskaraz, datiboa NORI kasua da
Indoeuropar hizkuntzetan
Indoeuropar hizkuntzetan, datiboak objektu zeharkakoa adierazten du.
Frantses ez, jabegoaren berri eman dezake: C'est à moi de jouer (Nire txanda da = Jolastea niri dagokit), baina C'est à moi (Nirea da = [Gauza hori] Niri da)
Helburua
Hizkuntza klasikoetan, datiboak helburuaren objektua ere adierazten du.
Teton konderria (Wyoming)
Teton konderria (Teton County) Wyomingko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Jackson da. 2010eko zentsuaren arabera 21,294 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Teton konderriak 1,092,025 kilometro koadro ditu. Horietatik 57,227 ura dira. Beste 1,034,798 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 1,95 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 21,294 pertsonetatik 20,696 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 3,191 dira. 32 beltzak edo afroamerikarrak. 76 amerikar natiboak ziren eta 13 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 228 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 39 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 210 pertsonek kokatzen zuten.
Gayatri Chakravorty Spivak
Gayatri Chakravorty Spivak (গায়ত্রী চক্রবর্তী স্পিভাক; Kalkuta, 1942ko otsailaren 24a) Indiako akademikoa, filosofoa, literatura-teorialaria eta kritikari feminista da. Columbia Unibertsitateko irakaslea eta Literatura Konparatuaren eta Gizartearen Institutuaren kide sortzailea da.
Postkolonialismoari buruzko intelektualik garrantzitsuenetarikoa da, eta Can the Subaltern Speak? saiakera du lanik ezagunena. Halaber, Jacques Derridaren De la grammatologie liburuaren itzulpenak eta hari buruz idatzitako hitzaurre kritikoak ere ezagun egin zuten. Bestalde, Mahasweta Devi ren lanak ere berak itzuli zituen ingelesera, hala nola Imaginary Maps eta Breast Stories.
Spivakek 2012ko Artearen eta Filosofiaren Kyotoko Saria jaso zuen, "mundu teorikoarekin erlazionatutako kolonialismo intelektualaren aurkako humanitateen alde hitz egiten duen teoriko eta hezitzaile kritikoa" izateagatik. 2013an, Padma Bhushan saria jaso zuen, Indiako Errepublikak bertako herritarrei ematen dien hirugarren sari nagusia.
Ibilbide akademikoa
Ondoren, Spivak Literatura Konparatuko irakasle izan da Iowako, Texaseko eta Pittsburgheko unibertsitateetan, eta 1991. urteaz geroztik, Columbia Unibertsitatean.
1967an, ezezaguna zitzaion idazle baten liburu bat eskuratuta, itzultzea erabaki zuen, bai eta hitzaurre bat idaztea ere. Liburua Jacques Derridaren De la grammatologie zen. Spivaken hitzaurreak (eta itzulpenak) sona handia lortu zuten berehala eta asko hedatu ziren.
Unibertsitate askotan izan da irakasle, esate baterako: Iowako Unibertsitatea, Chicagoko Unibertsitatea, Texasko Unibertsitatea, Emory Unibertsitatea, Pittsburgheko Unibertsitatea eta Columbia Unibertsitatea.
Spivakek itzuli dituen autoreen artean Mahasweta Devi, Ramprasad Sen eta Aimé Césaire daude. 1997an ingeleserako itzulpenengatik Indiako Literatura Akademia Nazionalaren saria lortu zuen.
“Subalternoak hitz egin dezake?” saiakeran (1983) Spivakek historia, geografia eta klasea aintzat hartzen ditu feminismoaz aritzeko.
Bere lanean zehar, ikergai direnen subjektibotasunera iristeko moduak aurkitzen saiatzen da Spivak. Subalternoren posizioa kontuan hartuta, dekonstrukzioaren filosofia feminizatu eta globalizatu duen kritikari gisa goraipatua izan da.
