cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Herri
Herri subiranotasun
Frantziako Iraultzaren ondoren, XIX. mendean, konstituzio askok (Espainian moderatuek bultzatutakoek, esaterako) subiranotasuna Gorteen eta erregearen artean partekatzen zuten; baina aurreratuenetan, eta ia guztietan XX. mendetik aurrera, subiranotasuna herriarengan dago, eta Estatuaren botereak, bereziki ganbera legegileak, aldi baterako gordailuzainak dira, herriak aukeratu ondoren, haien izenean jardun behar baitute. Frantziako tradizio konstituzionalean bertan, herriaren ideiak funtsezko papera du, baina anbibalentea: zuzenbide positiboko izaera du, eta ondorio juridikoak paradoxikoak dira. Subiranotasun nazionalaren kontzeptuak doktrina juridikoa menderatu zuen 1830 eta 1962 artean; nahiz eta geroztik danpokooa izan herriaren bakartasunak Frantziako Errepublikaren lurralde-antolamenduan izan dituen ondorioak uniformeak izan dira.
Demokrazia asanblearioa, zeinetan erabaki bakoitza zuzenean herri subiranoak hartu behar duen, aukera teoriko bat da, eta horren adibidetzat Atenasko demokraziaren edo komunitate txikien funtzionamendua jarri ohi da (Rousseauk zuen Geneva kasu).
Beste gauza bat da neurri bereziki garrantzitsuak onartzeko erreferendumera deitzeko aukera, herri-legitimaziorako mekanismo gisa oso ustiatua.
Beste aukera bat demokrazia parte-hartzailearen edo erdizuzenaren esperientzia desberdinak dira, non herriaren inplikazioa sustatzen den eguneroko erabaki politikoetan.
Justizia administraziorako herri-epaimahaia zuzenbide prozesaleko hainbat sistematan erabiltzen den erakundea da, tradizio anglosaxoian batez ere.
Ikus gainera: giza eskubideak
Herriek beren existentziarako duten eskubidea
Herri langilea
Espainiako Bigarren Errepublika k, 1931ko Konstituzioak mota guztietako langileen errepublika gisa definitu zuenean, subiranotasunaren osagai herrikoia areagotzen zuen (herri xehearen edo herri langilearen zentzuan).
«Herria» terminoaren erabilera espektro politikoan zehar
Don Sturzo apaiz italiarrak Italiako Alderdi Popularra (Partito Popolare Italiano) sortu zuen 1919an, Demokrazia Kristauaren aurrekaria, Mussoliniren faxismoak jazarri zuena (teorian statoan – Estatuan – Oinarritutako totalitarismoa, Hitlerrena arrazarekin identifikatutako herrian egon zen bitartean). Bavariako Alderdi Popularrak (Bayerische VolksPartei, 1919), bere aurrekari gisa, Zentrumak (1871) ere nortasun katoliko handia zuen, eta elizaren hierarkiatik oso hurbil zegoen. Hierarkia horrek, XIX. mendearen amaieratik, gizarte-harremanen ikuspegi oso berezia eskaintzen zuen, bai liberalismoaren bai sozialismoaren aurkakoa (Elizaren Doktrina Soziala). Aldiz, Alemaniako Alderdi Popular Nazionala (Deutschnationale Volkspartei, 1918) alderdi kontserbadorea zen, iparraldeko Alemania luteranoaren elite sozialarekin identifikatua (industrialak eta lurjabe aristokratak – Junkers –).
Bigarren Mundu Gerrako aliatuen garaipenak alderdi demokristauen loraldirako aukera ekarri zuen, Europako berreraikitze eta batasun prozesuarekin (hein handi batean protagonistak izan ziren – Konrad Adenauer, Robert Schuman, Jean Monnet, Alcide De Gasperi –) Europako Alderdi Popularrean federatu baitziren. Frantzian, errepublikar tradizio laikoaren eta gerra garaiko erresistentziaren berezitasunak, Vichyren erregimena klerikazko faxismo batekin identifikatzeak eta De Gaulle jeneralaren nortasunak, alderdi laiko argi bat sortu zuten honen inguruan, hasiera batean Rassemblement du Peuple Français (Frantziako Herriaren berrelkartzea) deitu zena eta izen eta konposizio desberdinekin gaullismoaren etiketa jaso duena.
Herria, jendetza, jendetza eta jendetzak
Zehazki, masa terminoa bereziki lantzen dute langile-mugimenduaren teorikoek, batez ere marxismoak, klase sozialak (beren interes ekonomikoengatik definituak) subjektu historikotzat hartzen baititu, eta klase-borroka aldaketa historikoaren eragile nagusitzat. Alderdi eta sindikatu langileak klasekoak dira, masak. «Masas», alde batetik, eliteen kontzeptuaren kontrakoa litzateke, eta, bestetik, abangoardia proletarioaren edo abangoardia iraultzailearen aurkakoa (leninismoaren arabera, masek iraultza proletarioan jarraituko lukete eta Alderdi Komunistan gorpuztuko litzateke). Masen asaldurak arreta berezia jasotzen zuen (asaldura-propaganda edo Agitprop), faxismoaren antzeko manipulazio-prozedurekin.
XIX. mendearen amaieratik masa kontzeptuaren erabilera zabaltzen da, inplikazio politiko edo intelektual hori gabe, masa-ekoizpenekoekin, masa-kulturarekin, masa-komunikabideekin eta abarrekin. José Ortega y Gasset-en La rebelión de las masas lana XX. mendeko hogeita hamarreko hamarkadan eragin handiena izan zuenetako bat izan zen.
Demagogia eta populismoa
Demagogo eta demagogia (agein, gidatzea) esamoldeak antzinate klasikotik erabiltzen ziren herriaren gaineko manipulazio-trebetasuna zuen politikaria izendatzeko, sofista baten antzera (Gorgias bezala) argudio okerren bidez konbentzitzeko gaitasuna zuelarik, logografo batek (Atenasko Antifontek bezala) auzitegi bat konbentzitzeko gaitasuna zuen auzi batean, edo auditorium batek, Demostio batek bezala. Frineri egindako epaiketa ospetsua, non Hipérides defendatzaileak biluztera jo zuen arrakasta lortzeko, adibide garbia da. Magistratura erromatarretarako hautagaiak ere fisikoki biluzten ziren hautesleen aurrean, gerrako zaurien orbainak erakusteko. Panem et circenses (ogia eta zirkua) esamoldea erromatar politikariek herriaren babesa bermatzeko erabiltzen zituzten mekanismo demagogikoetako batzuen erakusle da (azken garaietan ere erabiltzen eta kritikatzen direnak: ogia eta zezenak edo ogia eta hilkutxa).
