cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Antal Kunder
Biografio
Antal Kunder finis militakademion en Ludovika. Li akiris diplomon de inĝeniero (1924), li iĝis kapitano de militinĝeniero. Dum la registaro Gyula Gömbös en 1935 li estis registarkomisaro de la Oficejo Eksterkomerca, pli poste ĝia prezidanto; en 1938 en la registaro de Géza Imrédy li estis sekretario de la ministerio pri komerco kaj trafiko, de 22-a de septembro 1938 ĝis 27-a de oktobro 1939 ministro, de 15-a de novembro 1938 ĝis 25-a de julio ministro pri industriafero, pli poste en la registraro de Döme Sztójay de 22-an de marto 1944 ĝis 7-a de aŭgusto denove li estis ministro pri komerco kaj trafikafero. Li estis deputito de Magyar Élet Pártja de Esztergom (1938–39, 1939–44). Kiel militkrimulo oni kondamnis lin al morto, poste al vivlonga deviglaboro. En 1956 li liberiĝis kaj elmigris kaj en Brazilo li estis ĉefoficisto de la entrepreno Elektorba de Rio de Janeiro.
Ninko
Ninkō (仁孝天皇, naskiĝis la 16-an de marto 1800; mortis la 21-an de februaro 1846) estis la 120-a Imperiestro de Japanio (1817 - 1846). Li estis filo de la imperiestro Kokaku.
Jimmy Page
James Patrick PAGE OBI (9a de Januaro 1944) estas angla muzikisto, kantoverkisto, kaj muzika produktoro kiu atingis internacian sukcesoj kiel la gitaristo kaj fondinto de la Rok-bando Led Zeppelin.
Ĉirkaŭ la mezo de la 1960-aj jaroj, kun Big Jim Sullivan, estis unu el la plej serĉitaj gitaristoj en Britio. Li estis membro de The Yardbirds el 1966 al 1968. Fine de 1968, li fondis Led Zeppelin.
Placo Erzsébet
La Placo Erzsébet [erĵEbet] (signifante Placo Elizabeto, Erzsébet tér) estas kunfandiĝinta placo de Placo Deák Ferenc en Budapeŝto. Ĝi estas la plej granda parko de distrikto Belváros-Lipótváros.
Praga burgo
Praga burgo estas ekde la plej malnova historio de Prago simbolo ne nur de la urbo, sed ankaŭ de la tuta nacio. Kun kelkaj esceptoj ĝi estis sidejo de la ĉeĥaj regantoj kaj centro de politika agado. Onidire kun sia longeco 570 m ĝi estas la plej longa burgo en la mondo.
Devena přemyslida burgejo estis neniel pli granda ol la hodiaŭa areo de la burgo. Krom okcidenta flanko ĝi estis ĉirkaŭita de krutaj deklivoj kaj en nordo, en la loko de Cerva fosaĵo (Jelení příkop), eĉ fluis rojo. En okcidenta flanko, inter nuna placo en Hradčany kaj la unua burga kortego, pro defendkaŭzoj oni elfosis fosaĵon 30 m profunda kaj 24 m larĝa, trans kiu kondukis ponto ĝis la ĉefa pordego. Malgraŭ tio ĉirkaŭ la burgo estis lignaj remparoj en argilaj glacisoj kaj kelke da gardturoj, el kiu tri servis ankaŭ kiel pordegoj. Inter la okcidenta kaj la orienta pordegoj kondukis pavimita vojo. La unuaj ŝtonkonstruaĵoj estis rotondo de sankta Vito, baziliko de sankta Georgo kun monaĥejo, episkopa domo kun kapelo de sankta Moriso kaj preĝejeto de Virgulino Mario. Princa palaco kaj fostodomoj por servistaro estis dum lignaj.
Placo Erzsébet
Historio
La placo formiĝis en la frua 19-a jarcento jam ekster urbomuroj de Pest (urbo) ĝuste ĉe urbopordego Váci. Komence ĝi estis konata Új tér (=nova placo), poste Vásártér (=bazara placo). La Inundo de la Danubo (1838) atingis ankaŭ ĉi tiun placon. Komence en la placo bazaradoj okazis, sed en 1854 oni plantis milojn da arbojn. En 1858 la placo estis oficiale nomumita Erzsébet tér. En 1872 oni ĉirkaŭis la placon per fera palisaro. Ekde 1946 la placo estis nomumita "Placo Stalin", ekde 1953 "Engels", ekde 1990 denove Erzsébet tér. Ĝis fino de la 2-a mondmilito estis en la placo diversaj domoj, kiuj ruiniĝis pro la bombardado. Ili estis malkonstruitaj, tial la placo dikiĝis. Inter 1949 kaj 2004 ĉi tie estis finhaltejo por la interurbaj kaj internaciaj aŭtobusoj. En 1998 en la placo oni komencis konstrui la novan Nacian Teatron, sed pro politika malkonsento nur la elfosaĵo estis farita. Baldaŭ la elfosaĵo iĝis kulturcentro, amuzejo kaj parkumejo subtere. La hungara nomo estas "Gödör" (=elfosaĵo). La placo estis renovigita en 2006.
Trafiko
Ĝuste inter la hotelo kaj iama busa stacidomo sub la tersurfaco funkcias haltejo de M1 metrolinio, tamen havanta la nomon Deák Ferenc tér (metrostacio). Ankaŭ aŭtobusoj trafikas ĉe la placo, sed la najbara Placo Deák Ferenc estas granda trafika nodo.
Praga burgo
Dum princo Vratislav la 2-a kiel rezidejon de la reganto validigas por mallonga tempo kastelon Vyšehrad, spite al tio oni faras en „Praga burgo“ konstrureguligojn. La lignan fortikaĵon anstataŭas ŝtona kun tri pordegoj: oriente Nigra turo, okcidente Blanka turo kaj kiel flanka enirejo servis Suda turo. Ĉirkaŭ la jaro 1060 la rotondo de sankta Vito estis detruita kaj en ties loko konstruita baziliko, antaŭulo de katedralo. Trinava romana templo el blanka marno estis 70 m longa kaj por tiama tempo en ĉeĥaj landoj tute nevidita. La preĝejo de sankta Georgo plinombriĝis je du turoj kaj la ligna palaco estas anstataŭigita per masonita.
Reĝo Přemysl Otakar la 2-a estis siatempe unu el la plej estimataj regantoj de Eŭropo. Respondis al tio ankaŭ liaj alikonstruoj en la Burgo. Dum la unuaj jaroj de sia regado li koncentris sin al pliperfektigado de la fortikaĵoj, precipe de tiu plej sentema okcidenta flanko, kie la fosaĵoj estis plilarĝigitaj kaj la enirejo en la Nigra turo nuligita. Li igis alikonstrui la reĝan palacon por bezonoj de reprezentado kaj loĝado.
