cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Georg Kossenhaschen
Vivo
Ekde 1912 la inventema entreprenisto pligrandigis sian konzernon hotelan kaj gastejan tutgermanie. Li akriis kaj modernigis hotelojn i.a. en Magdeburg (Magdeburger Hof kaj Kaiserhof) kaj en Gotha (Schloßhotel Gotha) kaj kafejojn ekz. en Chemnitz (Reichskaffee) kaj Mannheim (Plankenkaffee und Konditorei Kossenhaschen). Lia lerto komercista havigis al li la respektesprimantan interkolegaran kromnomon "Moltke gastronomia".
La en 1921 farita nupto dua kun Marie-Luise Bieringer restis senifana. En 1921 Kossenhaschen ricevis fare de la duka familio de Saksio-Vajmaro-Eisenach la Kastelon Creuzburg apud Eisenach, kies restaŭron profundan li komisiis; ĝi iĝis lia privata loĝejo kaj krome ripozuma hejmo kampara. Apartenis al la burgo ankaŭ landa bieno de 121 hektaroj. En 1921 li krome aĉetis kavalirbienon en Tonna-Burgtonna apud Bad Langensalza inkluzive de 132 hektaroj da tereno.
En 1931 komerco-konsilisto Kossenhaschen mortis en la hospitalo Altstädtisches Krankenhaus en Magdeburg pro rena malsano. Li entombigitis ne en la familia kripto sur Wisch-monto en Creuzburg (kiu ruine ankoraŭ ekzistas) sed en la Suda tombejo de Erfurto. Post la barbara abolicio tombeja en 1970/71 malaperis ankaŭ lia tombo.
Tagbuoj
La tagbuoj estas etno en Demokratia Respubliko Kongo kaj Sudano. La tagbua lingvo apartenas al la niĝer-kongaj lingvoj. La tagbuoj supozeble estas pluraj 10.000 homoj.
Nisiros
Nisiros (greke Νίσυρος) estas greka insulo en la Egea Maro, kiu apartenas al la insularo de la Dodekanoj kaj situas en ties centro. Ĝi situas proksime al insuloj Kos (16 km) kaj Tilos.
Ĝi havas rondan formon kaj surfacon de 41 km². Sur la insulo loĝas konstante 1200 homoj.
Drensteinfurt
Ĝia teritorio apartenas al la historia regiono Monastera Lando, al kiu ankaŭ apartenas tri najbaraj distriktoj kaj la urbo Monastero, Münster (Westfalen); la historia regiono ne havas fikse difinitajn limojn - pli-malpli limoj estas la mezalta montaro Teŭtoburga Arbaro nordoriente, la rivero Lippe sude kaj la limo al la najbara ŝtato Nederlando okcidente.
Nisiros
Meze de la insulo troviĝas vulkana kratero granda de 3,5x1,5 km.
Rapidfluo
Rapidfluo laŭ PIV estas “loko en rivero, kie la fluo fariĝas tiel rapida, ke ne eblas tie veturi per boato”.
Rapidfluo estas sekcio de rivero kie fluejo havas sufiĉe krutan deklivon. Ĝi estas meza inter akvofalo kaj trankvila fluo. Ĉe rapidfluo la rivero iĝis pli malprofunda, ofte kun elstarantaj el ĝi ŝtonoj kaj rokoj, kio estigas rapidan fluon, ondojn kaj akvokirlojn. Rapidfluo estiĝas tie, kie la rivero havas fundon pli rezistan al erozio ol tiu de la posta (laŭ la fluo) sekcio de la sama rivero. Montaj negrandaj riveroj povas havi rapidfluojn dum plejparto de sia fluo.
Kiam riveroj estis plej gravaj komercaj vojoj rapidfluoj povis esti seriozaj baraĵoj por komerco. Oni povis trapasi rapidfluon, trenante siajn boatojn aŭ ŝipojn surtere preter ĝi. Sed tio povis esti danĝera pro eventuala atako de rabistoj.
Rapidfluojn oni klasifikas en ses klasoj, de I ĝis VI, laŭ la internacia skalo de rivera malfacileco por flosado. Rapidfluojn de la klaso I oni povas facile trapasi, kaj tiuj de la klaso VI estas grava minaco al la vivo de penanta trapasi ĝin. Oni povas uzi ankaŭ aldonitajn klasojn II+, III-, III+, IV-, IV+, kaj la V klaso estas malfermita subskalo: oni povas indiki rapidfluojn kiel 5.0, 5.1, 5.2 k.t.p.
Miercurea Nirajului
Miercurea Nirajului [mjerkurja niraĵuluj] (hungare: Nyárádszereda [nja:ra:dsereda]) estas urbo en Rumanio laŭ la rivero Niraj oriente de Târgu Mureș. Administre apartenas al ĝi Beu, Dumitrești, Lăureni, Moșuni, Șardu Nirajului, Tâmpa kaj Veța.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1 524 loĝantojn ( hungaroj); en 1992 3 902 (95 % da hungaroj).
Historio
Ĝiaj unuaj mencioj skribe estas el 1334 kaj 1567. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Maros-Torda). Tie en 1605 estis István Bocskai elektita landestro de Transilvanujo. En 1941 oni aligis al ĝi Sântandrei, en 1964 Sântana Nirajului.
Nord-ĝermana mitologio
En la nord-ĝermana mitologio ekzistas tri "klanoj" de gedioj – la azoj, la vanioj kaj la gigantoj. La distingo inter la azoj kaj la vanioj estas relativa, ĉar onidire la du establis pacon, interŝanĝis ostaĝojn, geedziĝis inter si kaj regis komune post plilongigita milito, en kiu fine venkis la azoj. Kelkaj gedioj apartenas al ambaŭ klanoj.
6160 Minakata
6160 Minakata estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
Nord-ĝermana mitologio
Alia koncepto de la nord-ĝermana mitologio estas Ragnarök ("sorto de la gedioj") – la batalo okazonta ĉe la finiĝo de la mondo. Ĝi estus supozeble okazanta inter la gedioj (la azoj, estrataj de Odino) kaj la malbonuloj (la fajrogigantoj, la gigantoj kaj diversaj monstroj, estrataj de Loki). Dum tiu ĉi batalo ne nur mortos kelkaj de la gedioj, gigantoj kaj monstroj, sed ankaŭ preskaŭ ĉio en la universo estos detruita.
Temoj de nord-ĝermana mitologio
Sekvas nekompleta listo de personoj, objektoj, lokoj ks. de la ĝermana mitologio:
Nandir
NANDIR estas svisa filmkompanio, kiu produktas fikciajn kaj dokumentajn filmojn en la franca lingvo kaj en Esperanto. La nomo "NANDIR" estas anagramo de ties ĉefo, François Randin.
Videofilmoj produktitaj de NANDIR:
''En garaĝo, armila afero problemas al du mekanikistoj, unu francparolanto kaj la alia germanparolanto. Tiu filmo ricevis la 2-an premion de la UEA-a artfestivalo en Tempereo-Finnlando – 1995'' ''Ulo eluniverse alvenas surtere por konati homojn. Li uzas esperanton kiel komunik-lingvo. La loĝantoj montaraj ne estas vere bonvenigaj. Tiu filmo ricevis la 3-an premion de la UEA-a artfestivalo en Prago-Ĉeĥio - 1996.'' Tiu filmo ricevis la 1-an premion de la UEA-a artfestivalo en Adelajdo-Aŭstralio - 1997.