Mundu garaikide, publiko eta mediatikoaren bizitza politikoan, publizitatetik eta propagandatik bereiztezina; hauteskundeetan hautagaiek haurrei musu ematen eta guztiak modu efusiboan agurtzen duten irudi topikoa marketin politikoa deritzonaren kanpoko adierazpen bat baino ez da, edo gobernu baten ekintza politikoa edo alderdi politiko baten hauteskunde-kanpaina bideratzeko iritzi-galdeketak erabiltzea.
Herriaren teologia
Herriaren teologia Argentinan Vatikanoko II. Kontzilioaren eta Medellingo Konferentziaren (Kolonbia, 1968) ondoren jaio zen korronte teologikoa da, askapenaren teologiaren adar autonomo gisa, eta, zenbait egileren arabera, eragin handia izan du Frantzisko aita santuaren pentsamenduan. Herriko teologia teologo nagusien artean, Alberto Methol Ferré, Lucio Gera, Rafael Tello, 40 «Justino O 'Farrel», Juan Carlos Scannone, Eduardo de la Serna eta Carlos María Galli nabarmentzen dira.
Herria, korronte teologiko honentzat, kategoria historiko eta mitikotzat hartzen da, leinutik haratagoko anaitasun modutzat. Ez du murrizten gizabanakoen batuketa masibora, ez eta gizarte bat osatzen duten herritar guztietara edo biztanleriara ere, baizik eta jatorri eta gorabehera historiko komunen kontzientzia gisa, bere tradizioaren ondarean, bere background kultural eta erlijiosoan, eratortzen eta elikatzen den ethos sozietarioan, hainbat osagai mestizaje etniko eta kultural batean integratzeko gaitasunean, laneko bizikidetzaren ehunean, elkartasunean eta elkarbizitzan.
Herriaren teologiak askapenaren teologiaren "pobreen aldeko lehentasunezko aukera" erabakigarria hartzen du, baina teologia horretatik bereizten da "klaseen arteko borrokan" zentratzen ez delako, baizik eta "Herriaren herria" eta "Herriaren aurkakoa" nozioetan, hau da, Aita Luzio Gerak irakatsitako nozioan, herriaren eta nazioaren ondasun komunarekiko interesa alde batera uzten duten oligarkiei deitzeko, eta herriaren eta nazioaren berezko defentsa-egoeretan oinarritzen dira.
Herriaren teologiaren arabera, globalizaziotik eta bazterketa-prozesuetan sakontzetik abiatuta, "Pobreen aldeko lehentasunezko aukera" "baztertuen aldeko lehentasunezko aukera" gisa adierazi behar da.
Juan Carlos Scannone teologo jesuitak, askapenaren filosofiaren eta herriaren teologiaren sortzaileak, esan du Frantzisko aita santuak azken horretatik hartu duela bere "Herria" kontzeptua, "Figura poliedrikoa" bezala, non kultura bakoitzak gizateriari zerbait emateko duen eta desberdintasunak errespetatzen diren.
Avoca (Wicklow konderria)
Avoca (Abhóca, formalki Abhainn Mhór) Irlandako udalerri bat da, Wicklow konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 753 biztanle zituen.
Chalcoela
Chalcoela Crambidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Chalcoela aurifera da.
Bérus
Bérus Frantziako udalerria da, Sarthe departamenduan dagoena, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Jon Irazustabarrena
Jon Irazustabarrena Lizarralde (Usurbil, Gipuzkoa, 1986ko apirilaren 30a -) futbolari gipuzkoarra da. Atezain lanetan aritzen da.
Estatistikak
''2019ko maiatzak 24an eguneratua. Datu ofizialak.''
Bérus
Biztanleria
2007an Bérus udalerrian erroldatutako biztanleak 414 ziren. Familiak 158 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 67 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 67 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 173 etxebizitza zeuden, 160 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 10 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 172etxeak ziren. 160 etxebizitza nagusietatik 142 bere jabearen bizilekua ziren, 17 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek bi gela zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 34 etxek lau zituzten eta 113 etxek bost zituzten. 141 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 46 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 108 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 282 ziren, horien artean 197 aktiboak ziren eta 85 inaktiboak ziren. 197 pertsona aktiboetatik 186 lanean zeuden (102 gizon eta 84 emakume) eta 12 langabezian zeuden (5 gizon eta 7 emakume). 85 pertsona inaktiboetatik 54 erretiraturik zeuden, 19 ikasten zeuden eta 12 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Bérus udalerrian 163 unitate fiskal zeuden, 450 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.888 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 20 komertzioetatik, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 7 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.
2000. urtean Bérus udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, 658 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Corte de Peleas
Corte de Peleas Badajozko udalerria da, Tierra de Barros eskualdean dagoena.
NGC 1871
NGC 1871 izar kumulu bat da, Dorado konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Corte de Peleas
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.307 biztanle zituen.
Ipar
Iparra edo iparraldea lau puntu kardinaletariko bat da. Meridianoen norabidea eta Ipar Poloranzko norantza daukana. Ipar hemisferioan bere perpendikularra Ipar Izarra zeharkatzen duen horizonteko puntua da. Mendebaldeko gizartean eta zientzian onartuena hegoa mapen goialdean agertzea da (irudiko iparrorratzean bezala).
Inolako tramankulurik gabe iparra kokatzeko erarik oinarrizkoena, nahiz eta oso zehatza ez izan, eskumako besoa Eguzkia ateratzen den tokirantz (ekialderantz) luzatuz lortzen da.
Mende askotan zehar uste izan zen ipar geografikoa eta ipar magnetikoa gauza bera zela, hau da, iparrorratzak adierazitakoa. Gaur egun gauza jakina da kontzeptu ezberdinak direla. Alde batetik, Ipar geografikoaren poloa 90ºI-n finko dago eta Lurraren biraketaren ardatzak Lurra bera zeharkatzen duen bi puntuetariko bat da, hegoaldekoarekin batera; eta magnetikoa, bestetik, gutxi gorabehera 80ºI-n kokatua dago gaur egun, baina konstanteki higiduran dago.
Ipar haizea
Eskualde geografiko baten klima gehienbat bertan eragiten duten haizeen ondorioa da.
