cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pougne-Hérisson
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 7 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 zurgina, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra harategi bat zen.
2000. urtean Pougne-Hérisson udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.037 hektarea erabiltzen.
Nampula
Nampula Mozambikeko Nampula Probintziako hiriburua da. 303.346 biztanle zituen 1997an. Maputo eta Beiraren ostean hirugarren hiririk handiena da.
Felipe Igiñiz
Felipe Igiñiz (Irun, 1943ko ekainaren 6a) gipuzkoar argazkilaria da. Montes Iturrioz, Txillida eta Oteiza maisuen eragina izan du, besteak beste. Argazkilaritzaren zaletasuna 50eko hamarkadan sortu zitzaion, Parisen. Bertan, telebista-proiektu zenbaitzutan, Opera Nazionaleko muntaietan eta Breteau galeriako mugimendu estetiko eta happeningetan parte hartu zuen. Paristik bueltan, Nestor Basterretxearekin batera, Ama Lur film luzean parte hartu zuen. Horrekin batera, informazio-agentzia ezberdinekin lan egin zuen, erreportajeak eginaz. Espainia, Frantzia, Mexiko, Britainia Handia, Alemania eta Estatu Batuetan erakusketak antolatu ditu, eta argazkilaritzari buruzko sei liburu argitaratu ditu.
Kentropyx intermedius
Kentropyx intermedius Kentropyx generoko animalia da. Narrastien barruko Teiidae familian sailkatuta dago.
Woodland Park (New Jersey)
Woodland Park New Jerseyko borough bat da. Passaic konderrian kokatua dago. 2010ean 11,819 biztanle zituen, 7.68 kilometro koadrotan banatuta.
Yao etnia
Yao etnia (txinera tradizionalez: 瑤族; txinera sinplifikatuz: 瑶族; pinyineraz: Yáo zú; vietnameraz: người Dao), Txinako Herri Errepublikan bizi diren 56 talde etnikoetako bat da.
Azken erroldaren arabera, Yao etniako 2.637.421 pertsona bizi ziren Txinan, batez ere, herrialdearen hego-mendebalde eta hegoaldean.
Txinako Herri Errepublikaz gain, Vietnam, Laos eta Thailandian ere bizi dira.
Brahuiera
Brahuiera (forma indigena: Brahui) iparraldeko hizkuntza drabidikoa da, eta batez ere Brahui herriak hitz egiten du Balutxistan probintziaren erdialdean, Pakistanen, eta komunitate sakabanatuak badira Iran, Afganistan eta Turkmenistanen.
Kokapena
Hizkuntza honek gertuen duen hurrengo hizkera drabidikoa 1.500 kilometrotik gorako distantziara dago.
Ez dago adostasunik Brahuiera Balutxistanera sartutako hizkuntza nahiko berria ote den edo lehen zabalduago zegoen hizkuntza drabidikoen familiaren soberakina ote den, isolatua geratu den indoeuroparraren etorreraren ondorioz.
Brahuiera alfabeto pertso-arabiarrean idatzitako hizkuntza drabidiko bakarra, eta hori ere nahiko berandu, XX. mendearen bigarren erditik aurrera.
UNESCOren 2009ko txosten baten arabera, galzorian dauden Pakistango 27 hizkuntzetako bat da Brahuiera.
Hautesvignes
Hautesvignes Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Hautesvignes udalerrian erroldatutako biztanleak 170 ziren. Familiak 62 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 33 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 21 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 73 etxebizitza zeuden, 65 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 72 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 65 etxebizitza nagusietatik 53 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 5 etxek hiru zituzten, 16 etxek lau zituzten eta 42 etxek bost zituzten. 46 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 30 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 32 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 110 ziren, horien artean 80 aktiboak ziren eta 30 inaktiboak ziren. 80 pertsona aktiboetatik 68 lanean zeuden (37 gizon eta 31 emakume) eta 10 langabezian zeuden (2 gizon eta 8 emakume). 30 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Hautesvignes udalerrian 64 unitate fiskal zeuden, 169,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.981 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 8 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen, 1 zurgina eta 1 jatetxe.
2000. urtean Hautesvignes udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 638 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ziklox Garaialde
Ziklox Garaialde 1980ko hamarkadan Alegian (Gipuzkoa) sortutako musika taldea izan zen.
Historia
Ziklox Garaialde 1986an sortu zen, Alegiako Bulebarrean zegoen matadero zaharrean eta beste gazte talde bati eskatutako tresnekin. Ideia gorpuztu, Ciclos Garaialde bizikleta lantegia —taldeari izena emango zion lokala— atondu, eta horrela hasi ziren Paulo Garaialde (baxua eta koroak), Joxe Manual Garmendia "Piti" (ahotsa eta turuta), Iñaki Navarro (gitarra eta koroak) eta Xabi Navarro (bateria eta koroak).
Makila (trekking)
Makila ibiltariei euren erritmoarekin laguntzeko eta lur zailetan egonkortasuna emateko erabiltzen den bidezidor kirolaren osagarria da. Deskribatutakoaren oso antzeko makila bat ibilketa nordikoan ere erabiltzen dena da.
Deskribapena
Bere gehienezko luzera orokorrean 135 cm-koa da. makila batzuk sekzioetan malgukiak dituzte baldintza normaletan ibiltzen laguntzeko eta eskumuturreko tentsioa murrizteko, baina halako gailuek nahigabeko pisua eta makilaren zarata gehitu ditzakete. Trekking makilak, oro har, aluminio edo karbono zuntz arinez eginda daude. Erabat uzkurtuta daudenean, batzuetan motxila baten alboko poltsikoan gorde daitezke.
Ziklox Garaialde
Historia
2010 eta 2011 urteen artean diskoa grabatu zuten, eta 2011ko ekainean argitaratu. 25 urte eta gero, lehen diskoa kaleratu dute, Urteak ez dira alferrik pasatzen izenarekin.
Makila (trekking)
Deskribapena
Gomazko takoak jarri ohi dira hiriko ibilaldietarako.
Tunisia
Tunisia Afrika iparraldeko Mediterraneo itsasoko kostaldean dagoen estatua da. Hiriburua Tunis da. Hiri nagusiak Sfax, Ariana, Susa, Bizerta eta Kairuan dira.
Geografia
Tunisia Ipar Afrikan kokatua dago, Mediterraneoaren itsasertzean, Ozeano Atlantikoaren eta Nilo ibaiaren erdibidean. Mendebaldean Aljeriarekin eta hegoalde eta ekialdean Libiarekin egiten du muga. Kostak bira bortitza egiten du, Mediterraneorantz bi aurpegi erakutsiz, ipar eta ekialdean (1.000 km inguruko itsasertza). Gutxi gorabehera 750 km luzeko eta 350 km zabaleko lurraldea hartzen du.
