cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Prunus cerasifera
La kulturvario "Nigra", kun nigra foliaro kaj rozkoloraj floroj, akiris Ĝardenpremion de la Royal Horticultural Society.
Mamba
Mamba ‚’’’Mambo’’’ aŭ ‚’’’mambao’’’ havas malsimilajn signifojn:
Mamba etas la familia nomo de jenaj personoj:
Orienta blubirdo
Aspekto
Plenkreskuloj havas blankan ventron. Maskloj estas brilbluaj supre (kapo, nuko, dorso, flugiloj kaj vosto) kaj havas ruĝecbrunajn gorĝon kaj bruston. Inoj havas pli helbluajn flugilojn kaj voston, brunecajn gorĝon kaj bruston kaj grizajn kronon kaj dorson. Oni povas paroli pri seksa duformismo.
Kutimoj
La brilblua reprodukta plumaro de la masklo, facile observata sur kabloj aŭ malferma ripozejo, kiu ekflugas suben al la herbejo por kapti arakidon, grilon aŭ skarabon faras tiun specion unu el la plej favorataj de birdumantoj. La maskla alvoko inkludas foje mildajn triladon kiel jiiu aŭ ĉir-ui aŭ la melodia kanto “ĉiti UIIU uiuiduu” (Sibley, 2000).
Manĝo
Ĉirkaŭ du trionoj de la dieto de plenkreska Orienta blubirdo konsistas el insektoj kaj aliaj senvertebruloj. La resto de la dieto de la birdo formiĝas el sovagzaj fruktoj. Preferataj insektoj estas arakidoj, griloj kaj skaraboj. Aliaj manĝaĵoj estas tervermoj, araneoj, milpieduloj, centpieduloj, porkocimoj kaj helikoj. Fruktoj gravas ĉefe kiam insektoj malabundas vintre. Kelkaj preferataj vintraj manĝoresursoj estas kornusoj, kratagoj, Vitoj kaj semoj de Sumako kaj Celtido. Suplementaj fruktoj estas Rubusoj, Mirikoj, fruktoj de la Lonicero, Virginia partenociso, Virginia junipero kaj Fitolakoj. Blubirdoj manĝas per ripozado sur alta punkto, kia branĉo aŭ fosto, kaj per ekflugo suben por kapti insekton aŭ ĉe grundo. La disponeblo de vintra manĝoresurso ofte decidigas ĉu birdo migras aŭ ne. Se blubirdoj restas en regiono vintre, ili grupiĝos kaj serĉos kaŝejon en densa arbustejo, ĝardenoj aŭ aliaj areoj en kiuj disponeblas taŭgaj manĝoresursoj.
Konservostatuso
La populacio de Orienta blubirdo draste malpliiĝis dum la 19a jarcento ĝis atingi kritikan statuson meze de la 1900-aj jaroj. La malpliiĝo estis kaŭzata de:
Tiu nearktisa kaj neotropisa specio estis savita de reto de birdentuziasmuloj kiu starigis nestoskatolojn por Blubirdoj, kun evitaj mezuroj kontraŭ dompaseroj. Ili plu klopodas konservadon, kvankam konkurence kun aliaj specioj (ekz. Dukolora hirundo, kiu estas indiĝena specio kaj kiu nestumas ankaŭ en kavaĵoj) kaj en kelkaj ŝtatoj de Usono ili povs esti malfacile videblaj. Ĉar la specio repliiĝis dum la pasintaj jardekoj, ĝi ne estas protektata laŭ la traktatoj CITES aŭ Usona Traktato pri Endanĝeritaj Specioj. La Orienta blubirdo estas la ŝtata birdo de Misurio kaj Novjorko.
La Orienta blubirdo troviĝas ankaŭ en Bermudo, kie la populacio povus konstitui subspecion. Bermudaj blubirdoj iĝis endanĝerataj pro la perdo de 8 milionoj da arboj de Bermuda junipero en la 1940-aj jaroj, kaj pro nestopredado fare de enmetitaj paseroj, sturnoj kaj la Sulfurpitango. Pitangoj, enmetitaj en 1957, kontribuis ankaŭ al malpliiĝo de aliaj specioj, kiaj la Kardinalo kaj la Katbirdo. En 1987, la uragano Emily detruis multe de la arbara habitato de Bermudo, damaĝante la Blubirdon kaj aliaj arbodependajn speciojn.
Aeschlen
Aeschlen estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
Listo de asteroidoj (158001–159000)
Krom numeron, okazas, ke kelkaj raraj asteroidoj ricevas nomon. Plejparte el la aliaj asteroidoj havas nenian menciindecon.
Borcová
Borcová (hungare Borcfalu) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Borcová situas fine de sakovojo el Jazernica, laŭ fervojo Kremnica-Martin. La lasta urbo troviĝas je 22 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1302 en hungara formo "Borcfalva", en 1331, kiel "Borchfalua". En 1715 15 familioj pagis impostojn. En 1785 111 vilaĝanoj loĝis en 22 domoj, en 1828 152 vilaĝanoj loĝis en 21 domoj. En 1796 la tutlanda geografia libro taksis la vilaĝon unuaklasa (=eminenta). En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Borcfalu 153 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Turóc, al distrikto de Turčianske Teplice, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Borcová 118 homoj, (116 slovakoj).
Ars-sur-Moselle
Ars-sur-Moselle (Ars an der Mosel) estas franca situanta en departemento Moselle, regiono Grand Est.
Bošilec
Bošilec (Borschiletz) estas municipo troviĝanta en distrikto České Budějovice en Ĉeĥio proksimume 6 km sudokcidente de Veselí nad Lužnicí kaj 25 km nordoriente de České Budějovice. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1318.
Jutrosin
Jutrosin estas urbo en Grandpollando en Pollando. Ĝi apartenas al komunumo Jutrosin en distrikto Rawicki.
Lemolang
Lemolang estas lingvo parolata en Sulaveso en Indonezio. Ĝi apartenas al la Aŭstroneziaj lingvoj.
NGC 480
NGC 480 (alia indiko — PGC 4845) estas galaksio en konstelacio Baleno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Valdcistro
La valdcitero (waldzither, kun la signifo arbara cistro) estas germana kordinstrumento, nome speco de gitaro. Ĝi havas naŭ ŝtalajn kordojn en kvin kordoĥoroj. La tonoj estas C3, G3 G3, C4 C4, E4 E4, G4 G4. Ĝi rilatas al Portugala gitaro.
Venlo Fon
Venlo FON (Wén-luò Féng) (vivodatoj ne konataj) estis ĉina Esperanto-vortaristo.
Metroo de Madrido
La Metroo de Madrido estis inaŭgurita la en Madrido, Hispanio, de la reĝo Alfonso la 13-a, tiame konsistanta el la nuna Linio 1 kun la metrostacioj inter la nunaj  kaj, kvankam kun plia metrostacio (la nuna muzeo-stacio ). La Metroo de Madrido nuntempe posedas la plej ampleksan reton en Hispanio.
El la 301 metrostacioj, 227 estas unuliniaj, 27 duliniaj, 12 triliniaj kaj 1 kvarlinia. Entute 290,58 km (aldonante lokojn por la purigado, gardado kaj riparado de la trajnoj) konsistigas la 12 liniojn kaj branĉan linion (hispane ramal). En tri el la metrostacioj (, kaj ), eblas ŝanĝi la trajnon ene de la sama linio, kaj en 21 metrostacioj ekzistas korespondeco kun la reto de Proksimaĵoj Madrido de la Nacia Reto de la Hispanaj Fervojoj, konata kiel Renfe.
