cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Břehy
Ponto kaj elektrejo
En la jaroj 1921-1926 estis konstruitaj kluzo kun akvoelektrejo kaj kluzkamero kaj ankaŭ nova ferbetona ponto. Tiuj ĉi konstruaĵoj estis proklamitaj teĥnika memorindaĵo.
Kanalo de Opatovice
Tra la vilaĝo fluas malnova artefarita kanalo t.n. Kanalo de Opatovice kaj sur ĝi estis en Břehy-Výrov muelejo. El la kanalo oni provizas fiŝlagojn en ĉirkaŭaĵo de la vilaĝo.
Monumentoj
Al la falintoj en la jaro 1945 estas apud Elbo memoraĵo kaj al viktimoj de la 1-a kaj 2-a mondmilitoj estas en la vilaĝo monumento.
Loĝejo
Loĝi estas vivi en loĝejo, tio estas konstruaĵo kies ĉefa funkcio estas havigi rifuĝejon kaj restadejon por personoj, protekte kontraŭ klimataj malfacilaĵoj, malvarmo (ĉefe nokte), varmo kaj aliaj naturaj minacoj kiel bestoj aŭ eĉ danĝeraj homoj.
Priskribo
La unua funkcio de loĝejo estas havigi sekuran kaj komfortan lokon por rifuĝi. La klimato kondiĉigas kaj la formon de la loĝejo kaj la materialojn per kio oni konstruas kaj ĝis la funkciojn kiujn oni disvolvas en ties interno. La plej malfaciligaj klimatoj postulas plej protektan izoladon el la ekstera medio, dum aliflanke oni klopodas realigi laŭeble plej parton de agado ene de la kontrolita kaj komforta medio de la loĝejo; male, en pli agrablaj klimatoj la postularo pri klimatigo estas pli malgrandaj kaj, krome, granda parto de la ĉiutagaĵoj (kiel laboro, rilato kun konatuloj, ĝardenado, ktp.) estas realigataj for de la loĝejo.
Ĝenerale oni komprenas, ke ĉiu loĝejo estas okupita de familio, sed tiu antaŭjuĝo ricevu nuancojn: estas tre diversaj tipoj de familio (ekstensa familio, kerna familio, ktp.) kaj estas loĝejoj kiuj estas okupitaj de kelkaj familioj samtempe. En la disvolvigita okcidenta mondo oni parolas pri kolektiva loĝejo, kontraŭ unufamilia loĝejo, por aludi konstruaĵojn kiuj loĝigas kelkajn loĝejojn, ĉiu el kiu estas loĝata de ununura familio. Nuntempe kaj pro krizaj ekonomiaj situacioj, ekzistas la tiel nomataj kunhavataj loĝejoj, kiuj estas uzataj komunume de diversaj personoj sed iu ajn tipo de familia rilataro.
Alia rimarkinda aspekto, kiu kondiĉigas la diversajn formojn de loĝejo en la diferencaj kulturoj, estas la aro de funkcioj kiuj disvolviĝas en ties interno aŭ ĉirkaŭaĵoj. Taskoj kiel la preparado kaj kuirado de nutraĵo, la lavado de vestaĵoj, la persona purigado aŭ la zorgado de geinfanoj kaj malsanuloj, kaj la formo kaj resursoj uzataj por ties realigo kondiĉigas grandparte la loĝejon. En la moderna okcidenta loĝejo granda parto de tiuj funkcioj estas jam maŝinigitaj pere de la nomataj hejm-aparatoj, tiele ke oni anstataŭis por energia konsumado la neceson pri ampleksaj spacoj kaj la ekskluzivan dediĉon de unu aŭ kelkaj personoj al tiuj hejmaj taskoj. La lasta paŝo en tiu tendenco estas konstituita de la domotiko kiu klopodas aŭtomatigi la plej parton de elementoj de la loĝejo.
Historio
Tradicie, en la kampara mondo estis la propraj uzontoj kiuj konstruis sian loĝejon, adaptante ilin al la propraj necesoj el la kutimaj modeloj de sia medio; male, en urboj, estis pli ofta, ke la loĝejoj estas konstruitaj de specialigitaj metiistoj. En la okcidentaj disvolviĝintaj landoj, la dezajno de la loĝejoj iĝis ekskluziva kompetentaĵo de arkitektoj, dum la konstruado estas realigita de specifaj entreprenoj kaj profesiuloj, sub la teknika regado de la arkitekto aŭ aliaj teknikistoj.
Poley
Poley estas germana nomo de vilaĝo Ciumbrud en Rumanio.
(16751) 1996 QG1
(16751) 1996 QG1 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde la Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
Ĉiam-hieraŭa
La adjektiva esprimo ĉiam-hieraŭa kiel direkta traduko de la germana vorto ewiggestrig, same kiel la substantivigo al ĉiam-hieraŭulo (germanlingve Ewiggestriger), estas uzataj kiel akretaj vortoj kontraŭ homoj, kiuj obstinas je siaj politikaj opinioj kaj ne agnoskas progreson. Konata germana vortaro Duden difinas ĉiam-hieraŭan homon kiel “iun, kies opinioj estas kaj restas tromalnovtempaj”. Ofte la vorto estas uzata neĝentile en politikaj diskutoj, precipe al anoj de dekstraj popolismaj partioj.
Deveno
La vorto ewiggestrig venas de la tragedio “Wallensteins Tod” de Ŝilero: La militestro hezitas, plenumi la ordonojn de la imperiestro, ĉar li ekkonas la jenan:
Germana originalo
Nicht, was lebendig, kraftvoll sich verkündigt, Ist das gefährlich Furchtbare. Das ganz Gemeine ist‘s, das ewig Gestrige, Was immer war und immer wiederkehrt Und morgen gilt, weil‘s heute hat gegolten!
Esperanta traduko
<poem style="margin-left:2em;"> Estas nevidebla malamiko, kiun timas mi, kiu rezistas kontraŭ mi en la brusto de la homoj, per la timema timo sole kontraŭ mi – terure.
Ferdinand Seidl
Ferdinand SEIDL [sajdl] (naskiĝis la en Vieno; mortis en 1934) estis aŭstra esperantisto, laŭ konvinko kosmopolito, komerca oficisto kaj ĵurnalisto. Li verkis artikolojn kaj poemojn en turismaj gazetoj.
Viadukto de Wiesen
La Viadukto de Wiesen, en germana lingvo Wiesener Viadukt estas fervoja ponto en sudo de vilaĝo  Wiesen GR, Davos Wiesen  en svisa Kantono Grizono. La ponto estas en linio de RhB de Davos Platz–Filisur.
Ferdinand Seidl
Seidl iĝis esperantisto en 1929, en 1930 aliĝis al Sennacieca Asocio Tutmonda (SAT-ano n-ro 16642). Li estis kunlaboranto de Sennaciulo, aŭtoro de 46 diverstemaj artikoloj por SAT-gazetoj, kiujn li subskribis kiel F.S.. En 1933 Seidl forlasis SAT kune kun Aŭstria Laborista Ligo Esperantista kaj kreis Internacion de Socialistaj Esperantistoj, en kiu li redaktis la gazeton La Socialisto.
