cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Girardinichthys multiradiatus
Girardinichthys multiradiatus Girardinichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Goodeidae familian sailkatzen da.
Almonte
Almonte Huelvako probintzian dagoen udalerri andaluziarra da. 75 m-ko altueran eta Huelvatik 55 km-tara kokaturik, 2007ko datuen arabera 20.726 biztanle zituen 861 km²-tan banaturik.
Ederlezi
Ederlezi honakoa izan daiteke:
Sphaerodactylus gilvitorques
Sphaerodactylus gilvitorques Sphaerodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Sphaerodactylidae familian sailkatuta dago.
Jose Luis Orella
Jose Luis Orella Untzue (1935eko abenduaren 10a, Iruñea, Nafarroa) nafar ikerlaria, historialari eta irakasle bat da. Erdi Aroko Historian aditua da eta arlo horren barnean bereziki, Nafarroako Erresumaren historia eta zuzenbidean.
Bizitza
Filosofia eta Letretako ikasketak egin zituen Madrilen, eta Historiakoak Madrilen eta Erroman. Euskalerriaren Adiskideen Elkarteko kidea da, eta Eusko Ikaskuntzako lehendakariorde izan zen 1989 eta 1991. urteen artean.
Deustuko Unibertsitateko Donostia Campusean Erdi Aroko Historia irakasgaia irakasten du.
Lan nagusiak
Eusko Ikaskuntzak azken urteotan argitaratzen duen Fuentes Documentales Medievales del País Vasco izeneko bildumaren arduradun nagusia da.
Honnechy
Honnechy Frantziako udalerria da, Nord departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Honnechy udalerrian erroldatutako biztanleak 519 ziren. Familiak 199 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (28 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 56 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 79 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 236 etxebizitza zeuden, 199 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 32 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 236etxeak ziren. 199 etxebizitza nagusietatik 149 bere jabearen bizilekua ziren, 44 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 7 etxek bi gela zituzten, 35 etxek hiru zituzten, 49 etxek lau zituzten eta 108 etxek bost zituzten. 131 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 95 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 69 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Goriot Zaharra
Goriot Zaharra (Le Père Goriot) Honoré de Balzac idazle frantziarraren eleberri ospetsua da. 1834an plazaratu zuen, Revue de Paris aldizkarian. Liburu gisa 1835ean atera zen. Goriot Zaharra eleberria irekia da, bidegurutze antzekoa, Pedro Diez de Ulzurrun itzultzailearen ustez, Balzacen obran eta munduan sartzeko egokia beraz. Eleberria Giza Komedia literatura-sailean kokatzen da. Gai nagusiak familiaren izaera eta Frantziako Borboien berrezarkuntzaren garaian Parisko gizartearen ustelkeria dira. Eleberri historikoa da. Bere arrakasta itzela izan zen.
Argumentua
Eleberria Parisen 1819an kokatzen da. Vauquer alargunaren apopilo etxe apal batean, zortzi maizter bizi dira. Apopiloen artean Eugène de Rastignac izenekoa nabarmentzen da, zuzenbideko ikaslea eta istorioaren protagonista. Goriot jauna, pasta-fabrikatzaile ohi bat, orain gutxiago etorria, beste pertsonaia da eta liburuari izenburua ematen diona; Goriot gainerako maizterren iseken helburua da, "Osaba Goriot" deitzen diote (frantsesezko jatorrizkoan perè). Vautrin, bestetik, pertsonaia misteriotsu bat da.
Honnechy
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Goriot Zaharra
Argumentua
Rastignac dantzaldi batera gonbidatzen dute Saint-Germain auzoan, Beauséanteko kondesaren etxean, gaztearen lehengusina, Parisko aristokraziaren munduko figura nabarmenetako bat. Etxeko jendetzan, oparotasun eta dotorezia distiratsu harekin liluraturik, Eugènek begiak Restaudeko Anastasie kondesarengan finkatu ziren. Emakume harekin harremanetan jarri zen, Beauséant andrearen lehengusu gisa ezagutaraziz, eta kondesak bere etxera gonbidatu zuen. Eugène emakume hura xarmatzeko bezain handinahia sentitu zen, eta haren ondotik iraganen ziren etorkizuneko gozamen batzuk imajinatu zituen. Rastignacek, goi klasearen bizitza dotorea ezagutu izanak eraginda, haren parte izatera iristea erabaki zuen, Restaudeko kondesarengan hura erdiesteko bide posible bat ikusiz. Baina, Goriot "osaba" izendatu zuen bisitan eta, ondorioz, etxetik kanporatu zuten.
Bisitatzera doanean, Beauseanteko andereak bere lehengusuari, Eugèneri, kontatzen dio Goriot kondesaren aita dela. Eta ez da bakarra: Gorioten beste alaba baten berri ere ematen dio, Nucingeneko Delphine baronesa, bankari batekin ezkondua. Bi alaben artean milioi bat libera baino gehiago jaso zituzten aitarengandik, horregatik dago gizona hain egoera ekonomiko ahulean. Laguntza handi hori jaso arren, bietako batek ere ez du bere gurasoa etxean hartzen, haien bizitzatik erabat baztertuz. Beauséantek, bestetik, bere lehengusuari, klase altuko ohitura batzuk azaltzen dizkio. Baita ere klase horretara igotzeko aholku batzuk azaltzen dizkio.
Honnechy
Diru sarrerak
2009an Honnechy udalerrian 203 unitate fiskal zeuden, 532 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.714 euro zen.
Goriot Zaharra
Argumentua
Kategoriaz igotzeko duen asmoak ezagututa, Vautrinek, ostatuan bizi den pertsonaina misteriotsuak, Rastignaci, goi mailako gizartera iristeko modu sinpleago bat eskaintzen dio diru sari on baten truke. Apopilo etxean ere Victorine izeneko neska gazte bat bizi da; neska pobrea da baina bere aita aberatsa da; gertatzen dena da aitak ondasun guztiak semearekin gastatzen dituela. Vautrinek Eugèneri Victorine maitemintzea proposatzen dio; hark neskaren nebaz libratzeko modua aurkituko du, duelura jauzi eginaraziz; horrela Victorine oinordeko bilakatuko da. Rastignacek, hasiera batean, eskaintza ukatzen du.
Honnechy
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Bimba Bosé
Eleonora Salvatore González, izen artistikoz Bimba Bosé (Erroma, 1975eko urriaren 1a - Madril, 2017ko urtarrilaren 23a) espainiar modelo, moda diseinatzaile, aktore, DJ eta abeslari bat izan zen.
