cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ziza marroi-usain gabe
Deskribapena
Orri Eskotatuak: Oinera iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak. Orri libreak: Oinera hurbiltzen diren orriak, baina ukitzen ez diotenak.
Hanka: Zilindrikoa, eta ez da likatsua, zuntz gorrixka marroiekin, ia denean kapelaren bezalakoak, goiko aldean izan ezik, zurixka eta leuna baita.
Haragia: Lodia, zurixka kapelan, airearekin gorritzen dena eta gero belztu egiten dena. Oinaren behealdean marroi kolorekoa da. Ia usaingabea da eta zapore garratza du. Etimologia: Tricholoma terminoa grekotik dator, ilea, txirikorda, lumatxarekin tolesturan zehar, nahiz eta espezie gutxi batzuek baino ez dituzten iledun kapelak. Ustale epitetoa berriz latinetik dator, "ustus" hitzetik, erreta esan nahi du, Bere belzteko joeragatik.
Jangarritasuna
Ez da jangarria.
Nahasketa arriskua
Tricholoma ustaloides delakoaren antz handia du, baina honen kapelaren kolorea gorrixkagoa da, biziagoa, eta batzuetan zuntz ilunak ditu, irin usaina, askoz fuerteagoa du, eta oinean eremuak askoz ere markatuagoak. Tricholoma fulvum eta Tricholoma albobrunneum espeziekin ere nahas daiteke.
Sasoia eta lekua
Udan eta udazkenean agertzen da, hostoerorkorren basoetan, batez ere haritzetan eta pagoetan, taldeak osatuz leku hezeetan.
Banaketa eremua
Asia, Europa, Ipar Amerika.
Sergei Smetanin
Sergei Smetanin (1973ko urriaren 6a), errusiar txirrindulari ohia da.
Palmaresa
1996
1997
1998
1999
Dariusz Baranowski
Dariusz Baranowski (Walbrzych, 1972ko ekainaren 22a), poloniako txirrindulari ohia da.
Palmaresa
1996
1997
2002
2008
Rene Andrle
Rene Andrle (Litomerice, 1974ko apirilaren 4a) txekiar txirrindulari ohia da.
2000
Eslobakiako Tourra eta etapa bat
2002
Murtziako Itzuliko etapa
Aleksandr Jefimkin
Aleksandr Jefimkin (1981eko abenduaren 2a) Errusiako txirrindulari ohia da. Vladimir Jefimkinen anaia bikia da.
Mycena arcangeliana
Mycena arcangeliana Mycenaceae familiako onddo espezie bat da. Zapore meleka gordinik. Bere usainak ez du kontsumitzera gonbidatzen.
Lactarius rubrocinctus
Lactarius rubrocinctus Russulaceae familiako onddo bat da.
Sukaldaritzarako interesik gabea.
Mycena arcangeliana
Sinonimoa: Mycena oortiana.
Lactarius rubrocinctus
Deskribapena
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Mycena arcangeliana
Deskribapena
Kapela: 1 eta 2,5 cm arteko diametrokoa, konikotik lau-ganbilera zahartzean, erdian titi handi eta kamuts batekin eta gardentasunagatik ildaskatua erradioaren ¾ etan. Bere ertza soberakinekin egon daiteke edo ez, hasieran makurra da eta gero laua, eguraldi hezean oso nabarmen ildaskatua. Azal leuna, matea eta higrofanoa, zuri-horixkatik hori grisaxkara doan kolorekoa, erreflexu oliba kolorekoekin, titi aldera tonu ilunagoekin eta argiagoak ertzera.
Lactarius rubrocinctus
Deskribapena
Hanka: 3 - 7 x 1 - 1,8 cm-koa, zilindrikoa, zertxobait mehetua oinarrian, kolore zuriko feltro moduko bat du, betea, gero barnehutsa, ileduna, leuna, kapelaren kolorekoa edo iluntxoagoa, eta orban arreak ditu oinarrian, orriekin bat egiten duen lekuan, tonu gorrizta ardo koloreko eremu bat du eraztun baten antzera.
Mycena arcangeliana
Deskribapena
Orriak: Estu samar, itsatsiak edo bihurritu samarrak, tartean orritxoekin, kolore zurixkakoak, baina ale helduetan isla arrosa arinekin eta ertza kolore berdinekoa.
Lactarius rubrocinctus
Deskribapena
Haragia: Lodia, trinkoa, okre zurbil kolorekoa, ebakitzean, ilundu egiten da, astaputzen usainaren antzekoa botatzen du eta zaporea garratza du. kolorez aldatzen ez den latex zuri bat jariatzen du, zapore gozokoa hasieran, baina gero mingotsa.
Mycena arcangeliana
Deskribapena
Hanka: 4 -9 x 0,1 - 0,4 cm-koa, zilindrikoa, barnehutsa, elastikoa, zuzenetik kurbatu-inklinatura, ilegabea eta distiratsua ia denean, baina ile tenteekin oinarrian, bertan errizoide zurixkak ditu; zurixka-grisaxka kolorekoak edo kapelaren kolorekoak, puntara tonu argiagoak ditu eta grisaxkak isla urdinekin oinarrirantz.
Lactarius rubrocinctus
Deskribapena
Etimologia: Lactarius terminoa "lac", "lactis", esnetik dator; esneari dagokio. Latex-a jariatzen dutelako ebakitzean edo haustean. Rubrocinctus epitetoa latinetik dator, gorria esan nahi duen "ruber" hitzetik eta zinta esan nahi duen "cinctus" hitzetik. Oina apaindu dezakeen goiko gerrikoagatik.
Mycena arcangeliana
Deskribapena
Haragia: Hauskorra, gutxi eta mehea, urtsua eta zurixka kapelarena eta grisaxka oinarena, errefrau usain arinarekin eta iodoformo usainarekin lehortzen denean, eta zaporea apur bat gozoa.
Sergei Smetanin
Palmaresa
2000
Ziza mingots
Ziza mingotsa (Tricholoma acerbum) Tricholomataceae familiako onddo bat da.
Zenbaiten ustez, mingotsa delako (ez da desagertzen, ezta luzaroan egosita ere) eta babestu beharreko espeziea delako, ez da kontsumorako egokia. Beste batzuek diote kontsumitu daitekeela, nahiz eta kalitate eskasekoa izan, soilik garnizio gisa dela gomendagarria.
Deskribapena
Kapela: 7 eta 12 cm arteko diametrokoa, haragitsua, hasieran ganbil-biribildua, trinkoa, irmoa, okre zurbila edo zuri-horixka, ilunagoa erdian, ertza mehea, hasieran oso bildua, gero zabaldua eta ildaskatua.
Orriak: Estu, itsatsiak edo apur bat eskotatuak, zurixkak, zuri-kremak edo zuri-horixka kolorekoak, lehoi-herdoil kolorez zikintzen dira ukitzean.
Orri eskotatuak: Oinera iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Sergei Smetanin
Palmaresa
2001
Ziza mingots
Deskribapena
Hanka: Betea, zilindrikoa, motza eta lodia, zurixka edo zuri-okrea, goialdean maluta txiki zurixkak ditu, pixkanaka horirantz biratzen direnak.
