cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ĉagataja lingvo
Literaturo
Gravaj verkoj daŭre estis skribitaj en la ĉagataja en la frua dudeka jarcenton. Inter ili estas Tārīkh-i amniyya de Musa Sayrami (kompletigita 1903) kaj ĝia reviziita versio Tārīkh-i ḥamīdi (kompletigita 1908), reprezentante la plej bonajn fontojn sur la Dungana Revolucio (1862-77) en Ŝinĝango.
Ĉgatataja literaturo daŭre estas volita en moderna Turkio kaj rigardita kiel parto de la tjurklingva heredaĵo. La ĉagataja alfabeto estas konata kiel Kona Yëziq (malnova manuskripto).
Kuňovice
Kuňovice estas municipo troviĝanta en Ĉeĥio, en Mezbohemia regiono, en distrikto Benešov. Vivas ĉi tie.
En distanco 9 km nordokcidente situas urbo Vlašim, 26 km nordokcidente urbo Benešov, 28 km oriente urbo Světlá nad Sázavou kaj 29 km sudoriente urbo Humpolec.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1412.
Nova juda tombejo de Erfurto
La Nova juda tombejo (germane: Neuer jüdischer Friedhof Erfurt) troviĝas rekte apud Turingio-halo ĉe la Steigerwald-arbaro sude de la urbokerno de Erfurto, Germanujo (Werner-Seelenbinder-Straße nr. 3).
Malnova tombejo
La dum la 19-a jc grupiĝinta moderna juda komunumo estis enterigintaj la mortintojn sur la Malnova juda tombejo (germane: Alter jüdischer Friedhof) en la Cyriak-strato (aranĝita en 1811, sub la Citadelo Cyriaksburg; ankoraŭ pli malnova tombejo troviĝis sur la loko, kie estis la Grenejo de Erfurto.). Pro bezono je granda grundo (laŭ juda tradicio - diference al la kristana - la tomboj neniam foriĝis) kaj pro ĝenerala pligrandiĝo de la komunumo necesis serĉi novan areon. En la jaro 1951 la grundo estis (nevole) cedita al la urbo post la rekupero post la Dua mondmilito. Dum la 1960-aj jaroj konstruitis garaĝoj tie ĉi. Ekde 2007 staras denove tomboŝtonoj sur la eksa tombejo; la originalaj ŝtonoj estis formetitaj en la jaro 1944.
Je la serĉo de nova teritorio
Propono fare de la urba administrado uzi parton de la (nun jam ne ekzistanta) Suda tombejo, estis pruvita - kaj rifuzita. Sude de la urbocentro oni anstataŭe trovis tre taŭgan teritorion en 1871. Tamen oni trafis neantaŭvideblajn protestojn de la najbaroj. Ili, membroj de la Bürgerschützenkorps (korpuso civitanarprotekta), oficiale plendis pri supozitaj damaĝoj por la sano pro apuda tombejo. Kialis verŝajne por tio ankaŭ ĝeneralaj kontraŭjudismaj sentoj, tiam ne malofta fenomeno en Erfurto. Finfine ekspertizo faritis, kiu pruvis la senbazitecon de tiaj strangaj timoj.
Malfermo
La 10-an de septembro 1878 estis la solena inaŭguro, kie ĉeestis ankaŭ magistratano. Ĵus antaŭe mortis komunumano. Por ke oni povu entombigi la personon, oni anticipis la malferman ceremonion.
Ĉi tiu tombejo estas hodiaŭ la ununura aktiva en tuta Turingio.
Vidindaj aferoj
Videblas tomboŝtonoj de la 19-a jc ĝis nun. En 1894 oni starigis kadavrodeponejon, kiu ekzistas ankoraŭ nun. Ties arĥiteko estis Hugo Hirsch, kiu realigis funkcian konstruaĵon en orientisma stilo kun elementoj novklasicismaj.
Tie ĉi fariĝas la rita lavo de la kadavroj, nomita "tahara". Oni verŝas plurfoje akvon sur la mortinton dume estas recitataj partoj de psalmoj kaj versoj el la Himno al la Karitato. Poste oni vestas la kadavron per blankaj tolaĵoj.
Antaŭ la kadavrejo estas memorigilo por la dum la holokaŭsto murditaj judoj de Erfurto. Menciindas ankaŭ kelkaj belegaj tomboŝtonoj faritaj de la fama artisto Hans Walther.
Wieselburg-Land
Wieselburg-Land estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Scheibbs. La komunumo situas en la sudokcidenta parto de la federacia lando kaj estas parto de la historia regiono Mostviertel (mosta regiono). Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
Erna Starovasnik
Erna STAROVASNIK - naskiĝis en 1919, mortis en 1977 - estis slovena lirikistino, kiu precipe verkis porinfanan literaturon. En 1976 en la eldona sekcio de la ljubljana entrepreno Mladinska Knjiga ("junulara libro") esperantlingve aperis la infanlibro La varma rivereto, kiun poste el Esperanto al la islanda lingvo tradukis Hallgrímur Sæmundsson - ekzemplo de la ebla pontiga funkcio de Esperanto inter la literaturoj de kompare "malgrandaj" naciaj lingvoj.
=== Listo de publikaĵoj en la slovena (elekto)  === Krome ŝi kontribuis al la plurlingva sondisko Ansambel "Veseli hmeljarji" , en 1974 publikigita en Beogrado.
Ĝemaa el Fna
La Placo de Ĝemaa el Fna (جامع الفناء ''jâmi ʻ al-fanâ ʼ) estas la ĉefa placo kaj la plej fama loko de la urbo maroka de Marakeŝo. Ĝi kuŝas je malmultaj metroj de la Moskeo Kutubia, kaj tiel hegemonias ties minareto. Ĉirkaŭ la placo estas ankaŭ kelkaj moskeoj, ne tiom gravaj, kiuj kunutilas kun Kutubia.
La placo estas de grandega dimensio kaj estas ĉirkaŭata ĉiuflanke, escepte unu, de la medino plenplena de placbazaroj klasitaj laŭ ties ĉefa aktivado. En la bordoj de la placo setlis multaj kafejoj, kiel la fma kafejo Francio, kaj restaŭracioj ĉiukategoriaj, kiuj malfermas siajn terasojn al la spektaklo de la monumenta scenejo.
Ĉio en Marakeŝo turnas ĉirkaŭ Ĝemaa el Fna. Miloj da personoj rendevuas tie kreante koloraron, kulturon kaj negocon. Rakontistoj, surstrataj instruistoj, serpentosorĉistoj, dancistoj, dentistoj kiuj eĉ reuzas uzitajn dentojn, vendistoj de sukoj, akrobatistoj, leterverkistoj, akvovendistoj... kaj senfina kvanto kaj kvalito de aktivuloj kaj diversaj personoj kuniĝas kaj plenplenigas kaj la placon kaj la apudajn stratetojn ĉefe je la alproksimiĝo de la nokto.
La surstrataj manĝovendejoj inondas nokte parton de la placo, lumigita de centoj de lumetoj kaj inondita de fumo kun multegaj diversaj odoroj.
En 2001 Unesko nomumis Ĝemaa el Fna kiel Parola Monda heredaĵo de Unesko.
