cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Walt Disney
Striko en 1941
En 1941, Herbert Sorrell, la ĉefa sindikata estro de la laboristoj de Disney, klopodis trakti la agnoskiĝon de la S.C.G. sen sukceso. Desegnistoj, kiuj havis gravan postenon en la entrepreno, ekzemple Art Babbitt kaj Bill Tytla, aliĝis al siaj kunlaborantoj. Disney konsideris tion kiel personan perfidon kontraŭ si; do, li maldungis Babbitt kaj dekses laboristojn pliajn. Je la 28-a de majo, laboristoj grandnombre strikis. Tiun matenon, post alveni laborejen, Disney trafis multajn strikgrupojn, kiuj baris la aliron al la studioj.
Laŭ la striko daŭradis, la malkontento kreskis. La studia laboristaro dividiĝis preskaŭ je kvindek elcentoj kaj okazis pluraj luktaj ekprovoj. Disney mem, laŭ kelkaj atestoj, preskaŭ manbatalis kontraŭ Babbitt. Mallonge antaŭ la finiĝo de la striko, Disney pro sugesto de Nelson Rockefeller, kiu estis direktoro de la agentejo pri rilatoj al Latinameriko en la Ŝtata Departamento, ekveturis por rondiri, kiel Bonvola Ambasadoro; tio helpis por trankviligi humorojn en la du kontraŭaj partoj.
Fine, influita de la popola opinio, kiu simpatiis kun la striko, kaj danke al perado kaj de la federacia estraro kaj de pluraj premgrupoj (inter aliaj, ties ĉefa kreditoro, la Banko de Ameriko), Disney akceptis agnoski la sindikaton. La striko finiĝis je la 29-a de julio, post naŭ semajnoj de la komenco. La laboristoj atingis salajran plibonigon kaj konsenton pri agnosko de sia laboro en la finaj nomlistadoj de la filmoj. Tamen, Disney neniam pardonis la strikintojn kaj pluraj el ili estis maldungitaj tuj, post la leĝo permesis ĝin kaj aliaj decidis maldungiĝi pro la malafabla traktado, kiun ili ricevis en sia labora medio. Pluraj, el kiuj decidis forlasi, estis Vladimir William Tytla, John Hubley, Stephen Bosustow, Dave Hilberman kaj Walt Kelly.
La striko difektis la patre zorgeman kaj konkordeman reputacion de la Walt Disney Company, havitan dum la 1930-aj jaroj. Tamen, ne malgradiĝis la akceptado, kiun havis la publiko al la varomarko.
Milita tempo
Malgraŭ ke Pinokjo kaj Fantasia ne atingis la eksterordinaran sukceson, kiun atingis Neĝblankulino, la tenera filmo Dumbo, kies produktadon ne povis haltigi la strikon, eklanĉiĝis en oktobro de 1941. Ĝi havis grandan sukceson kaj iĝis granda enspezofonto. Mallonge poste, en decembro, Usono ekpartoprenis en la Dua Mondmilito. La studioj kunlaboris kun la usona estraro produktante edukajn filmojn kaj filmojn pri militaferoj, krom aliajn filmojn, kiuj celis plibonigi la humoron kaj la moralon de la militistoj. Inter tiuj estas Der Fuehrer's Face (La vizaĝo de la Führer), Education for Death ("Eduko por morto"), Reason and Emotion ("Kialo kaj emocio"), kaj la longfilmo Victory Through Air Power ("Venko per aerarmeo", 1943), en kiu la ideo pri la neceso konstrui pli da bombaviojn estis defendata.
Tamen, la entrepreno trapasis nebonan ekonomian epokon. La reklamaj filmoj ne donis profiton kaj Bambi ne sukcesis tiel, kiel la studioj esperis post ĝia lanĉo en aŭgusto de 1942. Por malpliigi elspezojn, dum la 1940-aj jaroj, Disney ne produktis novajn longfilmojn, sed produktis filmojn, kiuj enhavis plurajn mallongajn filmojn. Inter tiuj, la plej elstaraj estis Saludos Amigos (Salutojn amikoj - 1942, la originala titolo estas en la hispana), ĝia sekvo The three caballeros (La tri ĝentlemanoj - 1945), Song of the south (Suda kanto - 1946), Fun and Fancy Free (Amuzo sen engaĝiĝo - 1947), kaj The Adventures of Ichabod and Mr. Toad (Aventuroj de Ichabod kaj S-ro. Bufo 1949). En 1944 Disney havis bonan komercan ideon por plibonigi la profitojn de ĉiu filmo: relanĉi la filmon Neĝblankulino kaj la sep nanoj; tiel, relanĉado de filmoj post pluraj jaroj de la unua surmerkatigo, iĝis tradicio de la firmo.
