cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Olivdorsa tajlorbirdo
Tiu specio havas ruĝecan kapon kaj olivecgrizan dorson, kio nomigas la specion, dum la subaj partoj estas blankecaj. La kruroj estas ruĝecaj kaj la irisoj olivbrunaj.
Kastelo de Vép
La Kastelo de Vép (konata ankaŭ pri la iama posedanto Kastelo de Erdődy [erdOdi]) estas historia monumento en Hungario, en urbo Vép. La konstruaĵo aspektas ankaŭ burgo, spite tion, ke interne jam kolegio funkcias.
Historio
En la mezepoko en tiu loko nobela domo situis. En 1496 familio Erdődy akiris la lokajn bienojn, poste estis konstruita impona renesanca kastelo, sed pro la eblaj militoj oni konstruis ankaŭ eksteran defendan muron. En 1615 trakonstruo okazis, supozeble tiam la kastela formo iĝis kvadrata kun renesanca arkada interna korto, turo kaj bastionojn. Pli malgandaj trakonstruoj okazis ankaŭ poste en 1675 kaj en 1692 kapelo estis konstruita. Post falo de liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a la defenda muro estis malkonstruita, sed la kastelo mem restis netuŝa. En 1726 la kastelo barokiĝis. Post 3 jaroj 2 familianoj heredis la kastelon, ili disigis la konstruaĵon al du partoj geometrie, tial en mezo eĉ la koridoro ricevis disigas muron. En la 1850-aj jaroj la kastelo denove trakonstruiĝis laŭ gusto de la posedanto. Dum ambaŭ mondomilitoj interne milita hospitalo funkciis. En 1945 krom iu Erdődy loĝis ankoraŭ 16 malriĉaj familioj. okazis grandaj damaĝoj kaj en la kastelo kaj en la parko, oni hakis arbojn. La familio Erdődy forlasis la kastelon en 1952. Plena renoviĝo okazis en 1965, poste interne agrikultura kolegio ekfunkciis. En 1995 la kolegio forlasis la kastelon.
Konstruaĵo
La unuetaĝa konstruaĵo sitas en mezo de la restinta parko. La kastelo havas formas kvadraton kun interna korto, sed estas ankaŭ malgranda alo etendiĝanta ekstere. En mezo de la fasado alta turo altiĝas, kie en la teretaĝo funkcias la enirejo. Nepre menciindas serio de arkadoj videblaj en la interna korto.
Parko
La parko estas protektata. Ĝi estis kreita en la 17-a jarcento, poste plurfoje ŝanĝiĝis la aspekto. Baldaŭ tiu parko estis la plej bela en la departemento. Estis tie eĉ fontano. La arba kolektaĵo estas riĉa je kverkoj kaj pinoj. Iam estis tie 78 da pingloarboj kaj 227 da falfoliaj plantoj.
48435 Jaspers
48435 Jaspers estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la germana filozofo, kuracisto kaj politika intelektulo Karl Jaspers (1883–1969), grava reprezantanto de la ekzistadismo en la germana lingvo. Post la dua mondmilito li vivis en Svislando. Lia penso estas eldirata en "La Ĉiama Trafo de la Filozofio ", " Pri la Vero " kaj ĉirkaŭ tridek aliaj libroj.
Forkapto de lerneja aŭtobuso la 23-an de majo 1978
Marde la 23-an de majo 1978 kuzoj el regiono de Litoměřice Milan, Robert kaj Václav Bareš-oj provis trabati sin ĝis Okcidento kun forkaptita aŭtobuso kun ostaĝoj. Ili estis armitaj per ŝtelitaj kuglopafiloj. Ili atakis la aŭtobuson en spaco de valbaraĵo Jesenice en distrikto Cheb.
La aŭtobuso veturigis studentojn de la tria klasjaro de gimnazio Říčany, kiuj estis en lerneja ekskurso ĝis GDR. Sub minacoj de pafmortigo la forkaptintoj devigis ŝoforon de la aŭtobuso, por ke li ŝanĝu direkton de veturado al ŝtatlimo kun FRG. Pere de la studentoj, kiujn ili prenis kiel ostaĝojn, ili klopodis en Cheb intertrakti traveturon tra limpasejo ĝis FRG en Pomezí nad Ohří. Rilate al fakto, ke respondecaj organoj ne intencis lasi la forkaptintojn traveturi tra la limo, komencis la krimintoj pafi el la kuglopafiloj en plafonon de la aŭtobuso, dum kio okazis pro malfeliĉa hazardo vundiĝo de unu el la studentinoj, kiun ili poste tralasis. Antaŭ limpasejo en Pomezí nad Ohří post pluaj intertraktadoj kaj minacoj inter Bareš-oj kaj Limgardistaro sukcesis konsentigi tralason de ĉiuj 39 ostaĝoj kaj liberan traveturon de la aŭtobuso eĉ kun la ŝoforo ĝis FRG. Sed la organoj de Limgardistaro ne pensis siajn promesojn serioze - ili haltigis la aŭtobuson per najloj sur ŝoseo kaj per kirasita transportilo, kiu estis starigita en la vojon. Dum sekvanta abrupta interpafado inter soldatoj de Limgardistaro kaj la forkaptintoj estis morte vundita Milan Bareš kaj la ŝoforo de aŭtobuso Jan Novák. La restantaj forkaptintoj – Robert kaj Václav Bareš-oj estis grave vunditaj.
Planado, armiloj, nombro de ostaĝoj
La kuzoj Bareš-oj kuraĝis al sia faro post semajno de interparoladoj. La fatalan tagon matene Robert per sia Trabant prenis Milan-on kaj ili veturis en laborejon por Václav. Tri pafarmilojn ili havigis en arbarista domo ĉe Řevničov, kiun ili ŝtelis. Poste ili ekveturis direkte al Cheb, kie ili serĉis aŭtobuson konvena por forkapto. Antaŭvespere ili trovis en spaco de la valbaraĵo Jesenice aŭtobuson kun 39 studentoj de gimnazio Říčany survoje ĝis GDR, temis pri ilia unua lerneja ekskurso. Ili atendis, kiam la aŭtobuson forlasos pedagogia akompanantaro pro celo de serĉado de dumnokta loĝigo, poste ili atakis la aŭtobuson kun la armiloj.
Juĝejoj kaj ekzekuto
La 7-an de septembro 1978 ili estis fare de Regiona juĝejo en Plzeň kondamnitaj al esceptaj punoj – Václav Bareš al forpreno de libereco por 25 jaroj kaj Robert Bareš al mortpuno. Robert Bareš estis ekzekutita la 6-an de decembro 1979. En la jaro 1992 la verdikto de la juĝejo estis iom ŝanĝita, al Václav Bareš la puno estis mallongigita por 11,5 jaroj kaj li estis tralasita el malliberejo. Sed la juĝeja proceso ne estis ĝis nun fermita pro kaŭzo de neklaraj cirkonstancoj de la morto de ŝoforo Jan Novák. Juĝita estis ankaŭ tiama komandanto de limgardista deĵoro František Šádek, kiu rekte ĉeestis dum la interveno, kaj li donis ordonon por haltigi la forkaptintojn per ĉiuj rimedoj.
