cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ritsa
En 1930 la Ritsa-Natura Rezervejo (162.89 km²) estis fondita por protekti la naturan staton de la lago kaj la ĉirkaŭbaranta lando. La vojo de la Nigra Mara bordo estis konstruita en 1936. La lago estis grava turista allogaĵo dum la Soveta periodo. Malgraŭ la fakto, ke tie estis hotelo konstruita sur ĝia bordo kaj duopo de aliaj allogaĵoj, ĝi estas jam ne turista allogaĵo pro la konflikto en la areo.
Ritsa estas unu el la plej profundaj lagoj en Kartvelio, kaj estas riĉa je trutoj. La averaĝa ĉiujara temperaturo en la areo estas 7.8 gradoj laŭ Celsio (Januaro -1.1 °C, 17-a de aŭgusto.8 °C). La meznombra ĉiujara precipitaĵo estas proksimume. 2000 - 2200 mm. Vintroj estas iam neĝkovritaj, someroj - varmaj.
La Soveta estro Josif Stalin havis unu de liaj somerdomoj (daĉo) apud la lago. Hodiaŭ ĉi tiu daĉo apartenas al Abĥaza registaro. <!--
_Ritsa_'s fonto
En antikva (tempoj, fojoj) tie estis valo kaj rivero je la situo de la moderna lago. Knabino nomis _Ritsa_ loĝis tie kun tri (fratoj, fratas) _Agepsta_, _Atsetuka_ kaj _Pshegishkha_. _Ritsa_ uzita por (paŝti, paŝtejo) (ŝia, ŝin) (animaloj, animalas, bestoj, bestas) en la valo kaj (ŝia, ŝin) (fratoj, fratas) ĉasita en la altaj montoj dumtage kaj redonis al la valo vespere, kie ili _ate_, _sang_ (kantoj, kantas), kaj admiris ilia fratino.
Iam la (fratoj, fratas) irita ankaŭ malproksime enen la montoj. _Ritsa_ bedaŭris ilin kaj _sang_. La arbaraj rabistoj _Gega_ kaj _Iupshara_ aŭdita (ŝia, ŝin) kaj decidis al forkapti (ŝia, ŝin). _Iupshara_ kaptita (ŝia, ŝin) kaj _rode_ suben la valo, dum _Gega_ kovris lia _flank_. _Ritsa_'s (fratoj, fratas) aŭdita (ŝia, ŝin) larmanta kaj venis al la savi.
_Pshegishkha_ _threw_ glavo je la rabistoj, sed li bedaŭris kaj la glavo _flew_ super la rivero. La valo estis plenigita kun akvo kaj (turnita, turnis) enen lago. _Ritsa_ senmona de _Iupshara_'s kolbo, sed _fell_ enen la lago. La (fratoj, fratas) _couldn_'t savi (ŝia, ŝin). Tiam _Pshegishkha_ _threw_ la rabisto _Iupshara_ enen la lago, sed _Ritsa_'s akvo _wouldn_'t akcepti lin kaj _threw_ ekster lin super _Pshegishkha_'s glavo kaj la akvo portis lin for al la maro. _Gega_ _ran_ post _Iupshara_, sed li _didn_'t (manage, regi) al savi lin.
El malgajeco, la (fratoj, fratas) (turnita, turnis) enen montoj, kaj hodiaŭ ili estas ankoraŭ staranta ĉi tie al protekti la ripozejo de _Ritsa_.
Adiaŭi, Patrio!
En la 1930-aj jaroj, dum la konstruado de _Stalins_'s _dacha_, (soldatoj, soldatas) portitaj konstrumaterialoj per la _lacet_. Iam, en la plej danĝera loko, unu (kamiono, ŝarĝaŭto, boĝio) _fell_ suben de la _lacet_. Kiel la (kamiono, ŝarĝaŭto, boĝio) estis falanta, la (pelilo, ŝoforo) larmis: "Adiaŭi, Patrio!" ("_Прощай_, _Родина_!"). (Do, Tiel), hodiaŭ ĉi tiu loko estas nomita "Adiaŭi, Patrio!" inter (peliloj, pelas, ŝoforoj, ŝoforas).
Lagaj bildoj
-->
Rivero Derwent (Nordorienta Anglio)
Estas permesata fiŝkaptado en la rivero kontraŭ pago de 3.00 pundoj por ĉiu kapto.
Vegetarismo
Vegetarismo estas maniero de homa nutrado dum kiu estas evitata manĝado de ĉiuj specoj de viando (mamulaĵoj, fiŝaĵoj, birdaĵoj kaj ankaŭ viando de ĉiuj aliaj bestoj), ŝmalco, gelateno kaj simile. Pli precize, vegetaranoj ne manĝas buĉproduktojn, do manĝaĵojn pro kiuj devis besto morti. La plejmulto de vegetaranoj tamen manĝas aliajn produktojn de bestoj, ekzemple ovojn, laktoproduktojn aŭ mielon. Nur veganismo, specifa formo de vegetarismo, rifuzas konsumi bestoproduktojn ĝenerale.
Tipoj de vegetaranoj
Oni povas distingi diversajn tipojn de vegetaranoj:
Historio
Vegetarismo estis kutima por Hinda subkontinento ekde eble la 2a jarmilo antaŭ Kristo – pro spiritaj kialoj kiel senperforto kaj por redukti malbonan karmon. Hinduismo predikas ke ĝi estas perfekta dieto por spirita evoluo, ankaŭ en Ĝajnismo, kiu havas inter ok kaj dek milionoj da kredantoj, ĉiuj ĝajnismanoj estas vegetaranoj. Budaismaj monakoj de la skolo "mahajana" ankaŭ historie praktikis vegetarismon.
Multaj hindaj antikvaj tekstoj promocias vegetarismon. Laika literaturo de Tirukural anoncis pli ol 2000 jaroj antaŭe: “Sentemaj animoj kiuj forlasis pasion ne manĝos karnon lasitan de vivo. Kiel oni povas praktiki veran kompaton, se oni manĝas karnon de besto por grasigi sian propran karnon?”.
Vegetaranoj en Eŭropo estis nomataj “pitagoranoj” pro filozofo Pitagoro kaj liaj sekvantoj, kiuj rifuzis viandon en la 6a jarcento antaŭ Kristo. Tiuj homoj praktikis vegetaran dieton pro por-sanaj kaj etikaj kialoj. Laŭ la romia poeto Ovido, Pitagoro diris: “Dum Homo daŭre restas senkompata detruanto de malpli altaj vivaj estaĵoj, neniam li konos sanon aŭ pacon. Tiom longe, kiom homoj masakras bestojn, ili mortigos unu la alian. Ja, tiu, kiu semas murdon kaj doloron, ne povas rikolti ĝojon kaj amon”.
Pri manĝado de viando estas eseo de la 1-a-jarcenta grek-romia verkisto kaj filozofo Plutarko, trovita en sia kolekto de skribaĵoj, Moralia. En "Pri manĝado de viando", li argumentas kontraŭ la malracieco kaj malmoraleco, laŭ li, de mortigado kaj manĝado de bestoj.
En la 1847a jaro la unua vegetarana societo en Ramsgate [Ramsgejt], Anglio, konsentis ke “vegetarano” — de la latina vorto uegetus (“vive”) kaj simila al la angla vorto vegetable (“legomo”) — estas persono kiu rifuzas konsumi ajnan karnon.