Viadukto de Wiesen
Loko
La viadukto superpasas la malgrandan riveron Landwasser nur 300 m sude okcidente de stacio Wiesen kaj havas en la suda parto separatan ponton por piedirantoj. En la okcidenta fino de viadukto estas malnova signalo. La iama signalo de tipo Hippsche Wendescheibe ne funkcias hodiaŭ.
Historio
La projekto de viadukto estis de germana supra (ĉefa) inĝenero de RhB Friedrich Hennings. La estra inĝenero pri la konstruado estis ekde oktobro  1906 Hans Studer. La viadukto kostis 324 000 svisajn frankojn. Oni uzis la viadukton ekde la malfermo de linio en 1-a julio 1909. La helpa ligna konstruado estis projekto de G. Marasi (Lehrgerüst). La konstruon faris la fama grizona ĉarpentista estro Richard Coray, oni uzis  500 m³-jn da ligno.
La fama artisto Ernst Ludwig Kirchner  pentris en jaro  1926 la bildon  «Brücke bei Wiesen», "Ponto ĉe Wiesen".
Teĥnikaj Datenoj
La konstruo kun unua relo havas altecon de 88 m kaj longecon da 204 m. La ĉefa arko havas largecon de nur 3,7 m. La ĉefa arko havas 55 m, kaj estas 2 okcidentaj arkoj kaj 4 orientaj arkoj de 20 m. La viadukto estas la plej granda ŝtona ponto de RhB, sed la ŝtala betona viadukto Viadukto de Langwies de RhB estas ankaŭ plej granda.
NGC 2033
NGC 2033 (alia indiko — ESO 56-SC157) estas malfermita stelamaso en konstelacio Orfiŝo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Christiane von Goethe
Christiane von Goethe (naskiĝis la 1-an de junio 1765 en Weimar kiel Johanna Christiana Sophie Vulpius, kutime nomata Christiane Vulpius, mortis la 6-an de junio 1816 en Weimar) ekde la jaro 1806 estis la edzino de la verkisto kaj klerulo Johann Wolfgang von Goethe.
Vivo
Christiane Vulpius pasigis sian infanaĝon en la strateto Luthergasse, kies domoj estis inter la plej malnovaj kaj historiaj de la urbo Weimar. Ŝia patro Johann Friedrich Vulpius, urba aktokopiisto, dum iom da semestroj studis juron, sed ĉesis la studon antaŭ diplomiĝo. Lia posteno estis tre malbone salajrata, kaj la familio de sep infanoj sekve havis tre malmultan monon. Christiane estis devigita labori kiel ĉapisto en malgranda manufakturo en la urbo. Pro diversaj monpetoj al la urba administrejo Goethe konis la situacion de la familio. La 13-an de julio 1788 li konatiĝis kun Christiane en la urba parko borde de la rivereto Ilm, kie ŝi transdonis al li plian dokumenton pri monpeto. En la somero inter la 23-jarulino kaj la 38-jara ministro de la Duklando Saksio-Vajmaro-Eisenach ekardis pasia amrilato. La 25-an de decembro 1799 naskiĝis la unua filo August. Sekvis kvar pliaj infanoj, kiuj ĉiuj mortis tre rapide. La feliĉa vivado kaj amado en tiu sincera amrilato sen oficiala edzeco instigis la verkiston al siaj plej humuraj kaj erotikaj poemoj, komenciĝante per la Romaj Elegioj ... kiuj ne nur traktis la amorajn aventurojn de lia unua vojaĝo al Italio sed nerekte ankaŭ estis himnoj al Christiane – ĝis la poemo Gefunden (kies unua tekstolinio „Ich ging im Walde so für mich hin …“ tre konatas al germanlingviaj gimnazianoj). Tiun ĉi poeziaĵon pri trovo (de 1813) li dediĉis al sia edzino.
Figuro
Figuro havas plurajn signifojn, inter ili:
Kaj Azorín mem listigas eblojn: simetria figuro, simila figuro, homologa figuro, homotetia figuro, harmona figuro, anharmona figuro, naturgranda figuro, groteska figuro, homa figuro.
9793 Torvalds
9793 Torvalds estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak (Usono) en la kadro de la projekto Spacewatch.
Nomo
Ĝia nomo honoras la finnan komputadiston Linus Torvalds, kreinton de la operaciumo Linukso, uzita de Spacewatch kaj de aliaj sistemoj de asteroidaj enketoj por kolekti kaj analizi la datumojn. La disvolviĝo de Linukso implikacias grandan kunlaboron per interreto kaj pruvas la eblon de la libera interŝanĝo de informo.
Joseph Wirth
Karl Joseph WIRTH (naskiĝis la en Freiburg im Breisgau, Badenio,kaj mortis la  samloke) estis germana politikisto de la katolika Zentrumspartei kaj de  ĝis  regna kanceliero de Vajmara Respubliko.
Wirth studis sociekonomion kaj matematikon en Frajburgo kaj doktoriĝis. Li laboris kiel gimnazia instruisto kaj ekde 1912 estis urboparlamentano por la katolika partio. En 1914 li membriĝis en la regna parlamento Reichstag.
En 1921 Wirth fariĝis ministro pri financoj, post la demisio de la registaro sub Konstantin Fehrenbach Wirth fariĝis regna kanceliero. Li provis plenumi la postulojn de la aliancanoj kaj tial fariĝis malamata de la ekstrema dekstro. Dum la tempo de nacisocialismo 1933-1945 Wirth vivis en Svislando.
En 1949 Wirth revenis al sia hejmlando, post kiam la franca okupacia registaro nuligis lian enir-malpermeson. Li kontraŭis la okcidenteman politikon de Konrad Adenauer kaj fondis neŭtralisman asocion (iniciatitan kaj financatan de la orientgermanaj komunistoj). En 1954 Wirth ricevis la orientgermanan pacmedalon.
Georgij Dimitrov
Vivo
Dimitrov baldaŭ aliĝis al la movado socialdemokratia. Inter 1913 kaj 1923 li estis deputito kaj en 1919 kunfondinto de la komunisma partio de Bulgarujo. En 1923 li partoprenis kontraŭleĝe diversajn ribeletojn. Post la malpermeso de sia partio li fuĝis eksterlanden. En Berlino li arestitis en 1933 pro laŭdira kompliceco ĉe la bruligo de Reichstag. Li mondskale famiĝis per sia akra defendoparolado akuzanta la naziojn mem.
Dimitrov liberigitis kaj iris en Sovetion. Li estis ĝenerala sekretario de Komintern inter 1935 kaj 1943 kaj deputito en la moskva parlamento inter 1937 kaj 1945. En 1944 li revenis en intertempe de komunistoj okupitan Bulgarujon kaj igis la ŝtaton komunisma diktaturo. En 1946 proklamitis popola respubliko samloke. De 1946 ĝismorte li estis ministroprezidanto de la lando. En 1947 li fondis kun aliajn Kominformon.
Alaria kanario
La Alaria kanario (Serinus alario) estas malgranda paserina birdo de la familio de Fringedoj kaj genro de Serinoj kiu enhavas la faman specion de la Kanario kaj aliajn similajn speciojn. Ĝi troviĝas kiel endemio nur en Sudafriko. Ĝi estas foje lokata en genro Alario kiel Alario alario
Tiu afrotropisa specio same kiel la Nigrakapa kanario, Serinus nigriceps, estas foje same nomata, ĉar ambaŭ specioj havas nigran kapon, sed tiu specio havas saman nomon en la latina nomigo kaj pro tio plie meritas ĝin.
