cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tempofiniĝo
Tempofiniĝo el la Malnova Testamento
La nocio aperas precipe en libroj de la Malnova Testamento, kanonaj kaj duakanonaj kaj en la bibliparalela hebrea literaturo (kiel Henoĉ, Esdra kaj aliaj). En la Nova Testamento, la Apokalipso kaj iuj tekstoj evangeliaj kaj aliaj de la apostolo Paŭlo al la Tesalonikanoj.
La esprimo elstariĝas ses fojojn en la libro de profeto Danielo por marki la finon de epoko kiu estas jam direktiĝanta al sia detruiĝo. La profeto imagas antaŭvidi eventojn kaj engaĝiĝi pri ili por informi multajn: «(12,4) Kaj vi, ho Daniel, kaŝu la vortojn kaj sigelu la libron ĝis la fina tempo; multaj ĝin tralegos, kaj multiĝos la scio”.
Foje la sintagmo (tempo de la fino) estas ankaŭ uzata por rakonti imagitan estontan historian okazaĵojn kiel en (11,41-45) kie estas antaŭvidigita ke la reĝo de Sudo fulme batalos kontraŭ la reĝo de Nordo, kaj la reĝo de Nordo impetos sur lin kun militĉaroj kaj ĉevaliroj kaj multaj ŝipoj: li venkos sed por alveni al sia fino! Fino kiu okazos post kiam li lanĉos persekutojn kontraŭ la diservantoj.
La libro malfruiĝas rakonti pri detruo de diversaj imperioj, kiuj ŝajnas aludi al imperioj vere ekzistintaj (babilona, persia, greka kaj tiu seleŭkia).
Ĉu temas pri libro didaktika kaj konsola aŭ pri libro kiu laŭ la verkisto rilatas al veraj priskriboj pri la estonta historio?
Vekoma
Vekoma Rides Manufacturing B.V. estas unu el la ĉefaj produktantoj de libertempaj instalaĵoj bazitaj en Vlodrop, Nederlando. Vekoma estas precipe specialigita pri fabrikado de ondaj fervojoj. Kiel regulo, certaj altiroj ne estas faritaj individue por ĉiu amuzparko, sed versioj de la sama altiro estas venditaj al la respektiva kliento.
Tempofiniĝo
Kristana interpreto pri la Libro de Danielo
Kristanoj estimis tiom la libron de Danielo ke por ili ĝi entenas evidentajn profetaĵojn ĉar ĝi estus verkita jarcentojn antaŭ la eventoj realaj. Kaj sur tiu antaŭsupozo ili kreis certecon kaj argumentojn eluzitajn en sia apologetikemo. Sed la modernaj sciencoj pri lingvoj kaj simile (etimologio, semiologio, historio, lingvevoluiĝo, lingvokomparismo ktp.), iom post iom malkovriĝis ke la libro dateblas post la eventoj profetigitaj kaj ke, tial, la libro havis alian funkcion en la intencoj de la verkisto: montri al la persekutata komunumo, ke al Dio ne forfuĝas la okazaĵoj kaj ke li regas la historion kaj ĝin disponas pri la savo de siaj elektoj: fakte la libro naskiĝis en epoko de Makabeoj kiam la judaro estis premata de la Seleŭkiaj potenculoj (aparte Antioĥo la 4-a Epifano de Sirio - dua jarcento a. K.), celantaj detrui la kredon je la revelaciinta Javeo. Iom post iom ankaŭ la fervoro de apologiistoj senfajriĝis kaj ankaŭ la koncepto «tempofino» akiris novan lumon. La libro estas certe profeta sed en la senco, ke, laŭ la aŭtoro la historio ne estas sinsekvo de blinda ĉeno de eventoj sed korespondas al dia plano, kiu enkondukas la elektitojn al la atingo de la fina savo. Hodiaŭ nur kelka minora sekto, kiel atestantoj de Jehovo, insistas sur la profeta valoro de la libro (priskribo de estontaj eventoj).
Vekoma
Historio
Vekoma estis fondita en 1926 fare de Hendrik op het Veld kiel Veldkoning kaj komence konstruis agrikulturan ekipaĵon. En la 1950-aj jaroj, sub la administrado de ilia filo Gerard, la firmao ŝanĝis al akcesoraĵoj por la minindustrio kaj ŝanĝis la nomon al Vekoma (de Veld Koning Machinefabriek). Daŭris ĝis 1967 ke la firmao membrigis la distran industrion kun la konstruado de ferrisa rado. Vekoma komencis konstrui ondajn fervojojn en la mez-1970-aj jaroj. La unuaj trakoj estis produktitaj sub licenco de la amerika firmao Arrow. Vekoma tiel funkciis kiel la eŭropa filio de Arrow. Ekde tiam, la firmao kreskis por iĝi unu el la plej gravaj ludantoj en la industrio. Kontraste al ĝiaj konkurantoj, kiuj generas altan vendon kun siaj rekordaj altiroj, precipe en Usono, Vekoma havis siajn plej grandajn vendomerkatojn en Eŭropo kaj Azio, precipe ekde la fruaj 1990-aj jaroj. La kialo de tio estas la signife pli malaltaj investeblecoj por amuzparkoj ekster Usono. Tial ili ofte dependas de produktoj, kiuj ne estas speciale evoluigitaj por la respektiva parko. Ĉi tio reduktas evoluajn kaj produktadkostojn kaj Vekoma povas oferti kompleksajn ondajn fervojojn je malalta prezo.
Tempofiniĝo
Kristana interpreto pri la Libro de Danielo
Legita tiusence, la tuta libro ricevas kredeblecon ĉar la rakontoj, en si mem nekredeblaj akiras la forton de la ekzemplo kaj de la teologia-morala instruo el ili fontanta. Oni vidu la inventaĵojn pri Belŝakar kaj la tri judaj junuloj laŭdantaj Dion meze de fornegaj flamoj (Aldonoj al Daniel).
Vekoma
Historio
En marto 2018, Vekoma estis transprenita de la japana firmao Sansei Technologies (antaŭe Sansei Yusoki Co., Ltd.), kiu mem produktas veturojn kaj rulmontojn. Vekoma promesas povi malfermi novajn merkatojn per la transpreno. Tamen nenio ŝanĝiĝos laŭ nomo, produktado kaj dungitaro.
Tempofiniĝo
Kristana interpreto pri la Libro de Danielo
La esprimo «tempo de la fino» ne signifas «fino de la tempo», sed enkadras la tempon kiu enkondukas al finiĝo kaj destruiĝo, ne de ĉio, sed de la aĵoj pri kiuj parolas la profetaĵo. Nepras, tial, distingi la tempon el la eventoj kiuj en ĝi iras al finiĝo. Sur tiu linio hodiaŭ insistas la komentarioj de la diversaj kristanaj eklezioj.