Afrikaj hebreaj israelidoj manĝas nur laŭ la organika vegetara dieto, kiu ankaŭ ekskludas laktaĵojn.
Sekvantoj de la sikismo estas dividitaj pri sia opinio pri ĉu ilia religio malaprobas manĝadon de viando aŭ ne.
En la okcidenta mondo populareco de vegetarismo stabile kreskis dum la 20a jarcento kiel rezulto de por-sanaj, etikaj kaj (pli antaŭnelonge) ekologiaj zorgoj.
Laŭ artikolo en la nederlanda gazeto Trouw, la Esperanto-movado komencis kiel unua propagandi vegetarismon dum la Universala Kongreso en 1908.
En Usono en la jaro 2000a de 2,5% ĝis 3% de loĝantaro diris ke ili neniam manĝas viandon, kio povas signifi ke ili estas vegetaranoj, kaj de 5% ĝis 6% diris ke ili ne manĝas viandon. Tio montras kreskon kompare kun la lasta jardeko kaj grandan kreskon de la 1950a jaro, kiam vegetarismo estis tre malofta, kvankam la po-persona viand-konsumo kreskis signife ekde tiam, ĉar la prezo de viando malkreskis pro bien-fabrikoj kaj la averaĝa enspezo kreskis.
La Veggie Pride estas internacia okazaĵo celebrata por diskonigi kaj vegetaranismon kaj veganismon. Ĝi okazas ĉiujare en Parizo ekde 2001, kvankam ĝi ankaŭ estis imitata en aliaj urboj de la mondo. Tiu ĉi parado arigas veganojn kaj vegetaranojn montri sian fieron pri la rifuzo de manĝaĵoj kaj ĉio bestodevena kaj denunci la diskriminacion kiun la bestoj suferas. La Veggie Pride celas kuraĝigi la vegetaranojn kaj veganojn plifirmigi siajn konvinkojn kaj enkonduki la temon al debato en la socio. La unua Veggie Pride Italia okazis en Romo la 17-an de majo 2008 kaj ĝin ĉeestis ĉirkaŭ 700 personoj. En 2009, la Veggie Pride samtempe okazis en Birmingham, Liono, Milano kaj Prago.
Monda Tago de Vegetarismo (angle: World Vegetarian Day) – festo celebrata ĉiujare la 1-an de oktobro, fiksita la 22-an de novembro 1977 de Internacia Vegetarana Unuiĝo (angle: International Vegetarian Union, IVU).
Vegetarismo en Esperantujo
Jam de la komenco de la esperanta movado partoprenadis en ĝi multaj vegetaranoj, ankaŭ grafo Lev Tolstoj, kiu donis fortan moralan subtenon al Esperanto, estis fervora vegetarano laŭ etikaj principoj. La „Fundamenta Krestomatio“ enhavas du impresajn artikolojn pri vegetarismo, el kiuj „La Hejmo de la Metiisto“ estas tre konata.
Dum la 4-a Universala Kongreso (UK) en Dresdeno, je 16-a de aŭgusto 1908, laŭ iniciato de René Ladevèze (1885-1913) el Agen, fondiĝis Internacia Unuiĝo de Esperantistaj Vegetaranoj, kiu kelkajn jarojn poste plisimpligis sian nomon al Vegetara Ligo Esperantista (VLE). Tolstoj, per speciala skriba konfirmo, akceptis ĝian honoran prezidantecon. Administranto kaj animo de VLE estis Ladevèze, tiutempe en Hamburgo. La ligo eldonis flugfoliojn en Esperanto pri vegetarismo kaj en tri naciaj lingvoj pri Esperanto. Oskar Bünemann en julio 1914 ekeldonis modestan dumonatan bultenon „Vegetarano“ kiel ligilon inter la membroj kaj propagandilon inter esperantistoj por vegetarismo, inter vegetaranoj por Esperanto. Tiutempe Rudolf Rajczy en Budapeŝto estis kasisto kaj J. A. Gill en Tunbridge, Anglio, sekretario de la ligo.
Jam dum la 4-a Internacia Vegetarana Kongreso en Hago, 1910, Esperanto ludis gravan rolon. Kelkaj parolis esperante, inter aliaj Gill (La du verdaj aferoj) kaj s-ino Van der Vet-Dirksen (Kio devas aparteni al la tuta homaro). Pro la unua mondmilito la redaktanto en Milano devis transdoni en majo 1915 sian laboron al f-ino Maria van Rees en Utreĥto, kiu kondukis la aferojn ĝis fino de 1916. Tiam la ligo ĉesis funkcii. En 1920, dum la UK en Hago, vegetarismo ludis gravan rolon, multaj el la kongresanoj, inter aliaj ges-roj J.R.G kaj Julia C. Isbrücker, sidis ĉe la vegetara sekcio de la tablo. VLE havis fakkunsidon kaj decidis la pluan eldonon de la bulteno. Post cirkulero dissendita antaŭ la kongreso, aperis en oktobro 1920 sub redaktado de Bünemann, kun gvida artikolo de la liga prezidento, J. W. Sevenhuijsen (mortis 10-an de februaro 1923), la unua postmilita numero de la „Vegetarano“. La enhavo rilatas ne nur al vegetarismo, sed al la tuta vivreformo kaj al la radikala pacifismo.
De 1927 ĝis 1932 la gazeto samtempe estis oficiala organo de la ne-esperantista asocio Internacia Vegetara Unio, kiu ĉesigis tiun aranĝon pro financaj motivoj. De oktobro 1921 ĝis fino de 1926 ĝi enhavis specialan fakon „Movado por ĉasta vivo“, sub. red. de Daniel Roskes, Hago. Dum 1926 la bulteno aperis en la kadro de la revuo „Libero“ presita en Sofio, Bulgarujo, sed tiu aranĝo ne estis kontentiga. La administradon de la ligo kaj ĝia organo poste prizorgis Ion Ionescu Kapatzana, en Bukareŝto, Rumanujo, kaj lin helpis landaj sekretarioj. Kelkaj el ili kiel s-inoj Noll, Dresen, Royer, Blaise kaj Roskes-Dirksen ktp., jam de multaj jaroj laboradas por VLE, kies celoj estas: disvastigi Esperanton inter vegetaranoj kaj vegetarismon inter esperantistoj, antaŭenpuŝi la internacie solidarecan vegetaran movadon.
Kiel kuiri sen viando (hispane Cómo cocinar sin carne) estas kuirlibro verkita de la argentina esperantisto Clara de Hess kaj eldonita de Gilbert Ledon. Ĝi enhavas 1 001 vegetaranajn receptojn.
2000-aj jaroj
Esperanto havis spacon apud la oficialaj lingvoj (la portugala, la hispana kaj la angla) dum la 36-a Monda Vegetarana Kongreso, okazinta en Novembro 2004 en la urbo Florianópolis (ŝtato Sankta Katarina), Brazilo, organizata de Internacia Vegetarana Unuiĝo kaj Brazila Vegetarana Societo. Estis invitataj esperantistoj, vegetaranoj aŭ ne, por disvastigi la internacian lingvon kadre de tiu internacia evento. Ankaŭ en la 37-a Monda Vegetara Kongreso, en Dresdeno, Germanio, celebrante la 100-jaran jubileon de la fondiĝoj de la esperantista kaj neesperantista mondaj vegetaranaj asocioj, estis informstando kaj programaj prezentoj pri Esperanto, kaj same en la 38-a Monda Vegetara Kongreso, en Ĝakarto, insulo Javo, Indonezio, kie la esperantista kunlaboro kontribui al la kongreso signife stimulis la reorganiziĝon de la nacia Esperanto-movado.