Cécile Duflot
Cécile DUFLOT (naskiĝis la 1-an de aprilo 1975 en Villeneuve-Saint-Georges) estas franca ekologiisma politikistino kaj estis ministro pri teritoria egaleco kaj loĝado en la ministraro unua de Jean-Marc Ayrault kaj 2-a registaro de Jean-Marc Ayrault de la 16-an de majo 2012 ĝis la 31-an de marto 2014.
Duflot estis antaŭ ministriĝo la nacia sekretariino de la ekologiisma partio Eŭropo Ekologio La Verduloj (EELV) ekde novembro 2010, kaj antaŭ tio havis saman postenon en la eksa partio La Verduloj de 2006 ĝis 2010.
Ununava preĝejo
Ununava preĝejo estas  preĝeja konstruaĵo, kies interna ejo ne estas dividita per apogiloj. Apud halreĝejo, baziliko, centra preĝejo kaj kverpreĝejo, ĝi estas un el la bazaj tipoj de kristana preĝejo. La klasifikado centra preĝejo kaj ununava preĝejo ne ekskludas sin reciproke kiel krucpreĝejo kaj ununava preĝejo.
Horizontala projekciaĵo
La interno povas, sed ne devas esti ortangula. Ĉe la plej multaj hodiaŭaj, kaj ankaŭ malnovaj ununavaj preĝejoj la altaro estas pli mallarĝa ol la ejo por la kredantoj. Ankaŭ poligona, ronda kaj ovala pregejinterno sen apogiloj estas ununava preĝejo. Ju pli mallarĝa kaj ju pli longa la interno estas, des pli oni nomas tiun preĝejon preĝeja navo. Distingo ne ekzistas. Preĝejoj sen kolonoj kaj pilastroj sed kun krucforma horizontala projekciaĵo nomiĝas kaj krucformaj ununavaj preĝejoj kaj ankaŭ ununavaj krucpreĝejoj.
Plafonoj
Ununavaj preĝejoj povas havi lignan plafonon aŭ al la interno malferman tegmentan trabaron. Ili ankaŭ povas havi volbaĵon. Ekzistas krom barelvolboj aŭ tutplafonaj tendovolbaĵoj ankaŭ plafonoj kun pluraj navokruciĝoj, kovrataj de krucripovolboj aŭ kruconervuraj volboj.
Murpilastra pregejo kaj flanka halo
Por apogi la flankajn fortojn kiuj aperas ĉe la transvolbo de larĝaj haloj oni uzis en  Renesanco kaj Baroko plifortigilojn  de la muroj ĉe la intera flanko. Se tiuj plifortigiloj elstaras iomete, tiam oni nomas tiujn pregejojn  murpilastraj preĝejoj. Ankaŭ kelkaj ununavaj preĝejoj estas murpilastraj preĝejoj, ekzemple la katedralo de Munkeno.
Fratoj Coen
Joel Daniel COEN (29a de Novembro 1954) kaj Ethan Jesse COEN (21an de Septembro 1957), populare konata kiel Fratoj Coen aŭ Coen Brothers (/ˈkoʊən/), estas usonaj kin-reĝisoroj, produktoroj, scenaristoj, kaj eldonistoj. Iliaj filmoj ampleksas al multaj ĝenroj kaj stiloj, kiujn ili ofte renversas aŭ parodias. Iliaj plej laŭditaj verkoj estas Raising Arizona (1987), Miller's Crossing (1990), Fargo (1996), The Big Lebowski (1998), O Brother, Where Art Thou? (2000), No Country for Old Men (2007), Burn After Reading (2008), A Serious Man (2009), True Grit (2010), Inside Llewyn Davis (2013), kaj The Ballad of Buster Scruggs (2018).
La fratoj verkas, reĝisoras kaj produktoras filmojn kune, kvankam ĝis The Ladykillers (2004) Joel ricevis la nuran listigon pro la reĝisorado kaj Ethan pro la produktorado. Ili ofte kunlaboris por la scenaroj, kvankam kunhavas listigon sub la kromnomo Roderick Jaynes. Ili estis nomumitaj por 13 Oskar-premioj kune, kaj individue por po unu, kaj ili ricevis la premion al la Plej Bonkvalita Originala Scenaro pro Fargo kaj al la Plej Bonkvalita Filmo, al la Plej Bonkvalita Reĝisoro kaj al la Plej Bonkvalita Adaptita Scenaro pro No Country for Old Men. La duo ricevis ankaŭ la Palme d'Or pro Barton Fink (1991).
La fratoj Coen verkis nombrajn filmojn kiujn ili ne reĝisoris, kiel la biografia militdramo Unbroken (2014), la historia jura trilero Bridge of Spies (2015), kaj malpli konataj, komerce nesukcesaj komedioj kiel Crimewave (1985), The Naked Man (1998) kaj Gambit (2012). Ethan estas ankaŭ verkisto de noveloj, teatro kaj poezio.
Ili estas konataj pro siaj distingaj stilaj markiloj kiel la ĝenra hibrideco. No Country for Old Men, A Serious Man kaj Inside Llewyn Davis estis rangigitaj de BBC en 2016 inter la plej grandaj filmoj ekde 2000. En 1998, la Usona Kininstituto (American Film Institute, AFI) rangigis Fargo inter la 100 plej grandaj usonaj filmoj iam faritaj.
Willy Kokouvi
Willy Y. KOKOUVI (naskiĝis la 03-an de januaro 1980 en Agoué, urbeto forke inter Benino kaj Togolando) estas togolanda esperantisto kaj eks-sekretario de la Verda Kaŭzo.
Esperanto
S-ro Kokouvi esperantiĝis en 1995 kaj fariĝis sekretario de la Verda Kaŭzo ekde 1998 sub la gvidado de S-ro Leon Afodzima. En 2001, li fariĝis sekretario de JOTE (Junularo organizo de Togolandaj Esperantistoj).
Diversaj Verkoj
Elekto:
Li nuntempe estas profesoro pri historio de moralaj, politikaj kaj filozofiaj ideoj.
Kablanda frankolino
La Kablanda frankolino, Francolinus capensis estas birdo de la familio de Fazanedoj de la ordo de Kokoformaj kaj grupo de afrikaj frankolinoj. Oni ĵus proponis reorganizadon de tiu specio de Francolinus en la genro Pternistis kun 23 aliaj specioj.
Tiu frankolino estas endemia de sudokcidenta Kablando de Sudafriko.
Ĝi estas 40 al 42 cm longa, kun masklo averaĝe pli granda ol ino. Tiu granda frankolino ŝajnas malhela distance, krom la ruĝaj kruroj kaj beko, sed de proksime la plumaro estas tre fajna strieca grize kaj blanke, kun pli malstriecaj krono kaj nuko.
Ambaŭ seksoj estas similaj laŭ plumaro, sed la masklo havas du spronojn dum la ino havas ĉiukaze unu mallongan. Junulo estas simila al plenkreskulo, sed havas pli senkolorajn krurojn kaj pli klaran striecon. Tiu granda malhela frankolino malprobable konfuzeblas kun iu ajn alia specio de sia teritorio.
La Kablanda frankolino estas birdo de arbustaraj malfermaj areoj, preferinde ĉe fluanta akvo. Ties nesto estas herbokovrita skrapaĵo sub arbusto, kaj la ino demetas 6 al 8 ovojn (sed foje du inoj ovodemetas en unu nesto). Tiu specio povas iĝi maltimida se ĝenado malmultas, kaj povas manĝi en ĝardenoj, ĉe ŝoseflankoj aŭ kun kortaj kokoj. Ili kuras pli ol flugas kaze de ĝeno.
