cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kaudimen-ratio
Kaudimen-ratioa horrela finkatuta egon ohi da:
Kaudimen-ratioa, aseguratzaileak xurgatu ezin dituen arriskuei aurre egiteko neurri bat da. Bestalde, jaulkipen primaren zenbatekoa, asegurututako zenbateko osoa baino neurri hobea da, primen maila erreklamazioen arabera lotuta dagoelako.
Herrialde ezberdinek metodologia ezberdinak erabiltzen dituzte kaudimen-ratioa kalkulatzeko eta baldintza ezberdinak dituzte. Indiako aseguruetan esate baterako, 1.5-eko proportzioa mantendu behar dute, gutxienez.
Kaudimen-ratioan, pentsio-planak neurtzeko arau zorrotzak erabiltzen dira; plana berehala itxiko dela suposatzea adibidez, beraz, pentsioen erantzukizuna beste alde batetara bideratzeko, errenta-erosketak egin behar izaten dira. Hau oso garestia denez, normalean kaudimen-ratioa kotizazio-ratioa baino baxuagoa izaten da.
Girella freminvillii
Girella freminvillii Girella generoko animalia da. Arrainen barruko Kyphosidae familian sailkatzen da.
Březí nad Oslavou
Březí nad Oslavou Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 270 biztanle ditu eta 6,15 kilometro koadroko azalera. Žďár nad Sázavouko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1473 urtean egin zen.
Augusto Borderas
Augusto Borderas Gaztanbide (Irun, 1932ko ekainaren 20a) euskal politikari eta medikua da.
Biografia
Santiago de Compostelako Unibertsitatean doktoretza lortu zuen. Pediatrian aditua, Txagorritxu Ospitaleko zuzendariordea izan zen.
1980 eta 1982 artean Gasteizko zinegotzia, 1986 eta 1989 artean legebiltzarkidea eta 1989 eta 1996 artean Arabako senataria izan zen. Urte hartan politika utzi zuen.
Ameerega boehmei
Ameerega boehmei Ameerega generoko animalia da. Anfibioen barruko Dendrobatidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Port Orford (Oregon)
Port Orford Oregongo hiri bat da. Curry konderrian kokatua dago. 2010ean 1,133 biztanle zituen, 4.04 kilometro koadrotan banatuta.
Boris Pahor
Boris Pahor (Trieste, 1913ko abuztuaren 26a - ibidem, 2022ko maiatzaren 30a) esloveniar idazlea izan zen.
Triesten jaio zen hiria Austria-Hungariar Inperioaren zati zenean eta Italiako gutxiengo esloveniarraren parte izan zen. Bigarren Mundu Gerra aurreko Italia Faxistako komunitatearen neurketa deskribatu zuen. Baita nazien kontzentrazio-esparruen biziraupena ere.
Esloveniako partisanoen kide izan zen eta hainbat kontzentrazio-esparrutara deportatu zuten, besteak beste, Dachaun eta Bergen-Belsenen.
Komunismo marxistaren aurka ere agertu zen, eta Eslovenian ez zuen errekonozimendurik jaso Independentzia amaitu arte.
Nekropola eleberrian kontzentrazio-esparruetan izandako esperientzia deskribatu zuen.
Březina (Mladá Boleslaveko barrutia)
Březina Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 406 biztanle ditu eta 5,61 kilometro koadroko azalera. Mladá Boleslaveko barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1303 urtean egin zen.
Tampere United
Tampere United Finlandiako Tampere hiriko futbol taldea da. 3 aldiz irabazi du Finlandiako futbol liga.
Historia
Taldea 1998an sortu zen eta berehala iritsi ziren emaitza onak, 2001ean irabazi baitzuen liga. 2006an bigarrena eta 2007an liga eta kopa eskuratu zituen. 2007an Txapeldunen Ligako hirugarren kanporaketara iritsi zen baina Levski Sofia talde bulgariarrak kanporatu zuen. Azken titulua 2009ko Ligako kopa du.
2011 urtean taldea ligatik kanporatua izan zen modu desegokian finantziatua izategataik eta hurrengo bi denboraldiak epaitegietan pasa zituen jokatu gabe. 2013an maila beherenetik jokatzen hasi da.
Mount Pleasant (Merthyr Tydfil)
Mount Pleasant Galesko udalerria da, Merthyr Tydfil lurraldean dagoena.
Il viale della speranza
Il viale della speranza («Itxaropenaren kalea» euskaraz) Dino Risik 1953an zuzendutako film italiarra da.
Aktoreak
Hauek dira:
Argumentua
Izenburuak aipatzen duen Itxaropenaren etorbidea Tuscolana bidea da, Erromako erdialdea eta Cinecitta lotzen dituen ibilbidea. Kalea egunero zeharkatzen dute, tranbiaz, zineman lan egiten duten edo lan egin nahiko luketen pertsona askok, eguneroko bizitza apal batean bizi diren bitartean, aktore eta zuzendari ospetsuen luxu eta ospeetatik urrunduta.
Hor ibiltzen diren artean nabarmentzekoak dira Franca eta Luisa, aktore hasiberriak, Tonino, zuzendari izateko hautagaia, eta Mario, operadorea. Gainera, Giuditta, Sassuolotik Erromara iritsi den neska xaloa, Anna zinema-munduaz erabat maiteminduta dagoena. Gazteak egunerokoan bizi dira, pentsio apal bat partekatzen dute eta aukera egokia berandu edo goiz izatea espero dute. Badirudi Franzi ekoizlearen etxean harrera egiten ari direla. Roberto, azken honen semea, Luisaz maiteminduko da, zeinak Francarekiko jarrera konprometigarrian ikusita Mariorekin zuen aurreko konpromisoa hausten duen; hala ere, badirudi Franca dela bidea irekitzeko bide egokian dagoena, Falcioni jabe dirudunak ohartarazi duen bezala, zeinak batez ere aktore gazteen mesedeak lortu ahal izateko ekoizpen zinematografikoan aritu nahi duen.
Collogenes
Collogenes Tortricidae familiako sits genero bat da. Bere espezie tipoa Collogenes percnophylla da.
