cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Triĥromatio
Genetiko
Ekzemple la Samiri havas tri alelojn de geno, kiuj ĝustigas la sensiblecon de la L-konusetoj inter la homa M- kaj L-konusetoj. Tiu geno estas en la X kromosomo, do la viroj estas diĥromataj, sed du trionoj de la inoj estas trikromataj, ĉar ili havas du alelojn de tiu geno. Ĉar tiuj aleloj estas ankaŭ troveblaj ĉe la Catarrhini, oni supozas, ke la mutacioj estas pli malnovaj ol la disigo de la kontinentoj kaj la genduplikado. La 5-10% de la konusetoj estas S-konusetoj, kaj sidas regulare en la retino. Ilian signalojn sendas nervoĉeloj sur apartaj vojoj al la talamo. La formo de L kaj M konusetoj estas tre simila. Iliaj pigmentoj diferencas nur en 15 aminoacidoj el 363. Ilia distribuo estas randoma, kaj estas troebla en la sama nombro.
Meĥanismo
La trikromata kolorteorio estiĝis en la 18-a jarcento, kiam Thomas Young hipotezis la tri konusetojn. Hermann von Helmholtz demonstris la teorion de Young per eksperimentoj, ĉar la normale vidantaj homoj povis miksi ĉiun koloron el tri fojnaj koloroj. La ĉelojn trovis Gunnar Svaetichin (1956).
Tiuj ĉeloj havas siajn pigmentojn en sia membrano. La pigmentoj ekas el opsino, kiu estas transmembrana proteino, kaj el la lumsensitiva 11-cis retinalo. Ĉiu pigmento estas sensitiva el alia regiono de koloroj, kaj ilia maksimuma sensitiveco ankaŭ diferencas.
La ofteco de la responso de la konusetoj dependas ne nur de la koloro, sed ankaŭ de la intenso. Do la nerva sistemo bezonas minimume du tipojn de tiuj konusetoj por kompari la signaloj, kaj ekigi la kolorojn. La kolorvidado uzas kombinojn de la responson de la konusetoj.
Laŭ iuj estimadoj la trikromatoj povas vidi sep milionojn de nuancoj.
Eŭroregiono Alpoj-Mediteraneo
La Eŭrogiono Alpoj-Mediteraneo (: Eurorégion Alpes-Méditerranée - : Euroregione Alpi-Mediterraneo) estas eŭropa arigo por teritoria kunlaborado lanĉita je la Ĝin loĝas 17 milionoj da homoj kaj etendiĝas sur 110 460 km² en Francio kaj Italio.
Membraj regionoj
Du francaj regionoj: Tri italaj regionoj :
Labortemoj
Ĉiu regiono ricevas taskon zorgi pri iu temo :
Pusy-et-Épenoux
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Ŝelonj (rivero)
Ŝelonj (Шелонь) estas rivero en nord-okcidento de la Eŭropa parto de Rusio, en la provincoj Pskova kaj Novgoroda. La rivero apartenas al la baseno de la Balta Maro.
Geografio
La riverkomenco situas en marĉoj je 23 km sudorijente de la urbotipa loĝloko Dedoviĉi en la Pskova provinco kaj apude al la limo inter tiu provinco kaj la Novgoroda. Komence ĝi estas malgranda rivereto kiu fluas nord-okcidente, poste turnas sin nord-oriente, trapasas la limon inter la Pskova kaj Novgoroda provincoj kaj enfluas en la lago Ilmenj. Sur la rivero situas (laŭ ĝia fluo): la urbotipa loĝloko Dedoviĉi, la urbo Porĥov (en la Pskova provinco), la urbo Solci, la urbotipa loĝloko Ŝimsk (en la Novgorodsa provinco). Post la urbo Solci la rivero estas navigebla. La larĝo en Solci estas 70 m, en Ŝimsk — 300 m. . En Ŝelonj enfluas 26 riveroj.
Historio
En la Unua Novgoroda kroniko la rivero estas unue menciita ĉe la jaro 1217.
Ĉe la rivero Ŝelonj la okazis la Batalo ĉe Ŝelonj inter Novgoroda Respubliko kaj Moskva Grandprinclando. En tiu batalo la novgorodanoj estis tute frakasitaj. La sekvon de la batalo estis la anekso de Novgorod fare de Moskvo.
Interesa fakto
En la rusa lingvo ekzistas la loka vorto “Ŝelonik” (Шело́ник aŭ Шело́нник), laŭ la rusa vortfarado eblas pli-malpli traduki ĝin kiel “Ŝelonj-aĵo”. Ĉe la lago Ilmen la vorto Ŝelonik signifas la venton sud-okcidentan, de la enfluejo de Ŝelonj; tiu vento ordinare estigas fortajn ondojn kaj antaŭsignas finon de somera vetero (eble eĉ en julio). Sed la novgoroda vorto disvastiĝis en multajn lokojn. En la bordo de Kola duoninsulo kaj en tuta bordo de la Blanka Maro kaj apude ĝi signifas la venton sud-okcidentan aŭ okcidentan, antaŭsigno de ŝtormo; en la regiono de Kolima — la sudan; ĉe la lago Bajkalo — la sudan kaj sud-orientan (de neĝkovrita Ĥamar-Dabano).
Jan Novák
Jan NOVÁK (naskiĝis la 8-an de aprilo 1921 - mortis la 17-an de novembro 1984) estis ĉeĥa komponisto de stilo neoklasikisma kaj novhumanisme.
Li uzis ĉe sia komponado tekstojn interalie de Katulo, Vergilio, Horacio, Tibulo, Seneko la Juna. Ankaŭ la komedio Dulcitius de Hrosvitha de Gandersheim estis de li prilaborita por oper-prezentado.
Li ankaŭ verkis muzikon ĉe etaj tekstoj latinaj por entuziasmigi infanojn pri la latina lingvo.
Pri lia vivo kaj verko prelegis en Prago dum la 81-a UK 1996 ĉe Internacia Kongresa Universitato Věra Barandovská-Frank.
Mallophaga
Mallophaga [mallofAga] estas subordo de laŭsoj, konataj kiel mordolaŭsoj aŭ birdolaŭsoj, kiu enhavas pli da 3000 specioj. Ili havas paŭrometabolon aŭ nekompletan metamorfozon.
Joy 94.9
Joy 94.9 (aŭ simple: JOY ) estas GLAT-tema, neprofitcela radiostacio en Melburno, Aŭstralio. Ĝi ekkomencis elsendojn. La organizo ankaŭ ofertas aliajn servojn, kiel podkastoj, trejnado aŭ event-organizado.
Historio
La organizo estiĝis kun la nomo 'JOY Melbourne Independent Community Broadcasters Association Incorporated ' kun la celo kunigi la aŭstralian GLAT-an komunumon dum la aidosa krizo. La unua elsendo komencis (Monda Tago de Aidoso) kaj, pere de akcidento, la unuaj paroloj estis "Lasu min trinki kafon kaj ni ekkomencos" (“Can I have a cup of coffee and then we’ll get going?”). En 2004 JOY iĝis la plej granda GLAT-organizo de Aŭstralio. En 2022 ĝi oficiale ŝanĝis sian nomon al JOY Media kaj lanĉis sian novajn servojn: JOY Academy and JOY Gigs.
