cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sasi ardi
Gorputz-adarrak
Atzekoak: izter eta hanka ertainak, luzera bertsukoak. Garapen ertaineko eta angelu irekiko belauna. Atzeko kanaberak eta apatxak, meheak izan arren, aurrekoak baino sendoagoak dira. Atzetik begiratuta paraleloak dira eta bananduta daude, errapeari leku zabala uzten diotela.
Azala
Fina eta zuri arrosakara.
Kolorea eta artilea
Kolore zuria. Artile zuria, zakarra eta txima triangeluarretan irekia. Ez ditu estaltzen burua eta lepoa.
Neurria
Pisu ertaineko edo pisu arin samarreko animaliei dagokien garaiera, ezarritako pisuekin proportzionatua.
Pisua
Emeek 35 eta 45 kilogramo bitarteko pisua dute. Arrek, 45 eta 55 kilogramo bitartekoa.
Errapeak
Ertainak, globo itxurakoak, bilduak, gorrixkak, simetrikoak; erro txikiak eta ondo nabarmenduak. Errapeak ez daude pigmentaturik.
Barrabilak
Ertainak eta simetrikoak; poltsa segmentatu gabea. Artilerik gabe.
Ezaugarri baztertzaileak
Arrazaren ereduaren deskripzioaren arabera, akats hauek kontuan hartzekoak dira eta horiek zuzentzera joko da:
Soslaiak
Azpikonbexutasunerako joera izatea handia eta harmoniarik gabekoa izatea.
Belarriak
Atrofikoak edo luzeak, eta beherantz zuzenduak izatea.
Gorputzeko akatsak
Gorputz osoak edo zati batek itxura akastuna izatea (zelatua, karpa-bizkarra, beste kolore bateko zerrenda, hanka-jarrera akastunak, etab.).
Orbanak
Orban beltzak edukitzea.
Pigmentazioak
Pigmentazioa mukosetan.
Progmatismoa
Goiko edo beheko prognatismoa.
Genitalak
Organo genitalen akatsak.
Adarrak
Adar handiak, emeetan.
Izaera eta portaera
Izaera izutia duen ardia da, baldintza gogorretan bizitzeko egokitua.
Berez oso menditarra eta gogorra den arraza da, eta oso leku latzera egokitzen da. Ez dute taldeka biltzeko sena handirik.
Cichlopsis leucogenys
Cichlopsis leucogenys Cichlopsis generoko animalia da. Hegaztien barruko Turdidae familian sailkatua dago.
Sasi ardi
Izaera eta portaera
Udaberrian, ardiak erditu eta gero, ama arkumearekin edo hiruzpalau ardien taldetan biltzen dira. Gero udazkenean, zuhaitzen hostoak erori eta gero, talde handiagotan batzen dira, baina hala ere beste ardi arrazetan baino txikiagoak berriro udaberrian sakabanatzeko.
Gurutzeaga eliza
Gurutzeaga Kristo Santuaren eliza, Gurutzeaga eliza ala Aieteko eliza Donostiako Aiete auzoko parrokia nagusia da. Aieteko jauregiaren alboan dago.
Historia
Gurutzeaga eliza 1926. urtean eraiki zuten baseliza gisa, eta 1961ean parrokia bilakatu zen.
2011. urtean, parrokiako arduradunek Aieteko bizilagunen kopurua «ikaragarri handitu» zela zioten, eta berehala «15.000 laguni» zerbitzua eman beharko ziotela argudiatuta eraikin berriaren beharra azaldu zuten.
Eraikin berria
2011ko ekainean, Aieteko elizaren parrokia erakin berriaren lehen harria jarri zuten. Ekitaldian Jose Ignacio Munillak, Donostiako gotzainak, parte hartu zuen eta urtebeteko lanei hasiera eman zioten.
Aieteko Gurutzeaga elizaren parrokirako eraikin berria lau soilairuko etxea elizaren atzeko aldean altxatu zuten. Azpiko aldean sotoa eta aparkalekua. Gainean, sakristia, bulegoak eta lokalak egin zituzten. Biltzeko gelak, lehen solairuan daude; eta bigarrenean, berriz, apaiz etxea eta asmo anitzetarako gela. Lana urtebeteko epean amaituta izatea espero zen.
Obrak osatzeko milioi bat euro beharko zutela aurreikusi zuten. Horietatik 180.000 euro Donostiako gotzaitegiak aurreratu zituen; eta gainontzekoa hipoteka baten bidez finantzatuko zuten. Ordainketa egiteko, ordea, Aieteko sinisdunei laguntza eskatuko zieten.
Lanen hasierak Gurutzeaga parrokia bilakatu zeneko mende erdia (1961-2011) ospatzeko egiten ari ziren ekimenekin bat egin zuten. Hain zuzen ere, urte honetan data nabarmentzeko hainbat abesbatzen kontzertuak programatu zituzten, eta 2011ko irailerako parrokiarentzat diru iturria izango zen erakusketa prestatu zuten.
Yuji Mito
Yuji Mito (三戸 雄志, 1988ko apirilaren 15a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kyoto Sanga FC.
Arran (antolakundea)
Arran (euskaraz; "erroan" edo "errotik") Herri Katalanetako ezker independentistaren gazte antolakundea da. Bere sorrera 2008-2012 bitartean eman zen antolakunde ezberdinetako indar metaketatik dator, Maulets, CAJEI eta bestelako antolakundeetako batze eta berritze prozesuari hasiera eman ziotenean. 2012. urtean, batze prozesu hori bukatu ondoren etorri zen bere fundazio formala.
2016. urtean, Diadaren (Kataluniako egun nazionala) ostean, Espainiako erregearen (Felipe VI) irudi batzuk erretzeagatik 5 militantek auzitegietara joateko agindua jaso zuten, 5 milinante horiek desobedientzia zibilaren bidea jorratzea erabaki ostean mossos d'esquadrengatik atxilotuak izan ziren. Ekintza horrek mugarri bat suposatu zuen Arranentzat eta egun horietan zein hilabeteetan jasotako elkartasun uholdea Herri Katalan luze zabaletatik gogor hedatu zen. Euskal Herrian ezker abertzalearen partetik emandako elkartasuna ere aipatzekoa da.
Jarduera politikoa
Arran ezker independentistaren barnean kokatzen den gazte antolakundea da, bere jarduera eta eragin politikoa gazteriaren arloan ematen da.
Internazionalismoa eta antifaxismoa bere DNA politikoan dauden irizpideak dira, eta oro har, gazteriaren artean nazio, genero eta klase zapalkuntza hirukoitzatik askatzeko kontzientziazio eta formakuntza etengabea aurrera eramaten du.