Bere lan aipagarrienak hauek dira: Critique of Postcolonial Reason: Towards a History of the Vanishing Present (1999), In Other Worlds (1987), Outside in the Teaching Machine (1993), Death of a Discipline (2003), Other Asias (2008), eta An Aesthetic Education in the Age of Globalization (2012).
Pentsamendua
Bere lanean marxismoa, feminismoa eta dekonstrukzioa batzen dira. Bere pentsaeran hiru gai lotzen dira: kontzeptuarekin duen erlazio taktikoa, borroken intersekzionalitatearekiko apelazioa eta unibertsitateko intelektualari egindako kritika. Cusset-en arabera, bere lana ez-osotasunaren kontzeptuaren bitartez baino ezin da laburbildu, hau da, “monismoaren eta totalizazioaren kultura eta pentsamenduarekiko  mesfidantza sistematiko, politiko, estrategiko eta autobiografiko” baten bitartez, Spivakek, beste pentsalari estatubatuar gehienek ez bezala, ondo ezagutzen baitu kultura eta pentsamendu horien sistema.
Jacques Derridaren De la grammatologie liburuaren itzulpenari eta bertan idatzi zuen sarrerari esker lortu zuen ospea. Horren ostean historia-ikasketetan eta ikuspuntu feministatik inperialismoaren kritika literarioa egiten aritu zen. Sarritan, marxista-feminista-deseraikitzaile gisa aipatzen du bere burua, eta eremu horietako bakoitza beharrezkotzat jotzen du, baina ez nahikotzat. Bere pentsamendu etiko-politikoa erakundeek eta kultureksubalternoak, eta bereziki emakumeak, baztertzeko duten joeraren kritika egitean oinarritzen da.
1999. urtean, A Critique of Postcolonial Reason liburuan, Spivakek Europako metafisikarien lan nagusiak aztertu zituen, esate baterako, Kant, Hegel eta Marxenak, eta ikusi zuen subalternoak beren eztabaidetatik kanpo uzteko joera zutela; are gehiago, europarrak ez direnak aktiboki ohartarazten dituztela giza subjektu osoei dagokien posizioa har ez dezaten.
Spivakek esentzialismo estrategiko terminoa sortu zuen. Termino horren bitartez, pentsamendu desberdinetako kolektiboek ekintza sozial zehatz baterako eratzen duten aldi baterako elkartasuna adierazi nahi du. Horrela, ekintzak ugari eta bereiziak izatearen ondorioz gizarte-aktibismoak (feminismoak, adibidez) lorpen zehatzik ez izatea saihestu nahi du. Esentzialismo estrategikoak ekintzaren eraginkortasun maximoa ahalbidetzen duen aldi baterako posizio “esentzialista” bat onartzeko beharra markatzen du.
Hala ere, batzuek haien ideia esentzialismo estrategikoan garatu duten bitartean, Spivak kritiko agertu da kontzeptu honi eman zaion erabilerarekin. Azken elkarrizketetan terminoa baztertu du, nahiz eta ez duen kontzeptua bera erabat alboratu.
Guggenheimeko bekaduna izan da, ohore akademiko ugari jaso ditu, Oberlin Collegeko ohorezko doktoretza bat barne, eta aldizkari akademikoetako kontseilu editorialean egon da, adibidez Boundary 2n. 2007ko martxoan, Columbiako Unibertsitateko presidenteak, Lee Bollingerrek, Spivak unibertsitate irakasle izendatu zuen.
"Can the Subaltern Speak?"
