cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ramon Lullo
Vita coetanea
Thomas le Myésier, medicinisto de la franca kortego, estis disĉiplo de Ramon Llull kaj ilustris la tekston de la Vita coetanea per 12 luksegaj miniaturoj, kiujn oni konservas nun en kodiko de la ŝtata universitato de Karlsruhe sub la nomo Breviculum.
La junulo
En 1929 Jakobo la 1-a konkeris la insulon Majorkon. Tuje kelkaj familioj el Barcelono transloĝiĝis en la nova konkeraĵo, kaj Ramon Llull naskiĝis en 1232 el barcelondevena familio. Li estis de infanaĝo tre proksima al la filo de la reĝo kaj estonta reĝo Jakobo la 2-a. Tiu rilato kun la reĝa korto faciligos poste la rilatojn kun aliaj reĝaj kortoj de Eŭropo. Ramon iĝas en 1247 paĝio de la reĝo de Aragono, kaj poste unuaranga grumo de la tronheredonto. Li tiel pasigas sian junecon en kavalireca medio, lernis la tiutempajn militartojn, kaj verkis trobadoran poezion en la okcitana lingvo. En 1257 li edziĝas al Blanca Picany, kiu donas al li du filojn.
La konvertiĝo
Vita coetanea komenciĝas rakontante ĉi tiun gravegan momenton en la vivo de Llull. La konvertiĝon konsistigas tri epizodoj: la unua estas la vido pri Jesuo Kristo krucumita iun nokton kiam li verkis ampoemon. Ĉi tiu sperto ripetiĝas 5-foje, kaj li interpretas ke Dio alvokas lin. Li okupos sin per tri celoj: konverti nefidelulojn al la kristana religio, fondi lernejojn kie instrui misiistojn kaj amendi la erarojn de la kristanoj.
Tri monatojn poste, dum la festo de Sankta Francisko, aŭdante la paroladon de la episkopo, Llull decidas forvendi siajn posedaĵojn.
Tuj poste li pilgrimas al Santa Maria de Ròcamador (Okcitanio) kaj al Santiago de Compostela. Ĉi tiun epizodon finas lia intervjuo kun Ramon de Penyafort en Barcelono. Ĉi tiu klerulo, konante la planon de Llull vojaĝi al Parizo por klerigi sin, konvinkas lin reveni al Majorko.
La ermito
Sed en 1262 li subite ŝanĝiĝas kaj fariĝas ermito en la majorka montaro. Laŭ legendo ripetita de la germana filozofo Arturo Schopenhauer en lia Die Welt als Wille und Vorstellung, li volis forlogi belan virinon, jam edzinan, kiu rifuzis sin al li. Li do postrajdis ŝin, eĉ ĝis ene de preĝejo: Tie, ŝi malvualis la bruston por vidigi tumor-ronĝitan mamon.
En sia libro Vita Coetanea Lullo havas alian version pri la propra konverto: Post kvin aperoj de Kristo, li konvinkiĝas, ke li estas alvokata de Dio. Li tamen daŭrigas sian pekeman vivon, sed post aŭskultado de prediko pri Sankta Francisko el Asizo, li finfine kontaktiĝas kun la Dominikanoj. En 1263, li vendas siajn posedaĵojn, lasante iomete al sia familio, kaj elspezante la ceteron por lerni la araban, kun la celo konverti la islamanojn.
La lernema ermito ankaŭ lernas filozofion, disciencon, medicinon kaj la latinan lingvon. Li tiel malkovras la ideojn de Aristotelo, Platono, Aŭgusteno, la judan filozofion de Maimonido kaj la araban filozofion de al-Kindi kaj Averoeso.
Li verkas unuan version de la Ars magna kaj de Libro de la kontemplado de Dio.
La vojaĝanto
La reĝo Jakobo de Aragono vokas lin al Montpellier, kie Lullo komponas la Arton demontrema; li kreas en Majorko, en 1276, la lernejon de Miramar, kie la ontaj misiistoj lernu la araban kaj la metodojn de Lullo por konvinki la konvertotojn: la Ars magna.
Lullo trairas okcidentan Eŭropon por akiri subtenon de potenculoj, de reĝoj, de la papo, de la intelektuloj el la universitatoj kaj por prezenti sian Ars magna. En Parizo, Lullo ricevas la titolon de Majstro de la Artoj, sed ne tiun de Majstro de Discienco, ĉar li ne plu estas fraŭlo. Tie li verkas diversajn librojn kontraŭ la raciismo de la averoesistoj.
En 1295, Lullo estas en Asizo, poste li revenas en Majorkon, en 1300, kie li daŭre verkas disputojn kontraŭ la araboj kaj la judoj. Li pluvojaĝas al Kipro, Armenio, Rodiso, Malto, Napolo, Ĝenovo, Montpeliero, Parizo, kaj al la norda marbordo de Afriko, kie li estas malliberigita. Post liberigo li daŭrigas sian vojaĝadon. Post ŝipdrono li restas en dominikana monaĥejo en Pizo (Italio) ĝis 1308. Nova ĉeesto en Parizo kaŭzas persekuton kontraŭ la averoesistoj, kiujn li konsideras herezuloj: laŭ ili, racio kaj vero estas aferoj disaj de fido. Lullo dediĉas al la franca reĝo Filipo la bela sian verkon Arbo de la filozofio de amo. En 1311, Lullo partoprenas en la Koncilio de Vienne, kie li postulas, ke oni malpermesu la lernadon de averoesismo.
En 1315 Ramon Lullo ree vojaĝas al norda Afriko por konverti islamanojn, sed estas ŝtonumita. Ne tute klaras, ĉu li mortis en Afriko, dum la vojaĝo reen, aŭ eĉ en Majorko. Ĉiukaze, Ramon Lullo estis beatigita de papo Pio la 9-a.
Verkoj
Oficiale agnoskitaj estas 243 verkoj. Ekzistas 44 aldonaj verkoj, precipe pri alĥemio, kiuj verŝajne ne estas de Ramon Lullo. La alĥemiaj verkoj kiuj tradicie estis atribuitaj al Llull, nuntempaj fakuloj scias ke li ne verkis pri alĥemio.
Tiuj verkoj ekzistas en la latina kaj en la kataluna (oni scias ke li verkis en la araba, sed tiuj verkoj arablingvaj aŭ ne plu ekzistas aŭ ne estas agnoskataj kiel verkoj de Llull). Temas pri filozofio, discienco, mistiko, pedagogio, medicino, naturaj sciencoj, fiziko, matematiko, literaturo kaj poezio. La katalunlingvajn verkojn editoras fakuloj el la Universitato de Barcelono kaj la latinlingvajn (Raimundi Lulli Opera Latina) editoras Raimundus-Lullus-Institut, de la universitato de Friburgo.
Fèlix o Llibre de meravelles
Felikso aŭ libro pri mirindaĵoj estis unu el la du grandaj romanoj kiujn verkis Ramon Llull. Temas pri instrua romano kiun Llull verkis dum vizito en Parizo, inter 1287 kaj 1289. La protagonisto, Felikso, estas pilgrimulo kiu observas la realon malkovrante kun dolorplena surprizo la distancon inter la homa konduto kaj la Dia ordo de la kreaĵaro.