Il viale della speranza
Argumentua
Franzik Louisaren etsaia izaten jarraitzen du, eta ez du sinesten haren eta haren semearen arteko sentimenduan; horregatik, bera eta Giuditta behartuta daude iragazgaitzen iragarki apal bat interpretatzera, Toninok zuzendua, dela ezinezko jarduera-eskoletara. Franca, aldiz, Falcioniren maitale bihurturik, erraz lortzen ditu paperak; hala ere, denbora gutxian neskatoa nekatu egiten da zinearen munduaz, uste baino lan eta ahalegin handiagoa eskatzen baitu, eta gainera ez dirudi emanaldirako batere horniturik dagoenik, bere lehen zatian ere deseroso aurkitzen baita.
Azkenean, Luisa da, talentu gehien duena, erizain papera lortzen duena; Franzi konbentzituta dago bere trebetasunez, eta prest dago bere karrera eta Robertorekiko konpromisoa babesteko. Judithek, Sassolese senargai lagun duela Erroman, bere loriazko ametsak alde batera uztea erabakitzen du probintziako bizimodu lasaira itzultzeko. Francak ere zinema utziko du, eta Falcioni utzi ondoren, zetaren industrian sartuko da, etorkizunerako egokiena den mantentze-negozioa aukeratuz.
Renedoko geltokia
Renedo Espainiako Kantabriako probintziako tren geltoki bat da, udalerrian kokatuta dagoena.
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Vineuil-Saint-Firmin
Vineuil-Saint-Firmin Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Serramonacesca
Serramonacesca Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Mugakideak
Serramonacescak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Vineuil-Saint-Firmin
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 914 ziren, horien artean 700 aktiboak ziren eta 214 inaktiboak ziren. 700 pertsona aktiboetatik 648 lanean zeuden (354 gizon eta 294 emakume) eta 52 langabezian zeuden (22 gizon eta 30 emakume). 214 pertsona inaktiboetatik 51 erretiraturik zeuden, 95 ikasten zeuden eta 68 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Vineuil-Saint-Firmin udalerrian 578 unitate fiskal zeuden, 1.457,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 26.819 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 59 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 coque eta refinazio enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 9 eraikuntza enpresak ziren, 13 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 5 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 13 zerbitzu enpresak ziren, 4 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 15 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 1 zurgina, 1 iturgina, 3 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 1 albaitaria, 3 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 1 tintoreria.
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen, 1 kirol-denda zen eta 1 lore-denda zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Apogon amboinensis
Apogon amboinensis Apogon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Apogonidae familian.
NGC 6753
NGC 6753 galaxia bat da, Pavo konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
2263 Shaanxi
2263 Shaanxi asteroide baten izena da. urriaren 30an aurkitu zuen Purple Mountain Behatokia-ek Nanking Behatokitik.
Orbitaren ezaugarriak
2263 Shaanxi asteroidearen orbitak batezbeste 3,016 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,679 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,352 distantziara. Eszentrikotasuna 0,112 da, eta makurdura orbitala 11,4ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 11.2 da.
Ray Styles
Emmanuel Apraku, Ray Styles izenarekin ezaguna (Accra, 1988ko urtarrilaren 31 - New Delhi, 2020ko urriaren 1a) Ghanako artista izan zen. Bere marka sortu zuen diseinu grafiko eta karikaturekin. Besteak beste, Tolu Lope, Josh Ostrovsky, Michael Blackson, Chris Bosh, DeStorm Power, Mrcocoyam, D Black, Edem, King Bach eta Malin Bjork bezalako pertsona ospetsuekin lan egin zuen.
Biografia
1988an jaio zen. Oinarrizko hezkuntza amaitu zuen Accra New Town Experimental School-en (Accrako Herri Berriko Eskola Esperimentala). Geroago bigarren hezkuntza egin zuen Accra Academy Senior High School-en 2003tik 2006ra. Kwame Nkrumah Zientzia eta Teknologia Unibertsitatean (KNUST) sartu zen Arte Eskolan, eta Komunikazio Diseinuan lizentziatura lortu zuen.
Aita eskulangilea zen, eta artelan batzuk sortu zituen erakusteko. Rayk bere estiloa aitari egotzi zion. Oso gaztetan hasi zen marrazten eta enkarguak egin zituen. KNUST-eko ikasle zela konturatu zen bere talentuaz. Ray Styles Studios eta Penciled Celebrities-en jabea zen.
Bizitza pertsonala
Paul Apraku eta bere emaztearen lau seme-alabetatik gazteena zen. Aita zortzi urte zituela hil zen eta amak hazi zuen.
Styles hil egin zen ostegunean, 2020ko urriaren 1ean, Indian, gibeleko minbiziaren aurka borrokatu ondoren –zenbait iturriren arabera giltzurrunetako minbizia– hilabetez. Giovanni Caleb irrati eta telebistako aurkezleak berretsi zuen berria.
Legatua
Ezaguna zen bere artelanen bidez gizarte sentsibilizazio kanpainak egiteagatik. Pintura ugari egin zituen gizartean egindako gehiegikeriak nabarmenduz, hala nola etxeko indarkeria, haurren tratu txarrak, arrazismoa besteak beste. Marrazki artistikoak eta pertsonaia ospetsuen eta gaur egungo joeren karikaturak egin zituen.
Galeazzo Ciano
Galeazzo Ciano (Livorno, Italia, 1903ko martxoaren 18a - Verona, Italia, 1944ko urtarrilaren 11) italiar politikari faxista izan zen.
Biografia
Cortellazzoko kondea izan zen. Mussoliniren alabarekin ezkondu zen, eta buruzagi faxista nagusietakoa izan zen: prentsa- eta propaganda-ministro izendatu zuten 1934an, eta Kanpo Arazoetako ministro izan zen 1936tik 1943ra.
1939ko uztailean Donostian izan zen bisitan Franco jeneralarekin elkarrizketatzeko gerra zibilaren azkenetan, II. Mundu Gerraren hasiera zela eta. Bertan, Mussoliniren gomendioa helarazi zion diktadore espainiarrari: "monarkia inondik ere ez berrezartzea eta Ingalaterrarekin zein Frantziarekin ez fidatzea". Horregatik, ospakizun handiak egin ziren hirian.
1943an, Mussoliniren proiektuen aurkako botoa eman zuen Faxismoaren Kontseilu Nagusiko Batzarrean. Mussolinik fusilatu egin zuen Veronan, traidoretzat hartuta.
Skalbmierz udalerria
Skalbmierz Poloniako Gurutze Santuko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Kazimierza barrutian kokatuta. 85,94 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 6586 biztanle zituen.
