cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Herri Batasuna
Euskal Herritarroken jarduna
Eta testuinguru horretan egin zuten lehen Aberri Egun bateratua. Urte luzez mota guztietako deialdiak izan ondoren, ekimen bateratu asko antolatu zituzten Euskal Herri osoan, Lizarra-Garaziko Hitzarmenaren gerizpean; egun historikotzat jo zuten antolatzaileek, eta burujabetzaren alde elkarrekin lan egiteko dei ugari izan ziren. Mobilizazio sorta hura Bizkaiko hiriburuko manifestazioarekin bukatu zen: milaka lagunek, Lizarra-Garaziko Hitzarmenaren sinatzaileen deiari erantzunez, babesa adierazi zioten bide horri eta lepo bete zituzten kaleak. HBko militanteek gogotik lan egin zuten hilabete haietan (beti bezala), eta handik gutxira, mahaikideak askatzeko eskatu zuten haiek preso zeuden espetxeen aurrean. Baina Herri Batasunak ez zituen soilik kale-agerraldiak, bilerak, hautabideak, elkarretaratzeak edo erakundeetan eta gizartean lan egiten. Apirilaren 26an, haren sorreraren urteurrenean, Herri Batasuna, askatasunaren aldeko 20 urteko borroka liburua aurkeztu zuen.
Gordonville (Alabama)
Gordonville Alabamako herri bat da. Lowndes konderrian kokatua dago. 2010ean 326 biztanle zituen, 22.7 kilometro koadrotan banatuta.
Herri Batasuna
Euskal Herritarroken jarduna
Maiatzaren erdialdean, Euskal Herriko politika instituzionalean aurrekaririk ez zuen akordioa sinatu zuten Lakuako Gobernuko (EAJ eta EA) eta Euskal Herritarrokeko ordezkariek. Hastear zen legealdirako laguntza hitzarmena zen hura, eta «historikotzat» hartu zuten sinatzaileek. Udal eta foru hauteskunde kanpaina ere egun haietan hasi zen. Kanpaina hartan, Espainiako Gobernuak onartu egin zuen Jose María Aznarrek izendatutako ordezkariek eta ETAko zuzendaritzak «harreman, bilera edo elkarrizketaren bat» egin zutela —ETAk ere baieztatu zuen bilera—. Astebete geroago, ekainaren 13ko hauteskundeetan, Euskal Herritarrok alderdiak emaitza historikoak eskuratu zituen: 270.000tik gora boto. Hauteskundeen biharamunean bertan, berriro ere, Nafarroako presidente Miguel Sanz nabarmendu zen, EH erakundeetatik kanpora uztearen alde egin zuen-eta. Udalbatzarren osatze egunean, ia 30 presok zinegotzi postuak hartu zituzten haien herrietan, herrikide askoren babespean.
Uztaila bukatu baino lehen HBko Mahai Nazionala kalean zen, Espainiako Auzitegi Konstituzionalaren osoko bilkurak bertan behera utzi zuelako Auzitegi Gorenaren erabakia. Egun haietan ere beste epaile batzuek Arnaldo Otegi auzipetu zuten, Joselu Gerestaren heriotza «estatu krimena» zela esan zuelako.
Egun batzuk geroago, eta Lizarra-Garaziko Hitzarmenaren sinatzaileen ekimenen haritik, Batera foroa sortu zen Gasteizen; euskal preso guztiak herriratzea zuen helburu Baterak. Lizarra-Garaziko Hitzarmenaren urteurrenean, Euskal Herriarentzako marko juridiko politiko berri bat abian jartzearen alde agertu ziren sinatzaileak. Baita gatazkari irtenbide politikoa bilatzearen alde ere. Ipar Euskal Herrian ere mugimendu handiagoa zegoen, eta Baionan, Ipar Euskal Herriko departamenduaren alde antolatutako manifestazio handi batean, 13.000 lagunek parte hartu zuten.
Bitartean, HBko Mahai Nazionalak Espainiako ondorengo hauteskundeetan botorik ez ematea proposatu zuen. Azaroaren hasierarekin batera, Euskal Preso Politikoen Kolektiboak greba mugagabea hasiko zuela jakinarazi zuen; eskaeren artean, estatus politikoa eskuratzea eta Euskal Herrian zabaldutako prozesuan parte hartzea. Egun batzuk geroago, presoen eskaerekin bat, EHko bost legebiltzarkidek astebeteko baraualdiari ekin zioten Gasteizko Legebiltzarrean. Iruñean, asmo bera zuten beste zortzi legebiltzarkide kanporatu egin zituzten Legebiltzarretik.
Su-etenaren amaiera
Azaroaren 28an ETAk su etena bukatutzat ematen zuela jakinarazi zuen. ETAk ezagutarazi egin zuen su etena ekarri zuen proposamena, baita EAJri eta EAri prozesu konstituziogile bati heltzeko egindako proposamena ere, zeinak borroka armatua behin betiko amaitzea jasotzen zuen. Su etena bukatu eta ondorengo egunean, HBk nabarmendu zuen «prozesu demokratiko nazionala oraindik ere zabalik» zegoela eta «indarrean» jarraitu behar zuela. Era berean, prozesua definitzeko bere eredua aurkeztuko zuela iragarri zuen.
1999ko azaroan, erakunde armatuak esan zuen, APS berri agentziaren kameren aurrean, bukatutzat ematen zuela aldebakarreko su eten mugagabea. Horrez gainera, 1998ko abuztuan ETAk, EAJk eta EAk akordioa sinatu eta, besteak beste, Euskal Herrirako erakunde nazional eta burujabe bat sortzeko konpromisoa hartu zutela jakinarazi zuen. 1999ko abuztuan bi alderdioi aurkeztutako beste proposamen bat ere ezagutarazi zuen ETAk, bi alderdiek oraindik onartu gabea, zeinak zazpi herrialdeetan hauteskundeetara deitzea proposatzen zuen. Abenduaren 1ean, HBk bat egin zuen, «Bakea behar dugu» goiburuarekin, Juan Jose Ibarretxek antolatutako ekitaldiekin, eta iritzi guztietako milaka lagunek elkarretaratzeak egin zituzten.
2000. urtean, Espainiako Gobernuak erasoa jo zuen mugimendu abertzale osoaren aurka. Herri Batasunak egiten zuen irakurketaren arabera PPk garbi ikusi zuen arazoa ez zuela ezker abertzalearekin soilik, baizik eta bere etorkizunaren jabe egin nahi zuen herri oso batekin baizik. Herria eraikitzeko ezinbestekoak diren zutabe estrategikoen aurka egin zuen: euskararen kontra, ikastolen kontra, eta Euskal Herriaren nortasun ezaugarrien kontra. Argi geratu zen Espainiako demokraziarentzat euskalduna izatea eta euskaldun gisa pentsatzea eta sentitzea delitua zela, eta areago, delitu larria. Euskal Herritarrok-ek abstentziorako deia egin zuen Espainiako martxoaren 12ko hauteskundeetan, «Espainiako Estatuari aurre egiteko intsumisio aktiboaren aldeko apustu» bezala.