Sergei Smetanin
Palmaresa
2002
Ziza mingots
Deskribapena
Haragia: Zuria, sendoa edo urtsua, ia usaingabea eta zapore mingotsekoa,
Etimologia: Tricholoma terminoa grekotik dator, ilea, txirikorda, lumatxarekin tolesturan zehar, nahiz eta espezie gutxi batzuek baino ez dituzten iledun kapelak. Acerbum epitetoa bere haragiaren zaporeagatik da.
Jangarritasuna
Erdipurdiko jangarria, egosi eta egositako ura bota ondoren.
Nahasketa arriskua
Kapelaren ertz ildaskatuagatik, oinaren goialdean dituen maluta zurixkengatik eta haragiaren zapore mingots bereziagatik, espezie hau erraz ezagutzen da.
Sasoia eta lekua
Udazkeneko espeziea, hostozabal basoetan irteten du.
Banaketa eremua
Ingalaterra Berria, Mendebaldeko Europa eta Japonia.
Lactarius rubrocinctus
Nahasketa arriskua
Lactarius boletus eta Lactarius fulvissimus espezieekin nahas daiteke, baina hauek ez dute eraztunaren antzekoa den eremu koloreztatutakorik oinaren goialdean.
Sasoia eta lekua
Udan eta udazkenean hostozabal basoetan agertzen da, batez ere pagadietan.
Banaketa eremua
Europa.
Mycena galopus
Mycena galopus Mycenaceae familiako onddo espezie bat da.
Jangarria den arren, baztertu egin behar da kalitate gastronomiko gutxiko haragiagatik, baita urria eta hauskorra izateagatik ere.
Deskribapena
kapela: 0,5 - 2 (2,5) cm-ko diametrokoa, koniko-kanpai itxuratik ganbil-kanpai itxurakora, eta titi lodi kamuts batekin. Ertza mehea, fin-fin krenulatua, argiagoa, makurretik lau-makurrera, eta batzuetan uzkurtua, orrien ertza agerian utziz. Azala matea eta leuna, baina erradialki ildaskatua gardentasunagatik; kolore zurixkatik gris-errauts kolorera, marroi-krema edo marroi-krema argia eta beti tonu ilunagoekin titi inguruan eta argiagoekin ertzerantz.
Mycena arcangeliana
Deskribapena
Etimologia: Mycena terminoa latinetik dator, perretxikoa, onddoa, "vitis" hitzetik, xirmendu esan nahi du. Oin luze mehe eta malguari egiten dio erreferentzia.
Mycena galopus
Deskribapena
Orriak: Zabal samar, zabalak, goranzkoak, adnatetatik subsinuatuetara, eta tartekatuta orritxoekin, zurixkatik grisaxkara kolorekoak, ertzak flokonosoak eta zurbilagoak.
Mycena arcangeliana
Jangarritasuna
Sukaldaritzarako inolako interesik gabeko espeziea.
Mycena galopus
Deskribapena
Hanka: 5 - 8 (9) x 0,1 - 0,2 (0,3) cm-koa, fistulosoa, hauskorra, ilegabea, zilindrikoa, zuzena edo apur bat okertua, oinarria subbulboso-radikantea, eta errizoide zurixkaz estalia, gris-arrexka koloretik okre-grisaxkara doan kolorekoa, argiagoa goian eta ilunagoa oinarrian, ebakitzean latex zuri bat jariatzen du.
Mycena arcangeliana
Nahasketa arriskua
Mycena metata eta Mycena filopes delakoekin nahas liteke, biek antzeko usaina baitute, batez ere lehortzean, Mycena oortiana bereizten da oliba islak dituelako eta beste biek ez.
Mycena galopus
Deskribapena
Haragia: Hauskorra, mehea, eta zurixka; errefau usainarekin eta zapore melekarekin.
Mycena arcangeliana
Sasoia eta lekua
Udan eta udazkenean hazten da, eta normalean oinaren oinarritik elkartutako taldeetan, hostozabal basoetan, motzondoetan eta adarretan, oro har, haritzetan eta pagoetan.
Mycena galopus
Deskribapena
Etimologia: Mycena terminoa latinetik dator, perretxikoa, onddoa, "vitis" hitzetik, xirmendu esan nahi du. Oin luze mehe eta malguari egiten dio erreferentzia. Galopus epitetoa grekotik dator, esnea esan nahi duen "gala" hitzetik eta oin esan nahi duen "paus" hitzetik. Jariatzen duen latexetik.
Jangarritasuna
Sukaldaritzarako interesik gabea.
Mycena arcangeliana
Banaketa eremua
Europa, Alaska, Txile eta Australia.
Mycena galopus
Nahasketa arriskua
Mycena leucogala delakoarekin, honek kapela, marroi ilun koloretik beltzaxkara doana du, oin belutinoa, iletsua eta kapelaren kolorekoa.
Ziza zuri-urdin
Ziza zuri-urdina (Lepista glaucocana) Tricholomataceae familiako onddo espezie bat da.
Mycena galopus
Sasoia eta lekua
Espezie saprofita hau orbelaren eta deskonposatzen ari diren adaxken artean hazten da, koniferoen eta hostozabalen basoetan.
Txitxardin zuri
Txitxardin zuria (Clavaria fragilis) onddo espezie bat da.
Mycena galopus
Banaketa eremua
Ipar Amerika, Europa.
Ziza zuri-urdin
Jangarria, baina Lepista nuda eta Lepista nebularis baino kalitate txikiagokoa.
Txitxardin zuri
Ez da jangarria. Nahiko ohikoa Euskal Herrian. Autore batzuen ustez, Clavaria fragilis, Clavaria vermicularis espeziaren aldaera bat da.
Ziza zuri-urdin
Deskribapena
Kapela: 5 eta 12 cm arteko diametrokoa, lehenik hemisferikoa, gero ganbila eta, azkenean laua titi zabal batekin. Zuri-lila kolorekoa, zahartuaz lila kolorea galtzen joaten da, eta krema-okre kolorea hartzen du, Lepista Irina delakoak duen antzekoa. Azal leuna du eta ertz biribilkatua.
Orriak: Estu, oinaren ondoan biribilduta, lila zurbil kolorekoak, esporak heltzean pixka bat arrosa kolorea hartzen dute.
Hanka: 4 - 10 x 0,5 - 3 cm-koa, sendoa, zuntzezkoa, oinarrian lodituta, lila zurbil koloretakoa, kapela bezala, zahartzean zurbildu egiten da.
Txitxardin zuri
Deskribapena
Karpoforoa: Erabat zuri kolorekoa, zahartuaz soilik puntak horitzen dira apur bat, isolatuta agertzen da, edo estu kimu soilen taldeetan, 10 cm-ko altuerara iritziz. Argala da, liraina, hauskorra, sinplea, adartsua ez, Ramaria generokoekin gertatzen den bezala eta baita Clavulina batzuekin ere, cristata, cinerea etab., kimuak 5 mm-ko diametrokoak dira eta barnehutsak edo fistulosoak.
Ziza zuri-urdin
Deskribapena
Haragia: Lodia, trinkoa, kolore zurixkakoa, tonalitate lila arinekin, fruta eta garratz usain berezia du aldi berean; zapore garratz samarra.
