cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ganberadun oreka tximinia
Helburuak
Turbinaren ixte azkarra exijitzen duten egoerak bi izan daitezke: alde batetik, hutsegite mekaniko edo elektriko batek sortutako larrialdi egoera daukagu, non turbinak ixtearen helburua matxurak ekiditea den. Bestetik, alternadoreko karga bat-batean desagertzea egongo litzateke. Kasu hau esanguratsuena da eta segundo gutxiko ixte azkarra burutzea ezinbestekoa da turboalternadoreetan biratze azkarregiak saihestu nahi badira.
Irekitzeak berriz aurreikusiak dira, ez baitira istripu baten ondorioz oso azkar egin behar diren prozedurak. Ixte prozesuaren kontra, abiaraztea nahiko luzea izaten da, minutu bat ingurukoa hain zuzen ere. Irekitze prozesua babes balbularen irekitzearekin hasten da. Ondoren banatzaileen irekitze txikia burutuko litzateke. Alternadorea behin sarera konektatuta dagoenean, banatzailearen mailaz mailako irekitzea gauzatzen da, karga pixkanaka handituz, normaltasunera heldu arte.
Hirugarren helburua hoditerian soberan dagoen ura gordetzea edota faltan dagoena hornitzea izango litzateke. Honek ur masaren azelerazio eta moteltze prozesuan eragina dauka.
Azkenik, zentraletik gertu azalera librea hornitzea izango genuke. Atmosferarekin kontaktuan dagoen presio nuluko azalera honek uraren jauziaren operazioa errazteko baliagarria da. Gainera, maila piezometrikoaren kota ezagutzea oreka tximinia dagoen tokian hoditik doan uraren presio estatikoa ezagutzeko baliagarria da.
Motak
Esan beharra dago hainbat oreka tximinia mota existitzen direla eta hauen ezaugarriak aldagai askoren menpekoak direla. Tximiniak nagusiki presiopean dagoen galeriaren luzeraren, uraren abiaduraren, turbinak darabilen jauziaren eta zentralaren operazio motaren araberakoak izango dira.
Tximiniak elementu garestiak dira eta beraz, hauek eraiki baino lehen beharra ondo aztertu eta diseinua optimizatu behar da. Kosteak murrizteko era bat tximiniaren altuera murriztea da. Baina hau egitea oso arriskutsua izan daiteke. Izan ere, ura tximiniatik kanpo lurrazalera alde eginez gero, kalte oso handiak sortu ditzake. Hau gertatzea aurreikusita egotekotan tximiniak altuagoak egitea gomendagarria da, uraren maila tximiniaren maila maximoa baino altuago inoiz ez izateko. Baina kasu berezi batzuetan, tximiniaren ingurua ondo moldatuz gero, urak gainezka egitea utzi daiteke. Kasu honetan, uraren ebakuatzea eta honek sortu ahal duen erosioa kontrolatzen duten neurriak hartu behar dira.
Ganberadun oreka tximina
Oreka tximinia mota hauek hiru elementuz osatuta daude: espantsio ganbera, elikatze ganbera eta putzua. Espantzio eta elikatze ganbera kota ezberdinetan daude, betebehar eta funtzio ezberdinak dituztelarik. Tximiniak daukan ur bolumena metatzeko gaitasuna bi ganbera hauetan ura kontzentratuz lortzen da.
Elikatze ganbera behekoa da eta honen diametroa ez da oso handia izaten. Galeria zeozer inklinatuak izan ohi dira eta soberako ura gordetzeko funtzioa daukate, geroago ur hau presio jaitsierak daudenean askatzeko helburuarekin. Ganbera hauek normalean lur-azpian daude.
Espantsio ganbera, berriz, goikoa da eta lurrazalean egon ohi da. Ganbera hau soilik gehiegizko presioa dagoenean lan egiten du, hau da, geldialdietan eta presio gorakadetan gehiegizko emaria jasotzen du.
Azkenik, putzua izango genuke. Hau diametro txikiko tunel bertikala da, bere funtzioa espantzio ganbera, elikatze ganbera eta urtegitik zentral hidroelektrikora ura daraman hodia konektatzea delarik.
Serro
Serro Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Breukelen
Breukelen Herbehereetako Utrecht probintziako herria da. 2010eko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, herriak 14.610 biztanle zituen.
Crissier
Crissier Suitzako udalerria da. Vaud kantonamenduan dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Chervettes
Chervettes Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Crissier
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Talmud
Talmud, (תַּלְמוּד, talmūd, "ikasketa, ikaskuntza") judaismoan, Mishna edo ahoz jasotako legeen kode nagusiari eginiko oharrak, iruzkinak eta azalpenak biltzen dituen obra zabala da.
Chervettes
Biztanleria
2007an Chervettes udalerrian erroldatutako biztanleak 128 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Talmud
Talmud liburuak garrantzi handia du gaur egun ere, judu kontserbadoreen artean, bereziki. Israelen eta Estatu Batuetan daude gaur egungo Talmudaren eskola nagusiak.
Chervettes
Etxebizitza
2007an 70 etxebizitza zeuden, 55 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 10 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 70etxeak ziren. 55 etxebizitza nagusietatik 51 bere jabearen bizilekua ziren eta 4 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 14 etxek hiru zituzten, 19 etxek lau zituzten eta 21 etxek bost zituzten. 52 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 23 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 27 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 84 ziren, horien artean 55 aktiboak ziren eta 29 inaktiboak ziren. 55 pertsona aktiboetatik 51 lanean zeuden (27 gizon eta 24 emakume) eta 4 langabezian zeuden (2 gizon eta 2 emakume). 29 pertsona inaktiboetatik 13 erretiraturik zeuden, 9 ikasten zeuden eta 7 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Chervettes udalerrian 57 unitate fiskal zeuden, 138 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.899 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra eraikuntza enpresa batena zen.