Šádek mortis en oktobro de 2015 en soldata malsanulejo en Prago.
Ferenc Balogh (violonisto)
BALOGH Ferenc (pro. balog) estis rumania hungara violonisto, universitata profesoro naskita en Aszód la 6-an de majo 1920 kaj mortinta en Budapeŝto la 21-an de januaro 2005.
Semoussac
Semoussac [] estas franca komunumo en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis 295 loĝantojn en la jaro 2012.
Geografio
Semoussac situas en la sudo de Charente-Maritime, sude de Saintes kaj  sudoriente de Royan.
Giganta ratufo
La giganta ratufo (Ratufa indica) estas la plej granda el la sciuroj. Iliaj vostoj utilas kiel ekvilibriloj. Ili vivas en la Hinda Subkontinento.
Betula maximowicziana
La tilifolia betulo aŭ Betula maximowicziana estas mezgranda foliarbo el la familio de la Betulacoj (Betulaceae). Ĝi hejmiĝas en Japanujo kaj la sudaj Kurilaj insuloj.
Priskribo
La tilifolia betulo estas rapide kreskanta, 20 ĝis 30 m alta arbo kun maldensa branĉaro, larĝa krono kaj oranĝbruna ĝis griza forrulanta arboŝelo. La ŝosoj estas malhelruĝe brunaj. La folioj estas je la bazo korformaj kaj je la fino pintaj. La rando estas duoble segilforma. La folisurfaco estas malhelverda. La folitigoj longas 1,5 ĝis 4,4 cm. Aŭtune la folioj iĝas orflavaj. La inaj floraroj konsistas el po tri ĝis kvar amentoj.
La kromosomnombro estas 2n = 28.
Disvastigo kaj ekologio
La disvastigejo estas la japanaj insuloj Hokajdo kaj Honŝuo respektive la sudaj Kuriloj, kiuj apartenas al Rusujo. Tie la arbo kreskas en malvarmetaj kaj malsekaj arbaroj. Ĝia preferinda grundo estu freŝa akvotralasebla, meze nutraĵriĉa, acida ĝis neŭtra, sabla ĝis humoza. Ĝi ne ŝatas kalkhavajn grundojn. La kreskejo estu suna ĝis duonombra. Ĝi toleras froston.
Sistematiko
La tilifolia betulo aŭ Betula maximowicziana REGEL estas specio el la genro de la betulo (Betula). La unua priskribo okazis en 1868 fare de Eduard August von Regel en De Candolles: Prodromus Systematis Naturalis Regni Vegetabilis. Sinonimo estas Betula maximowiczii REGEL NON RUPR.
Uzado
Tiu specio estas ofte plantita pro la okulfrapa koloro en aŭtuno.
Sainte-Suzanne
La nomo Sainte-Suzanne povas interalie aludi al la francaj komunumoj
Kľak
Kľak povas esti nomo de pluraj lokoj en Slovakio:
Maniŝutusu
Maniŝutusu estis la tria reĝo de la Akada Imperio. Li estis filo de Sargono kaj frato de sia antaŭulo Rimuŝ, kiu mortis en palaca ribelo kaj post tio sukcedis lin en la 23a jarcento a.K.
Dum lia regado daŭrigis la ĝeneralan situacion de ribeliĝoj kiu estiĝis fine de la regado de sia patro, kiun lia frato traktis akrece. La regado de Maniŝutusu havis certan paralelismon kun tiu de sia frato kiu ankaŭ devis alfronti tiujn samajn ribelojn, inter kiuj elstaras tiuj de la popoloj de la nordo kaj la oriento de la Imperio. En tiuj ĉi jaroj, unuafoje estas menciita la minaco de la huritoj.
Estas konata militkampanjo kiun li entreprenis en la Persa Golfo, sakiel la koncedo de terenoj al liaj servutuloj. Fine li estis murdita samkiel sia frato. Lia sukcedinto estis sia filo, Naram-Sin.
Vysoké Tatry
Vysoké Tatry (en Esperanto: Altaj Tatroj) estas urbo kaj kuracloko en la nordo de Slovakio en regiono Prešov, en distrikto Poprad. Laŭ areo ĝi estas la plej vasta urbo en Slovakio. Ĝi troviĝas sur la teritorio de samnoma montaro Altaj Tatroj kaj ankaŭ tute sur teritorio de la nacia parko Vysoké Tatry.
La urbo kune kun aliaj urboj Kežmarok, Poprad kaj Zakopane estas naturaj centroj de turismo en la montaro Altaj Tatroj.
Historio
La urbo fondiĝis en 1999 el 15 vilaĝoj. Grandparte ili estas feriejoj. La oficejoj troviĝas en iama vilaĝo Starý Smokovec.
Partoj
La urbo konsistas el tri partoj (katastraj teritorioj), kiuj nun konsistas el 14 setlejoj:
E41
La kombino E41 havas plurajn signifojn:
Perua Sporta Federacio de Manpilkado
La Perua Sporta Federacio de Manpilkado (hispane Federación Deportiva Peruana de Handball) estas la nacia organizaĵo pri manpilkado en Peruo. La asocio reprezentas kaj la viran kaj la virinan naciajn teamojn de manpilkado. Ĝi membras en la Internacia Federacio de Manpilkado.
NGC 1646-1
NGC 1646-1 (aliaj indikoj — PGC 15914, MCG -1-13-3, 2ZW 22) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Bäriswil BE
- Bäriswil estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Burgdorf kaj ek de la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 995 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Geografio
Bäriswil situas en la Svisa Mezlando, proksimume 10 kilometrojn nordoriente de la federacia urbo Berno. La centran parton de la komunuma teritorio formas iam marĉa kaldrono. De la antaŭa marĉo postrestis la marĉo Bergmoos kun lageto. La komunumo konsistas el la vilaĝo Bäriswil kaj la setlejoj Husmatt, Rüti, Guggeli kaj Feld.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,73 km², de kiuj 42,1% estas kovritaj de arbaro, 46,5% servas por agrikulturo kaj 12,1% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Bäriswil limas en okcidento kaj nordo al Mattstetten, en nordoriento al Hindelbank, en oriento al Krauchthal, en sudo al Bolligen.
Trafiko
Tra la komunumo pasas la grava kantona ĉefvojo n-ro 1 de Zuriko al Berno. Kvin kilometrojn okcidente ĉe la vojnodo Schönbühl situas la plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 kaj la svisa aŭtovojo A6. Per buslinio al Schönbühl la komunumo estas konektita al la publika tranpsortreto.
Historio
La unua dokumenta mencio de Bäriswil datiĝas el la jaro 861 kiel Perolteswilare. Bäriswil apartenas al la paroĥo Hindelbank, kun kiu ĝi ĝis 1925 formis tutelan union. Ek de la 14-a jarcento la servuteco pri Bäriswil apartenis al diversaj berncivitanaj familioj kaj fariĝis sub Hieronymus de Erlach en la jaro 1720 parto de la Senjorujo Hindelbank. Ek de 1803 ĝi apartenis al la distrikto Burgdorf, kaj estis kadre de la administra reformo en la jaro 2010 atribuita al la administra distrikto Berno-Mezlando.
