cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zbojné
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1463 en formo "Zboyna". Longe estis 2 apudaj vilaĝoj menciitaj sube. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en ambaŭ vilaĝoj plejparte rutenoj. Ĝis Traktato de Trianon la komunumoj apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto de Medzilaborce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Zbojné 214 homoj, (140 slovakoj, 59 rutenoj).
Nižné Zbojné
La hungara loknomo estis ankaŭ Homonnazbojna aŭ Óbajna. En 1787 227 vilaĝanoj en 28 domoj, en 1828 246 vilaĝanoj en 33 domoj loĝis.
Vyšné Zbojné
La hungara loknomo estis ankaŭ Felsőzbojna aŭ Újbajna. En 1463 la loko apartenis al familio Izbugya. En 1787 251 vilaĝanoj en 34 domoj, en 1828 359 vilaĝanoj en 47 domoj loĝis.
Nomportanto
La hungaran nomon portas hungara ĉefministro Gordon Bajnai.
Zbudská Belá
Zbudská Belá (hungare Izbugyabéla [izbudjabEla], rutene Збудьска Біла [izbudjska bila]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Zbudská Belá situas meze de sakovojo el Radvaň nad Laborcom. Medzilaborce troviĝas je 18 km.
Rivöi
Rivöi (ankaŭ Rivoeuj, itale: Olivone) estis svisa komunumo. Je 22-a de oktobro 2006 ĝi estis kunigata kun la komunumoj "Aquila", "Campo", "Ghirone" kaj "Torre". La nova komunumo ricevis nomon Blenio.
Vidu ankaŭ
Blenio
Tuchov
Tuchov estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Bousov en distrikto Chrudim. Ĝi troviĝas proksimume 1 km nordoriente de Bousov. En la jaro 2009 ĉi tie estis registritaj 15 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Tuchov situas en katastra teritorio Bousov kun areo 3,8 km².
Esenco (apartigilo)
La termino esenco aperis el la latina lingvo esse, kies signifo estas "esti". Post evoluo, ĝi havas plurajn signifojn:
Glosas Emilianenses
La Glosas Emilianenses aŭ en Esperanto Emilianaj Glosoj aŭ komentoj estis la unua teksto skribita per latinidaj hispanaj vortoj. Fakte ne temas pri literatura teksto. Aperis en manuskripto de la Monaĥejo de Sankta Emiliano de la Cogolla.
Temas pri malgrandaj manuskriptaj notoj, skribitaj en variaj lingvoj: nome latina, iber-latinida lingvo (ĉu navararagona en ties varianto rioĥa, aŭ mezepoka kastilia lingvo kun rioĥaj elementoj) kaj eĉ mezepoka eŭska, inter linioj aŭ ĉe la marĝenoj de kelkaj fragmentoj de la latina kodekso Aemilianensis 60 de fino de la 10-a jarcento aŭ plej probable de komenco de la 11-a jarcento. La intenco de la monaĥo kiu laboris en la kopiejo estis probable klarigi la signifon de kelkaj fragmentoj de la teksto latina, eble jam ne tiom certe komprenita de nelatinlingvaj monaĥoj. La filologia gravo de tiuj glosoj, kiu ne estis rimarkita ĝis la 20-a jarcento, estas ke ili enhavas tion kion oni dumlonge konsideris la unua skriba konata dokumento de ĉu dialekto ĉu lingvo latinida en Hispanio, tio estas, la propra lingvo tiam parolata de la popolo. La Glosas Emilianenses, totale pli ol milo, el kiuj ĉirkaŭ cento estas en latinida prakastilia rioĥa, enhavas krome du el ili skribitaj en eŭska kio konstituas ankaŭ unu el la unuaj skribaj konataj dokumentoj, ne epigrafiaj, en tiu lingvo.
La Glosoj
La plej longa frazo de la tuta kodekso troviĝas en la paĝo 72. Temas pri dekdu linioij kie legeblas la jeno:
(Proksimuma prononco)
Dámaso Alonso nomis tiun preĝon «el primer vagido de la lengua española» (la unua ĝemeto de la hispana lingvo). Postaj studoj de filologoj fakuloj pri latinidaj lingvoj pruvis ke temas pri latinida lingvo navararagona en ties varianto rioĥa.
NGC 5917
NGC 5917 (aliaj indikoj — MCG -1-39-2, ARP 254, IRAS15188-0711, PGC 54809) estas galaksio en konstelacio Pesilo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Salamandroidea
La subordo Salamandroidea de amfibioj enhavas la antaŭenirintajn salamandrojn. La membroj de tiu subordo troviĝas tutmonde escepte ĉe Antarkto, suda Saharo, kaj Oceanio.
Ili diferencas el la kriptobranĥedoj ĉar ili havas fuziitajn antaŭartiklajn ostojn en la malsupra makzelo, kaj ĉar ili uzas internan fekundosistemon. Ĉe salamandredoj, la masklo demetas sakon de spermo, nome spermujo, kaj la ino kaptas ĝin kaj enmetas ĝin en sia kloako kie la spermo estas stokita ĝis la ovoj estas demetataj. La plej granda familio en tiu grupo estas la Pletodontedoj, nome la senpulmaj salamandroj, kiu enhavas 60% el ĉiuj salamandraj specioj. La familio Salamandredoj inkludas la verajn salamandrojn kaj ofte la nomo "trituro" estas donita al la membroj de ties subfamilio Pleurodelenoj.
Taksonomio
Tiu subordo enhavas la jenajn famliojn:
27537 Dianaweintraub
27537 Dianaweintraub estas malgranda, malhela kaj malrapide rotacianta asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la  en la kadro de la astronomia kampanjo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sudoriente de Flagstaff (Arizono, Usono),
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Diana Weintraub, Kontistino por la Personaro de la Observatorio Lowell.
Fileo (manĝo)
En la medio de la kuirarto kaj de la gastronomio fileo (de la franca filet) estas distranĉita peco kiu povas esti ĉu el viando aŭ el fiŝaĵo.
Apocino
Apocynum (apocino) estas genro el la plantfamilio Apocinacoj kun sep specioj., De la greka: apo, for; cino, hundo, atribuita al ĝia tokseco. La genro troveblas ĉie en la temperita Norda duonglobo, krom okcidenta Eŭropo. Ĝi konfuzeblas kun asklepio pro simila aspekto.
Apocynum specioj estas utiligitaj kiel nutraĵo per la larvoj de kelkaj Lepidoptera specioj inkluzive de tragopogino.
Uzoj
Kanaba apocino estis utiligita kiel fonto de fibro fare de indianoj. Apocynum venetum (ĉine: 羅布麻) estas utiligita kiel tizano en Ĉinio. Apocino enhavas cimarinon, kardiogenan toksinon kiu kaŭzas koraritmion en homoj.
Lea McGrath Goodman
Lea McGrath Goodman estas usona verkisto kaj liberlabora ĵurnalisto (freelance), kiuj laboris en Nov-Jorko kaj Londono. Goodman diplomiĝis en Universitato Sankta Bonaventuro kun abiturienta grado en ĵurnalismo kaj politikaj sciencoj, kaj en 2010 estis la ricevonto de kunuleco de Scripps Howard Fondaĵo en media ĵurnalismo. Ŝi kontribuis al eldonaĵoj kaj agentejoj kiaj Fortune, The Financial Times, The Wall Street Journal, Condé Nast Portfolio, la Associated Press, Forbes kaj The Guardian. En 2011, ŝi eldonis unuan libron La Azilo: La Renegadoj Kiuj forrabis la Mondan Petrolmerkaton, pri la tutmonda oleo komerca merkato.