La Metroo de Madrido estas la oka metroreto de la mondo laŭ kilometroj (sen kalkulado de la Malpeza Metroo) post Londono, Nov-Jorko, Tokio, Seulo, Ŝanhajo, Moskvo kaj Pekino. Rimarkinda datumo kalkulante ke, Madrido kun tri milionoj da loĝantoj en la ĉefurbo kaj preskaŭ 6 milionoj en la metropolita areo, ĝi troviĝas en la numero 50 inter la metropoloj de la mondo.
Nuna reto
La distanco inter la reloj kaj radsulkoj kiuj konsistigas la fervojojn de la metroo de Madrido (voja larĝo) estas 1445 milimetroj ĉe la reloj de la peza metroo (t.e. 10 milimetroj pli ol la internacia larĝo), la voja larĝo en la malpeza metroo estas 1435 milimetroj (internacia larĝo). La trajnoj veturas tra la maldekstra vojo, male al la cetero de la nunaj fervojaj retoj kiuj veturas en Hispanio, kiuj veturas dekstre. Ĉi tio okazas ĉar en Hispanio, ĝis la 1930-aj jaroj, ne enkondukiĝis normoj por la veturado kiuj devigus en la tuta lando la veturadon dekstre (kiel ekzemplo, en Madrido la aŭtoj veturis maldekstre ĝis la jaro 1924, dum en Barcelono ĉiam estis dekstre). Ĉar la Reto de la Metroo de Madrido estis kaj daŭre estas sendependa el la cetero de hispanaj fervojaj retoj, kaj por la ŝparado de la tiama alta prezo de la ŝanĝiĝo de vojindikiloj, oni decidis ke la trajnoj de la metroo de Madrido daŭre veturu maldekstre. Tamen, la linioj de la malpeza metroo, apartenantaj al la Metroo de Madrido, veturas dekstre.
1892: la unua projekto
La 31-an de majo 1871 ekfunkciis la unua tramo de du ĉevaloj kaj en 1879 la unua tramo per vaporo. Ekde 1892, en la centro de la urbo, kaj specife en la ĉirkaŭaĵo de la Pordo de la Suno, jam estis tia trafiko de tramoj kaj veturiloj, ke Pedro García Faria, voj-inĝeniero, proponis la konstruadon de metropola fervojo. Projekto konsistanta el kvin subteraj linioj por transporti vojaĝantojn, kiuj ankaŭ povus transporti varojn, kaj, kvankam estis urbestro de Madrido, Álvaro de Figueroa y Torres, Faria akiris la koncesion al la projekto, la verkoj ne estis entreprenitaj kaj la koncesio eksvalidiĝis en 1917 kaj tiu projekto neniam vidis la lumon.
Estis la unua projekto de metropola fervojo por Madrido, en kiu la aŭtoj estus triklasaj, kun malsamaj tarifoj. Inter ili, aŭtomotora vagono por la unua, kaj alia malpli kosta por la dua klaso. La projekto proponis plurajn radiajn liniojn kun centro en Sunpordo, kaj por provizi la metropolan fervojon per elektro, la konstruado de hidraŭlikaj saltoj estis proponita en la riveroj proksime al Madrido. Kvankam ĉi tiu projekto certigis la oportunan koncesion, ĝi neniam realiĝis.
La reto de ĉevalaj tramoj estis tute kondiĉigita de elektro inter 1898 kaj 1906 (ĝis la lasta vapora tramo estis forigita de veturado en 1931); sed en 1913, kiam en Madrido loĝis ĉirkaŭ 600.000 personojn, inĝenieroj Carlos Mendoza, Miguel Otamendi kaj Antonio González Echarte prezentis novan projekton de metroa reto. Ĉi tiu havigus al la urbo kvar liniojn kun la tuta longeco je 154 km. Ĝia itinero konsistis el la bazo de hodiaŭaj linioj 1, 2, 3 kaj 4 de Madrido. En 1915, Otamendi prezentis antaŭurban fervojan projekton por la urbo Madrido, petante la koncesion de la verkoj, kiuj estis donitaj la 19-an de septembro 1916.
1916-1918: koncepto kaj financado
La 19-an de septembro 1916 reĝa dekreto aprobis la 4-linian planon por la kreado de la metroo de Madrido. La inĝenieroj, kiuj kreis la planon, Mendoza, González Echarte, kaj Otameni tiam komencis la procezon de kolektado de la 8 milionoj da pesetoj por komenci la unuan fazon de la projekto, la konstruadon de Linio 1 el Pordo de la Suno al Cuatro Caminos. Carlos Mendoza kontaktis Enrique Ocharán, la direktoro de Banko de Biskajo, kiu ofertis 4 milionojn da pesetoj kondiĉe ke la publiko promesu pliajn 4 milionojn.
Mengemor publikigis broŝuron por persvadi homojn fari donacojn. La viroj povis enspezi 2.5 milionojn da pesetoj el la 4 milionoj necesaj. Reĝo Alfonso la 13-a intervenis kaj investis 1,45 milionojn da pesetoj el sia propra mono.
1919: konstruo kaj inaŭguro
La unua fazo de konstruado estis finita en 1919. Ĝi estis konstruita en mallarĝa sekcio kaj la stacioj havis 60 metrojn da platformo. La plivastigo de ĉi tiu linio kaj la konstruado de du aliaj sekvis tuj post 1919. La metroo de Madrido estis inaŭgurita la 17-an de oktobro 1919 fare de reĝo Alfonso. Dum inaŭguro, la metroo havis nur unu linion, kiu daŭris 3,48 kilometrojn inter Pordo de la Suno kaj Cuatro Caminos, kun ok haltejoj.
La reĝo, la reĝa familio, kaj aliaj, tiam partoprenis la unuan oficialan metroan trairon, kiu iris el al, dum 40 sekundoj. Tie ili haltis unu minuton, antaŭ ol vojaĝi al la stacio, kiu daŭris 45 sekundojn. La vojaĝo iris ĝis la fina punkto, Sunpordo. La reĝo kaj lia familio ree prenis la metroon al el Sunpordo, ĉi-foje senhalte. La vojaĝo daŭris 7 minutojn kaj 46 sekundojn.
Post la vojaĝo, tagmanĝo estis servita sur la platformo de, kaj la inĝenieroj gratulis sin pro kreo de "miraklo".
Du tagojn poste, la 19-an de oktobro 1919, la metroo de Madrido estis malfermita al la publiko. En ĝia unua tago, 390 trajnoj funkciis, 56.220 pasaĝeroj uzis la metroon, kaj la kompanio gajnis 8.433 pesetojn per vendado de la enirbiletoj.
Dum novembro kaj decembro 1919, la metroo havis averaĝe 43.537 pasaĝerojn ĉiutage kaj gajnis averaĝe 6.530 pesetojn tage pro vendo de biletoj. Pro ilia sukceso, la kompanio decidis pligrandigi ĝin kaj kreis 12.000 novajn akciojn por vendi al la publiko por kolekti pli da mono por financi la disvastiĝon.
