cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vilmos Zsolnay
Biografio
Vilmos Zsolnay daŭrigis profesion de la familio, li transprenis la uzinon en 1853, kiu produktis argilaĵojn. Li konstante strebis unuparte trovi pli novajn materiojn (porcelano-fajenco, pirogranito, eozino), aliparte la produktaĵoj havu ankaŭ artajn formojn, tial li dungis ankaŭ industriartistojn. Ekde 1873 li daŭre havis sukcesojn en ekspozicioj, ankaŭ eksterlande. En 1878 en mondekspozicio de Parizo li ricevis premion "Grand prix". En 1889 kune kun Ödön Lechner studis la ceramikojn en Britio. En sia vivo liaj produkataĵoj estis videblaj ne nur en Pécs (ĉefpoŝto, ornama puto), sed ankaŭ en aliaj urboj.
Lia uzino ankaŭ nun produktadas. Pri lia vivo aperis filmo kaj romano. En Pécs muzeo prezentas la plej belajn produktaĵojn, krome butiko "eozin" funkcias. La ornama puto estas unu el la simboloj de Pécs. Turisma allogaĵo estas maŭzoleo Zsolnay. Li estis ankaŭ framasono, la loĝio de Pécs prenis la nomon Zsolnay.
Justa kulturo
Justa kulturo estas koncepto rilate al sistema teorio kiu emfazas ke eraroj estas plejofte produkto de malbone funkcianta sistemo, prefere ol kaūzitaj de specifaj homoj aŭ grupo. En justa kulturo, post okazita eraro, la demando estas, “Kio funkciis malĝuste?” anstataŭ “Kiu kaŭzis la problemon?”. Justa kulturo estas la malo de kulpiga kulturo.
En sistemo de justa kulturo, la fokuso estas pri funkcianta aŭ ne-funkcianta konduto aŭ laborsistemo. Tio ĉi ebligas individuan respondecon kaj antaŭenigas lernad-organizan kulturon.
En ĉi tiu sistemo, honestaj homaj eraroj estas vidataj kiel lernoŝanco por la firmao kaj ties dungitoj. La individuo kiu faris la eraron povas ricevi aldonan trejnadon kaj subtenon. Tamen, intenca miskonduto povas rezulti al disciplina ago kiel fino de dungado — eĉ se neniu damaĝo estis kaŭzita.
Laboro en la kampo de justa kulturo estis aplikata al industrio, kuracado, aviada industrio kaj aliaj industrioj.
Laŭ James Reason, justa kulturo estas unu el la eroj de sekureca kulturo.
Livinallongo del Col di Lana
Livinallongo del Col di Lana estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Veneto kaj al la provinco Belluno. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Badia (BZ), Canazei (TN), Colle Santa Lucia, Cortina d'Ampezzo, Corvara in Badia (BZ) kaj Rocca Pietore.
La teritorio situas en la montoĉeno Dolomitoj, suda kalkoŝtona parto (aŭ laŭ alia difino antaŭmontaro) de la Alpoj.
NGC 6901
NGC 6901 (aliaj indikoj — IC 5000, UGC 11542, MCG 1-52-2, ZWG 399.2, IRAS20199+0616, PGC 64552) estas galaksio en konstelacio Aglo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Essen-Dellwig
Dellwig estas nordokcidenta urboparto de Essen. Ĝi limiĝas en Essen kun la urbopartoj Bergeborbeck en la oriento, Borbeck, Gerschede kaj Frintrop en la sudo, en la okcidento kun la urboparto Borbeck de Oberhausen kaj en la nordo kun la urbopartoj Vondern de Oberhausen kaj Ebel de Bottrop.
Dellwig estas karakterizata parte de densa loĝa surkonstruaĵo kun verdejoj, parte de iom grandaj industriterenoj. Ĉe la Rejn-Herne-Kanalo biciklaj kaj promenaj vojoj ebligas iom da libertempumado. La iamaj du kluzoj en Dellwig ne plu ekzistas ekde 1980 pro la malleviĝo de la akvonivelo, kion kaŭzis la karbominado. Sur la iama manovrostacio Frintrop ekestis ĝis nun verdejo je 25 hektaroj kun promenvojoj. La liberaera naĝejo de Dellwig, kiun tenas la urbo, estas minacata de urbaj planoj fermi ĝin.
Polietileno
Polietileno (aŭ polieteno, laŭ la oficiala nomo de IUPAC) estas kemie la plej simpla polimero. Ĝi estas reprezentata per la ĉeno: (CH2-CH2)n. Pro sia granda tutmonda produktado, 100 milionoj da tunoj jare en 2017 (34% el la totala plasta merkato), ĝi ankaŭ estas la plej malmultekosta, ĉar ĝi estas unu el la plej oftaj specoj de plasto. Ĝi estas kemie inerta. Oni havigas ĝin per polimerigo de etileno (kemia formulo CH2 = CH2, kaj nomata eteno de IUPAC), de kiu devenas ĝia nomo. Ĉi tiu polimero povas esti produktita per malsamaj polimerigaj reagoj, kiel ekzemple libera radikala polimerigo, aniona polimerigo, jona kunordiga polimerigo aŭ katjona polimerigo. Ĉiu el ĉi tiuj reagaj mekanismoj produktas malsaman specon de polietileno. Ĝi estas nedividita rektĉena polimero, kvankam disdividitaj polimeroj estas oftaj en komercaj produktoj. La polietilenaj ĉenoj rompiĝas sub la malvarmeta temperaturo Tg en amorfaj kaj duonkristalaj lokoj.
Historio
Polietileno unue estis sintezita de la germana kemiisto Hans von Pechmann, kiu hazarde preparis ĝin en 1898 varmigante diazometanon. Kiam liaj kolegoj Eugen Bamberger kaj Friedrich Tschirner karakterizis la kreitan blankan kaj gasan substancon, ili malkovris grandajn ĉenojn kunmetitajn de -CH2- kaj nomis ĝin "polietileno". La 27an de marto 1933, polietileno estis sintezita, tiel kiel oni konas ĝin nuntempe, en Anglio, fare de Reginald Gibson kaj Eric Fawcett, kiuj laboris por la ICI-Laboratorioj. Ĉi tio eblis per premo de ĉirkaŭ 1400 baroj kaj temperaturo de 170° C, tiam oni akiris la altan viskozan, blankec-koloran materialon, kiu estas nuntempe konata. La premo necesa por povi produkti la polimerigon de etileno estis tre alta, tial la esploroj pri kataliziloj faritaj de la germano Karl Ziegler kaj la italo Giulio Natta, kiuj estigis la katalizilojn Ziegler-Natta, gajnigis al ili la Nobel-premion por ilia scienca kontribuo al kemio. Per ĉi tiuj kataliziloj, polimerigo sub normala premo eblas.