Nahiz eta oso eremu zabalekoa ez izan, Tunisiak aniztasun klimatiko eta geografiko handia du, oro har herrialde laua izan arren, iparraldearen salbuespenarekin. Hala, zenbait lurralde desberdin bereiz daitezke iparretik hegora. Atlas mendien hedapenak Tunisia zeharkatzen du Aljeriako mugatik mendebaldean ekialdeko penintsularaino: Tell-eko Atlasa. Azken honetan dago herrialdeko gailurrik garaiena: Chambi djebela (1.544 m). Mendi hauen iparraldean ordokiz eta mendixkaz osatua dago, nahiz eta ipar-mendebaldeko kostan mendiak 1.050 m garai izatera iritsi daitezkeen. Sahil ekialdeko kostaldearen izena da, olibondo labore bakarrekoa. Lur barnerantz estepa hedatzen da. Tunisiaren hegoaldea, estatuaren %40a, Sahara basamortuak hartzen du.
Iparraldean Mejerda ibaia herrialdeko ur-laster iraunkor bakarra da; Aljerian sortzen da eta Tunisko golkoan itsasoratzen da ibar emankorra moldatu ondoren. Mendikateetatik hegoaldera estepa-ordokia hedatzen da, mendebaletik ekialdera jaisten delarik. Ordokiaren oinetan zerrenda laua eta behea dago, batez ere chot edo aintzira gaziek eta maiz askotan lehortuek osatua dena. Handik hegoaldera basamortua hedatzen da, Aljeriako Ekialdeko Erg Handiaren jarraipena, gizakien bizileku bakarrak putzu artesiar zenbaiten inguruetan aurkitzen direla. Itsasertz ebakiak, lurmuturrak (Zuria, Bon) eta golkoak (Hammametekoa, Gabeskoa) moldatzen ditu eta handik hurbil zenbait uharte (Jerba, Kerkenna) aurkitzen dira.
Iparraldeak Mediterraneoko klima du negu arinak eta uda lehor beroak eta mendietako iparraldean urteko 1.000 mm eta gehiago euri ur biltzen da. Zenbat eta hegoalderago joan gero eta klima gogorragoa da; estepan urteko 150–400 mm ur biltzen bada, hegoaldeko basamortu eremuetan ez da 100 mm-ra iristen urteko euria. Kostaldeko klima, oro har, ihintzak, lainoek eta halako fenomenoek gozatua izan ohi da. Iparraldean Mediterraneoko basoari dagozkion zuhaitzak heltzen dira (artea, artelatza, olibondoa eta beste); estepak gehienbat espartzuak estaliak dira, basamortuan ia landarerik batere ez dela.
Gizartea
Erlijio ofiziala islama da (suniak % 99,4). Biztanleen banaketa hau da: arabiarrak % 98,2; berberiarrak % 1,2. Gizarte aurrerakuntzen (biztanleriaren % 7 bizi da bakarrik pobretasun mailatik behera) eta aurrerakuntza juridikoen (emakumearen estatutuaren erreforma) bidez, Tunisiak hazkunde demografikoa kontrolatu ahal izan du. 1966an familia plangintza jarri zen abian eta hazkundea berehala jaitsi zen: % 2,5etik % 1,8ra jaitsi zen hamar urtetan. Hala ere, jaiotza tasak garaia izaten jarraitzen du, eta 15 urtetik beherakoek biztanleriaren % 35 hartzen dute. Irakaskuntza eta alfabetatze maila Aljeria eta Marokokoa baino hobeak dira. Analfabetoak biztanleen % 33 besterik ez dira 15 urtetik gorako biztanleetan; 1993-1994 urteetan kanpaina handiak egin ziren ehuneko hori jaisteko. Tunisiako biztanleria oso homogeneoa da (berbere gutxi dago). Biztanle gehienak kostaldean bizi dira. 1972ko liberalizazioaren ondoren gizarte mailen arteko aldeak nabarmendu egin ziren. 1970-1980 urteen bitartean, berriz, nahaste handiak izan ziren gizartean, inflazioaren eta erosteko ahalmena jaistearen ondorioz. 1990eko hamarraldiaren hasieran gizartearen egoera zaila zen oraindik; hala ere, hainbat hitzarmen izenpetu ziren sindikatuekin eta horrek baretu egin zuen zertxobait egoera. Biztanle aktiboen laurdena langabetua da. Gobernuak 1970eko hamarraldiaren hasieran Europarako emigrazioa eten bazuen ere, mugak itxiz, emigrazio horrek ezkutuan jarraitzen du. Zine el-Abidine Ben Ali-ren erregimenak 1995. urteaz geroztik saio ugari egin ditu pobretasunari aurre egiteko: solidaritate funts nazionala osatu eta mikrokredituetarako banku bat sortu du, nekazari guneak zabaldu ditu, nazioarteko laguntza eta egitasmo sozialak bultzatu ditu, etab.
Bizargorri
Bizargorri (Barbarossa) izan daiteke:
Tunisia
Antzinatea
Berberiar nomadak dira lehen biztanle ezagunak. K.a. XII. mendetik K.a. II. mendera feniziarrek merkataritzarako portuak ezarri zituzten Tunisiako kostaldean. K.a. VIII. mendean Kartago sortu zuten: Tiroko kolonia zen hasieran; bi mende geroago, zenbait portuk osaturiko itsas inperio baten buru zen, gutxi gorabehera egungo Tunisia hartzen zuen lurraldea bere mende zuelarik. Gerra Punikoetan galtzaile irtenik (K.a. 146), Kartagok, mendeko lurraldea barne, Erromako Afrikako probintzia osatu zuen. Erromako gerra zibilen ondoren, hango nekazaritzak garapen handia izan zuen inperioarentzat laboreak, olioa eta ardoa ekoizten zituela. Herrialdea ia erabat erromatartua, latinizatua eta kristautua izan zen. Behe Inperioan, ordea, pobretu zen eta 429-433 aldian bandaloek beren mende hartu zuten; horren ondorioz erromatarturiko berberiar asko lehengo ohituretara bihurtu ziren. Bizantzioren nagusitasunak (533 - 698) ez zuen joera hori galarazi ahal izan.
Islama Tunisian
Arabiarren inbasioa 647an abiatu zen. 670ean Kairuan sortu zuten eta 705erako, berberiarren eta bizantziarren erresistentzia hautsirik, herrialde osoaz jabetuak ziren. Islama laster zabaldu zen Tunisia osora. Hiri berriak sortu zituzten kostaldean: Susa, Monastir, Sfax. Arabiarren azpian, Tunisiak eta Aljeriako ekialdeak Ifriqiya probintzia osatu zuten. Gobernariek, omeiarrak lehenik eta abbastarrak gero, Kairuanen zuten egoitza. 800etik 909ra Sizilia ere mendean hartu zuen hango dinastia batek, aglabtarrak, aginpide autonomoa osatu zuen. 909an fatimatarrak nagusitu ziren eta kalifa-herri xiita ezarri zuten Kairuanen. 972an fatimatarrek beren meneko ziren ziriar berbereen esku utzi zuten Tunisia. 1160an Abd al-Mumimek, almohadeen dinastia berbereko kalifak, bere inperioaren barne ezarri zuen Tunisia. 1236tik aurrera hafsidarrek estatu sendoa egituratu zuten eta haien mendean herrialdea aurreratu zen, ekialdeko elementuak eta zibilizazio hispano-arabiarraren ezaugarriak batzen zituen arte originala garatu zutelarik.
