cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Galaksio
Tipaj galaksioj enhavas inter 10 milionojn kaj mil miliardojn (107 – 1012) da steloj kiuj orbitas ĉiuj ĉirkaŭ komuna gravitcentro. Aldone al unuopaj steloj kaj maldensa interstela medio, la plej granda parto el la galaksioj enhavas grandan nombron da multopaj steloj, stelaj aroj kaj ankaŭ variajn nebulozajn tipojn. Galaksioj havas inter kelkajn milojn da lumjaroj ĝis kelkajn centmilojn da lumjaroj je diametro kaj estas apartaj unu de alia per distancoj de milionoj da lumjaroj.
Kvankam la tiel nomata malluma materio kaj malluma energio ŝajnas reprezenti ĝis 90% el la maso de la galaksioj, la naturo de tiu ĉi nevidata komponaĵo ne estas bone komprenata. Ekzistas iuj pruvoj ke supermasivaj nigraj truoj povus ekzisti centre de multaj, eble de ĉiuj galaksioj.
Specoj de galaksioj
La spiralaj galaksioj estas diskoformaj, kun sfera regiono en la centro kaj pluraj lumaj brakoj. En la spiralaj galaksioj, la brakoj havas formon de logaritmaj spiraloj. La brakoj rotacias ĉirkaŭ la centro kun konstanta angulrapideco, malsame kiel la steloj. Tio signifas ke la steloj pasas laŭvice de unu brako al alia movante ĉirkaŭ la centro. Kiam la steloj eniras spiralan brakon, ilia movrapideco malpligrandiĝas, kreante pli altan median densecon. Oni pensas ke la spiralaj brakoj estas regionoj de pli alta materia denseco (ondoj de denseco) ene de la galaksioj. Ili estas videblaj ĉar ilia pli alta denseco faciligas la stelformadon kaj, konsekvence, ili enhavas multajn brilajn junajn stelojn.
Historio
Dum la 1990-aj jaroj, la kosmoteleskopo Hubble produktis multajn novajn datojn pri galaksioj. Interalie ĝi pruvis ke la kvanto de la malluma materio en la galaksioj ne povas konsisti sole el mallumaj steloj. Ĝi fotografis la Profundan Kampon Hubble, montrante la ekziston de centoj da miliardoj da galaksioj en la observebla universo. En 2004 la freŝe malkovrita galaksio Abell 1835 IR1916 fariĝis la plej fora observita galaksio.
Scintilometro
Ĝi kalkulas apartajn fotonojn de lumo de la astro. Scinitilometro estas ne aparta aparato sed aldonaĵo al teleskopo, ĝi estas muntata ĉe la okulario.
Svisa Esperanto-Societo
Lokaj societoj kaj grupoj  Kultura centro  Esperantista  KCE
Kelkaj SES-anoj membras en SAT (Sennaciisma Asocio Tutmonda), laborista FA de UEA.
Aktivecoj
Aktuale SES havas 170 indiviudajn membrojn, kio estas nature nur malgranda parto de la Esperanto-parolantoj en Svislando, kiu estas taksebla al inter 5000 kaj 10000 personoj. Ek de la ĝenerala kunveno 2006 Svisa Esperanto-Societo estas gvidita de du kunprezidantoj Dietrich Michael Weidmann kaj Mireille Grosjean.
Cobătești
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 530 loĝantojn (hungaroj); en 1992 404 (99 % da hungaroj).
Cenobito
La vorto deriviĝas de la greka κοινός (kojnos = komuna) kaj βιός (bios = vivo). Kiel fondinton de cenobita monaĥeco oni konsideras Paĥomion, kiu vivis en la unua duono de la 4-a jarcento.
13181 Peneleo
13181 Peneleo estas troja asteroido de Jupitero, orbitanta proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, tiel nomata "Greka Tendaro".
John Fryer
Fryer naskiĝis en Wells apud la maro en Norfolk (Anglio). Post sia mararmea servado, li revenis al Wells, kaj lia tombo en la kirkareo nun estas klare identigita.
William Bligh, kapitano de Bounty, koleris pro la malaprobo de Fryer al Fletcher Christian, kio rezultis en skurĝado al Fryer kaj lia anstataŭigo per Christian kiel leŭtenanto de la Bounty. Fryer restis lojala, kaj akompanis Bligh por atingi Timoron. La raporto pri la ribelado de Bligh kalumniis Fryer, sed Fryer donis honestan deklaron antaŭ la tribunalo pri Bligh. Fryer asistis Edward Christian en la publikigado de kontraŭpezo al la versio de Bligh.
Historia biblioteko
Tiu tutmonda historio, tie estas, strebante prezenti historion de la homaro en ĉiuj konataj regionoj, pritraktas ampleksan periodon, de mitologiaj tempoj ĝis Julio Cezaro. Ĝi estas kompilo de multaj antikvaj aŭtoroj el kiuj Diodoro Sicilia efike ĉerpis.
Pulsara planedo
Pulsaraj planedoj
En 2006, on malkovris ke la magnetaro 4U 0142+61, je 13,000 lumjarojn for de la Tero, havis Protoplanedan diskon. La malkovro estis farita de skipo gvidita de Deepto Chakrabarty el MIT per la Kosmoteleskopo Spitzer.
65210 Stikio
65210 Stikio estas malgranda, malhela kaj nerapide rotacianta troja asteroido de Jupitero, malkovrita la de la belgaj astronomoj Eric Walter Elst kaj Henri Debehogne elde la Reĝa observatorio de Belgio en Uccle (Belgio).
Listo de kantonoj de Vaŝingtonio
Listo de la Kantonoj
Oni notu, ke la ŝtato Vaŝingtonio kreiĝis la. Vaŝingtoniaj kantonoj kreitaj antaŭ tiu dato kreiĝis per la jura forto de la Oregona Teritorio (de 1848.08.14 ĝis 1853.02.08; antaŭ 1848 funkciis ĉi ties provizora registaro) resp. la Vaŝingtona Teritorio (de 1853.02.08 ĝis ŝtatiĝo).
Ĉefministroj de Brazilo
La registrestro de Brazilo estis Ĉefministro en du malsamaj periodoj: dum Imperio (de 1847 ĝis 1889) kaj dum Respubliko (de septembro 1961 ĝis januaro 1963).
(16342) 2271 T-3
(16342) 2271 T-3 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Tria Enketo pri Trojanoj" (Third Trojan Survey).
Mah laka baj
Vivo
Kiel estonta korteganino, ŝi estis edukita en la virina kvartalo (zenana), kie ŝi ricevis la plej bonan edukadon pri estetiko kaj artoj. Ŝi estis talenta studentino, kiu regis la ekskluzivan dancon ‘Deccani Kathak’. La ĉefministro  Nawab Rukn-ud-Daula interesiĝis pri la trejnado de Chanda Bibi kaj provizis ŝin per la plej bonaj instruistoj. Kreskante, ŝi havis aliron al bone dotita biblioteko kie ŝi absorbis la viglan kulturon de Hajderabado.
La ‘Diwan e Chanda’ estas manskribita kolekto de 125 gazaloj de Mah Laqa, kompilita, kaligrafita kaj subskribita de ŝi en 1798. Nun ĝi estas konservata en la Brita Muzeo.
Memorheredaĵo kaj influo
Mah Laqa Chanda estis unu el la plej riĉaj virinoj de sia tempo, kies influo estis multe pli granda ol tiu de la virinoj de la reĝa familio, tiel cementante ŝian statuson kiel legendon.
