cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lebensraum
Lebensraum (germana por vivada spaco) estis la politiko de la Nazia Partio, ke Germanio invadu aliajn landojn, mortigu iliajn popolojn kaj plenigu ilin je germanoj.
Jenő Győrbiró
Biografio
Jenő Győrbiró estis praktikanto en apoteko Hygiea en Sárkány, de 1916 en Koloĵvaro, de 1917 en Budapeŝto. En 1924 li diplomiĝis en la Universitato de Budapeŝto kaj de 1923 ĝis 1973 estis gvidanto de Apoteko Kígyó (Bp., V.,Kossuth Lajos str. 2.).
Lebensraum
Historio
La politiko de Lebensraum devenas de la Unua Mondmilito aŭ antaŭe. Ĝi ne nur estis la ideo de Adolf Hitler kaj diversaj germanaj inteligentuloj subtenis ĝin. Ekzemple Hans Grimm (22a de Marto 1875 – 29a de Septembro 1959) verkis romanon en 1926 kies titolo Volk ohne Raum (Popolo senspaca) iĝis politika slogano de la ekspansiisma naziisma koncepto Lebensraum.
Dua Mondmilito
Dum la Dua Mondmilito, Germanio efektivigis la politikon de Lebensraum per invadado de Polio, Ĉeĥio kaj multaj aliaj landoj.
NGC 736
NGC 736 (aliaj indikoj — PGC 7289, UGC 1414, MCG 5-5-28, ZWG 503.55, 6ZW 111) estas galaksio en konstelacio Triangulo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Roberto Carlos da Silva
Roberto Carlos da Silva (naskiĝis la en Garça, San-Paŭlio) estas brazila futbalisto. De 1995 ĝis 1996 li aktivis en la unua vira teamo de la klubo Inter Milano, inter 1996 kaj 2007 en tiu de la klubo Real Madrid kaj de 2007 ĝis 2007–2009 en tiu de la klubo Fenerbahçe. Kadre de la brazila nacia teamo de futbalo li interalie kunkonkuris pri la Futbala Mondpokalo 2006 en Germanio.
John Wright (pulva konspiro)
John WRIGHT (n. en 1568 - la 8-an de novembro 1605), romkatolika glavisto kiu estis unu el la unuaj konspiruloj de la pulva konspiro de 1605 - malsukcesa komploto mortigi la britan reĝon Jakobo la 1-a kaj aliajn. Li naskiĝis en Yorkshire, kie loĝis multaj romkatolikaj familioj. Alia konspirulo estis lia frato Christopher Wright. John Wright forlasis la komploton antaŭ ol ĝia realiĝo, sed mortis fine de malsukcesa ribelo dum bataleto ĉe Holbeach House, Staffordshire.
Praia a Mare
Praia a Mare estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la administra regiono Kalabrio kaj al la provinco de Cosenza.
Takayoshi Yamano
Takayoshi Yamano (japane 山野 孝義, n. 5-an de aprilo 1955) estas japana futbalisto. Li en 1980 membris en la japana nacia teamo de futbalo.
Adriano Leite Ribeiro
Adriano LEITE RIBEIRO (naskiĝis la en Rio-de-Ĵanejro) estas brazila futbalisto.
Uragano Stan
Uragano Stan estis la 18-a nomita ŝtormo kaj dekunua uragano de la uragana sezono en 2005. Stan formiĝis el tropika ondo la 1an de Oktobro post moviĝi en okcidenton de la Kariba Maro. La depresio malrapide intensiĝis, kajn atingis intensecon de tropika ŝtormo la venontan tagon, antaŭ veni sur teron en Jukatano. Trapasinta ĝin, la tropika ŝtormo malfortiĝuis, sed kapablis reintensiĝi post eniri en la the Golfo de Kampeĉe. Sub favoraj kondiĉoj por tropika disvolviĝo, Stan atingis uraganan forton la 4an de Oktobro, kaj poste atingis pintan intensecon kun ventoj de 130 km/h.
Kleinaitingen
Kleinaitingen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Augsburg kaj en la distriktaro Ŝvabio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Vindafjord
Vindafjord estas komunumo de Norvegio. Ĝi apartenas al la departemento Rogaland. Fine de en la komunumo vivis.
Municipoj de Alagoaso
Listo de la 102 municipoj en subŝtato Alagoaso, Brazilo.
Brako
Brako estas unu el du membroj de dupieda besto (kiel homo). Pli ĝenerale, oni ankaŭ konsideras, ke brakeca apendico estas brako, kiel tentaklo de polpo.
En homa anatomio, la brako komencas ĉe la ŝultro kaj akselo, kaj finas ĉe la pojno. La kubuto permesas la brakom mezfleksiĝi.
Ĝi enhavas 8 (ok) brakajn muskolojn.
Brako havas ankaŭ duan sencon por indiki nur la parton de la supra (aŭ antaŭa) membro de homo kaj simio, de la ŝultro ĝis la kubuto (kun la du ĉefaj muskoloj: la bicepso kaj la tricepso); dum antaŭbrako estas la parto de la supra membro, de la kubuto ĝis la mano.
Listo de senatanoj de Isère
Listo de senatanoj de la [departementoj de Francio|departemento]] Isère en Francio
Santa Rita (Paraibo)
Santa Rita estas municipo kaj urbo en la brazila subŝtato Paraibo, kiu havis 134.940 loĝantojn en 2015.
Aktuale, estas la kvara ekonomio de la subŝtato.
3083 OAFA
Nomo
Ĝi estis nomita per la akronimo OAFA, por Observatorio Astronómico Félix Aguilar.
Vipo
Vipo estas batilo konsistanta el ŝnuro aŭ rimeno alligita al ligna tenilo. Tra la historio estis du uzoj por vipoj:
Flavono
Flavono aŭ C15H10O2 estas natura flavonoido kun bonegaj farmakologiaj proprecoj, trovata en fruktoj kaj vegetaloj, kiuj donas al la plantoj ĝiajn kolorojn, gustojn, odorojn krom antimikrobiajn, insekticidajn kaj antioksidigajn proprecojn. Multaj el tiuj potence protektaj plantokomponaĵoj estas gravaj en la preventado de malsanoj.
Fitokemiaĵoj, ankaŭ konataj kiel fitonutraĵoj, estas plantobazaj kombinaĵoj kun vasta gamo da fiziologiaj funkcioj por la mamuloj. Fitonutraĵoj, tiaj kiaj la flavonoj, ne estas esencaj por la kreskado kaj disvolvado de homoj, tamen ili povas konservi kaj plibonigi la sanon dum la tuta vivo, inklude de preventado kontraŭ kronikaj malsanoj. Ordinare la fitonutraĵoj estas ĉieaj en la tuta planta reglando kaj tiele ili ĉeestas en nia ĉiutaga dieto.
Ordinare flavonoj estas ne solvebla en akvo sed solvebla en nepolaraj organikaj solvantoj tiaj kiaj kloroformo, benzeno, metanolo, etanolo, duetila etero kaj acetono. La elstara disvolvo de la flavonaj derivaĵoj sur diversaj malsanoj en tre eta tempoperiodo elmontras ĝian profundan intereson por la esploroj de la medicina kemio. Flavonoj estas la plej popularaj kolorigiloj uzataj kiel tekstilaj tinkturoj pro ĝia ofte alta lumrezisto.