2000. urtean Chervettes udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Akysis pictus
Akysis pictus Akysis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Akysidae familian.
Ikus, gainera
]
Calloselasma rhodostoma
Calloselasma rhodostoma Calloselasma generoko animalia da. Narrastien barruko Viperidae familian sailkatuta dago.
Rémeling
Rémeling Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Rémeling udalerrian erroldatutako biztanleak 309 ziren. Familiak 115 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 47 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 127 etxebizitza zeuden, 116 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 114 etxeak ziren eta 13 apartamentuak ziren. 116 etxebizitza nagusietatik 101 bere jabearen bizilekua ziren, 15 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 4 etxek bi gela zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 86 etxek bost zituzten. 111 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 48 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 61 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Scherwiller
Scherwiller Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2007an 3.009 biztanle zituen.
Rémeling
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 200 ziren, horien artean 149 aktiboak ziren eta 51 inaktiboak ziren. 149 pertsona aktiboetatik 135 lanean zeuden (73 gizon eta 62 emakume) eta 14 langabezian zeuden (8 gizon eta 6 emakume). 51 pertsona inaktiboetatik 14 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 25 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Scherwiller
Biztanleria
2007an Scherwiller udalerrian erroldatutako biztanleak 3.009 ziren. Familiak 1.124 ziren, horien artean 229 pertsona bakarrekoak ziren (94 bakarrik bizi ziren gizonak eta 135 bakarrik bizi ziren emakumeak), 363 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 467 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 65 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Rémeling
Diru sarrerak
2009an Rémeling udalerrian 115 unitate fiskal zeuden, 303 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.545 euro zen.
Scherwiller
Etxebizitza
2007an 1.259 etxebizitza zeuden, 1.148 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 36 bigarren erresidentzia ziren eta 75 hutsik zeuden. 1.066 etxeak ziren eta 186 apartamentuak ziren. 1.148 etxebizitza nagusietatik 905 bere jabearen bizilekua ziren, 212 alokairuan okupaturik zeuden eta 31 doan lagata zeuden; 9 etxek gela bat zuten, 45 etxek bi zituzten, 149 etxek hiru zituzten, 214 etxek lau zituzten eta 731 etxek bost zituzten. 976 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 419 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 627 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Rémeling
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 2 margolariak ziren, 1 zurgina eta 1 argiketaria.
2000. urtean Rémeling udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Scherwiller
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.965 ziren, horien artean 1.490 aktiboak ziren eta 475 inaktiboak ziren. 1.490 pertsona aktiboetatik 1.398 lanean zeuden (774 gizon eta 624 emakume) eta 92 langabezian zeuden (39 gizon eta 53 emakume). 475 pertsona inaktiboetatik 186 erretiraturik zeuden, 128 ikasten zeuden eta 161 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Pedro Murua
Pedro Murua Legizamon (Donostia, 1930eko abenduaren 25a - 2019ko azaroaren 3a) gipuzkoar belar hockey jokalari ohia da. Erromako Olinpiar Jokoetan izan zen, non brontzezko domina lortu zuen.
Scherwiller
Diru sarrerak
2009an Scherwiller udalerrian 1.142 unitate fiskal zeuden, 3.067 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.611 euro zen.
Rémeling
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Polioptila plumbea
Polioptila plumbea Polioptila generoko animalia da. Hegaztien barruko Polioptilidae familian sailkatua dago.
Rémeling
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Scherwiller
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 120 komertzioetatik, 5 erauzte enpresak ziren, 3 janari enpresak ziren, 7 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 31 eraikuntza enpresak ziren, 23 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 7 garraio enpresak ziren, 8 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 19 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 8 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Akodon caenosus
Akodon caenosus Akodon generoko animalia da. Karraskarien barruko Cricetidae familian sailkatuta dago.
Scherwiller
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 40 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 igeltseroak, 5 margolariak, 12 zurginak, 6 iturginak, 1 argiketaria, 1 eraikuntza enpresa, 2 ile apaindegiak, 4 jatetxeak eta 2 apaindegiak.
2009an zeuden 8 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 harategi zen, 1 etxerako tresna denda zen, 1 zapata-denda zen, 1 altzari denda zen eta 1 lore-denda zen.
2000. urtean Scherwiller udalerrian 125 nekazaritza-ustiategi zeuden, 468 hektarea erabiltzen.
Uta (generoa)
Uta Phrynosomatidae familiaren barruan sailkatutako narrasti genero bat da. Ameriketako Estatu Batuetako mendebaldean eta Mexikon aurki daitezke.
Tink
Tink edo Turing Ink (Turing-en tinta), programazio lengoaia esoterikoa da, José María Mendez-ek diseinatutakoa 2008. urtean. Programazio lengoaia gehienak ez bezala, koloreen erabileran oinarrituta dago, beraz agindu bakoitza kolore pixel batek irudikatzen du, irudi/programa baten parte dena. Agindu errepertorioa Brainfuck erabiltzen dituenaren antzekoak dira, beraz honen dialektotzat kontsideratu genezake.
Scherwiller
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1 eta botika 1 bat zegoen.
Tink
= Lengoaiaren diseinua = Lengoaia hau byteen array (idealki infinitua, baina Tink-en inplementazioa 128 bytekoa da) batean oinarritzen da, Brainfuck eta Ook! bezala. Arrayaren posizioetara erakusten duen erakusle bat dauka, existitzen diren 9 aginduetatik maneiatu daitekeena.