Klasifiko kaj fizikaj ecoj
La mallongigo por polietileno ĝenerale uzata estas PE. Polietilenoj povas esti klasifikitaj en:
Etilenaj kunpolimeroj
Aldone al polimerigo kun alfaolefinoj, etileno povas esti polimerigita per granda nombro da malsamaj monomeroj. Ekzemploj de ĉi tiuj monomeroj estas vinilacetato, kiu rezultigas la etilenan vinilacetatan kunpolimeron, aŭ EVA, kiu estas ofte uzata en sandaloj kaj gimnastikaj ŝuoj. Vasta gamo de akrilatoj ankaŭ povas esti obtenita.
Modernaj aplikoj
Polietileno povas formi tridimensian reton kiam ĝi estas submetita al kovalenta reago de vulkanizado (kruc-liga). La rezulto estas polimero kun memorefiko. Tia efiko konsistas el la stabileco aŭ konstanteco de la materialo ĉe certa temperaturo, kaj ĝia formo povas esti modifita simple varmigante la polimeron al tiu temperaturo. La termika efiko de memoro sur polimeroj diferencas de la termika efiko de memoro sur metaloj, trovita en 1951 fare de Chang kaj Read. Koncerne polimerojn, ĉi tiu efiko baziĝas sur entropiaj fortoj kaj vulkanigitaj punktoj de fizika aŭ kemia stabileco. En la kazo de polietileno kun termika memora efiko, la plej oftaj uzoj estas varmŝrumpaj kaj izolaj membranoj.
Aliaj polimeroj, kiuj havas la termikan memoran efikon, estas: Polinorborneno, poliuretanoj, modifita poliestireno kaj preskaŭ ajna polimero aŭ kopolimero kristaleca aŭ amorfa, kiu povas formi tridimensian reton.
Polimeroj kun problemoj por la efiko de termika memoro: Polipropileno.
Rotacia muldado estas nova procezo, kiu uzas polietilenan pulvoron kiel krudan materialon. Tiu estas metita en muldilon, kaj per duaksa rotacio kaj hejtado la polietileno aliĝas al la parieto por formi kavan pecon; ekzemplo estas la akvocisternoj.
Aliaj novaj aplikoj por PE inkluzivas segpolvon plus PE en procentoj de 10% ĝis 70% da lignaĵo. La rezulto estas stabila komponaĵo kun pli alta denseco ol PE. Speciala ekipaĵo por ĝia prilaborado estas rekomendita, same kiel kunigaj aldonaĵoj kaj procezaj helpiloj. En grandaj pecoj, ankaŭ ŝaŭmado kutimas redukti la densecon de la peco.
Prilaborado
Polietileno estas uzata por diversaj specoj de finlaboritaj produktoj, kaj por ĉiu el ili estas uzataj malsamaj procezoj. Inter la plej oftaj estas: Polietileno estas diafana materialo kaj povas esti modifita per tri oftaj procedoj:
Aldonaĵoj por celita uzo gravas. Depende de la funkcio, ili estas rekomendindaj, ekzemple: antioksidantoj, flamaj substancoj, kontraûstatikaj agentoj, kontraŭbakteriaj.
Verda aŭ renovigebla polietileno
Ĝi estas obtenita el sukerkano, do el renovigebla biomaso. Brazilo estas la unua lando, kiu disvolvis la produkton.
QRZ.com
qrz.com estas datumbazo de radioamatoraj voksignoj kreita de Fred L. Lloyd AA7BQ en 1992. Ĝia ĉefpaĝo estas en angla lingvo. Radioamatoroj povas enlistigi sin tie. Krom la voksigno oni kutime minimume enmetas sian adreson kaj ret-adreson. Serĉadon oni komencas per demandado pri sia propra voksigno kaj pri voksignoj de amikoj. Poste pri specialaĵoj.
Esperanto
En la rubriko "biografio" oni povas enmeti detalojn pri si, pri sia stacio, antenoj, specialaĵoj. Tie oni povas enmeti ankaŭ aliajn hobiojn, ekzemple lingvojn. Jam pli ol 80 enmetis, ke ili parolas Esperanton. Tial pli ol 50 voksignoj aperas en listo, se oni enmetas la serĉvorton "Esperanto". La komputila programo de qrz.com nur komprenas tiun precizan vorton, ne aliajn vortojn kiel esperantiĝis, esperantisto Esperanton ktp. Do, se vi volas, ke vi aperu en tiu listo, atentu, ke vi uzas precize la vorton Esperanto. Provu kontakti la staciojn listigitajn, per radio, per Echolink aŭ per retpoŝto. qrz.com estas bona propagandilo por nia lingvo. Se vi estas radioamatoro, kiu uzas nian lingvon, uzu tiun propagandilon.
Forumoj
Interesa parto de qrz.com estas la forumoj. Enmetu supre dekstre la serĉvorton Esperanto. Plej komforte enmetu ĝin en forums home. Vi ricevos informojn pri ĉiuj mesaĝoj en iu de la diversaj forumoj kiel forumoj General, Contests, Discussions... en kiuj aperis la vorto Esperanto. Laste aperis anonco de la Esperanto-konkurso, en la forumo Contests. Vigla respondado tie dezirendas, por demonstri, ke ni aktivas!
Kostoj
Aliĝo estas senkosta sed por krei novan konton oni devas esti registrita de alia uzanto. Senpaga membro havas limon de 100 paĝaj vizitoj. Estas pluraj kategorioj de pagitaj membroj.
NGC 6902
NGC 6902 (aliaj indikoj — IC 4948, ESO 285-8, MCG -7-42-2, AM 2021-434, PGC 64632) estas galaksio en konstelacio Sagitario.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
(18470) 1995 UX44
(18470) 1995 UX44 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).
Triheptilamino
Triheptilamino aŭ C21H45N estas kemia kombinaĵo rezultanta el interagado de la  heptanolo kun amoniako en ĉeesto de katalizilo. Triheptilamino estas senkolora aŭ flaveca likvaĵo uzata en kemiaj sintezoj. Triheptilamino ne estas solvebla en akvo, sed estas solvebla en etanolo, propilena glikolo, kloroformo kaj eteroj.
NGC 6902A-1
NGC 6902A-1 (aliaj indikoj — ESO 285-4, MCG -7-41-32, AM 2019-442, PGC 64575) estas galaksio en konstelacio Sagitario.
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
András Lokodi
András LOKODI estis rumania hungara fakverkisto. Li naskiĝis en Kluĵo la 2-an de januaro 1938.
Ervin Lázár
Ervin Lázár, hungare Lázár Ervin estis hungara verkisto kaj ĵurnalisto.
András Lokodi
Kariero
András Lokodi estis elektromekanikisto ĉe la UBB de Kluĵo. Li publikigis en Jóbarát, Dolgozó Nő kaj Igazság.
Universitata Malsanulejo de Gento
La Universitata Malsanulejo de Gento (Universitair Ziekenhuis Gent; UZ Gent, proksimuma prononco ) estas unu el la plej grandaj hospitaloj en Belgio. Ĝi estas proksime ligita al la Universitato de Gento: la rektoro de la universitato samtempe estas prezidanto de la hospitalo. Ambaŭ la universitato kaj la hospitalo estas aŭtonomaj unuoj de la Flandra Registaro.