Sándor Juhász Nagy
Sándor Juhász Nagy [ŝAndor juhAs nadj], laŭ hungarlingve kutima nomordo Juhász Nagy Sándor estis hungara politikisto, ministro, advokato. Lia origina nomo estis Nagy Sándor.
Sándor Juhász Nagy naskiĝis la  1883 en Kaba. Li mortis la 1946 en Debrecen.
Hondol
Hondol (hungare Hondol, germane Hondolen) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Deva. En 1910 ĝi havis 1126 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 752 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1680. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Hunyad vármegye). Administre ĝi apartenas al Certeju de Sus.
Yosuke Saito
Yosuke Saito (斎藤 陽介, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Yokohama F. Marinos.
Calvin Klein
Calvin Richard KLEIN (la 19-an de novembro 1942) estas jud-usona modokreanto. Li fondis la modfirmaon kiu portas sian nomon, "Calvin Klein". Li ankaŭ establis serion de parfumoj nomita laŭ li.
Vivo
Li naskiĝis en la Bronkso, Novjorko al judaj enmigrintaj gepatroj. Li studis ĉe la Instituto pri Modo kaj Teknologio en Novjorko inter 1959 kaj 1962 ; Poste, en 2003, li ricevis honordoktorecon de ĉi tiu instituto. Dum liaj studoj en la instituto li renkontis Jane Center, ili geedziĝis en 1964 kaj havis filinon. Antaŭ ol li komencis labori kiel sendependa dezajnisto, li laboris dum du jaroj kiel asistanto de dezajnisto Dan Milstein, kie li helpis dezajni virajn kostumojn.
En 1968 li fondis la modfirmaon "Calvin Klein", kun sia deinfanaĝa amiko Barry Schwartz; Klein estis implikita en la dezajno de la firmao dum Schwartz temigis ĝian komercadministradon. Komence la kompanio vendis virinajn jakojn kaj mantelojn, poste ĝi evoluis al sportvesto, kaj en la 1970-aj jaroj ĝi akiris popularecon kaj vendis kolektojn, kiuj inkluzivas ampleksan varion de virinaj vestaĵoj. Dum ĉi tiu periodo, Klein ankaŭ lanĉis siajn konatajn ĝinzokolektojn, kaj elektis relative novigajn reklamajn metodojn por ilia merkatigo - reklamoj de seksa kaj praktika naturo. En 1982, li komencis dezajni virajn subvestojn kaj surmerkatigi ilin en noviga maniero, igante virojn subvestojn de funkcia kaj simpla produkto en moda kaj dezirinda produkto.
En la 1970-aj jaroj kaj 1980-aj jaroj, Klein lanĉis plurajn popularajn parfumseriojn, inkluzive de "Obsession", ‏ Eternity" kaj "Escape". En 1993 li lanĉis la novigan parfumserio "cK One", unuseksa parfumo taŭga por kaj virinoj kaj viroj. En la sama tempo, ĉi-jare, Klein gajnis la ĉiujaran premion Fashion Designers Award por siaj virinaj kaj viraj kolektoj, tiel iĝante la unua se temas pri gajni ambaŭ premiojn en la sama jaro. Ankaŭ, de ĉirkaŭ 2005, li lanĉis alian popularan parfumon nomitan Euphoria.
Klein vastigis sian komercon preter Usono, kaj hodiaŭ la firmao ankaŭ havas filiojn en Eŭropo, Azio kaj Japanio. La firmao inkludas tri branĉojn: la Calvin Klein-kolekto por viroj, virinoj kaj hejmo; cK por viroj kaj virinoj; kaj "cK ĝinzo" por viroj, virinoj kaj infanoj. Multaj famuloj portas liajn dezajnojn, inkluzive de Justin Bieber, Julia Roberts, Gwyneth Paltrow kaj Sandra Bullock.
Kelkaj el la novigaj reklam-kampanjoj de Klein provokis kritikon, kiel ekzemple polemikaj reklamoj de 1993 en kiuj Kate Moss prezentiĝis nuda en la "heroin ŝik" stilo, kiu inkludis kritikon de la Prezidanto de Usono Bill Clinton por la uzo de tiu stilo; same kiel reklamoj de 1995 kiuj inkludis adoleskantojn en diversaj seksaj scenoj.
En 1986, Klein reedziĝis kun Kelly Rector, kiu laboris en lia firmao. Ili divorcis en 2006.
Porcio (luno)
Porcio estas interna satelito de Urano.
Malkovro
Stephen P. Synnott malkovris ĝin sur kliŝaĵoj faritaj la de la kosmosondilo Voyager 2. Estis la unua luno de Urano malkovrita en la jaro 1986, pro tio ĝi ricevis la maldaŭran nomon  S/1986 U 1.
Nomo
Respektante la tradicion, ĝi ricevis nomon de rolulino de teatraĵo de William Shakespeare. Porcio (angle, Portia) estas heroino de "La Venecia Komercisto".
Ecoj
Kiel tiu de Kordelio, ĝia orbito, pli malalta ol la sinkrona orbito estas nestabila pro la tajda forto kiu iom post iom bremsas ĝin. Iam, Porcio falos sur Uranon, aŭ, diseriĝinte, kreos novan ringon.
La porcia grupo
La griza koloro kun aliaj koloraj ecoj de Porcio kaj ĝiaj orbitaj parametroj proksimigas ĝin de ok aliaj lunoj, kiujn oni grupigas en la tiel nomata porcia grupo.
Tiuj lunoj estas:
Rühen
Rühen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Gifhorn de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Sobrio
Sobrio estas komunumo de la Komunumaro Giornico kaj la Distrikto Leventina en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi havis 78 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.
Geografio
Sobrio situas sur teraso ĉe la orienta valflanko de Leventina alte super la valfundo ĉe la malnova gotarda vojo, la tiel nomita strada alta. La komunumo konsistas el la vilaĝo Sobrio (sur alteco de 1128 m s.m.) kaj la setlejoj Parnasco (sur alteco de 1039 m s.m.), Ronzano (sur alteco de 1116 m s.m.), Usc (sur alteco de 1472 m s.m.) kaj Cascine (sur alteco de 1642 m s.m.).
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,37 km², de kiuj 65,7% estas kovritaj de arbaro, 19,7% servas por agrikulturo kaj 3,4% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Sobrio limas en nordo al Acquarossa, en oriento al Serravalle, en sudo al Bodio, en sudokcidento al Giornico, kaj en nordokcidento al Faido.
Trafiko
Sobrio situas komplete flanke de la gravaj trafikvojoj. La ununura veturebla vojo al Sobrio estas saka vojo, kiu komenciĝas en Lavorgo. Pere de poŝtaŭtolinio de Sobrio al Lavorgo la komunumo estas konektita al la publika transportreto.
Historio
La unua dokumenta mencio de Sobrio datiĝas el la jaro 1225 kiel Sourio. Dum mezepoko Sobrio estis frakcio de la najbararo Giornico. En la jaro 2004 Sobrio en baloto malakceptis kuniĝon kun la komunumo Sobrio. Parto de la loĝantoj de Sobrio preferus kuniĝon kun la komunumoj de la suba Leventina, kvankam la unika veturebla vojo kondukas al Faido. Ke tia kuniĝo iam okazas, nuntempe malcertas.