Txitxardin zuri
Deskribapena
Etimologia: Clavaria terminoa latinetik dator, "clavarius" hitzetik eta borra, iltze, esan nahi du. Bere itxuragatik. Fragilis epitetoa latinetik dator eta fruituen gorputz hauskorrei egiten die erreferentzia.
Jangarritasuna
Sukaldaritzarako baliorik gabea.
Nahasketa arriskua
Clavaria fumosa delakoa antzekoa da, baina gris kolorekoa da. Clavaria acuta ere antzekoa da, baina esporengatik bereizten da.
Ziza zuri-urdin
Jangarritasuna
Jangarria, baina Lepista nuda baino gutxiago estimatua.
Txitxardin zuri
Sasoia eta lekua
Udazkenean, belardi eta larreetan; beti leku ireki eta belartsuetan.
Jauregibarria (jatetxea)
Jauregibarria Zornotzan dagoen jatetxea da. Bertoko sukaldariburua Beñat Ormaetxea da.
Txitxardin zuri
Banaketa eremua
Ipar Amerika, Europa, Asiako iparraldea, Australia.
Jauregibarria (jatetxea)
Bertan, Euskal avant-garde sukaldaritza deiturikoa egiten dute, hau da, betiko platerei ukitu modernoa ematen diete zenbait teknika erabiliz. Haiek ere bertako produktu freskoak erabiltzen dituzte sukaldean. Janari ederra eskaintzeaz gain, inguru paregabean dago jatetxea. Bere izen bereko parke botanikoak inguratzen du, hain zuzen ere.
Ziza zuri-urdin
Nahasketa arriskua
Espezie honek Lepista nuda delakoaren forma oso antzekoa du, baina tonu askoz argiagoak ditu, urdin oso zurbilak, zeru urdinaren antzekoak. Lepista irina espeziearekin ere bai, honek okre kolorea du, bai oinean eta bai kapelan.
Sasoia eta lekua
Udazkeneko espeziea da, hostozabalen basoetan irteten du, batez ere pagadietan eta hariztietan.
Banaketa eremua
Kanada, AEB, Txina, Europa eta Errusia.
Ziza mordoskatu
Deskribapena
Kapela: 4 eta 8 cm arteko diametrokoa, ganbila, gero lau samarra, eta, azkenik, hondoratua erdialdean. Ertza mehea, kiribildutik lau-kakotura, bihurgunetsu-uhindu samarra eta apur bat ildaskatua. Azala itsatsia, lehorra, matea, kolore zurixkatik krema-marfil kolorera doana, erdialdea ilunagoa du, eta, azkenik, zahartzean arrexkara iluntzen da.
Orriak: Oso estu, banangarriak, meheak, okertuak, subadnata-dekurrenteak eta tartekatuta orritxoekin; kapelaren koloretik argiagoetara eta arrosa zikinak zahartzean.
Hanka: 4 - 10 x 1 - 1,5 (2) cm-koa, zilindrikoa, oinarria lodituta, luzetara fibrilosoa, kurbatua eta goia pruinaduna, orrien edo kapelaren kolorekoa.
Etimologia: Lepista hitza grekotik dator, "lepistós" hitzetik, soil esan nahi du. Apaingarri berezirik ez duen onddoa. Caespitosa epitetoa berriz latinetik dator, "caespitosus" hitzetik, eta soropildua esan nahi du. Bere hazteko moduagatik.
Jangarritasuna
Erdipurdiko jangarria.
Nahasketa arriskua
Espezie nahastezina da, bere usainagatik, soropildua hazten delako belarretan eta kapela batzuk deformatu egiten direlako konpresioagatik.
Sasoia eta lekua
Larreetan eta hostoerorkorren basoetako ertzetan ateratzen da.
Banaketa eremua
Kanada, AEB, Korea, Europa eta errusia.
Vladimir Jefimkin
Vladimir Jefimkin (1981eko abenduaren 2a) errusiar txirrindulari ohia da. Aleksandr Jefimkin bere anaia bikia da.
Palmaresa
2005 2007 2008
Sailkapen orokorra Itzuli Handietan eta Munduko txapelketan
—: ez zuen parte hartu UT: utzi, ez zuen amaitu
Arrea (jatetxea)
Arrea Kanpezuko Santikurutze Kanpezu herrian dagoen jatetxea da. Bertoko sukaldariburua Edorta Lamo da.
Sariak
Arrea jatetxeak, hainbat sari jaso ditu, Repsol Gida-ak bi Eguzki eman dizkio eta 2022-an Michelin gidak banatzen dituen, MICHELIN izar bat eta MICHELIN izar berde bat lortu ditu
Txakoli Simon
Janari tradizionala eskaintzen dute, eta Galiziako ganadutegi batetik hartzen duten txuleta da haien plater izarra. Bilboko onenetakotzat jotzen da.
Ziza ahul-hankaurdin
Ziza ahul-hankaurdina (Lepista sordida) Tricholomataceae familiako onddo espezie bat da.
Lepista nuda delakoa baino txikiagoa, ezkatak, eta kalitate gastronomiko txikiagokoa. Pertsona sentsibleetan, efektu libragarri arin bat eragin dezake.
Deskribapena
Kapela: 4 eta 8 cm arteko diametrokoa, ganbil-kanpai itxurakoa, gero gutxi asko lau-hondoratua, titi zabal eta kamuts batekin. Ertz biribilkatua, izurtua eta ahul ildaskatua gardentasunagatik, azala bereizgarria, leuna, higrofanoa, hezea, zetaduna eta matea; gris-moretik arre-haragira doan kolorekoa eta lehortzen denean zurbiltzeko joerarekin.
Orriak: Estu, banangarriak, goranzkoak, adnata-sinuatutik subdekurrenteetara, eta tartekatuta orritxoekin, kapelaren kolorekoak edo zurbilagoak eta heltzean biolazeo-arrexka zikinak.
Hanka: 3 - 6 x 0,4 - 1 cm, zilindrikoa, askotan kurbatu-uhindua, luzetara fibrilosoa eta muturrean pruinarekin; kapelaren kolorekoa, eta oinarrian feltro zurixka bat du.
Haragia: Lodia, hauskorra kapelarena, zuntzuna oinekoa eta zuri-haragi zurbil kolorekoa, erreflexu arrosekin edo moreekin; zapore gozo-gatzila eta usain ahuletik lurrarenera.
Etimologia: Lepista hitza grekotik dator, "lepistós" hitzetik, eta soil esan nahi du. Apaingarri berezirik ez duen onddoa. Sordida epitetoa berriz latinetik dator, zikin kolorekoa esan nahi duen "sordidus" hitzetik. Bere orbanengatik.
Jangarritasuna
Jangarri erdipurdikoa.
Nahasketa arriskua
Lepista nuda delakoarekin nahas daiteke, baina hau sendoagoa da. Baita Lepista personata espeziearekin ere, honek oin more bizi kolorekoa du. Cortinarius purpurascens  perretxikoarekin ere bai.
Sasoia eta lekua
Basoetako soilguneetako belarren artean hazten da, eta animalien jatorriko materia organikoarekin ongarritutako belardietan eta zuzenean konpostean ere bai.
Banaketa eremua
Mundu osoa.