2010-aj jaroj
Ekde de komenco de 2012 reekis en SAT la vegetara frakcio, kiu agadas sub formo de frakcio, en kunlaboro kun aliaj vegetaraj esperantistoj el la movado (kiel TEVA). Ekde tiam en ĉiuj kongresoj okazas kunsidoj de la vegetara frakcio kaj prelagoj pri la temo.
Esperantismo kaj vegetarismo
En Beletra Almanako numero 3 Septembro 2008 publikiĝis kurioza eseo de Luiza Carol, nome Esperantismo kaj vegetarismo: similaj trajtoj en kiu ŝi klopodas similigi la movadojn por internacia lingvo kaj por saniga manĝomaniero kaj vivkutimo. Paraleleco inter trajtoj de ambaŭ movadoj, kvankam en tre diferencaj vivosferoj, vere evidentas laŭ la menciita eseo.
Lingva noto
Fojfoje oni vidas "vegetaranismo" anstataŭ "vegetarismo", pro nacilingva influo (ekzemple, angla "vegetarianism" kaj hispana "vegetarianismo"). La -an- estas nenecesa. Krome "vegetarismo" ege pli oftas en vortaroj kaj uzado.
Mirĵakip Dulatuli
Mirĵakip Dulatuli aŭ Mir-Jakub Dulatov (Міржақып Дулатұлы, Миржакып Дулатов; en vilaĝo Sarikopa, distrikto Kostanai - 1935) estis kazaĥa poeto, verkisto kaj gvidanto de la kazaĥa naciisma registaro Alaŝ Orda (dec 1917-majo 1919). Li estas konata sub nomoj Madijar (Madiar) kaj Argin.
Li venis el la Meza hordo (orta jüz), tribo Argin, klano de la madiaroj. Li perdis sian patrinon (Demeŝ) en aĝo de 2 jaroj kaj sian patron (Dulat) en aĝo de 12. Li eklernis en 1897 en kazaĥa-rusa altlernejo kaj iĝis en 1902 vilaĝa instruisto. En 1904, li renkontiĝis kun Aĥmed Bajtursunuli kaj Alikhan Bukejkhanov en Karkarali. Tiuj personoj influis lin al kontraŭkolonia, kontraŭrusa, naciisma vidpunkto.
Li translokiĝis en 1907 al Sankt-Peterburgo kiel delegato de la Kazaĥa Konstitucia Demokrata Partio. Tie li publikigis sian unuan poemon en la kazaĥa ĵurnalo "Serke" (aperis unufoje). Li preparis artikolojn por la dua numero.
Politika aktivado
Mirĵakip unua libro titolis ''Oyan! Qazaq,'' "Vekiĝu! Kazaĥo" kaj aperis en 1909. La libro estis konfiskita, sed li aperigis ĝin en 1911 denove kaj veturis al distrikto Turgaj, post ties publikigo.
En la fruaj 1910-aj jaroj, Dulatuli aperis kiel gvidanto de la kazaĥa reformisma kaj naciisma movado. Baldaŭ li estis arestita en Semej (1911) kaj oni punis lin je unu kaj duonjara prizono. Post lia liberiĝo, li kontribuis al la kazaĥaj ĵurnaloj Ayqap kaj Qazaq ĝis 1917-18?.
Dulatuli laboris dum la bolŝevika registaro kiel eldonisto kaj instruisto. Li estis arestita en 1928 pro naciisma agado kaj estis mortpafita (?) en 1935. Alia fonto diras, ke li estis arestita en 1930, estis juĝita je dekjara trudlaboro. Li laboris ĉe konstruo de la Blank-mara kanalo aŭ plenumis la punon en la Solovecki-insuloj. Li mortis laŭ tiu fonto pro malfortiĝo, malsaniĝo. Li estis entombigita en Karelio.
Oni rehabilitis lin en 1988 (aŭ 1990) kaj lokigis la restaĵojn en maŭzoleo de la Torgaj-baseno (1993).
Virtuala Esperanto-Biblioteko
La Virtuala Esperanto-Biblioteko estas kolekto de retligiloj kun rilato al Esperanto. Ĝi estis fondita de Martin Weichert en 1997, sed depost 2002 restas senŝanĝa.
Siatempe ĝi estis unu el la plej gravaj interretaj projektoj por Esperanto, kiam ekzistis malmulte da tiaj centraj lokoj. Ĝian rolon transprenis DMoz.
Artstiloj
Artstiloj aŭ arta movado estas tendenco aŭ stilo rilate arton kunhavante filozofion aŭ celon specifajn komune, sekvita de grupo de artistoj dum tempoperiodo; pro tio, arta movado respegulas arton pere de kelkaj similaj karakteroj aŭ trajtoj dum iu epokero. La artaj movado klopodas ixgi solvo aŭ respondo por la kulturo kaj socio el kiuj naskiĝis aŭ disvolviĝis.
Artaj movadoj estas esprimaj fenomenoj kiuj eliris en la Historio de arto, en diferencaj epokoj aŭ eraoj, kaj dividiĝas laŭ tempoperiodoj. Ĝis la Mezepoko la aperritmo estis malrapida, post ĉiu jarcento aperis novaj artstiloj ĝis la 20a jarcento kiam akcelo plirapidigis la aperon de novaj artstiloj: Bizanca stilo - Romaniko - Gotiko - Renesanco - Manierismo - Baroko - Rokoko - Novklasikismo - Romantikismo - Naturalismo - Realismo - Secesio - Impresionismo - Ekspresionismo - Kubismo - Superrealismo - Futurismo - Dadaismo - Abstraktismo - Poparto - Minimumismo - Konceptarto
7865 Françoisgros
7865 Françoisgros estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Artstiloj
Krome tiuj artstiloj konkretiĝas en la diversaj artfakoj: nome muziko, literaturo, pentrarto, skulptarto kaj arkitekturo.
7865 Françoisgros
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la franca molekula biologiisto François Gros, konstanta emerita sekretario de la Akademio de Sciencoj de Francio. Li estas honora profesoro ĉe la Kolegio de Francio kaj en la Institut Pasteur. Li estas la prezidento de COPED, "Comité des Pays en Développement" (Komitato por la Evoluantaj Landoj) de la franca Akademio de Sciencoj.
Mitchell Duke
Mitchell Duke (n. ) estas aŭstralia futbalisto. Li en 2013 membris en la aŭstralia nacia teamo de futbalo.
Anteo
Anteo aŭ Antaio (helene Ανταίος [anta-i-os], latine Antaeus, [anteus]) estis en la helena mitologio filo de la mara dio Pozidono kaj diino de la tero Gajo.Li estis Giganto, kiu setlis (kaj verŝajne ankaŭ regis) en Libio kaj ĉiun eksterlandanon, kiu proksimiĝis al lia groto devigis al lukto. Li ĉiam venkis kaj la malvenkinton senkompate mortigis. Oni diradis pri li, ke li en sia groto manĝas leonan viandon kaj dormas sur nuda tero, por ke li ankoraŭ pligrandigu sian grandegan forton. Kraniojn de siaj viktimoj li kolektis sur tegmento de Pozidona templo.