Vekoma
Modeloj de rulmontoj
La plej fama kaj plej vendita onda fervojo estas Boomerang. Vekoma povis vendi ĉi tiun ondan fervojon pli ol 40 fojojn. La trajno proponas tri inversiĝojn sur relative malgranda areo de proksimume 90 m × 30 m, sed ĉi tiuj estas trairataj ambaŭ antaŭen kaj malantaŭen, per kio la pasaĝero estas renversita entute ses fojojn.
Tempofiniĝo
Libro de Henoĥo
Iuj eroj de tiu libro parolas pri la fino de la tempo. Sed kiom da influo tiu libro havis laŭ la sinsekvaj jarcentoj en la formado de la kristana apokalipsistisko?
Kvankam ne kanona (nur la etiopa kristana eklezio ĝin akceptas kanona), tiu libro havis influon sur kristanoj ĉar citita plurfoje krom en la Nova Testamento ankaŭ de la Ekleziaj Patroj. Ankaŭ ĉe hebreoj ĝi ludis influon ĉar erojn henoĥajn oni trovis inter la pergamenoj de Kumrano. Ankaŭ en libroj nekanonaj de Ezra aperas aludoj al la fino de la tempoj.
Vekoma
Modeloj de rulmontoj
La Suspended Looping Coaster (SLC) de Vekoma estas precipe grava en Eŭropo. Dank' al amasproduktado, la unua Inverted Coaster ankaŭ povis trovi sian vojon en Germanion en 1999. Vekoma jam povis vendi la SLC pli ol 30 fojojn entute - 23 el ili la norma versio kun longo de 689 m kaj kvin inversioj.
Tempofiniĝo
Nova Testamento
1) Sankta Paŭlo en la dua letero al la Tesalonikanoj estas antaŭvidita la tempofinon kun la dua alveno de la Jesuo Kristo. Ankaŭ mem atendas tiun eventon kiel eventon proksiman, eble eĉ dum sia vivo. En la 1-a al la Tesalonikanoj li skribis: «Ĉar ni diras al vi per la vorto de la Sinjoro, ke ni, kiuj estos vivaj, restantaj ĝis la alveno de la Sinjoro, tute ne havos lokon antaŭ la endormiĝintoj (4,15)”. Male en la 2-a estas rakontita serio da eventoj kiuj devos okazi antaŭ la paruzio, fakte ĝin prokrastigante en venonta tempo. “Neniu vin trompu iamaniere; ĉar nepre antaŭe okazos la apostateco, kaj la homo de peko malkaŝiĝos, la filo de pereo, kiu kontraŭmetas sin kaj levas sin super ĉion, kion oni nomas Dio aŭ adoras; tiel, ke li sidas en la templo de Dio, elmontrante sin, kvazaŭ li estas Dio (2.3-4)”. La antaŭontaj al la dua alveno de Kristo estas:
a) Apostateco
b) Malkaŝiĝo de la ulo de la malbono (por kiu poste oni konservis la titolon de Antikristo)
c) Sin suprenlevanta kontraŭ tion kion oni nomas Dio aŭ adoras
e) Okupanta la templon de Dio.
Pri la senco kaj celo de tiu frazaro estas debato inter eklezianoj kaj studuloj. Eble Paŭlo uzas argumentojn taŭgajn por la konsolo de la persekutatoj, konsiderante, ke la tempo de la fino fakte koincidas, por ĉiu homo, kun sia renkonto kun Kristo okaze de sia morto, aŭ eble li vere cedis al sia persona opinio kiu tamen, iom post iom korektiĝis.
3) Apokalipso. Kiel sciate, tiu libro parolas pri simboloj per kiuj Sankta Johano provas esprimi la venkon, sur la peko kaj la morto, de Kristo resurektinta. Tiuj simboloj aludas al aferoj sufiĉe klaraj por samtempuloj de la hebrea medio, iom malpli facilaj por la estontaj generacioj. Krom tiu venko kaj la sorto de la kredantoj je Jesuo, nenio pri estonta historio estas en ĝi priskribata aŭ aludata. Tamen el iuj ties frazoj povis naskiĝi tio kion oni nomas jarmilismo. En la Apokalipso ĉe la versegoj (Ap 20, 2-7) estas dirate: “Kaj li ekkaptis la drakon, la antikvan serpenton, kiu estas la Diablo kaj Satano, kaj enkatenis lin por mil jaroj, 3 kaj ĵetis lin en la abismon kaj fermis ĝin kaj sigelis ĝin super li, por ke li ne plu trompu la naciojn, ĝis finiĝos la mil jaroj; post tio li devos esti malligita por kelka tempo. 4 Kaj mi vidis tronojn, kaj oni sidis sur ili, kaj juĝo estis donita al ili; kaj mi vidis la animojn de la senkapigitaj pro la atesto de Jesuo kaj pro la vorto de Dio, kaj tiujn, kiuj ne adorkliniĝis al la besto, nek al ĝia bildo, kaj ne ricevis la markon sur sia frunto kaj sur sia mano; kaj ili vivis, kaj ili reĝis kun Kristo mil jarojn. 5 La ceteraj mortintoj ne vivis, ĝis finiĝos la mil jaroj. Tio estas la unua releviĝo. 6 Feliĉa kaj sankta estas la partoprenanto en la unua releviĝo; super tiuj la dua morto havas nenian aŭtoritaton; sed ili estos pastroj de Dio kaj de Kristo, kaj reĝos kun li mil jarojn. 7 Kaj kiam finiĝos la mil jaroj, Satano estos ellasita el sia malliberejo”.
En tiuj vortoj, apogitaj sur aliaj bibliaj tekstoj, preskaŭ ĉiun eron de la kristana epoko la kristanaj eklezioj trovis (kaj ankoraŭ vidas en la atestantoj de Jehovo) signojn de la alproksimiĝo de la fino de la ekzistanta monda ordo kaj, foje eĉ la komenciĝo de la nova. Kutime la kristanaj eklezioj, foje post kelke da hezitoj, ne akceptis kaj kondamnis tiun mondvizion enŝteligante ke tiu afero estas kaŝita en la dia volo, pri kiu Dio neniam konigis al oni.
Laŭ la katekismo de la katolika Eklezio, la krederoj pri la tempofino estas tiu esprimataj en la Kredo. Kristo revenos ja jes, ĉar li revenas en la kredo de fideluloj: li revenas laŭ sia humila stilo respektanta la homan liberon. Kontraŭkristo estas ĉiu kiu pretendas anstataŭi Dion per sia persono.
Notindas ke la jarmilismo el si mem ne multon pritraktas pri la fino de la tempo ĉar gi koncentras atenton prefere sur la novan vivon, pacan, riĉan, en harmonio kun Dio ktp. Pli ol pri tempofino oni parolas pri ŝanĝiĝo de la tempo.
Kutime oni metas tre atente la kristanajn jarmilismojn, sed ne forgesendas ke ekzistis ankaŭ juda jarmilismo. Ĝi pretendis sin fondi sur la unua ĉapitro de la Genezo: tiu lasus kompreni ke la mondo daŭros ses mil jarojn plu unu el kiu sepjarmilismo de la kosma semajno. Ĉe la fino de tiu epoko albordiĝos la tempo de la triumfo de la juda popolo pro la alesto de la Mesio kiu kunportos materian prosperon kaj tiam reliĝos kaj rekonstruo de la templo detruita de la romianoj ktp. La temo hodiaŭ interesas nur historiistojn kaj antropologojn aŭ historiistojn de mitologioj.