Svinesund
Svinesund estas fjordo, kiu disigas la svedan provincon Bohuslän disde la norvega Østfold. Super ĝi trakondukas la Svinesunda Ponto.
Aubermesnil-aux-Érables
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Aubermesnilais.
NGC 7541
NGC 7541 (aliaj indikoj — NGC 7581, IRAS23121+0415, UGC 12447, KCPG 678B, MCG 1-59-17, ZWG 406.30, PGC 70795) estas galaksio en konstelacio Fiŝoj.
Tesárske Mlyňany
Tesárske Mlyňany, hungare Taszármalonya [tasArmalonja] estas unuigita vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
NGC 7541
Ĉi tiu objekto estas en NGC-katalogo kelkfoje, kun indikoj NGC 7541, NGC 7581.
Tesárske Mlyňany
Situo
Tesárske Mlyňany situas laŭ dekstra bordo de Žitava, laŭ flankovojoj, laŭ fervojo Vráble-Zlaté Moravce. La lasta urbo troviĝas je 5, Nitra (urbo) je 25 km-oj.
NGC 7541
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Tesárske Mlyňany
Historio
Tesárske Mlyňany naskiĝis en 1960, tiam la sube priskribitaj vilaĝoj unuiĝis. En 2001 vivis en Tesárske Mlyňany 1639 homoj, (1610 slovakoj).
Barstaszár/Tesáre nad Žitavou
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1075 en formo "Tessar". En la 15-a jarcento la husanoj bruldetruis la setlejon. En 1601 oni komputis tie 41 domojn kaj muelejon. En 1828 loĝis tie 621 vilaĝanoj en 94 domoj. Komence de la 20-a jarcento por fari diferencon de la alia Taszár, al loknomo de tiu vilaĝo aldoniĝis Bars. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Barstaszár 916 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Bars, al distrikto de Aranyosmarót, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio.
Malonya/Mlyňany
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1209 en latina formo "Villa Malonian". En 1601 oni komputis tie 22 domojn, bierofarejon, bienocentron kaj muelejon. En 1828 loĝis tie 307 vilaĝanoj en 49 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Malonya 514 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Bars, al distrikto de Aranyosmarót, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio.
The English Patient (filmo)
The English Patient (La Angla Paciento) estas usona filmo de Anthony Minghella adaptita de la romano L'Homme flambé de Michael Ondaatje, aperinta en 1996.
Rakonto
Meze de Dua mondmilito, viro, vojaĝanta kun virino, estas savita el flamoj de sia akcidentita aviadilo, fare de nomadoj en Saharo. Transdonita al Aliancanoj kaj grave brulita, il ne kapablas memori sian nomon kaj estas enskribita sub la nomo «angla paciento». Dum ĉiu translokiĝo de la kanada medicina regimento kiu sanigas lin, la paciento sekvas. Alveninta en Toskano en 1944, unu el la flegistinoj, Hana, ne plu elportas vidi siajn amikojn morti kaj ricevas permeson de sia superulo instali sin en forlasita monaĥejo por prizorgi la lastajn tagojn de la angla paciento.
Hana kaj ŝia paciento estas kunirataj de Caravaggio, kiu deklaras okupiĝis pri rilatoj inter Aliancanoj kaj italaj rezistantoj, kaj du senminigistoj estrataj de sika leŭtenanto Kip Singh. Ĉiu el la protagonistoj provas ekzorci la fantomojn kreitajn de la milito. Dum legadoj de Herodoto kaj diskutoj kun Caravaggio, la nekonato rememoras sian vivon antaŭ la milito, sub formo de retroiroj.
Li estas grafo László Almásy, aviadisto laboranta por arĥeologiaj ekspedicioj en la libia dezerto, kiujn li partoprenas ĉe la Britoj, en la 1930-aj jaroj, ĝis kiam la paro Clifton kuniras la teamon.
Rolularo
Personoj ĉefe aperantaj antaŭ milito:
Personoj ĉefe aperantaj kronologie de 1943 al 1945:
Grönbach (Salm)
En diversaj partoj la rojo ankaŭ nomiĝas Maarbach, Mühlenbach aŭ Badenbach. Dekstra alfluanto estas la rojo Dormesbach (longeco ĉ. 800 m, fonto sur alteco de 195 m, enfluejo sur alteco de 175 m super marnivelo) en Klausen-Pohlbach.
La rojo Grönbach fontas nordokcidente de Piesport sur alteco de ĉ. 345 m super marnivelo. Ĝi formas la komunumlimo inter Klausen (Eifel) kaj Minheim, poste fluas preter Neu-Minheim kaj Klausen, trafluas Pohlbach kaj preterfluas la muelejon „Pohlbacher Mühle“. Tuj post la subfluo de la aŭtostrado A 1 ĝi enfluas la sur alteco de ĉ. 145 m super marnivelo apud Esch kaj Sehlem la riveron Salm.
Latur
Latur, marate लातूर estas urbego, ankaŭ municipo en federacia ŝtato Barato, en subŝtato Maharaŝtro, en la samnoma distrikto, kie ĝi estas la sidejo.
Talodioj
La talodioj estas etno en la Nuba-montetaro en Sudano. La talodia lingvo apartenas al la niĝer-kongaj lingvoj. La talodioj estas supozeble pli ol 1.000 homoj.
Katedralo de Sankta Bavo
La nuna katedralo de Sankta Bavo en Gento, Orienta Flandrio, origine estis dediĉata al Johano la Baptisto. En la jaro 942 la episkopo de Tournai konsekris la preĝejon kiel preĝejo de Sankta Johano.
Latur
Demografio
Latur havis populacion de en 2011.
Katedralo de Sankta Bavo
Nur en la jaro 1539, kiam imperiestro Karlo punis la loĝantojn de Gento fondinte en la ejo de la abatejo de Sankta Bavo kastelon por hispanoj, la kanonikoj de Sankta Bavo estis devigataj serĉi alternativan kanonikejon. Tiun ili trovis en la preĝejo de Sankta Johano.
Latur
Historio
La konata historio de Latur komenciĝis en la 8-a jarcento. Tiu loko estis regita fare de pluraj dinastioj, inter ili menciindas la Mogola Imperio. Fine la britoj konkeris la areon. Ekde 1960 Latur estis distrikta sidejo. En 1993 la urbego preskaŭ estis plene detruita per sismo. La tertremo kaŭzis proksimume dek mil mortojn kaj tridek mil vundojn. En la 2010-aj jaroj en la urbego la akvo elĉerpigis pro sekeco.
Ekonomio
Latur estis agrikultura urbo, la industrio graviĝis depost 1960. En la ĉirkaŭaĵo oni okupiĝas pri sukerkanoj, sojfaboj, vinberoj kaj mangoj. Enurbe okazas la prilaborado. Latur havas la plej grandan komercan centron por sojfabo en Barato.
Lingvoj
La oficiala lingvo estas la marata lingvo parolata de 62%, ankaŭ la ĉefa lingvo por la ĉiutaga komunikado. La urdua (18%) kaj la hinda (9%) lingvoj ankaŭ estas vaste parolitaj.
Religioj
En Latur vivas majoritate hinduoj 70%, krome minoritate islamanoj 24%, budhanoj 5%, ĝainistoj 0,8%, kristanoj 0,2%.
