cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Herta Herzog
Biografia
1979an Massing hil ondoren, Herzog akademiara itzuli zen, Tübingen eta Vienako Unibertsitatean irakatsiz eta artikulu akademikoak argitaratuz. Hori ezagunagoa da Estatu Batuetako telebista-telenobelak lehen aldiz jasotzeari buruz (batez ere Dallas eta Dinastia), bai eta Austriako antisemitismoari buruzko azterlan bat ere.
Laurogeita hamarreko hamarkadan, Leutaschen (Tirol) bizi izan zen, arrebaren familiatik gertu. Han hil zen 2010ean, 99 urte zituela, merkatu-ikerketako sortzaileen belaunalditik bizirik atera zen azkena.
Obra nagusiak
Herzog's On Borrowed Experience: An Analysis of Listen to Daytime Sketches Studies in Filosofia and Social Science aldizkarian argitaratu zen 1941ean. Paul Lazarsfeld, Theodor Adorno’s On Popular Music, Max Horkheimer’s Art and Mass Culture, Radio de Harold Lasswell, Segurtasun Pertsonala Murrizteko Tresna eta Cuherse Modernoko Teknologia Modernoaren Zenbait Inplikazio Sozial argitaratu zituen. Herzog aitzindaria izan zen irratidifusioko programen azterketarako erabilpen eta eskersarien ikuspegian, On Borrowed Experience-rekin, eguneko irrati-egunkarietarako emakumezkoen audientzia-azterketa aztertuz. Lortutako esperientziari dagokionez, bizitu egin da testu kanonikoetan.
Herzog-en ikerketak eguneko irratsaioak entzuten dituzten emakumeei galderak egitea ekarri zien, honako galdera hauekin: "zer esan nahi dute programek zuretzat?" "Zergatik entzuten dituzu programak?" eta "Zer egiten duzu programetan entzuten duzunarekin?" Galdera horien erantzunetatik abiatuta, Herzog-ek "problemetan sartu eta berriro ateratzeko" "formula estereotipatuan" laburbildu zituen. Herzog gai da, halaber, korrelazio bat zehazteko eguneko entzundako programa-kopuruaren eta entzulearen arazoen konplexutasunaren artean: "Entzulearen arazoak zenbat eta konplexuagoak izan, edo horiei aurre egiteko zenbat eta gutxiago izan, orduan eta programa gehiago entzuten direla dirudi".
Herzogek hiru eskersari nagusi aipatzen ditu entzuteagatik:
Orain kritikariek Columbiako Eskolaren parte gisa ikusten dute esperientzia. Columbiako Eskolak metodo berriak erabili zituen ikusleen jarrerak eta portaerak neurtzeko, edukia ikasi ordez. Liebes-ek honela azaltzen du: "Ikusleaz duen ikuspegia ez da inola ere jendeak "bitartekoekin" egiten duenari buruzko informazioa ematera mugatzen, baizik eta teoria kritikoaren espirituan ere, komunikabideek "beretzat" egiten dutenari buruz. Irratizaleei elkarrizketa egiteko Herzog hautatu izanak, edukia aztertu ordez, entzuleei ahotsa eta beren ekintzak justifikatzeko aukera ematen die, Herzogen suposizioak egin beharrean. Liebes-ek azaltzen du "Hau irakurleak errespetuz nola tratatu, edukia bere ikuspegitik aztertuz".
Sphaerodactylus armasi
Sphaerodactylus armasi Sphaerodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Sphaerodactylidae familian sailkatuta dago.
Kuhl pipistrelo
Kuhl pipistreloa (Pipistrellus kuhlii) hegoaldeko Eurasia eta iparraldeko Afrika artean topa dezakegun saguzar espeziea da. Bere ezaugarri nagusia mutur motza izatea da.
Basa eta Itsas Fauna eta Landaredian Arriskuan dauden Espezieen Euskadiko Zerrendaren interes berezikoen kategorian sartu zuten.
Shuto Tanaka
Shuto Tanaka (田中 秀人, 1985eko azaroaren 8a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu.
Eskafoide
Eskafoidea giza gorputzeko bi hezur bikoiti dira:
Muscicapa aquatica
Muscicapa aquatica Muscicapa generoko animalia da. Hegaztien barruko Muscicapidae familian sailkatua dago.
Crenichthys nevadae
Crenichthys nevadae Crenichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Goodeidae familian sailkatzen da.
Team Polti
Team Polti Gianluigi Stangak zuzendutako txirrindularitza talde profesional bat izan zen.
Taldea 1983ko denboraldirako sortu zen. 1994an Polti heldu zen babesle nagusi berri bezala, ordurarte Lampreren elkarbabeslea. Taldearen azken denboraldia 2000koa izan zen.
Taldean egondako txirrindulari handienak, Ivan Gotti, Richard Virenque, Luc Leblanc, Davide Rebellin eta Axel Mercks izan ziren.
1995ean Iñigo Chaurreau txirrindulari donostiarra fitxatu zuten, hiru urtez taldean egon zena.
Txirrindularitza materiala
Taldeak honako bizikleta markak erabili zituen bere historian zehar:
Baxar al-Assad
Baxar al-Assad (بشار الاسد; Damasko, 1965ko irailaren 11) siriar estatu-politikaria da, Siriako Arabiar Errepublikako presidentea 2000ko ekainaren 20tik; aita Hafez al-Assaden ondorengo izan zen karguan.
Bizitza
Baxar al-Assad Damaskon jaio eta hazi zen. Bertako unibertsitatean lortu zuen medikuntzako gradua, 1988an, eta oftalmologian espezializatu zen Tishreen eritetxe militarrean. 1992an Londresko Western Eye Hospitalera aldatu zen. Erresuma Batuan begi-artatzaile jardun zuen, politikatik aldenduta. Baina 1994an Bassel, anaia nagusia eta aitaren oinordekoa, hil zen auto istripuz, eta Baxarrek Siriara itzuli behar izan zuen. Homseko akademia militarrean sartu zen eta, bost urteren buruan, koronel gradua erdietsi zuen. Aitaren aholkularia izan zen urte horietan, eta ustelkeriaren aurkako kanpaina bat zuzendu zuen; bidenabar, ezabatuz joan zen lehiakideak izan zitezkeenak.
Hafez al-Assad 2000ko ekainaren 10ean hil zen, eta hilabete bat geroago Baxar al-Assad aukeratu zuten presidente, erreferendum bidez, botoen %97,3·eskuratuta. Hasieran erreformak egingo zituela zirudien arren, aitaren bideari eutsi zion. 2007an karguan berretsi zuten, botoen %97,6-rekin. 2011ko urtarrilean Arabiar Udaberriko protestak Siriara hedatu ziren. Armadak bortizki zapaldu zituen manifestariak, eta herrialde ugarik boterea uzteko exijitu zioten Baxarri. Egoera gaiztotuz joan zen, Siriako Gerra Zibila piztaraziz. Gerra horretan, Baxar al-Assadek «gizateriaren aurkako krimen asko» egin zituen, NBEko idazkari nagusi Ban Ki-moonen arabera.