Ĵerzejo misuzo esploro
En 2012, brita politikisto John Hemming proponita de Early day motion pri la retiro de McGrath Goodman de UK vizon, ĉar ŝi estis malhelpataj enirante la UK post deklari siajn intencojn esplori akuzojn de kovrilo-supren koncerne la Ĵerzejo misuzo esploro, spite havi puran enmigrado kaj vojaĝoj rekordo. En intervjuo kun RT Novaĵoj, McGrath Goodman statas ke ŝi estas konfuzita pri kial ŝi ne permesis eniron en la UK kaj estis sekve ne povis kapti konektanta flugo en Jersey. En 2013, Goodman malpermeso altiĝis kaj novan vizon permesite post kampanjo por la britaj politikistoj kaj ĵurnalistoj. Grava nova enketo pri la misuzo skandalo gvidata de altranga brita juĝisto anoncis ankaŭ.
György Kiss
György KISS [kiŝ] estas rumania hungara kuracisto. Li naskiĝis en Gălățeni la 27-an de novembro 1923.
Capannori
Capannori estas komunumo de Italio.
Proponitaj reformoj de Esperanto
Rezultoj de la sukcesinta reformo povas esti: Laŭ eblaj rezultoj oni distingas reformprojektojn celantajn reformi la lingvon kiel tutaĵon kaj reformproponojn kiuj koncernas unuopajn detalojn de la lingvo.
Celoj de reformoj
Ĉiu konkreta projekto de lingva reformo havas ĝuste konsciatan celon. Tiuj celoj povas esti:
Distingoj inter reformado kaj evoluigo
Laŭ Enciklopedio de Esperanto, la precipaj distingoj inter reformo kaj evoluo estas jenaj :
(20995) 1985 VY
(20995) 1985 VY estas troja asteroido de Jupitero, orbitanta proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, do ano de la tiel nomata Greka Tendaro.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la dana astronomo Richard Martin West elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Proponitaj reformoj de Esperanto
Reformprojektoj kaj esperantidoj
Reformprojektoj celas entute reformi la lingvon. Reformprojektoj estas inter aliaj tiu de Zamenhof en 1894, ellaborita por doni alternativon por voĉdonado, Ido de Couturat kun subteno de Beaufront (1907) kaj Nov-Esperanto de Saussure (1925).
La plej konata reformprojekto estas Ido, kies adeptoj sukcesis evoluigi ĝin el planlingva projekto al planlingvo, meze evoluinta laŭ la funkcio-amplekso de ĝia uzo. La komenco de lingvoscienca esploro de la vortofarado en Esperanto kaj la priskribo de la principo de neceso kaj sufiĉo okazis provokite de kritikoj flanke de Couturat kaj en konfrontado kun ties principo de la renversebleco, la teoria bazo de la vortofarado de Ido. Konstateblas ankaŭ influo al la vortaro. Negranda nombro da internaciaj radikoj, uzitaj unue en Ido, eniris la lingvaĵon de Esperanto.
Unuopaj reformproponoj
Reformproponoj koncernas unuopajn detalojn de la lingvo.
Listo de vaste konataj proponoj:
Reformemeco (en Esperanto) estas inklineco proponi kaj uzi ŝanĝojn ("plibonigojn") en Esperanto, ofte malgraŭ tio, ke Akademio de Esperanto ilin (ankoraŭ) ne aprobis.
Jen estas kelkaj ekzemploj:
1) Seksneŭtraligo de viraj/inaj radikoj (per ŝanĝo de iliaj sencoj aŭ ilia aspekto). Ekzemple, "fejlo" (seksneŭtrala vorto por "filo" kaj "filino"), ojnklo (seksneŭtrala vorto por "onklo" kaj "onklino") Ankaŭ estas eble uzi novan radikon por seksneŭtrala vorto. Ekzemple, "parento" (seksneŭtrala vorto por "patro" kaj "patrino"), "spozo" (seksneŭtrala vorto por "edzo" kaj "edzino"). Oni povus do fari virajn (aldonante la proponitan sufikson -iĉ-), inajn (aldonante la sufikson -in-) kaj neduumajn (aldonante la proponitan sufikson -ip-. Rimarko: akceptebleco de ĉi tiu sufikso povas dubindi ĉar la radiko "ip" jam ekzistas en Esperanto kaj uzo de "ip" kiel de memstara radiko (kiel ekzemple de "in" en la vorto "ino" aŭ de "iĉ" en la vorto "iĉo") povus esti iom strangaj formoj el seksneŭtralaj vortoj.
2) Anstataŭigo de "finaĵo" (laŭgramatike ĝi ne estas finaĵo) "aŭ", kiujn inkludas kelkaj adverboj, per "e".
3) Uzado de "na" anstataŭ "de" en tiuj okazoj, kiam per "de" oni povas esprimi ankaŭ la akuzativon. Ekzemple, "uzo" na Esperanto" anstataŭ "uzo de Esperanto". Ankaŭ uzo de "na" en tiuj okazoj, ĉe kiuj uzado de la akuzativa finaĵo "n" estas neebla aŭ maloportuna. Ekzemple, "uzi na Nubo.re" (Rimarko: en kelkaj okazoj uzado de "na" povas kaŭzi miskomprenojn. Ekzemple: "Uzanto na Nubo.re trovis", el ĉi tiu senkunteksta frazo ne estas kompreneble ĉu sub ĝi subkompreniĝas "Uzanto de (per "de" en ĉi tiu okazo esprimiĝas la akuzativo) Nubo.re trovis (ion aŭ iun)" aŭ "Uzanto Nubo.re (ĉi tiu vorto estas akuzativa) trovis").
Kritiko
Kompreneble, por ĉiu proponita reformo, iuj opinias, ke la norma Esperanta maniero estas pli bona. Homoj havas malsamajn lingvopreferojn, kaj estas necerte, ĉu sukcesa reformo malpliigus la nombron da reformproponantoj, pri la sama lingvoaspekto aŭ pri aliaj. Ĝi povus eĉ pliigi la reformojn, ĉar oni vidus, ke reformo povas sukcesi.
Multaj subtenantoj de reformoj parolas kvazaŭ Esperanto jam sukcesus krom pro la reformota aspekto. Fakte, estas malverŝajne ĉu grava nombro da homoj decidas ne lerni la lingvon pro kelkaj malgrandaj malperfektaĵoj, se oni priscias ilin entute. Eĉ se oni konsentas, ke iu aspekto de Esperanto estas plibonigebla, oni povas dubi, ĉu la reformo estas pli grava ol la stabileco de la lingvo. Ido, ekzemple, perdis parolantojn en la unuaj jaroj pro oftaj ŝanĝoj al la lingvo.
Estragolo
Estragolo estas aromata terpenoida etero, izomero de la anetolo, natura organika kemiaĵo enhavanta en la centro la strukturon de la fenilpropreno. Ĝi estas forta oksidigagento kaj gia kemia strukturo komponiĝas per iu nukleo de benzeno ligita en la pozicioj 1,4 al unu grupo metokso kaj alia grupo propenilo.
