cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Eŭropa Futbal-Ĉampionado 1964
La fina parto de la 2-a Eŭropa Futbal-Ĉampionado (oficiala nomo "UEFA EURO" 1964) okazis inter la 17-a kaj la 21-a de junio 1964 en du urboj de Hispanio, nome en Madrido kaj Barcelono (Katalunio). Kiel en la antaŭa, unua eŭropa ĉampionado, la lando de la lastaj kvar matĉoj nur fiksiĝis kiam restis nur kvar konkursantaj teamoj el la komence 29 teamoj de la kvalifikiga fazo. En la eŭropa federacio tiam membris sume 33 naciaj asocioj: la teamo de Kipro pro la enlanda milito maltrafis ĝustatempe aliĝi, tiu de Finnlando pro politikaj kialoj ne volis partopreni, la skota futbala federacio estis en organiza trastrukturiĝo kaj tial maltrafis la aliĝon, kaj la - sporte forta - nacia teamo de okcidenta Germanio ne partoprenis, ĉar ties tiutempa trejnisto, Sepp Herberger, iom kaprice anoncis ke li "ne vidus ajnan utilon en tia aranĝo" kaj konsiderus ĝin "tempomalŝparo".
En du paroj la teamoj interbatalis en la duonfinalo, la malgajnantoj de tiuj matĉoj konkuris pri la turnira tria pozicio, kaj la du gajnintaj teamoj de la duonfinalaj matĉoj, do la teamoj de Hispanio kaj Sovetunio, komparis siajn fortojn en la finalo, kiu okazis je la 21-a de junio 1964 en Madrido.
Rukieten
Al la teritorio apartenas la komunumoparto Göldenitz.
La marrana
Analizo
La uzado de porkino, kiel "leit motiv" (eĉ en la titolo) plenumas diversajn rolojn: aludo al la afero de la judoj, aludo al manĝonecesoj (porko havigis manĝaĵon por la tuta jaro por kamparana familio, kaj porkino specife ebligis havi porkidojn), aludo al malalta socia nivelo de ambaŭ protagonistoj,, ŝerca aludo al la akompano de ĉefrolulo fare de porkino, malnobla kompare kun akompano fare de ĉevalo, viro, virino, amatino ktp.: La roluloj foje amas amuze la porkinon pli ol ajnan aliulon.
Oeschgen
Historio
La unua dokumenta mencio de Oeschgen datiĝas el la jaro 1234 kiel Escecon.
(11472) 1981 SE9
(11472) 1981 SE9 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio de Perto, en Bickley (Okcidenta Aŭstralio).
Maĉvanska Mitrovica
Maĉvanska Mitrovica, serbe Мачванска Митровица, slave Mačvanska Mitrovica estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojevodio, en distrikto Srem (regiono), en municipo de Sremska Mitrovica.
Lipovec
Lipovec estas nomo por pluraj vilaĝoj aŭ lokoj en pluraj distriktoj en Ĉeĥio, Slovakio kaj Ukrainio.
Alpatláhuac
Sociogeografio
En la jaro 1995 en la komunumo vivis 8985 personoj. En la jaro 2000 temis pri 8573, do temis pri kresko / malkresko je -0.93 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 7194 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 26 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al 0.36 % de la loĝantoj.
Interligo de Baha'u'llah
Progresa Revelacio
La progresa revelacio estas kerna instruo de la Bahaa Kredo. Ĝi sugestas, ke la religia vero estas iom post iom revelaciita de Dio laŭ tempaj cikloj tra sinsekvo de diaj Senditoj, kies instruoj konformiĝas al la bezonoj de la medio, en kiu ili aperas. La Bahaaj instruoj konsideras la dian originon de pluraj mondreligioj kiel diversajn etapojn en historio de unu religio, kies la formo plej nova (sed ne lasta) kaj do plej taŭga por moderna socio estas la revelacio de "Bahá'u'lláh".
La Granda Interligo de Báb
Tiuj babanoj, kiuj ne agnoskis Bahá'u'lláh-on kiel "Tiun, kiun Dio manifestos" anoncitan de Báb, estas konsideritaj de la bahaanoj kiel "rompantoj" de la Granda Interligo de Báb, kiu skribis :
La Malgranda Interligo de Bahá'u'lláh
‘Abdu'l-Bahá deklaras, ke ĉiuj kontaktoj kun ili estas nepre evitendaj. Tiu ekskomuniko estas tiel strikta kaj severa, ke "rompantoj" foje decidas malbahaaniĝi por konservi normalajn rilatojn kun bahanoj.
Dániel Csapó
Dániel Csapó [ĉapO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Csapó Dániel estis hungara oficisto, parlamenta deputito, bienulo, tekstopoeto. Lia nobela antaŭnomo estis tagyosi [tadjoŝi].
Batalo de Civitate
La batalo de Civitate (konata ankaŭ kiel batalo sur Fortoro) okazis la 18-an de junio 1053 kaj vidis kontraŭmetitaj la Normandojn de Umfredo de Altavilla kaj la armeo de ŝvaboj, italoj kaj longobardoj kaj bizancanoj koaliciigitaj de Leono la 9-a, kun rotoj de la bizanca imperio, gvidita de la duko Gerardo de Lorena kaj Rodolfo de Benevento, La venko de Normandoj signis la komenciĝon de longa konflikto finiĝinta en 1059 per la rekono de iliaj konkeroj en la Suda Italio.
Alveno de Normandoj en Suda Italio
Laŭlonge de diversaj jaroj normandoj pretis sian militan deĵoron al la plej malavaraj ofertantoj, ĝis kiam 1030 la duko Serĝo la 4-a de Napolo feŭde proponis al Rainulfo Drengot la Grafejon de Aversa. Tiu feŭdo konstituis la unuan teritorian radikiĝon de la normandoj en Italio, startpunkto de sinsekvaj akiroj-konkeroj en la Suda Italio.
NGC 5209
NGC 5209 (aliaj indikoj — UGC 8522, MCG 1-35-2, ZWG 45.9, NPM1G +07.0328, PGC 47654) estas galaksio en konstelacio Virgo.
S̈
Ne-lingva uzado
En kemio la litero S simbolas sulfuron, kaj en strukturaj formuloj du punktoj povas simboli paron da elektronoj. Do S kun du punktoj simbolas atomon de sulfuro kun izolita paro de elektronoj.
Alto Lucero de Gutiérrez Barrios
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 25893 loĝantojn. El tiuj estis 12737 viroj kaj 13156 virinoj. La komunumo havas surfacon de 725.5 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 19 gradoj kaj 37 minutoj norda latitudo kaj 96 gradoj kaj 44 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 1080 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
Fontoj: Statistikoj de la INEGI
Eksteraj ligiloj
http://www.e-local.gob.mx/work/templates/enciclo/veracruz/municipios/30009a.htm
Stampilo (noblaj metaloj)
Komunaj stampoj kaj eŭropaj stampoj
The multi-nivela figuro de la komuna kontrolmarko estas pesilo, supermetita, pri oro, de du sekcantaj cirkloj, pri plateno, de diamantoformo, kaj pri arĝento de  marko en la formo de la latina litero "M".