Vidu ankaŭ
Kutime la centoj da eskatologia Apokrifoj de la Malnova kaj Nova Testamentoj kontribuis al la disvastigado de la kredero pri la tempofino kiel evento preskaŭ perceptebla kaj pli/malpli proksima kaj centra de la Dia revelacio.
La tempofiniĝo laŭ Islamo
Por ĉiuj islamanaj teologiaj skoloj, la tempo de la homaro finiĝos: antaŭe aperos la Ulo de malbono (nomata ankaŭ Antikristo), sed la alesto de la profeto Kristo triumfigos la bonon kaj la bonulojn: al kio sekvos, je la sono de la trombo ktp, la rezurekto de la korpoj por la fina juĝo kaj la sceno konkludiĝos per la tempofino. Kiel oni povus vidi, multe el la kristanaj apokrifaĵoj lasis stampon en la prifintempa imagopovo de islamanoj.
Diversaj mitoj pri la tempofiniĝo
Laŭ hinduismo la afero multfacetas, sed ĉiuj miteroj koincidas en la rezultoj de la koncepto de cikla tempo, laŭ kiu ĉio finiĝas por ĉio reveni al nova komenco. Do, pli ol pri tempofino parolendas pri rekomenciĝo aŭ renovigo de la tempo (vidu Avataron)
Laŭ budhismo la mondo renoviĝas de tempo al tempo. Eble tiu nuna epoko estas la lasta, kaj poste? Kutime oni vidas en la koncepto pri tempo en la budhismo ion similan al hinduismo: do la tempo rekomeciĝas per cikla movo.
Zoroastrismo konfesas pri la tempofino konceptojn similajn al tiuj de Biblio kaj Korano.
József Kunszt
József KUNSZT [jOĵef kunst], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kunszt József estis hungara pastro, ĉefepiskopo, episkopo, kanoniko, abato, preposto.
Biografio
József Kunszt lernis teologion en Vieno en Pázmáneum inter 1810-1813, poste li pastriĝis. Li komencis sian pastran karieron en Drégelypalánk. Liaj sekvaj karieraj stacioj estis: En 1860 li renovigis la katedralon en Kalocsa, krome li donacis artaĵojn al Hungara Nacia Muzeo. Li ricevis du premiojn.
Arepo
Arepo (hispane: Arepa) estas ia bulko bakita el kuirita pasto de maizofaruno. Arepoj devenas el Latin-Ameriko kaj antaŭ ĉio estas popularaj en Kolombio kaj Venezuelo.
La bulkoj estas manĝataj,
Eksteraj ligiloj
Recepto
Preĝejo Sankta Marteno (Ilversgehofen)
La Preĝejo de Sankta Marteno (Martinikirche) estas vilaĝa kirko en la erfurta urboparto Ilversgehofen. Ties loĝantaro poste konsistis, pro la industriigo, ĉefe el laboristoj.
Historio
En 1145 estis ĝia unua dokumenta mencio. En 1362 ĝi iĝis memstara paroĥa preĝejo.
La preĝejo estis konstruita inter 1456 kaj 1466 laŭ gotika stilo. Pro detruo dum la Tridekjara milito ĝi estis rekonstruita ĝis 1664. La sekvinta detruo estis en 1813 dum la militoj kontraŭ Napoleono Bonaparte. Tiel inter 1818-21 alkonstruiĝis al la ankoraŭ restinta turo klasicisma navo, kiu ekzistas ĝis hodiaŭ. Restaŭradlaboroj estis en 1927 kaj en la 1960-aj jaroj (interno).
Patronoj de la kirko estis la sanktaj Marko kaj Nikolao. Pro eraro de la Prusia administrato altribuitis en 1824 patroneco de Sankta Marteno al la preĝejo. Tion oni simple lasis.
En 2001 la komunumo kunfandiĝis kun la komunumo de la Luther-kirko.
Orgeno
La orgeno datumas de 1838 kaj estis instalita fare de la orgenkonstruistoj (gefratoj) Hesse. Ĝi estis restaŭrita en 2009.
Oleksandr Dovĵenko
Dovĵenko Oleksandr (Олександр Петрович Довженко; Александр Петрович Довженко 11-an de septembro 1894 [ 29-a de aŭgusto laŭ la Julia kalendaro ], Ĉernigova gubernio, la Rusia imperio — la 25-an de novembro 1956, Peredelkino, Moskva provinco, RSFSR, Sovetunio) estis sovetia ukraina kino-reĝisoro, scenaristo, verkisto. Naskiĝis en Ĉernihiva provinco, finis pedagogian instituton, poste lernis en Ukraina Arta akademio (Kievo), plialtigis profesian nivelon en Berlino. Fondinto de ukraina kinematografio. La filmo "Tero" estis inkludita en la listo de la 12 plej bonaj filmoj de ĉiuj tempoj kaj nacioj laŭ la versio de la Monda Ekspozicio en Bruselo.
Laboris kiel pentristo, de 1926 - reĝisoro de Odesa kinostudio, de 1929 - Kijiva kinofabriko (nun - Dovĵenka Nacia kinostudio). Dum la Dua mondmilito laboris en dokumenta kaj propaganda ĝenro. Pro konflikto kun partiaj aŭtoritatuloj li estis ekzilita de Ukrainio en Moskvon, kie laboris en kinostudio "Mosfilm" (ekde 1946). Dum pli ol 20-jara kariero estris produktadon nur de 20 filmoj, el kiuj la plej konataj estas:
Por Ukraina antologio estas esperantigata lia novelo "Ĥato".
Jurij Fedkoviĉ
Fedkoviĉ Jurij Osip ukraine Юрій Федькович (1834-1888) - fama verkisto, romantika poeto, antaŭulo de ukraina nacia renaskiĝo en Bukovino. Laboris en Moldavio, servis en armeo. Poste estis lerneja inspektoro, teatra redaktoro en Lvivo, redaktis ukrainan gazeton en Ĉernivco, kie li mortis.
Ekverkis germane, sed poste, pro la influo de Taras Ŝevĉenkoa verkado, transiris al la ukraina, aŭtoris poemojn, novelojn, dramojn. Ofte oni nomis lin kiel "bukovina najtingalo". Tradukis de la angla, germana, rusa. Por Ukraina antologio estis esperantigita lia rakonto "Safat Ziniĉ".
Lian nomon honore portas Ĉernivca Universitato. En 2004 okaze de lia 170-jariĝo Nacia Banko de Ukrainio emisiis moneron kun lia portreto (vidu la foton).