Lignokarbo
Lignokarbo (aŭ braĝo, karbeto) estas iom karbosimila substanco produktita el ligno. Foje produktis ĝin en la karbigejo la lignokarbistoj, kiuj ofte apartenis al la plej mizeraj anoj de la vilaĝa socio.
La karbigejon oni devis konstrui en konvena loko – en ebenejo ŝirmata antaŭ vento kaj proksime de rojo. La produktado daŭris malpli ol semajnon ĉe mezgrandaj karbigejoj kaj pli ol monaton en grandaj karbigejoj. Oni antaŭe uzis lignokarbon en gisejoj aŭ vitrofarejoj. En Brazilo oni uzas lignokarbon ankaŭ por fabriki ŝtalon, ĉar ne estas ŝtonkarbo tie. Tion oni faris pasintece kaj faras plu ankaŭ aliloke.
La utileco de lignokarbo
La lignokarbo ricevata de la ligno de tilio estis/estas uzata por forigado de la malbonodoro de la fuzelo (la fuzela oleo) dum produktado de vodko.
Vaste uzata estis la lignokarbo en samovaro (temaŝino) sur la teritorio de Rusia Imperio.
Nuntempe la lignokarbo estas ege grava en la konsuma kemio kaj ĉe la produktado de specoj de la filtriloj.
La plej populara nun estas la uzado de lignokarbo en la ĝardena aŭ hejma rostado (en braĝujoj ekz.: rostiloj, ĝardenrostiloj) por preparado de manĝaĵoj sur braĝo kaj ardo.
La aktiva karbono tio estas substanco ĉefe konsistanta de la kemia elemento karbono senforma ekzemple en fulgo aŭ et-kristala grafito tamen kun alkaliaj metaloj kaj siliko. Ĝi havas grandan surfacon kompare kun la maso (pro la mikro-poroj, tio estas akirita de la ligna deveno, kaj eĉ pligrandigita pro la varmigado dum la procedo de de la seka distilado sen la aliro de la aero - ĉar oni produktas ĝin de la lignokarbo en la karbigejo), danke al tio estas bonega adsorbaĵo por multaj kemiaĵoj i.a. la pezajn metalojn. La aktiva korbono eĉ pli gravas ĉar ĝi estas netoksa substanco (oni povas ĝin manĝi), malmultekosta en la produktado (oni ricevas ĝin en karbigejo) kaj facila por utiligo post la uzo (per forbrul(ig)o). Se estis adsorbitaj la pezaj metaloj, oni povas facile reakiri ilin de la postbruliga cindro.
La kromaj aplikadoj
Laŭ docento Roland Schnell el la Berlina Universitato: "Trioblan avantaĝon atendas la Eŭropa Unio de BioKarbo ĉar ĝi forprenas karbondioksidon el la atmosfero, plibonigas la grundon kaj ofertas fonton de renovigebla energio."
László Pap
Biografio
László Pap frekventis gimnaziojn laŭvice en Miskolc kaj Budapeŝto, poste li akiris diplomon en Teknika kaj Ekonomia Universitato de Budapeŝto en 1967. Post siaj studoj li estis asistanto (baldaŭ docento) en la universitato. Interrompo okazis en 1968, ĉar li estis soldato duonjaron. Li edziĝis en 1973, baldaŭ li havis 2 filojn. En 1980 li doktoriĝis (habilitiĝo) en la universitato. En 1992 li doktoriĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio, en la sama jaro li estis nomumita profesoro, sed li estis ankaŭ katedrestro ĝis 2008. Inter 1994 kaj 2000 li estis dekano, inter 2001-2004 vicrektoro. Li okupiĝis pri telefonio, teknologio pri dissendo de poŝtelefonoj. Li ricevis premiojn aŭ memormedalojn inter 1972-2012.
Lignokarbo
La kromaj aplikadoj
Dum la E-aranĝo en Poznano en la seminario pri tu temo: La brazilanino Maria Angela konstatis, ke oni konsilas la aplikon por forpreni malbonajn odorojn el la fridujo. En Japanio lignokarbo estas ofte uzata por altigi la kvaliton de akvo kaj multaj sciis, ke oni eĉ povas uzi ĝin kiel medikamento.
Imre Szabó (juristo)
Imre Szabó [sabO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szabó Imre estis hungara juristo, profesoro, membro (korespondanta en 1949, ordinara en 1956) de Hungara Scienca Akademio. Li havis membrecojn ankaŭ en pola, bulgara, serba, sovetunia kaj internacia jura akademioj.
Imre Szabó  naskiĝis la  1912 en Hungara reĝlando en Beregszász (nuntempa Berehove en Ukrainio). Li mortis la 1991 en Budapeŝto.
Biografio
Imre Szabó frekventis universitaton en Prago, dum lernado kaj poste li laboris ankaŭ jurajn laborojn. Inter 1942 kaj 1944 li estis trudsoldato. Post la 2-a mondmilito li havis postenon en la ministerio, inter 1949 kaj 1955 li instruis en Universitato de Budapeŝto. Ekde 1957 li redaktis juran revuon. En 1981 li pensiuliĝis. Li ricevis premion Kossuth en 1956, krome aliajn premiojn inter 1948 kaj 1982.
3-dimensia turnada grupo
En matematiko, turnada grupo estas la grupo de ĉiuj turnadoj ĉirkaŭ la fonto de koordinatoj - la punkto (0, 0, 0) de 3-dimensia eŭklida spaco R3 sub la operacio de komponaĵo.
Laŭ difino, turnado ĉirkaŭ la fonto estas lineara transformo kiu konservas longojn kaj orientiĝon (dekstrecon) de spaco. Longo-konservanta transformo kiu donas la malan orientiĝon estas nepropra turnado.
La turnada grupo estas neabela grupo (ne komuta grupo). Tio estas ke gravas la ordo en kiu kelkaj turnadoj estas komponitaj. Ekzemple, kvaroncirkla turno je la pozitiva x-akso sekvita per kvaroncirkla turno je la pozitiva y-akso estas malsama turnado ol tiu ricevita per unue turno ĉirkaŭ y-akso kaj poste ĉirkaŭ x-akso. Ĉi tio estas malsama de turnado en du dimensioj, kie ordo de turnadoj ne gravas.
Konservadaj propraĵoj
Krom konservado de longo, ĉiu turnado konservas ankaŭ angulojn. Ĉi tiu sekvas de tio ke la skalara produto de du vektoroj u kaj v povas esti skribata nur per longoj:
De ĉi tie, ĉiu longo-konservanta transformo en R3 konservas la skalaran produton, kaj tiel la angulon. Ĉiu turnado bildigas ortonormalan bazon en R3 ankaŭ al ortonormala bazo.
Turnada akso
Ĉiu netriviala turnado en 3 dimensioj fiksas unikan 1-dimensian rekton kiu estas nomata kiel la rotacia akso (ĉi tio estas eŭlera turnada teoremo). Ĉiu turnado agas kiel normala 2-dimensia turnado en ĉiu ebeno perpendikulara al ĉi tiu akso. Pro tio ke ĉiu 2-dimensia turnado povas esti prezentita per angulo φ, ajna 3-dimensia turnado povas esti precizigita per rotacia akso kaj angulo de turnado ĉirkaŭ ĉi tiu akso. Oni bezonas precizigi orientiĝon de la akso kaj ĉu la turnado estas prenita al esti laŭhorloĝnadla aŭ kontraŭhorloĝnadla kun respekto al ĉi tiu orientiĝo.
