cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Viktor Dániel
Kariero
Viktor Dániel studis en Braŝovo, en reformita kolegio de Koloĵvaro kaj havigis diplomon de instruisto pri hungara kaj germana lingvoj en la Universitato de Koloĵvaro. Li ekinstruis en Kolegio Székely Mikó en Sepsiszentgyörgy en 1907. Poste li vivis por jaroj en Vieno, Berlino, Parizo. Reveninte, li denove instruis en mezlernejo kaj publikis en la gazetoj Remény, Székely Nép, Pásztortűz kaj en la pedagogia revuo Országos Középiskolai Tanáregyesület Közlönye.
Mallongigo
Mallongigo estas maniero litere redoni vorton aŭ grupon de vortoj skribante nur parton de la literoj.
Sergio Escudero (1988)
Sergio Escudero (エスクデロ 競飛王, n. ) estas japana futbalisto.
Kyllburg (burgo)
La burgo Kyllburg estas la ruino de montburgo sur monto „Kyllberg“ en la urbo Kyllburg en la distrikto Bitburg-Prüm, germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.
Sergio Escudero (1988)
Li futbalis ĉe Urawa Reds, FC Seoul, Jiangsu Sainty, Kyoto Sanga FC kaj Ulsan Hyundai FC.
Kastelo Heessen
Ĉirkaŭ la kastelaj konstruaĵoj, dum la jarcentoj ofte trakonstruitaj, kadre de la kastela evoluo ekestis pluraj kastelaj parkoj.
Mallongigo
En Esperanto ne estas devigaj reguloj pri mallongigado. Oni povas mallongigi vorton skribante nur ĝiajn komencajn literojn, ekzemple la vorton ekzemple oni ofte skribas “ekz.”. Tiam estas kutime meti punkton fine de la mallongigo, por montri ke literoj estas forlasitaj. Eblas ankaŭ forlasi parton de la vorta interno, ekz. “S-ro” estas kutima mallongigo de Sinjoro. En loko de vortomeze forlasitaj literoj oni metas ofte streketon, sed ankaŭ eblas tute ne indiki la mankantajn literojn: “Sro". Longajn, plurvortajn nomojn de konataj organizaĵoj oni ofte mallongigas, precipe se ili aperas ripete en sama teksto, skribante nur la komencajn literojn de la ĉefaj vortoj aŭ vortopartoj, ekz. “UEA” por Universala Esperanto-Asocio, “ITU” por Internacia Telekomunika Unio, “MOS” por Monda Organizaĵo pri Sano. Tiajn mallongigojn oni iam skribas ankaŭ kun punktoj: I.T.U.
Manieroj mallongigi estas multaj. Oni povas ankaŭ krei kvazaŭ novajn vortojn, kombinante literojn aŭ silabojn el vortoj: “ReVO” por Reta Vortaro. La novaj elektronikaj rapidmesaĝaj sistemoj (ekz. poŝtelefonaj tekstmesaĝoj kaj interretaj tujmesaĝiloj kaj babilejoj) naskis tutan kulturon de nova “slanga” mallongigado (ligojn al tiutemaj artikoloj trovu ĉi-poste sub “Vidu ankaŭ”).
Mallongigoj, se tiuj ne estas inter la plej oftaj kaj konataj, malrapidigas legadon kaj povas eĉ resti tute enigmaj al la leganto. Tial oni evitas, en bonstila prozo, uzi mallongigojn. Se estas oportune, ekz. en longa artikolo pritraktanta iun organizaĵon, utiligi mallongigojn, oni enkondukas tiujn nur post kiam la leganto unue konatiĝis kun la plena nomo kaj vidis la interkrampe aldonitan mallongigon.
Iom aparta okazo estas la normigitaj simboloj, uzataj ekz. pri mezurunuoj de la Sistemo Internacia de Unuoj, kiel “m” por metro, “kW” por kilovato, aŭ “MHz” por megaherco. Tiuj estas principe sendependaj de la uzata lingvo kaj sekvas striktajn regulojn pri kombinado kaj uzo de majuskloj. Similiaj estas ekzemple la simboloj de ĥemiaj elementoj (“N” por azoto, “Ne” por neono, “Na” por natrio), kaj aliaj fakoj de tekniko kaj scienco povas havi siajn proprajn sistemojn. La simbolojn oni ne povas trakti simple kiel mallongigojn, ĉar ofte ne temas pri mallongigita formo de vorto en la lingvo de tiutema teksto: ekz. ankaŭ en anglalingva teksto oni uzas “Na” kiel simbolon de natrio, kvankam la angla vorto estas sodium, kaj en Esperanto oni skribas “N” por azoto.
Pri iuj internaciaj organizaĵoj oni vidas ofte mallongigon ĉerpitan el alia lingvo, plej ofte el unu el ties ĉefaj oficialaj lingvoj. Por MSO iam aperas “WHO” (el la angla World Health Organization) ankaŭ en neangla teksto, simile “BIPM” (el la franca Bureau international des poids et mesures) por la Internacia Buroo pri Pezoj kaj Mezuroj. Iam tia mallongigo povas iĝi preskaŭ sendependa vorto. La plej fama tia estas “Unesco”, kiun oni jam ne analizas kiel “U.N.E.S.C.O.”, kaj kiu akiris la regulan esperantigon Unesko, jam kun nur minimuma mallongiga rilato al la plena nomo de la Organizaĵo de la Unuiĝintaj Nacioj por Edukado, Scienco, kaj Kulturo.
Iam oni vidas provojn esperantigi la nomon de iu internacia organizaĵo tiel, ke laŭeble konserviĝu ĝia internacia mallongigo. Por BIPM tio estas facila, ĉar eblas simple ordigi la vortojn iom alie: Buroo Internacia pri..., sed eĉ en tio elstaras unue la elekto de la vorto Buroo anstataŭ ekz. Oficejo aŭ Organizaĵo, por konservi la literon “B”. Alitipa esperantigo, kiu jam firme enuziĝis, estas “TTT” (Tut-Tera Teksaĵo; komence eble duone ŝerca esprimo) por la ĉiea nuntempa fenomeno multlingve konata laŭ la angla mallongigo “WWW” (World Wide Web).
Mallongigoj uzataj en Esperanto
Ĉi tiu listo enhavas mallongigojn, kiujn oni iom ofte trovas en esperantaj tekstoj. Ĉar la reguloj pri mallongigo ne estas unuece fiksitaj, la formoj praktike uzataj povas iom malsimili inter si. Precipe la uzo de punktoj varias, kaj oni povas ankaŭ meti spacojn en mallongigoj de plurvortaj esprimoj. Tiel, oni fakte trovas ekz. la formojn ktp, ktp., k.t.p. kaj k. t. p. por kaj tiel plu.
Fakaj verkoj ofte havas siajn proprajn, iam longajn, listojn de mallongigoj. Ekz. en vortaroj tiaj listoj gravas, kaj estas bone koni ilin por efike utiligi la verkon.
Strandbanejo Klosterneuburg
Strandbanejo de Klostronovburgo (germane: Strandbad Klosterneuburg) estas banejo en la urbo Klostronovburgo, Aŭstrio.
Okaze de la 100-jariĝo de la Strandbanejo Klostronovburgo estis la 23-an de julio 2013 inaŭgurita — antaŭ la enirejo de la banejo — la Pado de Historioj – Strandbanejo kun 5 tabuloj, kiuj konigas la historion de la Strandbanejo Klostronovburgo.