Goriot Zaharra
Argumentua
Gau batean, Eugène operan dagoela, Nuncigengo Delphine baronesari ezagutu zuen. Biak hizketan aritu ziren une batean, eta Gorioti buruz ere mintzatu ziren. Delphinek tristuraz eta maitasunez hitz egin zuen bere aitaz, eta bere senarrari egotzi zion aita ezin ikustearen errua. Eugènek baronesa bizkondesaren dantzaldira gonbidatu zuen, eta, halaber, bisitatzeko baimena eskatu zion. Eugènek, ondoren, Gorioti bere alaba Delphinerekin maitemindurik zegoela aitortu zion. Goriot hunkitu zen eta itxaropenez bete zen bere alaba benetan maiteko zuen suhi bat izateko aukera ikustean. Elkarrizketa hartatik aurrera, Goriotek Eugenèngan adiskide maitagarri bat ikusi zuen. Hari bere planetan laguntzeko etxe bat lortuko zion, bertan alaba eta Eugène elkarrekin egon ahal izateko. Bitartean, Victorine gaztea Rastignacez maitemindu da, eta, beraz, Vautrinek Eugèneri erraten dio bere plana abian dela, Victorineren anaiaren eta bere adiskidearen arteko duelua jadanik deklaratua dagoela. Biharamunean, ostatua hunkitu egiten zen Victorineren anaiaren heriotzaren berri izan zutenean. Eta ez hori bakarrik: heriotz horri esker Victorine bat-batean aberatsa dela. Egun berean Vautrin atxilotua izango zen.
Honnechy
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Honnechy udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden, 534 hektarea erabiltzen.
Goriot Zaharra
Argumentua
Hurrengo egunean, Gorioten bi alabak apopilo etxera joaten dira arazo ekonomiko ezberdinengatik aitari laguntza eskatzera. Gizonak ez daki zer gehiago egin, aurretik bere ondasun guztiak saldu baitzituen alabei laguntza emateko. Bi ahizpek elkar kalumniatzen zuten, Goriotengan haserre ikaragarria eraginez. Alabek alde egin ondoren, apoplegia batek jota erortzen da gizona. Handik aurrera bere egoerak okerrera egingo du. Eugène eta Bianchon (lehenengoaren lagun bat, medikuntzako ikaslea) gaixoa zaintzeko txandatzen dabiltza. Gorioten egoera ikusita, Eugènek bere alaben laguntza eskuratzen saiatuko da baina ez du ezer lortuko. Azkenean, Goriot hil egingo zen eta hileta eta lurperatzea Eugènek ordaindu beharko du zeren eta alabek ez dute ezer jakin nahi.
Sphaerodactylus goniorhynchus
Sphaerodactylus goniorhynchus Sphaerodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Sphaerodactylidae familian sailkatuta dago.
Bimba Bosé
Alessandro Salvatore eta de Lucía González Boséren alaba, Luis Miguel "Dominguín" zezenlaria eta Lucia Bosè aktore eta modea diseinatzailearen biloba, eta Miguel Bosé aktorea eta Paola Dominguín moda diseinatzailearen hiloba zen.
Goriot Zaharra
Pertsonaiak
Eleberriak pertsonaia asko baditu ere, hemen argumenturako garrantzitsuenenak izan daitezkeenak bilduko ditugu:
Honnechy
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Ibitirama
Ibitirama Brasilgo udalerri bat da, Espírito Santo estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Goriot Zaharra
Iritzi kritikoa
Honoré de Balzacen eleberri hoberen eta garrantzitsuenetako bat omen da Le Père Goriot eta berezitasun handi bat ekarri zuen aurretik ere ugari idatziak zituen eleberrien aldera. Izan ere, hemen frogatu zuen lehen aldikoz bere pertsonaien itzulera ospetsua, La Comèdie Humaine guztian erabiliko zuen baliabidea. Pedro Diez Ulzurrunen hitzetan «Le Père Goriot eleberrian berrikuntza bat sartu zuen gerora fama eta arrakasta handia ekarriko ziona, hau da, eleberri bateko pertsonaiak bertze eleberrietan ere behin eta berriz agerraraztekoa; horrela jokatuz gizarte eta mundu bat osorik sortu zituen.» Datua garrantzi handia du zeren eta, nolabait, hori izango baita La Comédie Humaine literatura-sail handiaren oinarria.
Izarra Kirol Elkartea 2019-2020
Entrenatzailea: Pablo Álvarez (2019-Egun)  Unai Jauregi (9.jardunaldirarte)
Goriot Zaharra
Iritzi kritikoa
Liburu honek hiru ardatz-edo agertzen ditu irakurtzerakoan: Ikastaldiarena; Rastignac gaztea Pariserat heldu eta hango gizarte-bizitza, emakumezkoen eta sentimenduen mundua ezagutzen hasiko da. Ohiturena; Balzacek Pariseko bizitza ematen digu agertzera bere pertsonaia eta heroien bidez, hartarakoz handikien auzoetako gizartea deskribatzen digu batetik, bertzetik behako batzuk ere emanez gaiztagintza dabilen gizartearen beheko zolari.
Tulipen Iraultza
Tulipen Iraultza (Тюльпановая революция; Жоогазын революциясы) 2005ean Kirgizistanen gertatutako errebolta izan zen, Askar Akaiev presidentearen kargugabetzea eragin zuena.
Goriot Zaharra
Zinema eta telebistarako bertsioak
Eleberriak sarritan moldatu da zinemarako eta telebistarako:
Tulipen Iraultza
Gertaerak
Hasiera batean Akaievek kargua uzteari uko egin baitzion, Kirgizistango legebiltzarreko ordezkaritza bat Moskura joan zen haren dimisioa negoziatzeko asmotan. Hainbat ordutako negoziaketen ondoren, lau puntuko hitzarmen batekin hitzartu zen, apirilaren 4an, Akaieven dimisioa. Akordio horretan, presidentearen kargu-uzteaz gain, hiru gai gehiago adostu zituzten: presidente ohiarentzat segurtasun bermeak, lehendakaritzarako hauteskunde deialdia eta Errusia eta Kazakhstanen onarpena hitzarmenaren nazioarteko bermatzaile gisa.
Eviota oculopiperita
Eviota oculopiperita Eviota generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Šútovce
Šútovce (eslovakieraz ahoskatua; Sújtó) Eslovakiako udalerri bat da, Prievidzako barrutian kokatuta. 7,08 km²ko azalera du eta 438 biztanle 2017ko datuen arabera.