1985ean idatzi zuen Spivakek Can the Subaltern Speak? artikulua. Subjektu subalternoaren estatusari buruz hitz egiten du, zeinak, fisikoki hitz egin badezake ere, ez daukan aukerarik hitz egin eta entzuna izateko. Subjektu subalternoak berariaz talde zapaldu eta ahots gabekoei egiten die erreferentzia; besteak beste, proletarioak, emakumezkoak, nekazariak, tribuetako kideak; eta Indiako emakumearen egoeran jartzen du azpimarra. ​
"Hitz egin al dezake subalternoak?" galderari dagokionez, Spivakek bi zailtasun aipatzen ditu. Batetik, adierazten du subjektu subalternoak ezin duela hitz egin, ez baitauka adierazteko lekurik. Bigarrenik, haren ustez, emakumeak leku erradikal horretan daude, batetik, emakumezkoa izateagatik eta, bestetik, subjektu koloniala izateagatik. Diskurtso dominatzaileak eragiten du kolonizatua edo subalternoa ez izatea gai bere kabuz arrazoitzeko, eta beti behar izango du Spivakek "lehen munduko intelektual" izendatzen duen horren bitartekaritza eta ordezkaritza. Subalternoak ez dauka inolako aukerarik Mendebaldearen lengoaiak ikasteko eta, aldi berean, bere testuinguru natiboan irauteko. Edo lehen munduko intelektuala izango zara, hitz egiteko gaitasun osoarekin, edo isilarazitako subalternoa izango zara. Gainera, saio kritiko honetan zalantza sortzen du, baldin eta subalternoak utziko balio isilarazia egoteari, automatikoki subalterno izateari utziko ote liokeen .​
Kritika
Spivak bere prosa kriptikoagatik kritikatua izan da sarritan. Terry Eagleton-ek deitoratzen duenez, egia bada “gizarte kolonialek Spivakek aipatzen duen  ‘eten multzo bat, konpon ezina den denboraren haustura errepikatua’ jasaten dutela, gauza bera gertatzen da bere prosa eliptiko eta gainkargatuarekin”. Stephen Howe-ren hitzen arabera, “Spivak eklektikoki nahasgarria da, hainbat nozio elkarren ondoan sintesirik gabe jartzeko joera du, eta, beraz, oso zaila da harengan edozein gairi buruzko jarrera koherente bat antzematea”.
Raoul Wallenberg
Raoul Gustaf Wallenberg (Lidingö udalerria, 1912ko abuztuaren 4a - Budapest, 1945eko urtarrilaren 17a desagertua) suediar arkitekto, negozio-gizon, diplomazialari eta humanista izan zen. Milaka judu salbatu zituen Hungarian Holokaustoan.
Arkitektura ikasi zuen Michigango Unibertsitatean. Hegoafrikan eta Haifan denboraldi batez lan egin ondoren, Stockholmen aurkitu zuen lana, judu hungariar baten jabetzako inportazio-esportazio enpresa batean. Bigarren Mundu Gerran, Wallenberg behin baino gehiagotan joan zen Hungariara enpresaren kontuetarako.
1944ko uztailean Budapestera iritsi zen World Refugee Boardeko arduradun gisa. Per Anger diplomazialari suediarrarekin batera pasaporte suediarrak eman zizkien judu hungariarrei. Budapesten 32 eraikin ere erosi zituen eta immunitate diplomatikoaren pean jarri zituen. 10.000 judu inguru hartu zituen ostatu.
1945eko urtarrilaren 17an Budapesten atxilotu zuten sobietarrek eta desagertu egin zen. Geroago, 1947ko uztailaren 17an hil zen Lubiankan, Moskuko KGBren kuartel nagusian. Ez dakigu zergatik atxilotu zuten eta zergatik hil zuten.
Wallenbergek omenaldi ugari jaso ditu: Estatu Batuetako, Kanadako, Hungariako, Australiako eta Israelgo ohorezko herritarra; Justu Nazioen Artean.
Tar-Kalmazil
Tar-Kalmazil (Eguzkiaren Bigarren Aroko 2516-2825), Tolkienen legendariumeko pertsonaia bat da. Bere istorioa, Numenor eta Erdialdeko Lurraldeko amaitu gabeko ipuinak lanean kontatzen da. Numenorreko hamazortzigarren erregea izan zen, Eguzkiaren Bigarren Aroko 2516an jaioa, eta bere aita Tar-Alkarinen oinordekoa izan zen. Bere izenak, "ezpata dizdiratsua" esan nahi du, Numenorreko kapitain bezala, Erdialdeko Lurraldean lortu zituen garaipenen omenez hartu zuena. Bere izenaren adunaikozko baliokide bat erregistratu den lehen Numenorreko erregea ere bada. Adunaikozko bere izena, Ar-Belzagar da. Eguzkiaren Bigarren Aroko 2825ean hil zen.