2014ko ekainaren 3ko presidentetzarako hauteskundeetan nagusitu zen, botoen %88,7 jasota. Lehen aldiz urte askotan, hautagai bat baino gehiago lehiatu ziren hauteskunde horietan.
Irlandako literatura
Irlandera, latina, ingelesa eta Ulsterko eskoziera erabili izan dira literatura honetan. Irlandako lehen idatzi ezagunak VII. mendekoak dira, eta fraideek latinez eta irlandera zaharrez idatzi zituzten. Idatzi erlijiosoez gain, erlijio-pertsona hauek poesia eta mitologia idatzi zituzten. Irlandar mitologiako lan asko iritsi dira gurera: adibidez, "Cuailnge-ko zezenaren lapurketa" (Táin Bó Cúailnge).
Ingeles hizkuntza lehen aldiz XIII. mendean iritsi zen Irlandara, normandiar inbasio baten ondoren. XVII. mendean, Ingalaterraren boterea handitu egin zen eta irlanderak behera egin zuen, baina XIX. mendera arte, azken hau literaturan hizkuntza nagusia izan zen. Mende horren amaieran, Gosete Handiaren ondorioz, biztanleria ingelesak biztanleria irlandarra ordezkatu zuen, eta irlandar herritarren zati handi batek herrialdetik alde egin zuen; honen ondorioz, ingelesa nagusitu zen uhartean. Horrez geroztik, nazionalismo kulturalak bultzatuta, pizkunde- eta modernizazio-mugimendu bat egon da irlanderazko literaturan.
XVII. mendeko irlandar literaturaren idazle nagusiak Richard Head eta Jonathan Swift izan ziren, eta mende bat beranduago, Laurence Sterne, Oliver Goldsmith eta Richard Brinsley Sheridan nagusitu ziren. XVIII. mendean, irlanderaz eta irlandar literaturan inoiz idatzitako poema onenetakotzat hartzen dena idatzi zuen Eibhlín Dubh Ní Chonaill-ek: Caoineadh Airt Uí Laoghaire, idazlearen senarra hil ondoren idatzi zion keen bat (hildakoak oroitzeko olerkia).
XIX. mendearen amaieran eta XX. mendearen hasieran, mundu osoan zehar famatuak egin ziren hainbat lan idatzi ziren irlandar literaturan. Autore ezagun batzuk Oscar Wilde, Bram Stoker, James Joyce, W. B. Yeats, Samuel Beckett, Elizabeth Bowen, C. S. Lewis, Kate O'Brien eta George Bernard Shaw izan ziren. Gehienek Irlandatik alde egin zuten eta beste herrialde batzuetara joan ziren: hala nola Ingalaterrara, Espainiara, Frantziara eta Suitzara. Ulster probintzian bizi ziren eskoziarren ondorengoek tradizio ulster-eskoziarra sortu zuten, eta bertan, olerkiak nagusitu ziren.
XX. mendean, ingelesa izan zen Irlandako literaturan nagusitu zen hizkuntza; hala ere, irlanderaz kalitate oso oneko lanak idatzi ziren, eta gaur egun ohitura horrek aurrera jarraitzen du. Irlandera erabili zuen idazle moderno esanguratsu bat Pádraic Ó Conaire izan zen. Bizimodu tradizionala mendebaldeko kostaldeko irlandar hiztunek sortutako autobiografia-bilduma batean era bizian kontatu zen, eta aipagarriak dira arlo honetan Tomás Ó Criomhthain eta Peig Sayers. Máiréad Ní Ghrádak arrakasta izan zuten antzezlan ugari idatzi zituen, eta horietako askotan, Bertolt Brecht-ek eragina izan zuen. Gainera, Máiréadek Peter Pan liburuaren lehen irlanderazko itzulpena argitaratu zuen, Tír na Deo izenarekin, eta irlanderazko lehen zientzia-fikziozko liburua idatzi zuen: Manannán. Irlanderazko prosa modernoaren idazle nagusia Máirtín Ó Cadhain izan zen, eta poeta esanguratsu batzuk  Caitlín Maude, Máirtín Ó Direáin, Seán Ó Ríordáin eta Máire Mhac an tSaoi izan ziren. Idazle elebidun ezagun batzuk Brendan Behan (irlanderaz poesia eta antzezlan bat idatzi zituena) eta Flann O’Brien izan ziren. O’Brienek ingelesez idatzitako bi eleberri (At Swim Two Birds eta The Third Policeman) Irlandako fikzio modernoaren lehen lanen artean daude. Idazle berak irlanderaz nobela satiriko bat idatzi zuen: An Béal Bocht. Liam O’Flaherty ezaguna bihurtu zen bere ingelesezko lanengatik, baina irlanderaz idatzitako istorio motzen bilduma bat argitaratu zuen (Dúil). Gaur egun, irlanderazko literaturak hazten jarraitzen du, eta autore nagusiak Éilís Ní Dhuibhn eta Nuala Ní Dhomhnaill dira; lehenak eleberriak idazten ditu, eta bigarrenak, berriz, poesia.
Ingelesa erabiltzen duten autore irlandarrak oso garrantzitsuak izan dira eta hauek izan dira modernismoaren aitzindari. Aipatzekoak dira James Joyce eta bere Ulises eleberria, XX. mendean eragin handiena izan duten lanetako bat. Samuel Beckett antzerkigileak, fikzio-eleberri ugari idazteaz gain, antzezlan garrantzitsu batzuk idatzi zituen: adibidez, Godoten esperoan. Idazle asko arrakastatsuak izan dira ipuin motzak idazten: adibidez, Edna O’Brien, Frank O’Connor, Lord Dunsany eta William Trevor. XX. mendeko beste idazle irlandar esanguratsu batzuk Eavan Boland eta Patrick Kavanagh poetak, Tom Murphy eta Brian Friel antzerkigileak eta Edna O’Brien eta John McGahern nobelistak izan ziren. XX. mendearen amaieran, poetak nagusitu ziren, batez ere Ipar Irlandakoak. Izen batzuk Derek Mahon, Medbh McGuckian, John Montague, Seamus Heaney eta Paul Muldoon dira.
