cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Euskal Herriko demografia
Hilkortasuna eta heriotza tasak
Heriotza tasa geografi eremuaren arabera desberdina izatea ez dagokio soilik haurren heriotza tasari, adin talde guztietakoei baizik. Arabak, adibidez, Bizkaiak eta Gipuzkoak ez bezalako bilakaera du. Arabako gizonezkoen heriotza tasa Gipuzkoakoena baino txikiagoa da adin talde guztietan, eta baita, 15-25 adin taldearen zatiren batean izan ezik, Bizkaikoena baino txikiagoa ere.Bestalde, Arabako emakumezkoen artean, bizitzaren lehenengo urtean, heriotza tasa Bizkaikoa baino txikiagoa da, eta Gipuzkoakoaren pare, baina hurrengo urteetan, 13 urteak arte, lurralde horietakoa baino handiagoa. Adin horretatik aurrera, baina, Arabako emakumezkoen heriotza tasa Euskadiren beste bi lurraldeetakoa baino txikiagoa da berriz ere, eta halaxe izaten jarraitzen du 1960 inguru arte.
Manuel Antonio Noriega
Manuel Antonio Noriega Moreno (Panama Hiria, 1934ko otsailaren 11 - Panama Hiria, 2017ko maiatzaren 29a) panamar jenerala eta politikaria izan zen. Herrialdeko diktadore militarra izan zen 1983tik 1989 arte, nahiz eta presidente titulua inoiz ez zuen hartu.
Sainte-Croix (Dordoina)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 argiketaria.
Euskal Herriko demografia
Hilkortasuna eta heriotza tasak
Hilkortasunaren demografi gertaerak Euskadin dituen balioak eta sexu, adin, eta lurraldearen araberako desberdintasun kuantitatiboak ikusirik, heriotza eragileetan jarri behar dugu orain arreta, gizatalde hori mugitzen den gizarte, ekonomi eta osasun eredua zeharbidez ezagutu ahal izan dezagun. 1994. urtean eritasun kardiobaskularrak izan dira, alde handiz, gainera, heriotza eragile nagusiak (hirutik bat); bigarren heriotza eragile nagusia tumoreak izan dira (heriotzen %30), eta hirugarrena arnasbideetako eritasunak (%8). Heriotza kausa horien nagusitasuna, baina, desberdina da sexu batekoen eta bestekoen artean. Gizonezkoen artean tumoreak dira (heriotzen %34a) heriotza eragile nagusiak, eta eritasun kardiobaskularrak bigarrenak, baina emakumezkoen artean alderantziz gertatzen da, zirkulazioaren aparatuaren eritasunak baitira heriotza eragile nagusiak (heriotzen %41).
Sainte-Croix (Dordoina)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Sainte-Croix udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 440 hektarea erabiltzen.
Manuel Antonio Noriega
Bizitza
Militar ikasketak egin zituen Perun. 1968an, Omar Torrijos jeneralaren kolpe militarra lagundu zuen, eta urtebete geroago, Guarda Nazionalaren Zerbitzu Sekretuen buru izendatu zuten. Agintaritzatik arma eta droga trafikoari bidea erraztu zion, eta Panamako botere guztiak kontrolatzera iritsi zen erakunde demokratikoei muzin eginez. Hasiera batean AEBetako aliatu hurbila zen; izan ere, CIArentzat lan egin zuen 1950eko hamarkadaren amaieratik 1986 arte. 1980ko hamarkadaren amaieran, ordea, Noriegaren eta AEBen arteko hartu-emanak oso zailak ziren. 1989an, Estatu Batuetako armadak Panama inbaditu eta Noriega atxilotu zuen. Floridan epaitu zuten 1992an, droga trafikoa, diru zuritzea, Hugo Spadaforaren heriotzean parte hartzea eta beste delitu batzuk egiteaz akusatuta. Berrogei urteko kartzela zigorra ezarri zioten.
Sainte-Croix (Dordoina)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Euskal Herriko demografia
Hilkortasuna eta heriotza tasak
Biztanleriaren garapena baldintzatzen duten hiru faktoreetarik (emigrazioak, jaiotza eta heriotza), heriotza da Nafarroako lurraldean aldaketa azkar eta handienak izan dituen demografi gertaera.
Mendearen lehenengo erdian hilkortasunaren beherakada hain da nabarmena ezen heriotza tasa gordina 1950. urtean XX. mendearen hasieraren zenaren ia heren bat baizik ez da: %27, 1900ean, eta %l0, 1950ean. Mendearen bigarren erdian ere behera egin du, baina lehenengo erdian baino apalago. Hala, gaur egun, heriotza tasa %8 inguru da. Euskal Herria osatzen duten lurraldeei dagokienez, Nafarroako 1989ko heriotza tasa %8,l zen, Bizkaiko eta Gipuzkoako lurraldeena (%o8) bezalatsukoa, baina Arabakoa (%o6,6) baino askoz handiagoa. Hala ere, Nafarroako heriotza tasa Ipar Euskal Herriko lurraldeetakoa baino txikiagoa da, han baitira, Nafarroa Beherean (%l4,4) eta Zuberoan (%ol4,3), Euskal Herriko 1982- 1990 bitarteko heriotza tasa handienak.
Aipagarria da Nafarroako haurren heriotza tasak 1965-1975 bitartean izan zuen beherakada azkarra: 1965ean jaiotako 1.000 haurretik 50 hiltzen ziren eta 1975ean, berriz, 19 baino ez. Nafarroako tasa hori (%o 19) Hego Euskal Herriko -eta are Espainiako estatu osoko ere— heriotza tasa txikiena da. Urte batez beherako haurren heriotza tasak ere beherakada handia izan du: 1976- 1980 bitartean urteko batez besteko heriotza tasa %ol20 zen, eta 1989an, berriz, %o49 baino ez. Haurren heriotza tasaren beherakada orokor hori lehenago aipatutako hobekuntzei esker etorri zen: osasun, higiene, elikadura eta abarren hobekuntzari esker, alegia.
Ipar Euskal Herrian, barnealdeko heriotza tasa -Nafarroa Beherekoa eta Zuberoakoa- kostaldekoa baino handiagoa da. Espazio horien artean gorabehera hori izatea euskal gizatalde zahartu samartua izatean datza. Hirurogei urteko gizabanako gehiago dago barnealdean, eta are gehiago kostaldean. Adin talde horren barnean ugariagoak dira gizonezkoak barnealdean eta emakumezkoak kostaldean.