Albana Princlando
La Albana Princlando temas pri mallongdaŭra monarkio en Albanio, regita de Vilhelmo, Princo de Albanio kaj pri la ŝtato post la Unua Mondmilito, ĝis la forigo de la monarkio en 1925, kiam Albanio estis deklarita respubliko.
Formala oferto estis donita de 18 albanaj delegitoj reprezentantaj la 18 distriktojn de Albanio la 21-an de februaro 1914, oferto kiun li akceptis. Ekster Albanio Vilhelmo estis princo, sed en Albanio li estis konata kiel Mbret (reĝo). La unua registaro sub la regado de la Domo de Wied estis speco de "princa reĝkonsilio" pro ties membroj, kiuj estis reprezentantoj de la albana nobelaro: princo Turhan Pasha Përmeti, iama guberniestro de Kreto kaj ambasadoro de la Otomana Imperio en Sankt-Peterburgo, Aziz Pasha Vrioni, princo Bib Doda de Gjomarkaj-Mirdita, princo Essad Pasha Toptani, princo Georges Adamidi-bejo Frasheri (Frachery), Mihal Turtulli, bejo Koritza, ktp.
La princo Vilhelmo atingis Albanion ĉe ĝia provizora ĉefurbo Durrës, la 7-an de marto 1914 kune kun la reĝa familio. La sekureco de Albanio estis disponigata de Internacia Ĝendarmaro ordonita de nederlandaj oficiroj. Vilhelmo forlasis Albanion la 3-an de septembro 1914, pro tutislama ribelo ekigita de Essad Paŝao kaj poste transprenita de Haĝi Kamil, la armea komandanto de la Albana Islama Emirlando, centrita en Tirano. Tamen li neniam rezignis je la trono.
Io por io (filmo de 1977)
Io por io (pole: Coś za coś) - pola filmadapto de dramo de Andrzej Szypulski (Seksumvivo de blankaj muŝetoj) reĝisorita de Agnesa Hollando el 1977.
(134371) 1995 RH
(134371) 1995 RH estas marsrenkonta asteroido malkovrita la de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, okcidente de Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Orbito
Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 1:2 kun Marso.
Daniel Silva dos Santos
Daniel Silva dos Santos (n. 30-an de majo 1982, m. 10-an de februaro 2019) estis brazila futbalisto.
Li futbalis ĉe Ventforet Kofu, Nagoya Grampus kaj Oita Trinita.
Veganzones
Toponimio
En mezepokaj tempoj nomiĝis Vega de Infanzones. Tiel, Vega Infançones, estis nomita en letero de la reĝo Johano la 2-a subskribita en Burgo de Osma la 15an de Junio 1430.
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 21,96 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 216 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 500 el la 1960-aj jaroj.
Ĝi distas 38 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Cabezuela, Turégano kaj Muñoveros. La loĝloko estas inter rojoj Caz de la Dehesa kaj Parral kaj trapasata de la regiona ŝoseo CL-603 inter Cabezuela nordoriente kaj Turégano sude.
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
Gubernio Nigato
La gubernio Nigato aŭ gubernio Niigata (新潟県 [nīgata-ken], Hepburn/Kunrej: Niigata-ken) estas gubernio de Japanio. Administra centro de la gubernio estas la samnoma urbo Niigata.
Ixmatlahuacan
Ixmatlahuacan estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Ixmatlahuacan. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 084.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 5669 loĝantojn. El tiuj estis 2813 viroj kaj 2856 virinoj. La komunumo havas surfacon de 335.6 kvadratkilometroj. La komunumo situas je 18 gradoj kaj 27 minutoj norda latitudo kaj 95 gradoj kaj 50 minutoj okcidenta longitudo. La meza alteco estas 10 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
En la jaro 1995 en la komunumo vivis 6332 personoj. En la jaro 2000 temis pri 6047, do temis pri kresko / malkresko je -0.92 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 5377 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 50 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al % de la loĝantoj.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI
Eksteraj ligiloj
http://www.e-local.gob.mx/work/templates/enciclo/veracruz/municipios/30084a.htm
NGC 5623
NGC 5623 (aliaj indikoj — UGC 9260, MCG 6-32-35, ZWG 192.21, PGC 51598) estas galaksio en konstelacio Bovisto.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Partio de Komunistoj de la Respubliko Moldavio
La Partio de Komunistoj de la Respubliko Moldavio - moldave (do rumane) Partidul Comuniştilor din Republica Moldova (PCRM), ruse Партия коммунистов Республики Молдова - estas komunisma politika partio en Moldavio. Ekde la jaro 1994 gvidas ĝin la politikisto Vladimir Voronin. En la parlamenta baloto de la 28-a de novembro 2010 la partio atingis 39,3 procentaĵojn de la voĉoj kaj restis la plej forta politika partio de la lando. La partio estas parto de la komunistaj partiaj unuiĝoj Unio de Komunistaj Partioj kaj Eŭropa Maldekstro.
Odiŝo
Odiŝo (Odisha; antaŭe Oriso, angle Orissa ), Orija aŭ Orijo kaj ankaŭ Orislando, en la odia ଓଡ଼ିଶା, estas ŝtato situanta en la orienta marbordo de Barato, ĉe la Bengala Golfo. Ĝi estis fondita la 1-an de aprilo de 1936 kiel provinco de la Brita Hindio, kaj konsistas ĉefe el parolantoj de la odia. La 1-a de aprilo estas celebrata kiel Utkal Divas (Odiŝa Tago).
Odiŝo estas la naŭa plej granda ŝtato laŭ surfaco kaj la dekunua laŭ loĝantaro en Barato. La odia estas la oficiala kaj plej disvastige parolata lingvo. Odiŝo havas relative mallongan marbordon (ĉirkaŭ 480 km longa ) kaj mankas bonkvalitaj havenoj, escepte pro la profundejo ĉe Paradip. La mallarĝa marborda strio inklude la delton de la rivero Mahanadi enhavas la kernon de la populacio. Rourkela, Sambalpur, Baripada, Balasore, Bhadrak kaj Brahmapur estas gravaj urboj.
La interno de la ŝtato estas montara kaj malmulte loĝata. Deomali je 1 672 m estas la plej alta pinto de la ŝtato.
Odiŝo suferas intensajn uraganojn. La plej danĝera en oktobro de 1999, nomata ciklono 05B, kaŭzis teruran damaĝon kaj ĉirkaŭ 10 000 mortojn.
En Odiŝo estas la akvobaraĵo Hirakud, unu el la plej grandaj en la mondo. Odiŝo havas kelkajn popularajn turismejojn. Puri (Odiŝo), kun la templo de Jagannath ĉe la maro, kaj Konark, kun la Konarka Suntemplo, estas vizitataj de miloj da turistoj ĉiujare. La templo Lingaraja de Bhubaneswar, la templo de Jagannatha en Puri, La Suntemplo de Konark kaj la Fortikaĵo Barabati de Kataka estas gravaj lokoj por la arkeologia historio de Barato.
