cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bierfarado
Fundamentaj procedoj
Je la bierfarado la ingrediencoj estas intermiksitaj kaj parte ŝanĝataj bioĥemie per gisto. Post kiam oni produktis el greno (kutime hordeo) malton, oni diserigas tiun ĉi. La vera bierproduktado komenciĝas per la kuirado. Je tio oni varmigas akvon je proksimume 60 °C kaj aldonas la diserigitan malton. La tiel ekestinta miksaĵo estas depende de la respektiva procedo je kontinua turnmovado varmigita ĝis proksimume 75 °C. Je diversaj restado-temperaturoj fermentoj ŝanĝas la amelon el la malto en maltosukeron. Alternative oni kuiras partojn de la miksaĵo, kio kaŭzas fizikan kungluadon de la amelo. Per jodoprovo oni sekve konstatas, ĉu la solvita amelo estas plene sukerita. Post tio oni rafinas la miksaĵon en la rafinkuvo. La premrestaĵoj de la malto estas separata de la uzfluaĵo. Per postaj surverŝaĵoj de varmega akvo oni gargaras la uzfluaĵon el la restaĵoj kaj kuiras ĝin kun lupolo en la kuirpato. La sekva paŝo estas la klarigo de la dekoktaĵo: oni pumpas ĝin el la pato en centrifugilon aŭ tra filtrilon, por separi la koaguliĝintan proteinon kaj aliajn ŝvebaĵojn disde la uzfluaĵo. Laste oni malvarmigas la fluaĵon en malvarmigilo sur la optimuman fermentadan temperaturon kaj aldonas la giston konvenan laŭ la dezirata bierspeco. Flosantaj gistospecoj fermentigas je temperaturoj inter 18 °C kaj 24 °C, sinkantaj gistoj je 8 °C ĝis 14 °C. Dum la alkohola fermentado la gisto ŝanĝas la sukeron solvitan en la fluaĵo al etanolo (alkoholo) kaj karbona dioksido. Tiu ĉi gaso restas sub premo parte ligita en la preta biero. Post la ĉefa fermentado, kiu daŭras proksimume unu semajnon, la nova biero devas postfermentiĝi kaj stokiĝi pluajn proksimume kvar ĝis ses semajnojn. La maturiĝintan bieron kutime oni denove filtras kaj enigas en botelojn, barelojn aŭ ladskatolojn.
Vavrinec
Vavrinec (hungare Lőrincvágása [lOrincvAgAŝa], rutene Ваврінець [vavrinec]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Vavrinec situas sur deklivoj, fine de mallonga sakovojo. Hanušovce nad Topľou troviĝas je 8 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1363. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis Vavrinec(z), poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Lőrincvágása 115 homoj, (plejparte rutenoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Sáros, al distrikto de Giraltovce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Vavrinec 68 homoj, (ĉiuj slovakoj).
György Klapka
KLAPKA György, Georg Klapka, naskiĝis la en Temesvár kaj mortis la  en Budapeŝto. Li estis hungara generalo dum la revolucio de 1848, kiu kondukis al la "egaligo" inter Hungario kaj Aŭstrio.
Je la tempo de Klapka lia naskiĝurbo Temesvár (nun Timișoara) apartenis al Hungario; li mem estis ano de la germanlingvanaro de Banato, sed havis ankaŭ ĉeĥajn prapatrojn.
Klapka lernis en la armea akademio en Karánsebes (nun Caransebeș) kaj en 1838 eniris la aŭstrian armeon. En 1848 li disponigis sin al la revolucia registaro hungara, estis nomumita stabestro de generalo Ernő Kiss kaj ellaboris operacan planon por la hungara armeo, sukcese realigitan en 1849. Post malvenko de Meszáros je la 4-a de januaro li ricevis ties postenon; defendante la transiron de Tiso li sekurigis urbon Debrecen.
En la aprila kampanjo Klapka estis estro de la unua korpuso. La 6-an de aprilo li decidis la batalon de Isaszeg; revoluciestro Kossuth nomumis lin generalo. Ankaŭ post la proklamo de hungaria sendependeco li distingis sin, ekzemple en la batalo de Komárno (26-a de aprilo), kie li estris la maldekstran alon de la armeo. Post mallonga oficado kiel ministro pri milito li iĝis komandanto de la fortikaĵo de Komárno, kiun li defendis je la 2-a kaj 11-a de julio.
Post la kapitulaco de Artúr Görgey je la 13-a de aŭgusto ankaŭ Klapka devis kapitulaci je la 27-a de septembro. Li foriris el Hungario al Francio, Italio kaj Svislando. En 1866 li aniĝis en la prusa armeo.
Post amnestio en 1866 li reiris al Hungario kaj estis elektita parlamentano.
La centra placo de Komárno antaŭ la urbodomo estas nomita laŭ li.
10561 Shimizumasahiro
10561 Shimizumasahiro estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (insulo Hokajdo).
Nomo
Ĝia nomo honoras Masahiro Shimizu, prezidanton de la Kliniko Shimizu, situejo de la plej granda astronomia observatorio en malsanulejo en Japanio. Li iniciis sennombrajn homojn kaj pacientojn al astronomio en sia najbareco.
Cincinato
Lucius Quinctius Cincinnatus, esperantigita Cincinato (naskiĝis en ĉirkaŭ 519 a.K. - mortis en ĉirkaŭ 430 a.K.) estis romia ŝtatestro. Li famiĝis, ke sindoneme servis la respublikon dum la krizo, sed transdonis la potencon, kiam la krizo estis for. Kvankam li estis ekzistanta persono, oni ligis al lia nomo multajn legendojn.
Laŭ la tradicio, oni nomumis lin en 458 diktatoro de Romio por savi tiun konsulan armeon, kiun ĉirkaŭis la ekvioj (aequi) sur la Algidus-monto.
Li laboris ĉe la nomumo kiel agrikulturisto. Onidire li venkis dum 16 tagoj la malamikojn kaj gvidis venkomarŝon en Romo. Cincinnatus tenis la oficon nur ĝis tiam, ĝis Romo postlasis la danĝeron, poste abdikis kaj retiriĝas al la provinca agrikulturejo.
Laŭ la legendo, oni nomumis lin ankaŭ en 439 diktatoro por venki la ribelantan plebon. Tiam li same abdikis post la venko.
Seksa reproduktado
La seksa reproduktado havas do minimume du fazojn: produkton de seksaj ĉeloj kaj ties unuiĝon (la t.n. fekundigon). Alie inter la produkton de la seksaj ĉeloj kaj ties unuiĝon povas esti enmetita ankoraŭ la t.n. gametofito. Post la fekundigo povas sekvi ankoraŭ ia formo de zorgo pri idaro (mamula gravedeco, gardado de idoj, nutrado de idaro, nutrigado de fekundiga ovo per patrina kreskaĵo...).