XXI. mendeko idazle irlandar ezagun batzuk Edna O'Brien, Colum McCann, Anne Enright, Roddy Doyle, Moya Cannon, John Boyne, Sebastian Barry, Colm Tóibín, Anna Burns, John Banville, Sinéad Gleeson, Paul Murray, Billy O'Callaghan, Kevin Barry, Emma Donoghue, Donal Ryan, Sally Rooney, Marina Carr, Sinéad Morrissey, Lisa McGee eta Martin McDonagh dira. Hauetako askok sariak irabazi dituzte haien lanengatik. Irlanderaz idatzitako lanek eta Ipar Irlandan idatzitakoek garrantzi handiagoa lortu dute azken urte hauetan.
Erdi Aroa
Irlandar herritarrak V. mendean alfabetatu ziren guztiz, kristau erlijioaren etorrerarekin batera. Horren aurretik, "ogham" izeneko idazkera-sistema bat erabiltzen zen inskripzio txikiak egiteko (adibidez, "x y-ren semea da" bezalakoak). Latina Irlandara iristearekin batera, alfabeto latindarra irlanderara moldatu zen eta klase sozial alfabetatu bat sortu zen, jende gutxikoa (kleroa eta pertsona ez-erlijiosoak).
Idazleen sailkapena
Hizkuntza nagusiaren arabera (ingeles edo eta gaelera) sailkatuko ditugu egileak.
Lacertoides pardalis
Lacertoides pardalis Lacertoides generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
Takuma Nagayoshi
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu eta Oita Trinita.
Baillolet
Baillolet Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Baillolet udalerrian erroldatutako biztanleak 133 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 89 ziren, horien artean 64 aktiboak ziren eta 25 inaktiboak ziren. 64 pertsona aktiboetatik 52 lanean zeuden (29 gizon eta 23 emakume) eta 12 langabezian zeuden (2 gizon eta 10 emakume). 25 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 14 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 higiezinen enpresa zen.
2000. urtean Baillolet udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako haur-eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sumba eta Sumbawa poni
Sumba eta Sumbawako ponia Indonesiako bertako zaldi arraza bat da. Bere jatorriko gunea Indonesiako Sumba eta Sumbawa uharteak dira. Bere tamaina zein ezaugarriengatik zaldi hauek ponien sailkapen taldean sartzen dira.
Dirudienez arrazaren bi barietate daude, bakoitza bere jatorrizko uhartean, baina biak oso antzekoak dira, uharteak ere gertu daudelako eta zaldiak elkarrekin nahastu direlako. Hala ere hainbat argitalpenetan aparteko arrazak bezala agertzen dira Sumba eta Sumbawako poniak.
Arrazaren jatorria eta historia
Indonesiako beste hainbat zaldi arrazen kasuan bezala, Sumba eta Sumbawa irletako poniak bertara eramandako mongoliar zaldien ondorengoak dira, berta zeuden hainbat txinar zaldirekin nahastuak.
Uharte hauetan poni hauek arabiar zaldiekin gurutzatu zituztenean Sandalwood poni arraza sortu zen. Sumba eta Sumbawa poniak berriz ez ziren zaldi hauekin nahastu.
Indonesiako beste hainbat poni arraza
Indonesian badira zortzi bertako poni arraza. Zalantzarik gabe uhartedian haibeste uharte izateak, irlen artean poni arraza ezberdinen garapena bultzatu du. Indonesiako poni arrazak honakoak dira: Batak ponia, Gayoe, Sandalwood ponia, Deli ponia, Baliko zaldia, Javako ponia, Timordar ponia, eta Sumba eta Sumbawa poniak.
Edith Alleyne Sinnotte
Edith Alleyne Sinnotte (Liverpool, Erresuma Batua, 1871a – Balwyn, Victoria, Australia, 1947ko azaroaren 15a) idazle anglo-australiarra izan zen. Lehen esperantozko emakume eleberrigile gisa ezaguna da.
Bizitza
1871n jaio zen Liverpoolen, Walter Powell Sinnotte eta Isabella Baylisen familian. Esperantoa Erresuma Batuan ikasi zuen, 1894an Australiako Melbournera emigratu aurretik. 1930eko abenduan William Henry Mumfordekin ezkondu zen Melbourneko Hirutasun Santuaren elizan.
Britainia Handiko Esperanto Elkarteko kidea eta Mont Albert esperantista elkarteko adarreko presidentea izan zen. 1918an Lilio eleberria argitaratu zuen Londresen Britainia Handiko Esperanto Elkarteak. Emakumezko idazlearen esperantozko lehen eleberria bihurtu zen.
Tužina
Tužina Eslovakiako udalerri bat da, Prievidzako barrutian kokatuta. 48,19 km²ko azalera du eta 1196 biztanle 2017ko datuen arabera.
Edith Alleyne Sinnotte
Bizitza
Edith Alleyne Sinnotte bat-batean hil zen 1947ko azaroaren 15ean bere etxean.
Tužina
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1393. urtekoa da.
Bipiramide dekagonal
Geometrian, bipiramide dekagonala bi piramide dekagonal lotzean, oinarriak bat eginez, lortzen den poliedroa da.
Leiolopisma ceciliae
Leiolopisma ceciliae Leiolopisma generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
Megan Jastrab
Megan Jastrab (Apple Valley, Kalifornia, AEB, 2002ko urtarrilaren 29a) txirrindulari profesional estatubatuarra da, gaur egun UCI Women's WorldTeam Team DSM ibiltzen dena. 2019ko irailean, Jastrabek emakumezkoen junior mailako errepideko lasterketa irabazi zuen 2019ko UCI Errepideko Munduko Txapelketan, Yorkshiren, Ingalaterran.
2021eko ekainean, 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Estatu Batuak ordezkatzeko sailkatu zen, eta, taldekako jazarpen proban, brontzezko domina lortu zuen Jennifer Valente, Chloé Dygert eta Emma Whiterekin batera.
Pista
2019 (Junior)
Kanpo estekak
Megan Jastrab Cycling Archives-en Megan Jastrab ProCyclingStats-en Megan Jastrab Cycling Quotient-en Megan Jastrab CycleBase-n Megan Jastrab Olympedia-n
Monsanto
Historia
John Francis Queeny botikariak sortu zuen Monsanto 1901ean St. Louis-en (Missouri). Enpresari emaztearen ezkondu aurreko abizena eman zion. Hastapenean sakarina eta kafeina Coca-Cola konpainiari hornitzen zizkion. 1940ko hamarkadatik aurrera plastikoen eratorriak ekoizteari ekin zion, eta lehen bonba atomikoa garatzeko proiektuan parte hartu zuen. 1960ko hamarkadan Vietnamgo Gerran erabilitako ajente laranja zeritzonaren ekoizle nagusia bilakatu zen. Bioteknologia arloan 1997an hasi zen.
Joakin Irizar
Joakin Irizar Barnoya (Azkoitia, Gipuzkoa, 1893 – Donostia, Gipuzkoa, 1979) arkitektoa eta gaztelaniazko idazlea izan zen.