Por plia legado
Rizvi, Shafqat (1990). Divan-e Mahlaqa Bai Chanda (en la urdua). Lahore: Majlis-e-taraqqi-e-adab.
Ernst Ludwig Kirchner
Vivo
En 1903/04 Kirchner faris la unuan diplomon kaj iris du semestrojn al Munkeno por studkialoj. Tie li partoprenis kursojn ĉe la Akademio kiel ankaŭ ĉe la privata institucio "Lehr- und Versuchsatelier für Angewandte und Freie Kunst" de Wilhelm von Debschitz kaj Hermann Obrist. En 1904 Kirchner restudentis en Saksio.
La fruaj verkoj montras ankoraŭ stilan orientiĝon ĉe Secesio (Doris, stehend, 1906). Somere li faris kun Bleyl ekskursojn por fari ennaturaj esploroj en kaj ĉirkaŭ Dresdeno kaj ĉe la lagoj de Moritzburg. Post finstudo (titolo de diplominĝeniero en 1905) Kirchner tute dediĉis sin al pentrado kaj grafikarto kaj fondis la saman kjaron kune kun Erich Heckel, Karl Schmidt-Rottluff kaj Bleyl la artistan klubon Die Brücke. La afercentro de la artista societo instalitis en la gepatra loĝejo en la dresdena urbokvartalo Friedrichstadt ( (Berliner Straße nr 65). La anoj komencis per t.n. kvarhora nudopentrado enateliere aŭ sub libera ĉielo. Krome fariĝis la unuaj ksilografioj. Kiel komuna programo formulitas en 1906 la jeno: "Ĉiu apartenas al ni, kiu senpere kaj neartefarita reproduktas tion, kio igas lin krei." Krom Max Pechstein intertempe ankaŭ Emil Nolde kaj la svisa artisto Cuno Amiet sukcese varbitis por membreco. En oktobro 1906 okazis la unua granda ekspozicio de pentraĵoj de la Brücke-artistoj en la Lampofabriko Karl-Max Seifert en Dresden-Löbtau. En 1906 venis al la ĝistiama laboraĵoj bildaj ankaŭ plastikaj. En septembro 1908 la klubano unue elmontradis en la Artosalono Emil Richter en la Prager-strato. Tio gazetare tuj primokitis. Kreitis la unuaj cirko- kaj varieteobildoj (Varieté - Englisches Tanzpaar, ĉ. 1909/10).
Setlo Berline iĝis en 1911 (Berlin-Wilmersdorf). En 1912 Kirchner fondis kun Pechstein la pentristan lernejon "MUM-Institut" (MUM=Moderner Unterricht im Malen/Moderna lernigo de pentrado). En la sama jaro ricevis Kirchner kaj Heckel la komision pentri la kapelon de la kolonja Sonderbund-ekspozicio. Nekonservita "Madono" estis la ununura bildo de Kirchner kun religia enhavo. En la gazeto "Der Sturm" (eldonita de Herwarth Walden) aperis en la jarkolektoj 1911/12 serio da litografioj de Kirchner. En 1912 konatiĝis li - pere de la kabaredodancistino Gerda Schilling - kun ties fratino Erna Schilling (1884-1945) kiu iĝis lia akompanantino. La someraj restadoj sur la insulo Fehmarn (unuafoje en 1908) la sekvintajn jarojn intensigitis.
Viola Tomori
Kariero
Viola Tomori, Váróné diplomiĝis pri matematiko-fiziko, poste pri psikologio en Segedo (1927) kaj ŝi doktoriĝis pri psikologio (1935). Inter 1931 – 37 ŝi kompletigis siajn studojn en Vieno, Berlino, Lepsiko kaj en la Ohio State Uni­ver­sity. Ŝi instruis en Segedo (1933), en Budapeŝto (1935), en Nové Zámky (1939), de aŭtuno de 1940 en Székelyudvarhely. De 1952 la komunistaj aŭtoritatoj maldungis ŝin. De tiam ŝi laboris en Oradea kiel helplaboristino. En 1986 post la morto de sia edzo ŝi translokiĝis Hungarion.
Tamás Ortutay
Tamás Ortutay [tamAŝ ortutai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Ortutay Tamás estas hungara skulptisto, ceramikisto, altlerneja instruisto. Lia patro estis Gyula Ortutay. Tamás Ortutay naskiĝis la en Budapeŝto.
Opatovská Nová Ves
Nová Ves
Új falu signifas: nova vilaĝo. La unua mencio pri la loko devenis el 1123 en formo Vyfalu. En 1347 Újfalu ricevis la rangon doganprena loko.
Pál Selényi
Biografio
Pál Selényi devenis el juda familio. Li frekventis universitaton en Budapeŝto, poste li eklaboris en fizika instituto. En 1911 li faris mondfaman eksperimenton pri interfero de la lumo. Poste helpe de stipendio li laboris en Berlino kaj Göttingen. Dum la 1-a mondmilito li estis soldato, poste li eklaboris en la Hungara Poŝto. Dum la Hungara Sovetrespubliko li instruis en la universitato, tial poste li rajtis labori ĉe neŝtata laborejo. En fabriko pri elektraj lampoj li inventis ekzemple la fotokopiilon kaj pli novan fotoĉelon. Dum la 2-a mondmilito li estis trudlaboristo, sed poste li edukis en la universitato. Li ricevis premion Kossuth en 1952.
Jistebsko
Ĉirkaŭaĵo
Proksime de la vilaĝo, sur deklivoj de monto Maršovický vrch, estas troveo de mineralo metabazito, kiu estis en tempo ĉirkaŭ jaro 6000 a.K. uzata al produktado de ŝtonaj hakiloj. Oni minis ĝin ĉi tie dum 500 jaroj kaj ĝi troviĝas en multaj elfosaĵoj de la tuta Eŭropo.
Angèle
Angèle Van Laeken, alinomata Angèle, naskiĝinta la 3an de decembro 1995a en Uccle (Brusela Ĉefurba Regiono), estas belga aŭtoro-komponisto-interpretisto, muzikisto kaj muzik-produktisto.
Muzika kariero
Angèle unuajn fojojn koncertis en trinkejoj de Bruselo.
Ŝi famiĝis en 2016, interalie kantante titolon de Dick Annegarn : Bruxelles, sed ankaŭ tra mallongaj videaĵoj sur sia Instagram-konto en kiuj ŝi miksis kanton kaj humuron. Dum la jaro 2017a, ŝi kantis ĉe antaŭ-spektakloj de la franca-kubana duopo Ibeyi kaj de la belga rep-kantisto Damso, kiun ŝi krome akompanis en lia albumo Lithopédion.
Miklós Rábai
Biografio
Miklós Rábai origine estis instruisto pri kemio, sed en la lernejo li gvidis ankaŭ dancogrupon. Ekde 1949 li edukis dancadon en ĉeflernejo en Budapeŝto kaj li gvidis dancensemblon de studentoj. Tiam li komencis fari koreografiaĵojn. En 1951 li transprenis artan gvidadon de ĵus fondita dancogrupo "Ŝtata Popola Ensemblo". Tie li prezentis novan solvon: agordo de kanto, muziko kaj danco. Li estis estro de la ensemblo en 1971. Lia grupo havis koncertojn en la 5 kontinentoj. Li ricevis premion Kossuth en 1952, poste ankaŭ aliajn 2 premiojn.
Teodolito
Teodolito estas instrumento kiu precize mezuras horizontalajn kaj vertikalajn angulojn. Ĝi esta uzata en la geodezio (termezurado).
Tertremo de Halepo (1138)
Kunteksto
Halepo situas laŭ la norda parto de la faŭlto de la Morta Maro, kiu situas ĉe la limo de la arabia plato kaj de la afrika plato.