LZ 127 Graf Zeppelin
LZ 127 Graf Zeppelin (Deutsches Luftschiff Zeppelin 127) bidaiari-garraiorako zepelin bat izan zen, Alemanian egina, hidrogenoz betea, 1928tik 1937ra hegan egin zuena. Bidaiarien hegaldi transatlantikoko lehen merkataritza-zerbitzua eskaini zuen. Alemaniako nobleziako konde (Graf) zen Ferdinand von Zeppelin zuzendariaren izena jarri zioten; eta Luftschiffbau Zeppelin konpainiako presidente Hugo Eckener doktoreak sortu eta operatu zuen.
Graf Zeppelinek 590 hegaldi egin zituen ia 1,7 milioi kilometrorekin. 36 pertsonako tripulazio batek operatzen zuen eta 24 bidaiari eraman zitzakeen. Munduko globo gidaturik luzeena eta handiena zen eraiki zenean. Munduari bira egin zion lehen globo gidatua izan zen, etaeskalarik gabe airez Ozeano Bareko lehen zeharkaldia egin zuena. Autonomia handitu zioten, erregai gisa Blau gasa erabiliz. Harpidetza publikoaren bidez eta Alemaniako gobernuak bildutako funtsekin fabrikatu zuten, eta haren ustiapen kostuak honako hauekin konpentsatu ziren: bildumagileentzako posta-zigilu berezien salmentarekin, William Randolph Hearst prentsako handikiaren laguntzarekin, eta karga eta bidaiariengatiko diru-sarrerekin.
1928 eta 1932 bitartean hainbat hegaldi luze egin ondoren —besteak beste, Artikora—, Graf Zeppelinek bidaiari- eta posta-zerbitzu komertziala eskaini zuen Alemania eta Brasil artean, bost urtez. Alderdi Naziaren hastapenetan, propagandarako tresnatzat erabili zuten. Hindenburgen hondamendiaren ondoren zerbitzutik kendu zuten 1937an, eta hegazkin militarrak ekoizteko birziklatu zuten 1940an.
Ziza hankamore
Ziza hankamorea edo oin-morea (Lepista personata) Tricholomataceae familiako onddo espezie bat da.
Ezin hobea haragi gorrien hornigai gisa. Usain eta zapore biziak dituenez, kozinatu aurretik eltze batean su motelean sartzea gomendatzen da, ura aska dezan.
Deskribapena
Kapela: 4 eta 12 cm bitarteko diametrokoa. Gaztetan ganbila, sendoa, lodia, haragitsua, trinkoa eta ertza biribildua izaten du. Kolore arrea du, baina batzuetan tindu moreak hartzen ditu. Azala leuna eta distiratsua du.
Orriak: Zurixkak, itsatsi edo eskotatuak, estu, bihurgunetsuak. Ale zaharretan dekurrente samarrak itzul daitezke.
Orri eskotatuak: Oinera Iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: Kolore urdin-more argikoa, hortik datorkio "hanka more" izena. Lodia, sendoa, motza, zilindrikoa eta oinarrian erraboil antzeko batekin.
Haragia: Zurixka edo grisaxka, zenbait ñabardura moreekin. Usain atsegina du.
Etimologia: Lepista hitza grekotik dator, "lepistós" hitzetik, soil esan nahi du. Apaingarri berezirik ez duen onddoa. Personata epitetoa, teatroko mozorrotik dator, faltsifikatua esan nahi duen "pērsona" hitzetik. Aldez aurretik beste zerbaitekin nahastua.
Jangarritasuna
Kalitate onekoa, baina batzuentzat Lepista nuda (oin-urdina) baino kaskartxoagoa. Izotza ondo jasaten duen perretxiko bakarretako bat da hau, eta, beraz, ez du sukaldaritzaren balioa galtzen.
Nahasketa arriskua
Lepista nuda delakoarekin, baina honek kolore urdina du denean, kapelan, orrietan eta oinean. Lepista personata espeziean ordea, oinak bakarrik du urdin-more edo more zurbil kolorea.
Sasoia eta lekua
Udazkenaren amaieran eta neguan, zelaietan eta larreetan. 400 eta 800 metro bitarteko altueran da ugariena.
Banaketa eremua
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Europa, Errusia, Japonia.
Kaiju
Kaiju (怪獣) japonierazko hitza da, Tokusatsu generoan mundua edo gizateria erasotzen edo babesten duten izaki erraldoiei erreferentzia egiteko erabiltzen dena.
Japonierazko kaiju hitza, jatorrian, antzinako japoniar kondairetako munstro eta kreaturei buruzkoa zen; aurretik, terminoa Shan Hai Jing testu klasikoan agertu zen, eta, ondoren, japoniarrek erabili zuten. Gaur egun, termino honek Kaiju-eiga (怪獣映画), kaiju-filmak, kaijin (munstro antropomorfoei buruzkoak) eta Daikaiju (大怪獣) generoak biltzen ditu.
Kaiju ospetsuena Godzilla da; beste kaiju ezagun batzuk Mothra, Anguirus, Rodan, Gamera eta King Ghidorah dira; King Kong, berriz, Tōhō konpainiek egindako ekoizpenetan agertzen denean baino ez da kaijutzat hartzen. Ultra-kaijuak Ultra Serieseko munstroak izendatzeko balio du, hala nola Red King.
Kontzeptua
Garrantzitsua da kaijuak mechekin ez nahastea, hau da, ongiaren alde edo kontra borrokatzeko erabiltzen diren robot erraldoiekin, nahiz eta, oro har, bi kontzeptu horien nahasketa ikus daitekeen Super Sentai edo Power Rangers bezalako programetan. Hala ere, kaiju askok zientziaren sorkuntzatzat dute jatorria, baina ez dago kaijutzat hartzen den izaera teknologiko edo mekanikokoa den izaki bakar bat ere (agian Mechagodzilla salbuespena izan liteke).
Fabian Jeker
Fabian Jeker (Frenkendorf, 1968ko azaroaren 28a), suitzako txirrindulari ohia da, profesionala 1991tik 2005era.
Kanpaitxo lingirdatsu horixka
Kanpaitxo lingirdatsu horixka (Mycena epipterygia) Mycenaceae familiako onddo espezie bat da.
Ez du kontsumorako balio, haragi oso urria du.
Deskribapena
Kapela: 1 eta 1,5 cm arteko diametrokoa, kanpai itxurakoa, ertza oso ildaskatua du eta koskadun mintz batekin luzatua. Azala hasieran horixka da eta ondoren ertzean zurixka, arre koloreko tindu batekin erdian. Kapela osorik altxa daitekeen gelatinazko geruza garden batez estalita dago.
Orriak: Zurixkak, estu, oso goranzkoak, oso itsatsiak edo untzinatuak. Ertzak harizpi gelatinoso bat du, erraz bana daitekeena.
Hanka: Kolore hori bizikoa goialdean, baina oinarrirantz zurbildu egiten da. Gainazala likatsua du, pruina fin batekin eta distiratsua.
Haragia: Oso mehea, usain gutxikoa, eta zapore leunekoa, irin zaharra gogorarazten duena.