Ehun konektibo
Ehun konektiboa edo ehun lotzailea ornodunen lau ehun nagusietako bat da eta, izenak berak adierazi moduan, dena batera eusten duten ehunak dira.
António Costa
António Luís Santos da Costa (Lisboa, 1961eko uztailaren 17a) portugaldar politikari eta abokatua da. 2015eko azaroaren 26az geroztik 119garren eta gaur egungo Portugalgo lehen ministroa da.
Ehun konektibo
Ehun konektibo areolarra, lodia eta elastikoa
Ehunak eta organoak babesten eta lotzen dituen ehun tipikoa da. Eta ehun horien bitartez heltzen dira ehun eta organoetara nerbio eta odol hodiak. Biltzen dituen zelula desberdinak zuntzek zeharkatzen duten oinarrizko substantzia ugari eta amorfo baten barrruan daude. Bi zelula motez eratua dago, fibrolasto (zelula finkoa) eta pseudopodoa (mugikorra, zelula zaharrak jan). Ehun konektiboa ugarienak hauek dira:
Gantz ehuna
Gantz ehuna konektibo laxoaren antzekoa da, baina nagusi ditu gantz zelulak edo adipozitoak. Zelula horiek esferikoak dira eta ez dute luzapenik. Koipe neutroak gordetzen dituzten bolumen handiko tanta batean gantz ehuna horiaren kasuan; eta gantz ehuna arrearen kasuan, berriz, tanta txikiago eta ugariagoetan gordetzen dituzte.
Gantz ehun arrea oso ugaria da hibernazioa egiten duten ugaztunetan, kiroptero eta karraskarietan. Ornodun homeotermoetan energia erreserba moduan eta isolatzaile termiko moduan jokatzen dute; organo jakin batzuk finkatzen ditu, giltzurruna esaterako, eta gorputzaren ingurua modelatzen du larruazalaren azpian geruza jarraitua eratzen duelako: panikula adiposoa. Hezur luzeetako hezur muin edo muin horia eratzen du.
Kartilago ehuna
Kartilagoaren muga perikondria da. Eremu horretatik luzatzen da kondorbalstoen jardueraren ondorioz.
Hezur ehuna
Hezurrak ehun konektibo guztietan orokorrena da, zelula arteko substantzia, hezur matrizea, kaltzifikatu egiten delako. Horrek pisu handia jasateko gaitasuna ematen dio okertu eta apurtu gabe. Ornodunek bakarrik dute eta euren barne eskeletoko hezurrak eratzen ditu.
Hezurraren azkeneko itxura ematen parte hartzen duten hiru zelula mota ditu:
Luís Fernando Martinez
Luís Fernando Lojudice Martinez (1980ko apirilaren 21a - ) Brasilgo futbolaria da.
Girardinichthys viviparus
Girardinichthys viviparus Girardinichthys generoko animalia da. Arrainen barruko Goodeidae familian sailkatzen da.
Luís Fernando Martinez
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cruzeiro, Palmeiras eta Cerezo Osaka.
Ehun konektibo
Hezur ehuna
Bi hezur ehun edo hezur mota bereizten dira: trinkoa eta harroa edo erretikularra.
Odol ehuna
Odol ehuna edo hemotopoietikoa oso berezitua dagoen ehun konektiboa da eta plasma (serum edo gazura eta fibriejenoa –proteina batzuk, plaketekin batera lan egiten dutenak, sare moduan -) %55 izenekok zelula arteko substantzia likiadoa du. Bere gorpuzkuluak goblulu gorriak, globulu zuriak eta plaketak dira. n tronbozitoak betetzen dute plaketen funtzioa. Tronbozitoak nukleorik gabeko zelula fusiformeak dira.
Icó
Icó Brasilgo udalerri bat da, Ceará estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
The Ladykillers
Jatorrizko gidoi onenaren Oscar Sariaren izendapena jaso (William Rose eta Britainiar Gidoi Onenaren BAFTA Saria irabazi zituen.
2004an izenburu berdineko berregokitzapena izan zuen, Ethan Coen eta Joel Coenek zuzendu eta Tom Hanks aktoreak antzeztua, baina hura New Orleans hirian girotua zegoen bitartean, jatorrizko film hau Londres hirian girotua dago.
Argumentua
Londres, Kings Cross barrutia. Trenbidetik hurbil dagoen etxe isolatu batean Wilberforce andereinoa bizi da (Katie Johnson), emakume adindu alargun eta izaera goxokoa. Behinola, Wilberfocek andreak Marcus irakaslea (Alec Guinness) eta musika talde bitxi baten lau kideei bi gela alokatuko dizkie: Claude Courtney (Cecil Parker) maior ongi hezitu eta engainagarria, Harry Robinson (Peter Sellers) cockney tratugile xelebrea, 'One-Round' Lawson (Danny Green) boxeolari ohi mozkortia eta Louis Harvey (Herbert Lom), gangster hiltzaile eta ankerra. Alargun agurgarriak ez dakien arren, boskoteak alboko tren geltokitik dirutza ohostu nahi duen lapur taldea da. Lapurrek kolpea ematea lortuko dute, baina andereak nortzuk diren jabetuko da, hortaz, lapurrek berau akatzea erabakiko dute, baina beraiek uste baina lanbide zailagoa izango zaie...
Atrofia
Atrofia edo endurtzea gorputzaren atal edo organo baten txikitzea eta ondoriozko funtzio-galera da, bertako zelulen fisiologiagatik edo patologia batengatik gertatzen dena. Aurkako terminoa hipertrofia da.
Meave Leakey
Meave G. Leakey (jaiotzean Meave Epps ; Londres, 1942ko uztailaren 28a) Inglaterran jaio eta Kenyan nazionalizatutako paleoantropologo ingelesa da. Lehen hominidoen bilakaera aztertzen du eta zelai-ikerketa zabala egin du Turkana-ko arroan. Filosofian eta Zientziatan doktoretza egin du.
Biografia
Lehenengo aldian Zoologia eta itsas-zoologia ikasi zuen Bangorko Unibertsitatean. Bere Zoologiako doktoretza 1968an eskuratu zuen.
1982tik 2001 arte Kenyako Nazio-Museoko Paleontologia Departementuaren nagusia izan zen.
