cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Apusetoj
Aspekto kaj ekologio
La familio de apusoj pluestas unu el la plej komplikaj grupoj de birdoj laŭ la taksonomia priserĉado, sed la tribo de apusetoj estas tre bone difinita grupo. Ties interna sistematiko estas konfuza; la plumaro plej ofte estas malhela, kun nuancoj de nigra, bruna kaj griza; laŭ la ekstera aspekto, plej parto de specioj estas tre similaj. Apusetoj havas kvar fingrojn, escepte la Papua apuseto kiu ne havas la halukson (malantaŭa fingro). Ties kruroj estas tre mallongaj, malpermesantaj la birdoj ripozi surtere, sed permesantaj ilin pendigi sin el vertikalaj surfacoj. La flugo estas ĉefe glita pro la tre longaj flugoplumoj kaj la etaj brustomuskoloj. La pli grandaj apusetoj Aerodramus pezas ĉirkaŭ 14 gramoj kaj estas 10 cm longaj.
La uzo de eĥolokigo estis iam uzata por separi la genron Aerodramus el la neeĥolokigantaj genroj Collocalia kaj Hydrochous (malmulte oni konas pri Schoutedenapus). Sed oni ĵus malkovris, ke la Nana apuseto Collocalia troglodytes faras similajn klakojn en kaj for ties kavo (Price et al., 2004). Karakteroj de konduto, kiel pri la materialoj krom salivo kiujn la nestoj enhavas, povas esti uzataj por diferencigi inter kelkajn speciojn de Aerodramus (Lee et al., 1996).
Vadodara
Vadodara, (en loka lingvo વડોદરા) estas milionurbo, ankaŭ universitata urbo en subŝtato Guĝarato en federacia ŝtato Barato. La urbo estas konata ankaŭ, kiel "urbo de kulturo". La historia loknomo estis ĝis 1974 Baroda (બરોડા).
Perfekteco (budhismo)
Perfektecoj estas virtoj, kiuj estas disvolvigitaj de bodisatvoj dum nekalkuleblaj vivoj kaj kiuj kondukas al realigo de budheco.
Louchébem
Louchébem hodiaŭ
Eĉ hodiaŭ, Louchébem estas ankoraŭ tre konata kaj uzata inter tiuj laborantaj en vendopunktoj en la vianda podetala komerco. Iuj vortoj eĉ trapasis en la komunan, ĉiutagan uzon fare de la popolamaso; ekzemplo de tio estas louf aŭ loufoque, signifanta frenezulo. Sube estas kelkaj ekzemploj de vortoj en Louchébem.
Incidento de palaco Abdeen
Post la ministrara krizo en februaro de 1942, la brita registaro – tra ties ambasadoro en Egipto, Siro Miles Lampson- premis Faruk por levi en registaran pozicion la Vafd-Partion kaj tiel anstataŭi la registaron de Paŝao Hussein Sirri. La britoj volis malfortigi la influon de german-amikaj fortoj ĉirkaŭ la reĝo.
Jakov Ĝugaŝvili
En 1930 Jakov eniris en la MIIT instituton ĉe la Termofizika Fakultato kaj diplomiĝis en 1936 kiel imĝeniero-elektroteknikisto.
Zombio
Zombio (ankaŭ nomita sorĉkadavro aŭ sorĉita kadavro ) estas ulo de Afrika kaj Centramerika (haitiano) kulturo, estus vekita mortinto aŭ senkonscia, movkapabla vivkadavro kontrolita de sorĉisto por esti sklavo. De folkloro pasis al literaturo kaj kinarto, kiel sinonimo de vivkadavro kaj al ĉiutaga lingvaĵo kiel metaforo al iu kiu faras la aferoj mekanike, aŭ ebriulo kiu ne plene koncias pri siaj agoj. La vorto venas el la vorto Zu:mbi (kun longa u) per angla skribmaniero Zombie el Centra-Afrika kaj signifas origine spiriton de mortinto. La vorto povas rilate al kikonga vorto Nzambi, kiu estas la nomo de iu dia serpento, kiu helpus la sorĉiston je la magia revivigo de mortinto.".
La unua filmo pri zombioj estis White Zombie (Blanka Zombio) de Victor Halperin el 1932 kun kiel ĉefrolanto la hungardevena Bela Lugosi. La plej konata zombi-filmo estas verŝajne Night Of The Living Dead (La Nokto de la Vivantaj Mortintoj), verkita en 1968 de George Romero. En modernaj tempoj ekzistas televidaj serioj kiel The Walking Dead (Marŝantaj Mortintoj) aŭ eĉ desegnaj filmoj kiel ParaNorman aŭ Scooby-Doo On Zombie Island (Scooby-Doo sur Zombia Insulo).
Thomas Fritsch (eldonisto)
Biografio
Post la morto de sia patro, Thomas kreskis kiel libristo. Lia vidva patrino edziniĝis al Johann Friedrich Gleditsch, kiu iĝis lia duonpatro. Thomas studis juron en la Universitato de Lepsiko kaj vojaĝis al Anglio, Italio kaj Nederlando. Finfine, en 1693, li heredis la librejon de sia patro, dum lia duonpatro malfermis sian propran eldonejon, tiamaniere ke ili ekkonkuris unu kun la alia. La tri plej famaj librejoj tiuepoke estis iliaj du kune kun alia entrepreno fondita de Moritz Georg Weidmann (1658-1693). Thomas ĝuis brilan reputacion kaŭze de sia grava scienca eldonejo, siaj vastaj komercaj operacioj, lia filio en Frankfurto ĉe Majno kaj lia ĉiufoje pli riĉa kolekto da libroj.
Waldulm
Waldulm estas vilaĝo de la komunumo Kappelrodeck en Germanio kiu situas ĉirkaŭ 25 km nordoriente de Strasburgo.
Vinkooperativo
La vinkooperativon de Waldulm fondas pastro Fichter en 1928. Ĝi precipe (75%) produktas "pinot noir"-vinon kaj multfoje gajnis premiojn.
Ruĝeca muŝkaptulturdo
La Ruĝeca muŝkaptulturdo (Neocossyphus fraseri or Stizorhina fraseri) estas specio de birdo de la familio de Turdedoj. Ĝi estas membro de la genro Neocossyphus kiu enhavas speciojn loĝantajn en Afriko; nome tiu specio troveblas en Angolo, Kameruno, Centrafrika Respubliko, Respubliko Kongo, Demokratia Respubliko Kongo, Ekvatora Gvineo, Gabono, Gvineo, Niĝerio, Sudano, Tanzanio, Ugando kaj Zambio. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj.
La Finŝa muŝkaptulturdo estas ofte konsiderata samspecifa kun tiu (BirdLife International 2004). Tamen, la Finŝa muŝkaptulturdo estas traktata ĉi tie kiel separata specio laŭ la Handbook of the Birds of the World (del Hoyo et al. 2005). Krome la genro de muŝkaptulturdoj estas foje lokata en separata genro, Stizorhina (BirdLife International 2004), sed ĉi tie aperas ene de la genro Neocossyphus, denove laŭ Hoyo et al. (2005).
Nokturno
Nokturnojn por piano krome komponis i.a. Aleksandr Skrjabin, Erik Satie (sub fort influo de  Chopin), Gabriel Fauré kaj Sergej Rachmaninoff. Claude Debussy komponis kadre de la impresionismo denove nokturnojn por orkestro kaj ĥoro, kaj ankaŭ en la pop-muziko aperas nokturnoj. Volker David Kirchner komponis konĉertaĵo por vjolo kaj orkestro sub la germana tradudo en la titolo: Nachtstück (Varianten über eine wagnersche Akkordverbindung).