Pavel Melnikov
Pavel Ivanoviĉ MELNIKOV (Павел Иванович Мельников; pseŭdonomoj: Andrej Peĉerskij kaj Melnikov-Peĉerskij) naskiĝis la 6-an de novembro n.s. 1818 en Niĵnij Novgorod mortis la 13-an de februaro 1883 samurbe estas elstara rusa verkisto, etnografo kaj bona spertulo pri la rusa vivmaniero.
Liaj gepatroj nomiĝis Ivan Ivanoviĉ Melnikov kaj Anna Pavlovna, kiuj apartenis al la mezriĉa nobelaro. La patro estis militisto, kiu ĉesigis sian servadon post naskiĝo de la filo. La patrino estis dommastrino, kiu multe edukis la knabon kaj kutimigis lin legi la rusan literaturon tre frue.
En 1834 Pavel sukcese finis lokan gimnazion kaj samjare venis en la filologian fakultaton de la Kazana Universitato. En 1837 li tie diplomiĝis kaj devis plu servi kiel ordinara instruisto malproksime. Samjare mortis lia patro (la patrino mortis en 1835) kaj do Pavel iĝis plena orfo.
Lia laborkampo estis en Transvolga regiono, ĉefe en Permja gubernio, kie funkciis multaj ermitejoj de la persekutitaj malnovritanoj. Skismo aŭ Raskol okazinta en la 17-a jarcento provokis disiĝon de Rusa Ortodoksa Eklezio je du partoj. Kiel oficisto de la Ministerio pri la internaj aferoj li multe vojaĝis tra la regiono cele konatiĝi kun ties vivmaniero kaj preventi ajnan kontraŭleĝan agadon. Ankaŭ li provis revenigi certajn grupojn de la malnovritanoj al oficiala branĉo de Rusa Ortodoksa Eklezio. Tio ĉi estis parte realigita. Iom poste Melnikov klopodis malpliigi persekutojn, por ke tiuj povu libere vivi kaj labori.
Siajn impresojn kaj grandan sperton li komencis publiki en diversaj revuoj kaj periodaĵoj. Pro lia civila statuso li ne rajtis subskribi la artikolojn per sia reala nomo, tial aperis liaj pseŭdonomoj Andrej Peĉerskij kaj pli ofte uzata Melnikov-Peĉerskij.
Ekde 1859 Melnikov eldonis gazeton "Rusa taglibro", en kiu li sukcesis aperigi kelkajn siajn verkojn. Tamen lia servado en la Ministerio pri internaj aferoj deprenis multe da tempo kaj liaj estroj ne aprobis lian kroman agadon. Aprile de 1864 li atingis altan 4-an rangon "Efektiva ŝtatkonsilisto" (t.e. generalo) kaj aŭguste de 1866 eksiĝis. De tiam li loĝis en Moskvo.
Grave malsana kadukulo en 1881 retranslokiĝis al sia naskiĝurbo Niĵnij Novgorod, kie li mortis en 1883. Lin oni sepultis en tombejo de loka monakejo.
La ĉefverkoj
En historio de la rusa literaturo Melnikov restis ĉefe kiel aŭtoro de du romanoj pri vivo de kelkaj malnovritaj familioj: duvoluma "En la arbaroj" (1871-1874) kaj duvoluma "En la montoj" (1875-81). Ties ĉapitroj aperis unu post la alia dum dek jaroj kaj tuj allogis atenton de legantoj. Verkado deprenis multajn vivfortojn de la aŭtoro kaj la lastajn ĉapitrojn li jam ne sukcesis mem skribi kaj diktis al la familianoj. Ambaŭ libroj estis filmitaj en 2010 kaj havis furoron en Rusio kaj alilande.
Schweisweiler
Schweisweiler estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Donnersberg de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Sporto en Kubo
Sporto en Kubo estas grava afero kaj tiel estis agnoskita je internacia nivelo kiel sporta potenco. Volejbalo, basbalo, korbopilko, bokso, luktado, velado kaj piedirado esta la plej popularaj sportoj en tiu lando. Kubo partoprenis en 20 okazoj de Someraj Olimpikoj, pri kio la lando havas la 18an rangon en la historia medalaro de la Olimpikaj Ludoj kaj la 2an ene de la landoj de Ameriko, superita nur de Usono. La plej altaj rezultoj estis la 3a en San Luis 1904, la 4a en Moskvo 1980 kaj la 5a en Barcelono 1992. La lando atingis totalon de 220 medaloj: 77 de oro, 69 de arĝento kaj 74 de bronzo. En Tutamerikaj Ludoj Kubo estas la 2a en la historia medalaro (post nur Usono) kaj en Centramerikaj kaj Karibiaj Ludoj estas en la 1a rango.
Tchéky Karyo
Tchéky KARYO [ĈEKI KARJO] (naskiĝinta Baruh Djaki Karyo) ( en Istanbulo, Turkio) estas franca kino-aktoro.
Diskografio
En 2005, li partoprenis muzikvideon L'avenir est à nous de Kool Shen, realigita de John Gabriel Biggs.
En 2006, li lanĉis sin en muzikan karieron kaj aperigis unuan albumon: Ce lien qui nous unit.
József Szabó (biologo)
József SZABÓ [sabo:] estis rumania hungara biologo. Li naskiĝis en Kluĵo la 31-an de aŭgusto 1911 kaj mortis samloke la 20-an de aŭgusto 1996.
Biografio
József Szabó diplomitiĝis pri biologio en la Universitato de Kluĵo en 1934, poste li faris instruistekzamenon pri biologio-geografio en 1937 en Iași. Li instruis inter 1934–44 en Sfântu Gheorghe, inter 1944–46 en la mezlernejoj de Kluĵo, de 1949 en la universitato ĝis sia pensiuliĝo (1973). Li estis aŭtoro kaj kunulaŭtoro de lernolibroj, tradukisto de lernolibroj el rusa kaj rumana lingvoj.
Granda mielindikanto
La Granda mielindikanto (Indicator indicator) estas birdo de la familio de Indikatoredoj, paleotropisaj preskaŭpaserinaj birdoj rilataj al la pegedoj. Ties komuna kaj scienca nomoj aludas al ties kutimaro gvidi personojn al abelkolonioj.
La Granda mielindikanto estas loĝanta reproduktulo en subsahara Afriko. Ĝi troviĝas en vario de habitatoj kiuj havas arbojn, speciale de malferma seka arbaro, sed ne en okcidentafrika ĝangalo.
Priskribo
La Granda mielindikanto estas ĉirkaŭ 20 cm longa kaj pezas ĉirkaŭ 50 g. Kiel ĉiuj mielindikantoj el Afriko, ĝi havas rimarkindajn blankajn makulojn flanke de la vosto. La masklo havas malhelajn grizbrunajn suprajn partojn kaj blankajn subajn partojn, kun nigra gorĝo. La flugiloj estas strie blankecaj, kaj estas flava ŝultromakulo. La beko estas rozkolora.
La ino estas pli senkolora kaj ne havas la nigran gorĝon. Ŝia beko estas nigreca. Nematuraj birdoj estas tre distingaj, havanta olivec-brunajn suprajn partojn kun blanka pugo kaj flavecaj gorĝo kaj supra brusto.
Gvidado
Plej rimarkinda, ĝi ankaŭ gvidas personojn al abelujoj, por ke tiuj detruu ilin pli facile ol malgranda birdo kaj la birdo profitu la restaĵojn, kio sufiĉas al ĝi.