Avantaĝo de la seksa reproduktado estas diverseco de la estiĝinta idaro, kiu estas grava el du motivoj. Ĝi parte ebligas al unuopuloj de la sama specio ekdiferencigi siajn vivpretendojn en diversa medio, do ili teorie ne bezonas tiom konkurenci unu al la alia kaj ili povas okupi pli ampleksan (ekologian) niĉon, parte (kaj tio estas eble ankoraŭ pli grava) ĝi kaŭzas, ke unuopaj unuopuloj de diversa populacio reagas al la samaj faktoroj de la medio diverse. Estas ekzemple nur minimuma ŝanco, ke troviĝus patogeno, rilate al kiu estos specife sentema la tuta populacio (diference de populacio de klonoj, kie tio povas okazi tute facile). Malavantaĝo de la seksa reproduktado estas ties relative malalta efektiveco kaj rapideco (kompare kun neseksa reproduktado).
Ĝangala strigo
Ĝi estas griza strigeto, kun tre rondoforma kapo, flavaj okuloj kaj hela beko. Ĝi estas tre striita horizontale malhelgrize (de kie devenas la dua nomo), tre videble en subaj partoj, sed ankaŭ inklude la vizaĝon, kie ne estas pli hela vizaĝa disko, malkiel en aliaj strigetoj aŭ strigoj. Proporcie la vosto estas longa kaj malhela ĉepinte.
Ĝi troviĝas en Barato. Tiu ĉi specio ofte troviĝas en etaj grupoj kaj estas tre voĉemaj mateniĝe kaj krepuske. Ili troviĝas en arbustejoj kaj deciduaj arbaroj.
21822 Degiorgi
21822 Degiorgi estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la programo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la itala matematikisto Ennio De Giorgi (1928–1996), konata pro lia fundamentaj teoremoj en variada kalkulo, teorio pri minimuma surfaco, parta diferenciala ekvacio kaj aksioma aroteorio.
Historio de animeo
Animeo aŭ japanaj desegnitaj filmoj estas sendependa kultura fenomeno de Japanio, kiu havas grandegan influon al monda arto de animacio. Kvankam historion de animeo oni kalkulas ekde fondiĝo de Toei Animation en 1958, unuaj radikoj vere aperis en komenco de 20-a jarcento. Ekde tiam, la kulturo de animeo travivis multajn periodojn de disvastiĝo aŭ krizo.
14819 Nikolaylaverov
14819  Nikolaylaverov estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ukraina astronomino Ljudmila Vasiljevna Ĵuravljova kaj elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (en tiama Sovetunio, nun en Rusio).
Historio de animeo
Frua historio
En 2005, oni malkovris la plej maljunajn animeojn (alidire japanaj desegnitaj filmoj), kiuj estis faritaj en 1907, kiam oni spertis la okcidentajn metodojn por koncepti desegnitajn filmojn. Tiu animacio konsistis el ĉ. 50 kadroj, desegnitaj sur bendo de celuloido. En ĝi rolis knabo, kiu skribas kanĵiojn 活動写真 (movantaj fotografioj, tiel nomiĝis kino en tiatempa Japanio), kaj poste turniĝas al la spektanto kaj riverencas. Tuta filmo daŭris ĉ. 3 sekundojn. La aŭtoro de tiu animacio estas nekonata.
14819 Nikolaylaverov
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la sovetunia geologo Nikolaj Pavloviĉ Lavjorov cirile Николай Павлович Лавёров, vicprezidento de la Rusia Akademio de Sciencoj. Tiu elstara sciencisto estas aŭtoro de klasikaj verkoj pri geologio kaj petrokemio de uranio, radigeoekologio, novaj fontoj de energio kaj mediprotekto.
Historio de animeo
Frua historio
En komenco de 20-a jarcento multaj animacioj estis kreitaj en Japanio. Preskaŭ ĉiuj el ili estis faritaj fare de entuziasmuloj kadre de tutmonda kulturo de frua animacio, kvankam administrantoj de kinejoj ofte subtenis ilin, aĉetante montro-rajtojn. Populara aŭtoro de tia tempo estis Oten Shimokawa, politika karikaturisto, kiun dungis Tenkatsu por krei kelkajn animaciojn. Ĝuste li faris en 1917 eble la unuan profesian kaj nomatan japanan animacion - Imokawa Mukuzo Genkanban no Maki (芋川椋三玄関番の巻 aŭ 芋川椋三玄関番之巻 - Historio de konsierĝo Imokawa Mukuzo). Entute li faris ĉ. 5 animaciojn, sed poste li ne plu povis labori pro maljuneco kaj malbona sano. En postaj periodoj japanaj desegnitaj filmoj iĝis pli longaj kaj profesie faritaj. Plej ofte en ili rolis bestoj - hundoj, katoj, vulpoj ktp. Eble en tiu periodo aperis tradicia japana maniero desegni la bestojn.
Multaj el fruaj animeoj enhavis satiran kaj politikan senton. En 1934 aperis 11-minuta filmo Norakuro, soldato de dua klaso, kiu alegorie protestis kontraŭ militismo. En la filmo temis pri malfortuna hundo, kiun oni varbis en besta armeo. Sed post invado de Japanio al Ĉinio en 1937, la naciismo kaj militismo de japana registaro igis ĝin fari fortan cenzuron kaj kontraŭmilitaj filmoj ne plu povis aperi. Ankaŭ aperis animeoj kun militpropagando, kreataj pro mendoj de la armeo. En 1940-aj jaroj japana registaro dungis na Mitsuyo Seo, aŭtoro de Norakuro, por krei militpropagandajn filmojn. Li kreis animaciojn Momotarō no Umiwashi (桃太郎の海鷲, Maraj agloj de Momotaro) en 1942 kaj Momotarō Umi no Shinpei (桃太郎 海の神兵, Diecaj maraj militistoj de Momotaro) en 1945. El la animeoj temis pri bestoj-maristoj, kiuj luktis kontraŭ teruraj demonaspektaj fremduloj (eble simbolantaj la Aliancajn trupojn, kiuj luktis kontraŭ Japanio dum Dua Mondmilito). Kvankam la animeoj estis militpropagandaj laŭ formo, la pacisma naturo de Mitsuyo igis lin enmeti kelkajn kontaŭmilitajn aludojn.
Toei kaj Mushi
Post fino de Dua Mondmilito japania ekonomio estis en krizo. Kvankam la ŝtato ne plu povis influi kaj cenzuri la anime-merkaton, pli ol 10 jarojn post la milito preskaŭ ne aperis novaj originalaj animeoj. Parte tio estis pro ke teknologio de animacio tiatempe iĝis multe pli komplika kaj hejmlaborantaj entuziasmuloj ne plu povis krei mond-nivelajn produktojn, kaj korporacioj ne kuraĝis investi en anime-studioj pro malfacila ekonomika situacio.
Nur en jaro 1956 aperis unua japana animacia studio - la Toei Animation, kaj en 1958 ĝi produktis unuan koloran animeon, nomatan Hakujaden. Tiel komenciĝis periodo de profesia animeo. Unuaj animeoj de tiu periodo estis tre usonemaj kaj similaj al filmoj de Disney laŭ desegnmaniero kaj kutimoj - ekzemple, en ili ankaŭ rolis parolantaj bestoj, oftis muzikaj kaj kantaj interludoj ktp. En animeoj de Toei tiaj kutimoj ekzistis ĝis fino de la 1970-aj, kaj la studio meme ekzistas eĉ nun.