Gipuzkoan zehar mendebaldeko haize orokorrak dabiltza. Baina, alisioak ez bezala, modu nahiko erregularrean dabiltzanak, mendebaldeko haizeak meandro handiak deskribatzen dituzte eta hegoaldeko edo iparraldeko aire-korronteak, baita ekialdeko kontrakorronteak ere, denbora batez latitude horietan eragina izan dezakete.
Neguan, zorrotada-korrontea, jet stream delakoa, latitude txikietatik dabilenean, 20 eta 40 gradu bitartean, Gipuzkoak mendebaldeko zirkulazioaren eta depresioen eta beren fronte hodeitsuen eragina jasaten du. Udazkenean eta udaberrian, aire-fluxu horrek indarra galtzen du eta askoz ere uhinduagoa bihurtzen da eta eguraldia aldakorragoa bilakatzen da; aste batzuetan hegoaldeko korronte beroak dira nagusi eta jarraian iparraldeko haize heze eta freskoak nagusi diren beste batzuk datoz.
Udan, mendebaldeko haizeen fluxu orokorra iparralderantz doa eta ahuldu egiten da. Orokorrean, Europako hegoalde osoan ipar-mendebalderantz hedatzen den Azoreetako antizikloiak eragindako baretasuna eta eguraldi ona dira nagusi. Gipuzkoan ipar-mendebaldeko, iparraldeko eta hegoaldeko norabideko haizeak nagusitzen dira; gainerako norabideek bigarren mailako balioa dute eta ez dute 100eko 10a gainditzen. Iparraldeko eta ipar-mendebaldeko haizean udako seihilekoan dira nagusi, apiriletik irailera bitartean; neguko seihilekoan, urritik martxora bitartean, hegoaldeko haizean dira nagusi eta horien ondoren garrantzitsuenak iparraldeko eta ipar-mendebaldeko norabidea dutenak dira. Garai honetan garrantzitsuak dira mendebaldeko haizean, batez ere, azaroan eta abenduan. Ipar-mendebaldeko eta mendebaldeko haizeek hezetasuna ekartzen dute eta hotzak edo epelak izan daitezke; iparraldeko norabidea dutenak, berriz, oso hotzak dira. Neguko egoera hotzenak Mesetan kokatutako antizikloi-sektorearen nagusitasunak edo Erdialdeko Europan dagoen antizikloietik datozen haize hotzek eragiten dituzte.
Ebenezer Cunningham
Ebenezer Cunningham (Hackney, Londres, 1881eko maiatzaren 7a - 1977ko otsailaren 12a) britaniar matematikaria izan zen.
Biografia
Lehenengo ikasketak Cambridgeko St John's Collegen egin zituen. Besteak beste, Baker, Larmor, J. G. Leathem eta R. Pendlebury izan zituen irakasle; Baker izan zen bere ikasketen zuzendari. 1902an, graduatu ondoren, Smith sarirako trebatzeari ekin zion; bitartean egindako ekarpenak aldizkari frantses batean argitaratu zituen, eta azkenik erretiratu egin zen. 1904an St. John's-eko kide hautatzeaz gainera, irakasle-postu bat ere lortu zuen Liverpooleko Unibertsitatean; bertan Batemanekin batera lan egin zuen. 1907 urtea Liverpool eta Cambridgen eman zuen lanean. Gero Londresko University Collegera joan zen, non Pearsonen zuzendaritzapean lan egin zuen. Urte horietan ekuazio diferentzial linealei buruz eta estatistikei buruz idatzi zuen. Baina Cunninghamek beste arlo batzuk landu zituen. Hala, Larmoren Aether and Matter (Eterra eta materia) liburu famatua eta Einstenen erlatibitate bereziari buruzko artikulua (1905) irakurri ondoren, arlo horretan hasi zen lanean. 1914an The Principle of Relativity (Erlatibitatearen printzipioa) liburua argitaratu zuen; hortik aurrera erlatibitateari buruz artikulu ugari idatzi zuen. Izan ere, 1911n, Bakerrek gonbidatuta, St. John's Collegera itzuli zen, baina bere lana Lehen Mundu Gerrak eten zuen. Hala, urte horietan zailtasun handiak izan zituen erlatibitatearen teoriaren garapena jarraitzeko. Azken urteak Cambridgen eman zituen, matematikako irakasle.
Faccia a faccia
Faccia a faccia, 1967an, Sergio Sollimak zuzendutako spaghetti western generoko film bat da. Film hau, modu erratuan, Tomas Milianek Cuchilloren papera egiten duen trilogiaren bigarren zatitzat hartzen da. Baina, trilogia, diptikoa da: La resa dei conti eta Corri, uomo, corri.
Istorioa
Fletcherrek (Gian Maria Volonte), Historia irakasle bat, osasun arazoak direla medio, ez du irakaskuntza uztea beste erremediorik. Eguzkiaren eta klima lehorrago baten bila doa Texasera. Preso dagoen Bauregard Bennett (Tomas Milian) gaizkile arriskutsuari laguntzen saiatzeagatik, honek bahitzen du ihesaldian. Bahiketa dela eta, gaizkilearekin denbora bat bizitzen eman ondoren, Bennettekin adiskidetasun bat hasten du, eta taldearen zati izaten amaitzen du.
Dimitrios Skoumpakis
Dimitrios Skoumpakis, grezieraz Δημητρης Σκουμπακης (Kanea, Grezia, 1998ko abenduaren 18a) Greziako waterpolo jokalaria da, eta erdiko atzelari gisa jokatzen du. Tokio 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen Grezia ordezkatzen. Munduko junior txapelduna ere izan zen.
Nazioarteko lehiaketetan parte hartzea
2017az geroztik, nazioarteko lehiaketetan Grezia ordezkatzen du, eta emaitza hauek lortu ditu:
Udako Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, berriz, zilarrezko domina irabaziko zuen Greziako taldean izan zen. Serbiak, urrezkoa, eta Hungariak brontzezkoa eskuratuko zuten. Greziako taldea honako hauek ordezkatu zuten: Stylianos Argyropoulos, Georgios Dervisis, Ioannis Fountoulis, Konstantinos Galanidis, Konstantinos Genidounias, Konstantinos Gkiouvetsis, Marios Kapotsis, Christodoulos Kolomvos, Konstantinos Mourikis, Alexandros Papanastasiou, Dimitrios Skoumpakis, Angelos Vlachopoulos eta Emmanouil Zerdevas-ek.