11823 Christen
Nomo
Ĝia nomo honoras la optikiston Roland W. Christen, fabrikanton de malmultekostaj apokromataj refraktoroj de avangarda tekniko kaj fasonado.
An Inse
Geografio
La insulo estas ĉ. 13 kvadrataj kilometroj granda. Ĝi situas antaŭ la marbordo en la graflando Dún na nGal proksime de An Bheart kaj komence de la duoninsulo Inis Eoghain (Inishowen); la insulo estas ligata al la ĉefa insulo per trajno. La insulo havas maksimuman altecon de 222 m.
János Háy
Biografio
János Háy frekventis bazlernejon en sia naskiĝvilaĝo, gimnazion jam en Budapeŝto, fine li akiris pedagogian diplomon en Pedagogia Altlernejo Gyula Juhász en Szeged en 1985. Post la diplomo li instruis en bazlernejo en Budapeŝto kaj li okupiĝis ankaŭ pri literaturo. Inter 1989 kaj 2004 li estis redaktoro en diversaj eldonejoj, sed en 1989 li ankaŭ debutis kiel poeto. Pli malofte li kreis pentraĵojn kaj ilustris librojn. Li ricevis stipendiojn plurfoje inter 1990-1996. Tiutempe li studis estetikon en Scienca Universitato Loránd Eötvös. Li ricevis 15 premiojn inter 1993-2013. Li havas edzinon, kiu naskis dufoje.
Malansac (stacidomo)
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj.
Nicoleni
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 159 loĝantojn (hungaroj); en 1992 83 (hungaroj).
Sado
La internacie fama Taiko-tamburgrupo Kodo devenas de Ogi-urbeto en la sudo de la insulo.
Akvoŝoso
Akvoŝoso aŭ sevoŝoso estas ŝoso, kiu post vundiĝo aŭ post la ŝanĝo de la lumo el dormanta burĝono elkreskas. Sevoŝosoj havas ofte pli grandajn kaj aŭ aliformajn foliojn. Ili aperas ofte ne en faskoj. Ilia apero kaŭzas ekzemple ĉe kverko malaltigon de la kvalito. Ankaŭ aliaj foliarboj inklinas al formado de sevoŝosoj, ekzemple poploj, ulmoj, aceroj kaj fraksinoj, sed ankaŭ larikoj kaj abioj. La el sevoŝosoj kreskantaj pli dikaj branĉoj estas nomataj “slevobranĉoj”.
Augustinermuseum
Augustinermuseum estas muzeo en Freiburg im Breisgau, Germanio. Ĝi ekspozicias arton kaj kulturon de la Supra Rejno. Momente ĝi estas vaste renovigita kaj ampleksigita, la unua fazo de la rekonstruo finiĝis en 2010. Du pluaj fazoj necesas kaj estu finitaj en 2017.
Mammoth Hot Springs
Geografia situo
Stratoj ligas la lokon kun la du loĝlokoj Tower-Roosevelt (ĉ. 29 km) kaj Norris (ĉ. 34 km) ene de la nacia parko kaj al la najbara loko Gardiner ekstere de la parko.
Kremnické Bane
Kremnické Bane (hungare Jánoshegy [jAnoŝhedj], germane Johannesberg) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Žiar nad Hronom. La historia hungara loknomo estis la germandevena Berg.
Situo
Kremnické Bane situas sur malebenaĵo sub monto 937 m alta, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Turčianske Teplice-Kremnica. La lasta urbo troviĝas 3 km.
Civitella Messer Raimondo
Civitella Messer Raimondo estas komunumo de Italio.
Ruské
La vilaĝo estis neniigita pro la konstruaĵo de Trinkakvujo Starina en 1986 kune kun aliaj ses vilaĝoj sur la rivero Cirocha. De la estinta vilaĝo konserviĝis nur tri domoj. Sur la loko de estinta preĝejo estis konstruita kapeleto. Nune la teritorio estas en la Nacia parko Poloniny kaj katastro de vilaĝo apartenas al vilaĝo Stakčín.
Hrachovice
Hrachovice situas en katastra teritorio Sekerkovy Loučky kun areo 5,99 km².
Granda pufino
La Granda pufino estas birdospecio el la familio de Procelariedoj. Ties rilataro ne estas klara. Ĝi apartenas al grupo de grandaj specioj kiuj povus esti separataj kiel genro Ardenna (Penhallurick & Wink 2004); ene de tiuj, ĝi povus esti aligita kun la aliaj nigrabekaj, senpintvostaj specioj nome la Fajnbeka pufino kaj ĉefe la Griza pufino (Austin 1996, Heidrich et al. 1998). Alternative (Austin 1996, Austin et al. 2004), ĝi povus esti monotipa subgenro (Ardenna sensu stricto), nome reprezentanto en Atlantiko de la helbeka grupo Hemipuffinus (nome la Rozpieda pufino kaj la Karnopieda pufino).
Iva Bittová
Iva Bittová (* 22-an de julio 1958 Bruntál) estas ĉeĥa kantistino, violonistino kaj aktorino. Ŝi apartenas al la plej karakterizaj personecoj de la ĉeĥa alterna muzika sceno. Ŝi estas fratino de kantistino Ida Kelarová.
Biografio
Ŝi vivis kun slovaka kantisto Richard Müller.
3015 Candy
Nomo
Ĝia nomo honoras la britan astronomon Michael P. Candy (1928–1994)
Rakoforedoj
Kvankam kelkaj grupoj estas ĉefe surteremaj, rakoforedoj estas ĉefe arboranoj kiuj estas arboremaj. Pariĝantaj ranoj, dum procezo konata kiel amplekso, ariĝas surbranĉe, kaj frapas siajn krurojn por formi ŝaŭmon. La ovoj estas demetataj en la ŝaŭmo, kaj kovritaj per sperma fluaĵo, antaŭ la ŝaŭmo plifortiĝas en protekta kovraĵo. En kelkaj specioj, tiu estas farita en granda grupo. La saŭmo estas demetata super akvofonto, kaj tiele la ranidoj falas en akvon tuj post eloviĝo.
Mārupe
Geografio
Setlejo situas en la Meza Latvia malaltebenaĵo (Viduslatvijas zemiene). Tra la setlejon fluas rivero Mārupīte, la alfluanto de Daŭgavo. Sudokcidente de Mārupe estas grandaj marĉoj.
Sieĝo de Parizo (1870–71)
La Sieĝo de Parizo, daŭra el la 19a de Septembro 1870 al la 28a de Januaro 1871, kaj la posta kapto de la urbo fare de Prusiaj fortoj, kondukis al la malvenko de Francio en la Francia-Prusia Milito kaj al la establo de la Germana Imperio same kiel de la Pariza Komunumo.
Maroun Lahham
Biografio
En 1992, li ricevis sian doktoron en predika kaj kateĥumena teologio de papa universitato de Laterano. En 1994, li estis promociita rektoro de la latina seminario de Beit Jala.
(14717) 2000 CJ82
(14717) 2000 CJ82 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Konsoj
La konsa lingvo apartenas al la orientkuŝida lingvofamilio.
Radioastronomio
Historio
En 1937, Grote Reber konstruis radioteleskopon kaj esploris la ĉielon kiel amatoro.
Včelákova Lhota
Včelákova Lhota situas en katastra teritorio Vrchotice kun areo 7,3 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1469. En la vilaĝo estas parte konservita devena popola arkitekturo. Troviĝas ĉi tie botanika ĝardeno.