Réning
Réning Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Tar-Kalmazil
Eztabaida bat dago Tolkienen idazkietan Tar-Kalmazilen oinordekoari dagokionez: Ar-Abbatârik, bere semea zena, edo Ar-Adûnakhôr, bere biloba. Zehazki Eraztunen Jaunaren A eranskinean, Kalmazilen oinordeko bezala, bigarrena agertzen da, baina, hedatuago dagoen "Elrosen Leinua: Numenorreko Erregeak" zatian, Numenor eta Erdialdeko Lurraldeko amaitu gabeko ipuinak lanean, bere oinordekoa Tar-Ardamin da. Christopher Tolkienek, izena, nahi gabe aipatu gabe utzi zela iradokitzen du.
Réning
Biztanleria
2007an Réning udalerrian erroldatutako biztanleak 130 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 24 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 54 etxebizitza zeuden, 47 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 53etxeak ziren. 47 etxebizitza nagusietatik 45 bere jabearen bizilekua ziren eta 2 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 1ek hiru zituen, 7 etxek lau zituzten eta 38 etxek bost zituzten. 36 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 18 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 21 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 82 ziren, horien artean 45 aktiboak ziren eta 37 inaktiboak ziren. 45 pertsona aktiboak lanean(28 gizon eta 17 emakume) zeuden.. 37 pertsona inaktiboetatik 12 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 16 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen.
2000. urtean Réning udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sant'Arcangelo (argipena)
Sant'Arcangelo edo Santarcangelo kontzeptu desberdinak adieraz ditzake:
Saint-Émilion
Saint-Émilion Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gironda departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Émilion udalerrian erroldatutako biztanleak 2.090 ziren. Familiak 888 ziren, horien artean 276 pertsona bakarrekoak ziren (124 bakarrik bizi ziren gizonak eta 152 bakarrik bizi ziren emakumeak), 284 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 264 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 64 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.358 ziren, horien artean 1.035 aktiboak ziren eta 323 inaktiboak ziren. 1.035 pertsona aktiboetatik 951 lanean zeuden (519 gizon eta 432 emakume) eta 84 langabezian zeuden (39 gizon eta 45 emakume). 323 pertsona inaktiboetatik 108 erretiraturik zeuden, 127 ikasten zeuden eta 88 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Émilion udalerrian 870 unitate fiskal zeuden, 1.990,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.851 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 333 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 11 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 10 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 13 eraikuntza enpresak ziren, 162 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 37 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 24 finantziazio enpresak ziren, 19 higiezinen enpresak ziren, 31 zerbitzu enpresak ziren, 12 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 53 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 4 banku bulegoak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 2 zurginak, 3 iturginak, 1 argiketaria, 2 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 20 jatetxeak, 7 higiezinen agentziak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 18 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 3 okindegiak, 2 liburu dendak, 5 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen, 1 lurrin-denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Saint-Émilion udalerrian 204 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.184 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mary Whiton Calkins
Mary Whiton Calkins (Hartford, 1863ko martxoaren 30a - Newton, Massachusetts, 1930eko otsailaren 26a) Amerikako Estatu Batuetan jaiotako filosofoa eta psikologoa izan zen. Estatu Batuetako Psikologia Elkartearen lehenengo emakumezko lehendakaria izatera heldu zen. Oso emakume jatorra izan arren, garai horretan emakumeen errepresio handia zegoen eta bere lanak ez ziren behar bezala aintzat hartu.