Klimato
Latur situas en varma semi-arida klimato laŭ klimata klasifiko de Köppen (BSh). Jare pluvas po 725 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, tamen inter junio-septembro pli ofte pluvas (pro la musono), dum inter novembro-aprilo apenaŭ pluvas. La meza ĉiujara temperaturo varias inter 13-41 °C.
Edukado
Pro la multe da altlernejoj Latur estas signifa instrua centro.
Katedralo de Sankta Bavo
La turo de tiu ĉi preĝejo estas la tria turo de la fama genta tura vico, kune kun la preĝejo de Sankta Nikolao kaj la Belfrido.
Tiu ĉi belega katedralo estas konstruita en diversaj konstrustiloj: romia (la subtera kripto), altgotika kaj malaltgotika stiloj kaj kun la okcidenta turo (82m) en brabanta gotiko (1462-1534).
Pendas multe da pentraĵoj en la katedralo. La plej fama retablo sendube estas Het Lam Gods de Jan van Eyck el 1432. Ĝi estas konsiderata kiel la pinto de la 15-jarcenta flandra pentroarto. Ankaŭ tie aperas verkoj de Petro Paŭlo Rubens (De intrede van Sint-Bavo in het klooster (1623)) kaj de Justus van Gent (La krucuma altarero aŭ Kalvaria Triptiko) kaj krome belegan rokoko-katedron en marmoro kaj kverko-ligno. el 1741-45 de Laurent Delvaux. La baroka orgeno (1653) estas la plej granda de tuta Benelukso.
Auberville-la-Manuel
Auberville-la-Manuel estas franca situanta en departemento Seine-Maritime, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Aubervillais.
Kontraŭekzemplo
En logiko, kaj aparte en ties aplikoj al matematiko kaj filozofio, kontraŭekzemplo estas escepto al proponita ĝenerala regulo, kiu estas, specifa manifestaĵo de la malvereco de universala kvantizanto ("por ĉiuj"-aserto).
Ekzemple, konsideru la frazon "ĉiuj studentoj estas mallaboremaj". Ĉar tiu frazo asetas, ke certa eco (mallaboremo) validas por ĉiuj studentoj, eĉ sola ekzemplo de diligenta studento pruvos ĝin malvera. Tial, iu ajn peze-laboranta studento estas kontraŭekzemplo al "ĉiuj studentoj estas mallaboremaj".
En matematiko, ĉi tiu termino estas (iomete misuze) ankaŭ ofte uzata por ekzemploj ilustrantaj la necesecon de la plena hipotezo de teoremo, per konsiderado de kazo, en kiu parto de la hipotezo estas ne plenumita, kaj kie oni povas montri, ke la konkludo ne validas.
Pruvo
En la simbola logiko kontraŭekzemploj funkcias jene:
Kvankam ĉi tiu argumento estas pruvo per kontraŭdiro, ĝi ne sin apogas sur duobla neo, do ĝi funkcias en intuicieca logiko same kiel en klasika logiko.
La frazo "la escepto pruvas la regulon" ŝajnas esti malkongrua. Ordinara miskompreno estas, ke kiam ĉi tiu estis originale dirita kiel maksimo, "pruvo" intencis diri "provo". Fakte, kiel la OED klarigas, la fonto de la esprimo estas jura maksimo, kies signifo, en ĝeneralaj termoj, estas, ke kiam io estas traktata kiel escepto, ni povas konkludi, ke estas ĝenerala regulo al la kontraŭo. Ekzemple se oni diras, ke en krizo-defendo estas escepte permesite vundi alian homon, eblas konkludi, ke normale (regule) tio estas malpermesita.
La pli supra povas ankaŭ esti komprenata rimarkante, ke la nego de la frazo "por ĉiuj x estas P(x)" estas nenio alia ol "ekzistas x tia, ke ne P(x)" (kie P(x) estas iu ajn propozicio dependanta sur x).
En matematiko
En matematiko, kontraŭekzemploj estas ofte uzataj por sondi la randojn de eblaj teoremoj. Uzante kontraŭekzemplojn por montri, ke certaj konjektoj estas malveraj, matematikaj esploristoj evitas eniri sakstratojn kaj lernas kiel modifi konjektojn por produkti pruveblajn teoremojn.
Por ludila ekzemplo, konsideru jenan situacion: Supozu, ke vi studas orkojn, kaj vi deziras pruvi certajn teoremojn pri ili. Ekzemple, vi jam pruvis, ke ĉiuj orkoj estas malbonegaj. Nun vi provas pruvi, ke ĉiuj orkoj estas mortigemaj. Se vi ne bonŝancas trovi pruvon, vi povus komenci serĉi anstataŭe orkojn, kiuj estas ne mortigemaj. Kiam vi trovas iun tian, tiu estas kontraŭekzemplo al via proponita teoremo, do vi povas ĉesi provi pruvi ĝin.
Tamen, eble vi jam rimarkis, ke eĉ kvankam vi povas trovi ekzemplerojn de orkoj, kiuj ne mortigemas, vi tamen tute ne trovas iujn ajn ekzemplerojn de orkoj, kiuj ne estas danĝeraj. Tiam vi havas novan ideon por teoremo, ke ĉiuj orkoj estas danĝeraj. Ĉi-tiu estas pli malforta ol via originala propono, ĉar ĉiu mortigema estulo estas danĝera, eĉ kvankam ne ĉiu danĝera estulo estas mortigema. Tamen, ankoraŭ tre utilas tion scii, do vi povas provi pruvi ĝin. Aliflanke, eble vi jam rimarkis, ke neniu el la kontraŭekzemploj, kiujn vi trovis al via originala konjekto estis uruko (t.e., elita orka militisto). Tiam vi povus proponi novan konjekton, ke ĉiuj urukoj estas mortigemaj. Denove, ĉi tio estas pli malforta ol via originala propono, ĉar plej multaj orkoj estas ne urukoj. Tamen, se vi plejparte estas interesita pri urukoj, tiam ĉi tio ankoraŭ estos tre utila teoremo.
Tio estas tre bizara ekzemplo kaj neniel rilatas al matematiko.
Matematika kontraŭekzemplo estus io ĉi tia: Se vi havas teoremon, kiu diras "ĉiuj nombroj, kiuj estas ne negativaj, estas pozitivaj," kaj iu rimarkigas, ke nulo estas ne negativa, sed estas ankaŭ ne pozitiva, tiam nulo devus esti kontraŭekzemplo. Ĉi-tiu estas tre evidenta kontraŭekzemplo, sed la sama baza ideo enportas pli komplikajn areojn de matematiko.
Uzante kontraŭekzemplojn en tia maniero pruviĝas tiel utila en la kampo de topologio, ke la topologiistoj Lynn A. Steen kaj J. Arthur Seebach, Jr., kaj ankaŭ iliaj diplomitaj studentoj, priskribis la kampon per granda aro da ekzemploj de topologiaj spacoj, publikigante la rezultojn en la libro Counterexamples in Topology (ISBN 0-486-68735-X). Se vi scivolas, ĉu iu propraĵo de topologiaj spacoj sekvas el alia, ĉi tiu libro povas kutime provizi kontraŭekzemplon, se ĝi estas malvera.
Post tiam, kelkaj aliaj libroj kaj artikoloj pri Kontraŭekzemploj en ... aperis, ekzemple de Gary L. Wise kaj Eric B. Hall pri probablokalkulo kaj reela analitiko.