Polgár (urbo)
Geografio
Polgár situas sur ebenaĵo, Tiso preterfluas, (kontraŭe estas Tiszaújváros), laŭ la ĉefvojo Miskolc-Debrecen, aŭtoŝoseo M3 preteriras, laŭ la fervojo Tiszafüred-Tiszalök. Urboj Tiszaújváros, Tiszavasvári kaj Hajdúnánás estas proksime. Nyíregyháza troviĝas 51 km.
Komodo (meblo)
Komodo aŭ tirkestaro estas meblo, havanta diversan alton (plej ofte brustoalton) kaj nur tirkestojn fronte. La tirkestoj estas unu super la alia kaj servas plej ofte por konservi tolaĵojn, galanteriojn ktp.
NGC 887
NGC 887 (aliaj indikoj — PGC 8868, MCG -3-7-1, IRAS02171-1617) estas galaksio en konstelacio Baleno.
Songdalen
Songdalen estas komunumo de Norvegio. Ĝi apartenas al la departemento Vest-Agder. Fine de en la komunumo vivis.
Ekscelsior
Ekscelsior estas la dua plej granda en la mondo trovita diamanto, ĝi estas 995,2 karatojn peza.
Wojcieszów
Wojcieszów (ĝis 1945 germane Kauffung) estas urbo en la provinco Malsupra Silezio de Pollando. Fine de en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Ĝi apartenas al samnoma komunumo en distrikto Złotoryja (Goldberg) kaj aparte konatas pro specifa marmoro fake nomata Kauffunger Marmor, tradicie minita ĉi tie.
Comino
Geografio
La insulo Comino situas inter la ĉefinsulo Malto en la sudo kaj Gozo en la nordo en Mediteraneo sude de Sicilio. Ĝia areo estas 2,7 km². Ĝia nomo devenas de la kumino, unu el la plantoj kiuj povas kreski sur ĝia arida grundo. La insulo nuntempe estas naturrezervejo. La sudokcidenta bordo de la insulo estas subfosita de multnombraj impresaj kavernoj. En la okcidento de Comino situas la malgranda insuleto Cominotto, kaj inter Comino kaj Cominotto troviĝas la tiel nomita Blua Laguno, kiu havas sian nomon de la mirinda blua koloro, en kiu ĝi brilas.
Makhtesh Ramon
Makhtesh Ramon en Esperanto Maĥteŝ Ramon (מכתש רמון‎), el la araba Ruman (romano), situas en la koro de la dezerto de Negevo, en kiu brilas kiel unu el la plej spektaklaj naturaj krateroj. La dimensioj estas blokspiraj: 40 kilometrojn longa kaj 9 larĝa, kun profundeco je ĉirkaŭ mil metrojn sub la marnivelo. Pri ĝia origino svarmis hipotezoj ankaŭ nun sugestaj, oni eĉ opiniis ke la vastega kratero estis efekto de plonĝo de meteorito... Reale Makhtesh Ramon estas la rezultato de geologia procezo kies originoj enprofundiĝas en foraj epokaj kaj formiĝis laŭlonge de milionoj da jaroj. La zono, fakte, troviĝas laŭlonge de faŭltolinio de terkrusto kiu spertis distaŭzantajn stabiliĝojn kaj kiu estis modlita de korodaj elementoj en epoko dum kiu pluvoj en tiuj zonoj abundis. Kio hodiaŭ admiratas estas la rezultato de tia malrapida agado de la naturo: vastaj tavoloj konveksaj elfositaj en la ŝtono, kratero je ekstere dura kalkoŝtona dum interne ankoraŭ staras mola sablo: Iam oni pensis ke la kratero konservus misterajn trezorojn, sed poste oni malkovris ke la nuraj riĉaĵoj estis la naturaj mirindaĵoj.
Interesas rimarkigi, ekzemple, la faŭnan kaj floran varion, ŝulditan al la malsamaj temperaturoj de la interno de la baseno kaj de la ekstera medio: la naturo sovaĝa kaj senmakula de tiu loko igis ke la ŝtata israela aŭtoritato por la protektado de la naturo kaj naturaj parkoj elektis Makhtesh Ramon por la speciala protektado de apartaj specioj survoje de formorto, kiel ĉe la sovaĝa azeno kaj la ibekso.
Olešná (distrikto Havlíčkův Brod)
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1591.
Søgne
Søgne estas komunumo de Norvegio. Ĝi apartenas al la departemento Vest-Agder. Fine de en la komunumo vivis.
Preĝejo Triunuo (Holzhausen)
Priskribo
La ambona altaro estas de Rokoko, la minjona baptopelvportanto estas putto el la 18-a jarcento. Al la malsupra turejo kondukas ogivapordo kun lavujo por manlavo liturgia kaj lavo de sakraj iloj. La du imponaj gisferaj kandelabroj datumas nur el la periodo de spekulanto-kompanioj.
Promenbaso
Ekesto
La literaturo ofte montras sur la parenceco inter baroka kontinua baso kaj promenbaso, kaj fakte ambaŭ aperaĵoj estas kompareblaj unu kun la alia kaj pro siaj egalaj movoj kaj ankaŭ pro sia harmonia funkcio.
Teoria strukturo
Saltoj, kiuj transpaŝas la intervalon de sesto resp. septo, estas - escepte oktosaltojn - pli maloftaj, ĉar ili pi ĝenus la trankvilan, naturan paŝadon de la baslinio. Ili tamen estas stilrimedoj por dramecaj efektoj, se la ŝtupeca linio subite estas daŭrigata naŭton resp. septon pli malalta aŭ pli alta.
Instrumentoj
Malpli kutimaj estas promenbaso-linioj de blovinstrumentoj kiel tubjo, suzafono, basklarneto aŭ baritonsaksofono. La kialo estas, ke kontinue flua resp. bata pulso postulas multan de la spirtekniko de la ludanto. Des pli imponaj estas do blovistoj, kiuj tamen regas ĝin (Tower of Power, Bob Stewart). Je latunbandoj el Nov-Orleano tubjo aŭ suzafono transprenis la basvoĉon, kiu ofte ne estis nura promenbaso, sed ofte uzis ripetfrazojn kaj liniajn frazojn de la aranĝaĵoj.
Natria hipofosfito
Uzoj
Natria hipofosfito estas ĉefe uzata por senelektra nikela galvanizado. Per tiu metodo, ia rezista tavolo de nikelo kaj fosforo estas uzata por kovri kaj protekti malregulajn surfacojn, per vastaj aplikoj en aviado kaj petrolkampoj.
Operejo de Erevano
Situo
Dum printempo kaj somero, la plej varmaj kaj mildaj jarsezonoj, la erevanaj junuloj kaj turistoj ŝatas tie renkontiĝi kaj kelkfoje eĉ dum la tuta nokto.
Máté Göcsi
Biografio
En 1550 li studis ankoraŭ en Wittenberg. Ekde 1552 ĝis sia morto li estis predikisto de Marosvásárhely kaj por ses jarojn episkopo. Neniu verko postrestis de li.
Eugène Sue
Eugène SUE (naskiĝinta la en Parizo, mortinta la  en Annecy) estis franca verkisto. La fondinto de malpeza literaturo kaj la patro de la romano en sinsekvoj (kiel serio). Li gajnis la kromnomon "Reĝo de la Popola Romano" dum sia vivo, ĉar li estis la plej legita siatempa verkisto en fikcio en la franca.