En 1968 Toei aperigis na Taiyō no Ōji: Horusu no Daibōken (太陽の王子ホルスの大冒険 Horus, princo de la suno) fare de Takahata Isao - la eksperimenta, eĉ iom ŝokiga animeo. Multaj konsideras ĝin kiel la prafilmo de ĝenro de aŭtora aŭ arta animeo, al kiuj oni apartenigas multajn aktualajn sukcesegajn filmojn, eĉ tiujn de la Studio Ghibli.
La unua populara anime-serio nomiĝas Tetsuwan Atomu (鉄腕アトム) fare de studio Mushi Productions. Ĝi aperis inter 1963 kaj 1966 per elsendo en japana televido. Rigordire, ĝi ne estis la unua anime-seriaro (antaŭ ĝi elsendiĝis Otogi Manga Calendar en 1962), sed ĝi estas unua kiu havis stabilan aron de ĉefroluloj kaj unuigitan scenaron.
Aŭtoro de Tetsuwan Atomu, Tezuka Osamu, ankaŭ kreis multajn aliajn animeojn kaj mangaojn, inkluzive seriozaj animeoj por plenkreskuloj kiel erotika filmo Kureopatora (1970) kaj arta animeo Kanashimi no Belladonna (1973), kiu onidire inspiris ideon de posta animeo Revolutionary Girl Utena.
La 1970-aj
En la 1970-oj pli kaj pli kreskis la televido, kaj populareco de kinejoj malkreskis. Do multaj studioj esprimis subiron de la kinaj animeoj pro la konkurenco kun la televido, kiu montris sukces-seriojn kiel Mazinger Z aŭ Lupin III. Toei Animation ĉesigis kreadon de Disney-similaj muzikaloj kaj ekfaris televidseriojn. Mushi Production post dekjaro da prospero subite bankrotis kaj animaciistoj el ĝi disiris kaj kreis novajn studiojn, inkluzive legendajn Madhouse kaj Sunrise. Tio havis tre pozitivan efikon al anime-kulturo en la tuta, ĉar multaj junaj animaciistoj ekhavis eblecon por libera kreado kaj eksperimento.
En samaj 1970-aj jaroj ankaŭ naskiĝis aparta kaj nur japana ĝenro, la Mecha [meka], kiu roligas gigantajn robotojn. Fruaj laboroj en tiu ĝenro inkluzivas Mazinger Z (1972—1974), Science Ninja Team Gatchaman (1972—1974), Space Battleship Yamato (1974—1975) kaj Mobile Suit Gundam (1979—1980). Ankaŭ oni rimarkas, ke en malfruaj 1970-aj aperis pli prilaboritaj kaj pripensitaj sciencfikciaj serioj - la kosmooperoj - kun komplikaj karakteroj de roluloj kaj sen difinitaj "bonuloj" kaj "maliculoj".
La Ora epoko
Admirantoj de animeo ankaŭ aperis tiatempe en aliaj landoj, plej noteble en Usono. Tien importiĝis kaj elsendiĝis plej popularaj japanaj animeoj. En Usono estis granda emo priredakti la serion antaŭ elsendo. Usonaj reĝisoroj eltranĉis momentojn, kiujn trovis tro komplikaj por usona publiko aŭ "politike nekorektaj", rearanĝis la kadrojn kaj eĉ aldonis novajn scenojn por ŝanĝi la rezultan ideon. Ekzemple, Uchū Senkan Yamato post tia prilaboro elsendiĝis sub la nomo Star Blazers (1979). Gatchaman estis prilaboranta dufoje - en 1978 ĝi iĝis Battle of the Planets kaj en 1986 G-Force. Kaj la plej klasika ekzemplo de reĝisora arbitro estas seriaro Robotech (1975), kiu estas kreata el tri diferaj animeoj: The Super Dimension Fortress Macross, Super Dimension Cavalry Southern Cross kaj Genesis Climber Mospeada. Kiel eblis, eksterjapaniaj otakuoj stebis akiri originalajn japanajn versiojn de la seriaroj, kaj poste krei amatoran tradukon aŭ subtitlojn. Sed en tiaj tempoj tiu ĉi tasko ne estis facila.
Ankaŭ grava okazo estis kunlaboraĵo de manga-artistino Takahaŝi Rumiko kaj animacia reĝisoro Osii Mamoru - animeo Urusei Yatsura. Pro granda sukceso de la kunlaboraĵo, ambaŭ ekhavis grandan popularecon. Takahaki daŭre kreis multajn popularajn mangaojn, kiuj igis ŝin kulta figuro en anime-kulturo. Osii, tamen, fajfis al admirantoj kaj laboris plejparte pri siaj propraj artaj projektoj. Kontraŭ mono kiun li enspezis pro ega sukceso de Urusei Yatsura, li ekhavis eblecon krei sendepende kaj senrigarde de populareco, kaj tiel li kreis multajn originalajn animeojn.
La aperanta kulturo de otakuoj mem komencis influi la anime-industrion. Kelkaj el unua generacio de otakuoj mem iĝis reĝisoroj kaj animaciistoj. La plej fama ekzemplo de tiu fenomeno - kompanio Daicon Films, kiu poste iĝis ege konata studio Gainax. Fondintoj de Gainax komencis sian karieron per kreado de kelkaj mallongaj animacioj por kontesto Daicon Scifi. Tiuj animeetoj iĝis tiom popularaj ka enspezaj, ke la ĵuskreita studio povis krei na unu el plej multekostaj filmoj de tia tempo - Wings of Honneamise (1987).
Dume, Miyazaki Hayao iompostiome, sed certe konstruis sian estetikan universon, kiu skuegis Japanion. Jam en 1984, la filmo Kaze no Tani no Naushika (風の谷のナウシカ) intense stampis la estontajn aperojn. Sukcesego de Naushika ebligis Miyazaki kaj lian partneron Takahata Isao krei propran studion - la legendan Studio Ghibli. La unua filmo, eldonita sub tiu brando, estis Tenkū no shiro Rapyuta (天空の城ラピュタ, 1986), kiu ankaŭ estis ege sukcesa.
Alia grava invento de la Ora epoko estis la OVA-formato (el la angla Original video animation). Malsimile al filmoj kaj televidserioj, la OVA-oj celis disvastigiĝon unuavice per vendo de videokasetoj. Kelkaj el ili (ekzemple, Patlabor) poste estis montritaj en televido aŭ ekhavis daŭrigon kiel televidserioj, sed tio ne estis plej grava fonto de enspezo. Unua OVA estis Moon Base Dallos fare de Osii Mamoru (1983-1984). Dallos ne estis tre populara, verŝajne pro tro originala kaj "arteca" maniero de Osii, sed aperinta post iom da tempo Megazone 23 (1985) iĝis ege fama kaj enspeza. La OVA-formato ebligis ne nur testi la ideojn por filmoj kaj serioj, sed ankaŭ krei novajn stilojn - plej noteble, pornografion (hentajon) kaj aventuraĵojn, kiuj enhavis na tro da perforto, neakceptebla pro cenzuro de kino kaj televido. Ekzemple, en 1984 aperis eble la unua pure pornografia OVA-animeo Cream Lemon.