Gotika prospero daŭras dum Lucemburk-anoj. En la jaro 1344 Karolo la 4-a, tiam ankoraŭ princo kaj margrafo moravia, metas, kun longtempa amiko Arnošt z Pardubic kaj kun sia patro Johano de Luksemburgio, fundamentan ŝtonon de katedralo de sankta Vito en konekso de avancigo de la praga episkopejo je ĉefepiskopejo. Ĉefaj arkitektoj estis Matyáš z Arrasu kaj pli malfrue Petr Parléř. Tio estas trinava katedralo kun transepto, ĉirkaŭirejo kaj girlando de la kapelo. Kapelo de sankta Václav (Venceslao), konstruita super lia tombo, estas la plej signifa el ili. Granda aŭ ankaŭ Sonorila turo 109 m alta estis fondita de Parléř, sed finita ĝi estis nur en la jaro 1554 kaj en la jaro 1770 ĝi estis provizita per baroka volbo. La okcidenta parto, fronto kun okdekmetraj turoj, estis alkonstruita en la 19-a kaj la 20-a jarcentoj laŭ projekto de Josef Mocker. Post lia morto en 1899 transprenis gvidadon Josip Plečnik. La katedralo estis finita en la jaro 1929. Ĝi servas interalie kiel trezorejo de la ĉeĥaj kronadjuveloj, maŭzoleo de la reĝoj kaj galerio de iliaj skulptistaj kaj pentristaj portretoj.
Großbarkau
Großbarkau estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Plön de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Preetz-Land, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Torremaggiore
Torremaggiore [tOremaĝOre] estas komunumo de Italujo kun 16,899 loĝantoj en provinco Foggia, regiono Apulujo.
En Torremaggiore naskiĝis Nicola Sacco.
Mencioj
La libro «Kronikoj el la monteto» de Anna Maria Riccardi, eld. Edistudio 2020, ISBN 9788870360943 rakontas pri eventoj en Toremaĝore fine de 19a kaj komence de 20a jc.
Filtromanĝanto
Filtromanĝanto (subgrupo de pendomanĝantoj) estas animalo kiu manĝas per filtrado de materialo kaj manĝeroj el akvo, tipe per pasado de akvo tra speciala filtrostrukturo. Kelkaj animaloj kiuj uzas tiun metodon manĝi estas pektenoj, krilo, sponguloj, balenoj, kaj multaj fiŝoj (inklude kelkajn ŝarkojn). Ankaŭ kelkaj birdoj, kiaj flamengoj, estas filtromanĝantoj. Filtromanĝantoj povas ludi gravan rolon por klarigado de akvo.
Cristur-Șieu
Cristur-Șieu [kristur-ŝieŭ] (hungare: Bethlenkeresztúr [betlenkerestur], germane: Kreuz, Oberkreuz) estas vilaĝo en Rumanio okcidente de Bistrița. En 1910 ĝi havis 744 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 663. Ĝia unua mencio skribe estas en 1332 kiel ekleziejo kun hungara loĝantaro. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 apartenis al Hungario (Beszterce-Naszód vármegye). Administre ĝi apartenas al Șieu-Odorhei.
14940 Freiligrath
14940 Freiligrath estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).
Meyer Werft
La Meyer Werft estas granda germana ŝipfarejo, kun stabo en Papenburg. Ekde 1997 ĝi estas parto de la Meyer Neptun Group kune kun Neptun Werft en Rostock.
Ĝi fondiĝis en 1795 kiel ŝipfarejo por konstruado de lignaj ŝipoj, Josef Lambert Meyer startis la konstruadon de feraj ŝipoj en 1874. Ĝis 1920 estis pli ol 20 ŝipfarejoj en la Papenburga areo. Hodiaŭ, Meyer Werft estas la nura restanta ŝipfarejo en Papenburg. Dum pli ol ses generacioj ĝi estis private tenata kaj familie posedata kompanio.
Ĝi akiris internacian agnoskon pro la konstruado de enkamionaj pramoj, pasaĝeraj pramoj, dizelaj ŝipoj, kontenerŝipoj, brutarpramoj kaj plej freŝdate luksaj plezurkrozoŝipoj.
Meyer estas unu el la plej grandaj kaj modernaj ŝipfarejoj de la mondo kun 2 300 dungitoj. Ĝi estas specialigita en plezurkrozoŝipoj de Panamax formato por la ŝipkompanioj Royal Caribbean International kaj Norwegian Cruise Line (posedata de Star Cruises). Ekde 2006, ĝia plej freŝdata projekto estis la konstruo de la NCL America Pride of Hawaii. Ĝi ankaŭ liveris la Norwegian Pearl al Norwegian Cruise Line en novembro 2006. Nuntempaj plezurkrozoŝipaj projektoj inkludas Norwegian Gem por Norwegian Cruise Line kaj Celebrity Solstice por Celebrity Cruises (posedata de Royal Caribbean Cruises). Meyer Werft ankaŭ konstruas du novajn ŝipojn por Disney Cruise Line.
Pro ĝia supreflua situo ĉe la rivero Emso, La gigantaj liverotaj ŝipoj devas fari 36 kilometran vojaĝon al la Dolarda golfeto kaj tio altiras ĉiufoje milojn da spektantoj. Ĝis la finkonstruo de la baraĵo en la Emso ("Emssperrwerk") en 2002 la vojaĝo nur eblis dum alta tajdo.
Santa Fe (Granada)
Santa Fe estas vilaĝo kaj municipo de la provinco de Granada, sude de Hispanio. La nomo signifas en la hispana "Sankta Fido" kaj la vilaĝo fondiĝis dum la sieĝo al la urbo de Granada fare de la Katolikaj Gereĝoj antaŭ ties konkero fine de la 15a jarcento. La armea kampadejo estis bruliĝinta kaj por eviti tion oni konstruis vilaĝon. La fondo sekvis modelon, kiu poste utilos por la fondo de multaj urboj en Hispanameriko.
Ĝi havas 15.430 loĝantojn.
Limas kun la municipoj Fuente Vaqueros, Pinos Puente, Atarfe, Granado, Vegas del Genil, Las Gabias, Chimeneas kaj Chauchina. Aliaj proksimaj lokoj estas Belicena, Bobadilla, Cijuela kaj Láchar.
István Szilágyi (verkisto)
SZILÁGYI István (sila:dji) estas rumanuja hungara verkisto, redaktoro naskita en Kluĵo la 10-an de oktobro 1938.
Biografio
István Szilágyi la mezlernejon finis en Satu Mare en 1956 kaj la juron en Universitato Babeş-Bolyai de Kluĵo. Ekde 1963 li estis la kunlaboranto de Utunk, en 1968-69 ĝia vicĉefredaktoro, ekde 1990 ĉefredaktoro de Helikon ĝis sia pensiuliĝo.
Voorschoten
Voorschoten estas municipo en la nederlanda provinco Zuid-Holland. La municipo kovras areon de 11,59 kvadrataj kilometroj kaj la 1-an de januaro 2012 havis  loĝantojn, kio rezultigas loĝdenson de po  homoj laŭ kvadrata kilometro. Parto de la komunuma teritorio estas la historia kastelo Duivenvoorde. De la Norda Maro la municipon dividas la pli okcidenta kaj laŭ areo pli granda municipo Wassenaar.