Post la milito, malgraŭ la prospero, kiu estis tiam en Usono, la kinaj ŝatoj de la socio ŝanĝiĝis. La kinejestroj ekdemandis nur longajn filmojn, kaj ne plu interesiĝis pri mallongaĵoj, kiuj estis nepraj mallonge antaŭ en la komenco de ĉiu seanco. Tial Disney decidis diversigi la produktadon per la enkonduko de nedesegnaj filmoj por infanoj kaj televidaĵoj.
Fine de la 1940-aj jaroj, la studio denove sufiĉe bonfartis por rekomenci la produktadon de novaj longfilmoj: Cindrulino aperigita en 1950 (kiu estis la plej ŝatata de Disney); poste alvenis Alico en Mirlando (1951) kaj Peter Pan (1953). Ambaŭ ricevis malbonajn kritikojn pro dolĉigi tro multe la originalajn historiojn, forĵetante aferojn maltrankviligajn, komplikajn aŭ pensigajn.
Disney kaj kontraŭusonaj agadoj
Post la striko de 1941, Disney sentis profundan malkonfidon al sindikatoj. En 1947, dum la unuaj jaroj de la Malvarma Milito, Disney atestis en la Komitato pri kontraŭusonaj agadoj ke la eksdungitoj kaj sindikataj aktivuloj Herbert K. Sorrell, David Hilberman kaj William Pomerance estis komunistaj aktivuloj. Disney eksplikis ke la striko de 1941, temis pri strategio de la Usona Komunista Partio por akiri influan povon en Holivudo.
Ekzistas dokumentoj, kiuj pruvas ke Disney laboris kiel sekreta agento por la FBI, ekde la unuaj jaroj de la jardeko de 1940 kaj tiuj dokumentoj pruvas ke en 1954 Disney estis promociita al speciala kontaktagento pro rekta ordono de J. Edgar Hoover. Tiuj ĉi dokumentoj ankaŭ pruvas ke scenaroj de kelkaj filmoj estis ŝanĝitaj pro peto de FBI. FBI zorgis pri opinioj, kiuj povus naskiĝi pro la apero de roluloj, kiuj estis FBI-agentoj en la filmoj de Disney.
Rimarkindas ke Disney mem estis esplorita de la FBI ĉar li estis suspektinda je esti komunisto.
Carolwood Pacific Railroad
En 1949, Disney kaj lia familio akiris loĝdomegon kun granda bieno en la distrikto Holmby Hills de Los-Anĝeleso. Disney profitis la okazon por realigi sian revon pri havi propran trajnon. Helpe de Ward kaj Betty Kimball, Disney dezajnis planon kaj komencis konstrui miniaturan trajnon. La trajno nomiĝis Carolwood Pacific Railroad pro la nomo de strato Carolwood Drive, kie iam Disney loĝis. La lokomotivo ricevis la nomon Lilly Belle, honore de la edzino de Disney.
Diznejlando
Unue, li planis konstrui la parkon sur tereno, kiu estis proksima al la filmstudioj; sed urbo Burbank malakceptis lian konstruan permespeton, kaj aldone la tereno, fine estis tro malgranda. Tial oni aĉetis terenon kun surfaco de 700 km2, kiu estis plantejo por oranĝarboj kaj juglandarboj, en Anahejmo (kantono Orange, Kalifornio).
En 1952, Disney kreis filion de sia entrepreno, kies nomo estis WED Enterprises (nomita laŭ unuaj literoj de: Walter Elias Disney), por plani kaj konstrui la parkon. Kelkaj membroj de la studioj partoprenis en la konstruo kiel inĝenieroj kaj dezajnistoj.
La konstruado de Diznejlando komencis je la 21-a de julio de 1954. Preskaŭ unu jaron poste, je la 18-a de julio de 1955, la parko malfermiĝis por la publiko.
Etendiĝo
Kiam Walt Disney Productions ekkonstruis Diznejlandon, ankaŭ ekinteresiĝis pri aliaj agadkampoj en la amuz-industrio. Treasure island (Trezorinsulo - 1950) estis la unua filmo neanimacia de tiu iniciato, baldaŭ poste oni faris aliajn: 20,000 Leagues Under the Sea (Kinemaskope - Dudek mil leŭgoj sub la maroj - 1954), The Shaggy Dog (La hararega hundo - 1959) kaj The Parent Trap (Intrigo por gepatroj - 1961). La entrepreno malkovris tre baldaŭ la gravecon de televido. Tial en 1950 oni produktis la unuan televidaĵon: noma Unu horo en Mirlando (One Hour in Wonderland). En televida kanalo ABC, Disney reklamadis sian novan amuzparkon per la programo Diznejlando. En tiu programo ankaŭ oni elsendis filmerojn de malnovaj filmoj de Disney. La unua ĉiutaga televidprogramo farita de la studio estis Mickey Mouse Club (Klubo de Miĉjo Muso), kiu daŭris, plurfoje alinomigita, ĝis eniĝis 1990-aj jaroj.
