cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Richard Henry Dana, Jr.
Dum la Usona Enlanda Milito, Dana servis kiel Distrikta Advokato de Usono (en:United States District Attorney), sukcese argumentis antaŭ la Suverena Juĝejo, ke la registaro de Usono rajte povas blokadi havenojn Konfederaciajn. De 1867 ĝis 1868 Dana estis membro de la leĝistaro de Masaĉuseco, kaj ankaŭ servis kiel advokato en proceso kontraŭ la eksprezidento, Jefferson Davis, de la Konfederacio. En 1876, lian numumon kiel ambasadoro al Britio malvenkigis en la Senato politikaj malamikoj, parte pro proceso farita kontraŭ li pro jura lernolibro kiun li redaktis.
Dana mortis de gripo en Romo, kaj estas enterigita en la Protistanta Enterigejo de tiu urbo.
Lia filo, Richard Henry Dana III, edziĝis al Edith Longfellow, filino de Henry Wadsworth Longfellow. La terpinto kaj urbo Dana Point, Kalifornio, situantaj ĉe la Pacifika marbordo ĉirkaŭ duonvoje inter Los-Anĝeleso kaj San-Diego, estas nomitaj honore al li.
Daloa
estas grandurbo, diocezo kaj sidloko de la samnoma departemento en Ebur-Bordo.
Geografio
situas sur malebenaĵo en la meza sekcio de la lando. Jamusukro situas 141, Abiĝano 383 km.
Historio
La unua franca milita posteno fondiĝis tie en 1905. Ribeloj okazis en la sekva jaro. , kie loĝas precipe beteoj, estis ofte atakita dum la interna milito. Supoze masakro okazis fare de de registartrupoj en 2002.
Ekonomio
estas grava komercejo, precipe por kakao.
Klimato
situas en tropika klimato. La averaĝa temperaturo varias inter 23 kaj 26 °C. Jare pluvas po 1256 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, la pluvo kulminas en septembro.
Trafiko
havas flughavenon. Ĉefvojoj kuras al Jamusukro kaj Liberio, krome malpli gravaj vojoj al suden kaj norden.
Mezuzo
Dum la alfikso de la mezuzo la sekva beno estas elparolata: Baruĥ atah adonai eloheinu meleĥ ha'olam aŝer kid'shanu b'mitzvotav v'tzivanu likbo'a m'zuzah.
Benita Vi estas, Sinjoro nia Dio, Reĝo de la universo, kiu sanktigis nin per sia micvo (613 ordonoj) kaj lasis nin skribi la mezuzon sur la pordofostoj.
Zigurato
Zigurato (akade: 𒅆𒂍𒉪 ziqqurratu) estis grandega turo, kun ŝtupoj, ordinare sep, ĉiu pli malvasta ol la malsupra, servanta kiel templo en Babilonio, en la regnoj Sumero, Akado, Elamo, Babilono kaj Asirio. Tiaj strukturoj estis starigitaj ekde ĉirkaŭ la 25-a jarcento a.k. laŭlonge de 2 000 jaroj, do ĝis la novbabilona imperio.
Eble la plej grava, ĉar plej alta, zigurato estis Etenemanki en la ĉefurbo Babilono, alta 90 metrojn. Eble unu el la plej antikvaj kaj pro ĝia bone konservita stato jam plej impona ekzemplo estas la granda zigurato de Ur.
Etimologio
La origino de la nomo por tiu tipo de strukturo estas en la akada vorto ziqquratu. La radiko de la vorto en la akada estas Z.K.R, kiu signifas "esti alta, elstara" (akada zaqāru 'vira') simila al la nomo de tiu pito de turo. La litero T ĉe la fino de la vorto indikas en la akada, kiel en ĉiuj ŝemidaj lingvoj, la inon. Antikvaj ŝemidaj kulturoj nature forte interligis la lunon, diismon kaj inismon. Laŭ malkovritaj registroj, multfoje tiuj temploj estis dediĉitaj al la luna ina diino, vidu ekzemple Tanit. La simileco al la falusa figuro per erektigo de granda kaj alta turo, kaj al fekundigo inter tero kaj ĉielo, estas rimarka.
Strukturo
La Zigurato estas konstruita el ŝtupoj, kun ĝia bazo larĝa kaj mallarĝiĝanta supren. Iuj el la ziguratoj estis konstruitaj en kvadrata strukturo, kiel piramido kaj iuj, precipe la postaj, en ronda strukturo. La supreniro al Zigurato estis sur ŝtuparoj konstruitaj ekster la konstruaĵo, foje estas ŝtuparoj multflanke.
Altaj Ziguratoj altiĝis pli ol 50 metroj. La plej multaj el la ziguratoj havis grandan internan spacon, sed en kelkaj el kiuj la spaco estis plenigita per tero.
La strukturo pli ol iom memorigas per ĝia formo kaj desegno la majaajn bazpiramidojn de mezoameriko sed ŝajnas ke la konstruaj teknikoj estis malsamaj.
Celo
La celo konstrui la Ziguraton estis riteca kaj celis glori la reganton kaj krei entreprenon, en kiu ĉiuj loĝantoj de la urbo estis partneroj kaj fieraj, do estas antika kaj frua versio de vorko de la regno per la regatoj. Referenco de ĉi tiuj celoj troveblas en la Biblia rakonto pri la Babela Turo, kiu laŭ vorte diras nome de la popolo laboranta "ni fariĝos nomo al ni".
La greka historiisto Herodoto (484-425 a.K.) ofte vojaĝis orienten, vidis Ziguratojn kaj priskribis ilin kiel templojn konstruitajn sur pluraj ŝtupoj kaj superrigardantaj la tutan urbon. Oni ankaŭ hipotezis, ke la turo estis esenca por permesi al eminentuloj kaj pastroj de la urbo eskapi al la altaĵoj dum inundo, kio estas ofta fenomeno en la ebenaĵoj de Mezopotamio. La inundoj en la areo estas intensaj kaj la akvonivelo estas pli alta ol norma unuetaĝa domo. Alia celo povus esti oferi oferojn sur grandaj altoj, por ke la fumo kaj bonodoro de la oferoj supreniru rekte al la ĉielo.
Restaĵoj kaj registro
Restaĵoj de 32 ziguratoj en arkeologiaj elfosoj estis malkovritaj en la nuntempa Irako,kaj iuj aliaj situas en najbara Irano. Ankoraŭ ne troviĝis restaĵoj de templo aŭ altaro, kiu supozeble situis ĉe la supro, kaj ankaŭ povas esti ĉe la bazo de la turo. Tamen troviĝis antikvaj surskriboj rilataj al la konstruado de ziguratoj, kiel ekzemple surskribo asociita kun la patro de Nebukadnecar la 2-a, kiu asertas, ke la dio Marduk ordonis al li restarigi la ruinojn de la urbo Babelo kaj la-Taman-Anki turo (Domo de Ĉielo kaj Tero). Tiele rakontita ke la reĝo ordonis fari brikojn, brulbrikojn kaj adobon, alporti bitumon, kaj per la konstruado de la turo atingi la ĉielon. La konstruado de tiu turo estas eternigita, laŭ multaj fakuloj, en la babilona epopeo de kreo, Enuma Eliŝ. Eblas, ke la historio de la Babela Turo estas influita de la impresa aspekto de la restaĵoj de la turo, kies konstruo estis haltigita. La restaĵoj de la turo jam estis plurfoje pli altaj ol la ĉirkaŭantaj domoj, kiuj altis unu etaĝon.
La plej granda Zigurato malkovrita estas la granda Zigurato de Ur. Alia grava zigurato estas tiu de Borsipo.