Orientaj eklezioj
Orientaj eklezioj (lat. Ecclesiae orientales) estas la Bizanca ortodoksa eklezio, la Orientaj ortodoksaj eklezioj, la Asiria Eklezio de la Oriento, kaj la Orientaj katolikaj eklezioj, originintaj en orienta Eŭropo, okcidenta Azio kaj Egiptujo, grandparte sur la teritorio de la iama bizanca imperio. La nomo distingas tiujn ĉi ekleziojn disde la okcidenta aŭ latina eklezio.
Joy 94.9
Muziko
JOY ludas tre vastan gamon da muziko: teĥno, elektronika, haŭzo, trenco, diskoo, malpeza roko, alternativa roko, fonmuziko, popa, hiphopo, ĵazo, klasika, sendependa, popola, gospelo, metalroko, bluso, soulo, ritmenbluso, industria ktp.
9870 Maehata
9870 Maehata estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Tsutomu Seki elde Geisei en la gubernio Koĉi (Japanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la japana naĝistino Maehata Hideko (japane : 前畑 秀子, 1914–1995, naskita Hjodo Hideko) de Haŝimoto (gubernio Ŭakajama). Ŝi gajnis la ormedalon de 200 metra brustonaĝo dum la Somera Olimpiko 1936 de Berlino ; ŝi estis la unua japana virino, kiu gajnis olimpian ormedalon.
Joy 94.9
Novaĵoj
Matene, tagmeze kaj vespere volontulaj parolantoj voĉlegas la novaĵojn.
Orientaj eklezioj
La nomo baziĝas parte sur la politika geografio de la Romia Imperio, kiu en la malfrua antikveco disfendiĝis en Okcident-Romia kaj Orient-Romia Imperioj, kaj parte sur la fakto ke la Eklezio de la Oriento (el kiu devenas la Asiria Eklezio de la Oriento, la Ĥaldea katolika Eklezio kaj la Siria-malabara katolika eklezio) ekestis en regionoj oriente de tiuj imperioj.
Joy 94.9
Estraranoj
JOY estas volontula organizo. Ĉiu estrarano estas elektita per voĉdono de la aliaj anoj, kaj servas por 3 jaroj. En 2022 la estraro konsistas el:
Zsuzsa Szenes
Zsuzsa Szenes [ĵuĵa seneŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szenes Zsuzsa estis hungara grafikisto, tekstilartisto, gobelinisto. Ŝia edzo estis Miklós Erdély.
Zsuzsa Szenes naskiĝis la en Budapeŝto, ŝi mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Zsuzsa Szenes akiris diplomon en Industriarta Altlernejo en 1955. Post siaj studoj ŝi planis plurajn tekstilojn kun geometriaj formoj, poste kun pejzaĝoj, figuroj. En 1958 ŝi pasis duonjaron en Parizo. Inter 1959-1962 ŝi laboris en tekstilstudio, poste ŝi kreis ankaŭ grafikaĵojn, eĉ fotojn, kelkfoje ŝi ilustris librojn. Ŝi ricevis la premion Mihály Munkácsy en 1974, distingon Merita Artisto en 1986. Ŝi edziniĝis en 1951, vidviniĝis en 1986.
Jan Arima no shūgeki
Jan Arima no shūgeki (japane ジャン有馬の襲撃 [Ĝan Arima no ŝūgeki]), esperante La Sturmo de Johano Arima, estas japana filmo el la jaro 1959 de Itō Daisuke. Ĝi estas unu sola dulingva filmo de japana lingvo kaj esperanto.
Ipiranga de Goiás
Ipiranga de Goiás estas municipo de la brazila subŝtato Gojaso, kiu taksis 2.844 loĝantojn en 2010.
Le Boulay-Morin
Le Boulay-Morin estas franca situanta en departemento Eure, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Boulay-Morinois.
Leĝo Sáenz Peña
La Leĝo Sáenz Peña aŭ Leĝo 8.871, aprobita de la Kongreso Argentina la 10-a de februaro de 1912, starigis la universalan voĉdonrajton, sekretan kaj devigan por ĉiuj civitanoj argentinaj viraj, ĉu indiĝenaj aŭ ŝtatanigitaj, pli aĝaj ol 18 jaroj, loĝantoj de la ŝtato kaj enskribitaj en la balota censo. Ĝi estis konsiderita kiel grava atingo de la etendo de la demokratio kaj en Argentino kaj en Latinameriko.
Tiu Leĝo ŝuldas sian nomon al sia kreinto, la Prezidento Roque Sáenz Peña - membro de la modernista branĉo de la Partido Autonomista Nacional.
En la Leĝo la voĉdonrajto ne iĝis fakte universala. Dekomence, oni ekskludis tute la virinoj (la virina balotrajto estos aprobita nur post 30 jaroj, nome en 1947). Aliaj personoj konsideritaj nekapablaj voĉdoni estis demenculoj laŭ juĝo kaj la surdmutuloj kiuj ne pvis esprimiĝis skribe. Pro stato kaj kondiĉo ankaŭ ne rajtis voĉdoni la religiuloj, la militistoj kaj la prizonuloj laŭ juĝo. Pro nedigneco, ankaŭ ne rajtis voĉdoni la deliktuloj kontraŭ propraĵoj, dum kvin jaroj post la kondamno, pro falsa atestado kaj pro balotaj deliktoj, dum same kvin jaroj.
Jalisco (regionoj)
Entute en la subŝtato ekzistas 126 komunumoj. Vidu ankaŭ la liston de komunumoj de Jalisco. Ĉiu regiono havas sian "ĉefurbon", do la sidejon de la regiono.
Atalo
Atalo (greke: Ἄτταλος; ĉ. 390 - 336 a.K.), grava kortegano de la reĝo de Macedonio nome Filipo la 2-a.
En 339 a.K., la nevino de Atalo nome Kleopatro Eŭridiko edziĝis al la reĝo Filipo la 2-a de Macedonio. Oni diris ke je la nupto, Atalo petis al dioj ke Kleopatra nasku legitiman masklan heredanton al Filipo. Tio estis vidita kiel rekta insulto al kaj de Aleksandro la Granda. Printempe de 336 a.K., Filipo la 2-a nomumis Atalon kaj Parmenion kiel komandantoj de la antaŭeniro kiu invadus la teritoriojn de la Persa Imperio en Malgranda Azio. Post Filipo la 2-a estis murdita kaj Aleksandro iĝis reĝo (Oktobro 336 a.K.), Kleopatro Eŭridiko, ŝiaj du gefiloj, kaj Atalo estis ĉiuj murditaj (Kleopatro Eŭridiko eble memmortigis post la murdoj de la gefiloj).
NGC 3254
NGC 3254 (aliaj indikoj — UGC 5685, MCG 5-25-18, ZWG 154.20, IRAS10265+2944, PGC 30895) estas galaksio en konstelacio Malgranda Leono.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
157534 Siauliai
157534 Siauliai estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  de la litovaj astronomoj Kazimieras Černis kaj Justas Zdanavičius elde la Observatorio de Molėtai (Molėtai, Litovio).
Sarpsborg
Sarpsborg [ˈsɑʂbɔr] estas urbo kaj komunumo de Norvegio. Ekde la komenco de 2020 ĝi apartenas al la provinco Viken - antaŭ tio ĝi de 1919 ĝis 2019 estis parto de la historia provinco Østfold. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
La teritorio havas komunan limon kun. La administra centro de la komunumo estas la urbo Sarpsborg.