Sian subiganton li trovis nur en la heroo Heraklo, kiu venis en Libion ĉe plenumado de sia dekunua tasko, dumvoje por oraj pomoj en ĝardenon de Hesperidinoj kiujn li portu al la reĝo Eŭristeo en Mikenon. Ambaŭ fortuloj kontraŭ si batalis, ĝis Heraklo ekkomprenis de kie la Giganto prenas sian forton. Li nome ekrigardis, ke kiam Antaio perdas la fortojn, li alpremas sin al la patrino tero kaj tuj liaj fortoj revenas. Pro tio Heraklo suprenigis lin alten, por ke li ne povu tuŝi la teron. Kiam la Giganto perdis sian tutan forton, Heraklo sufokis lin.
La Horra
La Horra estas vilaĝo kaj municipo, kodo-168, en la provinco Burgoso, regiono Kastilio kaj Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto Ribera del Duero, en la jurisdikcio de Aranda de Duero.
Anteo
Rilatoj al Esperanto
La personaĵon de Anteo poezie revivigas la ĉino Mao Zifu en la nomdona unua poemo de la originale esperantlingva poemaro Kantoj de Anteo de 2006.
La Horra
Geografio
Ĝi havas areon de 29.991 km² kun 312 enloĝantoj (2021).
Historio
La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento.
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj), kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj.
Ekonomio
La ekonomio ĉefe baziĝas sur la vinberkultivado. Nuntempe estas naŭ vinkeloj ene de protektita devennomo Ribera del Duero, kaj du pliaj estas konstruataj. Tiu ĉi nombro kontrastas kun la malmulta enloĝantaro.
Vidindaĵo
La Horra havas muzeon dediĉita al la vino. Tie estas ekspozicio pri la vino de la vilaĝo kaj ties kultivilojn.
NGC 1635
NGC 1635 (aliaj indikoj — PGC 15773, UGC 3126, MCG 0-12-63, ZWG 393.60, IRAS04375-0038) estas galaksio en konstelacio Eridano.
6607 Matsushima
6607 Matsushima estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (Hokajdo).
Pramo
Pramo estas plata boato, kiun oni uzas por transporti homojn, aliajn bestojn kaj veturilojn de unu bordo de rivero, aŭ lago, al la alia. Ĝi ofte eluzas helpon, forton de riverfluo, sed plej ofte ili estas funkciigitaj per motoro por pli rapide liveri aĵojn.
6607 Matsushima
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Koichi Matsushima, estro de la Laboratorio pri Intrumentoj, divido pri la regilaj sistemoj de la Nacia Laboratorio pri Aerospaca Scienco. Li ludis gvidan rolon en la planado de la japana programo por esploro de la asteroidoj.
Pramo
La plej simplaj kaj praaj pramoj estas movitaj per kablo, kiu tenas ilin en la ĝusta vojo. (kablopramo)
(15207) 1979 KD
(15207) 1979 KD estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la dana astronomo Richard Martin West elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
TIROS-1
TIROS-1 (aŭ TIROS I) estis la unua sukcesa vetersatelito (meteorologia satelito) kaj la unua el la serio de Televida Infraruĝa Observa Satelito. Ĝi estis lanĉita la 1-an de aprilo 1960 el Cape Canaveral, Florido, Usono.
TIROS-I estis dediĉita por testi eksperimentajn teknikojn pri elsendoj de televidaj bildoj kaj de veteraj skemoj je alto de 700-750 km (cirkula orbito). Ĝi funkciis 78 tagojn kaj estis pli sukcesa ol Vanguard 2 en demonstrado, ke satelitoj povas sukcese filmigi atmosferan staton kaj plusendi tion al la Tero (22.952 bildoj estis senditaj).
2420 Čiurlionis
2420 Čiurlionis estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.
TIROS-1
TIROS I larĝis 0,48 m, kaj havis diametron de 1,1 m. Oni enkonstruis du televidajn kameraojn, kun du magnetaj surbendigiloj, kiuj povis stoki fotojn, kiam la satelito estis ekster la komunikada radiuso. La energion donis baterioj, kiujn ŝarĝis 9.200 sunĉelaj unuoj.
2420 Čiurlionis
Nomo
Ĝia nomo honoras la litovan komponiston kaj pentriston Mikalojus Konstantinas Čiurlionis (1875 — 1911)
Léon Courtinat
Léon COURTINAT [kurtina'] (pseŭdonimo Esperido; naskiĝis en Etroussat (Allier), mortis ) estis franca esperantisto, doktoro jura, direktoro de la franca poŝto kaj redaktoro.
Li fariĝis Esperantisto en 1915 en militkaptitejo en Münster (Germanio), kie li redaktis la hektografitan gazeton Antaŭen Verdsteluloj en 1915 kaj 1916, gvidis kursojn tie kaj poste en Limburga internigejo por francaj kaj rusaj samsortuloj.
Li fondis Esperanto-grupon en Clermont-Ferrand en 1922. Poste li estis helpsekretario de Esperanto-grupo en Lyon. Li estis membro de UEA ekde 1919 kaj delegito de UEA ekde 1922. Li estis ĝenerala sekretario de ILEPTO de 1924 ĝis 1926. Li gvidis kursojn, verkis artikolojn por Heroldo de Esperanto ktp., organizis la francan Esperanto-kongreson en 1925 kaj ĉeestis plurajn Universalajn Kongresojn.
Croissy-sur-Seine
Croissy-sur-Seine estas komunumo en departemento Yvelines, en regiono Francilio.
Ĝiaj loĝantoj estas nomitaj Croissillons.
5778 Jurafrance
5778 Jurafrance estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 28-an de decembro 1989 de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio de Haute-Provence en Saint-Michel l'Observatoire (Alpes-de-Haute-Provence, Francio).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la franca departemento Jura (Jura).
Fenil-hidrazino
Fenil-hidrazino aŭ C6H8N2 estas kemia aromata komponaĵo de nitrogeno, palflavaj kristaloj aŭ oleeca likvaĵo, kun milde aromata odoro, kiu estiĝas duonruĝo-bruna kiam ekspoziciita al aero kaj sunlumo kun iritaj, karcinomogenaj proprecoj. Fenilhidrazino posedas unuklinan strukturon kiu fandiĝas sub media temperaturo sed stabila en normalaj kondiĉoj.
Fenilhidrazino estis la unua hidrazina derivaĵo karakterizita. Ĝi estis unue raportita en 1875 de la germana kemiisto Hermann Emil Fischer (1852-1919) kiu preparis ĝin per reduktado de fenil-diazoniuma salo uzante sulfitajn salojn. Fischer uzis fenilhidrazinon por karakterizado de sukeroj per formado de hidrazonoj kun suker-aldehidoj. En tiu dokumento li ankaŭ elmontris la ĉefajn proprecojn de la hidrazinoj.
Fenilhidrazino estas uzatas en la produktado de tinkturoj, kontraŭdoloriloj, nitro (stabiliganto por eksplodaĵoj), ĝi estas reakcianto por sukeroj, aldehidoj kaj ketonoj. Fenilhidrazino estas potenca reduktagento.
Sintezo 1
Etapo A:
Etapo B:
Bárcabo
Bárcabo (Barcabo) estas municipo de Hispanio, en la sudo de la komarko Sobrarbe (kies ĉefurboj estas Boltaña kun Aínsa) apartenanta al la nordo de la Provinco Huesko (regiono Aragono).