Biblia referenco
Tiu ĉi tipo de strukturo verŝajne fariĝis modelo por la Biblia rakonto pri la Babelturo kaj konfuzo de la lingvoj. La hebreoj tiam estis nomadoj vivantaj en tendoj, tial la alta turo ege impresis ilin, same kiel la babilonaj foiroj, kie oni povis aŭdi multajn lingvojn. Plie la nomo Babilono similas al hebrea vorto por "konfuzo". Kiel la renesancaj homoj imagis la Babilonon aŭ Babelan turon, montras la pentraĵoj de Pieter Brueghel (ĉ. 1529–1569).
Moderna kopiado
Eĉ konstruaĵoj konstruitaj post la antikva periodo provis kopii la strukturon de la zigurato kaj estas multaj strukturoj, kiuj imitas kvadratan aŭ rondoforman ziguraton kiel parton de la projekto (kiel ekzemple la National Geographic-ĉefsidejo en Vaŝingtono). Unu el la plej ambiciaj ekzemploj de konstruado de moderna zigurato estas la projektado de la nefinita soveta palaco en Moskvo.
Charles-Augustin de Ferriol d'Argental
Charles-Augustin de Ferriol d'Argental, naskiĝinta en la 20-a de decembro 1700 kaj mortinta en la 5-a de januaro 1788, estis franca administracianto kaj ambasadoro.
Lia patro estis Augustin-Antoine de Ferriol (1653-1736 aŭ 1737), grafo de Argental, alta funkciulo de la tribunalo de Metz en 1720 kaj frato de Charles de Ferriol d'Argental, ambasadoro de Francio en Konstantinopolon. Lia patrino estis Marie-Angélique de Tencin, fratino de la kardinalo kaj de la Sinjorino de Tencin, la fama romanistino kaj salonemulino.
Charles-Augustin de Ferriol d'Argental, kromnome goussaut en la familio, estis konsilisto ĉe la parlamento de Parizo en 1721. Li edziĝis en 1737 Jeanne-Grâce Bosc du Bouchet. Li estis intendanto de Sankta Domingo (estonta Haitio) en 1738, poste ambasadoro de Francio ĉe Parmo kaj Piaĉenco el 1759 al 1788. Post la morto de sia onklino en 1749, li iĝis barono de la insulo Ré.
Li estas konata pro sia amikeci kun Voltaire, kiu sendis nombrajn leterojn al la grafo kaj al lia edzino kaj kiu nomigis ilin «mes divins anges » (miaj diecaj anĝeloj).
Charles-Augustin de Ferriol d'Argental estis la frato de la administranto kaj dramaturgo Antoine de Fériol de Pont-de-Veyle.
Krado (enpaĝigo)
Tipografia krado estas dudimensia strukturo el serioj da vertikalaj kaj horizontalaj aksoj sin krucantaj. Ĝi aplikiĝas por strukturi enhavon. La krado servas kiel armaturo, sur kiu la grafikisto povas organizi tekstojn kaj bildojn en maniero racie kaj facile komprenebla. Malpli komuna termino estas “referenc-krado”, kiun oni trovas jam komence de la historio pri presarto.
Precedencoj
Antaŭ la invento de la presarto per plumba tipografio oni uzis simplajn kradojn, kiuj baziĝis sur optimumaj proporcioj por la surpapera manskribo. Tiu sistemo, konata sub la nomo "Diagramo de Villiards", estis uzita ekde la mezepoko.
Evoluo ĝis la moderna krado
Post la dua mondmilito, kelkaj grafikistoj kiel Max Bill, Emil Ruder kaj Josef Müller-Brockmann, influitaj de la ideoj el la verko Die neue Typographie (La nova tipografio) de Jan Tschichold, komencis pridubi tiutempe la ekzistorajton de la tipografia krado por la enpaĝigo. Ili komencis koncepti suplan sistemon, kiu kapablas helpi la grafikistojn por atingi koherecon en la paĝa organizado. El tio rezultis la moderna tipografia krado, kiun oni asocias al la internacia tipografia stilo. La precedenca laboro pri la temo Grid systems in graphic design (La sistemoj de tipografia krado por la enpaĝigo en grafismo) de Müller-Brockmann helpis al la disvastigo de la uzo de kradoj unue en Eŭropo kaj poste en Nord-Ameriko.
Listo de urboj de Kubo
Kubaj urboj ordigitaj kaj la nombro de la loĝantaro, laŭ la lasta censo en 2002.
Heinrich Isaac
Heinrich ISAAC (naskiĝis ĉirkaŭ 1450, mortis la 26-an de marto 1517) estis komponisto. Li rigardiĝis kiel unu el la plej signifaj samtempuloj de Josquin Des Prez.
Vivo
Malmulte estas konata pri la frua vivo de ISAAC, sed estas probable, ke li naskiĝis en Flandrio. Estas sciate, ke li estis verkanta muzikon de la meza 1470-aj jaroj, kaj la unua dokumenta referenco al li estas el 1484, kiam li estis korta komponisto ĉe Innsbruck. La sekvan jaron li eniris la servon de Lorenzo de Mediĉo ĉe Florenco, kie li estis orgenisto, ĥora majstro kaj instruisto al la gefiloj de Lorenzo. De 1497, ISAAC estis en la dungo de Imperiestro Maximilian la 1-a. Li vojaĝis larĝe en Germanio, kaj estas atribuata al li granda influo al germanaj komponistoj de la tempo. ISAAC revenis al Florenco en 1514 kaj mortis tie en 1517.
Verkoj
ISAAC komponis larĝan varion de muziko, inkluzive de mesoj, motetoj, germanaj and italaj kantoj kaj instrumenta muziko. Li estis unu el la plej fekundaj komponistoj de sia tempo, sed lia verko estis larĝe malatentata en favoro de Josquin (kvankam la komponisto Anton Webern verkis sian tezon pri ISAAC). Lia plej bone konata verko estas probable la kanto Innsbruck, ich muss dich lassen, de kiu li faris minimume du versiojn. Estas eble, tamen, ke la melodio mem ne estas de ISAAC, kaj nur la muzikigo estas originala. La sama melodio estis poste uzata kiel la temo por la Lutera koralo O Welt, ich muss dich lassen, kiu estis la bazo de verkoj de Johann Sebastian Bach kaj Johannes Brahms. ISAAC ankaŭ verkis almenaŭ 40 mesojn ordinarajn.
Mortante, Isaac lasis sian Choralis Constantinus nekompleta. Ĝi estas la unua konata kompleta muzikigo de la Deco de la Meso por la tuta jaro, enhavis ĉirkaŭ cent muzikigojn. Ludwig Senfl, lernanto de ISAAC, kompletis la serion, sed ĝi ne eldoniĝis ĝis 1555, post lia morto.
Hemslingen
Hemslingen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rotenburg (Wümme) de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. Ĝi apartenas al la metropola regiono Hamburgo, ne al la najbara metropola regiono Bremeno-Oldenburgo, kvankam la regiono situas pli-malpli mezvoje inter Bremeno kaj Hamburgo kaj ekonomie orientiĝas al ambaŭ urboj kaj ties metropolaj regionoj.