Verkadaj temoj
La rakontoj de Sue enkondukis la leganton en la heroaĵojn de la kaŝita, preskaŭ subtera, vivo de Parizo, kun ekvido de tio, kio okazis ekster ili. Li laŭdis la kuraĝajn civitanojn, kiuj batalis kontraŭ koruptado, kaj aplaŭdis tiujn individuojn en la malaltaj tavoloj de la socio, kiuj decidis batali el la malriĉulejoj de la perfortemaj kapitalistoj. Sue tute ne kaŝis la propagandon, kiu aperis el la intrigoj de liaj rakontoj, sed emfazis ĝin kaj ĝian justecon eĉ pli antaŭ la krueleco de la socio. Lia verkado estas dotita per interesaj dialogoj kaj intrigo, kiu elstaras per kreskanta sento de drama streĉo. Liaj rakontoj, karakterizitaj de troa sentimentaleco, altiris la koron de la leganto al distriktoj, en kiuj li ĉiam volus esti, sed malhavis la kuraĝon viziti per siaj propraj fortoj. Kune kun protagonistoj de Sue, la leganto spertas la danĝersenton kaj teruron, kiu akompanas la rolulojn, sed finfine ankaŭ la ĝojon de venko kaj la potencon de moralo kaj justeco.
Defterdaro
Defterdaro (turke: "Librotenisto") estis en la Osmana Imperio financdirektoro en la vilajetoj (provincoj).
Rondfolia geranio
Rondfolia geranio (Geranium rotundifolium L.) estas geranio, nome jara herbeca planto el la familio geraniacoj.
Concha Buika
Concha BUIKA (Palma de Mallorca, 1972) estas hispana kantistino de origino gvinea kaj edukita inter ciganoj.
22467 Koharumi
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Kobayashi Harumi, majstro de la teceremonio kaj parterno de observado de la malkovrinto. Tiu asteroido estis malkovrita la sama nokto kiel la kometo P/1997 B1 (Kobayashi).
Inwil LU
Trafiko
La komunumo disponas pri komunua alveturejo kun Gisikon al la nacia svisa aŭtovojo A14 en distanco de 4 km de la vilaĝo centro.
Silema leŭkostikto
La Silema leŭkostikto (Leucosticte sillemi) estas specio de birdoj de la familio de Fringedoj kaj genro de Leŭkostiktoj, kiuj estas grizaj, brunaj aŭ grizbrunaj birdoj kun rozkolorecaj areoj en subaj partoj aŭ flugiloj. Ĝi troviĝas nur en Ĉinio kaj estas konata danke al nur du specimenoj kolektitaj en 1929 el la areo de Akesajĉino de suda Ŝinĝango. Oni supozas ke tiu birdo survivis kaj oni ne konas minacojn por tiu specio.
Arguisal
Aktualo
La ĉefa ekonomia enspezofonto tradicie estis malgrandaj agrikulturo kaj brutobredado, sed lastatempe la komarko turnis sin al kreskanta turismo ligita al la pirenea akso (valoj de Tena kaj de Aragón) kaj al la proksimeco al Sabiñánigo.
John Shepherd-Barron
Biografio
Paper-bileto ŝovita en la aparaton, sekreta kodo de kvar ciferoj kaj la aparato liveras dek-pundajn biletojn.
Julián Grimau
Biografo
Lia politika aktivado kontraŭ la diktatoreco faris lin unu el la plej serĉataj de la hispana polico. Jorge Semprún ankaŭ aldonis, ke Santiago Carrillo, ĝenerala sekretario de la Hispana Komunista Partio helpumis la areston de Grimau, pro la konkureco inter la du estroj. Post sia aresto la 7-a novembro 1962 en buso fare de la politika polico, Grimau estis torturita kaj elfenestrita. Li tamen postvivis, kaj lia proceso ekis la 18-an de aprilo 1963 fronte al militista juĝistaro. Laŭ la militista tribunalo kiu juĝis lin, li kulpus pro la Ĉeka kiu loĝis en la strato Berenguer, en Barcelono, kie multaj homoj estis arestitaj, torturitaj kaj ekzekutitaj sen juĝado. Julián Grimau estis kondamnita al morto kaj pafekzekutita, kvankam lia kazo estis ege riportita fare de la internacia gazetaro, kaj multaj manifestacioj okazis en diversaj eŭropaj kaj latinamerikaj ĉefurboj, kaj kvankam pli ol 800 000 telegramoj estis senditaj en Madridon, demandantaj la ĉeson de kio estis konsiderita kiel juĝa farso. Li estas unu el la simboloj de la viktimoj de la frankista subpremado kontraŭ la hispanaj komunistoj kaj respublikanoj, kiuj daŭris dudek kvin jarojn post la fino de la civila milito.
Omaĝoj
Ni vivas la tranĉilhoron
Ni estas al hor' de Grimau »
Pliajn fortojn havas mia anim' por kanti
Protestoj de masonistoj, liberaloj
Rurikidoj
La Rurikidoj estis la unua monarka dinastio en Rusio, devenanta de Ruriko (Рюрикъ), princo de Novgorodo, kies idoj regis en Rusio pli ol sep jarcentojn, ekde 862 ĝis 1598.
Pimen Panĉanka
Verkado
Li komencis verki en junaĝo. Unuafoje, liaj versoj estis presitaj en ĵurnalo en 1934 ("Impreso", "Al junularo"). Verki li komencis ĉe liriko, pri kio atestas liaj unuaj versaroj "Certeco" (1938) kaj "Al junularo" (1940). En ili estis bildita romantika humoro de la poeto. Li gloradis belecon de sia patrujo kaj atingojn de socialismo. Poezian maturecon alportis al la poeto versoj verkitaj dum Dua mondmilito. Li patroprenis en sovetunia militkampanio kontraŭ Polio, poste, dum Granda Patriota milito, li laboris en frontaj gazetoj. En la jaro 1944, stabo, kie militservis Pimen Panĉanka, estis translokigita en Irano, kie la poeto verkis versaron "Irana taglibro".
Intelektulkampanjo de Lublin
Intelektulkampanjo de Lublin (germane: Sonderaktion Lublin) – reprezalia kampanjo kontraŭ elitoj de Lublin, farita de germanaj okupantoj novembre 1939.
Aurín
Historio
Fine de la 19-a jarcento oni ekkonstruis fervojon konektantan Zaragozon kun Francio tra Canfranc, kiu revivigis la lokon, sed poste la loĝantaro malaltiĝis pro alurba migrado kaj malalta naskindico.
Nigrakapa leŭkostikto
La reproduktado okazas en tre altaj altitudoj: oni konstatis nestojn ĝis 3800-4050 m kaj komencas kiam abundas larvoj kaj insektoj; fino de junio okazas memmontrado kaj pariĝado. La nesto estas konstruita en rokfendo aŭ sub ŝtono, el musko, sekaj herboj kaj folioj kaj estas kovrita el haro kaj plumoj. Estas ovaroj de 3-4 ovoj fine de junio al komenco de julio. Eloviĝo okazas post 12 tagoj de kovado kaj la idoj estas manĝigataj el malgrandaj insektoj, larvoj kaj kelkaj freŝaj burĝonoj, fare de ambaŭ gepatroj, kiuj foje devas flugi longdistance ĝis kelkaj kilometroj (eĉ pli da 5 km). Elnestiĝo okazas komence de aŭgusto. Aŭtune kaj vintre tiuj leŭkostiktoj vivas en aroj de ĝis milo da birdoj.