Novzelanda galinago
La Novzelanda galinago aŭ Subantarkta galinago (angle Subantarctic Snipe, Maorie Tutukiwi), Coenocorypha aucklandica, estas eta fortika vadbirdo de la familio de Skolopedoj, kaj ordo de Ĥaradrioformaj kaj endemismo de Novzelando.
Disvastiĝo kaj subspecioj
La ĉefa raso C. a. aucklandica  troviĝas en insularo Aŭklando (escepte la ĉefa insulo). Aliaj subspecioj inkludas C. a. huegeli kiu troviĝas en insularo Snaroj kaj C. a. meinertzhagenae kiu troviĝas en insularo Antipodoj. La enmeto de la Pacifika rato Rattus exulans probable kaŭzis la formorton de la specio en ĉefa tero novzelanda antaŭ ĉirkaŭ 1.000 jaroj, sed la specioj de Norda Insulo kaj Suda Insulo sukcesis restiĝi en apartaj insuletoj ekzemple insulo Malgranda Barilo (ĝis jardeko de 1870: Miskelly, 1988) kaj insulo Granda de Kabo Suda]] (ĝis ĉ.1964), respektive. Ekstingiĝis entute C. a. iredalei el insulo Jacky Lee kaj el insulo Granda de Kabo Suda kaj C. a. barrierensis el insulo [[Malgranda Barilo. Lastatempe oni malkaŝis galinagon en insuleto ĉe insulo Campbell; tiu draste malpliiĝis pro enmeto de ratoj, sed post formortigo de tiuj, tiu galinago nome Galinago de insulo Campbell, Coenocorypha sp. ankoraŭ ekzistas. Krome ekzistas la Galinago de Chatham, Coenocorypha pusilla. Ambaŭ, kune kun la Novzelanda galinago estas galinagoj de la genro Coenocorypha.
Aspekto
La Novzelanda galinago estas tre eta vadbirdo nur 23 cm longa. Lokuloj nomigas ilin simile al kivioj pro ties ŝajno kiel eta kivio de fortikaj kruroj kaj longa beko. Ili estas brunaj kaj makulitaj, plie supre, kaj montras malhelan strion traokule kiel aliaj galinagoj.
Kutimoj
La Novzelanda galinago nestas surplanke kaj malofte flugas pro sentimo; do la specion endanĝerigas facile eventualaj predantoj novalvenintoj kiel katoj, ratoj kaj aliaj. La ino demetas 2 ovojn kaj ambaŭ gepatroj kovas dum 3 semajnoj. Ĉiu patro zorgas po unu idon dum pli ol du monatoj.
La Novzelanda galinago multnombras ĉirkaŭ 20.000 individuoj. Loĝas kaŝe inter plantaro, sed nokte eliras.
Legendoj
La popolo de Maorioj havas legendojn pri la hokioi aŭ hakawai, mita birdo kiu estis nur aŭskultata. Supozate giganta rabobirdo; tiu bildo estis influata de rakontoj de la tiama formortinta Aglo de Haast kaj la laŭtaj bruoj atribuitaj al la hokioi. Tamen, Miskelly (1987; vidu ankaŭ Galbreath & Miskelly, 1988) pruvis ke la eta Novzelanda galinago respondecis pri la produktado de tia laŭta bruado nokte dum sia pariĝada flugo simila al tiu farata de la Komuna galinago per falflugado kaj per vostoplumetoj kaj tute senproporcie kun la eta grando de la birdo.
Gioseni
Gioseni (dĵosenj) (hungare: Gyoszény aŭ Diószén) estas komunumo en Rumanio sudoriente de Bacău. En 1992 ĝi havis 2343 loĝantojn (rumanoj, 62% ĉangohungaroj).
Vidu ankaŭ
Listo de ĉangohungaraj urboj kaj komunumoj en Moldovo
Marlayne Sahupala
Marlayne Sahupala, naskiĝis kiel Marleen van den Broek (Baarn, 1-an de julio 1971), estas nederlanda kantistino kaj prezentistino. Ŝi trapasis studadon ĉe konservatorio en kantado kaj leĝera muziko kaj sukcesis por tio kun laŭdo.
Ŝia patro estas Rein van den Broek, trumpetisto en la nederlanda grupo Ekseption. Ŝi jam frue startis kiel kantistino. Unue en fonokorusetoj, kiel la Frogettes de René Froger. Pliposte ŝi startis sub la artistnomo Marlayne soloan karieron. En 1994 ŝi kantis la rekonomelodion por la televida programo Koffietijd! (Kafotempo). En 1999 ŝi trarompis kiam ŝi gajnis la Nacian Kantfestivalon per la kanto One good reason (unu bona kialo), verkita de Tjeerd van Zanen kaj Allen Michael. Dum la Eŭrovido-Kantokonkurso 1999 en Jerusalemo ŝi atingis la dividitan okan lokon.
Marlayne poste surdiskigis novan kompaktdiskon, Meant to be (Celas esti). En 2001 tiu KD surmerkatiĝis. En tiu sama jaro ŝi aperis kun Hans Vermeulen kaj la muzikbando City to City (Urbo al urbo) en De vrienden van Amstel LIVE (La amikoj de Amstel VIVE), kie ŝi inter aliaj kun Vermeulen kantis The Alternative Way (La alternativan vojon). Pliposte ŝi ankaŭ surdiskigis kanton kun kantisto Gordon kiu fariĝis modesta furorkanto.
Privata vivo
Marlayne Sahupala geedziĝis je la 26-a de junio 1998 en Baarn kun la drumisto Danny Sahupala. Kune ili havas filinon ekde la 2-a de julio 2009.
Solonĉako
Solonĉako (ruse kaj ukraine: Солончак; la vorto solonĉako signifas en la rusa "sala marĉo") estas sala grundotipo, kie la salo akumuliĝas ĉefe en la supra grundotavolo, la grundakvo estas ene de 1 m. Oni mezuras ĉiun salokvanton por difini la grundon. La saloenteno de la solonĉako superas 0,3%; la grundo-pH estas alkala, plej ofte iomete malpli ol pH 8,5. Sur ĝi kreskas ĉefe salotoleraj, halofitaj plantoj.
Se la anstataŭigeblaj saloj superas 0,50%, oni parolas pri solonĉaka grundo. (legu ankaŭ soloneco)
Solonĉako estas trovebla en en arida ĝis malforte humida, apenaŭ drenita strukturo. Ĝian estiĝon helpas alta temperaturo, daŭra forta vento, kiuj helpas la vaporiĝon.
Aloa
Aloa (ankaŭ Alwa, Alodia aŭ Aloda) estas la plej suda el la tri kristanaj nubiaj reĝlandoj, kiuj ekzistis inter la jaroj 500 kaj 1500 en la nuna norda Sudano. La du aliaj reĝlandoj estis Nobatia kaj Makuria).
Historio
Ĝis la 4-a jarcento tiu lando estis la suda parto de la reĝlando de Kuŝ. Meroe estis la ĉefurbo de Kuŝ dum pluraj jarcentoj. Kio okazis inter la fino de Kuŝ kaj la komenco de Aloa ne klaras.
La ĉefurbo de Aloa estis Soba, ĉirkaŭ 20 km de la nuntempa Ĥartumo.
La reĝlando de Aloa daŭris ĝis la komenco de la 16-a jarcento, kiam ĝin konkeris la sultanlando de Sennar. David Reubeni, kiu vidis Soba en 1523, skribis ke ĝi enhavis nur ruinojn.
