cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jokela
Ĝis la mezo de la 19-a jarcento loĝis nur malmultaj homoj en Jokola kaj ties ĉirkaŭaĵo. Nur post la estiĝo de la fervojo en la jaro 1862 kreskis la urbo. Pro la bonkvalita argilo trovebla kaj la fervojo malfermiĝis brikfabriko en 1874. Pro tiu industrio la loĝantaro de Jokela kreskis de 570 en 1920 al 1.617 en 1950.
La 21-an de aprilo 1996 okazis grava trajnakcidento en Jokala, kiu mortigis 4 homojn kaj vundis 75.
Dum la lerneja murdo la 7-an de novembro 2007 mortis 9 homoj.
Nivnice
Nivnice estas municipo en Ĉeĥio, en Regiono Zlín, en distrikto Uherské Hradiště, proksimume 5,5 km sude de Uherský Brod. Etnografie ĝi apartenas al parto Moravia Slovakio. Vivas ĉi tie. La municipo estas konsiderata kiel plej verŝajna naskoloko de Jan Amos Komenský.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1261.
Endre Bátosy
BÁTOSY Endre [ba'toŝi] estis hungara aktoro kaj teatrestro naskiĝinta en 1859 en Dés kaj mortinta la 7-a de oktobro 1942. Li estis la edzo de aktorino Fanni Polgár.
Biografio
Li estis fidebla ano de provincaj teatrotrupoj en operetoj, popoldramoj kaj dramoj. Li komencis sian karieron en 1884 ĉe Andor Sztupa. Inter 1890 kaj 1895 li estis teatrestro en Rimaszombat, Zenta, Rozsnyó. Lia lasta aktora dungo ligis lin al la trupo de Mihály Krasznay ĝis 1913.
(8508) 1991 CU1
(8508) 1991 CU1 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).
Volavec
Volavec estas vilaĝo en Ĉeĥio, sudokcidenta parto de municipo Radostná pod Kozákovem. Ĝi troviĝas proksimume 3 km sudokcidente de monto Kozákov. Estas ĉi tie registritaj 53 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Volavec estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 1,66 km².
1184 Geo
1184 Geo estas asteroido de la asteroida ĉefzono, malkovrita la de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de Geo, diino de la Tero en la helena mitologio.
(14653) 1998 YV11
(14653) 1998 YV11 estas marsrenkonta asteroido, malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
La, ĝi pasos je 0,08637 astronomia unuo (12,921 milionoj da km) de Marso.
NGC 7725
NGC 7725 (aliaj indikoj — MCG -1-60-18, IRAS23367-0448, PGC 72025) estas galaksio en konstelacio Akvisto.
Kantono Épinac
La kantono Épinac (france canton d'Épinac) estas franca kantono situanta en la departemento Saône-et-Loire kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi estas unu el la 11 kantonoj de la arondismento Autun. Ĝia ĉefurbo estas Épinac.
Komunumoj
Apartenas al la kantono Épinac la jenaj 11 francaj komunumoj :
Lestkov
Lestkov povas esti:
Reinhardtsdorf-Schöna
Reinhardtsdorf-Schöna estas komunumo troviĝanta en la sudo de Saksa Svislando, la germana parto de Elba Grejsmontaro maldekstre de la rivero Elbo en distanco de unu kilometro de ties bordo. Ĝi apartenas al la administra distrikto Saksa Svislando-Orienta Ercmontaro de la federacia lando Saksio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Historio
La vilaĝo Reinhardtsdorf ekestis kiel tipa arbarhuba vilaĝo. Dum la mezepoka eksetlado en 12-a kaj 13-a jarcentoj la novaj loĝantoj ricevis mallarĝajn striformajn parcelojn - la hubojn. Ili estis ankoraŭ arbarkovritaj. Pro tio oni parolis pri arbarhuboj, kiujn la setlantoj unue devis transformi je agro aŭ herbejo. Tamen la nura agrokultura laboro ne povis nutri la familiojn. Tial iom post iom aldoniĝis la tipaj profesioj de la regiono: arbarlaboristo, ŝiptrenisto kaj ŝtonrompisto.
Vidindaĵoj en la komunumo
En Waltersdorf troviĝas preĝejo en la stilo de la tiel nomata kamparana baroko kun multkoloraj bibliaj bildoj kaj alohava altaro el la jaro 1521.
Ĉirkaŭaĵo
Reinhardtsdorf-Schöna proponas sin kiel elirpunkto al la turismaj celoj:
Gaspard Musabyimana
Gaspard MUSABYIMANA (Nyamugali, Ruhengeri, 12-a de marto, 1955) estas Ruanda verkisto, kiu vivas nuntempe en Belgio.
Tamás Szalai (kajakisto)
Tamás Szalai [tamAŝ salai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szalai Tamás estis hungara kajakisto, eŭropa ĉampiono.
Tamás Szalai naskiĝis la en Budapeŝto.
Biografio
Tamás Szalai ekde 1998 estis kajakisto en ĉefurbaj sportkluboj. Li estis hungara ĉampiono sesfoje inter 2005-2015 individue aŭ teame. Inter 2005-2008 li havis signifajn rezultojn en internaciaj junularaj konkursoj. Li debutis inter la plenkreskuloj en 2008 kaj en 2010 li estis eŭropa ĉampiono duope en distanco 500 m.
Historio de eduko
Laŭ epokoj
Lernejoj ekzistis en Egiptujo dum la la Meza Imperio. Platono fondis la akademion en Ateno, nome la unua institucio de pli alta lernado en Eŭropo. La grandurbo Aleksandrio en Egiptujo, establita en 330 a.K., iĝis la posteulo al Ateno kiel intelekta lulilo de Antikva Grekio. Tie, la granda Biblioteko de Aleksandrio estis konstruita en la tria jarcento a.K. Eŭropaj civilizoj suferspertis kolapson de legopovo kaj ĝenerale kultura organizado post la falo de Romo en la jaro 476.
En Ĉinio, Konfuceo (de 551-479 a.K.), de la Stato de Lu, estis la plej influa antikva filozofo de la lando, kies instrua perspektivo daŭre influas la sociojn de Ĉinio kaj najbaroj kiel Koreio, Japanio kaj Vjetnamio. Konfuceo kolektis disĉiplojn kaj serĉis vane reganton kiu adoptus liajn idealojn definitive por administrado, sed liaj Analektoj estis surpaperigitaj fare de anoj kaj daŭre influis edukon en Orientazio en la moderna epoko.
Post la Falo de Romo, la Romkatolika Eklezio iĝis la sola protektanto de klera studentaro en Okcidenteŭropo. La eklezio establis katedralajn lernejojn en la komenco de la Mezepoko kiel centroj de progresa eduko. Kelkaj el tiuj establaĵoj finfine evoluis en mezepokajn universitatojn kaj antaŭaĵojn de multaj el la modernaj universitatoj de Eŭropo. Dum la Alta Mezepoko, la Katedralo de Chartres funkciigis la faman kaj influan Lernejon de Chartres. La mezepokaj universitatoj de okcidenta kristanaro estis bone integritaj laŭlarĝe de la tuta Okcidenteŭropo, apogante liberecon de esplorado, kaj produktante bonegan gamon da bonaj akademiuloj kaj fizikistoj, inkluzive de Tomaso de Akvino de la Universitato de Napolo, Roberto Grossatesta de la Universitato de Oksfordo, nome komenca interpretanto de sistema metodo de scienca eksperimentado, kaj sankta Alberto la Granda, nome pioniro de biologia kampesplorado. Fondita en 1088, la Universitato de Bolonjo estas konsiderita la unua, kaj la plej antikva kontinue operacianta universitato.