Krome, OVA-formato ebligis publiki eksperimentajn animeojn, kiuj estis nestandardaj laŭ formo, scenaro, tempo de daŭro ktp. En 1985 Osii Mamoru kun subteno de Suzuki Tosio eldonis sian novan eksperimenton Angel's Egg. Krome, aperis multaj aliaj eksperimentaj animeoj, kiel Take the X Train, Neo-Tokyo kaj Robot Carnival (ĉiuj en sama jaro - 1987).
Nur la Studio Ghibli sukcesis lerte sin malimpliki el la kaĉo kaj labori je novenkondukaĵoj. Ilia filmo Majo no takkyūbin (魔女の宅急便, 1989) ĉampionis laŭ enspezoj en la tuta jaro. Ĝi enspezis na pli ol 40 milionoj dolaroj.
la 1990-aj
Post tiu ora epoko, kelkaj deklaris entutan malkvalitiĝon en la produkciaro, ĉar la monhavantuloj preferis investi fideblajn kaj jam spertitajn klasikaĵojn. Pro tio ne multaj povis vere krei novajn, eksperimentajn projektojn kaj la disvolviĝo de la ĝenro haltis. Krome, en 1989 estis arestita Miyazaki Tsutomu, japana seria murdisto kiu terure mortigis kvar malgrandajn knabinojn. Inter liaj posedaĵoj la polico trovis kelkajn hentajajn animeojn kaj mangaojn, kaj pro tio la policistoj nomis lin "La Murdema Otakuo". Vere li ne havis ion komunan kun otakuoj, sed tiu ĉi niknomo instigis grandan ondon de malamikemo kontraŭ otaku-movado kaj anime-kulturo en la tuta.
Eble la plej rimarkinda anime-projekto de tiu tempo estis serio Neon Genesis Evangelion (新世紀エヴァンゲリオン，1995). Ĝia reĝisoro Anno Hideaki el studio Gainax sub masko de banala Mecha kreis komplikan psikologian kaj filozofian scenaron kun multaj kaŝitaj sencoj. Anno mem estis otakuo, kaj onidire li celis krei serion por otakuoj. En serio pri malfortaj infanoj, kiuj devas teni grandegan respondecon al la homaro, li alegorie adresas personajn problemojn de otakuoj kaj ilian komunikon kun la socio. Oni ne scias, ĉu vere estis tiel, sed vere la serio iĝis ege populara plejparte inter matura publiko, dum infanoj kaj adoleskoj ĝin preskaŭ tute ignoris. En 1997 laŭ koncepto de seriaro aperis du plenaj anime-filmoj - Evangelion: Death and Rebirth kaj The End of Evangelion, kiuj klarigis kaj disvolvigis la scenaron.
Neon Genesis Evangelion baldaŭ iĝis konata tutmonde kaj ekigis kulton en anime-movado. Eĉ nun, pli ol 10 jarojn poste, vendiĝo de figuretoj de roluloj kaj aliaj akcesoraĵoj pri la serio estas sufiĉe granda kaj paĝaroj de admirantoj abundas en la reto. Vere, aperis eĉ aparta subĝenro de Mecha, t.n. post-Evangelion - animeoj pri gigantaj robotoj kun iu religia, psikologia aŭ filozofia subteksto. Ekzemploj de tiu ĝenro estas Rah-Xephon, Brain Powered kaj Gasaraki.
Krome, en 1990-aj filmiĝis gravaj animeoj Macross Plus (マクロスプラス, 1995) Kanojo no Omoide (1995) kaj Ghost in the Shell (攻殻機動隊, ankaŭ konata sub japana nomo Kōkaku Kidōtai), kiu atentigis la tutan teron per sia klera kaj implika rakonto. Eĉ sekvis dua epizodo de la filmo en 2004: Innocence (イノセンス) Vere, Ghost in the Shell ankaŭ estis grava pro ke ĝi kreis kaj popularigis la problemon: ĉu robotoj aŭ artefarita intelekto povas esti egalaj al homoj kaj kion ili devas havi por iĝi homoj. Tiujn problemojn antaŭe starigis multaj animeoj kiel Armitage III (1994), sed en Ghost in the Shell la temo estas prilaborita tiel detale, ke ĝi iĝis eĉ aparta ciberpunka filozofia skolo. Ghost in the Shell, kune kun pli olda animeo Megazone 23 (1985), inspiris ideon de famega usona filmo The Matrix
Fenomeno de Neon Genesis Evangelion ankaŭ instigis disvolvon de psikodeliaj animeoj. En malfruaj 1990-aj noktaj elsendoj de japaniaj televidkanaloj estis kutima grundo por strangaj, eksperimentaj kaj nestandardaj animeoj. Post apero de Serial Experiments Lain en 1998, aperas ondo de tiaj eksperimentoj. Plej rimarkindaj ekzemploj estas Boogiepop Phantom (2000), Texhnolyze (2003) kaj Paranoia Agent (2004).
Alia grava evento de la 1990-aj estas apero de simpla, sed enorme populara videoludo Pokemon. Surbaze de ĝi oni kreis eble la plej longan anime-serion en la historio de animeo (ĉiuj serioj el ĉiuj sezonoj de Pokemon kvantas pli ol 530). Krome, aperis du famegaj serioj por knaboj kaj knabinoj: knabojn celis Dragon Ball Z (la komenco de ĝenro pri luktosportaj superherooj, kaj la knabinojn Sailor Moon (la komenco de tute nova ĝenro pri magiaj knabinoj - mahō shōjo).
La 2000-aj
En lastaj kelkaj jaroj en animeo komencis nova epoko de rapida disvolviĝo. La plej grava kialo estas disvastiĝo de animeo ekster Japanio - antaŭe anime-kulturo ekzistis nur en Azio kaj Usono, sed en malfruaj 1990-aj jaroj ĝi ankaŭ disvolviĝis en Eŭropo, Sudameriko kaj nun ne multas landoj en kiuj ne estus anime-kluboj aŭ ne eldoniĝus anime-gazetoj. Kreskas nombro de vendistoj de animeo kaj ankaŭ aperas novaj studioj kaj talentaj animaciistoj. Pro disvolvo de komputilaj teknologioj eblas krei grandajn kvantojn de bonkvalita animacio sen tro egaj elspezoj de mono nek tempo.
Komputila animacio ebligas relative facile krei tridimensian grafikon, kiu pli kaj pli vaste uziĝas en animeo. En multaj animeoj aperis tridimensiaj efektoj kaj scenoj, kaj kelkaj - ekzemple, Final Fantasy: The Spirits Within - estas plene renderitaj en 3D. En eksperimenta animeo GANTZ (2004) estas uzata difera maniero: la roluloj estas dudimensiaj kaj kreitaj en tradicia stilo de animeo, sed ĉiuj la fonaj objektoj estas 3D.
Ne tiel rimarkebla, sed eble eĉ pli grava ŝanĝo estas disvastigo de ciferecaj formatoj. Nun preskaŭ tuta prilaboro de bildoj, aranĝo de animeo, aldono de muziko kaj sonaj efektoj povas esti farita per komputilo. Eĉ la grafikaĵoj estas ofte desegnitaj per grafika tableto, sen iuj paperaj mediaĵoj. Nur antaŭ montro la animacio povas esti kopiita sur filmon, sed pro disvolvo de cifereca televido, VCD, DVD kaj komputilaj videoformatoj eĉ tio ne plu estas bezonata.