Placo de la Respubliko (Erevano)
Dum la sovetia periodo ĝi nomiĝis Placo Lenino kaj statuo de Vladimiro Lenino staris ĉe la placo. Sovetiaj paradoj kaj festoj estis okazigitaj dufoje (originale trifoje) jare ĝis 1988. Post la sendependeco de Armenio la statuo de Lenino estis forigita kaj la placo estis renomita. Ĝi estis priskribita kiel la "arkitektura kulminaĵo" de Erevano kaj la "plej elstara arkitektura ensemblo" de la urbo. Vojaĝverkisto Deirdre Holding sugestis, ke ĝi estas "certe unu el la plej bonaj centraj placoj kreitaj ie ajn en la mondo dum la 20-a jarcento." Kiel la "plej grava civila spaco" de Armenio kaj la urbo, Placo de la Respubliko estis la ĉefa loko de manifestacioj dum la Velura Revolucio 2018.
Aoristo
Aoristo, el la pragreka ἀόριστος χρόνος (= "nedifinita tempo") estas "verba tempo" de lingvoj kiel, interalie, la sanskrita, serbokroata, bulgara kaj la pragreka. Temas pri verba formo kiu, kiel diras la nomo mem, sin lokigas ekstere de la tradicia kaj plejkomuna kontraŭmeto inter la aspekto imperfekta, (kiu vidigas la agon en ĝia disvolviĝo), kaj tiu perfekta (kiu konstatigas ke la ago estas jam plenumita). Aoristo karakterizas la agon sentempan kaj senaspektan, nome ekstere de sia komenciĝo kaj finiĝo. Pro tio aoristo taŭgas por esti uzata en rakontadoj kaj povas tial esti tradukita per la tenso de la preterito (ekzemple, la Perfekta preterito en la itala kaj franca lingvoj).
Tbiliso
La urba loĝantaro estas diversa kaj historie ĝi estis la hejmo por pluraj etnoj, religioj kaj kulturoj. Malgraŭ la plimulto de la loĝantoj apartenas al la Kartvela Ortodoksa Eklezio, kiu estas en plena komunio kun la Ortodoksa Eklezio, Tbiliso estas unu el la malmultaj lokoj de la mondo kie sinagogo kaj moskeo, en la antikva distrikto Abanotubani, estas nur je kelkaj metroj de la Preĝejo Meteĥi. Antaŭnelonge, ĝi estis konata pro la paca Revolucio de la rozoj, kiu okazis en la placo de la Libereco kaj apudaj lokoj. Kiel konsekvenco, la tiama prezidento, Eduard Ŝevardnadze, estis elpostenigita.
La urbo havas internacian flughavenon. Ĝiaj ĉefaj turismaj allogaĵoj estas la Katedralo Sameba, la Placo de la Libereco, la katedralo Sioni, Meteĥi, Narikalo, la Kartvela Parlamentejo, la avenuo Rustaveli, la Teatro de la Opero kaj la Baleto, la baziliko Anĉisĥati, la montaro Mtacminda kaj la preĝejo Kaŝveti, proksime de la Nacia Muzeo, la Historia Muzeo kaj plurnombraj artgalerioj.
Tbiliso post la sendependiĝo
Post la kolapso de Sovetio, Tbiliso suferis streĉajn kaj nestabilajn periodojn. Post mallonga enlanda milito kiu daŭris du semajnojn ekde decembro 1991 ĝis januaro 1992 (kiam la simpatiantoj de Zviad Gamsaĥurdja kaj la fortoj de la opozicio konfrontiĝis), Tbiliso fariĝis la scenejo de oftaj konfrontoj inter klanoj de la mafio kaj entreprenistoj de neleĝaj negocoj. Dum la periodo de Eduard Ŝevardnadze (1993-2003) la krimo kaj la koruptado atingis tre altajn nivelojn. Multaj sektoroj de la socio malriĉiĝis pro la manko de dungado pro la ekonomia kolapso. Granda parto de la loĝantaro komencis elmigri al aliaj landoj kun pli bona ekonomio, ĉefe al Rusio. La tbilisanoj komencis elreviĝi pro la malbona vivnivelo en la urbo (kaj en la lando ĝenerale). Amasaj protestoj okazis en novembro 2003 post la fraŭditaj parlamentaj balotadoj kiuj devigis al pli ol 100.000 personoj surstratiĝi kaj protesti. Tiu paca protestado poste fame konatiĝis kiel la Revolucio de la rozoj. Ĝi estis vera sukceso en ĉefurbo kiu estis regata de mafioj, neleĝaj negocoj kaj korptistoj. Ekde 2003, Tbiliso konsiderinde pliigis la stabilecon, malpliigante la krimon kaj pliigon de la ekonomio. Nun la urbo estas pli trankvila kaj komencas flori malgraŭ la monda krizo kiu malrapidigis la disvolviĝon. Ĝi fariĝas turisma celo por multaj homoj kiuj interesiĝas pri la lando kaj Kaŭkazio ĝenerale.
En aŭgusto 2008, rusaj aviadiloj bombardis militistan aerodromon en Tbiliso, kie estis konstruataj la kartvelaj aviadiloj Skorpion, sen viktimoj, pro la Milito en Sud-Osetio (2008). .
Loĝantaro
Tbiliso estas multkultura urbo. Ĝi estas la hejmo por pli ol 100 malsamaj etnaj grupoj. Ĉirkaŭ 80% de la loĝantaro estas kartveloj, kaj aliaj signifaj etnoj kiel la armenoj kaj azeroj. Kune kun la antaŭaj etnoj, Tbiliso ankaŭ estas la hejmo de multaj aliaj minoritatoj kiel la osetoj, abĥazoj, ukrainoj, grekoj, judoj, rusoj, estonoj, germanoj, kurdoj, asirianoj, kaj aliaj. Pro la ekonomiaj malfacilaĵoj kiujn travivis la lando post la falo de Sovetio, la kreskado de la krimo kaj koruptado, manko de elektro kaj konsekvence ĝenerala malriĉiĝo de la lando, multaj kartveloj foriris de Tbiliso (kaj de la lando ĝenerale) al Rusio kaj aliaj ĉefe eŭropaj landoj serĉante pli bonan vivon. Ankaŭ multaj malplimultaj etnoj revenis al siaj respektivaj landoj (judoj, grekoj, persoj, germanoj, azeroj...). Tamen, la urbo vidas renovigon de sia loĝantaro danke al la plibonigo de la vivnivelo kiu igas la homojn resti tie kaj samtempe la migrado de kamparanoj al la urbo kie koncentriĝas la ekonomia, industria, kultura kaj politika vivo.
Religio
Kartvelio estis la tria ŝtato de la mondo, post Armenio kaj Etiopio, kie la kristana kredo fariĝis la ŝtata religio komence de la 4-a jarcento, en la jaro 337, per la predikado kaj mirakloj de la juna sklavino Nino de Kapadokio, kiu laŭ la tradicio, estis nevino de Sankta Georgo, sankta patrono de la lando. Dum la soveta regado ĉiuj religioj estis persekutataj kaj multaj preĝejoj kaj aliaj religiaj kontrutaĵoj estis konfiskitaj, ŝtatigitaj kaj uzataj por aliaj celoj. Nuntempe pli ol 85% de la tbilisa loĝantaro praktikas (aŭ simpatias) diversajn kredojn de la kristanismo (la plej grava estas la nacia eklezio, la Kartvela Ortodoksa Eklezio). La Rusa Ortodoksa Eklezio, kaj la Armena Apostola Eklezio ankaŭ estas tre gravaj sed ĉefe nur ene de la respektivaj etnaj komunumoj (rusoj kaj armenoj). Katolikoj, luteranoj, baptistoj, kaj aliaj kristanaj grupoj apartenas al la granda komunumo de kristanoj de Kartvelio. La atestantoj de Jehovo plurfoje akuzis al la registaro de Kartvelio antaŭ la Unuiĝintaj Nacioj pro malrespekto de la homaj rajtoj ĉar la junuloj de tiu religia malplimulto neas la militservadon aŭ aliajn aferojn rilate al patriotismo. . Ĉirkaŭ 8% praktikas Islamon (ĉefe sunaismo). Judismo ankaŭ troviĝas reprezentata en la urbo, sed pli malgranda grupo (ĉ. 2% ). Tbiliso estis historie konata pro la religia toleremo. Ĉi tio speciale videblas en la Malnova Urboparto, kie moskeo, sinagogo, kaj kirko troviĝas nur je kelkaj kilometroj unu de la aliaj.