La vojaĝoj de Felikso proponas itineron tra la enciklopediaj konoj de la 13-a jarcento en Eŭropo, tiel ke la 10 partoj de la libro koincidas kun la subjektoj de la Arto de Ramon Llull: Dio, la anĝeloj, la ĉielo, la elementoj, la plantoj, la mineraloj, la bestoj, la homo, la paradizo kaj la infero. La du unuaj kaj la du lastaj partoj informas pri teologio kaj natura filozofio. La ceteraj traktas pri morala filozofio, kun la centro en la libroj pri la bestoj kaj pri la homoj.
La romano miksas la rakontadon kun la dialogado, tipe de la mezepokaj intrucelaj tekstoj. Preskaŭ ĉio, kio okazas en la romano, reprezentas alion. La majstroj, kiujn renkontas Felikso, klarigas liajn dubojn pere de ekzemploj kaj alegorioj.
Llibre de les bèsties
La libro pri la bestoj estas la sepa parto de la romano Felikso. Ĝi estas serioza teorio pri la politiko en formo de fablo. La intrigo estas malsimpla, sed havas apartan lokon la artifikoj de la vulpo por kontroli la politikan potencon, kaj plenumi ĝin el dua loko. La bestojn de la fablo Llull ĉerpas el orientaj fontoj.
Verŝajne Llull verkis la libron kiel manlibron pri regado por la reĝo Filipo la 4-a, kun kiu la aŭtoro havis politikajn kontaktojn dum ĝia verkado. La fablo havis sian propran historion kaj plurfoje oni eldonis kaj tradukis ĝin aparte.
Blaquerna
Romano verkita en Montpeliero dum la jaro 1283. La protagonisto estas senmakula heroo kiu havas la virton elekti ĉiam sukcese la plej bonan alternativon de la vivo laŭ la Lulla vidpunkto. Je la aĝo de 18 jaroj li forlasas la gepatrojn, Evast kaj Aloma, kaj rifuzas geedziĝan proponon de Natana, ĉar li celas la spiritan perfektiĝon per ermita vivo. Tiun punkton li atingas sed post longa itinero laŭ kies kurso li estos vojaĝanto, monako, abato, episkopo kaj papo. La ĉiama stimulo por superi sin kreas rilaton inter li kaj la fikciaj kavaliroj de la 13-a jarcento.
La rakonto pri la vivo de Blaquerna montras globalan prezenton pri la socio de tiu tempo, dividita je sociaj statoj. Ĉi tiel unue estas pritraktataj la geedzoj, simboligitaj per la gepatroj de Blaquerna. La paro vivas en perfekta geedza harmonio, kaj ekonomie bonfarta ĝis la momento kiam la filo atingas plenkreskecon. Ekde ĉi tiu momento la paro rezignas pri siaj riĉaĵoj, fondas hospicon por malriĉuloj, imponiĝas reĝimo pri geedza abstinado, kaj donas bonajn ekzemplojn, akorde kun la spiritualaj laikuloj de la 13-a jarcento.
La dua libro traktas pri la stato de religiuloj. Komenciĝas prezentante Natana, femala kontraŭfiguro de la protagonisto. Post venki la kontraŭstaron de la familio, Natana ingresas monakinejon, de kiu ŝi iĝas imitinda abatino, kaj kie ŝi regulas la vivon de la monakinoj laŭ la Arto de Ramon Llull. Dume, Blaquerna komencas serĉi sian internan perfektiĝon per malsimpla erarvagado kiu kondukas lin al malkovro pri neceso submeti sin al vivregulo. Kiel monako, Blaquerna elstaras pro studemo kaj devoteco al Madono Maria.
La libroj tria kaj kvara prezentas du specojn de hierarkiaj povoj plenumitaj de klerikoj. Llull kolektas historiajn informojn tre interesajn, kiuj permesas kompreni la reformojn kiujn Blaquerna enkondukas en la administradon de la teritorio pri kiu li estas elektita episkopo, kaj de la tuta kristana mondo kiam li estas elektita papo. Blaquerna kreas novajn funkciojn por kanonikoj kaj kardinaloj, destinitaj al plivigligado de la spirita vivo kaj al plivastigado de la kristana fido. La sukceso en ĉi tiuj taskoj permesas ke li povu retiri sin al kontempla vivo kaj iĝu majstro por ermitoj.
La kvina libro havas du partojn: Llibre d'amic e amat, kolekto de moralaj kaj filozofiaj sentencoj; kaj Art de contemplació, malgranda traktaĵo pri teknikoj por levi la spiriton.
La verko celas elmontri la efikecon de la metodo de Llull en diskutado pri la vereco aŭ malvereco de la tri religioj unudiaj (kristana, juda kaj islama). La aŭtoro elpensas paganon kiu ne konas unudian kredon kaj ĉi tiu renkontiĝas kun unudiaj religioj pere de la tri saĝuloj kiuj reprezentas respektive la tri religiojn. Ili informas la protagoniston pri la ekzisto de unu sola dio kaj poste ĉiu prezentas sian religion, kun la celo ke li elektu la plej bonan religion. Ŝajne ne estas venkanto en tiu disputo, sed la pagano jam elektis unu el ili. La libro estas verkita en tono emociplena, kun priskriboj de naturo bele idealigita kaj kun dialogoj ekstreme ĝentilaj.
Llibre de l'orde de cavalleria
La libron konsistigas 7 partoj: deveno kaj nobeleco de la kavalireco; priskribo pri la ofico de kavarliro, testado de la kavaliriĝonto; la ceremonio de la kavalirigo; la simboleco de la defendaj kaj atakaj armiloj; la moroj propraj de kavaliro, kaj la honoro kiun kavaliro meritas. Llull proponas moralan reformon de la kavalira ordeno (fideleco al la monarkio, defendo pri la fido, respekto por la subaj sociaj tavoloj) kun rilato kun la samepoka debato pri la afero.
La verko proponas al si starigi kompletan ideologian sistemon kompletan, subtilan kaj, precipe, taŭgan al la realo de la eŭropaj regnoj de la 13-a jarcento.
La romano Tirant lo Blanc de Joanot Martorell ĉerpis la antaŭparolon de ĉi tiu verko por konekti sin kun la aventuroj de Guillem de Varoic. La franca traduko estis originalo por la angla versio, presita de William Caxton en 1484.
Fantàstic
Dialoga broŝuro, verkita dum septembro-oktobro 1311, dum la vojaĝo de Llull de Parizo al Vianna dau Daufinat, kie devis okazi ĝenerala koncilio de la Eklezio. Ramon iris tien por peti la organizadon de militista ordeno kiu kontraŭbatalu malfidelulojn en Sankta Lando kaj la fondadon de lernejoj por formi misiistojn. La klero Pere, dialoga kontraŭparto por Llull, estas nevenkebla diskutanto, iu kiu neniam akceptos la Lullajn vidpunktojn. Pere iras al la koncilio por akiri profitojn por si kaj por sia familio: li estas homo kun senco pri la realo kaj kiu volas surgrimpi sociajn tavolojn. Lian sintenon malŝategas Llull, kiu fordonis ĉiujn siajn riĉaĵojn por altigi la honoron de Dio. Li konsideras ke la konduto de Pere estas morala pervertiĝo. Pere pensas ke Llull estas freneza, kion signifis la mezepoka vorto “phantasticus”.