Perkūnas
Kultura rolo
Multaj tradiciaj fabeloj kaj legendoj de la litovoj kaj latvoj rakontas pri la dio, kaj simile multaj geografiaj nomoj en Litovio, Latvio kaj Orienta Prusio baptiĝis laŭ Perkūnas.
Montominaoj
La Montominaoj estas loĝantaj birdoj tipe troviĝantaj en arbaroj kaj kultivejoj. La nesto estas konstruata en arbotruo kaj la kutima ovodemetado estas de 2 aŭ 3 ovoj.
Skandalo
Priskribo
Ekzistas diversaj tipoj de skandaloj pri:
Feliĉa nombro
1, 3, 7, 9, 13, 15, 21, 25, 31, 33, 37, 43, 49, 51, 63, 67, 69, 73, 75, 79, 87, 93, 99, ...
Ilona Thury
Ilona Thury naskiĝis en 1876 ie en Hungara reĝlando, ŝi mortis la en Novjorko.
Lingvogvidilo Esperanto-nepalio
La nepaliaj vortoj estas latin-litere transskribitaj.
Kompleta teksto
<Gallery> Dosiero: Lingvogvidilo Nepalio 01.jpg| Dosiero: Lingvogvidilo Nepalio 02-03.jpg| Dosiero: Lingvogvidilo Nepalio 04-05.jpg| Dosiero: Lingvogvidilo Nepalio 06-07.jpg| </Gallery>
Jaime King
Vivo
Ŝia filma debuto oakzis en 2001 en la Independent-filmo Happy Campers. La trarompon ŝi atingis per la komikfilmo Sin City.
72 (nombro)
Sepdek du (72) estas la natura nombro kiu sekvas 71 kaj antaŭas 73.
La nombro 72 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
Pekina Universitato
Pekina Universitato (mallongige PKU; populare konata en ĉina kiel Běidà 北大), estas ĉefa ĉina universitato situanta en Pekino, kaj membro de la Ligo de la 9 Ĉinaj Universitatoj. Ĝi estas la unua moderna nacia universitato de Ĉinio, fondita kiel "Imperia Universitato de Pekino" en 1898 kiel anstataŭo de la antikva Guozijian. Ĉirkaŭ 1920 ĝi estis jam centro por progresema pensaro. Nune, la Pekina Universitato estas ofte listita de multaj naciaj kaj internaciaj rangigoj kiel unu el plej altaj universitatoj en Ĉinio. Aldone al akademiaj atingoj, Pekina Universitato estas speciale agnoskita pro siaj kampusoj,  kaj la beleco de ties tradicia ĉina arkitekturo.
Izotopoj de natrio
22Na estas pozitrono-disradianta izotopo kun rimarkinde longa duoniĝotempo. Ĝi estas uzata por krei provo-objektojn kaj punktajn fontojn por pozitrona emisia tomografio.
Dimitris Papaioannou
Dimitris Papaioannou (greke: Δημήτρης Παπαϊωάννου; naskiĝis la 21-an de junio 1964) estas greka eksperimenta teatra reĝisoro, ĥoreografo, baleta komponisto kaj vida artisto. Li altiris atenton de la amaskomunikilaro kaj publikan aklamon per sia kreiva direkto de la Malferma Ceremonio de la Olimpiko 2004 en Ateno. Lia varia kariero daŭras tri jardekojn kaj vidis lin koncipi kaj direkti scenejajn verkojn por la Atena Koncertejo, Danca Teatro Edafos kaj la teatrejo Elliniki Theamaton (Ελληνική Θεαμάτων). Krome li funkcias kiel kostuma, sceneja kaj kosmetika dizajnisto kaj publikigis pli ol 40 bildstriojn en alternativaj magazinoj.
Distrikto Vila Real
La provinco limas norde je la regiono Galegio de Hispanio, oriente je la distrikto Bragança, sude je la distrikto Viseu kaj okcidente je la distriktoj Porto kaj Braga.
Municipoj
La distrikton konsistigas la sekvaj 14 municipoj:
Priscilla Lane
Kariero
Por Universal Studios ŝi stelulis kun Robert Cummings en la prispiona filmo de Alfred Hitchcock Saboteur (1942). La reĝisoro volis nek Cummings nek Lane por tiuj roloj. Hitchcock sentis, ke Lane estis tro multe kiel normalula junulino. Universal insistis pri tiuj geaktoroj, kaj kiam la filmo estis publikigita, ŝia ludado estis laŭdita dum kritikoj fokuzis al Hitchcock pro ripetado de siaj pli fruaj filmoj en tiu milittempa prispiona dramo.
Kio? Kie? Kiam?
Televida versio
La detaloj de la ludreguloj ŝanĝiĝis preskaŭ ĉiujare, sed ĉiam la ĉefa premio estis libroj (kiujn oni dum la fina ludo en decembro pendigis sur la novjaran abion) kaj kristala strigo.
Post disfalo de Sovetunio en 1991 la ludo fariĝis pli komerca, anstataŭ la "intelekta salono" ĝi nun okazis en "intelekta kazino" (kvankam la lokalo ne ŝanĝiĝis – nur la nomo). La slogano de la elsendo fariĝis la frazo "Intelekta kazino estas la ununura loko, kie oni povas gajni monon per sia propra intelekto"'.
Vega de Espinareda
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Burbia, Bustarga (La), Espinareda de Vega, El Espino, Moreda, Penoselo, San Martín de Moreda, San Pedro de Olleros, Sésamo, Valle de Finolledo, Vega de Espinareda y Villar de Otero, okupas totalan areon de 132,01 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 2 005 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 1 600 loĝantojn el la 1980-aj jaroj pro la migrado el ruraj zonoj al urboj, sed fakte post esti akirinta pli ol 2 000 loĝantojn dum la jarcento pro la sama tialo. Ĝi distas 132 km de Leono, provinca ĉefurbo en montaro Ancares.
Gorge (filino de Eneo)
Laŭ la antkva aŭtoro Paŭsanio estis Gorge kaj Andrimono sepultitaj en unu kripto en la urbo Amfissa.
Crickhowell
Crickhowell estas malgranda urbo de Powys, Kimrio, kiu situis ĉe la sudo limo de la Nigraj Montoj. Ĝi enhavas ĉirkaŭ 2,800 loĝantojn. Tra la urbo fluas Rivero Usk. La urbo nomiĝas laŭ apuda ferepoka montet-fortikaĵo, Crug Hywel.
73 (nombro)
La nombro 73 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
(65211) 2002 EK1
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la slovaka astronomo Peter Kušnirák elde la Observatorio de Ondřejov, en Ondřejov (Ĉeĥio).
Janusz Kusociński
Vivo
La infanecon pasigis en Ołtarzewo, apud Ożarów Mazowiecki, kie lia patro Klemens, fervoja oficisto, posedis etan bienon. Janusz havis du fratojn kaj tri fratinojn. La plej aĝa frato, Zygmunt (n. 1894) pereis dum la unua mondmilito, verŝajne en Francio. La alia, Tadeusz (n. 1900), pereis dum la pola-bolŝevika milito apud Zamość, en 1920. La plej juna kaj plej amata fratino de Janusz (n. 1906) mortis en 1929, kion Kusociński forte travivis. La plej aĝa fratino kaj patrino travivis la militon, la patrino baldaŭ mortis post ĝia fino.
Kiel kaporalo volontule partoprenis septembran defendon kaj estis enkorpigita al kompanio de maŝinpafiloj de la dua bataliono de 360-a Infanteria Regimento. Batali defendante la ĉefurbon, dufoje vundita, i.a. la 25-an de septembro defende de Fortikaĵo Czerniaków ĉe la str. Powsińska. La 28-an de septembro 1939 estis distingita per Batal-Kruco ordone de generalo Juliusz Rómmel.