Grandkapa klangulo
Kutimaro
La Grandkapaj klanguloj evoluigis sian malgrandon por kadriĝi en la nestokavaĵo de sia "metabiota" gasto, nome pego, la Brustornama pego. Pro sia malgrando, ili estas tre aktivaj, kaj konstante plonĝas eltene de tre alta metabolo. Ili ne tendencas grupiĝi en grandaj aroj; grupoj estas kutime limigataj al malgrandaj nombroj. Unu anaso deĵoras kiel sentinelo, atentante pri predantoj dum aliaj en la grupo plonĝas serĉe de manĝo. La Grandkapaj klanguloj estas inter la lastaj akvobirdoj kiuj abandonas la reproduktejojn kaj unu el plej akurataj migrantoj en la mondo, kiuj alvenas al siaj vintrejoj post mallarĝa tempero.
Naturkatastrofo
Tertremoj
Tertremoj okazas ĉiutage, sed la plimulto de ili ne kaŭzas grandan detruon. Fortaj tertremoj povas kaŭzi grandegajn detruojn kaj mortigi homojn. Tiaj tertremoj ĝenerale havas fortan komencan tremon, kaj malpli fortajn postajn tremojn, kiuj povas etendiĝi dum pluraj tagoj. La punkto sub la tersurfaco, kie originas tertremo, nomiĝas hipocentro. La punkto sur la tersurfaco rekte super la hipocentro nomiĝas epicentro.
Ĉe la surfaco de la Tero, sismoj manifestas sin per vibrado, skuado kaj foje delokiĝo de la grundo. La vibradoj povas varii en magnitudo. Sismoj estas kaŭzitaj plejparte de forperdo ene de geologiaj faŭltoj, sed ankaŭ de aliaj okazaĵoj kiel ekzemple vulkana agado, terglitoj, mineksplodoj, kaj nukleaj testeksplodoj. Sismoj memstare malofte mortigas homojn aŭ faŭnon. Estas kutime la sekundaraj okazaĵoj kiun ili ekigas, kiel ekzemple konstruaĵkolapso, incendioj, cunamoj (sismaj marondoj) kaj vulkanoj, kiuj rekte estas fakte la tialo por homa katastrofo. Multaj el tiuj povus eventuale esti evititaj per pli bona konstruo, sekurecosistemoj, frua averto kaj planado. Kelkaj el la plej signifaj sismoj en lastatempaj tempoj estas la jenaj:
Frua Esperanto-gazetaro
Ĉinujo
La unua ĉina gazeto aperis en Parizo, bele litografita kaj aranĝita kun multege da zorgo: kaj amo, estis Ĥina Esperanta Revuo poste Elina Esperanta Revueto. Ĉar en Ĉinujo la presigo de Esperanto-gazeto estis ankoraŭ pli malfacila ol en Japanujo, la unua gazeto presita estis nur La Mondo (nov. 1911). Sekvas Ĥina Esperantisto, La Verda Lumo, Oriento, La Espero kaj 12 aliaj. Klasbatalaj gazetoj aperis en Ĉinujo pli frue ol en aliaj landoj: Ĥina Socialisto, Voĉo de la Popolo (multfoje malpermesata, sed ĉiam oni trovis vojon por denove eldoni numeronron, pli ol 33 numerojn), kaj 4 aliaj.
Hindujo (hodiaŭ Barato kaj Indonezio)
En Brita Hindujo, dum 1906-08 aperis du bonaj gazetoj: La Pioniro kaj La Stelo de l' Oriento sed la eldonantoj ne estis indiĝenoj kaj la situacio ŝajnis same kiel ĉe la Filipinaj Insuloj, kiam la fervoraj iniciatintoj forlasis la landon, la movado ĉesis. Ankaŭ la provo en 1925, eldoni La Mahaprakaso (La Torĉo-Lumo de Esperanto) tion ne povis ŝanĝi. De nov. 1933 aperas en Bruselo gazeto Hindujo por klerigi la Esperantistaron pri la hindaj vivo kaj aferoj. Nederlanda Hindujo havis tre modestan movadon ek de 1923, kiam la Nederland Indische Esperanto Vereen eldonis propagandan folion Esperante. De nov. 1925 aperas la unua Esperanto-gazeto eldonata de indiĝenoj: Hinda Esperantisto, oficiala organo de la Unuiĝo de Germana Esperantistoj en Nederlanda Hindujo.
Baltaj Landoj
Latvujo. Ondo de Daŭgava apr. 1925; Proleta Esperantisto de dec. 1931-febr. 1933.
Hungarujo
Grava gazeto estis La Verda Standardo. Ĝi evoluis jene: Esperanto (novembro 1904), Hungara Esperanto (jan.-apr. 1905), Esperanto (majo 1905-marto 1907) kaj poste La Verda Standardo. Kiam en 1908, La Verda Standardo ĉesis esti oficiala organo de HES, tiu societo eldonis de majo 1908-junio 1909 aŭt. folieton Sciiganton, kiu en marto 1909 estis anstataŭata per Hungara Esperantisto. Sed kiam Hungara Esperantisto devis pro ekonomiaj kaŭzoj ĉesi en 1911, oni estis devigata denove elekti La Verda Standardo kiel oficiala organo. Ĝi restis tiu ĝis la ĉeso en dec. 1915, sed kun mallonga interrompo, kiu kaŭzis multan ĉagrenon kaj disputojn kaj dum kiu HES eldonis en Eger Magyar Esperantujsag kaj aŭt. Oficialaj Raportoj de HES. Post la Unua mondmilito reaperis kiel oficila organo Hungara Esperantisto de julio 1918-febr. 1926. Provizore aperis en 1926 Hungarlanda Informilo (oficiala organo) kaj fine en jan. 1928 de la societo esta ricevita nova organo Hungara Heroldo. Aperis ankoraŭ ĉ. 10 aliaj gazetoj. La laborista HESL havis de jan.- julio 1923 Antaŭen kaj poste fakon en granda kultura gazeto Munkaskultura, kiu akceptis de apr. 1925 Esperantan subtitolon. Kiam M. pro ekonomiaj kaŭzoj devis en 1928 malaperi, oni reprenis la eldonon de Antaŭen (sed aŭt). Plue du laboristaj grupoj eld. Bultenojn.
Italujo
La unua Esperanto-organizo en Italujo eldonis jam de 1902 ĝis 1904 L' Esperantista. Ĝin sekvis en 1905 Gefrataro Esperantista, 1905-1906 Cirkulero, 1906-1907 Idealo, organoj de Sicilia Federacio Esperanta kaj 1908-1909 Notizie Esperantiste, eldonita de Junula Amikaro Esperantista de Palermo. En marto 1910 estis fondata Itala Esperantista Federacio (IEF), kiu tuj eldonis propran bultenon: Atti della Federazione Esperantista Italiana, kvankam la Palermaj samideanoj ofertis Itala Esperantisto, kiu komencis aperi en julio/aŭgusto 1910. En 1911 fondiĝis en Ĝenovo konkurenca Itala Esperanto-Asocio (IEA) kaj ĝi akceptis la periodaĵon "Itala Esperantisto" kiel oficialan organon, ĝis fine la italaj Esperantistoj kuniĝis en Itala Esperantista Federacio kun Itala Esperantisto kiel organo. En septembro 1919 ĝis oktobro 1920 Itala Esperantisto ŝanĝis la titolon al Esperanta Itala Revuo, de novembro 1920 ĝis aŭgusto 1921 denove nomata Itala Esperantisto. Ĝi eniris en septembro en L'Esperantista kiu jam aperis de januaro 1913 ĝis aŭgusto 1917 kaj de 1920 kiel organo de la en 1912 fondita Itala Katedro de Esperanto. En januaro 1923-decembro 1927 L'Esperantista estis nomata Itala Esperanto-Revuo, januare 1928-decembro 1929 denove L'Esperantista kaj januare 1930-decembre 1931 Revista Italiana di Esperanto, por adepti denove en januaro 1932 la malnovan titolon L'Esperantista kun tag-gazeta formato (en 1932 en formato 50x35 cm kaj, de 1933 52x37 cm).