Scherwiller
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola 1 eta 2 inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Tink
Aginduak
9 agindu daude, bakoitza kolore bati erlazionatuta.
Scherwiller
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Tink
Kaixo mundua adibidea
Kaixo mundua adibide tipikoa Tink lengoaian:
Programa bera, beste era batean margotuta:
Plumaugat
Plumaugat (bretainieraz Pluvaelgad) Côtes-d'Armor departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.
Jardim de Angicos
Jardim de Angicos Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Norte estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Urosaurus
Urosaurus Phrynosomatidae familiaren barruan sailkatutako narrasti genero bat da. Ameriketako Estatu Batuetan eta Mexikon bizi dira.
Soubestre
Soubestre edo Saubestre (Seuvestre) Gaskoiniako eskualdea da, Bearnoko iparraldean dagoena. XIV. mendean, Gaston Febusek parçan izendatu zuen, Garos hiriburua zuena. Frantziar Iraultzara arte Leskarreko elizbarrutiko artxidiakonerria izaten zen.
Izena latinezko (Pagus) Silvestris toponimotik datorkio, euskaraz "eremu oihantsu" esan nahi duena. 980 inguruan, Larreuleko kartularioak eskualdeari Pagus Vasconiae qui dicitur Silvestrensis (bere burua ohiantsu diote euskal lurraldea) zioen.
Carbon konderria (Wyoming)
Carbon konderria (Carbon County) Wyomingko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Rawlins da. 2010eko zentsuaren arabera 15,885 biztanle zituen, NaN kilometro koadroko azaleran.
Geografia
Carbon konderriak 2,062,663 kilometro koadro ditu. Horietatik 172 ura dira. Beste 2,045,463 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 0,77 da.
Demografia
2010eko zentsoan bizi ziren 15,885 pertsonetatik 15,351 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 2,668 dira. 109 beltzak edo afroamerikarrak. 121 amerikar natiboak ziren eta 13 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 103 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 17 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 171 pertsonek kokatzen zuten.
Bajany
Bajany Eslovakiako udalerri bat da, Michalovceko barrutian kokatuta. 5,55 km²ko azalera du eta 472 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1370. urtekoa da.
Grand Slam (errugbia)
Grand Slam (euskaraz: Slam Nagusia; frantsesez: Le Grand Chelem; galeseraz: Y Gamp Lawn; irlanderaz: Caithréim Mhór) Sei Nazioen Torneoko sari bat da, partida guztiak irabazten dituenari ematen zaiona. Saria berez izendapen edo titulu bat da, hots, ez da eskura ematen den trofeoa. Urtero ez da lortzen Grand Slama irabaztea.
Historia
Frantziako selekzioa 1911n Home Nations taldeei (Eskozia, Gales, Ingalaterra eta Irlanda) gehitu zitzaienean jarri zen abian. Aurrez 1908an eta 1909an Frantziaren aurkako partidak ere jokatu ziren, ofizialak izan ez arren, eta beraz urte haietan Galesek lorturiko Grand Slamak ere kontatzen dira.
Bi Grand Slam jarraian irabazteak esan nahi du joaneko eta bueltako partida guztiak irabaztea, urte bakoitzean itzuli bakarra jokatzen baita. Hori gutxitan gertatu da; Galesek 1908–1909an, Ingalaterrak 1913–1914an, 1923–1924an eta 1991–1992an eta Frantziak 1997–1998an.
Grand Slam Itzuliak
Grand Slam Itzuli bat Hego Hemisferioko errugbi talde batek (Australia, Zeelanda Berria edota Hego Afrika) itzuli bakarreko 4 partidutan Britainiar Uharteetako errugbi talde guztiak garaitzen dituenean lortzen da (Ingalaterra, Gales, Eskozia eta Irlanda). Balentria hau hainbat alditan lortu izan da, Hego Hemisferioko taldeak orokorrean Iparraldekoak baino indartsuagoak baitira.
Superaleazio
Superaleazioa edo errendimendu altuko aleazioa da 540 °C-etik gora erabiltzeko ahalmena duen material taldea. Orokorrean burdin (Fe), nikel (Ni) edo kobalto (Co) edukiak dituzte haien konposizioan. Aleazio horiek erresistentzia mekaniko eta isurpen erresistentzia oso onak dituzte, tenperatura altuekiko erresistentzia, egonkortasuna, eta erresistentzia handia korrosio eta oxidazioarekiko.
Aurpegian zentratutako kristal-egitura asutenitiko kubikoa (FCC) dute. Superaleazio adibide batzuk honako hauek dira: Hastelloy, Inconel, Waspaloy, Rene, Incoloy, MP98T, TMS aleazioak edo CMSX aleazio monokristalinoak.
Krisztián Tóth
Krisztián Tóth (Darmstadt, Hessen (Alemania), 1994ko maiatzaren 1a) Alemanian sortutako judo borrokalari hungariarra da.
Superaleazio
Garapen historikoa
Superaleazioak, 1940ko hamarkadaren aurretik, burdin basekoak ziren, eta hotzean forjatuak. 1940ko hamarkadan funtzionamendu tenperatura igo zen, kobaltoan oinarritutako superaleazioen bidez. Hutsezko galdaketaren garapenak superaleazioen konposizio kimikoaren kontrol finagoa ahalbidetu zuen, 1950eko hamarkadan.
Beroarekiko erresistentea zen lehenengo altzairua Alemanian garatu zuen Krupp enpresak 1936-1938 bitartean. Tinidur izeneko altzairu hau aleazio austenitiko handikoa zen. Gas-turbinako besoetan erabiltzen da, 600 edo 700 °C inguruko tenperaturetan lan egiteko.