Sarpsborg estas parto de la kvina plej granda urba areo en Norvegio kiam pariĝinta kun la najbara Fredrikstad. La 1-an de januaro 2016, laŭ la oficiala statiska servo de Norvegio, tiuj du municipoj havis suman loĝantaron de 132 351 - kun 54 192 en Sarpsborg kaj 78 159 en Fredrikstad.
Soveto
Soveto estas revolucia konsilio, kiun elektas ordinare ne la tuta loĝantaro de iu ŝtato, provinco aŭ urbo, sed iu revolucia grupo, ekz. laboristoj, kamparanoj, soldatoj, eĉ anoj de iu certa profesio. Ofte sovetoj formiĝis spontane dum revolucioj. La vorto "soveto" devenas de la ruslingva cове́т.
Revolucia popolkonsilio memregada en Rusio dum la revolucioj de 1905a kaj 1917a jaroj, kiun la bolŝevistoj rigardis novtipa formo de ŝtatregado. Tiusence sovetoj estas rimedo de la diktaturo de la proletaro.
Sovetoj formas hierarkion; sovetoj de iu nivelo elektas la sovetojn de pli alta nivelo. Kontraŭe al la plej multaj parlamentoj la mandato de soveto estas imperativa, tio estas, elektantoj rajtas preskribi al sovet(an)o, kiel decidi pri certaj demandoj. La elektantoj de soveto povas ĉiam malelekti ĝin kaj enoficigi alian. Tiusence sovetoj estas rimedo de rekta demokratio.
En Sovetio, administrata de la Supera Soveto (Верховный Совет, verĥovnij savjet), sovetoj estis elektitaj de la popolo, sed kandidatiĝo eblis nur tra la komunisma partio.
Jens Amundsen
Jens Engebreth Amundsen (27a de Decembro 1820 - 15a de Aŭgusto 1886) estis grava norvega ŝip-posedanto en la dua duono de 19a jarcento. Li estis la patro de la esploristo Roald Amundsen.
Jens Amundsen naskiĝis en Snekotta, Hvaler, Østfold, filo de Ole kaj Anne Kirstine Amundsen. Lia familio dediĉis sin al ŝipado kaj estis posedantoj de balenŝipoj. Li estis edziĝinta al Gustava Sahlquist kaj iĝis la patro de kvar filoj. En 1857, li konstruis hejmon por sia familio en areo de tero en Borge, en Østfold. Jens Amundsen malsaniĝis kaj mortiĝis en 1886 post reveno el veturo el Granda Britio, kiam lia poste fama filo, Roald, estis nur 14jaraĝa.
Leopoldo Cirne
Leopoldo Cirne (naskiĝis en Paraíba do Norte [nuntempe Paraíba] la 30an de aprilo 1870, mortis en Rio de Janeiro la 31an de julio 1941) estis komercisto kaj la 6a prezidanto de Brazila Spiritisma Federacio, post la morto de Bezerra de Menezes en 1900.
Agado
Li aranĝis festkunvenon okaze de la centjariĝo de la naskiĝo de Allan Kardec en 1904. En tiu sama jaro, la 1an de oktobro 1904, li publikigis la gvidilon Bases de Organização Espírita [Organiza Bazo por Spiritistoj], kiu kontribuis por la unueciĝo de la brazilaj spiritistoj kaj stimuladis la fondon de sekciaj federacioj en la subŝtatoj de Brazilo. Dum lia prezidanteco konstruiĝis la pluretaĝa historia sidejo de Brazila Spiritisma Federacio en Rio de Janeiro. Danke al lia iniciato Reformador, oficiala organo de BSF, komencis en 1909 publikigi artikolojn pri Esperanto.
Kastelo de Sankta Anĝelo
Kastelo de Sankta Anĝelo estas antikva konstruaĵo en Romo, originale estis maŭzoleo de romia imperiestro Hadrianus kaj entombigejo ĝis Caracalla. Ĝi etendiĝas sur dekstra parto de la rivero Tibero kaj gardas la antikvan ponton la Ponton de Sankta Angelo.
Ĝi estis konstruita inter 139–135 a.K. kaj estis trakonstruita al fortikaĵo en la 5-a jarcento. Ĝi havas la bazdesegnon de rondo en kvadrato. Ĉiun angulon de la fortikaĵo protektas barbakano (elstaraĵo), dum la meza rondo estas cilindroformo kun haloj, kapeloj, luksaj loĝejoj, korto, prizonĉeloj.
La nomo de la fortikaĵo venas de tio, ke la papo Granda Gregorio havis vizion en 1590 - dum li faris pardonan procesion por bridi la peston. Por li aperis la ĉefanĝelo Sankta Mikaelo, super la fortikaĵo kaj la anĝelo metis sian glavon en la ujon tiel signante, ke la epidemio finiĝis. De tie venas la nova nomo de la kontruaĵo kaj tiel ornamas ties supron marmora anĝela statuo.
Dum la mezepoko, la fortikaĵo servis por eskapejo por la papoj, kiuj fuĝis el la Vatikano tra la Passetto di Borgo.
En la prizonĉeloj pasigis la tempon multaj famaj personoj inter ili ekz. la artisto Benvenuto Cellini.
Maniĉ
Maniĉ (Маныч) estas rivero en la stepo inter la Nigra Maro kaj Kaspio en Suda Rusio. Ĝi fluas tra la okcidenta kaj centra partoj de la Kuma-Maniĉa depresio. Iam ĝi estis konata kiel Lik.
Ĝi estas alfluanto de Don, kaj estas 420-kilometrojn longa, kun ties nuna fonto en la elfluejo de la rivero Kalaus en la sudokcidenta parto de la Respubliko Kalmukio. Ĝi fluas tra la urbo Proletarsk kaj aliĝas al la Don en Maniĉskaja, oriente de la urbo Rostov-na-Donu.
Bisfenolo A
Bisfenolo A (kutima mallongigo en angla, germana k.a. BPA) estas organika substanco kun la kemia formulo (CH3)2C(C6H4OH)2. Ĝi estas senkolora solida substanco, kiu estas solvebla en organikaj solvolikvidoj, sed preskaŭ ne en akvo. Havante du fenolo-funkciajn grupojn, ĝi estas uzata por fabriki polikarbonajn polimerojn kaj epoksi-rezinojn, kune kun aliaj substancoj por fabriki plaston.
BPA havas kvaliton similan al hormono, kiu kaŭzas zorgojn ĉu ĝi taŭgas por ĝeneralaj produktoj kaj speciale por ujoj por manĝaĵoj. Ekde 2008 kelkaj ŝtatoj pridubis ĝian sekurecon, kio igis kelkajn vendistojn, forpreni produktojn el polikarbonato. Usona raporto en 2010 de la FDA (Food and Drug Administration) avertis pri eblaj danĝeroj por fetoj, infanoj, kaj junaj infanoj. Septembre de 2010, Kanado iĝis la unua ŝtato kiu deklaris BPA kiel toksa substanco. La Eŭropa Unio, Kanado, kaj laste Usono malpermesis la uzon de BPA por boteloj por beboj.