Bizitza
Bergaran egin zituen lehen ikasketak, eta Madrilen arkitekturakoak. Euskal Herriko etxegintza aztertu zuen bereziki. Ildo horretatik, berrikuntza-lanak egin zituen, batez ere: Donostian, Okendo etxea; Zumarragan, Legazpi dorrea; Ormaiztegin, Zumalakarregirena; Azpeitian, Antxieta jauregia; Loiolan, San Ignaziorena eta Garate anaiarena; Pasai Donibanen, Victor Hugorena. Dorretxe, eliza, ermita, santutegi, Erdi Aroko jauregi, eta etxe eta baserri asko berritu zituen.
1924an, Madrilen bizi zela, Ensayo sobre el problema arquitectónico vasco idatzi zuen eta horrekin Euskalerriaren Alde aldizkariak antolatutako saria irabazi zuen. Ezaguna da, orobat, Joakin Irizarrek idatzitako Las casas vascas (1929) lana.
Jakintza-elkarte askotako kide izan zen, eta ardura politikoak ere izan zituen; hain zuzen, Gipuzkoako Aldundiko lehendakariordea izan zen.
1948an, La casa de Zumalacárregui idatzi zuen Fausto Arotzenarekin batera.
Caravaggismo
Caravaggiozaletasuna barrokoaren barneko korronte piktorikoa da, Caravaggioren obran inspiratutako artisten estiloa izendatzen duena. Pintore hauei tenebristak ere deitzen zaie, argi-iluneko teknika erabiltzeagatik. Beste batzuetan, bere naturalismoa edo errealismoa aipatzen dira. Margolari Caravaggiozaleek irudia errealismo handiz erreproduzitzen dute, oro har, atzeko plano monokromoaren gainean eta argi bortitz batez argiztatuta irudikatzen dute.
Erroman sortu zen XVII. mendearen hasieran, gutxi gorabehera 1590 eta 1650 artean garatuz. Margolari caravaggiozale nagusiak Bartolomeo Manfredi, Orazio Gentileschi, Artemisia Gentileschi, Gerrit van Honthorst, Hendrick ter Brugghen, Giovanni Serodine, Battistello Caracciolo eta José de Ribera izan ziren. Maisuarekin lotutako beste margolari batzuk Mario Minniti, Giovanni Baglione, Orazio Borgianni, Carlo Saraceni, Domenico Fetti, eta Adam Elsheimer dira.
Sphaerodactylus armstrongi
Sphaerodactylus armstrongi Sphaerodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Sphaerodactylidae familian sailkatuta dago.
María Pacheco
María López de Mendoza y Pacheco (Granada, c. 1496 - Porto, 1531), María Pacheco bezala ezagunagoa, komuneroen buruzagia izan zen, Gaztelako familia noble batean jaioa, eta Juan de Padilla jeneral komuneroaren emaztea. Senarra hil zutenean, Toledon Gaztelako Komunitateen altxamenduaren buruzagitza hartu zuen, 1522 ko otsailean Karlos V.aren Germaniako Erromatar enperadorearen aurrean errenditu zen arte.
Haurtzaroa
Íñigo Lopez de Mendoza y Quiñones (Mondéjarreko I. kondea eta Tendillako II. kondea) Gran Tendilla bezala ezaguna, eta Francisca Pachecoren (Juan Pacheco, Villenako I. markesaren alaba) alaba izan zen. Granadan jaio zen, Yusuf III.aren jauregian, Errege-erregina Katolikoek bere aita betiereko Alhambrako alkate izendatu baitzuten. Errege katolikoek bere aita betiereko alkate izendatu zuten hirian.
Zortzi anai-arreba izan zituen, horien artean Luis Hurtado de Mendoza, Mondejarreko II. markesa; Francisco de Mendoza, apezpikua; Antonio de Mendoza, Indietako erregeordea, eta Diego Hurtado de Mendoza, enbaxadore eta poeta.
Maríak amaren abizena hartu zuen, Mendoza abizena zuten izen berdineko beste bi ahizpetatik ezberdintzeko. Jaiotza data ez da ezaguna, baina abuztuaren 18an Granadan Juan de Padillarekin ezkondu zen egunean hamabost urte zituela dokumentatua dago.
Gran Tendillaren gorte txikiko giro errenazentistan hezia, beste anai-arreba batzurekin batera, María emakume kultua zen, latina, grekera, matematika, letrak eta historian ezagutza zuelarik. Haurra zelarik 1500eko moriskoen lehen altxamenduaren gertaerak zuzenean ikusi zituen Albayzineko bere etxetik.
Ezkontza
Hamalau urte zituela bere ezkontza akordatu zuten (1510eko azaroaren 10), Mendozatarrena baino maila baxuagokoa zen Juan de Padilla zaldun toledoarrarekin (dirudienez oso bere gustuko izan ez zena). Garaiko idatzietan bera Doña María Pacheco bezala agertzen da, eta senarra Juan de Padilla tratuarekin. Ezkontza tratuan senarrari aitaren aldeko herentzia eskubideari uko egitera behartu zitzaion, trukean lau milioi eta erdi marabediko dotea jasoz.
Herritar kulturan
Toti Martinez de Lezea euskal idazleak María Pachecoren bizitza kontatu zuen gazteleraz idatzitako La Comunera eleberri historikoan.
H indize
h indizea Kaliforniako Unibertsitateko Jorge Hirschek proposatutako sistema da, zientzialarien kalitate profesionala neurtzeko, beren artikulu zientifikoek jaso duten aipamen kopuruaren arabera. Zientzialari edo ikertzaile batek h indizea du gutxienez h aipu dituzten h artikulu argitaratu baditu.
Definizioa
h indizea ikertzaile baten lan zientifikoek jasotako aipuen banaketan oinarrituta kalkulatzen da.
Beste era batera esanda, h faktoreak n balio badu, n aldiz baino gehiagotan aipatu dira n argitalpenak. Aurkitzeko, nahikoa da egile edo talde baten artikuluak ordena handienetik txikienera aipatu diren kopuruaren arabera ordenatzea eta zerrendan zehar joan, harik eta aipu-kopurua baino zenbaki korrelatibo txikiagoa edo berdina duen azken argitalpena aurkitu arte: zenbaki korrelatibo hori h faktorea da.
Hala, h indizea argitalpenen kopuruaren eta argitalpenen aipuen arteko balantzea da. Indizea ikertzailearen kalitatea eraginkortasunez neurtzeko diseinatu zen, aipuak edo argitalpenak kontatzen dituzten neurketa-sistema sinpleagoetan ez bezala, non bereizketa bat egiten den zientzia-munduan eragin handia duten ikertzaileen eta lan asko argitaratzen dituztenen artean. Indizeak eremu bereko zientzialarien artean bakarrik funtzionatzen du eraginkortasunez, lanak aipatzeko mekanismo konbentzionalak desberdinak baitira eremu bakoitzaren artean.