1920-1926: novaj linioj
La unua sekcio de linio 2 inter Sunpordo kaj estis inaŭgurita la 14-an de junio 1924. La 27-an de decembro 1925 ĝi estis sekvita de la malfermo de la linio R aŭ branĉa inter la stacioj de kaj Norda Stacio, nun nomita, kun longo de 1.1 km. La stacio situis apud la valo de Manzanaro, en elstara loko, kaj la tramoj ne atingis vojojn kun tro da deklivo, same kiel la stratoj de ĉi tiu areo. La linio R, malgraŭ sia malgranda longo, permesis gajni konsiderindan tempon. En 1920, la unuaj liftoj estis instalitaj ĉe la stacioj kaj Sunpordo, kiuj estis pagitaj komence.
En 1921 la urbodomo proponis la kreadon de ronda vojaĝo-bileto, kiu montriĝis vaste uzata. La longo de la metroo kvaroblas, iras de 3,5 ĝis 14,6 km, kun la etendo de linio 1 el Sunpordo al Ponto de Valjeko, kaj kun la konstruado de linio 2 kaj la norda branĉo Izabela la 2-a. Aldone, la stacioj Martínez Campos, Hospicio kaj Red de San Luis estas alinomitaj, kaj nun nomiĝas, kaj. Post ĉi tiu vastiga periodo, en 1926 jam estis 14,6 km da metro-vojoj.
1927-35: Eksterlandaj projektoj
Post kiam la reĝo forlasis la landon en 1931 kaj la Dua Respubliko estis proklamita, la madrida kompanio de la metro-reto, tiam nomita Metropola Kompanio Alfonso la 13-a, ŝanĝis sian nomon al la Kompanio Metropola de Madrido. La saman jaron ĝi instalis la unuan aŭtomatan biletvendilon. La 17-an de septembro 1932 funkciis la sekcio Goya-Diego de León. Ĉi tiu estas la unua sekcio de linio 4, kiu tamen estis uzata kiel branĉo de linio 2 ĝis 1958, dato en kiu ĝi aliĝis al aliaj sekcioj konstruitaj post tiuj du stacioj, la sekva stacio estas.
1936-1939: Civila Milito
Dum la Hispana Enlanda Milito (1936-1939) la metroo estis malfermita kaj servis regule kiel rifuĝejo dum la bombadoj. Krome, kelkajn semajnojn post la komenco de la Hispana Enlanda Milito, la 9-an de aŭgusto 1936, la unua sekcio de linio 3 inter Sunpordo kaj estis inaŭgurita, sed kvin tagojn poste la veturado de la branĉa linio -Norda Stacio fermiĝis. La areo de Norda Stacio estis preskaŭ okupita de la milito, do preskaŭ neniu pasaĝero estis tie. En la sekvaj tri jaroj, la frankaj trupoj sieĝis la urbon Madrido kaj denove funkciigis la metroon kun preskaŭ neniuj problemoj. Dum la batalado, la vagonoj ankaŭ portis kaj ĉerkojn kaj kadavrojn al la tombejoj oriente. Siavice, la malgranda linio Goya-Diego de León estis fermita kaj uzita kiel arsenalo. La 10-an de januaro 1938 okazis forta eksplodo, kiu produktis nekonatan nombron da viktimoj.
Post la kapto de Madrido la 28-an de marto 1939 fare de la ribelinta armeo, la laboristoj de la metroo kiuj estis socialistoj kaj komunistoj estis maldungitaj kaj anstataŭitaj de simpatiantoj de la reĝimo. Kelkaj stacioj ŝanĝis sian nomon sub la influo de frankismo, la sola partio de la reĝimo de Francisco Franco. Ekde julio 1941 etendiĝis la metroo. En 1948 komenciĝis la plua elimino de tramo el 140 km kaj ĝia anstataŭigo per novaj linioj de buso kaj metroo. Ĉi tiu procezo finiĝis en 1972. Kun la lanĉo de la servoj de la linio 3 en la sudo de la urbo la 1-an de marto 1941, la metro-reto atingis la longon de 27,6 km.
Horst (Holstinio)
Horst estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Steinburg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Metroo de Madrido
1940-1954: Kompletigo de la komencaj projektoj
En decembro de la jaro 1951, la Ministro pri Publikaj Verkoj publikigis transportan planon por la urbo de Madrido. Kune kun 50 km da novaj metrolinioj, unuafoje proponis konstruadon de sekcioj ĉe la surfaco, t.e. la nomataj Proksimaĵoj, kun totala longeco de 60 km. La novaj antaŭurboj devis esti ligataj per trajnoj similaj al tiuj uzataj en la subtera metroo sed kun multe pli da longa distanco inter stacioj (ĝis 2 km de mezumo el 500 metroj) kaj ĉe la surfaco. La Metroo travivis ekonomian krizon, ĉar la Ŝtato altrudis la prezojn de la biletoj kaj la salajrojn de la laboristoj, kvankam ĝi estis privata kompanio, sed tio ne malhelpis etendiĝon de la linio 3 el Sunpordo al kaj el  al  kaj la kreadon de la linio 4, kun la sekcio el  al. La nuna stacio estis alinomita José Antonio.
Malgraŭ la ekonomia kresko kaj konsiderinda demografia disvolviĝo (dum la 1950-aj jaroj la nombro de loĝantoj pasis el 1,7 al 2,6 milionoj) estis necese atendi naŭ jarojn por ke la reto de metroo pligrandiĝu denove. La unua kaj samtempe la lasta antaŭurba, la linio S, la nuna linio 10, kiu ligis la stacion kun  transiranta, malfermiĝis la 4-an de februaro 1961. Ĉar, por la unua fojo la ŝtato supozis respondecon pro la elspezoj por ĝia konstruado, ĉi tiu linio iĝis, en 1979, propraĵo de la Nacia Societo de la Antaŭurba Fervojo de Karabanĉelo. La administrado de la kompanio estis konfidita de la komenco al la Metroa kompanio. La platformoj ne estis, kiel kutime, 60 metrojn longaj, sed 90 metrojn, tiel ke pli longaj kaj pli larĝaj trajnoj povis veturi.
1960-aj jaroj - nuntempo
En la 1960-aj jaroj, antaŭurba fervojo estis konstruita inter Placo de Hispanio kaj Karabanĉelo, ligita al linio 2 (ĉe stacio kun longa transvagoniĝo) kaj linio 3. Kvina metrolinio, t.e. la linio 5, ankaŭ estis konstruita kun mallarĝaj sekcioj sed 90 metraj platformoj. Baldaŭ post malfermo de la unua sekcio de linio 5, la platformoj en linio 1 estis pligrandigitaj el 60 ĝis 90 m, fermante la stacion ĉar ĝi estis tro proksima al  (malpli ol 500 metroj). La stacio fermiĝis ekde tiam kaj poste malfermiĝis kiel muzeo pri la historio de la metroo de Madrido.