Blankfrunta ansero
La Blankfrunta ansero (Anser albifrons) estas specio el la ordo de Anseroformaj birdoj kaj familio de Anasedoj. La nomata ankaŭ Granda blankfrunta ansero estas plej proksime rilata al pli malgranda Malgranda ansero aŭ Malgranda blankfrunta ansero (A. erythropus). En Eŭropo ĝi estas konata simple kiel "Blankfrunta ansero"; en Nordameriko ĝi estas konata kiel Granda blankfrunta ansero (aŭ "Granda blankfruntulo"), kaj tiu nomo estas pli kaj pli adoptata ankaŭ internacie. Ĝi estas nomata tiele pro la makulo de blankaj plumoj borde de la bekobazo. Sed eĉ pli distinga estas la salpipraj markoj surbruste de plenkreskuloj, pro kio tiu ansero estas nomata populare "Specklebelly" (makulventrulo) en Nordameriko.
Aspekto
Ĝi longas ĉ. 70 cm averaĝe sed 64–81 cm, havas enverguron de 130–165 cm kaj pezas maksimume 3,5 kg, sed ĝenerale 1.93–3.31 kg. Ili estas pli malgrandaj ol la Griza ansero. La femala kaj maskla birdoj havas plumojn de preskaŭ sama koloro, kun larĝa kaj blanka strizono sur la frunto kaj supra bekobazo, kion havas ankaŭ la Malgranda ansero, sed ne la aliaj grizaj anseroj. Ĉiukaze eblas distingi ĝin el la Malgranda ansero, pro sia grando kaj pro manko de la flava okulringo de la Malgranda ansero, krom ke la rimarkinda blanka vizaĝa marko ne etendas tiom supre al la frunto kiom ĉe la Malgranda. . La dorso, ŝultroj kaj flankoj estas malhelgrizaj, dum la plumrandoj helverdetaj. Plenkreskuloj havas nigrajn rimarkindajn makulojn en brusto. La supraj flugilplumoj estas malhelaj sed kun strioj ne tiom helaj kiom ĉe la Fabansero. La vosto estas nigrecbruna kun blankaj mallarĝa fino kaj subpuga bendo. La ventro estas grizecblanka.
La masklo estas tipe pli granda, sed ambaŭ seksoj estas similaj laŭ aspekto – grizecbrunaj birdoj kun helgrizaj brustoj kun nalhelbrunaj al nigrecaj makuloj kaj strioj. Kaj maskloj kaj inoj havas ankaŭ roskolorecajn bekojn kaj la kruroj estas briloranĝaj.
Diferencoj inter eŭropaj kaj gronlandaj birdoj
La aspekto de eŭropaj aŭ rusiaj Blankfruntaj anseroj, de la raso albifrons unuflanke, kaj de la gronlandaj Blankfruntaj anseroj, de la raso flavirostris, diferencas pro nombraj karakteroj. Gronlandaj Blankfruntaj anseroj, en ĉiuj plumaroj, aspektas pli malhelaj kaj pli 'oleecaj' o la eŭropaj Blankfruntaj anseroj, kaj ripoze kaj dumfluge.
La ventra strieco de plenkreskuloj estas averaĝe pli etenda ĉe flavirostris ol ĉe albifrons, sed la individua variado en ambaŭ formoj faras tion de limigita uzado kiel identigilo.
La beko de plenkreskaj gronlandaj Blankfruntaj anseroj estas ankaŭ oranĝecflava baze, sed povas estis pli rozkolorecflava ĉe la ekstera duono, tele proksime laŭ koloro al la eŭropaj Blankfruntaj anseroj; la kolordiferenco estas pli facile determinata en senkolora, ebena lumo ol ĉe dum brila sunlumo.
Taksonomio
La Granda blankfrunta ansero estas dividata en kvar subspecioj. La nomiga subspecio A. a. albifrons reproduktiĝas en plej malproksima nordo de Eŭropo kaj Azio, kaj vintras sude kaj okcidente en Eŭropo.
Béla Vavrinecz
Béla Vavrinecz [vavrinec], laŭ hungarlingve kutima nomordo Vavrinecz Béla estis hungara komponisto, dirigento.
Blankfrunta ansero
Taksonomio
Fine la tre distinga Gronlanda blankfrunta ansero, A. a. flavirostris, kiu reproduktiĝas en okcidenta Gronlando, estas multe pli malhela ĝenerale, kun nur tre mallarĝa blanka vostopinto (pli larĝa ĉe la aliaj rasoj), pli nigra strieco en ventro, kaj kutime havas oranĝecan (ne rozkolorecan) bekon. Ili vintras en Irlando kaj en okcidenta Skotlando.
Béla Vavrinecz
Béla Vavrinecz naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Béla Vavrinecz studis en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt inter 1943-1952. Liaj plej gravaj instruistoj estis Rezső Kókai (komponisto), Zoltán Kodály, János Ferencsik kaj László Somogyi (dirigento). Ekde 1950 ĝis 1985 li estis muzika gvidanto en pluraj lokoj. En tiu longa periodo li dirigentis en Győr en 1957, poste ĝis 1973 en Budapeŝto. Li ricevis premiojn inter 1954-1999. Kiel komponisto li verkis diversajn verkojn por orkestroj.
Blankfrunta ansero
Taksonomio
Ĵusaj ekologiaj studoj sugestas ke la gronlandaj birdoj estu probable konsiderataj kiel separata specio el A. albifrons. De partikulara intereso estas ties nekutima longa periodo de idozorgado kaj asociado, kiu povas daŭri kelkajn jarojn kaj povas inkludi avecajn ligojn, eble unike inter Anseroformaj.
Laŭ Alan P. Peterson, tiu specio estas konstituata de kvin subspecioj kiuj estus la jenaj:
Vivloko
Tiu holarktisa birdo reproduktiĝas de la arkta marbordo de Siberio ĝis la Beringa Markolo, en la norda ekstremo de Nordameriko (Alasko kaj Kanado), okcidentaj Eŭropo kaj Groenlando, kaj travintras en la nordaj partoj de Japanio, Ĉinio, Hindio kaj Birmo, en Kaspia Maro, Nigra Maro (Turkio), Danubo (Balkanio), Mediteranea regiono, Nordameriko (suda Usono) kaj Meksika Golfo. Videblas vintre ankaŭ en Britio kaj en Francio (Bretonio, marbordo de la Manika Markolo kaj en Kamargo.
En Ĉinio la Blankfrunta ansero (Anser albifrons) troviĝas en la norda kaj meza partoj de Hejlongĝjang, suda Ljaŭning, okcidenta Ŝinĝango, sudokcidenta parto de Ĉangdu, Tibeto kaj la vasta regiono inter la marbordaj provincoj de orienta Ĉinio kaj Hunano kaj Hubejo.
La nordamerikaj mezkontinentaj birdoj de la subspecio A. a. gambeli – kiuj en 2010 havis populacifalon de ĉirkaŭ 710,000 birdoj – reproduktiĝas el la Alaska Norda Deklivaro tra okcidenta kaj centra kanada Arkto. La Tula ansero de la Amerika pacifika marbordo, kiu en 2010 nombris proksimume 650,000 birdoj, nestumas en okcidenta Alasko. La mezkontinentaj anseroj ariĝas frue ĉiun aŭtunon en la prerioj deokcidenta Saskaĉevano kaj orienta Alberto, kaj pasas kelkajn semajnojn manĝante antaŭ direkti sin al vintrejaj areoj ĉe la Golfo de Meskiko, en norda Meksiko. La pacifikaj birdoj migras suden laŭ la pacifika marbordo, kaj restas ĉefe en la Baseno Klamath de suda Oregono kaj norda Kalifornio kaj vintras, eventuale, en la Kalifornia Centra Valo. La Tula ansero estas tre rara kaj estis tie ekde la lasta duono de la 19a jarcento, supozeble ĝi estis tuŝita pro detruo de sia vintreja habitato pro homa setlado.
