cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lunamatrona
Lunamatrona - jen itale, sarde Lunamatròna - estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la aŭtonoma regiono Sardio, situas en la suda parto de la insulo kaj ekde aprilo 2021 estas parto de la refondita administra unuo provinco Mez-Kampidano (Medio Campidano, Campidanu de Mesu). Antaŭe ĝi kvin jarojn estis parto de la provinco Sud-Sardio kaj antaŭ 2016 apartenis al la tiam malfondita sama provinco Mez-Kampidano. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Najbaraj komunumoj estas [Collinas]], Pauli Arbarei, Sanluri, Siddi, Villamar kaj Villanovaforru.
Kristana patrono de la komunumo estas la sankta, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.
34302 Riagalanos
34302 Riagalanos estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la far'de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Ria Galanos, kiu mentoris unu finalist(in)on de la Regeneron Science Talent Search de 2018, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo. ŜLi estas instruistino ĉe la Thomas Jefferson High School for Science and Technology de Alexandria (Virginio).
Ormonero
Ormonero estas monero farita preskaŭ entute aŭ entute el oro. Oro estis uzata por fabrikado de moneroj de la komenco de la invento de moneroj, komence pro la valoro de la metalo. En moderna epoko la plej multaj ormoneroj estas aŭ vendotaj al kolektantoj aŭ kiel investaĵo.
Oro estis uzata kiel mono pro multaj kialoj. Ĝi estas facile interŝanĝebla kun malalta diferenco inter aĉeto- kaj vendoprezoj. Oro estas ankaŭ facile transportebla, ĉar ĝi havas altan rilaton inter valoro kaj pezo kompare al aliaj komercaĵoj kiel ekzemple arĝento. Oro povas esti dividita en pli malgrandajn unuojn sen detruo de valoro; ĝi povas esti fandita al ingotoj kaj represitaj al moneroj. La denso de oro estas pli alta ol tiuj de la plej multaj aliaj metaloj, kaj tiel ĝi estas ne facile falsebla. Oro estas tre malreagema. La malabundo de oro ekvilibrigas ĝian valoron.
Urbokolombo
Urbokolomboj, nomataj ankaŭ kiel sovaĝaj kolomboj aŭ stratokolomboj, devenas el eskapitaj hejmkolomboj. Tiuj estis originale bredataj el la rokkolombo, kiu naturale loĝas marklifojn kaj montojn. La tri tipoj rapide interreproduktiĝas. Urbokolomboj trovas konzolojn de konstruaĵoj kiel perfektaj anstataŭantoj de marklifoj, kaj iĝis abundaj en urboj tutmonde.
Famaj urboj kaj placoj pro kolomboj
Multaj urbaj placoj estas famaj pro siaj multnombraj kolombaroj inkludante inter aliaj:
Dum multaj jaroj la kolomboj de Placo Trafalgar estis konsiderataj turisma allogaĵo, kun surstrataj vendistoj vendantaj semosaketojn al vizitantoj manĝigontajn la kolombojn. Manĝigado de kolomboj ĉe Placo Trafalgar estis polemike malpermesita en 2003 de londona urbestro Ken Livingstone. Tamen grupoj de aktivuloj kiel Savu la kolombojn de Placo Trafalgar maobeis la malpermeson, manĝigante la kolombojn el eta parto de la placo kio estas sub la kontrolo de Vestminstro kaj ne de la urbestro. Poste okazis interkonsento ke oni manĝigu lakolombojn nur unufoje ĉiutage frumatene. Similaĵoj okazas en aliaj urboplacoj kie oni timas pro damaĝo kiun kolomboj okazigas al monumentoj kaj konstruaĵoj, sen paroli pri eventualaj malsanoj.
Urbokolomboj sub plagokontrolo
Urbokolomboj estas ofte konsiderataj kiel plago aŭ eĉ kiel pesto, supozante, ke kolomboj povas disvastigi malsanojn (eble senkaŭze), damaĝo al posedaĵoj, kaŭzo de poluado per iliaj fekaĵoj, kaj perforta forpelado de aliaj birdospecioj. Kelkaj konsideras kolombojn ankaŭ kiel invadinta specio. .
Kvankam kelkaj pestoforigistoj uzas venenon, kaj akcipitron aŭ retojn oni uzis je ia nivelo por kontroli la loĝantaro de urbokolomboj, la efekto estas limigita kaj por mallonga daŭrado.
Longdaŭran malpliigon de la loĝantaroj de urbokolomboj povas atingi nur malpliigo de disponebla manĝaĵo kio implicas pli efektivan kontrolon de rubaĵo. Kelkaj urboj setligis pli favorajn nestolokojn por urbokolomboj; nestolokoj kiuj estas pli facile atingeblaj de urbolaboristoj kiuj regule forprenas ovojn por limigi ties reproduktan sukceson.
Bredado kaj manĝo
Urbokolomboj reproduktiĝas kiam la manĝaĵo estas sufiĉa — dum por sovaĝaj rokkolomboj tio devas okazi nur sezone ĉar ili kutime reproduktiĝas ununurfoje ĉiujare. En urba medio, pro abundo da manĝaĵo la tutan jaron, urbokolomboj reproduktiĝas senĉese demetante ovojn ĝis ses fojojn jare.
Urbokolomboj povas esti vidataj manĝantajn semojn kaj berojn en urbaj parkoj aŭ ĝardenoj printempe, sed estas multegaj manĝoresursoj la tutan jaron el rubaĵoj (ekzemple forlasitaj ujoj de rapida manĝo). Krome restoracioj kaj supermerkatoj forlasas malbezonatan panon, turistoj aĉetas kaj distribuas birdosemojn, ktp. Urbokolomboj kutime ariĝas en grandaj aroj ĉirkaŭ disponebla manĝaĵo kaj multaj estas videblaj flugantaj lerte inter arboj, konstruaĵoj, telefonfostoj aŭ kabloj, kaj eĉ inter movanta trafiko por atingi ĝin.
Pariĝado
Kiel rezulto de la senĉesa manĝodisponeblo, oni povas observi pariĝadajn ceremoniojn de urbokolomboj en urbaj parkoj en ĉiu epoko de la jaro. Masklo surgrunde dekomence ŝveligas la plumojn ĉe la nuko por ŝajnigi pliigon de sia grando kaj impresigi aŭ allogi inon, poste li apartigas najbaran inon kaj alproksimiĝas al ŝi per rapida piedirado, often kun samtempaj kapoklinoj dum la alproksimiĝado. Ino ĉiam dekomence foriras aŭ eĉ forflugas ne malproksime kaj la masklo sekvas ŝin ĉiufaje. Insistado de la masklo eventuale sukcesas, ke la ino akceptas lian proksimecon, kaj tima li sekvas la kapoklinadon kaj ofte turniĝas kaj saltetas antaŭ la ino. Sekva pariĝado estas rapida: la masklo flugilfrapetas por pluhavi ekvilibron sur la ino. Foje ino kaj masklo interplektiĝas siajn bekojn. Eble pro tio kolombo estas ankaŭ simbolo de amo.