Ervin Lázár
Biografio
Ervin Lázár akiris abiturienton en 1954, poste li frekventis universitaton en Budapeŝto. En 1959 li iĝis ĵurnalisto en Pécs. En 1965 li iris al Budapeŝto, kie li estis redaktoro en literatura revuo. Inter 1971-1989 li estis liberprofesia verkisto. En 1989 ankaŭ li apartenis al tiuj, kiuj volis politikan ŝanĝon. Li ricevis premion Kossuth en 1996, inter 1974-2005 ankaŭ aliajn premiojn.
Universitata Malsanulejo de Gento
La hospitalo havas pli ol 1 000 litojn kaj ĉirkaŭ 6 000 dungitojn.
La loko de la hospitalo nomiĝas ankaŭ "Campus Heymans", nomita laŭ Nobel-premiito Corneille Heymans.
Regiono Skopjo
La regiono Skopjo (makedone: Skopski region, Скопски регион) estas unu el ok statistikaj regionoj en Norda Makedonio. En 2015 vivis 619 279 loĝantoj. La plej granda sidejo de la regiono estas la urbo Skopje, la ŝtata ĉefurbo.
Loko, priskribo
La regiono situas en la norda parto de la lando kaj kovras areon de 1.812 km².
La populacio montrita en la tabelo respondas proksimume al la situacio en 2002.
Referencoj
Statistikoj: https://www.citypopulation.de/php/northmacedonia-admin.php
90533 Laurentblind
90533 Laurentblind estas
asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la franca amatora astronomino Claudine Rinner elde Ottmarsheim (Haut-Rhin, Francio).
Ĝi estas proksima de la 3:7 kun Marso.
Authon (Loir-et-Cher)
Authon estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Loir-et-Cher, en la regiono Centro-Valo de Luaro (Centre-Val de Loire ). Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vendôme kaj al la kantono Montoire-sur-le-Loir.
Weiden (distrikto Birkenfeld)
Weiden estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Birkenfeld de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Henri Mouhot
La templo Angkor Ŭat nur ekestis populara en la Okcidento dum la 19-a jarcento danke al vojaĝnotoj de la esploristo Henri Mouhot. Muhot kredis, ke la templo estis konstruita dum la antikva epoko. La vera historio de Angkor Ŭat estis poste pli bone komprenita danke al la studo de stilaj datumoj kolektitaj dum la riparaj laboroj.
La veturaj taglibroj de Mouhot estis la materialo de Voyage dans les royaumes de Siam, de Cambodge, de Laos et autres parties centrales de l'Indochine (publikigita en 1863, 1864).
Modrá
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1786.
Protekto de la naturo
En la katastro de municipo troviĝas tiuj ĉi protektitaj areoj:
Ždírec (distrikto Jihlava)
Ždírec (germane: Seelenz) estas municipo en Ĉeĥio, en Bohemio en distrikto Jihlava, regiono Vysočina. En la jaro vivis ĉi tie. Ĝi troviĝas proksimume 10 km nordoriente de Jihlava kaj 4,5 km sudokcidente de Polná. La katastra teritorio portas misgvidan nomon Ždírec na Moravě, spite al tio, ke ĝi situas en Bohemio.
18469 Hakodate
18469 Hakodate estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Naoto Sato kaj Takeŝi Urata elde la observatorio de Ĉiĉibu (gubernio Saitama, Japanio).
Ždírec (distrikto Jihlava)
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1233.
18469 Hakodate
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la urbo Hakodate, en la plej suda parto de Hokajdo, prospera urbo de turismo kaj fiŝkaptado. La nokta vido elde la Monto Hakodate estas unu el la plej bonaj turismaj allogoj en Japanio.
Lonigo
Partneraj urboj
Inter la partneraj urboj de Lonigo estas
Loreggia
Loreggia estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la provinco Padovo kaj la historia regiono Veneto, nordokcidente de la Adriatika Maro.
NGC 6902A-2
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
La Magelana Nubo (romano)
La Magelana Nubo estas sciencfikcia romano de Stanisław Lem, unue eldonita en 1955. Ampleksaj fragmentoj de la romano estis antaŭe publikigitaj en epizodoj en la gazeto Przekrój en la jaroj 1953-1954, kun ilustraĵoj de Jerzy Skarżyński, kiuj poste neniam estis republikigitaj.
La temo de la romano koncernas la problemon pri mensa elteno de penaj spacvojaĝoj kaj la provojn komunikiĝi kun fremda civilizo.
Intrigo
La libro priskribas la unuan interstelan vojaĝon al Alfa Centaŭro. La intrigo okazas en la estonteco, post ĉirkaŭ 1000 jaroj. Tutmonda komunismo regas sur la Tero. La vojaĝo per giganta kosmoŝipo kun skipo de 227 personoj daŭras pli ol 8 jarojn unudirekte. Dum la vojaĝo la pasaĝeroj luktas ĉefe kun sia psiko, ĉar ili konstante estas en fermita veturilo rapidanta je duono de la lumrapideco, ĉirkaŭitaj nur de vakuo. Post la alveno evidentiĝas, ke antaŭe la lokon atingis malnova kosmostacio, kiu forlasis la terorbiton fine de la 20-a jarcento rezulte de akcidento. Ĝi estis usona milita kosma bazo kun atomaj raketoj kaj biologiaj armiloj. La skipo decidas detrui la armilojn kune kun la stacio. Sekve la esploristoj sendas 31 kosmopramoj n al proksima planedo. La loĝantoj de Alfa Centaŭro tamen kredas, ke la kosmoveturiloj estas armiloj kaj iuj el ili estas detruitaj, ĉar similas bomboraketojn de la malnova kosmostacio. Tamen la konflikto ne kreskas.
La rakontanto estas kuracisto, partoprenanto de la ekspedicio. Solulo kaj egoisto, grimpulo, maratonisto, li maturiĝas emocie dum la longa vojaĝo, malkovrante la universalan valoron de amo kaj amikeco.
Saint-Pierre-de-Chandieu
Saint-Pierre-de-Chandieu (en Esperanto San-Petro-de-Ĉandio ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Rodano (france Rhône), en la regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj (france Auvergne-Rhône-Alpes), senpere sudoriente de la urbo Liono, kaj konsideriĝas antaŭurbo de ĝi. Fine de en la komunumo vivis.
Rilatoj al Esperanto
En 1982 en la loĝloko okazis la 37-a kongreso de SAT-Amikaro, do de la franclingva branĉo de Sennacieca Asocio Tutmonda, la unuiĝo de esperantistoj-laboristoj franclingvaj, kaj en 1986 la 41-a.
Weidenbach (Eifel)
Weidenbach estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Vulkaneifel de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Vasváry-vilao
La vilao de familio Vasváry (pron: vaŝvari) troviĝas en Pécs sur la deklivo de Mecsek (pron: meĉek) en belega pejzaĝo. Ĝi estis konstruita en 1884. Iam ĝi servis kiel ripozejo por la posedantoj, nun ĝi disponigas indan ejon por multaj konferencoj de la loka komitato de Hungara Scienca Akademio. La arbustoj kaj floroj de la parko ĉirkaŭ la domo estas bele prizorgitaj. La vizitantojn jam ĉe la alveno ravas la frontmuro (fasado) ornamita per graniteskaj ceramikaĵoj de la porcelanfabriko Zsolnay (pron: ĵolnoi), same kiel la fontano kun gracia konturo, kaj la larĝa, eleganta ŝtuparo.