Zientzialari baten h indizea kalkulatzeko lineako programak daude. H indizeak ere eskuz kalkula daitezke, Interneten eskuragarri dauden datu-baseetan oinarrituta (Google Scholar, adibidez), modu librean eskuratu ezin diren aldizkarien inpaktu-faktore tradizionalaren alternatiba gisa. Hirschek h indizeak zientzialari batek jaso ditzakeen edo jaso dituen ohoreen inguruan iragarpen gaitasun garrantzitsuak dituela frogatu du, Nobel Saria kasu. Fisikan, produktibotzat jotzen den zientzialari batek, gutxienez, lanean daramatzan urte kopuruaren pareko h bat du, zientzia biomedikoan, oro har, balio horiek handiagoak diren bitartean.
Abantailak
Adierazle bibliometriko zaharren desabantaila nagusia, hala nola artikuluen guztizko kopurua edo aipuen kopurua, zera da: lehenengo neurrian ez da argitalpen zientifikoen kalitatea antzematen, eta bigarrenean, berriz, argitalpen gutxi eta, hala ere, aipu kopuru handia duten taldeek neurriz kanpoko eragina dute. H indizeak ekoizpen zientifikoaren kalitatea eta kantitatea aldi berean neurtu nahi ditu.
H indizea denboraren araberako funtzio gisa ere kalkula daiteke, bi modu desberdinetan. Jatorrian, Hirschek, h, linealki, ikertzen ari zen urteen mende zegoela proposatu zuen. Kasu honetan adin ezberdinetako zientzialariak konpara zitezkeen. Beste aukera bat h kalkulatzea da, aldi zehatz batean argitaratutako artikuluak erabiliz, adibidez, azken 10 urteetan. Horrela, egungo produktibitatea neurtzen da. Google Scholarrek i indizea ere erabiltzen du (i10 indizea), gutxienez 10 aipamen dituzten artikuluen kopurua neurtzen duena.
Kritikak
Ez da oso zaila ulertzea h indizeak nahasmenak eragin ditzakeela zientzialari baten garrantziari dagokionez; izan ere, guztizko argitalpenen kopuruak mugatzen duenez, karrera laburreko zientzialari bat desabantailan dago, eta ez da kontuan hartzen bere lehen lanen garrantzia neurri egokian. Adibidez, Évariste Galoisen h indizea 2 da, eta horrela geratuko da betiko, bere lanaren eragina edozein izanda ere. Gainera, inpaktu-faktorearen desabantaila batzuk h indizeari aplikatzen zaizkio aldi berean. Adibidez, berrikuspen-artikuluek jatorrizko artikuluek baino aipu gehiago izaten dituzte; beraz, berrikuspenak soilik idazten dituen egile hipotetiko batek jatorrizko lanak ematen dituzten zientzialariek baino h indize handiagoa lortuko luke.
Azkenik, h indizeak lan berezien garrantzia erabat murrizten duela ikusi da, produktibitateari balioa emanez. Izan ere, bi zientzialarik h indize bera izan dezakete (30, adibidez), horietako batek 200 aipu zituen lan bat idatzi baitzuen, eta besteak ez du bat bera ere idatzi 30 baino gehiagorekin. Hainbat proposamen egin dira akats nabarmen hori aldatzeko, baina bat ere ez nazioartean.
Valaská Belá
Valaská Belá Eslovakiako udalerri bat da, Prievidzako barrutian kokatuta. 64,77 km²ko azalera du eta 2140 biztanle 2017ko datuen arabera.
Historia
Idatzizko lehen aipamena 1324. urtekoa da.
Muscicapa cassini
Muscicapa cassini Muscicapa generoko animalia da. Hegaztien barruko Muscicapidae familian sailkatua dago.
Yudai Nishikawa
Yudai Nishikawa (西川 優大, 1986ko apirilaren 19a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu eta Kataller Toyama.
Muskulu-ehun
Gorputzaren mugimenduak kontrolatzen dituen ehuna da. Haien zelulen ezaugarri nagusia uzkurtzeko gauza izatea da, hau da, nerbio- estimuluak hartzen dituztenean etzan egiten dira. Gihar zuntzak luzeak dira eta miofibrila ugari biltzen dituzte. Miofibrila horiek proteina uzkurgarrien mikrofilamentuz osatua daude, aktina eta miosina proteinez. Giharrak uzkurtzen dira aktinazko filamentu finak miosinazko filamentu lodien gainean higitzen direnean. Gihar zeluletako zelula-mintzari sarkolema deritzo eta zitoplasmari sarkoplasma: Hauen nukleoek zatitzeko gaitasuna galdu dute.
Hiru gihar-ehun mota bereizten dira:
Virginia Wade
Urte batetik hamabostera Hegoafrikan bizi izan zen, bere aita Durban artxidiokesoaren diakonoa zelarik, eta han ikasi zuen tenisean jokatzen. Ingalaterrara itzulita, matematikan eta fisikan graduatu zen Sussexeko Unibertsitatean.
Tenisean amateur aroaren amaiera eta profesional aroaren hasiera bizi izan zituen. Profesionaletan bost hilabete eman ondoren, 1968an AEBetako Irekia irabazi zuen, finalean Billie Jean King garaituz. 1972an Australiako Irekia irabazi zuen eta 1977an Wimbledongo txapelketa. Guztira 55 txapelketa irabazi zituen bere ibilbidean.
Binakako kategorian, 1973an Australiako Irekia, Roland Garros txapelketa eta AEBetako Irekia irabazi zituen Margaret Courtekin batera. 1975ean garaipena errepikatu zuen AEBetako Irekian.
Erretiratu ondoren, telebistarako tenis esatari gisa aritu zen.
Bardu
Bardu (, Perttulan komuuni) Norvegiako udalerria da. Troms konderrian kokatua dago. 2704.05 km² ditu eta 3,994 biztanle ditu.
Mugakideak
Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Eviota nigrispina
Eviota nigrispina Eviota generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
FC Infonet Tallinn
FC Infonet Tallinn Estoniako futbol taldea da, Tallinn hiriburukoa.
Historia
2002an sortu zen eta 2012an bigarren mailako liga irabazita gorengo mailara igozen. 2016an lehenengo Estoniako futbol liga irabazi zuen eta 2017an Estoniako kopa.
2017an taldeak FC Levadia Tallinn-ekin bat egin zuen.
Nathusius pipistrelo
Nathusius pipistreloa (Pipistrellus nathusii) mendebaldeko Europan, Asia Txikian eta Kaukason topa dezakegun saguzar espeziea da. Bere ezaugarri nagusia mutur motza izatea da.