1942an Erresuma Batuan Nimonic-80 superaleazioa sortu zen, bere basea nicroma da (% 80 Ni - % 20 Cr), beroarekiko erresistentzia handia ematen diona. Aleazio honen funtsezko elementuak dira titanioa (% 2,5) eta aluminioa (% 1,2).
Sobietar Batasunean ere Nimonic-80aren antzeko aleazioak garatu ziren: ЭИ437, ЭИ437А (ХН77ТЮ) y ЭИ437Б (ХН77ТЮР).
1940ko hamarkadaren bukaeran, burdina base moduan erabiltzeari utzi zioten, nikel eta kobalto baseko aleazioei lehentasuna emanez, horien bidez sendoago eta egonkorragoa den matrize kristalinoa lortzen baita.
Aldi berean, molibdenoaren eransketaren bidez superaleazioak gogortzeko aukera zegoela ohartu ziren. Ondoren beste elementu batzuk gehitu dira helburu berdinarekin, wolframa, niobioa, tantaloa, renioa edo hafnioa, esaterako.
Nikelean oinarritutako aleazioak
Nikelean oinarritutako aleazioek orokorrean konposizio kimiko konplexua dute, elementu desberdin askorekin. Normalean konposizioan % 10-12 kromo, % 8 aluminio eta titanio, % 5-10 kobalto dute, eta boro, zirkonio eta karbono kantitate txikiak.
Kobaltoan oinarritutako aleazioak
XX. mendearen hasieran Ewood Haynesek Co-Cr eta Co-Cr-W aleazioak patentatu zituen, estelite deiturikoak.
Kobalto baseko superaleazioak industria aeroespazialean, gas-turbinen ekoizpenean, petrolioaren fintzearen zenbait fasetan eta diamanteak lantzeko erremintetan erabiltzen dira.
1950-1970 bitartean, Nikelean oinarritutako superaleazio berrien garapenarekin, base moduan kobaltoa erabiltzen zuten aleazioen erabilpena murriztu zen.
Niobio baseko aleazioak
Garatu berri diren superaleazioak dira. Petrolio hodiak egiteko altzairuetan eta zentral nuklearretan erabiltzen dira, baita lebitatzen duten trenen fabrikazioan ere.
Aluminio baseko aleazioak
Aluminio-litio aleazioa aplikazio aeroespazialetan erabiltzen da, bere dentsitate baxua dela eta. Aluminio-burdina-molibdeno-zirkonio aleazioak tenperatura oso altuen aurrean ondo lan egiten duenez titanioan oinarritutako aleazioen ordez berau erabiltzen da.
Base erregogorreko aleazioak
Nikelean oinarritutako superaleazioen antzeko egitura dute, fusio-puntu altuagoarekin. Aleazio hauetan, oinarri moduan erabiltzen den metala iridioa izan ohi da, urtze-puntua 2443 °C-etan duena.
Beroarekiko erresistentzia
Nikel baseko superaleazioak 760-980 °C bitarteko tenperaturan erabili ohi dira. Galdaketa prozesu baten bitartez egindakoek tenperatura altuagoetan erresistentzia handiagoa dute epe luzera.
Kobaltoan oinarritutako aleazioen fusio-puntua, aldiz, altuagoa da eta, horrek, epe luzerako erresistentziaren errendimendua handitzea eragiten du. Beroarekiko erresistentziari dagokionez, superaleazio horiek tenperatura altuagoetan lan egin dezakete nikel edo burdin baseko aleazioekin konparatuz.
Superaleazioen ekoizpen teknologiak
Urteetan zehar superaleazioen prozesaketan eman diren garapenek erabilpen funtzionamenduaren tenperatura igotzea eragin dute.
Galdaketa eta forja
Prozesaketa metalurgikoaren teknika tradizionalak dira, horien bidez produktu polikristalino eta monokristalinoak sortzen dira. Molde polikristalinoek hausturarekiko erresistentzia izateko joera dute, eta molde monokristalinoek, berriz, isurpenarekiko erresistentzia dute.
Zenbait aplikaziotan osagai monokristalino zein polikristalinoak erabiltzen dira eta, horrela, bien sendotasunak ezarri.
Alderantzikatze galdaketa
Alderantzikatze galdaketa prozesaketa metalurgikoaren teknika bat da, zeinean argizariko forma bat txantiloi moduan erabiltzen den zeramikako molde baterako. Teknika honen bidez pruduktu polikristalinoa lortzen da.
Solidotze bideratua
Solidotze bideratuak gradiente termiko bat erabiltzen du ale metalikoen nukleazioa lortzeko tenperatura baxuko azalera batean. Honen bidez ale luzangak lortzen dira tenperatura gradientean zehar, eta isurpenarekiko erresistentzia handiagoa alearen norabidearekiko paraleloan.
Hauts metalurgia
Hauts metalurgian lehenik metalak hauts bihurtzen dira, eta gero lortu nahi den itxuran formatzen dira fusio-puntuaren azpitik berotuz. Superaleazioen ekoizpenean askotan baliatzen den teknika da materiala efizienteki erabiltzen delako eta aleazio mekanikoa errazten duelako.
Ikerkuntza eta superaleazio berrien garapena
Estatu Batuetan Sandia National Laboratories deituriko ikerkuntza zentroak superaleazioak egiteko metodo berri batekin saiakuntzak egiten ari dira. Metodo honi erradiolisi deritzo, eta partikula nanometrikoen sintesian oinarritzen da.