Metroo
Nuntempe, la metroo de Tbiliso, troviĝas en rehabilitiĝa procezo kiu inkluzivas la rekonstruadon de pluraj metrostacioj kaj la modernigadon de la trajnon, inter aliaj servoj. La urba buĝeto de la jaro 2006 asignis 16 milionojn da larioj por tiu ĉi projekto.
Tundra leŭkostikto
Masklo en reprodukta plumaro havas malhelgrizajn al nigrecajn suprajn kaj subajn partojn, kun tre kontrastaj flava, dika ĉebaze kaj mallonga beko kaj ĉefe blanka elokula areo plilarĝiĝanta al nukoflankoj. Plumoj de flugiloj kaj vosto estas nigrecaj kun helaj bordoj sed estas klaraj rozkolorecaj areoj el ŝultro al flugilplumoj kaj en suba ventro.
Henry Sidgwick
En 1856 Sidgwick aliĝis al la Cambridge Apostles (Kembriĝaj Apostoloj), nome sekreta societo de intelektuloj.
Toshihide Saito
Toshihide Saito (japane 斉藤 俊秀, n. 20-an de aprilo 1973) estas japana futbalisto. Li de 1996 ĝis 1999 membris en la japana nacia teamo de futbalo.
Kalkecaj sponguloj
Klasifikado
La kalkecaj sponguloj estas dividitaj en du subklasojn, kiuj diferencas en la tipo de larvo, kaj sep ordojn:
Borrés
Historio
Fine de la 19-a jarcento oni ekkonstruis fervojon konektantan Zaragozon kun Francio tra Canfranc, kiu revivigis la lokon, sed poste la loĝantaro malaltiĝis pro alurba migrado kaj malalta naskindico.
Animala kognaro
La studo de la animala kognaro aŭ animala kognokapablo estas fako kiu okupiĝas pri la mensaj kapabloj de la nehomaj animaloj. Li studas la procezojn pere de kiuj animalo ricevas informon el sia medio tra siaj sensoj kaj ĝi procezas ĝin. Ĝi disvolviĝis el la kompar-psikologio, sed kun grandaj influoj de la etologio, la kondutekologio kaj la evolua psikologio. La alternativa nomo de kogn-etologio estas uzita foje kiel nova formulado de tio kio estas konata kiel animala inteligento.
Biharkeresztes
Geografio
Biharkeresztes situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Budapeŝto-Nagyvárad, fervoje estas limotrapasejo.
Famuloj
En Biharkeresztes naskiĝis:
Malnovfrisa lingvo
Komunaĵoj kun la norena lingvo
Ekzemploj:
Uaĝet
Uaĝet, "Sinjorino de la Ĉielo", simbolas la ardan varmon de la Suno, kaj la fajroflamon. Poste konata kiel "Okulo de Reo". Ŝi ankaŭ simbolas la forton de la kreskado, la fekundecon de la grundo kaj de la akvoj. Ŝi estis la diino protektinto de la Suba Egiptio kaj de la faraono en la egipta mitologio. Ŝi estis reprezentita per kobro, aperanta en la krono de la Suba Egiptio.
Diino protektinto de la faraono kaj Suba Egiptio. Ŝi estis parto de la reĝa titolo: "La Du Damoj" (Nomo de Nebti) kiu simbolas la regadon super la Du Teroj, Supra kaj Suba Egiptio. Ŝia nomo signifis "verdkoloran papiruson"; ankaŭ konata kiel "la verda", ĉar ŝi reprezentis la grundan fekundecon.
Matty
Matty [matj] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Siklós.
Proletarskaja (metrostacio en Sankt-Peterburgo)
Proletarskaja (Пролетарская) estas stacio de la Metroo de Sankt-Peterburgo sur Nevsko-Vasileostrovskaja linio, ĝi situas inter la stacioj ' kaj ' en Sankt-Peterburgo.
Wyrzysk
Wyrzysk (jen pole, germane Wirsitz) estas urbo en Grandpollando en Pollando. Ĝi apartenas al komunumo Wyrzysk en distrikto Pilski.
NGC 893
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Wronki
Wronki estas urbo en Grandpollando en Pollando. Ĝi apartenas al komunumo Wronki en distrikto Szamotulski. La urbo situas ĉe la rivero Varto kaj troviĝas 55 kilometrojn norde de Poznano.
Gorĝo de Samario
Historio
La nomo de la vilaĝo, kiu donis la nomon ankaŭ al la gorĝo, devenas de la greka vorto samári (σαμάρι, "ŝarĝoselo", por azenoj), sugestanta ke en la vilaĝo la ŝarĝoj estis kutime movitaj de la lacaj bestoj al aliaj freŝaj.
Popola Unio de Estonio
Historio
La unua gvidanto de la partio estis la eksa prezidanto de la Respubliko de Estonio, Arnold Rüütel. La 10-an de junio 2000, Villu Reiljan iĝis nova gvidanto de la Popola Unio. Li ankaŭ servis kiel ministro pri vivmedio kiam la Popola Unio partoprenis en la koalicia registaro kun la Estonia Reforma Partio.
Eritreo
Eritreo estas ŝtato etendiĝanta en nordorienta Afriko sur marbordo de Ruĝa Maro. Ĝiaj kontinentaj limoj havas longecon de 1630 km. Eritreo najbaras okcidente al Sudano (605 km), sude al Etiopio (912 km) kaj sudoriente al Ĝibutio (113 km). Al Eritreo apartenas ankaŭ la Dahlaka Insularo en la Ruĝa Maro. Eritreo sendependiĝis de Etiopio en 1993 kaj tial ĝi estas unu el la plej junaj sendependaj ŝtatoj en Afriko.
Geografio
La teritorion de Eritreo konsistigas tri specoj de pejzaĝo: laŭ marbordo de Ruĝa Maro etendiĝas mallarĝa strio de seka kaj malfekunda pejzaĝo de dezerta karaktero kun plimulte salita grundo. La plej vasta parto de la lando estas centra altaĵo (tie troviĝas la plej altaj montopintoj) kun fekundaj grundoj kaj relative abunda pluvo (preskaŭ 900 mm/jaro), oriente ĉe sudanaj estas denove seka plataĵo kun malmulte da pluvo. Sudoriente ĉe la landlimo al Etiopio la teritorio kliniĝas ĝis Denakila ravino (la plej malalta punkto troviĝas 116 m sub la marnivelo), kiu estas parto de la ampleksa orientafrika valo Granda Rifto, geologia rompo tiriĝanta de Ruĝa Maro ĝis lago Tanganjiko.
Lingvo
Lingve oni distingas tri grupojn - ŝemida (Tigraja lingvo kaj tigrea lingvo, kiujn sume parolas 83 % da loĝantoj) okcidente kaj meze de la ŝtato, nilota (5% da loĝantoj) sudokcidente kaj kuŝida (11 % da loĝantoj) oriente. En la norda marbordo kaj en la insularo loĝas arabe parolanta loĝantaro. La registaro uzas la tigrajan (Etiopa skribo) kaj la araban kiuj ankaŭ estas la du ŝtataj oficialaj lingvoj. La angla estas parolata en internaciaj aferoj kaj instruata en lernejoj post la elementa nivelo. La Itala kaj la Amhara estas kelkfoje uzitaj pro historiaj kialoj.