Proprecoj
Ĝi troviĝas en pluraj arboj kaj plantoj, inklude de la terebintino aŭ pinoleo, anizo, Foeniculum vulgare, laurus nobilis, Artemisia dracunculus, Syzygium anisatum, Clausena anisata kaj Ocimum basilicum. Ĝi uzatas por preparado de odoraĵoj. La estragolo estas volatila substanco vaste trovata en plantoj el la familio lamiacoj, apiacoj, magnoliacoj krom aliaj. La estragolo ĉeestas en la ĉefaj partoj de la esencoleo kie li troviĝas kune kun vasta gamo da aliaj konstituantoj.
Troodos
Troodos (Τρόοδος, Trodos Dağları) estas la plej granda kaj plej alta montaro sur la mediteranea insulo Kipro. La plej alta punkto estas Olimpo - ankaŭ nomata Chionistra - kun 1952 m. La montoj havas vulkanan originon kaj kiel la Pentadaktylos - kontraŭe al la resto de la insulo - estas arbarkovritaj. Eĉ somere la klimato en la montoj Troodos estas agrable milda.
Estragolo
Historio
Antikvaj herbalistoj tia kia Plinio la Maljuna kredis ke la fenkolo, kiu enhavas estragolon, estas bona por la vidado. Multaj herbalistoj laŭdis la fenkolon pro ĝia kapableco helpi la homojn perdi pezon, kaj la antikva greka nomo por la planto "marathon" (kiu signifas maldikiĝi) atestas tion. Por la grekoj, fenkolo donis longvivecon, forton kaj kuraĝon.
Troodos
Geografio
La montaro Troodos etendiĝas en la sudokcidenta interno de Kipro, inter la vilaĝoj Pomos kaj Panagia en la distrikto Paphos kaj oriente ĝis Stavrouvouni en la distrikto Larnaka.
Aldone al Olimpo, kie eblas skii en la mallonga sezono de januaro ĝis marto, menciindas jenaj pintoj: Madari (1613 m), Papousta (1554 m), Kionia (1423 m), Tripylos (1362 m) kaj Kykkos (1318 m).
Estragolo
Historio
La romianoj kultivis fenkolon pro ĝiaj ŝosoj, kiuj estis uzataj kiel vegetaloj ofte akompanataj de fiŝo, kaj la aromaj semoj, kiuj estis aprezataj kiel spicaĵoj kaj kuraciloj. La fenkolo baldaŭ akiris bonan reputacion kiel helpilo por vidado, ĉar Plinio konstatis ke la serpentoj manĝadis ĝin dum forpelo de la propra haŭto, kaj ili plibonigas la vidadon kun la suko kiun ili estigas per frotado kontraŭ la plantoj.
Troodos
Geografio
Ĉiuj ĉefaj riveroj en Kipro havas sian fonton en la montaro, inkluzive de Diarizos, Ezousa, Gialias kaj Kouris.
Estragolo
Kunrilataj kemiaĵoj
<Gallery> Illustration_Anethum_graveolens0.jpg| Aneto Anethole-3D-balls.png| Anetolo Anisole-3D-balls.png| Anizolo Apiol-3D-balls.png| Apiolo Basil-Basilico-Ocimum_basilicum-albahaca.jpg| Bazilio Elemicin-3D-balls.png| Elemikino Artemisia_dracunculus1.jpg| Estragono Eugenol 3D.png| Eŭgenolo Isoeugenol3D.png| Izoeŭgenolo Methyl isoeugenol 3D.png| Metila izoeŭgenolo Methyl-eugenol-3D-balls.png| Metila eŭgenolo Fenchone structure2.png| Fenĉono Propenylbenzene 3D.png| Fenilpropeno Ravensara aromatica.png| Ravensara aromatica (R)-Linalool molecule ball.png| Linalolo Myristicin-3D-balls.png| miristikino Laurus_nobilis_MHNT_Fleurs.jpg| Nobla laŭro Illustration_Foeniculum_vulgare0.jpg| Foeniculum vulgare (1S)-(−)-beta-pinene-from-xtal-3D-balls.png| β-pineno Clausena_anisata02.jpg| Clausena anisata Safrole-3D-balls.png| Safrolo Chavicol-3D-balls.png| Ŝavikolo Vanillin 3D ball.png| Vanilino </Gallery>
Troodos
Geologio
Troodos estas la plej ĝisfunde esplorita ofiolita montaro en la mondo. Kiel neniu alia montaro, ĝi influis geologiajn teoriojn pri la formiĝo de la oceanoj kaj la litosferaj platoj.
Formita antaŭ ĉirkaŭ 90 milionoj da jaroj ĉe la fundo de grandega oceano, la ofiolita montarmasivo hodiaŭ formas la fundamenton de la insulo kaj tiel ankaŭ de la Troodos. Tiel nomataj plutonito - produktoj, kiuj kristaliĝis en profundo de du ĝis ses kilometroj sur la fundo de la praa oceano, ofte troveblas. Ili inkluzivas kristalojn kun diversaj mineralaj komponantoj, kiel olivino, pirokseno kaj feldspato.
Didier Reynders
Didier REYNDERS (naskiĝis la en Lieĝo) estas belga politikisto  de la  partio Mouvement Réformateur. Inter 2004 kaj 2011 li estis ties partiestro. Li estis ministro pri financoj kaj poste pri eksteraj rilatoj en la belga registaro. Ekde 2019 ano de la Komisiono von der Leyen  pri justico.
Troodos
Geologio
En 2015, la regiono de la geoparko estis atestita kun la etikedo de Tutmonda Geoparko de Unesko pro sia geologia unikeco.
Klimato
Karakteriza por Troodos estas relative abunda pluvokvanto de 700 ĝis 1000 mm jare. En la vintraj monatoj inter januaro kaj marto, la pinta regiono de Olimpo ofte estas kovrita per dika neĝotavolo.
Flaŭro kaj faŭno
La montoj estas riĉaj je faŭno, inkluzive de agloj, vulpoj kaj la lastaj libere vivantaj kipraj muflonoj.
En Troodos kreskas la endemia alderfolia kverko kaj halepaj pinoj, pinioj, platanoj, cedroj kaj verdaj kverkoj. Sur la milde deklivaj bordoj de la montaro, la natura flaŭro plejparte estis anstataŭigita per pomoj, piroj, persikoj, migdaloj, nuksarboj kaj ankaŭ vitejoj.
Vilaĝoj kaj monaĥejoj
En la montaro Troodos troviĝas pluraj grandaj kaj malgrandaj vilaĝoj, inkluzive Agros, Kakopetria, Kaminaria, Louvaras, Moutoullas, Pedoulas, Phini, Trimiklini kaj Prodromos, la plej alta vilaĝo de la insulo Kipro.
En la montaj vilaĝoj troviĝas multaj preĝejoj, grandioze pentritaj per bizancaj freskoj, kelkaj el ili konstruitaj kiel garbejaj tegmentaj preĝejoj. Dek el ĉi tiuj preĝejoj estas parto de la Monda Heredaĵo de Unesko pri Pentritaj Preĝejoj en la regiono Troodos. Ekzistas ankaŭ pluraj monaĥejoj tie. La monaĥejo Kykkos estas la plej riĉe ekipita. Konataj estas ankaŭ Agios Nikolaos tis Stegis, Chrysorrouiatissia kaj la monaĥejo Trooditissa.