Frantziarren mende
XIX. mendearen hasieratik izatez burujabetasuna erabatekoa zen. Garai hartan mendebalarekiko merkataritza eta kultura harremanak areagotu ziren. Administrazio txarraren ondorioz, porrot ekonomikoa gertatu zen eta zorrak zirela eta, Frantziak, Ingalaterrak eta Italiak haren gaineko finantza batzorde bat osatu zuten. 1881ean muga gatazka batzuen aitzakiarekin, Frantziako tropak herrialdean sartu ziren; denbora laburraren buruan Tunisia protektoratu izendatu zuten, frantses administrazioa ezarri zuten eta kolono europarrak hango lurrez jabetzen hasi ziren. XX. mendearen hasieratik Tunisiako abertzaleak herrialde askearen alde azaltzen hasi ziren. 1920an Destour alderdi abertzaleak gobernuan parte hartzea eskatu zuen. Zapalkuntzaren ondorioz higikunde nazionalista desegin zen, baina 1934an Habib Bourguiba buru zuen Neo-Destour alderdia eratu zen, Frantziako Herri Fronteak aintzat hartzen zuela. Bigarren Mundu Gerran borroken gertalekua izan ondoren (1942-1943) berriro azaldu zen higikundea eta, zenbaitetan erresistentzia armatua ere erabiliz, 1956an burujabetasuna lortu zuen.
Tunisia burujabe
Konstituziogintzako batzarrak errepublika aldarrikatu zuen eta 1957an Bourguiba izendatu zuen lehendakari. 1964an frantses kolonoen lurrak nazionalizatu zituzten. Bourguiba lehendakari zenbait aldiz hautatua izan ondoren, 1975ean bizi arterako lehendakari izendatu zuten. Hala eta guztiz, erregimenaren aurkako oposizioa gero eta handiagoa zen eta matxinada zenbait lehertu ziren. 1987an Bourguiba bere kargutik kendu zuten eta Zine al-Abidine Ben Ali lehen ministroak hartu zuen haren lekua. 1989ko hauteskundeak burujabetasunaz gero aginpidean zen alderdiak irabazi zituen, eta Ben Ali lehendakaria bere karguan berretsi zuten. Hala ere, hauteskunde haietan argi eta garbi ikusi zen Tunisian zegoen polarizazio politikoa: batetik Elkarte Konstituzional Demokratikoa zegoen (RCD), alderdi ofizialista hain zuen, eta bestetik Hezb Ennahda higikunde islamiarra; legez kanpo bazegoen ere, hauteskundeen %15 hartu zuen hautagai independenteen bidez. 1990ean Amnesty International erakundeak Tunisiari buruzko txosten bat aurkeztu zuen, atxilotuek jasaten zituzten torturak salatuz, eta heriotza zigorrak aldatzea eskatuz. Baina Ben Alik zapalkuntzaren aldeko legedia indartzen jarraitu zuen. 1993an lehendakariak oinarrizko eskubideak mugatzen zituen lege bat osatu zuen. Testuinguru horretan, 1994an Ben Alik botoen %99 lortu zuen. Ben Alik ekonomiaren liberalizazioarekin jarraitu zuen, eta baita gogortasunarekin ere politikaren alorrean. 1999an Munduko Diru Funtsak ekonomia erreformak bizkortzeko eskatu zion gobernuari, batez ere pribatizazioak. Azken hauteskundeak (2004an) botoen % 94,5ekin irabazi zituen, baina oposizioak iruzurra salatu zuen berriz ere.
2011. urtean izandako matxinadak Ben Ali agintetik kendu zuen. Ondoren, prozesu demokratiko bati ekin zitzaion. 2014ko urriaren 26an, Tunisiak 2011ko iraultzan demokraziarantz hasitako bidea hauteskunde legegile bidez amaitu behar zuen. Nida Tunis ezkerreko alderdi laikoa zen faborito inkestetan; Ben Aliren garaiko politikari eta enpresariak ere batu zitzaizkion. Baina ez zuen urruti Ennahda alderdi islamista moderatua. Bestalde, Alerta egoera gorenean zegoen Tunisia, jihadisten mehatxuagatik. Ansar al-Xaria talde salafistaren jarduna txikiagoa zen Tunisian, Estatu Islamikoa sortu zenetik. Baina segurtasun indarrak alerta gorenean ziren hauteskundeengatik, bereziki azken egunetan izandako erasoen ondorioz. Urriaren 24an, bezperatik etxe batean gotortuta zegoen ekintzaile talde baten kontrako operazioan sei pertsona hil zituen —tartean bost emakume— Terrorismoaren aurkako Brigadak. Urriaren 27an, Al-Nahda Tunisiako alderdi islamistak hauteskundeak galdu izana onartu zuen, eta Nida Tunis alderdi laikoa zoriondu zuen garaipenagatik. Emaitza ofizialak eman ez zituzten arren, inkesta guztiek zuten garailetzat Nida Tunis. Al-Nahdak azaldu zuen ez zizkiola «trabak» jarriko gobernu berriari, eta haiekin eta beste alderdiekin elkarlanean aritzeko prest zeudela, «herrialdearen interesen alde».
Urriaren 30ean, koalizio sekularra edo islamistekiko aliantza, aukera bakarrak ziren Tunisian. Nida Tunis alderdi laikoak irabazi zituen hauteskundeak, baina ez zuen gehiengo absolutua lortu. Azaroaren 23an, 2011ko matxinadarekin hasitako erregimen aldaketari azken oinarria jartzeko presidentetzarako hauteskundeak egin zituzten. Azkenik, bigarren itzulia egon zen, izan ere, Beji Caid Essebsi, Nida Tunis koalizio sekularreko hautagaiak lortu zuen boto gehien, baina ez zuen %50ko muga igaro. Bigarren itzulian, Moncef Marzuki azken presidentearekin aurrez aurre izango zen. Lehia estua espero zen bigarren itzulirako.
Abenduaren 21an, Presidentea aukeratzeko hauteskundeen bigarren itzulia zuten Tunisian. Ben Aliren osteko trantsizioaren azken urratsa zen, baina herrialdea polarizatuta zegoen. Lehen emaitzek Essebsiri ematen zioten garaipena hauteskundeetan botoen %55,5 eta %56,5 artean ematen eskuratuta.
Abenduaren 22an jakin zenez, Essebsik irabazi zituen presidentetzarako hauteskundeak, izan ere, Nida Tunis alderdi sekularrak boterea ziurtatu zuen garaipenarekin.