Nestoj
Nestoj ne estas multe prilaboritaj kiel faras sovaĝaj kolomboj. Preferataj nestolokoj estas en damaĝitaj konstruaĵoj. Amasa nestado okazas kiam dekduoj da birdoj kunhavas saman konstrauĵon. Mankitaj tegoloj kaj rompitaj fenestroj estas taŭgaj enirejoj; kolomboj estas lertaj por lokigi novajn enirejojn disponeblajn, ekzemple post ŝtormoj aŭ ventegoj. Nestoj kaj restaĵoj tuje damaĝas plie la lokon. Ankaŭ akvujojn ĉeestas kolomboj kaj foje falas en ili. Kiam okazas mortigo aŭ mortoj de kolombidoj, tio ne estas sufiĉa kialo por abandoni la nestolokon, ĉar ofte oni vidas mortintajn kolombidojn ĉe uzataj nestoj kaj tio ne ŝajnas problemo.
Eĉ ĉe nedamaĝitaj konstruaĵoj pluvokanaletoj, fenestroj de klimatiziloj, kamentuboj kaj eksteraj kornizoj povas esti uzataj kiel nestolokoj. Multaj posedantoj ĉu publikaj ĉu privataj klopodas limigi birdoripozadon per uzado de kontraŭbirdaj pinĉiloj kaj retoj por kovri kornizojn kaj ripozejojn de fasadoj kaj konstruaĵoj. Tio eble ne malpliigas la loĝantarojn de kolomboj sed povas helpi mapliigi la restaĵojn ĉe individua konstruaĵo.
László Berzsenyi-Janosits
László Berzsenyi-Janosits [lAslO berĵenji-janoŝiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Berzsenyi-Janosits László estis hungara agronomo, plibonigisto. Lia familia nomvarianto estis Berzsenyi-Janovits.
Abel Matutes
Abel Matutes Juan, naskiĝinta la 31-an de oktobro 1941 en Ibizo, estas hispana politikisto kaj komercisto.
László Berzsenyi-Janosits
László Berzsenyi-Janosits naskiĝis la en Fiume (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Rijeka en Kroatio), li mortis la  en Keszthely (laŭ alia informo en Pécel).
Abel Matutes
Li apartenas al familio tre influa en la socia kaj politika vivo de la insulo Ibizo, en la Balearoj. Inter 1970 kaj 1971 li estis urbestro de ties ĉi ĉefurbo. En la unuaj demokratiaj balotoj li fariĝis senatano kaj en 1982 deputito.
Urbokolombo
Nestoj
Nur la pli granda kaj timida Palumbo (kiu ofte kunhavas la saman teritorion kaj manĝoresursojn) konstruas arboneston; pro ia kialo ili preferas arbojn proksimajn al ŝoseoj.
Abel Matutes
Li kreis partion "s' Unió Liberal" (la liberala unuiĝo, en la baleara versio de la kataluna lingvo), kiu poste integriĝis en la dekstrula tutlanda Alianza Popular, nun Popola Partio. Li estis dum pluraj jaroj unu el la vicprezidantoj de tiu ĉi partio.
László Berzsenyi-Janosits
Biografio
László Berzsenyi-Janosits maturiĝis en katolika gimnazio en Budapeŝto, poste li akiris agronomian diplomon en Reĝa Ekonomia Akademio (Magyaróvár) en 1924. Post la diplomo li laboris en pluraj bienoj, en 1928 li revenis al instituto de la akademio, en 1935 al la eksperimenta stacio de la akademio. En 1940 li akiris ankaŭ juran diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány. Inter 1941-1945 li laboris en simila instituto en Kolozsvár (tiam hungara urbo), poste li revenis al Magyaróvár. En la 1950-aj jaroj li kreis novajn hibridojn de la maizo. Inter 1959 kaj 1969 li laboris en instituto de Georgikon, poste li pensiuliĝis. En tiu periodo li kreis kunlaboron pri maizoj inter Hungario kaj Germana Demokrata Respubliko. Li estis entombigita en Kemenesmagasi.
Abel Matutes
Li interalie estis komisionano en la unua periodo de la Eŭropa Komisiono Delors, kiu gvidis la Eŭropan Komunumon inter la jaroj 1985 kaj 1989. En la Eŭropa Komisiono, li prezidis la fakojn entreprenoj kaj industrio. Dum la sekva dua periodo de la Eŭropa Komisiono Delors, inter la jaroj 1989 kaj 1993, li respondecis pri la fako mediteranea politiko. Kaj dum la sekva tria periodo de la Eŭropa Komisiono Delors, inter la jaroj 1993 kaj 1995, li (ĝis aprilo 1994) zorgis pri la fako transporto, energio kaj Eŭratom. Dum aprilo 1994 li transdonis la postenon al sia samlandano Marcelino Oreja.
Urbokolombo
Kverado
Kverado de urbokolomboj estas preskaŭ senĉesa dum birdoj estas en la nesto; ĝi estas malofte aŭdata en aliaj okazoj escepte pariĝado. Maskloj ĉeestas la neston tiom kiom inoj kaj foje eĉ la paro.
Veneno
En la lastaj jardekoj, homoj ekvenenigis urbokolombojn kiam la multnombrado ekgrandiĝis. Tio montriĝis senefekta tamen, ĉar kolomboj povas reproduktiĝi rapidege (ĝis ses fojojn jare) kaj la multnombrado povas esti determinita de la kvanto de disponebla manĝaĵo. Kiam urbokolomboj estas venenitaj, survivantaj birdoj ne abandonas la zonon. Male ili disponas de pli da manĝaĵo po birdo ol antaŭe kaj povas reproduktiĝi pli kvante; krome foraj kolomboj povas esti allogataj de tiu abundo da manĝaĵo.
Migra falko
Ankaŭ Migra falko estas origine klifoloĝantoj kaj pro tio facile adaptiĝis al grandaj urboj, loĝante la fenestrokornizojn de nubskrapuloj kaj ofte manĝante nur urbokolombojn. Kelkaj urboj aktive subtenas projektojn por enmeti kaj bredi falkojn.
Malpliigo de manĝodisponeblo
Pli efektiva metodo por malpliigi la multnombron de urbokolomboj estas malsato. Tutmondaj urboj malkaŝis, ke malmanĝigi siajn lokajn birdojn kaŭzas certan malpliigon de la loĝantaro en kelkaj jaroj. Urbokolomboj tamen pluserĉos abandonitajn ujojn surgrunde kaj rubujojn.
Animalaj kontraŭreproduktiloj
Pro multnombra loĝantaro en Kalifornio, oni uzas eksperimentan projekton de animala kontraŭreproduktilo nomita "OvoControl P" en Hollywood. OvoControl P interaktivas kun ovodisvolviĝo kaj oni aldonas ĝin en manĝaĵoj. Tion subtenas aktivuloj de bestorajtoj.
Abel Matutes
Intertempe li estas membro de la gvidantaro de la supernacia turisma entrepreno TUI. Li estas posedanto de la hotelaro Fiesta kaj Palladium, de la ŝipkomerca firmao Trasmediterránea kaj sur la insulo Ibizo posedas du diskotekojn (unu el inter ili laŭ la stato de 2007 estis la tutmonde plej granda), plurajn hotelojn, multajn kromajn konstruaĵojn kaj la plej grandan konstru-firmaon de la insulo. Sume li havas ekonomie kaj politike grandegan influon sur la insulo.
(12837) 1997 EK35
(12837) 1997 EK35 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la kampanjo Lincoln Near-Earth Asteroid Research (LINEAR) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Drakensbergoj
Drakensbergoj (Drakensberge, Drakensbergen, esperantigite: Drakoj-Montaro) estas la plej alta montaro en Suda Afriko, kun altitudo ĝis 3 482 metroj. En la zulua lingvo, ĝi estas referita kiel ("baro de lancoj"), kaj en la sota lingvo kiel  (ankaŭ literumita ). Ĝia geologia historio pruntedonas al ĝi specialan karakteron inter la montaraj sistemoj de la mondo. Geologie, la montaro similas la Simien-Montaron de Etiopio.