22752 Sabrinamasiero
22752 Sabrinamasiero estas tre malgranda, ne tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la italaj geastronomoj Maura Tombelli kaj Andrea Boattini elde la Observatorio de la Montoj Pistoiese en San Marcello Pistoiese (Italio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Sabrina Masiero, astronomino kaj direktorino de la strukturo por eduka scienca popularigo de la Internacia Centro por Astronomia Esploro GAL Hassin (Isnello, Sicilio). GAL Hassin plenumis grandan sukceson en astronomia popularigo.
Sannat (Malto)
Sannat - aŭ Ta' Sannat - estas komunumo de la eŭropa ŝtato Malto. Ĝi situas sur la insulo Gozo en la Mediteranea Maro, norde de la precipa ŝtata insulo Malto. ISO-kodo de la komunumo estas MT-52.
Ixtaczoquitlán
Ixtaczoquitlán estas komunumo en la meksika subŝtato Veracruz. La ĉefurbo de la komunumo estas Ixtaczoquitlán. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 30 085.
Sociogeografio
En la jaro 1995 en la komunumo vivis 52798 personoj. En la jaro 2000 temis pri 56896, do temis pri kresko / malkresko je 1.51 %. En la jaro 2000 (INEGI) en la komunumo vivis 50837 personoj, kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 4521 personoj parolis indiĝenan lingvon. Tio egalas al % de la loĝantoj.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI
Eksteraj ligiloj
http://www.e-local.gob.mx/work/templates/enciclo/veracruz/municipios/30085a.htm
(62408) 2000 SU176
(62408) 2000 SU176 estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, ano de la Hilda grupo, tie estas en orbita resonanco 3:2 kun Jupitero.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la 28-an de septembro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Mózes Szentannai
Kariero
István Szentannai diplomitiĝis pri biologio-kemio en Universitato Bolyai de Kluĵo (1954), kaj li instruis en Sighișoara ĝis 1989, gvidis teatrogrupon inter 1960 kaj 1975.
Marsala
Marsala (sicililingve Marsala aǔ Maissala) estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono kaj insulo Sicilio kaj al la provinco Trapanio. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Mazara del Vallo, Petrosino, Salemi kaj Trapanio.
Tie oni produktas vinon samnoman.
István Tiboldi (bestokuracisto)
István TIBOLDI rumania hungara bestokuracisto. Li naskiĝis en Nicoleni la 5-an de novembro 1943.
Kariero
István Tiboldi diplomitiĝis en Kluĵo (1967), doktoriĝis en 2002. Li laboris de 1967 en Miercurea Ciuc. Li estas ekstera ano de MTA. Li publikigis en Hargita Népe, Erdélyi Gazda, Jurnal Medical Veterinar, Revista de Ame­liorare şi Reproducţie kaj en aliaj eldonaĵoj. Lia esplorkampo estas la plimultiĝbiologio.
Preĝejo Sankta Nikolao (Melchendorf)
La Preĝejo de Sankta Nikolao estas katolika preĝejo paroĥa en la erfurta urboparto Melchendorf.
Historio
Jam ekde la 13-a jc. ekzistis surloke vilaĝa kirko, pri kio oni jam ne scias ion. Ne malantaŭe ol 1318 la vilaĝo estis memstara paroĥo.
Antaŭa kirko konstruitis ekde 1715, kiun oni pro sekurecaj kialoj malkonstruis je la fino de la 19-a jc. En 1899 ĝin anstataŭigis novbarokstila konstruo. Ĝi uzis la fundamentajn murojn de la antaŭa kirko kaj inkludis la restintan sonorilturon.
En 1945 la kirko estis damaĝita pro bombardo, tiel ke la malnova kampanilo devis esti malkonstruita. Ĝin oni anstataŭigis per simpla firstotureto. La renovigaj laboroj daŭris ĝis 1948.
Ekde 1980 estis konstruita ĉirkaŭ la vilaĝo multaj domoj loĝblokaj. Tio ŝanĝis ankaŭ la animzorgadajn defiojn.
3524 Schulz
3524 Schulz estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Károly Bieber
Károly Bieber [kAroj], laŭ hungarlingve kutima nomordo Bieber Károly estis hungara industriartisto, forĝisto.
Károly Bieber naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Károly Bieber akiris diplomon en Industridesegna Lernejo en 1911, li jam ricevis oran medalon en 1910. Post la diplomo li plulernis, ekspoziciis kaj laboris en Vieno, ekde 1914 en Berlino. En 1918 li heredis forĝejon en Budapeŝto, kie li laboris jardekojn. Inter 1924 kaj 1940 li partoprenis en industria ekspozicio ĉiujare. Li ricevis premion en 1960.
Amila valerato
Amil-valerato estas organika estero, senkolora likvaĵo kun agrabla odoro je maturaj pomoj, persikoj kaj ananasoj, uzata kiel odorigilo kaj gustigilo de la nutro-industrio. Valerato de amila estas derivaĵo de la pentanata acido, rektoĉena karboksilata acido kun tre malagrabla odoro. Ĝi nature trovatass en la longedaŭra planta kies latina nomo estas Valeriana officinalis el kie devenas ĝia nomo. Volatilaj esteroj de la valerata acido inklinas havi agrablajn odorojn kaj uzatas en parfumfabrikado kaj kosmetikaĵoj. Amila valerato same uzatas kiel aldonaĵo en manĝo-industrio pro ĝia fruktodoro.
Zuŭara
Zuŭara (arabe: زوارة; tamaziĥte: ⵜⴰⵎⵓⵔⵜ ⵏ ⵡⴰⵜ ⵡⵉⵍⵍⵓⵍ (Tamurt n Wat Willul)), estas havenurbo en nordokcidento de Libio, kun loĝantoj. La urbo situas 108km okcidente de Tripolo kaj 60km de la tunizia-libia limo. Ĝi estas administra centro de la distrikto An Nukat Al Ĥams.
La loĝantaro konsistas ĉefe el ibadioj, branĉo de la islamo. La loĝantaro ĉefe parolas la zenatian lingvon, unu el la berberaj lingvoj.
Historio
La urbon unuafoje menciis Leo Africanus. En kataluna vellibro aperas ĝi kiel Punta dar Zoyara en 1375.
Ekonomio kaj trafiko
Zuara estis iam la ĉefa stacio de la fervoja linio el Tripolo. La arte konstruita haveno de la urbo ofertas konvenan protekton por la motorizitaj fiŝkaptaj ŝipoj. La greno, daktilo, kaj esparta ligeo estas lokaj produktaĵoj.
Zanamiviro
Zanamiviro – en plej multaj lingvoj nomata Zanamivir – estas la unua evoluigita medikamento el la grupo de la neŭraminidaso-inhibiciiloj, kiuj taŭgas por terapiado de virusa gripo (influenco). Ĝi permesatas por terapiado de infanoj ekde la aĝo de unu jaro kaj de plenkreskuloj kun simptomoj tipaj por virusa gripo, kaj same taŭgu por prevento de malsaniĝo post ebla kontakto de infektito, en la sama homgrupo de infanoj ekde aĝo de unu jaro kaj plenkreskuloj. La substanco estas variaĵo el la grupo de salivacidoj.