En la Brita Insularo, vintrumas du rasoj: nome gronlandaj birdoj en Skotlando kaj Irlando, kaj rusiaj birdoj en Anglio kaj Kimrio. Ili ariĝas en farmoj ĉe preferataj tradiciaj lokoj, kun fama aro ariĝanta ĉe la humidejo WWT Slimbridge, Gloucestershire, Anglio. Gronlandaj birdoj ankaŭ vintras en Irlando kaj el fina septembro kaj tra la vintraj monatoj, Irlando iĝas hejmo de preskaŭ 50% de la gronlanda populacio de blankfruntaj anseroj.
A. a. albifrons kaj A. a. flavirostis estas inter la taksonoj al kiuj aplikiĝas la Agreement on the Conservation of African-Eurasian Migratory Waterbirds (AEWA).
La populacio de tiu specio estas inter 2 900 000 kaj 3 300 000 individuoj.
Konduto, nutrado
Komence de oktobro la blankfruntaj anseroj migras en Ĉinion. Dum migrado ili flugas nokte en V-formo, gvidate de maljuna birdo. Atinginte la cellokon, kie ili travintras, ili disiĝas en malgrandajn grupojn. Ili flugas tre rapide, kun laŭta blekado. Ili travintras sur vastaj stepoj, kampoj, marĉoj, mar- kaj riverbordoj. En varmetaj tagoj ili moviĝas dise. En tagoj pluvaj, ventegaj, neĝaj kaj frostaj ili grupiĝas en lokoj, ŝirmitaj de vento, kaj agas malofte. Ili manĝas ĉefe diversajn lagajn herbojn kaj iam ankaŭ grenojn kaj semojn, ŝosojn, junajn foliojn kaj radikojn de aliaj vegetajoj.
Generado
Marte de la sekvanta jaro ili forflugas norden por fekundigo. Ili konstruas nestojn. ĉe marbordoj aŭ sur klifoj. Post kiam la birdino demetas 6-7 flavajn ovojn, ĝi ekkovas ilin. La nove elkovitaj birdidoj estas kovritaj de olivverdecaj plumoj.
La Blankfruntaj anseroj estas fame konataj birdoj por ĉasado kaj aprezado. Multaj el ili estas mortigitaj dum travintrado pro manko de singardemo. Nun ilia nombro draste malpliiĝas, pro tio ili devas esti protektataj.
Kaiserstuhl AG (stacidomo)
Kaiserstuhl AG estas fervoja stacidomo en Kaiserstuhl, Svislando.
Nagoja Grampus
Nagoja Grampus (名古屋グランパス, latinliterigite Nagoya Guranpasu, antaŭe nomita angle Nagoya Grampus Eight japane 名古屋グランパスエイト, latinliterigite Nagoya Guranpasu Eito) estas profesia futbalteamo de Japanio, kies unua vira teamo nune ludas en la 1-a Japana Ligo. La oficiala hejmurbo de la teamo estas Nagoja, kaj la vorto Grampus aludas al la delfenoj de la genro grampo aŭ specio griza grampo, memorige al la du oraj statuoj de grizaj grampoj sur la historia urba kastelo.
Paradokso de Faraday
Paradokso de Faraday estas eksperimento, kiu prezentas elektromagnetan indukton. Inter rando kaj centro de rotacianta disko aperas elektra tensio.
Se A estas la surfaco de la metala disko kun radiuso R, la flukso tra la disko estas konstanta: tamen ekzistas elektromova forto (emf, induktita tensio) inter la centro de la disko kaj la glitanta kontakto:
En 1831, Michael Faraday malkovris, ke estas generita potenciala diferenco inter la finaĵoj de elektra konduktilo, kiu moviĝas orte al magneta fluksdenso. Fakte, pri tiu ĉi eksperimento, ĉiu radiuso de la disko agas kiel konduktilo generanta sian elementan elektran tension, por krei kurenton kontraŭstarantan al la rotacio, konforme al la leĝo de Lenz kaj la leĝo de Lenz-Faraday.
21921 Camdenmiller
21921 Camdenmiller estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Camden Yinhung Miller, finalistino de la scienca konkurso por mezlernejoj The Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC) de 2005 pro ŝia projekto pri biokemio, medicino, sano kaj mikrobiologio. Ŝi estis lernantino ĉe la Curtis Middle School de Allen (Teksaso, Usono).
Torricella (Taranto)
Torricella estas komunumo de Italio.
45685 Torrycoppin
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la amatora astronomo Torry Coppin (1950–1993), elektronika inĝeniero por radiostacioj en la regiono de Sarasota en Florido.
József Verő (inĝeniero)
József Verő [jOĵef verO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Verő József estis hungara inĝeniero, profesoro, membro (korespondanta en 1947, ordinara en 1949) de Hungara Scienca Akademio. Lia filo estis József Verő (terfizikisto).
József Verő  naskiĝis la  1904 en Sopron. Li mortis la 1985 en Budapeŝto.
Biografio
József Verő akiris metalurgian diplomon en sia naskiĝurbo en la altlernejo en 1926, poste samloke li estis vicprofesoro. En la sekva jaro li plulernis en Berlino. Hejmenveninta li daŭris la instruadon, krome li ankaŭ esploris diversajn metalojn. En 1943 li iĝis katedrestro, en 1947 li atingis la instruan rangon publika ordinara profesoro. En 1949 li estis dekano en Sopron. En 1952 li translokiĝis al Miskolc, kie li estis same katedrestro ĝis 1968 en la nove fondita universitato. Li ricevis premiojn Kossuth en 1949 kaj 1958, krome ankaŭ aliajn premiojn.
Lingvoj de Afriko
Estas super 2100 kaj laŭ kelkaj kalkuloj super 3000 lingvoj parolataj denaske en Afriko''', klasigitaj en pluraj gravaj lingvaj familioj:
Choltice
Choltice (legu Ĥoltjice) estas kampurbo, kiu troviĝas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Pardubice, 8 km sude de la urbo Přelouč sur ambaŭ flankoj de rojo Struha. Vivas ĉi tie. En arĥivaĵoj ĝi estas unuafoje menciita en la jaro 1285, kiam ĉi tie setlis Beneš el Choltice (Beneŝ), ano de familiaro Benešidoj.
Lingvoj de Afriko
Ekzistas pluraj aliaj malgrandaj familioj kaj senparencaj lingvoj, kaj ankaŭ apenaŭ konataj lingvoj kiujn oni ankoraŭ ne klasifigis. Aldone, Afriko havas tre diversajn signolingvojn, el kiuj multaj estas senparencaj.
En kelkaj Afrikaj lingvoj oni fajfas aŭ tamtamas por komuniki longdistance.