En la loko, krom la hispanan, oni parolis variaĵon de la aragona lingvo uzitan en la Pireneoj.
Argentina Konfederacio de Manpilkado
La Argentina Konfederacio de Manpilkado (Confederación Argentina de Handball) estas la nacia organizaĵo pri manpilkado en Argentino. La asocio reprezentas kaj la viran kaj la virinan naciajn teamojn de manpilkado. Ĝi membras en la Internacia Federacio de Manpilkado.
Bárcabo
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas en la sudo de la komarko Sobrarbe, lime norde kun Aínsa-Sobrarbe. Krom la loĝloko Bárcabo mem, la municipo enhavas ankaŭ la loĝlokojn Almazorre, Betorz, Eripol, Hospitaled, Lecina, Santa María de la Nuez kaj Suelves.
Parto de ĝia teritorio estas okupata de la Natura Parko Sierra kaj Cañones de Guara.
La loĝloko Bárcabo mem (713 msm) estas je 74 km nordoriente de Huesca, alirebla laŭ montara ŝoseo inter Aínsa norde kaj Colungo kaj poste kun Barbastro suden. La loĝloko estas tipa domaro karaktera de montaro ĉe Pireneoj, kun tre deklivaj ardezaj tegmentoj kaj konustrunkaj kamenoj.
Historio
Ĝia gravo per brutobredado dependis de la paŝtejoj. Dum la 17-a jarcento Bárcabo floris.
Aktualo
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj montaraj agrikulturo kaj brutobredado (ŝafoj, kaj ĉefe bovoj) al forstado, natura, sporta, kultura kaj rura turismo.
Ĉefaj vidindaĵoj estas la naturaj lokoj ekzemple ĉe la Natura Parko Sierra kaj Cañones de Guara. En Almazorre preĝejo, restaĵoj de kastelo citita jam en la 12-a jarcento, ermitejo kaj Dolmeno de Balanzas.
Villé
(jen france, origine germane kaj alemane Weiler, prononco - Weiler havas la signifon de "vilaĝeto") estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Acquafondata
Acquafondata estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Latio kaj en la provinco Frosinone. Kristana patrono de la komunumo estas Johano la Baptisto.
Hawke's Bay Regiono
La regiono Hawke’s Bay (Te Matau-a-Māui ) estas unu el la 16 regionoj de Novzelando sur la orienta marbordo de la Norda Insulo. Regatas laŭ regiona konsilio de Hawke’s Bay, situa en la urbo Napier. La regiona nomo devenas el Golfo Hawke, kiu ricevis nomon de kapitano James Cook, donante respekton al admiralo Edward Hawke.
Geografio
Kvin majoraj riveroj fluas al la marbordo de regiono Hawke’s Bay. De la nordo ĝis la sudo, ili estas: Wairoa, Mohaka, Tutaekuri, Ngaruroro kaj Tukituki. Lago Waikaremoana en la norda parto de la regiono, proksimume 35 kilometrojn for de la marbordo, estas la plej granda en la regiono, la 4a plej granda en la Norda Insulo, kaj la 16a plej granda en Novzelando.
En la suda parto de la regiono estas monteto kiu nomiĝas, laŭ la Guinness-libro de rekordoj, per la plej longa loknomo en la mondo, Taumata­whakatangihanga­koauau­o­tamatea­turi­pukakapiki­maunga­horo­nuku­pokai­whenua­kitanatahu, proksime al Waipukurau.
Demografio
La regiona popolo estas (junio 2018), aŭ  de la novzelanda popolo. Proksimume de la popolo regiona loĝas en la Napier-Hastings kunurbaĵo.
Kulturo kaj identeco
Etne, laŭ la censo de 2013, de la loĝantaro de regiono Hawke’s Bay identiĝis sin mem kiel homoj de eŭropa etno,  kiel maoria,  kiel pacifika,  kiel azia,  kiel mezorienta/latinamerika/afrika, kaj  kiel alia etno (ĉefe ‘novzelandano’). La regiono havas popolon signifan de maorioj. Majora loka tribo estas Ngāti Kahungunu. Proksimume de la popolo de la regiono Hawke’s Bay estis aligita al kristanismo, kaj iĝis ĝi unu el du regionoj en Novzelando (la alia estas Sudlando) kun plimulto de kristana popolo.
Historio
Balenkaptadaj fabrik-stacioj komercis sur la golfaj plaĝoj dum la 19a jarcento.
La provinco Hawke’s Bay estis fondita en la jaro 1858 kiel novzelanda provinco post kiam ĝi apartigis el la velingtona provinco. La provincaro de Novzelando estis aboliciita en la jaro 1876, entute anstataŭigita per provincaj distriktoj.
Saturn (Rumanio)
Saturn estas somera feriejo ĉe la marbordo de Rumanio al la Nigra Maro, 1 km norde de Mangalia.
Priskribo kaj klimato
Finigita en 1972, la feriejo havas du ĉefajn strandojn: Adras, ĉe la norda parto de la feriejo, ĉe Venus, kaj Diana en la sudo, ĉe la urbo Mangalia. La klimato en la areo de Comorova estas pli varma kompare kun aliaj ĉemaraj ripozejoj kiaj Mamaia, Eforie aŭ Costineşti. Tio ĉar la Comorova feriejo estas ĉe plej suda areo, sed ankaŭ ĉar oni malpliigis la arbarojn de Comorova kiu malvarmigetis la areon. Vintre la feriejo estas preskaŭ malplena (senhoma).
Špalíček (Cheb)
Špalíček estas grupiĝo de dek unu devene gotikaj domoj, situantaj nun sur loko de eksaj karnaj budoj kaj karnaj vendejetoj, el la 13-a jarcento, troviĝantaj en placo Krále Jiřího z Poděbrad en la historia centro de Cheb. Estas por ĝi karakteriza la tn. trabfaka konstruo, tipa por regiono de Cheb. La tuta komplekso de konstruaĵoj estis ankaŭ dividita en du memstarajn partojn per mallarĝa strateto nomata Kramářská ulička. Tiu ĉi memorindaĵo en Cheb estas konsisto de urba memoriga zono kaj ĝi estas ankaŭ enskribita en Listo de nemoveblaj kulturaj memorindaĵoj en Ĉeĥio.
Mambrilla de Castrejón
Mambrilla de Castrejón [mamBRIlja dekastreĤON] estas vilaĝo kaj municipo, kodo-199, en la provinco Burgoso, regiono Kastilio kaj Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al la distrikto Ribera del Duero, en la jurisdikcio de Aranda de Duero.
Geografio
Ĝi havas areon de 16.04 km² kun 104 loĝantoj (2021). Ĝi estas je 86 km de la provinca ĉefurbo Burgoso.
Historio
La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado fine de la 9-a jarcento.
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj), kaj brutobredado (ŝafoj). Lastatempe plej ekgravis kultura kaj rura turismo, ekzemple piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj menciindas la preĝejo, ermitejo de la Virgulino de Castrejón, blazondomoj ktp.
Ekonomio
La ekonomio baziĝas sur la agrikulturo kaj la vinindustrio.
9703 Sussenbach
9703 Sussenbach estas asteroido de la asteroida zono.
Ĝia absoluta magnitudo estas 15,8: tio, kiu permesas taksi la grandordon de ĝia diametro inter 2 kaj 4 km.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar kaj de la nederlandaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (Second Trojan Survey).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la nederlanda amatora astronomo John Sussenbach , konata pro lia bonegaj ĉielaj fotoj. Li fondis la Nederlandan Laborgrupo por Ĉiela Fotado kaj ricevis la Premion Van der Bilt.