La grandegaj Budhoj
La grandegaj Budhoj (en originalo ) estas dokumenta filmo, kies aŭtoro estas svisa reĝisoro Christian Frei. Ĝi temas pri la eventoj de la neniigado kaj la malkonstruado mem de bamijanaj Budhoj en Afganio. Oficiale ĝi estis eldonita en marto de 2006. La filmo akiris kelke da filmaj aprezoj en internaciaj festivaloj.
Ølen
Ølen estas komunumo de Norvegio. Ĝi apartenas al la departemento Rogaland. Fine de en la komunumo vivis.
Japanaj regionoj
Japanio estas dividebla en 8 aŭ 9 regionojn.
Ĉiuj regionoj havas kelkajn guberniojn, krom la regionoj Hokajdo kaj Okinavo.
Henri Queffélec
Biografio
Iama lernanto de École normale supérieure, li diplomiĝis per agregacio pri beletro en 1934.
Konsiderata kiel la grava franca mara romanisto de la 20-a jc, Henri Queffélec estas la aŭtoro de pli ol 80 libroj, el kiuj multaj inspiriĝis de lia naskiĝa Bretonio kaj de la maro, kiel Un recteur de l'Île de Sein kiu estis surekranigita de Jean Delannoy kun la titolo Dieu a besoin des hommes.
Grand Prix du roman de l'Académie française (eo: Granda Premio de la franca Akademio) en 1958 por Un royaume sous la mer (eo: reĝlando sub la maro), lia verkvojo estis salutita per la Grand prix de littérature de l'Académie française (eo: granda premio pri beletro de la franca Akademio) en 1975. li estis ordenita de ordre de l'Hermine en 1988.
Wilfrido Vargas
Wilfrido Radamés VARGAS MARTÍNEZ (Altamira, 24-a de aprilo 1949) estas kantisto, komponisto kaj trumpetisto dominga de merengeo.
NGC 737
NGC 737 estas triopa stelo en konstelacio Triangulo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Ŝultro
Ŝultro estas artiko komponata de tri ostoj: la klaviklo, la skapulo kaj la humero. Ĝi estas la konektpunkto de la torso al la brako.
La alto de postkolo ĉe bestoj preskaŭ egalas al alto de ŝultro, tiel ĝi estas karakteriza por mamuloj (brutoj, ursoj, vulpoj ktp.), kvarpiede irantoj.
Proverbo
Ekzistas proverbo pri ŝultro en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof :
Lakrimalo
La lakrimalo limas al kvar ostoj: du de la cerbokranio (fruntosto kaj etmoido) kaj du de la vizaĝokranio (la supra makzelo kaj la malsupra nazkonko).
Bosc-Roger-sur-Buchy
Bosc-Roger-sur-Buchy estas malaperinta franca situanta en departemento Seine-Maritime, regiono Normandio.
Ĝi nun formas parton de Buchy
134292 Edwardhall
134292 Edwardhall estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Mount Lemmon Survey elde la Observatorio de Monto Lemmon sur la Monto Lemmon, en Summerhaven (norde de Tucson, Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de Edward Hall (1942–2020), kiu ricevis sian Ph.D en la Universitato Northwestern. Li ludis gravan rolon en la disvolvo de sensiloj bazitaj sur la silicio kaj aparatoj en galiuma arsenido (GaAs) ĉe Motorola. Pli malfrue, Hall estis direktoro de la laboratorio de nanofabrikado de la Ŝtata Universitato de Arizono kaj plenumanta asociata dekano de ties Lernejo pri Inĝenierarto.
Flago de Birmo
La nacia flago de Birmo estis adoptita la 21-an de oktobro 2010, anstataŭante la flagon el socialisma origino. Ĝi konsistas el tri horizontalaj strioj (flava, verda kaj ruĝa), kun granda blanka stelo en la centro. La koloroj reprezentas solidarecon, pacon, trankvilecon, kuraĝon kaj decidon.
La antaŭa flago de Birmo estis adoptita la 3-an de januaro 1974 surbaze de la deklaracio de socialisma respubliko en Birmo fare de Ne Win. Ĝi havas 14 stelojn ĉirkaŭante dentradon kaj rizoplanton. La rizo signifis agrikulturon, la dentrado reprezentis industrion, la 14 steloj reprezentis la unuecon kaj egalecon inter la 14 membroŝtatoj de la Unio. Tiuj socialismaj simboloj rilatis al laboristoj kaj terkultivistoj. La blanka koloro simbolis purecon, la bluo simbolis pacon kaj integrecon, kaj la ruĝo simbolis kuraĝon.
Asakusa
Asakusa aŭ Asaksa (japane: 浅草 [asakusa]) estas kvartalo en kvartalo Tajto, Tokio, Japanio. Ĝi estas fama pro budhisma templo Senso-ĝi, dediĉita al Kannon. Ekzistas pluraj aliaj temploj en Asakusa, kaj okazas tie diversaj festivaloj.
Historio
Dum la plejparto de la 20-a jarcento Asakusa estis la plej grava distreja kvartalo en Tokio. La novelo de Kaŭabata Jasunari Asakusa Kurenajdan (1930), bone montras tion. Nuntempe tiu rolo transiris al Ŝinĝuku kaj aliaj kvartaloj de la urbo.
Geografio
Asakusa situas je la nord-orienta rando de centra Tokio, je la orienta fino de la Eidan Ginza Linio, apenaŭ du kilometrojn oriente de la granda stacidomo.
Asakusa, ĉe la bordo de la rivero Sumida havas pli tradician japanan etoson ol aliaj kvartaloj de Tokio.
Vidindaĵoj
Pro multaj religiaj konstruaĵoj en la kvartalo, macuri, ŝintoaj festivaloj estas oftaj en Asakusa, ĉar ĉiu templo aŭ sanktejo okazigas almenaŭ unu macuri-on jare (se ne sezone). La plej granda kaj ŝatata festivalo estas Sanĝa macuri je la fino de printempo, dum kiu stratoj estas fermitaj al trafiko de frumatene ĝis nokte.
La Samba Karnavalo de Asakusa (japane 浅草サンバカーニバル, Asakusa samba kānibaru, portugale Carnaval de Asakusa) estas strata festo, kiu okazas ekde 1981 ĉiun jaron en Asakusa. Je tio dum la lasta sabato en aŭgusto kostumitaj dancistoj kaj festoĉaroj paradas tra Asakusa, je kio simile al karnavalo en Rio-de-Ĵanejro diversaj sambolernejo konkuras en konkurso.
Apud la Senso-ji troviĝas distra komplekso nomita Hanajaŝiki. La kinejoj montras ofte klasikajn japanajn filmojn, ĉar multaj turistoj estas maljunaj japanoj.
Boatoj malsupreniras la riveron Sumida de konstruaĵoj nur kvinminutan piediron for de la templo.
Asakusa estas unu el la gejŝo-kvartaloj de Tokio.
Dotawo
Dotawo estis kristana nubia reĝlando en la nuna norda Sudano.
La ĉefurbo situis verŝajne la antikva Addo (en arabaj fontoj nomita "Daw") ĉe la monto Adda. Tie troviĝis ja grandaj konstruaĵaroj, inter kiuj eble troviĝis la palaco de la reĝoj de Dotawo.
La historio de Nubio dum la mezepoko estas ankoraŭ ne tre klara. Tungul, la tiama ĉefurbo de Makuria estis forlasita en 1365 aŭ 1366, kaj supozeblas, ke ĝi estis translokita ĉe la monton Adda.