Por donita unuobla vektoro n en R3 kaj angulo φ, estu R(φ, n) kontraŭhorloĝnadla turnado ĉirkaŭ la akso tra n (kun orientiĝo difinita per n).
Ĉiu turnado povas esti prezentita per unika angulo φ en la limigo 0 ≤ φ ≤ π kaj unuobla vektoro n tia ke
Propraĵoj de turnado estas ke por ĉiuj n kaj φ:
Matrica prezento
Kiel ĉiu lineara transformo, turnado povas ĉiam esti prezentita per matrico.
Ekzemple, kontraŭhorloĝnadlaj turnadoj ĉirkaŭ pozitivaj x, y kaj z aksoj je angulo φ estas donitaj respektive per matricoj
Estu R donita turnado. Kun respekto al la norma bazo (e1, e2, e3) de R3 la kolumnoj de R estas donitaj per (Re1, Re2, Re3). Pro tio ke la norma bazo estas ortonormala, la kolumnoj de R formas ankaŭ ortonormalan bazon. Ĉi tiu ortonormaleco povas esti esprimita kiel
kie RT estas la transpono de R kaj I estas la 3 × 3 identa matrico. Matricoj por kiu ĉi tiu propraĵo veras estas perpendikularaj matricoj. La grupo de ĉiuj 3 × 3 perpendikularaj matricoj estas skribata kiel O(3).
Aldone al konservado de longo, turnado konservas ankaŭ orientiĝon. Matrico priskribanta la transformon konservas aŭ malkonservas orientiĝon laŭ tio ĉu ĝia determinanto estas pozitiva aŭ negativa respektive. Por orta matrico R, det RTR = det I = 1, kun tio ke det RT = det R ĉi tio implicas ke (det R)2 = 1 kaj do det R = ±1. La subgrupo de perpendikularaj matricoj kun determinanto 1 estas nomata kiel la speciala perpendikulara grupo, skribata kiel SO(3).
Tial ĉiu turnado povas esti prezentita unike per orta matrico kies determinanto estas 1. Ankaŭ, pro tio ke komponaĵo de turnadoj respektivas al matrica multipliko, la turnada grupo estas izomorfia al la speciala perpendikulara grupo SO(3).
Nepropraj turnadoj estas donataj per perpendikularaj matricoj kun determinanto -1. Ili ne formas grupon ĉar komponaĵo de du nepropraj turnadoj estas propra turnado.
Topologio
Konsideru solidan pilkon en R3 de radiuso π - aro de ĉiuj punktoj de R3 de distanco π aŭ malpli granda de la (0, 0, 0). Por ĉiu punkto en ĉi tiu pilko estas respektiva turnado, kun akso tra la (0, 0, 0) kaj la punkto kaj turnada angulo egala al distanco de la punkto al la (0, 0, 0). La identa turnado respektivas al (0, 0, 0) - la centro de la pilko. Turnado tra anguloj inter 0 kaj -π estas konforma laŭ la punkto sur la sama akso kaj distanco de la fonto sed sur la transa flanko de la (0, 0, 0). Unu cetera problemo estas ke du turnadoj je π kaj je -π ĉirkaŭ la sama akso estas la samaj. Tiel oni identigas (aŭ gluas kune aŭ konsideras kvocientan spacon) antipodajn punktojn de surfaco de la pilko. Post ĉi tiu identigo, rezultiĝas topologia spaco homeomorfa al la turnada grupo.
Noto ke la pilko ne estas tiu objekto kiu estas turnata per la transformoj. Temas pri turnado de iu la alia objekto.
La pilko kun antipodaj surfacaj punktoj identigitaj estas glata sternaĵo, kaj ĉi tiu sternaĵo estas difeomorfa al la turnada grupo. Ĝi estas ankaŭ difeomorfa al la 3-dimensia reela projekcia spaco RP3, tiel la lasta povas ankaŭ servi kiel topologia modelo por la turnada grupo.
Ĉi tiuj identigoj ilustras ke SO(3) estas koneksa sed ne simple koneksa. Por montri ne simplan koneksecon de la pilko kun antipodaj surfacaj punktoj identigitaj, konsideru vojojn de la norda poluso (0, 0, π) rekte tra la centro (0, 0, 0) suben ĝis la suda poluso (0, 0, -π). Ĝi estas fermita ciklo, ĉar la norda poluso kaj la suda poluso estas identigitaj. Ĉi tiu ciklo ne povas esti malpligrandigita al punkto, ĉar por ĉiu misformigo de la ciklo, la starta kaj fina punktoj restas antipodaj, alie la ciklo perdus fermitecon. En terminoj de turnadoj, ĉi tiu ciklo prezentas kontinuan vicon de turnadoj ĉirkaŭ la z-akso startante kaj finante kun la turnado je angulo π, kio estas serio de turnadoj je angulo φ kie φ ŝanĝiĝas de -π al π.
Tamen, se trapasi la vojon dufoje, tiel ke φ ŝanĝiĝas de -π al 3π aŭ ekvivalente de 0 al 4π, la rezultanta fermita ciklo povas esti malpligrandigita al sola punkto: unue movu la vojoj kontinue al la pilka surfaco, ankoraŭ konektante nordan poluson kaj sudan poluson dufoje. Duono de la vojo povas tiam esti spegulita al la antipoda flanko sen ŝanĝo de la vojo. Nun estas ordinara fermita ciklo sur la surfaco de la pilko, tra la du polusoj laŭ ĉefcirklo. Ĉi tiu cirklo povas esti malpligrandigita al punkto sen problemoj.
La sama rezonado povas esti plenumita ĝenerale, kaj ĝi montras ke la fundamenta grupo de SO(3) estas cikla grupo de ordo 2. En fizikaj aplikoj, la ne-banaleco de la fundamenta grupo permesas ekziston de specifaj objektoj, kaj estas grava laborilo en la evoluo de la spino-statistika teoremo.
La universala kovro de SO(3) estas grupo de Lie nomata kiel Spino(3). La grupo Spino(3) estas izomorfia al la speciala unuargumenta grupo SU(2); ĝi estas ankaŭ difeomorfa al la unuobla 3-sfero S3 kaj povas esti komprenita kiel la grupo de kvaternionoj kies estas absoluta valoro 1.
Prezentoj de turnadoj
Estas diversaj manieroj prezenti turnadon:
Ĝeneraligoj
La turnada grupo SO(3) estas subgrupo de E+(3), la eŭklida grupo de direktaj izometrioj de R3. Ĉi tiu pli granda grupo estas la grupo de ĉiuj movoj de solido. Ĉiu movo estas kombinaĵo de turnado ĉirkaŭ ajna akso kaj paralela movo, tiel kombinaĵo de ero de SO(3) kaj ajna paralela movo.
En speciala teorio de relativeco estas uzata 4-dimensia spaco de Minkowski. Malsimile al 4-dimensia eŭklida spaco, spaco de Minkowski havas enan produton kun nedifinita metrika signumo. Tamen, tie estas difinita lorenca transformo, kiu estas ĝeneraligita turnado kiu konservas ĉi tiun enan produton. La grupo de ĉiuj tiuj transformoj estas nomata kiel lorenca grupo.