József Király (internofasonisto)
Biografio
József Király abiturientis en Budapeŝto, poste li frekventis pedagogian liceon, fine li akiris diplomon en Industriarta Altlernejo en 1954. Liaj plej gravaj instruistoj estis Gyula Kaesz kaj László Hornicsek. Post siaj studoj li komencis sian industriartan karieron en kooperativo, poste en aliaj ŝtataj firmaoj. Li ankaŭ instruis en Konstrua kaj Trafika Teknikuniversitato (1957-1959). Li havis stipendion en 1963 en Belgio kaj Danio. Inter 1983 kaj 1990 li laboris en firmao gvidata de József Finta. Ekde 1973 li instruis en la Industriarta Altlernejo aŭ en ties instituto 3 jardekojn. En 1980 li ricevis la instruan rangon docento. Li planadis plej ofte meblojn, li estis konata, kiel seĝoreĝo. Li ricevis premion Kossuth en 1996, precipe pli frue ankaŭ aliajn premiojn.
Dublanto
Historio
En la 21a jarcento la postuloj de la ĝenro de agadfilmoj estas tro altaj kaj necesigas pli altnivelan preparadon kaj specialigon, formante tiel novan koncepton en la kapabligon de specialuloj en agadscenoj.
Alciono
Kutimoj
Ili manĝas fiŝetojn (65 % de la dieto), ranojn, ranidojn, akvajn insektojn, riverkrabojn ktp. Por kapti ilin la alciono gvatas sur branĉo de arbo, arbusto aŭ roko apud la akvo (ofte dum senmova flugado super ĝi) kaj subite ĝi merĝas kvazaŭ sago, subnaĝas, prenas la ĉaŝaĵon kaj revenas al la sama loko de gvatado kie draste skuas la kaptaĵon kontraŭ la starejo ĝis ties morto. Poste ĝi turnas la predon por engluti unue la kapon kaj neniam dekomence la voston kaj nur poste la birdo englutas tiun. Fotoj kaj filmetoj de fiŝkaptado fare de alciono estas spektaklaj majstroverkoj.
Hidroksiklorokino
Lupuso
Hidroksiklorokino malpli ofte kaŭzas flankefikojn kompare al klorokino (14,7% kaj 28,4%, p<0,001). Nombro de flankefikoj draste malkreskas se la dozo ne superas 400 mg/tage (≤6,5 mg/kg).
Esploro de LUMINA montris ke hidroksiklorokino povas havi protektan efikon rilate spasman sindromon (episindromo) ĉe lupuso. Mekanismo de tiu influo estas malklara, eble temas pri kombino de kontraŭinflama, antitromboza kaj antiagrega efikoj.
L.J. Dawson kun kunaŭtoroj esploris influon de hidroksiklorokino sur funkciadon de salivaj glandoj ĉe Sjögren-sindromo kaj, konsiderante ke hidroksiklorokino, inhibante aktivecon de kolinesterazo en la salivaj glandoj, altigas sekreciadon de salivo, rekomendis uzi ĝin por plibonigi funkciadon de salivaj glandoj ĉe tiu malsano.
Pompejo
La tertremo de 62 kaj la erupcio de 79
Post la erupcio, Vesuvio prezentas sin per nova formo, tio estas du montosuproj : la tuta areo ĉirkaŭ Pompejo estas kovrita de blanka litkovrilo, la rivero Sarno apenaŭ sukcesas flui kaj la marbordo linio ŝanĝiĝis, etendiĝante al la maro . La imperiestro Tito sendas delegacion de krizhelpo al Kampanio kaj malpermesas transiri la areon: kaj ke ĉiuj havaĵoj forlasitaj sen  heredantoj estas malmuntitaj kaj la materialoj reuzitaj por konstruado, tiel ebligante la reakiron de marmoraĵoj, tuboj de plumbo, statuoj kaj ĉiuspecaj riĉaĵoj, kiuj troviĝas, per elfosado de tuneloj ; tamen ne mankas prirabado tuj post la erupcio. Ĉirkaŭ la jaro 120 la vojo al Stabiae kaj Nocera estis restarigita proksime de Pompejo laŭ la ordo de Adriano, sed la urbo ne plu estis rekonstruita, kontraŭe la teritorio, kie ĝi staris, komencis kovri sin per vegetaĵaro, fine malaperante.
Stigia orelstrigo
Tiu orelstrigo okupas varion de deciduaj kaj ĉiamverdaj arbaroj, kaj malfermajn areojn kun arbaraj makuloj. Ĝi loĝas ekde marnivelo ĝis 3 100 m supre.
La Stigia orelstrigo demetas du ovojn en nesto el branĉetoj konstruita de aliaj birdoj, sed foje, ili nestumas surgrunde, kiel sia parenco, la marĉostrigo.
-782
La jaro 782 a.K. estis jaro de antaŭ la Julia kalendaro. La nomigo 782 a.K. (antaŭ Kristo) por tiu jaro estis uzata ekde la frumezepoka periodo, kiam la kalendara epoko de Anno Domini (post Kristo) iĝis la hegemonia metodo en Eŭropo por nomigi la jarojn. Nun oni ofte pli neŭtrale nomas la jaron 782 antaŭ nia erao.
Zsuzsa Széll
SZÉLL Zsuzsa [pro. se:l] estis rumania hungara/hungara filozofia fakverkistino, literaturhistoristino. Ŝi naskiĝis en Vieno la 17-an de marto 1925 kaj mortis en Budapeŝto la 28-an de oktobro 1997.
(16346) 2682 T-3
(16346) 2682 T-3 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Tria Enketo pri Trojanoj" (Third Trojan Survey).
Salama Moussa
Vivo
Salama Moussa naskiĝis en 1887 de koptortodoksa religio. Li rapide interesiĝis pri scienco kaj kulturo. En 1908 li vojaĝis eŭropen kaj tie studis literaturon, filozofion, natursciencon kaj socian sciencon. Li apartenis al grupo de intelektuloj, kiuj postulis la simpligon de la araba lingvo kaj de ties gramatiko, sed ankaŭ la agnosko de la egipta araba kiel moderna egipta lingvo, kion multe kritikis konservemuloj.
Tre malsane li mortis fine la 4-an de aŭgusto 1958.
Radioteleskopo
Radioteleskopo (aŭ raditeleskopo) estas astronomia instrumento por ricevado de propra radioradiado el astroj kaj esploro ilia ecoj: koordinatoj, intenseco de radiado, spektro kaj polarizado. En radioteleskopo parabola metala surfaco reflektas la radiojn tiel, ke ili renkontas antenon situantan en la fokuso de la parabolo. Radioteleskopoj tre utilas kaj en profesia kaj en amatora radioastronomio.
Funkciado
La angula distingokapablo de radioteleskopo egalas al rilatumo de longo de la ondo kaj grandeco de la radioteleskopo (pro difrakto). Se la radioteleskopo konsistas el multaj malproksimaj antenoj kiel la grandecon ĉi tie endas enkalkuli distancon inter la antenoj. Pro ĉi tio multantenaj radioteleskopoj (angle: array) havas pli grandan distingokapablon.
Historio
Li fine konstatis, ke la malforta sono ripetiĝis en ekzakte 23 horoj kaj 56 minutoj. Tiu periodo estas ekzakte la rotacia periodode la Tero, la longo de unu astronoma tago. Tio estas la tempo, kiun iu fiksa astronoma objekto bezonas por aperi denove al la sama loko en la ĉielo. Jansky tial supozis, ke la sono fontis de ekster la atmosfero de la Tero. La signalo estis plej forta en direkto de la konstelacio Arkpafanto.