Uragano Vince
Uragano Vince estis la 21-a nomita ŝtormo kaj dek dua uragano de la uragana sezono en 2005.
Vince disvolviĝis el ekstertropika sistemo la 8an de Oktobro, iĝante subtropika ŝtormo sudoriente de Azoroj. La National Hurricane Center (NHC) oficiale ne nomigis la ŝtormon ĝis la venonta tago, tuj antaŭ Vince iĝis uragano. Tiu ŝtormo malfortiĝis mare kaj venis sur tero en la Iberia Duoninsulo kiel tropika depresio la 11an de Oktobro. Vince estis la unua tropika sistemo kiu faris tion ekde la hispana uragano de 1842. Ĝi dissolviĝis super Hispanion, alportante multan necesan pluvon al la regiono, kaj ties restaĵoj pasis al la Mediteranea Maro.
Santa Cilia
Santa Cilia [santaZIlja] (antaŭe Santa Cilia de Jaca, Santa Zilia) estas loĝloko kaj municipo de Hispanio, en la sudo de la komarko Jacetania (kies ĉefurbo estas Ĥako) apartenanta al la nordokcidenta pinto de la Provinco Huesko (regiono Aragono). En la loĝloko, krom la hispanan, oni parolas variaĵon de la aragona lingvo uzitan en la okcidentaj Pireneoj.
Santa Cilia estas malgranda vilaĝo grava en la historia pasinteco kiel komerca kerno de la zono. Rimarkindas belaj stratetoj kaj tipaj ŝtonaj domoj. Ĝi estas proksime de Jaca tute ĉe la Valo de la rivero Aragón.
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas en la sudo de la komarko Jacetania. Ĝi limas norde kun Puente la Reina de Jaca, oriente kun Jaca kaj Santa Cruz de la Serós; kaj sudokcidente kun Bailo. Parto de la municipa teritorio estas okupata de la Protektita Pejzaĝo de San Juan de la Peña y Monte Oroel.
La loĝloko Santa Cilia mem (649 msm) estas je 80 km norde de Huesca tute inter la nacia ŝoseo N-240 (inter tiu kaj la rivero Aragón) kaj la aŭtoŝoseo A-21 kiuj konektas kun Puente la Reina de Jaca okcidente kaj kun Jaca oriente.
La loĝloko estas tipa domaro karaktera de montaro ĉe Pireneoj, kun tre deklivaj ardezaj tegmentoj, trunkokonusaj kamenoj kaj balkonoj kun lignaj prilaboritaj apogreloj.
Historio
Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Santa Cilia: oni malaltiĝis el 511 loĝantoj en 1910 ĝis nunaj 254 loĝantoj (2022).
Aktualo
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj montaraj agrikulturo kaj brutobredado (ŝafoj, kaj ĉefe bovoj) al irigaciaj kultivoj, plus forstado, natura, sporta, kultura kaj rura turismo.
Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejoj, montara arkitekturo, tuta urba kerno de ardezaj tegmentoj kun belaj kamenoj, ktp.
Klement Urban
Klement URBAN (naskiĝis la 22-an de novembro 1880 en Všemina apud Vizovice, Ĉeĥio - mortis la 1-an de marto 1973 en Praha) estis ĉeĥa esperantisto, mezlerneja prof., prelegis en E-kluboj eksterlande pri Ĉeĥoslovakio, atentigis pri Esperanto en geografia kongreso.
Gimnazion li studis en Valašské Meziříčí. Tiam li ekŝatis geografion kaj historion, kiujn li poste profunde studis en la filozofia fakultato en Praha. Grave lin influis tiama prof. Augustin.
Fininte la universitatajn studojn li profesoriĝis, en la jaro 1905 li ekinstruis en Prostějov. Post kvar jaroj li transiris al mezlernejo en Litovel.
Dum la unua mondmilito li ellernis la anglan kaj italan lingvojn, sed nur pli poste ankaŭ Esperanton.
Post la milito li daŭrigis la instruadon en Kyjov kaj depost la jaro 1924 li vivas en Praha, kie li estis profesoro en reallernejo en Ječná strato. En 1939 li emeritiĝis. Dum la sekvaj longaj jaroj li multe verkis, precipe por la tiam tre konata geografia revuo "Širým světem" (Tra la vasta mondo), kies konstanta kunlaboranto li estis dum multaj jaroj. Li verkis fakajn artikolojn por la Geografio de František Machát, aperinta en tri eldonoj, pri okcidenta kaj norda Eŭropo.
En 1927 li redaktis gravan verkon "Ĉeĥoslovakio en Bildoj“. En 1930 aperis lia granda libro NIA MONTARO kaj en kunlaboro kun František Zpěvák li aperigis plurajn eldonojn de diversaj geografiaj lernolibroj. Laŭ lia instigo estis verkita kaj eldonita KOLEKTO DE REGIONAJ GEOGRAFIAJ STUDAĴOJ.
Klement Urban ofte vojaĝis. Li vizitis Francujon, Skandinavajn landojn, Sovet-Union, Britujon, Italujon, Rumanujon kaj aliajn landojn. En Britujo li studis lernejsistemon, pri kiu li poste verkis artikolojn kaj ofte prelegis.
Por siaj vojaĝoj al eksterlando li estis lingve kaj fake tre bone preparita. Ne estas konate, kiam li ellernis la internacian lingvon, sed lia unua artikoleto „Mia vojaĝo tra Granda Britlando“ aperis en la revuo La Progreso 1/1931, p. 18.
Dum la jaroj 1947-1949 li kiel rekonita faklektoro prelegadis en Brno kaj Praha, pri metodiko en Geografio. Sed li profunde interesiĝis ankaŭ pri la bela literaturo kaj verkis nekutiman studaĵon: Rilato de geografio al bela literaturo. Krome li havas intiman rilaton al poezio. Sur tiu kampo li ne nur legis la plej diversajn poeziajn verkojn, sed ankaŭ mem skribis poemojn.
Macuri
Macuri estas ankaŭ religia procesio dediĉita al dioj grandaj, kiel ekzemple Amaterasu (sundiino en ŝintoismo) aŭ lokaj.
Klin-Dmitrova altaĵo
Ĝia longo estas pli ol 200 km, meza larĝo 40 km. La plej alta punkto (284 m) situas en distrikto Sergijev Posad. Multaj altaj punktoj situas apud la urboj Klin kaj Solneĉnogorsk.
Sur Klin-Dmitrova altaĵo fontas kelkaj ĉefaj riveroj de Moskva provinco, inter ili Klazjma, Istra.
Historio
Oriente de la altaĵo troviĝas historia regiono Radoneĵje kun historiaj urboj Sergijev Posad kaj Ĥotjkovo. Sur la plej okcidenta parto ĉe rivero Lama estas la plej antikva urbo de Moskva provinco - Volokolamsk.
Signifo
La altdiferenco estas vaste uzata en ekonomio de Moskva regiono: tie ekzistas multaj sablominejoj, Zagorska akvokolekta elektrocentralo kaj aliaj objektoj. Krove, ĉi tie estas plej proksimaj al Moskvo montetoj kun tioma alteco, pro tio ili estas tre popularaj inter alpskiistoj kaj turistoj.
Illifaut
(jen france, bretone Ilifav) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Côtes-d'Armor (jen france, Aodoù-an-Arvor), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (Bretagne, Breizh). Fine de en la komunumo vivis.