Tinerfo la Granda
Tinerfo la Granda, estas legenda heroo kiu estis guanĉa mencejo de la insulo Tenerifo (Kanarioj, Hispanio). Li estis filo de la mencejo Sunto, kiu regis la tutan insulon antaŭ ĝia konkerado fare de la hispanoj. Tinerfo la Granda, havis sian kortegon en Adeho (cent jaroj antaŭ la konkero).Post la forpaso de lia patro, Tinerfo heredis kaj sukcedis lin, kaj eĉ estis la plej pova mencejo de tiu dinastio, kvankam ankaŭ la lasta: post lia forpaso, la filoj dividis la insulon en naŭ mencejlandoj.
Angy Fernández
Ángela María FERNÁNDEZ GONZÁLEZ, Angy FERNÁNDEZ (Majorkurbo, 5-a de decembro 1990) estas hispana kantistino kaj aktorino.
Ŝi studis en la Mezlernejo Josep María Llompart en Palma, kie ŝi ankaŭ prenis kursojn de piano kaj danco. En 2005, ŝi estis membro de la konkurso  Cami De L'Exit  en Majorko kaj laboris por la programo de la loka kanalo IB3 programo  Pedikaj ovoj d'Exit .
Barnabás Lenkovics
Barnabás Lenkovics [barnabAŝ lenkoviĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Lenkovics Barnabás estis hungara konstitucia juĝisto, ombudsmano, altlerneja instruisto.
Barnabás Lenkovics naskiĝis la en Rakamaz.
Biografio
Barnabás Lenkovics maturiĝis en gimnazio en Nyíregyháza, poste li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1974. Lia plej signifa instruisto estis Ferenc Mádl. Post siaj studoj li instruis samloke en la universitato (inter 1976-1982 asistanto, poste lektoro, inter 1992-2000 docento, pli poste profesoro. Intertempe en 1991 li kandidatiĝis ĉe Hungara Scienca Akademio. Ekde 1996 li estis ankaŭ katedrestro en kampuso en Győr. Inter 1998 kaj 2002 li esploris helpe de stipendio kaj en 1999 okazis sia habilitiĝo. Inter 2001-2007 li estis ombudsmano, inter 2007-2016 konstitucia juĝisto. Li ricevis premiojn en 1994 kaj 2017.
Icloda
Icloda (hungare:Iklód) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Timișoara. En 1910 ĝi havis 722 loĝantojn (rumanoj); en 1992 268 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1471. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Temes vármegye). Administre ĝi apartenas al Sacoşu Turcesc.
Flevolando
Flevolando (nederlande Flevoland [FLEvoland]) estas provinco de Nederlando. Ĝi situas en la centro de la lando kaj estis establita la 1-an de januaro 1986. La teritorio konsistas el tri polderoj, do antaŭe maraj teritorioj artefarite sekigitaj, kaj ekestis la 12-a, plej juna, provinco de la lando, kun Lelystad kiel la provinca ĉefurbo. La provinco en 2015 havis proksime 403 280 loĝantojn kaj konsistas el 6 komunumoj.
Věra Ludíková
Věra Ludíková (n. 16-an de junio 1943) estas ĉeĥa poetino. Post abiturientiĝo ŝi eklaboris en la fabriko Pragovka, ekde 1969 aktivis en la eldonejo Odeon, en la 90-aj jaroj en la eldonejo de Ivo Železný. Poste konsilistino de la ĉeĥa parlamento. Posedantino de la eldonejo Chronos. Ŝi verkas poemojn kaj rakontojn. Kelkaj poemoj tradukitaj al Esperanto kaj aliaj lingvoj. Ŝi eldonis la poemon "Ekaŭdi la animon" en 16 lingvoj, la poezian prozon "Estas printempo" en 37 lingvoj.
Dvor
Bazaj informoj
Dvor, serbe Двор estas vilaĝo kaj municipo en Kroatio. Ankoraŭ 63 komunumoj apartenas al la municipo.
Věra Ludíková
Eksteraj ligiloj
Retejo de Věra Ludíková
Dvor
Historio
En la 8-a jarcento kroatoj alvenis. Post la mezepoko la vilaĝo situis en fronto de Osmana Imperio kaj Habsburga Imperio. Ĝis Traktato de Trianon Dvor apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Zágráb (reĝa departemento), kie distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1995 al Kroatio. Inter 1991-1995 la tuta regiono apartenis al batelejo inter serboj kaj kroatoj.
694 Ekard
694 Ekard estas granda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita de la de la usona astronomo Joel Hastings Metcalf elde Taunton (Masaĉuseco), la.
Nomo
Vidu ankaŭ : 620 Drakonia
La, 694 Ekard kaŝis stelon de Oriono. Ĝia diametro estis tiam rekalkulita al 125 km.
Urville (Manche)
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Urvillais.
Distrikto Opatów
La distrikto Opatów - pole powiat opatowski - estas administra distrikto de Pollando. Ĝi apartenas al la provinco aŭ historie vojevodio Sanktakrucio. Administra centro estas la samnoma urbo Opatów. Fine de en la distrikto vivis.
Dua mondmilito
20.10.1942: Germanoj pafmortigis 13 judojn.
1944
12.02. Taĉmento de komunista Popola Armeo en la distrikto batalis kontraŭ germanoj, poste ĉirkaŭita de Naciaj Armitaj Fortoj frakasiĝis post 17-hora batalo - la taĉmenton likvidis la Pola Enlanda Armeo.
22.02. Taĉmento de Kamparanaj Batalionoj senarmigis 2 ĝendarmojn;
Bibliografio
A. Sułowski, U podnóża Gór Świętokrzyskich, „Pax”, Warszawa 1987, ISBN 83-211-0865-2, OCLC 830083653.
E42
La kombino E42 havas plurajn signifojn:
Kantono Saratoga
La kantono Saratoga - angle Saratoga County - estas kantono de Usono en la subŝtato Nov-Jorkio. Ĝi fondiĝis en la jaro. Laŭ la stato de la censo en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Kantona ĉefurbo estas Ballston Spa.
Augusto Monterroso
Li naskiĝis en Tegucigalpo, Honduro, sed estis gvatemala civitano. Li tamen devis ekziliĝi en Meksikon, pro sia opono al la diktatoroj de sia lando kaj al la interveno de la usona registaro. Li forpasis en Meksikurbo, kie li estis loĝinta en 1944. Oni rigardas lin kiel unu el la plej grandaj verkistoj de mallongaj rakontoj fikciaj. Li skribis pri malsimplaj temoj.
Monterroso verkis diversajn librojn, ĉefe el rakontoj. Estas tre fama lia rakonto "La dinosaŭro", eble la plej mallonga el la mondo:
Lauchhammer
Lauchhammer estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Oberspreewald-Lausitz de la federacia lando Brandenburgio, kaj estas parto de la historia regiono Luzacio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Vidindaĵoj
Muzeo pri artgisado
Granátula de Calatrava
Granátula de Calatrava estas municipo de Hispanio, en la provinco de Ciudad Real, regiono de Kastilio-Manĉo.