Jean Zay
Infaneco kaj studoj
Jean Zay estas franca politikisto, kiu naskiĝis en Orleano en 1904. Lia patro estis juda alzacano, kies gepatroj elektis Francion en 1871. Li estis ĝenerala direktoro de la radikal-socialista ĵurnalo "Le progrès du Loiret" (la progreso de la Loiret), kaj de protestanta patrino el la "Beauce", instruisto. En la bazlernejo, strato "des Charretières", li renkontis René Berthelot, estonta direktoro de la orleana konservatorio. Tiu ĉi iĝos lia plej bona amiko. Poste li daŭrigis siajn studojn en la gimnazio (liceo) Pothier. Tie li fondis gimnazian ĵurnalon, kaj ricevis premion pri franca literatura verkado en la Ĝenerala Konkurso de 1922.
La postmorta rehonorigo
La, la apelacia kortumo de la urbo Riom reekzamenas la faktojn riproĉitajn al la subleŭtenanto Jean Zay, konstatas ke je neniu momento, li evitis la militistan aŭtoritaton, kaj ke « la persekutadoj faritaj kontraŭ la subleŭtenanto Jean Zay povas klariĝi nur per la deziro, kiun havis la registaro trafi parlamentanon, kies politikaj opinioj estas kontraŭ ĝi, kaj kies misfamigo gravis pro la alta aŭtoritateco ligita al lia persono. »
La signifo de la reformoj de Jean Zay
Lia granda projekto pri reformo de la edukadsistemo (deponita en 1937, sed neniam privoĉdonita pro la milito), unu el la plej ellaborita iam ajn elpensita, deiris de la sama konvinko, ke la virto, la intelektaj kapabloj, kaj, uzanta ekskutiman esprimon, la koro, ne estas propraĵo de la riĉaj klasoj, kaj ke la socio hava multon gajnotan konsenti maksimuman ŝancon al ĉiuj, kaj ankaŭ instruadi plej eble kiel bone la plimulton. Necesas ankaŭ remeti lian agadon laŭ pli tempa vidpunkto, en la agado de la Popolfronta registaro, kiu celis kreskigi ĝis la laboristaj klasoj vivon el multe pli bona kvalito, tio, laŭ Jean Zay, kio necesis la kulturon kaj instruadon, samgrade kiel la distraĵoj, tiuj famaj "kunpagaj ferioj", kiujn oni pli memoras hodiaŭ kiel simbolaj de tiu epoko.
La efektivaj reformoj
Kaj en la administra cirkulero de 1938: «La instruado de Esperanto estas aprobita en la publikaj lernejoj kadre de soci-edukaj agadoj. La lernantoj kiuj deziras lerni esperanton estas instruitaj ene de la lernejo de nepagita fakinstruisto.»
Mher Mkrtĉjan
Infanaĝo
Mher "Frunzik" Mkrtĉjan naskiĝis en Leninakan (nuntempa Gjumri), filo de Muŝegh Mkrtĉjan kaj patrino Sanam Mkrtĉjan, kiuj ambaŭ estis orfaj pluvivantoj de la Armena genocido. Muŝegh Mkrtĉjan fuĝis al Gjumri el la provinco Muŝ dum Sanam evitis la genocidon en Van. Liaj gepatroj renkontiĝis dum ili laboris en loka teksaĵfabriko Leninakan kreita en la 1930-aj jaroj, kun Muŝegh poste laboranta kiel masonisto kaj Sanam kiel telerlavisto.
Powys
Powys enhavas la antaŭajn graflandojn Montgomeryshire kaj Radnorshire, la plejparton de Brecknockshire, kaj malgrandan parton de Denbighshire. La regiono estas tre monta. La plejgranda urbo estas Newtown (Y Drenewydd), kiu enhavis iom malpli ol 12,800 loĝantojn en 2001 laŭ la tiujara censo. Inter aliaj lokoj estas:
Leopoldo
Regnestroj
Kun vivojaroj.
Renan BE
Najbaraj komunumoj
La komunumo Renan limas en nordo al La Ferrière, en oriento al Sonvilier, en sudo al Val-de-Ruz (NE) (respektive antaŭ la komunuma kuniĝo en sudsudoriento al Chézard-Saint-Martin, en sudo al Cernier, en sudsudokcidento al Fontaines), kaj en okcidento al La Chaux-de-Fonds (NE).
Praděd
Praděd (germane Altvater) (1491metroj super marnivelo) estas monto en Ĉeĥio, situanta surlime inter Moravia-Silezia Regiono kaj Regiono Olomouc. Ĝi estas la plej alta monto de la montaro Hrubý Jeseník kaj de Ĉeĥa Silezio entute. Ĝenerale temas pri la kvara plej alta monto de Ĉeĥio. Regas sur ĝi kruda vetero, la averaĝa dumjara temperaturo ne superas unu gradon super nulo. Sur la pinto staras 162 metrojn alta televida elsendilo.
Women's Social and Political Union
Fondo
En 1908 la WSPU elektis siajn famajn asociajn kolorojn - purpuro, blanko kaj verdo.
Vila Real
Vila Real estas urbo de Portugalio kaj administra centro de la samnoma distrikto Vila Real - samtempe temas pri unu el 14 municipoj de la distrikto. Laŭ la censo de 2001 en la urbo vivis 16 100 loĝantoj. Vila Real situas en la nordo de Portugalio sur monta ebenaĵo, alta ĉirkaŭ 460 metrojn super la marnivelo, kaj estas ĉirkaŭata de la montoĉenoj Marão kaj Alvão. La historia urbocentro limiĝas fare de la riveroj Corgo kaj Cabril. En Vila Real ĉiujare okazas konata aŭtomobila konkurso, nomata Circuito de Vila Real.
Georgo Vilhelmo (Brandenburgio)
Georgo Vilhelmo (naskiĝinta laŭ julia kalendaro la 3-a de novembro, laŭ gregoria kalendaro la 13-an de novembro 1595 en Cölln ĉe la rivero Spree; mortinta la 1-an de decembro 1640 en Kenigsbergo, Prusujo) el la dinastio Hohencolernoj estis de 1619 ĝis 1640 elektoprinco kaj margrafo de Brandenburgio kaj duko en Prusujo.
Robatkarim
Geografio
Robatkarim situas sur altebenaĵo (kiel plejparto de la lando). Robatkarim troviĝas en 27 km sudokcidente de Teherano.
Bordelo
Bordelo (el la latina bordellum) estas domo aŭ parto de domo, aranĝita por la komerco per prostituado.
Historio
En Mezepoko, episkopoj reguligis la funkciadon de bordeloj.
Okcidenta latinida lingvaro
La sarda kongruas nek en la Okcidenta latinida lingvaro nek en la Orientlatinida lingvaro, kaj ĝi povus estis disigita unue.
Kazimierz Twardowski
Kazimierz Twardowski instruis pli multe ol 30-ajn filozofojn. Inter ili estis plej gravaj polaj psikologoj kaj filozofoj: undefined, Kazimierz Ajdukiewicz, Roman Ingarden, Tadeusz Kotarbiński, undefined, Stanisław Leśniewski kaj undefined.
Laŭ Twardowski la diferenco de objekto de prezento kaj signifo estas ne nur logika sed reala. Ĝi estas konforma kun postea fenomenologio tamen Twardowski estis psikologo. Tial li ne povis antaŭ Husserl esplori ekzemple fenomenojn ne malaprobate psikologismon.