Ahimsa
Ahimsa (Sanskrite: अहिंसा IAST: ahiṃsā), tradukita al Esperanto kiel "senperforto", ĝi estas etika koncepto de hindaj religioj, budhismo, hinduismo, kaj estanta virto, kun pli da influo en Ĝajnismo, kiu prediktas ke neperforto devas esti praktikata en pensado kaj agado al ĉiuj mondopartoj kaj al ĉiuj en la mondo. Pli larĝe, Ahimsa estas larĝa morala principo, kiu postulas taŭgan konduton al ĉiuj vivantaj estaĵoj kiel parto de ĝenerala vivmaniero. Tio estas, ne sufiĉas eviti eksteran perforton kontraŭ ĉiuj vivantaj estaĵoj, sed trakti ilin kun kompato kaj respekto, kaj agi por ilia bonfarto.
La vorto Ahimsa devenas de la sanskritaj vortoj, "a" signifanta Ne, kaj hiṃsā, de la verbo hiṃs, perforto.
Antikvaj Vedaj tekstoj
Ahimsa kiel etika koncepto evoluis en la vedaj tekstoj. La plej malnovaj skribaĵoj nerekte mencias Ahimsa, sed ne emfazas ĝin. Kun la tempo, la hinduaj skribaĵoj revizias ritajn praktikojn kaj la koncepto de Ahimsa estis ĉiam pli rafinita kaj emfazita, ĝis Ahimsa fariĝas la plej alta virto antaŭ la malfrua veda epoko (ĉirkaŭ 500 a.K.). Ekzemple, himno 10.22.25 en la Rig Vedo uzas la vortojn Satya (vero) kaj Ahimsa en preĝo al diaĵo Indro ; poste, la Jajur vedo datita inter 1000 a.K. kaj 600 a.K., deklaras, "ĉu ĉiuj estaĵoj rigardu min kun amika okulo, ĉu mi faru same, kaj ke ni rigardu unu la alian per okuloj de amiko".
La esprimo Ahimsa aperas en la teksto Taittiriya Shakha de la Jajur vedo (TS 5.2.8.7), kie ĝi rilatas al ne-vundo al la oferanto mem. Ĝi okazas plurfoje en la Shatapatha Brahmana en la senco de "ne-vundo". La doktrino Ahimsa estas evoluo de malfrua veda epoko en bramana kulturo. La plej frua referenco al la ideo de senperforto al bestoj (pashu-Ahimsa), ŝajne laŭ morala senco, estas en la Kapisthala Katha Samhita de la Jajur vedo (KapS 31.11), kiu eble estis skribita ĉirkaŭ la 8-a jarcento a.K.
John Bowker deklaras, ke la vorto aperas sed estas nekutima en la ĉefaj Upaniŝadoj. Kaneda donas ekzemplojn de la vorto Ahimsa en ĉi tiuj Upaniŝadoj. Aliaj erudiciuloj sugestas Ahimsa kiel etika koncepto, kiu komencis evolui en la Vedoj, fariĝante ĉiam pli centra koncepto en Upaniŝadoj.
la Chāndogya Upaniṣad, datita al la 8-a aŭ 7-a jarcento a.K., unu el la plej malnovaj Upaniŝadoj, havas la plej fruajn pruvojn pri la vedepoka uzado de la vorto Ahimsa en la konata senco en hinduismo (kondutkodo). Ĝi malpermesas perforton kontraŭ "ĉiuj kreitaĵoj" (sarvabhuta) kaj laŭdire la praktikanto de Ahimsa eskapas el la ciklo de renaskiĝoj (CU 8.15.1). Iuj fakuloj asertas, ke ĉi tiu mencio de la 8a aŭ 7a jarcento a.K. eble estis influo de ĝajnismo sur veda hinduismo. Aliaj erudiciuloj deklaras, ke ĉi tiu rilato estas spekulativa, kaj kvankam ĝajnismo estas antikva tradicio, la plej malnovaj spureblaj tekstoj de ĝajnisma tradicio estas de multaj jarcentoj post kiam la vedo finiĝis.
Chāndogya Upaniṣad ankaŭ nomas Ahimsa, kune kun Satyavacanam (vero), Ārjavam (sincereco), Dānam (bonfarado), Tapo (pentofarado/meditado), kiel unu el kvin esencaj virtoj (CU 3.17.4)
La Sandilja Upaniŝado listigas dek toleremojn: Ahimsa, Satya, Asteya, Brahmacharya, Daya, Arjava, Kshama, Dhriti, Mitahara kaj Saucha. Laŭ Kaneda, la termino Ahimsa estas grava spirita doktrino dividita de hinduismo, budhismo kaj ĝajnismo. Ĝi laŭvorte signifas 'sen vundi' kaj 'ne mortigi'. Ĝi implicas la tutan eviton de damaĝo al iaj vivantaj estaĵoj ne nur per faroj, sed ankaŭ per vortoj kaj en pensoj.
La Epopeoj
La Mahabharato, unu el la epopeoj de hinduismo, havas multajn menciojn pri la frazo Ahimsa Paramo Dharma (अहिंसा परमॊ धर्मः), kiu laŭvorte signifas: senperforto estas la plej alta morala virto. Ekzemple, Mahaprasthanika Parva havas la verson: अहिंसा परमॊ धर्मस तथाहिंसा परॊ दमः।
अहिंसा परमं दानम अहिंसा परमस तपः।
अहिंसा परमॊ यज्ञस तथाहिस्मा परं बलम।
अहिंसा परमं सत्यम अहिंसा परमं शरुतम॥ Ĉi-supra Mahabharato pasejo emfazas la fundamentan gravecon de Ahimsa en hinduismo kaj laŭlitere signifas: Ahimsa estas la plej alta Darmo, Ahimsa estas la plej alta sinregado,
Ahimsa estas la plej granda donaco, Ahimsa estas la plej bona praktiko,
Ahimsa estas la plej alta ofero, Ahimsa estas la plej bona forto,
Ahimsa estas la plej granda amiko, Ahimsa estas la plej granda feliĉo,
Ahimsa estas la plej alta vero, kaj Ahimsa estas la plej granda instruo Iuj aliaj ekzemploj kie la frazo Ahimsa Paramo Dharma estas diskutitaj inkludas Adi Parvan, Vana Parvan kaj Anushasana Parvan. La Bhagavad Gita interalie diskutas la dubojn kaj demandojn pri taŭga respondo kiam oni alfrontas sisteman perforton aŭ militon. Ĉi tiuj versoj disvolvas la konceptojn de laŭleĝa perforto en memdefendo kaj la Teorio de la justa milito. Tamen ne ekzistas konsento pri ĉi tiu interpreto. Gandhi, ekzemple, konsideras ĉi tiun debaton pri senperforto kaj laŭleĝa perforto kiel simplan metaforon por la interna milito ene de ĉiu homo, kiam li aŭ ŝi alfrontas moralajn demandojn.
Memdefendo, puna juro kaj milito
La klasikaj tekstoj de hinduismo dediĉas multajn ĉapitrojn diskutantajn, kion homoj, kiuj praktikas la virton de Ahimsa, povas kaj devas fari kiam ili alfrontas militon, perfortan minacon aŭ bezonas kondamni iun kondamnitan pro krimo. Ĉi tiuj diskutoj kondukis al teorioj de justa milito, teorioj de racia memdefendo kaj teorioj de proporcia puno. Arthaŝastra diskutoj, interalie, kial kaj kio konsistigas proporcian respondon kaj punon.