En la dua duono de la 19-a jarcento aperis la kutimo, ke bonstataj burĝoj sur la deklivoj de la montaro Mecsek (pron: meĉek) anstataŭ la pli fruaj vinpremejoj konstruis pluretaĝajn, masonitajn somerdomojn laŭ alpa stilo. La mendinto de vilao Vasváry ne imitis tiun kutimon, sed helpe de ekskluzive ĉelokaj profesiuloj masonigis konstruaĵon, kiu eble pli konvene harmoniis kun la mediteranea urbo Pécs.
La stilo de la trietaĝa konstruaĵo planita en 1884. estas eklektika kun historieskaj detaloj. La nord-italiajn renesancajn tradiciojn kompletigas enlandaj barokaj kaj klasikismaj elementoj. La arkitekto, kiu planis kaj gvidis la masonan kaj ĉarpentan realigon, estis s-ro Szánthó Antal, majstro el Pécs. La reliefaj elementoj estis produktitaj en la porcelanfabriko Zsolnay, la la lignajn instalaĵojn efektivigis Károly Hoffmann, la ferinstalaĵojn Ferenc Kindl. Elstara valoraĵo estas la suda fronto (fasado) abunde ornamita per koloraj, emajlosurfacaj, ceramikaj reliefoj (1897).
Maldekstre ĉe la supra angulo de la frontmuro (fasado) estas reliefa portreto pri s-ro Vasváry György, dekstre pri s-ino Vasváryné Rüffl Mária (lia edzino). Inter la du flankoj, sur la muro, en oblikvaj kvadratoj videblas alegorioj pri la kvar sezonoj. Ili estas kopiaĵoj pri la reliefoj troviĝantaj sur la frontmuro (fasado) de la budapeŝta Artgalerio. Meze de la muro estas videblaj longecaj kvadrataj reliefoj, kies originaloj estis produktitaj por la viena magazeno Guderus. Ankaŭ ili estas alegorioj pri la kvar sezonoj. En Vieno ili ornamas la frontmuron ĉe la kvina etaĝo inter la fenestroj, sur la vilao ili estas aranĝitaj en du vicoj: supre aperas printempo kaj somero, malsupre aŭtuno kaj vintro. En la parko de la vilao troviĝas pluraj statuoj, antaŭ la ĉefa ŝtuparo staras la kopiaĵo de la emajlosurfaca ceramika fontano produktita por la banloko Herkulesfürdő, planita de s-ro Alpár Ignác.
La interno de la vilao malgraŭ la rekonstruadoj konservis multe el siaj originalaj ornamaĵoj. Sur la muroj de la konstruaĵo laŭ la siatempa inventaro estis 1926 diversaj ornamaj ceramikaĵoj, el ili 1240 en la interna spaco. Ĝis la alŝtatigo en 1952. la vilao estis la posedaĵo de la familio. La vilaon, kiu jam eĉ inter la mondmilitoj estis uzata kiel loĝdomo, oni dividis al pluraj loĝejoj. Tiam komenciĝis la detruiĝo de la altkvalitaj internaj instalaĵoj. En 1969. la Akademio de Pécs ricevis rajton inspekti la konstruaĵon. Ekde tiam, kvankam la konstruaĵo ne estas oficiale protektita kiel artmemoraĵo, tamen ĝi estas konservita per aparta zorgemo.
József Makovitzky
József Makovitzky [jOĵef makovicki], laŭ hungarlingve kutima nomordo Makovitzky József estas hungara kuracisto, patologo, profesoro, membro ekstera de Hungara Scienca Akademio (2007).
József Makovitzky naskiĝis la  1942 en Nagykanizsa.
Biografio
József Makovitzky post abituriento ne ricevis eblecon plulerni en universitato, tial li laboris unu jaron en 1961 en patologia instituto de Pécs. Poste li membriĝis en la universitato jam kiel laboristo, kiu signifis avantaĝon dum la socialismo. Post la diplomo li iĝis patologia profesoro. Li laboris en Jena en 1974. Li atingis la rangon kandidato en 1980. Ĝenerale krom la esploraj laboroj li instruas en universitatoj de Budapeŝto kaj Pécs, krome foje en Berlino, Zuriko, Heidelberg, Freiburg. Li okupiĝas ekzemple pri la eritrocito.
Mike Pompeo
Michael Richard Pompeo (naskiĝis la 30-an de decembro 1963) estas usona politikisto kaj advokato, kiu ekde aprilo 2018 funkcias kiel la 70-a usona Sekretario de Ŝtato, do la usona ministro pri eksteraj aferoj. Li estas iama oficiro de la Usona Armeo kaj estro de la Centra Inform-Agentejo de januaro 2017 ĝis aprilo 2018.
Pompeo estis membro de la Usona Domo de Reprezentantoj de 2011 ĝis 2017, reprezentante la 4-an kongresan distrikton de Kansaso. Pompeo estas membro de la teo-partio en la Respublikana Partio.
Ruderbach (stacidomo)
Ruderbach estas fervoja stacidomo en Rheineck, Svislando.
Dersu Uzala (filmo)
Dersu Uzala (Дерсу Узала, デルス·ウザーラ; alternativa usona titolo: Dersu Uzala: The Hunter) estas sovet-japana kun-produktorita filmo de 1975 reĝisorita de Akira Kurosawa, lia unua kaj nura ne-japanlingva filmo kaj lia unua kaj nura filmo 70mm.
La filmo estas bazita sur la memorlibro de 1923 nome Dersu Uzala (kiu estis nomita laŭ siberia kaptilĉasisto) de la rusa esploristo Vladimir Arsenjev, pri lia esplorado de la regiono Siĥote-Alin de la Rusia Fora Oriento laŭlonge de multaj ekspedicioj komence de la 20a jarcento. Filmita preskaŭ nure subĉiele en la naturo de la Rusia Fora Oriento, la filmo esploras la temoj de indiĝeno de la arbaroj kiuj estas tute integrita en sia medio, per vivostilo kiu nepre estos detruita per la antaŭeniro de la civilizacio. La filmo temas ankaŭ pri la kresko de respekto kaj profunda amikeco inter du homoj de tre diferencaj devenoj, kaj pri la malfacilo elteni la perdon de la forto kaj de la kapablo kiu venas kun la maljunaĝo.
La filmo ricevis en 1976 la Oskar-premion por por la plej bona fremdlingva filmo, la Oran Premion kaj la Premion FIPRESCI en la 9a Moskva Internacia Kinofestivalo kaj nombrajn aliajn premiojn. Oni vendis 20.4 milionojn da enirbiletoj en Sovetunio kaj la filmo enspezigis 1.2 milionojn da usonaj dolaroj en Usono kaj Kanado.