Choltice
Partoj de la urbeto
Al la urbeto apartenas partoj:
Lingvoj de Afriko
Lingva diverseco en Afriko
Ĉirkaŭ cento de la lingvoj de Afriko estas ĝenerale uzataj por interetna komunikado. berberan, igban, svahilan, haŭsan, amharan, oroman kaj joruban lingvojn parolas dekoj da milionoj da homoj. Se oni nombras la dialektkontinuaĵojn de ĝis cent simila lingvaro, dek du estas parolitaj de 75 procentoj, kaj dek kvin de 85 procentoj de Afrikanoj kiel unua aŭ suplementa lingvo.
Choltice
Fortikaĵeto
Ĉirkaŭ la jaro 1300 estis en Choltice konstruita malgranda fortikaĵo, kies apenaŭajn restaĵojn oni povas ankoraŭ vidi en la kastela parko.
Kastelo
Dominanto de la urbeto estas kastelo rekonstruita en nuntempan formon en la jaroj 1670 ĝis 1678 laŭ planoj de arĥitekto Rissi de Luca el Pisa. La kastelo estis planata triala, kies tri flankojn kreu konstruaĵoj kaj la kvara flanko estu fermita per kradego. Pro manko de financaj rimedoj estis la konstruado finita kiel duala objekto en formo de la litero "L". La plej valora parto de la kastelo estas kapelo de Sankta Romedio ĉe la fino de la orienta alo, devenanta el fino de la 17-a jarcento. Ĝi estas opiniata unu el la plej belaj barokaj konstruaĵoj en Ĉeĥio. La oklatera spaco kun jonikaj pilastroj estas volbita per kupolo kun lanterno. La kapelo elstaras per ornamaĵoj, kies aŭtoroj estis konstruisto A. Nuvolone, skulptisto P. P. Vago kaj pentristo J. Steger. En la kupolo estas 16 bildoj de la statuoj el la Malnova Testamento, sur kornico estas 10 bildoj kun scenoj el la vivo de Sankta Romedio. Apartaĵo de la kapelo estas bildoj de konataj "herezuloj" Hus, Lutero, Kalvino, Jeroným el Prago kaj pluaj. Ekipaĵo estas baroka, tri altaroj estas de skulptisto de ligno J. Reiner, bildo sur la ĉefa altaro estas de J. M. Rottmayer el la jaro 1692. Pluaj bildoj estas "Virgulino Maria el Pasov", "Naskiĝo de la Sinjoro", 12 bildoj de apostoloj.
Lingvoj de Afriko
Lingva diverseco en Afriko
La alta lingva diverseco de multaj Afrikaj landoj (Niĝerio sola havas super 500 lingvoj, unu el la plej grandaj koncentriĝoj de lingva diverseco en la mondo) faris lingvopolitikon nemalhaveblan aferon en la postkolonia epoko.
Choltice
Kastelo
Eksteraj muroj de la kastelo estas dividitaj per toskanaj pilastroj. Sala terena eminentas per ornamenta kaj figura ornamaĵo, aparte per akanta dekoro kaj rulŝtoneta mozaiko. En parto de la kastelo estas patrujscienca muzeo.
Lingvoj de Afriko
Afrikazia lingvaro
Lingvoj de la afrikazia lingvaro estas parolita tra la tuta Mezoriento, Nord-Afriko, la Korno de Afriko, kaj partoj de la Sahelo. Estas proksimume 375 afrikaziaj lingvoj kun pli ol 350 milionoj da lingvanoj. La ĉefaj subfamilioj de la afrikazia estas la berberaj lingvoj, ŝemidaj lingvoj, ĉadaj lingvoj kaj la kuŝidaj lingvoj. La ŝemidaj lingvoj estas la solaj branĉo de la afrikazia lingvaro, kiu estas parolata ekster Afriko.
Choltice
La kastela parko
en ĉirkaŭo ŝanĝiĝas en baritan arbaron. Estas ĉi tie gigantaj platanoj, okcent jarojn aĝaj kverkoj, karpenoj kaj aliaj specioj.
Lingvoj de Afriko
Afrikazia lingvaro
Kelkaj el la plej vaste parolataj Afrikazia lingvoj inkluzivas Araba (Ŝemida), Berbera (Berbera), Haŭsa (Ĉada), Amhara (Ŝemida), kaj Oroma (Kuŝida). La Afrikazia lingvaro havas la plej longan skribhistorion de la monda lingvo familioj, ĉar la Akada lingvo de Mezopotamio kaj Egipta lingvo estas membroj.
Choltice
Senjora domo
estas duetaĝa. Same kiel la kastelo ĝi estis konstruita fine de la 17-a jarcento. En la ĝardeno estas oklatera glorieto.
Turdomo
La nocio turdomo ampleksas konstruaĵojn, kiuj difiniĝas per sia formo: temas pri multetaĝaj, vertikale strukturigitaj konstruaĵoj, laŭ la proporcio de granda alteco kaj kompare malgranda larĝeco similaj al tradicia turo. Turdomoj povas enhavi loĝejojn, hotelojn, oficejojn aŭ vendejojn, sole aŭ en ia kombino. Por konstruaĵoj pli altaj ol 100 metroj (laŭ iuj difinoj nur pli altaj ol 150 metroj) kutimas la termino "nuboskrapulo".
Lingvoj de Afriko
Aŭstronezia lingvaro
Kelkaj lingvoj parolaraj en Afriko apartenas al lingvo familioj devenaj de ekster la Afrika kontinento: ekzemple, Malagasa, la lingvo de Madagaskaro, estas Aŭstronezia lingvo.
Turdomo
La difinoj por turdomoj tre malsamas laŭ landoj: ekzemple en Germanio aŭ Svislando la difino de turdomo (germane Hochhaus, laŭvorte "alt-domo") estas plej supra etaĝo, kies planko situas pli ol 22 metrojn super la tereno ĉirkaŭ la domo - kialoj por tiu difino estas fajrobrigadaj teknikaj kondiĉoj. En iuj landoj kiel Japanio aŭ Ĉinio nur konstruaĵoj pli altaj ol 100 metroj konsideratas turdomoj, en tiuj landoj do la vortoj turdomo kaj nuboskrapulo konsidereblas sinonimoj.
Zagra (Granada)
Zagra estas vilaĝo kaj municipo de la plej okcidenta pinto de la provinco de Granada, sude de Hispanio. La nomo devenas el araba epoko kaj signifas "landlimo". Ĝi havas malgrandan areon de 11,19 km², kaj populacion de 866 loĝantoj (2017) kun loĝdenseco de 77,39 loĝ/km², distanta de Granado 72 km kaj 20 km de Loja.
Choltice
Kapeleto de Sankta Johano Nepomuka
proksime de la kastelo estas el la jaro 1756.
Zagra (Granada)
En siaj "Anales de Granada", Francisco Henríquez de Jorquera priskribis Zagra, kun kastelo defendanta Granadon. Ĉe la Monto Hacho [Aĉo], multaj popoloj setliĝis tie ekde la prahistorio: nome romianoj, visigotoj kaj araboj.
Choltice
Tombeja kapelo de Thun-Hohenŝtejnidoj
pseŭdoromanika, konstruita de Francisko Schmoranz en la jaro 1873.
Lingvoj de Afriko
Hindeŭropa lingvaro
La afrikansa estas Hindeŭropa, kiel ankaŭ la vortenhavoj de plej Afrika kreolaj lingvoj. La afrikansa estas la sola Hindeŭropa lingvo evoluiginta en Afriko.