En filozofio
Ekzemple, en la verko Gorgias de Platono Kallikles, provante difini, kion signifas diri, ke iu popolo estas "pli bona" ol aliaj, pretendas, ke tiuj, kiuj estas pli fortaj, estas pli bonaj. Sed Sokrato respondas, ke pro sia forteco nombra la klaso "ordinara kanajlaro" estas pli forta ol la propraĵula klaso de nobeloj, eĉ kvankam la amasoj estas unuavide de pli malbona karaktero. Tiel Sokrato estas proponinta kontraŭekzemplon al la pretendo de Kallikles, per rigardo en areo, kiun Kallikles eble ne atendis — grupoj da homoj prefere al individuaj personoj. Kallikles povus defii la kontraŭekzemplon de Sokrato, argumentante eble, ke la komuna kanajlaro reale estas pli bona ol la nobeloj, aŭ, ke eĉ en siaj grandaj nombroj ili ankoraŭ estas ne pli fortaj. Sed se Kallikles akceptas la kontraŭekzemplon, tiam li devas aŭ malfari sian pretendon aŭ modifi ĝin tiel, ke la kontraŭekzemplo ne plu aplikeblas. Ekzemple, li povus modifi sian pretendon tiel, ke ĝi temu nur pri unuopaj personoj, kio postulas de li konsideri la ordinaran popolon kiel kolekton de individuoj prefere ol kiel amasaĉo. Fakte, li modifas sian pretendon por diri "pli saĝa" anstataŭ "pli forta", argumentante, ke neniu kvanto de cifereca supereco povas fari homgrupon pli saĝa.
Dometo de la Princo
La Dometo de la Princo, (Casita del Príncipe), estas unu el la rezidejoj de la reĝa hispana familio. Ĝi estas novklasika palaceto de la fino de la 18-a jarcento, kiu troviĝas en la madrida kvartalo El Pardo (Hispanio).
Historio
La konstruaĵo situas apud la Reĝa Palaco El Pardo, en la samnoma monto, larĝa arbara regiono historie apartenanta al la hispana monarkio, kiu uzis ĝin por ĉasado. Ĝi estis konstruita en 1784 kiel ĉaspavilono, por la uzado de Karlo la 4-a, tiam Princo de Asturio, laŭ la mendado de lia patro, la reĝo Karlo la 3-a. La dometo estas verkaĵo de la madrida arkitekto Juan de Villanueva, kiu kreis dezajnon antaŭe provitan en la Supra Dometo kaj la Malsupra Dometo, ambaŭ starigitaj en El Escorial.
En 1950 ĝi estis restaŭrita post pluraj jaroj da abandono. Ĝi estis la rezidejo de la fraŭla Johano Karlo la 1-a, nuna reĝo de Hispanio. En la unua jaroj de la 21-a jarcento ĝi estis malfermita al la publiko.
Postřekov
Postřekov (Possigkau) estas municipo en Ĉeĥio, troviĝanta en distrikto Domažlice, en Regiono Plzeň. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1325.
Slotervaart (kvartalo)
Slotervaart (Tuinstad Slotervaart) estas kvartalo en la plej okcidenta parto de Amsterdamo, Nederlando. Ĝi estis desegnita kiel ĝardenurbo (tuinstad). La areo estas nomita laŭ la Kanalo Slotervaart. La unuaj domoj estis konstruitaj en 1955.
Ĝuste ekster la loĝeja areo estas hospitalo, nome Slotervaartziekenhuis (ekde 1976), kaj la Nederlands Kanker Instituut (NKI) (ekde 1979).
Nubarbaro
Nubarbaro, ankaŭ nomata nebularbaro, ĝenerale estas tropika aŭ subtropika ĉiamverda montara humida arbaro, karakterizata de persista, ripete aŭ sezone malalt-nivela nuba kovraĵo, kutime je kanopea nivelo. Nubarbaroj ofte prezentas abundecon de muskoj kiuj kovras grundon kaj vegetaĵaron; en tia okazo oni ankaŭ parolas pri muskarbaro. Muskaj arbaroj kutime disvolviĝas sur la eĝoj de montaroj, kie humideco enkondukita de alkroĉiĝantaj nuboj estas pli facile kaptata.
Disvastiĝo kaj klimato
Depende de loka klimato, kiu estas influita de distanco al maro, elmetaĵo kaj latitudo; la altitudo varias ekde 500 m ĝis 4000 m super marnivelo. Tipe, estas relative mallarĝa altitudo-zono en kiu la atmosfera medio estas apta por nubarbara disvolviĝo. Tiu estas karakterizita de persista nebulo aŭ nuboj je vegetaĵara nivelo, rezultigante redukton de senpera sunradiado kaj do de vaporiĝ-transpiro. Ene de nubarbaroj, multe da precipitaĵo estas en formo de nebula gutado, kie nebulo kondensas sur arbofolioj kaj poste gutas al grundon suben. Tropikaj nubarbaroj etendiĝas ekde latitudoj de 23°N ĝis 25°S kaj troviĝas en relative mallarĝa altitudo-zono kun speciala atmosfera medio kiu estas karakterizita je vegetaĵara nivelo. Jara precipitaĵo povas varii ekde 500 ĝis 10 000 mm/jare kaj averaĝa temperaturo inter 8 ĝis 20 °C.
La difino de nubarbaro povas esti ambigua, ĉar ĝi ne estas universale uzata. Multaj nacioj preferas terminojn kiel Afromontanan arbaron, kaj alt-montaran pluvarbaron, aŭ pli lokajn terminojn kiel la boliviajn jungaojn, kaj la laŭrisilvojn de la Makaroneziaj Insuloj kaj laŭokaze subtropikaj kaj eĉ mezvarmaj arbaroj in kiuj similaj meteologiaj okazas, estas konsiderataj kiel nubarbaroj.
Nur 1% de la arbaroj estas nubarbaroj.
Gravaj areoj de nubarbaro troviĝas en Centra kaj Sudameriko, Orienta kaj Centra Afriko, Indonezio, Malajzio, en Filipinoj, Papuo-Novgvineo kaj en Karibujo ( vidu sekvantan liston kaj nubarbaro )
Tropikaj kaj subtropikaj nubarbaroj ekzistas en jenaj landoj :
Mezvarmaj nubarbaroj
Kvankam ne universale agnoskitaj kiel nubarbaroj, pluraj arbaroj en mezvarmaj regionoj havas fortajn similicojn kun tropikaj nubarbaroj. Mezvarmaj nubarbaroj troviĝas en :
Karakterizoj
Grava karakterizo de nubarbaroj estas ke la arbokronoj povas kapti la vente antaŭenpelitan nubhumidecon, parton de kio gutas grunden. Tiu ĉi nuba akvo estas horizontale aŭ okulte cedata precipitaĵo (ĉar ĝi ne estas registrita per kutima pluva mezurado), kaj povas grave kontribui al akvocirkulado. Kaŭze de la granda grunda akvoentenaĵo, la reduktita sunradiado kaj la eta rapideco de malkomponiĝado al mineraloj, la grunda acideco estas tre granda, kun moro (krudhumo ) kaj torfo ofte formiĝantaj en la supra grundotavolo.