Bigelow (Missouri)
Bigelow Missourieko herrixka bat da. Holt konderrian kokatua dago. 2010ean 27 biztanle zituen, 0.23 kilometro koadrotan banatuta.
Broomhouse (Glasgow)
Broomhouse, 'Taigh na scuab' eta 'Bruimhoose', Eskoziako Glasgow hiriaren ekialdean dagoen etxebizitza auzo bat da.
Xenorhina gigantea
Xenorhina gigantea Xenorhina generoko animalia da. Anfibioen barruko Microhylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Wolfsberg (Turingia)
Wolfsberg Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Citharinus eburneensis
Citharinus eburneensis Citharinus generoko animalia da. Arrainen barruko Citharinidae familian sailkatzen da.
Vracovice (Znojmoko barrutia)
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1201 urtean egin zen.
Catapsephis
Catapsephis Crambidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Catapsephis apicipuncta da.
Ferrimolibdita
Ferrimolibdita sulfato motako minerala da.
Ezaugarriak
Ferrimolibdita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1 - 2 da.
NGC 1873
NGC 1873 izar kumulu bat da, Dorado konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Mereni (Constanța)
Mereni Errumaniako udalerri bat da, Constanța konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Kanforrondo
Kanforrondoa (Cinnamomum camphora) ereinotzaren eta kanelondoaren familiako zuhaitz tente igokaria da, 12 m inguru luze egiten dena. Adakera zabal biribila izaten du, 12 m inguru, eta hostoak arrautza itxurakoak, berde distiratsuak eta azpi gorrixkak. Puskatzean kanfor usain bizia darie. Lore txiki zuriak izaten ditu, ereinotzak dituenen oso antzekoak eta fruitua ezkur txiki baten itxurakoa. Jatorriz Japonia eta Txinakoa da. Adarrak eta sustraiak kanforra egiteko erabiltzen dira.
Citharinus gibbosus
Citharinus gibbosus Citharinus generoko animalia da. Arrainen barruko Citharinidae familian sailkatzen da.
Rhinochimaera pacifica
Rhinochimaera pacifica Rhinochimaera generoko animalia da. Arrainen barruko Rhinochimaeridae familian sailkatzen da.
Frantxiska Iragorri Iriarte
Frantxiska Iragorri Iriarte (Oiartzun, Gipuzkoa, 1920ko urtarrilaren 1a - ib. 2019ko uztailaren 3a) emakume ekintzailea izan zen eta abertzalea, EAJ ren haustura suertatu ondoren, Eusko Alkartasunara lerratu zen. Gazte Izanak jubilatuen elkartearen sortzaileetarikoa, eta presidentea ere izan zen.
Melithreptus albogularis
Melithreptus albogularis Melithreptus generoko animalia da. Hegaztien barruko Meliphagidae familian sailkatua dago.
Frantxiska Iragorri Iriarte
Bizitza
Oiartzungo Garmendi baserrian jaioa. 15 senideetatik bederatzigarrena izan zen eta familiako beharrak markatuta etxerako geratu behar izan zuen ezinbestean. Bere eginbeharren artean baserri etxeko lanez arduratzea egon zen eta baita merkatuko eginbeharrei erantzutea ere. Garaiko emakume baserritarren bizitza-testigantza jasoa dago jada Beharrari eskatu laguntza bideoan.
Hamabi urte arte Iturriotz auzoko nesken eskolan ibili zen. Izan zituen ikasten jarraitzeko aukerak, bai eskolarekin jarraitzeko eta baita beste profesioak ikasteko, baina nonbait hainbeste senideetatik bakarra izatea gurasoek ongi ikusten ez eta ezin izan zuen ikasteko grina ase.
Gerra Garaia
Gerra garaiko oroimenak oso biziak zituen. Herriko egoera, gertaerak etab. jasoak izan dira Oiartzuarren baitan bilduman eta Isiltzen ez den isiltasuna liburuan. Larru-azalean bizitu zuen militarren inbasioa, bateko erreketeak eta besteko nazionalak, biak izan bai ziren baserria hartu eta bertan instalatu zirenak. Txarretik onena aterata, ordea, gerrak eman zion geroago senarra izango zuen Areatzako Daniel Madariaga Sargarna ezagutzeko aukera.
Familia
Bost seme-alabak izan zituzten. Bizilekuak senarraren lantokiak markatu izan zituen, hara nola, Tolosan hasi eta gerora Galdakaoko Bengoetxe auzoan eman zituen 11 urte, Curtidos y Derivados fabrika gaineko etxebizitzetako batean. Ondoren, ordea, fabrika saldu eta familia osoa kale gorrian geratu zen, senitartekoen laguntzaren menpe. Hortik berriro Oiartzunera bueltatzea 1958. urtean, bertan hil zen arte.
Bizitza gogorra izan zuen. Familia handia eta diru iturri eskasa, hasteko, eta gero gazte alargundu zen, senarraren faltak eragin handia izango zuen. Hala ere, izaera baikorrekoa izanda jakin izan zuen bizitza aurrera duin ateratzen.
Ardura sozialak
Erantzukizun soziala ez zuen inoiz baztertu, ezta bere burua formatu eta janzteko ardura ere herrian sortzen ziren taldeetan parte hartuz. Kristau praktikantea izan zen eta biziki familia maite eta lagun hurkoa. Elizara loturiko ardura sozialak hartzen zituen, adibidez, gaixorik zeudenak artatzeko ardura edota asteburuetan zaharren egoitzan borondatezko lanak egiteko ardura. Emankorra zen eta seme-alabekin hezitzaile zorrotza bere balioak transmititzen.
Gazte Izanak jubilatuen elkarteko sortzailetakoa izan zen 1980. urtean eta elkarteak izan duen lehendakari emakume bakarra. Hori horrela, eta bere heriotza suertatu zenean, Oiartzungo Udalak aitortza eman zion familiari.
Politikoki abertzalea izan zen eta EAJren haustura suertatu ondoren, Eusko Alkartasunera lerratu zen.
Euskara eta gaztelera menderatzen zituen. Usadioei buruzko informazioa emateko ere prest agertzen zen Frantxiska.
Vracovice (Benešoveko barrutia)
Vracovice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 395 biztanle ditu eta 10,94 kilometro koadroko azalera. Benešoveko barrutian dago.
Kanelondo
Kanelondo (Cinnamomum zeylanicum edo Cinnamomum verum J.Presl ) laurazeen familiako zuhaitz hostoiraunkorra da, Sri Lankan jatorria duena. Kanela ematen duen zuhaitza da, eskualde epeletakoa.