Aliloke dum la Mezepoko, islama scienco kaj matematiko prosperis sub la islama kalifujo kiu estis establita trans la Proksima Oriento, etendiĝante de la Ibera Duoninsulo en la okcidento ĝis la Induso en la oriento kaj ĝis la Almoravida dinastio kaj Imperio Malio en la sudo.
La Renesanco en Eŭropo enkondukita en novan epokon de scienca kaj intelekta esplorado kaj aprezon de malnovgrekaj kaj romiaj civilizoj. Ĉirkaŭ 1450, Johannes Gutenberg evoluigis presilon, kio permesis al verkoj de literaturo disvastiĝi pli rapide. La eŭropa Aĝo de Imperioj vidis ke eŭropaj ideoj de eduko en filozofio, religio, arto kaj sciencoj disvastiĝis ĉie sur la globo. Misiistoj kaj akademiuloj ankaŭ alportis reen novajn ideojn de aliaj civilizoj - kiel ĉe la jezuitaj misioj en Ĉinujo kiuj ludis signifan rolon en la disvastigado de scio, scienco, kaj kulturo inter Ĉinio kaj Eŭropo, tradukante verkojn de Eŭropo kiel la Elementoj de Eŭklido por ĉinaj akademiuloj kaj la pensoj de Konfuceo por eŭropaj spektantaroj. La Klerismo vidis la aperon de pli sekulara instrua perspektivo en Eŭropo.
Maciel Monteiro (1780-1847)
Tomás Antônio MACIEL MONTEIRO (1780-1847) (* Pernambuko, en la 1780 - Recife, en la 22-a de novembro 1847) estis brazila politikisto kaj juĝisto. Li estis deputito kaj pli malfrue vico-guberniestro de Pernambuko el 1839 ĝis 1840, kaj Ministro de la Brazila Plejalta Juĝejo en 1842. Li estis proklamita Barono de Itamarakao laŭdekrete en la 11-a de septembro 1843 kaj laŭ imperia ĉarto en la 22-a de novembro de tiu jaro.
Biografio
Li estis filo de Antônio Francisco Monteiro kaj de D. Joana Ferreira Maciel Gondim. Li diplomiĝis pri Kanonikado en la Universitato de Koimbro, kie li enmatrikuliĝis en 1804, kaj diplomiĝis en 1809.
Revenante al Brazilo, li studis en la Fakultato pri Juro de Recife, kie li edziĝis al Ana Augusta Tavares Osório Maciel da Costa, filino de João Severiano Maciel da Costa (1769-1833), Markizo de Queluz.
Listo de nederlandaj municipoj
Ĉi tiu paĝo enhavas liston de la 352 nederlandaj municipoj, laŭ la stato de la. Krome estas listigitaj 3 publikaj korpoj, kiuj grandparte estas regataj en simila maniero kaj kiuj estas klasitaj kiel specialaj municipoj.
Reformo
La kvanto da municipoj en Nederlando ŝanĝiĝas preskaŭ ĉiujare pro municipaj reformoj. Ĝenerale temas pri malpliigo. En 1900 estis 1121 municipoj, en 1950 estis 1015 municipoj kaj en 2000 la kvanto da municipoj iĝis 537.
Maciel Monteiro (1780-1847)
Biografio
En la 16-a de decembro 1842, li estis nomumita Ministro pri la Plejalta Juĝejo de Justico, en vakanta posteno kaŭze de la morto de Francisco Carneiro de Campos. Li enoficiĝis en la 4-a de aprilo 1843 kaj retiriĝis laŭdekrete de la 20-a de februaro 1847.
Lago de Wohlen
La Lago de Wohlen estas baraĵlago en Svislando, kiu situas nordokcdente de la urbo Berno. Akvon ĝi ricevas precipe pro la rivero Aro, kiu trafluas ĝin. La altecodiferencon ĉe la baraĵo oni uzas por produkto de elektro. La lago havas areon de 3.65 km² kaj maksimuman profundecon de 20 metroj. Ĝi plejgrandparte tre mallarĝas (plej granda larĝo ĉirkaŭ 700 m, longeco ĉirkaŭ 8 km), tial ke ĝi pli similas al larĝa rivero ol al lago.
Luŝan
Luŝan (en simpligita ĉina skribo 庐山, tradici-karaktre 廬山) estas montgrupo en sudorienta Ĉinio. Ĝi situas en la provinco Ĝjangŝio (Jianĝi), en samnoma nacia parko, kiu en 1996 aldoniĝis al la listo de la Monda kulturheredaĵo de Unesko. La parko estas grava turisma vidindaĵo. En montgrupo kovras areon proksimume 25 km longan kaj 10 km larĝan, norde apudata de la urbo Ĝiuĝiang kaj rivero Jangzio, sude de la urbo Nanĉang, kaj oriente de lago Pojang. La montgrupo Luŝan konsistas el centoj da krutaj pintoj, el kiuj la plej alta estas Dahanjang, kaj altas 1 474 metrojn super la marnivelo.
Hui-juan fondis la Budhismon de la Pura Lando sur la nordokcidenta deklivo de Luŝan ĉ. la jaro 402. Tio estas unu el la plej gravaj branĉoj de Mahajano en Ĉinio kaj precipe Japanio. La templo Donglin konstruita de Hui-juan en 386 ankoraŭ staras tie.
Inter la vidindaĵoj ĉe Luŝan estas botanika ĝardeno kun dekmiloj da plantaj specioj.
Malsupre de la pintaro Kvin Maljunuloj (五老峰) situas la Akademio de la Groto de la Blanka Cervo (白鹿洞书院). Nomita pro tio ke la poeto Li Bo paŝtis blankajn cervojn tie, ĝi estas unu el la plej malnovaj altlernejoj de antikva Ĉinio. Okcidente situas la Flora Pado, kiu inspiris la poeton Bai Juyi de la dinastio Tang.
Inter Jangzio kaj lago Pojang troviĝas la lagoj Tianĉi (Granda kaj Malgranda), la valo Ĝingŝiu, la lago Lulin. Ĉe la norda bordo de lago Lulin estas la Muzeo Luŝan, kun argilaĵoj kaj bronzaĵoj el diversaj epokoj de antikva Ĉinio, kaligrafiaĵoj, kaj pentraĵojn el la dinastioj Ming kaj Qing.
Áron Kiss
Áron Kiss [kiŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kiss Áron estis hungara pastro, kalvinana episkopo. Lia nobela antaŭnomo estis hegymegi.
Áron Kiss naskiĝis la  1815 en Kisnamény. Li mortis la 1908 en Debrecen.
Biografio
Áron Kiss frekventis altlernejon en Sárospatak. Post lernado en 1839 li komencis instrui enSzatmárnémeti. Ekde 1843. li estis pastro en Porcsalma. Post 3 jaroj li estis elektita juĝisto. Li partoprenis en Hungara revolucio de 1848, li precipe redaktis jurajn dokumentojn. Baldaŭe li strebis multe pri la pli bona edukado. En 1892 li estis elektita episkopo, samtempe pastro en Debrecen.
Memorigiloj
• skulptaĵoj en Porcsalma kaj Debrecen
Chotěnov
Municipo Chotěnov situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Svitavy, 15 km okcidente de urbo Litomyšl. La municipo najbaras kun regiono Toulovcovy maštale. Vivas ĉi tie.