La Afrika franca estas uzata en grandaj partoj de la kontinento, la portugala kaj la angla lingvoj en la diversaj iame koloniitaj areoj.
Lingvopolitiko en Afriko
eta|upright=1.5|Oficialaj lingvoj de Afriko Post la akiro de sendependeco, multaj afrikaj landoj, en la serĉo por nacia unueco, elektis unu lingvon, ĝenerale la eksan [[kolonio|kolonian lingvon, por esti uzata en registaro kaj edukado. Tamen, en la lastaj jaroj, afrikaj landoj fariĝis pli kaj pli emaj je konservado de lingva diverseco. Lingvopolitikoj hodiaŭ estas plejparte celantaj plurlingvismon.
Oficialaj lingvoj
Krom la eksaj koloniaj lingvoj (angla, franca, portugala, kaj hispana), la sekvaj lingvoj estas oficialaj je nacia nivelo en Afriko:
Choltice
Sonorilturo
proksime de la kastelo estas kvarlatera el la jaro 1863.
Josef Voltěch (Adalberto) Hellich
(1807 - 1880) pentristo kaj arkeologo. En pentrista Akademio en Prago li estis disĉiplo de la profesoro Josefo Bergler kaj profesoro Francisko Waldherr. Li okupiĝis ĉefe per figurpentrado, kreis 428 altarbildojn, 80 portretojn kaj 64 gravuraĵojn. Interalie li pentris du variaĵojn de la portreto de la verkistino Božena Němcová. Li ekŝatis arĥeologion kaj fariĝis kustodo de arĥeologia kolekto de Nacia Muzeo en Prago.
(13228) 1997 SJ25
(13228) 1997 SJ25 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde la Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
Tutafrika Junulara Unio
La Tutafrika Junulara Unio (Panafrican Youth Union, mallonge PYU) estas la apogea korpo por Nacia Junularo Kunordiganta Korpojn kaj Mekanismo en Afriko. Sciita antaŭe kiel la Tutafrika Junulara Movado (Panafrican Youth Movement, mallonge PYM), ĝi estis transformita al PYU ĉe la la organizo kongreso en Vindhuko, Namibio en 2003.
Pri
Bazita en Ĥartumo, Sudano, la organizo estis formita en Konakrio, la ĉefurbo de la Respubliko de Gvineo, je la 26-a aprilo 1962, ĉe la tiama instigado de afrikaj Kapoj de Stato kaj Registaro. Ili deziris krei platformon por varbi afrikan junularon por la celo de la afrika liberigo.
La strukturo de la organizo konsistas de Kongreso, Administra Komitato, Sekretariejo, Regionaj Korpoj kaj Specialigitaj Komitatoj, kiu estas elektita (unufoje ĉiu tri jaroj), ekstere de la 53 afrikaj membraj landoj sur la kontinento. La PYU estas nuntempe gvidita de Julliana Ravona de Madagaskaro post kiam la eksiĝo de Konga Francine Muyumba. Sudano, kiel la gastiganta membro, ankaŭ formas parton de la sekretariejo.
Lamelo (zoologio)
Lamelo  aŭ foje lameno, estas fajna plateca strukturo, ofte unu inter multaj lameloj tre proksima unu de alia, kun malferma spaco interne. Krom ĉe spira organaro, ili aperas en aliaj biologiaj funkcioj kiaj filtromanĝo, la algluigaj surfacoj de gekoj, kaj kloroplastaj membranoj kie alta akvomalimuneco gravas.
Tutafrika Junulara Unio
La Buroo de PYU 2011 -2014
La Organizo estas la ĉefa junulara korpo sur la kontinento kaj ĝuas specialan statuson ene de la Afrika Unio (AU) kaj estas ofte konsultita inter aliaj de ties Asembleo de Kapoj de Stato kaj Registaro, la Administra Konsilio kaj la starantaj konferencoj de la AU kiel Sano, Junularo, Enmigrado, Edukado kaj Genro sur aferoj rilatanta al junularo.
La PYU estas fondanta membro de ambaŭ la Internacia Kunordiga Renkontiĝo de Junularaj Organizoj (angle International Coordination Meeting of Youth Organisation, ICMYO) kaj la Tutmonda Co-operacio Co-ordinata Komitato (angle Global Co-operation Co-ordinating Committee, GCCC).
7686 Wolfernst
7686 Wolfernst estas asteroido de la asteroida zono.
Brateș
Brateș [brateŝ] (hungare: Barátos [baratoŝ]) estas komunumo en Rumanio oriente de Sfântu Gheorghe. Administre apartenas al ĝi Pachia, Telechia.
7686 Wolfernst
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels kaj de la nederlandaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden, en la kadro de la Palomar–Leiden survey.
Brateș
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1427 loĝantojn (hungaroj, rumanoj), en 1992 641 (99 hungaroj).
Historio
Ĝia unua skriba mencio estas en 1415. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Háromszék).
7686 Wolfernst
Malkovro
Tom Gehrels estis fotinta la ĉielon en septembro kaj oktobro 1960 per la Schmidt-teleskopo de la Observatorio de la Monto Palomar. La fotaj platoj estis senditaj en Leiden (Nederlando), kie la geedzoj Ingrid kaj Cornelis van Houten ekzamenis ilin dum la sekvantaj jaroj.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Wolfgang Ernst, amatora astronomo kiu iniciatis astrometrian programon ĉe la Observatorio Starkenburg en Heppenheim. Ekde 1995, lia ĉefa laboro estis fari la sekvadon de objektoj malkovritaj en la kurso de la enketo pri malgrandaj planedoj "KSO-ARI" en 1990 - 1993 en Tautenburg.
Vermeș (Caraș-Severin)
Vermeș [vermeŝ] (hungare: Krassóvermes) estas komunumo en Rumanio nordokcidente de Bocșa. En 1910 ĝi havis 2 311 loĝantojn [rumanoj, hungaroj); en 1992 1 258 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1405. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Krassó-Szörény vármegye). Administre apartenas al ĝi Ersig kaj Izgar.
Vallorcine (stacidomo)
Vallorcine estas franca stacidomo sur linio - Vallorcine (landlimo), situanta en  Vallorcine, en departemento Haute-Savoie, regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Aŭvernjo-Rodano-Alpoj kaj TMR.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio St-Gervais-les-Bains-Le Fayet - Vallorcine (frontière) (896000).
Blankazona turdo
La Blankazona turdo aŭ Blankazona merlo (Turdus albocinctus) estas birdospecio membro de la familio de Turdedoj en Azio.
Ĝi troviĝas en Bangladeŝo, Bhutano, Ĉinio, Barato, Birmo, Nepalo kaj Pakistano. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montarbaroj kaj subtropikaj aŭ tropikaj arbustejoj de altaj altitudoj.
Ĝi estas kurioza nekonfuzebla turdo ege simila al Merlo, tio estas nigra kun flavoranĝaj beko, ĉirkaŭokula ringo kaj gamboj, krom ke tiu ĉi specio montras kontrastegan larĝan blankan kolon. La specio ne nomiĝas Blankakola turdo, ĉar estas alia specio kun tiu nomo. Krome ne estas la nura kolo kio estas blanka, sed la tuta zono kola, do taŭgas la nomo Blankazona turdo.