Milito
La preskriboj de Ahimsa sub hinduismo postulas, ke milito devas esti evitita, kun sincera kaj verema dialogo. Forto devas esti la lasta rimedo. Se milito fariĝos necesa, ĝia kaŭzo devas esti justa, ĝia celo virta, ĝia celo deteni la malvirtulojn, ĝia celo paco, ĝia metodo laŭleĝa. Militon povas komenci kaj ĉesigi nur legitima aŭtoritato. Uzataj armiloj devas esti proporciaj al la kontraŭulo kaj la celo de milito, ne sendistingaj iloj de detruo. Ĉiuj strategioj kaj armiloj uzataj en la milito devas esti por venki la kontraŭulon, ne dezajnitajn por kaŭzi mizeron al la kontraŭulo; ekzemple, uzo de sagoj estas permesita, sed uzo de sagoj ŝmiritaj per dolora veneno ne estas permesita. Militistoj devas uzi juĝon en la batalkampo. Krueleco al la kontraŭulo dum milito estas malpermesita. Vunditaj, senarmaj kontraŭulaj militistoj ne devas esti atakitaj aŭ mortigitaj, ili devas esti alportitaj al via regno kaj kuracitaj. Infanoj, virinoj kaj civiluloj ne devas esti vunditaj. Dum la milito progresas, sincera dialogo por paco devas daŭri.
Memdefendo
En aferoj de memdefendo, malsamaj interpretoj de antikvaj hinduaj tekstoj estis ofertitaj. Ekzemple, Tähtinen sugestas, ke memdefendo taŭgas; krimuloj ne estas protektitaj de la regado de Ahimsa, kaj hinduaj skribaĵoj subtenas la uzon de perforto kontraŭ armita atakanto. Ahimsa ne celas implici pacismon.
Alternaj teorioj pri memdefendo, inspiritaj de Ahimsa, konstruas principojn similajn al teorioj de justa milito. Aikido, pionira en Japanio, ilustras unu el tiaj principoj de memdefendo. Morihei Ueshiba, la fondinto de Aikido, priskribis sian inspiron kiel Ahimsa. Laŭ ĉi tiu interpreto de Ahimsa en memdefendo, oni ne rajtas supozi, ke la mondo estas libera de agreso. Oni devas supozi, ke iuj homoj, pro nescio, eraro aŭ timo, atakos aliajn homojn aŭ entrudiĝos en sian spacon, fizike aŭ parole. La celo de memdefendo, sugestis Ueshiba, devas esti neŭtraligi la agreson de la atakanto kaj eviti la konflikton. La plej bona defendo estas tiu, kie la viktimo estas protektita, same kiel la atakanto estas respektata kaj ne vundita se eble. Sub Ahimsa kaj Aikido, ne ekzistas malamikoj, kaj taŭga sindefendo fokusas pri neŭtraligado de la nematureco, supozoj kaj agresemaj streboj de la atakanto.
Ne-homa vivo
La hindua ordono pri "kaŭzi neniun vundon" validas por bestoj kaj ĉiuj vivoformoj. Ĉi tiu ordono ne troviĝas en la plej malnovaj versoj de Vedaj (1500–1000 a.K.), sed pli kaj pli fariĝas unu el la centraj ideoj en postveda periodo. En la plej malnova tavolo de la Vedoj, kiel ekzemple la Rigvedo, estas menciitaj ritaj oferoj de bestoj kaj kuirado de viando por nutri gastojn. Ĉi tio inkluzivis kapron, bovon, ĉevalon kaj aliajn (aŭ eble estas misinterpreto de versoj). Tamen la teksto ne estas unueca laŭ la preskriba senco. Iuj versoj laŭdas viandon kiel manĝaĵon, dum aliaj versoj en la Vedoj ankaŭ rekomendas "sindetenon de viando", precipe "bovaĵo" Laŭ Marvin Harris, la veda literaturo ne kongruas, kun iuj versoj sugestantaj ritan buĉadon kaj viandan konsumadon, dum aliaj sugestas tabuon pri viandmanĝado.
Hinduaj tekstoj datitaj al 1-a jarmilo a.K., komence mencias viandon kiel manĝaĵon, tiam evoluas al sugestoj, ke nur viando akirita per rita ofero povas esti manĝita, poste evoluante al la sinteno, ke oni devas manĝi neniun viandon, ĉar ĝi vundas bestojn, kun versoj priskribantaj la nobelulon. Oni vivu kiel tiu, kiu vivas nur el floroj, radikoj kaj fruktoj. La malfrua vedepoka literaturo (antaŭ 500 antaŭ nia erao) kondamnas ĉiujn mortigojn de viroj, brutoj, birdoj kaj ĉevaloj, kaj preĝas al dio Agnio puni tiujn, kiuj mortigas.
Tra la tekstoj de hinduismo, abundas ideoj pri la virto de Ahimsa aplikata al nehoma vivo, sed sen universala konsento. Alsdorf asertas, ke la debato kaj malkonsentoj inter subtenantoj de vegetara vivmaniero kaj viandmanĝantoj estis signifaj. Eĉ proponitaj esceptoj - rita buĉado kaj ĉasado - estis defiitaj de rekomendantoj de Ahimsa. En la Mahabharato ambaŭ flankoj prezentas diversajn argumentojn por pravigi siajn vidpunktojn. Cetere ĉasisto defendas sian profesion per longa parolado. Multaj el la argumentoj proponitaj favore al senperforto al bestoj rilatas al la feliĉo, kiun oni sentas, la rekompencojn, kiujn ĝi kaŭzas antaŭ aŭ post la morto, la danĝeron kaj damaĝon, kiujn ĝi malhelpas, kaj ankaŭ la karmajn konsekvencojn de perforto.
La antikvaj hinduaj tekstoj pridiskutas Ahimsan kaj ne-bestan vivon. Ili malinstigas senvaloran detruon de naturo inkluzive de sovaĝaj kaj kultivitaj plantoj. Ermitoj (saniasinoj) estis instigitaj vivi el fruktodona dieto por eviti la detruon de plantoj. Akademiuloj asertas, ke la principoj de ekologia malperforto estas denaskaj en la hindua tradicio, kaj ĝia koncepta fonto estis Ahimsa kiel ilia ĉefa virto.
La klasika literaturo de la hindaj religioj, kiel hinduismo kaj ĝajnismo, ekzistas en multaj hindaj lingvoj. Ekzemple, la Tirukkural, verkita en tri volumoj, probable inter 450 kaj 500 p.K., dediĉas versojn 251-260 kaj 321-333 de sia unua volumo al la virto de Ahimsa, emfazante pri morala vegetarismo kaj Nemortigo (kollamai). Tamen Tirukkural ankaŭ gloras soldatojn kaj ilian bravecon dum milito, kaj diras, ke estas devo de reĝo puni krimulojn kaj efektivigi "mortkondamnon por malvirtuloj".
Jogo
Ahimsa estas nepra por praktikantoj de la ok membroj de sistemo de Raja jogo Patanĝali. Ĝi estas inkluzivita en la unua membro kaj estas la unua el kvin Yamaoj (memkatenoj) kiuj, kune kun la dua membro, konsistigas la kodon de etika konduto en joga filozofio. Ahimsa ankaŭ estas unu el la dek Yamaoj en Hatha Jogo laŭ la verso 1.1.17 de sia klasika manlibro Hatha Jogo Pradipika. La signifo de Ahimsa kiel la unua modereco en la unua membro de Jogo (Yamas), estas ke ĝi difinas la necesan fundamenton por progreso per Jogo. Ĝi estas antaŭulo al Asana, implicante ke sukceso en Jogasano povas esti havita nur se la memo estas purigita en penso, vorto kaj faro per la memregado de Ahimsa.