Ties vivejo estas sekaj malfermaj arbustaroj kaj herbejoj, bordoj de terkultivejoj kaj ĉeurbaj ĝardenoj.
Aspekto
La Alaria kanario estas 12–15 cm longa. Maskla plenkreskuloj havas tre brunajn suprajn partojn kaj voston, tre rimarkindan kaj regulan blankan malantaŭan kolumon kaj ĉefe blankajn subajn partojn. La kapo kaj brusto estas tre nigraj, kiel ĉe la Nigrakapa kanario, sed kiel diferencilo (krom la brunaj supraj partoj) tiu ĉi specio havas nigran vertikalan strizonon tra la brusto.
Ina plenkreskulo estas simila, sed ŝi havas pli senkoloran grizan kapon kaj estas malhelstrieca en kapo kaj supraj partoj. Ĝi havas tre brunajn flugilplumojn. Junuloj similas al ino, sed estas pli palaj, havas striecon en brusto, kaj pli malfortan flugilstrion.
Kutimaro
La Alaria kanario estas komuna kaj gregema semomanĝulo, kiu formas arojn de ĝis 200 birdoj. Ties alvoko estas mallaŭta ciitt, kaj la maskla kanto estas fuŝmiksaĵo de nemuzijkaj notoj.
Salas Altas
Salas Altas estas loĝloko kaj municipo de Hispanio, en la centro de la komarko Somontano de Barbastro (kies ĉefurbo estas Barbastro) apartenanta al la centro de la Provinco Huesko (regiono Aragono).
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas en la centro de la komarko Somontano de Barbastro, oriente de la valo de la rivero Vero, je ties maldekstro. Ĝi limas okcidente kun Santa María de Dulcis, norde kun Colungo, oriente kun Hoz y Costean, kaj sude kun Salas Bajas.
La loĝloko Salas Altas mem (513 msm) estas je 64 km oriente de Huesca. Salas Altas (pli norde) kaj Salas Bajas (pli sude) estas komunikataj laŭ la ŝoseo A-2208 kun Naval norde, kaj kun Barbastro sude.
Historio
La areo estis loĝata de araboj, kiu lasis inter alia reton de irigacio kaj loknomojn. Pri la kristana mezepoka historio estas multaj dokumentoj.
Komence de la 19-a jarcento la tuta komarko estis damaĝita pro la franca invado. En 1845 aliĝis Asque.
Dum la Hispana Enlanda Milito la loĝloko suferis pro operacoj kadre de la atakoj de la respublikanoj klopode al konkero de la provinca ĉefurbo Ŭesko kaj fina kontraŭatako de frankistoj.
Somogy
Somogy [ŝomodj] estas departemento en Hungario, sude de la lago Balatono etendante al la rivero Dráva.
Laŭ sia loĝantaro de nur proksimume 330 000 personoj ĝi estas la plej maldense loĝata regiono de Hungario,
Salas Altas
Historio
Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Colungo kie oni malaltiĝis el 747 loĝantoj en 1900 ĝis nunaj 123 loĝantoj (2022).
Somogy
La departemento havas precipe valojn inter deklivoj, tial dum la historio formiĝis ĉefe malgrandaj vilaĝoj.
Urboj de la departemento, samtempe subregionaj centroj
Kaposvár estas samtempe departementrajta urbo kaj departementejo.
Salas Altas
Aktualo
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo (cerealoj, migdalarboj, olivarboj, vinproduktado) kaj brutobredado (ŝafoj, kaj ĉefe bovoj) al natura, sporta, kultura kaj rura turismo.
Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejo de la 17-a jarcento kaj ermitejo, krom la naturaj lokoj ĉefe ĉe la rivero kaj la ravinoj kaj rojoj, kiuj ĉirkaŭas la loĝlokon.
Jamnice
Jamnice (1869-1900 Jemnice, Jamnitz, Jamnica) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Stěbořice en distrikto Opava en Moraviasilezia regiono. Ĝi troviĝas proksimume 2,5 km nordokcidente de Stěbořice. En la jaro 2009 ĉi tie estis registritaj 70 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Jamnice estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 4,74 km².
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1250.
Areosistilo
Areosistilo (Gr. αραιος, "mallarĝe", kaj συστυλος, "kun apudaj kolonoj"), estas arkitektura termino aplikita al kolonaro, en kiu la interkolonejo estas alterne larĝa kaj mallarĝa, kiel ĉe la okcidenta fasado de la Katedralo Sankta Paŭlo (Londono) kaj ĉe la orienta fasado de Luvro fare de Claude Perrault.
Jerzy Prokopiuk
Jerzy PROKOPIUK (naskiĝis la 5-an de junio 1931 en Varsovio) - gnostikisto, antropozofiisto, tradukisto de scienca kaj beletra literaturoj, ĉefredaktoro de la pollingva revuo Gnosis (de 1991). Enkondukis en Pollandon - fare de tradukaĵoj kaj eseoj - la penson de svisa psikologo kaj psikiatro Carl Gustav Jung.
Biografio
Jerzy Prokopiuk naskiĝis en pola katolika familio, infanaĝe interesiĝis pri filozofio kaj esoterismo. En 1953 estis malliberigita en Mokotów (varsovia kvartalo) pro kontraŭkomunista agado kaj forigita de Asocio de Pola Junularo (ZMP) pro riproĉo de aristokrata rilato al amasoj. Li studis ĉe Varsovia Universitato filologion pri Malnova Oriento, kiun ne finis ĉar oni ne permesis al li verki magistran tezon. Lia spirita gvidanto kaj instruisto de antropozofio estis Robert Walter de Komorów (apud Varsovio), kiu instigis lin en la 50-aj jaroj studi verkojn de Rudolf Steiner. Li vojaĝis al Germanio, Svislando, Francio (al Langvedoko, kie sian sidejon havis kataroj) kaj al Svedio. Danke al vojaĝoj li havis aliron al fremdlingva literaturo, ekkonis plurajn okcidentajn ezoterikistojn kaj antropozofojn. Li daŭrigis kontaktojn kun postmilitaj kaj nuntempaj literaturaj medioj kaj intelektularo (ankaŭ kun katolikoj): amikiĝis kun i.a. Robert Stiller, pastro Bronisław Bozowski kaj eminentaj polaj sciencistoj: antropologo kaj religisciencisto, profesoro Andrzej Wierciński, kun matematikisto kaj fizikisto, profesoro Krzysztof Maurin, kies seminariojn partoprenis kun lekcioj. En 2000 intervjuis al jezuito (nun eksa) Stanisław Obirek, kun publikaĵo en katolika revuo "Życie duchowe" (Spirita vivo). Ankaŭ zorgis pri bonaj kontaktoj kun polaj framasonoj, kio fruktigis publikaĵon en revuo "Ars Regia".