Les XX
Les XX edo Les Vingt (euskaraz, XX-ak edo Hogeiak) Belgikako hogei margolari, marrazkilari eta eskultorez osatutako taldea izan zen, 1883an Octave Maus Bruselako abokatu, editore eta enpresaburuak sortu zuena. Hamar urtez vingtistes hauek, beraiek deitzen zuten bezala, urtero egin zuten euren artearen erakusketa; urtero nazioarteko beste hogei artista ere gonbidatzen zituzten erakusketan parte hartzera. Urteotan artista gonbidatuak izan ziren: Camille Pissarro (1887, 1889, 1891), Claude Monet (1886, 1889), Georges Seurat (1887, 1889, 1891, 1892), Paul Gauguin (1889, 1891), Berthe Morisot (1841-1895), Paul Cézanne (1890) eta Vincent van Gogh (1890).
Les XX izan zen, neurri batean, L'Essor taldearen oinordekoa. Ensor-en Ostra-jalea 1883. urtean L'Essor Erakusketak egindako arbuioak, Anberesko Erakusketak lehenago baztertu ondoren, Les XX taldea sortu zuten gertakarietako bat izan zen. Belgikako erakusketa elkartea 1883ko urriaren 28an sortu zen Bruselan.
1892ko erakusketaren ostean, Les XX elkartea "La Libre Esthétique" bihurtu zen, Lehen Mundu Gerran desagertu zena.
AtzerritarraK
frantsesak
Idazleak
Villiers de l'Isle-Adam, Paul Verlaine, Stéphane Mallarmé
Musikagileak
César Franck, Vincent d'Indy, Gabriel Fauré, Ernest Chausson, Eugene Ysaye (biolin-jotzailea)
Sam Wood
Samuel Grosvenor (Sam) Wood (Philadelphia, 1883ko uztailaren 10 - Hollywood, 1949ko irailaren 22) Ameriketako Estatu Batuetako zinema zuzendaria zen, nahiz eta batzuetan, ekoizlea, gidoigilea eta (gutxiagotan) aktorea ere bazen.
Cecil B. DeMillerekin hasi zen zinemagintzan 1915ean. Bakarrik zuzendutako lehen filma 1919koa da. 1920ko hamarkadan Paramount Pictures konpainiako izar handiekin lan egin zuen, hala nola Gloria Swanson eta Wallace Reid. MGM konpainiarekin 1927an hasi zen, eta Marion Davies, Clark Gable, zein Jimmy Durante aktoreak izan zituen bere zuzendaritzapean.
Erradio kobalente
Erradio kobalentea, lotura kobalente bat osatzen duten bi atomoen arteko distantziaren erdia da. Neurtzeko pikometroak eta Angstromak erabiltzen dira unitate gisa.
Lotura kobalentearen luzerak berau osatzen duten bi atomoen erradio kobalenteen batura izan behar luke, R(AB) = r(A) + r(B). Zentzu operazionalean, erradio kobalente ezberdinak ere defini daitezke, lotura bakuna, bikoitza ala hirukoitza den kontuan izanda (r1, r2 and r3 ondorengo taulan), Hala ere, erlazio hau ez da osoki zehatza, atomo baten erradioa ez baita beti berdina, ingurunearekiko dependentea baizik. A-B lotura heteroatomikoetan lotura ionikoarekin zerikusia duten osagaiak ere aurki litezke. Maiz, lotura kobalente polarra erradio kobalenteen batura baina motzagoa da. Beraz, taularatutako baloreak batez bestekoak eginda ala kasu idealetarako kalkulatutakoak dira.
Ohikoena, R(AB) loturen distantziak X-izpien difrakzio bitartez da; kasu bereziagoetan neutroi difrakzioa erabil daiteke kristal molekularretan neurketak egiteko. Errotaziozko-espektroskopiak ere emaitza oso zehatzak eman ohi ditu. A-A motako lotura homonuklearretan, erradio kobalentea elementuen arteko lotura bakunaren luzeraren erdia bezala definitu zuen Linus Pauling-ek; adib., R(H–H, H2-an) = 74.14 pm, beraz rkob(H) = 37.07 pm. Aldea txikia bada ere, ohikoena, konposatu kobalente ezberdinetan neurtutako balioen batez bestekoa hartzea da. Berriki Sanderson-ek lotura kobalente ez polarren erradio sorta bat kaleratu badu ere, Cambridge Crystallographic Database -ak eskaintzen duen lotura-distantzia bilduma zabalak erradio kobalentearen kontzeptua bera zaharkitu gisan utzi du.
Dvorak giltzadia
Dvorak giltzadia edo Dvorak giltzadi sinplifikatua mekanografiatzeko giltzadi mota da. 1936an August Dvorak doktoreak eta bere koinatuak, William Dealey doktoreak patentatu zuten. Ingelesez azkar eta akats gutxirekin idazteko ondo pentsatutako giltzadia omen da.
Estandar bihurtu den QWERTY giltzadiari aurrea hartzeko sortu zen. Izan ere, QWERTY giltzadia XIX. mendean sortu zen idazteko makinak mekanikoak zirenean. Garai haietan idazteko makinetan ezin ziren gehien erabiltzen ziren letrak atzamar indartsuenen menpe utzi eta makina egileen kezka nagusienetako bat, bi letra elkarrekin trabatuta geratzea zen. Kezka horrekin diseinatu zen QWERTY giltzadia baina idazmakina saltzaileek "typewiter" (mekanografo) oso azkar eta letrak trabatu gabe idaz zezaten, Remington enpresako ingeniariek goiko lerrora eraman omen zuten R letra.
Muela
Muela Arabako mendia da, Arraia-Maeztuko (Mendialdea) udalerrian dagoena, Izkiko Natura Parkearen barruan.
Erradio kobalente
Erradio kobalenteen taula
Esan bezala, bi atomo loturik izanda eta bi nukleoak ukitzen ari direlarik, nukleo hauen erradioa da gutxi gorabehera erradio kobalente bezala neurtzen dena.
Pentwyn Deintyr
Galesko udalerria da, Merthyr Tydfil lurraldean dagoena.
Enrique Casas
Enrique Casas Vila (Guadix, 1943ko urriaren 9a - Donostia, 1984ko otsailaren 23a) euskal politikari eta fisikaria izan zen.