Muscicapa epulata
Muscicapa epulata Muscicapa generoko animalia da. Hegaztien barruko Muscicapidae familian sailkatua dago.
Sphaerodactylus graptolaemus
Sphaerodactylus graptolaemus Sphaerodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Sphaerodactylidae familian sailkatuta dago.
Joao Costa Neto
Joao Costa Neto (1981eko urtarrilaren 16a - ) Brasilgo futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka.
Tom Kiernan
Thomas Joseph Kiernan (Cork, 1939ko urtarrilaren 7a - 2022ko otsailaren 3a) irlandar errugbilaria izan zen, atzelari postuan aritzen zena.
Cork Constitution, Munster eta UC Cork taldeetan jokatu zuen. 1960tik 1973ra 54 partida jokatu zituen Irlandako errugbi selekzioan, horietatik 24 kapitain gisa eta 158 puntu lortu zituen. British and Irish Lions taldeko kapitaina ere izan zen 1968ko Hegoafrikako biran.
Munsterren entrenatzailea izan zen 1978ko All Blacksen aurkako garaipen ospetsuan eta Irlandako entrenatzailea ere izan zen. Mike Kiernan ilobak ere Irlandarekin eta Lionsekin jokatu zuen.
Manuel Ponce
Manuel María Ponce Cuéllar (Fresnillo, Zacatecas, 1882ko abenduaren 8a - Mexiko Hiria, 1948ko apirilaren 24a) Mexikoko musikagilea izan zen. Mexikon, Berlinen eta Bolonian egin zituen musika-ikasketak. Mexiko Hiriko Kontserbatorio Nazionaleko irakaslea izan zen (1909-1915 eta 1917-1922), eta 1934-1935 urteetan, kontserbatorio horretako zuzendari. Mexikar kutsuko erritmoz eta harmoniaz betetako musika-lanak idatzi zituen: pianorako kontzertu bat, eta Estrellita eta La pajarera kantuak, adibidez. Geroago, Paul Dukas frantses musikagilearekin ikasi ondoren, Ponceren musika aldatu egin zen, eta zertzelada inpresionistak erabiltzen hasi zen. Musika-lan nagusiak Parisen egindako egonaldiaren ondoren idatzi zituen. Garai hartakoak dira Chapultepec (1929) eta Ferial (1940) orkestrarako, eta Andrés Segoviari eskainitako Concierto del sur (1941), gitarrarako eta orkestrarako. Beste obra batzuk: 24 preludio gitarrarako, 5 sonata gitarrarako, 2 piano-kontzertu, biolin-kontzertu bat, eta ehundik gora kantu eta pianorako lan.
Eskola txiki
Eskola txikia edo Eskola bateratua adin aniztasuna bultzatzen duten tamaina txikiko eskolak dira. Normalean landa eremuan kokatuta daude. Eskola horietan adin desberdinetako ikasle gutxi daude, irakasle bat edo bikin. Mailen aldetik haur hezkuntzatik lehen hezkuntza bukatu arteko ikasleak biltzen dira, neskak zein mutilak. Euskal Herri osoan aurki daitezke horrelako eskolak. Haien arazo nagusia administrazioak nahiago duela ikasleak ikastetxe handierata eraman eta ohikoa da bizirauteko oztopo handiak izatea.
Eskola txikien abantailak
· Harreman gertua eta estua. Horrelako eskoletan haurrak, gurasoak eta irakasleak gutxi dira eta horrek haien arteko harremanak errazten ditu.
· Bakarkako irakaskuntza. Gutxi izatearen ondorioa da. Irakasleak ikasleak oso ondo ezagutzen ditu eta horrek irakaskuntza moldatzeko aukera gehiago ematen du.
· Oso talde desberdinak sortzeko aukera. Taldeak malguak izan daitezke.
· Ikasleen arteko laguntza indartzeko metodologiak. Ikasle nagusiek txikiei laguntzeko aukera handia dago.
· Ikasgeletan jarrera aktiboak indartzeko erraztasuna.
Eskola txikien desabantailak
- Material gutxi eta instalazio eskasak.
- Talde handiagotan lan egiteko zailtasunak. Adibidez kirol-taldeak sortzeko. Horregatik horrelako eskolak oso koordinatuta egoten dira.
- Elkarbizitzaren arazoak: batzuetan txikiek handiek jarrerak imitatzen dituzte eta horiek egokiak ez badira, ondorioz, arazoak sor daitezke.
Pancé
Pancé Bretainiako udalerri bat da. Administraiboki Frantziako Ille eta Vilaine departamenduan dago Bretainia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 1.118 ziren. Familiak 428 ziren, horien artean 100 pertsona bakarrekoak ziren (44 bakarrik bizi ziren gizonak eta 56 bakarrik bizi ziren emakumeak), 128 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 164 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 36 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 518 etxebizitza zeuden, 438 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 43 bigarren erresidentzia ziren eta 37 hutsik zeuden. 501 etxeak ziren eta 15 apartamentuak ziren. 438 etxebizitza nagusietatik 341 bere jabearen bizilekua ziren, 94 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 11 etxek gela bat zuten, 26 etxek bi zituzten, 81 etxek hiru zituzten, 100 etxek lau zituzten eta 220 etxek bost zituzten. 368 etxebizitzek parking plaza bat zuten azpialdean. 184 etxetan auto bat zegoen eta 222 bi edo gehiago zeuden
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 713 ziren, horien artean 555 aktiboak ziren eta 158 inaktiboak ziren. 555 pertsona aktiboetatik 524 lanean zeuden (292 gizon eta 232 emakume) eta 31 langabezian zeuden (15 gizon eta 16 emakume). 158 pertsona inaktiboetatik 48 erretiraturik zeuden, 64 ikasten zeuden eta 46 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Pancé udalerrian 438 unitate fiskal zeuden, 1.126 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana 18.877€ zen.
Activitats ecomòmiques
2007an zeuden 23 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 margolaria, 2 argiketariak, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Pancé udalerrian 60 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.357 hektarea erabiltzen.
Equipaments sanitaris i escolars
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden udalerriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Eviota pardalota
Eviota pardalota Eviota generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Santa Coloma d'Andorra
Santa Coloma d'Andorra, maiz Santa Coloma bakarrik deitua, Andorrako udalerri bat da, Andorra la Vella parrokian, Valira ibaiaren ibilbidean eta Andorra la Vella hiriburutik 2 kilometrora.
Udalerri honetan Andorrako Euskal Etxea dago.