Jen la lingvoj parolitaj en Eritreo de diversaj gentoj:
Malnovepoko, mezepoko kaj frua novepoko
En la kvina jarcento antaŭ Kristo en plimulto de la teritorio de Eritreo kreiĝis reĝlando kun centro en Aksumo (hodiaŭ en norda Etiopio), fondita de popolo veninta el Araba Duoninsulo. En la 1-a jarcento post Kristo kaj en la 2-a jarcento ĝi subigis regionojn sur Araba Duoninsulo kaj regionojn en la norda Etiopio. En la dua duono de la 4-a jarcento estis kiel ŝtata religio akceptita kristanismo. En la 7-a jarcento la reĝlando komencis pro potenco de muslima ĥalifato malkreski (ekonomia izoliĝo) kaj ĝi estis forpuŝata en enlandan altaĵon. Aksumaj reĝoj derivis sian devenon de Davido, Salomono kaj reĝino de Ŝeba. La lasta periodo de la aksuma imperio estas malmute konata, sed en proksimume la 10-a jarcento ĝi definitive malvenkis al regantoj de la Zagŭea dinastio devenanta el regiono de la etiopa altaĵo. Ekde tiu tempo la okcidenta parto de Eritreo estis ĝis la 19-a jarcento pli aŭ malpli libera parto de etiopaj imperioj, kies regantoj transprenis ideon de aksumaj reĝoj. En la jaro 1520 portugaloj konkeris la okcidentan eritrean marbordon, en duono de la jarcento same alternis ilin turkoj por mallonga tempo. La orienta parto de Eritreo estis sub influo de diversaj muslimaj ŝtatetoj, el kiuj la plej signifa estis sultanato Adal (1520 - 1660).
Landvojoj
Landvojoj estas konstruitaj en longeco 4010 km, el tio nur 874 km (21,8 %) havas plifirmigitan surfacon (takso por la jaro 1999); asfaltigitaj estas plejparte landvojoj ĉirkaŭ la ĉefurbo. En la lando ekzistas publika aŭtobusa transporto, aŭtobusoj veturas laŭ neprecizaj horaroj. Oni veturas sur la dekstra flanko de la ŝoseo.
Akvotransporto
Akvotransporto estas limigita je surmara transporto. En la lando estas du grandajn havenojn, Masavo kaj Asseb. Eritreo proprumas ses ŝarĝŝipojn (el tio tri kontenerŝipojn kun interna metiga spaco, unu tankeron por fluida gaso, unu krudnaftan tankeron kaj unu ŝipon por transporto de ŝarĝveturiloj) je suma kapacito 16.069 tunoj, unu ŝipo estas registrita en eksterlando (stato 2005). Inter Massawa kaj Ĝido en Sauda Arabio funkcias pramŝipo (nuntempe unufoje dum semajno). Enlanda akvotransporto ne ekzistas (pro neflosigebleco de eritreaj riveroj).
Adolf Henselt
Vivo
La 10-an de oktobro 1889 Henselt mortis pro kormalsano dum bankuracado en Warmbrunn (silezio).
Julie Newmar
Ŝia unua grava rolo en kino estas en la filma versio de The Marriage-Go-Round en 1961. En 1960-aj jaroj ŝi ankaŭ partoprenis televidseriojn kiel The Defenders, The Twilight Zone, The Beverly Hillbillies, Batman kiel la Catwoman, The Monkees, Star Trek, Get Smart, It Takes a Thief, krom kinfilmojn For Love or Money, Mackenna's Gold kaj The Maltese Bippy.
Purpura koĥoao
Tiu specio troviĝas en Sudorienta Azio nome en Bangladeŝo, Butano, Ĉinio, Barato, Laoso, Birmo, Nepalo, Tajlando kaj Vjetnamo. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj kaj subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montarbaroj.
Lermo (Burgoso)
Geografia situo
Norda Aŭtoŝoseo de Madrido al Iruno.
Monumentoj kaj vidindaĵoj
En la placo de Sankta Klara troviĝas la Monaĥejo de la Supreniro kaj la Kolegiata preĝejo de Sankta Petro. En la centro de la placo estas enterigita la pastro Merino, heroo de la Milito de Hispana Sendependiĝo kontraŭ Napoleono. Ekster la muroj de la urbo troviĝas du monaĥejoj:
Loĝantaro
1995: 2.594
Grizkapa leŭkostikto
La Grizkapa leŭkostikto, Leucosticte tephrocotis, estas specio de birdoj de la familio de Fringedoj kaj genro de Leŭkostiktoj, kiuj estas grizaj, brunaj aŭ grizbrunaj birdoj kun rozkolorecaj areoj en subaj partoj aŭ flugiloj.
La reprodukta habitato estas rokinsuloj kaj sterilaj areoj en montoj el Alasko al nordokcidenta Usono. Ili konstruas tasforman neston en ŝirmita loko surgrunde aŭ surklife.
Tiuj birdoj manĝas surgrunde, multaj flugas por kapti insektojn dumfluge. Ili manĝas ĉefe semojn el herboj kaj insektojn. Ili ofte manĝas en malgrandaj aroj.
Fulga ŝterno
Kutimaro
La Fulga ŝterno reproduktiĝas en kolonioj de rokaj aŭ koralaj insuloj. Ili nestas en grunda truo kie la ino demetas unu ĝis tri ovojn. Ili ne atingas seksan maturecon ĝis la 6a aŭ 8a jaro. Okazas fluga ceremonio kaj la demetado ne okazas samloke ĉiujare. Kovado daŭras unu monaton, sed okazas nur dum malvarmo; dum varmo la gepatroj povas iri refreŝiĝi enmare. Kiam ili revenas, ili retrovas la idojn per la voĉo. Tiuj manĝas vomitajn fiŝojn, elflugas post du monatoj sed plu estas manĝigataj de la gepatroj.
Subspecioj
Estas du similaj rasoj: O. f. fuscata de Karibo, norda Brazilo, Atlantiko kaj okcidenta Afriko havas blankajn subajn partojn, dum O. f. nubilosa, kiu reproduktiĝas el Ruĝa Maro, nordo de Madagaskaro al sudorienta Azio havas grizecan nuancon en la ventro kaj subflugilojn en frua plumaro. Kelkaj fakuloj pristudis aliajn subspeciojn, ekzemple de norda Aŭstralio kaj Pacifiko, sed ilia statuso estas diskutenda. Tiu proponaro estas jena:
Caatinga
Priskribo
Kaatingo ampleksas du vegetaĵaro-tipojn : dezertojn kaj kserofitarojn, kaj dornajn arbarojn, kiuj primare konsistas el malgrandaj dornaj arboj sezone defaligantaj siajn foliojn. Kaktoj, dik-tigaj plantoj, dornaj arbustoj, kaj sekec-rezistaj gresoj konstituas la subarbaraĵon. Multaj unujaraj plantoj kreskas, floras kaj mortas dum la mallonga pluva sezono.
Klimato
Kaatingo prezentas nur du diferencajn sezonojn. Tiuj ĉi estas la vintro, kiam varmegas kaj sekegas, kaj la somero kiam varmas kaj pluvas. Dum la seka vintra periodo, ne ĉeestas foliaro aŭ subarbaraĵo.