Léon Maurice Anoma Kanie
Léon Maurice ANOMA KANIE - naskiĝinta en 1920, mortinta la 7-an de julio 2004 - estis eburborda verkisto, kiu dum multaj jaroj ankaŭ funkciis kiel ambasadoro de sia lando. Li verkis en la franca lingvo kaj kiel verkista reprezentanto de sia lando plurajn jarojn aktivis en la PEN-klubo internacia. Kadre de tiu aktivado li interalie en la 50-a PEN-kongreso de 1987 en la svislanda urbo Lugano renkontiĝis kaj diskutis kun la esperantlingva verkisto kaj mondvojaĝanto Tibor Sekelj.
Tiele parolis Zaratuŝtro
Tiele parolis Zaratuŝtro: Libro por Ĉiu kaj Neniu (germane Also sprach Zarathustra. Ein Buch für Alle und Keinen) estas poeta-filozofia verko de la germana filozofo Friedrich Nietzsche, kiun multaj rigardas kiel lia ĉefverko.
Superrigardo
La libro konsistas el kvar partoj. La unua parto aperis en 1883, la dua kaj tria en 1884, la kvara en 1885 kiel privata presaĵo. En 1886 Nietzsche publikigis la unuajn tri partojn sub la titolo „Also sprach Zarathustra. Ein Buch für Alle und Keinen. In drei Teilen.“ (Tiele parolis Zaratuŝtra. Libro por ĉiu kaj neniu. En tri partoj). Male al la fruaj verkoj de Nietzsche je Zaratuŝtro ne temas pri afera libro. En himna prozo persona rakontanto raportas pri la agado de fikcia pensanto, kiu portas la nomon de la persa religiofondinto Zaratuŝtro.
Nietzsche mem nomas la stilon, laŭ kiu li skribis Also sprach Zarathustra, "halkiona" kaj deziras al si legantojn, kiuj "estas kapabla al kaj dignaj por egala patoso“: „Oni devas antaŭ ĉio la tonon, venantan el ĉi tiu buŝo, ĉi tiun tonon ĝuste aŭdi, por ne fari kompatinde maljustaĵon kontraŭ la senco de lia saĝeco“. Ke Nietzsche ne vidis tian legantaron en sia estanteco, dokumentas la subtitolo de la verko: „Libro por ĉiuj kaj neniu“.
Enkonduko
Post kiam li dek jarojn pasigis kiel ermito en la montaro, la intertempe kvardekjara Zaratuŝtro provas dividi sian saĝecon kun la homoj. Li predikas al la homamaso sur urba foirejo pri la superhomo, sed li spertas de siaj aŭskultantoj nur sarkasmon kaj mokon. Ekde nun Zaratuŝtro evitas ariĝojn de homoj kaj ekserĉas gravajn spiritojn.
Pri la tri aliformiĝoj
La unuan parton malfermas unu el la plej konataj paroladoj de Zaratuŝtro: En Pri la tri aliformiĝoj Nietzsche priskribas tri esencajn fazojn, kiuj la homa spirito trairas dumpase de malfacila proceso de la trovado de vero kaj memo.
Je tio temas pri tri bildoj, kiujn la leganto de Nietzsche komence devas interpreti. La unua aliformiĝo de la spirito estas la kamelo, reprezentanta la „humilan spiriton“. Ĝiaj valoroj estas humileco, sinneado, modesteco, obeemo kaj adaptiĝemo al malfavoraj kondiĉoj, t.e. suferkapablo:
Ĉar la leono tamen ne povas efiki konstrua, sed nur malkonstrua, estas necesa tria aliformiĝo (Por la novkreado de la morala valoromondo). La infano reprezentas novkomencon en praa senkulpeco - La homo tiel fariĝas kreanto, post kiam la malnovaj valoroj estas venkitaj, tio signifas estas demetitaj:
Malantaŭ tio sin kaŝas do jam la ideo de Nietzsche pri eterna reveno. La bildo de infano kiel deira kaj finfine denove fina punkto de la eterna evoluo de la individuo, pasanta grandkurbe. Ĉi tiu ideo iam kondukas al preskaŭ jam utopia nomenda superhomo, kiu venkis ĉiujn homajn malfortojn, ĉe Nietzsche malsanojn kaj dependecojn.
De maljunaj kaj juna virinetoj
De maljunaj kaj juna virinetoj estas plua parolado de Zaratuŝtro el la unua libro.
Ĉe vespera promenado Zaratuŝtro trafas sur maljunulino, kiu deziras de li, rakonti pri la virino. Parolis do Zaratuŝtro:
Kiel danko la maljunulino donacas al li "malgrandan", sed ofte miskomprenatan "veron":
Por kompreni la "malgrandan veron", oni komence devas interprete supozi, kion volis esprimi Zaratuŝtro en sia parolado pri la virino. eblan ŝlosilon por tio donas Nietzsche en Menschliches Allzumenschliches (Homeca trohomeca):
Post kiam oni nun scias, kio estu la estonteco de geedzeco ka edzino, oni ankaŭ komprenas, kion signifas la "malgranda vero" de la maljunulino. „La vipo ŝajne servas al tio, bridi la propajn voluptajn sensualajn ĉe la elekto de kaj en la interrilato kun edzino, por ke ili ne dominu kiel decida vidpunkto, sed ke la generado de superhomo je tio staras en la centro.“
Restas klarigenda la demando, kiu ja estas fakte la maljunulino, kiu konsilas al Zaratuŝtro, envolvi la "malgrandan veron" kaj "fermi al ĝi la buŝon", por ke ĝi ne „tro laŭte“ kriu kaj estu miskomprenata de ĉiuj. Respondo sur ĉi tiu demando troviĝas en Die fröhliche Wissenschaft (La gaja scienco):
Centraj temoj
Zarathustra formas kulminon rilate la maligon de malnov-eŭropaj vanitas-motivojn en la triumfan, kiel ĝi estis kutima en la tempo ĉirkaŭ la unua mondmilito. La iam pereonta, vanta, aŭtokrata je tio estis transfigurata en la pozitivan (kiel demonstrativa venko de kristana humileco).
Fundamentaj pensoj: superhomo, eterna reveno, volo al potenco
El vidpunkto de Zaratuŝtro antaŭ Dio ĉiuj homoj estis egalaj. Pro la morto de Dio tamen ĉiuj homoj nur antaŭ „la popolaĉo“ estas egalaj. Pro tio la morto de Dio estas ŝanco por la superhomo.
Zaratuŝtro amas de la homoj ilian pontofunkcion al superhomo, li amas de ili ilian „pereon“. „La homo estas io, kio volas esti venkata.“ La kvalito de la „pli alta homo“ estas lia sinvenkado. Ĉi tiu penado, kiu egale estas bredado kaj edukado, estas kreiva klopodado, kiu ne okazas sur la foirejo, kie la popolaĉo per la interŝanĝo de varoj faras nur tion, kio servas al la persona avantaĝo. La pli alta homo male agas kreive kaj memcele pro la finfarado de la aferoj. Li alivalorigas tion, kio estas egala kaj ŝajnas senutila por la homoj sur la foirejo, tial li solece staras kontraŭ la popolaĉo. Li estas noviganto kaj per tio neniiganto.