Gasezko erraldoi
Ezaugarriak
Gasezko erraldoien atmosferak batez ere hidrogenoz eta helioz osatuta daude. Metano arrastoak ere badira Uranoren eta Neptunoren atmosferetan, planeta hauen kolore urdinaren arrazoia.
Nicolas Batum
Nicolas Batum (Lisieux, Calvados (Frantzia), 1988ko Abenduaren 14a), hegaleko eta hegal-pibot moduan jokatzen duen saskibaloi jokalari frantziarra da
Herri Batasuna
Su-etenaren amaiera
Astebete geroago, 50.000 lagun baino gehiago Bilbora joan ziren, Euskal Herriaren erabakitzeko eskubidearen aldeko manifestaziora. Manifestazioan bi multzo izan ziren: alderdi deitzaileen —EAJ, EA, IU— jarraitzaileek osatutakoa, batetik, eta EHkoena, bestetik, haien mezuarekin.
Plushabridge
, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da.
Nicolas Batum
Familia eta haurtzaroa
Richard Batum Kamerungo jatorriko saskibaloi jokalari profesionalaren semea da Nicolas Batum. Bi urte zituela, aita, aneurisma hautsi baten ondorioz, saskibaloi zelaian hil zen. Nerabezaroan, Caengo Jacques-Monod kolegioan ikasi zuen.
Herri Batasuna
Su-etenaren amaiera
Otsailean, HBko Batzar Nazionalak Eraikitzen prozesuaren lehen fasea onartu zuen; Euskal Herriko estatu sozialista lortzeko, orduko aliantza taktikoari eustearen aldeko apustua eginez. Mahai Nazional berria aurkeztu zuten. Martxoa hasieran, ETAk aurreko urteko uztaileko proposamenari «zuzeneko erantzun zehatzik» ez eman izana leporatu zien EAJri eta EAri –marko juridiko berri baterantz joz gero, borroka armatua bertan behera geratzea aurreikusten zuen ETAren proposamenak-. Egun haietan, PP aise nagusitu zen Espainiako hauteskundeetan, eta Euskal Herrian, abstentzioak %7 egin zuen gora.
Nicolas Batum
Bizitza pertsonala eta konpromisoak
Auréliarekin ezkonduta dago, eta Ayden-en (2016ko apirilaren 29), eta Nayeli-ren (2021eko urtarrilaren 23) gurasoak dira.
2015eko urtarrilaren 8an, Miami Heat-en aurkako partidaren beroketa garaian, kamiseta beltz bat jantzi zuen, non «Je suis Charlie» (Ni Charlie naiz) idatzita dagoen Charlie Hebdoren egoitzan izandako tiroketaren biktimen omenez.
Babesletza eta lidergoa
2011n, La Mie Câline Basket Go txapelketaren babesle bihurtu zen, maila guztietako (departamendukoak, erregionalak eta nazionalak) gizonezkoen zein emakumezkoen taldeak biltzen dituen, gutxieneko kategorian, txapelketa nazionala (15 urtetik beherakoak).
Herri Batasuna
Su-etenaren amaiera
Hil amaieran, 1999ko uztailaren 11n ETAk, EAJk eta EAk bilera egin zutela eta bertan, prozesua definitu beharra agerian geratu zela jakin genuen, erakunde armatuaren agirien bidez. Hala ere, ez alderdi batek ez besteak ez zion ETAri hautabiderik helarazi, zeinak irailean jasotzea espero baitzuen. ETAren 1998ko ekimenak Euskal Herriaren lurralde zatiketa gainditzeko bide bat urratu nahi izan zuen.
Nicolas Batum
Babesletza eta lidergoa
2015eko urtarrilan, Le Mans Sarthe Basketeko zuzendaritza batzorderako izendatzen dute Batum.
Herri Batasuna
Euskal Herri osora hedatzea
Maiatzaren hasieran, Euskal Herritarrokek iragarri zuen trantsiziorako bere proposamena aurkeztuko ziela EAJri, EAri eta ABri. Marko autonomistaren eta lurralde zatikatuaren ordez, marko demokratiko eta nazional berria lortzeko prozesua zehazten zuen proposamen hark. Astebete geroago, Batasuna prozesua abiatu zen Iruñean: 200 bat lagunek —politikagintzan, arlo sindikalean edo sozialean erreferentzialak— sortze agiri bat sinatu zuten. Agiri hura abiapuntua zen; Euskal Herriarentzako independentzia eta sozialismoa eta urtebetean herri batasun izaeradun zazpi herrialdeentzako erakunde politiko bat artikulatzea helburu estrategikotzat zuen ekimen baten abiapuntua.
Nicolas Batum
Babesletza eta lidergoa
Emakumezkoen saskibaloia interesatzen zaio. Normandian, saskibaloi-kanpamenduak antolatzen ditu Marine Johannèsekin, bera bezala Pont-l'Évêque-n prestatutako jokalariarekin: «Rion nengoela (2016ko Olinpiar Jokoak) berarengana hurbildu nintzen hasierako zeremonian argazki bat ateratzeko».
Inbertsioak
2013ko udaberrian, Caen Basket Calvadosen inbertitu zuen, gaztetan bertan jokatu baitzuen: «Caen-i gai-mailako kluba eskaini nahian». Proiektua, beraz, National 2. mailan jokatzen zuen eskualdeko kluba igotzea zen (2012-2013ko sasaoian).
2017an, ASVEL Lyon-Villeurbanne, besteak beste, Tony Parker-ekin batera, zeinak Nine Sports, LDLC ASVEL femeninoa eta «Tony Parker Adequat Academy» saskibaloi prestakuntza zentroa kontrolatzen dituen. Klubeko gizonezkoen eta emakumezkoen saskibaloiaz eta Akademiako saskibaloi eragile-zuzendari ere bihurtu zen.
2021eko irailan, Batumek lasterketako zaldien jabe izateko baimen ofiziala lortzen du Frantzian.
Ondorengoa
2014ko ekainan, Malaunay hiriak izena eman zion gimnasio bati. Nicolas Batum inaugurazioan egon zen, baita Najat Vallaud-Belkacem Frantziako Kirol-ministroa ere.
Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), zilarrezko domina irabazi zuen Frantziako taldearekin AEBko taldearekin (urrezkoa) galduz eta Australiako taldea (brontzezkoa) garaituz. Hauek osatzen zuten taldea: Andrew Albicy, Nicolas Batum, Petr Cornelie, Nando de Colo, Moustapha Fall, Evan Fournier, Rudy Gobert, Thomas Heurtel, Timothé Luwawu-Cabarrot, Frank Ntilikina, Vincent Poirier eta Guerschon Yabusele-k.
Plectorhinchus paulayi
Plectorhinchus paulayi Plectorhinchus generoko animalia da. Arrainen barruko Haemulidae familian sailkatzen da.
Heiteren
Heiteren Frantziako ipar-ekialdeko udalerri bat da, Rhin Garaia departamendukoa, Ekialde Handia eskualdekoa. 2013an biztanle zituen.
Herri Batasuna
Euskal Herri osora hedatzea
Zenbait egun geroago, EAJk eta EAk Udalbiltzaren lehen batzar nagusia bertan behera utzi zuten. HBk hala ere bere proposamena aurkeztu zuen: Udalbiltza zuen oinarri, eta Euskal Herriko Legebiltzar Konstituziogile bat eta Euskal Herriko Gobernu Nazional bat eratzea zuen aurreikusia. Bitartean, EAJk udal gobernuetatik kanporatu zuen Euskal Herritarrok uztailean. Ikasturte politiko berria hastearekin batera, marko berrirako trantsizioari buruz akordiorik lortu ezean Gasteizko Legebiltzarra uztea onartu zuen Euskal Herritarrokeko Batzar Nazionalak. Dena dela, hauteskunde autonomikoetan parte hartzearen aldeko apustua egin zuen.
Handik gutxira, ezker abertzaleko hogei kide –EHko kargu instituzionalak eta HBko arduradunak, tartean- atxilotu eta espetxeratu eta HBko Bilboko, Donostiako eta Iruñeko egoitzak miatu zituzten. Espainiako Barne Ministerioaren arabera, operazio harekin, «ETA-EKIN egituraren zuzendaritza» desegin zuen. Atxiloketek jarraitu zuen hurrengo asteetan: beste operazio polizial-judizial batean, bederatzi lagun atxilotu zituzten, denak herri mugimenduetan eta eskubide zibilen eta politikoen aldekoetan parte hartzeagatik oso ezagunak. Joxemi Zumalabe Fundazioaren eta ABKren egoitzak miatu zituzten. Azken eraso errepresibo honi erantzunez, manifestazio jendetsua egin zuten Donostian, isilpean, Euskal Herriaren eskubide demokratikoen alde.
Ilegalizazioak
Urte hasieran, «Burujabetza da bakea» goiburuarekin, manifestazioak egin zituzten Hego Euskal Herriko lau hiriburuetan, eta milaka herritarrek bat egin zuten haiekin. Batasuna eratzeko eztabaida prozesuan, Bateginez ponentziak (aurkeztutako bost ponentzietako bat) botoen %75 eskuratu zituen.
Martxoa ere atxiloketekin hasi zen: Garzonen aginduz, Haikako hamabost arduradun atxilotu eta gazte erakunde honen egoitzak arakatu zituzten. Handik egun batzuetara, Anoetako belodromoan, EHk lanuztera deitu zuen apirilaren 10erako, estatuen erasoei erantzuteko. Burujabetza lortzeko prozesuan aurrera egiteko bere proposamena aurkeztu zuen EHk, eta Udalbiltza bultzatzearen eta Herrialdeen Ganbera bat eta Euskal Herriko Konstituzioa idaztearen ardura izango zuen Batzar Nazional bat eratzearen alde azaldu zen. Apirilaren 10ean, burujabetzaren eta bakearen aldeko greba orokor deialdia zegoen, eta EHren kalkuluen arabera, 450.000 pertsonek parte hartu zuten deialdian; herrialde guztietan izan zuen eragina grebak.
Martxoaren 13ko hauteskunde autonomikoetan, EAJ-EA jaun eta jabe izan zen, aurrekoetan baino sei legebiltzarkide gehiago lortu baitzituen; EHk zazpi legebiltzarkide galdu zituen. Lizarra-Garaziko Hitzarmenaren haustura ezker abertzaleari leporatu zitzaion, eta ordaina hauteskunde horietan ikusi zen, zazpi legebiltzarkide galduta. EAJ eta EAk, aldiz, Lizarra-Garaziko Hitzarmenaren balio politikoa kapitalizatu, eta inoiz lorturiko emaitzak lortu zituzten: 600.000 boto.
Hauteskunde horien ostean, EHk aldaketak iragarri zituen politika instituzionalean. Eta udararekin batera, gazte erakunde berri bat iritsi zen: Segi. «Nazional, independentista eta iraultzailetzat» jotzen zuen haren burua. Egun haietan Batasuna ere sortu zen Iruñean, HBren lekukoa hartu zuen erakunde abertzale berria; izaera nazionala zuen erakundea zen, zazpi herrialdeetako militante ezkertiar eta abertzaleak baitzituen. Aralarrek —orain arte, barruko korrontea— kanpoan geratzea eta «talde politiko» bezala jarraitzea erabaki zuen.
Urriaren 25ean, Ibarretxeren gobernua beste hitzarmen estatutario bat sustatzen ahalegintzen ari zen bitartean, Gasteizko Legebiltzarrean, alderdi guztiek kontrako botoa eman zioten autodeterminazio eskubidearen alde Batasunak aurkeztutako proposamenari: EAJ, EA, PSOE eta PPk autodeterminazio eskubidearen aurka bozkatu zuten.
Batasunaren legez kanporatzea
Apirilaren azken egunetan Mahai Nazionalak trantsiziorako proposamena aurkeztu zuen: proposamenak eszenatoki demokratiko bat ahalbidetzeko asmoa zuela esan zuten eta oinarrizko hamar konpromiso zituen, eztabaidarako irekiak. Baina, proposamena aurkeztearekin batera, erakundea neutralizatzeko polizia operazio zabal eta berehalako baten berri ere eman zuen Batasunak. Hain zuzen, ondorengo egunean, Garzonek eta poliziak miaketa ugari egin eta erakunde abertzaleko hamaika kide atxilotu zituzten. Biharamunean, Batasuneko militantzia mobilizatu egin zen. Eta epaitegien aginduz, hainbat lokal eta erakunderen diru kontuak blokeatu eta bahitu zituzten. Epaile espainiarrak orduan adierazi zuen Batasuna ETAren enpresa nagusietako beste bat zela eta herriko tabernek erakunde armatua finantzatzen zutela. Herri batasunak, hari erantzunez, milaka lagun bildu zituen Bilbon.