Stadtmüller (1987) diferencigas du ĝeneralajn tipojn de tropikaj montaraj nubarbaroj :
Nuntempa situacio
En 1970, la origina arealo de nubarbaroj sumiĝis je proksimume 50 milionoj da hektaroj. Alkresko de la loĝantaro, malriĉeco kaj nekontrolita tereno-uzado estas kontribuintaj al perdo de nubarbaroj. La Monda Arbara Inspekto en 1990 konstatis ke 1,1 % de tropika montaraj kaj altaĵaj arbaroj estis perditaj ĉiujare, kiu estis pli granda ol iu ajn aliaj tropikaj arbaroj. En Kolombio, unu el la landoj kun la plej granda areo de nubarbaroj, nur restas 10-20% de la originaj nubarbaraj kovraĵoj. Signifaj areoj estis ŝanĝitaj al plantejoj, aŭ por uzado en agrikulturo kaj paŝtado. Gravaj kulturoj en montaraj arbaraj zonoj estas teo- kaj kafoproduktado, sed ankaŭ arbarekspluatado de apartaj specioj kiel podokarpo ŝanĝigas la arbaran strukturon.
Nuntempe, triono de ĉiuj nubarbaroj estas protektataj.
Auberville-la-Renault
Auberville-la-Renault estas franca situanta en departemento Seine-Maritime, regiono Normandio.
Ĝiaj enloĝantoj nomiĝas Aubervillais.
NGC 7542
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Kapdoloro
Kapdoloro estas doloro en iu ajn regiono de la kapo aŭ nuko. Ĝi povas esti simptomo de pluraj diversaj malsanoj. La medicina faktermino estas cefalgio (el la greka: κεφαλων (kefalon) „kapo“ kaj αλγος (algos) „doloro“). Cerba histo mem ne estas sentema; sed multaj aliaj organoj kaj regionoj de la kapo posedas ricevantojn por transdoni dolorsenton. Origino de la doloroj povas esti ekzemple la periosto de la kranio, muskoloj, nervoj, arterioj kaj vejnoj, okuloj, oreloj kaj sinusoj. Ekzistas kelkaj malsamaj klasifiksistemoj por kapdoloroj. La plej vaste agnoskita sistemo estas tiu de la Internacia Asocio pri Kapdoloroj (International Headache Society). Kapdoloro estas nespecifa simptomo, kio signifas, ke ĝi havas multajn eblajn kialojn.
Kapdoloroj apartenas al tiuj simptomoj, kiuj tre oftas. Oni kutime povas kuraci simplan kapdoloron per senpreskriba analgezio kiel aspirino, paracetamolo, ibuprofeno. Tamen, iuj kapdoloroj devigas alian taŭgan kuracadon.
Epidemiologio
Ĉirkaŭ 64-77% el la homoj havas kapdoloron dum iu momento en siaj vivoj. Dum ĉiu jaro, averaĝe, 46-53% de homoj havas kapdolorojn. La plej multaj el tiuj kapdoloroj ne estas danĝeraj. Nur ĉirkaŭ 1-5% el la homoj irantaj al la urĝejo pro kapdoloroj havas iun gravan malsanon.
Oni kalkulis, ke en la Eŭropa Unio kapdoloroj kaj iliaj sekvoj ĉiun jaron kostas proksimume 20 miliardojn da eŭroj; averaĝe ĉiu dungito forestas de laboro 1,2 tagojn/jaro pro kapdoloroj.
Pli ol 90% de kapdoloroj estas primaraj kapdoloroj. La plej ofta tipo el tiuj primaraj kapdoloroj estas la tensia kapdoloro. La plejmulto de homoj kun tensia kapdoloro havas "epizodan" kapdoloron, kiu aperas dum kelkaj horoj kaj poste malaperas. Nur 3,3% de plenkreskuloj havas t.n. kronikajn tensiajn kapdolorojn, kun kapdoloroj aperantaj dum pli ol 15 tagoj en monato.
Seria kapdoloro estas relative rara. Ĝi koncernas nur 1-3 el 1000 homoj en la mondo. Seria kapdoloro estas proksimume trifoje pli ofta ĉe viroj ol ĉe virinoj.
Kaŭzoj
Ekzistas pli ol 200 difinitaj specoj de kapdoloroj. Kelkaj estas sendanĝeraj kaj aliaj estas vivminacaj. La kuracista decido, ĉu kromaj testoj necesas, kaj pri kiu terapio estas la plej efika, baziĝas sur la detala priskribo de la kapdoloro kaj sur la rezultoj dum neŭrologia ekzameno.
Primaraj kaj sekundaraj kapdoloroj
Kapdoloroj estas ĝenerale klasifikitaj kiel "primaraj" aŭ "sekundaraj". Primaraj kapdoloroj estas sendanĝeraj, ripetiĝantaj kapdoloroj ne kaŭzitaj de iu organa malsano aŭ strukturaj problemoj. Oni povus diri, ke la kapdoloro mem estas la malsano. Ekzemple, migreno estas speco de primara kapdoloro. Kvankam primaraj kapdoloroj povas kaŭzi fortan doloron kaj malbonigi la ĉiutagan vivon, ili ne estas danĝeraj. Sekundaraj kapdoloroj ekestas subaze de iu malsano, kiel infekto, kapvundo, vaskulaj malsanoj, cerbsangado aŭ tumoroj. Depende de tiu specifa kaŭzo ili povas esti aŭ danĝeraj aŭ sendanĝeraj. Certaj atentigaj simptomoj, la tielnomataj „ruĝaj flagoj“, indikas, ĉu kapdoloro povas esti danĝera: ekzemple se ĝi estas akompanata de neŭrologiaj simptomoj kiel ŝanĝiĝo de la konscio, malfortiĝo de membroj, problemoj kun ekvilibro, perturboj de vidkapablo.
Primaraj kapdoloroj
Ĉirkaŭ 90% el ĉiuj kapdoloroj apartenas al la primaraj kapdoloroj. Tiuj kutime aperas la unuan fojon en vivo, kiam homoj aĝas inter 20 kaj 40 jarojn. La plej oftaj specoj de primaraj kapdoloroj estas migreno kaj tensiaj kapdoloroj. Ili havas malsamajn karakterizaĵojn.
Tensia kapdoloro havas dumvivan prevalencon de inter 30-80% de la homoj. Ne estas hereda malsano, tamen se unuagrada parenco suferas de tensia kapdoloro, la risko evoluigi ĝin estas proksimume trifoje pli alta ol ĉe aliaj personoj. Tensiaj kapdoloroj kutime prezentiĝas kun ne-pulsanta premo tutkapa, kvazaŭ tro mallarĝa bendo konstriktas la kapon. Ĝi kutime ne estas akompanata de kromaj simptomoj, laŭ la kriterioj rajtas maksimume esti samtempe aŭ trosentemo kontraŭ relative forta lumo aŭ kontraŭ relative laŭtaj sonoj. Oni distingas la epizodan formon (en unu monato 15 tagoj kun kapdoloro, dum pli ol tri monatoj; la unuopa epizodo daŭras inter 30 minutoj kaj 7 tagoj) de la kronika formo (pli ol 15 tagoj de la monato dum pli ol tri monatoj, kapdoloro preskaŭ daŭra).
Migreno tipe prezentiĝas kun pulsa, mez-forta aŭ forta doloro, ofte (sed ne nepre) unuflanke de la kapo, kaj povas esti akompanata de naŭzo, vomemo, fotofobio (trosentemo kontraŭ lumo) kaj/aŭ fonofobio (trosentemo kontraŭ sono). Ofte la migrenon antaŭsimptomoj (prodromoj) antaŭiras horojn aŭ eĉ tagojn antaŭ la atako. Ili povas esti ekstrema apetito, malbona apetito, troaktiveco, ŝanĝoj de emocio. La migren-atako mem sen medikamentoj daŭras 4-72 horojn. Ĝi povas krome komenciĝi per tielnomata "aŭro", daŭranta inter 10 minutoj ĝis 1 horo. La aŭro konsistas plej ofte el vidperturboj kaj/aŭ el neŭrologiaj simptomoj, kiuj komplete foriras poste.