Etimologia: Mycena terminoa latinetik dator, perretxikoa, onddoa, "vitis" hitzetik, xirmendu esan nahi du. Oin luze mehe eta malguari egiten dio erreferentzia. Epipterygia epitetoa grekotik dator, gainean esan nahi duen "epi" hitzetik eta hegala, babestua, esan nahi duen "Pterix" hitzetik. Oina geruza likatsu batez estalita eta babestuta dagoelako.
Jangarritasuna
Sukaldaritzarako baliorik gabea.
Sasoia eta lekua
Oso arrunta da hostoerorkorren eta koniferen basoetako goroldiotan, mota guztietako lurretan, baina batez ere silizeo lurretako pinudietan.
Banaketa eremua
Mundu osoan Ipar Afrika, Ekialde Hurbila, Hego-ekialdeko Asia, Hegoaldeko Asia eta eremu tropikalak izan ezik.
George Inness
George Inness (Newburgh, New York, 1825eko maiatzaren 1a - Bridge of Allan, Eskozia, 1894ko abuztuaren 3a) estatubatuar paisaien margolaria izan zen.
New Yorken margotzen ikasi zuen Régis François Gignoux paisaien margolari frantsesarekin. Halaber, Diseinuko Eskola Nazionalean klaseetara joan zen eta Hudson Ibaiaren Eskolako artisten lanak ikasi zituen. 1848an estudio bat ireki zuen New Yorken.
Antzinako maisuen, Hudson Ibairen Eskolaren, Barbizongo eskolaren eta Emmanuel Swedenborgen filosofiaren eragina jaso zuen. Barbizongo eskola amerikarreko kide izan zen.
Arístides Esteban Hernández Guerrero
Aristides Esteban Hernández Guerrero (Habana, 1963ko irailaren 2a) karikaturista, ilustratzaile eta margolaria da, Ares ezizena duena.
Biografia
Habana hirian (Kuba) jaio zen 1963an.
Habanako Unibertsitatean medikuntza ikasi zuen eta 1987an graduatu zen. 1993an psikiatria espezialitatean amaitu zituen ikasketak.
Bere lehen karikatura 1984an argitaratu zuen Opina aldizkarian. Ordutik aurrera, bere lanak Kubako argitalpen nagusietan eta mundu osoko hainbat argitalpenetan agertu dira.
Aresek umorezko hainbat ekitalditan parte hartu du, eta ehun sari baino gehiago lortu ditu. Gaur egun, Kubako karikaturista da, eta mota horretako sariketetan nazioarteko sari gehien jaso dituena.
Gainera, berrogeita hamar liburu baino gehiago ilustratu ditu eta telebistarekin eta animaziozko zinemarekin kolaboratu du. Azken horretan, bere karikaturetan (Filminutos) oinarritutako marrazki bizidunen zortzi film egin dira.
Umore grafikoari buruzko ikastaroak eta hitzaldiak eman ditu Kuban, Iranen, Mexikon, Kolonbian, Turkian, Kanadan, Finlandian, Venezuelan eta Espainian, eta nazioarteko hainbat karikatura-ekitaldi antolatu ditu Kuban eta atzerrian. Nazioarteko epaimahai gisa aritu da hainbat lekutan, hala nola Mexikon, Italian, Brasilen, Kuban, Iranen eta Turkian.
1994an Witty World aldizkari espezializatuak izendatu zuen munduko karikaturistarik onenen zerrendan agertzeko. Kubak Karikatura Iberoamerikarreko Quevedos sarirako izendatu zuen, eta Memoria Proiektuan XX. mendeko artista bisual garrantzitsuenetakotzat sartu zen Kuban, eta joan den mendeko hogei karikaturista garrantzitsuenetakotzat hartu zen, XX. mendeko Hogeiak (Los Veinte del Siglo XX) inkestaren arabera.
Sariak eta goraipamenak
2002an Kubako Errepublikako Kultura Ministerioak Kultura Nazionalaren aldeko Saria eman zion.
Lactarius acerrimus
Lactarius acerrimus Russulaceae familiako onddo bat da.
Garratzegia (mina) sukaldaritzan erabiltzeko.
Deskribapena
Kapela: 4 eta 13 cm arteko diametrokoa, ganbila, baina laster laua eta azkenik hondoratua, oso irregularra eta uhindua. Ertza, makurtutik laura, uhindu-flexuosoa, kolore berarekin. Erradioaren ia heren batean bereiz daitekeen azala, likatsua eta distiratsua, eguraldi euritsuarekin, matea eta belusatu fin batekin lehorrarekin, azkenik, ilegabea eta zimurtsua heltzean; gamuza koloretik okre horira edo krema-okre kolorekoa eta okre-laranja koloreko zirkulu arinekin, normalean ertzerantz.
Orriak: Itsatsi-dekurrenteak, estu, okertuak, hankaren ondoan anastomosatuak, horietako batzuk urkilatuak eta tartekatuta orritxoekin, krema koloretik, krema okrera zahartzean, ertzak osorik eta kolore berarekin.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: Gehienetan eszentrikoa, 2 - 4 x 1 - 2 cm-koa, zilindrikoa, mehetua oinarrirantz, betea, gero fistulosoa, pruinadunetik leunera, oro har, eskrobikulurik gabe, baina batzuetan bakar batzuekin; kapelaren kolorekoa edo zurbilagoa.
Etimologia: Lactarius terminoa "lac" "lactis" esnetik dator, esneari dagokio. Latex-a jariatzen dutelako ebakitzean edo haustean''. Acerrimus'' epitetoa, latinetik dator, "acerrimus" hitzetik, oso garratza esan nahi du. Bere haragiaren zapore minagatik.
Jangarritasuna
Sukaldaritzarako interesik gabea.
Nahasketa arriskua
Lactarius zonarioides delakoarekin, hau laranjagoa da eta koniferoetan ateratzen da. Lactarius zonarius espeziarekin eta Lactarius evosmus sagar usaina duenarekin ere bai.
Sasoia eta lekua
Udan eta udazkenean hazten da Quercus zuhaitzen basoetan, batez ere basoen ertzetan eta bide ertzetan.
Banaketa eremua
Europa, Ipar Amerika, Afrikako iparraldea.
Andrejs Rubins
Andrejs Rubins (Riga, 1978ko azaroaren 26a - 2022ko abuztuaren 1a) letoniar futbolaria izan zen.
Ziza hankaurdin
Ziza hankaurdin edo oin-urdina (Lepista nuda) Tricholomataceae familiako onddo espezie bat da.
Zenbait urdailentzat astuna izan liteke, kapela bakarrik prestatzen da, haragitsua eta zapore atseginekoa, egosi ondoren tortilla frantsesetan, oso gozoak, bere egitura bereziagatik. Barazki pasteletan ere bai.
Deskribapena
Kapela: 5 eta 12 cm arteko diametrokoa. Haragitsua, ganbila, gero ia laua, hezea, gaztetan urdin-biolazeo kolorekoa, erdian pixka bat marroixka bihurtzen da, azala oso fina du, likatsua denbora hezearekin, eta bereizteko oso zaila.
Orriak: Oso estu, bihurriak eta eskotatuak edo pixka bat dekurrenteak. Hasieran more argi kolorea dute eta gero bioleta-marroixka.