La montaro konstituas tutmondaj 200-unuon, difinitan de la Monda Natur-Fonduso (WWF), kaj tiele nomatan "drakensbergaj montaraj arbedaroj kaj duonarbaroj". Biome ĝi apartenas al montaraj herbejoj kaj arbustaroj.
Geologia origino
Dum la Antaŭkambrio, vulkanaj erupcioj en la areo rezultigis lafo-kovradon de grandaj sekcioj de la sudafrika subkontinento. En la Paleozoiko, vento kaj akvo deponis dikajn tavolojn el ardezargilo, ŝlimŝtono kaj grejso, nun sciate kiel la Karuo-Supergrupo, super la praa primara roko. Kiam Gondvano komenciĝis disiĝi antaŭ 200 milionoj da jaroj, la rezultaj fortoj kaŭzis la eltrudadon de magmo, sciata kiel Drakensberg-lafo, tra fendoj en la surfaco de la Tero. En la Drakensbergoj ĝi kovris la sediment-rokaĵajn formaciojn kun tavoloj el solida bazalto ĝis 1 400 m dikeco. Veterdisfalo reduktis la grandecon de la montaro, kaj kaŭzis la altebenaĵon retiriĝi. En modernaj tempoj, daŭra erozio eksponis iun el la subkuŝanta sedimento.
Geomorfologio
La montoj estas kovritaj per ĉirkaŭ 1 400 m dika tavolo de bazalto, kun grejso pli malalte malsupren, kondukante al kombinaĵo de krut-flankaj blokoj kaj pintoj.
La plimulto de la montaro estas bazalta, kiel rezulto de kontinenta renversiĝo kaj vulkana agado en la antaŭkambria epoko. Multaj el la laftorentoj estas karakterizitaj per amigdalaj zonoj. Multaj el la primaraj mineraloj ene de la bazaltoj estis submetitaj al varioj gradoj da ŝanĝo kiuj kondukis al la formado de argilo, same kiel klorito kaj zeolito laŭ pli malgranda mezuro. Iu interstica vitro ankaŭ rompiĝis por formi argilon. Tiuj sekundaraj mineraloj, kune kun zeolitoj kiuj okazas precipe kiel amigdalaj farĉaĵoj. Tio signifas ke multaj el la bazaltoj rompiĝas rapide kiam ili estas malkovritaj. La kolapso rezultiĝas el la dilatado kiu okazas kiam la argilmineraloj ŝveliĝas per sorbado de akvo.
Plej altaj pintoj
La plej alta pinto estas Thabana Ntlenyana, ĉe 3 482 metroj. Aliaj rimarkindaj pintoj inkludas Mafadi ĉe 3 450 m, Makoaneng ĉe 3 416 m, Njesuthi ĉe 3 408 m, Champagne Castle ( Ĉampano-Kastelo ) ĉe 3 377 m, Giant's Castle ( Giganto-Kastelo ) ĉe 3 315 m, kaj Ben Macdhui ĉe 3 001 m, ĉiuj el tiuj estas en la areo limtuŝante Lesoton. Alia populara areo por promenantoj estas Cathedral Peak ( Katedralo-Pinto ). Norde de Lesoto la montaro iĝas pli malalta kaj malpli kruda ĝis enirante Mpumalangan kie la kvarcitomontoj de la Transvalo-Baseno Drakensberg estas pli majestaj kaj pli rompitaj kaj konstituas la orientan randon de la Transvalo-Baseno, la Blyde Rivero-Kanjonon troviĝante ene de tiu areo. La geologio de tiu sekcio estas la sama kiel kaj kontinua kun tiu de la Magalis-Monto.
Ekologio
La altaj senarbaj pintoj de Drakensbergoj (altitudoj de 2 500 m kaj pli altaj) estis priskribitaj fare de la Monda Natur-Fonduso kiel la ekoregiono de la drakensbergaj altmontaraj herbejoj kaj duonarbaroj. Tiuj krutaj deklivoj estas la plej sudaj altaj montoj en Afriko, kaj estante pli fore de la ekvatoro disponigas pli freŝajn vivejojn ĉe pli malaltaj altitudoj ol la plej multaj montaraj sistemoj sur la kontinento. La alta pluvokvanto naskas multajn altmontarajn rojojn, inkluzive de la fontoj de la Oranĝo, la plej longa sudafrika rivero, kaj la Tugela-Rivero. Tiuj montoj ankaŭ havas la duan plej altan akvofalon de la mondo, la Tugela-Akvofalon, kiu havas totalan falaltecon de 947 metroj. La riveroj kiuj kuras de Drakensbergoj estas esenca resurso por la ekonomio de Suda Afriko, disponigante akvon por la industriaj provincoj de Mpumalanga kaj Ĥaŭtengo, kiu enhavas la grandurbon de Johanesburgo. La klimato estas malseka kaj freŝa ĉe la altaj altitudoj, kiuj vintre estas submetitaj al neĝado. Dume la herbaj pli malaltaj deklivoj (de 1 800 ĝis 2 500 m) de Drakensbergoj en Svazilando, Sud-Afriko kaj Lesoto konstituas la ekoregionon de la drakensbergaj montaraj herbejoj, duonarbaroj kaj arbaroj.
Flaŭro
La montaro estas riĉaj je plantovivo, inkluzive de granda nombro da specioj, listigitaj en la Internacia Ruĝa Listo de Endanĝeritaj Specioj, kun 119 specioj listigite kiel tutmonde endanĝerigite. Kaj de la 2 153 vegetaĵaj specioj en la montaro, rimarkindaj 98 estas endemiaj aŭ preskaŭ-endemiaj. La vegetaĵaro de la alta-montaraj herbejoj estas plejparte tufoherboj, rampantaj plantoj, kaj arbustetoj kiel ekzemple erikoj. Tiu plantaro inkludas la maloftan spiralan aloon (Aloe polyphylla), kiu laŭ ĝia nomo sugestas havi foliojn kun spirala formo.
La pli malaltaj deklivoj estas plejparte herbejoj sed ili ankaŭ gastigas koniferojn, kio estas malofta en Afriko. La genro de pingloarbo trovita en Drakensbergoj estas podokarpo. La herbejoj mem estas interesaj ĉar ili enhavas grandan nombron da endemiaj plantoj. Poacoj trovitaj tie ĉi inkludas Monocymbium ceresiiforme, Diheteropogon filifolius, Sporobolus centrifugus, Harpochloa falx, Cymbopogon dieterlenii, kaj Eulalia villosa.
Faŭno
Drakenbergoj gastigas 299 registritajn birdospeciojn, estante 37 % de ĉiuj ne-maraj birdospecioj en Suda Afriko. Vidu ekzemple la speciojn drakensberga siskino, drakensberga serino aŭ drakensberga kanario, la drakensberga roksaltulo, drakensberga prinio, ktp.