Historio
La nuna vilaĝo konsistas el du origine memstaraj vilaĝoj - Chotěnov kaj pli malnova Olšany. Oni povas supozi, ke potenca Slavník, sinjoro super ĉi tiu regiono, estis patro de la episkopo Sankta Adalberto, kiu dediĉis en la jaro 993 al Břevnov-monaĥejo doganon el vojo iranta trans Volšany. Skribe Olšany estas unue menciata en la jaro 1167, kiam Vyšehrad-preposto Hroznata donacis ĝin al premonstrata monaĥejo en Litomyšl. Pli malfrue la vilaĝo apartenis al la sinjorejo Nové Hrady.
Historia evoluo de regiono Nové Hrady estis influata per traceoj de mezepokaj komercaj kaj armeaj vojoj. Relative frua fondo de Olšany okazis pro kruciĝo de gravaj vojoj inter Polička kaj Vysoké Mýto kaj inter Litomyšl kaj Nové Hrady. Mezepoka komerca vojo Vojštice, poste Voštice inter Bohemio kaj Moravio gvidis trans montetoj kaj estis pli sekura ol vojo tra vastaj arbaroj. Eble pro tradicio en Olšany ankaŭ nun estas bela gastejo kun bona refreŝigado.
Chotěnov estis fondita en la duono de 14-a jarcento el tiama korto de senjoro Chotěn, de kies nomo estis derivita nomo de la vilaĝo. Tiam ĝi apartenis al vilaĝestrejo en Vidlatá Seč. Unue la vilaĝo estas rememorata en akto de episkopo el Vroclavo nomata Přeclav el Pogorella el la jaro 1347, per kiu li faris havaĵan kompenson inter episkopo el Litomyšl kaj episkopa kanonikaro. La vilaĝo tiam iĝis havaĵo de la episkopo. En la jaro 1547 Chotěnov estas nomata parto de kastela havaĵo.
Vidindaĵoj
En la vilaĝa katastra distrikto troviĝas protektata teritorio sub monteto Golgota kaj lageto en arbaroj Na Lhotkách. En Chotěnov troviĝas kapelo de la Plej Sankta Triunuo kaj en Olšany kapelo konsekrita al Sankta Maria Ĉielenirinta. Ambaŭ kapeloj devenas el la jaro 1890.
Miklós Bándy
BÁNDY Miklós [ba:ndi], plumnomo Nicolas Baudy (naskiĝis la 26-an de septembro 1904 en Marosvásárhely, mortis la 26-an de septembro 1971 en Parizo) estis hungara-franca verkisto, ĵurnalisto.
Biografio
Bándy Miklós studis en Vieno kaj Berlino. Kiel ĵurnalisto li laboris inter 1922 kaj 1929 en Berlino kaj Parizo. En 1930 kiel ano de germana komunista partio li estis kunlaboranto de ĝvidanta partifunkciulo Willi Münzenberg. En 1934–36 li estis raportisto de Pester Lloyd de Budapeŝto kaj raportisto el Moskvo de francaj gazetoj, kunlaboranto de soveta revuo Izvestija. Sub influo de spektaklaj procesoj li eksrilatiĝis kun komunismo kaj li loksidiĝis en Parizo. Li partoprenis en la franca kontraŭstara movado. Li estis fondintano en 1949 kaj ĝis 1961 ĉefredaktoro de juda revuo Evidence. Li publikis hungarlingve en Irodalmi Újság tiam aperinta en Parizo..
Namibo
La dezerto estiĝis antaŭ 80 milionoj da jaroj kaj tiel ĝi estas la plej aĝa dezerto de la mondo. La taga temperaturo varias de taga 50 °C ĝis nokta 0 °C, la precipitaĵo ofte forestas dum jaroj, tiel nur kelkaj endemiaj plantoj evoluis tie, plej konata el inter ili estas la velviĉio.
La marbordon ĉe la Namibo alportas la Benguela-marfluo de la Antarkto malvarman akvon, kiu kaŭzas nebulon en la fruaj matenhoroj dum 200 tagoj en la borda regiono. Tiu nebulo donas la precipan akvofonton por la bestoj kaj plantoj de la dezerto.
Plantoj de la dezerto estas la velviĉio (detale tie), Naras-arbusto en la pli malsekaj partoj. Bestoj de la dezerto estas la Namiba sabla geko, la namiba vipero, namiba dezerta skarabo, la oriks-antilopo
En la dezerto funkcias la esplora stacio Gobabeb.
Andor Kolozsvári
KOLOZSVÁRI Andor (pr. koloĵva:ri andor) estis hungara scenarlibretisto, grafikisto naskita en Koloĵvaro la 6-an de decembro 1900 kaj mortinta en Budapeŝto la 1-an de oktobro 1982.
Ferdinand Gregorovius
Ferdinand GREGOROVIUS (n. la 19-an de januaro 1821 - m. la 1-an de majo 1891) estis germana historiisto, kiu fakuliĝis pri la mezepoka historio de Romo. Li plej famiĝis pro sia verko Wanderjahre in Italien, vojaĝraporto de siaj ekskursadoj tra Italio en la 1850-aj jaroj, sed ankaŭ pro sia ampleksa Die Geschichte der Stadt Rom im Mittelalter ("Historio de Romo en Mezepoko"), kiu fariĝis klasika referenco pri mezepoka kaj frurenesanca historio. Li ankaŭ publikigis biografiojn de la papo Aleksandro la 6-a kaj de Lucrezia Borgia, kaj cetere verkis pri bizanca historio kaj mezepoka Ateno. Gregorovius estis protestanto, kiu laŭ John Hardon estis "akra malamiko de papoj".
Andor Kolozsvári
Biografio
Andor Kolozsvári unue lernis belarton en Belarta Altlernejo de Budapeŝto, poste li iĝis desegnisto ĉe la gazeto Képes Világ en 1918. Li estis afiŝisto kaj pentristo. De 1923 li studis en la artakdemio de Munkeno, kie li projektis afiŝojn por teatroj kaj filmoj, poste li iĝis kunlaboranto de filmista grupo de Géza Bolváry. Post sia reveno en 1926 al Hungario li laboris kiel grafikisto. Li gajnis premiojn en Berlino (1925) kaj Parizo (1928) en afiŝkonkursoj. De 1936 li verkis scenarlibretojn. Laŭ siaj propraj informoj li estis aŭtoro de 75 filmoj. Post 1945 li estis dramaturgiisto de Magyar Film Rt. (MAFIRT), de 1950 de Honvédfilm.
Ferdinand Gregorovius
Gregorovius naskiĝis en Nidzica, en Orienta Prusio, kaj studadis en la Universitato de Königsberg. Post multaj jaroj kiel instruisto, Gregorovius enloĝiĝis en Italion en 1852, restadante en tiu lando dum pli ol dudek jaroj. Li fariĝis la unua honora civitano de Romo, kaj fine revenis al Germanio, kie li mortis en Munkeno.
Avtandil Abuladze
Avtandil ABULADZE (ავთანდილ აბულაძე; naskiĝis en 1958, mortis en septembro 2005) estis kartvela esperantisto, matematikisto kaj lingvisto. Li loĝis en la ĉefurbo de Kartvelio, Tbiliso.
Galapaga mokbirdo
La Galapaga mokbirdo (Nesomimus parvulus) estas specio de birdo de la familio de Mimedoj kiu troviĝas kiel endemia en la Galapagoj, Ekvadoro.