Eraketa eta fundazioa
2012. urtera arte, Ezker Independentistak bi gazte antolakunde izan zituen: Maulets-JIR eta CAJEI. Lehena Maulets -Catalunya Lliureko gazteria- eta JIR antolakundeek 1999an burututako batasunetik zetorren. Bigarrena, ordea, Endavant ek bultzatua zen 2002an.
2007an, bi antolakunde horiek batasun prozesu bati ekin zioten, eta prozesu horren fruitua, 2012an, Arran antolakundea izan zen. Prozesu honetara beste hainbat bertoko talde atxikitu ziren: Terrassa ko Gazte Asanblada, Sant Sadurní koa, Horta koa, besteak beste.
Arranek bere burua 2012ko uztailaren 14an aurkeztu zuen Berga n, Rebrot aren XI. Batzarra aprobetxatuz. Bere sorreraren garaian, antolakundeak 36 eskualdetan zuen lekukotza Herrialde Katalan osoetan zehar, eta 600 militantetik gora zituen 60 udalerritan sakabanaturik.
Krisia eta eszisioa
Konfluentzia sendotu izan arren, Maulets-JIRetik zetozen nukleo batzuen eta Arraneko zuzendaritzaren artean eztabaida malkartsuak hasi ziren. Aipaturiko nukleo horietako gazteak Assemblea Nacional Catalana ren gazteriaren antolakundearen sorreran ibili ziren. Bestalde, Arraneko mahai nazional batean «Katalunia, Europako estatu berria!» lelopean ANC k deituriko manifestazioan esku hartzearen inguruan debatitzeari ekin zioten, eta azkenean, bertaratzeko asmoa zuten militanteei kaleratuak izango zirela jakinarazi zieten.
2014an, nukleo horiek guztiek batera SEPC deituriko ikasle sindikatua sortu zuten, Kataluniako independentzia galdeketari babesa eman zion greba deituz. Galdeketa kanpainan zehar, adibidez, Arbúcies eko nukleoak galdeketan "Bai, Bai" bozkatzearen aldeko margoketak egin zituen, geroago Arraneko zuzendaritzak ezabatuko zituenak. Urte hartako asanbladan ANC n esku hartzera zihoazen militanteak kaleratzea erabaki zuten askok, antolakunde hark soilik Katalunia ren independentzia zuelako helburu, eta ez, ordea, Herrialde Katalan ena beren osotasunean. Hala ere, neurri hura ez zen aurrera atera, gutxienez %70k bozkatu behar baitzuen alde, eta ez zen hala izan, gehiengoak alde bozkatu bazuen ere. Azkenean, Mataró ko eta Alt Maresme ko nukleoak ezereztu zituzten.
Hazkundea
2017ko martxoaren 27an Arraneko hogeita hamar bat militante Bartzelona n Alderdi Popular rak duen egoitzara sartu ziren Kataluniako independentzia erreferenduma ren aldeko kanpainari hasiera emateko. Kartelak itsatsi eta hautetsontziak utzi zituzten sarreran. Behin egoitzatik aterata, kanpaina ofizialki aurkeztu zuten. Ekimen honengatik sei gazte salatu zituzten, Alderdi Popularra k sei urteko espetxeratze zigorrak eskatzen zizkien, eta fiskaltzak 5.400€ko isunak ezarri zizkion bakoitzari.
2017ko uztailaren 22an, Arraneko beste hainbat militantek gehiegizko turismoaren aurkako pankarta handia zabaldu zuten Palma ko Portuan, eta horrekin batera ke-poteak ireki zituzten. Bost egun geroago, Arraneko lau militantek «Turismoak auzoak hiltzen ditu» lelopelo margoketa egin zuten Bartzelonako Autobus Turistikoan, eta gurpil bat zulatu zioten ibilgailuari.
2018ko martxoaren 25ean, Arraneko kide batzuek margoketak egin zituzten Pablo Llarena epaileak bigarren etxea duen Das (Behe Cerdanya) herriko kale batean. Margoketa batek independentzia prozesuaren aurkako epaiketarengatik Llarena k espetxeratutako politikarien askapena galdegiten zuten. Beste batek honakoa zihoen «Llarena, faxista, ez Das en, ez inon». Azaroaren 14an, margo gorria bota zuten Llarenak Sant Cugat en duen etxearen atarian.
2018ko irailaren 29an, Jusapol ek, poliziek osaturiko antolakundeak, urte bete lehenago ospaturiko erreferendumean jipoitzen ibili ziren istilu-aurkako polizi en aldeko omenaldi bat antolatu zuen Bartzelona n. Horren aurrean, CDR bezalako antolakunde desberdinek mobilizazioak deitu zituzten. Zehazki, Arranek holi bat antolatu zuen, istilu-aurkako Mossos d'Esquadr em gainera kolore ugari botaz, osatzen zuten segurtasun kordoiaren beste aldean Jusapol eko kideak zeudelarik. Mosso ek kargak burutu zituzten elkarretaratzearen puntu desberdinetan, eta guztira, 6 atxilotu eta 24 zauritu egon ziren.
2019ko urtarrilaren 8an, alegia, Kataluniako independentzia procésaren aurkako epaiketa hasi baino hilabete bat lehenago, Arraneko kide batzuk beren burua Madril eko Auzitegi Goren ean kateatzen saiatu ziren, epaiketa garatuko zen lekuan bertan. Ekimena burutu behar zuten militanteak atxilotuak izan ziren, eta gaua polizia-etxean igaro ondoren, ordena publikoaren aurkako ekintzak egin izana leporatu zieten. Hilabete batzuk geroago kasua artxibatu zuten.
Gazte antolakunde aliatuak
Hauek dira estatu espainiar zein frantziarraren menpeko nazioen gazte antolakunde aliatu nagusienak, baina gehiago dira.
Erreferentziak
«Mauletsek eta CAJEIk Arran antolakunde berria osatu dute». VilaWeb, 2012-07-02. [Kontsulta: 2012-07-20].
Peggy Ashcroft
Peggy Ashcroft (Croydon, Londres, 1907ko abenduaren 22a - Londres, 1991ko ekainaren 14a) britainiar antzezlea izan zen.
Londresko Central School of Dramatic Art-en graduatu zen, eta 1926an ekin zion antzezle-lanari. Erresumako antzerki-talde nagusietan aritu zen: Old Vic-en, John Gielgud ospetsuaren West End-en, The English Stage Company-n, The Royal Shakespeare Company-n eta The National Theatre-n, besteak beste. Ashcroftek Henrik Ibsen-en, John Webster-en, Anton Txekhov-en eta, bereziki, Shakespeareren pertsonaiak antzeztuz bereganatu zituen gorespenik bizienak. Zenbait filmetan ere aritu zen: The 39 Steps, Quiet Wedding, The Nun´s Story eta Madame Sousatzka filmeetan. Baina 1984an jo zuen gailurra, eta bi sari garrantzitsu eman zizkioten: bata, A Passage to India filmean Moore andrearena egiteagatik, eta, bestea, The Jewel in the Crown telebistako saileko Barbie Batchelor-en rolagatik. 1951n, Britainiar Inperioaren Ordenako Agintari izendatu zuten, eta, 1956an, ordena bereko Andre Agintari.