Novo Orahovo
Bazaj informoj
Novo Orahovo, serbe Ново Орахово, hungare Zentagunaras estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto Norda Bačka, en municipo de Bačka Topola. Ĝis 1947 la slava nomo estis Gunaroš.
Situo
Novo Orahovo situas sur ebenaĵo. La ĉefvojo troviĝas 10 km-ojn for.
Historio
Antaŭ la hungaroj sarmatoj vivis tie. En la 13-a jarcento la tiama vilaĝo nomiĝis Likasegyháza. Dum la turkoj Likasegyháza senhomiĝis. Poste la loko iĝis paŝtejo, baldaŭe farmoj kaj biencentroj formiĝis. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la loko apartenis al Hungario, al Bács-Bodrog, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la hungara armeo okupis la regionon kaj ĝis 1944 tio estis parto de Hungario. En 1946 rutenoj alvenis. Ekde 1972 la komunumo evoluis laŭ plano. En 2002 loĝis en Novo Orahovo hungaroj 1737 (86 %), rutenoj 181 (9%), serboj 59 (3 %) kaj aliaj.
Andrej Kiska
Andrej KISKA (naskiĝis en Poprad) estas la kvara ŝtata prezidanto de Slovakio.
Li decidis kandidatiĝi en oktobro 2012. En unua parto de la prezidanta baloto, kiu okazis la 15-an de marto 2014, li ricevis 24 % de la voĉoj kaj kun Robert Fico (kiu ricevis 28 % da voĉoj) avancis en la duan parton de la baloto, kiu okazis la 29-an de marto 2014. En ĝi li ricevis 59,38 % de la voĉoj.
Kaká
Ricardo Izecson dos Santos Leite aŭ Kaká laŭ brazila moro nomiĝi fubalistojn per kromnomoj (naskiĝis la en Braziljo) estas brazila futbalisto. Kaká estas protestanta kaj uzas futbalon por propagandi sian religion en Brazilo, puritanisma, li edziĝis virga kaj fieris pri tio. Li ludis per São Paulo Futebol Clube, AC Milan kaj Real Madrid.
15139 Connormcarty
15139 Connormcarty estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Connor W. McCarty, finalisto de la konkurso de sciencaj mezlernejoj Discovery Young Scientist Challenge (DYSC) de 2001. Li estis lernanto ĉe la Mesa Union Junior High School de Somis (Kalifornio, Usono).
Stacio Unebi
Stacio Unebi (japane: 畝傍駅 [Unebi-eki], angle: Unebi Station) estas fervoja stacio en Kaŝihara, Gubernio Nara, Japanio. La stacio servas 1 linion de JR Okcidenta: Linio Sakurai.
Saalach
La Saalach estas 103 km longa rivero en Aŭstrio kaj Germanio, alfluanto de la Salzach. La rivero fontas en la aŭstria federacia lando (subŝtato) Salcburgio (lando Salcburgo) en la Alpoj de Kitzbühel je la lago Torsee sub la 2.178 m alta monto Gamshag. Unue ĝi fluas orienten tra la valo Glemm, pasante Saalbach-Hinterglemm. Ĉe la vilaĝo Maishofen ĝi turniĝas norden. Parto de la rivero konsistigas la limon inter Aŭstrio kaj Germanio. Norde de la germana urbo Freilassing kaj la aŭstria urbo Salcburgo la Saalach enfluas en la Salzach.
Pri la rektigo kaj de Saalach kaj de Salzach engaĝiĝis Oskar Meyer.
(109549) 2001 QM257
(109549) 2001 QM257 estas troja asteroido de Jupitero malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝi orbitas, kun granda orbita klineco, en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, ĝi do estas ano de la tiel nomata «Troja Tendaro».
Francis Younghusband
Siro Francis YOUNGHUSBAND (31-an de majo 1863 en Murree, Hindio - 31-an de julio 1942 en Lytchett Minster, Dorset, Britio) estis brita oficiro kaj esplora vojaĝanto.
Li trapasis en 1887 Manĉurion kaj la montaron Karakorum (kiel la unua eŭropano) tra la Muztagh-montpasejo. Li partoprenis inter 1889 kaj 1895 multajn ekspediciojn en la nord-hindiaj montaroj. Dum tiu unu ekspedicio, disvastiĝis en Hindio la misinformo, ke li estis murdita fare de rusoj kiel suspektita spiono, kio kaŭzis preskaŭ militon inter Hindio kaj Rusio.
Fine de 1903, lin sendis Lord Curzon al Tibeto, por elkonstrui komercajn kontaktojn. Tiuj klopodoj celis antaŭi eblan rusajn klopodojn. Ĉar la Dalai Lama rifuzis la komercadon kun la britoj, Younghusband ekagadis perforte.
Namibiaj blankuloj
Blankaj namibianoj aŭ Namibiaj blankuloj estas homoj de eŭropa aŭ sudafrika naskiĝo aŭ deveno vivantaj en Namibio. La plej multaj blankaj namibianoj estas buroj, dum kelkaj devenas de germanaj, portugalaj, aŭ anglaj enmigrintoj.
Francis Younghusband
La ekspedicaj fortoj en 1904 atingis la urbon Lhasa, post kiam ili neniigis la tibetajn trupojn, tre mizere ekipitajn. En Lhasa, oni premis la tibetanojn al komerca traktato kaj al brita armea apogpunkto en Lhasa. La sekvantaj traktadoj altrudis malfermon de la lando al komercado kajoni eĉ detranĉis teritoriojn favore al Ĉinio. (Brita ekspedicio al Tibeto)
Namibiaj blankuloj
Distribuo
La vasta plimulto de Blankaj namibianoj loĝas en gravaj grandurboj kaj urboj en centra aŭ suda Namibio. Vindhuko havas senkompare la plej grandan blankan loĝantaron, kaj blankuloj estas plimulto en la marborda grandurbo Swakopmund. Ankaŭ aliaj marbordaj grandurboj kiaj ekzemple Walvis Bay kaj Lüderitz havas grandajn blankajn loĝantarojn. Ĝenerale la plej granda parto de Namibio sude de Vindhuko havas altan proporcion de blankuloj, dum centra Namibio havas altan koncentriĝon de blankuloj. Krom Vindhuko, marbordaj regionoj kaj Suda Namibio, ekzistas grandaj blankaj komunumoj en Otjiwarongo kaj urboj en la Otavi Triangulo, kiel ekzemple Tsumeb kaj Grootfontein. La censo de la Respubliko de Sudafriko (1981) raportis blankan loĝantaron de 76,430 en Namibio (71-procentaj buroj kaj 17 procentoj germanlingvaj).
Francis Younghusband
Post la unua mondmilito, li ekipis ekspediciojn por veturo en la Himalajo. Pli poste li verkis ekspediciajn sciigojn kaj okupiĝis pri religiaj kaj filozofiaj demandoj. Li apogis la klopodojn de Hindio por memstareco. Li fondis en 1936 la Mondkongreson de kredo.
Namibiaj blankuloj
Historio
Dum la mallonga germana regado de Namibio, la kolonio altiris germanajn enmigrintojn. La plej multaj buroj ekloĝis dum la Dorslanda Piedvojaĝo, same kiel dum la apartismaj jaroj. La plej multaj portugaloj ekloĝis post kiam Angolo iĝis sendependa en 1975.