Kroatujo kaj Serbujo
En Kroatujo aperis antaŭ la Unua mondmilito Kroata Esperantisto, La Zemuna Esperantisto kaj La Zenuma Stelo kaj, en Serbujo, Serba Esperantisto. Post la milito d-ro Maruzzi provis per la Provo, ĉu Jugoslavio estas matura por Esperanto movado; ĉar li sukcesis, li daŭrigis la eldonon sub la nomo Konkordo ĝis 1929. Plue aperis: Komenco, Sudslava Poŝto; Monda Kuriero, Bulteno (de studentaj Esperantistaj organizaĵoj) kaj de julio 1932, La Suda Kruco.
Rusujo
Dum la lastaj jaroj la granda ondo de Esperantaj gazetoj ebeniĝis kaj ni preskaŭ nur trovas ankoraŭ la gazetojn eldonitajn de la SEU.
Usono
La unua gazeto estis Amerika Esperantisto (okt.-dec. 1906 L'Amerika Esperantisto). La en 1905 fondita AEA ne elektis ĝin kiel oficiala organo, sed kreis novan The American Esperanto Journal. Nur post la unua kongreso en Chautauqua 1908 fine Amerika Esperantisto fariĝis la oficiala organo de la asocio. La krizon, kiun travivis en 1933 Usono, ankaŭ travivis la asocio kaj ankaŭ Amerika Esperantisto: la unuan fojon dum - sia 27 jara ekzistado ĝi aperas ek de nov. 1933 aŭtografite. Entute aperis - laŭ la praktika emo de la loĝantoj-- nur malgranda aro (ĉ. 25) da gazetoj, plej multe instruaj aŭ de bonfaraj societoj.
Aŭstralio kaj Novzelando
La gazetoj aperintaj antaŭ la unua Mondmilita, nome La Aŭstralia Verda Stelo, The Aŭstralian Esperantist (poste fako en Benalla Independent) kaj The New Zealand Esperantist havis nur mallongan vivon. De julio 1920 aperas regule monate La Suda Kruco, oficiala organo de Aŭstralia Esperanto-Asocio (AEA).
Metereologio
Por eluzi la observojn de la diversaj meteorologiaj stacioj la uzo de mondlingvo povas esti grandvalora kaj jam antaŭ la Unua mondmilito oni dufoje provis Esperanton por tiu celo. En apr. 1909-nov. 1910 aperis en Durango (Meksiko) Monata Ĵurnalo de la Meteorologio (post julio 1909, Monata Gazeto de la Metereologio). Observejo de l' Instituto Juarez kun multaj metereologiaj tabeloj (ĝis junio 1909: 8 p. 32x21 poste: IV+16, 21x17). En jan.-dec. 1911 R. Duyos eldonis en Valencio eĉ semajnan metereologian gazeton La Korespondanton (entute 44 kajeroj po 12 p. 22x16.) - -La vigla estro de la Aerologia Observatorio en Tateno (Japanio) d-ro W. Oishi eldonis jam de jan. 1927 tute regule trifoje monate Bultenon), enhavante tabelojn kaj diagramojn; ĉiu numero enhavas 4-6 p. 27x20. Por pli detaligi la datojn, aperas ĉiujare ampleksa Raporto parte ilustrita kun 136-332 p. 30x23. Krom tiuj la observejo eldonas dufoje ĉiujare: Observadoj meteorologiaj kaj aerologiaj faritaj en la Aerologia Observatorio de Tateno IV+54 p. 26x19. Tiu agado de d-ro Oishi estas vere progresema, sed tro mal-multe atentata.
Sociaj Sciencoj
Politika Sociala Revuo, Parizo; estis intencate eldoni ĝin kvaronjare, sed ĝis febr. 1934 aperis nur la provnumero (julio 1932) kaj la unua n-ro (marto 1933) kun IV+80 p. 25x17 kun bonegaj artikoloj pri ĉiaj problemoj de la socia vivo.
Pedagogio
Gajni la instruistojn por iu movado estas tre grava pro la influo, kiun oni gajnas per ili je la infanoj. La unua gazeto estis la hispana La Educacion La Edukado en Almería, kiu aperis en hispana kaj Esperanta lingvoj. La eldonon depure pedagogia gazeto oni jam priparolis dum la UK 1907, sed nur en nov. 1908 du entuziasmaj Esperantistoj en Bystřice-Hostýn, la instruistoj Čejka kaj Krumpholc, eldonis la unuan n-ron de Internacia Pedagogia Revuo. Pro financaj kaŭzoj ĝi devis ĉesi en la fino de 1910. En 1912 Jan JACOBS en Antverpeno reprenis la eldonon, plenumis ĝin ĝis julio 1914 kaj reeldonis ĝin post la milito de aŭg.-sept. 1921-junio-julio 1922. IPR estis organo de la Internacia Asocio de Instruistoj, kunigo de burĝmoderaj instruistoj. Post la Unua mondmilito eniris ankaŭ en la vicojn de la instruistaro la ideoj de proletaro kaj de klasbatalo kaj multaj eksiĝis el IAI por fondi TAGE. Tiujn ideojn esprimis la gazeto Novaj Tempoj. En jan. 1927 ĝi akceptis la titolon Internacian Pedagogian Revuon. De tiu tempo la gazeto estas plie faka gazeto kaj forlasas la akran klasbatalan programon. Por disvastigi la klasbatalajn ideojn tra la tuta tero, Boubon en Orleanso eldonas de febr. 1925 Tutmondan E-istan Pedagogian Servon. Rusa pedagogia gazeto en Ĥarkovo eldonas de jan. 1926 resumfolion La Vojon de Klerigo, kiu havis dum kelka tempo ankaŭ francan kaj germ. aldonojn tradukitajn laŭ la Esperanta teksto. La n-ro de jan. 1931 nomiĝis Komunisma Klerigo. Por informi pri la sovetaj ideoj kaj disvastigi ilin, estis eldonita en Moskvo de majo 1929-majo 1930 Soveta Pedagogia Revuo, kiu poste fariĝis Soveta Pedagogia Biblioteko. - Krom tiuj gravaj gazetoj ekzistas ankoraŭ sciigoj de ligoj, kiel ekz. Vereinsmitteilungen, Esperanto-Vereinigung deutscher Lehrer; Esperanto-Vereinigung Sachsischer Lehrer; Bulteno de SIEF (Sveda Instruista Esperanto-Federacio).