Jon Voight
Jonathan Vincent Voight (Yonkers, 1938ko abenduaren 29 - ), Estatu Batuetako aktorea da, Oscar sariaren irabazlea. Angelina Jolie alaba du.
Shun Nogaito
Shun Nogaito (野垣内 俊, 1986ko irailaren 11 - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu.
Sphaerodactylus becki
Sphaerodactylus becki Sphaerodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Sphaerodactylidae familian sailkatuta dago.
Sandra Sánchez Jaime
Sandra Sánchez Jaime (Talavera de la Reina, Toledo, 1981eko irailaren 16a) karateka da. Emakumezkoen kata kategorian inoiz izan den karatekarik onena, bost urtez jarraian munduko rankingeko buru izan ondoren. 2018ko azaroan, emakumezkoen munduko kata-txapelketa irabazi zuen. Europako txapelduna ere izan da sei aldiz jarraian (2015, 2016, 2017, 2018, 2019 eta 2021) 2017an Espainiako Kirolaren Sari Nazionala jaso zuen. Errekorren Guinness liburuan sartu da, munduko zirkuituan domina ugari dituelako.
Ibilbidea
4 urterekin, Sandra gurasoek dantza klaseetara eraman zuten, bere neba Paco berriz, karate ikastera bideratu zuten. Hala ere, nebaren borroka arte bera praktikatu nahi zuen eta azkenean lortu egin zuen. Kirol Zientzietan (INEF) lizentziatua da Gaztela-Mantxako Unibertsitatean. Bere ama zaindu beharrak errendimendu handiko zentro batean (CAR) eliteko atletak trebatzeko ezarritako bide formaletatik urrundu egin zuen.
Australian bizi izan zen, eta karate-eskolak eman zituen etengabe. Espainiara itzuli zen eta, Jesús del Moral, bere entrenatzaileari esker, behin betiko jauzia egiteko beharrezko laguntza aurkitu zuen. Dubain, Shabab Al-Ahli Dubai FC taldeak erreparatu zion, eta fitxatu egin zuten beren izenean irakasteko eta lehiatzeko. Han bizi izan zen bi urtez, eta Europako bi txapelketa irabazi zituen. Sanchezek historia egin zuen 2015. urtean, kata-modalitateko Espainiako lehen karateka izan baitzen Karateko Munduko Ligako lehen postua lortzen. Merezimendu horiekin ireki zitzaizkion lehen zaharregia izateagatik itxi zizkioten espainiar selekzioaren ateak. Madrilgo CARen bizi da eta Espainiako Karate Federazioak babesten du. 2018an, Karateko Munduko Federazioak historiako karatekarik onena dela onartu zuen, emakumezkoen kata kategorian, hiru urtez jarraian rankingeko buru izan ondoren. Azaroan lortu zuen munduko lehen titulua Madrilen.
Palmaresa
Kirol-lorpenen artean, hauek nabarmentzen dira: munduko lehena izatea, katen modalitatean, 2015, 2016, 2017 eta 2018an, 2019an. Espainiako txapelduna: 2021 (Leganés), 2020, 2019, 2018, 2017 Albacete, 2016 Guadalajara, 2015 Guadalajara; Europako txapelduna 2015, 2016, 2017, 2018 eta 2019an. 2015. urtean, Bakuko Europako Jokoetako txapelduna izan zen, eta Mink-eko Europako Jokoetan titulua berretsi zuen 2019an. eta VI. Txapelketa Iberoamerikarreko txapelduna Managuan (Nikaragua). 2016. urtean Munduko Linz Txapelketan (Austria) brontzezkoa izan zen eta 2018an urrea lortu zuen. Hirugarren urtez jarraian, Kocaeliko (Turkia) Europako Txapelketan urrezko domina jaso zuen 2017an, eta hurrengo urtera arte balio izan zuen. 2018ko azaroan lortu zuen Munduko kata-txapelketa Madrilen.
Frantsestu (Iberiar Penintsulako Gerra)
Iberiar Penintsulako Gerran, frantsestuak Argien Garaiko ideien, liberalismoaren edota Frantziako Iraultzaren zale ziren espainiar eta portugaldarrak ziren, frantsesek Iberiar penintsula okupatzearen eta Frantziako Lehen Inperioaren aldekoak.
Hitzaren jatorria
Espainian, frantsestuak izena (afrancesados) Karlos III.aren garaitik dator, Frantziako ohitura eta modei jarraitzen zietenak izendatzeko. Gero, Josef I.a Bonaparteri leialtasuna zin egin zioten Espainiako noble eta burokraten aipamen gutxiesgarritzat hedatu zen gizartean, eta esanahia zabaldu zitzaion gehienbat erdi mailako klasekoak ziren merkataritzaren eta manufakturaren ingurunekoak ere izendatzeko. Izan ere, ingurune horretakoak frantsesak aldakuntzaren eragiletzat hartu zituzten Espainiako gizartearen egitura zurrunean, eta Karlos IV.arengan eta oro har Borboi leinuan (Josef I.aren lehiakide Fernando VII.a barne) sumatzen zuten ustelkeriaren eta gaitasunik ezaren aurka erreakzionatu zuten.
Ezaugarriak
Oro har, haien instrukzio maila altua zen: frantsestu gehienak intelektualak eta pentsalariak baitziren. Horietariko batzuk 1808ko Baionako k onstituzioa prestaketan parte hartu zuten eta beste batzuk, sutsuenak, ideia iraultzaileen aldekoak ziren, horregatik jakobinoak deitu zitzaien. Hauetariko batzuk, itzal handikoenak, Bonaparteren logia masonikoetan aritu ziren, hala nola, Madrilgo Santa Julian edo Ciudad Realeko Manzanaresko Logia Handian.
Kolaborazionistak edo abertzaleak
Josef I.a erregeak inbasioa eta dinastia aldatzea onartzen ez zuen herri batekin topo egin zuen, tropa frantsesen okupazioa harrapaketatzat hartzen zuena eta borrokatzeko prest zegoena. Errege berriak uste zuen Espainiaren erreforma politiko eta sozial bat egiteko gai zela, Iraultzaren izpiritua, oraindik Antzinako Erregimenean ainguratuta zegoen espainiar gizartera eramanez. Ondoen prestatutako intelektual eta funtzionarioek Jose I.aren misio birsortzaile horretan sinesten zuten, XVIII. mendearen amaierako espainiar gizartearen absolutismoa eta iluntasuna ezabatuko zituena. Leandro Fernandez de Moratín antzerkigile ospetsuak Jose Bonaparte animatu zuen arrazoian, justizian eta boterean oinarritutako gizartea eraikitzeko.