Fully
Fully Suitzako udalerria da. Valais kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Micrurus bernadi
Micrurus bernadi Micrurus generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Luis Filipe II.a Orleanskoa
Luis Filipe II.a Orleansko dukea (Louis Philippe Joseph; Saint-Cloud, 1747ko apirilaren 13a - Paris, 1793ko azaroaren 6a) Frantziako printzea izan zen.
Luis Filipe I.a Orleanskoa eta Luisa Henriketa Borboikoaren semea izan zen. Frantziako Iraultza aktiboki babestu zuen eta monarkia absolutuaren alde egon zen monarkia konstituzionalaren alde. 1792an izena aldatu eta "Philippe Égalité" izena jarri zioten. Bere lehengusu Luis XVI.aren heriotzaren alde bozkatu zuen, baina bera gillotinatua izan zen 1793an. Seme Luis Filipe frantsesen errege bihurtu zen 1830eko Uztaileko Iraultzaren ondoren.
Santa Izabel do Pará
Santa Izabel do Pará Brasilgo udalerri bat da, Pará estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Philippe Claudel
Philippe Claudel (Dombasle-sur-Meurthe, Nancytik hurbil, 1962ko otsailaren 2a) frantziar idazle eta zinemagilea da.
Ibilbidea
Zinema eta telebistako irakasle eta gidoilaria izan da. Bere maisu garaian, lizeoetan eta Nancy II.eko Unibertsitatean eskolak eman zituen, non Antropologia Kulturala eta Literatura irakasle izan zen. Bere aisialdian haur ezinduei eta presoei ere eskolak eman zizkien.
Simenonen miresle handia, gerraosteko Jean Giono, bere lehen liburua argitaratu zuen, "Meuse l 'oubli", hogeita hamazazpi urte zituenean. Bere eleberri eta kontakizun liburuek hainbat sari jaso dituzte:" J 'abandonne" eleberriak Francia Televisión 2000 saria jaso zuen," Petites mécaniques" kontakizun liburuak 2003ko Novelako Goncourt Saria eskuratu zuen; "Arima grisak", bere bosgarren eleberriak Renaudot sari ospetsua jaso zuen, hau ere 2003an, eta " Brodeck-en txostena" 2007ko Ikasleen Goncourt saria izan zuen.
2008an," Il y a longtemps que je t 'aime" (Duela asko maite zaitut) filmaren zuzendari eta gidoilaria izan zen, zeinak, beste sari batzuen artean, opera primarik onenaren Zesar saria lortu zuen; bigarren filmak, 2011koak, "Tous les soleils" (Eguzki guztiak) izenburua du eta, ondoren, 2013an" Avant l' hiver" (Negu hotza baino lehen) zuzendu zuen eta" Une enfance" (Haurtzaroa) 2015 ean.
Ateleopus
Ateleopus Ateleopodidae familiaren barruan sailkatzen den arrain genero bat da. Garai batean Podateles deitzen ziren, Ateleopus Atelopus igel generoarentzat erabiltzen baitzen, idazketa akats bat zelakoan. Gaur egun bi generoak zuzen idazten dira, letra bateko diferentziarekin.
Andoins
Andoins (izen ofiziala eta frantsesezkoa: gaskoiz Andonsh) administratiboki Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerri bat da, kulturaren aldetik Okzitaniako Bearno eskualdekoa.
Focus
Focus herbeherear rock progresibo musika talde bat da. 1969an lehenbiziko taldekide hauek sortu zuten: Thijs van Leer (tekladua eta txirula), Jan Akkerman (gitarra), Martin Dresden (baxu elektrikoa) eta Hans Cleuver (bateria). Heuren bi abesti ospetsuenak "Hocus Pocus" eta "Sylvia" dira.
Ludmila Bohemiakoa
Ludmila Bohemiakoa edo Santa Ludmila (c. 860 - 921eko irailaren 15a) txekiar santu eta martiria da, Eliza Ortodoxo eta Erromako Eliza Katolikoan gurtua. Mělníken jaio zen eta Slavidor Sorabiakoaren alaba zen. San Wentzeslaoren amona izan zen. Bořivoj I.a Bohemiakoarekin ezkondu zen, Bohemiako lehen duke kristaua. 871a inguru kristautasunera aldatu ziren, ziurenik Zirilo eta Metodio santuen lana zela eta.
Kurutzeaga
Kurutzeaga Aralar mendilerroan dagoen mendi bat da, 1308 metroko garaiera duena. Mendilerroko mendirik garaiena den Intzako dorretik ekialdera 1500en bat metrora dago. Gertu geratzen da Arrutako lepoa izeneko lepoa, Araitzeko haranetik igotzea ahalbidetzen duena, 1000 metro beherago. Tontorra, Arrutako Gañe edo Arrutako Kakoa ere deitzen da.
Irispideak
Guardetxeko ibilbidea beti dago hortxe Aralarko tontorretara iristeko, baina, honetaz gain, alpinoagoak eta interesgarriagoak diren bideak ere badaude, Araitzen abiatzen direnak bezala. Intzatik, ibilbide bakarti batek Arrutako lepora daroa, non Basaun iturri dagoen. Hemendik, tontorrera gailur taldetik iristen da beste misteriorik gabe. Guardetxeko bideari dagokionez, Unagako ptozutik igarotzen dela esan behar da, hona, Pagomaritik eta Desamendi eta Desamendi Txiki artean dagoen Urrutiko lurriña lepotik iristen delarik, edo, nahiago izanez gero, Lekoaingo pasabidetik, Desamendi Txiki eta Txameni mendien artean dagoena.
Ludmila Bohemiakoa
Wentzeslaoren ama Drahomírak jeloskor hartu zuen Ludmilak bere semearengan zuen eragina. Hainbat nobleri eskatu zien Ludmila hiltzea, kondairak dioenenaren arabera bere beloarekin itota.
Bohemiako patroia da eta bere jai eguna irailaren 16a da. Antonín Dvořákek oratorio bat egin zion Svatá Ludmila izenekoa.
Katrina Kaif
Katrina Kaif (कैटरीना कैफ़; Britainiar Hong Kong, 1983ko uztailaren 16a), Katrina Turquotte jaiotza-izenaz, Bollywoodeko zinema-industrian aritzen den britainiar aktorea eta modeloa da.
Belokeko monasterioa
Belokeko monasterioa Lapurdiko Ahurti udalerrian kokatuta dago. XIX. mendeko bigarren erdialdean eraiki zuten fraide beneditarrek, eta 1875ean zabaldu zuten. Gaur egun 30 bat fraide bizi dira bertan.