Loĝantoj
La loĝantoj nomiĝas granatuleños. La censita populacio en 2010 estis de 926 loĝantoj kaj la denseco estas de 6,07 loĝ/km².
Situo
Granátula de Calatrava estas situa en la suda parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Kamparo de Kalatrava en la centra parto de la provinco de Ciudad Real. La areo de ties teritorio estas de 152.65 km².
Geografio
Estas situa en la valo de la rivero Jabalón kaj karakteras pro erozio de vulkanoj (Columba, Cuevas Negras aŭ La Yezosa), el kiuj kelkaj kaŭzas lagunoj aŭ krateroj kiel tiu kie troviĝas la domaro nome Valdeleón, de pli da 2 km de diametro. Kvankam en 2000 aperis gejsero “el Chorro de Granátula”, plej parto estas nefunkciintaj aktuale, escepte la Fumarola, kiu ankoraŭ aktivas en la Sima.
Ĉevulkanoj observeblas ĉiutipaj birdospecioj laŭ la diversaj kultivoj, mediteranea makiso aŭ ĉeriveraj zonoj Pantano (Diglago) kaj Rivero Jabalón.
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado.
Historio
La historio de la vilaĝo estas ligata al tiu de la Ordeno de Kalatrava, kiu posedis la teritorion post la konkero al la islamanoj.
En la epoko de visigotoj ĝi estis episkopa sidejo de la katolika eklezio,  filia de la ĉefdiocezo de Toledo kiu enhavis la antikvan provincon romian de Kartaginense en la diocezaro de Hispanio.
Arkeologiaj kuŝejoj
Ĉirkaŭ Granátula eblas viziti du arkeologiaj kuŝejoj ege gravaj: Encantada, de la Bronzepoko, de tipo “kastela” aŭ fortikaĵa ĉar situas alte; konservas muregojn defendajn, loĝejojn aŭ magasenojn kaj kavon kun legendo pri lacerto aŭ serpento kiu transformiĝas en la Trocanta, nome monstro ĉiunokte de Sankta Johano (24-a de junio).
Alia arkeologia kuŝejo estas tiu de Oreto kaj Zuqueca, kun restoj el antaŭromia al Mezepoko, kun tombejo de visigotoj, baptejo prakristana kaj islamaj banlokoj, la plej antikvaj datataj en la Iberia Duoninsulo.
Aliaj vidindaĵoj
Ĉe tiu kuŝejo mirindas la Preĝejo de la Patronino, la Virgulino de Oreto kaj Zuqueca, ermitejo de romaniko de la 13-a jarcento, deklarata Havaĵo de Kultura Intereso. La Sanktejo de la Patronino estas formata de aro de konstruaĵoj plej parte de la 13-a jarcento, sed kun arkoj, ŝtonoj kaj pilieroj de antaŭaj epokoj, ĉefe visigota. Proksime restas romia ponto de Baebio Publio Venusto (1-a jarcento), videbla kiam descendas la akvokvanto de la diglago de Jabalón.
(13527) 1991 PJ15
(13527) 1991 PJ15 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San-Diego, Kalifornio, Usono).
Béla Bánffy
BÁNFFY Béla [ba:nfi] Losonczi, estis hungara politikisto. Li naskiĝis en Koloĵvaro la 23-an de oktobro 1831 kaj mortis en Szentmihálytelek la 20-an de novembro 1888.
Granátula de Calatrava
Aliaj vidindaĵoj
Domo kie naskiĝis en 1793 la generalo kaj politikisto Baldomero Espartero kaj ties statuo surĉevala, fonto Fuente Agria, popolaj konstruaĵoj kiaj kampardomoj, pontoj, norioj... kaj popularaj carapuchetes, nome ŝtonaj kabanoj.
Béla Bánffy
Kariero
Barono Béla Bánffy studis ĝis 1848 en reformita kolegio de Koloĵvaro. Kiam Imre Mikó iĝis guberniestro de Transilvanio li estis nomumita sekretario gubernia. En 1865 li fariĝis departemetestro de Szilágy, de 1876 deputito, de 1884 vicprezidanto de la parlamentejo.
Universitato de Pizo
La Universitato de Pizo (Università di Pisa) estas unu el la plej malnovaj kaj renomaj universitatoj de Italio en Toskanio. Ĝi forte markas kun pliaj du altlernejoj (Scuola Normale Superiore kaj Scuola Superiore Sant'Anna) la universitatan urbon Pizo (Italio).
Ĝi estis formale fondita la 3-an de septembro 1343, per edikto papo Klemento la 6-a, kvankam jam ekzistis instruoj pri juro jam ekde la 11-a jarcento. La universitato havas la plej malnovan akademian botanikan ĝardenon de Eŭropo (Orto botanico di Pisa), fondita en 1544.
La universitato havas ĉirkaŭ 3 600 laboristojn, el kiuj ĉirkaŭ 1 900 estas sciencaj kunlaboristoj. En 2011, en la universitato studis ĉirkaŭ 57 000 studentoj.
Sud-Ĉungĉongo
La provinco Sud-Ĉungĉongo (koree en korea alfabeto 충청남도, prononco, angla latinliterigo laŭ sistemo McCune-Reischauer Ch'ungch'ŏngnamto, laŭ la reviziita latinliterigo de la korea Chungcheongnam‑do, en ĉina skribo 忠淸南道), mallongigata Ĉungnam (nam indikas la adjektivon "suda"), estas unu el 9 provincoj de Sud-Koreio. La administra centro en 2012 moviĝis de la urbo Deĝon al la urbo Hongsong (홍성군). Laŭ la normo ISO 3166-2 la kodo de la provinco estas <tt>KR-44</tt>. La provinco kovras areon de kvadrataj kilometroj, kaj laŭ takso de la jaro 2011 en ĝi vivis  loĝantoj - tio rezultigas loĝdenson de po 251 homoj laŭ kvadrata kilometro.
Irén Gulácsy
GULÁCSY Irén (gula:ĉi) Pálffy Jenőné, estis hungara verkistino naskiĝinta en Lázárföldpuszta, apud Szeged la 9-a de septembro 1894 kaj mortinta en Budapeŝto la 2-an de januaro 1945.
Dashrath Manjhi
Ankaŭ konata kiel "Monto-viro", li estis malriĉa vilaĝano en Gehlaur, proksime de Distrikto Gajo, en la ŝtato Biharo, Barato. Laŭlonge de 22 jaroj li trafosis vojon en roko, 110 metrojn longa, 10 metrojn larĝa kaj 6 metrojn profunda, uzante nur martelon kaj ĉizilon.
E43
La kombino E43 havas plurajn signifojn:
Stamora Română
Stamora Română (stamora romina) (hungare: Felsősztamora) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Timișoara. En 1910 ĝi havis 1103 loĝantojn (rumanoj); en 1992 356 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1251. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Temes vármegye). Administre ĝi apartenas al Sacoşu Turcesc.