Konservado
La altaj deklivoj estas malfacile atingeblaj, tial tie la medio estas sufiĉe nedifektita. Tamen, turismo en Drakensbergoj disvolviĝas, kun gamo da promenopadoj, hoteloj kaj feriejoj ekaperantaj sur la deklivoj. La plej granda parto el la pli altaj sud-afrikaj partoj de la montaro estis nomumita kiel ĉasadorezervejoj aŭ sovaĝejoj. De tiuj la Drakensberga Nacia Parko estis listigita fare de Unesko en 2000 kiel Monda heredaĵo de Unesko. La parko ankaŭ estas en la Listo de Malsekregionoj de Internacia Graveco difinita surbaze de la Ramsar-Interkonsento. La Reĝa Natala Nacia Parko, kiu enhavas kelkajn el la pli altaj pintoj, estas parto de tiu granda parkokomplekso. Najbara al la Drakensberga Nacia Parko estas Cathkin Estates Conservation kaj Wildlife Sanctuary kiu enhavas 1044 ha el sendifekta herbejo kaj reprezentas la plej grandan private posedatan ĉasadoparkon en la Zululando-Natalo-Drakensberga regiono. Trans la limo, en Lesoto, areo estas protektita kiel la Sehlabatebe Nacia Parko.
La herbejo de la pli malaltaj deklivoj dume estis tre influita de la agrikulturo, speciale de tropaŝtado. Origina herbejo kaj arbaro preskaŭ ĉio malaperis kaj pli da protekto estas necesa. Tamen la pinto Giganto-Kastelo estas rifuĝejo por la elando kaj ankaŭ estas habitato por la ŝafgrifo.
Urbaj areoj
Urboj kaj grandurboj en Drakensbergoj inkludas en Kvazulu-Natalo : Ladysmith, la grandan urbon Newcastle, la antaŭan zuluan ĉefurbon Ulundi, la karbon-minejan centron Dundee kaj Ixopo; kaj pli fore suden Matatiele kaj Barkly Orientan en Orienta Kablando; kaj plie ĉion el Lesoto, kies ĉefurbo estas Maseruo. La monteta pejzaĝo etendas norde ekde Drakensbergoj kiel Svazilando, kies ĉefurbo estas Mbabano.
(14123) 1998 QA56
(14123) 1998 QA56 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio de Višnjan en Kroatio.
Orfejo de Arnstadt
La Orfejo de Arnstadt (germane: Waisenhaus) estas domo en la urbocentro de Arnstadt, kontraŭe al la Bazlernejo Johann Sebastian Bach, (Am Plan nr. 2). En ĝia posta parto troviĝas la Arkivo urba kaj distrikta Arnstadt.
Historio
De 1731-43 estis flegitaj la orfoj de la urbo en flanka ejo de la Hospitalo Sanktaj Georgo kaj Jakobo. Por la starigo de orfejo princo Christian Günther la 3-a (1758-94) organizis monkolekton en la tuta lando.
En 1764 onmi por mallonga tempo remalfermis la provizoran pororfajn ĉambrojn en la Georgo-hospitalo antaŭ la solena malfermo de la nova orfejo en la 24-a de novembro 1766 en la eksa domo de la Gleichen-grafoj.
Priskribo
En la malsupraj etaĝo troviĝis la labor- kaj instruigĉambroj kaj loĝejo por la prizorgantino. En la dua etaĝo estis la kapelo kaj la loĝejo de la domprizorganto. Subtegmente estis bone ekipita dormitorio de la orfoj. La flanka ejo havis i.a. la loĝejojn por la vidvinoj, la animzorgantoj kaj la instruistoj.
En la 18-a jc estis surloke ankaŭ presejo (i.a. por la lokaj gazeto Arnstädter Nachrichten) kaj eldonejo (Verlag des Fürstlichen Waisenhauses).
Novaj utiligoj
Ekde 1821 parto de la orfejo uzitis kiel frenezulejo. En 1822 oni preferis peti riĉajn familiojn en Arnstadt gastigi la orfojn kaj rezignis pri centrigo de la loĝado de orfoj.
Sude estis granda salonego kie de 1819-81 troviĝis (sub nefavoraj kondiĉoj) la pupo-kolekto Mon plaisir.
Post la nuligo de la orfejo, la teretaĝo rezervitis por la ĝenerala lernejo kaj (parto) por gimnazio, kiu antaŭe troviĝis ĉe la Franciskana kirko. Post la transloko de la gimnazio al Prinzenhof en 1879, la eksa orfejo pretis ekskluzive por la reallernejo. La frenezulejo, kiu estis longtempe en la alo laŭlonge de Neutor-strateto finfine malfondiĝis. La malsanuloj senditis al modernaj institutoj (ekz. al Jena).
Wellington Nogueira Lopes
Wellington Nogueira Lopes (n. ) estas brazila futbalisto.
Li futbalis ĉe Vegalta Sendai kaj Yokohama F. Marinos.
Paruedoj
Paruedoj estas familio de paseroformaj birdetoj, kiujn oni dividas en du subfamiliojn: Remizinae, kies nesto pendas sur la arbobranĉoj kaj Paridae, kies nesto troviĝas en trunkokavoj.
Tre konataj specioj estas:
Ĉie, kie ili vivas, oni vidas ofte paruojn en ĝardenoj, kie ili venas ĝis fenestrorandoj por serĉi manĝaĵon.
Morfologio
Laŭ la supozata aĝo de la familio (6-7 milionoj da jaroj) paruoj estas konsiderataj kiel tre konservativa grupo morfologie. La familio rangas laŭ grando el 9 al 21 cm longaj kaj el 5 al 49 g peze, sed kiam la tri monotipaj genroj nome Sylviparus, Melanochlora kaj Pseudopodoces estas ekskluditaj (kio inkludas la plej grandaj kaj malgrandaj paruoj) tiu rangas peze el 7 al 29 g. La familio varias malmulte laŭ formo, kvankam estas konsiderinda variado en plumaro. Ili estas diketaj birdoj kun mallongaj plumoj, fortaj gamboj kaj fortaj mallongaj bekoj. Kelkaj specioj montras iom da seksa dimorfismo rilate bekograndon, korpon kaj plumaron.
Speciolisto
-Genro Periparus aŭ Periparuoj
-Genro Pardaliparus
-Genro Lophophanes aŭ Tufoparuoj
-Genro Baeolophus
-Genro Sittiparus
Suncentrismo
En astronomio, suncentrismo (aŭ suncentra teorio) estas la teorio laŭ kiu la Suno estas la centro de la universo. Historie, suncentrismo kontraŭis tercentrismon, kiu lokigis teron en la centron de la universo (oni ne klare distingis inter sunsistemo kaj universo ne antaŭ modernaj tempoj).
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Poecile
Suncentrismo
Suncentrismo en la antikva Grekio
La suncentrismo estis en la antikva Grekio ideo akceptata nur de la malplimulto de la fakuloj, tamen ĝi daŭris plurajn jarcentojn.
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Cyanistes
Suncentrismo
Suncentrismo en la antikva Grekio
Jam en la 5-a jarcento a.K. Filolao de Krotono rifuzis la ideon ke la Tero estas en la centro de la Kosmo. Lia teorio estis tamen malsimpla kaj supozis ke en la centro estas iu "fajro", alia ol la Suno, kiun la Tero kaj la Suno ambaŭ ĉirkaŭiras.
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Parus
32070 Michaelretchin
32070 Michaelretchin estas tre malgranda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Machlolophus
Suncentrismo
Suncentrismo en la antikva Grekio
Tamen, dum la sama jarcento, Ptolemeo plibonigis la tercentrismon, tiel ke ĉiuj fakuloj taksis ĝin pruvita kaj kontentiga.