La medikamento estis evoluigita de la firmao Biota en Aŭstralio kaj ekde la jaro 1999 produktatas kaj vendatas de la kemia konzerno GlaxoSmithKline sub la komerca nomo Relenza®. Ĝi en plej multaj landoj nur post dono de kuracista recepto aĉeteblas en apotekoj. En la kazoj de vasta gamo de gripaj malsanoj inkluzive de la tiel nomata birda gripo kaj de la gripa pandemio de 2009, ĝi malfortigas la simptomon, de aplikate ene de la unuaj 48 horoj de la malsano, sed ne sanigas. Kaŭzo estas, ke la substanco ja malhelpas la plimultiĝon de la virusoj en la korpo, sed ne malaktivigas aŭ mortigas la virusojn.
Apliko
Ĉar la medikamento nur je proksimume 2 procentaĵoj tra la intestaro eniras la homan korpon, necesas inhali ĝin en pulvora formo. En unua granda studaĵo de 1994/1995 pri grupo de junaj plenkreskuloj kun averaĝa aĝo de 30 jaroj, kiuj ricevis la medikamenton ene de 30 horoj post percepto de unuaj simptomoj de virusa gripo, la averaĝa daŭro de la febra fazo reduktiĝis de 6,8 al 5,2 tagoj kaj la daŭro ĝis malapero de la lastaj simptomoj reduktiĝis de 6,3 al 4,5 tagoj. Pli postaj studaĵoj konfirmis la tendencon, ke Zanamiviro helpas mallongigi la malsanon je virusaj gripoj, sed el medicina vidpunkto ne estas esence necesa.
En mondaj pandemioj kiel la tiel nomata birda gripo kaj de la gripa pandemio de 2009, la prisanaj instancoj de pluraj grandaj ŝtatoj tamen rekomendas la aplikon de ĝi kaj la simila, pli nova substanco Oseltamiviro, por preventi komplikajn kaj pli severajn evoluojn de la malsano en iuj pacientoj.
Nedezirataj kromefikoj
La plej oftajn nedeziratajn kromefikojn lige al la inhala apliko de la medikamento havis pacientoj kun forta astmo aŭ kun kronika pulma obstrukco, el kiuj iuj havis fortajn bronkajn spasmojn. Ne ekzistas sufiĉe multnombraj informoj pri la apliko de la substanco al pacientoj kun nur limigita rena, hepata kaj kora funkciadoj.
Vidu ankaŭ
Oseltamiviro
Rimantadino
Laborkanto
Laborkanto estas grupkanto kantata dum la laboro. Ofte alternas ĥoro kaj ĉefkantanto. Laborkantoj devas samtempigi la laborprocedon kaj plifaciligi fortostreĉan, unutonan laboron. Ili do estas ofte adaptitaj al la ritmo de movo dum la laboro.
Vojrompa por la laborsociologio estis la plurfoje eldonita studo "Arbeit und Rhythmus" de Karl Bücher el 1904, kiu ankaŭ abundas je ekzemploj por malsamaj laboroj ĝis ree en la antikveco (mueli, treni, hisi velon ktp.).
La aparta socia strukturo de sklaveco naskis en Usono nigrulajn laborkantojn, kiuj ege influis muzikajn genrojn kiel bluso kaj ĵazo.
11515 Oshijyo
11515 Oshijyo estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Masaru Arai kaj Hiroshi Mori elde Jorii (gubernio Saitama, Japanio).
Márta Kende
Márta Kende, laŭ hungarlingve kutima nomordo Kende Márta estis hungara reĝisoro. Ŝia origina familia nomo estis Görög, ŝia geedziĝa nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) Kende Istvánné.
Márta Görög naskiĝis la  en Budapeŝto, ŝi mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Márta Kende studis grafikon inter 1939-1943 en Parizo kaj Budapeŝto, en la lasta urbo ŝi akiris grafikistan diplomon. Ŝi estis vicreĝisoro ekzemple en Teatro Madách kaj Pupteatro (Budapeŝto). Ŝi estis levita reĝisoro en 1950. Ŝi eklaboris en la Hungara Televizio en 1958 kaj ŝi ofte laboris kune kun Ágnes Bálint en infanaj programoj. Ŝi pensiuliĝis en 1980, tamen ŝi restis aktiva ankoraŭ 2 jarojn. Ŝi ricevis premiojn en 1966 kaj 1979. Li edziniĝis en 1946, en la sama jaro ŝi adoptis János Kende (kameraisto), sed poste ŝi ankaŭ naskis plurfoje.
NGC 5624
NGC 5624 (aliaj indikoj — UGC 9256, MCG 9-24-6, ZWG 273.6, IRAS14248+5148, PGC 51568) estas galaksio en konstelacio Bovisto.
Szabolcs Sándor
Szabolcs Sándor naskiĝis la en Budapeŝto.
Biografio
Szabolcs Sándor komencis pianadon en la aĝo de kvin jaroj. Li abiturientis en konservatorio en 1991 en sia naskiĝurbo, poste li akiris 2 diplomojn en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1996 kaj 1998. Liaj plej gravaj instruistoj estis Dénes Várjon, László Tihanyi, József Sári kaj György Vashegyi. Kiel studento li jam instruis en la konservatorio inter 1991-2001. Post la unua diplomo li estis asistanto de la Altlernejo, post la dua diplomo li ricevis postenon en la Budapeŝta Ŝtata Operejo, ekde 2004 li dirigentis en la Operejo. En 2007 li akiris diplomon pri dirigentado en Romo. Lia majstro estis Donato Renzetti. Inter 2008 kaj 2011 li instruis en Scienca Universitato de Szeged, poste denove en la altlernejo, kiu jam havis la titolon universitato. En la 2010-aj jaroj li dirigentis ankaŭ en diversaj urboj de la mondo. Li ricevis premiojn en 2006 kaj 2008.
NGC 5624
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
20779 Xiajunchao
20779 Xiajunchao estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Xia Junchao, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2004 pro sia projekto en teamo pri scienco de la Tero kaj kosmo. Li estis lernanto ĉe la Mezlernejo de Ŝanhajo (Ĉinio).
Margareto (luno)
Margareto estas neregula ekstera satelito de Urano. Ĝi estas la ununura neregula satelito de Urano kies orbito estas prograda.
Malkovro
Ĝi estas malkovrita de Scott S. Sheppard kaj David C. Jewitt la per la teleskopo Subaru de Mauna Kea. Kiel tria urana luno malkovrita en 2003, ĝi ricevis la maldaŭran nomon S/2003 U 3.
Ĝi estis tamen observita de Matthew J. Holman kaj John J. Kavelaars la 13-an kaj, sed tiuj observoj ne estis sufiĉe precizaj por pruvi ke temas pri urana satelito nek por establi ĝian orbiton.
Nomo
Ĝi ricevis en 2005 nomon ĉerpitan (kiel volas tradicio), el la verkaro de William Shakespeare: Margareto (angle: Margaret) estas servistino en "Multa bruo pri nenio".