Profesioj
Pro la ĉiam pli kaj pli internaciiĝinta krimularo la polico devus havi la plej grandan intereson je interpopola komprenigilo. Tion frue ekkonis A. Marich en Budapeŝto, kiu eldonis jam en sept. 1908 Polican Revuon. La Esperantisto en Leipzigo havis en 1911 aldonon Polican Esperantiston. Post la Unua mondmilito de Marich estis fondita Tutmonda Polica Ligo kaj de apr. 1922 ĝis majo 1928 eldonis gazeton La Policiston. Sed li ne sukcesis kunigi la tutan internacia movadon pro sia aŭtokrata kaj diktatora maniero, bankrotis ĉio de li fondita kaj en 1930 fondiĝis Internacia Polica Ligo, kiu uzis kiel organon Esperanto (UEA), kaj de jun. 1933, Internacia Polica Bulteno (kun la sama titolo aperis gazeto ankaŭ de apr. 1911 ĝis jul. 1924).
Studentoj
Kvankam en kelkaj landoj, kiel ekz. Germanio, Hungario (La Pioniro) kaj Bohemujo (Studento) la Esperanta studenta movado bone ekfloris en diversaj jaroj, la internacia movado ne progresis. La en 1909 fondita "Ĉiostudenta Asocio" eldonis de 1910-12 Gestudentaj Interesoj. Krom ĝi ekzistis "Universala Studenta Unio" kun organo La Tribuno (Utiel, Hispanio). Provoj revivigi la movadon inter la Mondmilitoj ne sukcesis.
Laboristaj kaj klasbatalaj
En 1906 fondiĝis Tutmonda Labora Societo, kun organo Laboro. Preskaŭ samtempe eliris Rondiranta Folio por la kreado de Tutmonda Socia Revuo, kiu en jan. 1907 fariĝis Internacia Socia Revuo. UEA fondis en 1911 specialan laboristan fakon kaj donis al Especialan aldonon Laborista Bulteno. Tuj post la Unua mondmilito la franca gazeto Le Travailleur Espérantiste havis rubrikon kaj poste aldonon en Esperanto: Esperantista Laboristo; en febr. 1920 ĝi fariĝis memstara, por akcepti en okt. 1921 la titolon Sennacieca Revuo, aperante monate kun la formato 30x22. De okt. 1923 ĝi havis sub la sama titolo literatur-sciencan aldonon kun la formato 23x14, kiu estis la daŭrigo de La Nova Epoko (Moskvo). En okt. 1924 ĝi tituliĝis Sennaciulo kun formato 32x23 kaj oni daŭrigis la aldonon memstare sub la titolo Sennacieca Revuo kaj kun la malgranda formato de 23x14 enhavo: Literaturo-Scienco-Pedagogio) ĝis sept. 1928, por reakcepti de okt. 1928-febr. 1933 la titolon La Novan Epokon kaj de marto 1933 denove la titolon Sennaciecan Revuon (31x23). Sennaciulo aperis ĉiusemajne ĝis jan. 1932, dusemajne ĝis jan. 1933 kaj de febr. 1933 monate; ĝi havas monatan aldonon La Lernanto. Spite la devizo "Proletarioj tutmondaj unuigu vin", regis granda disigo kaj bedaŭrinda kontraŭbatalo. Ni vidas tion jam el la gazetoj: antaŭ la Unua mondmilito Internacia Socia Revuo kunigis ankoraŭ ĉiujn laboristojn (krom kelkaj malgrandaj grupoj kiel ekz. la anarkistoj ktp.), sed post la milito ĉio ŝanĝiĝis. Krom la cititaj SAT-gazetoj ni trovas nun: Service de la Presse (eldonita en nov. 1924-33 tute en Esperanto aŭtgrafite de la Internacia Asocio de la Laboristoj) kaj Libera Laboristo (de la Tutmonda Ligo de Esperantistaj Senŝtatanoj en aŭg. 1925-aŭg. 1931). La ĵus citita asocio kaj ligo kuniĝis en 1932 kun la anarkistoj en la Internacia Laborista Asocio kaj de ĝi estis eldonita Esperanta Revuo. Plue citindaj: Informservo (de Anarkista Junulara Internacio), Internaciisto (de SAT-opozicio poste Internacio de Proleta Esperantistaro, inspirita de la rusoj) aperanta en Berlino kaj post la germana reĝimŝango en Moskvo sub la nova titolo Sur Posteno, La Anarkisto (Tokio), Internacio de Socialista Kunlaboro, kun bonegaj artikoloj pri socialismo, ekonomio ktp.) daŭrigata post marto 1933 per La Kritika Observanto (Malakoff, Francio), Cirkulero (de Socialista Frakcio), Ĉirkaŭ la Globo poste Sennaciista Bulteno (aperanta en Novjorko) kunigita en jan. 1933 kun la germana Sennaciista Bulteno (aperanta en Stutgarto), kiu poste estis translokata al Pilzeno, Proleta Studanto, Fajrero. Menciindaj estas ankoraŭ la Proleta Esperanto-Korespondanto, kiu aperis en multaj lingvoj kaj volas doni materialon al la nacia gazetaro.
Altotonga
Sociogeografio
Fontoj: Statistikoj de la INEGI
Eksteraj ligiloj
http://www.e-local.gob.mx/work/templates/enciclo/veracruz/municipios/30010a.htm
Vince Augustin (kuracisto)
Vince Augustin [aŭgustin], laŭ hungarlingve kutima nomordo Augustin Vince estis hungara kuracisto, kuracisto pri internaj malsanoj, radiologo. Lia familia nomo foje aperis en formo Augusztin.
Preĝejo Naskiĝo de Maria (Belváros)
Preĝejo de Naskiĝo de Maria estas romkatolika preĝejo en Hungario, en urbo Budapeŝto, en distrikto Belváros-Lipótváros. La preĝejo estas konata, kiel "universitata preĝejo", ĉar ĝi apartenas al la katolika universitato ekde 1786.
Ugo Benzi
Vivo
En la 24-a de novembro 1413, Nikolao la 3-a d'Este lin vokas al Parmo okaze de la malfermo de la universitato por instruado de medicino. Tie li restis dum kvar sinsekvajn jarojn, jaroj aparte plenaj je lavoroj, kie li verkis tri el siaj ĉefaj komentoj, unu al Galeno, la aforismoj de Hipokrato kaj Aviceno kaj kelkaj "Quaestiones rerum naturalium" ("Demandoj pri naturaj aĵoj").
Centrisma Alianco (Francio)
Centrisma Alianco estas franca politika partio laŭ centrisma tipo, fondita la en Parizo surbaze de la asocio « Rassembler les centristes » (esperantlingve "Kunigi la centristojn") kaj kies prezidanto estas Jean Arthuis.
Ĥan Bahlum la 2-a
Ĥan Bahlum ankaŭ konata kiel K'inich K'an B'alam la plej juna naskiĝis en la 23-a de majo 635 kaj mortis en la 20-a de februaro 702. Li estis reĝo de maja ŝtato Baakalo, kies ĉefurbon oni nomas hodiau Palenko.
Gravensteen (Gent)
La Gravensteen - kastelo de la grafoj - estas monumenta burgo en la urbocentro de Gento.
Mezepokaj kampadejoj en la Gravensteen
La 'Dienst Monumentenzorg' - servo por monumentoj - organizas kunlabore kun la aspc 'Gentsche Gesellen - Levende Middeleeuwse Geschiedenis', regule kavalirokampadejojn semajnfinajn en la Gravensteen.