Novaj teknologioj ankaŭ helpis krei novajn nestandardajn, eksperimentajn filmojn. Studio Ghibli pruvis, ke ĝi ne lacas revolucii la anime-kulturon. Ĝi kreis na Mononoke Hime (もののけ姫, 1997), unu el plej multekostaj animeoj en historio. Onidire, Miyazaki mem kontrolis ĉiu el ĉ. 144000 kadroj de la animeo kaj korektis ĉ. 80,000 el ili. . Poste, li kreis na Sen to Chihiro no Kamikakushi (千と千尋の神隠し, 2001). Tiuj filmoj estis sukcesegoj kiuj elrabis ĉiajn premiojn kaj fariĝis la plej granda japana sukceso (eĉ antaŭ Titanic de James Cameron). Estonteco de la studio estas sendube stampita de la mez-2006-a Gedo Senki (ゲド戦記), verko de la filo de Hayao - Miyazaki Gorō.
En 1999 estis montrita serio Cowboy Bebop - eksperimenta varianto de kosmoopero, ĉiu seriero el kiu estis aranĝita laŭ iu stilo de okcidenta rokmuziko aŭ iu legenda kanto. En 2001 surbaze de ĝi oni kreis filmon Cowboy Bebop: Tengoku no Tobira (カウボーイビバップ 天国の扉). En 2000, oni ankaŭ notis la aperon de Blood, The last vampire, kvalita vampirtema hororaĵo. Fuyu no hi (冬の日) aperis en 2003, vere nifo-bazita laŭ poemo. Krome, rimarkeblaj estas filmoj Appleseed (2004) kaj Appleseed Saga Ex Machina (2007) - rekreo de la mondo de originala OVA el jaro 1988 kaj eĉ pli frua mangao kun modernaj komputilaj kaj 3D-efektoj. Videoluda industrio, kiu eĉ pli popularas ol kino en Japanio, ankaŭ naskis kelkajn filmajn idojn, kiel la duon-usonan filmon Final Fantasy VII: Advent Children kiu apartiĝis per sia tutciferecaj grafismaj metodoj, aŭ la freŝdatan Dōbutsu no Mori (どうぶつの森).
Certe, krom eksperimentaj serioj ankaŭ eldoniĝas multaj standardaj, eĉ ŝablonaj, kiujn multaj opinias banalaj kaj nespektindaj. Verdire, tamen. nemaloftas animeoj kiuj sukcesas krei originalan kaj novaĵan scenaron eĉ surbaze de plej kanona lerneja dramo, kiel Love Hina (2000) kaj School Rumble (2005)
Post granda sukceso de Neon Genesis Evangelion aperas granda emo krei animeojn, kiuj precipe celas otakuojn. Adresi problemojn de otakuoj per animeoj estas tre laŭmoda. Krom psikologiaj kaj filozofiaj demandoj, estas pli facila vojo ŝatigi otakuon - erotikaĵoj kaj seksumaj aludoj. Estas populara kredo - kaj ĝi je granda parto veras - ke granda plimulto de otakuoj estas unusolaj junuloj kaj adoleskoj, kiuj ofte havas romantikajn sentojn pri anime-rolulinoj. Pro tio inventiĝis fenomeno, kiu estas nomita per angla vorto fanservice - malgrandaj erotikaj scenoj en serioj, ekzemple kiam en kadro videblas kalsonetoj de iu knabino aŭ ŝia nuda dorso ktp. Ankaŭ aperas pli poradultaj serioj, kiuj preskaŭ tute konsistas el erotikaĵoj. Tiuj serioj devas esti montreblaj per televido (almenaŭ en la nokto) kaj do vere pornografiaj scenoj en ili ne kutimas. Ekzemploj de tiu ĝenro estas Green Green kaj Hand Maid May (2003). Eĉ erotikaj serioj povas havi sufiĉe seriozan kaj pripensitan scenaron - kiel, ekzemple, Kanon (2002).
Alia maniero adresi otakuojn estas krei filmojn en kiuj rolas otakuojn. Vere, tiu emo komenciĝis jam dum Ora epoko per filmo Otaku no Video (1982) fare de studio Gainax. Sed en la 2000-aj aperis multaj filmoj pri oakuoj, kelkaj el kiuj - ekzemple, Genshiken (2004) - povas esti konsiderataj seriozaj esploroj de anime-kulturo.
Alia menciinda fenomeno de lastaj jaroj estas japana animaciisto Shinkai Makoto, kiu kreis liajn unuajn mallongajn animeojn She and Her Cat (1999, 5 min.) kaj Hoshi no Koe (2002, 25 min.) per si mem aŭ kun helpo unu amiko. Tiuj du filmetoj estis ege sukcesaj kaj en 2004 li kreis, kontraŭ akirita mono kaj subteno, plenlongan filmon Kumo no mukō, yakusoku no basho.
Oni prediktas ke pro kresko de komputila teknologio kaj faciliĝo de animacia procedo povas ree veni tempo, kiam unusolaj entuziasmuloj kaj hejmaj studioj povos konkuri kun grandaj anime-korporacioj.
Animeoj ekster Japanio
Animeo vaste influis la animacian industrion ekster Japanio. Pro granda sukceso de originalaj japanaj animeoj, multaj studioj en tuta mondo komencis krei animaciaĵojn kiuj laŭ desegnmaniero kaj esprimo similas al animeoj. Ili estas kreataj en Nordameriko, Eŭropo kaj tra tuta Azio. Pro kresko de animea populareco en Okcidenta civilizo, tiu ĉi ĝenro iĝis grava parto de tuta okcidenta industrio.
Plej kutime oni nomas animeo nur la animaciojn kiuj estas kreitaj en Japanio. Por eksterjapaniaj animeoj, aparte tiuj de Usono, estas foje uzata termino amerime aŭ americanime. La plej konataj ekzemploj de Okcidentaj animacioj, kiuj similas al animeo estas televidserioj Teen Titans kaj Batman Beyond. Vere, tamen, kelkaj partoj de produktprocedo por Batman Beyond vere okazis en Japanio kaj en ĝi partoprenis japana animaciistoj. Seriaro Powerpuff Girls de Usona studio Cartoon Network havis grandan influon de animeo (aparte de tibi-desegnmaniero) kaj estis vere rekreita kiel pura animeo Demashita! Powerpuff Girls Z (kunlaboraĵo de Cartoon Network, Toei Animation kaj Aniplex).
Multaj okcidentaj animaciistoj kunlaboris kun japanaj anime-artistoj por krei originalajn animaciaĵojn. Fama ekzemplo estis The Animatrix - la anime-versio de The Matrix, legenda filmo de fratoj Wachowski - kiu, siavice, estas influita de anime-klasikaĵoj kiel Ghost in the Shell. Aliaj konataj animacioj, kiu tenas multajn trajtojn de animeo estas Kaena: La prophétie (Francio), Martin Mystery (Kanado/Francio) Totally Spies! (Francio), Team Galaxy (Francio) kaj aliaj.
Krurbalo
Krurbalo (ĉeĥe kaj slovake nohejbal) estas pilka kolektiva sporto devenanta el Ĉeĥoslovakio.