Biografia
Erlangen-Nürnbergeko Unibertsitatean ikasi ondoren, PSOEn eta UGTn sartu zen. 1979an Gipuzkoako Idazkari Nagusia hautatu zuten. 1980 eta 1984 artean legebiltzarkidea izan zen. Espainiako senataria ere izan zen.
1984ko otsailaren 23an Donostiako bere etxearen aurrean Komando Autonomo Antikapitalistek eraila izan zen.
Březina (Jičíngo barrutia)
Březina Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 115 biztanle ditu eta 1,38 kilometro koadroko azalera. Jičíngo barrutian dago.
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1447 urtean egin zen.
Powers (Oregon)
Powers Oregongo hiri bat da. Coos konderrian kokatua dago. 2010ean 689 biztanle zituen, 1.51 kilometro koadrotan banatuta.
Pirokroita
Pirokroita oxido motako minerala da eta brucita taldearen kidea da.
Ezaugarriak
Pirokroita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. trigonal*]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 - 3 da.
Malbouhans
Malbouhans Frantziako udalerria da, Saona Garaia departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
.at
.at Austriari dagokion herrialdeentzako goi mailako domeinua da. NIC.ATek kudeatzen du.
Malbouhans
Biztanleria
2007an Malbouhans udalerrian erroldatutako biztanleak 383 ziren. Familiak 160 ziren, horien artean 40 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 60 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 52 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
.at
Badaude aurrez definitutako bigarren mailako domeinu batzuk ere:
Malbouhans
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
.at
Hala eta guztiz ere, zuzenean bigarren mailako domeinu bat ere eskuratu daiteke, baldintzarik gabe.
Malbouhans
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 176 etxebizitza zeuden, 161 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 156 etxeak ziren eta 20 apartamentuak ziren. 161 etxebizitza nagusietatik 129 bere jabearen bizilekua ziren, 31 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 5 etxek bi zituzten, 21 etxek hiru zituzten, 42 etxek lau zituzten eta 92 etxek bost zituzten. 138 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 59 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 86 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Vielle-Adour
Vielle-Adour Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Malbouhans
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Spoltore
Spoltore Italiako udalerri bat da. n kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Malbouhans
Diru sarrerak
2009an Malbouhans udalerrian 158 unitate fiskal zeuden, 382 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.115,5 euro zen.
Spoltore
Mugakideak
Spoltorek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Malbouhans
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 16 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 7 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 10 zerbitzu publikoetatik, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 1 igeltseroa, 3 margolariak, 1 zurgina, 2 argiketariak eta 1 higiezinen agentzia.
Saint-Cyr-sur-Morin
Saint-Cyr-sur-Morin Frantziako udalerria da, Sena eta Marne departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Vielle-Adour
Biztanleria
2007an Vielle-Adour udalerrian erroldatutako biztanleak 482 ziren. Familiak 173 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (20 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 60 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 77 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Malbouhans
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 arropa denda zen eta 1 altzari denda zen.
2000. urtean Malbouhans udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Saint-Cyr-sur-Morin
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Malbouhans
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
The Legend of Zelda: Tears of the Kingdom
Aurrekoaren alderdi asko mantentzen ditu, baita Hyruleren mundu irekiaren ingurua ere, zeina hedatu egiten den bigarren ale horretan. Bideojokoak mugikortasun bertikala ere lantzen du. Link protagonistak Zelda elkartu du, eta Hyrule suntsitu nahi duen indar gaizto baten aurka borrokatu beharko du bertan.
Saint-Cyr-sur-Morin
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Vielle-Adour
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Damir Markota
Damir Omerhodžić-Markota (Sarajevo, 1985eko abenduaren 26a -) Kroaziako saskibaloi jokalaria da, ACBko Bilbao Basket taldean aritu zena.
Ibilbidea
Markotaren familiak Bosniatik Suediara ihes egin zuen, non saskibaloiari lotu zion. Stockholmen Maciej Lampe izan zuen taldekide 14 urte zituela Kroaziara itzuli arte. Bertan KK Cibonak fitxatu eta KK Zabok eta Karlovac Šanac utzi zien 2003/04 denboraldian. Orduan kroaziar herritar bihurtu zen, Suediako selekzioari uko eginez. Orduko Markota festa zaletzat zuten eta 2004an NBAren draft utzi egin behar zuen. Ordutik aurrera bi urte eman zituen lan eginez eta aitaren abizena Omerhodžić Markota amaren ordez aldatu zuen.
The Legend of Zelda: Tears of the Kingdom
Jokoa 2022an argitaratzea aurreikusi zen hasieran; hainbat atzeratzeren ostean, 2023ko maiatzaren 12an aurkeztu zen.
Damir Markota
Ibilbidea
2006an NBAren draftaren bigarren errondan San Antonio Spursek aukeratu zuen 59. postuan. Berehala Milwaukee Bucksi saldu zioten eta 2007ko otsailean, Bucksek NBDLko Tulsa 66ers taldera utzi zioten.
Vielle-Adour
Etxebizitza
2007an 206 etxebizitza zeuden, 175 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 20 bigarren erresidentzia ziren eta 10 hutsik zeuden. 187 etxeak ziren eta 16 apartamentuak ziren. 175 etxebizitza nagusietatik 145 bere jabearen bizilekua ziren, 27 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 17 etxek hiru zituzten, 54 etxek lau zituzten eta 99 etxek bost zituzten. 137 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 48 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 115 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Damir Markota
Ibilbidea
2007ko udan, Markotak Milwaukee Bucks utzi eta Europara itzuli zen. Spartak St.Petersburgo eta Žalgiris Kaunas taldeetan izan zen.
Vielle-Adour
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Saint-Cyr-sur-Morin
Etxebizitza
2007an 827 etxebizitza zeuden, 687 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 78 bigarren erresidentzia ziren eta 61 hutsik zeuden. 782 etxeak ziren eta 42 apartamentuak ziren. 687 etxebizitza nagusietatik 580 bere jabearen bizilekua ziren, 91 alokairuan okupaturik zeuden eta 16 doan lagata zeuden; 5 etxek gela bat zuten, 40 etxek bi zituzten, 107 etxek hiru zituzten, 149 etxek lau zituzten eta 386 etxek bost zituzten. 526 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 318 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 321 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Vielle-Adour
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 319 ziren, horien artean 246 aktiboak ziren eta 73 inaktiboak ziren. 246 pertsona aktiboetatik 226 lanean zeuden (126 gizon eta 100 emakume) eta 20 langabezian zeuden (8 gizon eta 12 emakume). 73 pertsona inaktiboetatik 26 erretiraturik zeuden, 23 ikasten zeuden eta 24 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Saint-Cyr-sur-Morin
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Van der Waalsen erradio
Van der Waalsen erradioa atomoa idealizatzeko egiten den esfera solido baten erradioa da.