Gvidado estas neaŭtauvidebla kaj estas plej ofta ĉe nematuruloj kaj inoj ol ĉe masklaj plenkreskuloj.
Ĵusa esplorado montris ke ne nur indikantoj povas gvidi personojn. Por ekhavi la homan kunlaboron la indikantoj alproksimiĝas al homoj dum elsendas bruan paroladon kaj flugas el arbo al arbo en direkto al la abelujoj. Sed krome, ili kapablas reagi al specifaj homaj sonoj, laŭ studo farita en Mozambiko, pli precize en la Nacia Rezervejo Niassa, kie la popolo jaoj ankoraŭ kolektas mielon laŭ tradiciaj metodoj. Kiam ili klopodas loki kaj sekvi tiujn birdojn, la jaoj elsendas sonon ne uzata en alia kunteksto, nome ia trilo kaj grunto. Kiam ili uzas tiun sonon al la indikantoj, oni pliigas la probablon esti gvidataj de indikanto inter 33% kaj 66%, dum la totala probablo trovi abelujon ascendas el 17% al 54%. Estas tiele, reciproka komunikado inter indikantoj kaj personoj, ĉar tiuj kapablas atribui signifon al homa sono.
Guanjin
Guanjin (ĉine 觀音 / 观音, pinjine: Guānyīn) estas la nomo de la bodisatvo Avalokiteŝvaro en la ĉina. Li estas ligita al kompato kaj konsolo. Li estas konata ankaŭ kiel "Diino de Mizerikordo". La nomo Guanjin estas mallongigo de Guansxijin, kun la signifo "[Tiu kiu] konstatas la sonojn de la mondo".
Distrikto Sankt Veit an der Glan
La distrikto Sankt Veit an der Glan, Bezirk Sankt Veit an der Glan, aŭ pli koncize distrikto Sankt Veit troviĝas en la nordorienta parto de la aŭstria federacia lando Karintio. Ĉefurbo estas Sankt Veit an der Glan. Areo: 1.493,67 km², loĝantaro: 56.512 (en 2011).
Gurk
La urbeto Gurk (8 en la mapo) havis dum pluraj jarcentoj superregionan signifon kiel sidejo de la romkatolika episkopujo Gurk, kies episkopo estis rekte subordigita al la ĉefepiskopo de Salcburgo, same kiel la episkopo de Chiemsee. Hodiaŭ ĝi estas restrukturita al episkopujo Gurk-Klagenfurt, kiu kovras tutan Karintion.
Dieto (nutrado)
alternative=Cara, Jadwal dan Menu Makanan Diet Mayo yang Baik dan Benar.png|eta|349x349ra|[[Plado|Pladoj ekzemplantaj sana menuo, ĉar ili enhavas diversaj fontoj necesaj al ekvilibra nutrado
]] Dieto (devenas de la greka termino diaita, kiu signifas vivmanieron) estas vola selekto de manĝaĵoj kaj trinkaĵoj por reguli la korpan pezon aŭ la provizatajn nutraĵojn pro bonfarta, terapia aŭ alia kialo.
Pli ĝenerale oni povas konsideri ankaŭ, ke dieto estas la nutradmaniero kutima de homo, familio, socia grupo aŭ eĉ popoloj. Eĉ se tio okazas sen specifa vola selekto kaj sen iu ajn specifa celo plibonigi sanstaton aŭ bonfarton.
Tradicie oni ne pristudis multe tiun aferon kaj kutime oni sekvis la plej kutiman aŭ tiun dieton permesebla laŭ akiropovo aŭ manĝodisponeblo. Lastatempe ĉefe en disvolviĝintaj landoj oni zorgas pri dietoj tiele ke eblas en Esperanto fari ŝercojn per kunmetaĵo di-eto. Kompreneble en malriĉaj sociaj tavoloj aŭ lando kie malabundas nutraĵoj kaj eĉ manĝodisponeblo ĝenerale eblas nek ŝercoj nek volaj aŭ elektaj dietoj.
Ovoj
En okcidento oni plej ofte konsideras ke ovoj ne estas speco de viando. Tamen, en kelkaj partoj de la mondo homoj kiuj sin nomas vegetaranoj, ne manĝas ovojn. Kutime rilatas al religio, kiel Hinduismo. Pli klara termino por persono kiu estas vegetarano, sed tamen manĝas ovojn kaj laktaĵojn estas ovo-lakto-vegetarano.
Fiŝo kaj birdaĵo
Por plej multaj vegetaranoj estas evidenta ke fiŝoj kaj birdoj estas bestoj kaj ke ilin oni do ne manĝu kiel vegetarano. Tamen ne ĉiuj konsentas. En Francio kaj franclingva Belgio, vegetarano ofte estas konsiderata kiel persono kiu nur ne manĝas "ruĝan" viandon, t.e. bovaĵo aŭ porkaĵo.
Duonvegetaranoj
Homo kiu plej ofte manĝas vegetare sed foje tamen ne, oni nomas (en 2014) duonvegetaranon aŭ fleksitarano. Tamen neniu vegetarana asocio akceptas tiajn formojn kiel vegetaraj.
Plia legaĵo
Aubert, Claude Longviveco, la limoj de espero 'Le Monde Diplomatique', junio 2018.
Campo Novo de Rondônia
Campo Novo de Rondônia estas municipo en la brazila subŝtato Rondonio, kiu havis 12.669 loĝantojn en 2010.
László Puskás
László PUSKÁS [puŝkAŝ] rumania hungara aktoro. Li naskiĝis en Gheorgheni la 3-an de oktobro 1987.
Kariero
László Puskás akiris diplomon de aktoro en 2009 en Arta Universitato de Târgu Mureș. Li estas aktoro de teatro Csíki Játékszín de Miercurea Ciuc.
Ŭalio
Ŭalio aŭ Walī (en araba ولي, plurale ʾawliyāʾ أولياء), estas araba vorto signife "gardisto", "protektanto", "helpanto", ktp. "Ŭalio" estas iu kiu havas "ŭalaja" (aŭtoritato aŭ gardotasko) super iu alia. Ekzemple, ĉe fikho, patro estas Ŭali de sia filo ĉefe de sia filino por geedziĝo.
En Islamo, la arablingva esprimo ولي الله walī allāh povas esti uzata por aludi al iu kiu havas la "aŭtoritaton de Dio":
Tamen, la plej ofta signifo de la vorto estas simple islama sanktulo aŭ sankta persono. En turka la vorto estis adoptita kiel veli. En Palestino la vorto wali signifas kaj sanktulo kaj la tombo aŭ maŭzoleo de sanktulo. Tio aperas en la okcidenta fakbibliografio de 19a al komenco de la 20a jarcento, kie la vorto estas literumita "wali", "weli", "welli" ktp., en angla kaj "oualy" en franca.
Tiu termino devas esti malkonfuzata kun diferenca sed tre simila vorto wāli (en araba والي kun longdaŭra a, kio donus simile ŭali) kio estas la administracia titolo kiun tenas funkciulo aŭ guberniestro kaj estas ankoraŭ uzata nuntempe en kelkaj islamaj landoj.
Cabanagem
La Cabanagem (prononco portugallingve [kabaˈnaʒẽȷ̃]; 1835–1840) estis socia ribelo kiu okazis en la tiama provinco Grão-Pará, Brazila Imperio.
Inter la kaŭzoj de tiu ribelo estis la granda malriĉo de la Paraa popolo kaj la politika malgravo al kiu la provinco estis marĝenita post la sendependeco de Brazilo.