Historio de animeo
Animeoj ekster Japanio
Apero de animacioj tiel similaj al originalaj jamanaj animeoj povas redifini la terminon animeo. Oni povas esperi, ke eventuale animeo iĝos ne pure japana, sed vere internacia fenomeno.
Krurbalo
Historio
En la jaro 1922 membroj de futbala klubo SK Slavia Praha komencis ludi ludon nomata "futbalo trans ŝnuro", ĉar nur pli poste la krurbalo komenciĝis ludi trans reto. Tiu ĉi nova ludo havis siajn regulojn preskaŭ identaj kun volejbalo, sed oni ludas ĝin per la kruroj anstataŭ per la manoj kaj ankaŭ ĝi diferenciĝas per nombro de ludantoj, kutime 1, 2, aŭ 3 sur ĉiu flanko.
Historio de animeo
La dataro
Pioniraĵoj de anime-historio.
Krurbalo
Historio
En la jaro 1936 estis skribitaj unuaj oficialaj reguloj. La unuan pokalon oni ludis en la jaro 1940. De 1962 la krurbalo estis konsiderata kiel refreŝigeja sporto, ankaŭ en tiu jaro estis fondita Ĉeĥa krurbala ligo. En 1971 estis fondita Ĉeĥa krurbala asocio, en 1987 fondita Internacia krurbala asocio. La krurbalo estas tre populara en Ĉeĥio kaj Slovakio, sed ankaŭ en Rumanio, Hungario, Brazilo, Svislando, Aŭstrio kaj Kroatio.
Jiří Sovák
Jiří SOVÁK (n. 27an de decembro 1920 en Praga, naskiĝnomo Jiří SCHMITZER; m. 6an de septembro 2000 en Praga) estis ĉeĥa aktoro.
Krurbalo
Historio
Grandan kreskon de tiu ĉi pure ĉeĥa sporto okazis ankaŭ danke al popola movado nomata trampado, trampoj tiom identiĝis kun tiu ĉi sporto, ke ili konsideris kaj ĝis hodiaŭ konsideras ĝin kiel propra sporto (la t.n. trampa futbalo). Tiu ĉi sporto estas ludata ĉefe en trampejoj.
Ĉeĥa ekstraligo
Ĉi tie ludas tiuj ĉi teamoj:
Jiří Sovák
Biografio
Jiří Sovák unue finlernis la profesion de elektrikisto; dume li hobie aktoris. Fine li ŝanĝis al aktorado kaj lernis en la Pragan konservatorion pri aktorado. 1942 li havis sian unuan teatran rolon, en Prago. Post fino de la dua mondmilito li ankaŭ en filmoj aktoris.
Jiří Sovák dum jardekoj apartenis al la ensemblo de Praga Nacia Teatro.
En sia hejmurbo Prago la 6an de septembro 2000 Jiří SOVÁK mortis en aĝo de 79 jaroj.
Ankaŭ lia filo Jiří Schmitzer (jun.) estas aktoro.
Melide
Melide estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
3651 Friedman
3651 Friedman estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la geedzoj Louis kaj Connie Friedman. Louis Friedman, usona inĝeniero pri kosmonaŭtiko, estas kunfondinto de la Planeda Societo.
Antonino Cassarà
Antonino 'Ninni' Cassarà (naskita la 7-an de majo, 1948 en Palermo, mortis la 6-an de aŭgusto 1985) estis itala komisaro de la movokomando de Palermo. Li estis altranga ĉasisto de mafiuloj mortigita de membroj de la Mafio.
Ninni Cassarà estis proksima kunlaboranto de Giovanni Falcone kaj lia kontraŭ-mafia grupo. Kvankam Cassarà kaj lia teamo estis nebone ekipitaj kaj havis malmultan politikan subtenon, ili atingis kelkajn kernajn sukcesojn. Per vasta esplorado, Cassarà sukcesis produkti liston de arestaj mandatoj por pli ol 160 membroj de la mafio en 1982, kio estis la plej granda kaj plej ampleksa kolekto de internaj procezoj kaj hierarkioj. Li povis realigi ĉi tiun liston kun la helpo de multaj pentitoj, kiuj estis pretaj kunlabori kun la polico dum la mafiaj militoj pro timo esti murditaj de la klano Cosa Nostra ĉirkaŭ Totò Riina. Unu el liaj ĉefaj informantoj estis, inter aliaj, Salvatore Contorno, ĉar li sciis pli pri la internaj ligoj de la internacia heroina komerco kaj povis atesti pri ĝi. Antonino Cassarà estis murdita la 6-an de aŭgusto 1985 fare de membroj de la mafio. Murda taĉmento de naŭ armitaj mafiuloj surprizis lin kaj lian korpogardiston antaŭ sia domo. Li mortis ĉe la brakoj de sia edzino dum lia filino rigardis la agon ekde la balkono. Cassarà ricevis plurajn premiojn pro sia agado kontraŭ la mafio, kiel la Civila Valoro.
Bystrá nad Jizerou
Bystrá nad Jizerou (Bistra an der Iser) estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Semily, regiono Liberec. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1320.
Naskiĝintoj
En la municipo naskiĝis František Menčík, la patro de Věra Menčíková, la unua majstrino de la mondo en ŝako de virinoj.
Memorindaĵoj, geologiaj kaj mineralogiaj interesaĵoj
Rekte en la municipo troviĝas interesaĵo – ligna ponto de trusa tipo el la jaro 1922. Tiu ĉi ponto trans rivero Jizera estas ununura ponto de tiu ĉi tipo en Eŭropo.
En la proksima ĉirkaŭaĵo de Bystrá troviĝas multe da interesaĵoj kaj turismaj celoj, kiel estas Bozkovaj kavernoj, Bohemia paradizo kaj tre proksima Gigantmontaro. Inter Mříčná, Peřimov kaj Bystrá tiriĝas metafira monto Strážník. Sur okcidenta terlango de Strážník en regiono "Na Jírově skalí" estas eŭropa raraĵo – melafira rokurbo. La rokoj falas pograde en valon preskaŭ per dudekmetraj muroj murkronita de ŝtonaj maroj.
Troviĝas ĉi tie mineraloj kiel olivino, amfibolo, aragonito, delesito, hematito, onikso, agato, karneolo, kalcito, ametisto, phillipsito.
Areado
Areado estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Sul e Sudoeste de Minas kaj en la mikroregiono Alfenas. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun.
9398 Bidelman
9398 Bidelman estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak (Usono) en la kadro de la projekto Spacewatch.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la usona astronomo William P. Bidelman (1918–2011), direktoro de la Observatorio Warner kaj Swasey de 1970 ĝis 1975 kaj instruisto ĉe la Universitato Case Western Reserve (iame Instituto Case pri Teknologio) de 1970 ĝis 1986. Li estis pioniro en la klasifiko de la steloj kaj la identigo de kemie apartaj steloj.
Demosteno
Demosteno (ĉ. -384 — ĉ. -322) estis la plej fama inter la helenaj oratoroj, ĉefe ĉar li fiere kontraŭis makedonan reĝon Filipon la 2an dum 351-338 a.K. per famaj paroladoj.