Kiel jesanto de la vivo liaj preferataj esprimformoj estas la senpezeco de la danco kaj la rido. „… ĉiu plezuro volas eternon.“ La plej alta formo de vivojesado simboligas sin en la „ringo de la reveno“. Eĉ se la mondo ne alstrebas dian fincelon, la superhomo trovas en sia krea agado de sinperfektigo sian sinkonfirmadon, kiu igas lin jesi la „eternan revenon de la sama“, ke lia vivo estas tiel, kiel estas, eĉ se ĝi ripetiĝus eterne.
Lia praa impulso, strebi per la "alivalorigo de ĉiuj valoroj" al pli alta kaj esti kreanto, estas lia „volo al potenco“. Pro ĉi tiu krea principo la mondo ankaŭ sen Dio eliras de sia indiferenteco kaj trovas gravecon.
La novaj virtoj de la „superhomo“ estas precipe:
Ekesto, aperado kaj postaj aliverkadoj
La kvar partoj de Zaratuŝtro ekestis en la tempospaco de novembro 1882 ĝis februaro 1885. La daŭro, kiun postulis la unuopaj libroj, tamen tre konsiderinde diferenciĝis. Dum kiam Nietzsche bezonis por la unua parto du monatojn, por la dua kaj tria eĉ ne unu, la fina parto okupigis lin la tutan aŭtunon kaj vintron 1884/85.
Pozicio de la verko en la verkaro de Nietzsche
Zarathustra enkondukas finfine la fazon de la malfrua Nietzsche: Dum kiam liaj ĝisnunaj verkoj unualinie prezentis analizon de lia tempo kaj kritikon de ĝiaj strukturoj, nun Nietzsche provas krei kontraŭkoncepton al la nuntempo. La anoncado de pli alta homo enkondukas la pensosaltojn, kiuj kondukas al novvalorigo de la moralo fare de Nietzsche, kiun li poste klarigas en Jenseits von Gut und Böse (Transe de bona kaj malbona) kaj Zur Genealogie der Moral (Pri la genealogio de la moralo).
Schopenhauer
En la distancado de la verko Die Welt als Wille und Vorstellung de Schopenhauer, kun ties pesimisma interpretado de volo kiel universala malracie aganta forto, Nietzsche formulis la ideon pri la „volo al potenco“ kiel vivojesa „dioniza“ krea energio, kiu movas la mondon. La krea „fariĝo“ enbuŝiĝas laŭ ideo de Nietzsche male al la „kristana mondkompreno“ tamen en neniun fintempan mondosaviĝon, sed faras kiel kontinue ripeta ludo de la sinnovigado „eternan revenon de la sama“. Schopenhauer en sia filozofio ne vidis la elirpunkton de Kant en Kritik der Urteilskraft, ke estas tria povo en la animo, nome la sento de emo kaj malemo, kiu kapabligas al juĝopovo, ne kiel bazo de la individuo. Nietzsche siaflanke vivigas tion per sia forta rilato al temo "patoso" kaj eksplicite jesas la eblecojn, kiuj lokas en la subjektiva juĝopovo, ekestinta ankaŭ el sufero.
Interpretadoj kaj akceptado
Nietzsche mem nomis Also sprach Zarathustra „la plej profundan libron, kiun posedas la homaro“. En ĝi troviĝas gravaj motivoj de la filozofio de Nietzsche: la „morto de Dio“, jam anoncita en La gaja scienco samkiel unuan fojon la „superhomo“ kaj la „volo al potenco“. Laŭ Nietzsche la ĉefa ideo de Zarathustra tamen estas la doktrino de la eterna reveno, laŭ kiu ĉiu okazado jam ripetiĝis infinite ofte kaj ripetiĝos infinite ofte.
La nomon Zaratuŝtro por la saĝulo Nietzsche mem klarigas per tio, ke la samnoma historia figuro kiel unua faris al principo la moralon kiel subdivido de la mondo en bona kaj malbona; pro tio Zaratuŝtro ankaŭ devas esti la unua, kiu komprenas ĉi tiun eraron kaj nun starigas sin „transen de bono kaj malbono“. Ĉi tiu maligo de ekzistaj doktrinoj respeguliĝas en Also sprach Zarathustra ankaŭ en tio, ke i.a. estas citataj bibliaj vortoj.
Krome Nietzsche sendis sian Zaratuŝtron eĉ kvar fojojn en la urbon „Bunta Bovo“ kaj kritikis per tio Budhon (resp. tion, kion li sciis pri Budho). Ĉar estis ĉi tiu urbo, en kiu Budho faris unu el siaj plej konataj paroladoj, kiu estas tradiciita kiel Mahásatipatthána Sutta. Ekzemple en „Von den Lehrstühlen der Tugend“ (Pri la katedroj de la virto) Nietzsche dirigas sian Zaratuŝtron pri Budho (tamen sen rekte nomi lin): „Lia saĝeco signifas: maldormi, por bone dormi.“ Jen Mahásatipatthána Sutta mem estas celo de la mokado. Ĝia temo estas la atentemo-meditado: mediti, por fariĝi atentema. Malige ĉi tiun doktrinon Zaratuŝtro interŝanĝas malrespekte metodon kaj ekzercocelon, sed estas ja ne tute sen simpatio por ĝi kaj daŭrigas samfraze: „Kaj vere, se la vivo havus neniun sencon kaj mi devus elekti sensencaĵon, ankaŭ al mi tio ĉi estus la plej elektinda sensencaĵo.“
La plua interpretado de la verko estas tre disputata. Laŭ opinio de unu el la eldonistoj de la kompleta verkaro de Nietzsche, Giorgio Colli, la verko malpli prezentas interligitan filozofion, sed male tujajn „subjektivajn elverŝiĝojn“ de filozofo, kiu servigas al si poetan kaj profetan lingvojn. Ankaŭ aliaj interpretoj emfazas, ke la verko ne evoluas filozofian sistemon aŭ doktrinon laŭ klasika senco.
Fundamenta demando estas tiu pri la rolprozo: Nietzsche mem ja diskonigas neniujn doktrinojn, sed enbuŝigas ilin al fikcia figuro. Pro tio oni ne simple identigu „Zaratuŝtron“ de Nietzsche kaj Nietzsche-on mem.
Post interpretado la homo staras post la morto de Dio, la kompreno, ke ĉiuj ĝisnunaj valoroj fariĝis nekredindaj, antaŭ sensenca mondo, la eniĝo de neniismo. La plej granda danĝero nun estas la ekesto de la „lasta homo“, senimpulsa, feliĉa grego, kiu nenion plu volas atingi. Kontraŭ tio staras la superhomo, kiu povas esti nova senco:
La superhomo neniam ekzistis, eĉ Zaratuŝtro nur estas antaŭulo de la superhomo. Zaratuŝtro tamen estas optimisma, ke venos la superhomo. La superhomo povas ekesti nur el la sinvenkado de la 'malnova homo'. La ununura bona je la nuna, „superflua“ homo estas, ke li baldaŭ pereos kaj per ĉi tiu pereo kreas la superhomon.