Personigo
En hindua mitologio, ahiṃsā estas personigita fare de Ahimsā devî, la diino de senperforto: ŝi estas la edzino de la dio Darmo (universala imposto), estante ŝi la patrino de la dio Viŝnuo
Ĝajnismo
En ĝajnismo, la kompreno kaj efektivigo de Ahimsā estas pli radikalaj, skrupulaj kaj ampleksaj ol en iu ajn alia religio. Mortigi ajnan vivantan estaĵon el pasioj estas konsiderata hiṃsā (vundi) kaj abstini sin de tia ago estas ahimsā (ne vundi). La ĵuro de ahimsā estas konsiderita la plej ĉefa inter la "kvin ĵuroj de ĝajnismo". Aliaj ĵuroj kiel vero (satya) celas protekti la ĵuron de ahimsā. En la praktiko de Ahimsa, la postuloj estas malpli striktaj por la laikoj (sravakaj), kiuj entreprenis anuvrata (Pli malgrandaj owsuroj) ol por la Ĝajn-monaasticsoj, kiuj estas ligitaj de la Mahavrata "Grandaj Vuroj". La aserto ahimsā paramo dharmaḥ (aŭ, "Senvunda/senperforto/sendanĝereco estas la supera/fina/plej grava/plej alta/absoluta devo/virto/atributo/religio" - oblikvoj estas uzataj ĉi tie por prezenti alternativajn indikojn) ofte troviĝas surskribita sur la muroj de la Ĝajn-temploj. Kiel en hinduismo, la celo estas malhelpi la amasiĝon de malutila karmo. Kiam Mahavira revivigis kaj reorganizis la Ĝajn-kredon en la 6-a aŭ 5-a jarcento a.K., Ahimsa jam estis establita, strikte observita regulo. Rishabhanatha (Ādinātha), la unua Ĝajna Tirthankara, kiun modernaj okcidentaj historiistoj konsideras esti historia figuro, sekvita fare de Parŝvanato (Pārśvanātha) la dudek-tria Tirthankara vivis en proksimume la 8-a jarcento a.K. Li fondis la komunumon, al kiu apartenis la gepatroj de Mahavira. Ahimsa jam estis parto de la "Kvarobla Subteno" (Caujjama), la promesoj faritaj de la sekvantoj de Parŝva. En la tempoj de Mahavira kaj en la sekvaj jarcentoj, Ĝajna estis en konflikto kun kaj budhanoj kaj anoj de la veda religio aŭ hinduoj, kiujn ili akuzis pri neglektemo kaj faktkonflikto en la efektivigo de Ahimsa. Laŭ la ĝaja tradicio aŭ Laktovegetarismo aŭ veganismo estas preskribitaj.
La Ĝajna-koncepto de Ahimsa estas karakterizita per pluraj aspektoj. Mortigo de bestoj por manĝo estas absolute ekskludita. Ĝajnas ankaŭ faras konsiderindajn penojn por ne vundi plantojn en ĉiutaga vivo laŭeble. Kvankam ili agnoskas, ke plantoj devas esti detruitaj pro manĝo, ili akceptas tian perforton nur, ĉar ĝi estas nemalhavebla por homa postvivado, kaj ekzistas specialaj instrukcioj por preventi nenecesan perforton kontraŭ plantoj. Ĝajna-monaĥoj kaj monaĥinoj eliras el sia vojo por ne vundi eĉ malgrandajn insektojn kaj aliajn minusklajn bestojn. Kaj la rezignantoj kaj laikoj de Ĝajna-kredo malakceptas viandon, fiŝojn, alkoholon kaj mielon, ĉar ili verŝajne damaĝas grandajn aŭ minusklajn vivoformojn.
Akademiuloj diskutis pri la ebla vundo al aliaj vivoformoj dum onia okupado. Certaj ĝajnaj tekstoj, asertas Padmannabh Ĝajnai - ĝajnisma klerulo, malpermesas al homoj pri ĝia kredo bredadon, agrikulturon kaj komercadon de bestdevenaj produktoj. Iuj Ĝajnaoj abstinas sin de terkultivado, ĉar ĝi neeviteble implicas neintencan mortigon aŭ vundadon de multaj malgrandaj bestoj, kiel vermoj kaj insektoj. Ĉi tiuj instruoj parte igis la komunumon Ĝajna enfokusigi komercajn, komercajn, klerikajn kaj administrajn okupojn por minimumigi arambhaja himsa (profesia perforto kontraŭ ĉiuj vivoformoj). Por la laiko, la instruado estis ahimsa kun pramada - tio estas, redukti perforton per taŭga intenco kaj esti singarda en ĉiu ago ĉiutage por minimumigi perforton al ĉiuj vivoformoj.
La Ĝajna-tekstoj, male al la plej multaj hinduaj kaj budhanaj tekstoj pri justa milito, estis malkonsekvencaj. Por sia monaĥa komunumo - sadhu kaj sadhvi - la historie akceptita praktiko estis "volonte oferi sian propran vivon" al la atakanto, por ne reprezalii, por ke la almozulo plenumu la Unuan Grandan Vuron de "totala neperforto". Ĝajna-literaturo de la 10-a jarcento p.K., ekzemple, priskribas reĝon pretan por milito kaj ricevas lecionojn pri senperforto fare de la Ĝajna acharya (spirita instruisto). En la 12-a jarcento p.K. kaj poste, en epoko de perfortaj atakoj, detruo de temploj, buĉado de agraraj komunumoj kaj asketoj fare de islamaj armeoj, Ĝajna-erudiciuloj pripensis la Unuan Grandan ofuron de almozuloj kaj ĝian paralelon por la laikoj. La mezepokaj tekstoj de ĉi tiu epoko, kiel ekzemple de Jinadatta Suri, rekomendis kaj la almozulojn kaj la laikulojn batali kaj mortigi se tio malhelpus pli grandan kaj daŭran perforton sur homoj kaj aliaj vivoformoj (virodhi-himsa). Tiaj sendevigoj al ahimsa estas relative malofta instruado en Ĝajna-tekstoj, ŝtatoj Dundas.
Mohandas Karamchand Gandhi deklaris, "Neniu religio en la mondo klarigis la principon de Ahiṃsā tiel profunde kaj sisteme, kiel oni diskutas kun ĝia aplikebleco en ĉiu homa vivo en ĝajnismo. Kiel kaj kiam la bonvola principo de Ahiṃsā aŭ senperforto estos atribuita por praktiko. de la homoj de la mondo por atingi sian finon de vivo en ĉi tiu mondo kaj pli tie, ĝajnismo certe havos la plej altan statuson kaj Mahāvīra certe estos respektata kiel la plej granda aŭtoritato en Ahiṃsā ''
Budhismo
En budhanaj tekstoj Ahimsa (aŭ ĝia Pāli-parenca avihiṃsā) estas parto de la Kvin Preceptoj (Pañcasīla), kies unua estis abstini de mortigo. Ĉi tiu ordono de Ahimsa aplikeblas kaj al la budhisma laiko kaj al la monaka komunumo.
La Ahimsa preskribo ne estas ordono kaj malobeoj ne invitis religiajn sankciojn por laikoj, sed ilia potenco estis laŭ la budhisma kredo je karmaj konsekvencoj kaj ilia efiko en postvivo dum renaskiĝo. Mortigo, laŭ budhisma kredo, povus konduki al renaskiĝo en la infera sfero, kaj por pli longa tempo en pli severaj kondiĉoj, se la murdinto estis monako. Savi bestojn de buĉado por viando verŝajne estas maniero akiri meriton por pli bona renaskiĝo. Ĉi tiuj moralaj ordonoj estis memvole plenumitaj en laika budhisma kulturo per la rilata kredo je karmo kaj renaskiĝo. La budhanaj tekstoj ne nur rekomendis Ahimsan, sed sugestas eviti komercajn varojn, kiuj kontribuas al aŭ estas rezulto de perforto:
Male al laikaj budhanoj, malobservoj de monakoj ja invitas sankciojn. Plena elpelo de monako de sangha sekvas ekzemplojn de mortigo. , same kiel ĉiu alia grava delikto kontraŭ la monaka nikaya kondutkodo.