Ekonomiko
Proksimume 4,000 komercaj terposedantoj, plejparte blankuloj, posedas pli ol 50% de la plugtero trans la lando malgraŭ agrarreforma procezo. Dum la areo estis konata kiel Sudokcidenta Afriko, blankaj namibianoj ĝuis tre privilegian pozicion pro rasapartismaj leĝoj devigantaj striktan apartigon kaj blankan dominadon.
Reggio di Calabria
Reggio di Calabria aŭ foje Reggio Calabria estas komunumo de Italio. Ĝi estas la ĉefurbo de la samnoma Provinco en Kalabrio kaj situas sur la pinto de la itala "boto", ĉe la Markolo de Mesino. Aliflanke troviĝas la sicilia urbo Messina. Fine de en la komunumo vivis. Kristana patrono de la komumo estas la Sankta Georgo, kies memortago, la 23-a de aprilo, sekve estas la komunuma festotago.
En la ĉiutaga lingvo la urbo estas nomata simple "Reggio Calabria". La aldono "(di) Calabria" necesas por distingi ĝin de Reggio nell'Emilia.
Ĝi situas sur la ekstrema pinto de la italia "boto", ĉe la markolo de Messina, kaj estas unu el la du polusoj de la "Integrita Metropola Areo de la Markolo", kiu kunigas partojn de Kalabrio kaj de Sicilio (ĉirkaŭ Messina).
Sporto
En 2009 la Federacia Pokalo (nova nomo ekde septembro 2020 Pokalo Billie Jean King), la plej grava konkurso pri naciaj virinaj naciaj teamoj de teniso, okazis en Reggio di Calabria.
Flago de Barato
La nacia flago de Barato, ankaŭ konata kiel tiranga (तिरंगा en hinda) kio signifas trikolora, konsistas el tri samlarĝaj horizontalaj strioj, kun la oranĝkoloro supre, blanko centre kaj verdo malsupre.
En la centro ĝi havas 24-pintan marbluan radon, konata kiel aŝoka ĉakrá, prenita de kolona kapitelo de la historia imperiestro Aŝoko. La flago ankaŭ estas la standardo de la barata armeo. La flago estis adoptita en sia nuna formo dum kunveno de la Konstitucia Asembleo la 22-an de julio 1947, kelkajn tagojn antaŭ la sendependiĝo disde Britio la 15-an de aŭgusto.
Flago de la Respubliko de Ĉinio
La Flago de la Respubliko de Ĉinio aŭ neformale flago de Tajvano estis unuafoje uzita en kontinenta Ĉinio fare de la politika partio Kuomintango en 1917 kaj fariĝis la oficiala flago de la naciisma partio en 1928. Ĝi estis konsekrita en la 6-a artikolo de la Konstitucio de la Respubliko de Ĉinio kiam ĝi estis promulgita en 1947. Ekde 1949, la flago estas plejparte uzita ene de Tajvano kien la Respubliko Ĉinio translokiĝis post la perdo de la Ĉina Revolucio.
En la ĉina, la flago estas ofte priskribita kiel "Blua Ĉielo, Blanka Suno kaj Ruĝa Tero". La blanka suno sur blua kvadrato estas la ŝtata emblemo de la Respubliko de Ĉinio.
73 (revuo)
73 estas revuo (ankaŭ konata kiel 73 Amateur Radio Today ) estis radioamatora revuo, kiu estis publikigita de 1960 ĝis 2003. Ĝi estis konata pro sia forta emfazo pri teknikaj artikoloj kaj por la detalemaj ĉefartikoloj en ĉiu numero. Wayne Green estis la fondinto kaj eldonisto. La titolo 73 (Morse: −−••• •••−−) signifas "plej bonaj salutoj" en radioamatora ĵargono.
Historio
La unua ekzemplero de 73 estis publikigita en oktobro 1960 en Broklino, Novjorko. Grava kontribuanto estis Ken Sessions/K6MVH, kiu verkis rubrikon nomita The Chronicles of 76, referenco al la FM frekvenco 146.76 MHz. Ken Sessions ankaŭ verkis multajn librojn pri radioamatoraj temoj kaj dizajnis multajn el la projektoj "kiel fari" inkluditaj en la revuo.
Alia kontribuanta redaktisto estis Jean Shepherd/K2ORS.
Laŭ la ARRL Letero "73 estis pionirpropaganto de SSB, FM, solidstato, facilaj konstruprojektoj kaj la geedziĝo de persona komputilo kaj amatora radio." 73 ĉefsidejo transloĝiĝis al Nov-Hampŝiro en 1962.
La revuo estis konataj pro sia redakcia rubriko Never Say Die, en kiu kune kun rubriko Verda ofte kritikis la Amerika Radio-Relajsa Ligo.
Esperanto
Artikolojn kaj komentoj estis kutimajn kaj pozitivaj pri la agadoj, konkursoj kaj aktivado de ILERA. Interesaj raportoj estis verkitaj en la numeroj 03/1970, 10/1975, 03/1980, 10/1981, 01, 1986, 06/1988, 07/1988, 02/1989, 03/1989, 04/1994, 04/1997, 09/2001 kaj aliaj.
Fermo
Post kompletigado de 43 eldonjaroj, 73 revuo ĉesis publikigon post la septembra eldono de 2003 (numero 514). Kombinita oktobro/novembro 2003 temo estis planita, sed neniam aperis. Eldonisto Wayne Green citis financan premon pro reduktita anoncenspezo kiel ĉefa kialo de la fermo kaj ne plua publikigo de la revuo.
Ilbesheim apud Landau
apartenas al komunumaro, do administra ligo de pluraj najbaraj, formale sendependaj politikaj komunumoj, germane nomata Verbandsgemeinde Landau-Land.
10787 Ottoburkard
10787 Ottoburkard estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la germanaj astronomoj Freimut Börngen kaj Lutz D. Schmadel elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Otto Burkard, emerita profesoro pri meteologio kaj terfiziko ĉe la Universitato de Graz, unu el la fondinto de la Instituto de Kosma Esploroj ĉe la Aŭstra Akademio de Sciencoj.
Parlamento de Norvegio
La Storting (norvege Stortinget kun la finaĵo -et, kiu korespondas al la gramatika artikolo "la"), laŭvorte plimalpli "granda kunveno", estas la nacia parlamento de Norvegio.
Ĝi konsistas el du parlamentaj ĉambroj, Lagting kaj Odelsting. Post parlamentaj balotoj la elektitaj deputitoj memstare dividiĝas inter la du ĉambroj, kiuj aparte dum la diskuto de ampleksaj leĝoj laboras dise. Kvarono de la parlamentanoj konsistigas la Lagting, kaj la plimulta resto la Odelsting. La historia divido de la du ĉambroj per leĝo de la 20-a de februaro 2007 malvalidiĝis, sed la ŝanĝo nur efektiviĝis post la parlamentaj balotoj de la jaro 2009.
Momente estas 169 parlamentanoj - el ili 150 estas rekte elektataj en la norvegaj provincoj, kaj la restaj 19 estas aldonaj parlamentaj esĝoj por ekvilibrigi la nombron de parlamentanoj po partio kun la la tutlandaj procentaĵoj po partioj laŭ la voĉdonaj rezultoj.
Tipa por la politika klimato de Norvegio estas la fakto, ke la seĝoj de la parlamenta plenkunsido ne dividiĝas laŭ frakcioj, do laŭ grupoj de sampartianoj, sed laŭ reprezentantoj de la unuopaj geografiaj regionoj.