Blukresta Montaro
Geografio
La Blukrest-montara Parkvojo laŭkuras 755 km da krestoj de sudaj Apalaĉaj Montoj kaj ligas du naciajn parkojn ( Nacia Parko Ŝenandoah kaj Granda Fumplen-montara Nacia Parko). En multaj lokoj laŭlonge de la parkvojo, ekzistas metamorfaj rokoj ( gnejso) kun falditaj zonoj de hele kaj malhele koloraj mineraloj, kiuj foje aspektas kiel la faldoj kaj turniĝoj en marmorokuko.
NGC 5211
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Ken Yorii
Ken Yorii (寄井 憲, n. ) estas japana futbalisto.
Mineralogio
La Internacia Mineralogia Organizo estas organizo kiu nomas kaj kategoriigas mineralojn tutmonde. Tiam 2004, estas pli ol 4000 specoj de mineraloj nomitaj de la IMA. El tiuj, 150 estas abundaj, 50 estas abundetaj, kaj la aliaj estas raraj.
Sisseln
Najbaraj komunumoj
La komunumo Sisseln limas en nordo al la germanaj komunumoj Bad Säckingen kaj Murg, en oriento al Kaisten, en sudo al Eiken, en sudokcidento al Münchwilen, kaj en okcidento al Stein.
Historio
Sisseln estas unu el la plej novaj vilaĝoj de la tuta kantono. Supozeble ĝi estiĝis en la dua duono de la 18-a jarcento, kiam loĝantoj de la antaŭaustria komunumo Eiken fondis en Sisseln eksteran setlejon. Kiel parto de la Frick-Valo, la loko tiam apartenis al la Habsburgoj.
Viet Thanh Nguyen
Biografio
Viet Tan Nguyen naskiĝis la 13-an de marto 1971 en la urbo Banmethuot, Vjetnamio. Liaj gepatroj elmigris en 1954 de Nord-Vjetnamio suden al la Respubliko de Vjetnamio.
Kreiveco
Pro la debuta romano de Viet Tan Nguyen "Sympathising" (Kompatado) en 2016 li ricevis la premion Pulitzer kaj jenajn premiojn: "Edgar Alan Poe", "Andrew Carnegie" de la Usona Biblioteko-Unuiĝo, "Dublina Literaturo" (2017), "Center for Fiction First Novel Prize", samkiel la azi/pacifikajn usonajn premiojn por fikcia literaturo. La romano "Sympathising" fariĝis la libro de la jaro laŭ The New York Times kaj Wall Street Journal.
Oinikhol Bobonazarova
En 2013 ŝi fariĝis la unua virino kiu kandidatiĝis por la prezidentaj balotoj en Taĝikio, sed ŝia kampanjo malsukcesis kolekti sufiĉan nombron da subskriboj por daŭrigi
Lepro
Dum la antikveco kaj mezepokoj, ĉefe en Biblio, multaj haŭtmalsanoj estas ankaŭ nomataj lepro krom la hanseniaso.
1109 Tata
110 Tata estas mezgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la hungaria urbeto Tata.
Baladou (stacidomo)
Baladou estas fermita franca stacidomo sur linio -, situanta en  Baladou, en departemento Lot, regiono.
Moŝenskoj (distrikto)
Geografio
Oriente la distrikto de Moŝenskoje najbaras kun la distrikto de Pestovo, norde – kun la distrikto de Ĥvojnaja, okcidente – kun la distrikto de Boroviĉi, sude – kun la Tverja provinco.
En la de la distrikto ekzistas 61 lagoj, kies komuna areo estas 9309 ha. La plej granda lago de la distrikto estas Meglino, kiu situas sur la limo kun la distrikto de Pestovo.
Trnové Pole
Trnové Pole (Dornfeld) estas municipo en Ĉeĥio, en distrikto Znojmo en Sudmoravia regiono. Vivas ĉi tie.
Sigmarszell
La komunumo rekte situas ĉe la limo inter Germanio kaj la federacia lando Vorarlbergo de Aŭstrio.
Amatitlán
Amatitlán estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Amatitlán. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 012.
Ervin Nyíregyházi
Ervin Nyíregyházi [njIredjhAzi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Nyíregyházi Ervin estis hungardevena usona pianisto, komponisto. Lia familia nomo ofte estis en Usono Nyireghazi aŭ Nyiregyhazi. Ervin Nyíregyházi naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la  en Los Anĝeleso.
Briego
Alveno en Légué
Ĉar ili bezonis akvon kaj lignon por ekloĝi, ili laŭiris dekstren laŭ de la rivero, kaj alvenis al la kunfluejo de la Gouët kun alia rivereto, Lingoguet. Post iom da grimpado, ili sidiĝis apud fonto de alia rivereto, kiu enfluis en la Lingoguet. Li kaj liaj amikoj estis trinkanta iom da akvo, kiam alvenis ĉasisto de la kortego de Rigualo, princo de Domnonia. La ruĝaj vestoj de la monaĥoj, faritaj el feloj de ruĝaj kaproj, timigis lin, kaj tuj li avertis la princon pri la alveno de invadantoj.
Monaĥejo Teplá
Historio
Fakte la posedaĵo restis al la monaĥejo ĝis la jaro 1950, kiam la tuta konstruaĵo fariĝis nacia kultura memorindaĵo. Ekde la fondiĝo 1a monaĥejo trapasis multajn ŝanĝojn. Militoj, incendioj kaj pest-epidemioj alternis kun la periodoj de pluaj konstruado kaj bonfarto, faligitaj domoj estis anstataŭataj per la novaj, pli belaj; nur blankaj ŝtonmuroj de la preĝejo konservas senŝanĝe dum la jarcentoj sian aspekton.
La premonstrata ordeno estis tre diligenta. Ĝiaj membroj estis instruistoj, profesoroj kaj sciencistoj. Ekzemple M. A. David, membro de la Ĉeĥa Reĝa Scienca Societo, profesoro kaj rektoro de la Universitato en Praha kaj direktoro de la observejo en Klementinum eklaboris en tiu ĉi monaĥejo. Ankaŭ elstara sciencisto - astronomo V. V. Kuneš, kiu laboris en Triesto kaj Rjeka. Dum la tuta XIX-a jarcento la orden-profesoro en Teplá direktis la gimnazion en Plzeň - famaj estas J. V. Sedláček kaj J. F. Smetana – meritintaj pro la kulturvivo en Plzeň. La korespondado de gimnazia prefekto J. St. Zeuper kun Goethe tie estas arkivita.
Briego
Morto
La monaĥo Sieux aŭ Marcan estas dormanta. Li sonĝis ke sankta Briego alvenis en la ĉielon per aŭra ŝtupetaro. Sube etendiĝas la marbordo de Armoriko
Monaĥejo Teplá
Monaĥeja biblioteko en Teplá
Krom supre notitaj libroj tie estas prezentata riĉa libro-fondo de historio, sed ankaŭ lingvistiko kaj al la plej interesaj el scienca vidpunkto apartenas certe fondo de bohemikaĵoj - en ĝi ankaŭ konserviĝis multaj unikaĵoj el antikvaj ĉeĥlingvaj presaĵoj.
Feroaj subarktaj herbejoj
Faŭno
En la klifoj de la marbordo, kiu longas 1 120 kilometrojn, nestas multeco de marbirdoj.
La eŭrazia hematopo estas la nacia birdo de la insularo.