Nazioartean ere izan zen erantzuna, eta Gerry Adams, Cossiga eta antzeko beste pertsonalitate batzuk Batasuna legez kanpo uztearen aurka agertu ziren jendaurrean. Zurrunbilo horretan, gaixotasun larri baten ondoren, Gorka Martinez hil zen, EHASen eta HASIren sortzaileetako bat eta luzaroan Mahai Nazionaleko kide izandakoa.
Uztailaren erdialdean, Arnaldo Otegik adierazi zuen EAJri markaketa zorrotza egingo ziotela; buruzagi jeltzaleek esandakoak entzunda, beste hitzarmen estatutario baten aukera ikusten zuen eta. Handik egun batzuetara, bozeramaile abertzaleak EAJri ohartarazi zion ezin izango zutela Batasuna aintzat hartu estatutuaz hitz egiteko, eta Lakuako Gobernuari aukeratzeko esan zion: politika antzua ala burujabetza.
Abuztuaren 20an, Batasuna legez kanporatzeko prozesuan bete-betean, Garzon aurreratu egin zen, eta haren jarduera guztiak galarazi zituen. Ondoren, erakunde abertzaleak hiruko gobernuari eskatu zion ezker abertzalearen aurkako genozidio estrategia ez laguntzeko, eta Ibarretxek esaldi ahaztezin batez erantzun zion: Eusko Jaurlaritzak, behar bezala, bete egingo du indarrean dagoen legeria. Batasunak berretsi zuen legez kanporatzeko prozesuan ez zegoela jokoan sigla bat, nazioaren duintasuna baizik. Baina EAJk nazioaren duintasunaren antipodan jarri zuen haren burua. Izan ere, Ertzaintza bidali zuen Batasunaren egoitzei zartakoka eraso egitera eta egoitza haiek babesteko asmoz itxialdian ziren mahaikideak eta militanteak indarrez kaleratzera.
Egun batzuk geroago, eta legez kanporatzea salatzeko Batasunak antolatutako manifestazio nazionala egitea galarazi zutenez, independentista ezagun talde batek adierazi zuen debeku hura beste arrazoi bat zela kalera ateratzeko eta beste manifestazio batera deitu zuen, «Gora Euskal Herria» goiburuarekin. Irailaren 14an izan zen eta Ertzaintza oldartu egin zitzaion manifestariei; jipoitu egin zituzten, gomazko pilotak jaurti zizkieten eta produktu kimikoekin nahastutako ura presio handiz bota zieten.Ertzaintzak jaurtikitako gomazko pilotakada baten ondorioz barrabil bat galdu zuelako lesioengatik salaketa aurkeztu zuen bilbotar bat terrorismoaren apologiarengatik salatu zuten handik bi hilabetera; manifestazio hartan parte hartu zuelako, hain zuzen. Hilabete horretan bertan, azaroan, Garzonek hainbat mahai nazionaletako kideak auzipetu zituen, ETAko kideak izateagatik. Batasunaren ustez, zor historikoa kitatzen ari da ezker abertzalearekin.
AuB eta Herri Plataformak
Batasuna legez kanpo uzteko epaiketan Guardia Zibilak ere ez zuen aurkeztu ETAk HBren sorreran parte hartu zuela edo Batasuna prozesua baldintzatu zuela froga zezakeen agiririk. Bitartean, EAJk eta EAk gidatutako zenbait udalek HBren, EHren eta Batasunaren jardunari buruzko informazioa helarazi zioten Garzoni.
Otsaila erdialdean, Autodeterminaziorako Bilgunea (AuB) aurkeztu zen, foru hauteskundeetan independentziaren aldeko proiektuak tokia izan zezan. Egun haietan, kartzelan sartu ziren Mahai Nazionala espetxeratzearen aurka HBk antolatutako manifestazioan parte hartzeagatik zigortutako lau euskal herritarrak; «tiroen manifestazioa» izenaz da ezaguna manifestazio hura, ertzainek tiro egin zutelako eta zenbait pertsona zauritu zituztelako.
Martxoaren 15ean, AuBk foru hauteskundeetara aurkeztuko zela jakinarazi zuen, Bilbon haren alde egindako manifestazio jendetsuan. Handik bi egunera, Auzitegi Gorenak Batasuna legez kanpo uzteko agindu zuen; espero bezala, epaileek bere egin zuten Espainiako Gobernuaren tesia. Hamar egun geroago, auzitegi horrek berak HB eta EH ere utzi zituen legez kanpo. HB "ETAren bi adarren erabakiz" sortu zela esan zuen auzitegiak.
Bitartean, Estatuko salatariak hautes-zerrendak zorrotz aztertzeko agindu zuen. Batasunak, bestalde, jarduera politikoarekin aurrera egitea erabaki zuen. Ezker abertzaleak EAko buruzagi Rafa Larreinaren erronka onartu zuen, udal hauteskundeetan zerrendak elkarrekin osatzeko, baina azkenean, Larreinak atzera egin zuen.
Apirileko lehen hamabostaldirako, 80.000tik gora lagunek AuBk hauteskundeetan parte hartu ahal izatea babestu zuten haien sinadurarekin. Eta ezker abertzaleak, Arnaldo Otegiren hitzetan, adierazi zuen herri borondatearen ala legalitate faxistaren artean aukeratu beharra zegoela.
Batasuna Ipar Euskal Herrian erreferenduma egitearen alde agertu zen. Bitartean, sektore abertzaleak Iparraldeko hiru herrialdeentzako instituzionalizazio proposamen komun bat prestatzen ari ziren.
Irailaren 20an, ezker abertzaleak apartheida salatu zuten, eta Bilboko kaleak bete zituzten. Astebete geroago, eta ikusmin handiarekin, Ibarretxek bere plana aurkeztu zuen Legebiltzarrean; planak autodeterminazioa jasotzen zuen, baina hura alde bakar batek gauzatzea baztertzen zuen. Garai hartan ETAk eskainitako elkarrizketa batean esan zuenez, Ibarretxe planak irtenbidearen osagaiak ditu, baina ez du ekuazioan asmatu.
Nazio Eztabaidagunea Euskal Herria eratzeko eta gatazka konpontzeko xedearekin sortu zen. Urriaren 16an, Egunkariaren kontrako beste operazio batean, zortzi pertsona atxilotu zituzten. Zabaltzen enpresari ere eragin zion operazioak. Handik egun batzuetara libre utzi zituzten atxilotutakoak. Torturatu egin zituzten.
Urria hasieran, baliogabetutako hautets zerrendetako ordezkariek helegitea aurkeztu zuten Estrasburgoko Auzitegian; gauza bera egin zuen Batasunak, legez kanpo geratu ostean.