En la fruaj 1970-aj jaroj, la reto multe pligrandiĝis por trakti la alfluon de la loĝantaro kaj urba ekspansio de la ekonomia prospero de Madrido. Novaj linioj estis planitaj kun grandaj 115 metraj platformoj. Linioj 4 kaj 5 ankaŭ pligrandiĝis. En 1979, malbona administrado kondukis al krizo. Laboroj jam komencitaj estis finitaj dum la 1980-aj jaroj kaj ĉiuj ceteraj projektoj estis forlasitaj. Post ĉiuj tiuj projektoj, 100 km da fervojo estis finita kaj la antaŭurbaj fervojoj ankaŭ malaperis ĉar ĝi estis etendita al kaj de tie konvertita al linio 10. Komence de la 1990-aj jaroj, rego de la reto estis transdonita al publika entrepreno, Metroo de Madrido. Pli da grandskalaj vastiĝaj projektoj estis efektivigitaj. Linioj 1, 4 kaj 7 estis etenditaj kaj nova linio 11 estis konstruita al la periferiaj regionoj de Madrido. Linioj 8 kaj 10 estis kunigitaj en pli longan linion 10 kaj nova linio 8 estis konstruita por vastigi la subteran reton direkte al la flughaveno. La pligrandigita linio 9 estis la unua foririnta el la periferio de Madrido por alveni al Rivas-Vaciamadrid kaj Arganda del Rey, du urboj situantaj en la sudorienta regiono de Madrido.
En la fruaj 2000-aj jaroj grandega projekto instalis ĉirkaŭ 50 kilometrojn da novaj metroaj tuneloj. Ĉi tiu konstruo inkluzivis rektan konekton inter la urbocentro de Madrido (Novaj Ministerioj) kaj la flughaveno, la plilongigo de la linio 8, kaj aldonado de servo al la ĉirkaŭaĵoj kun grandega 40-kilometra buklo nomata MetroSudo servanta la sudajn antaŭurbojn de Madrido.
MetroSudo, unu el la plej grandaj iam ajn civilaj inĝenieraj projektoj en Eŭropo, malfermiĝis la 11-an de aprilo 2003. Ĝi inkludas 41 kilometrojn da tunelo kaj 28 novajn staciojn, inkluzive novan interŝanĝan stacion en la linio 10, kiu konektas ĝin al la urbocentro kaj stacioj ligantaj la lokan trajnreton. Ĝia konstruado komenciĝis en junio 2000 kaj la tuta buklo estis finita en malpli ol tri jaroj. Ĝi konektas la urbojn Getafe, Móstoles, Alcorcón, Fuenlabrada kaj Leganés, kvin urboj en la suda regiono de Madrido.
La plej multaj klopodoj de la regiona registaro de Madrido en la 2000-aj jaroj iris al la plivastigo de la metroa reto. En la periodo 2003-2007, la prezidanto Esperanza Aguirre financis mult-milionan projekton, kiu aldonis novajn liniojn, kaj aligis aŭ etendis preskaŭ ĉiujn ekzistantajn metroliniojn. La projekto inkludis la aldonon de 90 kilometroj kaj la konstruadon de 80 novaj stacioj. Ĝi alportis subteran fervojon al multaj distriktoj kiuj neniam antaŭe havis metroan servon (Vilaverdo, Manoteras, Alta Karabanĉelo, La Elipa, Ĉamartin-Pinaro) kaj ankaŭ al la orienta kaj norda periferio (Koslado, San-Fernando de Henaro, Alcobendas, San Sebastián de los Reyes). Por la unua fojo en Madrido, tri interurbaj malpezaj reloj (Malpeza Metroo) de la linioj estis konstruitaj al la okcidenta periferio (Pozuelo de Alarcón, Boadilla del Monte) - ml2 kaj mL3 - kaj al la novaj nordaj distriktoj de Sanchinarro kaj Las Tablas - mL1. Kiel lastminuta aldono, projekto sur linio 8 ligis ĝin al la nova T4-terminalo de la Flughaveno Madrido-Baraĥo. Fine, en marto 2019, nova stacidomo,, estis malfermita en la linio 7.
Dizajno kaj aranĝo de la stacioj
La stacioj varias laŭlonge de linio al linio. Tiuj de la linioj el mallarĝa profilo 1, 3 kaj 5 havas longon de 90 metroj, tiuj de la linioj 2, 4 kaj R de 60 metroj. En septembro 2006, stacioj de la linio 3 estis ampleksigitaj el 60 al 90 metroj por pliigi la kapaciton. La stacioj de la larĝaj profilaj linioj 6 ĝis 12 havas unuecan longon de 115 metroj. Pluraj du-direktaj stacioj havas centran platformon kaj du flankajn platformojn. Ĉi tio ebligas eniron kaj eliron aparte. La aĝo de la metrostacioj de Madrido estas evidenta en ilia dizajno: pli malnovaj stacioj sur la mallarĝaj linioj ofte estas tre kompaktaj, similaj al la stacioj de la Metroo de Parizo. Ili estis ornamitaj per kahelaroj en malsamaj kolorskemoj depende de la stacio. En la lastaj jaroj, la plej multaj el ĉi tiuj stacioj estis renovigitaj per unu-koloraj kaheloj kongruantaj kun tiuj de la plej novaj. La stacioj konstruitaj inter la malfruaj 1970-aj kaj la fruaj 1990-aj jaroj estas iomete pli ampleksaj kaj la plej multaj el ili havas kremkolorajn murojn.
Aliflanke, la plej novaj stacioj estas konstruitaj sufiĉe spacaj, kaj havas natur-similajn lumojn kaj ampleksajn enirejojn. La kolora skemo varias inter stacioj, uzante unu-kolorajn murojn kaj kovrante la tutan stacion per helaj koloroj. Lastatempe konstruitaj transigaj stacioj havas blankajn murojn, sed ĉi tiu ne estas la normo.
Plej multaj stacioj estas konstruitaj per du flankaj platformoj, sed kelkaj el ili (la plej uzataj transportoj) havas centran insulan platformon krom la flankaj platformoj teorie dediĉitaj al eliroj. Ĉi tiu sistemo estis origine uzita ĉe la Metroo de Barcelono kaj nomiĝas la hispana solvo. La 12 stacioj kun ĉi tiu aranĝo estas:
Du stacioj havas inter-platforman interŝanĝan aranĝon kun du insulaj platformoj, kio permesas ekstreme rapidajn translokigojn inter linioj. Ambaŭ stacioj estas sur Linio 10, kun inter-platformaj spacoj ĉe (kun  kaj ) kaj  (kun ). En ambaŭ okazoj, Linio 10 uzas la eksterajn vojojn, tiel ke pasaĝeroj elirante prenas la dekstran flankon de la trajno anstataŭ la kutiman maldekstran flankon.
Krome, 10 stacioj estas konstruitaj kun nur unu insula platformo anstataŭ la kutimaj flankaj platformoj. Ĉi tiuj stacioj estas:
Alia sistemo estas tiu, kiu havas unu insulan platformon kun unu flanka platformo. Ĉi tiu sistemo estas uzata en du stacioj ĉe la linioj 2 kaj 4 kiel terminoj, kaj tri stacioj ĉe la linioj 7, 9 kaj 10, kie la pasaĝeroj devas ŝanĝiĝi al pli malgrandaj trajnoj por daŭrigi siajn vojaĝojn, kutime al urboj ekster Madrido kiel Alcobendas aŭ Coslada. Ĉi tio estas farita tiel ke la insula platformo povas esti uzata por pasaĝeroj ŝanĝi facile inter trajnoj. Ĉi tiuj stacioj estas:
Metrolinioj de Madrido
La metro-reto havas 302 staciojn en 13 linioj kaj unu branĉa linio, tuta kalkulo de 294 kilometroj, el kiuj ĉirkaŭ 96% el la stacioj estas subteraj. La nuraj surfacaj partoj estas inter kaj okcidente de  ; inter  kaj nordo de  ; kaj inter suda  kaj , entute 8 stacioj surteraj. Plie, proksimume 30 km da Malpeza Metroo (modernaj tramoj) servas la diversajn regionojn de la metropola areo, kiujn oni konsideras ne sufiĉe loĝata por pravigi la eksterordinaran elspezadon de novaj metrolinioj. La plej granda parto de la ML-voja longo estas ĉe la surfaco, kutime trairante sur platformoj apartigitaj de normala trafiko. Tamen, ML1-linio havas kelkajn subterajn partojn kaj staciojn.