Migrovojoj
Kvar migrovojoj por ĝuj la naturon estas markitaj en la nacia parko. Ŝildoj ĉe la rando de la vojoj donas klarigojn pri flaŭro, geologio kaj ekologio.
Julius von Ficker
Julius (vere: Kaspar) von FICKER (naskiĝinta la en Paderborn, mortinta la  en Innsbruck) estis germana kaj aŭstra historiisto.
Vivo
Studinte ekde 1844 jursciencon kaj historion li vivis inter 1848/49 en Frankfurto ĉe Majno kie li havis bonegajn rilatojn al Johann Friedrich Böhmer. Je pasko 1851 li habilitiĝis en Bonn iĝonte en 1852 orda profesoro pri ĝenerala historio en Innsbruck. En 1863 li transiris al la fakultato jurista instruante germanajn regnan kaj leĝaran historiojn.
Ekde 1866 li membris ĉe la Akademio de Vieno kaj pensiuliĝis en 1879.
Graveco
Sian sintenon grandgermanian ene de la germanlingvia historiscienco li defendis en jenaj du skribitaĵoj »Das deutsche Kaiserreich in seinen universalen und nationalen Beziehungen« (Innsbruck 1861) kaj »Deutsches Königtum und Kaisertum« (Innsbruck 1862) kontraŭ Heinrich von Sybel. La du publike kvereladis prie.
Inter la aliaj verkoj plej gravas »Rainald von Dassel, Reichskanzler und Erzbischof von Köln« (Köln 1850); »Engelbert der Heilige, Erzbischof von Köln und Reichsverweser« (Köln 1853); »Die Überreste des deutschen Reichsarchivs zu Pisa« (Wien 1855); »Über die Entstehungszeit des Sachsenspiegels« (Innsbruck 1859); »Vom Reichsfürstenstande« (Innsbruck 1860–61); »Vom Heerschilde« (Innsbruck 1862); »Forschungen zur Reichs- und Rechtsgeschichte Italiens« (Innsbruck 1868–1874); »Über das Eigentum des Reiches am Reichskirchengut« (Wien 1873); »Beiträge zur Urkundenlehre« (Innsbruck 1877–78): »Untersuchungen zur Rechtsgeschichte« (Innsbruck 1891–
El la postlasitaĵo de Böhmer li eldonis, plenumonte testamentan komision, »Acta imperii selecta« (Innsbruck 1870) kaj »Regesta imperii 1198–1272« (Innsbruck 1879–82).
Fonto
Meyers Großes Konversations-Lexikon, volumo 6. Leipzig 1906, p. 546 (tie ĉi interrete)
Karbopapero
Karbopapero, ankaŭ nomita trakopia papero, blua papero aŭ inkopapero, estas uzata por farigi dokumentojn en pliopa kvanto.
Metodo
Oni metas la karbopaperon sub la originalon, sub tiun oni metas alian (ofte maldikan) paperon. Se oni nun premas, ekzemple per skribilo dum la skribado sur la plej supran paperon, tiam la farbo estas transigita de la karbopapero al la plej suba papero.
Tio ankaŭ funkcias per skribmaŝino, kiu ja metas la literojn al la papero per premo. Ankaŭ plioblaj kopioj estas eblaj, se oni oble enmetas po unu plian karbopaperon kaj unu plian paperon.
Ankaŭ por presiloj kiel ili estas ankoraŭ uzataj en komputil-centraloj, estas havebla papero kun karbopapero.
Korektaĵoj
Korektaĵoj estas elspezigaj, ĉar ili devas esti faritaj unuope sur ĉiu ekzemplero. Tial la skribado devas nepre esti farita tre zorgeme.
Nuntempo
La angla esprimo por kopio, Carbon Copy, kreis la mallongigon #CC, kiu estas uzata por retmesaĝoj.
Diversaj modernaj variantoj de kopiantaj paperoj ekzistas.
Historio
Kiu inventis la karbopaperon, estas ne konata. 1806-10-07 patenton ricevis la anglo Ralph Wedgwood por aparato por duobligi dokumentojn. Ĝi uzis paperon enhavanta inkon kaj metalan skribilon. Produktado komencis kelkajn jarojn poste. Oni ne intermiksu Ralph Wedgwood kun Thomas Wedgwood, kiu malmultajn jarojn antaŭe laboris pri kopioj per optika metodo.
Tréclun
Tréclun estas franca komunumo situanta en departemento Côte-d'Or kaj en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.
Historio
Tie ne estas preĝejo.
Der Brenner
Der Brenner estis duonmonata fakgazeto pri arto kaj kulturo fondite en 1910 fare de Ludwig von Ficker kiu baldaŭ en tuta Germanlingvio iĝis forumo ŝatata pri kulturkritiko kaj avangarda literaturo. Ĝis 1954 ĝi aperis ĉe la eldonejo Brenner-Verlag en Innsbruck. La publicitaĵtitolo referencis kaj al Brenner-montpasejo kaj al la imitota modelo "Die Fackel" de Karl Kraus.
Ĝis la komenco de la 1920-aj jaroj tiu ĉi gazeto estis laŭtparolanto de ekspresionismo, sed poste la fokuso prie estis pli pri lingvofilozofio, teologiaj eseoj kaj lirikaĵoj.
Eldono interreta (2007–2020)
En 2007 surmerkatigitis surreta eldono (por abonantoj) en la datenaro Der literarische Expressionismus Online de la Sauer-eldonejo ĉe la tiama sekcio AAC (Austrian Academy Corpus) de la Aŭstria Akademio pri Sciencoj en kunlaborado kun la Brenner-esplorinstituto insbruka.
Modernigitis la menciita eldono en 2020 ĉe la laborejo Austrian Corpora and Editions de Austrian Centre for Digital Humanities and Cultural Heritage (ACDH-CH). La tuto nun libere alireblas kaj ankaŭ la serĉfunkcioj treege pliboniĝis.
Stoltebüll
Stoltebüll (dane: Stoltebøl) estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Schleswig-Flensburg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Geltinger Bucht, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj, kun administra centro en la komunumo Steinbergkirche.
Capoliveri
Capoliveri estas komunumo de Italio, sur la insulo Elbo.
Danuba krestotrituro
La Danuba krestotrituro aŭ pli simple Danuba trituro (Triturus dobrogicus, kaj laŭ tio ankaŭ Dobruĝa trituro) estas specio de trituro el la genro de trituroj, kiu troviĝas en centra kaj orienta Eŭropo, laŭlonge de la baseno de la rivero Danubo kaj de kelkaj el ties alfluantoj kaj en la delto de la rivero Dnipro. Ĝi havas pli malgranda kaj pli svelta korpo ol laaliaj krestotrituroj de la genro Triturus sed kiel ĉe tiuj, maskloj montras rimarkindan dentecan strion sur dorso kaj vosto dum la reprodukta sezono.