Flaŭro
Fitogeografie, Kaatingo estas aparta flaŭra provinco el la Brazila Regiono de la Neotropisa Regno (vidu : Flaŭra regno). Laŭ la vegetaĵara tipo, en Kaatingo oni povas distingi ok diferencajn areojn. La Kaatinga arbaro havas tropikajn deciduajn foliarbojn. La arbara kanopeo kovras ĉirkaŭ 60% de la grundo. Tiu vegetaĵar-tipo troviĝas en la pli humidaj areoj kun pli da precipitaĵo. La Kaatinga arbedaro estas areo kun ĉefe arbedoj kaj kelkaj arboj kun malpli ol 60% laŭkrona denseco. La Kaatinga densa arbed-arbustaro estas vegetaĵaro kun fermita arbedaro kaj arba laŭkrona denseco de malpli ol 60%. La Kaatinga maldensa arbed-arbustaro estas simila sed kun pli da arbustoj kaj kaktoj. En la Kaatinga densa arbustaro vepro estas pli komuna. La Kaatinga maldensa arbustaro troviĝas sur malprofundaj grundoj kaj rokaj zonoj; tiu ĉi areo ampleksas arbojn, kaktojn kaj bromeliojn. La Kaatinga savano entenas arban kaj arbustaran savanon. La Kaatinga roka savano prezentas malpli ol 10% laŭkrona denseco da tropika arbustaro; tie ĉi la plantoj elstaras el krevaĵoj de la rokoj kaj roka grundo. La homoj uzas multajn plantospeciojn el Kaatingo. Palmoj estas tre gravaj por la ekonomio en nordorienta Brazilo. La loĝantaro de tiu ĉi regiono tre dependas de ekstraktado de babasuo (Attalea speciosa), karnaŭba palmo, Copernicia prunifera, tucúm kaj macaúba, ekde kiuj laŭraj kaj oleaj oleoj estas faritaj. Multaj arboj ankaŭ estas uzataj por konstruligno en tiu areo, inkluzive de la specioj Anadenanthera macrocarpa, Ziziphus joazeiro, Amburana cearensis, Astronium fraxinifolium, Astronium urundeuva, Tabebuia impetiginosa, Tabebuia caraiba, kaj Schinopsis brasiliensis, Cedrela odorata, Dalbergia variabilis, Didymopanax morototoni kaj Pithecellobium polycephalum.
Kuracilo
Moderna farmakologio
En la 1950-aj jaroj novaj psikiatriaj drogoj, ĉefe la antipsikota klorpromazino, estis dezajnita en laboratorioj kaj malrapide venis al preferata uzado. Kvankam ofte akceptita kiel progreso en kelkaj manieroj, estis ioma opozicio, pro seriozaj kontraŭaj efikoj kiaj malfrua diskinezio. Pacientoj ofte kontraŭas psikiatrion kaj malakceptis aŭ prokrastis uzi drogojn kiam oni ne estas sub psikiatria kontrolo.
Lasswell-modelo
Lasswell-modelo de komunikado (konata ankaŭ kiel Lasswell-komunik-modelo) priskribas komunikagon difinante kiu diris kion, per kiu kanalo, al kiu kaj kun kiu efiko. Ĝi estas konsiderata de multaj fakuloj pri Komunikado kaj Publikaj rilatoj kiel "unu el la plej fruaj kaj plej influaj komunikmodeloj." Tiu modelo estis disvolvigita de la usona politiksciencisto kaj komunikteoriulo Harold Lasswell en 1948 kiam li estis profesoro en Jurlernejo de Yale. En sia artikolo de 1948 nome "The Structure and Function of Communication in Society", Lasswell verkis jene: [A] konvena vojo por priskribi komunikagon estas respondi la jenajn demandojn:
Suda poluso
1950-nune
La plej rapida soloa veturado, nehelpita piedirado al la Suda Poluso fare de virino estis plenumita de Hannah McKeand el Unuiĝinta Reĝlando en 2006. Ŝi faris la vojaĝon en 39 tagoj kaj 9 horoj 33 minutoj. Ŝi startis la 19an de Novembro 2006 kaj finis la veturon la 28an de Decembro 2006.
Flaŭro kaj faŭno
Pro ties escepte akra klimato, ne estas indiĝenaj plantoj aŭ animaloj loĝantaj en la Suda Poluso. Kompreneble foje videblas sudpolusaj rabmevoj kaj neĝpetrelojs tie.
NGC 894
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Verbandsgemeinde Gebhardshain
{|
Tunelo de la Muro de Lamentadoj
La Tunelo de la Muro de Lamentadoj  estas subtera tunelo el diversaj periodoj de la historio de la Muro de lamentadoj al la Islama kvartalo sub la Malnova Urbo de Jerusalemo. La komplekso de konstruaĵoj devenas el ambaŭ mezepoka kaj moderna epoko. Horizontala akso konektas la ĉambrojn kaj tunelojn, donas al la vizitanto sperton de vojaĝo laŭ la historia templinio, kaj estas konsiderata kiel unu el la plej popularaj turismaj cellokoj en Israelo.
Sendilo Grimeton
Tekniko
Entute ekzistis reto de 9 stacioj en la mondo dum la 1920-aj jaroj. De tiuj hodiaŭ nur restas Grimeton kiel teknika monumento.
Venecia Flughaveno Marko Polo
Venecia Flughaveno Marko Polo (IATA: VCE, ICAO: LIPZ) estas la internacia flughaveno de Venecio, Italio. Ĝi estas sur ĉeftero apud la vilaĝo Tessera, Frazione de la comune Venecio je ĉirkaŭ 4.1 marmejloj (7.6 kilometroj; 4.7 mejloj) oriente de Mestre (sur la ĉeftero) kaj je ĉirkaŭ la sama distanco norde de Venecio mem. Pro la gravo de Venecio kiel distra celo, ĝi estas loko por flugoj al multaj eŭropaj metropolaj areoj same kiel al kelkaj parte sezonaj longdistancaj flugoj al Usono, Kanado, Sud-Koreio kaj Mezoriento. La flughaveno estis uzita de 11 184 608 pasaĝeroj en 2018, kio faras ĝin la kvara plej aktiva flughaveno en Italio. La flughaveno estas nomita laŭ la venecia vojaĝisto Marko Polo kaj servas kiel bazo por Volotea, Ryanair, Wizz Air kaj easyJet.
Les Clairières de Verneuil (stacidomo)
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Paris-St-Lazare - Le Havre (340000).
Revolucio
La vorto Revolucio (el la nov-latina revolutio «turn(ad)o») estas fundamenta (ofte perforta vivskuo kaj socipolitika reoganizo) difinita kiel historia evento, kiu ŝanĝas, en relative mallonga tempo, kaj la socion kaj ĝiaj politika organizado. Tiu povas okazi post salto en la teknologia kapablo de homo, aŭ sekvante radikalan ŝanĝon en lia socia kaj politika percepto, ŝanĝo en (politika) potenco aŭ en la organizaj strukturoj de iu lando farita de forto (amasoj, armeo) pli potenca ol la reĝimo de la ŝtato. Politiksciencisto Samuel Huntington priskribis revolucion kiel "rapidan, profundan kaj perfortan ŝanĝon kiu influas la dominajn valorojn en socio, politikaj institucioj kaj socia strukturo." Oni devas rimarki, ke perforto, ŝanĝo de regantoj kaj manko de politika legitimeco ne estas kriterioj por difini revolucion sed estas kromefikoj aŭ ĝiaj sekvoj.