1373 Cincinnati
1373 Cincinnati estas asteroido de la ekstera asteroida zono, kun tre discentra kaj klinita orbito. Ĝi estis malkovrita la de la usona astronomo Edwin Hubble, elde la Observatorio de Monto Wilson, en la Kantono Los-Anĝeleso (Kalifornio).
Nomo
Ĝia nomo, "Cincinnati", honoras la teamon de la Observatorio de Cincinnati, kiu kalkulis ĝian orbiton.
Tomás de Torquemada
Tomás de Torquemada O.P. (n. en Valadolido en 1420 - m. en Avilo, la 16-an de septembro 1498) estis hispana dominika monaĥo el la 15-a jarcento, unua Ĝenerala Inkvizitoro de Hispanio kaj konfesanto de Isabel la Katolika. Li estis priskribita de la hispana kronikisto Sebastián de Olmedo kiel "La martelo por herezuloj, la lumo de Hispanio, la savanto de sia lando, la honoro de sia ordo". Li estas konata pro la kampanjo kontraŭ la judoj kaj muzulmanoj el Hispanio kiuj sekrete praktikis sian religian dum publike sin konsideris kristanoj. Li estis unu el la ĉefaj subtenantoj de la forpelo de la judoj el Hispanio, okazinta en 1492. Koncernante al la kvanto da aŭtodafeoj dum la permanenta ofico de Torquemada kiel Ĝenerala Inkvizitoro, ekzistas ĝenerala interkonsento inter la akademiuloj ke proksimume 2,000 homoj estis bruligitaj pro procesigo per la Hispana Inkvizicio en tuta Hispanio inter 1480 kaj 1530, tio estas 40 personoj por jaro.
Blankventra fazano
La Blankventra fazano (blankaventra fazano, amhersta fazano aŭ fazano de Lady Amherst; latine: Chrysolophus amherstiae) estas kokoforma birdo de la familio fazanedoj. La specio estas indiĝena el sudokcidenta Ĉinio kaj Birmo, tamen ĝi estis sukcese enmetita aliloke, ekzemple en Anglion, ĉefe ĉe Bedfordshire.
Aspekto
Maskla plenkreskulo estas 100–120 cm longa, kaj ĝia vosto estas 80 cm de la totala longo. Ĝi estas nekonfuzebla pro sia blankaverda kapo, longa griza vosto kaj flava pugo, kaj ruĝa, blua, blanka, flava kaj verda partoj de la plumaro. La blankanigra "nukokovrilo" povas malfermiĝi por memmontra ceremonio.
Tiu specio estas tre proksime rilata al la ora fazano kaj la enmetitaj populacioj en Anglio interreproduktiĝis. Ambaŭ specioj havas similajn morfologion, strukturon kaj aspekton kun kresto, nukokovraĵo kaj longa vosto, sed ege diferencas laŭ koloroj, ĉefe oraj kaj multkoloraj supre kaj ruĝa sube ĉe la Ora fazano kaj verda supre kaj blanka sube ĉe la Blankventra fazano, ĉe kiu la komuna nomo devenas precize de la blankaj subaj partoj.
La ino estas multe malpli rimarkinda, kun pli senkolora makulecbruna plumaro, simila al tiu de la ino de komuna fazano sed kun pli fajna strieco. Ŝi estas tre simila al ino de ora fazano, sed havas pli malhelan kapon kaj pli senmarkajn subajn partojn ol tiuj de la ino de tiu specio.
Kutimaro
Spite la maskla mirinda aspekto, tiuj fortaj birdoj estas tre malfacile videblaj en sia natura habitato, kiu estas densaj, malhelaj arbaroj de junaj koniferoj kun disa subkreskaĵaro. Sekve oni konas malmulte pri ties kutimaro en naturo.
Ili manĝas surgrunde grenon, foliojn kaj senvertebrulojn, sed ripozas en arboj nokte. Kvankam ili povas flugi, ili preferas kuri: sed kiam ili ekflugas ili povas subite rapidiri per distinga brua flugilfrapado.
Kvankam ili povas flugi per mallongaj ekpuŝoj ili estas tre mallertaj dumfluge kaj pasas plej-parton de la tempo surgrunde.
La masklo havas aspran alvokon en la reprodukta sezono.
Aliaj
La scienca nomo rememorigas pri Sarah grafino de Amherst, edzino de William Amherst, Ĝenerala Guberniestro de Bengalo, kiu estis responsa pri sendo de la unua specimeno de tiu birdo al Londono en 1828.
Disvastigata tra sia granda teritorio, la blankaventra fazano estas konsiderata kiel malplej zorgiga fare de la Ruĝa Listo de IUCN de minacataj specioj.
Bildaro
<gallery mode="packed" heights="200"> Dosiero:Lady Amherst's Pheasant1.jpg|malantaŭe Dosiero:Lady Amherst's Pheasant2.jpg|antaŭe Dosiero:Chrysolophus amherstiae - Amherstfasan Henne - Lady Amherst Pheasant.jpg|ino dosiero:PHASENT.jpg Dosiero:Cascais18.jpg|Hibrido. Ĉe pura fazano de Lady Amherst, la ruĝa kresto komenciĝus en malantaŭa kapo, ne el la beko, kaj la ventro ne havus ruĝan. </Gallery>
Qumran
Qumran aŭ Kumrano, estas loko sur la okcidenta bordo de la Morta Maro, en la cisjordana de Israelo okupita zono de Palestino, najbare de la ruinaĵoj de Jeriĥo. Oni setlis en tiu loko loĝige ekde 150 a.K. al 130 a.K. kaj malaperis el la memoro per la kontraŭhebrea romia milito: fakte, post diversaj invadoj, en la somero de la jaro postkrista 68, romia imperiestro Tito, tiam ĉefkomandanto de la legio 10a Fretensis, ĝin detruis definitive.
Qumran niaepoke famas pro la malkovro, jam meze de la pasinta 20-a jarcento, de la tieldiritaj Manuskriptoj de la Morta Maro kaj de restaĵoj de monaĥejo kie loĝis, laŭ komuna opinio, komunumo de Esenoj.
Ĉe la enfluejo de Uedo (torento) Qumran videblas iuj ruinaĵoj kiuj estis taksataj restaĵoj de romia fortikaĵo kaj ne konsideritaj de arkeologoj. Post la malkovro, en la grotoj de la najbaraj krutejoj, de la mortamara rulaĵo entenanta la tekston de la libro de la profeto Jesaja, okazinta en 1947, tiu dezerta landeto estis rekonsiderita kaj fariĝis unu el la plej gravaj arkeologiaj lokoj de la mediteraneaj setlejoj. Tuj baldaŭ, fakte, fakaj esploristoj agnoskis ke restaĵaj establaĵoj apartenis, almenaŭ lasttempe, al hebrea religia komunumo, kaj tuj oni pensis ke ĝuste membroj de tiu komunumo kaŝis en tiuj grotoj siajn religiajn trezorojn por ilin protekti kontraŭ la invandantaj romianoj.