Naziismo
Kelkaj tekstpasaĝoj, en kiuj Zaratuŝtro koncedas al la fortaj la rajton, preni al si tion, kion ili volas, kaj deziras al la „superfluaj“ la morton, ĉiam denove estis interpretataj kiel socidarvinismaj. La doktrino pri la „superhomo“ estas asociata – ĉefe en la germanlingvaj regionoj – kun la supozata "reganta raso" de la arjoj. En 1934 oni demetis ekzempleron en la tombovolbo de la Tannenberg-memorejo apud Mia lukto de Hitler kaj La mito de la 20-a jarcento de Alfred Rosenberg. Krome oni planis por la Nietzsche-memorhalo en Vajmaro Zaratuŝtro-monumenton.
Muzikigo fare de Richard Strauss
La komponisto Richard Strauss kreis samnoman simfonian poemon, unuafoje prezentata en 1896. Vidu pri tio la ĉefartikolon Also sprach Zarathustra (Strauss).
Kalia cianato
Kalia cianato estas neorganika komponaĵo, senkolora solidaĵo uzata kiel kemia reakcianto kaj en agrikulturo kiel herbicido. Ĝi estas salo konsistanta je kalia jono (K+) konjugata al bazo NCO- de la cianata acido. Ĝi estas uzatas kiel krudmaterialo por la sintezo de sennombraj organikaj nitrogenhavaj komponaĵoj, tiaj kiaj ureaj derivaĵoj, semikarbamidoj, karbamatoj kaj cianatoj.
En metalurgio, ĝi estas uzata en la termika traktado de certaj metaloj. Ĝi estas akvosolvebla kaj nemiksebla kun alkoholo. Kiam varmigita super 700°C ĝi malkomponiĝas en kalia cianido kaj oksigeno. En akva solvaĵo ĝi malrapide hidroliziĝas por produktado de la amonia karbonato.
Te slăvim, Românie!
Ni vin gloras, Rumanio! (rumane: Te slăvim, Românie!) estis la nacia himno de Rumana Socialista Respubliko (ĝis 1965 - Rumana Popola Respubliko) en la jaroj 1953-1977. Ĝian tekston verkis Eugen Frunză kaj Dan Deșliu, la melodion komponis Matei Socor. La teksto mencias fratecon de Rumanio kun Sovetunio kaj leninismon.
Eŭropa devizo
La eŭropa devizo aŭ moto de la Eŭropa Unio estas la frazo Unuiĝinta en diverseco. Ĝi naskiĝis neoficiale en 2000 laŭ lerneja konkurso kaj estis poste akceptita de Nicole Fontaine, tiama prezidanto de la Eŭropa Parlamento. Poste la devizo oficiale troviĝas en la Eŭropa Konstitucio kaj sur EU-retejoj.
La moto en la latina versio estas In varietate concordia.
Historio
La devizo estis unue elektita laŭ neoficiala procedo. Patrick La Prairie, ĉe la franca gazeto Ouest-France proponis en 1998 organizadon de konkurso por lernejaj klasoj de la kvin ŝtatoj pri eŭropa devizo. La celo estis proklami la novan devizon okaze de la kvina datreveno de la deklaracio de Robert Schuman. Je nacia nivelo la partenaraj gazetoj estis invititaj elekti dek el la devizoj, kiuj estis proponitaj al eŭropa ĵurio ĉe la memorejo de Caen la 11-an kaj 12-an de aprilo 2000. Tiu jurio elektis sep devizojn.
Tiuj devizoj estis proponita al granda ĵurio sub estreco de Jacques Delors, kiu konsistis el eminentulo el ĉiu de la kvin membroŝtatoj. La ĵurio kunvenis la 4-an de majo matene. La devizo elektita samtage estis transdonita samtage al Nicole Fontaine dum ceremonio ĉe la Eŭropa Parlamento. .
Partoprenis al la organizo de la konkurso, krom la gazeto Ouest-France, ankaŭ la asocio Mémorial pour la paix („Memormonumento por la paco”) kaj la entrepreno France Telecom. Sendiĝis 40 proponaĵoj de gazetoj kaj ĉirkaŭ 80.000 de homoj; ĉio el 15 landoj.
Vidu ankaŭ
Aliaj Eŭropaj simboloj de la Eŭropa Unio:
Preĝejo Sankta Mario (Gera)
La Kirko Sankta Mario (germane: Marienkirche; Kirche St. Marien) troviĝas en Gera-Untermhaus, Germanio, sur la placo Mohrenplatz.
Priskribo
Ĝuste apud la Otto-Dix-domo estas belega Kirko de la Virgulino, kiun oni konstruis ĉ. la jaro 1420 sur la fundamentoj de transvadeja kapelo ĉe la rivero Weiße Elster, estante el sabloŝtono de Falka. Falka estas ekde 1994 urbokvartalo sudorienta de Gera.
Al la jaro 1203 grandaj partoj de la altarejo konstruhistorie reiras, kie estas ankaŭ altvalora skulptita altaro de 1420. La Mario-statuo en la mezo de la kesto portas la etan Jesuon ĉirkaŭitaj de skulptaĵoj kiuj rakontas la eventojn de la naskiĝo de la Savinto. La triptikeroj havas pentraĵojn belajn.
La situo ĉe la rivero Weiße Elster kun ponto igis la tutan ensemblon treege idilieca.
Fonto
Sparkassen-Kulturstiftung Hessen-Thüringen (eld.): ''Kulturelle Entdeckungen. Thüringen. Band 4'', 2011, ISBN 978-3-7954-2501-2, p. 95
Rudolf Georg Fischer
Rudolf Georg FISCHER (naskiĝinta en la 18-a de decembro 1910 en Kynšperk nad Ohří, mortinta en la 2-a de aŭgusto 1971 en Erfurto) estis aŭstra-germana slavisto.
Vivo
Post la frekvento de la bazlernejo en Kynšperk/Königsberg ĝis 1921 kaj de la reallernejo en Cheb li maturiĝis ĉe la gimnazio de Cheb en la 1929-a jaro.
De 1929-35 li studis la filologiajn slavan kaj germanan en Prago. En la jaro 1936-a li doktoriĝis kaj deĵoris poste kiel instruisto de la lingvoj germana, ĉeĥa, rusa kaj de historio ĉe lernejoj en Bohemujo. En 1941 li nomumitis konsilisto de studoj. En 1946 li transloĝiĝis en Turingion, kie li instruadis ĉe la gimnazio de Arnstadt.
Kariero altlerneja
En 1950 li akceptis alvokon de la universitato en Jena por instrui surloke la malnovan bulgaran kaj la ĉeĥan. En 1951 li ekestris la katedron de slavaj lingvoj en Jena kaj profesoriĝis unu jaron pli malfrue.
Ekde 1953 li deĵoris en Leipzig kaj estis la gvidanto de la tiea onomastika departemento. Kune kun Theodor Frings li respondecis ekde 1954 pri esploroj germanaj-slavaj pri onomastikado geografia kaj pri setlada historio ĉe la Historia Komisiono de la Saksa Akademio de Sciencoj de Leipzig. Ambaŭ komencis en 1956 eldoni la samtitolan serion sciencan (volumo 1 estis: Ortsnamen der Kreise Arnstadt und Ilmenau)
En 1961 Fischer elektitis membro de la Internacia Komitato pri Onomastiko (CISO). En 1965 li instigis la germanan-polan iniciativon Onomastica Slavogermanica.
Lia edzino Gertrude Julie Marie estis instruistino.
Fonto
Heidrun Fröhlich: Historische Grabstätten auf dem Neuen Friedhof Arnstadt, Arnstadt 2009, p. 25
Eksteraj ligiloj
Sur la universitata retpaĝaro (Lepsiko).