32070 Michaelretchin
Nomo
Ĝia nomo honoras Michael Retchin, rekompensitan kiel plej bona en lia kategorio, kaj kiu gajnis la unuan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2015 pro sia projekto en teamo pri komputila biologio kaj biokomputiko. Li ricevis ankaŭ la Viziton en Baraton de la Intel and Indo-US Science & Technology Forum. Li estis lernanto ĉe la Mills E. Godwin High School de Richmond (Virginio).
Suncentrismo
Suncentrismo en aliaj antikvaj kulturoj
La hindia astronomo Aryabhata ĉirkaŭ en 500 p.K. asertis ke la Tero rotacias ĉirkaŭ sia akso. La Tero restis tamen en la centro.
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Melaniparus
Suncentrismo
Suncentrismo en la Mezepoko
Dum la Mezepoko, pluraj filozofoj asertis ke ili dubas pri la movado de la Suno cirkaŭ la Tero, sed ili kutime lasis tiun aserton en la formo de nura demando. Tiel parolis ekzemple en la 14-a jarcento Nikolao de Oresme, kiu akceptis tercentrismon sed taksis la movadon de la Suno ĉirkaŭ la Tero mallogika.
Suncentrismo en la moderna historio
Post 1800 jaroj, dum la 16-a jarcento, la pola matematikisto kaj astronomiisto Koperniko prezentis matematikan modelon de suncentrisma sistemo: kopernika suncentrismo, kiun poste prilaboris kaj eksplikis Johannes Kepler kaj defendis Galileo Galilei.
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Pseudopodoces'''
Suncentrismo
Suncentrismo nuntempe
La suncentrismo estis bonega modelo por la esploroj pri la orbitoj de la sunsistemaj planedoj, kaj ebligis la malkovron de la leĝoj, kiuj regas ilin: Oni rigardis la Sunon kiel centron de inercia kadro de referenco, moviĝantan konstantrapide rekte, neglektante la altiro de aliaj kosmaj objektoj ekster la sunsistemo.
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Sylviparus
Suncentrismo
Suncentrismo nuntempe
Sed hodiaŭ oni agnoskas, ke estas nenia centro en la universo, nek la Suno, nek la centro de nia galaksio.
Paruedoj
Speciolisto
-Genro Melanochlora
-Genro Cephalopyrus
IOC World Bird List 11.1, jan. 2021
Sellin
Sellin estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Antaŭpomerio-Rügen de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio kaj estas parto de la insulo Rügen en la Balta Maro. Administre ĝi apartenas la la komunumaro Amt Mönchgut-Granitz de pluraj proksime kunlaborantaj najbaraj komunumoj. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
NGC 5050
NGC 5050 (aliaj indikoj — UGC 8329, MCG 1-34-12, ZWG 44.43, PGC 46138) estas galaksio en la konstelacio Virgo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Jozefo Kalasancio
Jozefo Kalasancio, José de Calasanz, (naskiĝis en 1556, mortis en 1648) naskiĝis en malgranda kaj izolita vilaĝo de Aragono (Hispanio) en familio iame nobela kaj riĉa.
La patro laŭmetie estis forĝisto. Efektive, liaj antikvuloj apartenis al la nobela kategorio kaj estis vivinta en aliaj epokoj en pli bona financa situacio kaj eĉ certan brilon; tamen, la patro Don Pedro ne estis certe malriĉa se konsideri ke li posedis domegon, grundajn propraĵojn kaj la forĝejan laborejon, kaj lia pozicio mem de unua aŭtoritato en la landeto montras ke li prestiĝe kaj finance komfortis.
Dekkvare aĝante, post domaj edukado kaj instruado pri klasikaĵoj abunde subtenataj de la patro, Jozefo manifestis intencon fariĝi sacerdoto; kaj estis ordinita tia en 1583.
Alveninte Romon en 1592, dum trairado de placo li estis pli ol kutime trafita de la spektaklo de svarmo da malpuraj kaj malbone vestitaj knaboj kiuj peze kaj maledukite ludadis inter kriegoj, obscenaj sintenoj, interdisputoj kaj blasfemoj. Tujtrafe li estis kompreninta kio devas esti lia misio pro kiu li estis altirita al Romo el sia fora patrujo: krei porpopolajn lernejojn. Tial, en medio de malriĉeco kaj limigitecoj, aŭtune de 1597, en du senornamaj ĉambretoj tutapude de la sakristio kaj senrente pruntitaj de la paroĥo de la preĝejo de Sankta Dorotea en transtibera zono, pastro Jozefo starigis la "unuan porpopolan senpagan lernejon en Eŭropo", kiel allasis ankaŭ Ludwig von Pastor, kiu en sia monumenta verko Historio pri la papoj notis: «...komenciĝis la unua porpopola senpaga lernejo en Eŭropo».
Kaj tie, en epoko en kiu la lernejaj instruado kaj edukado estis privilegio de la bonhavaj klasoj, plifortigis kaj evoluis sian projekton de lernejo kiel ilo por la antaŭpuŝo de la homa kulturiĝo kaj por la eduka savo de stratknaboj (preventa metodo, jam iniciatita ankaŭ de sankta Filipo Neri). Papo Paŭlo la 5-a aprobis lian religian ordenon, nome la regulaj klerikoj aŭ "Piaristoj".
Li havis kontaktojn kun Tommaso Campanella kaj kun Galileo Galilei.
Jozefo Kalasancio mortis en Romo en 1648 kaj oni lin entombigis sub la ĉefaltaro de la roma preĝejo de sankta Pantaleo ĉe Piazza Navona.
Tour de France 2016
La tour de France 2016 estas la 103-a Tour de France. Ĝi komencis la 2-an de julio de 2016 el Monto Sankta Mikaelo (Normandio). La alveno estis en Parizo. La gajninto estis la brito Christopher Froome.
Jozefo Kalasancio
Hodiaŭ la lernejoj al li titolitaj ĉeestas en ĉiuj kontinentoj, ekskluzive de Oceanio. La ideo kaj ĝia efektiviĝo trovis konsenton kaj laŭdon ĉe multaj intelektuloj kaj politikistoj ĉar ĝi estis la unika porpopola fonto ĝis kiam en tiu eduka sektoro ekintervenis la modernaj ŝtatoj aŭ aliaj kristanaj institucioj.
Kulto
Papo Benedikto la 14-a lin beatigis en 1748 kaj papo Klemento la 13-a en 1767 lin sanktulproklamis kaj papo Pio la 12-a lin deklaris «Patrono antaŭ Dio de ĉiuj porpopolaj kristanaj lernejoj en la mondo» en 1948.
Liturgia memoro en la 25-a de aŭgusto.
ISO 3166-2:SI
ISO 3166-2:SI estas subaro de la normo ISO 3166-2 rilate Slovenion. Ĉiu kodo konsistas el du partoj, apartigitaj per streketo. La unua estas SI, la ISO 3166-1 dulitera (alpha-2) kodo de Slovenio. La dua parto estas tri ciferoj. Kodoj ekzistas por 212 municipoj (slovene občine, singulare občina):
Claude Cheysson
Claude CHEYSSON (naskiĝis en Parizo, mortis ) estis franca politikisto. Ekde la jaro 1948 li laboris en la ministrejo pri eksteraj rilatoj de Francio - interalie inter la jaroj 1966 kaj 1969 kiel franca embasadoro en Indonezio. Inter la jaroj 1973 kaj 1981 li estis komisaro pri evoluo kaj interŝtata kunlaboro de la Eŭropa Komisiono (en la Komisionoj Ortoli kaj Jenkins). En la Komisiono Thorn li servis nur de januaro ĝis majo 1981. Sekve, inter 1981 kaj 1985 li estis ministro pri eksteraj rilatoj de Francio. Poste, li denove iĝis komisaro de la Eŭropa Komisiono, nun en la unua periodo de la Eŭropa Komisiono Delors, kiu gvidis la Eŭropan Komunumon inter la jaroj 1985 kaj 1989. En tiu Eŭropa Komisiono, li prezidis la fakojn mediteranea politiko kaj nord-sudaj rilatoj. Ekde la jaro 1989 li iĝis ano de la Eŭropa Parlamento. Claude Cheysson estis membro de la Socialista Partio (PS) de Francio.