La nomo "Cabanagem" (laŭlitere Kabanaĵo, t.e. "afero de la kabanoj") referencas al la tipo de kabano uzita de la plej malriĉa popolo loĝanta ĉe la rojoj, ĉefe mestizoj, liberigitaj sklavoj, kaj indiĝenaj popolanoj. La elito de agrikulturistoj de Grão-Pará, kvankam vivantaj multe pli bone, rankoris pro manko de partopreno en la decidfarado fare de la centra registaro, kiu estis dominata de la provincoj de Sudoriento kaj Nordoriento.
Oni ĉirkaŭkalkulas ke el 30 al 40% de la loĝantaro de Grão-Pará, ĉirkaŭkalkulita je 100,000 personoj, mortiĝis. En 1833 la Provinco havis 119,877 loĝantojn, el kiuj 32,751 indianoj kaj 29,977 nigraj sklavoj. Miks-rasaj personoj estis 42,000. La minoritato de blankuloj estis 15,000, ĉirkaŭ duono el ili Portugaloj. La ribelo havis fortan rasan fonon. La majoritato de indianoj, negroj kaj miksuloj, kiuj vivis en profunda malriĉo, luktis kontraŭ la minoritato de blankuloj kiuj dominis la ekonomion kaj kulturon, ne nur en Grão-Pará, sed ankaŭ en la cetero de Brazilo.
Werner Bodendorff
Kariero
Post la abituro li studis hobojo-ludon kaj orkestrodirektadon ĉe la Leopold-Mozart- Konservatorio same kiel muziksciencon, filozofion kaj historion en Augsburg. En 1993 sekvis la doktoriĝo ĉe la universitato en Tübingen. Ekde 1994 ĝis 2003 li estis scienca kunlaboranto de Ernst Hilmar ĉe la Internacia Franz Schubert Instituto (IFSI) en Vieno kaj en la aŭstra komisiono por muzikesploro, poste stipendiito de la Fonduso por Antaŭenigo de la Scienca Esploro je Vieno. Ekde 1998 ĝis 2005 li estis instruokomisiito por instrumentluda instruo ĉe la muziklernejo je Donauwörth, ekde vintra semestro de 2000 ĝis somera semestro de 2004 li samtempe tenis instruokomision de la altlernejo en Augsburg.
Nuntempe Bodendorff laboras kiel muzikkritikisto de gazeto en Kiel, kiel liberprofesia publikigisto kaj orkestrestro de la simfonia orkestro en Plön. Krom tio li laboras kiel liberprofesia recenzisto, eseisto, verkisto de sciencaj traktaĵoj kaj de artliteraturaj libroj, aparte pri Franz Schubert, Werner Egk kaj pri la historio de blovmuziko. Krome li verkis artikolojn por konsultlibroj kaj biografietojn, eldonis eklezimuzikajn verkojn de Schubert kaj Salieri en la eldonejo Carus kaj aktivas kiel muzikisto kaj aranĝisto.
NGC 4818
NGC 4818 (aliaj indikoj — MCG -1-33-57, IRAS12542-0815, PGC 44191) estas galaksio en konstelacio Virgo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Mária Török
TÖRÖK Mária [pr. toeroek] Mimi estis hungara aktorino naskiĝinta en Kolozsvár la 5-an de januaro 1822 kaj mortinta en Budapeŝto 16-an de decembro 1895. Ŝia nepo estis Árpád Latabár (1878).
Lina Kostenko
Lina Kostenko (ukraine Ліна Костенко; naskiĝis en 1930 apud Kievo) - unu el ĉefaj reprezentantoj de ukrainaj poetoj-disidentoj, ankaŭ konataj kiel "ŝestidesjatniki" (ukraine - "homoj de 60-aj jaroj"). En 1936 Lina kun familio translokiĝis al Kievo, kie ŝi finis mezlernejon kaj ekstudis en Pedagogia instituto. Finis Literaturan instituton de Maksim Gorkij en Moskvo (1956). La unuaj poemkolektoj aperis en 1957, 1958, 1961. Poste ŝi "eksilentis" por 16 jaroj - komunisma reĝimo simple ignoris la verkadon de la poetino. 1979 - romano en versoj "Marusja Ĉuraj" pri la ukraina popolkantistino de la 18-a jarcento, pro kiu ŝi fariĝis laŭreato de la Ŝevĉenka ŝtata premio (1987). Tradukis el la ĉeĥa kaj la pola.
Honora profesoro de Kijiva Mohila Akademio, Lviva Universitato, Ĉernivca Universitato.
Verkoj estis tradukitaj en multajn lingvojn; esperantigis ŝian verkaron Kris Long kaj Volodimir Pacjurko.
Henry Ford Company
La Henry Ford Company estis la dua kompanio de Henry Ford, fondita en Novembro, 1901. Ĝi rezultis el la reorganizado de la Detroit Automobile Company, lia unua nesukcesa klopodo ĉe aŭtofabriko unu jaron antaŭe. En Marto 1902, Ford lasis la kompanion sekve de disputo kun siaj financaj apogantoj, William Murphy kaj Lemuel Bowen. En fina momento, Ford lasis sian nomon kaj 900 dolaroj; li foriris por starti kun la Ford Motor Company en 1903.
Provinco Romo
La Provinco Romo estas provinco en la regiono Latio, en Italio.
Danke al siaj iom pli ol kvar milionoj da loĝantoj, ĝi estas la plej loĝata provinco de Italio.
La provinco limas al la provinco de Viterbo kaj de Rieti (norde), al la provinco de La-Aglo en Abruco kaj al la provinco de Frozinono (oriente), al la provinco de Latino (sude), al la Tirena Maro (okcidente) kaj al la Vatikano (interne).
Rhäzüns (komunumaro)
La komunuaro Rhäzüns (en la romanĉa lingvo Circul Razén) estas administra unuo de Kantono Grizono kaj parto de la distrikto Imboden. Ĝi havis 12255 loĝantojn la 31-an de decembro 2009. Ĝia ĉefloko estas Domat/Ems.
Geografio
La komunumaro Rhäzüns situas ĉe la kunfluo de Malantaŭa Rejn kaj Antaŭa Rejo al Rejno. La rivero Rejno kaj poste Malantaŭa Rejno formas ĝian nordokcidentan limon.
Komunumoj de la komunumaro Rhäzüns
La komunumaro Rhäzüns konsistas (stato en 2011) el 4 komunumoj, el kiuj ĝia cefloko Domat/Ems estas la plej granda. Jen la listo:
Historio
La hodiaŭa komunumaro Rhäzüns estis kreita en la jaro 1851 surbaze de la malnova tribunalejo Rhäzüns, kiu estigigis el la mezepoko Senjorujo Rhäzüns.
20491 Ericstrege
20491 Ericstrege estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Eric William Strege, finalisto en 2004 de la scienca konkurso de mezlernejoj Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC), pro lia projekto pri scienco de la Tero kaj kosmo. Li estis lernanto ĉe la John Glenn Middle School of International Studies de Indio (Kalifornio, Usono).
Yosuke Kataoka
Yosuke Kataoka (片岡 洋介, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Omiya Ardija, Kyoto Sanga FC kaj Gainare Tottori.