Dum duono de la jaro aŭ plie, plenkreskuloj loĝas en bordoj de malrapidaj riveroj, lagoj aŭ flakoj, kie okazas reproduktado. Maskloj plenumas pariĝan ceremonion, kaj inoj demetas ĉirkaŭ 200 ovojn individue sur folioj de akvoplantoj. Larvoj disvolviĝas dum du al kvar monatoj enakve antaŭ atingi metamorfozon. Por la cetero de la jaro, la trituroj vivas sur ombraj teraj habitatoj, kutime en arbaroj. Kvankam ankoraŭ ne konsiderataj minacataj, la populacioj de Danuba krestotrituro ege malpliiĝis, kies tialo ŝajne estas ĉefe habitatoperdo. La specio estas protektita laŭjure en la Eŭropa Unio.
Bank of America
La Bank of America Corporation (mallongigita kiel BofA) estas usonbazita multnacia kompanio de investa bankado kaj de financaj servoj kun sidejo en Charlotte, Norda Karolino, kun centraj oficejoj en Novjorko, Londono, Hongkongo, Mineapolo, kaj Toronto. Bank of America estis formita pere de la akiro fare de NationsBank de BankAmerica en 1998. Ĝi estas la dua plej granda banko en Usono, post JPMorgan Chase. Kiel parto de la "Kvar Granduloj", ĝi servas proksimume al 10.73% el ĉiuj usonaj bankaĵoj, en rekta konkurenco kun Citigroup, Wells Fargo, kaj JPMorgan Chase. Ties unuarangaj financaj servoj temas pri komerca bankado, administrado de riĉaĵoj kaj investiga bankado.
Ĝiaj akcioj notiĝas en la. Nuntempe, ĝia ĉefa afergvida oficisto nomiĝas .
2-Oktadekanolo
2-Oktadekanolo aŭ C18H36O estas kemia kombinaĵo rezultanta el hidratigado de la 2-oktadekeno, senkolora aŭ flaveca likvaĵo uzata en kemiaj sintezoj. 2-Oktadekanolo estas unu el la 132 komerceblaj izomeroj kun la kemia formulo C18H36O. 2-Oktadekanolo ne estas solvebla en akvo, sed estas solvebla en etanolo, propilena glikolo, kloroformo kaj eteroj.
Rudolfstetten-Friedlisberg
Pri la komunumo
Rudolfstetten-Friedlisberg estas komunumo en la distrikto Bremgarten de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 4097 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008. Ĝis 1953 la komunumo nomiĝis nur Rudolfstetten.
Geografio
Rudolfstetten-Friedlisberg situas sur la kulmino de la Mutschellen-Pasejo inter Dietikon kaj Bremgarten ĉe la limo al Kantono Zuriko. La komunumo konsistas el la du vilaĝoj Rudolfstetten, kiu situas en valo norde de la Mutscheln-pasejkulmino kaj kiun trafluas la rivereto Rummelbach, kaj Friedlisberg, kiu situas sudoriente de la komunumo sur altebenaĵo je 601 m s.m.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Rudolfstetten-Friedlisberg limas en nordo al Bergdietikon, en oriento al Urdorf, en sudoriento al Birmensdorf, en sudo al Berikon, kaj en okcidento al Widen.
Trafiko
Tra Rudolfstetten pasas la Dietikon-Bremgarten-Fervojo, kiu disponas pri du haltejoj sur al komunuma teritorio, nome ' kaj '.
La Mutschellen-pasejvojo estas grava kantona ĉefvojo, kiu pasas tra la komunumo. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A4 troviĝas apud Urdorf en distanco de proksimume 4 km.
Historio
La unua dokumenta mencio de Rudolfstetten datiĝas el la jaro 1190 kiel Rudolfstettin en bieninvetaro de la Monaĥejo Engelberg.
NGC 5918
NGC 5918 (aliaj indikoj — UGC 9817, MCG 8-28-17, ZWG 249.16, IRAS15177+4603, PGC 54690) estas galaksio en konstelacio Bovisto.
Rudolfstetten-Friedlisberg
Historio
En mezepoko Rudolfstetten apartenis al la Habsburgoj, ĝis en la jaro 1415 Argovio estis konkerita de la Svisa Ĵurkomunumo. Rudolfstetten tiam estis atribuita al la voktejo Dietikon de la Grafejo Baden, kiu estis komune regita teritorio de la Ĵurkomunumo. Post la kontruo de veturebla vojo trans la Mutschellen-Pasejo la urbo Bremgarten akiris la malaltan jurisdikcion pri Rudolfstetten kaj kreis voktejon, al kiu krom Rudolfstetten apartenis ankaŭ Friedlisberg.
Post la Helveta Revolucio en la jaro 1798 Rudolfstetten apartenis dum kvin jaroj al la tiama Kantono Baden. Post ties integriĝo en la Kantonon Argovio, Rudolfstetten fariĝis parto de la hodiaŭa argovia distrikto Bremgarten.
NGC 5918
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Baubau
Baubau estas universitata kaj marhavena urbego de Indonezio en provinco Sudorienta Sulaveso. Ĝi situas sur la insulo Buton. La urbo konsistas el ok distriktoj.
Historio
Dum la 15-a jarcento Baubau estis centro de regno. En 1542 la regno transformiĝis al sultanlando, kiam Islamo eniris la areon. La lasta sultano mortis en 1960. Baubau ekhavis urborangon en 2001.
Ekonomio
Ekonomio de Baubau konsistas el hotelservoj, komerco, agrikulturo (rizoj, maizoj, legomoj, bananoj, kokosoj, akaĵuoj, kotonoj), brutaro. Baubau ankaŭ estas grava fiŝkapta centro.
Religio
La loĝantoj de Baubau estas plejparte islamanoj (95.80%), iomete kristanoj, hinduoj, budhanoj, konfuceanoj kaj funkcias 73 moskeoj, 32 preĝĉambroj, 2 katolikaj preĝejoj, 7 protestantaj preĝejoj kaj 6 temploj.
Eduko
En Baubau pluraj universitatoj kaj akademioj funkcias.
Trafiko
Baubau havas marhavenon Murhum kaj flughavenon. Ĝi estas ligita per la laŭborda vojo el 2 flankoj, krome kuras vojo al la transa marbordo.
Klimato
Baubau havas tropikan musonan klimaton (Am). En ĉiuj monatoj pluvas, resume jare 1933 mm. La averaĝa jara temperaturo estas 26 °C kaj varias inter 22-30 °C. Ne estas grandaj diferencoj inter la monatoj.
Doliolum
Doliolum (doliolo) estas genro de Tunikuloj, kies membroj moviĝas per jetpropulso. Detala priskribo povas esti trovita ĉe Sciencedirect.
Specioj
La Monda Registro de Marspecioj listigas la sekvajn speciojn:
21000 L'Encyclopédie
21000 L´Encyclopédie estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Nomo
Ĝia nomo aludas al L'Encyclopédie ou dictionnaire raisonné des sciences, des arts et des métiers (1751 - 1772) de Diderot kaj d'Alembert, rigardita kiel la ĉefan verkon de la epoko de la Klerismo.
Vracovice (distrikto Znojmo)
Vracovice (Edenthurn) estas municipo en Ĉeĥio, en Sudmoravia regiono, en distrikto Znojmo. La municipo situas ĉe ŝoseo II/398 Znojmo – Vranov nad Dyjí. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1323.