Cris Lizarraga
Cristina Lizarraga Iñarritu, Cris Lizarraga izenez ezaguna (Bilbo, Bizkaia, 1992ko maiatzaren 8a) bizkaitar feminista, aktibista eta abeslaria da, Belako taldearen kidea. Euskal Herriko Unibertsitatean (EHU) Arte Ederrak ikasi eta bertan ezagutu zuen Josu Billelabeitia, taldearen ahotsa eta gitarra. Gero, Madrilgo Conplutense Unibertsitatean Arte Ederren Fakultateko Arte eta Sorkuntza Ikerketako unibertsitate-masterra egin zuen. Bandarekin jaialdirik garrantzitsuenetan hartu dute parte: FIB, Arenal Sound, Jazzpana, Sonorama eta abar.
Euskal Herriko demografia
Bizi itxaropena
Orain arte egin ditugun baieztapen horiek behar bezala osatzeko, gizataldeei eta hilkortasunari buruzko azterketetan garrantzi handia duten beste demografi indize bat erabiltzea falta zaigu: bizi itxaropena, hau da, adin jakin bati buruz gagozkiola, adin hori gainditu duten gizabanakoei bizitzeko geratzen zaien batez besteko urte kopurua.
Cris Lizarraga
Ibilbidea
19 urterekin hasi zen Belako taldearekin musika munduan ibilbidea egiten. Cris eta Josu, Lore Billelabeitiarekin batera, Josuren ahizpa eta bandaren baxu-jolea osatzen hasi ziren. Ondoren, Lander Zalakain sartu zen, bateria. Taldea aktibo dago 2011tik. Mungiako (Bizkaia) Belako auzoko Josu eta Loreren aitonaren fabrika zaharrean konposatu eta entseatu izan dute. Hortik sortu zen taldearen izena, eta haren etimologia “Belea” animaliarena. Belako estiloak post-punka, rock alternatiboa eta indiea (musika independientea) ditu, eta Sonic Youth, Joy Division edo Pixies taldeek eragiten dietela uste dute. Azken urteotan, aktiboki parte hartu dute Espainiako jaialdietan. BBK Live, SOS 4.8, Sonorama, Jazzpana, DCODE, Low Festival, Arenal Sound, FIB eta Primavera Sound, besteak beste, Belako taldearen emanaldia izan dute.
Euskal Herriko demografia
Bizi itxaropena
Euskadin emakumezkoen bizi itxaropena gizonezkoena baino %12 handiagoa da, hau da, ia 9 urte gehiago bizi dira batez beste. Balio hori adinean aurrera egin ahala handitzen da, eta, hala, 80 urtetarako, emakumezkoaren bizi itxaropena gizonezkoarena baino ia %35 handiagoa da, hau da, bi urte eta erdi gehiagoko bizitza du.
Europako eta Euskal Herriko bizi itxaropenei buruzko datuak erkatuz gero, bada zer aipatua. Euskadiko emakumezkoen bizi itxaropena Europako beste herrialde batzuetakoa baino handiagoa da. Euskadiko gizonezkoen bizi itxaroena, aldiz, Europako herrialde horietako batzuetakoa -Frantzia, Portugal, Alemania— bezain handia baina beste batzuetakoa -Italia, Grezia eta Espainia- baino txikiagoa da.
Dudarik gabe, heriotza tasaren bilakaeran eragin handia izan du bizi itxaropena luzatzeak. 1975. urtetik 1990. urtera gizonezkoen bizi itxaropena hiru urte baino gehiago luzatu da, 72,8 urteko bizialdia izatera iristeraino, eta emakumezkoena, berriz, lau urte eta erdi baino gehiago luzatu da, 81,5 urteko bizialdia izatera iristeraino. Gaur egun, adin talde ez-zaharretan heriotza tasa hain txikia izateak zera esan nahi du, bizi itxaropena handitu izana zaharrenen, batez ere emakumezko zaharrenen, heriotza tasa murriztu izanari zor zaiola. Ondoko koadroan ikus daitekeenez, 1975-1990 bitartean, bizialdiaren lehenengo 60 urteak gainditzeak urte eta erdi gehiago handitzen dute bizi itxaropena; 60 urtetik gorakoen artean, gizonezkoek ere beste urte eta erdi handitzen dute bizi itxaropena, eta emakumezkoek, berriz, hiru aldiz gehiago, hau da, hiru urte.
Cris Lizarraga
Ibilbidea
Mushroom Pillow-ekin, bi album argitaratu dituzte: Eurie (2013) eta Hamen (2016).
Euskal Herriko demografia
Ezkontza tasa eta biztanleriaren egituraketa egoera zibilaren arabera
Ezkontza da famili bizitzaren zikloari hasiera ematen dion demografi gertaera. Belaunalditik belaunaldira, baina, aldeak daude bai ezkontzeko maiztasunenean bai ezkon adinean. Gizataldearen hazkundearekin (hazkundea positiboa edo negatiboa izan) eta jaiotzekin lotura estua duen garrantzizko kontu bat ondorea moldatzen den elkarketa eredua da. Izan ere, puri-purian baitago bikotea elkarrekin bizitzetik edo adosturiko elkarketetatik datozen gizarte, ekonomi eta lege arazoei buruzko eztabaida. Honekin zera azpimarratu nahi da, familia konbentzionalaren eredu soiletik «famili» eta bikote egoera desberdinetara igarotzea kultur gertaera dela. Euskadin, 1991n, bikoteen %2 legez berritsi gabeko elkarketa ereduen barnean zegoen.
Ezkontza tasen azterketan -ezkontza biztanleriaren hazkundean eragina duen demografi gertaera den neurrian- ezkongabearen egoera zibiletik ezkonduaren egoerara igarotzeko prozesua ezagutzea komeni da, eta, beraz, lehenengo ezkontzak baizik ez dira kontuan hartzen, ondoreak ez baitira strictu sensu ezkongabeen artekoak. Ezkon adina desberdina da sexuen eta lurraldeen arabera. Euskadiri dagokionez, gizonezkoak 29,4 urte dituztela ezkontzen dira lehenengo aldiz, eta emakumezkoak, berriz, 26,9 urterekin. Gipuzkoako batez besteko ezkon adina Euskadiko beste bi lurraldeetakoa baino handiagoa da, ezkongabe gelditzen direnak gutxiago baitira han, are gutxiago emakumezkoen artean (%4l,5).