Santa Colomako eliza prerromanikoa da bertako eraikinik aipagarrienetakoa.
Bollullos Par del Condado
Bollullos Par del Condado Huelvako probintzian dagoen udalerri andaluziarra da. 131 m-ko altueran eta Huelvatik 47 km-tara kokaturik, 2007ko datuen arabera 13.737 biztanle zituen 50 km²-tan banaturik.
Bruno Formigoni
Bruno Leonardo Formigoni (1990eko apirilaren 18a - ) Brasilgo futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako São Paulo eta Cerezo Osaka.
Kidnapped (1995eko filma)
Kidnapped, A timeless tale of honor, bravery and adventure (euskaraz Bahitua, "Denboraz Haratagoko Ohore, kemen eta abentura istorioa") 1995eko Ivan Passer txekiar zinema zuzendariak zuzendutako abentura telefilma bat da. Robert Louis Stevenson eskoziar idazlearen Kidnapped ("Bahitua") eleberrian oinarritua dago. Armand Assante, Brian McCardie, Michael Kitchen, Brian Blessed, Patrick Malahide eta Brendan Gleeson aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
XVIII. mendea, Eskoziako Behe Lurrak. David Balfour eskoziar zaldun gaztearen aita hiltzean, aitaren ondoregontza jasotzeko eskola laga eta Ebenezer osabaren etxera joango da, baina osaba zitalak hiloba esklabo gisa saldu eta David bere gogoz kontra pirata ontzi batean itsasoratuko dute. Jada itsasoan daudela, ustekabean Alan Breck Stewart eskoziar jakobita matxinatua ontziratzean piratengandik ihes egin eta Edinburgherako bidaian doala Daviden adiskide egin eta haren arduradun bilakatuko da. Filma osoan bi adiskideak maiz elkar banandu eta berrelkartuko dira, hasiera batean David Behe Lurretako biztanlea izanik Ingeles Koroaren aldekoa agertuko da, baina ingelesek eskoziarren eta bereziki Eskoziako Lur Garaietako biztanleen aurka burutzen ari diren zapalkunta ankerra hurbiletik ezagutzean, bera ere jakobita bilakatuko da.
The Ballad of Cable Hogue
The Ballad of Cable Hogue (euskaraz Cable Hogueko Balada) 1970eko Sam Peckinpah estatubatuar zinema zuzendariaren umorezko western bat da. Jason Robards, Stella Stevens eta David Warner aktoreek antzeztu zuten.
Filma bere generorako ez ohikoa da, bortizkeria edota arma-duelu eskas batzuk besterik ez baiditu, istorio berari lehentasuna emanez.
Sinopsia
Cable Hogue (Jason Robards) izeneko gizona bere ustezko adiskide Taggart (L. Q. Jones) eta Bowen-ek (Strother Martin) basamortuan abandonatua da, baina Cable Hoguek aurrera ateratzea lortu, ura topatu eta zaldi-gurdien ibilbidea atsedenleku bat ezarriko du. Bertatik mota askotako pertsonaiak igarotzen dira, baina bera abandonatu zuten horien aurka mendekua noiz hartuko zain dago.
Broken (2012ko filma)
Broken (euskaraz Hautsia), 2012ko Rufus Norris britainiarrak zuzendutako drama film bat da. 2008ko Daniel Clay idazlearen izenburu berdineko elebrrian oinarritua dago, eta hura aldi berean To Kill a Mockingbird (1960, Urretxindor bat hiltzea) eleberrian. Tim Roth, Cillian Murphy, Rory Kinnear, Robert Emms, Zana Marjanović, Denis Lawson eta Eloise Laurence aktoreek antzeztu zuten.
Argumentua
Erresuma Batua, Londres, Skunk (Eloise Laurence) neskatoa bere auzoan gertaera bortitz baten lekuko izan ondoren erabat traumatizatua geldituko da. Archie (Tim Roth) aita alabaren sufrimendua arintzeko ahal duen guztia egiten saiatuko da.
Chucena
Chucena Huelvako probintzian dagoen udalerri andaluziarra da. 147 m-ko altueran eta Huelvatik 62 km-tara kokaturik, 2007ko datuen arabera 2.043 biztanle zituen 26 km²-tan banaturik.
Massac (Itsas Charente)
Massac Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Massac udalerrian erroldatutako biztanleak 176 ziren. Familiak 80 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 20 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 102 ziren, horien artean 70 aktiboak ziren eta 32 inaktiboak ziren. 70 pertsona aktiboetatik 65 lanean zeuden (36 gizon eta 29 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 32 pertsona inaktiboetatik 15 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 14 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Massac udalerrian 78 unitate fiskal zeuden, 183 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.459 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 11 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 1 higiezinen enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 zurgina eta 1 argiketaria.
2000. urtean Massac udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 468 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
U2
U2 Irlandako rock musika taldea da, mundu osoan erabat arrakastatsua. 2006 arte, 170 milioi disko saldu dituztela kalkulatzen da. Halaber, 22 Grammy Sari irabazi dituzte.
Disko jaurtiketa
Disko jaurtiketa atletismoaren proba bat da, disko gogor bat ahalik eta urrutien jaurtitzean datzana. Antzinako Greziatik praktikatzen da, eta gaur egun ikur handien eta ezagunenetakoa da atletismoaren arloan.
Jurgen Schult alemaniarrak (AED) gizonezkoen markarik onena ezarri zuen 1986an 74.08 metrorekin. Emakumezkoena herrikidea zen Gabriele Reinschena da bestela (76.80 m, 1988).
Piedade de Caratinga
Piedade de Caratinga Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Yusuke Maruhashi
Yusuke Maruhashi (丸橋 祐介, 1990eko irailaren 2a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka.
Goodea atripinnis
Goodea atripinnis Goodea generoko animalia da. Arrainen barruko Goodeidae familian sailkatzen da.
Gas natural
Gas naturala gehienbat metanoz osatutako gasa da. Sarritan beste erregai fosil batzuekin elkarrekin agertzen da, eta organismo metanogenikoek ekoizten dute padura, zingira eta zabortegietan. Erregai-iturri garrantzitsua da, baita ongarriak sortzeko lehengaia ere. Berotegi-efektuko gas indartsua da. Gas naturala ekonomiaren sektore guztietan erabiltze da, baita etxea eta kalean.
Alfredo Stroessner
Alfredo Stroessner Matiauda (Encarnación, 1912ko azaroaren 3– Brasilia, Brasil, 2006ko abuztuaren 16) paraguaiar militar, politikari eta diktadorea izan zen. 1954-1989 bitartean Paraguaiko Errepublikako presidentea izan zen.