Heiteren
Biztanleria
2007an Heiteren udalerrian erroldatutako biztanleak 884 ziren. Familiak 347 ziren, horien artean 83 pertsona bakarrekoak ziren (59 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 106 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 134 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 24 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 380 etxebizitza zeuden, 356 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 23 hutsik zeuden. 305 etxeak ziren eta 74 apartamentuak ziren. 356 etxebizitza nagusietatik 255 bere jabearen bizilekua ziren, 92 alokairuan okupaturik zeuden eta 9 doan lagata zeuden; 8 etxek gela bat zuten, 11 etxek bi zituzten, 44 etxek hiru zituzten, 93 etxek lau zituzten eta 200 etxek bost zituzten. 313 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 120 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 212 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 591 ziren, horien artean 457 aktiboak ziren eta 134 inaktiboak ziren. 457 pertsona aktiboetatik 438 lanean zeuden (238 gizon eta 200 emakume) eta 19 langabezian zeuden (7 gizon eta 12 emakume). 134 pertsona inaktiboetatik 44 erretiraturik zeuden, 37 ikasten zeuden eta 53 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Heiteren udalerrian 349 unitate fiskal zeuden, 911,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 21.616 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 24 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikaziorako enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikaziorako enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 7 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxea.
2009an zeuden 2 establezimendu komertzial guztiak 120 m2 baino gutxiagoko dendak ziren.
Latgaliera
Latgaliera Letoniako Latgalia eskualdean hitz egiten den ekialdeko hizkuntza baltikoa da. Eztabaidan dago latgaliera hizkuntza bereizitzat hartu edo letonieraren dialektotzat hartu.
Heiteren
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Heiteren udalerrian 33 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.040 hektarea erabiltzen.
Rhinogobius lineatus
Rhinogobius lineatus Rhinogobius generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Gobiidae familian.
Heiteren
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Herri Batasuna
AuB eta Herri Plataformak
Abenduaren 6an, Espainiako Konstituzioaren urteurrenean, Espainiari ezetz esateko hamaika arrazoi jarri zituen ezker abertzaleak mahai gainean. Era berean, 98an zabaldutako prozesuan beste urrats bat emateko momentua iritsi da, eta guk arriskatu egingo dugu, adierazi zuen.
Avelinópolis
Avelinópolis Brasilgo udalerri bat da, Goiás estatuan kokatua. biztanle ditu 0 km²ko eremuan.
Herri Batasuna
AuB eta Herri Plataformak
Hurrengo pausoa monzondarren etxe izandako Olaso Dorretik eman zuen. Eskaintza historikoa zen: autodeterminazio eskubidea defendatzeko eta Espainiako Estatuarekiko Euskal Herriko ordezkaritza osatzeko, Espainiako Kongresurako hauteskundeetan denen artean hautagaitza bakarra aurkeztea proposatu zien gainontzeko alderdiei. Horretarako, zerrenda bakar horren bila, elkarrizketa saio bati ekin zion, eta akordioa lortzeko metodologia eta zirriborro bat jarri zuen mahai gainean. Handik egun batzuetara, ETAk adierazi zuen Bergarako ekimenak arrakasta izan zezan eman beharreko urratsak emateko prest zegoela.
Herritar batasunaren ibilbidea, kontzeptu gisa
Izena erabiltzeari Euskal Herritarroken sorrerarekin utzi bazitzaion ere, alderdia legez kanpo utzi eta hurrengo urteetan, ezker abertzaleak herritar batasun adigaiari eutsi zion, erreferente politikoa eta ildo instituzionala jorratuko zuen antolakundearen inguruan hitz egiteko. Zutik Euskal Herria ebazpenean, 2010ean, horrela ere jasotzen da:
Berdina irakurri daiteke eztabaidarako eskuragarri jarri zen barne txostenean:
2017an, ezker abertzalearen ibilbide estrategiko berriaren aurka agertutako talde eta kide batzuk Herritar Batasuna izeneko irismen urriko alderdi politiko bat sortu zuten, jatorrizko Herri Batasunaren oinordeko izateko asmoz.
Hauteskunde emaitzak
aAbstentzioa eskatu zuen.
(Iturria: Ministerio del Interior
K.a. 294
K.a. III. mendearen taula (K.a. IV. mende | K.a. III. mende | K.a. II. mende)
K.a. 310ko hamarkada | K.a. 300ko hamarkada | K.a. 290ko hamarkada | K.a. 280ko hamarkada | K.a. 270ko hamarkada
K.a. 299 | K.a. 298 | K.a. 297 | K.a. 296 | K.a. 295 | K.a. 294 | K.a. 293 | K.a. 292 | K.a. 291 | K.a. 290 | K.a. 289
Cambil
Cambil Jaéngo udalerria da, Sierra Mágina eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.967 biztanle zituen.
Leucosticte arctoa
Leucosticte arctoa Leucosticte generoko animalia da. Hegaztien barruko Fringillidae familian sailkatua dago.
Tropidophorus laotus
Tropidophorus laotus Tropidophorus generoko animalia da. Narrastien barruko Scincidae familian sailkatuta dago.
Atxuri
Atxuri izenarekin honako artikuluak daude:
Criquetot-sur-Ouville
Biztanleria
2007an Criquetot-sur-Ouville udalerrian erroldatutako biztanleak 697 ziren. Familiak 238 ziren, horien artean 33 pertsona bakarrekoak ziren (17 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 75 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 122 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 261 etxebizitza zeuden, 242 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 9 bigarren erresidentzia ziren eta 10 hutsik zeuden. 258 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 242 etxebizitza nagusietatik 193 bere jabearen bizilekua ziren, 46 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 26 etxek hiru zituzten, 60 etxek lau zituzten eta 152 etxek bost zituzten. 217 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 110 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 121 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 464 ziren, horien artean 351 aktiboak ziren eta 113 inaktiboak ziren. 351 pertsona aktiboetatik 323 lanean zeuden (172 gizon eta 151 emakume) eta 29 langabezian zeuden (10 gizon eta 19 emakume). 113 pertsona inaktiboetatik 35 erretiraturik zeuden, 39 ikasten zeuden eta 39 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Criquetot-sur-Ouville udalerrian 252 unitate fiskal zeuden, 756 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.937 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 4 eraikuntza enpresak ziren, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen eta 3 zerbitzu enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria eta 1 iturgina.
Txantxarreka gaztetxea
Txantxarreka gaztetxea Donostiako Antigua auzoa n dagoen gaztetxea da. 2011 urtean hasi zen proiektu honen ideia, eta Donostiako udala rekin harremanetan jarri ondoren, Heriz Pasealekua n hutsik zegoen eraikin bat lortu zuten 2013 ko udan.