Tradicie, la metroo de Madrido estis limigita al la urbo, sed hodiaŭ preskaŭ unu triono el ĝia voja longo kuras ekster la limo de Madrido. Hodiaŭ, la Metroa reto estas dividita en ses regionojn:
Malpeza Metroo
La Malpeza Metroo (Metro Ligero de Madrid) estas tramo uzata por la transportado de pasaĝeroj en urbaj zonoj. La koncepto estas simila al moderna tramo, kaj unu el ĝiaj karakterizaĵoj estas la veturado tra propraj reloj, apartaj vojoj, kaj propra signalado, kvankam minimuma. La vagonoj estas aŭtonomaj puŝataj per elektro, tiamaniere la tramo denove traveturas Madridon post 35 jaroj.
Ĝia konstruado komenciĝis en decembro 2004. Entute 27,78 km longe el kiuj parto traveturas Pozuelon kaj la distrikton Hortalezo. Ĝi havas tri funkciantajn liniojn:
Tarifoj, horaro kaj alireblo
La servo komenciĝas, en ĉiuj linioj, je la 06.05 atm kaj finiĝas je la 1.30 atm. Ĝis la 31-a de decembro 2018, la stacioj de la linio 9 funkciigitaj de la TMF malfermiĝis ĝis la 23.00 (de dimanĉo ĝis ĵaŭdo) kaj ĝis la 24.00 (vendredo kaj sabato). Ekde la 1-a de januaro 2019 la malfermo estis ampleksigita, adaptante ĝin al tiu de ĉiuj aliaj linioj.
La Regiona Konsorcio de Transportoj de Madrido vendas monatajn kaj jarajn pasilojn, kiuj valoras por senlimaj uzoj ene de la zono kovrita de ĉiu transportada metodo atribuita al ĝi.
La reto de la metroo de Madrido estas dividita en la ses "funkciajn" zonojn antaŭe menciitaj. Ĉiu havas "simplan" bileton (Billete Sencillo), valida por unu vojaĝo ene de la zono, kaj 10-vojaĝan bileton kontraŭ relative malalta prezo, kvankam ĝi laŭgrade altiĝis. Dum transirado de zonaj limoj, oni devas aĉeti novan bileton por eniri la zonon. Ekzistas ankaŭ "kombinita" bileto, kiu disponigas ununuran trairon inter du punktoj de la reto krom la flughavenaj stacioj, kiuj havas aldonan suplementon de 3 €. Entute, eblas iri el la flughaveno al iu ajn alia punkto de la reto kontraŭ € 5,00. La metroo ekuzis sistemon de metrokarto kaj ĉiuj pasaĝeroj devas havi ĝin, inkluzive de turistoj kiuj povas aĉeti en la stacio de la flughaveno. La metrokarto kostas du eŭrojn plus la ŝarĝo por ĝia uzo.
Krome, la Regiona Konsorcio de Transportoj havas propran dividon, kun geografiaj zonoj nomataj A ĝis C2. Ĉi tiu korpo vendas ĉiumonatajn kaj jarajn enirpermesilojn por senlimaj vojaĝoj ene de ĝia valida zono, kaj ankaŭ vico da turismaj pasiloj por 1, 3, 5 aŭ 7 tagoj. Ĉiuj estas akceptitaj ĉe la metrostacioj ene de iliaj zonoj, kaj pasaĝeroj uzantaj enirpermesilon por turistoj ne devas pagi la flughavenan suplementon.
Ne ĉiuj metrostacioj permesas aliron al homoj kun fizikaj handikapoj, sed dum la lastaj jaroj la procento de stacioj kiuj permesas aliron kreskas pro du kialoj:
ĉiuj lastatempe konstruitaj stacioj antaŭvidas la mankon de arkitekturaj baroj; laboro estis efektivigita en la stacioj, precipe sur linio 3, kie arkitekturaj baroj estis eliminitaj. Ĝis nun la linioj malpli atingeblaj estas la linioj 1, 2, 4, 5 kaj 9, la plej atingeblaj estas la tri linioj de la malpeza metroo, linioj 3, 8, 11, 12 kaj la Branĉa linio.
Bibliometro kaj Canalmetro
Alia servo en la reto de la metroo de Madrido estas la Canalmetro, servo, kiu funkcias sur ekranoj en la plej novgeneraciaj vagonoj, konsistanta el serio de informoj elsenditaj per la ekranoj, sen aŭdaĵoj kaj sen reklamado, sed kun subtekstoj, kaj ĝi inkluzivas ankaŭ informojn pri la sekvanta stacio, interŝanĝo kaj la finstacio.
Historio de veturanta materialo
Ĝis la fruaj 1990-aj jaroj kaj la transigo de la metrosistemo al la registaro de la Madrida Regiono, la indico de investado en la reto fare de la centra administracio estis ekstreme malalta, kaj tiel tre malnovaj trajnoj estis uzataj eĉ post la limdato de ilia vivodaŭro. Precipe malŝatinda estis la kazo de la linio 5, kiu estis prizorgata de preskaŭ 40-jaraj serioj 300 kaj 1000 de CAF. Ne estis strange, ke infano iris al la lernejo en la sama trajno, kiel liaj gepatroj jardekojn antaŭe. Kelkaj renovigoj, kune kun la aĉeto de serioj 2000A kaj 5000, estis komencitaj de la socialisma regiona registaro de Joaquín Leguina, sed en 1995 la Popola Partio transprenis la regadon kun la promeso vaste ampleksigi kaj plibonigi la metroan servon. Novaj linioj estis konstruitaj kaj malnovaj renovigitaj: la servoj de la linio 5 estis fermitaj dum pluraj jaroj ĉar kelkaj stacioj samtempe estis renovigitaj kaj alĝustigitaj, dum linio 3 estis fermita dum du sinsekvaj someroj por vastigi siajn platformojn al 90 m. Tiam nova vagonaro ankaŭ estis mendita: En 1998 venis la unua CAF-serio 2000B, retiriĝante de la fifama serio 1000. Komence la pli bone konservita serio 300 estis renovigita kaj ornamita en la nova blu-blanka kolorskemo (kompania emblemo), sed ili ankaŭ retiriĝis kun la alveno de pliaj trajnoj de la serio 2000B kaj, fine, serio 3000.
Veturanta materialo
Tradicie, la trajnoj funkciantaj en la metroo de Madrido estis konstruitaj kaj liveritaj de la hispana firmao Construcciones y Auxiliar de Ferrocarriles. Ĉi tio estis aparte vera sub la diktaturo de Francisco Franco, pro la politiko de aŭtarkio kiun lia administracio komence entreprenis. Kvankam ĝi daŭre laboras por la Metroo, en la lastaj jaroj la itala AnsaldoBreda ankaŭ provizis trajnojn por la larĝaj profilaj linioj.