Gas natural
Erregai modura erabili baino lehen, gas naturala prozesatu egin behar da metanoa ez den beste edozein material kentzeko. Prozesu honen azpiproduktuak etanoa, propanoa, butanoa, pentanoak eta pisu molekular handiagoko hidrokarburoak, sufrea, karbono dioxidoa, ur-lurruna eta zenbaitetan helioa eta nitrogenoa dira.
Alfredo Stroessner
Biografia
Guaraniek populatutako eskualdean jaio zen (amaren aldetik, huraxe zuen jatorria; aita, aldiz, etorkin alemaniarra zen). 17 urterekin eskola militarrean sartu zen. Ondoren, Boliviaren aurkako Chacoko gerran (1932-1935) borrokatu zen. Higinio Morínigo jeneralaren diktadura aldian (1940-1948) indar aurrerazaleen zapalkuntzan nabarmendu zen.
Gas natural
Gas naturala erregaia da eta 10.000 kilokaloria inguru sortzen ditu metro kubiko bakoitzeko. Gas naturala petrolio meatoki bati lotuta egoten da batzuetan, baina poltsa independenteetan ere egon daiteke. Metanoz osatuta dago batez eren baina CO2 a, hidrogenoa eta sufrea ere baditu. Gasaren bero ahalmena bestelako petroliotik eratorritako produkturena baino altuagoa da, gainera ez du kerik sortzen, erregai solido eta likidorik gehienak sortzen duten bezala. Garraiatzeko eta biltzeko oso zaila denez ez da asko erabiltzen beste batzuekin konparatuta industria arloan. Gasa gasbideak erabiliz eramaten da meatokietatik kontsumo guneetara. Ozeanotik garraiatzeko gasa tenperatura txikian eta presio handian likido egoeran garraiatzen da metxeroetan bezala (-82º eta 45 atm). Horrela gasaren bolumena 600 bider txikitzen da.
Gas naturalaren erreserbak mundu mailan hauek dira: Frantzia (%4), Peru (%4), Trinidad eta Tobago (%6), Nigeria (%8), Qatar (%9), Norvegia (%12), Aljeria (%55) eta beste batzuk (%1).
Alfredo Stroessner
Biografia
1951n gudarosteko buruzagi nagusi izendatu zuten eta 1954ko abuztuaren 15ean estatu kolpea jo zuen. Bere burua lehenkadari eta Asociación Nacional Republicana/Partido Colorado izeneko alderdi antikomunistako buru izendaturik, konstituzioko berme guztiak kendu zituen eta lurjabe handiak alde zituelarik Hego Amerikako diktadura luzeenaren oinarriak jarri zituen. Alderdi politikoak debekatu zituen; 1958-1959ko grebak deuseztatu zituen eta 1960-1965eko gerrilla suntsitu zuen. Sei aldiz lehendakari hautatua izan zen, hartarako konstituzioa aldatu behar izan bazuen ere, gehienez bi alditan hautatua izateko aukera ematen baitzuen. Eliza katolikoarekin ere harreman zailak izan zituen.
Kondor operazioa izeneko prozesu errepresiboan parte hartu zuen, Augusto Pinochet (Txile) eta Jorge Rafael Videla (Argentina) diktadoreekin batera. Askoren ustez, Stroessnerrena Hego Amerikako eta mundu osoko diktadurarik odoltsuenetakoa izan zen: 3.000 lagunen hilketa leporatzen zaio.
34 urteko diktadura ilun haren ondoren, 1989ko otsailaren 3an Andrés Rodríguez Pedotti jeneralak agintetik bota zuen, beste estatu kolpe baten bidez. Urte hartan bertan, haren omenezko Puerto Presidente Stroessner hiriak gaur egungo Ciudad del Este izena hartu zuen.
Stroessnerrek Brasilera erbesteratu behar izan zuen, eta bertan hil zen 2006an.
YaCy (bilaketa motorra)
Ez dago kontrol-zerbitzari zentralik; horren ordez, parte-hartzaile guztiak parekoak dira. Sareko edozein nodok indexatu dezake sarea eta bilatzailea izateko erabil daiteke. Bisitatutako orriak erregistratzen dituen erabiltzailearen nabigazioa ere indexatu dezake, (eta jakina, ez dira indexatzen informazio pribatua izan dezaketen orriak, hala nola inprimakiak edo https protokoloko orriak).
Programa software librea da GPL v2 lizentziapean argitara eman da.
Ezaugarri batzuk
Bilatzaile deszentralizatua denez, programa hau zenbat eta erabiltzaile gehiagok instalatu, orduan eta emaitza hobeak lortuko dira.
Muscicapa sethsmithi
Muscicapa sethsmithi Muscicapa generoko animalia da. Hegaztien barruko Muscicapidae familian sailkatua dago.
Unaí
Unaí Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
L. Susan Brown
L. Susan Brown, 1959an Kanadan jaiotako idazle eta anarkismoaren eta feminismoaren ideologoa da. Bere burua aldi berean anarkokomunista eta indibidualista bezala definitu du. Bere liburu ezagunena The Politics of Individualism: Liberalism, Liberal Feminism and Anarchism (1993) dugu. Lan horretan liberalismoa eta anarkismoa oinarri antzekoak dituztela, dotrina amankomun bat dutela esaten du. Liburu horretatik at anarkismoari eta feminismoari buruzko artikulu asko argitaratu ditu. Gaur egun Toronton (Ontario) bizi da eta Torontoko Unibertsitatearen doktorea da.
Eviota partimacula
Eviota partimacula Eviota generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Lépaud
Lépaud Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Creuse departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Lépaud udalerrian erroldatutako biztanleak 364 ziren. Familiak 153 ziren, horien artean 46 pertsona bakarrekoak ziren (27 bakarrik bizi ziren gizonak eta 19 bakarrik bizi ziren emakumeak), 50 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 34 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 23 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 231 etxebizitza zeuden, 158 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 49 bigarren erresidentzia ziren eta 23 hutsik zeuden. 214 etxeak ziren eta 17 apartamentuak ziren. 158 etxebizitza nagusietatik 118 bere jabearen bizilekua ziren, 37 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 4 etxek gela bat zuten, 8 etxek bi zituzten, 29 etxek hiru zituzten, 49 etxek lau zituzten eta 70 etxek bost zituzten. 101 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 66 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 71 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 218 ziren, horien artean 158 aktiboak ziren eta 60 inaktiboak ziren. 158 pertsona aktiboetatik 149 lanean zeuden (78 gizon eta 71 emakume) eta 10 langabezian zeuden (1 gizon eta 9 emakume). 60 pertsona inaktiboetatik 26 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 15 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Lépaud udalerrian 169 unitate fiskal zeuden, 390 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.589,5 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 21 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Natterer saguzar
Natterer saguzarra (Myotis nattereri) Europan topa dezakegun saguzar espeziea da. Izena Johann Natterer austriar naturalista eta esploratzailetik datorkio.