Avtandil Abuladze
Abuladze lernis Esperanton en 1978. Li estis la aŭtoro de la Monda Faktolibro (MFL). Li partoprenis en la Vikipedio en la lingvoj Esperanto kaj la kartvela. Fakte, la Kartvellingva Vikipedio estas lia iniciato. Post lia morto en la supro de la ĉefa paĝo de kartvela Vikipedio estis aranĝita morna mesaĝo (vidu bildon dekstre).
Galapaga mokbirdo
Aspekto
La Galapaga mokbirdo estas facile videbla en Galapagoj pro siaj facile rekoneblaj karakteroj, nome plumoj striecaj brune kaj ĉefe grize, longa vosto kaj malgranda grando, krom nigra, angula beko. Tiu birdo havas pli malhelan koloron ol la aliaj mokbirdoj de la insularo por kamufli sin sur la korala sablo de la insuloj kie ili ĉefe loĝas.
Tiu specio kunhavas aspekton kun la Kapuĉa mokbirdo, kiu estas ne tiom malhela, sed pli granda, tio estas la krono estas tre griza kaj la hela superokula strio kiu aperas en aliaj membroj de la familio ne estas tiom markata, dum la nigrega traokula strio estas tre markata kaj ampleksas suben kiel vizaĝa nigrega zono kio kompletas la malhelan kapon de kie devenas la nomo de la specio Kapuĉa mokbirdo, kiu same povus taŭgi por la Galapaga mokbirdo, kiu ricevas sian nomon Galapaga mokbirdo, ĉar estis la unua studata de fakuloj en la insularo, krom ke ĝi ĉeestas la tutan insularon dum la Kapuĉa mokbirdo nur unu insulon.
Kutimaro
Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbaroj kaj subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbustejoj. Kiel ĉe aliaj mokbirdoj, ili estas ĉiomanĝantaj, sed ĝi estas pli predanta ol la rilataj specioj de Sudameriko. Ili predas etajn lafolacertojn, insektojn, centipedojn, kadavraĵon, ovojn de marbirdoj kaj junajn fringojn. Ili povas manĝi ankaŭ ĉiun ajn manĝaĵon abandonitajn de vizitantoj de la insuloj. Ili havas tre klaran alvokon kiu foje varias, sed malkiel ĉe aliaj mokbirdoj, Galapaga mokbirdoj ne estas imitemaj. Kvankam ili ja povas flugi,oni vidas ilin plie kurantajn ol flugantaj kio komparigas ilin al kurbirdoj.
La Galapaga mokbirdo luktas kontraŭ aliaj birdoj ĉar estas agresema birdo, kaj oni scias ke ili venas ĉe homoj tute sentimaj. Ili estas unikaj pro tio, ke post la idonasko, junuloj helpas en idozorgado. Alia unika vivmaniero estas ke dum vivado en komunumoj, la plej aĝa masklo respondecas pri havigo de manĝo kaj junulzorgado. Ĉu li estas la patro aŭ ne, tio ne gravas, kaj fakuloj nomas lin kiel la masklo alfa de la grupo.
Tiuj birdoj konstruas siajn nestojn en arboj kaj kaktoj. Ĉirkaŭ 2 au 3 inoj en ĉiu grupo reproduktiĝas samtempe, sed povas esti pliaj en grupoj de 2 al 24. La maskloj de la grupo kiuj ne estas reproduktantaj estas “helpantoj” kaj helpas la reproduktantajn inojn, sed la inoj kiuj ne estas reproduktantaj, apenaŭ helpas. Tiu helpado montras la influon de parenceco.
Historio
La Galapaga mokbirdo descendas el la ekvadora Longvosta mokbirdo. Estas aliaj tri specioj de mokbirdoj kiuj troviĝas en la Galapagoj, sed la Galapaga mokbirdo estas la unua kiu estis trovata dum la vevturado de Darwin al la insuloj en 1835. Ili havis pli grandan influon ol ĉiu ajn besto super la evoluteorio de Darwin, kiam li alvenis tien, ĉar ĝi estis la unua specio ĉe kiu Darwin notis distingajn diferencojn inter similaj specioj, kiam li trarigardis de insulo al insulo. Tiu estas kiu disvolvigis pliajn speciojn. La Galapaga mokbirdo estas la ununura vidata ĉe la insularo pli ol iu ajn alia mokbirdo. Ili estas vidataj en la insuloj de Santa Cruz, Santiago, Isabela, Fernandina, Santa Fe kaj Genovesa, sed oni supozas, ke ĝi originiĝis en San Cristobal. Kvankam ili similaspektas en la insuloj de San Cristobal kaj Isabela, ili aspektas diferencaj en Floreana kaj Santiago.
Adaptiĝo al la klimato
Pro la klimato kie la Galapaga mokbirdo vivas, ties socia organizado estas tre diferenca de aliaj birdoj. La strukturo de pariĝado dependas de kiu sekso pliabundas. Kiam estas pli da maskloj ol da inoj, ĝi estas monogamaj, kaj kiam estas pli da inoj ol da maskloj, ĝi estas poligina. Nestokunigado oftas dum la poliginaj epokoj. Ties reproduktaj sezonoj dependas de la jarepokoj. Dum la alveno de El Nino, ili ege reproduktiĝas, kaj dum la sekaj epokoj, ili neniom reproduktiĝas. Kvankam la reproduktado okazas samtempe kun El Nino, tiu kaŭzas ankaŭ multan mortigon de mokbirdoj pro la kvanto de pluvo. Tiu veterŝanĝo estas la ĉefa kialo de la ŝanĝoj en populacio.
Blua mokbirdo
La Blua mokbirdo (Melanotis caerulescens) estas specio de birdo de la familio de Mimedoj kiu troviĝas kiel endemia en Meksiko, sed ĝi estis iam kiel vaganto en suda Usono. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj sekaj arbaroj, subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de montaro, kaj tre degraditaj eksarbaroj.
La Blua mokbirdo estas uniforme blua en dorso, vosto, flugiloj, kapo kaj ventro. Tiu koloro estas rezulto de plumostrukturo pli ol de pigmento, kaj pro tio ili povas aspekti grizaj en ombro. Ĉiukaze la blua koloro estas ĉefa karaktero de la specio, de kie devenas la nomo kaj en Esperanto kaj en la latina scienca nomo kie caerulescens signifas “blua” aŭ pli precize “ĉielblua”. Ĝi havas nigran "maskon" ĉirkaŭ la ruĝecabrunaj okuloj. Gix havas tre longan, iom graditan voston kaj malhelbluajn striojn en la brusto. La beko estas longa, maldika kaj iom kurba, kaj la gamboj kaj piedoj estas nigraj.
Auxerre
Auxerre (prononcu «oser» ([o'sɛːʁ]; latine: Autissiodorum aŭ Autessiodorum) estas mezgranda franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi estas la prefektejo de la departemento.
La loĝantojn de Auxerre oni nomigas Auxerrois ([oserŭa]). La urbo havas proksimume 35 000 loĝantojn, sed la tuta urba areo havas pli ol 68 000.
La komunumo kunfandiĝis kun Auxerre en 1972.
Geografio
Auxerre situas sur la du bordoj de la rivero Yonne.
Klimato
La klimato estas mezvarma, kvankam fridegaj aŭ varmegaj tagoj povas okazi. La averaĝa ĉiujara pluvokvanto sumiĝas je 657 mm. La averaĝa ĉiujara sunumado estas 1757 horoj. La averaĝa ĉiujara temperaturo estas 10,8 °C.