Superaleazioen garapenean espero diren hurrengo hobekuntzak dira aleazioaren erresistentzia mantenduz pisu murrizketa eta oxidazio zein korrosio erresistentzia handitzea. Gainera, energia sorkuntza arloan turbinen besoen eskaeraren handipenarekin, superaleazioen garapena haien kostua murriztera bideratuta dago.
Gigantes y cabezudos
Gigantes y cabezudos (eusk. «Erraldoiak eta buruhandiak») Manuel Fernández Caballeroren akto bakarreko zarzuela da. Miguel Echegarayk idatzia, Madrilgo Zarzuelako Antzokian estreinatu zuten 1898ko azaroaren 29an.
Epalinges
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Bodiam gaztelua
Bodiam gaztelua (ingelesez Bodiam Castle) Ingalaterrako Ekialdeko Sussex konderrian dagoen Robertsbridge udalerritik hurbil kokatutako gaztelu bat da. 1385an Ehun Urteko Gerran zehar frantziarren ustezko eraso batetik defendatzeko asmoz eraiki zen.
Luis Usoz
Luis Maria Usoz Quintana (Donostia, 1932ko urriaren 19a - 1992ko martxoaren 10a) euskal belar hockey jokalaria izan zen.
Erromako Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen, non brontzezko domina lortu zuen. Tokioko Jokoetan ere izan zen
Calodactylodes aureus
Calodactylodes aureus Calodactylodes generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Vic-Bilh
Vic-Bilh (Vic Vilh, eusk. 'antzinako herrialdea') Gaskoiniako eskualdea da, Pirinioaurrean dagoena. Rivière-Basse eta Tursan artean kokaturik, Frantziar Iraultzara arte Leskarreko elizbarrutiko artxidiakonerria izaten zen.
Histoire
Paul Raymondek honako herriak sartu zituen eskualdean: Anoye, Arricau, Arrosès, Aurions-Idernes, Bassillon-Vauzé, Bordes, Cadillon, Castillon, Corbère-Abères-Domengeux, Coslédaà-Lube-Boast, Crouseilles, Escurès, Gayon, Gerderest, Lalongue, Lannecaube-Meillac, Lasserre, Lembeye, Lespielle-Germenaud-Lannegrasse, Lussagnet-Lusson, Maspie-Lalonquère-Juillacq, Monassut-Audiracq, Moncaup, Monpezat-Bétrac, Peyrelongue-Abos, Samsons-Lion, Séméacq-Blachon eta Simacourbe. Aubous, Aydie, Baliracq-Maumusson, Burosse-Mendousse, Castetpugon, Conchez-de-Béarn, Diusse, Garlin, Mascaraàs-Haron, Moncla, Mont, Mouhous, Portet, Ribarrouy, Saint-Jean-Poudge, Tadousse-Ussau, Taron-Sadirac-Viellenave eta Vialer. Abère, Andoins, Anos, Arrien, Barinque, Bernadets, Buros, Escoubès, Espéchède, Gabaston, Higuères-Souye, Maucor, Montardon, Morlaàs, Ouillon, Riupeyrous, Saint-Armou, Saint-Castin, Saint-Jammes, Saint-Laurent-Bretagne, Sedzère, Sendets eta Serres-Morlaàs. Argelos, Astis, Auga, Auriac, Carrère, Claracq, Doumy, Garlède-Mondebat, Lalonquette, Lasclaveries, Lème, Miossens-Lanusse, Navailles-Angos, Sévignacq, Thèze eta Viven.
Bukoba
Bukoba Tanzaniako portu-hiria da. Herrialdearen ipar-mendebaldean dago, Victoria aintziraren hego-mendebaldeko ertzean. Kagera eskualdeko hiriburua da. 128.796 biztanle zituen 2012an.
Marigné-Peuton
Marigné-Peuton Frantziako udalerria da, Mayenne departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Marigné-Peuton udalerrian erroldatutako biztanleak 551 ziren. Familiak 204 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (28 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 72 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 80 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Portalet
Portalet (bearneraz eta O Portalet; Pourtalet) Pirinioetako mendatea da, Huescako Tena eta Bearnoko Ossau haranen artean dagoena. Espainiar aldea Sallent de Gállego udalerrian dago, Frantziakoa, berriz, Larunsen.
Portalet toponimoa okzitanierazko pòrt («mendate») hitzaren txikigarria da, beraz Portaleteko mendatea tautotoponimo bat da. .
Gaztelaniaz Portalet d'Aneu diote, Aneu haitza (2.364 metro) ingurumarian duelako. Mendateak 1.794 metroko altuera du.
Espainiatik A-136 errepidea igotzen da, Biescas aldean, N-260rekin lotzen dena. Frantziatik RD-934 errepidea hartu behar da, Laruns aldean RD-918rekin lotura duena. Neguan hainbeste elur duen ezen normalean itxita dagoen.
Antzinako aduanez gain, souvenirrak saltzen dituzten hainbat saltoki ditu.
Marigné-Peuton
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Glaucomys oregonensis
Glaucomys oregonensis Glaucomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Sciuridae familian sailkatuta dago.
Marigné-Peuton
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 350 ziren, horien artean 273 aktiboak ziren eta 77 inaktiboak ziren. 273 pertsona aktiboetatik 261 lanean zeuden (141 gizon eta 120 emakume) eta 12 langabezian zeuden (3 gizon eta 9 emakume). 77 pertsona inaktiboetatik 31 erretiraturik zeuden, 24 ikasten zeuden eta 22 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Marigné-Peuton udalerrian 211 unitate fiskal zeuden, 562 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.122,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 3 zurginak eta 1 iturgina.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 1 drogeria zen.
2000. urtean Marigné-Peuton udalerrian 41 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.428 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Fukomys amatus
Fukomys amatus Fukomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Bathyergidae familian sailkatuta dago.