Ekzistas pluraj diversaj formoj de migreno, kelkaj el ili genetikaj. Ĉe unu el la formoj la paciento sentas nur la aŭron sen disvolvi poste la kapdoloron („migreno sen migreno“).
Aliaj pli raraj specoj de primaraj kapdoloroj inkludas :
Sekundaraj kapdoloroj
Kapdoloroj povas esti kaŭzataj de perturboj de la kapaj aŭ nukaj organoj. Kelkaj el tiuj ne estas danĝeraj, kiel ekzemple cervikogena kapdoloro (doloro ekestiĝanta de la nukaj muskoloj), aliaj estas vivminacaj. Permedikamenta kapdoloro povas ekesti pro troa uzado de kontraŭdoloraj piloloj kiel triptanoj, opioidoj aŭ ne-steroidaj antireŭmiloj (NSAR), paradokse kaŭzantaj plimalbonigadon de kapdoloroj.
Luhyňa
Bazaj informoj
Luhyňa (luhinja), hungare Legenye (legenje) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Trebišov.
Kapdoloro
Diagnozo
Por bone distingi la pli ol 200 diversajn formojn de kapdoloroj, la kuracisto devas unue detale pridemandi la pacienton. Al la anamnezo de kapdoloroj apartenas la demandoj pri ofteco, daŭro, karakterizaĵoj, loko kaj intenseco de la doloro. Krome gravas ekscii akompanantajn simptomojn, faktorojn kiuj povas provoki aŭ plibonigi la ekeston, kaj ekhavi ĝeneralajn informojn pri la vivostilo same kiel pri la uzado de medikamentoj, drogoj, alkoholo kaj tiel plu.
Luhyňa
Situo
Luhyňa situas sur malebenaĵo, laŭ la hungara landlimo, laŭ rojo, laŭ ĉefvojo Trebišov-Slovenské Nové Mesto, laŭ fervojo Michaľany-Ĉop. Trebišov troviĝas 17 km-ojn.
Kapdoloro
Diagnozo
Dua paŝo estas korpa kaj neŭrologia ekzamenado por malkovri eventualajn aliajn simptomojn kaj signojn, kiujn la paciento mem eble ankoraŭ ne rimarkis. La plejmulto de la kapdoloroj povas jam esti diagnozataj post tiuj du paŝoj.
Luhyňa
Historio
La loko estis loĝata dum la bronzepoko. La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1263 en formo "Legene". En 1910 loĝis en Legenye 473 da homoj, (434 hungaroj, 39 slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon Legenye apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto de Sátoraljaújhely, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Legenye rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Luhyňa 326 da homoj, (escepte 5 hungarojn ĉiuj slovakoj).
Kapdoloro
Diagnozo
Se ekzistas duboj, la kuracisto devas decidi ĉu kromaj ekzamenoj necesas:
Luhyňa
Famuloj
En la iama Letenye naskiĝis hungara kalvinana episkopo István Fejes.
Kapdoloro
Atentigaj simptomoj („Ruĝaj flagoj“)
Distingi inter malalt-riskaj, benignaj kapdoloroj kaj la danĝeraj kapdoloroj povas esti defie, ĉar la simptomoj ofte estas similaj. Kapdoloroj, kiuj estas eventuale danĝeraj, postulas pliajn laboratoriajn testojn kaj cerban bildigon por diagnozi.
La Usona Kolegio por Kuracistoj por urĝaj kazoj (American College of Emergency Physicians) publikigis jenajn kriteriojn por malalt-riskaj kapdoloroj :
Topoľčianky
Topoľčianky (pr: topoljĉjanki) pli frue Malé Topolčianky, hungare Kistapolcsány [kiŝtapolĉAnj], germane Kleintopoltschan, esperantigebla kiel Topolĉanko, estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio. Malé, kis kaj klein signifas: malgranda.
Kapdoloro
Atentigaj simptomoj („Ruĝaj flagoj“)
Kelkaj karakterizaĵoj igas pli verŝajne, ke la kapdoloro ŝuldiĝas al eble danĝeraj sekundaraj kialoj, kiuj povas esti vivminacaj aŭ kaŭzi longperspektivan difekton. „Ruĝaj flagoj“, do atentigaj cirkonstancoj, kiuj devas pensigi la kuraciston pri eventuale danĝeraj sekundaraj kaŭzoj, estas aliflanke:
Topoľčianky
Situo
Topoľčianky situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj, fine de fervojo el Zlaté Moravce. Tiu urbo troviĝas je 4, Nitra je 32 km.
Kapdoloro
Sekundaraj kapdoloroj
Por la terapio de sekundaraj kapdoloroj necesas traktado de la baza kaŭzo. Ekzemple, persono kun meningito ricevos antibiotikojn. Persono kun cerba tumoro depende de la specifa situacio bezonas kirurgion, kemioterapion kaj/aŭ cerban radiadon.
Topoľčianky
Historio
En la 6-a jarcento slavoj vivis tie. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1293 en formo "Topolchan", kiu akiris la rangon kampurbo en 1600. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Kistapolcsány 1602 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Bars, al distrikto de Zlaté Moravce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Topoľčianky 2888 homoj, (2854 slovakoj).
Kapdoloro
Primaraj kapdoloroj
Pro la multeco de diversaj sindromoj ankaŭ la terapioj estas multaj.
Topoľčianky
Famuloj
En la iama Kistapolcsány naskiĝis hungara juĝisto Lajos Staud.
Kapdoloro
Memterapio
El la plantaj substancoj, plej bone konata kaj kun efiko per esploroj pruvita estas la oleo de mento. Oni povas apliki ĝin ekstere per guteto al la tempioj. Ĝi estas uzebla ekde la aĝo de 6 jaroj kaj ankaŭ dum gravedeco.
Inter la industrie produktitaj substancoj la ne-steroidaj antireŭmiloj (NSAR) estas la plej taŭgaj. Plej konataj estas acetilsalicila acido (aspirino, ASS), paracetamolo kaj ibuprofeno. Tamen indas la konsilo de kuracisto por eviti reciprokajn influadojn kun aliaj medikamentoj, kaj krome oni devas atenti ne tro ofte preni la medikamenton por eviti la permedikamentan kapdoloron.
Migreno
La kapdoloro de migreno povas esti tre forta kaj la atako daŭras 4 ĝis 72 horojn, pro tio pacientoj kun migreno dum la atako ofte bezonas medikamenton. Farmaciaĵoj por helpi kontraŭ komenciĝanta aŭ jam estanta atako apartenas ĉefe al du grupoj: ne-steroidaj antireŭmiloj, ofte kombinitaj kun kontraŭvomigiloj, kaj la tielnomataj triptanoj.
Depende de la ofteco de migrenoatakoj, kelkaj homoj bezonas krome preventilon. Por profilakto estas uzataj beta-blokilojn, flunaricino (kalcio-antagonisto) kaj pluraj kontraŭepilepsiaj medikamentoj. Nova grupo de preventaj medikamentoj oficiale aprobanta unue en 2018 efikas laŭ la signalvojo de CGRP (angle: calcitonine-gene-related peptide, peptido rilatanta al la kalcitonino-geno).