Kapsiketo
Oni multe uzas kapsiketojn en la meksika kaj sud-usona kuirarto, ekzemple en la tutmonde famiĝinta plado kapsiketa viandaĵo. Ĝi ankaŭ estas uzata multe en sud-aziaj kaj sud-orient-aziaj landoj, kiel Barato, Tajujo kaj Indonezio.
Auxerre
Historio
Sankta Patriko iĝis tie episkopo kaj elektis sian nomon Patricius.
Sankta Amatoro de Auxerre estis episkopo de Auxerre (latine Autissiodorum) en Burgundio de 388 ĝis sia morto la 1-an de majo 418.
Kapsiketo
Oni uzas kapsiketojn por fari kapsiketan saŭcon kaj akran paprikon.
Auxerre
Akvovojoj
En Auxerre komenciĝas la Canal du Nivernais, kanalo kiu ligas la riveron Yonne kun la rivero Luaro (Loire). Kelkaj kilometroj norde estas la eliro de la Burgonja Kanalo (Canal de Bourgogne), kiu iras de Diĵono (Dijon) al la riveroj Saône kaj Rhône kaj ligas la regionon kun la mediteranea maro.
La Canal du Nivernais atingas la riveron Saône en Chalon-sur-Saône ankaŭ per la Flanka Kanalo de la Luaro (Canal latéral à la Loire).
La kanaloj ne plu estas uzataj por komercaj celoj. Ili iĝis ŝatata regiono por turismaj boatoj.
Curtici
Loĝantaro
En 1910 Kürtös havis 8 298 loĝantojn (rumanoj, hungaroj, germanoj) kaj en 1992 8 146 (95 % rumanoj).
Historio
Ĝia unua skriba mencio estas en 1519. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario, (Arad vármegye).
Komunumoj pri Kürt en Hungara reĝlando
Kürt apartenas al la 7 hungaraj gentoj.
Tiel
[[Media:Nl-Tiel.ogg|Tiel]] estas hansourbo kaj municipo en la nederlanda provinco Gelderland. Laŭ la stato de en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj (de kiu 2,17 km² estas akvo), kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
La teritorio havas komunan limon kun. La vilaĝo Tiel havas ĉirkaŭ 29 000 loĝantojn.
La maskoto de la urbo estas Flipje, la fruktulo (la komiksfiguro de la antaŭa loka marmeladofabriko De Betuwe). De Flipje staras statuo en la urbo.
Lago Saint-Pierre
Lago Saint Pierre (Lac Saint-Pierre, lago Sankta Petro) estas lago en Kebekio, Kanado, elfluanta el la Sankt-Laŭrenca rivero inter Sorel-Tracy kaj Trois-Rivières. Ĝi estas malsupre, kaj nordoriente, de Montrealo; kaj supre, kaj sudokcidente de, Kebekurbo. La fino de la lago limas kun la komenco de la estuaro de la rivero Sankt-Laŭrenco.
Tiu lago estas 32 km longa (sen kalkuli Sorel-Insulojn) kaj 14 km larĝa, estas parto de la Marvojo Sankt-Laŭrenco. Inklude sian lagobordon, insulojn, kaj humidejojn, la lago estas natura rezervejo. La akvejo mem estas agnoskita kiel Ramsar-loko kaj Biosfera Rezervejo, pro la ekzisto de multaj marĉoj kaj malsekejoj kiuj estas ofte vizitataj de akvobirdoj. Distra aktiveco en la rivero (kiel fiŝkaptado, boatado, navigado, naĝado, akvoskiado, natur-observado) estas aktiva ĉefe somere. Sporta fiŝkaptado estas partikulare populara, inklude glacie fiŝkaptado, speciale en la granda golfeto de Pointe-du-Lac, kvartalo de la urbo Trois-Rivières (Kebekio).
Distrikto Südwestpfalz
La distrikto Südwestpfalz (sudokcidenta Palatinato) situas en la sudo de la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. Ĝia administra sidejo estas la urbo Pirmasens.
Lago Saint-Pierre
Ĉirkaŭ la lago Saint-Pierre, estas disponeblaj kelkaj distraj servoj, kiel marhavenetoj, hotelservoj, restoracioj, elŝipejoj, benzienjoj kaj krozŝipejoj.
46.20417°N, -72.83222°W
Kamparanaj Batalionoj
Kamparanaj Batalionoj (pole: Bataliony Chłopskie) – konspira armita organizaĵo de la pola popola rezisto nombranta ĉ. 170 milojn da homoj. Aganta en la dua mondmilito sur la teritorio de Ĝenerala Gubernio kaj Wielkopolska cele de protekto de polaj vilaĝoj antaŭ germana teroro kaj ekonomia ekspluatado. Post Pola Enlanda Armeo ĝi estis la plej granda pola subtera armita forto posedanta ĉ. 300 specialajn taĉmentojn, kiuj okupiĝis pri sabotado kaj batalagoj, kaj ties perdoj (ĝis malfondo marte 1945) egalis al ĉ. 7000 soldatoj.
El la agado
1940
17.08. Oni senarmigis 4 soldatojn de Wehrmacht rabantaj nutraĵon en distrikto Siedlecki akirante 2 fusilojn, 25 grenadojn, municion
1941
1942
1943
1944
Memorigo
La bataloj estis memorigitaj sur la Tombo de Nekonata Soldato en Varsovio.
Bibliografio
Bataliony Chłopskie
Aralo
Aralo (Arala maro, Arala lago aŭ Aral-lago) (Aral tenizi, Orol dengizi, Аральское море) estis senelflua sala lago en Azio, kiu kuŝas en baseno de basebeno de Turan. Ĝi apartenas duone al Uzbekio kaj Kazaĥio.
El la jaro 1852 ekzistas sciigoj pri riĉeco de ĉirkaŭlaga areo je karpoj, vulpoj, antilopoj, siluroj, acipenseroj, pelikanoj, mevoj, erinacoj kaj tigroj.
Malaltiĝo de la nivelo
La ĉefaj alfluantaj riveroj estas Amudarjo kaj Sirdarjo. Ĉar oni elprenis el tiuj riveroj ekde la erao de Stalin (komenco de la intensa kultivado de kotonujo en Uzbekio kaj Kazaĥio) multan akvon por irigacio, malaltiĝis daŭre la akvonivelo, tiel ke Aralo eble baldaŭ ĉesos ekzisti.
Ekde 1960 ĝis hodiaŭ la akvonivelo malaltiĝis je 23 metroj. La surfaco de la lago reduktiĝis dumtempe je 60%, la akvovolumeno je 80%. Dum la fruaj 1960-aj jaroj, kun areo de ĉirkaŭ 68.000 km², la lago estis la 4-a plej granda lago de la mondo. Ĝi nun konsistas el du partoj: la suda Granda Aralo kaj la norda Malgranda Aralo. En 1990 la granda Aralo havis surfacon de ĉirkaŭ 33.000 km², la malgranda nur ĉirkaŭ 3.000 km².
Ekde 2002 la insulo Vozroĵdenija en la Arala lago iĝis duoninsulo. Oni antaŭvidas la dividiĝon de la Granda Arala Lago de 2006 ĝis 2008 al okcidenta, profunda, parto kaj orienta, malprofunda, parto. Oni prognozis ankaŭ la dispartiĝon de la Malgranda Arala Lago al pli malgrandaj lagetoj, sed la destinon de tiu lago povas ŝanĝi lastatempa aktiveco de Kazaĥio (vd. sube). La urboj Aralo (pli frue ruse Aralsk) ĉe la norda kaj Mujnak ĉe la suda bordo, kiuj en 1960 situis ĉeborde, situis en (2003) jam 100 km for de la iama bordlinio.