Criquetot-sur-Ouville
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
Txantxarreka gaztetxea
Historia
Orduan ekin zioten lanari hainbat eragileren laguntzaz, horien artean Antiguako Jai Batzordea, Antiguotarrak Dantza Taldea, Auskalo Aisialdi Taldea, Antiguoko Gazteak (Gazte Asanblada), Ernai Antiguo, Talde feminista, Luberri ko ikasle abertzaleak, GKK eta Ahal-Dugu Podemos Antiguo. Ordutik hainbat ekimen antolatzeaz gain, beste aisialdi eredu baterako bidean alternatiba bat eskaini dute. Gaztetxearen helburua Antiguoko gazteen bilgune eta euskarri guztietako proiektuen sustatzaile izatea da.
Criquetot-sur-Ouville
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Criquetot-sur-Ouville udalerrian 18 nekazaritza-ustiategi zeuden, 340 hektarea erabiltzen.
Txantxarreka gaztetxea
Tailerrak
Tailerrak ere egiten dira Txantxarrekan. Gaztetxeak bere ibilbidea hasi zuenenetik hainbat tailer antolatu dira: txalaparta ikastaroa, dantza ikastaroa, argazkigintza tailerra, etab.
Criquetot-sur-Ouville
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Txantxarreka gaztetxea
Tailerrak
Edonork horrelako tailer edo egitasmo bat antolatzea posible du, gaztetxearekin harremanetan jarriz.
Criquetot-sur-Ouville
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gatazkak epaiketaz kanpo konpontzeko prozedurak
'''Gatazkak epaiketaz kanpo konpontzeko gatazka juridikoak konpontzeko prozedurak dira, bide edo prozedura judizial bat martxan jarri gabe abiatzen direnak.
Legeak ezarritakoari jarraituz, gatazka batean jokoan dauden interesen arabera prozedura ezberdinak balia daitezke bide judizialean eta prozedura horiek lege hauen bidez arautzen dira: Prozedura Zibilaren Legea, Lan arloko Prozeduraren Legea, Administrazioarekiko Auzien Jurisdikzioko Legea eta Prozedura Kriminalaren Legea.
Arau horiek gatazkak judizioz kanpo ebazteko prozedurak ere aurreikusten dituzte: bitartekaritza, arbitrajea eta adiskidetzea. Hiru prozedura horien helburu nagusia alderdiei autonomia handiagoa aitortzea da, alderdiak gatazkaren konponketan parte hartzea sustatzen baita. Gainera, ebazteko era hauek azkarrak dira eta kostuak baxuagoak dira.
Bitartekaritza
Bitartekaritza eztabaidak konpontzeko bidea da, edozein izendapen ematen zaiola ere, non, bitartekari batek esku hartuta, bi alderdi edo gehiago beren borondatez eta beren kabuz akordioa lortzen saiatzen diren. Definizio hori egozten dio Auzi Zibil eta Merkataritzazkoetako Bitartekaritzari buruzko 5/2012 Legeak, uztailaren 7koak.
Lege honen aurretik bitartekaritzaren aldeko mugimenduak zeuden. Europar Batasunak, bitartekaritzaren sistema hau zigor zuzenbidearen arloan sustatu nahi izan duela, 2001/220/JAI zuzentarauaren bitartez. Espainiako Zigor Zuzenbidea aztertuz, Adingabeen erantzukizun penala arautzen duen 5/2000 Lege Organikoan soilik aurki dezakegu bitartekaritza erabiltzeko aukera. 2012an, 2012/29/EB zuzentarauak 2001/29/EB zuzentaraua indargabetu zuen.
Espainiako Botere Judizialaren Kontseilu Nagusiak 2005. urtetik aurrera bitartekaritza tresna arlo ezberdinetan sustatzea erabaki zuen eta arlo zibilera, sozialera eta administratibora zabalduz joan da. Familia eta zigor arloetan gero eta gehiago erabiltzen da prozedura hau.
Gainera, 5/2012 Legeak Espainiako Zuzenbidean txertatu du Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 2008ko maiatzaren 21eko 2008/52/EE Zuzentaraua, gai zibil eta merkataritzakoetako bitartekaritzaren alderdi jakin batzuei buruzkoa.
Bitartekariak alderdien arteko elkarrizketa erraztuko du eta elkarren artean beharrezkoa den informazio eta laguntza emateaz arduratuko da. Bitartekariak ezin izango du alderdietako baten kaltetan edo alde aritu.
Bitartekaritza-prozedura akordio baten bidez edota akordiorik gabe amai daiteke. Akordiorik gabe amaituko da alderdi batek edo guztiek jarduerak bukatutzat emateko eskubidea egikaritu dutelako, eta bitartekariari hala jakinarazi diotenean, edota alderdiek prozedura gauzatzeko adostutako gehieneko epea igaro delako; halaber, bitartekaritza prozedura amaituko da bitartekariak justifikatzen duenean alderdien jarrerak bateraezinak direla, edota prozedura amaiarazten duen beste edozein egoera sortzen denean. Kasu horretan arbitraje, adiskidetze edo bide judizialera jotzeko aukera egongo da. Aldiz akordioa lortzen bada akordioak alderdiak lotetsiko ditu eta bere kontra, kontratuak baliogabetzen dituzten kausengatiko deuseztasun-ekintza baino ezingo da gauzatu.
Nafarroa Garaian ordea, ez dago eremu honetako berariazko legerik.
Arbitrajea
Arbitrajea gatazkaren alderdiek hirugarren pertsona bati gatazka ebaztea ahalbidetzeko prozedura da. Epailetzaz kanpoko beste prozedura batzuk ez bezala, bertako erabakia bi alderdientzat loteslea da. Alderdiek askatasunez zehaztu dezakete arbitroen kopurua, baina beti bakoitia izan beharko du eta ezinbestekoa da arbitro horiek independenteak eta inpartzialak izatea.
Bi arbitraje mota daude, zuzenbideko arbitrajea eta ekitatezko arbitrajea. Lehenengoaren kasuan, arbitroek gatazka zuzenbide positiboari hertsiki jarraituta ebazten dute eta bigarren kasuan, ekitateari jarraituz ebazten dute; hau da, zuzenbide positiboari hertsiki jarraitu gabe. Alderdiek bi mota hauetako bat aukeratu beharko dute euren gatazka ebazteko baina halakorik akordatu ezean, zuzenbidezko arbitrajea aplikatuko da.