Belvedero
Belvedero, belvidejo, elrigardoturo estas turo, kiu konstruiĝis por vidi la tutan panoramon en 360 °. Ĝi havas ĉefe turisman celon kaj uzon. Belvidaj turoj konstruiĝas ekzemple el ŝtono, ligno, betono aŭ, fero. Ilia nombro grandiĝis precipe depost invento de lifto.
Simila konstruaĵo estas gardoturo, sed ĝin ĝenerale ne rajtas viziti civiluloj.
Elvidejoj foje servas ankaŭ aliajn celojn. Ekzemploj estas telekomunikaj turoj, preĝejoturoj, ventocentraloj aŭ akvoturoj. Ofte elvidejoj konstruiĝas sur montopintoj, ekzemple en Budapeŝto sur monto Jánoshegy. Konata elvidejo estas Eiffel-Turo, kiu servas ankaŭ kiel ornamaĵo de Parizo, restoracio kaj telekomunika turo.
Esperanto
Elvidejo nomata Zamenhof konstruiĝis en 1973 fare de Esperanto-grupo en Vác. Ekde tiam dum la socialismo ĉiujare oni aranĝis ekskurson tien, kiu troviĝas en Hungario, en montaro Börzsöny, proksime de Kismaros. Post disfalo de la socialismo la ekskurso forgesiĝis, ĉar ties nomo estis "Zamenhof Internacia Pacmarŝo". En 2003 esparantistoj denove ekskursis la elvidejon, kaj ili konstatis, ke la arboj jam superis la elvidejon.
Flago de Somalio
La nacia flago de Somalio (somale: Calanka Soomaaliya) estis adoptita la. Ĝi estis dizajnita de Mohammed Awale Liban, kaj intencita servi kiel reprezenta flago de la tut-somaliaj teritorioj. Post la reunuigado de la Itala Somalio kaj Brita Somalilando, la flago estis uzita de la Somalia Demokratia Respubliko.
La flago konsistas el helblua koloro kun sola blanka stelo en la centro. La kvinpinta stelo reprezentas la kvin regionojn en la Korno de Afriko kie la somalia popolo historie loĝas: Ogadeno (ekde 1897 orienta regiono de Etiopio), la Nordorienta provinco de Kenjo, Ĝibutio, kaj la antaŭaj Itala Somalilando kaj Brita Somalilando. La helbluo estas simbolo de Hinda Oceano ĉe Somalio. Ĝi tre similas al la flago de Vjetnamio, temas pri la sama dizajno sed kun flava koloro.
Herrera del Duque
Herrera del Duque [eREra delDUke] estas municipo de Hispanio, en la provinco de Badajoz, regiono de Ekstremaduro. Herrera del Duque signifas "Forĝistino (aŭ pli logike Forĝejo) de la Duko". La municipo enhavas duan vilaĝon nome submunicipo Peloche [pelOĉe]. La loĝantoj nomiĝas Herrereños. La censita loĝantaro en 2014 estis de 3,706 loĝantoj. Laŭ nombro de loĝantoj estas la plej loĝata de la komarko jam ekde la 16a jarcento, kaj influcentro por la najbaraj municipoj.
Ĝi estas sidejo de la jurisdikcia teritorio de Herrera del Duque, kaj unu de la tri subdividoj de la diocezo de Toledo en Ekstremaduro, do ties eklezia teritorio apartenas al neniu el la diocezoj de la regiono.
Ties originoj datiĝas el la antikva romia «Lucina», kvankam kelkaj kuŝejoj disaj tra la municipa teritorio atestas ke ĝi estis loĝata jam de antaŭe. El ties pasinteco, konserviĝas ampleksa arkeologia heredo kaj arkitektura, elstare la aro de kavoj de La Panda, la monteto de La Barca (la boato) kaj la arkeologia loko de El Jardal. Krome rimarkindas la Preĝejo de Sankta Johano Baptista, franciskana konvento, ermitejo Consolación (konsilo) aŭ la kastelo-fortikaĵo. De la geografia ĉirkaŭaĵo, elstaras la regiona rezervejo Cijara kaj la montaro Golondrinos - Puerto Peña, en kies rokaĵoj nestas kolonioj de ansergrifoj kaj agloj.
La ĉefaj festoj celebriĝas la 15an de aŭgusto, okaze de foiro, kune kun taŭra festo, reprezentata per taŭrludo, taŭrokuroj, kaj aliaj similaj festoj de granda ekonomia gravo.
Situo
Herrera del Duque situas en la centra kaj orienta parto de Ekstremaduro, je altitudo de 468 m; je 196 aŭ 204 km de Badajoz, provinca ĉefurbo. Krome ĝi estas 137 km for de Mérida, 152 km for de Cáceres, provinca ĉefurbo de la alia provinco en la regiono (do pli proksime ol al la propra), kaj 233 km for de Madrido, nome ŝtata ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 277,3 km², kio metas ĝin en la 26a rango plej granda de la regiona komunumo; la mezaveraĝa alteco estas de 468 msm.
Ĝi situas nordoriente de la provinco de Badajoz kaj ĉe la rivero Gvadiano (meza fluejo) kaj ĉe la provincoj Ciudad Real kaj Toledo. Ĝi estas ĉefurbo de la distrikto La Siberia, pli precize ene de la zono konata kiel de la diglagoj, kiu krom allogi turismon ĉefe rilate al naturo, akvo kaj ĉasado, havigas elektron, kaj akvon por la zonoj de irigacio de la provinco de Badajoz.
Ĝi estas geografie privilegia ĉar ĝi situas en la oriento de Ekstremaduro, kie kruciĝas la naciaj ŝoseoj N-430, kiu kunigas la provincon kaj urbon Badajoz kun Ciudad Real kaj N-502, kiu konektas Kordovo kun Ávila. Ties strategia komunika situo rilate al kvar provincoj najbaraj, kiaj estas Cáceres, Toledo, Ciudad Real kaj Kordovo, permesas hejmi servojn de la Junta de Extremadura kaj de la Diputación de Badajoz, kaj por la propra loĝantaro kaj por la tuta komarko. Krome ĝi apogas sin kiel centro de infrastrukturo kaj servoj de la zono danke al nova industria zono.
Judoj
Restis spuroj de la juda ĉeesto en tiu ĉi vilaĝo. Laŭ diras la grafo de Canilleros en sia libro Extremadura, juda junulino (17jaraĝa) kiu plupraktikis sian religion, estis bruligita. La spuro en la toponimoj restas: Plaza de la Tahona aŭ Plaza de la Moza Judía (Placo de la juda junulino). De la judoj forpelitaj elstaras pro sia riĉo: la familioj López Herrera, González, Sánchez, Rodrigo de la Foronda, García de la Peña, al kiuj oni forprenis domojn, terojn, negocojn kaj kapitalojn. Inter la forpelitaj estis funkciuloj (13), vendistoj (9), ŝuistoj (3).
Islamanoj
La islama spuro indikas la tiaman nomon: POZOBA. Estis iam moskeo, sur kiu la kristanoj konstruis sian preĝejon. Ankaŭ estis araboj la kvartaloj de El Barruelo kaj Poderoso, kaj la majesta fortikaĵo. Ankaŭ estas araboj toponimoj kiel Guadarranque, Guadalupejo kaj Benazaire. Same indikas la araban pasintecon la nomo de la bieno Valdemoros (Valo de la maŭroj) kiu en tempo de la Katolikaj Gereĝoj estis vendita de araboj al judo Francisco de la Foronda.