Intrigo
En 1902, grupo de ekspediciistoj estritaj de kapitano Vladimir Arsenjev (Yuri Solomin) esploras la areon de Ŝkotovo (tiam parto de la Krajono Usuri, aktuale Krajono Primorie) por topografii la terenon. Iam nomado nanaja nomita Dersu Uzala (Maksim Munzuk) akceptas akompani la grupon, kies anoj dekomence malaprezas la malkleran maljunulon, kiu tamen akiras la fidon kaj la respekton de la grupo pere de sia natura inteligento, saĝeco, observemo kaj kompatemo. Uzala savas la vivon de Arsenjev kaj de grupano kiam dum glacia ŝtormo lernigas ilin kiel konstrui rapidege kabaneton por eviti frostigan morton. Poste li savas ilin denove for el pereo en akvofalo.
Post la fino de la ekspedicio, Dersu restas en la tajgo dum la aliaj revenas sekvante fervojon; post jaroj ili rerenkontiĝas. Sed la maljunulo jam ne facile vivtenas sin partikulare pro malbona vidkapablo. Dum defio kun tigro, li malfacilege sukcesas venki, sed ekde tiam li komprenas, ke li suferas malbenon pro tio. La kapitano Arsenjev decidas kunporti lin siahejmen en la urbo Ĥabarovsk, kie spite la komforton de la hejmo, Dersu malfeliĉas ĉar perdis la liberecon konduti kiel en naturo. Kiam li revenas al arbaro, Arsenjev donacas al li fusilon kun teleskopa rigardejo kiu helpos lin ĉasi. Post kelkaj tagoj Arsenjev ricevas informon pri la trovo de mortinto; dum funebro, la kapitano spekulativas la eblon ke iu murdis Dersu por ŝteli lian armilon. Finfine la civilizacio estis kaŭzo de lia morto.
Historio
Komence de 1973, la sovetunia studio Mosfilm demandis al la filmisto ĉu li estus interesata labori kun ili. Kurosawa proponis adapton de la membiografia verko de rusa esploristo Vladimir Arsenjev nome Dersu Uzala. La libro, pri nanaja siberia ĉasisto kiu vivas harmonie kun naturo ĝis ĝi estas detruita de pliiĝanta civilizacio, estis unu kiun li estis dezirinta adapti ekde la 1930-aj jaroj. Decembre 1973, la 63-jaraĝa Kurosawa foriris al Sovetunio kun kvar el siaj plej proksimaj helpantoj, kaj komencis restadon de unu jaro kaj duono en la lando. La filmado komencis en Majo 1974 en Siberia, meze de tro akraj naturaj kondiĉoj kiuj montriĝis tre malfacilaj kaj postulemaj. La filmo finiĝis en Aprilo 1975, kaj elĉerpita, lacega kaj malsana Kurosawa revenis al Japanio kaj al sia familio en Junio. Dersu Uzala premieris tutmonde en Japanio la 2an de Aŭgusto, 1975, kaj sukcesis en la biletvendado. Kvankam la kritika ricevo en Japanio estis malforta, la filmo estis pli bone ricevita eksterlande, kaj ricevis la Oran Premion en la 9a Moskva Internacia Kinofestivalo, same kiel la Akademian premion por la plej bona fremdlingva filmo. Nuntempe, kritikistoj restas dividitaj pri la filmo: kelkaj vidas ĝin kiel ekzemplo de la supozita arta dekadenco de Kurosawa, dum aliaj enkalkulas ĝin inter liaj plej fajnaj verkoj.
Vaison-la-Romaine
Vaison-la-Romaine (en Esperanto Vezono Romia ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Vaucluse, en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (france Provence-Alpes-Côte d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Clelles - Mens (stacidomo)
Clelles - Mens estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Clelles, apud Mens, en departemento Isère, regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj.
Vaison-la-Romaine
Rilatoj al Esperanto
En 1987 en la loĝloko okazis la 42-a kongreso de SAT-Amikaro, do de la franclingva branĉo de Sennacieca Asocio Tutmonda, la unuiĝo de esperantistoj-laboristoj franclingvaj.
Clelles - Mens (stacidomo)
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Aŭvernjo-Rodano-Alpoj.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Lyon-Perrache P1 - Marseille-St-Charles (tra Grenoble) (905000).
Longarone
Longarone situas en valo de la montoĉeno Dolomitoj, suda kalkoŝtona parto (aŭ laŭ alia difino antaŭmontaro) de la Alpoj.
La vilaĝo estis detruita en la katastrofo de la akvobaraĵo Vajont, la 9-an de oktobro 1963, kiam 50 milionoj de kubmetroj da akvo trafluis la akvobaraĵon kaj subenfluis en la valon kaj inundis la vilaĝon. Mortis 1909 vilaĝanoj.
Longarone estis rekonstruita. Pri la postvivo de la katastrofo verkis Mauro Corona.
Ekde 2014 al la teritorio apartenas ankaŭ la antaŭ sendependa najbara komunumo Castellavazzo.
NGC 6903
NGC 6903 (aliaj indikoj — ESO 596-29, MCG -3-52-3, PGC 64607) estas galaksio en konstelacio Kaprikorno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Weiden (Supra Palatinato)
Weiden (germane Weiden in der Oberpfalz) estas eksterdistrikta urbo en Germanio. Ĝi estas parto de la distriktaro Supra Palatinato kaj apartenas al la federacia lando Bavario. La urbo situas borde de la rivero Waldnaab, kiu ekde iom sude de la urba teritorio ŝanĝas sian nomon kaj plufluas je pli mallonga nomo Naab.
NGC 6902B
NGC 6902B (aliaj indikoj — ESO 285-5, MCG -7-41-33, AM 2019-442, PGC 64580) estas galaksio en konstelacio Sagitario.
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
Weiden (Supra Palatinato)
Rilatoj al Esperanto
En la urbo estas strato nomata "Esperantostraße".
8438 Marila
La geedzoj Ingrid kaj Cornelis van Houten de la observatorio de Leiden malkovris ĝin post ekzameno de platoj eksponitaj fare de Tom Gehrels per la Schmidt-teleskopo de la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San Diego, Kalifornio) kaj senditaj en Nederlandon.
Nomo
Ĝia nomo referas al Aythya Marila, aŭ rokanaso.
Saint-Sever (stacidomo)
Saint-Sever estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Saint-Sever-Calvados (sidejo de nova komunumo Noues de Sienne), en departemento Calvados, regiono Normandio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), ne plu priservata de trajnoj Normandio.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Argentan - Granville (405000).
Weidenbach (Meza Frankonio)
Weidenbach estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Ansbach kaj en la distriktaro Meza Frankonio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Mens
Mens estas franca situanta en departemento Isère, regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Mensois.
János Lovas
János LOVAS [lovaŝ] estas rumania hungara popolbaladkolektanto. Li naskiĝis en Țipari la 17-an de novembro 1946.