60/2003 Arbitraje Legeko 13.artikuluak dioen moduan, beren eskubide zibilak osorik betetzeko moduan dauden pertsona fisikoak izan daitezke arbitro, baldin eta beren ohiko lanbidea arautzen duen legediak eragozten ez badie. Hala ere, zuzenbideko arbitrajetan arbitro bakar bat egotekotan, arbitro horrek jurista izan behar du, alderdiek kontrakoa adosten dutenean salbu. Arbitrajean hiru arbitro edo gehiago baldin badaude ordea, horietatik batek gutxienez jurista izan behar du. Arbitro horrek izango du soilik alderdiek xedatutako gaiei buruzko ebazpena emateko ahala; beharrezko izatekotan kautela neurriak hartzeko eskumena aitor dakiokeen arren.
Arbitroak gatazka aztertu ondoren bere ebazpena emango du, laudo baten bidez eta gauza epaituaren ondorio berak ekarriko ditu. Ondorioz arbitroen ebazpena laudoa deuseztatzeko akzioaz baino ezin izango da inpugnatu, hartutako laudoan bertan. Honela azaltzen da hau Arbitraje Legeko 22.3 II artikuluan.
Arbitrajea lan arloan asko erabiltzen da bereziki. Arlo penalean ezin da erabili. Langileen Estatutuko 83.artikulua du oinarria prozedura honek.
Nafarroan ere honen parekoa den sistema bat dago baino ez dago erakunde autonomo bat horren ardura duena.
Kontuan hartu beharko genuke kontsumo arloko arbitrajeko subjektuak kontsumitzaile bat eta enpresari bat izango direla eta bertako objektua libreki xeda daitezkeen gai bat izango dela. Arbitraje hau administratiboa da, Herri Administrazioaren pean kokatzen baitira Kontsumo Arbitraje Batzordeak eta lau organok osatzen dute: Kontsumo Arbitraje Batzordeak, Kontsumoko Arbitraje Batzordeen Komisioa, Kontsumorako Arbitraje Sistemaren Kontseilu Orokorra eta arbitraje organoak. Kontsumo arbitrajearen eraentza juridikoa ondoren zehatzen diren oinarri juridikoetan sostengatzen da: Kontsumitzaile eta Erabiltzaileen Defentsarako Lege Orokorraren Testu Bateratua, Kontsumoko Arbitraje Sistema arautzen duen otsailaren 15eko 231/2008 Errege Dekretua eta Kontsumoko Arbitraje Sistema arautzen duen otsailaren 15eko 231/2008 Errege Dekretua aldatzen duen maiatzaren 14ko 863/2009 Errege Dekretua
Adiskidetzea
Adiskidetzea, gatazkako bi alderdiek euren kabuz gatazkaren konponbide bat bilatzeari deritzo, adiskidetzaile deritzon hirugarren baten laguntzarekin. Adiskidetzaile hori, epaile, magistratu edo justizia administrazioaren letraduna (lehen idazkari judizial bezala izendatzen zena) izan daiteke. Adiskidetzaile honen zeregina alderdiak elkartzea da, euren arteko elkarrizketa bultzatuz, eta alderdiak akordio batera iristeko dauden balizko aukerak mahai gainean jarriz. Azken ezaugarri honek bereizten du adiskidetzea bitartekaritzatik.
Bi adiskidetze mota daude, aurretiazko adiskidetzea eta prozesuaren barnean emandako adiskidetzea. Lehenengo aukera prozedura hasi aurretik baliatzen da, boluntarioa da eta Idazkari Judizialaren aurrean egiten da. Bertan lortutako akordioak, epai baten egikaritza bera izango du. Bigarren adiskidetze mota prozesua hasita dagoenean egiten da; kasu horretan, alderdiak akordio batera iristen dira epailearen aurrean, prozesua jarraitzea ekidin nahi delako.
Hain zuzen ere, demandatzaileak idatzi bat aurkeztuko du demandatuaren eta bere datuak barneratuz, eskatzen duena zehaztuko du. Eskaera hori onartzean, alderdiak egun eta ordu zehatz batean aurkezteko deituko dira. Egun horretan, alderdiek euren posizioak azalduko dituzte eta akordio batera iritsi diren azalduko dute. Azkenean, epaileak akordioa egotekotan hura egikarituko du. Ondorioz, adiskidetze-prozesua alderdien akordioarekin edo akordiorik lortu gabe buka daiteke. Bitartekaritzaren metodoan bezala, adiskidetze-prozesua arrakastatsua izan ez bada, horren ondoren arbitrajera edo bide judizialera jotzeko aukera dago. Adiskidetzea lan arloan asko erabiltzen da. Izan ere, prozesua izapidetzeko, beharrezkoa da aurrez adiskidetze-ahalegina egitea, dela dagokion administrazio-zerbitzuaren aurrean, dela Langileen Estatutuari buruzko Legearen testu bateginaren 83. artikuluan aipatzen diren lanbide-arteko akordioen edo hitzarmen kolektiboen bitartez eginkizun horiek bere gain hartzeko era daitekeen organoaren aurrean. Hau honela dio Lan Arloko Jurisdikzio Legeko 63.artikuluak.
Lan prozesua izapidetzeko betebehar bezala finkatzen da aurretiazko adiskidetze ahalegina egitea. Hau honela zehazten da Lan Arloko Jurisdikzio Legeko 63.artikuluan. Baina azpimarratu beharko litzateke betebeharra ahalegin hori egitea dela, baina ez, ezinbestean akordioa lortzea. Lan Arloko Jurisdikzio Legeko 68.artikulua jarraituz, adiskidetzean hitzartutakoak exekuzio-indarra izango du parte hartzen duten alderdientzat, epaile edo auzitegi aurrean berretsi beharrik gabe ere, eta epaiak exekutatzeko izapidearen bidez gauzatu daiteke.
Protacanthoplites
Protacanthoplites ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren. , hau da, orain dela 145 milioi urtetik 66 milioi urtera gutxi gorabehera.
K.a. 295
K.a. III. mendearen taula (K.a. IV. mende | K.a. III. mende | K.a. II. mende)
Ili ibaia
Ekialdeko Tian Shan mendietan du iturburua, eta 1.439 kilometroko ibilbidearen ondoren Balkhax aintziran du ahoa.
K.a. 295
K.a. 300 | K.a. 299 | K.a. 298 | K.a. 297 | K.a. 296 | K.a. 295 | K.a. 294 | K.a. 293 | K.a. 292 | K.a. 291 | K.a. 290
Dunckerocampus naia
Dunckerocampus naia Dunckerocampus generoko animalia da. Arrainen barruko Syngnathidae familian sailkatzen da.