NGC 5919
NGC 5919 (aliaj indikoj — ZWG 94.144, NPM1G +07.0380, PGC 54826) estas galaksio en konstelacio Serpento.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Trugny
Ekonomio
Fiŝado, agrikulturo kaj turismo estas. Oni kultivas tie asparagojn.
Historio
La unua dokumenta mencio de Trugny datiĝas el la jaro 1199 kiel Trugné. Akvabareĵo en Saono datiĝas el 1843. Preĝejeto omage al sankta Brigitte datiĝas el 1862.
6696 Eubanks
6696 Eubanks estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio Oak Ridge en Harvard (Masaĉuseco, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Marshall Eubanks de la Mararmea Observatorio de Usono. Liaj studoj en astrometrio kaj geodezio, uzante la reton de radiointerferometroj de la Mararmeo por analizi la rotacion de Tero kaj la movojn de la polusoj, alportis novajn sciaĵojn pri tiuj fenomenoj.
Orteco
Orteco estas interlokiĝo de du aĵoj kun rekta angulo (kvarono de plena cirklo) inter ili. Ĉi tio estas la plej universala ideo de perpendikularo konata el la geometrio de Eŭklido.
Difino
Du vektoroj (x,y) el unitospaco estas orta (x \perp y) se:
Respubliko de la Sep Unuiĝintaj Provincoj
La Respubliko de la Sep Unuiĝintaj Provincoj, ankaŭ nomata per variaj nomoj kiel Respubliko de Unuiĝinta Nederlando aŭ Unuiĝinta Nederlando aŭ Nederlanda Respubliko aŭ Ĝeneralaj Statoj (laŭ la nomo de ĝia plej supera reganta organo), estis antaŭaĵo de la nuna ŝtato Nederlando en la jaroj 1581 ĝis 1795.
La sep provincoj estis Holando, Zelando, Groningo, Utrecht, Frislando, Gelderlando kaj Overiselo. Ili ekzistas ankoraŭ hodiaŭ preskaŭ senŝanĝe kiel parto de la reĝlando Nederlando. Krome ankaŭ membris, sed sen voĉdonrajto, la provinco Drento.
La unuiĝinta respubliko estis formita el la Unio de Utreĥto (kreita en 1579), kiam la norda Nederlando formale detronigis sian reganton Filipo la 2-a de Hispanio por formi sian propran regadon sub la Ĝeneralaj Statoj. Ekde 1568 ĝis 1648 ĝi batalis en la Okdekjara Milito por sia sendependeco, kiu fine estis agnoskita 1648 en la Vestfalia Paco, per kiu ĝi ankaŭ forlasis la Sanktan Romian Imperion. Tiu ĉi federacia respubliko daŭris ĝis la enmarŝo de francaj revoluciaj trupoj en 1795 kaj la proklamo de la Batava Respubliko, la posta napoleona marioneta ŝtato reĝlando Holando.
Kantono Stephens (Teksaso)
La malurba kaj maldense loĝata kantono Stephens situas en la subŝtato Teksaso de Usono. Laŭ censa takso de ĝi havis  loĝantojn. Ĝia ĉefloko kaj administra centro nomiĝas Breckenridge.
John Lettou
John Lettou (beloruse - Джон Літаў) - unu el britiaj pioniroj de presarto, fondisto de tipografio en Londono.
Deveno
Pri lia vivo dum frua aĝo preskaŭ nenio estas difinite. Kromnomo Lettou demonstras lia fremdlanda deveno. Se Lettou estas anglalingva nomo de Litvo, li povus deveni el Grandprinclando Litovio, eble el ĝia belorusa parto.
Agado
En la jaro 1480 li komencis sia presarta agado en Londono. Unua tipografaĵo kiu li eldonis, estis indulgencio al partoprenantoj de kontraŭturkia batalo. Unua libro, kiu li presis estis "Quaestiones Antonii Andreae super auodecim libros metafysicae Aristotelis" (1480), dua - "Thomas Wallensis super Psalterum" (1481). Stilo de presado uzada per Lettou poste estis imitita de William Caxton. Krom tio, Littou unua en Britio uzis presado je du kolumnoj. Poste li kun sia kompaniano William de Monchliya presis leĝaroj, sed ne estas difinite, ĉu estis ci tio ŝtata mendo, aŭ ne. Poste, nomo de John Lettou ne estis menciita; en la jaro 1483 lia kompaniano, Willam de Monchliya fondis propran tipografion.
32628 Lazorik
32628 Lazorik estas tre malgranda sed neordinare hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Taksony
Ne miskomprenu kun Tapsony!
32628 Lazorik
Nomo
Ĝia nomo honoras Olivia Jane Lazorik, finalistinon de la Broadcom MASTERS de 2016, matematika kaj scienca konkurso por studentoj de meza lernejo, pro ŝia projekto pri bestoscienco. Ŝi estis lernantino ĉe la Saint Edward's School de Vero Beach (Florido).
Artrito
Artrito estas kronika malsano kaŭzita pro malbona metabolo. Ureatoj lokiĝas en la kuniga histo ĉe artikoj kaŭzante dolorojn kaj disformigojn.
Kuracplanto efika kontraŭ artrito estas folioj el Nigra ribo.
Epidemiologio
Pli ol 70% de homoj en Nord-Ameriko influita per artrito aĝas pli ol 65.
Taksony
Situo
Taksony situas sur ebenaĵo, laŭ maldekstra bordo de Danubo, laŭ fervojo Budapeŝto-Beogrado, laŭ ĉefvojo Budapeŝto-Baja. Urboj Szigetszentmiklós kaj Dunaharaszti estas proksime.
Historio
La unua merncio okazis en latina formo Terra Toxun en 1281. La turkoj faris la vilaĝon senhoma. Germanoj refondis ĝin en 1711. En mezo de la 20-a jarcento oni ekkonstruis kanalon Danubo-Tiso ĝuste ĉe Taksony, sed neniam ĝi finiĝis.
Famuloj
En Taksony naskiĝis komponisto György Arnold.
Monumento al Rezistado
La Monumento al Rezistado situas en Kalio, ĉefurbo de la Departemento del Valo de Kaŭko, Kolombio. La monumento reprezentas la manon de Kay Kimi Krachi, Majaa dio pri batalado. La mano tenas ŝildon kun la vorto "Resiste" (Esperante: Rezistu). Sur la monumento estas pentritaj nomoj kaj vizaĝoj de pluraj de la personoj murditaj de la polica brutaleco kadre de la Protestoj en Kolombio de 2021.
Historio
Pluraj de la protestantoj organiziĝis por konstrui monumenton por omaĝi al la rezistado de la manifestaciantoj laŭlonge de la lando kaj speciale al tiuj de la urbo de Kalio, kaj por honori ĉiujn personojn kiuj mortis dum ili protestis. Okazis alvoko por kolekti rimedojn kaj la komunumo donacis la necesajn materialojn por la konstruo de la monumento, kiu efektiviĝis en 2 semajnoj. Miloj da personoj ĉeestis la inaŭguron la 13an de junio 2021.