Lépaud
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen eta 1 okindegia zen.
Natterer saguzar
Mendebaldeko Europatik erdialdeko Asiaraino hedaturik dagoen saguzar espezie txiki hau afera taxonomiko baten barruan dago egun. 2006an plazaraturiko ikerketa baten arabera, Iberiar penintsulako ustezko M. nattereriak genetikoki Europako gainerakoengandik aldendurik daudela ikusi da. Euskal Herrian aurki daitekeen M. nattereria, ordea, ez da Iberiar penintsulako gainerakoen modukoa eta Europa osoko azterketa filogeografiko zabalak egin bitartean, Europa iparraldean aurki daitekeen betiko taxonaren barruan mantenduko dugu.
Lépaud
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Lépaud udalerrian 28 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.520 hektarea erabiltzen.
Natterer saguzar
Deskribapena
Belarri nahiko handiak dituen saguzar txikia da. Euskal Herrian aurkitzen diren helduek 6,4 eta 8,5 gramo bitarteko pisua dute eta besaurrearen luzera 35,6 eta 41,9 mm bitartekoa da. Belarriak zabalduta muturra baino luzeagoak dira, eta muxarradura bat dute belarrietan. Eskotadura hau, ordea, Myotis emarginatus espeziearena baino txikiagoa da. Tragoa puntazorrotza da, gainerako generokideen antzera. Espoloia uropatagioaren ertzaren erdiraino iristen da, eta mintzaren ertzaren beste erdia ile motz eta sendoz estalirik dago. Tibiatan ez zaie ilerik hazten.
Lépaud
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Juana Ontañón Valiente
Juana Ontañón Valiente (Madril, 1886ko urriaren 22a – Mexiko Hiria, 1972ko abuztuaren 22a) maistra espainiarra izan zen, Irakaskuntzako Erakunde Askeko ikaslea eta Iruñeko Pablo Iglesias Ateneoaren sortzaileetako bat.
Natterer saguzar
Banaketa
M. nattereri espeziea Europa mendebaldea eta Afrika iparraldetik Turkmenistan eta Iraneraino hedaturik dagoen espeziea da. Iparraldean 63º-ko paraleloraino aurki daitezke eta hegoaldeko muga Saharako basamortuak ezartzen du.
Lépaud
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Juana Ontañón Valiente
Biografia
Teófila Valiente eta José Ontañón Ariasen sei seme-alabetako emakume bakarra izan zen Juana, Irakasle Eskolako instituzionalista eta alemaneko irakaslea. Batxilergoa ikasi zuen, aukera librean, Cisneros Kardinalaren Institutuan, eta, amaitzean, aitarekin ikasketa-bidaia bat egin zuen Alemanian barrena. Itzultzean, Goi Mailako Irakasle Eskolan sartu zen, eta ikaskideen artean María de Maeztu (promozioko lehena atera zuena eta Juana 2.a) izan zuen. Lanpostua lortu zuen oposizio bidez Caceresko Maisuen Goi Eskolan.
Kanbriaurreko untxi
Zenbaitek erantzun hauek erabiltzen dituzte eboluzioaren teoria, ebidentzia enpirikorik gabe faltsagarria ez dela esateko. Honek Karl Popper filosofoaren baieztapen bat jarraitzen du, zeinak faltsabilitatea, teoria zientifikoaren esentzia dela dioen. Popperrek  zalantzak zituen eboluzioaren teoriaren izaera zientifikoari dagokionez, hala ere, beranduago hura guztiz zientifikoa zela ondorioztatu zuen.
Juana Ontañón Valiente
Biografia
Cáceresen Miguel del Río Guinea ezagutu zuen, Institutuko matematikako irakaslea, eta harekin ezkondu zen 1914an. Bi urte geroago, haien seme bakarra, Miguel, jaio zen. Handik gutxira, familia Iruñera joan zen bizitzera, ia hogei urtez kokatu ziren bertan. 1933an, Juana eta haren familia Madrilera joan ziren. Han, Eskola Normalean jardun zuen irakasle. Espainiako Gerra Zibila hasi ondoren, Espainiako hiriburua utzi eta Valentzian eta Bartzelonan jarraitu zuen lanean.
Natterer saguzar
Banaketa
Izendatzeke dagoen eta Iberiar penintsula iparraldeko mendietan aurkitzen den espeziearen hedadura aipaturiko mendiguneetara mugatzen da. Lekuotan 1.000 metrotik gorako altueran bizi ohi da. Euskal Herrian, Raneroko haitzetan, Jorrioseko mendigunean, Aulestiko haitzetan, Urkiolan eta Lekeition aurkitu izan da. Gorbeia mendian eta Aralarren ikusi izana ere aipatu da.
Kanbriaurreko untxi
Untxiak mamiferoak dira. Zientziaren Filosofiaren ikuspegitik zalantzagarria da, Kanbriaurreko arroketan mamiferoen fosilen aztarnak aurkitzea, eboluzioaren teoria deuseztatuko duenik, baina benetakoa balitz aurkikuntza horrek, prozezu ebolutiboaren ulerkera modernoaren akatsak agerian utziko lituzke. Mamiferoak, geologiaren denbora eskalan, Kranbiaurreko geruza baino beranduago agertu ziren. Erregistro geologikoek dioten arabera, nahiz eta mamiferoak periodo Triasikoan azaldu, mamiferoen segida modernoak, Paleozeno, Eozeno eta Paleogeno garaietan aurki daitezke. Ehunka milioi urteek banatzen dute periodo hau Kanbriaurretik.
Natterer saguzar
Habitata
Euskal Herriko izendatu gabeko Myotis hauek, basoetako saguzarrak dira eta zuhaitzak erabiltzen dituzte, batez ere, beren koloniak ezartzeko. Hostaila handiko hostoerorkorren basoetan aurkitu dira, batez ere, eta udan salbu, gainerako urtaroetan altuera handian dauden inguruneak hautatzen dituzte.