La forkonduko de la granda akvokvanto, kiu okazis ekz. el la rivero Amudarjo tra la Karakum-kanalo, altigis okulfrape la akvonivelon de la sude situanta Sarikamiŝ-lago kaj la okcidente situanta Kaspia Maro. La forta agrikultura foruzado de la alflua rivera akvo kaj la ŝrumpo de la ne-deflua sala lago kondukis en la lastaj 30 jaroj al la kreskanta saliĝo de Aralo. Sur la satelita foto, sud-okcidente de la lago, oni povas vidi blankan regionon, kovrata per tien blovita salo, kiu kolektiĝis ĉe la dunoj. La pli frue oriente de la lago komenciĝanta dezerto Kizilkumo etendiĝis ĝis al la lago kaj la tre saloriĉaj dunoj de la okcidenta bordo ĝis en la lagon. La dezerto antaŭeniras daŭre suden de la lago al la produktemaj, agrikulture valoraj areoj.
Ekologiaj postsekvoj de la sekiĝo
Samtempe altiĝis la enhavo de salo je 2,6% (oni mezuris eĉ jam 4,5%), kio rezultigis kompletan pereon de fiŝoj el la lago. La iamaj havenurboj kaj albordolokoj nun situas meze en la dezerto, pli ol 100 km de la iama bordolinio. Post la retiriĝo de la akvo restis nur sal- kaj polvodezerto, kiu estas tre danĝera por la sano pro la jardekaj alŝutoj de kemiaj sterkoj, herbicidoj, pesticidoj kaj aliaj damaĝaj materialoj. Oni uzis por la defoliigo de kotonujaj kulturoj pro la maŝina rikolto la efikanton Agent Orange, toksaĵon, kiun la Usona armeo jam uzis en la Vjetnama milito. Agent Orange estis uzata en la tuta Arala baseno direkte super la kotonplukantoj, kiuj havis nur kelkajn sekundojn por sin sekurigi en kovrita loko.
Multaj loĝantoj de la ĉirkaŭo suferas je diversaj kronikaj malsanoj. Ankaŭ la mortemo de infanoj estas tre alta. Oni kalkulas, ke ĉirkaŭ 25% de la loĝantaro en la kotonkulturaj areoj estas mense neprogresinta. La homoj malsaniĝas je ezofaga kancero (80% el la kanceraj malsanoj), kiu estas la unua paŝo al pli danĝeraj kanceroj.
Restariga agado en la regiono
La en la lago situanta insulo Vozroĵdenija (ruse de Renaskiĝo) servis por la sovetia armeo ekde 1936 ĝis 1991 kiel testejo de biologiaj armiloj. Interalie oni eksperimentis tie per antrakso (Bacillus anthracis), pesto (Yersinia pestis) kaj tularemio (Francisella tularensis). La oficiroj de Uzbekio kaj NATO timas, ke la teroristoj tie povas trovi materialon por biologiaj armiloj. Alia risko estas, ke ratoj kaj aliaj malgrandaj animaloj, antaŭe loĝintaj en insulo, ja povas nun transporti trans la iama lagofundo peston (aŭ simile danĝeran malsanon) al loĝataj partoj de Uzbekio. Dum kelkaj jaroj okazis komuna agado de la du ŝtatoj pri konservado kaj utiligado de la restintaj materialoj. Tiu agado tamen ricevis fortan kritikon de mediprotektadaj rondoj kiel ne sufiĉa.
Siavice la registaro de Kazaĥio ekde la jaro 2003, per la finacado de la Monda Banko, konstruis digon, kiu plene disigas la Malgrandan Aralon disde la Granda. Oni esperis, ke per la digo la Malgranda Aralo, kiun enfluas Sirdarjo, povos "resaniĝi". Laŭ pritaksoj, jam post kvar jaroj la akvonivelo leviĝos je 12 metroj, 800 km² de la iama lagofundo denove kovriĝis per akvo kaj la saleco-nivelo atingis la antaŭkatastrofajn valorojn. Fiŝoj de nove troveblas sufiĉe nombraj permesi profiteblan fiŝkaptadon.
4327 Rieso
4327 Rieso estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomino Carolyn S. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la Nerdlingena Rieso, alfrapa kratero en suda Germanio.
Teologiaj virtoj
La teologiaj virtoj, laŭ la kristana kredo, estas tiuj virtoj, kiuj rekte rilatas al Dio (Biblio, 1 Kor. 13,13). Ili ebligas la partoprenon de homoj al la ideo de Dio (2 P 1,4), kaj estas rigardeblaj kiel la konsekvencoj de graco.
La teologiaj virtoj aranĝas homojn tiel, ke ili pli bone akceptas sian rilaton kun Dio. La tri teologiaj virtoj estas la jenaj :
Tiu grupo devenas de fama fragmento de la Unua Epistolo de Sankta Paŭlo al la Korintanoj (I Kor. 13, 13) : "Nun do restas la tri jenaj, fido ("pistis"), espero ("helpis") kaj amo (aŭ karitato, "agapè"), sed amo estas la plej granda".
Viola Tami
Ekde la aĝo de 15 jaroj Viola komencis labori en privata televido Tele Züri kaj Tele 24 en la junulara elsendo  VideoGang. Ekde 1999 Viola kantis kun artista nomo Tamy. La disko   High on Your Love havis en oktobro  2000 la lokon   63 de svisa listo. .
Viola estis tre konata en Svisujo en la filma rolo de Lotta Waser de svisa televida serio  Lüthi kaj Blanc, en jaroj 1999–2007. Viola kantis ankaŭ kun Martin Schenkel en jaro 1999 la titolan kanton de la televida serio  Lüthi kaj Blanc, Wenn immer.
Ekde la jaro 2004 Viola laboris en aliaj privataj radiaj kaj televidaj firmajoj.
Le Tout Nouveau Testament
Le Tout Nouveau Testament estas filmo kunproduktita el Belgio, Luksemburgio kaj Francio, reĝisorita de Jaco Van Dormael, kunverkita kun Thomas Gunzig kaj publikigita en 2015, en kiuj stelulis Pili Groyne, Benoît Poelvoorde, Yolande Moreau, François Damiens kaj Catherine Deneuve en la ĉefaj roloj.
La filmo ricevis kelkajn premiojn en kinfestivaloj.
Dum Dio pasigas sian tempon farante la vivon de la homoj infera, Ea, lia filino, deziras puni sian patron pro lia malbona konduto. Por liberigi la homaron el la timo al la morto, ŝi sendas per SMS la daton de la morto de ĉiu persono kaj blokas la komputilon de Dio, kiun li uzis por manipuli la mortontojn. Laŭ la konsiloj de sia frato J.-C. (Jesuo Kristo), ŝi eliras al serĉado de ses novaj apostoloj por verki «Plej Novan Testamenton».
Mantoo
Mantoo (greke Μαντώ, latine Manto) estas en la helena mitologio filino de teba profeto Tirezio. Ŝi mem ankaŭ fariĝis fame konata profetino.
Leto tiun ĉi honorofendon ne toleris kaj kruele venĝis sin: Apolono mortpafis ĉiujn sep filojn kaj Artemiso ĉiujn sep filinojn. Edzo de Niobo, reĝo Amfiono poste memmortigis sin (alia versio sciigas, ke Amfiono kun sia frato Zeto atakis sanktejon de Apolono kaj ambaŭ estis mortigitaj).