(5480) 1989 YK8
(5480) 1989 YK8 estas asteroido de la asteroida zono, kiu ankoraŭ ne ricevis nomon.
Malkovro
Ĝi estas malkovrita la de la japanaj astronomoj Hiroŝi Kaneda kaj Sejĝi Ueda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo.
Jurovec
Jurovec, hungare Györgyike [djordjike] estas ne memstara, malgranda vilaĝo en Kroatio, en distrikto Međimurje (provinco), en municipo de Sveti Martin na Muri.
Situo
Jurovec situas laŭ dekstra bordo de Muro (rivero). Sveti Martin na Muri troviĝas je 2, Čakovec je 20 km-oj.
Historio
Dum la hungara erao la kampoj longe apartenis al estroj de Csáktornya. Ĝis Traktato de Trianon Györgyike apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Csáktornya, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Kroatio.
Distrikto Opoczno
La distrikto Opoczno - pole powiat opoczyński - estas distrikto en la provinco Lodzio de Pollando. Ĉefurbo estas la samnoma urbo Opoczno (Opoĉno). Fine de en la distrikto vivis.
Waldersbach
(jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
En Waldersbach prosperige agadis ekde 1766 la luterana paroĥestro kaj sociala reformisto Johann Friedrich Oberlin.
Televido Nov-Zelando
TVNZ (maorie : Te Reo Tātaki o Aotearoa, la angla akronimo por Television New Zealand (Televido de Nov-Zelando)) estas ŝtata televidra eto, elsendita ĉie en Nov-Zelando kaj partoj de la Pacifika Oceana regiono. Kvankam la reto identigas sin kiel parte publika dissendanto, ĝi estas tute komerce financita.
TVNZ estis senkonkura ĝis novembro 1989, kiam privata kanalo TV3 (nun Tri) estis lanĉita. Ekde 1989, la reto konkuras pri la rangigoj kun la nura reala konkuranto MediaWorks New Zealand (N ), kiu nuntempe funkciigas la kanalojn Three, Bravo, The Edge TV kaj The Breeze TV. Tamen, TVNZ daŭre retenas kelkajn elsendajn avantaĝojn pro sia multjara rilato kun registara ĝemelfirmao Kordia. ‏ funkciigas ĝiajn servojn de ĝiaj studioj en Auckland uzante la fibron kaj mikroondan reton de Kordia por kanaloj TVNZ 1, TVNZ 2 kaj la TVNZ Duke-kanalo, kune kun New Media ĝi funkciigas videservojn tra la Brightcove-servo.
Historio
TVNZ estis formita en februaro 1980, tra la fuzio de Television One kaj South Pacific Television (renomita TV2). Ĝis januaro 1989 ŝi laboris kune kun Radio New Zealand kiel parto de la Broadcasting Corporation of New Zealand (BCNZ).
La TVNZ-Estraro estas la ĉefestraro de la reto. La konsisto de la Konsilio estas nomumita fare de la Ministro de Broadcasting, Komunikadoj kaj Cifereca Amaskomunikilaro de Nov-Zelando.
Vains
Vains (Vains-Saint-Léonard) estas franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Vainquais.
Stanisław Karolczyk
Stanisław KAROLCZYK, ankaŭ konata sub la pseŭdonimo Eska (naskiĝis la 14-an de aprilo 1890 en Lodzo, Pollando, mortis en 1966) estis pola oficisto kaj esperantisto.
Karolczyk eklernis Esperanton en 1907 kaj poste tre aktivis en la pola Esperanto-movado. Li estis la prezidanto de Pola Esperanto-Asocio kaj kelkajn jarojn redaktoro de Pola Esperantisto. Li tradukis multe da verkoj de polaj aŭtoroj kaj sub la kaŝnomo "Eska" verkis originalajn poemojn en diversaj gazetoj. En la jaro 1912 aperis la verko Unuaj agordoj, eldonita kune kun Stanisław Zygmunt Braun.
Sep poemoj de Karolczyk eniris la libron Esperanta Antologio.
Entombigita en Lodzo - tombejo "Doly" ĉe la strato Smutna.
Blatnička
Blatnička (Klein Blatnitz) estas municipo en distrikto Hodonín, en Sudmoravia regiono en Ĉeĥio situanta 11 km oriente de Veselí nad Moravou. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1362.
Johann Zarco
Johann ZARCO (naskiĝis la 16-an de julio 1990 en Cannes) estas franca motorciklisto, mondĉampiono.
Victoria Ocampo
Victoria OCAMPO AGUIRRE (Bonaero, 7-a de aprilo 1890 -Bonaero, 27-a de januaro 1979) estis argentina elstara poetino kaj eldonistino.
NGC 1646-2
NGC 1646-2 (alia indiko — 2ZW 22) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
Nemesbőd
Nemesbőd (nemeŝbod) estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Vas (Hungario), en subregiono de Szombathely. Nemes signifas hungare nobelo, bőd praturke tribestro aŭ riĉulo.
Bazaj informoj
Poŝta kodo: 9749
Loĝantaro: 110
Situo
La vilaĝo situas laŭvoje inter Szombathely kaj Sárvár.
Historio
La komunumo estis loĝata jam dum la ferepoko kaj dum la romia epoko.
Vidindaĵoj
La romkatolika preĝejo pri ĉefanĝelo Sankta Miĥaelo konstruiĝis en la 14-a jarcento, kiun la luteranoj uzis inter 16-a jarcento kaj 1674.
Mezosoprano
Kiel mezosoprano (el la Itala mezzo soprano; France: bas-dessus) nomas voĉregistron de inoj kaj knaboj situanta inter aldo kaj soprano kaj diferenca de la soprano per malhela tembro samkiel iom pli malalta voĉamplekso (ĉ. g ĝis f’’). Speciale karakteriza por la mezosoprano estas la korpulenteco de la tonoj en la mezregistro.
Kiel la baritono aperas en du diferencaj tembroj (kiel tenoro kaj kiel basbaritono), laŭ tio kiun voĉospecon li pli simias, ankaŭ la mezosoprano havas aŭ sopranan aŭ aldan tembron, kaj sia sonamplekso etendiĝas aŭ pli alten aŭ pli malalten.
Ofta tasko de mezosopranistinoj estas la t.n. pantalonrolo, do la prezentado de (plejparte juna) viro (vd. sub Cherubino, Octavian, Hänsel).
Tipaj mezosopranaj partioj estas:
(16691) 1994 VS
(16691) 1994 VS estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
(48438) 1989 WJ2
(48438) 1989 WJ2 estas malgranda malhela troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas, kun granda klinangulo, en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, do en la tiel nomata « Troja Tendaro ».
Centrifugilo
Centrifugilo aŭ centrifuga apartigilo estas teknika aparato por apartigi la solidajn kaj likvajn materialojn. Ekzempla centrifugilo estas en la mastrumado lavmaŝino, kiu elpremas per la centrifuga forto la akvon el inter la vestoj. La akvo povas tra truetoj de la interne rotacianta tamburo elflui. Poste la akvo estas per pumpilo forigita al la urba poluakva kanalo.