Euskadiko lehenengo ezkontzari buruzko indize sintetikoa Europako iparraldeko herrialdeen parekoa da, baina, hala ere, legez berretsi gabeko elkarketek pisu espezifiko handiagoa dute hauetan hartan baino. Mediterraneo aldeko herrialdeek, bestalde, Euskadik baino askoz ezkontza tasa handiagoa dute.
Cris Lizarraga
Ibilbidea
2017 an, Lizarragak gutun bat idatzi zuen prentsa musikalaren matxismo aren aurka, eta horrek zalaparta handia sortu zuen: harrezkero, kausa feminista ren alde egin du publikoki.
2018 an Quítame la culpa izeneko fanzinea argitaratu zuen. Bertan, bikotekideen tratu txar psikologikoak bizi izan dituzten hogeita hamar urtetik beherako nesken testigantzak jasotzen dira.
2020 an COVID-19 k eragindako egoeraren aurrean Komunitatea zaindu tratu txarrak alboratuz idazkia sinatu zuen dei eginez gizarte osoari, bere instituzio eta erakunde sozial eta sindikalei komunitatearen zaintza babes zezaten, krisiaren aurrean elkartasuna indartu eta herritarrak, bereziki larriago pairatzen ari direnak, tratu txarrak jasatetik babes zitzatela eskatuz.
Cris Lizarragak 2022ko martxoan Izaroren, mallabitar abeslariaren,  'Limones de oro' disko berriko Libre izeneko euskarazko abestia grabatu zuen. Izaroren disko berria gonbidatutako lagun ugariren festa handia izan zen, kolaborazio asko batu baitzituen, aipatu dugun Belako taldearen Cris Lizarraga abeslari eta teklatu-joleaz gain, Amaral, Rozalen, Eñaut Elorrieta, Zahara... batu ziren. Bizkaitar biek, Cris Lizarragak eta Izarok, feminismoaren ereserki ederra abestu zuten: 'Libre'. 'Libre' abestiari bizitza berri bat eman zioten, indarkeriaren kulturaren aurkako kanta horrek emakumearen irudia ahalduntzen baitu. «Sonoritatea, konexioa eta indarra» dira nagusi. «'Libre'ra ekarri dizkigun melodiak... ai ama!!», adierazi du Izarok bere sare sozialetan.
2022ko maiatzaren 7an Izarok Donostian 5.600 lagunen aurrean egindako ekitaldian parte hartu zuen Cris Lizarragak, Eñaut Elorrieta, Gartxot Unsain, Amaral, Xoel López eta Pedro Pastorrekin batera.
Saint-Crépin-et-Carlucet
Saint-Crépin-et-Carlucet Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Saint-Crépin-et-Carlucet udalerrian erroldatutako biztanleak 486 ziren. Familiak 189 ziren, horien artean 38 pertsona bakarrekoak ziren (13 bakarrik bizi ziren gizonak eta 25 bakarrik bizi ziren emakumeak), 71 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 67 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 13 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 508 etxebizitza zeuden, 191 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 306 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 317 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 191 etxebizitza nagusietatik 141 bere jabearen bizilekua ziren, 38 alokairuan okupaturik zeuden eta 13 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 10 etxek bi zituzten, 43 etxek hiru zituzten, 48 etxek lau zituzten eta 87 etxek bost zituzten. 170 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 86 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 95 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 312 ziren, horien artean 233 aktiboak ziren eta 79 inaktiboak ziren. 233 pertsona aktiboetatik 212 lanean zeuden (123 gizon eta 89 emakume) eta 21 langabezian zeuden (5 gizon eta 16 emakume). 79 pertsona inaktiboetatik 25 erretiraturik zeuden, 31 ikasten zeuden eta 23 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Crépin-et-Carlucet udalerrian 189 unitate fiskal zeuden, 473 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.325 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 35 komertzioetatik, 10 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Euskal Herriko demografia
Ezkontza tasa eta biztanleriaren egituraketa egoera zibilaren arabera
Euskadin elkarrekin ezkondu gabe bizitzea ez dago Europako iparraldeko herrialdeetan bezain beste zabalduta. Elkarrekin ezkondu gabe bizitzen diren horietarik gehienak, gainera, ezkondu egiten dira azkenean. Euskadin horrela bizi diren pertsonez osatutako famili kopurua hutsaren hurrengoa da (1986an %0,7; 1991n, %1,2), Europako zenbait herrialderen aldean: Frantzian %6; Alemaniako Errepublika Federal oihan %7; eta Suedian %15.
Bestalde, Euskadin, 1991n, hamabost urtez gorako biztanleen %66 ezkonduta zegoen. Baina ezkongabeak adin taldeka aztertuz gero, bada zer aipatua: 25-35 urte bitarteko adin taldeko ezkongabeen kopurua bi aldiz handiagoa da azkeneko hamarraldian 1981ean baino. Berrogeita bost urterako biztanleen %90ek familia osatu du, eta gainerakoak ezkongabe gelditzen dira betiko. Hemen ere berriz ikusten da ekonomi testuinguruak biztanleen demografi portaeretan duen eragina.
Saint-Crépin-et-Carlucet
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Crépin-et-Carlucet udalerrian 46 nekazaritza-ustiategi zeuden, 532 hektarea erabiltzen.
Beutin
Beutin Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Euskal Herriko demografia
Ezkontza tasa eta biztanleriaren egituraketa egoera zibilaren arabera
Egoera zibilari dagokionez, 1987an, Nafarroako biztanleriaren erdia baino pixka bat gehiago ezkongabea zen. Ipar Euskal Herriko ezkontza tasa ere azterketa honetarako erabili diren erreferentzi eremuetakoa baino txikixeagoa da: 1990ean Iparraldeko biztanleen %53 zegoen ezkonduta, eta erreferentzi eremuetan, berriz, %55; %32 ezkongabeak ziren; %10 alargunak; eta %4 dibortziatuak. Ipar Euskal Herriko eskualdekako azterketan ikus daitekeenez, gizonezko ezkonduen kopurua txikiagoa da kostaldean barnealdean baino; eta emakumezko ezkonduen kopurua, berriz, txikiagoa kostaldean eta handiagoa barnealdean.