Li sin mortigis per veneno, kiam lin ĉirkaŭis la Makedonoj. Jen atesto de Plutarko:
“Jam estas tempo, en kiu vi alprenu la maskon tragikan de Kreono kaj ĵetu ĉi tiun mian korpon sensepulte. Mi, ho kara Pozidono, eliras ankoraŭ viva el la templo: male, Antipatro kaj la Makedonoj ne lasis pura la sanktan lokon de via sanktejo”
Post tio, li petis, ke oni tenu lin, ĉar li ja estis turmentata de tremo kaj ŝanceliĝis, kaj dum li antaueniris, li alproksimiĝis al la altaro, terenfalis kaj per ĝemo, li mortis.
Tharoiseau
Tharoiseau estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 76 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.
Geografio
Tharoiseau etendiĝas sur 3.43 km², kaj havis 76 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 22 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.
Historio
La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio.
Pablo Aimar
Pablo AIMAR (naskiĝis la 3-an de novembro de 1979) estas argentina futbalisto. Li partoprenis en Futbala Mondpokalo 2006 kun la argentina nacia teamo.
Tharoiseau
Historio
Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Alain Moiron, kiu do fariĝis la loka urbestro.
Administrado
Tharoiseau apartenas al la kantono de Vézelay, kies ĉefurbo estas Vézelay. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avallon, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.
Alice Herz-Sommer
Alice Herz-Sommer (n. la 26-an de novembro 1903 en Prago, m. la 23-an de februaro 2014 en Londono) estis aŭstra-hungara pianistino, paco-aktivistino kaj esperantistino.
Biografio
Dum la Dua Mondmilito ŝi estis malliberigita en la koncentrejo Theresienstadt (Terezin). Alice Herz-Sommer kaj ŝia filo estis inter la malmultaj postvivantoj de tiu koncentrejo. Kiam la milito finiĝis, ili translokiĝis al Israelo. Alico decidis ne vivi en la pasinteco kaj kreskigi sian filon sen malamo aŭ rankoro. Rafaelo, sekvante la muzikajn paŝojn de siaj gepatroj, fariĝis fama violonĉelisto.
Post kiam ŝia filo blindiĝis, ŝi lernis brajlon por plibonigi lian edukadon kaj sian komunikadon kun li. Ŝi fariĝis tiel lerta ke, post la frua morto de sia filo en 1928, Herz tiom bone lernis la brajlan skribon ke ŝi decidis instrui al aliaj infanoj kiel legi kaj paroli brajle.
Kiam ŝi havis preskaŭ 100 jarojn, ŝi decidis iri al universitato. Ŝi neniam perdis sian entuziasmon pri lernado kaj memplibonigo. Alice Herz-Sommer estas mirinda ekzemplo de longviveco kaj optimismo.
Dum sia morto (ŝi iĝis 110 jara), ŝi estis la plej maljuna postvivanto de holokaŭsto- koncentrejo La libro A Garden of Eden in Hell: The Life of Alice Herz-Sommer (Edena ĝardeno en Infero: La vivo de Alice Herz-Sommer) de Melissa Müller kaj Reinhard Piechocki rakontas pri ŝia vivo kiel pluvivanto de la holokaŭsto kaj pri Alice Herz kiel klasike trejnita pianisto, kiu uzis ŝian muzikan amon por doni esperon al siaj samideanoj en la koncentrejo Theresienstadt.
Japana aŭtoro kaj filozofo Shingo Shibata fondis baldaŭ post ŝia morto la Pacfonduson Alice Herz (Alice Herz Peace Fund).
En 2003 placo en Berlino (Alice Herz Platz) estis nomita en ŝia honoro. La kalifornia artisto, David Settino Scott kreis buston de ŝi, kiel parto de serio bazita sur la fenomeno de sinbruligo por inspiri la kreon de pli bona mondo.
Literaturo
Gloron al norman R. Morrison kaj Alice Herz, revuo Paco, p. 11, aprilo-majo 1966 (PDF)
Vidu ankaŭ
Jeanne Calment
Koncentrejo
Ekstera ligilo
Retejo Alice Herz
Gotfredo la 6-a (Malsupra Loreno)
Gotfredo la 6-a (nomita Gotfredo la Barbulo) (naskiĝinta proksimume 1063; mortinta la 25-an de januaro 1139) estis Grafo de Loveno (en ĉi tiu eco Grafo Gotfredo la 1-a), Grafo de Bruselo, Landgrafo de Brabanto, Margrafo de Antverpeno kaj Duko de Malsupra Loreno.
Agado
Li estis la duenaskita filo de Henriko la 2-a de Loveno kaj ties edzino Adelhejda. Post la morto de sia pli aĝa frato Henriko la 3-a de Loveno en la jaro 1095 li estis nomumata Grafo de Loveno-Bruselo kaj Landgrafo de Brabanto. En 1106 li ricevis ankaŭ la titolon Duko de Malsupra Loreno kaj Margrafo de Antverpeno, sed en 1128 li devis transdoni tiujn ĉi postenojn al Valramo la 3-a de Limburgo. Malgraŭ tio li rajtis nomi sin plue Duko de Loreno. En 1129 Gotfredo la 6-a sin turnis al la abato de la premonstrata abatejo Sankta Martino en Laon (Francujo) petante lin, ke li fondus abatejon en la proksimeco de Loveno. Tiucele li donacis parkon kaj ĉaskastelon, el kio dum la sekvaj jaroj ekestis la parkabatejo.
Gotfredo la 6-a geedziĝis proksimume 1105 kun Ida von Chiny (mortinta en 1117/25), filino de Grafo Oto la 2-a (dinastio Chiny). Kun ŝi li havis almenaŭ kvin gefilojn: Post la morto de sia unua edzino li geedziĝis je dua geedzeco kun Klementia, filino de Vilhelmo la 1-a de Burgonjo, vidvino de Roberto la 2-a de Flandrujo. La geedzeco restis sengefila.
Vidkapablo
La vidkapablo aŭ vidado estas tiu el la kvin sensoj, kiu ebligas percepton, observon, kaj analizon de onia medio per la ricevo kaj interpretado de lumo. La sensa organo estas la okulo —kiu konsistas el la okula globo kaj la pluaj organoj— estas la organo, kie registriĝas impresoj de videbla lumo, sed la vidprocedo inkluvizas ankaŭ agadojn en specifaj regionoj de la cerbo (vida kortekso): Tie la kolektitaj informoj analiziĝas kaj kunordiĝas laŭ formo, koloro, materialo, reliefo, ktp., kaj kompariĝas kun antaŭe memorigitaj bildoj. La vidkapablo estas celata precipe por perceptado de kontrasto, kaj per tio ankaŭ konturoj. La vidkapablo tial permesas vidadon de la konturoj de objektoj, iliajn distancojn kaj signife ĝi partoprenas en orientado en spaco. Por homo, vidkapablo estas la plej grava senso, kiu perceptigas proksimume 80 % da ĉiuj informoj pri la medio. Iuj uzas okulvitrojn por plibonigi sian vidkapablon. Oni kiu ne povas vidi, aŭ kiu preskaŭ ne povas vidi estas blinda.
Vidaj perceptaĵoj ne simple estas la rektaj rezultoj de impresoj de videbla lumo, kiel okazus en fotilo. Sed nur la plektiĝo kaj komparo de la akceptitaj lumaj impresoj kun la cerbe memorigitaj bildoj kreas la percepton, kiu post pli longa, atenta rigardado povas esti detaligita kaj «fajnigita».