Endemiismoj
La feroa alkemilo (Alchemilla faeroensis) estas ekzemplo de endemia planto.
Stato de konservado
La ekoregiono estas vundebla.
Menthon-Saint-Bernard
La loĝloko, kiu ĝis la mezo de la 20-a jarcento nomiĝis simple Manthon, kreskis ĉirkaŭ mezepoka samnoma burgo Menthon ekde la 11-a jarcento. En la burgo interalie kreskis la pli posta sanktulo Bernardo de Menthon, kiu post sia pastriĝo fondis hospicon ĉe tiam danĝera sed multe frekventata montpasejo meze de la Alpoj, kiu nun honore al li nomatas montpasejo Granda Sankta Bernardo.
Nacia himno de Litovio
Kreiĝo
Mallonge post la morto de Vincas Kudirka, la unua publika prezento de la poemo okazis dum koncerto en Sankt-Peterburgo, Rusio, dum 1899. La koncerto estis direktita fare de Česlovas Sasnauskas kaj estis vizitita ĉefe de litovoj tiuepoke multnombre loĝantaj en la imperia ĉefurbo. Ene de Litovio, la himno unue sursceniĝis dum la kunveno de la nacia parlamento Seimas la 3-an de decembro 1905.
Nes (apartigilo)
Vidu ankaŭ:
Silberfeld
Silberfeld estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Greiz de la federacia lando Turingio. La 31-an de decembro 2004 la komunumo havis 114 loĝantojn.
Franz Karl Ginzkey
Graveco
Unue Ginzkey estis lirikisto kaj fakte, poezie kaj aforisme li kreis majstroverkojn. Plurfoje li provis skribi en pli grandaj epikaj formoj, verki romanojn. De ili ankoraŭ plej bonas la al Walther von der Vogelweide dediĉita libro Der von der Vogelweide (1912). Per la novelo pri Albrecht Dürer Der Wiesenzaun (1913) li enviciĝis en la nombraron da gravaj germanlingvaj novelistoj. Per geografiaj publikaĵoj li evidentiĝis ne nur kiel bonega rakontisto sed ankaŭ kiel fakulo pri kaj amanto de aŭstraj pejzaĝoj.
Mi Fu
Lia filo, Mi Youren, estis ankaŭ fama pentristo laŭ la stilo de sia patro. Malsame kiel sia patro Mi Youren longe vivis kaj mortis nur 79-jara.
Lamazière-Basse
Historio
La departemento Corrèze estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. Lamazière-Basse antaŭe apartenis al la reĝa provinco Limoĝio.
Nacia himno de Luksemburgo
Ons Hémécht (Nia Hejmlando) estas la nacia himno de la ŝtato Luksemburgo (Luksemburgio).
Adamuz
Adamuz estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Córdoba, sude de Hispanio. La areo de la municipo estas 333 km2 kie loĝas 4469 geloĝantoj, do loĝdenso estas 13.4 loĝ./km2. Adamuz situas je 32 km de la provinca ĉefurbo Córdoba.
Cajarc (stacidomo)
Cajarc estas fermita franca stacidomo sur linio -, situanta en  Cajarc, en departemento Lot, regiono.
Sainte-Colombe (Yonne)
Geografio
Sainte-Colombe etendiĝas sur 18.48 km², kaj havis 143 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas po 7,7 homoj laŭ kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.
Alfeo (rivero)
Helena mitologio
Por plia informo, legu la artikolon Alfeo.
Majdanpek
Nomo
La nomo "Majdanpek" estas derivita el la vortoj majdan signife "ŝtonminejo" (el araba majdān) kaj pek signife "multo, granda, tre" en turka. En serba valaka (kaj en rumana), la urbo estas konata simple kiel Maidan.
Cajarc
Cajarc ​[kaʒaʁ] estas franca situanta en departemento Lot, regiono.
Johann Heinrich Pestalozzi
Ekde 1798 li fariĝis estro de orfejo en Stans, de 1800 ĝis 1804 li estis lernejestro en Burgdorf. Tie li enkondukis propran metodon pri la instruado kaj edukado, kiun li pluevoluigis en Yverdon-les-Bains, kie li agadis ekde 1804. Li postulis naturecan edukadon, unuigantan la povojn de la cerbo (intelektaj povoj), la koro (moralaj, religiaj povoj) kaj la manoj (metiaj povoj) al harmonia tuto.
Sant'Anna Arresi
La komunumo inter 2005 kaj 2015 apartenis al tiam malfondita provinco Carbonia-Iglesias kaj post tio de januaro 2016 ĝis aprilo 2021 apartenis al la provinco Sud-Sardio. Tiam tamen la malnova provinco reestiĝis, nur ricevis la novan nomon provinco Sulcis Iglesiente. Tiu provinco kovras kompare malgrandan teritorion en la sudokcidenta angulo de la insulo Sardio.
Wilhelmus
Teksto
mi estas, de Germana sango;
de tirannie verdrijven
mi volas konstrui je vi
forpelante la tiranion
(16008) 1999 CV
(16008) 1999 CV estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Ángel R. Cabada
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 32960 loĝantojn. El tiuj estis 15995 viroj kaj 16965 virinoj. La komunumo havas surfacon de 497.6 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 18 gradoj kaj 36 minutoj norda latitudo kaj 95 gradoj kaj 27 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 10 metroj super la marnivelo.
Zsigmond Schiller
Zsigmond Schiller naskiĝis la en Ógyalla (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Hurbanovo en Slovakio), li mortis la  en Budapeŝto (Hungara reĝlando).
(14156) 1998 SV131
(14156) 1998 SV131 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Aguilar de la Frontera
Demografio
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 13653 geloĝantoj de la municipo Aguilar de la Frontera estas 6842 inoj kaj 6811 viroj. En la urbeto loĝas 13568 geloĝantoj, kaj aliaj 85 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 143, 55 inoj kaj 88 viroj, kaj mortis 120, 48 inoj kaj 72 viroj. Tiel la natura kresko estis 23 (0.2%). La laborkapabla loĝantaro estis 6055 homoj (44.3%).
Wölflinswil
Pri la komunumo
Wölflinswil estas komunumo en la distrikto Laufenburg de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 909 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
Geografio
La komunumo Wölflinswil situas inter la Tavola Ĵuraso en nordo kaj la Falda Ĵuraso en sudo ĉe la norda alveturejo al la montpasejo Benkerjoch, kiu estas unu el la tri montpasejo, kiu ligas Araŭon kun la Frick-Valo.
Rümmingen
Rümmingen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Lörrach, en la Regiono Alta Rejno-Konstanca Lago kaj en la distriktaro Freiburg de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Citidino
Dietaj fontoj de citidino inkludas nutraĵojn kun alta enhavo de RNA, tiaj kiaj viandoj, gistoj, samkiel pirimidino-riĉaj nutraĵoj tia kia la biero. Dum digestado, RNA-riĉaj manĝaĵoj rompiĝas en ribozilajn pirimidinojn (citidino kaj uridino), kiuj tute estas absorbitaj. En homoj, citidino el la dieto konvertiĝas al uridino, kiu hipoteze estas la komponaĵo respondeca pri la metabolaj efikoj de la citidino.
Liginiac
Historio
Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Jean Valade, kiu do fariĝis la loka urbestro.
Sandra Kalniete
Vivo
Sandra Kalniete verkis la sekvajn librojn:
Le Pigeon (stacidomo)
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).