Senperforto estas superrega temo ene de la Pāli Kanono. Dum la fruaj tekstoj kondamnas mortigon en la plej fortaj esprimoj, kaj prezentas la idealan reĝinon/reĝon kiel paciston, tia reĝino/reĝo estas tamen laŭflankita de armeo. Ŝajnas, ke la instruoj de la Budho pri neperforto ne estis interpretitaj aŭ praktikataj senkompromise pacisma aŭ kontraŭ-milita servo fare de fruaj budhanoj. La fruaj tekstoj supozas, ke milito estas fakto de la vivo, kaj bone spertaj militistoj estas rigardataj kiel necesaj por defenda milito. En la paliaj tekstoj, ordonoj absteni sin de perforto kaj implikiĝo kun militaj aferoj direktiĝas al membroj de la sangha; pli postaj mahajanaj tekstoj, kiuj ofte ĝeneraligas monakajn normojn al laikoj, postulas tion ankaŭ de laikoj.
La fruaj tekstoj ne enhavas nur-militan ideologion kiel tian. Iuj argumentas, ke sutta en la Gamani Samyuttam ekskludas ĉian militservon. En ĉi tiu pasejo, soldato demandas la Budhon, ĉu vere, kiel oni diris al ŝi, ke soldatoj mortigitaj en batalo renaskiĝas en ĉiela sfero. La Budho kontraŭvole respondas, ke se ŝi/li estas mortigita en batalo dum ŝia menso estas kaptita kun la intenco mortigi, ŝi/li spertos malagrablan renaskiĝon. En la fruaj tekstoj, la mensa stato de persono en la momento de la morto estas ĝenerale rigardata kiel havanta grandan efikon al la sekva naskiĝo.
Iuj budhanoj montras aliajn fruajn tekstojn kiel pravigan defendan militon. Unu ekzemplo estas Kosala Samyutta, en kiu reĝo Pasenadi, justa reĝo favorata de la Budho, ekscias pri baldaŭa atako al sia regno. Li armas sin en defendo, kaj gvidas sian armeon en batalon por protekti sian regnon de atako. Li perdis ĉi tiun batalon sed gajnis la militon. Reĝo Pasenadi fine venkis reĝon Ajatasattu kaj kaptis lin vivanta. Li opiniis, ke, kvankam ĉi tiu Reĝo de Magadho malobeis sian regnon, li ne malobeis lin persone, kaj Ajatasattu estis ankoraŭ lia nevo. Li liberigis Ajatasattu kaj ne damaĝis lin. Post lia reveno, la Budho diris (interalie) ke Pasenadi "estas amiko de virto, konata kun virto, intima kun virto", dum la malo estas dirita pri la agresanto, reĝo Ajatasattu.
Laŭ Teravado-komentoj, ekzistas kvin necesaj faktoroj, kiuj ĉiuj devas plenumi, por ke ago estu kaj mortiga kaj karmece negativa. Ĉi tiuj estas: (1) la ĉeesto de viva estaĵo, homa aŭ besta; (2) la scio, ke la estaĵo estas vivanta estaĵo; (3) la intenco mortigi; (4) la ago mortigi per iuj rimedoj; kaj (5) la rezultinta morto. Iuj budhanoj argumentis sur ĉi tiu bazo, ke la ago de mortigo estas komplika, kaj ĝia etikigo antaŭdiras laŭ intenco. Iuj argumentis, ke en defendaj sintenoj, ekzemple, la ĉefa intenco de soldato ne estas mortigi, sed defendi kontraŭ agreso, kaj la ago mortigi en tiu situacio havus minimumajn negativajn karmajn postefikojn.
Leĝoj
La imperiestroj de la dinastio Sui, Tang-dinastio kaj frua Song-dinastio malpermesis mortigon en la 1-a, 5-a kaj 9-a monatoj de la luna kalendaro. Imperiestrino Wu Tse-Tien malpermesis mortigon pli ol duonan jaron en 692. Iuj regantoj malpermesis fiŝkapti dum periodo de tempo ĉiujare.
Estis ankaŭ malpermesoj post la morto de imperiestroj, post budhanaj kaj taoismaj preĝoj , kaj post naturaj katastrofoj kiel la somera sekego de Ŝanhajo en 1926, kaj ankaŭ 8-taga malpermeso komenciĝanta la 12-an de aŭgusto 1959, post la inundo de la 7-a de aŭgusto (水災), la lasta granda inundo antaŭ la 88-a Tajvan-inundo.
Homoj evitas mortigon dum iuj festivaloj, kiel la Taoisma Fantoma Festivalo, la Festivalo de la Naŭ Imperiestraj Dioj, kaj la Vegetarana Festivalo, same kiel dum aliaj.
Modernaj tempoj
En la 19-a kaj 20-a jarcentoj, elstaruloj de hinda spiriteco kiel ekzemple Shrimad Rajchandra kaj Sŭami Vivekananda emfazis la gravecon de Ahimsa.
Mohandas Karamchand Gandhi sukcese antaŭenigis la principon de Ahimsa al ĉiuj sferoj de vivo, precipe al politiko (Swaraj). Lia neperforta rezista movado satyagraha havis grandegan efikon al Barato, impresis publikan opinion en okcidentaj landoj, kaj influis la gvidantojn de diversaj movadoj pri civilaj kaj politikaj rajtoj kiel Martin Luther King Jr. de la usona civitanrajta movado kaj James Bevel. Laŭ la penso de Gandhi, Ahimsa malebligas ne nur la agon kaŭzi korpan vundon, sed ankaŭ mensajn statojn kiel malbonaj pensoj kaj malamo, nebonkora konduto kiel severaj vortoj, malhonesteco kaj mensogo, kiujn li vidis kiel manifestojn de perforto malkongrua kun Ahimsa. Gandhi kredis, ke Ahimsa estas kreiva energia forto, ampleksanta ĉiujn interagojn, igante onian memon trovi satya, "Dia Vero". Sri Aŭrobindo kritikis la Gandhianan koncepton de Ahimsa kiel nerealisma kaj ne universale aplikebla; li adoptis pragmatan senpaceman pozicion, dirante, ke la pravigo de perforto dependas de la specifaj cirkonstancoj de la donita situacio.
Gandhi deklaris sian kredon, ke "Ahimsa estas en hinduismo, ĝi estas en kristanismo same kiel en islamo." Li aldonis, "Malperforto estas komuna al ĉiuj religioj, sed ĝi trovis la plej altan esprimon kaj aplikon en hinduismo (mi ne rigardas ĝajnismon aŭ budhismon kiel apartajn de hinduismo)." Se demandite ĉu perforto kaj senperforto estas ambaŭ instruitaj en Korano, li deklaris, "Mi aŭdis de multaj islamaj amikoj, ke la Korano instruas la uzon de senperforto. (... La) argumento pri senperforto en la Sankta Korano estas interpolo, ne necesa por mia tezo.
Historia kaj filozofia studo pri Ahimsa estis esenca en la formado de la principo de Albert Schweitzer pri "respekto al la vivo". Schweitzer laŭdis hindajn filozofiajn kaj religiajn tradiciojn por la etiko de Ahimsa: "la ordono ne mortigi kaj ne damaĝi estas unu el la plej grandaj eventoj en la spirita historio de la homaro", sed sugestis, ke "ne-mortigi kaj ne". -ĉarmi "ne ĉiam praktike eblas kiel en memdefendo, nek etike kiel en kronika malsato dum malsato.