Kiam la rolpersonoj estas prezentitaj, Ramon proponas diskuton pri la frenezeco (phantasia). La graveco de la verko kuŝas sur la kapablo de Llull prezenti la opinion kiun pri li havis liaj kontraŭantoj, dum li propagandas sian intelektan kaj spiritan projekton tre emociplene.
Filozofio kaj discienco
Aŭgusteno kaj la mistikismo iniciita de Sankta Francisko ege influis la pensojn de Lullo; li ne klare apartigas filozofion disde teologio, sed konstruas kristanan scion, laŭintence raciistan, por servi siajn apologiajn celojn.
Logiko
Tra la prezento de la filozofo araba Algazelo Lullo malkovris Aristotelon, referenculon de la skolastikoj, kaj encerbigis lian doktrinon pri propozicioj kaj silogismoj. La logiko de Aristotelo serĉas la principojn komunajn al ĉiuj sciencoj; Lullo postsekvas pli ambician celon, trovi ĝeneralan sciencon, kiu enhavu ĉiujn aliajn sciencojn en ĝermo.
Eĉ se la ideoj de Aristotelo havis gravan influon sur lia penso, indas substreki, ke Lullo tute ne sekvas la skolastikismajn regulojn. Lia celo estas konverti kaj la judojn kaj la islamanojn. Tiucele, la kutima citado de la fontoj, de la referenculoj tute ne taŭgas: Kion diris la Patroj de la Eklezio, valoras nenion por nekristanoj. Sekve, Lullo en sia verkoj kvazaŭ neniam bazas sian penson sur tiaj asertoj, male li opinias, ke ĉiuj veroj iam proklamitaj de tiaj referenculoj estas logike pruveblaj. Plia grava diferenco inter Lullo kaj la skolastikanoj: Li volas uzi logikon por rezoni pri la "unua intenco", pri diaj veroj, kaj ne nur pri veroj ĉi-mondaj, kiel skolastikismo faras.
Kombinatorika logiko
Per la Ars generalis, 1308, finredakto de antaŭa Ars compendiosa inveniendi veritatem aŭ Ars magna primitiva, de 1274, Lullo tute deflankiĝas de la aristotela pruv-logiko kaj proponas modelon por malkovri ankoraŭ nekonatajn verojn. Tiel li proksimiĝas al sia celo, universala scienco.
Por Aristotelo nia tuta scio havas du fontojn: la sperto de la mondo, kiun donas al ni la kvin sensoj, kaj la rezonado, la indukto. Lullo, male, pensas, ke eblas tuj rezoni pri abstraktaĵoj, disigeblaj en pli bazajn terminojn.
Lullo donas ses naŭopajn listojn de tiaj bazaj terminoj:
Miksado de tiuj bazaj terminoj eldonas nekredeblan kvanton da asertoj, ne ĉiuj veraj, kompreneble, sed multaj ja estas akcepteblaj veroj. Supozante, ke ĉiuj bazaj terminoj aperas en la listoj de Lullo, tiu arto kombinatorika ebligas generi ĉiujn eblajn verojn! Indas observi, ke diversaj metodoj uzataj en la fako de Artefarita intelekto sekvas similajn principojn. Ankaŭ la klopodoj de Lullo, ordigi ĉiujn sciojn de sia tempo en hierarĥiaj skemoj (li prezentas tiaĵojn en sia Arbo de la scienza) restas aktualaj temoj por fakuloj de semantiko kaj kono-teoriistoj.
Metafiziko
La metafiziko de Lullo baziĝas sur la revelacio, kiu estas ja lia komuna punkto kun konvertotoj judaj kaj islamaj. Tamen li intencas pruvi la ekziston de Dio, laŭ metodoj jam uzataj de la skolastikistoj: Dio kun siaj naŭ dignecoj estas kialo de la perfekteco de la kreitaĵoj. Kaj ĉiu kreitaĵo, laŭgrade pli perfekte spegulas la dian perfektecon: Plantoj, bestoj, kaj finfine homo. La kreaĵo do estas la libro per kiu eblas koni Dion, signaro kiu montras la realecon de Dio. Li estas la eterna Ideo, kaj la kreitaĵoj estas nur novaj Ideoj, kiuj venas de Dio: Ili estas ideoj diaj sed finitaj. Tiel, la kreacio ne ekzistas de ĉiam, sed tra la tempo.
Alĥemio
Diversaj sennomuloj uzis la famecon de Lullo. Multaj alĥemiaj verkoj trompuzas lian nomon; inter la iom famaj estas la Liber de segretis naturae seu de quinta essentia. Ĝi prezentas la tezon ke, se sole Dio povas ekzerci la bonon, la homo povas fali en la malbonon, ĉar nur li havas la fajron, per kiu eblas purigi la terajn aĵojn. Sed helpe de la esencaj principoj de la fido li povas realigi transmutacion kaj reveni al la bono. Elekti inter malbono kaj bono estas afero de la libera volo, sekvo de la homa nescio; tamen, Dio volis tion por la homo, tiu libera volo estas do bonaĵo.
Enciklopediaj ideoj
Dum la du postaj jarcentoj la doktrinoj de Lullo estis tamen atenteme studataj, ekzemple de Nikolao Kuzano, Pico della Mirandola kaj Giordano Bruno. La Arto eĉ harmoniiĝis kun idealo de la Renesanco, tiu de enciklopedia scienco. Ĉi-teme aperis De arte cyclognomica, 1569, fare de Cornelio Gemma, Syntaxes artis mirabilis fare de Pedro Gregoire di Tolosa kaj Opus aureum, 1589, fare de Valerio de Valeriis.
Uzo de la arto kiel memorilo
La arto kombinatorika ankaŭ interesis homojn por apliko kiel memorilo. Tiajn ideojn jam anticipis Cicerono, kaj plievoluigis la Explanatio compendiosaque applicatio artis Raymundi Lulli, 1523, fare de Bernardo de Lavinheta, kaj pli grave, la libroj de Giordano Bruno De umbris idearum, Cantus Circaeus kaj Sigillus sigillorum.
Ideoj de Lullo en la moderna scienco
Kartezio faris ege malestimajn rimarkigojn pri Lullo kaj lia sistemo, kiu laŭ li kapabligas onin paroli pri ĉiuspecaj aferoj, kiujn oni ne komprenas, sed lia propra filozofio, inkluzive la fama Parolado pri metodo dankas multajn ideojn al Lullo, kaj precipe en tiu prezento de la metodo, kie, same kiel Lullo mem, li volas rezonadi nur per si mem, sen helpo de referenculoj.
La invento de la Ventorozo estas atribuita al Ramon Lullo, kvankam detala priskribo jam verkita de Plinio la Maljuna en libro II eble estis lia baza referenco.
Junín
Junín [ĥuNIN] estas la plej grava urbo de la nordokcidento de la provinco Bonaero, Argentino, kaj ĉefa administra, turisma, eduka, industria, sansistema kaj komerca centro de la regiono.
Estas la ĉefurbo de Junín kaj troviĝas ĉe bordoj de la rivero Salado, je 260 km okcidente de la urbo Bonaero.