Baliwag
Religio kaj eduko
Plimulto de la loĝantoj estas katolikoj. Ili havas kvin paroĥojn sub la administrado de diocezo de Malolos. En la urbego universitato kaj pluraj kolegioj funkcias.
Norman Lloyd
En la 1930-aj jaroj, li estis metilernanto en la Civic Repertory Theatre de Eva Le Gallienne kaj laboris kun influaj grupoj kiel la unuo Living Newspaper de la Federacia Teatroprojekto, en la "Mercury Theatre" kaj en la "Group Theatre" de Novjorko. La longa profesia asocio de Lloyd kun Alfred Hitchcock ekis per ludado de portreto de Naziisma agento en la filmo Saboteur (1942). Li aperis ankaŭ en Spellbound (1945), kaj estis produktoro de la antologia televidserio de Hitchcock, nome Alfred Hitchcock Presents. Lloyd reĝisoris kaj produktoris epizodajn televicprogramojn laŭlonge de la 1950aj, 1960aj kaj 1970aj jaroj. Kiel aktoro, li aperis ankaŭ en ĉirkaŭ 60 filmoj kaj televidaperoj, kun roloj kiel Bodalink en Limelight, Mr. Nolan en Dead Poets Society (1989) kaj Mr. Letterblair en The Age of Innocence (1993). En la 1980-aj jaroj, Lloyd atingis novan generacion de sekvantoj ludante Dr. Daniel Auschlander, unu el la stelulaj roloj en la medicina dramo St. Elsewhere.
Islamano
1) mahometano, mohamedano k.s.; ĉi tiuj formoj estas evitindaj (kiel prave legeblas en NPIV), ĉar por islamanoj Mohamedo estas ne dio aŭ diulo kiun ili adorus, sed la plejlasta profeto. Islamanoj rigardas ofendo, se oni nomas ilin tiel, ĉar tiuj formoj egalvaloras al la esprimo "adorantoj de Mohamedo" (kvazaŭ kristanojn oni nomus, ekzemple, "jesuistoj" [ne jezuitoj!]).
Tučapy (Dub nad Moravou)
Tučapy situas en katastra teritorio Dub nad Moravou kun areo 15,21 km².
La Hinojosa
Geografio
La areo estas parto de la basenoj de la riveroj Guadiana kaj Júcar.
Nigrakapa tinamo
Konservado
La IUCN klasigas la Nigrakapan tinamon kiel Preskaŭ Minacata, ĉar ties nombroj malpliiĝas. Ĝi estas nune minacata pro etenda senarbarigo kaj habitata degradado kaŭzita de troa paŝtado, kaj ankaŭ lignoproduktado. Tiu specio estas ankaŭ minacata de ĉasado por manĝo. Ĝi suferas ankaŭ perdojn pro agrikulturigo, tamen tiu estas la plej malgrava el la minacoj. La loĝteritorio de tiu specio estas 120,000 km².
János Bethlen (politikisto)
Kariero
Grafo Bethlen post eksterlandaj studoj donos ekzamenon pri juro en 1813 en Marosvásárhely. Ekde 1841 li estis sendito de Udvarhelyszék en landkunveno. Ekde la fino de 1848 li partoprenis en la preparigo de sikulaj taĉmentoj al la lukto de kontraŭimperiestra militaro de Aŭstrujo. En Koloĵvaro li kontribuis al la reestigo de la hungara Nacia Teatro kaj al fondo de Erdélyi Múzeum. Ekde 1865 li denove estis deputito de Udvarhelyszék, reformita eklezia ĉefadministranto.
Beckenried
Beckenried estas komunumo en Kantono Nidvaldo, en Centra Svislando. Ĝi havis 3,231 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
Geografio
Beckenried situas ĉe la bordo de Kvarkantona Lago. Supre de Beckenried en sudo troviĝas la skiregiono Klewenalp, kiu atingeblas ek de la vilaĝo per aertelfero.
Regoledoj
Nomo kaj kulturo
La motivo de tiu nomo estas la flava "krono" de regulus. Pro la legenda referenco al "plej malgranda birdo" kiu iĝas reĝo, la titolo estis tamen transportita al la troglodito en kelkaj lingvoj. La Fajroverta regolo kaj la Orverta regolo estas komune konata ie ankaŭ kiel "fajrokresta troglodito" kaj "orkresta troglodito", respektive, plifortiganta tiel la asocion de la regolo kun la troglodito.
Rezolucio de la Unuiĝintaj Nacioj
Leĝeco
Artikolo 10 kaj 14 de la Ĉarto de la Unuiĝintaj Nacioj priskribas la rezoluciojn de la Ĝenerala Assembleo kiel "rekomendoj"; la rekomendan naturon de la rezolucioj refoje konfirmis la Internacia Kortumo.
Usk (urbo)
Historio
En 1403 la kimra princo Owain Glyndŵr atakis kaj forbrulis la urbon. Post la sekva pacigo, la kastelo parte kadukiĝis.
Herbejtereno
Ekologio kaj biologio
Miksformo de verdlando kaj fruktkultivejo estas la fruktarba herbejo. Pro la daŭre fermita plantkovraĵo verdlando bone protektas kontraŭ erozio. La plantkovraĵo boe protektas la grundon, ankaŭ pro tio, ke ĝi favoras la edafonon kaj zorgas ke fariĝas humo en la grundo.
Saboteur
Saboteur (sabotisto) estas usona pri spionoj streĉ-filmo de 1942 reĝisorita de Alfred Hitchcock kun scenaro verkita de Peter Viertel, Joan Harrison kaj Dorothy Parker. En la filmo stelulis Robert Cummings, Priscilla Lane kaj Norman Lloyd.
La intrigo, kiel multaj de la filmoj de Hitchcock, kunigas morton kun falsa akuzo aŭ identeco. Barry Kane, laboristo de aeronaŭtiko, estas false akuzita pri la bruligo de armilfabriko en kiu li laboris, incendio kiu okazigis la morton de lia plej bona amiko. Por montri sian senkulpon, li entreprenas persekuton tra la tuta lando serĉe de la vera sabotisto.
Aude
Sportokupoj en naturo
En Aŭdeo eblas praktiki ĉiusezone siajn preferitajn aktivaĵojn. Fiŝkaptado en la maro, velado aŭ nenifarado sur la strandoj, golfo en Carcassonne, sportoj en kurantaj akvoj aŭ kanuado en la Alta Valo de Aude, bonfartigado en la banejoj, aŭ ekskursado piede, rajde, montbicikle ... ĉie en la Katara Lando ĉio eblas.
La vojoj aparte aranĝitaj por la ekskursado, kiel la fama "katara pado" aŭ la "Transéquestre" (longa rajdekskursovojo) transportas ĝis la pintlokoj de la regiona historio.
Kasteloj kaj monaĥejoj
Sed ankaŭ eblas boatadi sur la multnombraj lagetoj ombrecaj, piede de la Nigra Montaro aŭ en la Pireneoj.
Auch
Vidindaĵoj
Sidejo de ĉefepiskopejo, Auch posedas grandan katedralon, kiu datiĝas de la 15-a jarcento, kun altaroj kaj elstaraj vitraloj de la 16-a jarcento, kiuj montras triope la malnovtestamentaj profetojn, la novtestamentaj apostolojn kaj la heleno-romiajn sibilojn.
Kulturo
Auch estas grava gastronomia etapo en sudokcidenta Francio.
11829 Tuvikene
11829 Tuvikene estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Kukolo (filmo)
"La filmo estas bonkora, hela kaj tre natura, kion mi ŝatis en ĝi plej multe", - komentas populara rusa kritikisto Aleks Eksler.