Sainte-Colombe (Gironda)
Biztanleria
2007an Sainte-Colombe udalerrian erroldatutako biztanleak 392 ziren. Familiak 137 ziren, horien artean 29 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 17 bakarrik bizi ziren emakumeak), 42 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 58 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 169 etxebizitza zeuden, 146 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 11 hutsik zeuden. 166 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 146 etxebizitza nagusietatik 114 bere jabearen bizilekua ziren, 23 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 17 etxek hiru zituzten, 37 etxek lau zituzten eta 89 etxek bost zituzten. 121 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 51 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 85 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 257 ziren, horien artean 194 aktiboak ziren eta 63 inaktiboak ziren. 194 pertsona aktiboetatik 168 lanean zeuden (86 gizon eta 82 emakume) eta 25 langabezian zeuden (11 gizon eta 14 emakume). 63 pertsona inaktiboetatik 18 erretiraturik zeuden, 22 ikasten zeuden eta 23 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Sainte-Colombe udalerrian 164 unitate fiskal zeuden, 434 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.620 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 22 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 5 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 7 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen, 1 zurgina, 1 iturgina eta 2 argiketariak.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ségur-le-Château
Ségur-le-Château Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Corrèze departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 217 etxebizitza zeuden, 115 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 66 bigarren erresidentzia ziren eta 36 hutsik zeuden. 208 etxeak ziren eta 7 apartamentuak ziren. 115 etxebizitza nagusietatik 95 bere jabearen bizilekua ziren, 18 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 6 etxek bi zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 31 etxek lau zituzten eta 57 etxek bost zituzten. 82 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 51 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 41 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 119 ziren, horien artean 77 aktiboak ziren eta 42 inaktiboak ziren. 77 pertsona aktiboetatik 73 lanean zeuden (49 gizon eta 24 emakume) eta 4 langabezian zeuden (3 gizon eta 1 emakume). 42 pertsona inaktiboetatik 22 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 15 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 6 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2000. urtean Ségur-le-Château udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 570 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Akysis portellus
Akysis portellus Akysis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Akysidae familian.
Tresmail
Tresmaila arrantza-teknika bat da normalean sakonera gutxiko tokietan erabiltzen dena, alegia, itsasertzean, ibaietan eta lakuetan. Sistema pasiboa da, sarea ez baita mugitzen eta arraina bertan trabatzearen zain lagatzen da.
Tresmailak sare-panel bertikalez osatzen dira normalean. Panel bertikal horiek hari batetik zintzilikatzen dira zeinak tarte erregularretara flotagailuak dituen. Horiek haria uraren azalean mantentzen dute. Flotagailuei kulubiz edo tuntux esaten zaie. Panelen behealdeko haria, eskuarki, pisu batekin zamatuta egoten da. Tradizionalki, berun-puskez zamatu izan da, eta "berunezko haria" dei dakioke. Tresmail bat, normalean, lerro zuzenean jartzen da. Tresmailak sare-begien tamainagatik, koloreagatik eta harizpi motagatik bereizten dira.
Arrainak hiru modutan harrapa daitezke:
Tresmaila hain da eraginkorra, ezen arrantzaren kontrol eta kudeaketarako erakundeek zorrotz zaintzen eta arautzen dutela haien erabilera. Sare-begien tamaina, harizpiaren erresistentzia eta sare-panelen luzera eta sakonera oso erregulatuta daude helburu ez diren espezieen ustekabeko harrapaketak murrizteko.
Polioptila lactea
Polioptila lactea Polioptila generoko animalia da. Hegaztien barruko Polioptilidae familian sailkatua dago.
Leonie Dorado
Leonie Dorado Arce (La Paz, Bolivia, 1993ko irailaren 22a) boliviar emakumezko telebista aurkezle eta abeslari transgeneroa da. Boliviako telebistan albistegiak aurkeztu dituen lehen emakume transgeneroa da.
Sei urte zituenetik musika klasikoa ikasi zuen Musika Kontserbatorio Plurinazionalean. Halaber, kantu lirikoa ikasi zuen 4 urtez. 18 urterekin kontserbatorioan graduatu zen musika lizentziaturan. 2012tik 2015era Gizarte Komunikazioa ikasi zuen Buenos Airesen, Argentinan. Ikasketak amaitu zituenean Boliviara itzuli zen, eta emakumerako trantsizioa egin zuen.
Hoplias aimara
Hoplias aimara Hoplias generoko animalia da. Arrainen barruko Erythrinidae familian sailkatzen da.
Funisciurus duchaillui
Funisciurus duchaillui Funisciurus generoko animalia da. Karraskarien barruko Sciuridae familian sailkatuta dago.
Nègrepelisse
Nègrepelisse Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Tarn eta Garona departamenduan dago, Midi-Pyrénées eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Nègrepelisse udalerrian erroldatutako biztanleak 4.655 ziren. Familiak 1.717 ziren, horien artean 415 pertsona bakarrekoak ziren (163 bakarrik bizi ziren gizonak eta 252 bakarrik bizi ziren emakumeak), 517 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 610 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 175 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 2.893 ziren, horien artean 2.068 aktiboak ziren eta 825 inaktiboak ziren. 2.068 pertsona aktiboetatik 1.839 lanean zeuden (980 gizon eta 859 emakume) eta 228 langabezian zeuden (86 gizon eta 142 emakume). 825 pertsona inaktiboetatik 287 erretiraturik zeuden, 231 ikasten zeuden eta 307 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Nègrepelisse udalerrian 1.871 unitate fiskal zeuden, 4.843,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.019 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 237 komertzioetatik, 8 erauzte enpresak ziren, 7 janari enpresak ziren, 18 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 52 eraikuntza enpresak ziren, 44 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 11 garraio enpresak ziren, 7 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 6 finantziazio enpresak ziren, 10 higiezinen enpresak ziren, 28 zerbitzu enpresak ziren, 32 administrazio publikoko enpresak ziren eta 13 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 85 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 2 banku bulegoak, 1 funeraria, 6 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 1 autoeskola, 12 igeltseroak, 9 margolariak, 2 zurginak, 4 iturginak, 15 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 5 ile apaindegiak, 6 albaitariak, 5 jatetxeak, 5 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 3 apaindegiak.