Ĉiu ruliĝanta unuo en la Metroo de Madrido havas unikan identigaĵon, kiu elektas ĝin en la tuta reto. Tiuj identigaĵoj estas grupigitaj laŭ la ruliĝanta unuo-serio kaj tiel uziĝas por klasifiki la trajnojn, ĉar ili ne havas videblan deklaron de la uzanto de la modelo specifita de la fabrikanto. Identigaĵo konsistas el:
Centjariĝo 1919-2019
Aldone, Metroo lanĉis la "Centjariĝa linio", konstantan ekspozicion ĉe la stacioj de la origina itinero el Vojkuciĝo al Sunpordo, sur Linio 1, kiu ofertas vojaĝon tra la historio de Metroo tra grandskalaj fotoj instalitaj en vestibloj, platformoj kaj koridoroj. Vinila trajno kiel tiuj originalaj trajnoj ankaŭ veturas konstante laŭ la linio. Ankaŭ estas diversaj ekspozicioj, en ĉi tiu kazo ĉe la Flughaveno Madrido Baraĥo, kie novuloj en Madrido povas vidi, per fotoj, la nunon kaj la estontecon de la metroo. Dum la Kristnaska periodo, Metroo de Madrido planis pli da agadoj, kiel la Centjara Trajno aŭ infanaj atelieroj en la Metroaj muzeoj. Komence de 2019, la metro-muzeo de gastigis fotografian ekspozicion, en kiu konataj vizaĝoj de la mondo de hispana kulturo kaj sporto reklamis la uzon de publika transporto.
Krom tiuj pli oficialaj aranĝoj, en la vagonoj mem de la metroo aŭ ĉe la kajoj, okazas kulturaĵoj neatenditaj aŭ ne programitaj kiuj celas surprizi la pasaĝerojn. Inter tiuj aranĝoj troviĝas mallongaj teatraĵoj kaj muzikaj koncertoj. Malgraŭ ĉiuj ĉi kulturaĵoj por festi la centjariĝon, en Madrido kreskis la malkontento pro ĝia plenŝtopiĝo kaj reduktiĝo de la ofteco de la trajnoj, kiuj kaŭzis je pintaj horoj, kaoson en la metroo mem. Strikoj ofte okazas pro malkovro de asbesto kaj malsano ĉe pluraj laboristoj.
Komuna ilia arterio
Ĉe hundoj, katoj, ĉevaloj kaj ĉe bovoj, cervoj kaj aliaj remaĉantaj bestoj ne ekzistas komuna ilia arterio, sed la ekstera kaj interna iliaj arterioj senpere fontas el la aorto.
Etila acetilsalikato
Sintezo 5
Preparado per alkohola transesterigo inter alila acetilsalikato kaj etila fenilacetato:
József Hermányi Dienes
HERMÁNYI DIENES József (herma:nji) estis hungara reformita pastro, verkisto naskita en Olasztelek la 26-an de septembro 1699 kaj moertinta en Nagyenyed la 12-an de aprilo 1763.
Biografio
Hermányi Dienes studis en Nadjenjedo kaj poste li estis pastro komence en Torockószentgyörgy, poste en Nagyenyed. Li okupiĝis pri literaturo, tradukado kaj kolektado de historiaj materialoj. Li postlasis 158 volumojn en manuskripto.
Christian Eckert
Christian ECKERT, naskiĝinta la en Algrange (Moselle), estas franca politikisto. Li estas membro de la Socialista Partio kaj deputito de la 7-a distrikto de Meurthe-et-Moselle de la 17-a de junio 2007 ĝis la 9-a de majo 2014. Li estis nomumita, la 9-an de aprilo 2014, Subministro komisiita pri buĝeto ĉe la ministerio pri financoj kaj publikaj kontoj en la 1-a registaro de Manuel Valls kaj en la 2-a.
Biografio
Profesoro pri matematiko, Christian Eckert estis vicurbestro de la antaŭe mina urbo Trieux (Meurthe-et-Moselle) de la 12-a de marto 1983 ĝis la 1-a de marto 1987, kiam li fariĝis urbestro.
Li estis membro de la Regiona Konsilio de Loreno ekde la 15-a de marto 1998, poste vicprezidanto komisiita pri teritoria planado kaj postmina periodo ĝis marto 2010, kiam finiĝis lia regiona mandato.
Li estis proparolanto de PS en la Nacia Asembleo kontraŭ la teksto liberiganta dimanĉan laboron. En decembro 2009, li rimarkigis konfliktintereson en la diversaj oficoj de Éric Woerth.
Sarrasine
Sarrasine estas novelo de la franca verkisto Honoré de Balzac. Ĝi estis eldonita por la unua fojo en la revuo Revue de Paris en 1830, kaj estis reeldonita kiel libro en 1831, en la 2-a volumo de la Filozofiaj romanoj kaj rakontoj, kadre de la romanserio La Homa Komedio.
Intrigo
La riĉa familio Lanty organizas feston por montri siajn riĉaĵojn. La rakontanto emas kontrastigi la tumulteman, brilan kaj snoban feston al la ĉirkaŭa vintra pejzaĝo, kun ties nudaj arboj kovritaj de neĝo.
Miklós Guzner
GUZNER Miklós estis rumanuja hungara kuracisto, universitata profesoro naskita en Koloĵvaro la 9-an de julio 1905 kaj mortinta en Târgu Mureș la 18-an de oktobro 1972.
Biografio
Miklós Guzner diplomiĝis en Kluĵo en 1930 kaj li estis privata dentkuracisto tie. De 1949 li estis katedrestro en Universitatea de Medicină și Farmacie din Târgu Mureș (Medicina kaj Farmacia Instituto). De 1968 li estis universitata profesoro, estro dum jaroj de dentista infankliniko. Li havis amikajn rilatojn kun Gábor Gaál, kiun li apogis en la redaktado de la revuo Korunk. Li partoprenis en la Vásárhelyi Találkozó, poste en la kontraufaŝisma agado de la Béke Párt (Pacpartio).
NGC 481
NGC 481 (aliaj indikoj — PGC 4899, MCG -2-4-30) estas galaksio en konstelacio Baleno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Bremerhaven
Bremerhaven estas havena urbo en nordokcidenta Germanio, kiu fine de  havis  loĝantojn. Ĝi situas ĉe la orienta bordo de la riverego Weser, nur malmultajn kilometrojn for de ĝia enfluejo en la Nordan Maron. Kune kun la urbo Bremeno (situanta je 53 km pli sude), ĝi konsistigas la germanan federacian landon Bremeno. En 2005 la urbo estis fondomembro de la metropola regiono Bremeno-Oldenburgo.
Partneraj urboj
Inter la partneraj urboj estas
Heidi Schiller
Heidi Schiller (naskiĝis, do nun -jara) estas germana esperantistino kaj ekonomikistino. En la 1980-aj kaj 1990-aj jaroj, ŝi aktivis en Germana Esperanto-Junularo i.a. kiel organizanto de la kultura kaj vespera programo de multaj Internaciaj Seminarioj. Devene el Prenzlau en la nordo de la tiutempa ŝtato GDR, ŝi esperantistiĝis kiel juna gimnazianino en elita internuleja mezlernejo en Torgelow am See, kaj estis inter tri estraranoj de la unuiĝinta Germana Esperanto-Junularo, kiuj en la komenco de sia oficperiodo la 31-an de decembro 1990 ankoraŭ ne estis plenkreskaj, do la asocia prezidanto Thomas Pusch anstataŭ la tri junuloj devis transpreni la juran respondecon pri iliaj estraraj agoj (la aliaj du estis Ulrich Görtz kaj Marko Lins). En intervjuo kun la revuo Esperanto en marto 1991 li nomis la staton de tiom juna estraro aparte bona signo por tutlanda junulara asocio. Post la abitura ekzameno ŝi daŭrigis la movadan aktivadon kiel studento de ekonomiko en la Teknologia Universitato de Berlino, sed post la studofino elektis aliajn vivofokusojn ol la "junaĝan" Esperanto-movadon.