Kézdialmás
Kézdialmás (Mereni) Errumaniako udalerri bat da, Kovászna konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko luze-zabalean banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Xenorhina huon
Xenorhina huon Xenorhina generoko animalia da. Anfibioen barruko Microhylidae familian sailkatuta dago, Anura ordenan.
Hajime Ishii
Hajime Ishii (石井 肇) Japoniako futbolari ohia eta entrenatzailea da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Nissan Motors eta Otsuka Pharmaceutical.
Entrenatzaile gisa Otsuka Pharmaceutical, Consadole Sapporo eta Vegalta Sendai taldeak zuzendu zituen.
Gladys del Estal pasabidea
Gladys del Estal ekintzaile ekologistaren omenez du izena.
Barbus sylvaticus
Barbus sylvaticus Barbus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cyprinidae familian.
Melithreptus chloropsis
Melithreptus chloropsis Melithreptus generoko animalia da. Hegaztien barruko Meliphagidae familian sailkatua dago.
Emilio Alarcos Llorach
Emilio Alarcos Llorach (Salamanca, Espainia, 1922ko apirilaren 22a - Oviedo, Espainia, 1998ko urtarrilaren 26a) espainiar hizkuntzalaria izan zen.
Biografia
R. M. Pidalen eskolan ikasi zuen, eta Dámaso Alonsoren ikaslea izan zen, Filosofia eta Letretako lizentziatura egin zuenean. Madrilen egin zuen doktoregoa, eta Suitzara joan zen gero irakasle. Han, Europako hizkuntzalaritzak urte haietan izan zituen aurrerakuntza estrukturalisten berri jakin zuen (Saussure, Trubetzkoy, Jakobson, Hjelmslev eta Martineten teoriak), eta gero, espainierako hizkuntzalaritza eta literatura-kritikaren ikerketetan erabili zituen.
Ebroko Ur Konfederazioa
Ebroko Ur Konfederazioa (Confederación hidrográfica del Ebro edo CHE) Ebroren arro hidrologikoa kudeatzen eta mantentzen duen erakundea da. Espainiako Nekazaritza, Elikadura eta Ingurumen Ministerioak sortutako erakunde autonomo honek Zaragozan du egoitza.
Budhill
, Eskoziako Glasgow hiriaren ekialdean dagoen auzune bat da.
Emilio Alarcos Llorach
Biografia
Espainiara itzuli eta hainbat lekutan irakasle izan ostean, 1951n, Oviedoko Unibertsitateko Filosofia eta letretako fakultatean hasi zen lanean, gramatika historikoko irakasle. Katedra hori bete zuen erretiroa hartu arte, eta handik eragin handia izan zuen hurrengo ikertzaileen belaunaldian.
Besteren artean, Asturiasko Printzearen Saria jaso zuen.
Perles (Aisne)
Perles Frantziako udalerri bat da Aisne departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an udalerrian erroldatutako biztanleak 84 ziren. Familiak 26 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 9 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 13 seme-alabarik gabeko bikoteak ziren.
Etxebizitza
2007an 32 etxebizitza zeuden, 28 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 2 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 30 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 28 etxebizitza nagusietatik 16 bere jabearen bizilekua ziren eta 12 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek gela bat zuen, 1ek hiru zituen, 12 etxek lau zituzten eta 14 etxek bost zituzten. 20 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 12 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 15 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 45 ziren, horien artean 37 aktiboak ziren eta 8 inaktiboak ziren. 37 pertsona aktiboetatik 33 lanean zeuden (17 gizon eta 16 emakume) eta 4 langabezian zeuden (1 gizon eta 3 emakume). 8 pertsona inaktiboetatik 1 erretiraturik zegoen, 4 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 5 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 1 higiezinen enpresa zen.
2000. urtean Perles udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 387 hektarea erabiltzen.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Vračovice-Orlov
Vračovice-Orlov Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 176 biztanle ditu eta 2,9 kilometro koadroko azalera. Ústí nad Orlicíko barrutian dago.
NGC 1898
NGC 1898 izar kumulu bat da, Dorado konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Big Lake (Missouri)
Big Lake Missourieko herrixka bat da. Holt konderrian kokatua dago. 2010ean 159 biztanle zituen, 4.25 kilometro koadrotan banatuta.
Begi (botanika)
Begia edo ernamuina, botanikan, landareen puja-hasikina da, irekitzean adarra, kimu hostoduna edo lorea emango duena. Lorea denean erantzen dena, pipil, pinporta edo lore-begi terminoak ere badira euskaraz.
Gehienean adar-puntan edo hostoen galtzarbean kokaturik egoten da, eta katafiloz babesturik dagoen meristemo apikal (banaketa ahalmena duten zelulez osatutako ehuna) batez eratuta dago.
Begi motak
Begiak kokapen, egoera, morfologia eta funtzioaren arabera sailka daitezke:
Ordenazio
Ordenazioa izan daiteke:
Mica (Mureș)
Mica Errumaniako udalerri bat da, Mureș konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
The Playlist (telesaila)
The Playlist (erreprodukzio-zerrenda ingelesez) Netflixek sorturiko dokudrama telesail laburra da. Sven Carlsson-ek eta Jonas Leijonhufvud-ek idatzitako Spotify Untell liburuan oinarritu zen. Per-Olav Sørensenek zuzendutako serieak Suediako Spotify konpainiaren sorreraren historia fikzionalizatua eta ereduaren lehen erronkak azaltzen ditu. Etorkizuneko musikaren industriaren gaineko hainbat hipotesiren aurkezpena ere egiten du.
Erreprodukzio-zerrenda Netflixen estreinatu zen 2022ko urriaren 13an.
Citharinus latus
Citharinus latus Citharinus generoko animalia da. Arrainen barruko Citharinidae familian sailkatzen da.
Brihaspa
Brihaspa Crambidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Brihaspa atrostigmella da.
Jan Jönsson
Jan Anders Jönsson (1960ko maiatzaren 24a - ) Suediako futbolari ohia eta entrenatzailea da.