Santa Eskolastika monasterioarekin batera herriko beneditar monasterioak osatzen dituzte.
Historia
Sortu eta gutxira Frantziako gobernuak fraideak estutzen hasi ziren, hezkuntza legeak zirela-eta. 1906an hustu behar izan zuten eta Hego Euskal Herrira ihes egin zuten, Lazkaoko monasterioa sortuz.
Espainiako Gerra Zibilaren garaian bestela hainbat euskaldun ihesean babestu ziren monasterio honetan, bereziki elizgizon eta kulturgileak, besteak beste Jose Ariztimuño "Aitzol", Fernando Artola "Bordari" eta Jose Miguel Barandiaran.
Denboran aurrerago, naziek Frantzia okupatu zutenean ere erresistentziako kideek eta bestelakoek aterpe topatu zuten monasterioan. Eliza frantziarra ofizialki Francoren alde egin zuen modu berean, Vichyren alde ere egin zuen. Hala ere, Beloki kasu bietan desberdin jokatu zuen eta arazo handiak ekarri zizkien fraideei. Arduradun nagusiak atxilotu zituzten eta gainontzekoek ihes egin behar zuten, 1945ean monasterioa hutsik geldituz bigarren aldiz.
Errekuperatu ondoren, ETA eta IKko iheslariekin berdintsu jokatu zuten ere bai, honek barne eztabaida gehiago sortu bazituen ere.
Iratzeder
Fraide ezagunen artean Jean Diharce "Iratzeder" dugu, 1972tik 2008an hil arte bertan ia etengabean bizi izan zelarik.
1959an, fraidetxean sartu baino lehen, "Zeru-menditik (1941-1946)" poema sorta karrikaratu zuen, eta bertan bildutako "Su eta ke" olerkian pasarte hau errepikatzen du beste bertsoen artean: "Maite zaitut bihotzetik, maite zaitut, Beloke / Zure gaintto kartsuari, oro pindar ta bake / Soinu-kantuz baitario gau-egunaz otoiz-ke."
Bestela, 1993an "Beloke-ko abatetxearen historia. Ehun urte jainkosemen alde" liburua argitaratu zuen, monasterioaren nondik-norakoak kontatuz.
Laborantza
Artoa, ardoa, sagardoa eta barazkiak oro har ekoitzi izan dituzte ekonomikoki autonomoak izan ahal izateko. Bestela, behiak eta ardiak zainduz gaztagintzan ere jardun izan dira. Belokeko abadia (Abbaye de Belloc) izeneko gasna egiten dute.
Truls Johan Hartelius
Truls Johan Hartelius (Hemmingsdynge parrokia, Malmöhus konderria, Suedia 1818ko otsailaren 15a - Sandhem parrokia, Jönköpingeko konderria, 1896ko uztailaren 22a) fisioterapeuta eta mediku suediarra izan zen, Kungliga Gymnastiska Centralinstitutet (GCI, "Gimnastika Errege Institutu Zentrala") ikastetxean irakasle izan zena, eta testu liburu askoren egilea.
Familia
Gurasoak: Jöns Hansson eta Bengta Knutsdotter.
Anai-arrebak: Kjerstina Jönsdotter; Knut Jönsson; Mätta Jönsson; Gertrud Hansson eta Nils Hansson.
Anai-arrebaordeak (Jöns Hanssonek beste emakume batekin izandakoak): Hans Jönsson; Karna Jönsdotter eta Anders Jönsson.
Emaztea: Emma Sofia Wilhelmina Nordstedt.
Semeak: Carl Ulrik Reinhold Hartelius; Hedvig Hartelius eta Nils Hartelius.
Ibilbide profesionala
Filosofia n lizentziatu eta gero (1849) fisioterapia ikasketak egin zituen 1851-52 urtean; gero GCIan jarraitu zuen irakasle bezala, eta 1864an GCIko medikuntza departamenduaren titularra bihurtu zen.
Llanbedrog
Llanbedrog Galesko iparraldean dagoen Gwynedd konderriko kostaldeko udalerri bat da. Llŷn penintsularen hegoaldean dago, Pwllheli eta Abersoch udalerrien artean, A499 errepideak zeharkatzen duelarik.
Truls Johan Hartelius
Ibilbide profesionala
1854ean, Axel Sigfrid Ulrich ikaslearekin batera Gimnastika Pedagogiko, Mediko eta Militar Institutu propioa sortu zuen Stockholm eko Ladugårdslandet barrutian.
1858 eta 1878 artean Marstrandeko bainu-eremuaren fisioterapia arduraduna izan zen, eta 1881-1887 artean Ramlösako bainuetxea rena.
Lan akademiko eta korporatiboa
1864an GCI eskolaren berregituraketa antolatu zuen. Egituraketa honetan, besteak beste, Harteliusek pazienteak dohainik artatzea aurreikusi zen, helburu didaktikoekin. Gainera Fisioterapiaren Teoria ikasgaiaren irakaskuntzaz eta testu liburuen prestaketaz arduratu zen. Izan ere, Lars Gabriel Branting zuzendari izan zen urteetan (1839-1862) fisioterapia eta gimnastika ikasketak praktikoak izan ziren, idatzizko material gutxirekin. Bere ohiko lan-eremutik kanpoko gaiak ere ukitu zituen, hala nola "Linea eta estetikarako gimnastika" (1863, Lingen oinarrietan aipatzen zen arlo estetikoa garatzeko lehen saiakera) eta "Gimnastikaren aurkezpen historikoa" (1872, Lingen garaiaren aurreko gimnastikaz interesa erakutsi zuen lehen argitalpena),
GCIan anatomia, fisiologia eta gimnasia mediko eta pedagogikoa irakatsi zituen, eta testu liburu asko prestatu zituen; haietako batzuk hainbat aldiz berrargitaratu ziren (1867ko Lärobok i menniskokroppens speciella anatom-k 6 edizio 1911 arte; 1870ko Lärobok i sjukgymnastik-ek 4 edizio 1904 arte).
Brantingen garaitik zetorren fisioterapia eta medikuntza arteko gatazka korporatibo luzean, Hartelius bitartekari lana egiten saiatu zen. Ez zuen lortu liskarra guztiz gainditzea; halere, bere lanari esker komunitate zientifikoak suediar fisioterapeuta eta gorputz hezitzaileengan zuten konfiantza asko handitu zen. 1874ean sortutako Tidskrift i gymnastik ("Gimnasia aldizkaria") argitalpenaren bultzatzaile nagusietako bat izan zen, gai hontaz Suedian izandako lehen aldizkari garrantzitsua. Gimnastika eta medikuntza arloetako elkargo profesionaletan parte hartzaile eta eztabaidatzaile saiatua izan zen, eta esan daiteke bere garaian Hartelius suediar fisioterapia ren ordezkari ofizial nagusia bihurtu zela.