Ebla malmuntado de la monumento
La 26an de Junio la estro de la Urba Polico, Juan Carlos León, konfirmis plurajn onidirojn pri tio ke ekzistis volo fare de la publika administrado malmunti la monumenton. Pri tio la loka komunumo esprimis sian malakcepton. Por eviti la malmultadon la komunumo kolektis subskribojn por peti al la urbestro de la urbo, Jorge Iván Ospina, rezigni pri la malmultado de la monumento. El la urbodomo okazis publika anonco malakceptante la proponon malmunti la monumenton.
Stoltenberg
Stoltenberg estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Plön de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. La 31-an de decembro 2003 la komunumo havis 360 loĝantojn. La familio de la norvega politikisto Jens Stoltenberg, kiu ekde oktobro 2005 estas ĉefministro de Norvegio, origine devenas de ĉi tie kaj dum la 17-a jarcento elmigris al Skandinavio.
Monumento al Rezistado
Inspiro
Du verkoj estis la ĉefaj inspiroj por la konstruado de la monumento: La Monumento al la Holokaŭsto en Miamo kaj la skulptaĵo de Mano en la parko Karaalioğlu Park de Turkio.
Maneviĉi
Maneviĉi (Маневичі) estas urbotipa loĝloko en Volina provinco, Ukrainio. Ĝia populacio estis loĝantoj en 2017.
Oswestry
estas urbo kaj administra komunumo de Anglio, Britio. Ĝi situas en la regiono West Midlands kaj en la historia graflando Shropshire, proksimume 288 kilometrojn (179 mejlojn) nordoriente de Londono. Fine de en la komunumo vivis, sekve Oswestry estas la tria plej granda urbo en Shropshire, sekvante Telford kaj Shrewsbury. La urbo situas 8 kilometrojn (5 mejlojn) de la kimra limo, kaj havas miksitan anglan kaj kimran heredaĵon.
Oswestry estas la plej granda loĝloko ene de regiono nomata "Oswestry Uplands", elektita natura areo kaj areo de nacia karaktero.
Polinomo de Legendre
Polinomo de Legendre estas unu el polinomoj, kiuj estas difinataj per formulo (Rodriguesa formo, reference al franca matematikisto Olinde Rodrigues) :
aŭ en publika formo:
Ekvacio de Legendre
La ekvacio de Legendre estas la sekvanta:
Polinomo de Legendre de grado n estas P_n (pri ĉiu entjera nombro n), kiu estas solvo de la antaŭa ekvacio :
Oni povas konsideri, kiam indikas polinomon de Jacobi kun indico n ligita al parametroj α kaj β.
Blubeka mutuo
La Blubeka mutuo (Crax alberti) aŭ Blubeka kraco estas specio de birdo de la familio de Kracedoj, kiu inkludas la ĉaĉalakojn, jakuojn, kaj mutuojn, kaj estas parenca de la nestamasuloj de Aŭstralazio, sed tiu loĝas en Ameriko.
Tiu specio troviĝantas nur en norda Kolombio; areoj de ties teritorioj en la sudo kaj en oriento estas borditaj de la rivero Magdalena. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj malsekaj nubarbaroj de malaltaj teroj ĝis 1,500 m super marnivelo. Ĝi estas minacata pro habitatoperdo.
Temas pri nigreca fazaneca birdo kun krispa kresto. Ĝi estas averaĝe 91 cm longa. Ties plumoj estas kaj nigraj kaj brilaj, escepte ĉe la vostopinto kaj la ventro, kie ili estas blankaj. Estas kazo de evidenta seksa duformismo. La masklo prezentas sur la beko bluajn karunklojn kaj vaksaĵojn. La beko de la ino malhavas elstaraĵojn sed ankaŭ ties bekobazo estas blua, ties subaj partoj estas ruĝecbrunecaj, brusto kaj vosto kun blankaj linioj kaj havas ankaŭ fazon de ruĝeca koloro.
Střemeníčko
Střemeníčko estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Luká en distrikto Olomouc. Ĝi troviĝas proksimume 3,5 km norde de Luká. En la jaro 2009 ĉi tie estis registritaj 49 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Střemeníčko estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 2,21 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1384.
Péter Lax
Péter Lax [laks] aŭ pli komplete Péter Dávid Lax, laŭ hungarlingve kutima nomordo Lax Péter aŭ Lax Péter Dávid, angle Peter D. Lax estas hungardevena usona matematikisto, pedagogo, membro honora de Hungara Scienca Akademio (1993). Péter Lax naskiĝis la  1926 en Budapeŝto.
Biografio
Péter Lax devenis el juda familio. Pro la minacoj de nazioj la tuta familio translokiĝis al Usono en 1941. Péter Lax frekventis universitaton en Novjorko, kie li ricevis diplomon Ph.D en 1949. Li eklaboris samloke en la universitato. Li okupiĝas precipe pri diferenciala ekvacio. Li ricevis premiojn inter 1974-2005.
En 1987 li estis premiita la Wolf-Premio pri Matematiko, en 2005 li estis premiita la Abel-Premio.
János Botond Kiss
Botond János KISS [kiŝ] estas rumania hungara biologo, ornitologo. Li naskiĝis en Magyardécse la 3-an de aŭgusto 1941.
Biografio
Botond János Kiss akiris diplomon pri biologio-geografio en UBB de Kluĵo (1964). De 1965 li estas fakulo pri bierdoscienco en Muzeo de Danubodelto, poste kunlaboranto de Esplora Instituto de Danubodelto. Li doktoriĝis laŭ la disertaĵo A küszvágó csér ökológiája és etológiája a Duna torkolatvidékén. Li publikigas en fakrevuoj en rumana, germana, franca, angla, itala, hungara kaj nederlanda lingvoj (Vînătorul şi Pescarul Sportiv, Revista Muzeelor, Acta Hargitensia, Aquila (Bp.), Vögel der Heimat, Revista Pădurilor, Állattani Közlemények (Bp.), Ocrotirea Naturii, Natura, La Norderée, De Wielewaal, Avocette, Nymphae, Der Ornithologische Beobachter).
Johann Staden
Vivo
Ekde 1604 li laboris kiel princa brandenburgia kortega orgenisto en Bayreuth kaj Kulmbach. Plej malfrue en 1616 li reiris al Nurenbergo, kie li tiujare fariĝis orgenisto ĉe la preĝejo de la nova malsanulejo. En la sama jaro li traniris al la preĝejo St. Lorenz kaj en1618 al Sankta Sebaldo. Lia filo Sigmund Theophil Staden (1607–1655) same kiel ankaŭ lia bofilo David Schedlich (1607–1687) ankaŭ aktivis en Nurenbergo muzikiste kaj komponiste. Al liaj lernantoj apartenis Johann Erasmus Kindermann (1616–1655).
Atopia dermatito
Atopia dermatito estas hereda, alergia malsano kun periodaj remisioj kaj recidivoj. Sur la haŭto aperas inflamaj simptomoj: ruĝo, eksudo, ŝvelo, juko.
Thomas Love Peacock
Thomas Love PEACOCK, angla romanisto (la 18-a de oktobro, 1785 - la 23-a de januaro, 1866).
Liaj plej gravaj verkoj estis satiraj romanoj, en kiuj personoj diskutis kaj kritikis la filozofajn nociojn de la epoko. Li estis amiko de Percy Bysshe Shelley. Li verkis ankaŭ poemojn, eseojn kaj dramojn. Li havis postenon ĉe la Londona oficejo de la East India Company (Brita Kompanio de Orientaj Indioj).