La loĝantaro de la Distrikto Junín estis 90.305 loĝantoj en la censo de 2010, el kiuj 87.509 loĝantoj korespondas al la samnoma urbo (fonto indec 2010).
Urantio
La Urantia Libro (angle: (The Urantia Book) estas libro publikigita en la angla en 1955, en kiu la termino "Urantia" estas enkondukita kiel la efektiva nomo de la planedo tero . La kerno de la urantia spirita movado estas la studgrupoj, da kiuj estas plurcentoj tra la mondo. La Urantia Libro unue eldoniĝis en 1955 de anonima aŭtoro kaj estis tradukita al 23 lingvoj, inkluzive de la japana, korea, hebrea, rusa kaj indonezia lingvoj. La traduko al Esperanto estas suvoje (2020) . En 2006, la internacia kopirajto pri la angla teksto eksvalidiĝis.
La Urantia Libro (2 097 paĝoj) enhavas kompleksajn konceptojn pri spirito, filozofio kaj religio.
Voděrady (distrikto Ústí nad Orlicí)
Vilaĝo Voděrady situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Ústí nad Orlicí, en milde ondiĝinta pejzaĝo inter riveroj Loučná kaj Tichá Orlice, 11 km oriente de urbo Vysoké Mýto. Vivas ĉi tie.
Urantio
Laŭ La Urantia Libro, Urantio estas alia nomo por la planedo Tero. La libro estis unue publikigita en 1955, kaj estus verkita de ĉielestuloj kunlabore kun la kuracisto William S. Sadler, kiu loĝis en Ĉikago, Usono. Kelkaj homoj tiam, nomitaj la "Kontakta komisiono", kuniĝis sub la estreco de tiu kuracisto por transskribi La Urantia Libro.
Voděrady (distrikto Ústí nad Orlicí)
Historio
La unua skriba mencio pri Voděrady estas el la jaro 1292.
Urantio
Laŭ la libro Urantia: The Great Cult Mystery (Urantio: la misterega kulto) verkita de Martin Gardner, la Kontakta komisiono devenas el grupo de eksaj Adventistoj de la sepa tago. Li suspektas, ke la Urantia Libro estis elverŝita tra d-ro John Harvey Kellogg, kuracisto kaj amiko de Sadler.
Voděrady (distrikto Ústí nad Orlicí)
Sítiny
Al vilaĝo Voděrady apartenas kvar domoj en domaro Sítiny. La domaro ekestis fine de la 18-a jarcento. La unua domo estis linfrotejo. Sinsekve estis ĉi tie konstruitaj dek du domoj. Ok el ili apartenas al Svatý Jiří kaj kvar al Voděrady. En okdekaj jaroj ĉi tie estis konstruita diserigejo de forfalaĵo, sed nuntempe tie produktas sekigejojn.
Urantio
La urantia doktrino celas interpacigi la multajn kontraŭdirojn inter scienco kaj religio. La doktrino plejparte baziĝas sur la instruado de Kristanismo, sed ekzistas signifaj malsamecoj inter la urantia kaj kristana opinio pri Jesuo Kristo.
La Urantia Libro en Esperanto
Ĉirkaŭ 2003, La Urantia Libro jam estis tradukita de JeanMarie Chaise al Esperanto, sed kiu subite mortis en 2004. Tial en 2020 la libron korektadas aro de esperantistoj. Estas tre malfacile kontentige resumi la enhavon de la libro, ĉar ĝi entenas multajn buntajn konceptojn, kiuj estas profundaj kaj malfacile klarigeblaj. Ĝi interalie klarigas la fizikan kaj spiritan strukturon de la tuta universo, la naturon de Dio kaj la Triunuo, kaj la buntajn klasojn de diversspecaj anĝeloj kaj spiritoj, la historion kaj evoluon de nia planedo, kaj la vivon kaj instruon de Jesuo. Ĝi asertas, ke ekzistas miliardoj da planedoj en la universo, en kiuj loĝas inteligentaj dukruraj homoj, kaj ke ekzistas Penso-Ĝustigantoj, eroj de Dio, kiuj spirite loĝas en nia menso por malrapide evoluigi nin spirite kaj personece. Ĝi akordas kun multaj sciencaj faktoj, kiel ekzemple la malrapida biologia evoluo ekde bakterio ĝis homo.
Fondumo Urantia
En 1950 estis fondita en Ĉikago la Urantia Foundation (Urantia Fondumo), neprofitcela organizaĵo kies ĉefa celo estas provizi en la disvastigo de la Urantia Libro kaj certigi, ke la teksto restu kiel eble plej senŝanĝa. Ĝi ankaŭ provizas materialojn, organizas eventojn (naciaj kaj internaciaj kongresojn) kaj donas konsiladon asociitan al la Libro de Urantio.
Akcepto
La opera cikla "Lumo" kaj lia ĉambra muzika ciklo "Klang" (Sono)  de Karlheinz Stockhausen estis plejparte inspiritaj de la libro Urantia, kie en iu sceno li eĉ uzis la urantian simbolon en la scenejaj instrukcioj por la lumigado kaj adaptis la kostumojn.
Eksteraj ligiloj
(en) Oficiala retejo de La Urantia Libro (The Urantia Book): www.urantia.org
(eo) Esperanta traduko de la Urantia libro
(en) Urantia internacia asocio: urantia-association.org/
(en) Urantia Chronicals
(en) Taking It to a New Level: The Urantia Book in Esperanto, junio 2021
Anna Lobo de Carvalho prezentas la Urantia Libron okaze de la reta evento Malkongreso en novembro 2021
Mino Ĉino
La Mino Ĉino, en angla Chino Mine kaj en hispana Mina Chino laŭ kiu "Chino" estas hispana vorto por "Ĉino" aŭ "Ĉiniano"), konata ankaŭ kiel Mino Santa Rita, estas subĉiela kupra mino situanta ĉe la urbo Santa Rita (Nov-Meksiko) 15 mejlojn (24 km) oriente de Silver City. La mino estis ekfunkciigita fare de la Chino Copper Company en 1909 fare de la mininĝenieroj John M. Sully kaj Spencer Penrose, kaj estas nune posedata kaj funkciigata de la filio Freeport-McMoRan Inc. La areo kie estas la mino estas situanta je averaĝa alto de 5,699 futoj (1,737 m).
La granda subĉiela mino estis iam la plej granda en la mondo, sed ĝi estis superpasita de Chuquicamata, kaj estas eble la plej antikva minejo ankoraŭ uzata en la Usona Sudokcidento. Apaĉoj, Hispanoj, Meksikanoj, kaj Usonanoj akiris naturan kupron kaj kuprercojn el tiu loko, iam konata kiel mino Santa Rita, kaj en la 19a jarcento, el tunela mino. La nuntempa funkciado en subĉiela mino ekis en 1910. Ĝi estas la tria plej antikva kupra mino en la mondo post la Mino Bingham Canyon kaj Chuquicamata.
Alexandre Guedes
Alexandre Guedes (n. ) estas portugala futbalisto.
Teodoriko
Teodoriko aŭ Teoderiko estas esperantigo (tra latino) de la malnovgermana vira persona nomo Dietrich; germane ankaŭ Theoderich aŭ simile, gote Þiudareiks.