2009an zeuden 16 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 3 okindegiak, 4 harategiak, 3 liburu dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 drogeria zen eta 2 lore-dendak ziren.
2000. urtean Nègrepelisse udalerrian 110 nekazaritza-ustiategi zeuden, 2.485 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an tratamendu laburretarako ospitale 1, 2 iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, osasun-zentro 1 bat, 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an haur-eskola 1 eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Nègrepelisse udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 555 ikaslekin.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Mantenópolis
Mantenópolis Brasilgo udalerri bat da, Espírito Santo estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
New York Hiriko Unibertsitatea
New York Hiriko Unibertsitatea (City University of New York, CUNY akronimoaz laburtu ohi da) New Yorkeko unibertsitate sistema da, bulego nagusiak Manhattanen dituena. 23 erakundek osatzen dute unibertsitate sistema hau, nagusia Graduate Center delarik. AEBetako hiri unibertsitate handiena da.
Etxepare Euskal Institutuarekin batera, Bernardo Atxaga Katedra kudeatzen du.
Sneha Jawale
Sneha Jawale (1977) indiar gizarte langile eta ekintzaile bat da, emakumeen aurkako indarkeria ikusarazteko lanean diharduena.
Senarraren tratu txarrak jasan zituen etengabe, geroz eta bortitzagoak. 2000ko abenduan, senarrak kerosenoz ihinztatu zuen eta su eman zion; aurpegia erre zion, argudiatuta jasotako ezkonsaria ez zela nahikoa. Gainera, semea eraman zuen. Ospitaletik, gurasoei gertatutakoa azaldu zuen, baina haiek ez zuten nahi izan senarra salatzea. Une horretatik aurrera, Sneha Jawalek bere bizitza berregin zuen hainbat lanetan, aurpegia erakutsi beharrik ez zuen lekuetan, tarot kartak irakurtzen eta liburuak idazten.
Hamabi urte geroago, bizi izandakoa salatzea erabaki zuen, eta, beldurra gainditzeko, 2012an Nirbhaya izeneko antzezlan batean parte hartu zuen, New Delhiko talde bortxaketa baten biktimaren izenaz. 2012tik 2016ra, emakumeen aurkako indarkeriaren inguruko isiltasuna hausteko obra antzeztu zuen. Lanari esker, emakume askok antzeko kasuak salatzea erabaki zuten.
2022an, BBCren 100 emakume inspiratzaileen zerrendan sartu zuten.
Zupada-aztarna
Zupada-aztarna ekimosi izeneko azaleko lesio mota bat da. Azala ahoarekin xurgatzean edo azalean musu ematean edo hozka egitean sortzen den ubeldura da. Eskuarki sexu-jarduera eta sexu-kitzikapenarekin lotura izan ohi du, maitaleak jolasean ari direla nahita eraginda. Batez ere lepoan egin ohi da eta aztarnak hainbat egunez irauten du ikusgai.
Oñatiko ituna (Lehen Karlistaldia)
Oñatiko itunak ezarri zuen Euskal Herrian 1833 tik 1839 ra iraun zuen Lehen Karlistaldia gerraren amaiera. Alde baten Karlos Maria Isidro Borboikoaren, "Karlos V.” erregegaiaren aldeko karlistak, eta bestean Maria Kristina Borboikoa ren defendatzaileak ziren liberalak borrokatu ziren . Espainiako historiografian Zazpi Urteko Gerra edo Lehen Gerra Zibila bezala ere ezagutzen zen.
Laburpena
Lehen urteetan, karlisten tropen garaipenak gehiago izan ziren. Harik eta Bilbo ko setioan jasotako zauriaren ondorioz, Zumalakarregi jenerala 1835 an hil arte. Rafael Maroto jeneralak ordezkatu zuen buruzagitzan, baina hurrengo urteko Lutxana ko bataila garrantzitsua liberalak irabazi zutenean, joera guztiz aldatu zen.
lde bietako hildakoak hirurogei milatik gora zirela kontuan hartuta, eta liberalen garaipena ziurtzat joz, Esparterok gerra amaitzea onetsi zuen. Lord John Hay eta Wylde koronel britainiarren bitartekaritza lanei esker, 1939ko abuztuaren hogeita seian jeneral biak Abadiño n elkartu ziren, itunaren foruei buruzko mamian adostasunera ailegatu gabe. Esparteroren tropak aurrera jarraitu zuten, hurrengo egunean Oñati konkistatuz. Egoeraren larria ikusita, Marotok bere konfiantzazko bi jeneral bidali zituen negoziazioak amaitzera.
Itunaren sinbolismoa
1839.eko abuztuaren 29an, Lazarraga jauregia n hamar ataleko ituna sinatu zuten karlisten aldetik Iturbe eta Egia jeneralek eta liberalen aldetik Espartero jeneralak.