Géza Bognár
Géza BOGNÁR, laŭ hungarlingve kutima nomordo Bognár Géza estis hungara inĝeniero, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1958), ekstera membro de Pola Scienca Akademio (1980).
Géza Bognár naskiĝis la  1909 en Budapeŝto. Li mortis la 1987 en Budapeŝto.
Biografio
Géza Bognár frekventis universitaton pri Universitaton pri Jozefo Antono Johano de Habsburgo-Loreno en Budapeŝto, poste en 1938 li eklaboris en poŝto, kiu tiutempe respondecis ankaŭ pri radiodissendoj. En 1950 li ekhavis postenon en telekomunikada esplorinstituto, sed li ankaŭ instruis en la Teknikuniversitato. Li emeritiĝis en 1977.
Sirenedoj
Sirenedoj aŭ Sirenidae, nome sirenoj, estas familio de akvoloĝantaj salamandroj. Ĝi estas la nura familio de la subordo Sirenoidea.
Priskribo
Familianoj havas tre malgrandajn antaŭajn krurojn, kaj ne havas malantaŭajn krurojn. En unu specio, la skeleto en ties antaŭaj kruroj estas farata nur el kartilagoj. Kontraste al plej aliaj salamandroj, ili havas eksterajn brankojn kunigitaj en la kolo kaj en larvoj kaj en plenkreskuloj. Sirenoj troviĝas nur en Sudorienta Usono kaj norda Meksiko.
Kvankam ili estas ĉefe karnovoruloj, ili estas la nuraj salamandroj observitaj manĝantaj plantomaterialon.
Taksonomio
Estas du vivantaj genroj kaj unu formortinta konata el fosilioj:
Le Glèbe
Le Glèbe estas komunumo en la distrikto Sarino en Kantono Friburgo, Svislando. Ĝi havis 1123 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.
Geografio
Le Glèbe situas en la Friburga Mezlando proksimume 15 kilometrojn sudokcidente de la kantonĉefurbo Friburgo. Tra la komunumo fluas samnoma rivereto kaj la teritorio en nordo etendiĝas ĝis la bordo de la rivero Glano, al kiu la rivereto Le Glébe alfluas. La komunumo konsistas el la vilaĝetoj Estavayer-le-Gibloux (sur alteco de 700 m s.m.), Rueyres-Saint-Laurent (sur alteco de 756 m s.m.), Villarsel-le-Gibloux (sur alteco de 748 m s.m.) kaj Villarlod (sur alteco de 800 m s.m.).
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 10,37km², de kiuj 18,9% estas kovritaj de arbaro, 72,3% servas por agrikulturo kaj 8,2% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Le Glèbe limas en nordo al Autigny, en nordoriento al Farvagny, en sud oriento al Vuisternens-en-Ogoz, en sudsudoriento al Pont-en-Ogoz, en sudo al Sorens kaj en okcidento al Villorsonnens.
Trafiko
La komunumo Le Glèbe situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tra la komunumo pasas la vojo n-ro 1310 de Autigny al Farvagny kaj alia flanka vojo al Villorsonnens. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A12 situas proksimume 5 kilometrojn oriente de la komunumo. Per du buslinoj de la entrepreno Transporto Publika Friburga la komunumo estas konektita al la publika transportreto.
Historio
La komunumo Le Glèbe estiĝis kun efiko de la 1-a de januaro 2003 per kuniĝo de la ĝis tiam aŭtonomaj komunumoj Estavayer-le-Gibloux, Rueyres-Saint-Laurent, Villarsel-le-Gibloux kaj Villarlod kaj estis nomita laŭ la rojo, kies akvokoleta bazeno formas la novan komunumon.
Rueyres-Saint-Laurent la unuan fojon menciiĝis en la jaro 1175 kiel apud Rivoriam. Kiel parto de la Senjorujo Pont ĝi dividis la sorton kun la aliaj vilaĝoj de la hodiaŭa komunumo Le Glèbe.
La unua dokumenta mencio Vilarlod datiĝas el la jaro 1231 kiel Vilar Aloz kaj de Villarsel-le-Gibloux el la jaro 1278 kiel Villarsel subtus Giblour.
Jan Stanisław Amor Tarnowski
Jan Stanisław Amor Tarnowski, nomata ankaŭ Jean Tarnowski (naskiĝis la 20-an de aprilo 1860 en Krasnobród, mortis la 21-an de marto 1928 en Krakovo) – pola diplomato, politikisto kaj publicisto.
Vivo
Filo de grafo Jan Aleksander, (el Krasnobród kaj Łabunie, distrikto Zamojski) kaj Natalia el domo Drzewicka, blazono Ciołek. Li estis la lasta reprezentanto de Lublina-Volinia linio el Krasnobród. Studis en Jagelona Universitato en Filozofia Fakultato kaj en la Lernejo de Politika scienco, sed ankaŭ en Universitato en Halle kaj Agrikultura Akademio en Hohenheim.
Li ripozis en la familia tombo en Rakowicki-Tombejo en Krakovo.
Publikaĵoj
En la franca lingvo
Ĉefe diplomatiaj skribaĵoj aŭ apogantaj linion de la pola diplomatio dum la Konferenco de Parizo kaj la pola-bolŝevika milito en 1920:
En la pola lingvo
Granda Amerika Interŝanĝo
La Granda Amerika Interŝanĝo estis grava paleozoogeografa okazaĵo en kiu surtera kaj nesalakva faŭno migris de Nordameriko tra Mezameriko al Sudameriko kaj inverse, ĉar la vulkana Istmo de Panamo leviĝis supren de la marfundo kaj transpontis la antaŭe separitajn kontinentojn. La migrado pintis spektakle antaŭ proksimume tri milionoj da jaroj (mj) dum la Piacenziana epoko.
Ĝi rezultigis la kunigon de la ekoregionoj Neotropika ekozono (nome Sudameriko) kaj Nearkta ekozono (nome Nordameriko) definitive por formi la amerikajn subkontinentojn. La Interŝanĝo estas videbla laŭ la observado kaj de stratigrafio kaj de naturo (neontologio). Ĝia plej spektakla efiko estas pri la zoogeografio de mamuloj sed ĝi ankaŭ donis ŝancon por reptilioj, amfibioj, artropodoj, malfortflugaj aŭ tute neflugaj birdoj, kaj eĉ nesalakvajn fiŝojn por migri.
La okazo de la Interŝanĝo unuafoje estis diskutita en 1876 fare de la "patro de biogeografio" Alfred Russel Wallace. Wallace foruzis la jarojn 1848-1852 esplorante kaj kolektante specimenojn en la Amazonio. Aliaj kiuj faris signifajn kontribuojn al komprenado de la okazaĵo en la jarcento kiu sekvis estas Florentino Ameghino, W. D. Matthew, W. B. Scott, Bryan Patterson, George Gaylord Simpson kaj S. David Webb.
Analogaj interŝanĝoj okazis pli frue en la Kenozoiko, kiam la antaŭe izolitaj termasoj de Hindio kaj Afriko faris kontakton kun Eŭrazio ĉ. 50 kaj 30 mj antaŭe, respektive.