Kariero
János Lovas diplomitiĝis en UBB de Kluĵo pri hungara lingvo kaj literaturo (1969). Li estis instruisto en Livada Mică (1969-72), fakinspektisto pri hungara lingvo kaj literaturo en Distrikto Satu Mare (1972-84), instruisto en Satmaro. Li publikigis en Tanügyi Újság kaj Szatmári Hírlap. Li doktoriĝis pri lingvistiko en 2001 (disertaĵo: A szamosháti nyelvjárás kereszt- és becenévrendszere).
Ernő Lőrincz
Ernő LŐRINCZ [loerinc] estas rumania hungara juristo. Li naskiĝis en Căpâlniţa la 30-an de decembro 1927.
Kariero
Ernő Lőrincz diplomitiĝis pri juro en Universitato Bolyai de Kluĵo (1950). Li instruis en la universitato (1949-57), poste li estis ano de Advokata Kolegio de Kluĵo. Li translokiĝis en Hungarujon, li instruis en universitato de Peĉo (1972-76), laboris ĉe la Pravdefenda Oficejo de Aŭtoroj (1977-81), resp. li estis jurkonsilanto.
Hatutu
Hatutu estas neloĝata insulo en la Pacifiko kiu apartenas al la Markizinsuloj, Franca Polinezio. Ĝi situas 3 kilometrojn oriente de Eiao. La plej alta punkto de la insulo estas 428 metroj alta.
Hatutu estis malkovrita (laŭ okcidentula vidpunkto) en 1791 de la usonano Joseph Ingraham, kiu nomis ĝin Hancock Island, laŭ la tiama guberniestro de Masaĉuseco, John Hancock. Antaŭ ol la insulo ricevis ĝian hodiaŭan nomon, ĝi unue nomiĝis Langdon kaj poste Nexon.
Loreo
Loreo estas komunumo de Italio.
Hatutu
La insulo estas grava kovejo de la blukrura naivulo.
Saint-André-lez-Lille
- jen france, prononco laŭ sistemo IFA, nederlande respektive okcidentflandre Sint-Andries aŭ Sint-Andries-Rijsel - estas komunumo de Francio kadre de la historia pejzaĝo Franca Flandrio, Frans-Vlaanderen respektive Flandre française. Ĝi situas en la departemento Nord [], nederlande/flandre Noorderdepartement, en la regiono Hauts-de-France (prononco [], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde Heuts-d'Franche) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france Nord-Pas-de-Calais, nederlande/flandre Noord-Nauw van Calais). Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Lille (france Arrondissement Lille, nederlande Arrondissement Rijsel respektive okcidentflandre Arroundissement Rysel), kaj al la kantono .
Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas andrésiens respektive.
9007 James Bond
9007 James Bond estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice, en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).
NGC 6904
NGC 6904 estas grupo de steloj en konstelacio Vulpo.
9007 James Bond
Nomo
Ĝi estis nomita alude al James Bond (007), ĉefrolulo de la serio da spion-romanoj de la brita verkisto Ian Fleming.
NGC 6904
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Loria
Loria estas komunumo de Italio.
Clelles
Clelles estas franca situanta en departemento Isère, regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Clellois.
Mladý Smolivec
Mladý Smolivec (Jung Smoliwetz) estas municipo en Ĉeĥio, troviĝanta en distrikto Plzeň-sudo, en Regiono Plzeň. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1414.
Antonio Machado
Antonio MACHADO Ruiz (naskiĝis en Sevilo, la 26-an de julio 1875; mortis en Collioure, Francio, la 2-an de februaro 1939) estis hispana poeto, malfrua membro de la Generacio de la 98-a kaj unu el la plej reprezentaj. Lian komencan verkaron oni ofte enskribas en la literatura movado nomata Modernismo.
Biografio
Li estas unu el la ĉefaj reprezentantoj de la t.n. Generacio de la 98, kun Miguel de Unamuno, Pío Baroja kaj Ramón del Valle-Inclán. Lia frato Manuel estis ankaŭ poeto, sed el posta generacio, konata kiel modernismo.
Dum la Hispana Enlanda Milito li apogis la registaran flankon. Ĉe la fino li devis ekziliĝi kun sia panjo, kaj forpasis ĝuste post la pasado de la landlimo, en la franca Collioure.
Verkoj
Lia verkaro komenciĝas per Soledades (Solecoj, 1903), lirika poemaro.
Stacio Yotsuya-sanchōme
Stacio Yotsuya-sanchōme (四谷三丁目駅 [jocuja-sanĉome-eki]) estas metroa stacio en Linio Marunouchi de la metroa reto Tokyo Metro. Ĝi situas en Kvartalo Shinjuku de Tokio, Japanio.
Antonio Machado
Verkoj
Lia plej konata verko estas Campos de Castilla (Kamparoj de Kastilio, 1912), tre influita de la fortaj trajtoj de la kastilia geografio.
Aliaj poemaroj:
Li ankaŭ verkis teatraĵojn, kunlabore kun sia frato Manuel:
(118151) 4391 T-3
(118151) 4391 T-3 estas marsrenkonta asteroido malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando), en la kadro de la " Tria Enketo pri Trojanoj " (Third Trojan Survey).
Por tiu astronomia kampanjo, Tom Gehrels estis fotinta la ĉielon per la Schmidt-teleskopo de Monto Palomar kaj sendis la en la Observatorion de Leiden.
Orbito
Ĝi estas en orbita resonanco 5:7 kun la Tero.
Ĝia discentra orbito ekstere malproksime tanĝas tiun de Marso. Ĝia marsa MOID estas 0,2764 astronomia unuo, tie estas 41,348 milionoj da km.
Maŭzoleo Zsolnay
Sur la monteto "Ledina" malantaŭ la Porcelanfabriko Zsolnay (pron: ĵolnoi), eĉ nuntempe funkcianta, troviĝas la maŭzoleo de familio Zsolnay. Ĝi estis konstruita antaŭ 101 jaroj. Vilhelmo Zsolnay forpasis la 23-an de marto, en la jaro 1900. Tiam oni entombigis lin en la kapelo "sankta Mikaelo", kiu apartenis al la malnova tombejo de la kvartalo "Buda", en la urbo Pécs. La maŭzoleo konstruĝis en la sekva jaro, do en 1901, laŭ la plano de lia bofilo Tádé Sikorszky (pron: tade ŝikorski), kiu en la fabriko estis estro pri la artaj aferoj, cetere konata arkitekto. Per laboro dum plusaj 12 jaroj lia filo, Nikolao eternigis la vivoverkon de sia patro.
La arĝentumitan stanoĉerkon la filo, Nikolao, kaj la tri nepoj, Zsolt, Ladislao kaj Tibor je la naŭa horo kaj duono, vespere, la 13-an de oktobro 1913 elportis surŝultre el la tombejo, kaj ili portis ĝin plu laŭ la suprenirejo al la maŭzoleo, kie la laboristoj de la fabriko Zsolnay viciĝis solene kaj lumigis per acetilenaj lampoj. La ĉerko estis portita supren al la kapelo, kie oni celebris la diservon, poste je la 11-a horo ĉe plenluno oni portis ĝin malsupren al la kripto, kaj metis ĝin en la sarkofagon, kie li ripozas ĝis nun. En 1919, kiam la edzino Tereza Bell mortis, oni profundigis la sarkofagon, kaj ŝi estis entombigita super la edzo.