Saint-Cyr-sur-Morin
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 80 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 21 eraikuntza enpresak ziren, 11 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 6 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 6 higiezinen enpresak ziren, 14 zerbitzu enpresak ziren, 8 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Malbouhans
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
La Motte-Saint-Jean
La Motte-Saint-Jean Frantziako udalerria da, Saona eta Loira departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Saint-Cyr-sur-Morin
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 etxerako tresna denda zen.
La Motte-Saint-Jean
Biztanleria
2007an La Motte-Saint-Jean udalerrian erroldatutako biztanleak 1.204 ziren. Familiak 495 ziren, horien artean 116 pertsona bakarrekoak ziren (44 bakarrik bizi ziren gizonak eta 72 bakarrik bizi ziren emakumeak), 191 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 168 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 20 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Saint-Cyr-sur-Morin
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Cyr-sur-Morin udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.098 hektarea erabiltzen.
La Motte-Saint-Jean
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Saint-Cyr-sur-Morin
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.
La Motte-Saint-Jean
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Saint-Cyr-sur-Morin
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1  eta lehen-hezkuntzako eskola 1  zegoen.
La Motte-Saint-Jean
Etxebizitza
2007an 599 etxebizitza zeuden, 503 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 47 bigarren erresidentzia ziren eta 49 hutsik zeuden. 586 etxeak ziren eta 10 apartamentuak ziren. 503 etxebizitza nagusietatik 431 bere jabearen bizilekua ziren, 64 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 8 etxek gela bat zuten, 27 etxek bi zituzten, 54 etxek hiru zituzten, 123 etxek lau zituzten eta 291 etxek bost zituzten. 386 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 192 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 264 etxetan bat baino gehiago zituzten.
2264 Sabrina
2264 Sabrina asteroide baten izena da. abenduaren 16an aurkitu zuen E. Bowell-ek Anderson Mesa Behatokitik.
Saint-Cyr-sur-Morin
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
2264 Sabrina
Izendapena
Hasiera batean asteroideak 1979 YK izena zeraman.
Orbitaren ezaugarriak
2264 Sabrina asteroidearen orbitak batezbeste 3,126 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,574 distantziara egiten du eta hurruntze maximoa 3,677 distantziara. Eszentrikotasuna 0,176 da, eta makurdura orbitala 0,16ºkoa da.
Ezaugarri fisikoak
Magnitude absolutoa 10.8 da.
Ramon Roteta
Ramon Roteta Sagarzazu (1951ko ekainaren 18a, Hondarribia ) euskal sukaldari eta eskultore bat da. Hondarribian dagoen Ramon Roteta jatetxearen jabea da.
Lehenbizi bere osabaren jabetzakoak diren Kuluxka eta Zeria jatetxeetan lanean hasi zen. Zarauzko Miramar Ostalaritza Ikastetxean ikasketak burutu ondoren Paris hiriko Boffinger ikastetxera iragan zen.
La Motte-Saint-Jean
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ramon Roteta
Gaztaroan Donostiako Kurlinka jatetxearen zuzendari izan zen. 1979an Madrilgo El Amparo jatetxean arrakasta lortu zuen. Behin Hondarribia jaioterrira itzuli ostean, 1981an Ramon Roteta jatetxea ireki zuen.
Girella laevifrons
Girella laevifrons Girella generoko animalia da. Arrainen barruko Kyphosidae familian sailkatzen da.
Vielle-Adour
Diru sarrerak
2009an Vielle-Adour udalerrian 186 unitate fiskal zeuden, 510 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.656 euro zen.
La Motte-Saint-Jean
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 772 ziren, horien artean 555 aktiboak ziren eta 217 inaktiboak ziren. 555 pertsona aktiboetatik 515 lanean zeuden (297 gizon eta 218 emakume) eta 40 langabezian zeuden (14 gizon eta 26 emakume). 217 pertsona inaktiboetatik 102 erretiraturik zeuden, 41 ikasten zeuden eta 74 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an La Motte-Saint-Jean udalerrian 508 unitate fiskal zeuden, 1.243 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.644 euro zen.
Vielle-Adour
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren eta 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren.
Ramon Roteta
Azken aldi honetan, sukaldaritzaz gain eskulturagintzan ere diardu.
Vielle-Adour
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 3 margolariak, 1 iturgina eta 1 argiketaria.
2000. urtean Vielle-Adour udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, 192 hektarea erabiltzen.
Palpitazioak
Palpitazioak bihotz aurreko eremuan huts- edo salto-sentsazioa sortzen duen bihotz-taupada da. Bihotzaren erritmoa edo maiztasuna handitzearen ondorioz sortzen da, edo bihotza ohi baino indar handiagoz uzkurtzearen ondorioz.
Vielle-Adour
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Van der Waalsen erradio
Gas errealek ez dute gas idealen ereduak aurresaten duen modu berean jokatzen. Adibidez gas idealek ez dute egoera likido edo solidoetarako trantzisio faserik, tenperatura edo presio aldaketak egonik ere.
Van der Waalsek proposaturiko ekuazioa gas idealen legea eraldatzeko balio du eta a eta b parametro esperimentalak sartzen ditu gasaren izaeraren arabera. b esklusio bolumena da eta bai atomoaren tamaina bai eta bere inguruan dauden indarrak direla eta gas atomorik egon ezin daitekeen eremua finkatzen du.
b balore hau jakinda, r erradioa honako formularekin jakin daiteke:
non:
Resurrección Hernández Gil
Resurrección Hernández Gil (Bargota, Nafarroa, 1893ko apirilaren 2a - Lekeitio, Bizkaia, 2002ko irailaren 11a), 105 urte baino gehiago bizi izan zen euskal herritarra da, guztira 109 urte eta 162 egun bizi izan zelarik
Palpitazioak
Palpitazioak aldizkakoak izan daitezke, maiztasunarekin eta iraupen aldakor edo jarraituarekin. Sintoma horietako batzuk arnasestua, buruko mina, bularreko mina, zorabioak eta izerdia izan daitezke.