Gimnastikari dagokionez, Harteliusek Pehr Henrik Lingen sistema besteen gainetik lehenetsi zuen, partikularki alemaniar turnvater korrontea gaitzetsiz. Bere argudioetan, ariketa fisikoaren eragin fisiologikoetan oinarritu zen, eta gaizki ikusten zuen beste eskolek bultzatutako konpetizioa, abilezia eta formaltasun falta. Hain zuzen ere, Hartelius kirol modernoaren aurka mintzatu zen lehenetarikoa izan zen. Era berean, 1850eko hamarkadan sortzen hasiak ziren terapia fisiko teknikoekiko eszeptikoa zen, eta eskuz eginiko terapia lehenesten zuen.
Bestalde, Harteliusek aktiboki parte hartu zuen Stockholmeko langile-mugimenduan. Bereziki haien hezkuntza eskariak babestu zituen, bera ere gaztetan arlo horretan gabeziak izandako auzo batean hazia zenez. Langile elkartearen lehen hizlari publikoetako bat izan zen, gai sozialak jorratuz, argitalpenetan barne ("Langileen etxebizitzei buruz", 1874).
Falguière (Parisko metroa)
Falguière Parisko metroaren geltokia da, Paris udalerriko 15. barrutian kokatuta dagoena.
Isérables
Isérables Suitzako udalerria da. Valais kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Bolero
Boleroa jatorria Kuban duen eta Hispanoamerikako hainbat herrialdeetara hedatu den XIX. mendean sortutako musika mota bat da. Boleroaren erritmoa 4/4 konpasekoa da. Ez da Espainiako izen bereko dantzarekin, espainiar boleroarekin, nahastu behar.
Historia
1840. urte inguruan Kuban agertu zen. 1883an Pepe Sánchez musikariak Santiago de Cuba hirian konposatutako Tristezas abestia lehenbiziko bolerotzat jo ohi da.
Hallennes-lez-Haubourdin
Hallennes-lez-Haubourdin Frantziako udalerria da, Nord departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Hallennes-lez-Haubourdin udalerrian erroldatutako biztanleak 4.062 ziren. Familiak 1.401 ziren, horien artean 220 pertsona bakarrekoak ziren (57 bakarrik bizi ziren gizonak eta 163 bakarrik bizi ziren emakumeak), 432 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 613 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 136 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Hezurren ondarea
2014an Fernando Rey Escalerak Erein argitaletxearentzat euskaratu zuen.
Hallennes-lez-Haubourdin
Etxebizitza
2007an 1.483 etxebizitza zeuden, 1.429 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 51 hutsik zeuden. 1.449 etxeak ziren eta 17 apartamentuak ziren. 1.429 etxebizitza nagusietatik 1.239 bere jabearen bizilekua ziren, 174 alokairuan okupaturik zeuden eta 16 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 14 etxek bi zituzten, 96 etxek hiru zituzten, 336 etxek lau zituzten eta 979 etxek bost zituzten. 1.166 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 639 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 677 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.649 ziren, horien artean 1.926 aktiboak ziren eta 723 inaktiboak ziren. 1.926 pertsona aktiboetatik 1.776 lanean zeuden (896 gizon eta 880 emakume) eta 150 langabezian zeuden (82 gizon eta 68 emakume). 723 pertsona inaktiboetatik 237 erretiraturik zeuden, 321 ikasten zeuden eta 165 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Hallennes-lez-Haubourdin udalerrian 1.443 unitate fiskal zeuden, 4.012,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.651 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 118 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 2 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 9 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 12 eraikuntza enpresak ziren, 36 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 6 finantziazio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 13 zerbitzu enpresak ziren, 19 administrazio publikoko enpresak ziren eta 7 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 23 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 funeraria, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 igeltseroak, 1 zurgina, 4 iturginak, 3 argiketariak, 2 ile apaindegiak, 3 jatetxeak eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 7 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 brikolaje denda handia zen, 2 okindegiak, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen eta 1 lore-denda zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak botika ziren.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Adela Ibabe
Adela Ibabe Ortueta (Aramaio, Araba, – Barakaldo, Bizkaia, ) ikastolako andereñoa izan zen Arrasaten (Gipuzkoa), 1960ko hamarkadaren amaieran eta 1970ekoaren hasieran. 1973an, ezkongabe haurdun zela, legez kanpoko abortu ebakuntza baten ondorioz hil zen. Garaiko giro sozialean heriotzak sortu zuen samina eta ezinegona jaso zuen Oskorri taldeak Natxo de Felipek eta Gabriel Arestik idatzi zuten Adela abestiarekin.
Bizitza
Adela Ibabe Aramaioko Zubietagainekoa baserrian jaio zen, eta bosgarrena izan zen zortzi anai-arrebaren artean. Gasteizen Hezkuntzan diploma lortu eta segituan hasi zen Adela andereño lanetan. Lehenengo, hilabete batzuk egin zituen Oñatiko eskoletan, baina, berehala, 1968. urtean, Debagoieneko beste bi lagunekin batera, proiektu handi batean murgildu zen: Arrasateko San Frantzisko Xabier Ikastolaren sorreran.
Arrasateko ikastola jaioberrian andereño hasi eta urte gutxira, bete-betean harrapatu zuen Adela ikastolen instituzionalizazio prozesuan sortutako barne liskarrak. Orduan izandako borroken tamainaren adierazle dira ikastola askotan izandako kaleratze masiboak. Lehenengo kanporatzeak Urretxuko ikastolan izan ziren, Gipuzkoan. Han, 1970-71 ikasturtean, hamar maisu-maistra kanporatu zituzten. Hurrengo hilabeteetan, irakasle gehiago bota zituzten, besteak beste, Andoainen, Ondarroan, Barakaldon, Algortan, Leioan, Deustun, Oñatin eta Arrasaten. Kaleratze horiek guztiak ez ziren gertatu arrazoi berberengatik, baina, kasu gehienetan, zergatien artean zeuden erlijioaren auzia, politika, maisu-maistren bizitza pribatuaren zuzentasuna eta, kasuren batean, eredu pedagogikoa.
Heriotza
1973an, ezkongabe zela, haurdun geratu zen Adela Ibabe eta abortatzea legez kanpokoa zen ingurunean, abortatzea erabaki zuen. Ebakuntza Frantziatik etorritako mediku batek egin zuen Irungo etxebizitza batean. Bertan gaua igaro eta gero itzuli zen Adela Debagoienera. Baina, txarto sentitzen zenez, eraman zuten Arrasateko Ospitalera: eskualdeko medikuek baieztatu zuten emakumeak barne odoljarioa zuela eta larri zegoela. Anbulantzian bidali zuten Gurutzetako Ospitalera. Ordu gutxira hil zen Adela, Barakaldoko eritegian. 1973ko otsailaren 11 zen.