Filo de Mantoo estis fama profetanto Mopso.
Valo de la Temploj
La Valo de la Temploj (itale Valle dei Templi) estas arkeologia loko situanta proksime de Agriĝento, en la sudo de Sicilio
La kolonio Akragas (Ἀκράγας en la greka) ekkonstruiĝis ekde la jaro 580 a. K. en la teritorio de la tiama Granda Grekio; ĉiuj temploj de la valoj estis konstruitaj post tiu dato. La «arkeologia zono de Agrigento» estas konsiderata Monda heredaĵo de Unesko ekde 1998​ kaj estas unu el la ĉefaj turismaj cellokoj de la insulo. Ĝi konsistas el la arkeologia parko Valo de la Temploj kaj aliaj spuroj situantaj ĉe la akropolo kaj en diversaj lokoj de la urbo.
La termino "Valo de la Temploj" estas ne tute ĝusta, ĉar pli ol unu valo, la konstruaĵoj troviĝas sur pluraj montoj kiuj ĉirkaŭis la urbon sude.
Ĝi konsistas el ampleksa religia zono en la sudo de la antikva urbo kie konstruiĝis, dum la 6a kaj 5a jarcentoj, sep monumentaj seskolonaj doro-stilaj grekaj temploj. Nuntempe elfositaj kaj parte restaŭritaj, ili konstituas parton el la plej antikvaj grekaj konstruaĵoj kaj plej bone konservitaj ekster la nuna Grekio mem. Iliaj nomoj kaj respektivaj identigaĵoj, krom la templo Olimpia Zeŭso, oni kredas ke ĉiuj aliaj ricevas supozatajn nomojn, kvankam ili daŭre havas tiujn nomojn
La plej bone konservitaj temploj estas du konstruaĵoj tre similaj, unu tradicie atribuita al la diino Hera "Lacinia" (kvankam la arkeologiistoj kredas ke tiu atribuo estas neĝusta), la alia honorinta nekonatan diaĵon kaj nomata "de la Konkordo" dum pluraj jarcentoj, verŝajne pro antikva ŝtona skribaĵo pri la konkordo inter la urbanoj. Ambaŭ temploj estas konstruitaj laŭ la seskolona stilo.
János Kocsi Csergő
János Kocsi Csergő [jAnoŝ koĉi ĉergO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kocsi Csergő János estis hungara pastro, kalvinana episkopo, profesoro, teologo.
János Kocsi Csergő naskiĝis en 1647 en Kocs. Li mortis en 1711 en Debrecen.
Mandach
Pri la komunumo
Mandach (prononcu mandaĥ, en Esperanto ankaŭ Mandaĥo) estas komunumo en la distrikto Brugg de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 310 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
Geografio
Mandach situas meze en la Tavola Ĵuraso kaj estas ĉirkaŭita komplete de montetoj. Ĝin senakvigas rivereto, kiu fluas suden al la rivero Aro.
La tereno de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,54 km², de kiuj 1,47 km² estas kovritaj de arbaro kaj 0,35 km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 638 m s.m. sur la kresto de Rotberg, dum la plej malalta punkto situas sur alteco de 430 m s.m. ĉe la norda komunumlimo.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Mandach limas en nordo al Leuggern, en oriento al Böttstein, en sudo al Villigen, kaj en okcidento al Mettauertal.
Trafiko
Mandach estas konektita al la publika transportreto per poŝtaŭtolinio de Döttingen al Leuggern. La komunumo situas komplete flanke de la gravaj trafikvojoj, kaj atingeblas nur per malgrandaj flankaj vojoj.
Historio
La unua dokumenta mencio de Mandach datiĝas el la jaro 1218 kiel Mandacho.
En la jaro 1316 la Habsburgoj pro monmanko pandigis la vilaĝojn Mandach kaj Hottwil al la Senjoroj de Wessenberg, kiuj akiris tiam ankaŭ la altan jurisdikcion kaj tiel disponis pri praktike aŭtonoma kaj suverena regneto. Dum la Milito de Waldshut en la jaro 1468 la bernanoj okupis la Senjorejon Wessenberg kaj atribuis ĝin al ilia servuta regiono Berna Argovio. Mandach nun apartenis al la tribunaldistrikto Wessenberg de la voktejo Schenkenberg.
En aprilo 1798 eksplodis la Helveta Revolucio kaj kun helpo de francaj trupoj Argovio estis liberigita de la ĵurkomunuma servuteco. Mandach fariĝis nun komunumo de la nove fondita Kantono Argovio.
John Howard
John Winston Howard, BMO (26a de Julio 1939), estis la 25a ĉefministro de Aŭstralio, kiu funkciis el la 11a de Marto 1996 al la 3a de Decembro 2007. Nur Sir Robert Menzies funkciis en tiu posteno plue.Naskiĝinta en Sidnejo, Howard estis advokato ĉe la jura firmao Clayton Utz antaŭ eniri en politiko, studinta juron ĉe la Universitato de Sidnejo. Membro de la Liberala Partio kaj iama prezidento de la Junaj Liberaluloj, li unuafoje kandidatiĝis por oficposteno en la ŝtata balotado de 1968 en Novsudkimrio, sed li ege malsukcesis. Ĉe la federacia balotado de 1974, Howard estis elektito el Bennelong, kion li reprezentis ĝis 2007. Li estis promociita al ministraro en 1977, kaj poste en tiu jaro li anstataŭis Phillip Lynch kiel Trezoristo de Aŭstralio, kaj restis en tiu posteno ĝis la malsukceso de la registaro de Malcolm Fraser en 1983.
Post sukceso super la laborista registaro de Paul Keating en 1996, la Registaro Howard estis reelektita en la federaciaj balotadoj de 1998, 2001 kaj 2004. Agoj de Howard kiel ĉefministro estis novaj leĝoj pri armoposedo (reage al la masakro de Port Arthur de Aprilo 2006, la enkonduko de landnivela valoraldona impostado, enmigrada reformo, kaj laborrilata reformo. Aŭstralio ankaŭ kontribuis per trupoj al la Milito en Afganio kaj al la Iraka milito dum lia regado, kaj li kontribuis ankaŭ al la Internacia Forto por Orienta Timoro. La Registaro Howard estis venkita en la federacia baloto de 2007, kiam la politikisto de la Laborista Partio Kevin Rudd sukcedis lin kiel ĉefministro. Howard ankaŭ perdis sian sidlokon en tiu baloto, iĝante nur la dua ĉefministro kiu faris tion (post Stanley Bruce en 1929).
Populus deltoides
La orient-amerika nigra poplo (Populus deltoides) estas falfolia arbo el sekcio de nigraj poploj (Aigeiros), kiu estas indiĝena en la nordaj kaj orientaj partoj de norda Ameriko, precipe en la orienta, centra, kaj sudokcidenta Usono, la plej suda parto de orienta  Kanado, kaj nordorienta  Meksiko. Ĝi apartenas al la plej altaj kaj plej rapide kreskantaj arboj oriente de la Roka Montaro. Pro la abunde estiĝantaj kotonsimilaj grajnolanoj, la angla lingvo nomas ĝin Eastern Cotton Wood (orienta kotonligno). Post alporto en Eŭropo, estiĝis pro hibridiĝo kun eŭropa nigra poplo (Populus nigra) la arbarekonomie grava bastarda nigra poplo (Populus × canadensis).