Précorbin
Précorbin Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Saint-Crépin-et-Carlucet
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Beutin
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 175 etxebizitza zeuden, 161 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 170 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 161 etxebizitza nagusietatik 122 bere jabearen bizilekua ziren eta 39 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek gela bat zuen, 7 etxek bi zituzten, 23 etxek hiru zituzten, 50 etxek lau zituzten eta 81 etxek bost zituzten. 50 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 60 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 92 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 327 ziren, horien artean 229 aktiboak ziren eta 98 inaktiboak ziren. 229 pertsona aktiboetatik 196 lanean zeuden (116 gizon eta 80 emakume) eta 35 langabezian zeuden (17 gizon eta 18 emakume). 98 pertsona inaktiboetatik 18 erretiraturik zeuden, 42 ikasten zeuden eta 38 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Burdinezko Mozorrodun Gizona
Burdinezko Mozorrodun Gizona (L'Homme au Masque de Fer; 1640-1703) 1669 edota 1770ean "Eustache Dauger" izenpean atxilotua eta Frantziako hainbat espetxeetan preso eduki zuten, tartean Bastilla, gizonak jasotako ezizena da. Espetxealdi osoan inork haren aurpegirik ikus ez zezan belusezko mozorro batez estali zioten eta espetxezainekin mintzatzea edo edozein kontaktu izatea, jatekoa jasotzeko ez beste, guztiz debekaturik zuen. Kondairaren arabera burdinezko mozorroa omen zen.
Euskal Herriko demografia
Kontzeptura hurbiltzea
Ikuspegi teoriko huts batetik begiratuta, Bielza de Oryk honela definitzen ditu migrazioak: jendea, aldi baterako edo behin betiko, bere jatorrizko bizilekutik deserrotzen (emigrazioa) eta beste nonbait errotzen (inmigrazioa) duten lekualdaketak. Migrazio horiek, zer ezaugarri duten, bi eratakoak izan daitezke: derrigortuak (arazo politikoak direla eta, esate baterako) edo borondatezkoak. Borondatezko migrazioak biztanleen eta baliabideen artean desoreka dagoenean gertatzen dira, eta halakoetan biztanleriak bizilekuz aldatzeko joera izaten du, harreman hori lekualdaketaren bidez orekatzeko.
Burdinezko Mozorrodun Gizona
Literatura
Frantzian XVIII. mendetik oso errotua dagoen kondaira da, jada Ilustrazio garaian Voltairek bere Luis XIV.aren mendea idazlanean haren lehen aipamena egin zuen. Ondorengo idazlanek kondaira Frantziatik kanpo ezagutzera ematen lagundu zuten, tartean, XIX. mendean Alexandre Dumas idazlearen Bragelonneko bizkondea eleberrian gai hau jorratzen da. Idazlearen arabera, "burdinezko mozorrodun gizona" ziurrenik Luis XIV.a Frantziakoaren anai bikia litzateke, haren tronurako oinordekotzan oztopoa litzaketenez, denen bistatik hil gabe erditik kendua izana.
Euskal Herriko demografia
Kontzeptura hurbiltzea
Migrazioak sailkatzeko ahaleginean, adituek iraupenaren arabera sailkatu dituzte: hasi egunerokoetatik —hau da, bizilekuaren eta lanlekuaren arteko joan-etorriak (mugimendu pendularrak)—, eta arrazoi ekonomikoak bultzatuta behin betiko egiten diren lekualdaketetaraino. Muturreko bi migrazio mota horien artean aldi baterakoak daude (jubilatuek eguraldi hobeko lekuetan egiten dituzten egonaldiak, esate baterako).
Précorbin
Biztanleria
2007an Précorbin udalerrian erroldatutako biztanleak 511 ziren. Familiak 196 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 72 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 72 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Ignazio Antiokiakoa
Ignazio Antiokiakoa (Ἰγνάτιος Ἀντιοχείας, Ignátios Antiokheías; Siria, c. 35 – Erroma, c. 108) Elizaren Aitetako bat da, eta konkretuago Aita Apostolikoetako bat, apostoluen garaiarekin duen gertutasun kronologikoa dela eta. Erromara exekutatua izateko eramaten zutela aste gutxitan zazpi gutun ezberdin idatzi zituen.
Précorbin
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ignazio Antiokiakoa
Bere atxiloketa II. mendearen hasieran gerttu zen. Horretaz gain dakigun bakarra da Siriako Antiokia hiriko apezpikua izan zela. Bere bizitzaz baino, bere heriotzaz dakigu gehiago, Aita Apostolikoen artean ezagunena dela esan daitekelarik. Ignazioa martiri kristaua da eta Eliza Katolikoan zein Eliza Ortodoxoan santua. Bere ospakizuna urriaren 17an eta abenduaren 20an ospatzen da, hurrenez-hurren.
XVI. eta XVII. mendetan aurkitu eta identifikatu ziren bere gutunak, prozesu luze eta gatazkatsu baten ondotik. Gutunen gai "prokatoliko"ak hainbat teologo protestanteren haserrea eragin zuen, adibidez Kalbinok inpugnatu zituen. Katoliko eta Protestanteen arteko eztabaidak XIX. menderarte iraun zuen, non kontsentsua lortu zen gutunen kopuruan eta egiletzari dagokionez. Handik aurrera iritzirik hedatuena (baina ez bakarra) gutunak benetan Ignaziok idatzi zituela da. Gutunak Efeso, Meandroko Magnesia, Trales, Erroma, Filadelfia eta Esmirnako kristau komunitateei idatzi zizkien, baita Polikarpo Esmirnakoari idatzi zion gutun pertsonala. Gutunak oso gertu daude ebanjelioak idazten ziren garaitik eta, horregatik, ikerketa handia dago euren arteko erlazioaren inguruan. Gutunek, gainera, kristauek I. mende eta II. mendean zuten bizimoduari buruz hitz egiten dute.
Précorbin
Etxebizitza
2007an 217 etxebizitza zeuden, 196 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 216etxeak ziren. 196 etxebizitza nagusietatik 166 bere jabearen bizilekua ziren eta 30 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek gela bat zuen, 14 etxek bi zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 57 etxek lau zituzten eta 108 etxek bost zituzten. 170 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 76 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 104 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Corydoras approuaguensis
Corydoras approuaguensis Corydoras generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Callichthyidae familian.