Pluraj homoj havis nomon Teodoriko aŭ simile, inter ili:
Visigotaj reĝoj
germane Theoderich, france Théodoric
Frankaj (merovidaj) reĝoj
germane Theuderich, france Thierry
Ŝahdadkot
Ŝahdadkot (شہدادکوٹ‎, شھدادڪوٽ) estas urbego en provinco Sindo (Pakistano), kie ĝi estas sidejo de kantono. La oficiala loknomo estas Silra Ŝahdadkot, tamen ĝi estas plejparte konata memstare mallongigita nomo.
Geografio
Ŝahdadkot situas sur ebenaĵo laŭ la dekstra bordo de la Induso. Sukur troviĝas 95, Hajderabado (Pakistano) kaj Kveta po 278, Karaĉio 343, Multano 434, Fajsalabado 641, Lahoro 748, Peŝavaro 768, Rawalpindi 807, Islamabado 819 kilometrojn (aere).
Historio kaj populacio
Pli frue plejparte hinduoj vivis ĉi tie kaj dum la jarcentoj ofte okazis tribaj bataloj. Ŝahdadkot ricevis sian loknomon de ĥano Ŝahdad. Dum la brita-afgana milito la hinduoj helpis la britojn kun transportoj de varoj al Afganistano. Komence tiu teritorio apartenis al distrikto de Larkana, baldaŭ tiu parto memstariĝis aparta distrikto. En sendependiĝo de Pakistano en 1947 multe da hinduoj foriris kaj alvenis aliaj popoloj el la alia nova ŝtato Barato. En 2009 granda inundo okazis, eĉ la armeo helpis. En Ŝahdadkot parolas plejparte urdue aŭ sinde, krome aliajn lokajn lingvojn.
Ekonomio
Ŝahdadkot troviĝas en agrikultura regiono. La ĉefaj kultivaĵoj estas cerealoj kaj rizoj.
Trafiko
Ĉe Ŝahdadkot preteriras ĉefŝoseo laŭ oriento-okcidento, en la urbego renkontiĝas aliaj du ĉefvojoj el sudo kaj nordo. Flanka fervoja linio trairas la urbegon (Larkana-Ĝakobabad).
Klimato
Ŝahdadkot situas en arida klimato (BWh) laŭ la klimata klasifiko de Köppen kun efiko de musono. La urbego apartenas al la plej varmaj urboj en Pakistano. En somero la temperaturo povas atingi eĉ 52 °C, vintre la hidrargo falas kelkfoje al proksimeco de frostopunkto. La musono daŭras de julio ĝis septembro. Polvoŝtormoj ankaŭ estas tre oftaj en somero. La plenjara averaĝa precipitaĵo estas proksimume nur 50 mm. En la dua duono de la jaro ĝenerale ne pluvas.
Scampitella
Scampitella estas komunumo de Italio.
NGC 1548
NGC 1548 estas grupo de steloj en konstelacio Perseo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Eilhart von Oberge
Eilhart von Oberge, germana poeto de la malfrua dekdua jarcento. Li verkis romancon, Tristrant, kiu estis la plej malnova restanta kompleta versio en iu ajn lingvo de la legendo de Tristan kaj Iseult, kaj la unua versio en la germana. Tamen ĝi estas superombrata de la Tristan de Gottfried von Strassburg.
Tristrant estis la ĉefa fonto de la proza Tristrant und Isalde de 1484, la unua presata germanlingva versio de la legendo.
(15184) 3232 T-1
(15184) 3232 T-1 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Palomar-Leiden Enketo pri Trojanoj" (Palomar-Leiden Trojan Survey).
Konvencio de Montreux
Konvencio de Montreux estis traktato de 1936, kiu donis al Turkio la regadon pri Bosporo kaj Dardaneloj.
La Bosporo kaj Dardaneloj estas konsideritaj kiel internaciaj akvovojoj, kies uzon Turkio ne rajtas malpermesi en paca tempo. La turkaj maraj oficoj rajtas kontroli ŝipojn nur pro sankondiĉoj kaj sekureco kaj rajtas preni uzdoganon, sed ne rajtas malpermesi trapason.
Károly Áros
ÁROS Károly (pro. a:roŝ) estas rumania hungara ĵurnalisto naskita en Nagymoha la 27-an de septembro 1940.
Konvencio de Montreux
Laŭ la Konvencio de Montreux de 1936. Turkio rajtis denove armilizi la markolon, kiu estis laŭ la Konvencio de Lausanne senarmiligita. Tiel la nova konvencio ŝanĝis la antaŭan kaj iel ĝi certigis pli grandajn rajtojn al Turkio pri la internaj akvoj.
Károly Áros
Biografio
Károly Áros akiris diplomon de instruisto pri rumana kaj hungara lingvoj en la Universitato Babeş-Bolyai de Kluĵo. De 1966 li instruis en Sânzieni, de 1968 li estis ĵurnalisto de gazeto Megyei Tükör. Li estis kunlaboranto de gazetoj Előre, Ifjúmunkás, Hargita, Sportul. Li raportis el Munkeno pri la olimpiko en loko de la okazaĵo (1972).
Konvencio de Montreux
La Konferenco okazis en Montreux, en junio, julio de 1936 kun partopreno de 10 nacioj. La ĉefaj diskutantoj estis Britio, la Sovetunio kaj Turkio; la ĉefa temo estis la dummilita uzo de la markoloj por batalŝipoj.
La konvencio konsistas el 29 artikoloj, 4 aneksaĵoj kaj unu protokolo. Artikoloj 2 – 7 pritraktas la uzon de komercaj ŝipoj. Artikoloj 8 - 22 pritraktas la uzon de militŝipoj. La ŝlosila principo pri libera uzo kaj navigado staras en artikoloj 1 kaj 2.
Aliaj:
Spasmo
Spasmo estas forta, nevola, dolora kaj nedaŭra muskola streĉiĝo, kiu povas trafi aŭ unu muskolon (respektive parton de ĝi) aŭ plurajn muskolojn. Spasmoj kutime estas kaŭzataj per signifaj ŝanĝiĝoj de elektrolitoj en la muskolaj ĉeloj aŭ la sango, kaj ofte estas simptomoj de pli ĝenerala malsano.
Romkatolika Mariologio
La Katolika Mariologio estas teologio pri la Virgulino Maria, la patrino de Jesuo Kristo kaj evoluigita de la Romkatolika Eklezio. "La Feliĉega Virgulino, ĉar ŝi estas la Patrino de Dio". Teologie, romiaj katolikaj mariologaj studoj ne nur temas pri ŝia vivo sed ankaŭ la admiro en la ĉiutaga vivo, preĝado, kaj maria arto, muziko, kaj arkitekturo; en moderna kaj antikva kristanismo ĝenerale.
La evoluo de romia katolika mariologio estas daŭranta. Ĝi daŭre estas formita ne nur per papaj cirkuleroj sed ankaŭ de la interagado de diversaj fontoj, de la verkado de la sanktuloj, ĝis la konstruo de gravaj mariaj preĝejoj en la lokoj de mariaj aperoj.