Hofamt Priel
Hofamt Priel estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Melk. La komunumo situas en la okcidenta parto de la federacia lando kaj estas parto de la historia regiono Waldviertel (arbara regiono). Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
ITU-prefiksoj
La ITU-prefiksoj estas prefiksoj de voksignoj uzitaj de Internacia Amatora Radia Unio (IARU) por uzo de radioamatoroj en malsamaj landoj kaj teritorioj, kiuj elsendas el tiuj lokoj. Ili sekvas la gvidilojn de Internacia Telekomunika Unio (ITU) agentejo de Unuiĝintaj Nacioj, kiu kunordigas kaj organizas la uzon de la monda radiospaco por ĉiuj elsendstacioj.
Csaba Petres
PETRES Csaba (petreŝ) estas rumania hungara muzikpedagogo, kapelestro. Li estis naskita la 19-an de julio 1951 en Ditrău.
Biografio
Csaba Petres akiris diplomon de instruisto pri muziko en Muzikarta Altlenejo de Kluĵo (1974). Komence li instruis en sia naskiĝvilaĝo poste unu lernojaron en Miercurea Ciuc (1976-77). Nuntempe li instruas en sia naskiĝvilaĝo.
Lajos Daróczi
DARÓCZI Lajos (daro:ci) estis rumania hungara verkisto, ĵurnalisto naskita en Zilah la 3-an de aprilo 1903 kaj mortinta en Oradea la 14-an de majo 1970.
Kariero
Lajos Daróczi la mezlernejon finis en kolegio Wesselényi de Zilah, la juron en Oradea, la reformitan teologion en Kluĵo. Li debutis kiel ĵurnalisto en Oradea. En jaroj 1932-33 li estis respondecredaktoro de la gazeto 5 órai Újság. Inter 1940-44 li redaktis la gazeton Szabadság. Li estis ĉefsekretario de la Szigligeti Társaság ekde 1940. Li publikis en gazetoj Keleti Újság, Ellenzék, Déli Hírlap kaj en la Temesvári Hírlap. En 1945 li redaktis la gazeton Magyar Nép, de 1968 li estis kunlaboranto de la gazeto Fáklya.
József Török
TÖRÖK József [pr. toeroek] estis hungara aktoro naskiĝinta en Sighetu Marmaţiei la 21-an de januaro 1922.
Kariero
József Török ekde 1950 li estis ano de la teatro Kolozsvári Állami Magyar Színház de Kluĵo kaj ekde 1956 de la taetro Szatmárnémeti Északi Színház Harag György Társulat de Satu Mare.
József Szabó (agronomo)
József SZABÓ [sabo:] estis rumania hungara agronomo. Li naskiĝis en Pădureni (Mureș) la 21-an de oktobro 1954.
Biografio
Szabó József diplomitiĝis pri agronomio en Kluĵo (1978); li doktoriĝis samloke (2001). Li estis agronomo inter 1978–80 en Distrikto Galați, inter 1980–85 en Suseni (Harghita) kaj Voșlobeni, de 1985 esploristo de la Terpomesplorista Stacio de Miercurea Ciuc, de 1990 esploristo en Joseni de Nematologia Centro, redaktoro de agrikutura rubrio de gazeto Gyergyó. Li estis kunultradukisto de pluraj biologiaj lernolibroj (Növénybiológia. IX. osztály. Buk. 1993; Genetika és evolucionizmus. XII. osztály. Buk. 1991).
Laktokoktelejo
Laktokoktelejo estas vendejo kaj trinkejo, en kiu plejparto de varoj estas produktitaj el lakto (fromaĝoj, jogurtoj) aŭ kukaĵoj kaj sukeraĵoj, manĝataj kune kun lakto, kakao, kafo kaj aliaj nealkoholaj trinkaĵoj. La gastoj povas ilin trinki kaj manĝi ĉe tabloj aŭ forporti ilin hejmen.
Ŝatata specialaĵo estas lakta koktelo, fraga glaciaĵo kirlita en lakto per kirlomaŝino.
Ofte ili funkcias kiel memserva manĝejo por rapida lunĉado, kiam la homoj rapidas al laboro kaj ne volas longe sidi en restoracio aŭ gastejo.
29227 Wegener
29227 Wegener estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la germana astronomo  Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la germana meteologiisto Alfred Wegener (1880 – 1930), kiu kreis la teorion pri la kontinenta drivo, kiu eĉ klarigas la klimaton en prahistoriaj epokoj, kaj estis pravigita pli malfrue per la geotektoniko. Partopreninte al pluraj polusaj ekspedicioj, li mortis sur la gronlanda glacitavolo.
Terentio
Terentio (en Latino: Publius Terentius Afer), latina dramisto kredeble el berbera origino, mortis ĉirkaŭ 159 a.K. Lia nomo estis esperantigita: Publio Terencio Afro (Gerrit Berveling, Antologio Latina, v. 1, p, 63).
Biografio
La sola fonto pri la vivo de Terentio estas biografieto verkita ĉirkaŭ 100 p.K. de Suetonio kiel parto de De viris illustribus el fontoj diversaj kaj ofte jam kontraŭdiraj. Tiu biografio estas konservita kaj transdonita en la komentario de la verkoj de Terentio verkita de la gramatikisto Elio Donato. Jam en tiu teksto lia naskiĝodato ne estas precize raportita, kaj laŭ diversaj informintoj povas varii inter 195 a.K kaj 185 a.K. Li estis naskita en Kartago sed ne estis el punika origino; la vorto Afer el lia nomo estis gentonomo uzata por la berberaj indiĝenoj de norda Afriko. En Romo li estis sklavo de la senatoro Terentius Lucanus, kiu, impresata de lia beleco kaj liaj talentoj, aranĝis lian edukadon kaj poste liberigis lin. Post liberiĝo, Terentio prenis de sia antaŭa mastro la nomon Terentius. Li tiam intime familiariĝis kun membroj de la plej alta kaj plej klera romia nobelaro, precipe kun la rondo ĉirkaŭ Skipio Afrika, kaj dum lia mallonga kariero kiel dramatisto persekutis lin la onidiro, ke liaj komedioj estas fakte verkitaj de tiuj altrangaj patronoj, por kiuj la verkado de teatraĵoj estus ne tre konvena ŝatokupo. Ĉar la onidiro flatis tiujn personojn, Terentio neis ĝin nur tre malaplombe en la prologo de La fratoj.
Terentio publikigis nur ses komediojn inter 166 kaj 160 a.K. Tuj poste li vojaĝis Grekujon kaj mortis post nur unu jaro, neniam reveninte Romon. Pri lia morto estas du versioj: laŭ unu li mortis en maro revenante Romon, ĉu pro malsano ĉu pro siprompiĝo; laŭ la dua li mortis en Stimfalo pro bedaŭro, post kiam lia traduko de 108 komedioj de Menandro perdiĝis en la maro.
Verkoj
Kiel Plaŭto, Terentio tradukis kaj adaptis grekajn komediojn en konversacian Latinon (kvankam konservante grekajn titolojn). Li ĉerpis el la tiel nomata "Nova Komedio" de atenaj dramistoj kaj precipe el Menandro, sed neniam paŭsis sklave la grekan originalon; kontraŭe, ofte praktikis la tiel nomatan contaminatio aŭ kunfandon de personoj kaj argumentoj el pluraj verkoj en la saman komedion, pro kio liaj samtempuloj ofte lin kritikis. Plie, la prologoj de liaj komedioj neniam antaŭklarigas ilian argumenton al la publiko kiel ofte faris grekaj dramistoj; anstataŭe li uzis la prologojn por defendi sin de atakoj kaj kritikoj.