Précorbin
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 332 ziren, horien artean 252 aktiboak ziren eta 80 inaktiboak ziren. 252 pertsona aktiboetatik 241 lanean zeuden (143 gizon eta 98 emakume) eta 11 langabezian zeuden (5 gizon eta 6 emakume). 80 pertsona inaktiboetatik 23 erretiraturik zeuden, 31 ikasten zeuden eta 26 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Suze (Drôme)
Suze Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Précorbin
Diru sarrerak
2009an Précorbin udalerrian 201 unitate fiskal zeuden, 523 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.933 euro zen.
Suze (Drôme)
Biztanleria
2007an Suze udalerrian erroldatutako biztanleak 253 ziren. Familiak 97 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 37 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 145 etxebizitza zeuden, 97 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 42 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 140 etxeak ziren eta 5 apartamentuak ziren. 97 etxebizitza nagusietatik 82 bere jabearen bizilekua ziren, 11 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 3 etxek bi zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 17 etxek lau zituzten eta 64 etxek bost zituzten. 80 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 42 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 46 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Précorbin
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria, 1 zurgina eta 1 argiketaria.
Beutin
Diru sarrerak
2009an Beutin udalerrian 167 unitate fiskal zeuden, 502 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.920 euro zen.
Suze (Drôme)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 166 ziren, horien artean 116 aktiboak ziren eta 50 inaktiboak ziren. 116 pertsona aktiboetatik 108 lanean zeuden (61 gizon eta 47 emakume) eta 8 langabezian zeuden (6 gizon eta 2 emakume). 50 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 24 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Suze udalerrian 90 unitate fiskal zeuden, 238 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.983 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 11 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen eta 2 argiketariak.
Aisuluu Tynybekova
Aisuluu Tynybekova, kirgizistaneraz Айсулуу Тыныбекова, (Mailuu-Suu, Kirgizistan, 1993ko maiatzaren 4a), 62 kiloko borroka librean lehiatzen den kirolari kirgizistandarra da.
Suze (Drôme)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Suze udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 644 hektarea erabiltzen.
Aisuluu Tynybekova
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu zuen, eta zilarrezko domina eskuratu zuen borroka librean Kirgizistan ordezkatuz; Yukako Kawai japoniarraren atzetik eta Iryna Koliadenko ukrainiarraren eta Taybe Yusein bulgariarraren aurretik sailkatu zen.
Suze (Drôme)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Précorbin
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.
Beutin
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 13 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria eta 1 eraikuntza enpresa.
Coracias caudatus
Coracias caudatus Coracias generoko animalia da. Hegaztien barruko Coraciidae familian sailkatua dago.
Suze (Drôme)
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gilbo tontorra
Gilbo tontorra, gaztelaniaz Pico Gilbo, Espainiako Gaztela eta Leon autonomia erkidegoko Leóngo probintziaren ipar-ekialdean dagoen mendi bat da, Kantauriar mendilerroan. 1.679 metroko garaiera du.
Euskal Herriko demografia
Migrazioek ezaugarri dituzten faktoreak
Migrazio mugimenduak gizakiaren bilakabideari berez dagozkion gertaera egiaztagarriak dira. Nolanahi ere, mugimendu horien eragileak eta esanahia aldatuz joan dira denborarekin, baina beti izan dira, eta dira orain ere, mugimendu zenbagaitzak. Leku batetik beste batera joatearen arrazoi nagusia arazo ekonomikoetan bilatu behar da. Hori horrela dela argi eta garbi ikusten da Espainian, XX. mendearen erdialdean, landa ingurunetako herri behartsuetatik biztanleri gune industrializatuetara joandako jende emari handian. Puyolen arabera, migrazio prozesuetan faktore ekonomikoek dute lehentasuna, haiek dira eragile nagusiak. Zenbat eta gehiago aurreratu industriak eta merkataritzak, eta garraiobideek haiekin batera, orduan eta handiagoa da lekualdatzeen intentsitatea. Hala, Bizkaiko hiriburuak, ekonomi bultzada hasi zuenean, joan den mendearen erdialdean, biztanle asko erakarri zuen ondoko eragin eremutik, eta pixkana, industria handitu eta zabaldu ahala, haren eragina ere Hego Euskal Herriko gainerako lurraldeetara eta, geroago, biztanleriaren eta baliabideen artean hain desoreka lazgarria zuten Espainiako herri zokoenetara hedatu zen. Hauxe da Euskal Herriaren gaur egungo demografi aldia ezaugarritu duen migrazio mugimendu eredua. Horiexek dira barne migrazioak, hots, Industri Iraultzaren ondoren landa inguruneko herrietarik Hego Euskal Herriko kostaldeko hirietara bideratu zen exodoa. Garai hartan landa ingurunea mekanizatzen ari zen, eta langile gehiegia zegoen. Gainera, hirietan, industri eta zerbitzu sektoreetan batez ere, lana eskaintzen zen, bai eta soldata eta segurtasun handiagoak ere. Ekonomi prozesu horiek guztiak dira lurralde arteko migrazioen eragileak. Garapen ekonomikoaren banaketa desberdinak -hau da, eremu batzuk aberastea eta, bien bitartean, beste batzuk pobretzea- lurralde artean eragiten dituen desorekak berdintzeko jendeak duen berezko joeraren ondorio dira migrazio mugimendu horiek.
Gehrden
Gehrden Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Gilbo tontorra
Riaño eta Horcadas udalerrien artean dago, bai eta Riañoko urtegiaren alboan. Profil eder ta ikusgarria duen mendia da.
Euskal Herriko demografia
Migrazioek ezaugarri dituzten faktoreak
Hori guztia dela eta, gaur egun, eta garapen aurreratutako ereduen adierazgarri gisa, hiri arteko migrazioak landa eta hiri inguruneen artekoak baino ugariagoak dira. Beraz, lurralde arteko migrazioak, denetan ugarienak, industrializazio maila handieneko eremuetan gertatzen dira, arrazoi profesionalak direla medio, edota ingurugiro garbiagoko habitata bilatzeko.