Kanada
Kanada povas rilati al:
Hochschule Harz
Hochschule Harz estas germana altlernejo en Saksio-Anhalto, kiu konsistas de du situoj. Ĝi instruas tri fakojn, kaj diversajn studojn poe fake. La fakoj de Automatisierung und Informatik ("aŭtomatigo kaj komputado") kaj Wirtschaftswissenschaften ("ekonomiko") instrue situas en Wernigerode, la fako Verwaltungswissenschaften ("administra scienco") instruiĝas en Halberstadt.
Ĝi formiĝis kiel "Fachhochschule Hartz" oktobron 1991 en Wernigerode kaj komencis kun sepdek sep studentoj dum la vintro de 1991 kaj 1992.
La altlerneja estrejo estas en Wernigerode.
Selo Klodsko
Selo Klodsko (815,4 m; ĉeĥe: Kladské sedlo, pollingve: Przełęcz Płoszczyna) estas montara selo apartiganta montarojn Králický Sněžník kaj Riĥleba montaro. Selo Klodsko situas nordokcidente de vilaĝo Kunčice sur limo inter Ĉeĥio kaj Pollando. Ĉeĥoj nomis tiun ĉi selon ankaŭ Kladská brána, do Klodska pordego, en la polaj fontoj ĝi estis nomata Pasejo Moravia.
Tra selo Klodsko kondukis vojo el Moravio ĝis Graflando Glatz. El Staré Město pod Sněžníkem kondukas al la selo ŝoseo II/446, kiu kondukas tra valo de rivereto Krupá. El la pola flanko kondukas en la selon vojoj Droga Staromorawska kaj Droga Morawska, ambaŭ eliras el valo de Morawka.
Ǧīm
La Gimel estas la tria litero de multaj abjadoj (alfabetoj) de ŝemidaj lingvoj, kiaj la gaml 𐤂 en fenica, gāmal ܓ‏ en siria, guímel ג en hebrea, ǧīm ج en araba kaj gäml ገ en etiopa.
La gimel estas en Unicode kiel U+05D2 ג hebrea litero gimel.
En fonetiko la gimel reprezentas la sonon /g/. En moderna israela hebrea, siria kaj fenica komence de la vorto ĝi prononcatas kiel /g/, male al mezo aŭ fino de la vorto ĝi prononcatas kiel /ɣ/, escepte ĉe la moderna israela hebrea, kie la litero gimel havas nur la fonemon /g/.
La nomo de tiu litero (gaml, gimel) signifas "kamelo".
Dinosaucers
Dinosaucers (esperante Astro-Dinoj) estas usona designita televida serio de la jaro 1987 kaj havas 65 epizodoj.
Agado
La kvar adoleskantoj Ryan, sia fratino Sarah, Paŭl kaj David regardis alteriĝi en unu menciita nokto kosmoŝipon en la formo de flugsaŭro. Tie venis intelektegaj dinoterioj, kiu nomas mem Astrodinoj kaj originas de la planedo Reptilion. La knaboj kaj knabinoj si ekamikigas kun ili kaj fondas la sekretan Astro-Klubo. La klubsigno estas speciala ringo, kiu havas ĉiuj membroj kaj tiuj ĉi ringoj donas butonpreme rapidecon kaj estas ankaŭ radiolokigo. La Astrodinoj venis al la tero, ĉar ankaŭ siaj malamikegoj, la Tiranoj (originale angle Tyrannos), kiu originis same de Reptilion, venis tien por konkeri la mondon. Tiel estiĝas streĉaj aventuroj.
La Astro-Ddinoj
La Astro-Dinoj estas intelektaj dinoterioj de la planedo Reptilion kaj venis al la mondo por forteni la Tiranoj konkeri ĝin. Ili povas si transformi en siajn prapatrojn - originalaj dinoterioj -, kiam ili prezas simbolbutonon, kiu si trovas sur la uniformo. Ili estas 8 membroj kune.
La sekretaj Astro Skaŭtoj
La sekretaj Astro Skaŭtoj estas kvar amikoj kaj estas aliancita kun la Astro Dinoj.
La Tiranoj
Ankaŭ la Tiranoj estas intelektaj dinoterioj kaj la malamikegoj de la Astro Dinoj. Ili originas ankaŭ de Reptilion kaj volas regni sur Reptilion kaj la mondo. Ili estas kune 7 membroj.
Penisringo
Penisringo (angle Cockring) estas ringo, pretigita el ledo, gumo, mola plasto aŭ metalo kaj kiu celas helpi fortigon kaj plilongigon de la erektiĝo. Ĝi estas lokigita ĉirkaŭ la peniso kaj/aŭ testiksako. Oni devas elekti ringon por si, kiu havas je maks. 5 mm malpli da interna diametro ol la propra peniso. Se oni uzas ne-malkonvenan (tro malvastan) penisringon, eble okazas akcidento, ke oni ne povas demeti la ringon nur per medicina helpo.
Cruas
Cruas estas franca situanta en departemento Ardèche, regiono Aŭvernjo-Rodano-Alpoj.
Ĝiaj enloĝantoj nomiĝas Cruassiens.
Chloropidae
Chloropidae estas familio de insekto el la subordo Brachycera. Ili estas ege etaj muŝoj.
Priskribo
La familion karakterizas la malpliigo de la buŝa aparato. Multaj specioj estas sekse dimorfaj. La adoltoj estas senharaj. La larvoj estas senpiedaj senkapaj kaj vivis ĝenerale kiel plantomanĝuloj. Specioj de la genro Hippelates aŭ Siphunculina manĝas ekskreciaĵojn de okuloj de vertebruloj.
2240 Tsai
2240 Tsai estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio Oak Ridge (tiam konata sub la nomo de George R. Agassiz Station) en Harvard (Masaĉuseco).
Nomo
Ĝia nomo honoras la tajvanan astronomon Tsai Chang-hsien, direktoro de la observatorio de Tajpeo.
Ḫāʾ
La Ḫāʾ (araba تاء, tāʾ ) estas la sepa litero de la araba alfabeto. Reprezentas la fonemon /x/. Tiele ĝi reprezentas sonon bruan, frikativon, velaron kaj senvoĉan, simila al tiu de la j en hispana.
En la abjad-numeraloj havas la valoron de 600.
Historio
Ĝi estas unu de la ses literoj de la araba alfabeto kiuj aldoniĝis al la 22 hereditaj de la fenica alfabeto (la aliaj estas ṯāʾ, ḏāl, ḍād, ẓāʾ kaj ġayn) kaj ĝi estas, esence, varianto de la Ḥāʾ.
Martjanci
Martjanci, hungare Mártonhely estas vilaĝo en Slovenio, en provinco Prekmurje, en statistika subregiono Pomurska en municipo Moravske Toplice. La oficiala hungara loknomo estis ĝis 1887 Martyáncz. La nova nomo riceviĝis pro la hungariga politiko.
Situo
Martjanci situas sur malebenaĵo, inter 2 rojoj, laŭ flankovojoj, ĉefvojo Murska Sobota-Hungario kaj fervojo preteriras. Murska Sobota troviĝas 4 km-ojn for.
Historio
La preĝejo konstruiĝis en 1392, kiun la luteranoj uzis en la 17-a jarcento. En la 19-a jarcento la komunumo havis la titolon kampurbo. En 1910 loĝis en Mártonhely 426 homoj (plejparte slovenoj). Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio. En 1924, 1927 kaj en 1935 vilaĝaj festegoj okazis.