Jomfru Maria
4684 Bendjoya
4684 Bendjoya estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la franca astronomo Philippe Bendjoya, de la Observatorio de Nico, unu el la kun-malkovrintoj de la kometo Shoemaker-Levy 9. Fakulo pri la serĉo, la identigo kaj la fizika analizo de la asteroidaj familioj, li estis la unua, kiu aplikis en tiuj kampoj la tiel nomata teknikon de analizo per ondosimilaĵoj.
Poieni (Pietroasa)
Poieni [pojenj] (hungare Ruszkakő) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Lugoj. En 1910 ĝi havis 698 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 estis nur 304 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1514. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al Pietroasa (Timiş).
Foucherans (Jura)
Foucherans (proksimuma prononco "Fuŝerãn") estas komunumo de Francio, rekte okcidente de la pli granda urbo Dole. Ĝi situas en la departemento Jura, nomita laŭ la montaro Ĵuraso, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Dole kaj al la kantono  (ĝis 2015 en la kantono Dole-Nord-Est). Krome ĝi apartenas al la kunurbaro komunumaro Grand Dole.
Mbeya
Mbeya estas urbo en Tanzanio, ĉefurbo de la samnoma regiono Mbeya. Laŭ la censo de 2002 ĝi havis ĉirkaŭ 290.000 loĝantojn; ĝi estas inter la dek plej grandaj urboj de la lando.
La urbo situas en alto de ĉirkaŭ 1.700 metroj super marnivelo; ĝiaj koordinatoj estas. Ĝi distancas ĉirkaŭ 80 km de la trilanda punkto inter Tanzanio, Malavio kaj Zambio (sud-okcidente), kaj 90 km de Malavia Lago (sud-oriente).
Mbeya ekestis el vilaĝa setlejo ĉirkaŭ la jaro 1905, kiam oni komencis mini oron en la regiono. Ĝi situas ĉe fervojo TAZARA kaj ĉe la aŭtovojo inter Tanzanio kaj Zambio kaj do estas bone ligita al la havena urbo Daresalamo, ĉirkaŭ 900 km oriente. Ankaŭ ĝia interna infrastrukturo (elektra, telefona, akva retoj) estas sufiĉe bona.
La Calahorra
La Calahorra [lakalaOra] estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco de Granada, sude de Hispanio. Ĝi estas en la sud-centra parto de la komarko de Guadix. Limas kun la municipoj Valle del Zalabí, Aldeire, Ferreira, Huéneja, Alquife kaj Lanteira. Ĝi apartenis al la jurisdikcio de la Markislando Zenete. En ĝi staras la Kastelo de La Calahorra.
Distrikto Kolno
La distrikto Kolno - pole powiat kolneński - estas distrikto en la provinco Podlaĥio de Pollando. Ĉefurbo estas la samnoma urbo Kolno, inter pliaj loĝlokoj menciindas la vilaĝo Borkowo. Fine de en la distrikto vivis.
Juviles
Juviles estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Granada, sude de Hispanio. La areo de la municipo estas 15 km2 kie loĝas 177 geloĝantoj, do loĝdenso estas 11,8 loĝ./km2. Juviles situas je 114 km de la provinca ĉefurbo Granada.
Bosporo
Bosporo aŭ Bosforo (grekdevena vorto por bova travadejo (laŭ legendo, diino Io transformiĝis al bovino kaj tranaĝis la markolon), la turka nomo estas Boğaziçi kaj derivas el "faŭko") estas markolo inter Eŭropo kaj Malgranda Azio, kaj kiu interligas la Nigran Maron kun la Marmora Maro; tiel ĝi formas parton de la suda eŭropa limo. Sur ambaŭ flankoj de la markolo etendiĝas la urbo Istanbulo. Bosporo havas la longon de ĉirkaŭ 30 km kaj larĝon de 660-3000 m, profundon de ĉirkaŭ 50-120 m. Sur la suda parto de Bosporo konstruiĝis Istanbulo.
Juviles
Demografio
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 177 geloĝantoj de la municipo Juviles estas 86 inoj kaj 91 viroj. En la 15-kvadratkilometra teritorio estas la vilaĝo, kie loĝas 158 geloĝantoj, kaj aliaj 19 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 2, 2 inoj kaj 0 viroj, kaj mortis 1, 1 inoj kaj 0 viroj. Tiel la natura kresko estis 1 (0.6%). La laborkapabla loĝantaro estis 64 homoj (36.2%).
Bosporo
La marakvo de la markolo fluas vigle: la salo-malriĉa marakvo fluas al la Meditarenea maro en la surfaco, dum la sal-riĉa marakvo fluas en la profundo al la Nigra Maro.
Oni jam pli-malpli pruvis science, ke la Bosporo estiĝis antaŭ ĉirkaŭ 7500 jaroj. Antaŭ tio la Nigra Maro estis interna lago en malaltebenaĵo, sub la hodiaŭa marnivelo. Pro la degeliĝoj post la lasta glaciepoko, altiĝis la marnivelo de la Mediteranea Maro same tiu de la Marmora Maro. Oni supozas ke la trarompiĝo inter la Nigra Maro kaj Mediterane Maro okazis abrupte kaj el tio venas la legendoj pri diluvoj.
Bosporo estas unu el la plej gravaj akvovojoj, ĉar grandaj areoj de Rusio kaj Eŭropo povas komuniki al la Mediteranea Maro nur tra ĝi. Krom la agrikulturaj produktoj, granda parto de la nafto transportiĝas tra tiu ĉi vojo. Post Greenpeace-ago, kiu atentigis pri la ebla akcidenta risko pro la ŝipveturado, oni rigorigis la traveturon de naftoŝipoj fine de 2002.
Pontoj
Trans Bosporo kondukas 2 pontoj, la unua nomita Bosporoponto kaj la dua kiel Fatih-Sultan-Mehmet-ponto. Tiuj pontoj ligas Eŭropon kun Azio. Ambaŭ estas plurvojaj kaj tarif-devaj.
Aerkonduktiloj
En 1954 oni almuntis trans la Bosporo la unuan aerkonduktilon en formo de 154-kV-konduktilo. En 1983 oni ekipis pluan aerkonduktilon (420 kV), en 1997 eĉ la trian (en 4 elektraj rondoj 420 kV). La mastoj povas porti nun 800 kV. Ĉar la travetura alto sur Bosporo estas 73 m, la mastoj devas tiun alton superi (160 m altas la mastoj, konstruitaj en 1997).
Vidu ankaŭ
Konvencio de Montreux, Dardaneloj, Bospora Imperio, Foliarbaroj apud la Nigra Maro kaj de Kolĉido.
(16679) 1994 EQ2
(16679) 1994 EQ2 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Satoru Otomo elde Kijosato (vilaĝo de la urbo Hokuto en la gubernio Jamanaŝi, Japanio).
NGC 1549
NGC 1549 (aliaj indikoj — PGC 14757, ESO 157-16, AM 0414-554) estas galaksio en konstelacio Orfiŝo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Egidio Romano
Egidio Romano estis disĉiplo de Tomaso de Akvino en la Universitato de Parizo, kie plimalfrue lekciis anataŭ ol fariĝi generalo de la ordeno de Aŭgustenanoj, en kiu militis ekde juneco, kaj ĉefepiskopo de Bourges (1295). Li estis. krome, doma instruisto de Filipo la belulo, por kiu li verkis la traktadon De regimine principum (Pri la regado de princoj).