Disdivio de la parlamentaj seĝoj laŭ la balotoj de septembro 2013
Parlamenta prezidanto estas Olemic Thommessen, kaj la unua kunsido de la oficperiodo okazis la 9-an de oktobro 2013.
Disdivio de la parlamentaj seĝoj laŭ la balotoj de septembro 2009
Parlamenta prezidanto estis Dag Terje Andersen, kaj la unua kunsido de la oficperiodo okazis la 8-an de oktobro 2009.
Disdivio de la parlamentaj seĝoj laŭ la balotoj de septembro 2005
(inter krampoj la nombro da seĝoj en la antaŭa oficperiodo 2001-2005)
Dum la parlamentaj balotoj dum septembro 2005 la maldekstruloj gajnis voĉojn, dum la ĝisnuna konservativa malplimulta registato de Kjell Magne Bondevik perdis la regopovon. Kreiĝis plimulta registaro en koalicio inter la partioj Arbeiderpartiet, Sosialistisk Venstreparti kaj Senterpartiet. Ĉefministro estas Jens Stoltenberg, kiu jam antaŭe havis la postenon.
Parlamenta prezidanto estis Thorbjørn Jagland, kaj la unua kunsido de la oficperiodo okazis la 11-an de oktobro 2005.
1 E-9 m
Por bildigi la grandecon de unu nanometro, tiu ĉi paĝo estas listo de iuj aĵoj longaj de inter 1 nanometro (nm) kaj 1 mikrometro (Μm) (10−910−6 m).
Unu nanometro egalas al 0,000 000 001 metro. Unu metro egalas al 1.000.000.000 nanometroj.
Vidu ĉi tie pri signifoj de piko-, mikro-, mili-.
Tadeusz Konwicki
Tadeusz KONWICKI (Nowa Wilejka, nun Naujoji Vilnia, ĉe Vilno, 22-a de junio 1926 - Varsovio, 7-a de januaro 2015) estis pola verkisto kaj kinreĝisoro, membro de la Konsilantaro de la Pola Lingvo.
Vivo
Konwicki kreskiĝis ĉe Vilno, se je la eksplodo de la Dua Mondmilito, Vilno estis okupaciiita de Sovetunio kaj poste de Nazia Germanio, je kiu ĉiu edukado por poloj estis nuligita. Konwicki plue studis eksterleĝe. En 1944, li aliĝis al Armia Krajowa, kaj partoprenis en la Operaco Tempesto kaj en la Operaco "Ostra Brama". Post la milito, Vilno estis aneksita de Sovetunio kaj Konwicki estis elpatriigita.
En la printempo de 1945 Konwicki translokiĝis al Krakovo, kie li eniris en la Jagelona Universitato. Li eklaboris kiel ĵurnalisto en la ĉiusemajna Odrodzenie, je kio li translokiĝis al Varsovio en 1947 por pluigi sian laboron en tiu gazeto. En la ĉefurbo, li estis unu el la ĉefaj helpantoj de la Socialisma realismo en literaturo. En 1948 li finis siajn memorojn pri siaj jaroj de milicano (Rojsty), sed la libro ne estis publikigita ĝis 1956. Lia literatura debuto estis la romano Konstruejo (de 1950, Przy Budowie), al kiu sekvis la romano Povo (1954, Władza). Lia romano de 1956 El sieĝata urbo (1956, Z oblężonego miasta) iĝis tre populara.
Inter la jaroj 1952-1966 li estis membro de la komunisma kaj registara Pola Unuiĝinta Laborista Partio, sed el la mezo de la 1950-aj jaroj, Konwicki seniluziiĝis el la komunisma reĝimo en Pollando kaj perdis intereson en la partio. Liaj postaj verkoj (el Truo en la ĉielo (1959, Dziura w niebie), estas ĉefe rilataj al la infanaĝo de la aŭtoro kaj la preskaŭ mita, romantisma tero de lia juneco.
Li estas konata ĉefe pro du romanoj: nome La pola komplekso (1977) kaj Minora Apokalipso (1979).
Kino
Konwicki iĝis estrarano de la Kadr Kinostudio kaj ekde tiam li estis agnoskita kiel unu el plej elstaraj membroj de la Pola Kina Skolo. Tamen, lia verkaro apartiĝis el la stilo sekvita de liaj samtempuloj, pro sia unika amareco. Kiel filmisto li estis konata pro siaj famaj filmoj La lasta somertago ("Ostatni dzień lata", 1958) venkinta de la Granda Premio en Venecio'58, kaj Tagoj de Ĉiuj Sanktuloj (Zaduszki, 1961), same kiel pro siaj majstroverkoj Dancosalto (Salto, 1962) kaj Kiom for, kiom malfor (Jak daleko stąd, jak blisko, 1973), aŭ pro kinadaptaĵoj: de la libroj de la Nobel-premiito Czesław Miłosz nome Valo de Issa (Dolina Issy, 1982), kaj de la poemo de Adam Mickiewicz – Lafo (Lawa, 1989).
Zeno-Mapo
Zeno-mapo estas mapo de norda Atlantiko publikigita en 1558 en Venecio, kun la titolo Malkovro de Frisland-insulo, Manda-insulo, ktp. far Nicolo Zeno, nepo de fama venecia esploristo same nomita Nicolo Zeno, kiu estis unu el la Zeno-fratoj.
Kunteksto
La mapo estis publikigita kun leteraro malkovrita en la domo de la Zeno-familio en Venecio. Ambaŭ datiĝus de la komenco de la 14a jarcento. La leteroj rakontus esploradojn inter 1391 kaj 1395 de la Zeno-fratoj sub la regado de princo nomita Zichmni (eble la grafo Henry Sinclair). La leteroj asertas ke tiuj maristoj antingis amerikan marbordon en norda Atlantiko.
Historiistoj pridubas la verecon de la malkovro de tiuj mapo kaj leteroj. La mapo kaj la rakontoj mem de la Zeno-fratoj, kiuj imagas fikciajn insulojn kun fabelaj nomoj, estas mistifiko.
La mapo
La mapo montras insulojn konatajn kaj aliajn nekonatajn, kiel Frisland-insulon (povus fakte esti la Ferooj sed multe tro grandaj) kaj Ikaria-insulon (kiu kongruas kun neniu konata tero).
Krom tiuj fantaziaj insuloj, la mapo montras verŝajnajn teritoriojn kun normala skalo.
Listo de teritorioj videblaj sur la Zeno-mapo:
Probo
Probo (Marcus Aurelius PROBUS), (n. 232? m. 282), romia imperiestro (276 - 282) estis civitano de Sirmium en Panonio, nuntempe Sremska Mitrovica en Serbio kaj Montenegro.
Enoficiĝo
Junaĝe li varbiĝis en la armeo, kie li distingiĝis sub la imperiestroj Valeriano, Tacito kaj Aŭreliano. Tacito enoficigis lin kiel guberniestro de la Orienta Imperio, post kies morto Probo estis proklamata lian sukcedanton de siaj soldatoj. Floriano, kiu sukcedis sian duonfratron Taciton, kampanjis kontraŭ Probo apud Tarso, Turkio, sed evitante batalo kun la pli multnombraj trupoj de Floriano, Probo lasis la orientan varmegon venki ilin. Timante malvenko, siaj propraj homoj murdis Florianon, kaj transiĝis ilian subtenon al Probo. Probo revenis al Romo, kie la Senato ĝoje ratifis la elekton de la armeo.