Marie Hankel
Marie HANKEL (naskiĝis la 2-an de februaro 1844 en Schwerin kiel Marie Dippe, mortis la 15-an de decembro 1929 en Dresdeno) famiĝis kiel la unua Esperanto-poetino de la mondo. Ŝi eklernis la lingvon en 1905 kaj tuj dediĉis sin kun multe da energio al la Esperanto-movado, kunfondis ekzemple la unuan Dresdenan Esperanto-grupon kaj kunorganizis en 1908 la 4-an Universalan Kongreson de Esperanto (UK) en Dresdeno. Temas pri virino naturema, internaciema, personeca, optimisma, ateisma, kaj tre interesa figuro de Esperantujo, krom premiita en literaturaj konkursoj. Ŝia literatura verkaro konsistas precipe el poeziaĵoj, publikigitaj en diversaj revuoj. En 1909 Marie Hankel en la beletra festo "Internaciaj Floraj Ludoj " dum la UK en Barcelono gajnis la unuan premion pro sia poemo "La simbolo de l'amo".
10207 Comeniana
10207 Comeniana estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la slovakaj astronomoj Leonard Kornoš kaj Peter Kolény elde la Observatorio de Modra en Slovakio.
Aktivula Maturigo
Aktivula Maturigo (mallonge AMO) estas programo de Universala Esperanto-Asocio, kiu celas altigi la konojn kaj kapablojn de siaj aktivuloj tra la mondo.
Merkredo
Merkredo sekvas mardon kaj antaŭvenas ĵaŭdon.
Fortikaĵo de Egervár
Konstruaĵo
La fortikaĵo aŭ kastelo havas 3 turojn (aŭ bastionojn) en la anguloj. Origine la konstruaĵo estis fortikaĵo, tial ĝi ne havas parkon.
Aktivula Maturigo
AMO en 2014
5 Fai della Paganella, IT (81a Itala Kongreso de Esperanto)
Planoj por 2015
http://kotofesto.org/hejmo/
AMO en 2016
Ĉeftemo: Kiel organizi E-vojaĝojn kaj turismajn ekskursojn.
AMO-19.
AMO-22.
lando: Italio
AMO-24.
Sant'Antioco
Sant'Antioco - jen itale, sarde Santu Antiogu - estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la administra regiono Sardio kaj ekde aprilo 2021 al la provinco Sulcis Iglesiente. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Calasetta kaj San Giovanni Suergiu.
(116134) 2003 WZ142
(116134) 2003 WZ142 estas malgranda, malhela troja asteroido de Jupitero malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Napoleono la 3-a
Vivo
Naskiĝis ene de la Dinastio Bonaparte kiel filo de Louis Bonaparte kaj frato de Napoleono la 1-a, reĝo de Nederlando kaj Hortense de Beauharnais, filino de la Imperiestrino Joséphine. Fariĝis laŭ dinastia rajto, heredando post la sekvaj mortoj de sia pli aĝa frato kaj de Napoleono la 2-a. Sian junecon Napoleono la 3-a pasigis en la Kastelo Arenenberg en la komunumo Salenstein, distrikto Steckborn, Kantono Turgovio, Svislando. Kiel oficiro de la svisa armeo li akiris en la jaro 1832 la civitanecon de Kantono Turgovio kaj tiel de Svislando.
Andreo Vesalio
Kariero
En januaro de 1540 Vesalio vizitis Bolonjon kiel docento-gasto. Dum tiu lia restado li renkontis la kompletajn skeletojn de simio kaj de homo, kaj el la komparo de la du li konsciiĝis ke la prianatomiaj priskriboj de Galeno estis bazitaj sur dissekcadoj de bestoj kaj ne de homaj kadavroj. Refuti diversajn teoriojn de Galeno fariĝis, sekve, unu el la ŝlosilaj punktoj de la De humani corporis fabrica, kiun li eble eksurpaperigis ĝuste en Bolonjo.
En 1542, fininte la kompiladon de la supre menciita verko, por kontroli la procezon de la presado de sia verko, li eksiĝis el la katedro de Padovo, en kiu eksidas Realdo Colombo. La verko allumiĝis en junio de 1543. Ĝin disvastigante, Vesalio estis tute konscia pri obĵetaj diskutoj naskiĝontaj: estis fakte la unuan fojon ke iu aŭdacis refuti Galenon, ĝis tiam konsideritan, preskaŭ dogme, absoluta aŭtoritato en la kampo de la medicino. Multaj medicinistoj, fakte, ekkritikis la verkon de Vesalio, sed estis ankaŭ diversaj subtenantoj, inter kiuj la plej aŭtoritata Gabrielo Falloppio.
Biografio
Vesalio sciis pri la morto de la kolego nur printempe de 1564, kiam, pro motivoj neklarigitaj, li ekpilgrimis al la Sankta Lando. Fakte, startinte el Hispanio, la ŝipo devojiĝis ĝis Venecio, kie li trovis sian respondan leteron. Iuj medicinistoj ĝin prese publikigis, en Venecio maje de 1564 kun la titolo Andree Vesalii Anatomicarum Gabrielis Fallopii Observationum Examen (Ekzameno pri la Anatomiaj Observoj de Gabrielo Falloppio). Vesalio neniam vidis tiun publikaĵon, fakte en aprilo li estis jam enŝipiĝinta al Palestino. Eblege, reveninte al Venecio, li rehavintus sian katedron pri medicino en Padova, lasita vaka pro la morto de Falloppio, sed dum revenvojaĝo li malsaniĝis kaj oni lin elŝipigis en la insulo Zante, kie li mortis la 5-an de oktobro de 1564.
Pri la motivoj de lia pilgrimo
La motivo plej probabla staras en la fakto ke simple li estis lacigita pro la kortega vivo kaj pro la malamikeco de hispanaj medicinistoj, kaj ke la pilgrimo estis bona preteksto por forlasi la landon. Ŝajnas, plue, ke ĵaluzoj kaj malpacaj diskutoj kun aliaj kortegaj medicinistoj, precipe rilate la kuracan traktadon sur la vundo de la princo, estis tiom akraj ke Vesalio malsaniĝis: la flandra botanikisto Clusius, kiu atingis Madridon la saman tagon de la elveturo de Vesalio, fakte atestas ke tiu ĉi obtenis la permeson forlasi lokon kaj taskon por pilgrimi ĝuste pro motivoj koncernantaj la sanon. Krome, kiel jam dirite, la deziro de Vesalio reveni al Padovo por absolute sin dediĉi al la scienca esploro, estis certe determinanta en la decido forlasi la kortegon.
La admirinda reto
Nura Ekzemplo. La procezo pri maturiĝo kaj progresinta liberiĝo de Vesalio el la senkritika akcepto de la galenaj teorioj dum padova periodo konstatiĝas en la problemo de la mirinda reto: tiu anatomia strukturo estis unu el la fundamentaj tezoj sur kiuj apogiĝis la galena fiziologio: laŭ tiu, la spirito vitala, formiĝinte en la koro per rafinado de la natura spirito originiĝinta en la hepato, estis portita al bazo de la cerbo tra la arterioj karotidaj, kiuj tie disflokiĝis en komplika vaskula reto, ĝuste la mirinda reto. En tiu loko la natura spirito plirafiniĝas, kaj transformiĝas al animala spirito kiu, per la periferiaj nervoj, opiniataj kavaj, dotas la korpon per sensebleco kaj movo.