Orri Eskotatuak: Oinera iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: Betea, zuntzuna, elastikoa, orrien kolore berekoa edo apur bat argiagoa. Zilindrikoa, baina pixka bat lodituta oinarrian, bertan mizelio hondarrak ikus daitezke.
Haragia: Zuri-biolazeoa, samurra, hauskorra eta lurrin usain atseginekoa.
Etimologia: Lepista hitza grekotik dator, "lepistós" hitzetik, soil esan nahi du. Apaingarri berezirik ez duen onddoa. Nuda epitetoa latinetik dator, biluzik esan nahi duen "nudus" hitzetik. Bere geruza leunarengatik.
Jangarritasuna
Kalitate onekoa, nahiz eta likatsu samarra izan. Biskositatea gustuko ez dutenentzat, olio bero askorekin osorik frijitzea gomendatzen da.
Nahasketa arriskua
Liliaceae aldaerarekin, hau haragi gutxiko jangarria da. Lepista sordida delakoarekin, hau ez da hain sendoa eta Lepista nuda espezieak baino kolore motelagokoak ditu. Lepista glaucocana perretxikoak, Lepista nuda-k dituen forma berberak ditu, baina zeru-urdin argi kolorea du. Ohikoena Cortinarius variecolor delakoarekin nahastea da, hau jangarri kaskarra da.
Sasoia eta lekua
Gehien udazkenaren amaieran agertzen da, belarra eta txilarra dagoen zelaietan, eta koniferoen eta hostoerorkorren basoetan. Neguan eta udaberrian ere aurki daiteke. Belardietan landatu ere egiten da.
Banaketa eremua
Ipar Amerika, Europa, Ipar Afrika, Erdialdeko Amerika, Ipar Asia, Australia, Zeelanda Berria.
Tú no eres especial
Tú no eres especial espainiar fantasiazko telesaila da, Estíbaliz Burgaletak Netflixerako sortua. 2022ko irailaren 2an estreinatu zen.
Soong ahizpak
Soon ahizpak (txineraz: 宋家姐妹, hanyu pinyin: Sòngjiā Jiěmèi, o 宋氏三姐妹) Hainango hiru emakume txinatar garrantzitsuak izan ziren. Haien senarrekin batera garaiko Txinako politikari garrantzitsuak izan ziren eta XX. mende hasieran herrialdearen etorkizuna baldintzatu zuten. Nolabait, haien senarrek zeukaten boterea eta eragina erabiliz, Txinako historia aldatu zuten.
Historia
Haien aita Charlie Soong zen, Estatu Batuetan hezitako ministro metodista bat, bankari eta inprimatzaile gisa dirutza egin zuena. Bere ama Ni Kwei-tseng zen, bere ama Lady Xu Ming dinastiako Xu Guangqi matematikariaren ondorengoa zen. Hiru ahizpak Wesleyan Collegen ikasi zuten, Maconen, Georgia, Estatu Batuetan. Beren hiru nebak, bestetik, Txinako Errepublikako gobernuko goi mailako ofizialak ziren, horietako bat T. V. Soong zen.
Ahizpak bere bizitzan zehar, bakoitzak bere joera jarraitu zuen Kuomintang (KMT) edo Txinako Alderdi Komunista babesteko. 1930eko hamarkadan, Soong Ai-ling eta bere ahizpa Mei-ling Txinako bi emakume aberatsenak ziren. Biek nazionalisten alde egiten zuten.
Japoniarrek Nanjing eta Wuhan okupatu zituztenean, hiru ahizpak Hong Kongera joan ziren bizitzera. 1940an, Chongqingera itzuli ziren eta Txinako Industria Kooperatibak sortu zituzten, lanpostu asko eskaini zituztenak. Askotan, ahizpek bisitak egiten zituzten eskoletara, ospitaleetara, umezurtz-etxeetara eta babeslekuetara, eta laguntza ematen zieten gerraren ondorioz sufritzen ari ziren komunitateei.
Maoisten esaera
Maoren jarraitzaileek horrela definitu zuten esaldi bakar batean hiru ahizpen ibilbidea: "Batek dirua maite zuen, batek boterea maite zuen, batek bere aberria maite zuen". (txinera:一個愛錢、一個愛權、一個愛國, Hanyu pinyin: Yīgè ài qián, yīgè ài quán, yīgè àiguó) Ai-ling, May-ling, eta Ching-lingiri erreferentzia eginez hurrenez hurren.
Ezko gibelgorri
Ezko gibelgorria (Hygrocybe intermedia) Hygrophoraceae familiako onddo espezie bat da.
Jim Brown
James Nathaniel Brown (St. Simons, Georgia, Estatu Batuak, 1936ko otsailaren 17a - Los Angeles, 2023ko maiatzaren 18a), Jim Brown izenez ezagunagoa, estatubatuar futbolari eta aktore profesionala izan zen. Fullback jokatu zuen eta bere ibilbide osoa National Football Leagueko (NFL) Cleveland Browns-ekin eman zuen. Aktore eta ekintzaile sozial gisa ere marka utzi zuen. 2002an, The Sporting News-ek historiako futbolaririk handiena izendatu zuen.
Syracuseko Unibertsitatean lacrosseko jokalari afizionatua izan zen 1954tik 1956ra. Futbol amerikar All-America taldeko kidea izan zen. 1957ko draftaren lehen itzulian hautatu zuen Clevelandek. Cleveland Browns taldearekin egin zituen bederatzi denboraldietan, NFL-ko lasterketako yarda eta yarda konbinatuen errekor guztiak ezarri zituen, 1984ra arte egon zirenak. Kirol jardueratik erretiratu ondoren, zinema aktore bihurtu zen. 1971n NFLren Ospearen Aretoa n hautatu zuten.
Ezko gibelgorri
Deskribapena
Kapela: 4 eta 12 cm arteko diametrokoa, koniko-ganbila, gero koniko-kanpai itxurakoa, azkenik ia laua eta titi kamuts edo pixka bat zorrotzarekin. Ertza soberakinekin, ia laua, irregularra, uhindu-pitzatua. Azal lehorra, matea, erradialki fibrilosoa eta bilotsu-eskuamulosoa; kolore hori-laranjatik gorri-laranjara doana, eta askotan esfumatura horixkak izateko joerarekin
Orriak: Argizari itxurakoak, lodiak, estu samar, goranzkoak, zabalak, sabeldunak, subadnatetatik sublibreetara, tarteka orritxoekin eta ertz irregularrekin.
Hanka: 6 eta 10 (12) cm arteko garaierakoa, lehorra, fusiforme-zilindrikoa, mehetu egiten da goian eta oinarrian, luzetara fibrilosoa eta batzuetan zapaldua eta ildaskatua; hori-laranja kolorekoa, baina zuntz gorrixkekin eta oinarri zuria edo zurixka-horixkarekin.
Haragia: Hauskorra, zurixka-horixka eta laranja azalaren azpian eta oineko kortexaren azpian. Usain ahulekoa eta zapore gozokoa.
Etimologia: Hygrocybe terminoa grekotik dator eta kapela hezearekin esan nahi du. Intermedia epitetoa latinetik dator, "intermedius" hitzetik, hau da, tartekotik. Espezie arruntenen artean dituzten ezaugarriengatik.