Independentzia Gerra n zehar, frantsestuak liberalen eta absolutisten arteko zubi lana egiten saiatu ziren, politika eraldatzeko zuten gogoa interes nazionalen defentsarekin bateratzen saiatuz, baina bi aldeen gorrotoa jaso zuten: batzuek frantsesengatik gutxiesten zituzten eta besteek espainiarrengatik. Frantsestuek, euren idazkietan, frantziar espiritu iraultzailea jasotzeko nahia erakutsi zuten, herrialdea gerra inperialetatik aldendu nahi zuten aldi berean. Izan ere, 1809an frantsestuek Napoleonek Espainian ezarri zuen zatiketa administratiboari aurre egin behar izan zioten eta Katalunia, Aragoi, Nafarroa eta Bizkaiaren anexio frantsesaren aurka agertu ziren, aldeko emaitzarik lortu gabe. Beranduago, frantsestuak, Cadizko Gorteekin bitartekari lanak egiten saiatu ziren, Baionako Konstituzioarekiko ezberdintasunak gaindituko zituen akordio batera iristeko, baina, era berean, arbuiatuak izan ziren.
Bi kasuetan, frantsestuek, liberalismo frantsesa Espainia modernizatzeko erabiltzeko euren proiektuek, arrakastarako aukerarik ez zutela aurkitu zuten: eraldaketa politikoa postulatzea, espainiar absolutistek traiziotzat jotzen zuten, orain, masen babesa zutenak, frantziar inbaditzailearen aurkako gorrotoari esker. Bestalde, napoleondar erregimenak, Espainian, afrikarrei, herrialdea, frantziar inperioak zuzendutako kontinente sisteman erreserbatu zitzaion mendeko eta menpeko rolaren erabateko menpekotasuna babestea eskatzen zien, Espainia modernizatzeko plan ilustratuak, frantziarrek, herrialdearen aprobetxamendu ekonomikoan soilik interesatuak, erabat arbuiatuak izan zitezen.
Frantsestuek pragmatismoa erakutsi zuten frantziar inbasioan. Funtzionario zirenek nahiago zuten boterea zutenaren alde egotea. Beste ilustratu asko frantziarren alde lerrokatu ziren pentsatuz honela errazago izango zela hezkuntzaren, zuzenbidearen edo erlijioaren eraldaketak gauzatzea. Frantziar armadak Espainiatik alde egin zuenean hainbat porroten ostean, frantsestuak erbesteratu ziren ere. Espainia modernizatzeko ilustratu horien helburuak ezin ziren burutu herriak ulertu ez zituelako. Izan ere, herri xumeak beti sinistu zuen, elizgizonen eraginez, erreformista hauek aberriaren eta erlijioaren kontra zeudela.
Fernando VII.a ren agintaldiaren tarterik handiena frantsestuak atzerrian (gehienetan Frantziara) edo politikatik kanpo bizi ziren, eta ezin izan zuten Espainiako politikan parte hartu harik eta 1820an Hirurteko Liberala heldu zen arte.
Erbesteko bidea
Cadizko Gorteek, 1812an, bi ebazpen onartu zituzten, non Jose I.aren gorteko ondasun guztiak konfiskatzen ziren, bai eta errege honen administrazioarekin elkarlanean aritu zirenenak ere. Erregea Gasteizko guduan erori ondoren, 1813. urtearen erdialdean, gorte osoa Frantziara igaro zen, eta haiekin batera erbesteratu ziren, modu batean edo bestean, erregimenarekin lankidetzan aritu zirenak. Horien artean elizgizonak, nobleziako kideak, militarrak, legelariak eta idazleak zeuden, hala nola, Juan Sempere eta Guarinos; Javier de Burgos, Sebastián de Miñano, Alberto Lista, José Mamerto Gómez Hermosilla, Manuel Narganes eta Fernando Camborda kazetariak; Juan Meléndez Valdés, Pedro Estala, Juan Antonio Llorente, Leandro Fernández de Moratín, José Marchena eta Félix José Reinoso idazleak; José Antonio Conde, Martín Fernández de Navarrete eruditoak Francisco Amorós eta beste asko. Frantziara ere abiatu ziren, baina ez zehazki erbesteratuak gisa, Josef I.aren erregealdian preso hartutakoak eta Frantziara eramaten zituztenak. Kalkuluen arabera, 4.000 espainiar baino gehiago zeuden Frantzian emigrazioaren une gorenean, nahiz eta beste iturri batzuen arabera zenbaki hori 12.000koa izan. Konfiantza guztia Fernando VII.arengan jarri zen, Napoleonekin akordio bat sinatu zuena, non Jose I.ari zerbitzatuko zion inor ez baitzen errepresaliatua izango, eta errege berria Espainiara itzultzean eskubide eta ohore guztiez gozatzen jarraituko baitzuten.
Jazarpena barruan
Fernando VII.a Valençayko urrezko erbestean zegoen. Batzuk ostrazismorako bidean zeuden bitartean, bera Espainiara itzuli zen eta 1814ko maiatzaren 4an Cadizko Gorteak bertan behera uztea agindu zuen, inprenta askatasuna mugatu zuen eta espainiar lurraldean bizi ziren frantsestu guztien jazarpena agindu zuen (erregimen napoleonikoarekin kolaboratzaile ez ziren liberalak barne) Espainiako lurraldean bizi zirenak, 1813ko akordioak urratuz. Une horretatik aurrera, gobernuaren jarraibideak sendoak izan ziren: Administrazio osoan arazketa-espedienteak egin ziren, ondasunak konfiskatu baita atxiloketa masiboak ere, akusatu asko eraman zituzten Ceuta eta Melillako presondegietara.
Zehazki, Fernando VII.ak lau xedapen hartu zituen dagozkien zigorrekin, honako baldintza betetzen zutenenentzat: Frantziako okupazioaren zerbitzari ziren kolaboratzaileak; Josef I.aren erregimenean prebendak edo ohoreak lortu zituztenak; funtzionario laguntzaileak, gobernuan aktiboki parte hartu ez arren beren lanpostuan jarraitu zutenak; eta azkenik, lanpostu bat betetzeko proposamen bat besterik jaso ez zutenak, arbuiatu balute ere.
Itzulera eta ihesaldi berria
Bestalde, Luis XVIII.a k, Frantziako koroa izatean, ez zuen mantendu nahi izan Frantzian erbesteratutako ideia liberalak zituzten espainiarren kopuru hain altua, eta, zenbait saiakeraren ondoren, erbestetik itzultzea ahalbidetuko zuen indultuaren zain egon zen. Hori 1820an gertatu zen, Las Cabezas de San Juan altxamenduarekin eta Cadizko Konstituzioa berrezarri ondoren, Hirurteko Liberalaren hasiera markatuko zuena. Evaristo Pérez de Castrok amnistia agindu zuen guztientzat. Hiru mila inguru itzuli ziren. Hala ere, egoera zaildu egin zen absolutismoaren itzulerarekin 1823an, frantsestu askok, orain liberaltzat jotzen zirenak, muga berriz zeharkatu behar zuten.