2015eko urtarrilaren 5ean, Tunisian gobernu laiko bat gidatzeko prest azaldu zen Habib Essid.
Kultura
Bestela, frantziar kolonizazioaren eraginez frantsesak paper garrantzitsua dauka Tunisian, ofiziala ez den arren, eta Hezkuntzan, hedabideetan eta negozioen esparruan erabiltzen da modu zabalean. Herritar gehienek badakite, bai eta italiera ere neurri txikiago batean, hurbiltasun geografikoa dela-eta.
Banaketa administratiboa
Tunisia 24 probintziatan antolatua dago:
Probintziak 262 barrutitan (mutamadiyat) banatzen dira eta hauek udalerritan.
Corcubióngo itsasadarra
Corcubióngo itsasadarra edo Cee eta Corcubióngo itsasadarra Galiziako Coruñako probintzian dagoen itsasadar bat da. Rias Baixas itsasadar multzoaren barnean dago.
Bere kostaldean Fisterra, Corcubión, Cee, Dumbría eta Carnota udalerriak daude. Itsasadar honek arku zabal bat osatzen du, Finisterre lurmuturrean hasi eta Xallas ibaiaren bokalea eta O Ézaro herria barne hartzen ditu, gune honetan Ézaroko badia deitzen zaio, eta Pindo mendia multzo guztiaren gain dago, itsasadarraren arkua hegoalderuntz irekiz doa, Carnotako hondartzara iritsi arte, bertan senada bilakatzen da.
Brenseko kaia itsasadar honetan kokatua dago, bertatik merkantziak jasotzeko kargaontziak sartu ohi dira.
Arabiako goma
Arabiako goma polisakarido naturala da, uretan erraz urtzen dena. Galaktosa, azido glukuronikoa, arabinosa eta antzeko azukreak ditu osagai. Molekula pisua 250.000 ingurukoa du. Akazia zuhaitzetan sortzen da, eta pusketaka kendu eta garbitu egiten da industrian erabili ahal izateko. Erruz erabiltzen da elikagaien industria, egonkortzaile gisa. E-414 kodearekin azaltzen da.
Garai batean, Acacia nilotica zuhatzetik ateratzen zen Arabian eta Asia mendebaldean. Duela 5.000 urte inguru, Egipton, momiak biltzeko erabiltzen zuten. Gaur egun Afrika iparraldeko Sahara basamortua eta hegoaldeko sabanaren artean, Senegaldik Eritrea arterainoko Sahel eskualde tzarrean ekoizten da; nagusiki, %70, Sudanen. Estimatuenak Sudango Kordofangoa eta Senegalgo Ferlokoa dira.
Egun Acacia senegal eta Acacia seyal zuhaitzei kentzen zaie batez ere. Azaleko zauriak egin azalean eta, zauria ixteko isuriko duen jariakina bildu. Zauritik atera orduko zihatu egingo da eta gogortu. Zuhaitz bakoitzak libra erdi bat inguru eman dezake, sasoiko. Mundu osoan, gero eta goma eske handiagoa dagoenez, beste espezie eta generoetako zuhaitzetatik ere gero eta gehiago ateratzen da.
Michele Timms
Michele Margaret Timms (Melbourne, Australia, 1965eko ekainaren 28a) Australiako saskibaloi-jokalari ohia da. 3 domina lortu zituen Australiarekin egindako nazioarteko lehiaketetan.
Ibilbidea
1984an hasi zuen bere ibilbide profesionala Bulleen Melbourne Boomers klubarekin, Emakumezkoen Saskibaloi Liga Nazionalean (WNBA). 1989-1990 denboraldian Lotus Munich talde alemaniarrak fitxatu zuen eta kontinentetik kanpo joan zen profesionalki jokatzera, lehen jokalari Australiarra izan zen hori egiten. Emakumezkoen Saskibaloi Liga Nazionalean hainbat klubekin jokatu zuen, hauen artean, Perth Breakers eta Nunawanding Specters, azken honetan, hainbat titulu irabazi zituena jarraian 1986tik 1989ra. Michelek Emakumezkoen Saskibaloi Liga Nazionalean egin zuen ibilbidean, zazpi aldiz egon zen bost jokalari hoberenen artean eta guztira 265 partida jokatu zituen.
Opals-ekin ere lau mundu mailako lehiaketa jokatu zituen. Malasian egindako lehiaketan Timms taldean puntu gehien lortu zituen jokalaria izan zen. Hau baino bi urte lehenago, domin olinpikoa lortu zuen lehen saskibaloi talde Australiarrean hartu zuen parte. Olinpiada hauek Atlantakoak izan ziren, 1996koak: Australiak brontzezko domina lortu zuen Ukraniarrak garaitu ondoren. Eta baita hemen ere, Timms taldean puntu gehien lortu zituen jokalaria izan zen. Geroxeago, Sidney-ko 2000. edizioan, taldeko kapitaina izendatu zuten eta honekin batera, taldeak zilarrezko domina irabazi zuen.
Bere lan bikainak eta ospeak WNBA, AEBetako liga profesional berrirako hautagai ezin hobea bihurtu zuen. 1997an, ligaren hasierako denboraldian, Phoenis Mercuryrekin bat egin zuen. Aldi beran, ligan jokatu zuen lehen australiarra izan zen, eta bertan, Timms-ek 12.1 puntu, 3.7 errebote, 5.1 asistentzia eta 2.6 lapurreta egin zituen. Hurrengo denboraldian, bere estatistikak 6.9 puntura joan ziren, 2.5 errebote eta 5.3 asistentzia. Ondoren, WNBA-ko finaletan jokatu zuen Houston Comets-en aurka. Bertan, Houston Comets-ek irabazi zuten. Hurrengo partiduan ere Comets-ak izan ziren garaile.
Guztira Timms-ek 116 partidu jokatu zituen fase erregularrean, 866 puntu lortu zituen, 313 errebote hartu eta 551 asistentzi egin zituen. Phoenix Mercury, 2002ko abuztuaren 7an erretiratu zen.
Siôn Bradford
Siôn Bradford, Ieuan Tir Iarll bezala ere ezaguna eta ingelesez John Bradford, (1706-1785) poeta galestarra zen. Betws-koa zen, Tir Iarll, Glamorgan, Galesko hegoaldekoa hain zuzen.
Edward Williams (Iolo Morgannwg) poetaren irakaslea zen eta berarekin elkarlanean aritu zen. Nahiz eta Siôn poeta gailena ez izan, Galesko XVIII. mendeko kultura piztueran lagundu zuen.
Iolok Siônen hainbat idazlan transkribatu zuen: Cyfrinach Beirdd Ynys Prydain, Llafar Gorsedd Beirdd Ynys Prydain, besteak beste.