(48438) 1989 WJ2
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, proksime de Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Centrifugilo
En al industrio kaj en la laboratorio la centrifugiloj estas tre multflanke uzataj ekz. por dispartigi la bovolakton al kremaĵo kaj al grasreduktita lakto. Pli ofta estas la dispartigo de likvaĵoj kun diversaj densoj.
La ultracentrifugilo estis ellaborita de Theodor Svedberg, kiu per tiu aparato ekzamenis la sedimenteman rapidecon de makromolekuloj kaj tiel li konkludis je la molekulopezo. Li ricevis la Nobel-premion en 1926. La ultracentrifugilo rotacias 100.000/min., pro tio la rotoro ĝenerale funkcias en vakuo, por eviti la aerofroton.
La centrifugiloj ankaŭ konvenas por apartigi izotopojn. Oni uzas grandegajn centrifugilojn por testi la reakciojn de pilotoj kaj astronaŭtoj.
Pro la granda kinetika energio de la rapide rotaciantaj rotoroj/tamburoj, oni ne povas malfermi la ujon – ĉefe pro sekurecaj preskriboj -, ĝis la rotoro/tamburo rotacias. En malfermita kesto obstakals la rotaciadon sukerecŝaltilo.
Dorsdekoltaĵo
Dorsdekoltaĵo, sendorsa robo aŭ nuda dorso estas malalta eltranĉaĵo je la posta parto de vestero, pro kio parto de la dorso nudiĝas aŭ la vestotavolo sub ĝi videblas. Ekzistas diversaj stiloj, kiel profunda V-kolo sur la dorso, eltranĉaĵo kun rektaj anguloj aŭ eltranĉaĵo je la dorso dum la kolo de la vestero restas sendifekta. En sinjorina modo la dorsdekoltaĵo estas ofte aperanta elemento de roboj, someraj bluzoj aŭ miniĉemizoj kaj bankostumoj. Kontraŭe en la okcidentlanda sinjora modo dorsdekoltaĵo estas ega escepto.
En lastaj jardekoj (21a jarcento) la modo de dorsdekoltaĵo ŝanĝis ankaŭ la kutimojn esti fotita, kaj tiele ĉefe aktorinoj, modelulinoj kaj aliaj famulinoj ĉe eventoj montriĝas ne fronte kiel deĉiame sed flanke aŭ eĉ dorse por montri la belon aŭ kuraĝon de la dekoltita dorso. Plej aŭdacaj atingas ĝis la postaĵan fendeton.
Lauchheim
Lauchheim estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Ostalb kaj en la distriktaro Stutgarto de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Stefano la 2-a (elektita papo)
Stefano la 2-a, latine Stephanus II, (naskiĝis nekonatan daton en Romo, mortis 752) estis elektita papo la 22-an de marto 752 kaj mortis kvar tagojn poste. La valideco de lia papeco ĉiam estis disputata, ĉar, kvankam la elekto estis laŭleĝa, li ne estis konsekrita pro tuja morto. Liber pontificalis ne agnoskas lin papo. Li estas ofte nomata "papa ephemerus" (nedaŭra papo). Kelkfoje li estas kalkulata inter kontraŭpapoj.
Weitbruch
(jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Regulus (romano)
Regulus estas originale esperantlingve verkita romano de Lorjak (pseŭdonimo de Jacques-Louis Mahé). Ĝi aperis en 1981 ĉe Eldonejo Lina Gabrielli en Ascoli Piceno.
Botulismo
Botulismo (el latina, botulus, "kolbaso") konata ankaŭ kiel botulisma venenado estas rara sed serioza paraliza malsano kaŭzata de botokso kiu estas proteino produktita laŭ anaerobaj kondiĉoj de la bakterio Clostridium botulinum, kaj tuŝas ampleksan gamon de mamuloj, birdoj kaj fiŝoj.
La toksino(j) eniras en la homa korpo per unu el tri vojoj: per koloniigado de la digestiva sistemo fare de bakterioj en geinfanoj (infana botulismo) aŭ plenkreskuloj (plenkreska intesta toksemio), per ingesto de toksino el manĝo (manĝa botulismo) aŭ per poluado de vundo fare de bakterio (vunda botulismo). Ne okazas transmito de botulismo el persono al persono.
Mitch Nichols
Mitch Nichols (n. ) estas aŭstralia futbalisto. Li de 2009 ĝis 2014 membris en la aŭstralia nacia teamo de futbalo.
Listo de asteroidoj (523001–524000)
Jen la listo de la asteroidoj kun numeroj 518001 al 519000.
La asteroidoj ricevas numeron nur kiam ilia orbito estas konfirmita; tio povas okazi tre longtempe post ilia malkovro. Estas nenia kongruo inter la numero kaj la dato de la malkovro.
Plejparto el la asteroidoj ne havas publikan menciindecon.
Ankoraŭ ne-plena listo 523001–524000
... ...
10867 Limo
10867 Limo estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al Limo, ĉefurbo de Peruo ; tiu nomo estas misprononco de tiu de la rivero Rímac kiu akvumas ĝin. Establita de Francisco Pizarro en 1535, la urbo estas konata pro la matematika reguleco de sia originaj stratoj, kiuj enfermas kvadratajn areojn de preskaŭ samaj grandoj.
Naram-Sin
Naram-Sin (ĉirkaŭ 2254 a. K. - 2218 a. K.) estis la 4a reĝo de la Akada Imperio, kiu ampleksiĝis al la tuta Mezopotamio.
Sub Naram-Sin, tria sukcedinto kaj nepo de Sargono la 1a I, la Akada imperio atingis sian zeniton. Li komencis sian regadon per granda ribeliĝo de pli ol dudek mezopotamiaj reĝoj kiujn li forte venkis. De tie, Naram-Sin komencis konkeri la tiam konatan mondon, plivastigante siajn posedaĵojn ekde Elamo al la Mediteraneo. Li konkeris Sirion, la regiono de Halepo kaj malsupreniris ĝis la Sinajo, kiu estis forprenita al Egiptio. Tiel grandaj estis liaj venkoj ke li ordonis la skulptadon de la steleo de Naram-Sin kaj sin proklamis dio.
Temas fakte, pri la unua mezopotamia reĝo kiu sin proklamis dio, kaj la unua kiu estis nomata "reĝo de la kvar anguloj de la mondo", tio estas, la universo.
Li havis rilatojn kun la kulturoj de Induso-valo (Meluhha por la akadanoj) kaj regis grandan parton de la Persa Golfo. Naram-Sin plivastigis sian imperion venkante super la reĝo de Magan kaj la triboj de Taŭruso. Li kontruis la administrajn centrojn de Tell Brak kaj Ninivo kaj daŭrigis kun la politiko nomumi familianojn por okupi postenojn pri religiaj kaj ritaj aferoj en diversaj urboj kaj temploj de la imperio, aŭ kiel regantoj por posedi la efektivan regpovon kaj tre centralizita en la malsamaj teritorioj de la imperio.