La filo, Nikolao Zsolnai mortis la 25-an de februaro 1922 en sanatorio apud Vieno, lian korpon eksterordinara trajno veturigis al la urbo Pécs. La funebraj paroloj okazis antaŭ la urbodomo, poste oni metis lian korpon en la kripto, en iun sakofagon, plej okulfrapan, kiu poste fariĝis ripozejo ankaŭ por la du fratinoj. Nikolao eĉ nun ripozas en la kripto, sed la ĉerkojn de la aliaj familianoj profanis, disrompis vandaloj, kaj ili disĵetadis la ostojn.
En 1986 la maŭzoleo jam preskaŭ neniiĝis, sed tiam entuziasma patrioto, urboprotektanto, s-ro Ladislao Lovas savis ĝin per 15 jara laboro, kaj malkovris la sekreton pri la speciala emajlo, kiu disfamigis la porcelanon Zsolnay, li eĉ povas pruvi tion. Li estas la prezidanto de la Urboprotekta Asocio kaj la tiu de kuratora korporacio, kiun iniciatis la familio Zsolnay.
La kapelo havas specialajn akustikon kaj optikajn efektojn. La internaj sonoj belege sonoras kaj aŭdiĝas ankaŭ ekstere. Al la malsupra etaĝo oni povas malsupreniri tra la norda pordo de la maŭzoleo, por tio necesas elveni kaj ĉirkaŭiri la konstruaĵon, dume oni povas admiri ĝin ekstere. La rondan maŭzoleon kadras arkoformaj ceramikaj ŝtuparoj, bakitaj el frostorezista argilo. Sur ili oni kelkloke povas vidi aperturojn, kiuj ne estas sencelaj. Ili plenumas la naturan klimatizadon de la konstruaĵo. Ses fenestroj, nun sen vitro, kaj la aperturoj en bone kalkulitaj lokoj ebligas la senĉesan aerumadon.
La tegmenton de la konstruaĵo kovras tegoloj Zsolnay kun verda emajlo. La pluvo-defluigiloj, la pluvokanaloj kun mezuro 40x40 cm senescepte estas la produktoj de la familio Zsolnay. Ĉe la norda flanko de la konstruaĵo, se oni enpaŝas ĉe la alia enirejo, 17 ŝtupoj kondukas al la sarkofagoj. Trarigardante la rondan aperturon supre, meze de la kapelo, oni povas vidi la duoncirkloforman reliefon super la suda enirejo. La reliefo similas al okulo. Ĉe la okcidenta flanko estas videbla la reliefa portreto de Vilhelmo Zsolnay. Ĉe la suda flanko oni povas vidi raraĵon de la ceramikhistorio, la ruĝan refraktan reliefon. La orientan flankon de la sarkofago ornamas ŝildo, kiun planis Julia en 1892 je la peto de sia patro. La familio unue formis ceramikaĵon pri la simbolo de la urbo Pécs el la prakristana epoko de la urbo, do pri la kvin turoj, tiel la sama figuro fariĝis ankaŭ la emblemo de la familio kaj tiu de la porcelanfabriko en la periodo de emajlo "eozin". Tiu periodo daŭris ekde 1896 ĝis 1922. La emblemo kiel marko estis uzata por tiu speciala emajlo.
György Petri
György Petri [djordj], hungare PETRI György, estis hungara poeto, tradukisto kaj ĵurnalisto.
György Petri naskiĝis la 1943 en Budapeŝto. Li mortis la 2000 en Budapeŝto.
Biografio
György Petri frekventis universitaton en Budapeŝto. Li havis laŭvice 2 edzinojn kaj unusolan filinon el la unua geedziĝo. Ekde 1974 li estis liberprofesia verkisto. Inter 1975-1988 liaj verkoj estis malpermesitaj, ili aperis aŭ eksterlande, aŭ senpermese. Inter 1981-1989 li redaktis la plej gravan senpermesan opozician revuon Beszélő. Li ricevis premion Kossuth en 1996, inter 1986-1998 ankaŭ aliajn premiojn (1990: premio Attila József).
Li estis en 1994 porparlamenta kandidato de la partio SZDSZ, samjare li forlasis la partion.
En 1998 oni malkvoris laringan kanceron ĉe li, pro kiu li mortis du jarojn poste.
Lorenzago di Cadore
La teritorio situas en la montoĉeno Dolomitoj, suda kalkoŝtona parto (aŭ laŭ alia difino antaŭmontaro) de la Alpoj.
Aŝraf Ghani
Aŝraf Ghani aŭ en angleca latinliterigo Ashraf Ghani (paŝtune kaj darie محمد اشرف غني احمدزی, naskiĝis la 19-an de majo 1949) estas afgana politikisto kaj estis prezidanto de Afganio, kiu estis elektita la 21-an de septembro 2014. Antaŭe li estis de 2002 ĝis 2004 la nacia ministro pri financoj kaj ĝis 2008 la estro de la Universitato de Kabulo.
Antaŭ reveno al Afganio en 2002, Ghani estis profesoro pri antropologio ĉe multnombraj institucioj (plej longe la Universitato Johns Hopkins), poste eklaboris kun la Monda Banko. Li gvidis la ekonomian restarigon de Afganio post la kolapso de la talibana registaro.
La 15-an de aŭgusto 2021, nur kelkajn tagojn post la foriro de usonaj trupoj kiuj apogis lian reĝimon kaj kompletigante la praktikan rapidan ekkontrolon de la lando, la talibanoj eniris en Kabulon dum Ghani foriris eksterlanden.
Muzeo Vasarely
Muzeo Vasarely estas muzeo en la urbo Pécs, kiu kolektas la verkaron de Victor Vasarely. Vasareli donacis siajn plurajn verkojn al la urbo Pécs. La muzeo pri li ekfunkciis en 1976 en la domo, kie li naskiĝis supozeble. En la muzeo estas videblaj ankaŭ verkoj de aliaj adeptoj de la internacia geometria, kinetika, koncepta skolo.
Ekde 1930 ĝis sia morto en 1997 li vivis en Francio. Unuafoje en 1968 li donacis al la muzeo en Pécs kolektaĵon el serigrafiaĵoj. En la ekspozicio oni povas observi la elformiĝon de la optika arto ekde la dekoraciaj teksaĵoj, ekde la diversaj variantoj de la mondfama Zebro (1938.), tra la iompostioma abstraktiĝo de la kompleksa aŭ konstruisma impresvekado, ĝis la geometriaj konstruismaj nigraj-blankaj verkoj. Krom la verkoj de Vasarely estas videblaj karakterizaj dokumentoj de la internacia geometria, kinetika, koncepta skolo. Elstaraj ekzempleroj de tiu kolektaĵo estas la verkoj de Francois Morellet, Jean Gorin, Hans Arp, Günther Uecker, Nicolas Schöffer, Jesus Rafael Soto.