Alpeak
Alpeak edo Alpe mendiak Europa erdialdeko mendikate garrantzitsua da. Punturik garaiena Mont Blanc mendia da, 4.810 metrokoa. Alpeen inguruan dauden ibai emaritsu eta laborantza-lur aberatsei esker, gaur egun ezagutzen dugun zibilizazioa garatu zen. Beste mendi nagusiak Monte Rosa (4.634 m), Dom (4.545 m), Weisshorn (4.505 m) eta Cervino (4.476 m) dira. Italia, Alemania, Austria, Suitza, Frantzia, Liechtenstein eta Esloveniako hainbat eskualdetan hedatzen dira.
Etimologia
Alpes hitzaren esanahi etimologikoa bailara da. Horrek agerian uzten du izena jarri zitzaienean, garrantzi handiagoa zutela larre garaiek mendi gailurrek baino. Europako herririk primitiboenetako bat osatzen duten zeltek alpe izena eman zieten orokorrean mendi malkartsu guztiei.
Ez dakigu zeltak ala latindarrak izan ziren izena jarri zietenak, baina bai bertako elurraren kolore zuri itzelak bultzatuta egin zutela. Alpes hitza latinezko albos (zuria) hitzetik etor liteke edo alb haren baliokide zeltarretik.
Mikel Buesa
Mikel Buesa Blanco (Gernika-Lumo, - ) bizkaitar ekonomialari eta aktibista da. Madrilgo Complutense Unibertsitatean katedraduna, Ermuko Foroaren presidente eta Batasuna, Aurrerapena eta Demokraziaren bultzatzailea izan zen.
Salina (uhartea)
UNESCOk 2000. urtean Gizateriaren ondare izendatu zuen. Greziarrek Διδύμη (bikiak) zioten, Fossa delle Felci (962 m.) eta Monte dei Porri (860 m.) sumendiek osaturik dagoelako.
Alpeak
Etimologia
Antzinako mitologia germaniarrean, Alp mendi gailurretan bizi zen aireko espiritu bat zen, noizbehinka inguruko herrietako lasaitasuna zapuztera jaisten zena.
Deskribapen fisikoa
Arku itxurako mendikatea da, 1000 km-ko luzera eta gehienez 400 km-ko zabalera duena. Ugariak dira 4000 metro baino gehiagoko mendiak. Irizpide geologiko eta geografikoak erabiliz, hiru sektoretan bana daiteke:
Orogenia
Mendikate horren formakuntza konplexu samarra da. Mesozoikoan (duela 245 eta 65 milioi urte, Aro Sekundarioan) eta Zenozoikoan (haren lehen zatian, Aro Tertziarioan) gertatutako mugimendu tektoniko batzuen ondorioz sortu zen, Magrebetik Uraletara zabaldu zirenak. Ingurune haietan itsas sakonune handiak zeuden, Afrikako eta Europako plakak elkartzean itxi zirenak: toleskuntza ikaragarriak sortu zituzten, iparralde eta mendebalderantz lehendabizi, eta hegoalde eta ekialderantz gero.
Toleskuntzen ondorioz, gainazaleko plaka sedimentarioak hauen norabide berean desplazatu ziren. Hala eta guztiz ere, konpresioaren ondorengo garaietan, hedapen mugimenduak egon ziren, altxatutako guneen flexioaren ondorioz. Horrek sortu zuen Alpeek egun duten orografia konplexua.
Geologia
Orogenoetan, orokorrean, sekuentzia bera jarraitzen da. Erdialdean barne eremu kristalinoa dago, bi aldeetara toles eta zamalkudura gerrikoa eta horren alboan lurraldeaurre arroa edo foreland arroa. Alpeetan, ordea, ez da guztiz betetzen.
Lurraldeaurre arroa eta toles eta zamalkadura gerrikoa alderantzizkatuak egotearen arrazoia Triasikoko materialen hedapenak eta horren portaerak baldintzatzen dute. Keuperreko materialek maila disarmonikoa osatzen dute, hau da, portaera moldakorrez osatutako geruza, gainetik eta azpitik dauden materialek esfortzuaren aurrean portaera desberdina izatea ahalbidetzen duena.
Alpeak tlkaz eratu ian dira. Kontrako bi indarren eraginez, konpresioa gauzatzen da eta indar tangentziala sortzen da: harexen ondorioz, kontinente lurrazala eta litosfera loditu diren. Modu horretan, desoreka isostatikoa eratu zen. Orogeno Alpetarraren zamak eragiten duen esfortzu lateralaren eraginez, alboko materialek hondorapena jasan zuten, konpentsazioa lortzeko.
Hutsune hori sedimentuz bete zen (gerora, Molasse arroa izan zena). Behin lurralde aurre arroa metatuta, esfortzuek segitu zuten, baina metatutako materialen gainzamak material horien deformazioa saihestu zuen. Beraz, esfortzu hori desplazatu zen eta zamalkadurak lurralde aurre arrotik urrunago eratu, beti ere maila disarmonikotik gorako materialetan, azpikoak Keuper facieko materialen bitartez babestuta baitaude. Orogenoaren eremu sakonagoetan zamalkadurek basamentuan eragina izaten dute eta materialak metamorfismo gradu altuagoaren eraginpean pairatzen dute deformazioa. Hori dela eta, deformazioa moldakorragoa da eta deformazioa egokitzeko eskala handiko toles etzanak eratu ziren. Horren adibide Dent de Morcles da.
Bergentzia bikoitz asimetrikodun orogenoari esaten zaio. Guneko eremu deformatutik abiatzen diren narrasdura mantu erraldoiak iparralderantz daude eta iparralderako bergentzia nabarmena erakusten dute. Hegoaldeko toles eta zamalkadura gerrikoko egiturek, aldiz, hegoalderanzko bergentzia dute, baina eskala txikiagoan.
Klima eta landaretza
1.000 eta 2.000 m-ko altueran, labore lurren leku hartzen dute basoek, eta 2.000 m-tik gorako eremuetan lubizi eta betiereko da nagusi. Lantze-lurrak eta biziguneak behereko egutera edo eguzkialdeetan egokitu dira. Alpeetan sortzen dira Europako ibai nagusi zenbait (Po, Adige, Rodano, Rhin, Drave)
Glaziarrak
Egun dirauten glaziar alpetarrak Kuaternarioko glaziazio handiaren ondorio dira eta etengabe atzera egiten ari dira, gainera. Hala ere, XX. mende amaierako datuen arabera, glaziare ugari zenba daiteke mendikate osoan zehar. Handienak, ekialdetik mendebaldera, honakoak dira:
Biztanleria eta ekonomia
Alpeetako biztanleria antzinakoa da: XIX. mendeko industria iraultzak (burdinbideak, hidroelektrizitatea, lurlan teknika berriak, turismoa) aldatu dituzte guztiz etxeko nekazaritza, abere hazkuntza eta artisautza oinarri zituen gizartearen bizi baldintzak.