Ĝenerale, la turnada grupo de objekto estas la geometria simetria grupo en la grupo de direktaj izometrioj; en aliaj vortoj, la intersekco de la plena geometria simetria grupo kaj la grupo de direktaj izometrioj. Por nememspegulsimetria objekto ĝi estas la sama kiel la plena geometria simetria grupo.
Leopold Kronenberg
Leopold Dominik KRONENBERG ( en Bochnia, tiam Salzberg en Aŭstrio-Hungario – en Varsovio) estis pola esperantisto kaj instruisto, post diversaj profesioj de 1921 okupis sin nur pri Esperanto.
Kronenberg eldonis multajn verkojn en la pola lingvo. Liveris al la pola literaturo pere de tradukado el la Esperanta: „Derviŝoj“ de Tigr Pogosian el la araba kaj novelojn de la hungara F. Herezeg. Estis kunlaboranto kaj eldonanto de polaj gazetoj. Kun Esperanto li konatiĝis en 1909. En 1912 akiris profesian diplomon ĉe Internacia Instituto de Esperanto. Samjare li eldonis lernolibreton por memlernantoj (33.000 e-roj). En 1912 li estis redaktoro de la ĉiutaga Kongresa Bulteno de la Universala Kongreso en Krakovo (kun Emil Pfeffer). Post la Unua mondmilito li reeldonadis sian lernolibron, gvidis kursojn en diversaj urboj, (ankaŭ en profesiaj societoj), veturis tra la tuta lando kun prelegoj. En 1926 la Pola Eksterlanda Ministerio aranĝis Esperantan Presservon (agentejon) kaj li estis ĝia gvidanto. Aperis de li pli ol 100 propagandaj artikoloj en la plej legataj polaj gazetoj, enkondukis en multajn revuojn sisteme kursojn de Esperanto. La lastajn jarojn de sia vivo li vivtenis sin nur per la Esperanta agado, kaj ekkonis la veran mizeron. Esperanto Triumfonta kaj Heroldo de Esperanto ofte publikigis liajn tre interesajn artikolojn. Entute: la plej aktiva Esperantisto en Polujo inter 1912 kaj 1929, neelĉerpebla, nelacigebla optimisto.
Meglena Kuneva
Meglena Ŝtiljanova KUNEVA (aŭ originale per cirilaj literoj Меглена Щилянова Кунева), naskiĝinta la 22-an de junio 1957 en Sofio, estas bulgara politikistino. Ŝi interalie estis membro de la Eŭropa Komisiono Barroso 1, ekde kiam Bulgario iĝis membroŝtato de la Eŭropa Unio en 2007. En la Eŭropa Komisiono, ŝi prezidis la fakon defendo de la konsumantoj. Meglena Kuneva estas membro de la liberala partio NDSV de Bulgario.
Kuneva estas edzino de financisto Andrej Pramov, filo de Ivan Pramov, sekretario de Bulgara Komunista Partio en la jaroj 1962—1978; alia filino de Ivan Pramov, Ulana Pramova, estras nun la Bulgaran Nacian Televidon (BNT).
Natala frankolino
La Natala frankolino (Francolinus natalensis) estas birdo de la familio de Fazanedoj de la ordo de Kokoformaj kaj grupo de afrikaj frankolinoj. Oni ĵus proponis reorganizadon de tiu specio de Francolinus en la genro Pternistis kun 23 aliaj specioj.
Ĝi troviĝas en Suda Afriko nome en Bocvano, Mozambiko, Sudafriko, Zambio kaj Zimbabvo.
Tiu specio havas malhelbrunajn kronon, orealreon kaj suprajn partojn, dum la resto de la kapo kaj subaj partoj estas blankecaj kun tre fajna nigra densa strieco. Beko kaj kruroj estas ruĝaj.
Csilla Könczei
KÖNCZEI Csilla [pr. koencei] estas rumanuja hungara etnografino-etnologiistino, universitata adjunktino naskiĝinta en Kluĵo la 14-an de julio 1963. Ŝi estas filino de Ádám Könczei.
Kariero
Csilla Könczei havigis diplomon en 1986 en la UBB de Kluĵo pri hungara kaj angla lingvoj kaj literaturoj kaj doktoriĝis en 2004 pri etnografio kaj etnologio. Ekde 1999 ŝi laboras en la Katedro de Hungara Etnografio kaj Antropologio de UBB.
NGC 5193A
NGC 5193A (aliaj indikoj — ESO 383-14, MCG -5-32-36, PGC 47568) estas galaksio en konstelacio Centaŭro.
Palaco Luther
La Palaco Luther estas secesia historia monumento en Kecskemét. Iam ĝi estis posedaĵo de la luterana eklezio.
Konstruaĵo
La duetaĝa palaco formas L majusklon. Ĝi havas parte 2, parte 3 etaĝojn.
Siersleben
Siersleben estas eksa komunumo kaj ekde la 1-a de januaro 2010 parto de la komunumo Gerbstedt en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Mansfeld-Suda Harco de la federacia lando Saksio-Anhalto, ĝis junio 2007 en la antaŭa, pli malgranda distrikto Mansfelder Land. La 31-an de decembro 2009 la tiam ankoraŭ memstara komunumo havis loĝantojn.
François Parchemin
François PARCHEMIN estas juna franca esperantisto. De 2006 ĝis 2009 li estis la prezidanto de JEFO. Li loĝas en Aix-en-Provence.
Mahatmo Gandhi (libro)
Mahatmo Gandhi estas verko de Huberto Rohden, ĝin tradukis Délio Pereira de Souza. Komentita biografio de Gandhi, lia samtempa politikisto kaj religiulo. Li fariĝis fame konata pro ahimsa (ne perforto) kaj satjagraha (spirita perforto). Post longatempa agado la Mahatmo (granda animo) postulis de liaj sekvantoj nepre agadi en ahimsa-stato. "Sed" laŭ la aŭtoro "li insistis kaj tre vigle ripetis, ke tiu konduto fariĝu sen perforto, ĉu materia, ĉu parola, ĉu mensa, t.e. neniu faru, diru aŭ pensu malbone pri siaj premantoj, sed tenu kontraŭ li sentemon bonvoleman". Ĉi tiu konduto tute certe li lernis el la instruoj de Jesuo, kiu eĉ kondamnita al morto, sin tenis neperforte.
Wang (Malsupra Aŭstrio)
Wang estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Scheibbs. La komunumo situas en la sudokcidenta parto de la federacia lando kaj estas parto de la historia regiono Mostviertel (mosta regiono). Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
Sekura primo
En matematiko,sekura primo estas primo de formo 2p+1, kie ankaŭ p estas primo. Tiam, la nombro p estas primo de Sophie Germain.
La unuaj kelkaj sekuraj primoj estas
5, 7, 11, 23, 47, 59, 83, 107, 167, 179, 227, 263, 347, 359, 383, 467, 479, 503, 563, 587, 719, 839, 863, 887, 983, 1019, 1187, 1283, 1307, 1319, 1367, 1439, 1487, 1523, 1619, 1823, 1907.