Krome la ofteco de migreno povas esti plibonigita per vivostilaj ŝanĝoj, kiel regula dormado, evito de certaj ekigaj substancoj en la manĝaĵo, elteneblaj sportoj, aplikado de progresa muskolmalstreĉado laŭ Jacobson, kaj aliaj.
Tensia kapdoloro
Ankaŭ kontraŭ la estantaj atakoj de tensia kapdoloro oni povas uzi ne-steroidajn antireŭmilojn; ili kutime sufiĉas por forigi la doloron. La intenseco de la doloro ĉe tensia kapdoloro tamen kutime ne estas tre forta, pro tio ofte ankaŭ sufiĉas, se oni povas iom resti kaj malstreĉiĝi.
Se la tensia kapdoloro oftas pli ol 10 tagoj dum ĉiu monato por pli ol 3 monatoj, tiam utilas preventilo. Por profilakto estas rekomendataj la triciklaj kontraŭdeprimiloj (amitriptilino, doksepino) aŭ mirtazapino.
Seria kapdoloro
La plej efika terapio kontraŭ akuta atako de seria kapdoloro estas la enspirado de 100% oksigeno dum 15-20 minutoj. Alternativo estas la triptanoj.
Por finigi la serion la ĉefe rekomendataj medikamentoj estas verapamilo aŭ litio. Aliaj medikamentoj kiel kontraŭepilepsiaj medikamentoj povas esti uzataj, se la unua ne efikas.
Infanoj
Ĝenerale, infanoj povas suferi pro la samaj specoj de kapdoloroj kiel plenkreskuloj, sed la ofteco estas iom malsama kaj la simptomoj ĉe infanoj ankaŭ povas varii. La diagnoza aliro al kapdoloro ĉe infanoj estas simila al tiu ĉe plenkreskuloj. Tamen, junaj infanoj eble ne povas bone priskribi kaj difini sian doloron.
Historio
El antikvaj dokumentoj evidentas, ke jam antaŭ multaj jarcentoj homoj suferis pro kapdoloroj kaj multe pripensis, kiel oni povas kuraci ilin.
Carlos Orellana
Carlos Orellana (naskiĝis la 28-an de decembro 1900 en la subŝtato Hidalgo - mortis la 24-an de januaro 1960 en Meksikurbo) estis meksika aktoro, kinreĝisoro kaj scenaristo.
Kapdoloro
Moderna medicinhistorio
La unua registrita klasifiksistemo kiu similas la modernajn estis publikigita fare de Thomas Willis, en De Cephalalgia en 1672. En 1787 Christian Baur ĝenerale dividis kapdolorojn en idiopatajn (primaraj kapdoloroj) kaj simptomajn (sekundaraj), kaj difinis 84 kategoriojn. Ĉiuj tiuj sistemoj tamen ne estas vaste uzataj kaj ne normigis la diagnozojn laŭ objektivaj kriterioj.
En la jaro 1962 la Nacia Instituto pri Sano (National Institute of Health) unuan fojon publikigis klasifiksistemon, kiu estis uzata en multaj landoj ankaŭ ekster Usono. Tamen ankaŭ ĝi ankoraŭ difinis la kapdolorojn en maniero, kiu lasis grandan spacon al la interpretado de la kuracisto. Multaj difinoj enhavis nociojn kiel „ofte“, „ĝenerale“, sed nenie oni difinis, ĉu iu simptomo estas nepra por la diagnozo, aŭ kiom da el aro simptomoj estas bezonataj por meti certan diagnozon.
Post la fondaĵo de Internacia Asocio pri Kapdoloroj (International Headache Society) en 1982 oni starigis la unuan klasifiksistemon kun laŭeble plej objektivaj kriterioj en 1988.
Kaŭzoj
Inter la eksteraj, klimataj faktoroj, la plej oftaj estas vento kaj humideco. Ili kaŭzas ofte tre akutan kaj tre fortan doloron, eventuale kun rigideco de la nuko.
La kaŭzo de pli kronikaj kapdoloroj kutime estas internaj faktoroj. Ĝenerale oni povas diagnozi ilin rilate la involvitajn ĝinlŭojn (meridianojn) aŭ rilate la organojn. Kelkfoje, precipe kiam la simptomoj ekzistas longe, la perturbo koncernas pli ol unu organo.
Oni distingas :
Diagnozo
Bona diagnozo ankaŭ en la ĉina medicino dependas de zorga anamnezo kaj ekzameno. Dum la intervjuo la kuracisto devas demandi pri la loko kaj la tipo de la doloroj. Tre gravas, kiuj faktoroj plibonigas aŭ malplibonigas la simptomojn, ĉar el la reago de la korpo al varmo/malvarmo, vetero, emocioj, aktiveco/trankvilo, manĝokutimoj, kaj la tempo de la tago, kiam la kapdoloroj aperas, la ĉina kuracisto povas dedukti la kaŭzon. La korpa ekzameno inkluzivas la rigardon de la lango kaj la palpadon de la pulso kiel gravaj indikiloj.
Terapio
La terapio de kapdoloroj ampleksas dieton, ĉinajn farmaciaĵojn, akupunkturon kaj ĝeneralajn konsilojn rilate la vivostilon depende de la trovita kaŭzo.
En arto
Insolación (Sunfrapo) (1889) estas romano de la hispana verkistino Emilia Pardo Bazán kie aperas virino kiu ĝuas popularan feston kie suno, manĝo kaj drinkado kontribuas al la ĥaosa situacio de specifa amafero. Granda parto de la romano priskribas per terminoj sufiĉe ĝustaj la simptomojn de la kapdoloro.
La krio estas la populara nomo donita al ĉiu el la kvar versioj de komponaĵo, kreita kiel pentraĵoj kaj paŝtelaĵoj, de norvega ekspresionista artisto Edvard Munch inter 1893 kaj 1910. Dekomence la popola kompreno interpretis la pentraĵon kiel priskribo de iu kiu krias. Poste laŭ la origina titolo Der Schrei der Natur (La krio de la naturo) oni komprenas, ke la protagonisto reagas al bruo aŭ krio. Ĝi klopodas ŝtopi la orelojn per movo simila al klopodo por evitado de kapdoloro.
Izononila cianoakrilato
Izononila cianoakrilato aŭ izononila 2-ciano-2-propenato estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la cianoakrilata acido kaj izononanolo. Ĝi estas blanka solidaĵo, nesolvebla en akvo, sed solvebla en acetono, metil-etil-ketono, nitrometano, metilena klorido kaj en pluraj aliaj organikaj solvantoj. Izononila cianoakrilato posedas 13 karbonatomojn, 21 hidrogenatomojn, 2 oksigenatomojn kaj 1 nitrogenatomon. Izononila cianoakrilato uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de cianoakrilataj polimeroj. Izononila cianoakrilato posedas antiinflamajn kaj antimikrobajn proprecojn.
Masora Biblio
La Masora Biblio estas la hebrea versio de la Biblio agnoskita de judismo ekde 100, laŭ la tradicio nomata Masoro. Protestantismo agnoskas la Masoran Biblion kiel la Malnova testamento. La Biblio tradukita de Zamenhof estas la Masora Biblio.
Alia antikva versio de la Biblio estis la Samariana Biblio. Ĝi nur havis la kvin librojn de la Torao.