Jangarritasuna
Jangarri erdipurdikoa.
Nahasketa arriskua
Hygrocybe obrussea delakoarekin nahastu daiteke, honek zuntz horixkak ditu. Hygrocybe punicea espeziearekin ere bai.
Sasoia eta lekua
Belardietako belarretan edo mendiko larreetan ateratzen da.
Banaketa eremua
Europa eta New Jersey.
Klitozibe ezpaingorri
Klitozibe ezpaingorria (Lepista inversa edo Paralepista flaccida) Tricholomataceae familiako onddo espezie bat da.
Deskribapena
Orriak: Oso dekurrenteak, estu eta erraz bereiz daitezkeenak, hasieran krema kolorekoak dira, eta azkenean gorritzeko joera dute.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: 4 - 7 x 1 - 1'5 cm-koa, haritsua, zilindrikoa, batzuetan apur bat okertua, hasieran betea, gero barnehutsa eta ile zuriz estalia oinarrian. Kolorea orrien antzekoa du, zuri zikin batetik gorrixkara doa.
Haragia: Trinkoa, larrukara, zurixka edo krema kolorekoa, usaina ia ez da nabaritzen, zaporea apur bat astringentea.
Etimologia: Lepista hitza grekotik dator, "lepistós" hitzetik, soil esan nahi du. Apaingarri berezirik ez duen onddoa. Inversa epitetoa, berriz latinetik dator, "inverso" hitzetik, alderantzizkoa, nahasia, esan nahi du. Kapelaren ertza, beherantz biribilkatua duelako.
Nahasketa arriskua
Clitocybe gibba delakoarekin, hau jangarria da eta kapela argiagoa du. Clitocybe flaccida espeziearekin, honek hostozabaletan irteten du. Eta Lepista gilva perretxikoarekin, urria da eta konifera basoetan ateratzen da eta kolore hori zurbila du.
Banaketa eremua
Ipar Amerika, Europa, Kolonbia, Hegoafrika, Australia, Japonia, Taiwan, Himalaia eta Errusia.
Frontball
Frontball 2008an sortutako kirola da, amerikar pilota (American handball) eta euskal pilota arteko hibridotzat hartzen dena. Amerikar pilotaren modalitaterik gertukoena One Wall deiturikoa da.
Jokoa
Frontball-a eta euskal pilota bi diziplina ezberdin dira; arauak, jokatzeko moduak, kantxak, eta abar aldatzen dira, baina bi diziplinen artean lotura dago. Frontball-a nonahi erraz jokatzeko kirola da; pilota eta horma bat besterik ez da behar. Oinarrizko arauei erreparatuta, kantxa batean jokatzen da, pareko hormarekin soilik, hau da, ez dago ezkerreko hormarik. Hortaz, ez dago hormaren erreboterik. Beste pertsona batekin lehiatuz jokatzen da. Jokalariek pilota hormara bota beharko dute, eta aurkariak pilotari eman beharko dio. Botea ezarritako mugatik kanpo egiten bada edo eskuz ematerakoan huts egiten bada, aurkariari puntu (tanto) bat gehituko zaio. Helburua 20 tantotara heltzea da. Jokatzeko 45 gramoko pilotak erabiltzen dituzte (valentziar pilotaren antzekoak), normalean material sintetikoez eginak.
Lou Gehrig
Henry Louis Gehrig (Heinrich Ludwig Gehrig jaioa, 1903ko ekainaren 19a - 1941eko ekainaren 2a) beisbol profesionaleko lehen base estatubatuarra izan zen, 17 denboraldi jokatu zituen Major League Baseball-en (MLB) New York Yankees taldean (1923 -1939). Gehrig bere bateatzaile trebetasunagatik eta bere iraunkortasunagatik ezaguna zen, Burdinazko Zaldia ezizena lortuz. Zazpi aldiz jarraian All-Star izan zen, Hiruko Koroa irabazi zuen behin, Amerika Ligako (AL) bitan MVP-a, eta Munduko Saileko sei talde txapeldunetako kide. 1939an, Beisbolaren Ospearen Aretorako aukeratu zuten eta talde batek bere uniforme zenbakia, 4, erretiratu zuen MLBko lehen jokalaria izan zen.
Biografia
Gehrig guraso etorkin alemaniar xumeen semea zen. Biak gaixotasunak jota zeuden, aita epilepsiak eta ama birikak ahulduta.
Amaren irmotasunak bere semearentzat beka bat lortzera eraman zuen 1921ean, arkitektura ikasteko eta Columbiako Unibertsitatean futbol amerikarra jokatzeko. Hala ere, beisbolean jokatzen ari zen Lou Gehring-ek bere abileziaren distirak eman zituenean, jotzaile gisa zenbaki garrantzitsuak lortuz.
New Yorkekoa jaiotzez eta Columbia Unibertsitateko ikaslea, Gehrig-ek yankiekin sinatu zuen 1923an. Liga Handietako hainbat errekor ezarri zituen bere ibilbidean, besteak beste, Grand Slam gehien (23) ( Alex Rodríguezek hautsi zuenetik) eta jarraian jokatutako partida gehien (2.130), 56 urtez mantendu izan zen errekorra, 1995ean Cal Ripken Jr.-k gainditu zuen arte. Gehrig-en jarraian jokatutako partiden bolada 1939ko maiatzaren 2an amaitu zen, jokalari-zerrendatik borondatez erretiratu zenean, jokalariak eta zaleak harritu ondoren. Zelaian bere jarduna diagnostikatu gabeko gaitz batek oztopatu ondoren, gero baieztatu zen alboko esklerosi amiotrofikoa zela, gaixotasun neuromuskular sendaezina.. Gaur egun Estatu Batuetan "Lou Gehrig-en gaixotasuna" bezala ezagutzen da.
Gaixotasunak 36 urterekin erretiroa hartzera behartu zuen eta bi urte geroago bere bizitza erreklamatu zuen. Beisboletik eginiko agurraren hunkigarriena Yankee Stadium-en 1939ko "Luckiest Man on the Face of the Face" (Lurraren gaineko gizonik zoriontsuena) hitzaldi enblematikoan amaitu zen. 1969an, Gehrig-ek garai guztietako lehen base handiena izendatu zuen Ameriketako Baseball Writers Association-ek eta zaleek aukeratutako MLB All-Century taldeko hautesle nagusia izan zen 1999an. Gehrig-en omenezko monumentua, 1941ean yankiek eskainitakoa, gaur egun Yankee Stadiumeko Monument Park-en dago. Lou Gehrig Memorial Saria urtero ematen zaio Gehrig-en osotasuna eta izaera hobekien erakusten duen MLBko jokalariari.
One-wall
Nazioarte mailan, World Wallball Association (WWBA) erakundeak kudeatzen du.
Arauak
Bi jokalarik (1-1en aurka) edo lau jokalarik (2-2ren aurka) puntuak batzen jokatzen dute, bietako batek bi set lortu arte (21 punturekin osatuta). Berdinketaren kasuan, 1-1 set, hirugarren set bat jokatzen da, non lehen zerbitzua aurreko seteko irabazleak egiten duen.