Herri txikietako biztanleria urritu egin da, handiagoenen faboretan (Grenoble eta Innsbruck hiriek 100.000 biztanletik gora dituzte). Alpeetako industria elektrizitateaz baliatu da industria zaharrak indarberritu eta elektrokimika nahiz elektrometalurgia garatzeko (Valais, Aosta, iparraldeko Alpe frantsesak, Bolzano eta Save jugoslaviarra).
Komunikabideen garapenak, bestalde, badu ikustekorik aurrerapen horrekin: burdinbide tunelak daude, adibidez, Fréjus (1871), San Gotardo (1882), Aarlberg (1884), Simplon (1906); nazioarteko mendate eta errepideak, Furka (1886), Galibier (1891), Iseran (1937), Grand-Saint-Bernard eta Mont Blanceko tunelak, kasu.
Negu kirol eta atsedenaren inguruan garatu den turismo industriak izugarrizko indarra hartu du Alpeetan, eta populazioa berriz emendatu. Bainuetxe termalak —asko ugaldu dira—eta, nagusiki, negu kiroletarako egonlekuak Alpeen geroa baldintzatzen duen turismoaren garapen azkar baten ondorio zuzena dira.
Bibliografia
Apraiz, A (2005): Plaka tektonika: Lurraren funtzionamendua ulertzeko teoría. UEU, 329-353.
NGC 1292
NGC 1292 galaxia espiral bat da, Fornax konstelazioan. Edward Emerson Barnardek aurkitu zuen n.
Zêzere ibaia
Zêzere, Portugaleko ibai bat da, Tajo ibaiaren ibaiadarrik garrantzitsuenetako bat. Serra da Estrelan jaiotzen da, 1900 metroko altueran, Cântaro Magro bezala ezagutzen denaren ondoan. Tajorekin, Cônstanciatik ekialdera batzen da, 200 kilometro inguruko ibilbidea egin ondoren. Bere arroak, 5043 kilometro karratuko hedadura du.
Laetacara flavilabris
Laetacara flavilabris Laetacara generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Zêzere ibaia
Bere ibaiadar nagusiak, honako hauek dira:
Maria del Carmen Goñi
Maria del Carmen Goñi (Iruñea, 1930eko urriaren 24a - ) nafar aktore eta telebista aurkezlea da. Irratian hasi bazen ere, telebistagatik da ezaguna. Bikoizketa arloan ere egin du lan.
Zêzere ibaia
Eskuinetik
Ezkerretik
Hidroelektrikoki, Bouçã, Cabril eta Castelo de Bodeko uharken bidez probesten da.
Separate Lies
Separate Lies (euskaraz Gezur Bananduak), 2005eko Julian Fellowes ingeles zinema zuzendariaren drama film bat da. Nigel Balchin idazlearen A Way Through the Wood (1951, Bidea Basoan Barna) eleberrian oinarritua dago. Tom Wilkinson, Emily Watson, Rupert Everett, Linda Bassett eta Richenda Carey aktoreek antzeztu zuten.
María Natividad Bermejo Arrieta
María Natividad Bermejo Arrieta (Logroño, Errioxa, 1961) errioxar artista garaikidea, eskultorea, ikertzailea eta irakaslea da.
Separate Lies
Argumentua
Erresuma Batua, Londres. James Manning (Tom Wilkinson) abokatu dirudunak eta Anne (Emily Watson) emazteak bizimodu erosoa daramate. Halere, William Bule (Rupert Everett) gizon galaia eta gertaera tragiko bat senar-emazteen bizitzetan gurutzatzean ezusteko amaiera ekarriko duten gertakizun eta gezur saila jazoko dira.
María Natividad Bermejo Arrieta
Biografia
Logroñon jaio zen 1961ean, Arte Ederretan lizentziatu zen Madrilgo Complutense Unibertsitatean eta doktoretza Salamancako Unibertsitatean egin zuen, han CESICeko ikerketa-bekaduna izan baitzen.
Lan ibilbidea
1991tik 1993ra irakasle izan zen Madrilgo Complutense Unibertsitateko Arte Ederren Fakultateko Marrazketa Sailean. 1997az geroztik, Vigoko Unibertsitateko Adierazpen Artistikoaren Saileko «Eskultura» jakintza-arloko unibertsitateko irakasle titularra da, Pontevedrako campusean, eta lan hori arte-sorkuntzarekin konbinatzen du.
Arte-estiloa
Bere lehen erakusketatik, marrazkiari ekoizpenaren paper nagusia ematen aitzindaria da. Formatu handiko lanak, grafitoz, pastel beltzez eta/edo gouachez paperean eginak, oso kalitate onekoak dira. Bere lana zentzumenezkoa da. Bere lanak ikustean ikusmenarekin esperimentatzeko gonbita, baina, aldi berean, gogoeta egiteko behar zorrotza sortzen dute.
Lanak
Erakusketa ugari egin ditu eta bere lana Espainian nahiz Europako hainbat tokitan ikusteko aukera izan da: Danimarka, Portugal, Alemania, Frantzia. Haren lana, besteak beste leku hauetan azaldu da: Burgosko C.A.B., Leongo MUSAC, Madrilgo Marrazketaren ABC Museoa, European Central Bank, Frankfurt, Alemania; Berlingo Cervantes Institutua, New York, Pekin; Madrilgo Alcalá 31 aretoa; Sala Amós Salvador. Logroño; MNBA,Buenos Aires, Argentina; Granadako José Guerrero zentroa; Estrany de la Mota galeria; Madrileko Egam galeria eta Sevillako Rafael Ortiz galeria.
Bere lanak hainbat bildumatan daude, besteak beste, Gasteizko ARTIUM Museoa; Leongo MUSAC; CAB, Caja de Burgos arte-zentroa; MARUGAME-HIRAI Museoa, Marugame, Japonia; Errioxako Kultur Bilduma, Logroñoko Udala; Caja Madrid Fundazioa; Madrileko Sofía Erregina Museoa bilduma; Cácereseko Helga de Alvear Arte Garikidearen museoa; Circa XX Pilar Citoler Bilduma, Zaragozako Diputazioa; Banesto bilduma; Banco de España; Madrileko Arco IFEMA bilduma; Martínez Guerricabeitia bilduma, Valentziako Diputazioa, CAL-CALGÖ bilduma, Bartzelona. Accenture bilduma.
A-3 kaia
A-3 kaia Bilboko portuko kanpoaldeko kaietako bat da. Kaiak 830 metroko luzera dauka. Jatorriz kotxeak kargatzeko eta ro-ro trafikorako kaia izan behar zuenak, erabilera anitz izan ditu azken urteetan. Horrez gain, A-3 kaia AZ-2 eta AZ-3 kai berrien eraikuntza gunearen ondoan dagoenez, kai berri hauen porlanezko egitura eraikitzeko enkofratua dago bertan.