Ecoj
Margareto estas la ununura satelito de Urano kun antaŭenira orbito rilate al la ekliptiko: ĉiuj aliaj neregulaj satelitoj havas retrogradan orbiton, kaj la regulaj satelitoj orbitas en la ekvatora ebeno de Urano, klinita de 97,77° sur la ekliptiko.
La discentreco de la Margareta orbito ( 0.7979451 en la epoko 2006 ) estas unu el la plej grandaj inter la konataj naturaj satelitoj.
Das Judenthum in der Musik
Das Judenthum in der Musik estas kontraŭjud(ism)a traktaĵo de Richard Wagner, kiun li verkis en 1850 dum sia restado en Zuriko. La 3-an kaj 9-an de septembro 1850 ĝi aperis en la „Neuen Zeitschrift für Musik“ redaktita de Franz Brendel sub la kaŝnomo K. [Karl] Freigedank. En 1869 Wagner publikigis la traktaĵon treege pliampleksigitan kiel memstara broŝuro je sia propra nomo.
Enhavo
Wagner defendas en sia traktaĵo la tezon, ke „la judo“ en si mem estas malkapabla, „nek per sia eksteraĵo, sia lingvo, la plej malmulte tamen per sia kantado, manifestiĝi al ni arte“. Tamen „li“ sukcesis atingi en la muziko la superregon de la publika gusto.
Modřišice
Modřišice estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Semily, regiono Liberec proksimume 3 km sudokcidente de Turnov sur ebenaĵo sur maldekstra flanko de rivero Jizera. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1410.
Villaverde de Íscar
Villaverde de Íscar [biljaBERde deISkar] estas municipo en la nordokcidento de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Pinares (Pinartero) en la nordo de la provinco. La loknomo Villaverde de Íscar estas etimologie komprenebla kiel Verda Urbo de Íscar, alude al komarka centro.
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 27,80 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 560 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte preskaŭ 300 el la 1960-aj jaroj.
Ĝi distas 71 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Pedrajas de San Esteban (provinco Valladolid), Pedrajas de San Esteban (provinco Valladolid), Aguasal (provinco Valladolid), Fuente el Olmo de Íscar, Llano de Olmedo (provinco Valladolid) kaj Villeguillo.
Neah Bay (Vaŝingtonio)
<!--
Villaverde de Íscar
Historio
La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado. La loĝloko ekkonstruiĝis en la 11-a jarcento kiel domaro sendependa de Íscar (Valadolido) ĝis 1833 de Segovio, kaj tiam sidejo de la Comunidad de Villa y Tierra de Íscar, formita de: Cogeces de Íscar, Fuente el Olmo de Íscar, Íscar, Megeces, Pedrajas de San Esteban, Remondo kaj Villaverde de Íscar.
Neah Bay (Vaŝingtonio)
--> Neah Bay estas censa loko ĉe la nordokcidenta ekstremaĵo de la Olimpia Duoninsulo en Vaŝingtonio, proksimume 260 kilometrojn nordokcidente de Seatlo. Ĝi estas la ĉefurbo de la Makaa Rezervejo, kaj situas en Kantono Clallam.
Villaverde de Íscar
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj), brutobredado (ŝafoj) kaj forstado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado). Nuna ĉefa enspezofonto estas komercado de pinsemoj
Neah Bay (Vaŝingtonio)
Fontoj
Bazita sur informoj en la anglalingva Vikipedio.
Villaverde de Íscar
Aktualo
De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Stefano.
Elek Csetri
CSETRI Elek (ĉetri) estis rumanuja hungara historiisto, universitata profesoro, ekstera ano de MTA naskita en Turda 11-an de aprilo 1924 kaj mortinta en Kluĵo la 24-an de januaro 2010. Li estis la edzo de Klára Lingvay.
Biografio
Elek Csetri la mezlernejon li finis en Kluĵo, la universitaton same (1947). Li estis ano de Móricz Zsigmond Kollégium. Li laboris en universitata biblioteko de Kluĵo kaj en Erdélyi Tudományos Intézet, instruis en Baia Mare kaj Târgu Mureş. Ekde 1949 li instruis en Universitato Bolyai de Kluĵo, respektive en Universitato Babeş-Bolyai.
Mecklenburg-Strelitz
Mecklenburg-Strelitz povas esti:
4211 Rosniblett
4211 Rosniblett estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 12-an de septembro 1987 de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la brita arkeologino Rosalind Niblett.
Úbeda
Úbeda [Ubeda], esperantigite Ubedo, estas urbo hispana de la provinco Ĥaeno de grava historia tradicio, kaj ĉefurbo de la fruktodona komarko La Loma, en la regiono Andaluzio, kiu enhavas movan populacion de pli ol 200 000 loĝantoj kiuj venas al la ĉefurbo por aĉeti kaj aliaj aferoj. La urbo, ĉe la proksima Baeza, estis deklarata Monda heredaĵo de Unesko la 3-a de julio de 2003, pro bona kvalito kaj konserva stato de ties nombraj renesancaj konstruaĵoj kaj singulara etoso urba.
Priskribo
La areo de la municipo estas 403,98 km2 kie loĝas 34 345 geloĝantoj, do loĝdenso estas 85,98 loĝ./km2.
La urbo situas sur monteto, ĉe la valo de la rivero Guadalquivir, ĉe la impona Sierra Mágina, kaj proksime de la centro geografia de la provinco.
Úbeda vivtenas sin ĉefe el serva sektoro, nome komerco kaj administrado, kiu okupas 49 % de la laborforto. Krome gravo de la agrikulturo enormas, ĉar estas la ĉefa centro por la olivarbaro kaj produktado kaj industriigo de olivoleo de la provinco de Jaén. Fakte la komarko La Loma estas la plej granda monda produkta areo de tiu produkto, 15 % de la tutmonda olivolea produktado. Aliaj fakoj estas industrio, brutobredado kaj eka kultura turismo.
Municipa teritorio
La municipa teritorio de Úbeda estas dediĉita ĉefe al agrikulturo, partikulare al olivarbaro, inter la plej produktiva de la mondo. Ĝis la 1970-aj jaroj la kultivo de la olivo estis grava sed alterne kun aliaj kiel cerealoj kaj vitoj, sed ekde tiam amaso da olivarboj inundis la montetojn de Úbeda. En la valoj de Gvadalkiviro kaj Gvadalimaro ankoraŭ hegemonias la intensiva agrikulturo de irigacio —kotono, cepo, tabako, beto ktp.—.
La municipa teritorio estas dividita en tri apartaj partoj, nome ĉefa "insulo" kaj du eksklavoj.
Insulo Úbeda
La insulo de Úbeda, aŭ ĉefa municipa insulo, estas praktike en la centro de la provinco, lime kun la municipoj Baeza, Rus, Arquillos, Vilches, Navas de San Juan, Torreperogil, Sabiote, Villacarrillo, Peal de Becerro, Quesada, Cazorla, Santo Tomé, Jódar, Cabra del Santo Cristo kaj Jimena. En ĝi estas la urbo Úbeda, kaj ties submunicipoj Santa Eulalia, Guadalupe, El Donadío, San Miguel kaj San Bartolomé.