Tiu rilato inter okula registro kaj cerba memoraĵo klarigas, kial oni multe pli rapide vide ekkonas aferojn, kiuj estas tre kutimaj, ol aferojn nekutimajn.
Teorioj pri la vida percepto
Dum la antikva epoko ekzistis diversaj teorioj pri la vida percepto: La percepta teorio de Eŭklido (365–300 a.K.) koncentriĝis pri problemoj de spaca percepto (ekzemple perspektivo kaj grandokonstanteco). Eŭklido supozis ke tiel nomataj «vidaj radioj», kiuj eliru de la homa okulo, sondis la ĉirkaŭaĵon kaj tiel kreis la vidan impreson en la cerbo, simile al blindulo, kiu per sia bastono sondas la ĉirkaŭaĵon. Aristotelo kontraŭe opiniis, ke lumo ekzistu sendepende de la homa okulo, ke ĝi eliru de luma fonto, reflektiĝu ĉe iuj objektoj kaj de tie trovu sian vojon al la okulo. Simile argumentis la percepta teorio de Empedoklo (492–432 a.K.): Li opiniis ke radioj eliru de la koloraj pigmentoj de la objektoj, trovu vojon al la okuloj kaj estu perceptataj, se ili trovas korespondon en la kapo («similaĵo perceptatas helpe de similaĵo»). Ĉiuj tiuj teorioj estis logikaj rezonoj sen praktikaj eksperimentoj aŭ observoj de la naturo.
Alhazen (965-1039) iris novan vojon por respondi al la demando, analizante la konstruon de la okulo. Li ekkomprenis la signifon de la lenso en la okulo kaj en sciencaj eksperimentoj malpravigis la teorion pri «vidaj radioj». Alhazen kiel unua pruvis, ke la vida percepto okazas en la cerbo, ne en la okulo. Eksperimente li krome pruvis, ke la vida percepto influatas pere de la personaj spertoj de homo. Vidu prie la verkon de Alhazen nome Libro de Optiko.
Leonardo da Vinci (1452–1519) malkaŝis multe pri la vidado, skribante: ''«La okulo havas solan centran linion kaj ĉiuj aferoj, de kiuj lumaj radioj per tiu linio atingas la okulon, estas bone vidataj. La okulo, de kiu al ni la sperto tiom klare malkaŝas la funkcion, de senfine granda nombro da aŭtoroj estis priskribita en difinita maniero, mi tamen trovas, ke estas tute alie.» Al la kompreno pri la ekzisto de la fovea'' (centra) kaj perifera vido li venis per observoj kaj optikaj eksperimentoj.
Senkonsciaj konkludoj dum vidado
Hermann von Helmholtz (1821-1894) de multaj sciencistoj konsideriĝas la patro de la moderna teorio pri vida percepto. Li komparis la okulon kun optikaj instrumentoj kaj trovis, ke la okula konstruo el mekanika vidpunkto estus kompare primitiva. El tio li konkludis, ke la rezulto de vidado —je pli granda parto ol antaŭe supozita— estas neŭrologia procedo okazanta en la cerbo, kaj ke la percepto nur eblas per senkonsciaj konkludoj per komparo de la novaj kaj kaj memorigitaj perceptaj spertoj.
Alia speco de senkonsciaj konkludoj estas la percepto laŭ verŝajneco, kiu baziĝas sur la ofteco de jam faritaj similaj vidaj perceptoj.
Proverbo
Ekzistas pluraj proverboj pri vid(ad)o en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof, inter ili :
Giovanni Segantini
Giovanni SEGANTINI (naskiĝis la en Arco; mortis la  ĉe Pontresina) estis itala pentristo simbolisma kaj filozofo.
Ruĝeca strigeto
Disvastiĝo
Ĝi reproduktiĝas en suda-centra Arizono en Usono, sude tra Meksiko, Centrameriko kaj Sudameriko ĝis Bolivio kaj Argentino. Trinidado, kaj aliaj lokoj, havas endemismajn subspeciojn de tiu strigeto. La versio de Trinidado estas pli ruĝeca supre ol la kontinentaj formoj. Ĵusaj genetikaj laboroj trovis bazajn diferencojn inter ruĝecaj strigetoj el diferencaj regionoj.
En la suda parto de la teritorio, la Ruĝeca strigeto estas iagrade komuna birdo en malferma arbaro. La nesto estas arba truo (en arbo aŭ en kolonaj kactoj), kie la ino demetas 3-5 blankajn ovojn. La kovado daŭras 28 tagojn, kun 27-30 tagoj antaŭ elnestiĝo.
Giovanni Segantini
Granda kolekto de liaj verkoj troviĝas en Segantini-muzeo en Sankta Maŭrico.
Moraleja
Moraleja [MoralEĥa] (Morusejo) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro.
Ruĝeca strigeto
Aspekto
La Ruĝeca strigeto estas eta, tipe 15 cm longa, kaj fortika kun malproporciaj grandaj kalkanoj. La supraj partoj estas brunaj, tre punktitaj aŭ striitaj je blanko en krono kaj flugilkovriloj. La subaj partoj estas blankaj, striitaj je bruna. Estas elstaraj blankaj brovoj super la vizaĝa disko. La okuloj estas flavaj. Estas du "okulmakuloj" ĉe la nuko. La vosto estas longa kaj striita je bruno kaj nigro. Ambaŭ seksoj estas similaj, sed la inoj estas iomete pli grandaj kaj pli ruĝecaj, ĉefe en la bruno de la vosto. La flugo estas malalta al la grundo kaj rapida kun longaj swoops.
Moraleja
Loĝantoj
La loĝantoj nomiĝas moralejanos. La censita populacio en 2008 estis de 7.919 loĝantoj.
Ruĝeca strigeto
Kutimoj
Tiu ĉi nearktisa kaj neotropisa specio estas krepuska (aktiva je mateniĝo kaj noktiĝo), kaj ofte ĉasas dumtage. Ĝi povas esti facile lokigita pro la etaj birdoj kiuj ĝenas ĝin kiam ĝi ripozas surarbe (ĝis 40 birdoj de 11 specioj estis kontrolitaj dum ĝenado al unu strigeto). Ĝi ĉasas varion de etaj predoj, kiel birdoj, lacertoj, mamuloj, kaj insektoj. La alvoko estas fajfa hu-hu-hu-hu. Tiu alvoko estas facile imitata, kaj estas uzata de birdumantoj por allogi aliajn etajn ĝenontajn birdojn kaj aliajn Ruĝecajn strigetojn.
Moraleja
Situo
Moraleja estas situa en la nordokcidenta parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Sierra de Gata, je altitudo de 261 m; je 85 km de Cáceres, provinca ĉefurbo kaj je 145 km de Mérida, la regiona ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 147,6 km².
Ruĝeca strigeto
Subspecioj
La plej norda subspecio de Ruĝeca strigeto nome Kakta Ruĝeca strigeto estis listita kiel Endanĝerita laŭ la Traktato de Endanĝeritaj Specioj, pro sia teritorio en la sudcentra parto de Arizono en Usono, kie la teritorio ampleksiĝis trans la limo de Sonoro, Meksiko. Ĝi estis forigita el la listo en 2006.