Ondorio judizialak izan zituen heriotzak, abortua bera ere legez kanpokoa izan baitzen. Ospitalera Ibabe eraman zuten bi lagunak deklaratzera deitu zituzten, baina azkenean auzipetzetik libre geratu ziren, Miguel Castells abokatuaren laguntzarekin. Frantses medikua, ordea, auzipetu zuten, eta Juan Mari Bandres abokatua arduratu zen haren defentsaz. Prozesuaren amaieran medikua kartzelatu zuten, baina denbora gutxira libre atera zen.
Txekiar
Txekiarrak (Češi, ahoskatua; gizonezko singularrez: Čech, emakumezko singularrez: Češka ) edo txekiar herria (Český národ) mendebaldeko eslaviarren etnia bat dira, batez ere Txekian eta Erdialdeko Europako inguruko herrialdeetan bizi direnak.
Txekiako herritarra ere bada, nahiz eta bertan beste etnia asko ere bizi. Bestetik diaspora handia dute, batez ere Estatu Batuetan, Kanadan, Israelen edo Austrian.
Hofors udalerria
Hofors Suediako udalerria da. n kokatua dago. 445,71 km² ditu eta 9,503 biztanle ditu.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Candeal
Candeal Brasilgo udalerri bat da, Bahiako estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Ambrose Mandvulo Dlamini
Ambrose Mandvulo Dlamini (Mbekelweni, Manzini eskualdea, 1968ko martxoaren 5a - Johannesburg, 2020ko abenduaren 13a) Eswatiniko 10. lehen ministroa izan zen 2018tik 2020an hil zen arte. Errege-familiako kidea zen. Bankuen eta telekomunikazioen sektoreetan lan egin zuen. Mswati III.a erregeak 2018ko urriaren 27an izendatu zuen lehen ministro. 2020ko azaroan COVID-19z gaixotu zen eta hurrengo hilean hil zen Hegoafrikako ospitale batean.
Micrurus bocourti
Micrurus bocourti Micrurus generoko animalia da. Narrastien barruko Elapidae familian sailkatuta dago.
Akihiro Sakata
Akihiro Sakata (阪田 章裕, 1984ko maiatzaren 16a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shonan Bellmare eta Oita Trinita.
Ehiztari
Ehiztari a, animali ak ofizioz, baina baita kirol-helburuengatik ere ehiza tzen dituen pertsona da.
Izaki bizidun gehienek ehizaren jarduera egiten dute, elikatzeko eta bizirauteko, oztopo handiak gainditzeko egoera txarrak eta elikadura eskatzen duen ingurune batean.
Jatorria
Duela 279.000 urte, Etiopia ko Rift haran aren erdian zegoen laku handi batetik gertu, ehiztari batzuk, arreta handiz, punta txiki eta zorrotz batzuk egiten ari ziren, beira bolkaniko zko bloke ilun etatik abiatuta. Hari zorrotzak sortzeko material hauskorra zizelkat u ondoren, punta bakoitza egur rezko kirten batekin lotzen zuten xabalina bat lortzeko. Gaur egungo estandarrentzat aurrerapen tekniko apala izan daitekeen arren, asmakuntza iraultzailea zen. Hari esker, gure leinuko kideek arma bat zuten, zurezko lantza xume batekin baino eraginkorrago urrutitik ehizatzeko aukera ematen ziena. Baina ez ziren abere mota gehiagotara bakarrik iristen, ehizatik kalte-ordain gehiago ateratzeko aukera ere bazuten, euren eta harrapakin handi eta arrisku tsuen artean segurtasun distantzia bat jarriz, aintzira inguruan zelatan zeuden hipopotamo ak barne.
Gaur egun, ehiztaria izateak ñabardura asko ditu, eta ez dio soilik jarduera profesional bati erreferentzi a egiten. Herrialde gehienetan, habitat ak kudeatzeko, hobetzeko eta kontserbatzeko jarduerarantz eboluzio natu du, eta diru-iturri garrantzitsua izan da oro har baliabide ekonomiko gutxiko eremuetan. Mundu ko herrialde batzuetan, oraindik ere, ehiztari profesionalaren figura existitzen da, Islandia n kasu, non, Estatuak ehiztariak dituen nomina n, azeri artikoen populazio a egonkor mantentzeaz arduratzen direnak.
Motak
Gaur egun, lau ehiztari mota nagusi daude.
Profesionala
Bere lanbide a animaliak ehizatzea da, batez ere populazioa kontrolatzeko eta animaliarengandik zuzenean lortutako haragia, azala edo beste produktu batzuk kontsumitzeko eta/edo saltzeko.
Kirol ehiztaria
Animaliak hiltzen edo argazki ak ateratzen entretenitzeko modua.
Ehiztari soldadua
Soldadu militar bat, tropa arin gisa zerbitzatzen duena, dela beren errejimentu ei lotutako konpainiek, dela bananduek, beren kabuz gorputzak osatuz.
Plan (argipena)
Plan izenak adiera hauek ditu:
Ehiztari
Ezkutuko ehiztaria
Legez kanpo ehizatzen duena. Batzuetan bizirauteko bide bat da.
Alfonso Alonso
Alfonso Alonso Aranegi (Gasteiz, Araba, 1967ko apirilaren 14a) politikaria da: Espainiako Diputatuen Kongresuan, 2011 tik Alderdi Popularraren eleduna eta 2014ko abendutik Espainiako Osasun, Gizarte Zerbitzu eta Berdintasun Ministroa izan zen. 1999tik 2007ra Gasteizko alkate izana. Filologia Erromanikoa eta Zuzenbidean lizentziatua, abokatu lanak egin izan ditu.
Gasteizen garrantzi handia izan duen familia batekoa da. Haren aitona, Manuel Aranegi Coll, Arabako Aldundiaren presidentea izan zen frankismoaren garaian, 1957tik 1966ra.
Ibilbide politikoa
1999tik 2007ra Gasteizko alkatea izan zen Alderdi Popularraren eskutik. Jose Angel Cuerda ordezkatu zuen, eta Patxi Lazkozek hartu zuen ondoren alkatetza. Lehenago Arabatik diputatua izan zen Espainiako Diputatuen Kongresuan (2000-2001), Alderdi Popularreko idazkariordea Euskal Autonomia Erkidegoan, eta alderdi horretako idazkari nagusia Araban. Orain, berriz ere diputatua da Espainiako Kongresuan (2008az geroztik).