Wolfsburg-Unkeroda
Wolfsburg-Unkeroda Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Luigi Fabbri
Luigi Fabbri ( Fabriano, 1877ko abenduaren 23a - Montevideo, 1935eko ekainaren 24a), Italiako militante, idazle eta hezitzaile anarkista izan zen, eta Lehen Mundu Gerran asaldatzaile eta propagandista izan zen. Luce Fabbri-ren aita ere izan zen. Fabbri aspaldidanik Europan eta gero Hego Amerikan prentsa anarkistaren laguntzaile oparoa izan zen, L'Agitazione egunkariaren erredaktorea, Errico Malatestarekin batera. Milango Università popolare egunkaria editatzen lagundu zuen. 16 urte zituela Anconan bere jarduera anarkistengatik kondenatua, Fabbrik urte asko eman zituen Italiako kartzeletan. Fabbri 1907an Amsterdamen egindako Nazioarteko Kongresu Anarkistako delegatua izan zen.
Diktadura eta Iraultza ( Dettadura e Rivoluzione ), Leninen The State and the Revolution lanari emandako erantzuna; Malatesta Life, Adam Wight-ek itzulia (jatorriz 1936an argitaratua), liburu hau 1945ean berrargitaratu zen eduki gehiagorekin. Beste liburu politiko batzuk ere idatzi zituen. Uruguain bigarren hezkuntzako irakaskuntzara dedikatu zen, bere ideiak mantenduz. Luce Fabbri Uruguaiko anarkista eta hezitzailearen aita zen.
Biografia
1914an sindikatuen greba orokorrean, borrokatu zuen eta horretarako Suitzan erbestera joan behar izan zuen denbora gutxian. Londresen erbesteratu ondoren, Italiako hegoaldera merkantzia ontzi batean bidaiatu zuen, penintsula osoa zeharkatu eta Genovan agertu zen, jendetzak lider iraultzaile gisa txalotua, betiko uko egin zion eginkizuna, bere uste ideologiko libertarioengatik. Malatestak ere parte hartu zuen egunkaria zuzendu zuen, Umanità Nova, lehenik Milanen eta gero Erroman.
1919 eta 1920 artean, italiar fabriken okupazioetan anarkistek oso paper garrantzitsua izan zuten. Hala ere, Fabbriren eginkizuna ez zen oso garrantzitsua izan, hiri industriala ez zen Bolonian bizi zelako. Fabbrik langileek lantegiak ez uztea nahi zuen eta bere artikuluak lagundu zituen, Malatesta Erromako lantegietara joaten zen bitartean, mugimendua mantentzen saiatzeko.
Mugimendua eten egin zuten erreformistek. Erakunde sindikal nagusiena sozialista (marxista) zen, ez zen sozialista iraultzailea. Hori dela eta, alderdi sozialistan zatiketak zeuden: maximalistak (iraultzaileak) eta "legalistak" zeuden. Fabbri, une hartan, oso ezkorra zen jada, eta une iraultzailea jada igaro zela pentsatu zuen. Azken aukera aprobetxatu nahi zuen arren, ez zuen uste emaitza anakisten aldeko izango zenik.
Fabbri oinarrizko hezkuntzako irakaslea zen, eta 4 urte baino gehiago eman zituen irakasten. 1926an, erregimen faxistan irakasleek derrigorrez euren leialtasuna adierazi behar zuten Mussoliniren erregimen faxistari, eta Fabbrik ukatu egin zuen. Frantziako muga zeharkatu zuen, bere familiarengandik bananduz. Semea eta emaztea Erromara joan ziren lan egitera, bere alaba, berriz, Bolonian egon zen bi urtez. Gero, emaztea eta alaba Fabbrirekin batu ziren Frantzian, baina haien semea Italiako hiriburuan geratu zen, eta ez zuten berriro elkar ikusi.
Frantziatik kanporatuko zuten, Italiako enbaxadaren presioa zela eta, eta prozedura diplomatikoak egiten ari ziren bitartean, Poliziak bere hotelean atxilotu eta Belgikako mugan utzi zuen, klandestinoki mugaz bestaldera pasatuz, agintariek belgikarrek haiek ez atxilotzeko. Behin Bruselan, Hego Amerikara bidaia prestatzen hasi zen, familiarekin itsasontziz Uruguaira bidaiatuz.
Fabbrik jada Europatik ekarpenak egin zituen Buenos Aireseko La Protesta egunkari anarkistarentzat. River Plate eskualdeko kazetaritza-jarduerari buru-belarri ekin zion. Irakasle lanetan ere aritu zen, nahiz eta La Protestako editoreak ekonomikoki lagundu. Baina 1930eko irailaren 6an, Uriburu jeneralaren estatu kolpe militarrak Hipólito Yrigoyenen gobernu demokratikoa amaitu zuen, eta langile klaseko jarduera guztiak debekatu zituen, eta batez ere anarkistak jazarri zituen. Protesta itxi egin zen eta haien bulegoak eta inprenta suntsitu zituzten. Luigi Fabbri Uruguaira joan zen bizitzera eta han bizi izan zituen bere azken urteak.
Jan Jönsson
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Halmstads BK, Sanfrecce Hiroshima eta Vissel Kobe.
Entrenatzaile gisa Rosenborg BK, Halmstads BK, Sanfrecce Hiroshima eta Shimizu S-Pulse taldeak zuzendu zituen.
Melithreptus affinis
Melithreptus affinis Melithreptus generoko animalia da. Hegaztien barruko Meliphagidae familian sailkatua dago.