Sekretprizono 1391
Sekretprizono 1391 aŭ Konstruaĵo 1391 estas sekretprizono en Israelo. Ĝia lokumo estis longtempe ekstreme sekreta (ĝis 2002). Ekzistas multaj atestoj de prizonigitoj, aliaj pruvaĵoj, kiuj montras, ke tie okazis gravaj damaĝoj je homaj rajtoj, kiel turmentado, malpermeso je advokato, je kontakto al parencoj.
Ĝi situas en norda meza Israelo, ĉe Pardes Hanna, en proksimo de la Verda linio kaj de rapidvojo 65 (Hadera – Afula). Ĝi estas iama policista gardejo el epoko de la mandato pri Palestino de Ligo de Nacioj. La konstruaĵo estas sub kontrolo de la Israela armeo kaj posteulis verŝajne la funkcion de la militista gardejo en Gedera ĉe Tel Aviv, ekde la 1970-aj jaroj. Ĝi ne aperas sur mapoj aŭ sur aeraj fotoj, pro "sekureco de Isralo". Kelkaj enprizonigitoj estis transportitaj al la proksima Hajfo por parenca renkontiĝo.
Enprizonigitoj
Laŭ asertoj de la iama enprizonigito Mustafa Dirani (Amal-Miliz), temas pri militkaptitoj dum la 18-jara okupa epoko en suda Libano (operacio Litani). Ĝis operacio defenda muro (israela enmarŝo al okcidenta Jordanio, aprilo 2002) troviĝis tie ĉefe eksterlandanoj, inter ili Abdel Karim Obeid (Hizbulaho). Pli poste estis tie ankaŭ palestinoj kiel Marwan Barguti, ĝenerala sekretaro de Fatah. Plimulto de la enprizonigitoj estas sub aŭspicio de Ŝin Bet; la eksterlandanojn pridemandas Unuo 504 de Aman (militista sekretservo).
Sterna milio
Sterna milio (Milium effusum) estas palearktisa specio de plantoj de la genro Milio de la subfamilio de Pooideoj. Ĝi ŝatas la freŝajn foliarbarojn.
Priskribo
La herbotufkonstituanta planto altas de 50 ĝis 100 cm kaj ĝi havas mallongajn stolonojn.
Parazitoj
Ergotfungo parazitas la milion disetendiĝan.
Preigney
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
NGC 3255
NGC 3255 (aliaj indikoj — OCL 817, ESO 127-SC20) estas malfermita stelamaso en konstelacio Kareno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Legato (muziko)
La muzika koncertado-instrukcio legato (ital. „ligata“) indikas, ke oni ligu la tonojn de melodio sen akustika interrompo. Tion markas ligarko super la notoj aŭ – je pli longaj pasaĝoj – la skribita insrukcio legato. La malo de legato estas stakato. Alian funkcion havas ligaturo: ĝi ligas sinsekvajn tonojn de sama tonalto al longa tono.
Klavarinstrumentoj
Je klavarinstrumentoj oni ĝenerale ligas per tio, ke oni levas la antaŭe frapitan klavon nur tiam, kiam oni jam frapas la venontan. Por tio necesas la ludoteknikoj de la trans- kaj submetado de la fingroj samkiel la muta fingroŝanĝo.
Piano
Je la piano ekzistas krome t.n. tondaŭriga pedalo (ankaŭ legato-Pedalo), kiu levas la dampilojn de ĉiuj tonoj. Per tio oni povas alceli legaton eĉ tiam, se la mano ŝanĝas la pozicion. La legato evoluis ĉ. 1800 kiel baza artikulacio ĉe la pianludado.
Orgeno
Dumpase de la 19-a jarcento sur orgeno la strikta, t.e. la kontinua legatoludado, fariĝis kutimo. Jen orgenistoj devis aparte ekzakte observi la priskribitajn teknikojn por la legatoludado, ĉar la tono ne iom post iom finsonas, tiel ke la rompiĝoj inter du tonoj estas pli bone aŭdeblaj lo ekz. ĉe piano. Depende de la speco de ludotraktilaro la fingroforto necesa por tenado de klavo ĉe orgeno povas esti multe pli alta ol ĉe aliaj klavarinstrumentoj. Kiel speciala regulo alvenis finfine tiu de la komuna noto: noton, kiu ŝanĝas ekde unu voĉo en alian, oni ludis kiel ligita per ligarko por eviti novekfrapon kaj la per tio kaŭzata antaŭan maltenadon de la klavo. Je pedalludado la orgenisto devas pli ofte uzi la kalkanon, mutŝanĝi la piedojn kaj glitigi la piedoj de unu al la najbaran klavon.
La ĉi-supre priskribita ludotekniko nuntempe ne plu universale validas, kvankam foje ĝi ankoraŭ estas instruata. Precipe la orgenmuziko de la romantiko tamen bezonas tiun ĉi ludoteknikon.
Ĉar kelkaj tonoj bezonos iom da temo por sonadi stabile, je la orgenludado povus okazi, ke la sekva tono jam devas esti frapata, antaŭ ol la antaŭa klavo estas maltenata.
Arĉinstrumentoj
Arĉinstrumentistoj realigas legaton per tio, ke ili ludas la koncernajn tonojn sen haltigo aŭ direktoŝango de la arĉo, do dum unu frotetado.
Blovinstrumentoj
Sur blovinstrumento oni ligas per tio, ke oni ne interrompas la aerfluon inter la ligendaj tonoj.
Plukinstrumentoj
Je plukinstrumentoj eblas, flue ludi helpe de legatotekniko serion da notoj, sen ke aŭdeblas la frapeton de tono per plektro aŭ per la plukado. Je gitaro oni distingas du teknikojn:
Ambaŭ teknikoj plej facile funkcias, se giraristo jam ekfrapis antaŭan tonon. Pro tio li kombinas frapan kaj detiran lidadojn ofte per la perplektra frapado. La legatoteknikoj sur gitaro postulas multe da ekzercado, ĉar ili ege streĉas la muskolaron.
2564 Kayala
2564 Kayala estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno.
Nomo
Ĝia nomo aludas al la "rivero Kayala", citita en la Kanto pri la militiro de Igor, anomima rusa epopeo de la 12-a jarcento.
Breuilpont
Breuilpont estas franca situanta en departemento Eure, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Breuilpontois.
Maksim Bahdanoviĉ
Maksim Bahdanoviĉ (beloruse Максім Багдановіч, naskiĝis la 27-an de novembro (laŭ julia kalendaro la 9-an de decembro) 1891 en Minsko - mortis la 13-an/25-an de majo 1917 en Jalto) estis belorusa poeto, publicisto, tradukisto, klasikulo de belorusa literaturo kaj unu el fondintoj de la moderna belorusa lingvo.
Errand of Mercy
"Errand of Mercy" ['Helpa misio'] estas la dudek-sesa epizodo de la unua sezono de la usona televidserio Star Trek: The Original Series. Verkita fare de Gene L. Coon kaj reĝisorita fare de John Newland, ĝi unue estis elsendita la 23-an de marto 1967. Ĝi estis la unua epizodo, en kiu aperis la Klingonoj.