Josef Gabriel Rheinberger
Josef Gabriel von (ekde 1894) Rheinberger (* 17-an de marto 1839 en Vaduz; † 25-an de novembro 1901 en Munkeno), baptita sur la nomo Gabriel Joseph, estis liĥtenŝtejna komponisto kaj muzikpedagogo, en multaj leksikoj nomita germana komponisto.
Vivo
Josef Gabriel Rheinberger, naskita en Vaduz en la jaro 1839, jam junaĝe montris eksterordinaran muzikan talenton. Jam sepjara li servis kiel orgenisto en sia hejmloko kaj en la aĝo de dek du li ricevis edukadon ĉe la konservatorio en Munkeno, kie li baldaŭ superis siajn kunstudentojn kaj jam kreis multajn verkojn. Kiam li havis 19 jarojn, la konservatorio proponis al li postenon kiel docento por pianludo, orgenludo kaj kompozcio, kiun li plenumis ĝis mallonge antaŭ sia vivofino.
Sen multe varbi pri si mem, Rheinberger apartenis al la sukcesaj komponistoj siatempaj, kiun multaj eldonistoj, muzikistoj kaj ĥoroj komisiis pri komponado. Kiel kortega orkestresto de la bavara reĝo Ludoviko la 2-a li tenis centran pozicion ene de la katolika sakrala muziko en Germanio. Li komponis latinajn mesojn kaj motetojn, kiuj pro sia sendependeco de la restriktaj normoj de la cecilianaj reformistoj de la sakrala muziko siatempaj. Kiel kompozicio-docento ĉe la munkena konservatorio li estis eminentulo tutmonde altranga. Al liaj lernantoj apartenis i.a. Hans von Koessler, Engelbert Humperdinck, Ermanno Wolf-Ferrari kaj Wilhelm Furtwängler kaj tuta generacio de junaj usonaj komponistoj (ekz. Horatio Parker kaj George Chadwick). Multaj dekoracioj (inter ili Ritterkreuz vom Orden des heiligen Gregor, Komturkreuz des Bayerischen Kronenordens, doktoro pro honoro de la universitato de Munkeno) respegulas la sukceson de la naskita liĥtenŝtejnano.
Ekde 1867 Rheinberger estis edzo de la poetino Franziska von Hoffnaaß („Fanny“), kiu verkis tekstojn por kelkaj el liaj voĉkantaj verkoj (inter ili la kantato „Der Stern von Bethlehem“).
Graveco
Rheinberger apartenas al tiuj komponistoj de la dua duono de la 19-a jarcento, kiuj post jaroj de forgesiteco pli kaj pli reeniris la konscion de muzika praktiko kaj esploro. Lia ampleksa verkaro, inter ĝi 197 verkoj publikitaj kun verknumero, entenas pianomuzikon, orgenmuzikon, sakralan kaj malsakralan ĥormuzikon, lidojn, ĉambromuzikon, simfoniojn, koncertuverturojn, dramomuzikaĵojn kaj operojn.
Rheinberger estis emfaza klasikisto, kies idealuloj estis Mozart kaj Bach. Kvankam li ne povis longdaŭre stampi la muzikan evoluon, li tamen estis grava instruisto kaj eminenta reprezentanto de multspeca muzikkulturo je la fino de la klasikromantisma epoko. Por prosperigi kaj disvastigi lian varian verkaron en la nuna kultura vivo en la jaro 2003 oni fondis la Tutmondan Asocion Josef Gabriel Rheinberger.
Tornjoŝ
Tornjoŝ, serbe Торњош, slave Tornjoš, hungare Tornyos estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto Norda Banato (tamen geografie en regiono Baĉka), en municipo de Senta.
Situo
Tornjoŝ situas sur ebenaĵo, Senta troviĝas 20, Subotica 28 km-ojn for.
Historio
La plej frue sarmatoj vivis tie. Hungaroj alvenis en 896 kaj ili fondis ŝtaton en 1000. La unua mencio devenis el 1479. Post la turka erao la regiono rekte apartenis al Habsburga Imperio laŭ nomo limgardada zono, dume diversaj popoloj alvenis al la senhomaj lokoj kaj vivis en farmoj. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la loko apartenis al Hungario, al Bács-Bodrog, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la hungara armeo okupis la regionon kaj iĝis parto de Hungario ĝis 1944. En 2002 loĝis en Tornjoŝ 1766 da homoj, (hungaroj 1452 (82 %), ciganoj 256 (15 %), serboj 23 (1 %) kaj aliaj).
Bronzflugila jakanao
La Bronzflugila jakanao aŭ Indika jakanao, Metopidius indicus, estas specio de birdo, nome jakanao de la familio de jakanaedoj. Sed tiu specio ne estas membro de la genro Jacana, kiu estas la plej elstara genro de la familio, sed estas la ununura membro de la genro Metopidius.
Grupo
La jakanaoj estas grupo de birdoj propraj de humidejoj, kiuj estas facile rekoneblaj pro siaj grandaj piedoj kaj longegaj fingroj kiuj ebligas ilin piediri sur flosebla plantaro en neprofundaj lagoj kiuj estas ilia preferata medio. Ili estas troveblaj tutmonde en la tropika zono.
Disvastiĝo
La Bronzflugila jakanao reproduktiĝas en Barato kaj sudorienta Azio. Ĝi estas nemigranta specio escepte pro porsezona disiĝo.
Aspekto
Ili estas facile videblaj kaj nekonfuzeblaj birdoj. Ili estas ĉirkaŭ 29 cm longaj, sed la inoj estas iom pli grandaj ol la maskloj, kiel taŭgas ĉe specio kie la masklo estas kiu respondecas pri familio. Ili estas ĉefe nigraj kun dorso kaj flugiloj brunaj. Ĉe dorse kaj ĉe subaj kolo kaj brusto la specio montras metalajn brilojn kiuj nomigas la specion. La vosto estas ruĝa. Krom tio tiu specio diferencigas facile de la jakanaoj de la genro Jacana pro ties blanka rimarkinda strio kiu iras de super la okulo ĝis la nuko. La flava beko iĝas eta ruĝa ŝildo ĉe la bazo kiel en aliaj jakanaoj kaj en galinoloj, sed estas multe pli larĝa ĉe bazo malkiel en la aliaj jakanaoj de genro Jacana. La kruroj kaj longegaj fingroj estas grizaj.
Junuloj havas brunajn suprajn partojn, sed la subaj estas blankaj kun pala tutkolo.
Kutimoj
La Bronzflugila jakanao manĝas insektojn kaj aliajn senvertebrulojn plukitajn el inter flosanta plantaro kaj el la akvosurfaco.
Ties voĉo estas fajfa pepado sik-sik-sik per alarma similaspekto.
Se tiuj birdoj estas ĝenataj, ili preferas kaŝi sin per mergado. La masklo povas porti idojn inter la flugiloj kaj la korpo.