Kurskaja
Historio
La vilaĝo estis fondita en 1784 de 500 rusaj transloĝiĝintoj el centraj regionoj de Rusio, kiuj estis "alskribitaj" kazakoj. Dum la du unuaj jaroj la vilaĝo preskaŭ iĝis neloĝata pro epidemio de malario kaj provoj de la kamparanoj reveni al siaj denaskaj lokoj. En 1789 la fuĝintoj estis revenigitaj al la vilaĝo.
De aŭgusto ĝis decembro de la jaro 1942 la vilaĝo estis okupita de nazioj.
Henri de Mondeville
Li ankaŭ estis privata kuracisto de Filipo la Bela (1268-1314) kaj lia filo Ludoviko la 10-a (1289-1316). Henriko de Mondevilo estis unu el la unuaj kuracistoj kaj kirurgoj kiuj establis grandan centron por la instruado de medicino, kirurgio, kaj anatomio en la mezepoka Universitato de Montpellier, kiu rememoriĝas pro ĝiaj kontribuoj en la kampoj de kirurgio kaj medicino.
Vivo
Laŭ fonto trovataj en liaj verkoj mem, li studis medicinon kaj kirurgion en Montpeliero, Parizo (kie li estis lernanto de Lanfranco da Milano, fondinto de la medicina lernejo de Parizo) kaj Bolonjo (kie li estis lernanto de Vilhelmo de Saliĉeto). Krom tio, oni scias ke li studis teologion kaj filozofion. Laŭŝajne li estis kleriko kaj neniam edziĝis, tamen li neniam ricevis salajron aŭ stipendion kiel ekleziulo. Pro liaj vojaĝoj kaj eduko, Henriko de Mondevilo povas konsideriĝi ligilon pri la kirurgia kaj anatomia tradicioj inter Italio kaj Francio dum la 13-a jarcento.
En Montpeliero, li profesoris kaj havis inter sia lernantaro Gi de Ŝoliako. En 1301, antaŭ ol komencado de sia brila kaj scienca kariero li aktivis kiel kirurgo en la armeo de Filipo la Bela kaj tio eblis al li akompani la militan kompanion kaj multe praktiki rilate al lezoj faritaj de blanka armilo. Lia kapableco kiel kirurgo laŭŝajne estis agnoskita kiel demonstrita pro la fakto ke li restis serve de la rojaleco dum la resto de sia vivo. Liaj reĝaj patronoj inkludis Filipo la Bela, Karlo de Valois (1270-1325) kaj Ludoviko la 10-a.
Virina Futbala Mondpokalo 2007
La ĉampionado pri la Virina Futbala Mondpokalo 2007, oficiale Virina Mondpokalo de FIFA 2007, estis turniro por naciaj teamoj de futbalistinoj - la kvina tiaspeca ĉampionado. Ĝi okazis inter la 10-a kaj la 30-a de septembro 2007 en kvin urboj de Ĉinio. Laŭ la regularo rajtas partopreni 16 teamoj: Al la turniro komence aliĝis 119 naciaj teamoj kaj en antaŭturniraj matĉoj elektiĝis la 16 plej bonaj. Mondĉampiono kaj gajninto de la pokalo duafoje iĝis la germana virina nacia teamo de futbalo, la duan pozicion akiris la teamo de Brazilo kaj la trian tiu de Usono.
Henri de Mondeville
Vivo
Kvankam la asocio de Henriko kun la rojaleco signifis vojaĝojn tra multaj partoj de Anglio kaj Francio, li ofte plendis ke liaj aktivecoj serve de la reĝo ne provizis al li sufiĉan kompenson. Ĉirkaŭ 1303, Henriko ankaŭ instruis kirurgion kaj anatomion en Montpeliero. Bedaŭrinde, Henriko sentis ke la postuloj de liaj rojalaj patronoj kaj la granda nombro da pacientoj kaj studentoj kiuj serĉis liajn prizorgojn malhelpis en la komponiĝo de sia traktaĵo pri kirurgio.
Virina Futbala Mondpokalo 2007
La jenaj naciaj teamoj partoprenis en la turniro:
Henri de Mondeville
Vivo
En 1306, dum siaj lecionoj en Parizo, Henriko komencis komponi sian "Cyrurgia", kiu baldaŭ iĝus ampleksa kompendio pri kirurgio. Originale, Henriko intencis ke lia "Kirurgio" povus kovri anatomion, ĝeneralan traktadon de vundoj, specialan kirurgian patologion, lezojn, frakturojn, venenojn kaj antidotojn. Tamen, lia sano signife plimalboniĝis ĉirkaŭ 1316 kaj li ne sukcesis kompletigi ĉion kion li estis planita. Modernaj studemuloj trovis ĉirkaŭ 20 supervivantajn kopiojn de la manuskrito de Henriko, sed la latinaj manuskriptoj pri la Kirurgio de Henriko de Mondevilo ne estis tradukitaj ĝis la fino de la 19-a jarcento. Iu germana versio ("Die Chirurgie des Heinrich de Mondeville") estis presita en 1892 kaj alia franca versio publikiĝis en 1893.
Andrzej Błasik
Andrzej Eugeniusz Błasik (naskiĝis la 11-an de oktobro 1962 en Poddębice, mortis la 10-an de aprilo 2010 en Smolensk) – armea generalo, piloto de la Pola Militistaro, postmorte avancita ĝis la rango de generalo, ekde la 19-a de aprilo 2007 ĝis la 10-a de aprilo 2010 ĉefkomandanto de la Aerarmeo de la Pola Respubliko. Mortis en la aviadila katastrofo/atenco super Smolensk.
Edukiteco
En la jaroj 1977–1981 lernis en Ĝeneralkleriga Aviada Liceo ĉe Supera Oficira Aviada Lernejo en Dęblin. Poste eniris la "Lernejon de Agloj". Post ĝia fino en 1985 iĝis oficiro kaj subleŭtenanto en la grupo de pilotoj de la persona korpuso de aviado.
En la periodo de 1993 ĝis 1995 studis en la Akademio de Nacia Defendo en Varsovio. Post ĝia fino ricevis diplomon kaj titolon de diplomita oficiro. Li estis ankaŭ abituriento de la kurso de Nederlanda Akademio de Defendo en Hago (1998) kaj de Milita Lernejo de la Aeraj Fortoj de la Usona armeo en Montgomery (2005).
Memorigo
La 1-an de junio 2010 antaŭ la Ĉambro pri Tradicio de la Komandantaro de la Pola Aerarmeo en Varsovio oni malkovris tabulon memorigantan generalon Andrzej Błasik, kaj ankaŭ skipon de la aviadilo Tu-154M n-ro 101.