La Motte-Saint-Jean
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 26 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 7 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2000. urtean La Motte-Saint-Jean udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.111 hektarea erabiltzen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra anbulantzia zen.
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.
Wolofera
Wolofera (Wolof) Ipar Mendebaldeko Afrikako hizkuntza da, wólof etnia ko jatorrizkoa. Gertuko fula bezala, Niger-Kongo hizkuntzen Atlantiko-Kongo familiaren kidea da. Senegal, Mauritania eta Gambian hitz egiten da.
Wolofera estatu haien barnean dauden hiztunen bigarren hizkuntza izaten da. Lehen hizkuntzatzat daukatenen artean bost milioi hiztun ingurukoa da eta hiztun kopuru osoa zazpi edo zortzi milioi artekoa da. Lebu herriaren hizkera gisa sortu zen. Senegalen gehien hitz egiten den hizkuntza da, wolofek (biztanleriaren % 40) berez hitz egiten baitute, baina baita beste senegaldar gehienek ere, bigarren hizkuntza gisa.
Wolof dialektoak geografikoki eta landa eta hiri eremuen artean aldatzen dira. Dakar-wolofera, adibidez, wolofera, frantses eta arabiarren hiri nahasketa da.
Garazi Martin
Garazi Martin Arias (Sestao, ) bizkaitar arraunlaria da. San Juango traineruarekin Kontxako Bandera eta Liga Nagusia launa aldiz irabazi ditu.
Wolofera
Wolof hizkuntza zein kultura izendatzeko ortografia estandarra da: haren aldaerak ouolof frantses zaharrean eta nagusiki wollof, jolof, jollof eta abar gambiarrak dira, gaur egun, Wolof Inperioari edo jollof arrozari erreferentzia egiten diotenak; halaber, Afrikako mendebaldeko arroz plater arrunt bat da. Volof eta olof forma arkaikoak dira.
Auriac
Auriac Okzitaniako hainbat udalerriren izena da:
Garazi Martin
Ibilbidea
Herriko taldean, Kaikun, hasi zen arraunean. 2012an Hondarribian aritu zen eta 2014an San Juanek fitxatu zuen. Lau urte egin zituen pasaitarren traineruan eta lau urte haietan ia dena irabazi zuen, Kontxako Banderak eta Ligak. 2017an arrauna utzi zuen.
Wolofera
Uste denez, euskarak woloferatik banana hitza hartu du, gaztelaniaren edo portugesaren bidez. Ingelesez, hitz hartaz gain, nyam ere dute, Karibeko zenbait kreoletan "jatea" esan nahi duena (Seychelleseko kreoleraz ere, nyanm).
Garazi Martin
Ibilbidea
Lanbidez nutrizionista denez hainbat arraun taldetan dietista lanetan ere aritu da staff medikuan.
Wolofera
Saharaz hegoaldeko Afrikako beste hizkuntzak ez bezala, ez da tonala.
== Kokapen geografikoa ==
Presentzia berezia du Senegalen: bertan hitz egiten diren hogei hizkuntzetatik, seik bakarrik hizkuntza nazionalaren egoera dute, 1968ko uztailaren 24ko 68-871 dekretuaren arabera, wolofera, serer, pulaar, diola, mandingo eta soninke hizkuntzak egun ofizialak dira. Alfabeto latinoaz idazten dira.
Senegaldarren % 80k baino apur bat gehiagok lehen edo bigarren hizkuntza gisa erabiltzen du. Ofiziala ez bada, Senegalgo lingua francatzat har daiteke. Egun, oraindik ere frantsesa ofiziala da, bere konstituzioaren lehen artikuluak dioen bezala. Senegalgo biztanleen % 40k (3,2 milioi pertsona inguru) woloferaz hitz egiten du lehen hizkuntza gisa. Beste% 40k bigarren hizkuntzatzat du. Dakar eta Saint-Louis arteko eskualde osoan, eta Kaolackeko mendebaldean eta hego-mendebaldean ere, biztanle gehienek woloferaz  hitz egiten dute. Casamancen eta Senegalgo mendebaldean wolofera erabiltzen da, mandinka eta diolarekin batera. Oro har, ikertzaileek hogei hizkuntza eta etnolinguistika-talde inguru adosten dituzte eta haietatik wolof etnia Senegalgo talde etnikoen % 43,7 da. Wolofaren presentzia handia izan zen, bereziki hirigune nagusietan, Senegalgo independentziatik, hizkuntza nazional nagusi bezala ezartzea ahalbidetu zuena.
Ganbian, populazioaren % 15 inguruk (200.000 pertsona, gutxi gorabehera) lehen hizkuntzatzat du. Hala ere, askoz eragin handiagoa du Banjul hiriburuan duen garrantziagatik, bertan biztaleriaren % 50ek lehen hizkuntza gisa erabiltzen baitu. Serrekundan, Gambiako hiririk handienean, wolof etniako pertsona gutxi batzuk baino ez daude, baina biztanleriaren % 90ek hitz egiten du. Gero eta gehiago, beste jatorri etniko bateko gazteek lehen hizkuntza gisa erabiltzen dute, neurri batean mbalax musikarekin eta Senegalgo herri kulturarekin duen loturagatik. Banjulen eta Serrekundan, lingua frankoaren estatutua lortu du, eta mandinka baino askoz ere mintzatuagoa da. Probintzietan, ordea, mandinka oraindik nagusia da eta hizkuntza ofiziala, ingelesa. Beste hizkuntza batzuek, hala nola mandinkak (biztanleriaren % 40k hitz egiten du), wofak ( % 15ek) eta fulak ( % 15ek), onarpen ofiziala dute, nahiz eta ez diren hezkuntzan erabiltzen.
Mauritanian, biztanleriaren % 7k (185.000 pertsona inguru) woloferaz hitz egiten du. Herrialde horretan, hegoaldeko kostaldeko eskualdeetan bakarrik erabiltzen da. Mauritaniako hizkuntza ofiziala arabiera da eta frantsesa lingua franca da.
Historia
XVIII. mendean zehar gertatu ziren europar estatu berrien mundu mailako kolonialismo kanpainak, inperialismoaren ondorioz: Frantziak eta Erresuma Batuak bereziki, Afrika osoan botere komertzial, politiko eta militarra lortu zuten, lurralde guztietan zapalkuntza sistemikoa aplikatuz. Wolof Inperioaren desagerpena batik bat frantses indar kolonizatzaileen eskutik etorri zen, 1870 eta 1890 urteen bitartean. Urte horietan, Senegal estatu bateratua sortu zen.