Nezami
Nezami de Ganĝa, ankaŭ nomata Neẓāmi Ganjavi aŭ mallonge Nezami, perse: نظامی گنجوی, DMG Neẓāmī-ye Ganǧawī; plena nomo جمال الدین ابو محمّد الیاس بن یوسف بن زکی بن مؤیِّد, DMG Nizām ad-Dīn Abū Muhammad Ilyās ibn-Yusūf ibn-Zakī ibn-Mu'ayyid) estis persa poeto, filozofo kaj verkisto naskiĝinta en 1141 en Ganĝa, nun en Azerbajĝano kaj mortinta en 1209 . Li verkis kvin poemlibrojn.
Li estas konsiderata kiel unu el la plej grandaj majstroj el la persa literaturo.
Eksteraj ligiloj
(angla) Nizami Ganjavi, en la Encyclopædia Britannica.
(angla) Nizami Ganjavi - An Outstanding Persian Poet, fare de Julia Meysami
Nagyiván
Nagyiván [nadjivan] estas vilaĝo en meza Hungario en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Jász-Nagykun-Szolnok, en subregiono de Tiszafüred. La nomo signifas hungare: granda Ivano.
Situo
Nagyiván situas sur ebenaĵo, rande de Nacia parko Hortobágy, havanta nur flankovojon. La vizitanto povas vidi, kiel aspektis komunumo de la paŝtistoj.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1277, kiun la turkoj faris senhoma. La refondiĝo okazis en 1754. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, kulturdomo, kuracejo, apoteko, poŝto, vendejo.
Ödön Huzella
Ödön HUZELLA hungara poeto, ĵurnalisto, arthistoriisto. Li naskiĝis en Nagyvárad la 14-an de marto 1891 kaj mortis la 12-an de majo 1961 en Budapeŝto.
Kariero
Ödön Huzella estis de 1911 artkritikisto en Nagybánya, de 1914 ĵurnalisto de Nagyváradi Napló, inter 1917 kaj 1920 redaktoro de Nagyváradi Friss Újság, de 1921 ĝis 1928 raportisto de Brassói Lapok; de 1931 ĝis 1942 kunlaboranto de Erdélyi Lapok, Temesvári Hírlap, Ellenzék, Déli Hírlap. En 1932 li ekirigis la literaturan gazeton Az Írás en Oradea. En 1943 li retiriĝis pro sia aŭddifekto kaj translokiĝis en Budapeŝton.
(15009) 1998 QF27
(15009) 1998 QF27 estas asteroido de la interna asteroida zono (aŭ Hungaria grupo), malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Vito d'Asio
estas komunumo en la orienta parto de norda Italio. Ĝi situas en la regiono Friulo-Venecio Julia kaj, ene de ĝi, en la provinco Pordenone, formale ekde oktobro 2017 restrukturita (pri tio vidu la provincan tekston). Fine de en la komunumo vivis.
Amathay-Vésigneux
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Besançon (france arrondissement de Besançon), la okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Shimadzu
Shimadzu (株式会社島津製作所) estas teknologia entrepreno el Japanujo fondita en 1875 de Shimadzu Genzo. La ĉefa sidejo troviĝas en Kioto.
Historio
La filo de Shimadzu Genzo, Shimadzu Genzo la pli juna, kreis la unuan radiografiilon unu jaron post la malkovro de la rentgenaj radioj fare de Wilhelm Conrad Röntgen.
Eilífr Goðrúnarson
Eilífr Goðrúnarson estas skaldo, vivinta en la fino de la 10-a jarcento kaj konsiderata kiel aŭtoro de la poemo. Oni ankaŭ atribuas al li la verkon. Li estis kortega poeto de Håkon Sigurdsson.
Werner Breitung
Werner Breitung (naskiĝis, do nun -jara) estas germana esperantisto kaj instruisto. En la 1980-aj kaj 1990-aj jaroj, li aktivis en Germana Esperanto-Junularo i.a. kiel kunorganizanto de multaj Internaciaj Seminarioj, kaj krome aktivis en la Esperanto-movado de sia hejmurbo Berlino. Dum sia studado de matematiko kaj geografio en la Libera Universitato de Berlino, li ofte akcentis ke kontraste al tre multaj aliaj berlinaj studentoj, kiuj venis al la metropolo el malproksimaj urbetoj kaj vilaĝoj de tuta Germanio kaj la ĉirkaŭaj landoj, li estis inter la malmultaj denaskaj berlinanoj kiuj malgraŭ internacia hobio kaj granda principa intereso pri fremdaj landoj malofte forlasis la urbon. Kontraste al tio, li post la studofino multajn jarojn laboris kiel instruisto en Honkongo, kaj tiam signife kontribuis al la tiea Esperanto-movado.
Internacia Centro por Esplorado pri Kancero
La Internacia Centro por Esplorado pri Kancero (ICEK) aŭ en franca Centre international de recherche sur le cancer (CIRC) estas internacia organizo por scienca esplorado pri kancero. Ĝi estis kreita en 1965 fare de la Monda Organizaĵo pri Sano (MOS) de Unuiĝintaj Nacioj. Ties sidejoj estas ĉe Liono, en Francio. Ĝi formas parton ekde 2003 de la Kancerareo Liono Aŭvernjo Rodano-Alpoj (CLARA).
Kantono Châlus
La kantono de Châlus (france canton de Châlus) estas franca kantono lokita en la departemento Haute-Vienne kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi estas unu el la 28 kantonoj de la arondismento de Limoĝo. Ĝia ĉefurbo estas Châlus.
Komunumoj
Apartenas al la kantono de Châlus la jenaj 6 francaj komunumoj :
Józefów (distrikto Biłgorajski)
Józefów estas urbo en Lublinio en Pollando. Ĝi apartenas al Józefów en distrikto Biłgorajski.
Placo de la Konkordo
La placo de la Konkordo (franclingve place de la Concorde) estas placo lokita en la 8-a arondismento de Parizo. Ĝi situas je la eko de la avenuo de la Elizeaj Kampoj, kaj post la ĝardenoj Tuileries.
Sur la placo, ĉe la du flankoj de la strato Royale, ekzistas du identaj konstruaĵoj : la maldekstra entenas la francan ministrejon pri maro, dum la dekstra estas la luksa hotelo Crillon. La placo de la Konkordo estas la dua plej vasta placo de Francio (post la Place des Quinconces en Bordeaux).
Historio
La placo de la Konkordo malnovtempe nomiĝis « placo Ludoviko la 15-a », kaj estis cetere la loko, kie oni ekzekutis la kulpigitojn per la fama gilotino dum la franca revolucio.