Maksim Bahdanoviĉ
Junaĝo
La familio komence vivis en Minsko, poste, en 1892 forveturis al Grodno, kie Adam Bahdanoviĉ laboris en banko. La patrino de la poeto en la jaro 1896 mortis pro tuberkulozo. En novembro de la sama jaro, Adam Bahdanoviĉ, kun gefiloj, pro sia laboro forveturis en Niĵnij Novgorod. Ĉi tie li amikiĝis kun Maksim Gorkij kaj poste eĉ parenciĝis kun li, edziĝinte kun bofratino de Gorkij. Maksim Gorkij grave influis al Maksim Bahdanoviĉ, al lia amo je literaturo. En 1902 Maksim eklernis en vira gimnazio. En 1907 li verkis unuan poemon, "Muzikisto", kiu estis presita en la publikaĵo Naŝa niva.
Errand of Mercy
Enterprise iras al neŭtrala planedo Organia ĉe la limo inter Unuiĝinta Federacio de Planedoj kaj Klingona Imperio. Kapitano Kirk kaj lia Unua Oficiro, Spock, provas konvinki la nekompreneble plaĉan loĝantaron de planedo ke ili kontraŭstaru invadantan militan okupacion. Tio ne okazas kaj klingonoj facile prenas la planedon. La klingona okupacia reganto Kor (John Colicos) kredas ke Kirk kaj Spock estas lokanoj, kaj elektas ilin kiel interparolantoj.
Maksim Bahdanoviĉ
Junaĝo
En junio de 1908 la familio Bahdanoviĉ forveturis en Jaroslavlo, kie Maksim daŭris verki versojn, ĉefe lirikajn: "Alvenos printempo", "Sur tombo", "En fremda lando". Tiutempe li komencis traduki verkoj de Heinrich Heine kaj Friedrich Schiller.
En 1909 Maksim Bahdanoviĉ malsaniĝis per tuberkulozo.
Errand of Mercy
Spock kaj Kirk sabotas armilejon ekster la urbo. Tio malkaŝas la verajn identecojn de la Federaciaj oficiroj al Kor. Kor ordonas la ekzekuton de ducent lokanoj kaj tamen la planeda estrara konsilio ŝajnas senmova.
Maksim Bahdanoviĉ
Junaĝo
En 1911 li finis gimnazion kaj vizitis Vilnon, kie li interkonatiĝis kun multaj agantoj de belorusa renaskiĝo. Tiatempe, post vizito en loka muzeo, li verkis verson "Sluckaj teksistinoj", en kia li rakontis pri malfacila sorto de servutaj teksistinoj, laŭdante ilian kapablon teksi orumitajn zonojn, en kiuj ili aldonas "anstataŭ persa modelo, floreto kara de cejan'".
Errand of Mercy
Federacia kaj Klingona kosmoŝiparoj preta por alfrontiĝo en la sistemo. La organanoj tiam malkaŝas sian veran naturon: ili estas tre progresintaj senkorpaj estaĵoj. Ili senkapablas la kosmoŝipojn ambaŭflanke, devigante ilin konsenti ĉesigon de batalo. La organanoj antaŭdiras, ke ambaŭ flankoj laboros kune en la estonteco.
Maksim Bahdanoviĉ
Junaĝo
En novembro de la jaro 1911 kiam li revenis en Jaroslavlo, Maksim Bahdanoviĉ sendis en almanako "Juna Belorusio" leteron kun du siaj versoj kaj kune kun malgranda literaturscienca eseo pri soneta formo de la senditaj versoj.
Liceano
En sama jaro, Maksim Bahdanoviĉ planis ekstudi en la filologia fakultato de la Peterburga universitato, sed pro manko de mono kaj pro malseka klimato de la rusia ĉefurbo, malbona por malsanaj de tuberkulozo, li revenis en Jaroslavlo, kie li ekstudis en jura liceo. La vivo de la poeto estis plene okupita per studado, verkado kaj por io alia restis malmulte da tempo kaj forto. Multan tempon li investis al studado de okcidenteŭropaj kaj slavaj lingvoj kaj literaturoj, ĉefe al studado de la belorusa lingvo, belorusa historio, etnografio kaj literaturo.
Tiutempe Maksim Bahdanoviĉ verkis siajn lirikaĵojn "En vilaĝo" kaj "Veranika". En ambaŭ poemoj li admiras virinojn. Poezia priverko de profundaj sentoj de virino al infano, karakterizaj eĉ por eta knabino, estas temo de poemo "En vilaĝo". Temo de poemo "Veranika" estas rememoro pri knabino, kiu nerimarkeble por aŭtoro "en beleco de sia printempo" plenkreskis, vekinte en animo de poeto unuan amon, kaj krom tio inklinon al ĉio ideala, bela, al poezio. En ĉi tiu verso la poeto priverkis Annan Kokujevan, fratinon de sia samklasano en gimnazio.
Dum la sama periodo estis verkitaj poemoj "Hieraŭ la feliĉo nur rigardis malbrave", "Pli multe ol io volas mi" kaj unu el plej famaj de siaj poemoj, "Romanso". Samtempe estis verkitaj poemoj, kiujn kompilis la verkaroj "Antikva Belorusio", "Urboj", "Sonoj de Patrujo" kaj "Malnova heredaĵo". Ĉefa enhavo de la verkoj estis batalo por humanismo, kontraŭ malfacila vivo de la belorusa popolo, forte sonis ideoj pri liberigita batalo kontraŭ la cara imperio.
Dum la jaroj 1909-1913 la poeto tradukis en la belorusan lingvon verkaĵojn de Ovidio, Horacio kaj de la franca poeto Paul Verlaine. Krom tio, en sama periodo, Maksim Bahdanoviĉ prilaboradis historian koncepton pri evoluo de la belorusa literaturo de la antikveco ĝis la 20-a jarcento. Pri ĉi tiu temo, li verkis la artikolojn "Profundoj kaj tavoloj", "Mallonga historio de la belorusa verkado ĝis la 16-a jarcento", "Dum centjaro", "Historia eseo de belorusa verkado" kaj "Nova periodo en historio de belorusa literaturo".
En Vilno, en la jaro 1914, kontraŭ mona subvencio de mecenatino Magdalena Radzivil, kun eldonkvanto de 2000 ekzempleroj estis eldonita sola dumviva verkaro de Maksim Bahdanoviĉ - "Krono". La verkaro kompilis 92 poemojn kaj 2 poemetojn, sur 120 paĝoj, kaj la verkaro estis dividita en la ciklojn "Desegnaĵoj kaj kantoj", "Pensoj" kaj "Madonoj". En leteroj al la eldonistoj, Maksim Bahdanoviĉ proponis inkludi plian ciklon "Amo kaj morto" (13 poemojn), kaj ĝis 5 tradukoj "El antikva heredaĵo", aldoni 22 tradukaĵojn de Paul Verlaine kaj formi parton "De fremda tereno", sed la libro estis eldonita sen tiuj aldonaĵoj. Ĉi tiuj partoj estis eldonitaj nur en plena eldono de verkoj de Maksim Bahdanoviĉ en la 90-aj jaroj de la 20-a jarcento.
En 1914 en Naŝa Niva estis presita artikolo kun nomo "kantisto de beleco" - unua recenzo je "Krono": "...ne sociaj problemoj interesigas la poeton, li, unue, serĉas belecon".