Andria (La junulino el Andros)
Unuafoje ludita en 166 a.K. Ĝi estas la unua latina teatraĵo kies prologo ne antaŭrakontas la finon sed estas dediĉita de Terentio al sindefendo kontraŭ atakoj pro praktiko de la contaminatio.
Argumento: La najbaroj Simono kaj Kremoto volas geedzigi siajn gefilojn, resp. Pamfilon kaj Filumenan, kvankam la du junuloj jam havas proprajn geamatojn, nomatajn resp. Glicerio kaj Karino. Glicerio, fratino de la prostituatino Krizido, eĉ estas graveda je Pamfilo. Krizido mortas kaj en ŝia funebro Simono malkovras la kaŝatan amon kaj koleras. Fine Kritono, parenco de Krizido, malkovras ke fakte Glicerio estas filino de Kremoto, tiel ke ĉiuj kvar gejunuloj povas geedziĝi.
Hecyra (La bopatrino)
Unuafoje ludita en 165 a. K. sed ne estinte finita pro malintereso de la publiko, ĝi estis denove prezentita en 160 a.K. denove malsukcese. Fine, tiun lastan jaron, ĉe tria provo ĝi sukcesis. Kaŭzo de tiuj malfacilaĵoj povas esti ĝia serioza temo, kiu inkluzivas perforton de virino.
Heautontimorumenos (La Sin-turmentanto)
Argumento: Menedemo punas sin mem per laboro ĉar tiel akre kontraŭstaris la edziĝon de sia filo Klinia al la malriĉa orfino Antifila, ke Klinia fariĝis soldato pro spito. Samtempe Klitifono, filo de lia najbaro Kremeto, amas ĉiesulinon Bakido. La ruza sklavo Siro komplotas kun la junuloj por helpi iliajn edziĝojn kaj samtempe kun la patroj por malhelpi ilin, dum la patroj ankaŭ mensogas unu al alia por ŝpari doton al si. Fine Antifila montriĝas esti filino de Kremeto forlasita ĉe naskiĝo kaj tiel povas edzigi Klinian, dum Kremeto konvinkas Klitifonon forlasi Bakidon.
Eunuchus (La eŭnuko)
Unuafoje ludita en 161 a.K. Laŭ Suetonio, ĝi estis la plej sukcesa kaj fama komedio de Terentio en lia tempo, ĝis la punkto ke estis ludita dufoje en unu tago kaj gajnis premion de 8000 sestercoj. Ĝi ankaŭ transdonis al la okcidenta literaturo la tipojn de la "fanfarona soldato" (miles gloriosus) kaj lia flatanto (colax).
Argumento: La prostituatinon Taido amas kaj la soldato Trasono kaj la junulo Fedria. Trasono donacas al ŝi la sklavinon Pamfila, al kiu enamiĝas Kerea, frato de Fedria, kiu transvestas sin kiel eŭnuko por vizitadi ŝin. Trasono poste volas rehavi Pamfilan, sed ŝi liberiĝas kiam estas rivelite ke ŝi estas atena civitanino. Tio ebligas ŝian edziniĝon al Kerea, dum Taido elektas Fedrian anstataŭ Trasonon.
Formio (Formiono)
Unuafoje ludita en 161 a. K.
Argumento: La parazito Formiono intrigas kaj komplotas por sukcesigi la rilatojn de la kuzoj Fedria kaj Antifono kun iliaj amatinoj, unu citristino, la alia malriĉa knabino kiun Antifono edzinigas sekrete. Tamen poste oni malkovras ke ĉi tiu knabino estas kuzino de Antifono. La patroj de la kuzoj donacas monon al Formiono por ke li mem edzinigu la citristinon, sed li anstataŭe elaĉetas ŝin el ŝia mastro por Fedria.
Adelphoe (La fratoj)
Unuafoje ludita en 160 a.K.
Argumento: Du fratoj estas edukitaj laŭ malsamaj manieroj, Tesifono pli severe kaj Eskino pli indulge. Tesifono enamiĝas al citristino, kiun Eskino rabas de ŝia prostituanto por sia frato. Aliflanke, Eskino ankaŭ malvirgigas malriĉan junulinon. En la fino ambaŭ fratoj edziĝas kaj la du edukmetodoj estas komparataj.
Komparo kun Plaŭto
La arto de Terencio estas pli eleganta kaj malpli popola ol tiu de lia antaŭulo Plaŭto, tiel ke lia ideala publiko estas pli klera. Li ofte inkluzivis humanismajn zorgojn (ekzemple, pri edukado) tipajn de la Rondo de Skipio kaj proponis moralan mesaĝon preter la simpla amuzado. Plie, malkiel Plaŭto, li neniam uzis la prologon por antaŭanonci la argumenton kaj preferis surprizi la publikon ĉe la fino. Dum en la komedioj de Plaŭto la vera ĉefrolulo estis la ruza sklavo, ĉe Terencio tiu rolo malgrandiĝas, kio mildigas la tutan komikecon de lia teatro. Lia sceno ne estas tiel mov-riĉa (motoria) kiel tiu de Plaŭto sed pli kvieta (stataria), kvankam anstataŭ la abundo de monologoj de Plaŭto (tiam ofte kantataj) la verkoj de Terencio enprofundiĝas pli en la psikologion de la personoj tra la riĉeco de iliaj dialogoj. Lia lingvaĵo malhavas la komikajn neologismojn kaj vortludojn de Plaŭto kaj estas malpli genia sed pli klasika, respegulante la konversacion de la pli altaj tavoloj de la romana socio.
Sukceso
Laŭ Suetonio, Cicerono kaj Julio Cezaro ambaŭ alte laŭdis la purecon kaj elegantecon de la latina lingvaĵo de Terencio, kvankam Cezaro bedaŭris ke li ne transdonis la komikecon de la grekaj originaloj, tiel ke li nomis Terencion "duonigita Menandro". En la Mezepoko la simpla, eleganta kaj konversacia Latino de liaj komedioj fariĝis modelo por la studo kaj praktiko de tiu lingvo per ilia kopiado kaj eble ankaŭ per ludado, kio kaŭzis lian konatecon kaj la relative grandan nombron de manuskriptoj de liaj komedioj: la esploristino Claudia Villa nombris 650 manuskriptojn kopiitajn post la jaro 800. Kvankam konata kaj ŝatata, la enhavo de lia verko ne tiom plaĉis al la mezepokuloj kiom la lingvo, tiel ke la monaĥino Hrosvitha de Gandersheim verkis ses komediojn por anstataŭigi tiujn de Terencio per pli edifa lernomaterialo.
En la Renesanco la lingva estimiĝo de Terencio plu daŭris; plie, nun ankaŭ la enhavo de liaj verkoj estis admirata kiel kvintesenco de klasikaj humanismaj idealoj. En sia komentario pri la Divina Komedio, Pietro Alighieri asertas ke lia patro Dante prenis de Terencio la titolon de lia verko. La unua presita eldono de Terencio aperis en Strasburgo en 1470. De tiam, li estis nemalhavebla parto de la klasikaj studoj kaj influis multajn okcidentajn dramistojn.
Peniko
La tenilo, kiu kutime estas el plasto aŭ ligno (antaŭe ankaŭ eburo), estas uzata por teni la penikon. La metalo povas ligi la tenilon al la brosaj fibroj, kaj tenas la fibrojn en loko. La funkcio de la fibroj estas sorbi substancon kiel farbo kaj ŝirmi ĝin sur la kanvaso.