Reproduktado
La ino demetas kvar nigromarkitajn brunajn ovojn en flosanta nesto. La maskloj kiel en aliaj vadbirdaj familioj kiel ĉe la falaropoj, respondecas pri kovado. La ino pariĝas antaŭ eloviĝo kun kelkaj maskloj, sed plie kun tiu kiu ricevos la demetadon en ties nesto; tiele la masklo certas, ke la idoj estos probable vere liaj kaj la ino certiĝas, ke la masklo bone zorgos la idojn ĉar foje la maskloj kiuj ne pariĝis sufiĉe detruas tiun demetadon.
Datumoj
Mezuroj (laŭ Rasmussen kaj Anderton, 2005)
Referencoj
Oni vidu ankaŭ Cikonioformaj, ĉar influa Sibley-Ahlquist taksonomio konsideras jakanaedojn en tiu ordo.
Apozicio
Apozicio, apozicia konstruaĵo, apozicia rilato aŭ ellaseblaĵo estas gramatika strukturo aŭ gramatika rilato konsistanta el du (aŭ pli da) elementoj kiuj laŭ strikta koncepto:
Malpli strikte multaj gramatikistoj allasas diversan malstreĉiĝojn de tiuj kriterioj. Neplena obeo de la kriterioj nomiĝas parta apozicio:
Ĉi artikolo celas montri la diverson de fenomenoj nomitaj apozicio far nombraj aŭ gravaj lingvistoj aŭ gramatikistoj, kaj iom ankaŭ prezenti lastatempajn provojn klarigi la ĥaoson. Kiom eble, la ekzemploj ĉi tie estas ĉerpitaj el la Esperanta literaturo.
Pri la terminoj
Kiam tia strukturo uziĝas, oni diras ke la du elementoj estas en apozicio aŭ apoziciiĝas. Ekzemple, en la esprimo mia amiko Ludoviko la nomo Ludoviko apoziciiĝas al la vorto amiko. La limiga, klariga, aŭ komenta elemento (kutime la dua) en apozicia konstruaĵo aŭ rilato nomiĝas apozitivo En ĉi lasta ekzemplo Ludoviko estas apozitivo. La alia elemento, kiun limigas, klarigas, aŭ komentas la apozitivo estas la nukleo, ĉefelemento aŭ kapo de la apozicia konstruo. En tiu lasta ekzemplo mia amiko estas la nukleo.
La analizo de Meyer
Surbaze de kelkaj anglalingvaj korpusoj Meyer (1992) traktas la sintaksajn, la semantikajn, kaj la pragmatikajn trajtojn de apozicioj aparte. Li kvante komparas la diversajn inklinojn uzi apartajn specojn de apozicio laŭ diversaj ĝenroj de konversacio, fikcio, novaĵo, kaj fakliteraturo.
La sintaksa naturo de apozicio
Apozicio estas rilato aŭ strukturo kies pura esenco malsamas de tiu de aliaj sintaksaj strukturoj kiaj konjunkciado, modifado, kaj komplementado. Sed diversaj tipoj de apozicio povas simili al iu el tiuj. Do, en la praktiko, apozicio sintakse estas fenomeno kies naturo gamas de kvazaŭ konjunkciado ĝis modifado kaj komplementado. Laŭ Meyer estas tri sintaksaj trajtoj pli malpli komunaj al la diversaj specoj de apozitivo: Kiam ĉiuj tri trajtoj plene validas, li nomas la strukturon centra apozicio, ekzemple: Tiel rakontis la historio, la legendo, kiu estis voĉlegita.z Centra apozicio tre similas al konjunkciado (kaj eĉ iakaze povas markiĝi per kaj aŭ per aŭ); grava diferencoj estas tiuj, ke en apozico la du (aŭ pli) elementoj emas sinomimi kaj signas tute aŭ parte la saman aferon, dum en konjunkciado la du (aŭ pli) elementoj ne sinonimas kaj signas distinge malsamajn aferojn. Pri centraj apozicioj fojfoje malfacilas diri (precipe se mankas intonacia indiko ), kiu elemento estas ĉefa, aŭ ke unu elemento estas ĉefa kaj la alia ne.
Simila al komplementado estas kiam unu elemento estas substantivo kaj la alia finia subfrazo (ke-subfrazo) aŭ infinitiva subfrazo (i-subfrazo); tiakaze ĉiam (laŭ Meyer) temas pri periferia apozicio, ĉar la du elementoj neniam interŝanĝeblas. Ekzemple: Zamenhof dubis la pretendon, ke li estis markizo. •  La decido organizi regionan Kongreson en Perejro revivigos nian lingvon en tiu urbo. Se la nukleo neniel forigeblas, tiam pli temas pri komplementado ol pri apozicio: Anjo havis sonĝon, ke ŝi veturis en boato.z • Mi ne povas havi esperon ricevi oficon firman..''z
La semantika naturo de apozicio
La semantika naturo de apozicio povas subklasiĝi diversmaniere; Meyer iom pli evoluigante la analizon de Quirk, k.a. (1985) subklasigas unue laŭ la naturo de la rilato inter la elementoj, due laŭ la komparativa specifeco de la elementoj, kaj trie laŭ tio, ĉu la dua elemento restriktas la signadon de la unua:
Semantikaj rilatoj laŭ naturo
Meyer strikte uzas la nocion signado (en:reference); laŭ li elementoj kiuj ne estas difinitaj nomgrupoj (per determiniloj kiaj la, tiu, ties, mia, via, ŝia, ktp., aŭ per tio esti propra nomo) ofte nenion signas en la eksterlingva mondo. Do, kvankam en la plejmulto da kazoj (en angla uzado ĉ. 60%) la elementoj de apozicioj interrilatas laŭ signado, en aliaj kazoj ili interrilatas laŭ sinonimeco, atribuado, aŭ hiponimeco. Tiujn ĉiujn li traktas aparte:
Semantika enklasigo laŭ restriktivo
Laŭ Meyer la distingo nerestrikta-restrika (vidu sube) koncernas precipe nomgrupojn. Unu el la elementoj povas esti citaĵo, titolo, mezuro, aŭ subfrazo. Li traktas ilin laŭ tio, ĉu la opaj elementoj estas nedifinita, difinita, aŭ propra nomo.
Semantika gradiento de apozicio
Laŭ Meyer apozicio semantike konsiderate povas esti pli aŭ malpli apozicieca. La plej apozicieca estas la rilato samsignado. Lia gradiento estas samidenteco (samsignado, sinonimio), parta samidenteco (katafora signado), kaj inkluziveco (atribuado, hiponimio, meronimio).
Informaranĝa naturo de apozicio
En apozicio la dua elemento provizas novan inforomon (laŭ Meyer informo retrovebla en la tuje antaŭa teksto) pri la unua. Pro tri kialoj la dua elemento ankaŭ foje entenas malnovan informon (aldone al nova informo): por helpi la produktadon kaj komprenadon de parolo (per tio doni al la parolanto kaj aŭskultanto tempon pensi), por paralelismo, por emfazado. Se la dua elemento entenas malnovan "informon", kiam eblas, ene de tiu dua elemento nova informo emas sekvi malnovan laŭ la principoj de komunkativa dinamismo de Firbas.