Ezaugarriak
2000eko hamarkadaren hasieran amaitu zuten, TMB eta ATM kontainer terminalen kaien ondoren. Hasieran kaia Bergé mantenduriko autoen garraio ontziek erabili zuten, baina egitasmo hori bertan behera geratu zenetik hainbat erabilera izan ditu. Bilboko portura matxurak konpontzera etortzen diren ontziek erabili izan dute, edo sufrea bezalako gaiak kargatzeko. 2010ean Transfennicak A-2 kaitik A-3 kaira eraman zituen bere ontzien etorrera Bilboko portura, bi urte lehenago ezarritako Bilbo eta Zeebrugge arteko "Itsasoko autobidea" delakoaren trafiko handitzeak A-2 kaian zeukan eremua txiki uztean. 2011ko apirilean Britanny Ferries enpresa frantziarrak ezarriko duen ferry berriak ere A-3 kaia erabiltzea aurrikusten da, horretarako autoek kaiaren mendebaldean dagoen ro-ro arrapal erabilita.
Bergeren leku aldaketa
Hiru urte beranduago, 2011ko urtarrilaren 31n, portuaren erabaki hori bertan behera geratu zen, 2008an hasitako krisialdi ekonomikoak eraginda. Enpresak A-3 kaira aldatzearekin lortutako etekina baino gehiago izango litzateke aldaketa hori burutzeko beharrezko dirua eta inbertsioa.
Garate Studios
Garate Studios 2000an M-ak, Kortatu, Negu Gorriak edota Nación Reixa musika taldeetako gitarrajolea izan zen Kaki Arkarazo musikariak sorturiko grabazio estudioak dira. Gipuzkoako Andoain udalerrian daude. Estudioa bi grabazio estudio eta zuzeneko grabaziorako ekipo mugikor batez osatuak daude.
Sorreran, musika munduan ibilbide luzeko injiniari zein musikari dugun Kaki Arkarazoren haserako ideian oinarriturik, estudioak Haritz Harreguy, Mikel Abrego, Izaskun Silva eta Kaki berak osaturiko lan taldeak sortuak izan ziren.
Estudio honetatik talde ugari igaro dira, tartean Chucho, ADN, Fermin Muguruza, Vetusta Morla, Dixebra, Kashbad, Anari, Skabidean, Amparanoia, Betagarri, Banda Bassotti, Atom Rhumba, Los Deltonos, Habeas Corpus, Eraso!, Soziedad Alkoholika, Sagarroi, Skalariak, Berri Txarrak, Kaotiko, Kuraia, Miqui Puig, Manta Ray, Cultura Probase, La Maravillosa Orquesta del Alcohol, O sonoro maxín edo NAO.
Alford (Massachusetts)
Alford Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Berkshire konderrian dago, Massachusetts estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Endine Gaiano
Endine Gaiano Italiako udalerri bat da. Bergamoko probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Asturierazko literatura
XIX. mendean aipagarriak dira Xosé Caveda y Nava, Xuan María Acebal eta Teodoro Cuesta poetak eta, agian hauen guztien gainetik, Fernán Coronas. Egile garaikideen artean, Manuel Asur eta Xuan Bello dira azpimarratzekoa.
Historia
1639an Antón de Marirreguera apaizak argitaratutako Pleitu ente Uviéu y Mérida poles cenices de Santolaya liburua da asturieraz egindako lehen idazlana.1839an, argitaratu zuten Uvieun Colección de poesías en dialecto asturiano, Xosé Cavedak antolaturik.1974tik aurrera, berriz, Surdimientu ('loraldia') izeneko kultur mugimendua piztu zen, Francoren azkeneko urteetan eta Conceyu Bable elkartearen sorrerak bultzaturik.
Endine Gaiano
Mugakideak
Endine Gaianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Jina
Jina (euskaraz «Gaizkiaren garailea») jainismoaren ustezko sortzaileari ematen zaion izena, Śākyamuniren garaikidea (K.a. VI. m.). Elezaharrak dionez, haren bizitzak badu antzik Śākyamuni Budarenarekin. Bengalako klan batean jaio eta printzeak bezala hezi zuten; ezkondu eta alaba bakarra izan zuen. Hogeita zortzi urte zituenean gurasoak hil zitzaizkion, ondasunak banatu eta fraide egin zen. Handik hamahiru hilabeteetara biluzik bizitzea erabaki zuen; erromes ibili zen, eta hamahiru urte horrela igaro ondoren Jainkoarengandiko argitasuna jaso eta Jina bihurtu zen. Hogeita hamar urtean zehar aritu zen doktrina irakasten, bizitzan jasotako esperientzietan oinarrituta.
Alicia (Arkansas)
Alicia Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Lawrence konderrian dago, Arkansas estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mormyrops engystoma
Mormyrops engystoma Mormyrops generoko animalia da. Arrainen barruko Mormyridae familian sailkatzen da.
Croisances
Croisances Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Croisances udalerrian erroldatutako biztanleak 35 ziren. Familiak 16 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 42 etxebizitza zeuden, 15 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 22 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 42etxeak ziren. 15 etxebizitza nagusietatik 14 bere jabearen bizilekua ziren eta 1 alokairuan okupaturik zegoen; 1ek hiru gela zituen, 5 etxek lau zituzten eta 9 etxek bost zituzten. 14 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 10 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 5 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 19 ziren, horien artean 12 aktiboak ziren eta 7 inaktiboak ziren. 12 pertsona aktiboetatik 10 lanean zeuden (6 gizon eta 4 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 gizon). 7 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden eta 1 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an herrian zegoen saltoki bakarra ostalaritza eta jatetxe enpresa batena zen.
2000. urtean Croisances udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
NGC 1293
NGC 1293 galaxia bat da, Perseus (konstelazioa) konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Josefina Serratosa
Josefina Gaxa Pereira (Donostia, 1911ko martxoaren 5 a - Madril, 1990eko abenduaren 14a), Josefina Serratosa izengoitiz ezaguna, gipuzkoar aktorea izan zen.
Biografia
Senarra aktorea zuen ere: José Sepúlveda. Bere karrera 1930eko hamarkadan antzerkian hasi zen eta 1950eko hamarkadan zinemari ekin zion. 1952an debutatu eta garia haietako espainiar zuzendari nagusien agindupean- Florián Rey, Juan de Orduña, Juan Antonio Bardem, José María Forqué, Fernando Fernán Gómez, Edgar Neville edo Pedro Lazaga- hainbat bigarren mailako pertsonai antzeztu zuen. 1960ko hamarkadaren amaieran erretiratu zen.
Bai (etnia)
Bai (baiz: Baipho; ), Txinako Herri Errepublikan bizi diren 56 talde etnikoetako bat da.
Azken erroldaren arabera, Bai etniako 1.858.063 pertsona bizi ziren Txinan, batez ere, Txinako Yunnan probintziako Dali gunean, Guizhou probintziako Bijien eta Hunan probintziako Sangzhin.