Escepte de 5, ĉiu sekura primo q estas de formo q=4k-1 aŭ, ekvivalente, q ≡ 3 (mod 4), pro tio ke (q-1) / 2 devas esti nepara entjero. Plu, escepte de 5 kaj 7, ĉiu sekura primo q estas de formo q=12k-1 aŭ ekvivalente q ≡ 11 (mod 12), ĉar ĉiu primo de Sophie Germain p>3 estas de formo p=6k-1, kaj do q=2p+1=2·(6k-1)+1=12k-1.
Ne estas speciala primeca provo por sekuraj primoj. Tamen, kriterio de Pocklington povas esti uzata por pruvi primeco de 2p+1 se estas pruvita primeco de p.
Escepte de 5, ne estas primo de Fermat kiu estas sekura primo, pro tio ke primoj de Fermat estas de formo q=2n+1 kaj do (q-1)/2 estas para nombro se n>1.
Simile al tio ke ĉiu membro krom la lasta de ĉeno Cunningham de la unua speco estas primo de Sophie Germain, ĉiu membro krom la unua de tia ĉeno estas sekura primo. Sekuraj primoj kun la lasta cifero 7, tio estas, de formo 10n+7, estas la lastaj membroj en tiaj ĉenoj kiam ili okazas, ĉar 2·(10n+7)+1 = 20n+15 divideblas je 5.
Se sekura primo 2p+1 estas kongrua al 7 mod 8, tiam ĝi estas dividanto de la nombro de Mersenne kun ĝia orimo de Sophie Germain kiel eksponento.
Kiel en januaro de 2007, la plej granda sciata sekura primo estas 48047305725·2172404-1. Ĉi tiu primo, kune kun la respektiva plej granda sciata primo de Sophie Germain, estis trovitaj de David Underbakke en la 25-a de januaro de 2007 per programoj TwinGen kaj LLR.
Uzoj
Ĉi tiuj primoj estas nomata kiel sekuraj pro ilia interrilato al fortaj primoj. Primo q estas forta primo se ambaŭ q+1 kaj q-1 havas grandajn primajn faktorojn. Rultempo de iuj manieroj de faktorigo de nombro kun q kiel prima faktoro dependas parte de amplekso de la primaj faktoroj de q-1. Ĉi tio estas vera, ekzemple, por la +1 kaj −1 ρ algoritmoj de Pollard. Kvankam la plej kompetentaj sciataj faktorigaj manieroj ne dependas de amplekso de primaj faktoroj de q-1, ĉi tio estas tamen konsiderita grava en ĉifriko: ekzemple, normo ANSI X9.31 statas ke fortaj primoj estu uzataj por RSA moduloj.
Sekuraj primoj estas ankaŭ grava en ĉifriko pro ilia uzi en manieroj bazitaj je diskreta logaritmo, ekzemple ŝlosila interŝanĝo de Diffie-Hellman. Se 2p+1 estas sekura primo, la multiplika grupo de nombroj module 2p+1 havas subgrupo de granda prima ordo. Kutime ĉi tiu subgrupo kun prima ordo estas dezirinda, kaj tiel la sekuraj primoj estas uzataj por ke la modulo estu kiel eblas malgranda relative al p.
En la 18-a de junio de 2005, Antoine Joŭ kaj Reynald Lercier anoncis ke ili komputis diskretan logaritmon module de 130-cifera sekura primo.
Grekaj papirusoj
Grekaj Papirusoj estas 112-paĝa libro kompilita kaj tradukita de Julius Penndorf (1927). Ĝi estas eldonita en la jaro 1927 ĉe eldonejo Rudolf Mosse el Berlino kiel numeroj 11/12 en la serio Biblioteko Tutmonda.
Limofazeolo
La Limofazeolo (Phaseolus lunatus) estas plantspecio el la subfamilio de la Faboideoj (Faboideae) ene de la  familio de la  Fabacoj (Fabaceae). Tiu planto estas utilplanto, kiu parencas al la aliaj „fazeoloj“.
La Limo fazeolo verŝajne venas el Peruo, de kiu originas ĝia nomo (Limo estas la ĉefurbo de Peruo). Ĝi bezonas sufiĉe da varmo por bone kreski. En Eŭropo oni ne povas kultivi ĝin ekonomie.
Priskribo
La Limofazeolo estas arbusteca, unujara, grimpantaj herba planto, kies tigoj atingas longecon de  2 ĝis  4 metroj. La petaloj estas helverda, kelkfoje violkoloraj.
La malhelaj semoj enhavas linamarino,  glikozido, el kiu povas estiĝi hidrogena cianido. La semoj kun blanka tegumento estas nedanĝeraj.
Jupiter Ascending
Jupiter Ascending estas usona sciencfikcia agfilmo de 2015 reĝisorita de Andy Wachowski kaj Lana Wachowski.
Jenő Fejes
Jenő Fejes [fejeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Fejes Jenő estis hungara inĝeniero, inventisto.
Jenő Fejes naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis la en Budapeŝto.
Biografio
Jenő Fejes akiris diplometon en industrilernejo en sia naskiĝurbo en 1896. En la sekva jaro li eklaboris en fabriko pri armiloj en Budapeŝto. Inter 1902 kaj 1909 li havis inĝenieran postenon en fabriko en Le Havre, poste li gvidis ties filon en Arad. En 1912 li translokiĝis al Budapeŝto, kie li okupiĝis pri aŭtoj kaj flugmaŝinoj. En 1913 li kreis aŭton, eĉ li ricevis oran medalon, tamen pro la 1-a mondmilito la seria produktado ne okazis. En 1918 li iĝis fabrikestro, post 3 jaroj li inventis novan motoron, kie li uzis ne gisferon, sed ŝtallamenon. Poste li faris 11 patentojn pri produktado de motoroj. En 1922 li establis propran fabrikon pri aŭtoj kaj motoroj. En 1927 li fondis laborejon en Britio, sed la seria produktado denove ne sukcesis pro la tutmonda krizo. Li bankrotiĝis.
Ariajasuru Hasegawa
Ariajasuru Hasegawa (長谷川 アーリアジャスール, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Yokohama F. Marinos, FC Tokyo, Cerezo Osaka, Real Zaragoza, Shonan Bellmare, Omiya Ardija kaj Nagoya Grampus.
Krucumo (verko)
Krucumo estas verko de Aleksandro Drozdov. El la rusa lingvo esperantigis ĝin Nikolao Hohlov. Tiu traduko aperis 56-paĝa en Zagrebo fare de Sudslava Esperanto-Servo en la jaro 1922.
Daniela Tagliafico
Daniela TAGLIAFICO (naskiĝis la en Ĝenovo) estas itala esperantistino. Ŝi estis prezidantino de IEJ.
Ĝis 2003 Daniela studis filozofion en la universitato de Torino. En 2009 ŝi doktoriĝis pri filozofio de lingvo en la Universitato de Orienta Piemonto.
Steinakirchen am Forst
Steinakirchen am Forst estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Scheibbs. La komunumo situas en la sudokcidenta parto de la federacia lando kaj estas parto de la historia regiono Mostviertel (mosta regiono). Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
Samassi
Samassi - jen itale kaj sarde - estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la aŭtonoma regiono Sardio, situas en la suda parto de la insulo kaj ekde aprilo 2021 estas parto de la refondita administra unuo provinco Mez-Kampidano (Medio Campidano, Campidanu de Mesu). Antaŭe ĝi kvin jarojn estis parto de la provinco Sud-Sardio kaj antaŭ 2016 apartenis al la tiam malfondita sama provinco Mez-Kampidano. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Najbaraj komunumoj estas Furtei, Sanluri, Serramanna kaj Serrenti.