Jerzy Prokopiuk tradukis al la pola verkojn de Jung, Freud, Gerardus van der Leeuw, Mircea Eliade, Károly Kerényi, Eugen Drewermann, Weber, Majstro Eckhart, Angelus Silesius, Novalis, Goethe, Schiller, Friedrich Schleiermacher, Hegel, Hermann Hesse, Aldous Huxley, Rudolf Steiner kaj de multaj aliaj aŭtoroj. En 1987 redaktis numeron de Literatura na świecie (Literaturo monde; n-ro 12) dediĉita al gnostiko kaj gnostikismo, kaj en 2000 pretigis antologion de inicaj tekstoj de Rudolf Steiner sub la titolo Droga do wtajemniczenia (Vojo al inico; Poznań, Dom Wyd. REBIS, ISBN 83-7120-932-0). Ĝis la 70-aj jaroj okupiĝis preskaŭ ekskluzive per tradukado. Tiam komencis verki siajn pensojn, kiuj nun estas eldonataj kiel Światłość i radość (Lumeco kaj ĝojo). Lia unua verko Gnoza i gnostycyzm (Gnostiko kaj gnostikismo) aperis en 1998, pli frue aperadis nur unuopaj eseoj, antaŭparoloj aŭ postparoloj al tradukitaj libroj. Li estas membro de Asocio de Polaj Verkistoj kaj Universala Asocio Antropozofia (kun sidejo en Dornach/Svislando). Apartenas al RACJA Polskiej Lewicy (Rezona Partio), antaŭe konata kiel Kontraŭklerika Partio de Progreso RACJA.
Mondkoncepto
Centra punkto de sia mondkoncepto li konsideras (laŭ ideo de Goethe) homon, kiun li komprenas kiel simbolon, alivorte (etimologie) ponto inter la spirita kaj fizika mondoj. Multe da loko en siaj laboraĵoj dediĉis al antropozofia spiriteco, en kiu la homo en sia realiĝanta libereco estas "akso de la mondo" kaj samtempe ŝlosilo por koni realecon (tio esas malnova mistikisma-gnostikisma motivo). Li fascinas pri manikeismo kaj gnostikisma tradicio en Eŭropo, estimas budhismon, sed opinias, ke por la homo de Okcidento pli adekvataj estas eŭropaj inicaj skoloj, aparte tradicio de esoterisma kristanismo (individuiga gnostiko kaj mistiko). En scienco kaj humanismo postulas transpaŝon al tiel nomata paradigmo de imago (termino de lia aŭtoreco), kiu emfazas kreadon, spiritan potencialon kaj liberecon de la homo lige al la ideo de romantikismo, aparte de Novalis.
Sian nunan mondkoncepton nomas holisma spiriteco (kio estas formo de gnostika filozofio. Ĝian bazon konsideras antropozofio de Rudolf Steiner, kaj plue integran psikologion de Jung kun ties centraj kategorioj de kolektiva nekonscio kaj arketipo. La fundamento devus esti ne intelekta spekulado, sed antaŭ ĉio viva sperto spirita apogita sur respektiva praktikado (precipe medita) – en tiu senco tio estas formo de gnostiko. Pri sia nuna rilato al Jung li tiel esprimiĝis:
''Dum la lastaj jaroj mi retiriĝas kvazaŭ naturmaniere de la junga pensado, kvankam la retiriĝo ne estas malamika aŭ malema; kontraŭe – mi opinias, ke ĝi estas la plej grandioza psikologia skolo, kiu estiĝis en la 20-a jarcento. Mi nur ne sentas tiom intensan bezonon vivi laŭ tiuj nociaj kategorioj, kiuj enestas en tiu ĉi psikologio, kiel tio okazis al mi dum duonjarcento.''
Prokopiuk tre kritike rilatas al la nuntempa pola realeco – la kritiko precipe koncernas spiritecon de poloj kaj senpripensan kolektivisman katolikismon. En la pola kulturo alte aprezas romantikismon kaj modernismon de Młoda Polska. En antropozofio de Rudolf Steiner vidas analogiojn al verkaĵoj de polaj idealismaj pensuloj, kiel ekzemple de Andrzej Towiański, Juliusz Słowacki (lia filozofio) aŭ August Cieszkowski. La penson de Marks forĵetas pro unuflanka materialismo kaj filozofian orientiĝon de Friedrich Wilhelm Nietzsche pro ties novpaganismo. En siaj verkoj li prezentas spiritan "programon" por la pola kulturo, kie kreeme povus liĝiĝi pola romantikisma idealismo kaj antropozofio (kiel kristanisma esoterismo) kun inspiro de alta okcidenteŭropa kulturo.
Verkoj
978-83-7377-316-5
Leitl
Leitl estas la familia nomo de jenaj personoj:
Martin Weichert
Martin WEICHERT (naskiĝis la 9-an de februaro 1964 en Munkeno) estas germana esperantisto, loĝanta ekde 1991 en Svedio. Dum la 1980-aj jaroj li estis aktiva ĉefe en Germana Esperanto-Junularo. Interalie li estis kreinto de la bildstrio "Gogo la testudo" kaj iniciatinto de la Virtuala Esperanto-Biblioteko.
Martin Weichert estas doktoro pri komputoscienco.
Gyula Vályi
VÁLYI Gyula (vaji) estis hungara matematikisto, universitata profesoro, ano korespondanta de la MTA (1891). Li naskiĝis en Marosvásárhely la 25-an de januaro 1855 kaj mortis en Koloĵvaro la 13-an de oktobro 1913. Lia patro estis Károly Vályi, lia frato estis Gábor Vályi.
Biografio
Gyula Vályi akiris instruistan diplomon pri matamatiko-fiziko en Koloĵvaro en 1877. Du jarojn per stipendio li studis en Universitato de Berlino; tie li komencis siajn memstarajn esplorojn. Ekde 1881 li estis universitata privatprofesoro en Koloĵvaro, ekde 1884 li profesoris teorian fizikon kaj poste matematikon. En 1911 li petis sian pensiumison pro sia malfortiĝinta vidkapablo. Li ne publikigis multe, sed gravajn verkojn.
Pont-du-Casse (stacidomo)
Pont-du-Casse estas ne priservata franca stacidomo sur linio -, situanta en  Pont-du-Casse, en departemento Lot-et-Garonne, regiono Nova Akvitanio.
Mignanego
Mignanego estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Ligurio kaj la provinco Ĝenovo, kiu ekde 2015 oficiale nomatas metropola urbo Ĝenovo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Busalla, Campomorone, Fraconalto (AL), Genova, Savignone, Serra Riccò kaj Voltaggio (AL).
Konstanteno la 8-a
Konstanteno la 8-a Porfirogenitos (greke: Κωνσταντῖνος Η΄ Πορφυρογέννητος; 960 - 11a de novembro 1028) estis laŭjure bizanca imperiestro de 962 ĝis sia morto. Li estis la plej juna filo de imperiestro Romano la 2-a kaj Imperiestrino Teofano. Li estis nominala kunimperiestro dum 63 jaroj, sinsekve kun sia patro; duonpatro, Nikeforo la 2-a Phokas; onklo, Johano la 1-a Tzimiskes; kaj frato, Bazilo la 2-a.
Bazilo la 2-a mortis senfila la 15an de decembro 1025 kaj tiel lasis la regadon de la Bizanca Imperio en la manojn de Konstanteno. Konstanteno havis neniun intereson pri politiko, ŝtatismo aŭ militarto. Lia mallonga reĝado laŭdire estis "senkulpa katastrofo", estigante "kolapson de la milita potenco de la Imperio". Konstanteno ne havis filojn, do baldaŭ antaŭ sia morto li okazigis la geedziĝon inter sia filino Zoe al sia elektita posteulo, Romano la 3-a Argyros.