Ekialdeko Txinako itsasoa
Ekialdeko Txinako itsasoa (txinera tradizionalez: 東中國海, txinera sinplifikatuz: 东中国海, pinyinez: Dōnghâi, “Ekialdeko Itsasoa”; koreeraz: 동중국해 edo 東中國海; japonieraz: 東シナ海 edo ひがしシナかい) Ozeano Barearen mendebaldeko adarra da, Txina, Japonia, Hego Korea eta Taiwanek inguraturik dagoena. 1.249.000 kilometro koadroko eremua du.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Mary Whiton Calkins Hartforden jaio zen 1863. urtean, erdi mailako familia batean, eta 1930. urtean hil egin zen Newtonen. Bere ama gaixorik zegoenez bere 5 anai-arreba txikien arduraduna bihurtu zen, hala ere, bere aitak ikasketak jarraitzeko eta hizkuntza berriak ikasteko bultzatu zuen.
Horrela, greziera, frantsesa eta alemana ikasi zituen eta kultura klasikoan eta filosofian ikasketak egin zituen Massachuseets-eko Smith Collegen. Ikasketan amaitzerakoan irakasle moduan lan egiten hasi zen, greziera irakasten Wellesley Collegen. 1890. urtean College horretan psikologia esperimentala irakasteko lanpostua eskaini zioten; baietz esan zuen, baina lehenago, urte bete batez psikologia ikasteko baldintzarekin.
Ekialdeko Txinako itsasoa
Geografia
Taiwan erdian dagoenez Ekialdeko eta Hego Txinako itsasoaren arteko bereizketa egin ohi da. Ekialdeko Txinako itsasoaren iparraldeko zatiak, Txinaren eta Koreako penintsularen artekoak, Itsaso Horia izena du.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Garai horretan, emakumeak ezin zuten unibertsitatera joan baina, Maryk lan handiarekin Harvard Unibertsitatean sartzea lortu egin zuen; modu ez-ofizial batean. Honi, “Anexo de Harvard” deitzen zioten. Emakume asko unibertsitatera sartu nahi zutenez programa honekin modu ez-ofizial batean formazioa ematen zitzaien klase partikularretan. Horrela, ikasgeletan emakumeen presentzia ekiditen zuten.
Ekialdeko Txinako itsasoa
Geografia
Itsasoaren ekialdean Kyūshū eta Ryukyu uharteak daude, hegoaldean Taiwan uhartea, eta mendebaldean Txinako Herri Errepublika. Taiwan itsasarteak Hego Txinako itsasoarekin batzen du, eta Koreako itsasarteak Japoniako itsasoarekin. Iparraldean Itsaso Horia dago.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Calkins Josiah Royce filosofo eta psikologoaren klaseetan onartu zuten. William James irakasleak bere klase ofizialetara gonbidatu zuen eta azkenean unibertsitateak klase ofizial horietara urte bete batez joateko baimena eman zion. Baina beste ikasleak ez zeuden ados emakume bat ikasgelan egotearekin eta klaseetara joateari utzi zuten, horrela, Maryk egoera hori aprobetxatu zuen eta arreta handiago jarriz asko ikasi egin zuen urte horretan zehar.
Negoziazio
Negoziazioa jarrera eta helburu kontrajarriak dituzten bi aldeek, adostasun eta hitzarmen batera iristeko, aurrera eramaten duten prozesua da, elkarrizketa erabiliz.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
1891. urtean, bere ikasketak amaitu zituen eta Wellesly Collegera bueltatu zen bere lehenengo psikologia esperimentalaren laborategia martxan jartzeko.
Clam
Clam Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Negoziazio
Negoziazioaz hitz egitean, bi ideia izan behar ditugu kontuan:
Clam
Biztanleria
2007an Clam udalerrian erroldatutako biztanleak 339 ziren. Familiak 124 ziren, horien artean 25 pertsona bakarrekoak ziren (7 bakarrik bizi ziren gizonak eta 18 bakarrik bizi ziren emakumeak), 37 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 51 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 11 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Bi urte geroago, bere burua gehiago formatzeko ideiarekin berriro ikastera joan zen Harvardera. Hugo Münsterberg psikologoaren klaseetara joan zen entzule bezala baina Hugok, Alemanian emakumeekin lan egin zuenez, beste ikasle bat bezala tratatu zuen Mary eta hiru urteetan zehar batera lan egin zuten.