Sinsekvaj malkovroj, tamen, orientiĝis taksi la restaĵojn asmonea fortikaĵo, aliaj arkeologoj-historiistoj atribuis la manuskriptojn al simpla komuna privata biblioteko de judaismaj rabenoj, aliaj imagis ke la sacerdotoj de la jerusalema templo zorgis kaŝi la sanktajn manuskriptojn por ilin savi en la antaŭviditaj danĝeroj de la romia sieĝo. Sed hodiaŭ elstaras la teorio laŭ kiu la loko estis kreita kaj loĝita de Esenoj, profitintaj de restaĵoj de antikva fortikaĵo.
En la proksimaj grotoj, kiel oni scias, du palestinaj paŝtistoj, Muhammad Althib kaj Jum'a Ĥalil, hazarde trafis 1947 antikvajn amforojn entenantajn ostrakojn kaj papirusajn rulaĵojn. Al tiu unua hazarda malkovro sinsekvis aliaj multaj, entute ĉirkaŭ 30.000 inter kompletaj libroj kaj fragmentoj. Inter la libroj elstaras tekstoj de la Malnova Testamento kiel la libro de Jesaja, kaj de apokrifaj tradicioj, ekzemple Libro de Ĥanoĥ kaj la rulaĵo de la milito. Oni opinias ke tiuj dokumentoj havis originon antaŭ la epoko de la forlaso de la loko 68 p.K., okaze de la komenco de la romia konkero (Pompeo okupis Jerusalemon en 63.aK).
La kumranaj rulaĵoj nun gastas, preskaŭ ĉiuj, en la muzeo de la libro en Jerusalemo.
Tiuj dokumentoj revestas grandan gravecon por la origino de kristanismo ĉar samtempaj kaj ĉar Novtestamentaj konceptoj kaj lingvaĵo iujn fojojn similas al tiuj esenaj, kaj eblas ke kelkaj kristanaj protagonistoj travivis ene aŭ proksime de tiu(j) esena(j) komunumo(j).
Mezereo
Daphne mezereum, esperante mezereo, estas specio de dafno en la angiosperma familio Timeleacoj, indiĝenaj al la plej granda parto de Eŭropo kaj Sud-Okcidenta Azio, en la Nordo ĝis norda Skandinavio kaj Rusio. En suda Eŭropo ĝi estas limigita al mezaj ĝis altaj altitudoj kaj troviĝas en la subalpa vegetaĵozono, sed descendas por atingi marnivelon en norda Eŭropo. Ĝi estas ĝenerale limigita al grundoj derivitaj de kalkoŝtono.
Ĝi estas decidua foliararbusto atinganta 1.5 m de alteco. La folioj estas molaj, 3-8 cm longaj kaj 1-2 cm larĝaj, aranĝitaj helikforme sur la tigoj. La floroj venas en frua printempo sur la nudaj tigoj antaŭ ol la folioj ekaperas. Ili havas kvar-loban rozkoloran aŭ helviolan (malofte blankan) perianton 10-15 mm en diametro, kaj forte odoras. La frukto estas klarruĝaj beroj 7-12 mm en diametro; ĝi estas tre venena por homoj, kvankam frukt-manĝantaj birdoj kiel turdoj estas imunaj kaj manĝas ilin, disigante la semojn en sia koto.
Tokseco
Daphne mezereum estas tre toksa pro la dafnotoksino precipe entenata en la beroj kaj branĉetoj. Viktimoj spertas sufokiĝosenton. Pritrakti la freŝajn branĉetojn povas kaŭzi ekzemon en sentemaj individuoj. Malgraŭ tio, mezereo estas ofte kreskigita kiel ornama planto en ĝardenoj pro siaj allogaj floroj.
Samuel Bowen
Samuel Bowen (m. 30a Decembro 1777) estis angla entreprenisto kaj farmisto kiu establis bienon en Savannah, Georgio, Usono, kie li kultivis unuafoje en la lando sojfabojn. Komencaj fontoj supozigis, ke estis Benjamin Franklin kiu enkondukis la kuntivadon de sojfabo en Nordamerikon, pli posta enketado montris, ke Bowen estis responsa pri tio.
2235 Vittore
2235 Vittore estas mezgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon "Vittore" en honoro de la observatorio el kie ĝi estis remalkovrita.
Rothenbrunnen (stacidomo)
Rothenbrunnen estas fervoja stacidomo en Rothenbrunnen, Cazis, Svislando.
Gisy-les-Nobles
Gisy-les-Nobles estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 498 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.
Geografio
Gisy-les-Nobles etendiĝas sur 10.91 km², kaj havis 498 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 46 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.
Historio
La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio.
Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Patrick Babouhot, kiu do fariĝis la loka urbestro.
Administrado
Gisy-les-Nobles apartenas al la kantono de Pont-sur-Yonne, kies ĉefurbo estas Pont-sur-Yonne. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Sens, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.
Laurent-Marie Janet
. Li estis "baron de Janet", do nobelulo sub la reĝo Ludoviko la 16-a, kaj la 14-an de februaro 1814 Napoleono Bonaparte donis al li ankaŭ la nobelan titolon de "baron de l'Empire" (Barono de la Unua Imperio (Francio)).
Hennes & Mauritz
H & M Hennes & Mauritz AB (H&M), estas sveda vestokompanio. Ĝi estas konata pro la ofertado de kvalita fasono por bona prezo. La kompanio fondiĝis en Västerås, Svedio en 1947 fare de Erling Persson. Unue la kompanio nur vendis virinajn vestojn. Tiam ĝi nomiĝis Hennes, svede por "ŝia". En 1968, Persson akiris la konstruaĵon kaj inventaron de stokholma butiko de ĉasiloj kun la nomo Mauritz Widforss. Porviraj vestoj estis parto de la inventaro. Tio kaŭzis, ke Persson decidis ankaŭ vendi porvirajn vestojn. Li renomis la butikon al Hennes & Mauritz, pliposte mallongigita kiel H&M.
H&M havas pli ol 7 400 butikojn en 69 landoj. Ĝi havas pli ol 148 000 dungitojn.
Izagre
Izagre [iZAgre] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Esla-Campos, en la sudoriento de la provinco kaj en la historia areo Tierra de Campos. Izagre estas komprenebla etimologie el araba (plej verŝajne tra mozaraboj) kiel Limoj.
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Albires, Izagre kaj Valdemorilla, okupas totalan areon de 44,23 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 150 loĝantojn. Ĝi perdis ĉirkaŭ 1 150 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro la migrado el ruraj zonoj al urboj. Ĝi distas 56 km de Leono, provinca ĉefurbo. Ĝi limas kun Valverde-Enrique, Joarilla de las Matas, Mayorga (eksklavo), Matanza de los Oteros, Monasterio de Vega (Valladolid), Mayorga (Valladolid) kaj Saelices de Mayorga.
Historio
En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono.
Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo (iam vitejoj, poste maizo kaj aliaj irigaciaj cerealoj) kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
Helsa
Helsa - prononco  - estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Kassel de la federacia lando Hesio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn. La komunumo konsistas el la kvar loĝlokoj Eschenstruth (inkluzive de setlejo Waldhof), Helsa, St. Ottilien kaj Wickenrode. La loĝloko Eschenstruth havas memstaran partneran rilaton al la komunumo Nederlek en Nederlando.
Ĝi troviĝas en la distrikto Kassel de la federacia lando Hesio, kaj apartenas al la distriktaro Kaselo, la norda triono de la federacia lando. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn. havas areon de kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².