Kristanoj
Inter la jaroj 1145 kaj 1150, la reĝo Alfonso la 7-a de Kastilio konkeris la aktualan kastelon, antikva araba fortikaĵo, kaj zorgis ĝin Martín Ferrera, de familinomo ege simila al aktuala nomo de Herrera. Ekde tiam multaj estis la posedantoj de Herrera:
Krome la vilaĝo estis nepra trapasejo inter la regnoj de Leono, Kastilio Al-Andalus, La Manĉo kaj Portugalio. Veturantoj devis pagi, sed krome ofte estis forrabitaj de ŝtelistoj kaj pro tio Petro la Krudela ordonis la loĝantojn de la Vilaĝo de Herrera, laŭ letero el Aguilar (Sevilo), de 26a de januaro de 1363, ke ili defendu kaj helpu pilgrimantojn kaj veturantojn kontraŭ ŝtelistoj.
En la Provinco de Badajoz
En 1832 ĝi estis enmetita en la provinco de Badajoz. En 1857 sendependiĝis la municipo Peloche, sendependo kiu daŭris ĝis 1939.
Ankaŭ ĉi tie okazis la invado de la franca armeo dum la Milito de Hispana Sendependiĝo; ŝajne tiuj forrabis parton de la trezoro de la ermitejo de Consolación. Kelkaj lokanoj kaj ĉefe Juan Muga, donis monon al la gerilanoj de Isidoro Muñiz.
Sisinio
Sisinio, latine  Sisinnius , naskiĝis nekonatan daton el siria familio, mortis en 708. Li estis papo ekde la 15-a de januaro ĝis la 4-a de februaro 708, kiam li mortis, do li papiĝis nur dum kvar semajnoj. Kiam li estis elektita, li jam estis tre malsana.
Herrera del Duque
En la Provinco de Badajoz
Dum la Hispana Intercivitana Milito Herrera (sen nobeleca kromnomo) restis en la flanko de la Respubliko dum la tuta milito ĝis ties fino en aprilo de 1939.
Evoluo de la loĝantaro
Kreskiĝis la loĝantaro komence de la Rekonkero, sed ekmalpliiĝis ĉirkaŭ 1570 kun sia plej malalta punkto ĉirkaŭ 1632, koincide inter aliaj kialoj kun elmigrado al Ameriko, kaj ekpliiĝis denove ĝis 1850. Herrera estis elstara loko ene de sufiĉe senhoma kaj aparta distrikto por la komerco kaj pro havi abundan agrikulturon, bredadon, lignojn, abelbredadon kaj foirojn por la eksportado de ties varoj.
Takahiro Akimoto
Takahiro Akimoto (明本 考浩, n. ) estas japana futbalisto.
Herrera del Duque
Ekonomia evoluo
Por vendi siajn produktojn, Herrera havis ĉiujaran foiron septembre ĉe la ermitejo de Nuesta Señora de la Gracia en Puertopeña, kiu malaperis komence de la 20a jarcento.
Takahiro Akimoto
Li ekde la jaro 2020 futbalas ĉe la unua vira teamo de la klubo Tochigi SC.
Herrera del Duque
Ekonomia evoluo
En la aktualo Herrera estas dotita per diversaj servoj, danke al kiuj ĝi efektive utilas al la tuta komarko kiel centro de ekonomia, komerca, institucia, kultura kerno. La Kulturpalaco estis la kongresejo de la 75a Hispana Kongreso de Esperanto.
Preĝejo de Sankta Johano Baptisto
Estas en la plej alta parto de la vilaĝo. Temas pri elŝtona konstruaĵo de tri navoj. Tie estis fama retablo, de la artisto Gregorio de Prado, detruita en 1936 dum la milito. Ties dekdu pentraĵoj de la 16a jarcento de la toleda Juan Correa de Vivar, savis sin kaj iris for de la vilaĝo, kaj poste estis reenmetitaj en sia loko. Estas ankaŭ aliaj liturgiaj trezoroj.
Monaĥejoj kaj blazonhejmoj
Restas ruinoj de la antikva monaĥejo de franciskanoj de San Jerónimo, fondita en 1517, nuntempe de privatulo kiu uzas ĝin kiel aŭtejo kaj magazeno. Estas multaj blazonhejmoj, kun ornamitaj fasadoj, kiel tiu de la antikva Encomienda de Alcántara.
Sanktejo
Je 5 km en bela natura loko, troviĝas la '''sanktejo de Ntra. Sra. De Consolación''', de la Mezepoko kaj poste, refarita laŭ la baroko. La ligna skulptaĵo estas de la 15a jarcento.
Placo de Hispanio
Aktuale, la vilaĝo vivas urboplane ĉirkaŭ ampleksa placo ĉirkaŭita de arkokoridoroj en tri de ties flankoj. La arkokoridoroj kovriĝas per diferenctipaj volboj. En la centro de la placo staras fonto konstruita en 1787, konsiderata kiel skulpta verko, el nigra jaspo, iam uzata por akvolivero, nuntempe nur ornama.
Herrera kaj Esperanto
En Herrera del Duque okazas kursoj pri Esperanto en la Kulturpalaco zorge de Javier Romero. La 75-a Hispana Kongreso de Esperanto okazis en tiu Kulturpalaco fine de Junio kaj komence de Julio 2016.
Laubach
Laubach [laŭbaĥ] estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Gießen de la federacia lando Hesio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Vrin
Geografio
Vrin situas en la sudo de la valo Lumnezia en la fontregiono de la rivero Glogn (germanlingve Glenner). La komunumo konsistas el la kvin vilaĝoj Vrin-Dado, Vrin-Dadens (ĉefloko), Cons, Ligiazun kaj Sogn Giusep. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 3149 m s.m. sur la kulmino de la monto Piz Terri.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Vrin limas en nordo kaj nordoriento al Lumbrein, en sudoriento kaj sudo al Valzo, en sudokcidento al Blenio (TI), en okcidentnordokcidento al Medel (Lukomagno), kaj en nordokcidento al Sumvitg.
Trafiko
Vrin estas la finpunkto de la kantona vojo tra Vallumnezia, kiu komenciĝas en Ilanz. Per la poŝtaŭtolinio, kiu cirkulas sur tiu vojo, la komunumo estas konektita al la publika transporteto.
Lingvoj
La oficiala lingvo de la komunumo estas la sursilvana dialekto de la romanĉa lingvo. Dum la popolnombrado de la jaro 2000 96% de la loĝantaro indikis kiel ĉeflingvo la romanĉan kaj 4% la germanan.