Piero di Cosimo
Piero di Cosimo, jaiotza-izenaz Piero di Lorenzo (Florentzia, 1462ko urtarrilaren 2a - Florentzia, 1521eko apirilaren 12a), italiar pintorea izan zen.
Biografia
Haren bizitzari buruzko argibideak Giorgio Vasari pintoreak emanak dira. 1480an, Cosimok Roselliren lantegian lan egin zuen, eta harengandik hartu zuen izena. Erromara joan zen, maisuarekin Kapera Sixtinoko freskoak margotzera. Florentziara itzuli zen, eta han igaro zuen bizitza osoa.
Filippino Lippiren, Lorenzo di Crediren, Luca Signorelliren eta flandiar errealismoaren eragina izan zuen hasieran, eta Leonardo, Frai Bartolomeo eta Rafaelena azken garaian.
Pintore bitxia zen, garai hartako joerak aintzat hartzen ez zituena. Erretratuak eta mitologiazko eta izadiko gaiak pintatu zituen gehienbat. Cosimok, jainko paganoak espiritualizatu beharrean, lurrera jaisten ditu, eta hezur eta haragizko izaki bihurtzen ditu.
Berrogeita hamar bat margo egozten zaizkio Piero di Cosimori; horietatik, aldareetarako egin ziren hamar bat, eta bezero pribatuentzako deboziozko koadroak eta erretratuak dira gainerakoak.
Eklektizismoa leporatu izan zaio. Haren obretan beti antzematen da gertaera naturalen gustua, eta hortik dator argiaren azterketa xehea, eta eszena sakro nahiz profanoen interpretazio errealista, antiakademikoa. Margolan profanoetan batez ere, izpiritu fantastikoa, elegiakoa, bufoia edo patetikoa ageri du, bere garaitiko florentziar margolariengan ez dagoena: bereziki argia da hori Scoperta del miele (Eztiaren aurkikuntza) lanean.
Haren margolan batzuk: Simonetta Vespucciren Erretratua, Giuliano da Sangallo, Animalien ikuspegia, Vulkano Ninfek aurkitua, Ehizako eszenak, Mitologiazko eszenak.
Pedagogia Marxista: Anton Makarenko
Sarrera
Pedagogiaren arloan aurkitu daitezkeen teoria ezberdinen artean, Pedagogia Marxista horietako bat da. Lan honen bitartez ikasle bakoitzaren garapen orokorraren aldeko apustua egiten zen, gizonaren garapen intelektuala, kulturala edota laborala bermatuz. Pedagogia korronte honetan, pertsonaia esanguratsuena Anton Seminovich Makarenko zen, bera baitzen Marx eta Engels filosofoen teoria Errusian zabaltzea helburu zuen pedagogoa.
Lan honetan, Makarenkok Pedagogiari eskainitako teoria azalduko dugu, kanpamentu ezberdinetako gazteekin bizi izan zituen esperientziekin sorturiko korrontea hain zuzen ere. Bizitza osoa pedagogiari zuzendu zion, eta bi liburu idatzi zituen; Poema Pedagógico eta Banderas En La Torre. Lehen liburua izan zen, batez ere, bere teoria guztia azaltzen duena, bertan Gorki Kolonian jaso zituen esperientziak nobela bihurtuta aurkeztu baitzituen.
Gure lana ere liburu honetan oinarritu dugu, liburutik zenbait ondorio ezberdin ateraz eta ondorio hauek etorkizunean gure lana izango den horretan aplikatzeko ikuspuntuarekin zentratu ditugu.
Pedagogia Marxista
Karl Marx eta Engelsen ideia filosofikoetan oinarritzen da pedagogia marxista. Hauek sortutako teoria sozialista, pedagogiaren arlora mugatu nahi izan zuten hezkuntza lan emankorrarekin guztiz lotuz eta pertsona (gizon) bakoitzak garatu dezakeen balio-aniztasunaren aldeko apustua eginez; arlo intelektual, kultural eta laborala sustatuz. Hala ere, sozialismoaren aitek ez zuten analisi zehatzik burutu eskoletako egoeraren gainean, eta ekonomian, politikan, soziologian edota filosofian ez bezala, marxismoaren ukitu batzuk soilik zuzendu zituzten hezkuntza arlora, baina kapitalismoarekin eta honek zekartzan arazoekin amaitzeko tresna paregabea zela ikusi zuten.
Zuzenean hezkuntzan oinarritu ez ziren arren, kapitalismoari eginiko kritiketan hezkuntzaren garaiko egoera arazotzat hartzen zuten, garai hartan zegoen hezkuntza-sistemak batik bat kapitalismoari soilik egiten baitzion mesede. Sozialista hauen ideologiaren arabera, komunismoarekin gizonarentzat izango zen gizarte berri bat sortu behar zen, eta prozesu honetan hezkuntzak paper oso garrantzitsua hartzen zuen, protagonismo handia emanez estatuaren aberastasuna hazteko haurrak esplotatzeari. Honen adibide gisa, Ingalaterrako langile klaseko haur eta gazteek jolasteko zein eskolara joateko duten eskubideetatik aldendu eta fabriketako baldintza penagarrietara kateatzeko duten joera nabarmendu zuten. Ingalaterrako haur hauen egoeran oinarrituz, argi ikusi zuten hezkuntzak aldaketa nabarmena behar zuela haurren bizitza hobera aldatzeko, eta batez ere langile klaseko gazteen egoera miserableari aurre egiteko, hauek baitira beren garapen intelektualari uko egin behar izaten diotenak.
Marx eta Engelsen ideologiaren arabera, garaiko egoera aztertuz, gizartera hoberen egokitu zitekeen hezkuntza eredua eskuratzeko, gizartean hezkuntzako aldaketa hau ahalbideratuko zuen aldaketa eman behar zen, eta alderantziz. Hau da, gizartearen egoera hobera eramateko hezkuntza ereduan ere aldaketa bat eman beharko litzakeela zioten. Hezkuntza ikasketa prozesu luze gisa deskribatzen zuten, komunismoaren oinarriak gizarte osora zabaltzeko tresna bezala erabiliz. Burgesiak defendatzen zuen hezkuntza-sistema haur bakoitzaren arlo konkretu bateko formazioan oinarritzen zen, produktibitatea hazteko intentzioarekin; hezkuntza mota honek, laneko hierarkiak bereiztea ekartzen zuela zioten Marx eta Engelsek, horrela klase sozialen bereizketa erreproduzituz. Beti langile klaseari kalte egiten dion hezkuntza sistema hau ekiditeko, hezkuntza publiko, laiko eta doakoa proposatzen zuten, gizonaren formazio orokorra bermatuko zuena, hau da, ikaslearen garapen kultural eta teknologikoak ziurtatuko zituen hezkuntza eredua.