Le Pré-Saint-Gervais
Le Pré-Saint-Gervais Frantziako udalerria da, Sena Saint-Denis departamenduan dagoena, Île-de-France eskualdean. 2007an 17.244 biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Le Pré-Saint-Gervais udalerrian erroldatutako biztanleak 17.244 ziren. Familiak 7.542 ziren, horien artean 3.282 pertsona bakarrekoak ziren (1.499 bakarrik bizi ziren gizonak eta 1.783 bakarrik bizi ziren emakumeak), 1.342 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 2.002 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 916 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Etxebizitza
2007an 8.631 etxebizitza zeuden, 7.905 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 65 bigarren erresidentzia ziren eta 661 hutsik zeuden. 734 etxeak ziren eta 7.608 apartamentuak ziren. 7.905 etxebizitza nagusietatik 2.106 bere jabearen bizilekua ziren, 5.617 alokairuan okupaturik zeuden eta 182 doan lagata zeuden; 1.475 etxek gela bat zuten, 2.533 etxek bi zituzten, 2.463 etxek hiru zituzten, 921 etxek lau zituzten eta 513 etxek bost zituzten. 2.992 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 3.498 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 439 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 12.093 ziren, horien artean 9.377 aktiboak ziren eta 2.716 inaktiboak ziren. 9.377 pertsona aktiboetatik 7.656 lanean zeuden (3.879 gizon eta 3.777 emakume) eta 1.722 langabezian zeuden (903 gizon eta 819 emakume). 2.716 pertsona inaktiboetatik 468 erretiraturik zeuden, 1.080 ikasten zeuden eta 1.168 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Le Pré-Saint-Gervais udalerrian 7.167 unitate fiskal zeuden, 16.238,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.499 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 845 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 11 janari enpresak ziren, 5 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 37 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 139 eraikuntza enpresak ziren, 200 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 39 garraio enpresak ziren, 62 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 46 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 24 finantziazio enpresak ziren, 37 higiezinen enpresak ziren, 139 zerbitzu enpresak ziren, 58 administrazio publikoko enpresak ziren eta 47 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 217 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 5 banku bulegoak, 7 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 3 autoeskolak, 11 igeltseroak, 30 margolariak, 10 zurginak, 22 iturginak, 16 argiketariak, 34 eraikuntza enpresak, 11 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 1 aldi baterako lan enpresa, 44 jatetxeak, 10 higiezinen agentziak, 8 tintoreriak eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 62 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 13 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 8 okindegiak, 6 harategiak, 3 liburu dendak, 9 arropa dendak, 1 etxerako tresna denda zen, 7 zapata-dendak, 2 elektrotresna dendak, 1 altzari denda zen, 3 drogeria, 1 lurrin-denda zen, 4 bitxi-dendak eta 1 lore-denda zen.
Carnew
Carnew (Carn an Bhua) Irlandako udalerri bat da, Wicklow konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 1.091 biztanle zituen.
Le Pré-Saint-Gervais
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1, 6 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.
2009an 4 haur-eskola eta 4 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Le Pré-Saint-Gervais udalerrian 2 Bigarren Hezkuntza ikastetxe zeuden 843 ikaslekin.
Helasse
Helasse antzinako barduliar edo karistiar jainkosa baten izena da, erromatarren garaiko idazkun batean agertua. Helasse-ri botoz egindako inskripzioa, ustez K.a. II. mendekoa, Arabako Miñaon aurkitu zuten. Jainko-jainkosei eskainitako inskripzio botiboetan izen jainkotiarra datiboan agertu ohi denez, eta ez dakigunez bukaerako -e hori datibo indigenaren bat ez ote den, baliteke, izena, bere forma nominatiboa "Helass" izatea.
Helasse da Akitania erromatarraren eremutik kanpo topatutako euskal jainko-jainkosen izenetariko bat. Datu hori garrantzitsua da, Akitanian baitaude garai zaharretako euskal dibinitateei eskainitako epigrafe gehien.
Ez dugu ezagutzen jainkosa honen beste ezaugarrik. Joakin Gorrotxategi eta beste zenbait adituek hala ere dibinitate hau emakumezkoa dela baieztatzen dute.
Estibaliz Breñas eta Jon Otsoa de Aldak uste dute "Selatse" baskoien jainko izenetik gertu dagoela (Nafarroako Barbarinen aurkitutako inskripzio batean ageri dena).
Inskripzioak
Ae(l)lia / Hellice / Helasse.
Itzulpena: Ae(l)lia Hellice-k Helasse-ri (dedikatzen dio monumentu hau).
Gaur egun Arabako Arkeologia museoan gordetzen da.
Ignacio Iturbide
Ignacio Maria Iturbide Alkain "Piti", baita ere "El Chico" (Hernani, 1949-Bilbo, 2013), eskuin muturreko militantea, poliziaren kolaboratzailea eta delinkuente ospetsua, Gipuzkoako heriotzaren triangeluan zazpi pertsona hil zituen eta beste bi elbarrituak utzi zituen. Beste saikera batzuk ere egin zituen, Hernaniko alkatearen aurkako erasoa tartean. Halaber, eskuin muturreko taldeen izenak erabiliz (Triple A, Batallón Vasco-Español), beste eraso biolento ugari burutu zituen.
Lehen urteak
Ignacio Iturbide Alkain, 1949an jaio zen, Hernaniko familia batean. Eskuin muturreko eta poliziarekin harreman estuak izan zituen Jesus Arrondo "Cocoliso" salatariari ezagutu ondoren. Cocolisok 1974an ezkerreko bi militanteen heriotzarekin lotuta egon zen: Roque Méndez eta Jose Luis Mondragón. Cocolisoren eskutik Iturbide polizien giroan sartu zen. Hasieran Hernaniko Orbegozo lantegian zinpeko zaintzaile gisa lan egin zuen. Geroago, 1976an, Amorebieta udaltzain gisa aritu omen zen zeren eta ordurako bere aktibitateak beste motatakoak baitziren. Urte horietan lehenengo erasoak egotzi egin zitzaizkion: 1975an Eduardo Moreno Bergaretxeren gurasoek Irunen zuten etxea metrailatu zuen eta Zarautzen Juan Paredes Manot, “Txiki”ren ama eta arreba jipoitu zituen. 1978an lehen kondena ezagutu zuen Donostiako Euskadiko Partidu Komunistaren eta Askatuak saski-baloiko taldearen egoitzak erretzeagatik. Bost hilabetetan, ezagutzen zuen jendeari esker, kalean zegoen.
Espetxetik atera ondoren Ladislao Zabala Soltxaga ezagutu zuen. Hau bera baino bost urte gazteago zen eta haren familia frankismoarekin lotura handia izana zuen (haren aita, Jose Maria Zabala, Aldundiaren lehendakariordea izan zen). Zabalari esker Iturbide beste gazte faxistak ezagutu zituen eta haiekin talde bat osatu zuen: Jesús Jiménez Cortázar, Benito Santos, José Luis Jiménez Clavería eta Rogelio González Medrano. Guztiek armak zituzten eta eskuin muturreko munduan ospe handia zuten.
Heriotzaren triangelua
1979an hilketak hasi ziren. 1979-1981 bitartean Andoain, Hernani eta Astigarraga artean (Gipuzkoa) Ignacio Iturbide Piti eta Ladislao Zabala ultraeskuindarrek atentatu sorta bat egin zuten. Biktima gehienek ez zuten politikoki ardura handirik eta, batzutan, ez ziren ezta ezker abertzalekoak. Eraso haietan, gutxienez zazpi herritar hil eta beste batzuk zauritu zituzten. Erasoen ardura Batallón Vasco Español eta Triple A erakundeek hartu zuten beren gain; espainiar estatuak Euskal Herriko gatazkaren esparruan eginiko kontrainsurjentzia operazioei loturik zeuden. Erasoak SEAT 127 berde batekin egiten zuten eta laster erasotzaileen profila ezaguna egin zen zeren eta ez baitzuten ezta aurpegia ezkutatzen ere. Dena dela, haien inpunitatea erabatekoa izan zen, askoren ustez, Jesús Martínez Torres Gipuzkoako komisari orokorraren laguntzari esker.