La 8-an de septembro 2010 sur teritorio de Ramstein Air Base (la plej granda usona bazo en Eŭropo, troviĝanta en Germanio) oni malkovris monumenton (en la formo de kverko-arbo) kaj memortabulon dediĉitajn al generalo Andrzej Błasik. La 28-an de septembro 2010 li ricevis postmorte titolon de la honora civitano de Dęblin, kaj la 10-an de novembro 2010 la titolon "Merita por Distrikto Poddębicki.
La familio transdonis al la katolika pilgrimejo Klara Monto lian ĉapon kaj unu distingon.
La 10-an de majo 2011 en Podlaĥia Galerio en Biała Podlaska oni malfermis ekspozicion memorigantan generalon Andrzej Błasik kaj stevardinon Barbara Maciejczyk.
La 1-an de septembro 2011 sur teritorio de Lernejoj en Wartkowice (Distrikto Poddębicki) oni malkovris monumenton dediĉitan al pilotoj de la wartkowica tero, kunmetitan de aviadilo TS-11 Iskra (n-ro 1232) kaj memortabulon, sur kiu oni metis ses nomojn, en tio de la generalo Andrzej Błasik, diplomito de la lernejo.
Generaloj Andrzej Błasik, Andrzej Karweta kaj Bronisław Kwiatkowski estis memorigitaj en [[dokumenta filmo de Anita Gargas W imię honoru (Nome de la honoro) el 2016, en kiu rolis iliaj edzinoj.
Aŭguste 2016 sur teritorio de la 31-a Aviada Bazo en Krzesiny (Poznań) oni malkovris la unuan en Pollando monumenton al la generalo. Prezidento Andrzej Duda ankaŭ malkovris memortabulon al Maria kaj Lech Kaczyński kaj armea generalo piloto Stanisław Targosz. Solenaĵojn partoprenis ministro Antoni Macierewicz.
Stefan Karaĝa
Stefan KARAĜA (bulgare Стефан Караджа , realnome Stefan Todorov Dimov) (1840-1868) estis bulgara revoluciulo.
Li naskiĝis la 11-an de majo 1840 en la vilaĝo Iĉme, kiu hodiaŭ havas lian nomon, en la regiono de Jambol. Li estis la filo de unu el la plej malnovaj bulgaraj klanoj, la Binbelovoj.
Li ekziliĝis en Rumanio en 1862, kie li komencis sian revolucian agadon. Kun Haĝi Dimitro, li estris 120-homan taĉmenton, kiu revenis al Bulgario en 1868. Kaptita de la turka armeo, li estis pendumita.
Distrikto Wittenberg
La distrikto Wittenberg (Landkreis Wittenberg ) situas en la oriento de la federacia lando Saksio-Anhalto de Germanio. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Wittenberg. La distrikto kovras areon de 1 930 km², kaj fine de la jaro ĝi havis  loĝantojn.
Najbaraj distriktoj estas norde Potsdam-Mittelmark kaj Teltow-Fläming de Brandenburgio, oriente Elbe-Elster same de Brandenburgio, sude distrikto Norda Saksio de Saksio, kaj okcidente Anhalt-Bitterfeld kaj la eksterdistrikta urbo Dessau-Roßlau. La 1-an de julio 2007 la distrikto cetere ampleksiĝis je la du komunumaroj Coswig (ekde 2010 la urbo Coswig) kaj Wörlitzer Winkel (ekde 2011 la urbo Oranienbaum-Wörlitz) el la tiam malfondinta distrikto Anhalt-Zerbst.
Hans-Dietrich Quednau
Hans-Dietrich Quednau estas germana esperantisto kaj Universitata profesoro de la Teknologia Universitato Munkeno en ties instituto pri arbaristiko en Freising. Li estas aktiva membro de la Akademio Internacia de la Sciencoj en San Marino. En 1970 li doktoriĝis en la bonna universitato. La sciencisto estas la edzo de la pola esperantisto Alicja Lewanderska.
Futbala Mondpokalo 2014
La Futbala Mondpokalo 2014 estis la 20-a Vira Futbala Mondpokalo de FIFA, la monda ĉampionturniro de futbalo, kiu okazis de la 12-a de junio ĝis la 13-a de julio 2014 ĉe diversaj stadionoj en Brazilo. Ĝin fine venkis la germana nacia teamo de futbalo kontraŭ la argentina per 1 golo kontraŭ 0, same kiel rezultis la finalo de 1990. Temas pri la kvara venko de la germana teamo, post la pokaloj de 1954, 1974 kaj 1990, kaj ĝia unua venko post la reunuiĝo de Germanio.
La naciaj teamoj de 31 landoj kvalifikiĝis por partopreni kun Brazilo en la finala turniro. Ili ludis 64 maĉojn en 12 diversaj urboj ĉe novaj aŭ renovigitaj stadionoj. Ĝi estis la unua Mondpokalo en kiu oficialuloj uzis gollinian teĥnologion, kaj ankaŭ malaperantan ŝaŭmon dum rektaj liberaj frapoj.
Ĉiuj ĉampionaj teamoj ekde tiu de la unua Mondpokalo de 1930 – Anglio, Argentino, Brazilo, Francio, Germanio, Hispanio, Italio, kaj Urugvajo – kvalifikiĝis por la turniro. La tiama ĉampiono, Hispanio, eliminiĝis dum la grupa fazo, same kiel iamaj ĉampionoj Anglio kaj Italio. Urugvajo eliminiĝis dum la okonfinaloj kaj Francio dum la kvaronfinaloj. La gastiganton kaj venkinton de la Pokalo de FIFA-konfederacioj 2013, Brazilon, venkis Germanio dum la unua duonfinalo. Per la venko de Germanio dum la finalo, ĝi fariĝis la unua eŭropa teamo kiu ĉampioniĝis en la Amerikoj.
Kiel ĉampionoj, Germanio kvalifikiĝis por la Pokalo de FIFA-konfederacioj 2017. Dum la Mondpokalo 2014, videventoj de FIFA en la gastigantaj urboj de Brazilo ricevis 5 milionojn da homoj, kaj la lando ricevis 1 milionon da gastoj el 202 diversaj nacioj.
Grupoj
La grupoj estis elektitaj la 6-an de decembro 2013 en Costa do Sauípe, parte hazarde, sed certigante ke en ĉiu grupo troviĝu kaj fortaj kaj malfortaj teamoj, kaj ke ĉiu grupo enhavu teamojn el diversaj kontinentoj.
Jotoko
Jotoko aŭ en hispana samprononce Yotoco estas municipo en la Valo de Kaŭko, Kolombio, kaj la ĉefurbo municipa. Temas pri malgranda vilaĝo el iom pli ol dek domaroj ĉiuflanke, kun proksimume 10 000 loĝantoj (la tuta municipo enloĝigas 17 000). Jotoko estas ĉirkaŭata de kanejoj, brutobredaj bienoj kaj malgrandaj kampoj; estas grava nacia ŝoseo kaj borde de tiu estas lokaj manĝejoj.
Estas en Jotoko domoj el adobo kaj ruĝaj tegmentoj; ĉe la enir- kaj elir-ejo estas skulptaĵo de virgulino.
Estas centra parko, reformita en 2007 en kies centro estas skulptaĵo de la indiĝena Yotoco, aŭ Yotac, kaciko tiea, kvankam tiu nomo estas disputinda kaj kelkaj interpretas ĝin kiel "fluto". Ĉe la parko estas urbodomo, katolika preĝejo ``Imaculada Concepcion``, Kulturdomo ``Herminio Salguero`` kaj municipa malsanulejo krom diversaj negocoj.