La fibroj estas faritaj el malsamaj materialoj, kaj ilia elekto estas farita laŭ iliaj strukturoj, ecoj kaj funkcio. Plej multaj fibroj hodiaŭ estas sintezaj, sed profesiaj penikoj enhavas fibrojn el ĉevalvostaj haroj, sciurfeloj, kolonoko aŭ vulpoj.
Laŭ Francisko Azorín peniko estas Ilo konsistanta el aro da haroj kunligitaj ĉe la ekstremo de bastoneto, uzata de pentristoj por ŝmiri farbojn. Li indikas etimologion el la la latina penicillus, el penis (vosto).
Klein-Pöchlarn
Klein-Pöchlarn estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Melk. La komunumo situas en la okcidenta parto de la federacia lando kaj estas parto de la historia regiono Waldviertel (arbara regiono). Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
Al Sharpton
Al SHARPTON (plenanome Alfred Charles SHARPTON Jr. (naskiĝinta la ) estas usona aktivulo pri civilaj rajtoj, baptisma pastoro, gastigisto de babilprogramoj en televido kaj radio (ekzemple la propra radioprogramo "Keepin' It Real", kaj la televidaĵo "PoliticsNation" ĉe MSNBC, kaj fidata konsilisto al prezidento Barack Obama. En 2004 li provkandidatis por la prezidenta nomumo de la Demokrata Partio. En 2013, opini-sondado de Zogby Analytics trovis, ke kvarono el la afrik-usonanoj asertas, ke Sharpton parolas por ili.
Fontoj
Bazita sur informoj en la angla Vikipedio.
Domo ĉe la ruĝa pordo
La Domo ĉe la ruĝa pordo (germane: Haus Zur Rothen Thür) estas unu el malmultaj altkvalitaj burĝaj domoj el la periodo de klasikismo en Arnstadt (Unterm Markt nr. 10).
Historio
Ĝi konstruitis inter 1835-64 anstataŭ la bierfarejo-gastejo Zum Mühleisen fare de la muzikdirektoro Rost. En la kuro de la tempo ofte ŝanĝiĝis la posedantoj kaj multaj ankaŭ loĝis tie ĉi luprenante.
Ekde 1881 la domo servis kiel sidejo de la konstruburoo de la Ŝtataj fervojoj Erfurt-Suhl-Ritschenhausen. Poste transprenis la komercistoj Koch la domon. Kunvenis tie ĉi ankaŭ la membroj de la Ŝpar- kaj kreditsocieto (Spar- und Vorschußverein).
En la 1902-a jaro venis distilitaĵ- kaj vinvendejo kaj kvin jarojn poste pluse la hejtilentrepreno Thüringer Zentral- und Heizungsfabrik.
Oni scias ankaŭ ke en 1937 malfermis surloke la heredinto Fritz Höber metiejon de tubisto kaj instalalisto. Indas vidi ankaŭ la belega portalo.
Plourin-lès-Morlaix
(jen france, bretone Plourin-Montroulez) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Finistère (jen france, Penn-ar-Bed), en la regiono Bretonio (Bretagne, Breizh). La teritorio membras en la kunurba komunumaro de Morlaix, kreita en 2000. Fine de en la komunumo vivis.
Etimologio
La nomero Plou cetere aludas al la bretona vorto por "paroĥo", kaj indikas ke la loĝloko fondiĝis jam post la kristanigo de la regiono, kiu en Bretonio okazis en la 4-a kaj 5-a jarcentoj.
La finta semplice
La finta semplice (La falsa senkulpulino), K. 51 (46a) estas opera buffa triakta por sep voĉoj kaj orkestro, komponita en 1768 de la tiam 12-jaraĝa Wolfgang Amadeus Mozart. Juna Mozart kaj lia patro Leopold estis pasigante jaron en Vieno, kie Leopold estis klopodante establi sian filon kiel opera komponisto. Li estis aganta je sugesto fare de la imperistro Jozefo la 2-a, ke la juna knabo verku operon.Leopold elektis itallingvan libreton de la vienkortega poeto Marco Coltellini, kiu estis bazita sur frua verko de Carlo Goldoni. Dum la pruvludoj, la opero estis la viktimo de intrigoj el konkurencaj komponistoj kiuj plendis, ke la verko ne estis el la 12-jaraĝa knabo, sed el lia patro. Minacita per sabotita premiero fare de la impresario Giuseppe Affligio, Leopold prudente decidis retiriĝi. La opero neniam estis ludita en Vieno. Ĝi estis probable ludita la venontan jaron en Salcburgo je peto de la Princo-Ĉefepiskopo. Mozart produktis plenan partituron de tri aktoj, 26 pecoj, en manuskripto de 558 paĝoj. Ĝi inkludas uverturon/simfonion, unu koruson, unu dueton, tri ensemblojn (fine de ĉiu akto), kaj 21 ariojn.
La opero estis registrita en sia tuteco fare de Leopold Hager por Orfeo en Januaro 1983 kun Helen Donath kaj Teresa Berganza, ludo kiu daŭris du horojn kaj 45 minutojn. Alia registro estis farita en Novembro 1989, kun Barbara Hendricks kaj Ann Murray, kaj dirigentita de Peter Schreier. Tiu versio estis elektita de Philips por esti parto de The Complete Mozart Edition el la verkoj de Mozart, publikigita en 1991. Tamen, ekde ties premiero en 1769, la opero ne estus ludita ĝis modernaj tempoj. Ĝi estis ludita en la Festivalo de Salcburgo de 2006, kiel parto de la produktado de ĉiuj el la 22 operoj de Mozart. La ludoj estis publikigitaj en la kolekto de DVD-oj konata kiel M-22 de Deutsche Grammophon.
Du fratoj, Cassandro kaj Polidoro, loĝas kun sia juna fratino, Jacinta. En ilia hejmo loĝas Fracasso, hungara oficiro, kiu amallogas Jacinta. Ŝiaj fratoj Cassandro kaj Polidoro opozicias al tiu geedzeco. Por atingi la konsento de Don Cassandro, oni klopodas, ke li enamiĝu de Rosina, la fratino de Fracasso, kiu aperas maskita de simpla juna kamparanino, nome la “falsa senkulpulino”.
Daŭfenio
Daŭfenio (PIV), aŭ Daŭfinato (arpitane: Darfená/Dôfenâ, okcitane: Daufinat france: Dauphiné) estas historia provinco Francio koresponda al la hodiaŭaj francaj departementoj Isère, Drôme kaj Hautes-Alpes.
La norda parto de Daŭfenio situas en Arpitanio kaj suda en Okcitanio, oriente de la rivero Rodano, sude de Savojo kaj norde de Provenco, kiu etendiĝas ĝis la limo al Italio.
Konataj pejzaĝoj estas la Daŭfeniaj Alpoj, Pelvoux, kiun limigas la valoj de riveroj Romanche, Durance kaj Drac, kaj ties antaŭalpoj kun la regionaj naturparkoj Vercors kaj Grande Chartreuse. Ilin vizitas multaj turistoj. La Pelvoux-montomasivo famas pro ĝiaj montegoj kaj la nacia naturparko Parc National des Écrins. Sude de Grenoble troviĝas du nekonataj kvankam belaj valoj : Matheysine (ĉefurbeto La Mure) kaj Trièves (ĉefurbeto Mens). La malpli montara parto Malsupra Daŭfenio (Bas-Dauphiné), proksime al rivero Rodano, estas vaste uzata por agrikulturo.