Historio
La unua dokumenta mencio de Vrin datiĝas el la jaro 1208 kiel Varin. Dum mezepoko la Monaĥejo Sankt Luzi en Koiro estis bienposedanto en Vrin. Vrin estis ĝis la liberaĉeto fare de la loĝantaro en la jaro 1538 feŭdo de la episkopo de Koiro. Episkopaj voktoj en Vrin estis sinsekve la senjoroj de Belmont, Muntalt kaj Sax-Misox. Ĝis la konstruo de la kantona vojo de Ilanz al Vrin en la jaro 1887 Vrin rilatis forte kun la loĝantoj de la tiĉina Belnio, kiu atingeblas tra la piedpado tra Diesrutpasejo. La blenianoj posedis la alpopaŝtejojn Blengias, Scharboden kaj Greina. Post fortaj disputoj en la jaro 1986 oni rezignis pri la realigo de planita baraĵlango kaj elektrejo en la Greinaebenajo. Ĉar la loĝantaro de la komunumo en la 20-a jarcento konstante malkreskis de la fondumo Pro Vrin en la 1980-aj jaroj en kunlaboro kun la Svisa Federacia Instituto pri Teknologio Zuriko kaj komunumaj aŭtoritatoj lanĉis projekton por fortigo de la vilaĝa infrastruktoro kaj la reloĝigo de la vilaĝo. En la jaro 1998 la vilaĝo por sia penado ricevis la Wakker-Premion.
Pramŝipo
Pramŝipo estas ŝipo, kiun oni uzas por transporti homojn, aŭtojn kaj/aŭ trajnojn (ne tre longdistance) trans maro. Komparu kun: pramo.
Pramlinioj interalie ligas: kaj multajn aliajn lokojn.
Sande (Vestfold)
Sande estas komunumo en la nordo de la provinco Vestfold de Norvegio. Ĝi kovras areon de 178 kvadrataj kilometroj kaj fine de havis. La komumuma teritorio limas norde al Drammen, oriente al Svelvik, sude al Holmestrand kaj okcidente al Hof. La plej alta punkto de la komunumo estas la monto Presteslettåsen, 563 metrojn alta. En Sande arkeologie videbliĝis multaj prahistoriaj trovaĵoj, interalie el la ŝtonepoka Nøstvet-kulturo.
Distrikto Oborniki
Distrikto Oborniki - pole powiat obornicki - estas distrikto en la provinco (historie vojevodio) Grandpollando de Pollando. Distrikta centro estas la urbo Oborniki. Fine de en la distrikto vivis.
Vandoncourt
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Montbéliard (france arrondissement de Montbéliard), la norda kaj orienta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Konrado Pelikano
Konrado Pelikano (ankaŭ: Konrad Pellikan, Konrad Kürsner, Conrad Pellikan, Conrad Kürsner, Conrad Pellican, Konrad Pellican; (1478-1556) estis germana humanisto, teologo, filologo, hebreisto, helenisto, patro de la Zurika eklezio, fakulo pri Malnova Testamento, kune kun Johannes Reuchlin (1455-1522) kaj Jakobo Ceporino (1499-1525), li estis unu el la antaŭuloj pri la hebreaj studoj, en Germanio. En 1525, li anstataŭis Jakobon Ceporinon , kiel profesoro pri la greka, hebrea kaj la "Malnova Testamento" en la Fakultato pri Teologio de Zuriko, posteno kiun li okupis ĝis sia morto.
Vidu ankaŭ
<Center> <Gallery> Aelius Donatus (320-380).png| Aelius Donatus (320-380) Teofrasto Ēthikoi charaktēres.png| Gregorio Tiferno (1413-1469) Petrus Niger (1434-1484).png| Petro Ŝvarco (1434-1484) Hans_Waldmann_auf_Blutgeruest.jpg| Hans Waldmann (1435-1489) Isidor-von-Sevilla_Etymologiae_1489.jpg| Johano Amerbako (1440-1513) Old_University_Basel.jpg| Christoph von Utenheim (1450-1527) Fotothek_df_tg_0004740_Portr%C3%A4t.jpg| Johano Stoflero (1452-1531) Luther_bible,_by_HH.jpg| Adam Petri (1454-1527) FaberStapulensis.jpg| Jakobo Stapulenso (1455-1536) Johannes_Reuchlin_-_Imagines_philologorum.jpg| Johannes Reuchlin (1455-1522) Mensa_philosophica.png| Jodokus Gallus (1459-1517) Augustinus3Bd1556.JPG| Johano Frobeno (1460-1527) Bible.malmesbury.arp.jpg| Paŭlo Skriptoro (1460-1505) Open_book_nae_02.svg| Johano Mantelo (1468-1530) CHE Biel COA.svg| Thomas Wyttenbach (1472-1526) Matth%C3%A4us_Adriani_(1475-1521).jpg| Mateo Adriano (1475-1521) Münster Basel 2006 869.JPG| Ludwig Baer (1479-1554) Johannes_Oecolampadius.jpg| Johano Okolampado (1482-1531) Leo-Jud.jpg| Leo Judo (1482-1542) Martin_Luther,_1529.jpg| Marteno Lutero (1483-1546) Ulrich-Zwingli-1.jpg| Ulriko Zvinglo (1484-1531) Beatus_Rhenanus_-_Imagines_philologorum.jpg| Beatus Rhenanus (1485-1547) Johannes-Bugenhagen-2.jpg| Johano Bugenhageno (1485-1558) Portrait_of_the_Cosmographer_Sebastien_Munster_WGA.jpg| Zebastiano Munstero (1488-1552) Martin_Bucer.png| Marteno Bucero (1491-1551) Simon_Grynaeus_(1493-1541).jpeg| Zimono Grineŭs (1493-1541) Dinhard-blazon.svg| Jakobo Ceporino (1499-1525) Heinrich_Bullinger.jpg| Henriko Bulingero (1504-1575) Theodor-Bibilander.jpg| Teodoro Bibliandro (1509-1564) Gessner_Conrad_1516-1565.jpg| Conrad Gesner (1516-1565) Conrad_Lycosthenes_1590.jpg| Konrado Likosteno (1518-1561) Thomas_Erastus.jpg| Tomaso Erasto (1524-1583) Jakobus_H%C3%A4ndl_Gallus_dictus_Carniolus_1590.png| Jakobus Gallus (1550-1591) </Gallery> </Center>
Igrapiúna
Igrapiúna estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 13.343 loĝantojn en 2010.
Universalaj Lingvoj en Svislando
Universalaj Lingvoj en Svislando, la Svisa Enciklopedio Planlingva, estas verko de Andreas Künzli, aperinta en 2006. Ĝi priskribas la historion de la esperanta movado en Svislando kaj prezentas la ĉefrolulojn de la plej gravaj planlingvoj, kiuj burĝonis aŭ floris en tiu lando. Ĝi estas la unua tiel ampleksa enciklopedio, kiu informas pri la historio de la diversaj planlingvoj en unuopa lando. Krom la biografiaj prezentoj de centoj da personoj kiuj disvastigis/as la lingvon en Svislando, la verko enhavas antologian parton, kun tekstoj verkitaj en planlingvoj.
Ĝin eldonis CDELI kaj Svisa Esperanto-Societo.
Strukturo de la verko
La libro konsistas el 12 partoj. Krome la verko entenas diversajn blokojn antologiajn, kiuj citas aŭ resumas tekstojn originalajn en aŭ pri diversaj planlingvoj aŭ planlingvaj temoj. La antologiaj blokoj estas markitaj per griza koloro ĉe la marĝeno, tamen ili malfaciligas la konsultadon de la libro, ĉar ili interrompas la alfabetan ordon de la diversaj partoj. La libro konsistas el pli ol 1 000 paĝoj, enhavas enkondukajn tekstojn en la kvar lingvoj de Svislando kaj en la angla. Por neesperantistoj la libro donas vortliston kaj koncizan superrigardon de la gramatiko de Esperanto por ebligi al ili iel kompreni la tekston.