Kristana patrono de la komunumo estas la sankta Emilianus aŭ Geminianus de Kaljaro, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.
Nemours - Saint-Pierre (stacidomo)
Nemours - Saint-Pierre estas franca stacidomo sur linio -  situanta en  Saint-Pierre-lès-Nemours, apud Nemours, en departemento Seine-et-Marne, regiono Francilio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de linio R de Transilien kaj de trajnoj Intercités veturantaj de Paris Bercy al.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Moret-Veneux-les-Sablons - Lyon-Perrache (750000).
Dobrá Voda u Pacova
Dobrá Voda u Pacova (Gutwasser) estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en Regiono Vysočina en distrikto Pelhřimov. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1318.
Listo de statuoj en Bakuo
En tiu artikolo estas listo de statuoj en Bakuo, Azerbajĝano.
=== Statuoj ===
Vidu ankaŭ
Ŝtata Akademia Opera kaj Baleta Teatroj Akhundov de Azerbajĝano
Heming Welde Thorbjørnsen
Heming WELDE THORBJØRNSEN (naskiĝis la ) estas norvega esperantisto. De 2005 ĝis 2006 li estis prezidanto de TEJO. Krome li estis prezidanto de la Norvega Junularo Esperantista kaj aktivulo de E@I.
Nevado del Tolima
Nevado del Tolima estas stratovulkano situa en Tolimo, Kolombio, sude de la vulkano Nevado del Ruiz.
La deklivflanka, glaĉerkovrita vulkano Nevado del Tolima kontrastas kun la larĝa profilo de la vulkano Nevado del Ruiz norde. La andezit-dacita pli nova vulkano Tolima formiĝis dum la pasintaj 40,000 jaroj, starigante kaj malheligante 3-km-larĝan kalderon de fina Pleistoceno. La pinto konsistas el mikso de lafokupoloj de la fina Plejstoceno al Holoceno kiu estas asociaj kun dikaj blok-lafofluaĵoj en la norda kaj orienta flankoj kaj etendaj kuŝejoj de piroklastaj fluaĵoj. La pinto enhavas funel-forman krateron 200–300 m profundan. Tiu kratero estas tre ĵusa kaj ne estis en Decembro 1926.
4.66667°N, -75.33333°W
Parolalfabeto de ICAO
La nomado de vortoj baziĝis en anglaj vortoj, facile prononcataj ankaŭ de francoj k hispanoj, kiuj komencas per la literoj. Eblas uzi ĝin ankaŭ en Esperanto.
Tabelo
Nine estas elparolata kiel angla niner por eviti konfuzon ĉe germana nein 'ne', five kiel angla fife por eviti konfuzon ĉe angla fire 'pafu', kaj four kiel ĝia malnova angla prononco dusilaba por eviti konfuzon ĉe angla for 'por'. Three kaj thousand estas elparolataj per la konsonanto t, por eviti ke oni prononcu la anglan th-sonon kiel s.
La longaj numerovortoj estas tiuj de la Internacia Telekomunika Unio (ITU) kaj la Internacia Mara Organizo (IMO). Ĉiu silabo estas akcentita, krom la malpeza silabo de seven kaj la aldonitaj silaboj de nine kaj four.
La plej ofte uzata metodo por literumi ĉapelitajn literojn estas, uzi la Zamenhofan transliterumadon, do 'ch' por 'ĉ', voĉe ĉali-hotél ktp.
Origino
Multaj lingvoj havas literojn kaj ciferojn voĉlegatajn egale; kiel la angla lingvo, kie la ciferon 0 kaj la literon O oni ofte egale nomas oŭ; aŭ la hispana, kie la literojn B kaj V oni egale nomas be. Alia problemo kiun ne havas la aeronaŭtika fonetika alfabeto estas ke elsendi nomojn, alilandajn vortojn kiel "Tsiolkovsky", aŭ nombrojn kiuj kun interferoj kaj bruoj kiu ofte okazas dum la radiofonaj sendoj, povas esti konfuza, kiel "ses dek sep" kaj "sep dek sep".
Laŭ internacia akordo inter la landoj membroj de ICAO, oni kreis universalan fonetikan alfabeton por internaciaj radiosendoj kiu sin bazas sur la alfabeto de la angla (la lingvo uzata por internacia aeronaŭtiko) kaj kiu anstataŭas aliajn fonetikajn alfabetojn kiuj ekzistis ĝis tiam. Krom esti uzata en la aeronaŭtikaj elsendoj kiujn ICAO kontrolas, ĝi estas uzata en militaj elsendoj. Ĝi estas la alfabeto de la NATO kaj de amatora radio tutmonde.
Metodo por uzi
Ĉi tiu alfabeto funkcias donante vorton po ĉiu litero, kiel ni vidas en la ekzemploj:
Kiam oni uzas tiun sistemon per komuna lingvo, oni povas traduki la numerojn:
Anhalt
Anhalto, germane Anhalt, estas regiono en centra Germanujo, kiu estis membroŝtato de la Germana Regno kaj estas nuntempe parto de la lando Saksio-Anhalto.
Parolalfabeto de ICAO
Metodo por uzi
Ankaŭ oni povas, por fari pli rapidaj la elsendojn, kalkuli kiomfoje numero aŭ litero ripetas, kiel jene:
Anhalt
Historio
La regno Anhalto ekzistis jam proks. ekde la 12-a jarcento regata de la malnova germana dinastio Askanier. Pro heredo-disdivido ĝi estis multe dispartigita en plurajn landetojn, inter ili: Anhalt-Aschersleben, Anhalt-Bernburg, Anhalt-Dessau, Anhalt-Zerbst, kaj pliaj.
Parolalfabeto de ICAO
Metodo por uzi
La numeran apartigon, ĉu pukto ⟨.⟩ aŭ ĉu komo ⟨,⟩, oni nomas désímál ("decimal"). Ekzemple:
Anhalt
Historio
La unuigita princlando Anhalto estiĝis 1570. Tamen jam 1603 ĝi estis dividita denove - en la ŝtatetojn Anhalt-Bernburg, Anhalt-Dessau, Anhalt-Köthen kaj Anhalt-Zerbst (kaj de 1611 ĝis 1665 aldone Anhalt-Plötzkau). En 1797 Anhalt-Zerbst estis dividita inter la aliajn anhaltajn princlandojn, kaj en 1847 Anhalt-Köthen(-Plötzkau) iĝis parto de Anhalt-Bernburg. Fine en 1863 du restantaj landopartoj Anhalt-Bernburg kaj Anhalt-Dessau reunuiĝis al unu duklando Anhalto, kiu 1866 membriĝis en la Nordgermana Federacio kaj poste en la Germana Regno. Kiel ĉiuj landoj de la Germana Regno ĝi fariĝis respubliko en la Novembra Revolucio en 1918. Post la Dua Mondmilito ĝi estis unuigita kun la iama prusia provinco "Saksio" al la nova federacia lando Saksio-Anhalto.
Loĝantaro kaj areo
75.523 loĝantoj; 2299 km² (1871)
351.045 loĝantoj; 2299 km² (1925)
436.213 loĝantoj; 2314 km² (maje 1939)