Konata urbo kaj historia ĉefurbo de Daŭfenio estas Grenoble.
Historio
De la 11-a ĝis la 14-a jarcento Daŭfenio estis memstara feŭda ŝtato, en kiu unuiĝis franc- kaj okcitanparolantaj teritorioj, kiuj antaŭe apartenis al la reĝejo de burgundoj, poste al la Franka Imperio kaj fine al la Sankta Romia Imperio. La lasta reganto de Daŭfenio, Humberto la 2-a, restis sen gefiloj kaj en 1349 vendis la landon al la franca reĝo Karlo la 5-a.
La blazona simbolo estis kaj restis delfeno. En la vorto delfeno originas la nomo "Daŭfenio". Kiam Daŭfenio fariĝis kerna parto de la franca regno kaj laŭstatuta apanaĝo por la franca tronheredonto, ankaŭ tiu, la estonta reĝo, ricevis la titolon "Dauphin", do delfeno.
Daŭfenio ludis gravan rolon por la Franca revolucio: jam en 1763 Daŭfenio ribelis kontraŭ la reĝaj impostoj, kaj en 1788 la Grenoblanoj defendis sian parlamenton kontraŭ reĝaj trupoj senditaj por dissolvi ĝin.
Dum la dua mondmilito germanaj trupoj okupis grandan parton de Francio, tamen en Savojo kaj Daŭfenio Résistance sukcesis teni sian pozicion, aparte en la malfacile enirebla Vercors-montaro.
Famaj personoj
Henry Beyle, konata per la pseŭdonimo Stendhal
Pierre du Terrail, la Chevalier de Bayard, konata kiel "kavaliro sen timo kaj manko", kuraĝa batalanto en la militoj kontraŭ Italio en la 15-a jarcento.
7259 Gaithersburg
7259 Gaithersburg estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde la observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la usona urbo Gaithersburg en Marilando, kie estis establita en 1899 unu el la ses stacioj de la Latituda Internacia Observatorio. Nun tie estas la sidejo de la National Institute of Standards and Technology.
Boișoara (komunumo, Vâlcea)
Boișoara estas komunumo en la nord-oriento de la rumana distrikto Vâlcea. Ĝi konsistas el la vilaĝoj Boișoara (la sidejo), Bumbuești kaj Găujani.
Boisoara estis menciita unuafoje en 1451, en la tempo de Vladislav la vojevodo. Ceramikaj arĥeologiaj trovaĵoj pruvas, ke la regiono estis loĝata jam antaŭ 5.000 ĝis 6.000 jaroj.
Tra Boișoara fluas samnoma rivero. La nacia vojo DN7D ligas la komunumon al Câineni, 10 km nord-okcidente, kie pasas DN7 kaj la fervojo inter Podu Olt kaj Piatra-Olt.
Roding
Roding estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Cham kaj en la distriktaro Supra Palatinato (Oberpfalz) de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
If I Had a Hammer
If I Had a Hammer (Se havus mi martelon) estas kanto komponita de Pete Seeger kaj Lee Hays en 1949.
Ĝi furoris per Peter, Paul & Mary, Trini Lopez kaj Leonard Nimoy kaj estas simbolo por la progresema politika movado.
Ekzistas Esperanto-versio (lerte tradukita de Wouter Pilger) de la kanto kun la titolo "Se havus mi martelon"
Popstelulo Claude François eldonis franclingvan version "Si j'avais un marteau" en novembro 1963.
Adamitiko
Adamitiko, Adamitik aŭ Adamitics (ankaŭ nomata, eble erare Adamatik) estas internacia planlingvo kreita en 1909 de hungara kuracisto Anthony De Velics. Tiu projekto estas bazita sur la hungara lingvo kiu la aŭtoro kredis esti la lingvo de biblia Adamo.
La nomoj de ĉapitroj de lia libro estas: "Kiel mi trovis la misteran ŝtonon kaj la sep orajn ŝlosilojn"; "Pri la modifoj de la unua pra-radiko pap kiel kaŭzo de la formado de novaj vortoj"; "la sep oraj ŝlosiloj kaj la sep klasoj de ideoj"; krom enkonduko, vortareto kaj konkludo.
NGC 4819
NGC 4819 (aliaj indikoj — UGC 8060, MCG 5-31-14, ZWG 160.25, PGC 44144) estas galaksio en konstelacio Berenica Hararo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Birgit Fischer
Birgit FISCHER (naskiĝis la 25-an de Februaro 1962 en Brandenburg an der Havel, GDR) estas eksa germana kajakisto. Ŝi partoprenis en ses Olimpiaj Ludoj. En tiuj ŝi gajnis ok orajn kaj kvar arĝentajn medalojn inter 1980 kaj 2004. Fischer estas la plej sukcesa germana olimpia sportisto kaj la dua plej sukcesa ina olimpia sportisto. Ŝi ankaŭ gajnis 28 orajn medalojn kaj entute 38 medalojn dum kajakado-kanuadaj mondaj ĉampionumoj de 1978 ĝis 2005.
Zagyvaszántó
Bazaj informoj
Zagyvaszántó (zadjvasAntO) estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Heves, en subregiono de Hatvan. La vilaĝonomo signifas: Zagyva-plugejo.
Situo
Zagyvaszántó situas sur ebenaĵo, en valo, laŭ Zagyva, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Salgótarján-Hatvan. La lasta troviĝas 15, Pásztó 19, Aszód 24 km-ojn.
Historio
La vilaĝo estis loĝata dum la bronzepoko. La unua mencio devenis el 1299 en formo Zantho, tiutempe apartenanta al episkopejo de Vác. Dum la turkoj la vilaĝo preskaŭ senhomiĝis. Vilaĝservoj estas lernejo, infanĝardeno, biblioteko, kulturdomo, poŝto, klubo de maljunuloj.
Italo Balbo
Italo Balbo (Quartesana, apud Ferrara, 6a de junio 1896 – Tobruk, Libio, 28a de junio 1940) estis itala politikisto, militisto kaj aviadisto. Li deĵoris kiel ministro por la Aerarmeo kaj kiel guberniestro de Itala Libio.
Italo Balbo estis unu el la ĉefaj uloj de la faŝisma movado.
En 1923, dum li estris la faŝisman gardistaron en Ferrara, en la apuda urbeto Argenta kelkaj faŝistoj mortbatis lokan pastron Giovanni Minzoni pro lia obstino starigi kaj antauenigi skoltan trupon tie, konkurence al la faŝisma junularo Balilla. Italo Balbo estis suspektata ordoni la murdon kaj devis rezigni pri sia posteno. Li estis tamen senkulpigita fare de tribunalo dufoje. La dua proceso okazis en 1947, post la milito kaj la falo de la reĝimo.
Enirinte la registaron en 1925 kiel sub-sekretario pri Ekonomio, li iĝis en 1929 ministro pri la Aerarmeo. Li estis 33-jara kaj la plej juna ministro de tuta Eŭropo.
En 1930-1931 kaj en 1933 Balbo gvidis persone du famajn aviadialajn ekspediciojn al Ameriko. La unua, kun 12 aviadiloj, atingis Rio de Janeiron. La dua, kun 25 aviadiloj, Kanadon kaj Usonon.
En 1934, la populareco de Balbo konvinkis Mussolini elregistarigi lin kaj sendi lin al la libia kolonio kiel guberniestro.
Li mortis kiam itala militŝipo en la haveno de Tobruk erare pafis al lia aviadilo revenanta el observa flugo super Egiptio.