2015ko urriaren 15etik, Euskadiko Alderdi Popularreko presidentea da, Arantza Quirogak, Bakea eta Askatasunaren inguruko mozioaren aferaren ondorioz, dimisioa eman ondoren. Orduan, berak egin zion kontra Arantza Quirogari, baina oraingoan berari egokitu zitzaion dimisioa ematea 2020ko otsailaren 24an, Espainiako PPko buruzagitzak EAErako Ciudadanosekin koalizio bat behartu zuenean, baita lehendakarigai izateko hura baztertu eta Carlos Iturgaitz izendatu ere.
Loch
Loch hitza (euskarazko ahoskeraz Loj, gipuzkerazko jan hitzeko jotarekin) Eskozian aintzirak izendatzeko izendapena da. Loch hitzak Eskoziako gaeleraz aintzira edo lakua esan nahi du. Halere, sarritan fiordo, estuario eta badiak izendatzeko ere erabili ohi da.
Angaïs
Angaïs Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da.
Loch
Aldiz, Irlandan Lough hitza erabili ohi da.
Bemol
Musikan, bemola nota baten aurretik jartzen den alterazio bat da, tonoerdi kromatiko bat jaisteko. Bemol bikoitza ere erabil daiteke alterazio asko dituzten partituretan.
Bemola armaduran aurkitzen bada, nota hori joko da partitura osoan, edozein dela notaren zortziduna. Baina, nota horren aurrean idatzitako bekoadro batek, efektu hau ken dezake, eta sostenitu batek, notari eragin diezaioke konpasaren tonalitatean.
Boogaloo
Boogaloo (boogie-woogie blues estilotik eratorria) delakoa afrokubatar musika eta estatubatuar soul musikaren nahasketatik sortutako erritmo latindar bat da, bai ingelesez nahiz gaztelaniaz abestua. 1963-1969 artean AEBetan sortu zen, eta Pete "El Conde" Rodríguez abeslariak, Richie Ray pianojoleak eta Joe Cuba zuzendariaren orkestrak eta bere «Bang Bang» seikoteak munduan barna ezagutzera eman zuten.
Fernando Arteaga
Fernando Arteaga Altzaga (Abadiño, 1960ko otsailaren 27a) bizkaitar futbolari ohia da, ezker hegaleko moduan aritu zena.
Boogaloo
Boogaloo ospetsuenetako bat Ray Barretto musikariaren «Watusi» abestia izan zen, Oliver Stonek zuzendutako JFK filmaren soinu bandako abestia izana.
Fernando Arteaga
Biografia
Fernando Cultural Durangoko harrobian trebatu zen. 1980an Bilbao Athleticekin sinatu zuen. 1981eko irailaren 1ean Athletic Clubekin Sestao Sporten aurkako Ligako Kopako partida batean debuta egin zuen. Urrian beste bi partida jokatuko zituen Ondarroako Aurreraren aurka.
1982an Fútbol Club Cartagenara joan zen utzita, 1983-84 denboraldirako Bilbao Athleticera itzuliz, noiz Ligako txapeldunorde izan zen. 1984an Celta de Vigok fitxatu zuen, non lau kanpaina jokatu zituen eta Lehen Mailara bi aldiz igotzea lortu zuen. Bere azken taldeak Real Burgos eta CP Mérida izan ziren, non 1991n erretiratu zen.
Llanberis
Llanberis Galesko iparraldean dagoen Gwynedd konderriko kostaldeko udalerri bat da. Snowdonia eskualdean dago, Llyn Padarn aintziraren ertzean.
Richeza Bergekoa
Richeza Bergekoa (c. 1095 - 1125eko irailaren 27a) Vladislav I.a Bohemiakoaren emaztea eta Bohemiako dukesa izan zen. Henrike I.a Begekoaren eta Adelaida Mochentalekoaren alaba zen. Ezkontza 1111 baino lehen izan zen, eta bere ahizpa Sofia Bergekoa beste premislidar batekin ezkondu zen, Oton II.a Moraviakoa. Hirugarren ahizpa, Salomea Bergekoa Poloniako dukea zen Bolesław III.a Poloniakoarekin ezkondu zen.
1125an Vladislav I.a hiltzen ari zela bere ahaide Oton II.a Moraviakoa aukeratu zuen ondorengo, Richezaren adostasunarekin. Świętosława Poloniakoa amak ideia aldaerazi zion eta bere anaia Sobeslav I.a Bohemiakoa izendatu zuen ondorengo bere ordez.
Vladislaven heriotzaren ostean Richeza Zwiefaltengo monasteriora bizitzera joatea erabaki zuen, baina 1125eko irailaren 27an hil zen, bidean zela.
Sarreinsming
Sarreinsming Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Sarreinsming udalerrian erroldatutako biztanleak 1.311 ziren. Familiak 524 ziren, horien artean 104 pertsona bakarrekoak ziren (56 bakarrik bizi ziren gizonak eta 48 bakarrik bizi ziren emakumeak), 204 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 160 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 56 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 574 etxebizitza zeuden, 535 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 39 hutsik zeuden. 514 etxeak ziren eta 60 apartamentuak ziren. 535 etxebizitza nagusietatik 459 bere jabearen bizilekua ziren, 66 alokairuan okupaturik zeuden eta 10 doan lagata zeuden; 10 etxek bi gela zituzten, 47 etxek hiru zituzten, 96 etxek lau zituzten eta 382 etxek bost zituzten. 460 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 211 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 280 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 871 ziren, horien artean 635 aktiboak ziren eta 236 inaktiboak ziren. 635 pertsona aktiboetatik 594 lanean zeuden (330 gizon eta 264 emakume) eta 41 langabezian zeuden (15 gizon eta 26 emakume). 236 pertsona inaktiboetatik 79 erretiraturik zeuden, 64 ikasten zeuden eta 93 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sarreinsming udalerrian 534 unitate fiskal zeuden, 1.323 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.882 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 36 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 9 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 1 margolaria, 1 zurgina, 1 argiketaria, 1 jatetxe eta 1 apaindegia.
Alexandre Luiz Fernandes
Alexandre Luiz Fernandes, Alê (1986ko urtarrilaren 21a - ) Brasilgo futbolaria da.
Sarreinsming
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen, 1 harategi zen eta 1 lore-denda zen.
Alexandre Luiz Fernandes
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako São Paulo eta Cerezo Osaka.
Sarreinsming
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Sarreinsming udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Margarita Windsor
Bere ahizpa erregina bihurtu zen garaian, Margaret Peter Townsend izeneko militar batekin harremanetan zebilen. Townsend dibortziatua zen, eta harekin ezkontzeko planak izan zituen arren, errege-familiak jarritako oztopoengatik, harremana zapuztu egin zen.
Ondoren, 1960an, Antony Armstrong-Jones izeneko argazkilariarekin ezkondu zen, zeinarekin seme bat eta alaba bat izan zituen. Armstrong-Jones-i Snowdeneko konde titulua eman zioten 1961ean, eta ondorioz kondesa titulua lortu zuen Margaret Windsorrek.