Mignanego
Kristanisma patrono de la komunumo estas la sankta, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Pont-du-Casse (stacidomo)
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Niversac - Agen (631000).
Seksa reformmovado
Seksa reformmovado. Plej gravaj postuloj de la Universala Ligo por Seksa Reformo estas: liberigo de la geedzeco kaj de la eksedziĝo de eklezia kaj ŝtata kuratoreco, reguligo de nasko en senco de respondeca infanproduktado, eŭgenika influo al la posteularo, ĝusta prijuĝo de interseksaj varioj, seksa punleĝo punante nur efektivajn atakojn al la seksa libereco, laŭmetoda seksa edukado kaj klerigado, ktp. La ligo uzas Esperanton kie oficialan lingvon apud la ĉefaj lingvoj, fama seksologo d-ro J. H. Leunbach dum la kongresoj de la ligo parolis esperante. Unu el la fondintoj de la Ligo, A. Forel estis amiko de Esperanto.
Historia Magazeno (Freiburg)
La Historia Magazeno (Historisches Kaufhaus estas unu el la elstaraj konstruaĵoj enn Freiburg. Ĝi situas ĉe la suda flanko de la katedraloplaco Münsterplatz, kiun ĝi superregas per sia ruĝa fasado.
Historio
La unua urba magazeno kiel konstruaĵo por la varotransŝarĝo kaj por la doganpago en Freiburg ekestis en la 14-a jarcento, la unua menciiĝo datiĝas je 1378. Ekde 1520 oni konstruis la domon laŭ nuna formo kiel elkonstruaĵo de la dorsflanko de la malnova magazeno vide al la katedralo de Freiburg. La finkonstruo datiĝas je 1532. La arĥitekto de la domo ne estas sendiskute dokumentebla, supozeble temas pri Lienhardt Müller el Ettlingen.
24-a de septembro
La 24-a de septembro estas la 267-a tago de la jaro (la 268-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 98 tagoj restas.
Je la 24-a de septembro okazis, interalie:
Tagoj de semajno
La 24-a de septembro estas (laŭ gregoria kalendaro):
Historia Magazeno (Freiburg)
Historio
De 1946 ĝis 1947 la domo estis kunvenejo de la provizora parlamento kaj ekde 1947 ĝi estis parlamentejo de la federaciero de Germanujo Sudbadeno, kiu ekzistis ĝis 1951.
De ekstere okulfrapas la kvar arkaĵoj montrantaj sur la Katedralplaco. Super ĝi troviĝas en la supra etaĝo salono, kiu malfermiĝas al la foirejo per malfrugotikaj arkofenestroj, kiujn flankas du delikataj plurlateraj angulaj orieloj. La fronton ornamas habsburgaj skulptaĵoj kaj blazonoj, kiujn Hans Sixt von Staufen faris inter 1520 kaj 1531. La baldakenkronataj skulptaĵoj bildigas imperiestron Maksimiliano la 1-a, reĝon Filipo la 1-a de Kastilio, imperiestron Karlo la 5-a kaj imperiestron Ferdinando la 1-a. La blazonoj simbolas teritoriojn sub habsburga regado. La masiva tegmento loĝigas stokoetaĝojn.
Plej grava ĉambro estas la Imperiestra Salono, nun impona okazigejo kun pentrita stukplafono kaj bildoj de habsburgaj regantoj kaj kun vitraloj. La nomon ĝi ricevis en 1876 laŭ Vilhelmo la 1-a, kiu ĉi tie gastis kadre de solenaĵo. Jam ekde 1776 ŝtuparo ligas la Imperiestran Salonon kun la najbara domo.
19434 Bahuffman
19434 Bahuffman estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Guadalupe (Nuevo León)
Guadalupe estas unu el la 51 komunumoj de la meksika subŝtato Nuevo León, kiu situas en norda Meksiko, inter la subŝtatoj Coahuila kaj Tamaulipas. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Guadalupe. Al Guadalupe apartenas entute 10 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 19026.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 691931 loĝantojn. Ĝi situas tre proksime al Monterrey kaj en ties metropola zono. El la loĝantoj 343.558 estis viroj kaj 348.373 virinoj (2005). La komunumo havas surfacon de 151,3 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 500 metroj super la marnivelo.
La Municipo de Guadalupe estas parto de la metropola areo de la subŝtato Nuevo León kaj unu el la plej loĝataj en la meksika ŝtato Nuevo León. Ĝi estis fondita en 1714 de S-ro Francisco de Barbadillo y Vitoria, (Ezcaray, La Rioja, Hispanio, la 28-an de marto 1670), sub la nomo de Pueblo y Misión de Nuestra Señora de Guadalupe (de Horcasitas). Kunvenante en 1756 la Tlaxcalan-indiĝenojn kiuj vivis en la Valo Pilón, ĝi ŝanĝis sian nomon tiu de Pueblo de La Nueva Tlaxcala de Nuestra Señora de Guadalupe de Horcasitas. En 1825 ĝi estis promociita al la rango de urbo kaj la 28-an de aprilo 1971 ĝi atingis la kategorion de urbo. Ĝiaj koordinatoj estas 25º 44' - 25º 37' norda latitudo kaj 100º 07' - 100º 16' longitudo okcidente.
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe ne konata mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 21,8 °C.
Sociogeografio
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 595706 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 1790 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,3 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
En Guadalupe loĝis en la jaro 2000 452138 personoj, kiuj aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 452671 scipovis legi kaj skribi, sed 12447 personoj estis analfabetoj. Laŭ procentoj 2,67 % de la personoj pli aĝaj ol 15 ne scipovis legi kaj skrbi. Inter la viroj 2,17 % ne scipovis legi kaj skribi kaj inter la virinoj estis 3,16 %.
El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 517580 personoj apartenis al la katolika religio kaj 40876 personoj al la protestantisma religio. 43 apartenis al la judisma relegio kaj 37250 personoj statistike apartenis al neniu religio.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Tevfik Esenç
Tevfik Esenç (naskiĝinta en 1904 - mortinta la 7-an de oktobro, 1992) estis ĉerkesa ekzilito en Turkujo kaj la lasta konata parolanto de la ubiĥa lingvo.
Esenç estis vartita de siaj ubiĥparolantaj geavoj dum iom da tempo en la vilaĝo Hacı Osman en Turkujo, kaj li postenis unufoje kiel muhtar (urbestro) de tiu vilaĝo, antaŭ ol ricevi postenon en la civila servo de Istanbulo. Tie, li multe laboris kun la franca lingvosciencisto George Dumézil por helpli registri sian lingvon.
Benita per bonega memorpovo, kaj rapide ekkomprenante la celojn de Dumézil kaj aliaj lingvosciencistoj venintaj por viziti lin, li estis la ĉefa informfonto ne nur de la ubiĥa lingvo, sed ankaŭ de la mitologio, kulturo, kaj moroj de la ubiĥoj. Li parolis ne nur la ubiĥan, sed ankaŭ la hakuĉan dialekton de la adigea lingvo, tiel ebligante iom da kompara laboro inter tiuj du membroj de la Nord-orienta kaŭkaza lingvaro. Li estis ankaŭ fluparolanto de la turka. Li estis lingva puristo, kaj Dumézil konsideris lian lingvospecon la plej proksima afero al norma "literatura" ubiĥa lingvo, kiu tiam plu ekzistadis.