Juana Ontañón Valiente
Biografia
Errepublika garaituta, Juana, senarra eta semea Frantzian elkartu ziren, eta handik hirurak erbesteratu ziren Sinaia itsasontzian, 1939ko ekainaren 13an iritsi ziren Veracruzera.
Natterer saguzar
Elikadura
Iberiar penintsulan daturik bildu ez den arren, Europako M. nattererien antzeko elikadura-ohiturak dituztela pentsatzen da. Landare edo substratuaren gainean geldirik dauden intsektuak harrapatuz elikatzen da, gleaning izeneko teknikaren bitartez. Landaredia eta lurzorutik oso gertu hegan egiten du normalean. Hala ere, hegan ehizatzen ere ikusi da.
Kanbriaurreko untxi
Esaldiaren jatorria
Hainbat autorek idatzi dute JBS Haldanek (1892-1964) esan zuela untxi fosil bat harri aurrekanbrikoetan aurkitzea nahikoa izango zela eboluzioan zuen sinesmena suntsitzeko. Hala ere, erreferentzia horiek 1990eko hamarkadakoak edo ondorengoak dira. 1996an Michael J. Benton ek Mark Ridleyren Evolution liburuaren 1993ko edizioa aipatu zuen, Richard Dawkinsek 2005ean Haldane "popperiano fanatiko" baten erronka bati erantzuten ari zitzaiola idatzi zuen. 2004an Richa Arorak istorioa John Maynard Smithek (1920-2004) kontatu zuela idatzi zuen telebista saio batean. John Maynard Smithek Haldaneri egotzi zion esaldia 1970eko hamarkadaren hasieran Paul Harveyrekin izandako elkarrizketa batean.
Aurrekari teorikoak
Karl Popper filosofoak, edozein proposizio zientifikok faltsagarria izan behar duela defendatu zuen, beste hitz batzuetan esanda, gutxienez, hipotesia gezurtatuko lukeen esperimentu edo behaketa erreproduzigarriren bat imajinatzea posible izan behar du. Hasieran pentsatu zuen Charles Darwinen hautespen naturalaren teoria (sarritan "egokienaren biziraupena" bezala laburtua) kontrolaezina zela zentzu honetan, eta, beraz, "Ia tautologikoa". Popperrek, beranduago, bere ikuspuntua aldatu zuen, hautespen naturalaren teoria faltsutua dela eta benetako indioilarraren isatsaren Darwinen adibideak berak, honen muturreko aldakuntza bat ezeztatu zuela ondorioztatuz, eboluzio oro hautespen naturalak bultzatzen duena. Nahiz eta 1978an Popperrek bere aurreko objekzioa hautespen naturalaren teoriari espezifikoki egina izan zela idatzi, 1949tik 1974ra bitarteko hitzaldi eta artikuluetan "darwinismoa" edo "Darwinen eboluzioaren teoria" "ikerketa metafisikoaren programa" bat zela adierazi zuen, ez baitzen faltsagarria. Izan ere, populazioen genetikan, aleloen frekuentzia erlatiboen azterketan (gene beraren forma ezberdinak), zentratzen ziren eboluzioaren teoriaren baieztapen garaikideekin bere atsekabea adierazten jarraitu zuen. Zoritxarrez, proposatu zituen doikuntzetako batzuk lamarkkianismoaren edo saltazionismoaren antzekoak ziren, teoria ebolutiboak zirenak eta oraindik zaharkitutzat jotzen direnak, eta, beraz, biologo eboluzionistek ez zituzten haren kritikak aintzat hartu. 1981ean, Popper kexatu zen gaizki ulertu zutela esanez paleontologia edo Lurreko bizitzaren eboluzioaren historia bezalako "zientzia historikoak" ez zirela benetako zientziak, benetan iragarpen faltsuak egin zitzaketela uste zuenean. Nahasmendu gehiago sortu zen 1980-1981ean, Natureren orrialdeetan eboluzioaren teoriaren estatus zientifikoari buruzko eztabaida luze bat egon zenean. Zehazki, argumentua, genoman hautespen unitatearen izaera eta eragiten duten faktoreei buruzkoa izan zen, alde batetik hautespen naturala eta bestetik mutazio neutroa postulatuz. Alde batek ere ez zuen zalantzan jartzen teoria zientifikoa zenik, eta, gaur egungo ezagutza zientifikoaren arabera, egiazkoa. Hala ere, parte-hartzaile batzuek eboluzioaren teoria dogma absolutu gisa aurkezten zuten adierazpenak egin zituzten, orain arte oso ondo funtzionatu duen hipotesi gisa baino gehiago, eta bi aldeek Popper aipatu zuten euren posizioen alde. Eboluzioare n kritikariek, Phillip E. Johnsonen kasuan, aukera gisa baliatu zuten hau, eboluzioaren teoria zientifikoa ez zela adierazteko.
Juana Ontañón Valiente
Biografia
Familia instalatu ondoren, Juanak Luis Vives Institutuan ekin zion berriro irakaskuntzari. Institutua erbesteratuek sortu zuten, Emakumezkoen Unibertsitatearen barruan; atzerritarrentzako ikastaroak ere eman zituen Mexikoko Unibertsitate Autonomoan. Senarra hil ondoren, Bostonera joan zen, eta han eman zituen eskolak Bryn Man Collegen 1946-47 ikasturtean. Tarte labur horren ondoren, Mexikora itzuli zen, semearekin eta bilobekin elkartzeko. Herrialde hartan bizi izan zen 1972an hil zen arte.
Deka
Deka (laburdura moduan da) Nazioarteko Unitate Sisteman 101 faktore bat adierazten duen aurrizki bat da.
Juana Ontañón Valiente
Biografia
Irakasle gisa egindako lanaz gain, Juana Ontañonek Porrúa argitaletxe mexikarrarentzat lan egin zuen, Alarcón, Bécquer, Espronceda, Larra, Valera eta Gabriel Miró autoreen lanen hitzaurre-egile gisa. Santa Teresa de Jesusen biografia ere idatzi zuen, 1977an argitaratua, hil eta bost urtera.
Natterer saguzar
Elikadura
Dietaren konposaketa aldakorra da elikagai-eskuragarritasunaren arabera, baina dipteroak, trikopteroak, koleopteroak, lepidopteroak eta araknidoak dira talderik garrantzitsuenak.