Euskara Jendea
'Euskara Jendea: Gure hizkuntzaren historia. Gure historiaren hizkuntza' 6 atalez osatutako dokumental sorta da. Euskararen eta euskaldunen historia aztertzen du, xehetasunez, historiaurretik gaur egun arte. Euskaraz egina, beste zazpi hizkuntzatara itzulia dago azpidatzien bidez. 2013an ekoitzi eta estreinatu zuten.
Zenbat Garak eta Ibaizabal-Mendebalde Kultur Elkarteak elkarlanean egindako material pedagogikoa da, eta oinarritzat du izenburu bereko liburua, Juan Carlos Etxegoien "Xamar" idazlearena. Xamarrek berak parte hartu du dokumental saileko lantaldean ere, Mikel Arredondo, Hibai Castro, Lutxo Egia, Lon Fernandez, Adur Larrea eta Maria Uriarterekin batera.
Historiaren atarian (42')
Historiaurrean gertatutakoa errepasatzen du atal honek, jatorri ezezaguna duen hizkuntzaren sorreratik. Hizlari moduan Joakin Gorrotxategi, Neskuts Izagirre, Diego Garate eta Jacques Blot aritzen dira.
Erromako Inperioan (40')
Erromatar Inperioak gaur egungo Nafarroako Erriberan eta Akitanian ez ezik Euskal Herria osoan eragina izan zuen, hizkuntzaren aldetik ere, latinaren bidez, eta hainbat aztarna utzi ditu. Joaquin Gorrotxategi berriz ere, Mertxe Urteaga, Elena Torregarai eta Nodge Nolan dira protagonistak.
Aniztasunaren bidean (44')
Erdi Aroan hainbat kultura ere garatu ziren orduan nagusi zen euskararen lurraldean, arabierazkoa eta erromantzezkoak batik bat. Hala ere, horiek ez bezala, euskal hiztunek ez zioten euren mintzaira idazteari ekin. Joseba Lakarra, Juan Jose Larrea, Belen Bengoetxea eta Antonio Breschik parte hartu dute atal honetan.
Divisa Alegre
Divisa Alegre Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Euskara Jendea
Mugetan gaindi (48')
XVI. eta XVIII. mendeen artean finkatu zituzten euren mugak Espainiak hegoaldean eta Frantziak iparraldean, ondorio negatiboak ekarriz alde bietako euskal hiztunentzat. Beste aldetik, itsasoez bestaldera iritsi ziren euskal arrantzaleak, pidginak sortuz, eta lehenengo testu idatziak egin zituzten geurean. Tarte honen hizlariak Joseba Agirreazkuenaga, Beñat Oihartzabal, Miren Egaña eta Peter Bakker dira.
Gerren arteko Pizkundean (49')
Gerrak eta hainbat aldaketa politikoren artean, XIX. mendean garatu zen hurrengo mendearen lehenengo herena arte Euskal Pizkundea delako urrezko aroa. Euskaltzaindia sortu eta zenbait hedabide, literatura eta bertsolaritza indar handiz garatu zituzten, besteak beste. Iñaki Camino, Lourdes Otegi, Jurgi Kintana eta William Douglassek azaltzen dute.
Mundua osatzen (50')
Hego Euskal Herrian, Espainiako Gerra Zibilak eta ondorengo hamarkadek bortizki loraldia eten zuten arren, 1960ko hamarkadatik aurrera hizkuntzaren aldeko mugimendua berriro indartu zen. Euskara batua sortu, beste inoiz baino gehiago literatura, musika eta zinema bultzatu eta hiri inguruetara iritsi. Zailtasun gogorrei aurre eginez beti ere, oreka mantentzen saiatuz. Jose Angel Irigarai, Jon Sarasua, Amaia Aire eta Iratxe Esnaola dira azken atal honen parte hartzaileak.
Azpidatziak
Euskaraz gain, esan bezala, beste 7 hizkuntzatan irakurtzeko eta jarraitzeko aukera dago azpidatzien bidez: galesez, gaztelaniaz, frantsesez, galego-portugesez, ingelesez, japonieraz eta katalanez.
Flora Sandes
Flora Sandes (Yorkshire, 1876ko urtarrilaren 22a - Suffolk, 1956ko azaroaren 24a) britainiar emakumea izan zen I. Mundu Gerran Serbiako Errege Armadan ofizial gisa aritu zena. I. Mundu Gerran soldadu gisa ofizialki aritu zen emakume britainiar bakarra izan zen. San Joan Anbulantzian erizain boluntarioa izan zen hasieran, ondoren Serbiako Erresumara bidaiatu zuen, eta bertan, gerra nahasita, formalki serbiar armadan sartu zen. Gero sarjentu nagusi mailara igo zen, eta, gerra ostean, kapitain izatera heldu zen. Zazpi domina jaso zituen.
Bizitza goiztiarra
Flora Sandes familia irlandarreko alaba gazteena izan zen. Zortzi anai-arreben aita Samuel Dickson Sandes apaiza (1822-1914), Whitchurch-eko (Cork konderriko ) errektore ohia zen eta ama Sophia Julia (Besnard jaioa) zen. Bederatzi urte zituela, familia Marlesfordera joan zen bizitzera, Suffolkera, eta geroago Thornton Heath-era, Surrey-ko Croydon etik gertu. Umetan etxean hezi zuten institutrizek. Esgrimarekin gozatzen zuen, zaldi gainean ibiltzen zen eta tiro egiten zuen, eta mutila jaio izana gustatuko litzaiokeela esaten zuen, garai hartan ez oso femeninotzat jotzen ziren jarduerak oztoporik gabe egin ahal izateko. Urteak geroago, gidatzen ikasi zuen eta Frantziako lasterketa auto zahar bat gidatzen zuen. Nerabezarotik idazkari lanetan aritu zen. Bere aisialdian, Sandes 1907an sortutako First Aid Nursing Yeomanry (FANY) erakundearekin trebatu zen, emakumeek soilik zuzendutako erakunde paramilitarra, lehen sorospenak, zaldiz ibiltzea, seinaleztapena eta istripuen simulakroak irakasten zituena. 1910ean FANY utzi zuen eta Emakume Gaixoen eta Zaurituen Konboian sartu zen. Konboi medikua 1912an hasi zen zerbitzuan Serbian eta Bulgarian lehen Balkanetako gerran. 1914an I. Mundu Gerra hasi zenean, erizain boluntario gisa aurkeztu zen, baina gaitzetsi egin zuten titulazio faltagatik.
Ovanåker udalerria
Ovanåker Suediako udalerria da. n kokatua dago. 2016,98 km² ditu eta 11,460 biztanle ditu.