Erbestearen kultura
Frantsestuek, zentzu askotan, garaiko espainiar kultura eta inteligentziaren zati handi bat ordezkatzen zuten. Horietako batzuk, Josef I.aren erregealdian karguak lortzeko interes hutsagatik kolaboratzaileak izan ziren, beste batzuk, Frantziako Iraultzak adierazten zituen ideia askatzaileetan irmoki sinesten zuten, eta absolutismoaren erorketarako aukera bat ikusi zuten.
Bere kezkak ez ziren batere asebeteak izan Espainian, ezta Frantzian ere. Bere lan guztia ilundu egin zen 1812tik 1833ra bitarteko espainiar eta frantziar egoera politiko baten joan-etorriengatik, zeinek haien ekarpenak kaltetu baitzituzten.
Haien egoera Frantzian, juridikoki arraroa zen. Ez zegoen errefuxiatu politikoak hartzeko araudirik eta, kasu askotan, aberrigabetzat hartu ziren. 1832ko apirilaren 21ean, legez, Frantziatik alde egitera edo, hala badagokio, herri jakin batzuetan egotera behartu zituzten. Voltaire eta Montesquieu-ren gaztelaniarako itzulpenak ugaritu egin ziren, espainiar lan juridikoaren zati bat frantsesera itzuli zen, moneta-paperaren ezarpenari buruzko ikerketak egin ziren eta ilustrazioaren lanarekin jarraitu zen.
Litekeena da arrazoi politikoengatik Espainian historian zehar gertatu den lehen erbesteratze masiboa izatea.
Madalena (Ceará)
Madalena Brasilgo udalerri bat da, Ceará estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Mariana Barassi
Mariana Barassi (Buenos Aires, Argentina, 1977) Espainian bizi den gidoilari eta film-zuzendari argentinarra da.
Ibilbidea
Bacanal da zuzendari gisa egin zuen lehen lana. Bideo digitalean filmatutako film luzea da, eta hainbat atal laburrez osatuta dago. Horietako bakoitzaren gidoilaria eta zuzendaria da, eta 1999an estreinatu zuten Argentinan.
2012an, Pacto de hermanas/ Ahizpen Ituna film laburra zuzendu zuen, Terele Pávez protagonista zuena. Huescako Nazioarteko Zinemaldiko Iberoamerikako Film Laburren Lehiaketan aurkeztu zuten.
Filma Malagako Zinemaldian estreinatu zen, eta 2021ean Melitón Red Iberofest saria jaso zuen Film Iberoamerikar Hoberenagatik, eta Asociación de mujeres cineastas y de medios audiovisuales erakundeak Nafarroako Nazioarteko Zinemaldian emandako CIMA saria.
Hainan probintziaren banaketa administratiboa
Hainan probintzia honako banaketa administratiboek osatzen dute:
Prefektura mailan
Prefektura mailako 2 banaketa:
Konderri mailan
Konderri mailako 86 banaketa:
Herri mailan
Herri mailako 218 banaketa:
Sanya hiriaren kasua berezia da, hiriak zuzenean agintzen du hiriko azpibarruti eta herrixketan, eta erabakiak hartzeko gaitasun mugatua dute azpibarrutiek.
Flée (Côte-d'Or)
Flée Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Flée udalerrian erroldatutako biztanleak 158 ziren. Familiak 68 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Vic Echegoyen
Vic Echegoyen ( Madril, 1969) madrildar kazetaria, hizkuntzalaria, itzultzailea eta idazlea da, barrokoan eta Ilustrazioan girotutako hainbat eleberri historikoren egilea.
Flée (Côte-d'Or)
Etxebizitza
2007an 144 etxebizitza zeuden, 70 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 73 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 77 etxeak ziren eta 66 apartamentuak ziren. 70 etxebizitza nagusietatik 60 bere jabearen bizilekua ziren, 9 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 6 etxek bi zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 21 etxek lau zituzten eta 33 etxek bost zituzten. 45 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 43 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 22 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Vic Echegoyen
Ibilbide profesionala
Madrilen jaio zen 1969an, eta zinemagileen, musikarien, pintoreen eta idazleen familia hispano-hungariarrekoa da; besteak beste, Sandor Márai eta Imre Madách.
Flée (Côte-d'Or)
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 92 ziren, horien artean 69 aktiboak ziren eta 23 inaktiboak ziren. 69 pertsona aktiboetatik 67 lanean zeuden (38 gizon eta 29 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 23 pertsona inaktiboetatik 11 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Flée udalerrian 74 unitate fiskal zeuden, 178 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.641 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren eta 1 finantziazio enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren eta 1 zurgina.
2000. urtean Flée udalerrian 7 nekazaritza-ustiategi zeuden, 714 hektarea erabiltzen.
Vic Echegoyen
Ibilbide profesionala
Kazetaritza ikasi ondoren, urte batzuetan lan egin zuen EFE agentziarentzat, bere karrera profesionala hizkuntzalaritzara bideratu aurretik. Hainbat hizkuntza menderatzen ditu (alemana, hungariarra, frantsesa, ingelesa, errusiera eta italiera), eta itzultzailea eta interpretatzailea da nazioarteko hainbat erakundetan. Lan hori idazketarekin eta pinturarekin uztartzen duen lana.
Marsilly (Itsas Charente)
Marsilly Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Marsilly udalerrian erroldatutako biztanleak 2.471 ziren. Familiak 990 ziren, horien artean 209 pertsona bakarrekoak ziren (114 bakarrik bizi ziren gizonak eta 95 bakarrik bizi ziren emakumeak), 363 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 347 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 71 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 1.099 etxebizitza zeuden, 1.008 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 49 bigarren erresidentzia ziren eta 42 hutsik zeuden. 1.037 etxeak ziren eta 44 apartamentuak ziren. 1.008 etxebizitza nagusietatik 834 bere jabearen bizilekua ziren, 161 alokairuan okupaturik zeuden eta 13 doan lagata zeuden; 10 etxek gela bat zuten, 37 etxek bi zituzten, 89 etxek hiru zituzten, 262 etxek lau zituzten eta 611 etxek bost zituzten. 869 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 402 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 561 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.609 ziren, horien artean 1.109 aktiboak ziren eta 500 inaktiboak ziren. 1.109 pertsona aktiboetatik 1.017 lanean zeuden (534 gizon eta 483 emakume) eta 92 langabezian zeuden (45 gizon eta 47 emakume). 500 pertsona inaktiboetatik 242 erretiraturik zeuden, 146 ikasten zeuden eta 112 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.