Alice Domon
Alice Domon (Charquemont, Doubs, Frantzia, 1937ko irailaren 23a - Argentinako itsasoa, Ozeano Atlantikoa, 1977ko abenduaren 18a (edo 17a)), Argentinako Berrantolaketa Nazionaleko Prozesua (1976-1983) izeneko diktadura militarrean atxilotutako eta desagertutako moja katoliko frantziarra izan zen. Alice Domon desagertu eta hiltzearen kasua Léonie Duquet kongregazio-lagunarenarekin lotuta dago, eta bien kasua mundu osoan «moja frantziar»ena izenarekin ezagutzen da.
One-wall
Arauak
Jokalariek eskuarekin jotzen dute pilota, frontoian errebotea eman eta joko-zelaira eror dadin. Hori egiten ez duenak huts egiten du eta puntu bat galtzen du, gero aurkariak ateratzen du.
Alice Domon
Bizitza
Alice Domon Charquemont-en jaio zen, Doubs eskualdean, Frantzian. Gaztetatik Parisko Misio Atzerritarren Kongregaziora sartu zen (Société des missions etrangères), eta 1967an Argentinara bidali zuen. Hurlingham eta Moronen kokatu zen, Buenos Aireseko industria-lerroan, eta premia bereziak zituzten pertsonei katekesia ematen aritu zen.
One-wall
Arauak
Falta da, baldin eta:
Alice Domon
Bizitza
Ismael Calcagno apaizak, Jorge Rafael Videlaren lehengusu politikoa zenak, zuzendutako taldeko kide izan zen Domon. Bahitu eta hil zuten unean Diktadore zegoen. Léonie Duquet ere hantxe zegoen esleituta, eta harekin adiskidetasun sakona ezarri zuen. Paradoxikoki, Léonie Duquetek eta Alice Domonek Videla ezagutu zuten, Alexandro semearentzako laguntza eske jo baitzuen. Alexandro Alice eta Léonie ahizpek Morongo Karitatearen Etxean zaindu, erakutsi eta katekizatu zuten haur ezindua izan zen.
1976ko martxoaren 24ko kolpe militarra gertatu eta estatu-terrorismoan oinarritutako erregimen bat ezarri zenean, Alicek giza eskubideen erakundeetan aktiboki parte hartzeko erabakia hartu zuen. Handik itzuli zenean, Léonie Duquetek eman zion ostatu etxean.
1977ko abenduan, Alice eta Léonie ahizpek, Maiatzeko Plazako Amekin eta giza eskubideen aldeko beste ekintzaile batzuekin, desagertutakoen izenarekin eskaera bat prestatu zuten, eta Gobernuari desagertutakoen berri emateko eskatu zioten. Eskatutakoa La Nación egunkarian argitaratu zen 1977ko abenduaren 10ean, hura desagertu zen egunean bertan. Sinatzaileen artean 'Gustavo Niño' izena dago, izen faltsua, Itsas Armadako Alfredo Astiz kapitainak Maiatzeko Plazako Amen taldean sartzeko erabili zuen izena baitzen.
Desagerpena, bahiketa, tortura eta hilketa
Gehienak, Alice Domon bezala, Buenos Aires hiriko San Kristobal auzoko Santa Cruz elizan bahitu zituzten.
Alice ahizpa zuzenean eraman zuten Armadaren Mekanika Eskolan (ESMA) zegoen atxiloketa-zentro klandestinora, Itsas Argentinarraren kontrolpean, eta han Capucha izeneko sektorean sartu zuten. Hamar bat egun egon zen han, eta etengabe torturatu egin zuten. Nunca Más txostenean, Maggio eta Cubas lekukoek, ESMAko bizirik atera zirenek, Aliceri buruz zekitena kontatu zuten: ''Gauza bera gertatu zen Alice Domon eta Leonie Renée Duquet frantziar erlijiosoekin. Alice ahizparekin hitz egiteko aukera izan nuen, Renée ahizparekin batera ESMAko Ofizialen Kasinoko hirugarren solairura eraman baitzuten, eta han nengoen gatibu. Abenduaren 11n edo 12an gertatu zen hori. Eliza batean bahitu zutela esan zidan, desagertutakoen senideekin batera. Gero jakin nuen 13 pertsona zirela; ahizpak oso kolpatuta eta ahulduta zeuden, Alice ahizpa komunera eramateko bi guardiak eutsi behar baitzuten. Torturatu zuten galdetu nion eta baietz erantzun zidan: ohe bati lotu zioten biluzik eta pikana gorputz osoan aplikatu zioten; gainera,  gero Kongregazioko Superiorari gutun bat idaztera behartu zutela esan zuen, frantsesez idatzi zuela tortura etengabean, eta gero argazki bat atera zietela biei, mahai baten ondoan eserita. Argazkiak torturatu zituzten leku berean atera zitzaizkien: Casino del Oficiosen zorupean. Ahizpak hamar bat egun egon ziren ESMAn, torturatuta eta galdezka. Gero, beste hamaika lagunekin batera «lekualdatu» zituzten. Barne-zurrumurruek, pertsona horiei handik azkar ateratzeak, haien hilketa adierazten zuen.''
(Horacio Domingo Maggio-ren testigantza, Legajo 4450 zk.) ''10 edo 12 senide inguru erori ziren, besteak beste, Alice Domon ahizpa frantsesa. Geroago, Rennée Duquet ahizpa ere ESMAra eraman zuten, Alice ahizparen Kongregazio erlijioso berekoa. Renée ahizpa Capuchitan hartu zuen ostatu. Alice eta Renée ahizpak bortizki torturatu zituzten, lehenengoa bereziki. Haien jokabidea miresgarria izan zen. Bere min-unerik txarrenetan ere, "Capucha"-n zebilen Arreba Alicek bere kideen zorteaz eta ironiaren gailurrean galdetu zuen, bereziki, 'mutiko ilehoria' zela-eta. Mutiko ile hori, Fragata Astiz tenientea zen (desagertutako baten senidea zela esanez taldean infiltratu zena)... Pistolaz inguratuta, Alice ahizpak eskutitz bat idatzi behar izan zuen... Parodia hori koroatzeko, argazkiak atera zitzaizkien (bi ahizpei) ESMAren argazki-laborategian bertan, non mahai aurrean agertzen baitziren. Alice eta Renée ahizpak «lekualdatu» egin zituzten, eta haiekin batera, egoera berean bahitutako senideak.''
1977ko abenduaren 15ean, La Nación egunkariak EFE agentziaren berri bat argitaratu zuen, «Vivas y con buena salud (Bizirik eta osasuntsu)» izenekoa. Han zera esaten zen, Kongregazioko Ama Gaindiezinak Frantziatik zioela Léonie eta Alice ahizpak atxilotu eta «bizirik eta osasuntsu» zeudela. Argentinako Nuntzio-aren informazioa zela ere adierazi zen.
Seguru asko, 1977ko abenduaren 17an edo 18an, bi ahizpak eta gainerako taldekideak Buenos Airesko Aireportuaren hegoaldeko muturrean dagoen aireportu militarrera eraman zituzten, Itsas Armadako hegazkin batera igo, Santa Teresitako kostaldearen parean itsasora bota eta uraren kontra talka egitean hil.