Kolombia ortalo
La Kolombia ortalo aŭ Kolombia ĉaĉalako (Ortalis columbiana) estas specio de birdoj de la familio Kracedoj parenca de la aŭstralaziaj nestamasuloj en norda Sudameriko. Ĝi estis iame traktita kiel subspecio de la Punktortalo, Ortalis guttata, sed laŭ studoj pri diferencoj kaj voĉaj, kaj morfologiaj krom konsideroj pri biogeografio, ene de la genro (el kiu oni postulis, ke ĉiuj membroj povus esti konsiderataj ununura superspecio), oni agnoskis ĝian specian karakteron.
Taksonomio
Tiu specio estis priskribita en 1906 fare de la ornitologo aŭstria Carl Edward Hellmayr. Ĝi loĝas en deklivoj de valoj de la Kaŭko kaj Magdalena. Dum la 20a jarcento ĝi estis konsiderata de multaj fakuloj kiel vera specio, sed de aliaj kiel subspecio de la disa Ortalis guttata, kiu loĝas en la orientaj deklivaroj de Andoj kaj en la Amazona Baseno. En 1996 oni proponis denove ties specian rekonon, traktado kiu aperis en multa moderna literaturo, kio estis subtenita en 2010 de la analizo de voĉaj diferencoj inter ambaŭ taksonoj, kompareblaj al tiuj kiuj ekzistas inter aliaj membroj de la genro Ortalis klasitaj kiel specioj, pro kio la koncerna Komitato por Klasigo de Sudameriko de la American Ornithologists' Union voĉdonis favore de la konsidero kiel vera specio.
Ĝia kanto estas ripetata rekantaĵo kiu posedas komencan ĉa sekve de silentero, kaj sekve, pli longan frazon. La kompleta frazo povus esti transkribita kiel: "ĉa, ĉaĉalaka". La du lastaj notoj estas elsendataj foje tiom kunpremitaj ke aperas fanditaj, kvazaŭ: "ĉa, ĉaĉalak". Male la kanto de Ortalis guttata estas ripetata rekantaĵo de 3 aŭ 4 notoj, sen komenca noto aŭ rompaĵo, kio povus esti transkribita kiel "ĉaĉala" aŭ "ĉaĉalaka".
Aspekto
Tiu kokeca birdo estas averaĝe 53 cm longa. Ĝia plumaro havas dorson grizbruneca, ventron brunecan, kun tre markata skvameco (pro blankecaj bordoj de malhelaj mallongaj plumoj) en brusto kaj kolo, kaj suban ventron blankan. En la kapo ĝi montras helgrizajn nuancojn, kiuj iĝas blankecaj en la frunto. La vosto estas malhelbruna, kun ruĝeca bendo. La kruroj estas rozkoloraj.
Distribuado kaj habitato
Ĝi troviĝantas kiel endemio de arbaroj de valoj inter-Andoj en norda kaj centra Kolombio okcidente de Andoj. Ĝi iĝis formortinta en plej parto de ĝia distribua areo en la supra deklivaro de la valo de la Kaŭko, el norda Antjokio al sudo de Kaŭko, kaj en la valo de la rivero Magdalena ekde Kundinamarko ĝis Huila.
La restantaj populacioj limiĝas al disaj areoj fragmentitaj de humidaj ĝangaloj, arbaroj kaj makiso kiuj bordas ĉe arbaroj, en altitudoj ekde 100 al 2500 msm. Se cree que se reproduce en febrero.
Kutimaro
Ili manĝas ĉefe fruktojn kies semojn ili kontribuas disigi.
Ili konstruas neston sur arbobranĉo, ĉirkaŭite de vegetalaro. La ovokvanto estas de 2 ovoj.
Konservado
El la 19a jarcento, la habitato de tiu specio estis celo de granda senarbarigo por esti dediĉita al la agrikulturo, kaj tio estis preskaŭ totala ekde 1950 en la valoj meza kaj supra de la riveroj Magdalena kaj Kaŭko. Estas gravaj populacioj en la naturrezervejo de Jotoko, kaj oni priskribis kiel "abunda" en la areoj protektitaj ene de la Valo de Kaŭko.
Moutohora
Baleninsulo (Moutohora kaj Whale Island) estas malgranda neloĝata insulo situanta ĉe la marbordo de Golfo Plenty de la Norda Insulo de Novzelando, je ĉirkaŭ norde de la urbo Whakatane. La insulo, de nur estas resto de kompleksa vulkano kiu estis eroziita, lasante du montopintojn. Tiu estas ankoraŭ areo de vulkana aktiveco kaj estas varmaj fontoj en la insulo ĉe Sulfurvalo, golfo McEwans kaj Sulfurgolfo.
Nomo
La maoria nomo, Moutohorā, estas kuntira formo de Motutohorā, signife "Baleninsulo". La literumado kun makrono estas pli kaj pli uzata, kvankam la oficiala nomo de la insulo nune forigas ĝin.
Viktor Knorre
Li naskis en familio da astronomoj de tri generacioj. Lia avo, Ernst Friedrich Knorre (1759 - 1810) foriris el Germanio por labori en la observatorio de Dorpat (hodiaŭ, Tartu en Estonio). Lia patro Karl Friedrich Knorre (1801 - 1883) estis direktoro de la astronoma observatorio de Nikolajevo de 1827.
Astronomo
en 1862, Viktor Knorre iris studi pri astronomio en Berlinon, kun Wilhelm Julius Förster. Li laboris kiel kalkulisto en 1867 en la observatorio Pulkovo, kaj poste en la observatorio de Berlino, kie lia patro jam iris proksimume en 1871.
En Berlino, li malkovris kvar asteroidojn.
Ŝakludisto
Viktor Knorre estis konata kiel bona ŝakludisto. Li partoprenis je pluraj ŝakturniroj en la 1860-aj jaroj
Li donis sian nomon al la Varianto Knorre de la defensivo de la du ĉevaloj , kaj al la Varianto Knorre de la hispana malfermo.
Sokonusko
Sokonusko, en hispana Soconusco, estas historia, kultura, ekonomia regiono kaj aktuale kaj oficiale "ekonomia regiono" kiu apartenas al la ŝtato Chiapas (Meksiko). Ĝi estas en la suda pinto de la ŝtato, ĉe la limo kun Gvatemalo. Pro sia geografia loko, ĝi ludis gravan rolon en la komunikado kaj komerco inter la altaj teroj de la centro de Meksiko kaj Centrameriko. Post la rompo de la unuigo inter la centramerikaj provincoj kaj Meksiko, Sokonusko estis disputita de Meskiko kaj Gvatemalo ĝis la establado definitiv de la landlimoj inter ambaŭ landoj kaj la provinco Sokonusko estis aligita al Chiapas. Aktuale Sokonusko estas unu el 15 "ekonomiaj regionoj" de Chiapas. La plej grava urbo de la regiono estas Tapaĉula.
Sokonusko estas integrata de 15 municipoj. Aktuale la municipoj apartenantaj al Sokonusko estas jenaj: Fonto: Gobierno de Chiapas.
Reakcianto
Reakcianto estas substanco kiu eniras kemian reakcion.
Okaze de procedo de kemia reakcio, la reakciantoj, kutime skribitaj ĉe la maldekstra flanko de kemia ekvacio, transformiĝas al reakciaj produktoj, skribitaj kutime ĉe la dekstra flanko de la kemia ekvacio.