Zelinskyren biztanle mugikortasunaren eredu teorikoa
Ikerlari askoren asmoa izan da biztanle mugikortasunari buruzko eredu teorikoak ezartzea, fenomeno horren interpretazio baliozkoak egin ahal izateko. Euskal Herriko migrazio mugimenduaren ezaugarriei hobekien egokitzen zaion eredua Zelinsky estatubatuar geografoak garatutako eboluzio eredua izango da seguruenetik, eredu horretan migrazioen tipologia eta intentsitatea gizarteek Industri Iraultzaz gero izan duten garapenarekin lotzen baita, eta orobat lotzen da ere hori guztia gizartearen demografi trantsizioari dagokion fasearekin.
Zelinskyren arabera biztanle mugikortasunak lau ezaugarri hauek izan ditu:
Migrazio fenomenoaren eredu teoriko deskribatzaileren bat aplikatu ahal izateko lehenengo urratsa migrazioak zenbatzea da, leku desberdinetako datu multzoen erkaketa egin ahal izatea erraztuko duten tasen bidez zenbatzea, hain zuzen ere.
Urteko emigrazio edo inmigrazio tasa -lurralde batetik irtetea edo lurralde batera iristea den— honela definitzen da: urte batean lurralde batetik/batera irteten/iristen den emigratzaile/ inmigratzaile kopurua sorburu/xede biztanleriako mila biztanleko. Kalkulua egiteko urte erdiko biztanle kopurua hartzen da. Bi tasa horien arteko diferentzia saldo inmigratorioa da, negatiboa edo positiboa.
Migrazioen ondorioak
Migrazioen lehenengo ondorioa gizataldeen birbanaketa da. Beraz, Euskal Herriko biztanleriaren banaketa mapa azaltzean, kontuan hartu behar dira bai mugimendu naturalak bai migrazio lekualdaketak ere.
Migrazioek, bai kanpokoek bai barnekoek, aldaketa handiak eragin dituzte sexuen arteko erlazioan. Kanporako migrazioetan, itsasoz bestaldeko migrazioetan, adibidez, gizonezkoak izan dira nagusi, eta horrek, noski, asko murriztu ditu sorlekuko gizonezko tasak. Landa inguruneko exodoko barne mugimenduetan, berriz, emakumezkoak izan dira nagusi. Aipagarria da, azterketa honetan zehar behin baino gehiagotan aipatu den bezala, Ipar Euskal Herrian sexu artean dagoen desoreka: barnealdean gizonezkoak —asko ezkongabe— dira nagusi, eta kostaldean emakumezkoak, kostaldeko merkataritza eta turismo sektoreetan lan egiteko aukerak erakarriak. Hala, 1990ean sexu arteko erlazioa erabat orekagabea zen: 110 emakume 100 gizoneko. Sexu arteko desoreka horri geografi banaketan dagoena gehitu behar zaio: Ipar Euskal Herriko emakumezkoak %68 kostaldean eta %32 barnealdean bizi baitira, eta gizonezkoak, %64 kostaldean eta %36 barnealdean.
Lanak behartutako migrazioetan gizonezkoek eta emakumezkoek hartzen dute parte, nagusiak eta gazteak, familia osoak askotan; migrazio mota horrek sorlekuaren biztanleriaren berehalako eta berealdiko zahartzea eragiten du, leku horrek biztanleak galtzeaz gainera, ugalketarako gaitasuna ere galtzen baitu, eta beraz, bere etorkizuna kolokan jartzen.
Prozesu horrek adin talde zaharrenen berehalako gorakada eragiten du, eta biztanle piramidearen oinarria estutzen, emankortasunaren bilakaera gorabehera. Migrazio emari hori hartuko duen gizataldean, noski, alderantzizko efektua eragingo du emigrazioak: biztanleria gaztetu, jaiotza indartu, eta bizi itxaropena handitu egiten dira.
Ikuspegi ekonomiko huts batetik begiratuta, desoreka sozioekonomikoak konpontzea helburu duten behin-behineko konponbideak dira migrazioak. Lehenago ere esan den bezala, migrazio emariak landa inguruneetatik eta garatu gabeko lekuetatik elikatzen dira, eta errenta handiagoko, bizi maila hobeagoko eta lan aukera gehiago lekuetara bideratzen.
Sarritan, biztanleak alde egindako lekuetan, migrazioek azkenik gabeko pobrezi zirkulua eratzen dute. Leku batean baliabideak eta biztanleria desorekan egon, eta biztanleak irteten direnean, eremu horretako banako bakoitzari dagozkion baliabideak handitu egiten dira, errenta jende gutxiagoren artean banatu behar baita, baina, alde egiten dutenek gazteak direnez, eta oro har adinekoak baino dinamikoagoak, leku horretako ekimen indarra galdu egiten da, pertsona okupatu bakoitzeko produktibitateak behera egiten du, eta azkenean, produzitzen den errenta maila lehen bezain urria izaten jarraitzen du. Bestalde, migrazio emaria hartzen duten hiriguneak eta industriaguneak izugarri hazten dira, eta hazkunde horrek dakarren pilaketak arazo larriak sortzen ditu: etxebizitzarik eza, zirkulazio arazoak, kutsadura, langabezia, eta abar.
Baiespen hauen harian, ondo dator geografo askok egin izan duen hausnarketa hau gogoraraztea: 1960-1970 urteetako eskualde arteko migrazio mugimenduek erlazio estua dute Espainiako estatuko orduko hiri sarearen tipologiarekin. Sare horren ahultasuna eta polarizazioa zela eta, distantzi handiko lekualdatzeak egin behar izan ziren, eta horrek, noski, deserrotze sozial larria eragin zuen. Horren arabera, Espainiako estatuko hiri egitura homogeneoagoa eta indar handiagokoa izan balitz, garapen ekonomikoak banaketa orekatua izango zukeen, eta landa inguruneko exodoak -eragoztea ezinezkoa baitzatekeen- distantzi laburragoko lekualdatzeak eta deserrotze sozial arinagoak eragingo zituzkeen.