Priskribo
La orient-amerika nigra poplo altas 20–40 m, kelkfoje eĉ ĝis 58 m, tiel ĝi estas unu el la plej grandaj nordamerikaj falfoliaj arboj. Ĝi havas larĝan, maldensan kronon, similas al eŭropa nigra poplo (Populus nigra). Ĝia trunko povas atingi la diametron de 1,8 m, ĝia laŭbo estas larĝa.
La arboŝelo estas komence flavete verda, arĝente bril-blanka, glata aŭ ete sulka kiam ĝi estas juna; aĝiĝante, ĝi iĝas mallume griza kaj profunde sulka sur maljunaj arboj. La branĉetoj estas grizec-flavaj, fortaj, kun grandaj triangulaj foliaj cikatroj. La vintroburĝonoj estas maldikaj, 1–2 cm longaj, flavece brunaj kaj rezinaj. La folioj estas grandaj, deltoidaj (triangulaj), 4–10 cm longaj kaj 4–11 cm larĝaj kun stumpigita (platigita) bazo.
La folio estas tre krude dentita, la dentoj estas kurbaj kaj glando renversiĝis, la petiolo estas plata. La masklaj amentoj estas ruĝet-purpuraj, 8–10 cm longaj; la inaj amentoj estas longas 7–13 cm.
Ekologio
La orient-amerika nigra poplo kreskas en arbaro konsistanta nur el la samaj specioj aŭ kun diversaj salikospecioj (genro Salix), precipe kun la amerika nigra saliko (Salix nigra) kaj kun aliaj falfoliaj arboj kiel kverkoj (Quercus) kaj hikorio (Carya).
Sistematiko
Oni diferencigas tri subspeciojn:
Uzado
La orient-amerika (kanada) nigra poplo estas ekonomie la plej grava lignoarbo de norda Ameriko. Ĝia graveco fortiĝis post reduktiĝo de la tuliparboj (Liriodendron).
Vikingoj (televida serio)
Vikingoj estas kanada-irlanda televida serio kun historia fundamento kaj multaj fikciaj elementoj. La serio estas malstrikte bazita sur la rakonto de la famega vikingo Ragnar Lodbrok kaj la batalistino Lathgertha.
Filmita en Irlando, ĝi premieris en la 3-a de Marto 2013, en Kanado kaj Usono.
Ĥaoso (mitologio)
En mitologio, ĥaoso (aŭ kaoso) estas la prastato de la ekzistado, de kie aperis la unuaj dioj laŭ la greka mitologio. En la greka lingvo oni nomis ĝin Χαος aŭ Χαεος, kio signifas nenieco okupata pro vakaĵo, aŭ ankaŭ Αηρ (aero).
En ordinara lingvaĵo, ĥaoso estas plena malordo.
En matematiko kaj fiziko, ĥaoso estas la centra nocio de la ĥaosoteorio.
Vagina Muzeo
La Vagina Muzeo (Vagina Museum) estas la unua, kaj ĝis nun la sola, muzeo dediĉita specife al vagino kaj vulvo, kaj pli ĝenerale al ginekologia anatomio. Ĝi estas bazita en Britio kaj translokita al sia unua fiksa loko en Camden Market, Londono, en oktobro 2019. Ĝi estas malfermita ekde novembro 2019.
Ĥaoso (mitologio)
Teogonio
Laŭ la Teogonio de Heziodo, Ĥaoso estis la unua baza dio aperinta en la universo. Poste ŝpruĉis Gaja (la Tero), Tartaro (la subtero) kaj Eroso (la vivgenerema amo), ne devenintaj de Ĥaoso, sed postaperintaj.
Vagina Muzeo
Priskribo
La Vagina Muzeo estis fondita en respondo al la manko de ginekologia reprezentantado ene de la kulturo kaj heredaĵsektoro ĉirkaŭ la mondo.
Ĝia misio estas:
La muzeo aranĝas du provizorajn ekspoziciojn jare kiuj esploras amason da temoj ligitaj al ginekologia sano, socihistorio, aktivismo kaj diskurso, same kiel programon de agadoj kun babiladoj, laborrenkontiĝoj, komedio, teatro kaj prezentartoj.
Historio
La projekto krei la Vagino-Muzeon estis lanĉita kiam ĝia fondinto, Florence Schechter, malkovris, ke ekzistis penismuzeo en Islando, nome Islanda Falusteko, sed neniu ekvivalento por la vagino aŭ la vulvo.
Ĥaoso (mitologio)
Teogonio
Laŭ Heziodo ekzistas du metodoj por krei novan vivon: dividiĝi aŭ seksunuiĝi kun aliaj dioj. Ĉiuj la dividiĝaperintaj dioj, escepte de Gaja, estis malbonaj konceptoj (la Morto, la Doloro, la Sarkasmo, la Mensogo, ktp.), kaj preskaŭ ĉiuj ili naskiĝis el la Nokto. Post tio, la generado de la dioj similas al la homa familia vivo, kun homaj sentoj kaj atributoj, krome de la unua personigo de la natura fortoj.
Aliaj tradicioj
Laŭ la tradicio de orfeismo, Ĥaoso devenis de Ĥrono kaj Ananko, sekve, ĝi starigis alia familia arbo.
Ovidio priskribis Ĥaoson simile al la nuna difino (tuta malordo).
Gossau SG (stacidomo)
Gossau SG estas fervoja stacidomo en Gossau, Svislando.
Árpád Baritz
BARITZ Árpád [baric] (naskita la en Dés, departemento Szolnok-Doboka; mortinta la  en Budapeŝto) estis hungara inĝeniero pri mekaniko kaj fakverkisto.
Schöna (Saksa Svislando)
Elba Grejsmontaro > urboj kaj vilaĝoj > Schöna < Saksio < Germanio
La vilaĝo Schöna troviĝas en la sudo de Saksa Svislando, la germana parto de Elba Grejsmontaro maldekstre de rivero Elbo en distanco de unu kilometro de ties bordo. Speciala atuto de la vilaĝo estas la du rokoj Zirkelstein kaj Kaiserkrone ,kiuj leviĝas ĉe ĝia rando kaj landmarke karakterizas la silhueton de la setlejo
Historio
En la jaro 1379 la vilaĝo estis unuafoje dokumente menciita. Tiam ĝi estis same kiel ĝis Königstein ĉiuj vilaĝoj maldekstre de Elbo. en 1406 la regionon ricevis la margrafo de Meißen. La unua nomo de la vilaĝo estis Schonaw kiu signifis Belprato. La loĝantoj ĉi tie vivis per agrokulturo, poste ankaŭ laboris en la arbaro, okupiĝis pri ŝipado kaj flosado. En sep akvomueliloj oni prilaboris la arbaran lignon.
Turismo
Schöna proponas sin kiel elirpunkto al la turismaj celoj:
Sŏsŏng-guyŏk
Sŏsŏng-guyŏk (koree 서성구역), aŭ Sosong Kvartalo, estas unu el la 19 Kvartaloj (guyŏk) de Pjongjango, Nord-Koreio. Ĝi estas lokiĝanta en la Pot'ong Rivero, okcidente de la Moranbong-guyŏk (Moranbong Kvartalo) kaj sode de Hyŏngjesan-guyŏk (Hyongjesan Kvartalo). Ĝi establinta Januaro 1958.
Dvorianky
Dvorianky, hungare Szécsudvar (sEĉudvar) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Trebišov. La oficiala hungara nomo estis ĝis 1899 Techna.
2957 Tatsuo
2957 Tatsuo estas malgranda hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝia nomo honoras la japanan astronomon Tatsuo Yamada.