Estas multaj gravaj kaj malgravaj diferencoj inter la Masora kaj la Septuaginto. Origeno verkis la Heksaplan por montri la diferencon inter la du versioj. Ĝenerale, la Septuaginto pli klare profetis pri Jesuo Kristo ol la Masora. Ekzemple, Jesaja 7:14 en la Masora diras, ke la Kristo estos naskita de ha'almah (junulino), sed la Septuaginto diras parthenos (virgulino).
La Masora nur mencias pri demonoj 3-foje, dum la Septuaginto mencias pri demonoj 18-foje. Ekzemple, kie La Septuaginto (kaj la Vulgato) diras:
La Masora Biblio diras (laŭ la traduko de Zamenhof):
La plej antikva manuskripto de la tuta Masora Biblio estas la Codex Leningradensis de 1008.
Libroj
Jen la libroj de la Leningradensis:
La moderna juda ordo de la libroj de la skriboj estas iom malsimila:
Protestantoj ordigas la librojn laŭ la katolika ordo de la libroj, kiu estas esence la ordo de la Septuaginto.
Lajos Petrik
Lajos Petrik [lajoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Petrik Lajos estis hungara kemiisto, instruisto, turisto. Lajos Petrik naskiĝis la  en Sopron. Li mortis la en Budapeŝto.
Biografio
Lajos Petrik frekventis mezlernejojn en sia naskiĝurbo kaj Pozsony, poste li akiris diplomon en teknika universitato en Graz. Inter 1874-1889 li samloke instruis. En 1878 li estis soldato kaj li partoprenis en okupado de Bosnio. Ekde 1880 li instruis en industria lernejo, kie li iĝis lernejestro en 1907. Dum instruado li okupiĝis pri ceramikaĵoj, argilaĵoj, porcelanoj, li apartenis al la plej konataj spertuloj pri porcelanoj. En 1891 li aliĝis al la turista movado, li estis ankaŭ montgrimpanto. Li redaktis turistan gazeton, kie li ankaŭ kontribuis. En 1911 li estis nomumita reĝa konsilisto. Li ricevis premion jam en Bosnio en 1878, poste serban kaj 2 hungarajn premiojn.
Deanne Bray
Deanne Bray estas usona aktorino. Ŝi naskiĝis la 14-an de majo 1971. Ekde sia dua jaro Deanne aŭdas sole je la maldekstra orelo, kaj nome nur de 78 decibeloj supren. Tio signifas, ke ŝi ekaŭdos ŝtormadon de motoroj sur vigla strato, sed dum ordinara interparolo inter la homoj ŝi devas konfidi al rigardado al lipoj. Je sia dekstra orelo ŝi estas absolute surda.
Kalgoorlie
Kalgoorlie, parto de la Urbo Kalgoorlie-Boulder, estas urbo de la regiono Goldfields-Esperance de Okcidenta Aŭstralio, Aŭstralio, situa je 595 km oriente-nordoriente de Perth fine de la Granda Orienta Aŭtoŝoseo Great Eastern Highway. La urbo estis fondita en 1893 dum la orimpetego de Coolgardie, kaj situas ĉe la tielnomita "Golden Mile" (Ora Mejlo). Ĝi estas ankaŭ la lasta celo de la itineroj Goldfields Water Supply Scheme kaj la Golden Pipeline Heritage Trail.
Laŭ la censo de 2011, Kalgoorlie havis 31,107 loĝantojn, kio faras ĝin la plej granda urba centro en la regiono Goldfields-Esperance kaj la kvina plej granda en Okcidenta Aŭstralio.
La nomo Kalgoorlie derivas el la vorto de lingvo ŭangai nome Karlkurla, signife "silkoperlejo" (Marsdenia australis).
Ramon Barnils
Ramon Barnils i Folguera, (Sabadell, 1940 - Reus, 2001) estis ĵurnalisto, tradukisto kaj instruisto de Katalunio. Laŭlonge de lia eventoplena kariero li kunlaboris en ĵurnaloj kiel Tele/eXprés, El Correo Catalán, Avui, La Vanguardia kaj El Mundo; kaj en revuoj kiel Amb Potes Rosses, El Mundo, Ajoblanco kaj El Temps. Li ankaŭ laboris en novaĵagentejoj Europa Press kaj EFE, kie li promociis la unuajn novaĵservoj en la kataluna en la 1980-jaroj.
Liaj plej konataj laboroj por la ĝenerala publiko fariĝis en radio. Li laboradis en Catalunya Ràdio ekde la naskiĝo de la stacio kaj en programoj de granda aŭdienco, kiuj markis eraon: El lloro, el moro, el mico i el senyor de Puerto Rico, kaj El mínim esforç, kiu li prezentis kun Quim Monzó kaj Jordi Vendrell (La Mercantil Radiofónica). Li ankaŭ partoprenis en la politika renkontiĝo L'orquestra i Postres de músic kaj foje en L'internauta.
Defendanto de profesia sendependeco kaj de kritika ĵurnalismo, li instruis ĵurnalismon ĉe la Fakultato de Sciencoj de Komunikado en la Aŭtonoma Universitato de Barcelono inter 1976 kaj 1985 kaj havis grandan mastradon sur ampleksa generacio de ĵurnalistoj.
Maizo
Maizo (Zea mays ssp. mays) estas grava cerealo, unue malsovaĝigita en Mezameriko, kaj nun plantata en pluraj regionoj de la mondo. Ĝi estas tre diversa kaj nutre altkvalita manĝaĵo, kaj povas interalie esti muelata al faruno, manĝata kiel legomo, uzata kiel nutraĵo por viandobestoj.
Ĝia produktiĝpotenco estas alta, kun tre bonaj rezultoj je apliko de teknologio. Ĝia kulturo estas ĝenerale maŝinfara, kaj estas grandaj profitoj el modernaj teknikoj de planto kaj rikolto. Tutmonda produktado de maizo atingis 600 milionojn da tunoj en 2004.
La plej produktiva maizo-produktanto estas Usono. En Brazilo, kiu ankaŭ estas granda produktanto kaj eksportanto, San-Paŭlio kaj Paranao estas la ĉefaj produktantaj subŝtatoj. Nuntempe nur ĉirkaŭ 5% de la brazila produktaĵo de maizo estas uzata por homnutrado. Tion kaŭzas ĉefe la manko de informoj pri maizo kaj pli bona informado pri ĝia nutrokvalito.
Strukturo de la planto
Maizo havas tre apartan kreskon; la malaltaj folioj similas larĝajn flagojn, 50–100 cm longajn kaj 5–10 cm larĝajn. Kvankam iuj specoj povas kreski ĝis 7 metrojn, la plej ofta speco atingas 2-3 metrojn. La tigo havas multajn akselojn; el ĉiu akselo kreskas unu folio. Sub la folio kaj proksime al la tigo kreskas la spiko.
Kiam la spiko kreskas, formiĝas silkaj fibroj, kiuj ŝanĝiĝos de flavo al bruno dum la planto maturiĝos. Supre de la trunketo estas longa flava floro. Grajno de maizo formiĝas, kiam poleno falis sur la silkaĵon. Laŭ botaniko, grajno de maizo estas kariopso, simpla seka frukto.
Malmaturaj spikoj (spiko, grajnoj, kaj silko) estas tute manĝeblaj krude. Kiam la planto maturiĝas, la spiko malmoliĝas kaj la silko sekiĝas kaj nemanĝebliĝas, sed la grajno estas ankoraŭ manĝebla. Somerfine, la grajno sekiĝas tute, kaj estas malfacile maĉebla antaŭ kuirado en bolanta akvo.