Eksklavo Rincón de Úbeda
La Rincón de Úbeda estas sur la norda bordo de la rivero Gvadalkiviro, lime kun la municipoj Torreperogil, Sabiote, Villacarrillo, Santo Tomé kaj Cazorla. En tiu eksklavo estas la submunicipoj Veracruz kaj Solana de Torralba.
Starzach
Starzach estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Tübingen kaj en la distriktaro Tübingen de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Úbeda
Hidrografio
Kvar riveroj fluas tra la teroj ubedaj: nome Gvadalkiviro, Gvadalimaro, Malgranda Gvadiano kaj Jandulilla [ĥanduLIĝa], sed neniu el ili fluas tra la urbo. En la municipa teritorio estas la akvorezervejoj Giribaile, Doña Aldonza, Pedro Marín kaj Puente de la Cerrada.
Starzach
Blazonoj de la komunumopartoj:
Senanesteze (filmo de 1978)
Senanesteze (pole: Bez znieczulenia) estas pola aktorfilmo reĝisorita de Andreo Vajdao el 1978. La filmo montras dramo de fama ĵurnalisto kaŭzata de sia problemoj personaj kaj profesiaj.
Úbeda
Klimato
Laŭ la Klimata klasifiko de Köppen, Úbeda havas klimaton Csa (mediteranea klimato). Klimate, la vintroj estas mildaj kaj la someroj varmaj kaj sekaj.
Historio
La unuaj setlejoj en Úbeda estis datitaj de la Kuprepoko en la aktuala Cerro del Alcázar. Nome arkeologia pruvaro indikis ses mil jarojn de antikveco; laŭ tio Úbeda estas la «plej antikva urbo —science dokumentita— de Okcidenta Eŭropo», kiel atestas la teamo estrita de la profesoro kiu uzis 35 datigojn per Karbono-14.
La prapopoloj setliĝis en la areo kaj precize estis opidumo de iberoj je 15 km de la nuna urbo, poste romanigita kiel Salaria, kaj poste kiel Betula aŭ Baetula kun granda disa kamparloĝantaro, poste detruita de vandaloj, post kio la lokanoj rifuĝiĝis en la loko de la nuna urbo. Tiu kiel grava ento reaperis je la alveno de la araboj, partikulare de Abd ar-Rahman la 2-a, kiu refondas ĝin kun nomo Ubbada aŭ Ubbadat Al-Arab —Úbeda «de la araboj»—, cele al kontrolo el tie de la ribelemaj mozaraboj de Baeza. En la 11a jarcento la urbo estis celo de disputo inter la regnoj tajfoj de Almerio, Granado, Toledo kaj Sevilo, ĝis la konkero fare de la almoravidoj. Kiel islama urbo, havis defendajn muregojn kaj iĝis unu de la plej gravaj urboj de Al Andalus, pere de artmetioj kaj komerco.
Ankaŭ la ekleziaj altaj tavoloj disponis de privilegioj kaj de gravaj postenoj, dum kelkaj lokanoj prosperis —ĉefe judoj kaj muladioj— kaj estus iĝinta ĝermo de eka burĝaro, nome profesiuloj kiel kuracistoj, tajloroj, skribistoj, apotekistoj kaj komercistoj, krom mezgrandaj terposedantoj kaj armeanoj. Ekzemple Francisco de los Cobos estis sekretario de la Imperiestro Karolo la 5-a. Arkitektoj kiel Andrés de Vandelvira kaj lia nevo, nome Juan Vázquez de Molina, sekretario de Karolo la 5-a, kaj poste de lia filo, Filipo la 2-a, plenigis la urbon je palacoj. En Úbeda oni enradikigis la tendencojn de humanismo de la Frurenesanco. En 1526 Karolo la 5-a vizitis la urbon kaj ĵuris konservi la privilegiojn, foruojn kaj cedojn faritajn al Úbeda.
La 17a jarcento estis de absoluta krizo pro la ĝenerala situacio de Hispanio kaj pro pli lokaj tialoj, kiel la perdo de la monopolo de la ligno de Segura favore al Sevilo, importado de lano el Burgoso, pestoj de 1585 kaj 1681 kaj la tertremo de Lisbono de 1755, kiu detruis multajn domojn de la urbo, kaj finfine persekutado al novkristanoj kaj la forpelo de moriskoj en 1609, kiuj estis estintaj gravaj por la loka ekonomio. La impostado por financi la disvolvigon de la Milito de hispana sukcedo komence de la 18a jarcento malbonigis la situacion ĉefe de la mezaj kaj malaltaj tavoloj, ĉar la nobeloj ne devis pagi impostojn. Krome kelkaj dependaĵoj sendependiĝis. Malhelpis rekuperon la Milito de Hispana Sendependiĝo komence de la 19a jarcento kiam francaj trupoj okupis la urbon el 1810 ĝis 1813. La procezoj de desamortización de 1820 kaj 1836 ebligis la vendon de preskaŭ ĉiuj konventoj de la urbo kiuj estis konvertitaj en lernejoj, kazernoj, prizonoj aŭ eĉ estis detruitaj. En la dua duono de la 19a jarcento estis ioma rekupero pere de agrikulturo kaj industrio.
Kaj denove la Hispana Enlanda Milito okazigis mortojn kaj ekonomian perdon por la urbo. Komence de la 20a jarcento estis 20 000 loĝantoj. Dum la tuta jarcento pliiĝis iom post iom la loĝantaro ĝis la nunaj pli ol 30 000.
Ekde la Hispana Transiro al la Demokratio la urbestro estis preskaŭ ĉiam socialisto.
Konsisto
Pli modernaj estas jenaj: Las Canteras, Puerta del Sol, La Alameda, El Alamillo, la Guita, La Explanada, San Pedro (nova), la Torrenueva, El León, El Egido de San Marcos, El Comendador —aŭ Ávilas Rojas—, Atalaya kaj Parque Norte, Las Vaguadas, kaj Federico García Lorca.
Krom la urbo Úbeda mem, la municipo enhavas ankaŭ preskaŭ 1000 loĝantoj en aliaj domarkernoj, kiel la submunicipoj Santa Eulalia —Santolaya—, Solana de Torralba, Veracruz, San Miguel kaj El Donadío.
La modernaj urbanizaĵoj de la municipo estas iom for de la urba kerno de Úbeda. Temas pri loĝejaj ĉaletoj. La ĉefaj estas la jenaj: Urbanización Bétula je 1 km okcidente de la urba kerno, alirebla per N-322; San Bartolomé je kelkaj km oriente de la urba kerno, en direkto al Torreperogil, alirebla per N-322; El Campillo oriente per N-322, ĉe San Bartolomé, en direkto al Torreperogil; Huertañalda norde de la urba jerno per JV-6043.