Obelisko
Majesta obelisko, alportita el Egiptio en 1829 kaj donacita de la paŝao Muhammad Ali, hodiaŭ stariĝas centre de la placo: ĝi estas iasence la plej malnova monumento de Parizo.
Kipfenberg
Kipfenberg estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Eichstätt kaj en la distriktaro Supra Bavario de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Herman Chinery-Hesse
Herman Chinery-Hesse (naskiĝis en 1963) estas ganaa programa entreprenisto kaj la fondinto de SOFTtribe, la plej granda kompanio en Ganao. Li estas populare konata kiel Bill Gates de Ganao. Chinery-Hesse ankaŭ faris la liston de 15 nigrahaŭtaj STEM-elpensemuloj.
Edukado
Herman estas edukita ĉe Mfantsipim School.
Nihoa kanbirdo
Restas nur 200– 900 Nihoaj kanbirdoj en la insulo, kio faras la specion draste endanĝerita. Tiu birdo el la Pacifika ekozono estas ĉiam laŭ risko de formorto pro mediaj ŝanĝoj (sekeco, incendioj, eksplodoj de insektaj populacioj), ĉar forflugo el la insulo estus mortiga. La Lajsana kanbirdo, nuntempe formortinta, estis ege rilata ĉar estis alia subspecio de la sama specio.
La trivorta nomo rememoras la usonan Samuel Wilder King, kapitano de la Ekspedicio Tanager kaj poste Guberniestro de Havajo.
Brad Weston
Brad WESTON (1928-1999) estis usona aktoro ĉefe en vesternoj kaj verkisto. Li estas patro de aktorino Heidi Von Beltz. Li ankaŭ uzis la artnomon Brad Von Beltz.
Li komencis sian karieron per televidserio Panic! en 1958 kaj daŭriĝis ĝin per televidaĵoj kiel The Rifleman, Maverick, Have Gun - Will Travel, Laramie, Combat!, Gunsmoke, Star Trek kaj The Virginian, Weston debutis en kino per Savage Sam en 1963 kaj partoprenis ankaŭ kinfilmojn Stagecoach kaj Rough Night in Jericho.
En 1970-aj jaroj li aperis en kinfilmo Barquero, Hot Lead and Cold Feet kaj Kill the Golden Goose kaj en televidserio The Oregon Trail.
Lia lasta aktorado estis en filmo The Doors, kies scenaron li verkis.
Arville
Arville estas loĝloko kaj eksa komunumo en la departemento Loir-et-Cher, kiu mem situas en la regiono Centro-Valo de Luaro de Francio. Ekde la komenco de 2018 la loko apartenas al novkreita komunumo Couëtron-au-Perche.
La komandejo de la Templanoj
En Arville troviĝas belega ekzemplo de komandejo de la Templana ordeno kun preĝejo, dekonaĵa garbejo, staloj, kolomba domo, ktp. La historiistino pri la mezepoko Régine Pernoud taksas la komandejon Arville, kiu estis konstruata en la 12-a jarcento, kiel la plej bone konservata kavalirejo de Francio, dank'al la graveco de la konstruaĵoj ankoraŭ ekzistantaj.
Kripoj hejmecaj de Aŭstrio
La skulptado de Hejmecaj kripoj (germane: Heimatkrippen) en la unua duono de la 20-a jarcento en Aŭstrio malkovrigas interesajn sociajn kaj kulturajn aspektojn.
Pritermina diskuto
"La 20-a jarcento en Salcburgio naskis kripfarantojn kaj kriposkulptistojn de t.n. hejmlandaj kripoj: vestaĵoj, domoformoj kaj pentritaj fasadoj respeguligis salcburgiajn tipojn." Tiel karakterizas la leksikono Salzburger Kulturlexikon (p. 286) la lokan kripfaradon de la periodo antaŭ la komenciĝo de la 20-a jarcento kaj de la frua 20-a komenciĝiginta jarcento. Inter la reprezentantoj nombriĝas ankaŭ s-ro Alexander Schläffer el Saalfelden.
Ĉeartiste, krom el diversaj fontoj nutritaj interesojn kaj la trejnadeblojn respektive realigeblon de talentoj nepras malkovri ankaŭ originon, familion, lokan enradikiĝon kaj socihistorian ĉirkaŭaĵon. Malgraŭ la neklareco de la faktermino kaj ties neprecizeco oni povas - eĉ ekster de literaturhistorio - paroli pri "Heimatkunst / patruja arto" dum 1900 ĝis la 1960-aj jaroj, sen paroli pri aliaj spiritaj kaj artistaj konstantoj.
Historio
La konscia adaptigo de la loka pejzaĝo kaj de lokaj vivmanieroj en kripfarado por enkadrigo de la Naskiĝo de Jesuo rimarkeblas jam antaŭ la Unua mondmilito. La ĝenerala modo, la remalkovro de naturo, pejzaĝo kaj regionhistoriaĵoj, tuteŭropa fenomeno estis ekzistante ne nur en Germanlingvio. Influoj gravaj venis ankaŭ el Skandinavio. Ĉe kelkaj altlernejoj la fako de regionhistorio jam antaŭ la Unua mondmilito ofertitis.
La rapidegaj kaj pli kaj pli maldiafanaj sociaj, politikaj kaj ekonomiaj fudnamentaj ŝanĝoj ekde 1850 provokis dezirojn je konservado, je sento esti ŝirmate kaj je superrigardeblo. Flego kaj protekto de patrujaxoj ekkonsideritis devoj. Tradicio ne plu estas moda aŭ provoka termino sed esprimilo de espero. La Aŭstria Muzeo pri Regionhistoriaĵoj en Vieno fonditis en la jaro 1895-a. Tamen nur post la Unua mondmilito la regionhistoriaj muzeoj ekfloris. La el latinidaj lingvoj transprenita termino de regiismo ekde la komenco estas ankaŭ nepolitika, ĉirkaŭprenante arton kaj literaturon. Grazia Deledda estis en 1926 eĉ nobelpremiita pri literaturo verkinte pri la regiona arto de Sardio.
En la domeno katolika-eklezia oni respondis al la fare de Jozefo la 2-a propagita plisobriigo de liturgiaĵoj per flegado de tradiciaj edifaj preĝoj, lokaj ekleziaj kutimoj kaj malnovaj ritualaĵoj. Tiel p.e. la loka eklezia kantado denove ŝatatis - inter ili estas ja multaj kristnakaj kantoj.
Ekfloro post la Unua mondmilito
La tempo de post la Unua mondmilito vidis plifortiĝon de la provincoj kaj de ties medioj kaj "ĝeneralan ondon de prilokaĵa fascino". Retiriĝo nelibervola pro ekonomiaj kialoj ankaŭ en sociaj aferoj bonis por la pejzaĝe ligita kripo kaj la nova ŝato de lokaj konstrumanieroj.
La ekfloro de regionhistorio, la ekreserĉado pri loka pieco kaj publike subtenata antaŭpuŝado de tradiciaj kutimoj tiel estas ankaŭ atestiloj pri necerteco en moderna mondo. Koncerne Salcburgion substrekindas ke - malgraŭ multaj politikaj malharmonioj en la Unua respubliko aŭstria "ĉiuj tri politikaj kampoj - la kristansociala, la socialisma kaj la naciema - engaĝiĝis ege pri flegado de regionaj kutimoj. En fakaj demandoj opinioj malsamaj kvazaŭ ne estis."