Hurrengo urtean, Münsterbergek unibertsitatearen zuzendaritzara gutun bat bidali zuen Mary doktoretza-ikastarora apuntatzeko baimena lortzeko. Irakaslea esan zuen laborategiko ikaslerik argiena eta Estatu Batuetako psikologia irakaslerik hoberena zela Calkins. Baina unibertsitateak ezetz esan zion bere proposamenari.
Negoziazio
Negoziazio baldintzak
Negoziazioa eraginkorra izan dadin, bi aldeek jakin behar dute baldintza batzuk bete behar dituztela negoziatzen hasi aurretik. Honako baldintza hauek beharrezkoak dira:
Clam
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Hala eta guztiz, 1895. urtean Mary bere tesia “Asociación: un ensayo analítico y experimental” aurkeztu zuen ikasle ofizialek egiten zuten bezala. Tribunalak bere lana goraipatzearren ez zuten ofizial moduan hartu eta ez zioten doktoretza eman. Hala ere, irakasleak Harvard Unibertsitatean aurkeztu zuten lanarik hoberena eta hoberen landuta zegoena izan zela esan zuten.
Negoziazio
Taktikak
Negoziazio taktikak alde bakoitzak bere estrategiak gauzatzean egiten dituen ekintza zehatzak dira. Estrategiak, jardunbidearen ildo nagusia finkatzen du eta taktikak estrategia hori zehazten duten ekintzak dira. Bi taktika mota bereiz daitezke: presio taktikak eta garapen taktikak.
Clam
Etxebizitza
2007an 158 etxebizitza zeuden, 136 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 155 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 136 etxebizitza nagusietatik 111 bere jabearen bizilekua ziren, 20 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 5 etxek bi zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 40 etxek lau zituzten eta 84 etxek bost zituzten. 117 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 57 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 71 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Negoziazio
Presio taktikak
Norberaren ikuspuntua sendotzea eta aurkariarena ahultzea dute helburu. Pertsonen arteko harremanak honda ditzakete. Aurkaria nahasarazteke, kikiltzeko edo egoera ahulean uzteko baliatzen dira.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Izan ere, 1963. urtean Harvardeko Unibertsitateak ikasi zuten emakumeen lanak kontuan hartzen hasi zuten eta horrela Calkinseri doktoretza onartu zioten, hilda zegoen arren.
Clam
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 214 ziren, horien artean 157 aktiboak ziren eta 57 inaktiboak ziren. 157 pertsona aktiboetatik 143 lanean zeuden (71 gizon eta 72 emakume) eta 12 langabezian zeuden (5 gizon eta 7 emakume). 57 pertsona inaktiboetatik 29 erretiraturik zeuden, 16 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Gainera, azaldu eta diseinatu zuen “los pares asociados”, bi elementu erlazionatu bat erreztasun gehiagorekin gogoratzek datzan oroimena ikasteko teknika.
Negoziazio
Presio taktikak
Alde batetik, presio taktiken barruan nabarmenduko da:
Clam
Diru sarrerak
2009an Clam udalerrian 148 unitate fiskal zeuden, 363 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.646 euro zen.
Mary Whiton Calkins
Bizitza
Amaitzeko, hainbat artikulu idatzi eta lau liburu editatu zituen. Estatu Batuetako Psikologia Elkartearen lehenengo emakumezko lehendakaria eta Estatu Batuetako Filosofoen Elkartearen alkatesa izan zen ere.
Negoziazio
Garapen taktikak
Hautatutako estrategia bideratzen da, lankidetzazkoa edota norgehiagoka, baina beste aldeari eraso egin gabe. Garapen taktikek ez dute zertan eraginik izan bi aldeen arteko harremanetan.
Clam
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 3 igeltseroak eta 1 argiketaria.
2000. urtean Clam udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 315 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Negoziazio
Garapen taktikak
Beste alde batetik, garapen taktiken barruan aipatu beharra dago:
Mary Whiton Calkins
Lanak eta ideiak
Bere lana, “Asociación: un ensayo analítico y experimental” tesia izan zen, baina ez zuten gainditu emakumea izateagatik.