Interesaĵoj
Anni-Kristina vere estas sameo, bone parolas en sia lingvo kaj konas multajn tradiciojn kaj folkloraĵojn. Laŭ la vortoj de la reĝisoro Rogoĵkin, kun ŝi konatiĝis ie en festeto Ville Haapasalo (Veikko en la filmo), ŝi eĉ ne estas profesia aktorino, malgraŭ ke kritikantoj ne emas kredi tion, taksante ŝian aktoran laboron vera sukceso.
Romano
Romano estas literatura eposa proza verko, konsistanta el longa rakonto pri image elpensitaj aŭ aranĝitaj faktoj. Romano estas moderna formo de eposo, sed distinge de popola eposo, kie persono kaj popolanimo estas neapartigeblaj, la romano priskribas la vivon de persono kaj socian vivon kiel sendependajn realaĵojn. Plej ofte la romano utiligas du ingrediencojn: rolulo kaj medio, ekzemple Don Kiĥoto de la Manĉo, Robinsono kaj lia insulo ktp.
Romanoj povas esti: biografiaj, aventuraj, detektivaj, hororaj, sciencfikciaj. La vorto romano devenas de la vorto romanz, kiun oni uzis en Francio ekde la 12-a jarcento parolante pri verkoj skribitaj en popola lingvo (lingua romana) aŭ latinida kaj ne en la latina.
Limigo
La bazoj de romano estas la jenaj:
17-a jarcento
Aperis tiam kiel reago al tiuj dubindaj romanoj rakontaron pli noblan kaj altnivela, kun aliro al bukolika etoso, el kiuj Astreo (1607-27) de Honoré d'Urfé, estis eble la plej fama. Oni kritikis tiujn romanojn pro manko de realismo, al kio ties defendantioj argumentis, ke temas reale pri "ŝlosilaj romanoj" (roman à clef), en kiuj kaŝe oni referencis al roluloj de la reala mondo. Tiu estas la linio kiun sekvis Madeleine de Scudéry, per intrigoj kies agado okazas en la Antikveco, sed kies enhavo estis prenita de la reala vivo, kaj la roluloj estas reale ŝiaj amikoj de la literatura etoso de Parizo.
18-a jarcento
La romanoj de komenco de la 18-a jarcento ne estis konsiderataj parto de la "literaturo", sed alia plia elemento komercebla. La centro de tiu merkato estis dominita de fikcioj kiuj asertis, ke temas pri fikcioj kiuj legatas kiel tiaj. Temas pri granda produktado de romanoj kaj finfine alitipa produktado de satiraj romanoj. Tiukadre la romano estis kreskiĝinta, per historioj kiuj estis nek heroecaj nek hegemonie satiraj, sed realismaj, mallongaj kaj stimulantaj per ekzemploj de homaj kondutoj.
Siaflanke en Ĉinio oni skribis fine de la jarcento la lastan de la kvar klasikaj romanoj, nome Rakonto de la ŝtono, nomita ankaŭ Ruĝdoma sonĝo (1792) de Cao Xueqin.
19-a jarcento
Fine de la 18-a jarcento aperis romanoj plenplenaj je melankolia sentimentaleco kiuj malfermas la romantisman periodon kiu tute disvolviĝis en la 19-a jarcento pere de la apero de la historia, psikologia, poezia kaj socia romanoj. La ĝenro atingis sian teknikan perfektecon ĉe la realismo kaj la naturalismo. En tiu epoko la romano atingis sian maturecon kiel ĝenro. Ĝiaj formo kaj estetiko jam restis tiaj preskaŭ sen gravaj ŝanĝoj ĝis la 20-a jarcento: divido en ĉapitroj, uzado de la rakonta pasinteco kaj de ĉioscianta rakontisto.
En Britio, la romantisma romanaro trovis sian plej bonkvalitan esprimon ĉe la fratinoj Brontë (Emily Brontë, Charlotte Brontë kaj Anne Brontë) kaj Walter Scott, kiu kultivis novan tipon de historia romano de tradiciema kaj konservema karaktero, kun agado okazanta en Skotio (pli legendeca ol Anglio, Waverley, Rob Roy) aŭ la Mezepoko (ankaŭ pli legendeca ol la estanteco, Ivanhoe kaj Quintin Durward). En Usono, kultivis tiun tipon de romano Fenimore Cooper, kies plej konata verko estas The Last of the Mohicans. En Rusio, menciendas la romano en verso de Puŝkin nome Eŭgeno Onegin kaj en Italio, La Gefianĉoj de Alessandro Manzoni (1840-1842). La verkoj de Jean Paul kaj E.T.A. Hoffmann estas dominataj de la imagopovo, sed konservis la heteroklita estetiko de la 18-a jarcento, de Laurence Sterne kaj de la gotika romano.
Realisma romano
Per tiu separo en la produktado la romano pruvis, ke estis rimedo por komunikado kaj intima (la romanoj estas legeblaj private dum la ludado de teatraĵoj estas ĉiam publika okazaĵo) kaj publika (la romanoj estas publikigataj kaj tiel ili iĝas io kiu tuŝas la publikon, eĉ la tutan nacion, kaj ties vivajn interesojn), nome rimedo de persona vidpunkto kiu povas tuŝi la tutan homaron. Novaj formoj de interagado inter la aŭtoroj kaj la publiko montris tiujn disvolvigojn: la romanistoj faris publikajn legadojn kaj prelegojn, ricevis prestiĝajn premiojn, akceptis intervjuojn en amaskomunikiloj, partoprenis en sociaj kaj politikaj eventoj kaj iel agadis kiel la konscio de nacio. Tiu koncepto de la romanisto kiel publika figuro aperis laŭlonge de la dua duono de la 19-a jarcento kaj akceliĝos dum la 20-a jarcento.
20-a jarcento
La plej gravaj sociaj procezoj de la 20-a jarcento estis reflektitaj per kaj en romanoj, ekzemple la seksa revolucio. D.H. Lawrence riskis cenzuron kun Lady Chatterley's Lover, publikigita en Italio en 1928, kaj en Britio nur en 1960. Henry Miller kreis ekvivalentan skandalon kun Tropic of Cancer (1934) en Usono. La erotika romano Histoire d'O de Anne Desclos (1954) kaj Lolita de Vladimir Nabokov (1955) ĝis Les Particules élémentaires de Michel Houellebecq (1998) estas rakontoj de malobeo kiam la romano repoziciigas publikon vid-al-vide de sekseco.
81 (nombro)
Okdek unu (81) estas la natura nombro kiu sekvas 80 kaj antaŭas 82.
Ottův slovník naučný
La unua kajero anstataŭ en januaro 1887 aperis nur la 25-an de januaro 1888. La vortaro vekis grandan intereson, unuaj kajeroj aperadis en eldonkvanto de 40 mil ekzempleroj. Librovendistoj atendis ilin rekte antaŭ la presejo kaj tuj transportis al sia librovendejo. La intereso dum la jaroj iom post iom malkreskis kaj la lastaj volumoj aperis en eldonkvanto ĉirkaŭ 10 mil ekzempleroj. Pro la intereso de la publiko la enciklopedio fariĝis tutnacia verko, al kiu kontribuis 1 100 aŭtoroj sub 52 redaktoroj. Oni ne sukcesis eldoni 3 kajerojn monate, kiel estis planite, la eldonado daŭris dudek jarojn, sed anstataŭ planitaj 6 volumoj ĝi atingis fine 28 volumojn (en 1908).