Etekin ekonomikoaz gain, estatu nazioen sen identitarioaren baitan, Villares eta Bahamonde idazleek (2016) El mundo contemporáneo  liburuan adierazten duten bezala, herri-izaerako nazionalismo bat zabaltzea izan zuten helburu, darwinismo sozialaren onarpenetik eratorritako ideologia arrazista batekin batera. Horrek, Europako gobernuen erabakiak erraztu zituen, eta herriak eta kulturak, "hobeak" izateagatik, Europako jarraibideen mende jartzeko ekintza inperialista legitimatu zuen."'Goi mailako' arrazen betebeharra, ohartu zuen Jules Ferryk 1885ean, 'behe mailako arrazak zibilizatzea' da (Villares eta Bahamonde, 2016: 157)"Era horretan, woloferaz mintzatzen zen jendea eta lurraldeak beste hizkuntza eta kultura baten menpe geratu zen.
Wikipediatik itzulita Woloferako gramatika eta lexikologiako lehen lan idatziak XIX. mendearen hasieran garatu zituzten kolonoek. Jean Dard frantseseko irakasleak lehen frantsesa-wolofera hiztegia argitaratu zuen 1825ean, eta ondoren gramatikazko bat hurrengo urtean. Bere asmoa idazkera erraztera bideratuta dago eta hortaz hezitzailea da. Bitartean,  Jacques-François Roger gobernadorearen gramatika liburuak, 1859an argitaratua, lengoaia honen logika sakona harrapatzea izango zuen helburu .Bi lan horiek Wolof gramatikaren azterketan eta hizkuntzaren ezagutzan aldaketak ekarri zuten, hala ere, badira aurreko bilduma lexikoak. John Hill misiolari eskoziarrak, Gorénen 1807an woloferazko lau hiztegi aurkeztu zituen, baina hauek ez zuten sintaxiaren azalpenik ematen
Bigarren mundu gerra ostean (1939-1945) gerra hotza bezala ezagutzen dugun garaia, NBEren sorkuntzarekin batera 1945eko apirilean, autodeterminaziorako prozesuak hasteko unea iritzi zitzaion mundu kolonialari, eta Frantziar estatuen menpe zeuden Woloferaz egiten ziren lurraldeek bere prozesuak burutu zituzten, inperialismoaren uztarriaz askatzeko
Askatze prozesu horiek estatu inperialistek sortutako muga artifizialak ere ekarri zituzten; horren ondorioz, herri eta komunitate afrikarren esparru administratiboa banatu zuten. Horrek komunikazioa eta botere harremanak metropoliaren esku utzi bermatu zuen, eta haien hizkuntzetan eragina izan zuen.
Sailkapena
Wolofera senegaldar hizkuntzetako bat da, mutazio kontsonantea ezaugarri duena. [10] Askotanfula hizkuntzarekin estuki lotua dagoela esaten da Wilsonek (1989) Sapir (1971) lanean hizkuntza atlantikoak sailkatzeko denbora luzez erabili diren datuak oker irakurri zituelako.
Cheikh Anta Diop, zientzialari senegaldarra eta egiptologoa, walaf hitza erabili zuen woloferaren jatorriari buruzko bere ikerketan. Walaf hitza Wolof hitzaren arbasoa da. Djolof Mbengue, ustez Mandingo jatorrikoa, Wolof herrixkaren sortzailea da. Zenbait wolof talderekin, garai hartan Laf izeneko herrialdean ezarri zen. Wolof hitzean, wa hitzak "bertatik datozenak" esan nahi du, beraz, wa-laf hitzak laf herrialdetik datozenak esan nahi ditu. Azken hau, Waalo erresumarekin, wolof talde etnikoaren jaioterrietako bat da. Ondoren, walaf hitza Wolof hitza bihurtu zen.
Alfabetoa eta ahoskera
Luzez, wolofera idazteko arabiar alfabetoa erabili zen. Noizbehinka testu erlijioso etarako erabiltzen bada ere, gaur egun latindar alfabetoa hedatuena da. Horretaz, Cheikh Aliou Ndao idazle senegaldarraren lana aipatze ezinbestekoa da. Beste batzuekin batera eta Senegalgo presidente ohi Abdoulaye Wade ren parte hartzearekin, Ndaok 1958an Grenoblen woloferazko lehenengo silabarioa sortu zuen.
Woloferaren transmisio tresnarik garrantzitsua ahozkoa izan arren, ez da bakarra izan, denbora luzez idatzi baita wolofal [1], izeneko alfabeto arabiarrarekin. Idazkera hori batzuetan testu erlijiosoek erabiltzen zuten.
[1] Arabiar alfabetoan ahoskatu ezin diren hitzak woloferaz aritzeko [n] et [p] morabito ek gehitu zituzten eta wolofala sortu.
Wolofera 29 letraz osatzen da: 9 bokal eta 20 kontsonante.
Woloferaz, bi kontsonante elkarrekin idatziz gero, geminatu egiten dira, hau da, kontsonantea luzatu egiten da ("erabil‿lezake" esatean gertatzen den bezala).
Lucas Pérez
Lucas Pérez Martínez (A Coruña, Galizia, 1988ko irailaren 10a) galiziar futbolaria da. Deportivo de la Coruñan egin zituen bere denboraldi onenak, eta Premier Leaguetik pasa eta gero Gasteizko Alaves taldean jokatzen du 2019ko ekainaren 3tik. Aurrelari gisa jokatzen du. PAOK taldean utzita egon zen 2014-2015 denboraldian baina gero Deportivok fitxatu zuen. Gaztetan ere Alavesen aritu zen.
Estatistikak
''2021ko maiatzak 24an eguneratua. Datu ofizialak.''
Wolofera
Alfabetoa eta ahoskera
Kontsonanteak:
Woloferak euskarak baino bokal gehiago ditu. Bokal bera birritan idatziz gero, luzatu egiten da.
Gramatika
Oro har, woloferazko oinarrizko irizpide gramatikala subjektua + aditza + objektua da, nahiz eta kasu askotan, terminorik markatua esaldi hasieran koka daitekeen. Aditzak ez du inoiz formarik aldatzen: denborak, pertsonak zein numero gramatikalek ez diote eraginik egiten. Hori adierazteko, aditz laguntzaileak daude, izenordain gisan, aditzaren aurrean edo atzean kokatuta.