Cerba sistemo
Li priskribis interalie unuafoje la trairon de la vejnoj kaj anatomion de la koro, negante la ekziston de la tiom fabelita fenestro interventikla; li indikis, krome, la formon de la sternumo kaj la nombron de la ostoj kiuj komponas la sakron; desegnis la artikajn meniskojn kaj genuojn, kaj malkovris la lutean korpon de la Utero.
Apazapan
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 3534 loĝantojn. El tiuj estis 1738 viroj kaj 1796 virinoj. La komunumo havas surfacon de 65.8 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 19 gradoj kaj 19 minutoj norda latitudo kaj 96 gradoj kaj 43 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 300 metroj super la marnivelo.
D-AMO 01
Baza celaro de la AMO-programo
Aliaj dokumentoj en la serio estas:
PolskiBus.com
PolskiBus.com estas pola aŭtobusa kompanio, kiu trafikas ekspresajn naciajn (en Pollando) internaciajn busajn liniojn. En Pollando la kompanio komencis trafiki busojn en junio 2011.
Mohandas Karamchand Gandhi
Mohandas Karamchand Gandhi ([], guĝarate મોહનદાસ કરમચંદ ગાંધી, hindie मोहनदास करमचन्द गांधी, Esperante Mahatmo Gandho) naskiĝis la en Porbandar, en okcidenta Barato. Lia patro estis ĉefministro de la Reĝlando Raĝkot, kaj lia patrino estis profunde religiema, adoranto de Viŝnuo. Gandhi edziĝis 13-jaraĝa. Post baza edukado, oni decidis sendi lin al Britio por iĝi advokato. Li revenis al Barato en 1891, en la sekva jaro iris al la sud-afrika provinco Natal, por reprezenti baratan firmaon. Tie li renkontis fortajn rasajn antaŭjuĝojn, sed fariĝis fama advokato. Tuj post sia projektita reveno al Barato li eksciis pri propono de provinca leĝo, kiu forprenis de hindoj la rajton voĉdoni. Gandhi fondis la Baratan Kongreson por defendi la rajtojn de baratdevenuloj en Natal. Kiam li revenis al Sud-Afriko en 1897 post rapida vojaĝo al Barato por alpreni sian edzinon, oni provis mortigi lin en haveno. Li apogis la britojn dum la Bura Milito, organizante hindan flegistan servon. Gandhi restis 20 jarojn en Sud-Afriko.
En 1913 li denove estis arestita pro politikaj kialoj. Estis granda striko je lia apogo de baratdevenuloj, kiuj estis devigataj labori en konstruo de fervojo kaj havis siajn edzecojn nuligitajn de la registaro.
Junaĝo en Hindio (1869-1888)
Mohandas montris grandan amon kaj respekton al siaj gepatroj. Lia patro, Karamchand Gandhi, estis ano de la tribunalo de Kortumo Raĝasthanik, kaj ĉefministro de la princlandoj de Porbandar kaj Raĝkot, kiel estis la familio Gandhi jam de ses generacioj. Gandhi priskribis lin kiel homon, kiu malgraŭ limigita edukado, kapablis solvi problemojn danke al sia sperto. Lia patrino, Putlibai, estis la kvara kaj lasta edzino de lia patro, de kiu ŝi havis kvar infanojn, Mohandas estanta la plej juna. Li memoris ŝin ĉefe kiel virino tre pia, atendante atente siajn religiajn ĵurojn, ĉefe faston kaj la viŝnuajn ritojn. Tiel Gandhi naskiĝis en familio riĉa, tiel lia patro, kiu portis orjuvelon povis ekzemple donaci al sia lasta filo akordeonon.
Dum tiu epoko de sia vivo, Gandhi evoluigis gravajn aspektojn de siaj etiko kaj personeco, kiel honestecon, toleremon, respekton al pliaĝuloj, vegetarismon kaj ĉefe la serĉadon de vero kaj rifuzo de mensogo.
Lukto por sendependeco de Hindio (1915-1945)
Maje de la jaro 1915 Gandhi fondis aŝramon ĉe Ahmadabado en Hindio kaj nomis ĝin Satyagrah Ashram (konata ankaŭ kiel Aŝramo de Sabarmati). Tie loĝis 25 viroj kaj virinoj, kiuj ĵuris veron, fraŭlecon, ahimsa-n, malriĉecon kaj servon al la hinda popolo.
Kiel jam en Sudafriko Gandhi petis de la hindoj engaĝiĝi en la armeon por helpi la britojn en la unua mondmilito. Lia pravigo, rifuzita de multaj, estis, ke se oni postulas civitanecon, liberecon kaj pacon en la imperio, oni ankaŭ partoprenu ties defendon.
Malkunlaborado
En 1919 en Panĝabo, la masakro de Amritsar, kie centoj da civiluloj estis mortpafitaj de la britaj trupoj, kaŭzis profundan traŭmaton en la tuta lando kaj kreskigis publikan koleron kaj perfortajn agadojn.
La Salmarŝo
Gandhi alfrontiĝis al Subhas Bose, kiu elektiĝis prezidanto en 1938. La problemoj, kiujn starigis Bose al Gandhi, estis lia manko de implico al demokratio kaj lia manko de fido en ne-perforto.
Murdo (1948)
La monumento al Gandhi (aŭ Samādhi), Raj Gat en Nov-Delhio, portas la surskribon (nagarie: हे ! राम aŭ, Hé Rama), kiun oni povas traduki per "Ho Dio". Oni konsideras tiajn, la lastajn vortojn de Gandhi, kvankam iuj kontestas tion.
Kredo
Gandhi sribis komenton pri la Bhagavadgitao en la guĝarata.
Vero
Laŭ Gandhi la plej gravaj bataloj gajnotaj estas la venko super la propraj demonoj, timoj kaj duboj. Li resumis siajn kredojn, kiam li diris „Dio estas vero“. Poste li ŝanĝis tiun deklaron al „la vero estas Dio“. Tiel en la filozofio de Gandhi satya (la vero) estas „Dio“.
Brahmaĉari
La brahmaĉarja (pureco spirita kaj praktika) larĝe asociiĝis al fraŭleco kaj asketismo. La brahmaĉari, kiu korespondas al unu el la kvar periodoj de la homa vivo, kiel teorias hinduismo, similas al disciplino de la korpo, kiu celas spiritan aŭ religian malligon de la sentoj. Gandhi konsideris brahmaĉari-n kiel rimedon por alproksimiĝi al Dio kaj kiel fundamenta ŝtono de sia persona realiĝo. Al Gandhi brahmaĉari signifis "kontrolon de sensoj en pensoj, vortoj kaj agoj".
Verko
Gandhi multe verkis. Dum jardekoj li estis la ĉefa redaktoro de pluraj gazetoj, semajnaj aŭ monataj ĵurnaloj en la guĝarata, en la hinda kaj en la angla. Tiel li partoprenis interalie al Harijan, Indian Opinion, Young India, Navajivan. Ĉiutage li skribis ankaŭ multajn leterojn al personecoj kaj gazetoj.
Stupava
Stupava, hungare Stomfa, germane Stampfen estas urbo en Slovakio, en Regiono Bratislavo, en Distrikto Malacky.