József Szájer
József Szájer [jOĵef sAjer], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szájer József estis hungara parlamenta deputito, altlerneja instruisto. Lia edzino estas Tünde Handó. József Szájer naskiĝis la en Sopron.
Biografio
József Szájer maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1980, poste li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1986. Dum la studentaj jaroj li lernis kune kun signifaj estontaj politikistoj. Post la diplomo li plulernis 2 jarojn en Oksfordo, en la studjaro 1988 li esploris en Universitato de Miĉigano kun stipendio. Li estis ankaŭ asistanto inter 1986-1990, inter 1990-1996 lektoro en Universitato Loránd Eötvös. En 1996 li akiris advokatan licencon. Li ricevis britan premion en 2000, hungaran en 2019. Li edziĝis en 1983, lia edzino naskis filinon en 1987.
Politika kariero
En 1988 li estis fondinta membro de Fidesz kune kun Viktor Orbán, János Áder, László Kövér kaj aliaj. Inter 1990-2004 li estis parlamentano, poste membro de Eŭropa Parlamento ĝis 2020. En novembro de 2020 li abrupte deklaris, ke li forlasas la Eŭropan Parlamenton redonanta la mandaton pro pro tro granda ŝarĝo. Post 2 tagoj en Bruselo estis legebla/aŭdebla novaĵo, ke la polico eniris privatan loĝejon pro tro granda bruo kaj supozata pli multe da gastoj, ol la permesata pro la kronviruso. La polico trovis plene nudajn virojn. Szájer poste konfesis, ke li estis ĉeestanto, eĉ la polico trovis ĉe li drogaĉon. Szájer ankaŭ forlasis Fidesz-on.
Bédarieux
Bédarieux (jen france, okcitane Bedarius kaj Becderius, en Esperanto Bedario ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Hérault, en la regiono Okcitanio (Occitanie [ɔksitaˈni], Occitània [utsiˈtanjɔ], Occitània [uksiˈtanjə]). Fine de en la komunumo vivis.
Rilatoj al Esperanto
En 1977 en la loĝloko okazis la 32-a kongreso de SAT-Amikaro, do de la franclingva branĉo de Sennacieca Asocio Tutmonda, la unuiĝo de esperantistoj-laboristoj franclingvaj.
NGC 6905
NGC 6905 (alia indiko — PK 61-9.1) estas planeduma nebulozo en konstelacio Delfeno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Nacia Parko Berchtesgaden
La Nacia Parko Berchtesgaden (Nationalpark Berchtesgaden) estas la sola nacia parko de Germanio situanta en la Alpoj. Ĝi apartenas al la distrikto Berchtesgadener Land kaj la distriktaro Supra Bavario de la federacia lando Bavario. La areo ampleksas teritorion de 208 kvadrataj kilometroj kaj estas parto de en 1990 de la UNESKO dokumentita biosfera rezervejo Berchtesgaden, kiu ekde junio 2010 estis ampleksigita al biosfera rezervejo Berchtesgadener Land.
Geografio
La parko inkluzivas la lagon Königssee, kiu en alteco de 603 metroj super la marnivelo estas la plej suba punkto de la parko, kaj la monton Watzmann, kiu en alteco de 2713 metroj super la marnivelo estas la plej alta punkto de ĝi.
Vaux-sous-Aubigny (stacidomo)
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Is-sur-Tille - Culmont-Chalindrey (843000).
Suchá
Nocio Suchá povas havi la jenajn signifojn:
Tortiljo
Tortiljo (el la hispana "tortilla" [tortilja], laŭvorte torteto) estas plata, maldika, ronda nefermentinta pano, farita el maiza aŭ tritika faruno. Eblas per ĝi ĉirkaŭvolvi aliajn manĝaĵojn, kio sugestas la alternativan nomon volvopano.
Ĝi estas la bazo de multaj manĝaĵoj en Meksiko, kie oni konsumas 300 milionojn da tortiljoj ĉiutage, kaj grava elemento ankaŭ de la teksas-meksika kuirarto.
La sama hispana vorto tortilla havas alian signifon en la hispana kuirarto: tie ĝi signifas simple omleton.
Vidu ankaŭ
Talo (manĝaĵo)
NGC 6906
NGC 6906 (aliaj indikoj — UGC 11548, MCG 1-52-3, ZWG 399.6, IRAS20211+0616, PGC 64601) estas galaksio en konstelacio Aglo.
Pragmata sankcio
Pragmata sankcio estas ĝenerala nomo por pere de reganto eldonita leĝo de baza graveco, kiu devas esti konsiderata kiel daŭra kaj neneigebla. En mezepoka kaj novepoka historioj aperis vico de pragmataj sankcioj; al la plej famaj apartenas du:
<div class="boilerplate" id="kontroverze" style="background-color: #dddddd; width: 80%; margin: 0 auto; padding: 7px; text-align: center;">''Tiu ĉi disambigua paĝo estas ankoraŭ ĜERMO, ĉar devus ankoraŭ ekzisti pluraj aliaj PRAGMATAJ SANKCIOJ. Vidu ankaŭ: Ĝermo!'' Mi supozas, ke ni komune ĉiujn pragmatajn sankciojn esploros kaj priskribos en la Vikipedio.
Schlösserstraße (Erfurto)
Historio
Ĝia unua mencio dokumente estis kiel slohzergahze en 1350, estante multe pli malnova. La nomo referencas al la korporacio de la seruristoj, kiuj setlis en tiu ĉi strato mezepoke. Ĝi estis parto de la transeŭropa Reĝa Vojo. La strato kondukas trans la rivero Gera sur la ponto Schlösserbrücke. En la 1826-jaro strateto iĝis strato ankaŭ per oficiala nomigo: de Schlössergasse iĝis Schlösserstraße. De 1946-90 ĝi nomiĝis Hermann-Jahn-strato laŭ la urbestro Hermann Jahn.
Kalvinana preĝejo (Tornyosnémeti)
La Kalvinana preĝejo estas religia monumento historia en vilaĝo Tornyosnémeti (Hungario).
Historio
Laŭ arkeologoj la romanika (tiam katolika) kirko de Tornyosnémeti estis konstruita en la 12-a jarcento. En 1477 ĝi estis trakonstruita laŭ gotiko. La turo estis konstruita post 20 jaroj. Dum la kontraŭturkaj militoj ĉirkaŭ la kirko defenda muro konstruiĝis. En la malfrua 16-a jarcento jam la kalvinanoj uzis la preĝejon. En 1892 signifaj renovigaj laboroj okazis.
Schlösserstraße (Erfurto)
Konstruaĵoj
De la Anger-placo ĝis la ponto oftas konstruaĵoj el la historiismo. La unuajn domojn en la direkton de Anger-placo detruitis per bombardo dum la Dua mondmilito; nur tiam iĝis libera areo kie konstruitis dum la 1970-aj jaroj la t.n. Angereck, en 2000 akre diskutita nova konstruaĵo (kun librovendejo i.a.).
Hodiaŭa graveco
Ekde 1990 la Schlösser-strato estas butikumadstrato. Meze veturadas tramoj ĝis Anger-placo respektive Katedral-placo.