Arrasateko gaztetxea
Arrasateko gaztetxea Arrasaten (Gipuzkoa) kokatuta dagoen gaztetxea da. Arrasateko Gazte Alternatiboen Kofradia Organizatuak (AGAKO) kudeatzen du. 2003ko ekainaren 7az geroztik egoitza berria du, Uarkape Pilotalekuaren ondoan.
Aurrekariak
Ospitale zaharreko gaztetxea baino lehenago, herrian gazteen beste esperientzia autojestionatu batzuk egon ziren. Hauen artean, AGAk (Arrasateko Gazte Asanbladak), udaletxean behin eta berriro lokal baten beharra aldarrikatu ondoren, Gurea zinema zena okupatu zuen. 1987ko apirilaren 4an hartu zuten eraikin erraldoi hori, eta iraun zuen denboran herrian zeresan asko eman bazuen ere, gazteek gauza asko antolatu egin zituzten bertan. Bataz beste, kontzertuak, ikastaroak, antzerkiak eta hitzaldiak. Horretaz gain, Sorgiña irrati librea eta P.G.B. sortu eta era berean, AGAko ikastaro batetatik abiatuta Tunantes del Norte antzerki taldea jaio zen.
Garaiko udaletxearekin tirabira handiak izan zituzten eta baita orduko giroak eragindako barne arazo batzuk ere. Horrek eta gerora kanpotik eragindako gertaera latz batzuen ondorioz 1989ko martxoaren 1ean AGAko ordezkariek gaztetxeko giltzak udaletxean utzi zituzten. Aurrez, gazteek udalari alboan zegoen ospital zaharra erabiltzeko eskaera egin zioten, baina ez zuten ezer lortu eta AGA poliki-poliki desagertuz joan eta gaztetxearen esperientzia bertan behera gelditu zen.
Gaztetxearen sorrera
1991ko Aste Santuan gazte batzuk San Frantziskoko kalistroetatik ospital zaharrera –Gurea zinema zaharraren pare-parera– sartzen hasi ziren eta haietako batzuk bertara anplia eta gitarra zein ping-ponga eramatea erabaki zuten, eta gazteen topaleku handi bat bilakatzen joan zen. Horrela sortu zen Arrasateko bigarren gaztetxea, 11 urtez iraun zuena.
Azken urteak
Gaztetxean bigarren hobekuntza lan garrantzitsuak egin zituzten gazteek, eraikinaren itxura eta azpiegitura dezente hobetuz. AGAKOk eta udalak adostutakoaren arabera, azken honek gaztetxeko argi-indarra hobetu eta komunak jarri behar izan zituen. Ospital zaharra gaztetxe bihurtu zenetik gutxira Xabier Zubizarreta alkateak bilera batera deitu zituen asanbladako ordezkari batzuk, hauen asmoak ezagutu ahal izateko, baina udaklaren eta AGAKOren harremana puntuala izan zen; kexak kudeatzeko, materialarentzako dirulaguntzak eskatzeko... Azken urteetan AGAKOko partaideak udaleko gazteria batzordeko arduradunekin hainbatetan bildu ziren, gaztetxe hau halabeharrez kokagunez aldatu behar zela adierazteko eta gaztetxe berriaren diseinua zehazteko.
Funtzionamendua
Gune asko ditu gaztetxeak: areto nagusia, barra, zinema, Itxungi irratia, tailerra, soinu gela, liburutegia, serigrafia tailerra, sukaldea, ordenagailu gela eta logelak.
Ekintzarik aipagarrienetakoa ostegunero izaten den Kooltur Ekintzak da. Ekintza kulturalak izaten dira astero, gehienetan formato txikiko kontzertuak. Euskal Herriko eta Nazioarteko taldeek jo izan dute bertan.
Argentinako Patagonia
Eskualdeen integrazio sistemaren arabera, Argentinako probintziak eskualdeka integratzeko probintzia arteko itunek sortutako lau eskualdeetako bat da, Argentinako Konstituzioaren 124. artikuluan oinarrituta. Horrela, Patagoniako Eskualdea 1996ko ekainaren 26ko Patagoniako Eskualdearen Fundazio Itunak sortu zuen.
Orokortasunak
Argentinako Patagoniar eskualdea bi irizpideren arabera banatzen da: Iparraldeko Patagonia (Río Negro, Neuquén) eta Hegoaldeko Patagonia (Chubut, Santa Cruz eta Suaren Lurraldea). Argentinako Patagoniak 800.000 km² baino gehiagoko azalera du.
Hiri nagusiak hauek dira: Neuquén Alto Valle del Río Negro eremuan, Comodoro Rivadavia itsasertzean eta San Carlos de Bariloche mendialdean; bestalde, Ushuaia hazkunde azkarrena duen hirietako bat da, planetako hiri australena eta Andeetako (mendebaldean edo hegoaldean) "beste aldean" dagoen Argentinako hiria.
In dubio pro actione
In dubio pro actione printzipioa administrazio-zuzenbidearen hatsarre edo printzipio bat da, eta lege edo arau bat interpretatzerakoan zalantzarik izanez gero, administrazioak edo epaileak ekintzaren alde, administratuaren alde, jokatu behar duela esan nahi du. Administratuaren aldeko berme gisa eratzen da hatsarre hau, Administrazioa behartuta baitago betiere araua administratuaren alde interpretatzera.
Joxemiel Barandiaran Udal Kiroldegia
Joxemiel Barandiaran Udal Kiroldegia Lazkaoko kiroldegia da. Inauguratu zutenetik hainbat pilota-partidu nagusi jokatu dituzte bertan, final asko tartean.
Bourmont (Marne Garaia)
Bourmont Frantziako udalerria da, Marne Garaia departamenduan dagoena, eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Bourmont udalerrian erroldatutako biztanleak 552 ziren. Familiak 241 ziren, horien artean 103 pertsona bakarrekoak ziren (44 bakarrik bizi ziren gizonak eta 59 bakarrik bizi ziren emakumeak), 51 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 71 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 319 etxebizitza zeuden, 253 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 34 bigarren erresidentzia ziren eta 31 hutsik zeuden. 222 etxeak ziren eta 63 apartamentuak ziren. 253 etxebizitza nagusietatik 150 bere jabearen bizilekua ziren, 88 alokairuan okupaturik zeuden eta 16 doan lagata zeuden; 36 etxek gela bat zuten, 10 etxek bi zituzten, 27 etxek hiru zituzten, 50 etxek lau zituzten eta 131 etxek bost zituzten. 171 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 106 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 77 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 312 ziren, horien artean 242 aktiboak ziren eta 70 inaktiboak ziren. 242 pertsona aktiboetatik 223 lanean zeuden (119 gizon eta 104 emakume) eta 19 langabezian zeuden (8 gizon eta 11 emakume). 70 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 15 ikasten zeuden eta 31 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Bourmont udalerrian 198 unitate fiskal zeuden, 474 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.683 euro zen.