Biztanleen eskualde arteko mugimenduak: abiapuntuak eta jomugak
XX. mendearen erdialdean emigratzaile osteek bide luzeak egin zituztela agerian gelditzen da Espainiako Instituto Nacional de Estadística delakoaren datuak aztertzean. Datu horien arabera, hauek ziren langileak esportatu zituzten eskualde nagusiak: Andaluzia, emigratzaile guztien %23; Gaztela-Leon, %14; Katalunia, %13; Gaztela-Mantxa %12, eta Extremadura, %8. Emigratzaile horien jomugak berriz, hauek ziren: Katalunia, %36; Euskadi, %13; Valentziako Autonomia Erkidegoa, %13; Madril, %10. Kontuan izan behar da emigratzaile oste horiek, sarritan, eskualde bereko herri desberdinak izan zituztela jomuga; izan ere, INErentzat barne inmigrazioa probintzia artekoa da, hori deduzitzen baita, probintzia jakin batean jaioak izanik, beste probintzia batean bizi diren lagunen kopurutik. 1960ko hamarraldiaren erdialdera, Euskadi izan zen Andaluzia, Gaztela, Estremadura eta Galiziako emigratzaileen jomuga nagusia. Haatik, urte horietatik aurrera aldatu egin ziren aurreko urteetako migrazio joerak, eta alderantzizko norabidea hartu zuten, Gaztelako bi erkidegoetarantz, Andaluziarantz eta Galiziarantz. Hala, bada, jendea esportatu ohi zuten eskualdeak etorkinak hartzen hasi ziren, gero eta gehiago.
Euskal Herriko industrializazioak mende erdialdean erakarritako emigratzaileen "itzulera" zen hura. Arrazoizkoa dirudi pentsatzea faktore soziologikoez gainera, fenomeno hori azal dezaketen faktore ekonomikoak ere badirela; izan ere, gehienak jubilatuak diren arren, azken hamarraldi hauetako ekonomi egoera txarrak sorlekura itzultzera bultzatu baititu emigratzaile honetako batzuk, apalagoa delako han bizitza-kostua, eta lurra lantzetik ere laguntzaren bat atera dezaketelako.
XX. mendearen bigarren erdialdean Euskal Herriko lurretan eta biztanleengan migrazio osteek izan duten eragina
XX. mendearen bigarren erdialdean migrazio osteek Euskal Herriko lurretan eta biztanleengan izan duten eragina xeheago aztertuz, azpimarratu beharra dago Euskadiko lurretan 1960ko hamarraldian gertatzen den zabaltzeko joeraren haustura, urte horietako hazkunde demografikoa inoiz baino handiagoa izan baitzen. 1960 eta 1975 artean, izan ere, hazkunde metatua %2,46 izatera iritsi zen; balio horrek Estatukoa, %1,01, bikoiztu egiten zuen. Kataluniakoa bera ere baino garaixeagoa zen (%2,34), eta Madrilgo Autonomia Erkidegokoak baino ez zuen gainditzen (%3,2). Hazkunde demografiko harrigarri horren arrazoia berezko hazkunde garai bat eta migrazio saldo positiboen batuketan datza; era horretan, kuantitatiboki, 1950-1975 urteetan, Euskadiko hiru lurraldeetako biztanleen hazkundearen %47, berezko hazkundearen ondorio zen, eta gainerako %53 migrazio saldoaren ondorio. Balio absolutuetan, hazkunde hori 600.000 lagun ingurukoa litzateke; horietatik 400.000, migrazio saldo positiboaren emaitza zuzena dira, eta 200.000 berezko hazkunde handiarena, alegia, jende eta guraso gazteen multzo berrien ondorio. Dudarik gabe, hazkunde begetatibo hori, eta orobat migrazio osteak ere, Euskadik urte horietan izan zuen gorakada ekonomikoaren ondorio izan ziren. Izan ere, enplegu sorreraren urteko tasa %1,38 zen, Estatukoa (%0,55) baino askoz ere handiagoa. Industriari dagokionez, Euskadiko enpleguren urteko hazkunde tasa metatua %2,32 zen, eta Estatukoa, aldiz, %1,45.
Espainiako Estatuko lurraldeek garai hartan zuten Famili Errenta alderatzean oso datu argigarriak azaltzen dira: Bizkaiak lehen tokia zuen, Gipuzkoak bigarrena, eta Arabak laugarrena. Handik hogei urtera, 1989an, Bizkaiak seigarren tokia zuen, Gipuzkoak hamaseigarrena, Arabak hogeita hemeretzigarrena, eta Nafarroak hogeita bigarrena.
1970ko hamarraldian gertatzen da aurreko joera demografiko goranzko horren haustura, ekonomiaren beherakako joeraren hasierarekin bat datorrena, eta oso gogorra izan zena, bereziki, euskal ekonomiaren eragile nagusia zen industria siderometalurgikoan. Horren ondorioz, moteldu egiten da biztanleriaren hazkundea, eta 1975eko ondoko urteetan estatukoaren %50 izateraino ere jaitsiko da hazkunde demografikoaren tasa. Horrekin batera, eta horren guztiaren ondorioz, etorkinen sarrerak gutxitu egiten dira euskal lurraldeetan; etorkinen saldoa kontrakoa izatera ere iristen da, desorekako aldi bat hasi baitzen aktiboen kopuruaren eta lanpostu eskaintzaren artean.
Migrazioen oreka berri bat antzematen da gaur egun, bai baitirudi badela halako oreka bat etorkinen eta emigratzaileen kopuruen artean. 1985etik aurrera etorkinen kopuruak bere horretan jarraitu du —joera nolabait goranzkoa dela—, eta horrek kontra egin dio Euskaditik joandakoen kopuruari. Nolanahi ere, esan beharra dago, euskal lurraldeen barneko mugimenduak direla gehienak. 1993an Erkidegoan bertan bizilekuz aldaturiko Euskadiko biztanleen kopurua %60-70 arteko balioetan dago. Horrekin garbi dago, gaur egun, biztanleriari dagokionez, Euskal Autonomi Erkidegoak duen erakarpena Erkidegoaren beraren administrazio mugen barnekoa dela, zeren eta 1993an barnerako eta kanporako mugimenduen multzo osotik %26 Erkidegoaz kanpokoak ziren eta %74 Erkidegoaz barnekoak.