Ekintzaren aspektua derrigorrezkoa da, ekintza iraganekoa, orainaldikoa edo etorkizunekoa ote den jakiteko.
Kontsonanteak
Kontsonante zehatzak c, g, j, ŋ, x, q eta y dira.
Antiinperialismo
Antiinperialismoa XIX. mendeko amaieran sorturiko korronte politikoa da, inperialismoarekiko erabateko aurkaritza bereizgarri duena. Pentsamendu antiinperialista mendekotasun neokolonialaren mekanismo ekonomiko eta finantzarioak zalantzan ipintzearekin estuki lotuta dago, hala nola askapen nazionaleko mugimenduekin.
Antiinperialismoak, orduan izendapen hori eduki ez arren, XIX. mendearen bukaeran izan zituen bere hastapenak. Korronte antiinperialistaren sorreraren faktore nagusia kapitalismoaren eta honen merkataritzaren garapenean dago, izan ere garapen horrek monopolio nazionalei euren herrialdetako mugak txiki geratzea eta jarduera eremuak zabaltzeko beharra ekarri zuen. Hala, zabalkuntza behar horri erantzunez periferiako herriak ekonomikoki menderatzeko prozesua eman zen.
Neokolonialismoa ohiko kolonialismotik bereizten duen ezaugarri garrantzitsuenetako bat mendekotasunerako konkista fisikoaren behar eza da, izan ere periferiako herriak menderatzeko mekanismo ekonomiko eta finantzarioetaz baliatu ohi da. Eragin handieneko autore antiinperialisten artean José Martí, José Carlos Mariategui Vladimir Lenin, Frantz Fanon edota Mark Twain aurkitzen ditugu.
Wolofera
Kontsonanteak
-  G: euskal g bezala.
Antiinperialismo
Nahiz eta kolonialismoaren aurkako lehenengo protestak Jeremy Benthamen obretan aurkitu, pentsamendu antiinperialistaren hastapenak Mark Twain eta José Martí intelektual amerikarrei egotzi izan zaie. Lehenengo honek Bostonen egoitza zuen Estatu Batuetako Liga Antiinperialista sortu zuen, halaber José Martí Kubatar Iraultzaren pentsamoldearen eta Latinoamerikako aintinperialismoaren aitzindaritzat jo izan da, kolonialismo espainolaren eta neokolonialismo estatubatuarraren kontra egin eta kubatar subiranotasuna eta independentzia aldarrikatu izanagatik.
Wolofera
Kontsonanteak
-  J: y bezala, bokal baten ondoren.
Antiinperialismo
Antiinperialismoaren inguruko idazle emankorrenetako bat Lenin dugu, gaia lan ezberdinetan lantzen duelarik,esaterako: Inperialismoa, kapitalismoaren etapa gorena edota Herrien autodeterminazio eskubidea. Lenin-en lanetan antiinperialismoa eta herrien autodeterminazio eskubidea ikuspuntu dialektiko batetik lantzen dira, bere esanetan auzi nazionalaren aurrean langilegoak hartu beharreko jarrerak bi ardatz ditu:herri ororen autodeterminazio eskubidearen defentsa eta langileen nazioarteko elkartasuna.
Wolofera
Kontsonanteak
-  Ŋ: ingeleseko ng, singing hitzean.
Antiinperialismo
Nahiz eta Rosa Luxemburgo bezalako intelektualek afera nazionala klase aferaren aurrean lehenestea egotzi, Lenin-en ustetan autodeterminazio eskubidea ukatzeak pribilegioen alde egitea eta nazio opresorearen klase kapitalistaren alde egitea suposatzen zuen. Gainera nazio opresorearen langileen interesen aurka egingo luke izan ere errusiar iraultzailearen arabera "beste herri bat mendean hartzen duen herri batek, ezingo du inoiz bere askapena lortu". Hori dela eta, nazio batasuna bermatzeko nazio opresorearen klase kapitalistak era guztietako aurreiritziak zabalduko ditu gatazkan dauden herrietako langileen arteko elkartasuna ezinezkoa egiteko.
Wolofera
Kontsonanteak
-  X: gipuzkerazko jota da, Jaizkibel hitzean.
Antiinperialismo
Dena den, zanpatutako nazioetako burgesiarekin askapen nazionaleko mugimenduetan bat egiteak zekartzan arazoetaz konziente zen, horregatik hauekiko babesa langilegoaren klase interesen mende jartzeko beharra defendatzen zuen eta ondorioz nazio zanpatuetako langilegoaren betebeharra nazio opresorearen pribilegioen eta burgesia nazionalaren pribilegioen aurka egitea zen. Betebehar bikoitz honi dagokionez, Lenin-en arabera marxista iraultzaileen jarrerak ñabardura desberdinak eduki behar zituen ekintza eremuraren arabera. Hala, nazio opresoreko iraultzaileek nazio ororen eskubideen alde eta burgesia nazionalak zabaldutako aurreiritzien kontra egin beharko lukete eta zanpatutako nazioetako iraultzaileen kasuan beren burgesia propioaren pribilegioen aurka. Hori dela eta, nazioen autodeterminazio eskubidearen onarpenean aurkitu zuen afera nazionalari aurre egiteko jarrera klase borrokari uko egin gabe. Autodeterminazio eskubidearen onarpena baita nazioarteko langilegoaren elkartasuna lortzeko modu bakarra, nazio desberdinetako langileen eskubide berdintasuna aldarrikatuz.
Wolofera
Kontsonanteak
-  Q: jotaren ondoko g.
Antiinperialismo
Bestalde, XX. mendearen hasierari gagozkiola, José Carlos Mariategui intelektual peruarra daukagu antiinperialismoaren inguruko idazle emankorrenetako bat. Honen lanetan Latinoamerikako egoera neokoloniala aztertu eta
Wolofera
Kontsonanteak
-  Y: euskarazko ll da, llabur hitzean.
Antiinperialismo
Kanpo estekak
.
Imperialism
Wolofera
Bokalak
-  À: a ireki eta luzea da.
-  É: e itxia da, a eta e artekoa.
-  Ë: frantsesezko eu soinuaren antzekoa, jeu hitzean.