Analizo
Ĉi tiu divido estas iom artefarita ĉar, plejparte, revolucioj implikas pli ol unu klason kaj ankaŭ havas pli ol unu celon. Estas multaj kialoj, kiuj povas konduki al la eksplodo de revolucio. La revolucio kutime eksplodas dum ampleksa kaj longedaŭra krizo. Ĉi tiu krizo povas esti en la klasbatalo - akraj diferencoj kaj kontrastoj de interesoj inter klasoj; en la ekonomia sfero, post longa kaj grava depresio, aŭ sojle al ekonomia kolapso post malfacila kaj malsukcesa milito, pro severa korupto aŭ alia politika krizo kaj pli. Tiuj krizoj kondukas al du gravaj faktoroj funkciigantaj en la revolucia procezo:
Unu el la konkludoj de ĉiuj studoj pri la temo estas ke ĉiuj sukcesaj revolucioj estis faritaj kun la instigo kaj integriĝo de la homamasoj, aŭ almenaŭ larĝaj tavoloj de ĝi. Revolucioj faritaj de la reganta klaso kutime ne sukcesus, escepte de ŝanĝo de registaro kiu ankaŭ korupte nomiĝas revolucio, sed ne estas revolucio ĉar la ŝanĝo estas nur persona kaj ne substantiva, en la formo de la reĝimo mem. Ekzemple - en la Rusia Imperio estis malkvieto de la homamasoj kaj provoj de ŝanĝo jam ekde la 16-a jarcento. Kiam la bolŝevika revolucio eksplodis al ĝi aliĝis amasoj da homoj kaj ili estas tiuj, kiuj kaŭzis ĝian sukceson.
(56962) 2000 SW65
(56962) 2000 SW65 estas malgranda, malhela troja asteroido de Jupitero, malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Malnovsaksa lingvo
Disvastiĝo
La teritorio de la malnovsaksa lingvo dum la 9-a jarcento malfacile ekzakte fikseblas, sed esence ampleksis la nuntempajn regionojn Malsupra Saksio, Vestfalio, Lipperland, Engern kaj Ostfalio (Ostfalen), inkluzive de la regionopartoj oriente de la rivero Elbo, kiuj nuntempe apartenas al Saksio-Anhalto (proksimume inter la urboj Halle kaj Magdeburg). Sude la lima linio al la franka lingvo kaj do la malnovaltgermana lingvo tuŝis la urbojn Merseburg kaj okcidente la pejzaĝojn Sauerland kaj Ruhr-regiono. Parto de la regino Niederrhein kaj parto de Nederlando de la Ruhr-regiono ĝis sude de la urbo Groningen kaj okcidente la golfo Zuiderzee same apartenis al la lingva teritorio. Sude komenciĝis la malnovmalaltfranka aŭ malaltnederlanda lingvoteritorio, norde inter la golfo Zuiderzee, Groningen ĝis Bremerhaven kaj la okcidenta mrbordo de Ŝlesvigo-Holstinio la frisa lingvoteritorio, norde la dana lingvo kaj nordoriente inter la urboj Plön kaj Lüneburg laŭ la rivero Elbo, la slava lingvoteritorio.
Vipo Dia
Vipo Dia (lat. Flagellum Dei) estas kromnomo de huna reginto Atilo, fama pro siaj atakoj kontraŭ Romia Imperio en la 5-a jarcento, akompanataj de rabado kaj politiko de bruligita lando. Metafore poste tiu ĉi kunvorto estadas uzita por kiaj ajn eventoj, aperaĵoj aŭ personoj, alportantaj nivelon de pereo kaj barbarado komparebla kun atakoj de Atilo, malutiliganta al homoj aŭ farantaj grandan malbonon, kaj kies ekzistado estas do de kelkaj komprenata kiel Dia puno (diversaj katastrofoj, kruelaj konkerantoj kaj tiranoj, ekz. Adolf Hitler).
Pastro Merino
Absolutisto
Post la fino de la milito, li reprenis sian ministerion en Villoviado, Burgoso. Dum la jaroj post al la milito li daŭre aktivis laŭ la ideoj konservativa kaj absolutistaj kontraŭe al la movado de la liberaloj kiuj intencis starigi pli demokratian reĝimon simile al tiu imagita en la Kadiza Parlamento; eĉ kiam la liberaloj estis enpovigitaj, li reprenis la gerilan kaj politikan aktivadon. Danke al siaj absolutistaj ideoj estis honorigita de Ferdinando la 7-a je lia reveno, kiel kanoniko en Valencio.
Drávapalkonya
Situo
Drávapalkonya situas sur ebenaĵo, meze de sakovojo, laŭ rojo, Dravo preterfluas, kiu estas ankaŭ la kroata landlimo. Harkány troviĝas 9, Siklós 18, Beremend 37, Villány 34, Pécs 35, Budapeŝto 231 km-ojn.
Kantono Boone (Okcidenta Virginio)
La kantono Boone - angle Boone County estas kantono en la usona ŝtato Okcidenta Virginio. Ĝia administra centro estas la urbo Madison. La kantono estis fondita la.
Franz Berwald
Franz Adolf BERWALD (* 23-an de julio 1796 en Stokholmo; † 3-an de aprilo 1868 samloke) estis sveda komponisto kaj violonisto.
Wleń
Historio
Silezia princo Henryk la 1-a Brodaty en 1214 donis urborajton al la setlejo tiam nomita “Brzozowo” (esperante: “Betulo” – nun sur la urba blazono). La princo restadis ĉi tie de 1201 kun sia edzino Hedviga (kiu poste estiĝis sanktulino, patronanta al Silezio). Kiel skribas kronikoj, la princino Hedviga ekamis la ĉirkaŭaĵon pro tio, ke ĝi estis simila al ŝia hejma Bavario.
Vidindaĵoj
En Wleń restis multe da konstruaĵoj de malnova arkitekturo. Interalie distingiĝas: la urbodomo, la kristana paroĥa preĝejo patronata per “Sankta Nikolao” kaj kastelo staranta supre de la urbo.
Cartirana
Historio
Ĝi estis registrita jam en 1100.
Batalo de Iwo Jima
La Batalo de Iwo Jima (19a de februaro – 26a de Marto 1945) estis grava batalo en kiu la Usona Markorpuso surteriĝis kaj finfine konkeris la insulon Iwo Jima el la Imperia Japana Armeo (IJA) dum la Dua Mondmilito. La usona invado, nomita Operaco Detachment, havis la celon konkeri la tutan insulon, inklude la tri japan-kontrolitajn aerodromojn (kiel la Suda Kampo kaj la Centra Kampo), por havigi bazan areon por atakoj sur la japanaj ĉefaj insuloj. Tiu kvinsemajna batalo enhavis kelkajn el la plej akraj kaj sangelverŝaj bataloj de la Pacifika Fronto en la Dua Mondmilito.
Gratangen
Gratangen estas komunumo (kaj samnoma apuda fjordo) de norda Norvegio. Ĝi apartenas al la departemento Troms. Fine de en la komunumo vivis.
Anilino
Historio
La anilino estis unue izolita, en 1826, de la germana kemiisto Otto Unverdorben (1806-1873), pere de la detrua distilado de la indigo, kaj nomis ĝin Crystallin. En 1834, Friedlieb Runge izolis el la karbogudro iun substancon kiu fariĝis bele blukolora kiam oni traktis ĝin kun kalcia hipoklorito, kaj li alnomis ĝin kyanolo aŭ cyanolo. En 1840, Carl Julius Fritzsche (1808–1871) traktis la indigon kun kalia hidroksido kaj akiris ian oleecan substancon al kiu li nomis anilino, omaĝe al iu indigoproduktanta planto, kies nomo estis Añil. En 1842, Nikolaj Nikolajeviĉ Zinin (1812-1880) reduktis la Nitrobenzenon kaj produktis la bazon al kiu li nomis benzidam. En 1843, August von Hofmann (1818-1892) demonstris ke ĉiuj tiuj substancoj estas la samaj, kaj ekde tiam ili estas konataj kiel fenilamino aŭ anilino.
Kunrilataj substancoj
Redukcia.png|  Reduktigo de Béchamps