Regnado
La regnado de Probo pasis ĉefe sukcese militante por reestabli la sekurecon de ĉiuj siaj landlimoj. La plej grava de ĉi tiuj militoj estis la forigo de la frankaj invadintoj el Gaŭlio. En 279, dezirante rekonkeri Mezopotamion, Probo marŝis al Persio, sed anstataŭ militi, li finaranĝis pactraktado kun la persioj.
Uzurpantoj
Survoje al Persio, (279), la imperiestro marŝis kontraŭ la uzurpinto Saturninus, maŭra guberniestro de Sirio. Revenante al la okcidento, Probo venkis la mem-proklamintajn imperiestrojn Proculus kaj Bonosus, komandantojn de Gaŭlio kaj Ĝermanio (280).
Murdo
Post la triomfo (romia venkfesto) de Probo en Romo (281), li revenis al Smirmium ĉe la Danubo, esperante prepari kampanjon kontraŭ la persioj. Dume, la armeo ne estis feliĉa: pactempe, Probo laboriĝis siajn soldatojnj. Li devis dreni marĉojn, konstrui templojn, pontojn kaj defendojn, eĉ planti vinberejojn. Kompreneble, ĉi tio tute ne plaĉis al ili. Pli malbone, Probo mortige eraris, deklarante ke, poste, multaj legioj estus disfondota. La armeoj de Raetia kaj Noricum proklamis Marcus Aurelius CARUS (Karon) kiel imperiestro en 282. Probo, sciiĝante la novaĵojn, tuj sendis kontraŭ Karo trupojn, kiuj transigis sian lojaleco al li. La trupoj de Probus ankaŭ decidis subteni Karon, kaj Probo, siavice, estis murdata de siaj propraj homoj, apud sia naskloko Smirmium en septembro 282.
Kleinau
Kleinau ekde la unua de januaro 2010 estas parto de la urba komunumo Arendsee en Germanio - antaŭe temis pri memstara komunumo. Ĝi troviĝas en la distrikto Altmark Salzwedel de la federacia lando Saksio-Anhalto. La 30-an de junio 2006 la komunumo havis 605 loĝantojn.
Alto Gállego
Alto Gállego (Alto Galligo, ) estas komarko de la nordo de la Provinco Ŭesko, en nordo de la regiono Aragono, en Hispanio. Ĝia ĉefurbo estas Sabiñánigo.
NGC 738
NGC 738 (aliaj indikoj — PGC 7303, ZWG 503.57, 6ZW 113, NPM1G +32.0085) estas galaksio en konstelacio Triangulo.
Alto Gállego
La ekonomio estas bazita, ĉefe, iam sur agrikulturo kaj brutobredado kaj nun sur turismo kaj industrio en Sabiñánigo. Ĉefaj altiraĵoj estas du skiejoj en Sallent de Gállego (Formigal) kaj Panticosa, termaj banlokoj kaj la urbeto Biescas kun turismo fokusita ĉefe al la romanikaj preĝejoj de Serrablo.
NGC 738
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Hénon
(jen france, bretone Henon) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Côtes-d'Armor (jen france, Aodoù-an-Arvor), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (Bretagne, Breizh). Fine de en la komunumo vivis.
Alto Gállego
Municipoj
Ĝi enhavas jenajn 8 municipojn:
Geografio
Ĝi limas okcidente kun Jacetania, oriente kun Sobrarbe kaj Somontano de Barbastro, sude kun Hoya de Huesca kaj norde kun Francio (Hautes-Pyrénées kaj Pyrénées-Atlantiques). Ĝi estas inter Ĉepireneo kaj Pireneoj kaj la altitudoj de la loĝlokoj gamas inter 650 kaj 1300 m.s.m. Ĝi enhavas grandajn arbarojn de pli ol 50 000 hektaroj.
Parto de ĝia teritorio estas okupata de la Natura Parko Sierra kaj Cañones de Guara kaj la Natura Monumento de la Pireneaj Glaĉeroj.
La komarko kiel institucio
La leĝo de la komarkokreo estas la leĝo 13/2001 de la 2-a de julio 2001. La komarko konstituiĝis en la 24-a de oktobro 2001. La regokapabloj estis transpasigitaj el la regiona registaro en la 1-a de marto 2002.
Josef Vávrovský
Josef Vávrovský (naskiĝis la 10-an de februaro 1879 en Dolní Bukovsko - mortis la 20-an de marto 1946 en Prago) estis ĉeĥa esperantisto, laŭ profesio ĝendarmo.
Li laboris persiste dum multaj jaroj inter policanoj kaj estis internacie konata vizitante ofte kongresojn kaj kunvenojn. Li studis helpe de Esperanto kriminologion precipe en Danujo, Polujo, Francujo, kaj havis en tiuj landoj multajn amikojn.
Li estis tre aktiva membro de Polica Esperanto-Rondeto en Praha kaj gvidis multajn kursojn por policanoj en Praha, poste ankaŭ Neŭtralan Esperanto-Centron en Prago.
Pri Esperanto kaj UEA li verkis artikolojn por la ĉeĥlingva gazeto Bratrství (Frateco).
Lolif
Lolif estas franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Lolivais.
Josef Vích
Li tradukis ankaŭ el la angla, franca, germana, itala, rusa en la ĉeĥan kaj male el la ĉeĥa en Esperanton, ekz. bibliajn kantojn.
Libroforme aperis lia ĉeĥlingva traduko el la angla:
Konstantinovy Lázně
Konstantinovy Lázně (Konstantinsbad) estas banloka municipo en Ĉeĥio, en Regiono Plzeň, en distrikto Tachov. Vivas ĉi tie. Ĝi situas en distanco 39 km nordokcidente de Plzeň kaj 31 km nordoriente de Tachov. La loka banloko specialiĝas al perturboj de kardiovaskula sistemo, la ĉefaj kuracaj metodoj estas fonditaj en eluzado de loka mineralakvo kun la plej granda enhavo de oksido – karbona dioksido el ĉiuj fontoj en Ĉeĥio.
Historio
La unua banloka dometo estis ĉe sulfurita fonto onidire konstruita en la jaro 1803. En la jaro 1818 la municipo konstruis gastejan kaj banlokan domon kun 19 ĉambroj, kun ĉambrego kaj du banlokoj, krom ĝi tie situis dometo kun tri banlokoj. La banlokon en la jaro 1837 aĉetis posedanto de senjorujo, kníže Konstantin Josef z Löwenstein-Wertheim-Rosenbergu (1802–1838).
Hérault (rivero)
Hérault (jen france, okcitane Erau, pli frue latine Arauris) estas rivero en suda Francio, kiu donis sian nomon al la samnoma franca departemento Hérault. Ĝi fontas en la suda parto de la Centra Masivo, en montaro nomata Cévennes, kaj post vojo de 148 kilometroj enfluas la Mediteranean Maron. Aparte konata inter akvoturistoj estas la pejzaĝe impona kanjono de Hérault.
Bamijana valo
La Bamijana valo troviĝas en samnoma provinco en Afganio. La tuta valo estas konata precipe danke al vico de budhismaj memorigaĵoj, kiuj ĉi tie troviĝas. Inter la plej konataj certe estis ĉi tieaj grandegaj statuoj de Budhoj, kies komencoj tuŝas antikvajn tempojn kaj kiuj estis neniigitaj fare de Talibanoj en la jaro 2001.