Esenç mortis en 1992, aĝe de 88 jaroj. Jen la teksto de la gravuraĵo, kiun li deziris havi sur sia tomboŝtono: ''Jen la tombo de Tevfik Esenç. Li estis la lasta homo, kiu kapablis paroli la lingvon, kiun oni nomis la ubiĥa.''
Argentina Milito por Sendependiĝo
La kontraŭstarigitaj partioj estis tradicie identigitaj de historiistoj kaj kronikistoj latinamerikaj kiel patriotoj kaj reĝistoj, ĉar temis pri kontraŭstaro inter tiuj kiuj defendis la sendependecon de sia patrio kaj la kreadon de novaj amerikaj ŝtatoj, kaj tiuj kiuj defendis la kontinuecon de ties teritorioj (ĉu kiel provincoj aŭ regnoj) ene de la hispana monarkio de la reĝo Fernando la 7-a.
Nur malgranda parto de tiuj kontraŭstaroj okazis en la teritorio de la aktuala Argentino. La majoritato okazis en teritorioj de la antikva Vicreĝlando de la Rivero Plata kiuj post la fino de la milito restis for de la Unuiĝintaj Provincoj, aŭ en aliaj regionoj de Sudameriko kiuj neniam apartenis al tiu Vicreĝlando, kiaj Ĉilio, Peruo kaj Ekvadoro. Tamen, en ĉiu kazo oni konsideras, ke la kontraŭstaraj partioj luktis ne nur pro la situacio en tiuj teritorioj, sed ankaŭ por la nacia suvereneco super la teritorio kiu estis apartenanta al la Viĉreĝlando de Rivero Plata. Okazis ankaŭ maraj kontraŭstaroj, foje en akvoj tre malproksime de la amerika kontinento.
La milito daŭris dekkvin jarojn kaj finis per la venko de la sendependentistoj, kiuj sukcesis konsolidigi la procezon de la sendependeco de Argentino kaj kunlaboris por tiu de aliaj landoj de Sudameriko.
Ludovik-Insularo
La Ludovik-Insularo estas serio da dek pli grandaj vulkaninsuloj ofte borderitaj per koralaj rifoj, kaj 90 pli malgrandaj koralinsuloj kiuj situas 200 km sudorienton da Novgvineo, etendas tra pli ol 160 km kaj estas dissemitaj en oceanareo de 26 000 km² inter Salomona Maro en la nordo kaj Korala Maro en la sudo. La entuta tersupraĵa regiono de la insuloj sumiĝas je proksimume 1 790 km², kun Vanatinajo estante la plej granda.
Ruhr-okupacio
Sub Ruhr-okupacio oni komprenas la franc-belgan okupadon de la Ruhr-regiono en 1923. Post kiam Francio opiniis ke Germanio ne pagis sufiĉe da reparacioj pro la unua mondmilito en certa tempodaŭro, ĝi kaj Belgio invadis en januaro tiun regionon en Germanio, kiu estis grava pro industrio kaj karbominado. Britio kritikis la okupacion.
Ludovik-Insularo
Sideja-Insulo kaj Basilaki-Insulo troviĝas plej proksimaj al Novgvineo, dum Misima-Insulo, Vanatinajo, kaj Rosel-Insulo situas pli oriente.
NGC 2034
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Ruhr-okupacio
Unue la germana registaro respondis per pasiva rezistado, kaj kelkaj teroristaj grupoj atakis la okupantojn. La pasiva rezistado (ekz. plupago de salajroj de strikantaj ŝtatoficistoj kaj laboristoj) estis kontribuo al la hiperinflacio tiam en Germanio. Cetere minacis en Germanio ribeloj de dekstraj kaj maldekstraj ekstremistoj.
Ludovik-Insularo
La insularo estas dividita en la lok-nivel-registarajn areojn Kamparan Ludovik-Insularon (okcidenta parto, kun Misima-Insulo), kaj Jalevambon (okcidenta parto, kun Rosel-Insulo kaj Vanatinajo). La lok-nivel-registaraj areoj estas parto de Samaraj-Murua, distrikto de la Provinco Golfeto Milne. La sidloko de Kampara Ludovik-Insularo estas Bvagaojo sur Misima-Insulo, la loĝantarcentro de la insularo.
Ruhr-okupacio
Esperanto
Pro la okupacio, estis timoj pri francaj kaj belgaj partoprenantoj de la Universala Esperanto-Kongreso tiujare en Nurenbergo. Tial LKK, subtenate de la Konstanta Komitato de l' Kongresoj, petis ilin resti hejme, ĉar la veno povus kaŭzi neagrablajn okazojn.
Ludovik-Insularo
Insuloj
Ludovik-Insularo konsistas el la jenaj insularetoj kaj insuloj :
Historio
La insuloj estis verŝajne observitaj de Luis Váez de Torres en 1606, sed malajaj kaj ĉinaj maristoj eble vizitis la insulojn pli frue. Louis Antoine de Bougainville nomis ilin en 1768 laŭ Ludoviko la 15-a, reĝo de Francujo. La insularo ankaŭ estis vizitita de admiralo Bruni d' Entrecasteaux en 1793 kaj de kapitano Owen Stanley en 1849. En 1942 apude okazis la Batalo de Korala Maro, post japana okupado en la sama jaro.
Ludovik-insularaj pluvarbaroj
La insuloj havas humidan tropikan klimaton, kaj estas plejparte kovritaj kun tropikaj humidaj foliarbaroj. La Ludovik-insularaj pluvarbaroj konstituas apartan ekoregionon, kaj estas hejmo al kelkaj endemiaj specioj, inkluzive de pluraj endemiaj arbospecioj ( en la genroj pandano, diospiro, kaj hopeo, same kiel kvin endemiaj ranospecioj, du endemiaj lacertulospecioj, kaj kvin endemiaj birdospecioj.
Blanka Erős
ERŐS Blanka (ereo:ŝ) estis rumanuja hungara ĵurnalistino, memuaristino naskita en Marosvásárhely la 3-an de novembro 1917.
Biografio
La mezlernejon Blanka Erős finis en Gheorgheni. Dum la dua mondmilito ŝi estis flegistino en Koloĵvaro. Oni deportis ŝin nacikoncetrejon. Ŝi studis unue kemion. Ekde 1949 ŝi estis adjunktino en la katedro de sociscienco en Universitato Bolyai, poste de 1954 ĉefredaktorino de Dolgozó Nő. Ŝi pensiuliĝis en 1973.
Zsigmond Molnár
MOLNÁR Zsigmond (pro. molna:r) estis hungara advokato, verkisto naskita en Marosvásárhely la 25-an de junio 1826 kaj mortinta en Marosvásárhely la 9-an de junio 1899.
Biografio
Zsigmond Molnár finis en 1847 la juran kurson en la kolegio de Nadjenjedo kaj li iĝis skribisto ĉe ela reĝa tribunalo. Post la malvenko de hungara revolucio de 1848 li loksidiĝis en Marosvásárhely kaj en 1867 li malfermis advokatan oficon. Lin ligis proksima amikeco al verkisto Lajos Tolnai, ili kune estigis en 1879 la societon Kemény Zsigmond Társaság.