Graveco
Egidio Romano partoprenis en la koncilio de Vienne (Isère) (1311-1312) en kiu estis malfondita la religiula ordono de Templanoj sub premo de la reĝo Filipo la 4-a. Egidio Romano estas konsiderata inter la plej aŭtoritataj teologoj inspiriĝintaj al la aŭgustenismo kiu aktivas ankaŭ en la intelekta kaj politika vivo en kultura kaj institucia kuntekstoj turmentita pro oftaj kaj akraj polemikoj inter la du povoj, kaj ŝtata kaj eklezia.
Tiu filozofo estas ĝenerale memorigita pro la kontribuo en la redaktado de la buleo “Unam Sanctam Ecclesiam" de 1302 de papo Bonifaco la 8-a kaj pro la signifa rolo subtenata en lia verko De Ecclesiastica potestate (Pri la eklezia povo), nome kiel fama teoriulo pri la papa plenitudo potestatis (pleneco de povo).
En Egidio Romano oni tuj rimarkas la kunĉeeston de la duobla sinteno kaj doktrina kaj politika; fakte, eblas trovi, en liaj junaĝaj verkoj, kiel la De regimine principum, verko redaktita kun la rigardo al penso aristotela-tomasa koncernanta la naturecon de la Ŝtato, ĝin utiligante por la defendo de la povo reĝa. En De Ecclesiastica potestate, male, Egidio Romano asertas la superecon de la “sacerdota povo” kompare kun tiu de la“regno” aŭ ŝtato, distingiĝante kiel reprezentanto de la papa teokratio.
La remalkovro pri Aristotelo kaj la politika aŭgustenismo
Sekve de la kondamno 1277 de la 219 propozicioj per prononco de Stefano Tempier, ĉefepiskopo de Parizo, Egidio Romano, iamanire cenzurita, defendas la cenzuritajn tezojn de Tomaso, sed estas forigita el la universitata instruado, ĝuste obee al tiuj kondamnoj.
En tiuj jaroj la kontraŭuloj de la papado trovis en la penso de Aristotelo la intelektajn instrumentojn por pritrakti politikan analizon kiu dubigas pri la ekzisto de sakraleca povo mem. Aliflanke troviĝas la influo de la spekulativa fluo de la politika aŭgustenismo (aŭ de tiu fenomeno, tipe mezepoka, de la enpenetrado inter Ŝtato kaj Eklezio), ene de kiu Aŭgusteno ludas fundamentan rolon pro la teoria alporto kiun el lia De Civitate Dei enkondukas al neeviteblaj konfuzoj inter la spirita sfero de la Civitas Dei Caelestis kaj la sfero de la tera vivo kiu estas la Civitas Peregrina: kio reproponas la teorion de la “du urboj” kaj reasertas la superecon de la “sacerdota povo” kompare kun tiu de la “regno-ŝtato” kaj, fakte, fariĝas vera kaj propra partio de la papo.
Egidio depostulas la “Plenitudo Potestatis” (plenecon de la povo) kiel konstituan propraĵon de la aŭtoritato de la papo kia spiritualis homo (spirita homo). Egidio anstataŭas al la aŭgustena koncepto de ‘Eklezio’ tiun de ‘regno’ por ke ĝi etendiĝu al la medioj de la povo de la eklezia suvereno. La eklezia suvereno (la papo) devus ekzerci sian suverenecon ankaŭ sur la teran povon por ke estu garantiata la ordo pere de iu dominado kiu koincidu kun sia spirita misio.
Sume: En Egidio – post la renkonto kun la aristotelismo de Tomaso, laŭ kiu eblas sendenpenda sfero de povo en ambaŭ institucioj – vidiĝas la strebo rekoni ja jes, la universalan povon de la papo, sed ekzercendan laŭmaniere kiu ne estus tiu de la aŭgustena koncepto. Evidente ensceniĝas komenciĝoj de nova politika penso.
Pri teologio elstaras liaj verkoj: li estas aŭtoro de “Liber de causis”, “Theoremata de corpore Christi”, “De gradibus formarum” (1277-78), “Theoremata de esse et essentia” (1278-80), “Quaestiones disputatae de esse et essentia” (1285-86), “De partibus philosophiae”, “De regimine principum”.
Li komentariis la “Frazojn” (“Liber Sententiarum” de Petro Lombarda Majstro de Frazoj]]).
Rajtoj de GLAT en Ĉednestrio
Gejoj, lesboj, ambaŭseksemuloj kaj transgengruloj (LGBT) en Ĉednestrio eble alfrontos laŭleĝajn defiojn ne spertitajn de ne-GLAT-aj loĝantoj. Ĉednestrio estas nekonata rompŝtato kun sia propra jura sistemo. Por la jura situacio por GLAT-individuoj en Moldavio, vidu artikolon Rajtoj de GLAT en Moldavio.
Leĝoj pri samseksa agado kaj transgenreco
Konsenta samseksa agado estas laŭleĝa en Ĉednestrio, malgraŭ multaj eksterlandaj fontoj dirante, ke ĝi estas kontraŭleĝa. Artikolo 131 de la Krimkodo de Ĉednestrio, kiu ekvalidis en junio 2002, deklaras, ke fari sodomion, lesbanismon kaj sekskuniĝon kun homo sub la aĝo de 16 estas kontraŭleĝa. La artikolo tamen ne deklaras, ke fari 'sodomion kaj lesbanismon' super 16 estas kontraŭleĝa. Ĉiuj aliaj artikoloj rilataj al sekskrimoj, kiel seksa atako kaj trudado por fari seksajn agojn, listigis '(malgejajn) sekskuniĝon, sodomion kaj lesbanismon' en la sama kategorio. Ne estas aliaj artikoloj en la Krimkodo de Ĉednestrio, kiuj havas leĝojn disigitajn pri punado de samseksa agado aŭ farado de sodomio kaj lesbanismo.'
Malgraŭ tio, GLAT-individuoj estas submetataj al registara kaj socia diskriminacio.
En la Ĉednestria pasaporto ne ekzistas marko de genro. Tamen la pasporto devas esti anstataŭigita pro ŝanĝo de sekso.
Rekono de samseksaj unuiĝoj
Ĉednestrio ne agnoskas samseksan unuiĝon. La Kodo de Geedzeco kaj Familio, kiu ekvalidis en 2002, deklaras, ke geedzeco estas libervola para unio inter viro kaj virino. La Kodo ne rekonas aliajn specojn de partnereco por kaj kontraŭ-seksaj kaj samseksaj paroj krom geedzeco.
Darjuŝ Mehrĝui
Darjuŝ Mehrĝui (naskita la 8an de decembro 1939 en Teherano, ankaŭ literumita kiel Mehrĝui,Mehrjoui, kaj Mehrjuyi) estas irana direktoro, scenaristo, produktanto, filmredaktisto kaj membro de la Irania Akademio de la Artoj.
Mehrĝui estis fondmembro de la Irana Neva Ondo movado de la fruaj 1970-aj jaroj. Lia dua filmo, Gav (Bovo), estas konsiderita kiel la unua filmo de tiu movado, kiu ankaŭ inkludis Mas'ud Kimijai kaj Naser Tagvai. La plej multaj el liaj filmoj estas inspiritaj per literaturo kaj prilaboritaj laŭ iranaj kaj eksterlandaj romanoj kaj teatraĵoj.