21937 Basheehan
21937 Basheehan estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Vilém Mrštík
Vilém MRŠTÍK (naskiĝis la 14-an de majo 1863 en Jimramov - mortis la 2-an de marto 1912 en Diváky) estis ĉeĥa verkisto, frato de Alois Mrštík.
Ekde 1869 la familio loĝis en Ostrovačice apud Brno, tial multaj liaj verkoj ĉerpas el la vivo de tiu ĉi regiono.
En Brno ekzistas Teatro de Fratoj Mrštík.
Verkoj
La dramon Mariŝa esperantigis Eva Seemannová. Fragmenton El Fabelo de la majo tradukis Jaroslav Hladký, aperis en Ligilo 1931, aperanta en Prostějov.
En 1940 la reĝisoro Otakar Vávra filmis Fabelon de la majo kun la geaktoroj Nataša Gollová kaj Svatopluk Beneš.
Humanae vitae
Humanae Vitae (la grava devo transdoni la homan vivon) estas la titolo de Encikliko de la papo Paŭlo la 6-a publikigita en 1968: ĝi celas ekspliki kaj rekonfirmi la doktrinon pri la kristana geedziĝo jam difinita en la Dua Vatikana Koncilio kaj en antauaj ekleziaj Instruadoj. En la dokumento estas reinsistita la nedisigebla kunligo inter la unuiga signifo kaj tiu naskiga de la geedziĝa seksago; estas reasertata la nelicecon de iuj metodoj por la naskoregulado (aborto, steriligo, kontraŭkoncipo), kaj sugestitaj tiuj licaj laŭkristana vidpunkto, nome kiuj respektas la naturan fekundecon de la homa seksago.
La enciklikaj temoj
Paŭlo la 6-a ne flankenlasis la problemon, inter katolika sciencularo kaj teologaro multe diskutatan kun malsamaj solvoj: fakte neeta porcio de la Katolika Eklezio premis por ke la supera aŭtoritato rekonu la licecon de la modernaj kontraŭkoncipiloj pro la danĝera granda plimultiĝo de homoj sur la planedo kaj sanaj kaj ekonomiaj malfacilaĵoj. La papo unue rezervis al sia juĝo la lastan solvan vorton koncerne la problemon pro la gravaj moralaj implikaĵoj interplektitaj, due decidis utiligi la helpon de Studkomisiono, antaŭe establita de papo Johano Paŭlo la 2-a, kiun li nombre pliigis kaj teme precizigis. Tiu decido ne kontentigis katolikan eron kritikantan, kiu opiniis ke la Eklezio ne havas rajton instrue kaj dogme interveni en aferojn nestrikte ligitajn al la kreda doktrino. Tamen plurfoje la papo ne mankis rimarkigi, antaŭ tiaj avertoj, ke la Instruada Tasko de la Eklezio havas rajton kaj devon oficiale instrui, krom pri la evangelia morala leĝo, ankaŭ pri natura morala leĝo; eĉ la Eklezio nepre devis ĉi-rilate konkrete alpreni pozicion.
Rimarkinda ero de la studkomisiono sin deklaris favora al la “katolika pilolo” (kiel oni ĝin kromnomis en ĵurnaloj), do favora al uzo de kontraŭkoncipilo, alia rimarkinda ero kontraŭis al tiu elekto taksante la uzon de kontraŭkoncipiloj fendo en la morala leĝo, ĉar, per tiu utiligo la geedza paro apartigas la unuigan dimension el tiu naskiga. Papo Paŭlo la 6-a apogis tiun lastan sintenon kaj, konfirmante kion jam diris Papo Pio la 11-a en la Casti Conubii, rekonis kiel malmoralan, por la katolikaj geedzoj, utiligon de kntraŭkoncipiloj perkimie faritaj aŭ ĉiu-maniere artifikaj. Kaj li reproponis la moralan koncepton pri responsa patreco.
Tiu papa decido malplaĉis al diversaj sektoroj de la katolika mondo kvazaŭ ĝi estus aŭtoritata troeco, aŭ, ĉe nekatolikoj, esprimo de krueleco kaj cinikismo aŭ, malpli malĝentile, manko de progresema kuraĝo. En la sama enkiklito, tamen, elstaras respondo al tiuj kritikoj kiam ekdiratas: “Rilate la kondiĉojn fizikajn, ekonomiajn, psikologiajn kaj sociajn, la responsa patreco celas, aŭ per pripensita kaj altruista decido kreskigi multnombran familion, aŭ per decido, grave motivita kaj respektanta la moralan leĝon, eviti dumtempe... novan naskon”. En tiu fina propozicio estas implicite rekonata la liceco de la kalkulo pri la virinaj nefekundaj tagoj inter unu monataĵo kaj alia, en kiuj geedzece seksagadi kaj samtempe eviti, pro gravaj malfacilaĵoj, koncipiĝon. Ankaŭ tiu encikliko, kiel la aliaj papaj encicklikoj, havas certe gravan Instruadan valoron sed ankoraŭ ne atingas, por kredantoj, la dogman.
Domokos Zeyk
ZEYK Domokos (zeik) estis hungara kapitano naskita en Marosvásárhely en junio 1816 kaj morinta en Ŝegeŝvaro la 31-an de julio 1849.
Biografio
Domokos Zeyk studis en Nadjenjedo, Koloĵvaro kaj Magyaróvár. En aŭtuno de 1848 li aliĝis al sikulaj milittrupoj. En 1849 li iĝis la helpoficiro de Jozefo Bem. Li estis unu el la plej bravaj soldatoj de la hungara armeo en Transilvanujo. La 31-an de julio 1849 en batalo de Ŝegeŝvaro (en kiu Sándor Petőfi malaperis) post heroa lukto vidinte ke li ne povas eskapi, li sinmortigis.
William Crookes
William Crookes (naskiĝis la en Londono, mortis la  en Londono) estis brita ĥemiisto kaj fizikisto. Li plej famas pro siaj studoj en la fako de spektroskopio, kiuj igis lin malkovri la elementon talio, kaj pro la invento de la tubo de Crookes.La malkovro de talio okazis en 1861; ĝi ricevis sian nomon (el la greka vorto thallos) pro la rimarkinda helverda linio en sia spektro. En 1873 Crookes inventis la tiel nomatan lumo-muelilon kiu ĝis hodiaŭ estas aĉetebla en kelkaj butikoj kiel surmeblaĵo. En 1895, li ankaŭ unue rekonis ekzempleron de heliumo.
Lia plej konata inventaĵo, la tubo de Crookes, helpis lin studadi la elektrokondukan povon de gasoj je malaltaj premoj; Crookes malkovris, ke ju pli malgranda la premo, ju pli forta la dissendo de katodradioj el la katodo (tio estas, la malpozitiva elektrodo en la gastubo). Li tial estis pioniro en la studado de plasmoj.
Li ricevis la Medalon Davy de la Reĝa Societo de Londono en 1888.
Afrika montetosilvio
La Afrika montetosilvio (Pseudoalcippe abyssinica) estas specio de birdo de la familio de Timaliedoj lastatempe trapasita al la familio de Silviedoj, en la monotipa genro Pseudoalcippe.
Temas pri malgranda paserina birdo kun malhelgriza ardeznuanca aŭ malhelblunuanca kapo preskaŭ nigreca kaj ankaŭ malhelgrizaj subaj partoj dum la dorso kaj resto de supraj partoj estas malhelbruna, pli oliveca en dorso kaj kun pli malhela nuanco en flugilplumoj. La beko estas hela kaj fortika ĉebaze dum la kruroj estas grizecaj.