Are gehiago, Euskadiko espazioan bertan, bereizketa bat egin daiteke Arabako lurraldeko portaeren eta Bizkaia eta Gipuzkoako itsasaldeko lurraldekoen artean. Arabak azken bi hamarraldietan migrazio saldo positiboei eutsi die; horrek adierazten du ekonomi beherakadako urteetan dinamismo sozioekonomikoa handiagoa duela Arabak itsasaldeko lurraldeek baino. Izan ere, industrializazio prozesua, geroago gertatzeaz gainera, banatuagoa izan da lehiakortasun handiagoa duten ekoizpen sektoreetan.
Euskal Herriko biztanleriaren demografi inboluzioa gaur egun
Badirudi gaur egun prestakuntza maila handiko pertsonak eta profesionalak irteten ari direla dinamismo sozioekonomiko handiagoa duten lekuetara, edo lanpostu eskaintza zabalagoa dutenetara, Madrila, esate baterako. Hasiak dira, zenbait iritzi artikulutan eta, enpresa, pertsona eta finantza deskapitalizazioaren eragin kaltegarriak nabarmentzen, erabakien guneak oso urruti baitira, euskal lurretan ekoizpen gune baliogabetuak geratzen diren artean.
Dudarik ez da Madrilen eta Hego Euskal Herriko lau euskal lurraldeetan dela goi mailako titulua duten emigratzaileen kopuru handiena. Euskadik du horretan lehen tokia. Lurralde horietara joaten dira, hain zuzen ere, erdiko eta goiko ikasketa mailak dituzten etorkin kopuru handienak. Nolanahi ere, oharpen bat egin beharra dago. Euskadiko migrazio mugimenduak muga barnekoak dira gehienak, eta horrek azaltzen du etorkinen eta emigratzaileen ikasketa maila paretsua izatea. Gizatalde gazte eta prestakuntza handiko horren lekualdaketak zerikusia izan dezake azken urteotan lan merkatuak duen egonkortasun faltarekin.
Euskal Herriko lurretan izandako migrazio mugimenduetatik sortzen den informazioak labur lezake, dudarik gabe, egungo egoera demografikoaren azken bilakaera. Euskadiren kasu jakinari dagokionez, 1988 eta 1993 artean ia 94.000 lagunek alde egin dute erkidego horretatik, eta, bestalde, 60.000 lagunek hartu dute bertan bizilekua; bi kopuru horien arteko aldeak 34.000 laguneko saldo negatibo metatua ematen du.
Garbi ikusten da migrazio saldo horrek behera egin duela, garbi-garbi, 1991. urtea arte. Ordutik aurrera joera aldaketa bat sumatu da, baina azterketa honetako azken bi urteetan migrazio saldoa gutxitzeko joera hori apaldu egin da. Lurralde Historikoen arabera, gainera, oso nabarmenak dira aldeak, eta garbi adierazten dute egoera sozioekonomikoak ere desberdinak direla. Horrela, Gipuzkoako lurraldearen migrazio saldoak joera negatiboa du garbi-garbi (%43 1992-1993 urteetan). Arabak, aldiz, oso joera positiboa du (%46). Bizkaiak ere migrazio saldo negatiboa du, baina ez Gipuzkoak bezain handia, %12 ingurukoa.
Plectrohyla calvicollina
Plectrohyla calvicollina Plectrohyla generoko animalia da. Anfibioen barruko Hylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Précorbin
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Dogneville
Dogneville Frantziako udalerria da, Vosgeak departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Callithrix emiliae
Callithrix emiliae Callithrix generoko animalia da. Primateen barruko Callitrichinae azpifamilia eta Cebidae familian sailkatuta dago
Beutin
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Beutin udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 225 hektarea erabiltzen.
Burdinezko Mozorrodun Gizona
Zinema
Literaturaz gain, XX. mendetik aurrera zinemak ere mundu osoan kondairaren hedapen eta ezagutzera ematean asko eragin izan du, gaia zuzenean edo zeharka ukitu duten film ugari butu izan baitira.
Hemmingen
Hemmingen Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Beutin
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Autonomia kalea (Donostia)
Autonomia kalea Gipuzkoako Donostia hiriburuko kale bat da. Amara kalearen eta Easo plazaren arteko elkargunean hasten da, Amara Zaharrean, eta Morlans pasealekuarekin elkartzen den lekuan amaitzen da.
Euskal Herriko demografia
Euskal Herriko biztanleriaren demografi inboluzioa gaur egun
Euskadiko migrazio saldo orokorrak 1991n izan zuen aldaketak badu azalpen bat. Ordu arte, saldoen beherakada emigrazio tasen beherakadaren ondorio zen. Emigrazio tasen beherakada (%18,5), ordea, inmigrazio tasena (%51,5) baino askoz apalagoa izan zen. Beraz, saldoen beherakada nabarmena izan zen, eta negatiboa, betiere. Joera hori 1991. urtean hautsi zen: hurrengo bi urteetan inmigrazioak %25 gutxitu baziren ere, migrazioak apenas beheratu ziren.
1988. urtean 18.000 lagunek baino gehiagok emigratu zuten, eta 1993an, aldiz, 14.000 lagunek (%22 gutxiago). Inmigrazioei dagokienez, 1988an 8.000 lagun etorri ziren, eta 1993an 9.554.
Migrazio saldoaren zeinu negatiboa Gipuzkoako eta, batez ere, Bizkaiko biztanle galerari zor zaio gehienbat. Galera horren orekagarri, aipatzeakoa da Arabako biztanle gehikuntza (%16). Bizkaiko eta Gipuzkoako saldo negatiboa, jomuga eta sorlekua Euskadiz kanpo duten irteeren eta sarreren arteko aldean datza. Biztanle galera horren arrazoia 60eko hamarraldian industrializazioak erakarri zituen gizabanako haien sorlekurako "itzulera" da. Arabako saldo positiboa, berriz, Bizkaitik eta Gipuzkoatik hara -Gasteiza gehien bat joandako biztanleei zor zaie.
Migrazioei buruzko azterketetarako beste elementu aipagarri bat etorkinen jaiolekua da. Etorkinen %38 Euskadin jaioa da -erdia baino gehiago Bizkaian—, eta %16 inguruko probintziaren batean: %6 Burgosen, %3 Kantabrian, %3 Errioxan, eta %4 Nafarroan. Emigratzaileei dagokienez, erdia baino gehiago (%51) Euskadin bertan jaioa da, eta %15 Gaztela-Leon Autonomia Erkidegoko probintziaren batekoak dira.