British Geological Survey
La British Geological Survey (BGS, en Esperanto estus Britia Geologia Esplorcentro) estas parte publikfinancata centro kiu celas antaŭniri en geoscienca konaro de la teramaso de Unuiĝinta Reĝlando kaj de ĝia kontinenta ŝildo pere de rimedoj de sistema esplorado, kontrolado kaj studado.
Kamala Markandaya
Kamala MARKANDAYA, laŭ ŝia vera nomo Kamala PURNAIJA, naskiĝis en 1924 en malgranda urbo en Mysore, kaj estas anglalingva hinda romanistino. Ŝi edziniĝis anglon en jaro 1956, naskis filinon Kim en 1957,kaj loĝas en Londono.
British Geological Survey
La sidejo de la BGS estas en Keyworth, Nottinghamshire, Anglio, Unuiĝinta Reĝlando. Ties aliaj centroj estas situantaj en Edinburgo, Wallingford, Cardiff kaj Londono. La nuna moto de BGS estas: Applied Geoscience for our changing Earth, tio estas Aplikita Geoscienco por nia ŝanĝo de la Tero.
Darjuŝ Mehrĝui
Frua vivo kaj eduko
Darjuŝ Mehrĝui estis naskita al etburĝa familio en Teherano. Li montris intereson en pentrado de miniaturoj, muziko, kaj ludado de santuro kaj piano. Li pasigis multe da tempo en kinejo, precipe por spekti usonajn filmojn kiuj ne estis dublitaj kaj inter-rompitaj per klarigaj titolkartoj kiuj klarigis la intrigon ĉie en la filmoj. Ĉe tiu tempo Mehrĝui komencis lerni la anglan por plibonigi ĝuadon de la filmoj. La filmo kiu havis la plej fortan efikon sur li kiam li infanis, estis Bicikloŝtelistoj fare de Vittorio De Sica. En la aĝo de 12, Mehrĝui konstruis 35 mm projekciilon, luprenis du-bobenajn filmojn kaj komencis vendi biletojn al siaj najbaraj amikoj. Kvankam grandiĝinta en religiema familio, Mehrĝui diris ke, en la aĝo de 15, "La vizaĝo de dio iom post iom iĝis iomete nebula por mi, kaj mi perdis mian kredon."
Kamala Markandaya
Ŝi naskiĝis en burĝa, duonokcidentigita familio (kaj la personaj problemoj rezultantaj de tia situacio estis ofte temo en ŝiaj romanoj); ŝia patro laboris en la mastrumado de fervojoj. Ŝi jam dum la junaĝo vizitis ne nur sudan Hindion sed vojaĝis ankaŭ tra anglio, Usono kaj grandparto de Eŭropo. Ŝi eniris universitaton en Madraso en 1940, poste fariĝis gazetisto. Fine instaliĝis en Anglio, kaj post esti devigita fari ĉiajn laboroj fariĝis verkisto. Ŝia unua sukceso estis ŝia unua libro en 1954. Listo estas:
Sulfurila fluorido
Sulfurila fluorido aŭ SO2F2 estas neorganika fluora komponaĵo de sulfuro kaj oksigeno, senkolora, senodora, penetranta, toksa, koroda, facile kondensigebla gaso kun proprecoj pli similaj al sulfura heksafluorido ol sulfurila klorido, estante rezista al hidrolizo eĉ supre de 150°C. Ĝi estas neŭrotoksa kaj potenca forceja gaso, sed vaste uzata kiel fumigilo kaj insekticido por kontrolado de termitoj, musoj kaj pestoj en agrikulturo. Sulfurila fluorido estas solvebla en akvo, kaj en ordinaraj organikaj solvantoj tiaj kiaj etanolo, tolueno kaj karbona kvarklorido.
La originala produkto estis patentigita en 1959 de la usona Dow Kompanio kiel pesticido por uzo en agrikulturo. Inhalado de sulfurila fluorido estas sandamaĝa kaj povas rezulti en spiririton, pulmedemon, naŭzon, stomakdoloron, deprimon de la centro nervoza sistemo, ŝveligon en la ekstremaĵoj, muskolajn kuntiriĝojn, konvulsiojn kaj morton. Ĉi-ekspozicioj okazas tiam kiam homoj eniras en neleĝaj strukturoj dum fumigado kun nesufiĉa aerumado. Epidemiologaj esploroj elmontris, ke fumigistoj uzantaj sulfurilan fluoridon prezentas neŭrologiajn efikojn, inklude de reduktita plenumado en kognaj provoj kaj normalaj memorkapablaj provoj krom reduktita flarfunkcio.
Kamala Markandaya
En ŝia romano "Ia ene furiozo" neforgeseblas la riveliĝinta karaktero de Premala:
"En ŝiaj okuloj bonkoreco konsistigis supron de ĉiaj perfektecoj, la cetero ne pezis; ĉar ekzistas multe da ŝlosiloj por malfermi homajn korojn, ĉiuj malsamaj. Tiel por konkeri Kit-on, sufiĉis esti leĝera, brilsprita kaj gaja, vidi la amuzan flankon de vivo ; por Govind, endis diri “mi apartenas je mia patrujo – ĝi estas mia patro kaj mia patrino”, ekde tiam, li estis via sklavo; por Premala, bonkoreco estis la ununura respondo, nenion pli ŝi postulis."
Darjuŝ Mehrĝui
Frua vivo kaj eduko
En 1959, Mehrĝui iris al Usono por studi ĉe Departemento de Kino (Sekcio de Kino) de Universitato de Kalifornio ĉe Los-Anĝeleso (UCLA). Unu el liaj instruistoj estis Jean Renoir, kiun Mehrĝui kreditis por instrui al li por labori kun aktoroj. Mehrĝui estis malkontenta kun la filmprogramo pro ĝia emfazo de la teknikaj aspektoj de filmo kaj la kvalito de la plej multaj el la instruistoj. Mehrĝui diris pri siaj edukistoj, "Ili ne instruus al vi ion ajn tre signifaj... ĉar la instruistoj estis la speco de homoj kiuj ne povis fari ĝin en Holivudo mem ... [kaj faris] alportu la putran atmosferon de Holivudo al la klaso kaj trudu ĝin al ni." Li interŝanĝis sian maĵoron al filozofio kaj studentiĝis ĉe UCLA en 1964.
Mehrĝui komencis sian propran literaturan revuon en 1964, Pars Review. La intenco de la revuo estis alporti nuntempan persan literaturon al okcidentaj legantoj. Dum tiu tempo li skribis sian unuan manuskripton kun la intenco filmigi ĝin en Irano. Li moviĝis reen al Teherano en 1965.
Komenca kinkariero 1966-1972
Darjuŝ Mehrĝui faris sian debuton en 1966 kun Diamanto 33, granda parodio de la filmaj serio pri James Bond. La filmo ne estis finance sukcesa. Sed lia dua plenlonga filmo, Gaav, alportis al li nacian kaj internacian rekonon. La filmo Gaav, simbola dramo, temas pri simplanima vilaĝano kaj lia preskaŭ mita alligitaĵo al lia bovino.