Atxiloketa eta epaiketa
1981eko martxoaren 4an, Ladislado Zabala eta Ignacio Iturbide atxilotuak izan ziren. Azkenean, Torresek berak erabakia hartu behar izan zuen. Poliziak Heriotzaren triangeluan burututako eraso guztiak egotzi zizkieten. Hala ere, asteak ziren haien izenak arduradunak gisa zabalduak zeudela. Haien aurkako epaiketa 1985eko ekainaren 7an hasi zen, Madrilgo Audientzia Nazionalean. Iturbideren abokatua Antonio Muñoz Perea izan zen, Jaime Miláns del Bosch kolpezalearen beraren abokatua, alegia. Epaila Batallón Vasco Españolen bost kideen aurka izan zen. Iturbide ez zuen hitz egin baina bai esan zuen biktimak "separatistak" zirelako aukeratzen zituztela. Epailak zazpi hilketa leporatu zizkion Iturbideri eta 231 espexte-urteak ezarri zizkion. Dena dela, hamar urte geroago kalean zegoen; espetxe urte horiek Zamorako espetxean eman zituen. 1998an berriro atxilotua izan zen, Valentzian, armak legez kanpo edukitzeagatik. Lliriako epaitegian deklaratu zuen eta beste kideekin batera libre gelditu zen. 2001an bere izena berriro agertu zen Nafarroan mugitzen zen atrakatzaile talde batekin lotuta. Ordurako Bilbon bizi zen.
Heriotza
2013ko ekainean Bilboko mendi batean hilda agertu zen. Gorpua eserita zegoen zuhaitz baten kontra.
Eraildako guztiak
1985an egin zitzaion epaiketan epailak hildako hauek egotzi zizkion. Ladislao Zabala, epailaren erabakiz, hilketetan bere laguntzailea izan zen:
Thylamys sponsorius
Thylamys sponsorius Thylamys generoko animalia da. Didelphimorphia ordenaren barruko ugaztuna da. Didelphinae azpifamilia eta Didelphidae familian sailkatuta dago.
Florence Parpart
Florence Parpart (Hoboken, New Jersey, 1856) Estatu Batuetako asmatzailea izan zen. Besteak beste garbiketa industrialeko makina eta hozkailu elektrikoa garatu zituen.
Sainte-Catherine-de-Fierbois
Sainte-Catherine-de-Fierbois Frantziako udalerria da, Indre eta Loira departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Yasushi Yoshida
Yasushi Yoshida (吉田 靖) Japoniako futbolari ohia eta entrenatzailea da.
Sainte-Catherine-de-Fierbois
Biztanleria
2007an Sainte-Catherine-de-Fierbois udalerrian erroldatutako biztanleak 653 ziren. Familiak 262 ziren, horien artean 68 pertsona bakarrekoak ziren (48 bakarrik bizi ziren gizonak eta 20 bakarrik bizi ziren emakumeak), 83 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 95 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Yasushi Yoshida
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mitsubishi Motors.
Florence Parpart
Ibilbidea
Hobokenen jaio bazen ere bere bizitzaren zatirik handiena New Yorken eta Filadelfian bizi izan zuen. Bertan, etxekoandrearen bizitza xumea izan zuen 1904an, harik eta 1879an patentatutako Eureka Frazer Brown-ena hobetzen zuen erratz industrialeko makina baten lehen patentea lortu zuen arte.
Sainte-Catherine-de-Fierbois
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Florence Parpart
Ibilbidea
1893an, Florence Parpart paseatzen ari zela, Frazerren makinak zikindu egin zuen, eta, ondorioz, garbiketa industrialeko makina garatu zuen. Hobekuntzak erabilera zabalagoa ahalbidetu zuen eta bi urte geroago, Parpartek berrikuntza saldu zuen Estatu Batuetako hainbat hiritan, besteak beste, New Yorken, Filadelfian eta San Frantziskon.
Mica (Cluj)
Mica Errumaniako udalerri bat da, Cluj konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Yasushi Yoshida
Entrenatzaile gisa Urawa Reds, Roasso Kumamoto eta Urawa Reds Ladies taldeak zuzendu zituen.
Quintanadueñas
Quintanadueñas Gaztela-Leongo herri bat da, Burgosko probintzian, Espainia. Lehen udalerria ere bazen, INE-09282 kodearekin. Alfoz de Burgos eskualdean dago eta, gaur egun, Alfoz de Quintanadueñas udalerriko herriburua da.
22 Kaliope
22 Kaliope, asteroide gerrikoan aurkitutako 22. asteroidearen izena da. John Russell Hindek aurkitu zuen 1852ko azaroak 16an Londrestik. Bere izena, greziar mitologiako Kaliope izeneko pertsonaiagatik jasotzen du, elokuentziaren musa eta Zeus eta Mnemosineren alaba zena.
Sainte-Catherine-de-Fierbois
Etxebizitza
2007an 306 etxebizitza zeuden, 266 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 16 bigarren erresidentzia ziren eta 24 hutsik zeuden. 286 etxeak ziren eta 17 apartamentuak ziren. 266 etxebizitza nagusietatik 201 bere jabearen bizilekua ziren, 59 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 15 etxek bi zituzten, 43 etxek hiru zituzten, 90 etxek lau zituzten eta 117 etxek bost zituzten. 200 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 113 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 132 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Vraňany
Vraňany Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 905 biztanle ditu eta 9,68 kilometro koadroko azalera. Mělník barrutian dago.
Florence Parpart
Ibilbidea
Hiram D. Layman-ekin ezkondu ondoren, 1914an hozkailu elektriko baten patentea lortu zuen. Ordura arte erabiltzen ziren izotz-kaxak zaharkituta utzi zituzten aurreko ereduak hobetu zituen, eta aldaketa erabatekoa ekarri zuen, elikagaiak prestatzeko eran ez ezik baita kontzerbatzeko moduan ere.
Sainte-Catherine-de-Fierbois
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Cadder (Glasgow)
Cadder, 'Cauder', Eskoziako Glasgow hiriaren iparraldean dagoen auzune bat da.