Nitrogena monofluorido
Nitrogena monofluorido aŭ NF estas neorganika kombinaĵo de nitrogeno kaj fluoro, senkolora gaso izoelektrona kun oksigeno, malstabila substanco rilate al ĝia dumero N2F2 kiu malkomponiĝas al ĝiaj bazaj elementoj. Ĝi produktiĝas kiam diversaj substancoj enhavantaj H, O, N kaj metil-grupon reakcias kun nitrogena dufluorido por abstrakti unu fluoratomon. Ĝenerale la reakcioj estas altefikaj kaj la rezultanta produkto havas grandan vivolongon.
Vaporfervojo Katzensee
La vaporfervojo Katzensee signife vaporfervojo Katolago (vidu: Katzensee) estas 7 1/4 " etŝpura modela fervojo ekde 50 jaroj. En 4-a septembro 2011 oni festos la 50-jaran datrevenon de la fervojo.
Loko
Katzensee (prononcu kacnse, en Esperanto ankaŭ Katolago aŭ Kata Lago, alemane Chatzesee) estas lago en Kantono Zuriko, Svislando. La fervojo uzas nur la terenon de la malnova bela turista restoracio "Waldhaus Katzensee" - "Arbarodomo Katolago" en Katolago. (La granda restoracio estas en posedo de urbo Zuriĥo).
Malfermo
De aprilo ĝis ĉirkaŭ 15 -a oktobro la vaporfervojo estas en funkcio en semajnfino kun bona seka vetero. Oni aperas ankaŭ por specialaj eventoj por ekstra veturado. La fervojo transportas ankaŭ infanojn.
Lokomotivoj
La lokomotivoj estas tre belaj modelaj lokomotivoj, vidu la bildojn en TTT-paĝo:
Aracati (Cearao)
Aracati ("Arakati'") estas brazila municipo en subŝtato Cearao. Ĝia nomo venis el la tupia lingvo. Laŭ ''Novo Dicionário da Língua Portuguesa, unu el la ĉefaj vortaroj de la portugala lingvo, "Aracati" signifas "vento kio en nordorientaj regionoj(speciale en Cearao) blovas el nordoriento al sudokcidento".
Millesimo
Millesimo estas komunumo de Italio. La Batalo de Millesimo estis luktita la 13an kaj 14an de Aprilo 1796 inter la armeoj de Francio kaj la aliancitaj armeoj de Aŭstrio kaj de la Reĝlando Piemonto-Sardio.
Attila Bajkó
Attila BajKÓ [bajkO] rumanuja hungara pentristo, grafikisto naskita la 12-an de majo 1975 en Miercurea Ciuc.
Biografio
Attila Bajkó finis en Muzika kaj Arta Liceo Nagy István de Miercurea Ciuc inter 1990 kaj 1994, poste li pristudis arton en Temeŝvaro kaj Budapeŝto. Li vivas nuntempe en Temeŝvaro. Liaj preferataj temoj estas la ĉevaloj kaj birdoj.
Sekspsikologio
EdE-S
Sekspsikologio. Originala studo de S. Ziegler. SAT, 1926, 54 p. „Nova sistemo sintezi per kurboj la sinsekvan evoluon de l' diversaj elmontroj de l' sekseco dum la vivo. Tro konciza priskribo“. (G. S., ,E', 1926, p: 181.)
Areostilo
Areostilo (el la Antikva greka: αραιος, "milda" aŭ "ampleksa", kaj el la Antikva greka: στυλος, "kolono") estas arkitektura termino por la interkolonejo de temploj kie la kolonoj havis nur subteneblajn arkitravojn el ligno.
Marumbi
Marumbi estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 4.599 loĝantojn en 2010.
Areostilo
Laŭ Francisko Azorín tamen Areostilo estas Kolonaro, kies interkolonaj spacoj distancas 8 aŭ pli moduloj.
Ian Jones-Quartey
Ian Jones-Quartey (Pensilvanio, 18-an de junio 1984) estas verkisto, vigligisto kaj voĉaktoro de Usono. Li estas plej konata pro sia laboro pri Steven Universe, Adventure Time, kaj Bravest Warriors. Li estas la kreinto de la vigla serio OK K.O.! Let's Be Heroes.
Ole Worm
Ole Worm, latinigite Olaus Wormius (1588-1654) estis dana kuracisto, helenisto, latinisto, naturalisto, filozofo, antikvaĵisto kaj filo de Willum Worm, urbestro de Arhuzo. Olaus Wormius estis privata kuracisto de Kristiano la 5-a el Danio, studis en la Universitato de Marburgo kaj doktoriĝis en la Universitato de Bazelo, en 1611. En Kopenhago li lernis la latinan, grekan, medicinon kaj fizikon. Dum lia epoko la bubona pesto forsemis la morton en la ĉefurbo de Danio. Li famiĝis pro sia kolekto da kuriozaĵoj kiu rezultis en la fondo de iu muzeo en Kopenhago.
Vidu ankaŭ
<Gallery> Ulysse_Aldrovandi.jpg| Ulisse Aldrovandi (1522-1605) Bauhin_Gaspard_1550-1624.jpg| Kasparo Boano (1560-1624) Thomas Fincke.jpeg| Thomas Fincke (1561-1656) Allegorie_op_de_troonsafstand_van_keizer_Karel_V_te_Brussel_Rijksmuseum_SK-A-112.jpeg| Frans Francken, la Juna (1581-1642) Casper_batholin.jpg| Caspar Bartholin (1585-1629) Thomas_bartholin.jpg| Thomas Bartholin (1616-1680) Niels_stensen.jpg| Nikolao Stenono (1638-1686) Ole_R%C3%B8mer_(Coning_painting).jpg| Ole Rømer (1644-1710) </Gallery>
Ian Jones-Quartey
Frua vivo
Jones-Quartey naskiĝis en Hatfield (Pensilvanio), sed li kreskis en Kolumbio (Marilando). Lia patro estis farmacia inĝeniero, kaj lia patrino laboris kiel bibliotekisto por la kemia kompanio W. R. Grace.
Prometeo (luno)
Malkovro
Malkovris ĝin Stewart A. Collins kaj D. Carlson, je la mez-oktobro 1980 sur fotoj de Voyager 1 faritaj la.
Orbito
Prometeo orbitas proksime de la interna rando de la ringo F, kaj estas ties interna paŝtist-satelito. Bildoj senditaj de Cassini montras, ke la gravito de Prometeo kreas ondojn en la ringo F, kaj ke, kiam la luno estas ĉe sia apoapsido (do, plej proksima de la ringo) ĝi altiras materion el la ringo.
La prometea orbito estas perturbata de Pandoro: Observoj de 1995 kaj 1996 montris, ke Prometeo malfruis de 20° for de la loko, kie ĝi estu laŭ kalkuloj de 1981, la orbito de Prometeo estas kaosa, ĉar ĝi estas en orbita resonanco kun Pandoro. Plej gravaj orbitaj ŝanĝoj okazas ĉiuj 6,2 jaroj, kiam la periapsido de Pandoro laŭliniiĝas kun la apoapsido de Prometeo. Tiam la du lunoj proksimiĝas je 1 400 km.