Ituna nola eman jakitera
Hala ere, karlisten batailoi gehienak, hogeita zazpi hain zuzen, ez zeuden ados gerra amaitzeko baldintzekin. Eta soldadu asko ez zegoen prest armak entregatzeko. Bestalde, Karlos erregegaia Frantzia rako bidean zen jadanik, armadako ofizial eta soldadu askorekin, eta beste batzuk Ameriketa rako eta Filipineta rako bidea hartua zuten. Karlisten aldetik Urbiztondo jenerala arduratu zen batailoiak Bergarara bideratzen, eta abuztuaren hogeita hamaikan Espartero eta Maroto jeneralek "Bergarako besarkada"rekin agertu zuten Lehen Karlistaldiaren amaiera, batailoi karlisten eta liberalen aurrean ituna berriro sinatuz, eta besarkada batekin adostasuna antzeztuz. Baina agindutako batailoi karlista denak ailegatu ez zirenez, ondorengo egunetan beste hiru bider errepikatu zuten zeremonia bera. Guztira, hamasei batailoi karlista agertu ziren.
Itunaren mamia
Itunak hamar artikulu jaso zituen, lehena foruei buruzkoa eta beste bederatziak karlisten armadako partaideei zuzenduak. Espartero jeneralak ez zuen foruen gaia itunean sartu nahi, beretzat gerra militarra Borboien erregatzari buruzkoa zelakoan. Azkenean onartu egin zuen, Lehen Karlistaldia bereziki Euskal Herrian eman bazen (mapan garbi ageri denez), ez zelako izan erregetzagatik edo erlijioagatik, foruen defentsagatik baizik. Hala ere, lehen artikulu horretan azken erabakia gorteen esku utzi zuen, beste bederatzietan berak irmoki agindu zuen bitartean.
Itunaren artikuluak
1. artikulua: Baldomero Espartero Kapitain Jeneralak gogotsu gomendatuko dio Gobernuari bete dezala Foruak esleitu edo eraldatzea Gorteei proposatzeko egin duen konpromiso formalerako eskaintza.
2. artikulua: Rafael Maroto teniente-jeneralaren armadako jeneralen, buruzagien, ofizialen eta enparau gizonen lanak, graduak eta kondekorazioak onartuko dira; Marotok guztien zerrenda aurkeztuko du armen arabera eta askatasun osoa izango dute 1837ko Konstituzioa, Isabel II.aren tronua eta horren ama ohoragarriaren erregeordetza defendatzen jarraitzeko; armak utzi nahi dituztenak, ordea, etxera itzuliko dira.
3. artikulua: Gure zerbitzuan jarraitzeko erabakia hartzen dutenak Armadako taldeetan sartuko dira, bai osoko soldadu gisa bai supernumerario moduan, beren armari dagokion ikuskapen-eskalan duten ordenaren arabera.
4. artikulua: Etxera itzultzea erabakitzen duten jeneral edo brigadierrek, kuartela eskuratuko dute eskatzen duten lekuan, arauz dagokien soldatarekin: buruzagi eta ofizialek lizentzia mugagabea edo erretirokoa eskuratuko dute arauz dagokien moduan. Inork aldi baterako lizentzia nahiko balu, dagokion armaren inspektorearen bidez eskatu beharko du eta onartua izango zaio, atzerritarren kasuan salbuespenik egin gabe; kasu horretan, Baldomero Espartero Kapitain Jeneralaren eskaria egin ostean, hark dagokion pasaportea emango die eta, aldi berean, eskariak abiaraziko ditu Maiestatearen onarpena gomendatuz.
5. artikulua: Atzerrirako aldi baterako lizentzia eskatzen dutenek, itzuli arte euren soldatak jaso ezin dituztenez, Errege Aginduen arabera,
Baldomero Espartero kapitain jeneralak lau soldata ordainduko dizkie, emandako ahalmenen arabera, eta artikulu honetan klase guztiak sartuko dira, jeneraletik hasi eta teniente-ordearena barne.
6. artikulua: Aurreko artikuluak ejertzitoko kide guztiei dagozkio; hitzarmen hau berretsi eta hamabi eguneko epean aurkezten diren langile zibilei ere luzagarri zaizkielarik.
7. artikulua: Nafarroa eta Arabako dibisioak Gaztela, Bizkaia eta Gipuzkoako dibisioak bezala aurkezten badira, aurreko artikuluetan adierazten diren emakida berberak izango dituzte.
8. artikulua: Baldomero Espartero Kapitain Jeneralaren eskuetan jarriko dira Rafael Maroto Teniente-jeneralaren mederapenean dauden artilleriak, arma-lantegiak eta arma-, arropa- eta, janari-gordailuak.
9. artikulua: Bizkaia eta Gipuzkoako probintzietako tropen presoak eta Gaztelako dibisioko tropetakoak, hitzarmen honetako artikulu guztiekin ados daudenak, aske geratuko dira eta hitzarmenean gainerakoentzat adierazten diren abantailak izango dituzte. Ados ez daudenak preso izaten jarraituko dute.
10. artikulua: Baldomero Espartero Kapitain Jeneralak gerra honetan hildakoen alargun eta umezurtzak aintzat hartzea eskatuko dio Gobernuari, hark Gorteari eska diezaion, hitzarmen hau osatzen dutenei dagokienez: -Espartero -Iturbe -Cuevillas -Francisco Fulgosio- Cabañero -Díez Mogrovejo -Lasala -José Fulgosio -Eguía -Selgas -López Cabañas -Lagartu.
AMC Javelin
AMV Javelin, AMC markako automobil bat da, muscle car motakoa. 1967-1974 artean ekoitzi zen.
Bunnik
Bunnik Herbehereetako Utrecht probintziako herria da. 2010eko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, herriak 14.473 biztanle zituen.