(129493) 1995 BM2
(129493) 1995 BM2 estas marsrenkonta asteroido malkovrita la de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, okcidente de Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Prometeo (luno)
Orbito
Prometeo estas perturbanto de la orbito de Atlaso, pli malgranda luno ĉe la ekstera rando de la ringo A, al averaĝa distanco de 1 680 km.
(129493) 1995 BM2
Ĝia spektra klaso "Sq" indikas "ŝtonan" asteroidon, konsistanta ĉefe el silikatoj de fero kaj de magnezio.
Prometeo (luno)
Formo
Prometeo estas longforma objekto (119 km × 87 km × 61 km). Ĝia malgranda denso pensigas, ke ĝi estas glacia kaj porhava. Ĝia surfaco montras kraterojn, valojn, klifojn, kvankam ĝi aspektas malpli kraterhava ol la najbaraj lunoj Pandoro, Epimeteo, Jano.
Nomo
Ĝia maldaŭra nomo estis S/1980 S 27. Oni nomis ĝin laŭ la titano Prometeo, frato de Atlaso kaj Epimeteo
(16752) 1996 QP1
(16752) 1996 QP1 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde la Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
(129493) 1995 BM2
Orbito
Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 2:7 kun la Tero.
Masalitoj
La masalitoj (ankaŭ: Massaleit, memnomigo: arabe ماساليت) estas nigrafrika, muslima etno en Darfuro en la okcidento de Sudano kaj en la Wadai-Regiono en la oriento de Ĉado. La masalita lingvo estas nilo-sahara lingvo. En 1983 vivis proksimume 250.000 masalitoj.
(129493) 1995 BM2
Orbito
Ĝia klinata, discentra orbito ekstere tanĝas tiun de Marso, sed ĝia granda orbita klineco tenas ĝin malproksima de tiu ĉi planedo. Ĝia marsa MOID estas 0,39688 astronomia unuo, tie estas 59,372 milionoj da km.
Lviv-Holovnij (stacidomo)
Lviv-Holovnij (Головний залізничний вокзал (Львів), ankaŭ Львів-Головний) estas la ĉefa fervoja stacidomo en Lvivo, la sepa plej granda urbo en Ukrainio.
Masalitoj
Kulturo
La masalitoj estas muslimoj, sed konservis als si diversajn proprajn kutimojn. Ekzemple ili faras bieron nomatan marissa, kiu riĉas je vitamino B kaj tradicie estas tre grava en ilia nutrado. Ĉar ili ne rigardis ĝin "alkoholo", ĝi el ilia vidpunkto ne estas objekto de malpermeso en la islamo.
Tradicie la masalitoj havis proksimajn kontaktojn kun la najbaraj etnoj furoj kaj zagavaoj, kun kiuj ili intergeedziĝis, same kun la bagaraoj.
Historio
De 1884 ĝis 1921 la masalitoj havis propran ŝtaton, Dar Masalit. En la Darfur-Konflikto batalas la masalitoj en Sudano samkiel la furoj kaj zagavaoj kontraŭ la marĝeniĝo per la centra registaro kaj por pli da regiona aŭtonomio. En tiu batalo ili suferas lezojn de homaj rajtoj kiel masakroj, forpeloj kaj amasaj seksperfortoj flanke de la "Ĝanĝavid"-milicoj kiujn la registaro ekipas.
Locronan
Locronan estas franca komunumo, situanta en la departemento Finistère kaj en la regiono Bretonio en Francio.
Masalitoj
Masalatoj
La masalatoj estas subetno, kiu disdividis sin de la aliaj masalitoj kaj plumigris okcidenten en Ĉadon. Ilia lingvo la masalata estas minacata de la formorto, ĉar multaj masalatoj ŝanĝiĝas al la ĉad-araba.
Locronan
La granda arkitektura heredaĵo de Locronan, tre frue konservita, ebligis al la vilaĝo fariĝi membro de la reto de la urbetoj kun karaktero. Locronan estas ankaŭ en la listo de la plej belaj vilaĝoj de Francio, starigita de sendependa asocio celanta promocii la turismajn atutojn de la francaj urbetoj riĉaj je kvalita heredaĵo. Ĉirkaŭ la preĝejo, la tegmentoj de la vilaĝo estas artverkoj.
Geografio
La "monto de Locronan" alta je 289 metroj estas unu el la plej altaj punktoj de la Nigraj Montoj karakterizata de alsurfaciĝoj de leŭkogranito laŭ la linio deiranta de la Pinto de Raz kaj iranta ĝis Lizio apud la Erikejoj de Lanvaux. La loko nomata Plas Ar Horn, supre de la "Monto de Prieuré", ĉe kiu staras Locronan, ofertas belegan panoramon al la ebenaĵo de Porzay, al Ménez-Hom kaj al la tuta golfo de Douarnenez.
Du arbaraj masivoj proksimas al Locronan : la arbaro de Névet, vizitata antaŭlonge de sankta Ronan kaj de la reĝo Gradlon, situanta sur la teritorio de Juch kaj la arbaro de la Duko, situanta sur la teritorio de Quéménéven.
Etimologio kaj originoj
La loko de Locronan estis iama grava loko de la druida kulto, kiu situis en la arbaro de Névet (ĝi estis sanktejo ( nemeton), la sola ankoraŭ videbla en nia epoko). « La sanktejo de Locronan estas granda kvarangulo je 12-kma perimetro, kun 12 rimarkindaj punktoj, reprezentantaj la dek du monatojn de la kelta jaro, verŝajne markitajn per dek du menhiroj (anstataŭigitaj per 12 kalvarioj markantaj la 12 "haltejojn" de la granda Tromenio (pardonprocesio)). La sakrala funkcio de la sanktejo estis la surtera reprezento de la iro de la astroj en la ĉielo : ĝi prezentis en la spaco la dek du monatojn de la jaro kaj samtempe ĉiu monato estis dediĉita al diaĵo de la kelta panteono ». Aliaj keltaj tradicioj daŭras en Locronan, por ekzemplo tiu de la « pano de la mortintoj », la tago de Ĉiuj Sanktuloj aŭ tiu de la « arbo de Majo » la unuan de Majo.
Sankta Ronan poste starigis sian ermitejon (surloke de la nuna kapelo de Pénity, kontraŭ la suda parto de la preĝejo Sankta-Ronan), kio klarigas la kristanigon de la loko. La granda centra placo de Locronan troviĝas ĉe la kruciĝo de du romiaj vojoj. <!-- Le "camp des Salles" (le toponyme "des Salles" est une déformation du mot breton salou qui signifie "château"), situé à 500 mètres du bourg de Locronan, est un retranchement carolingien entouré de talus et de pierres. C'était probablement la résidence d'un personnage puissant, peut-être le roi Gradlon.
L'existence d'une église est attestée dès 1031 car à cette date le comte de Cornouaille Alain Canhiart fait don de l'église Saint-Ronan à l'abbaye Sainte-Croix de Quimperlé à la suite de sa victoire (réfugié dans la forêt de Német [Névet], il aurait imploré le secours de saint Ronan) remportée contre le duc Alain III de Bretagne et connue sous le nom de « bataille de Ronan » (« gueth Ronan »). Par la suite, les comtes de Cornouaille portèrent une grande dévotion à saint Ronan.