Laŭ la filmstudio etendiĝadis kaj plurigis sian agadokampon, Disney ekatentis malpli la animacian fakejon, kaj komisiadis pli kaj pli taskojn al siaj konfidataj animaciistoj, grupo nomita de li "la Naŭ Olduloj". Dum tiu tempo, la animacia fakejo verkis plurajn sukcesajn filmojn: Lady and the Tramp (Ledi kaj la senhejmulo - Kinemaskope - 1955), One Hundred and One Dalmatians (101 Dalmatoj - 1961), Sleeping Beauty (Dormanta Belulino - 1959), kaj The Sword in the Stone (La glavo en la ŝtono - 1963).
La produktado de mallongaj filmoj daŭris ĝis 1956. Tiam Disney decidis fermi tiun fakejon kaj ekde tiu momento, nur de tempo al tempo oni faris kelkajn filmetojn.
33413 Alecsun
33413 Alecsun estas tre malgranda, treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Alec Sun, finaliston de la Regeneron Science Talent Search de 2017, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri matematiko. Li estis lernanto ĉe la Phillips Exeter Academy de Exeter (Nov-Hampŝiro).
Brunfrunta arbokoturno
La Brunfrunta arbokoturno (Dendrortyx leucophrys) estas specio de birdoj de la familio de Odontoforedoj kaj ordo de Kokoformaj.
Gurabo
Gurabo - prononco, per la Internacia Fonetika Alfabeto - estas municipo en Porto-Riko, situanta centre de la insulo. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Brunfrunta arbokoturno
Priskribo
Ĝi troviĝas en Kostariko, Salvadoro, Gvatemalo, Honduro, Meksiko kaj Nikaragvo. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montararbaroj. Ĝi vivas en malgrandaj grupoj kiuj manĝas ĉe subkreskaĵaro, duaranga kreskaĵaro, arbarklarejoj kaj kafoplantejoj. Unu el la lokaj nomoj estas "chir-ras-qua" [ĉirAskua] pro sia brueca alvoko.
Gurabo
Mezume la municipa teritorio situas metrojn super la marnivelo. La samnoma ĉefa loĝloko de la municipo fondiĝis en.
Brunfrunta arbokoturno
Priskribo
Ĝi havas kokecan aspekton pro sia longaj vosto kaj kruroj. Ties pala iriso kaj strieca kolo diferencigas ĝin el la aliaj koturnoj. Temas pri bruneca kaj malhela birdo. La frunto estas helbruna kaj la ĉirkaŭokula ringo ruĝeca. La beko estas grizeca kaj la kruroj ruĝecaj.
Feria del Sol (Mérida)
La Feria del Sol, konata ankaŭ kiel Carnaval Taurino de America, estas festo kultura de internacia karaktero okazinta en la urbo de Mérida, Venezuelo, dum la monato de februaro, samtempe kun la karnavalo. La festo enhavas taŭrkurojn; kulturajn ekspoziciojn, komercajn kaj pri bestobredado; koncertojn; defiladojn, sportajn aktivecojn tiel kiel la elekton de reĝino de la foiro (Reina del Sol).
Brunfrunta arbokoturno
Subspecioj
Oni konas du subspeciojn de Dendrortyx leucophrys:
Feria del Sol (Mérida)
Historio
En Mérida okazas unu el la plej malnovaj hobioj de Venezuelo, sed en "La Urbo de la Sinjoro" ne okazas foiroj kiel tiu de San Cristobal, Barquisimeto, Maracaibo, Táriba, inter aliaj. Por tio, grupo de ŝatantoj havis la ideon konstrui Taŭrludejon, por ke Mérida havu kalendaron taŭran kaj ĝi aldoniĝis al la plej gravaj foiroj de la lando, kiu jam havis imponan apogeon en la tuta nacia teritorio. Je la komenco la foiroj realiĝis la unuajn tagojn de decembro por okazigi la tagon de la "Inmaculada Koncipiĝo" kaj estus tiam la unua foiro por la 9a kaj 10a de decembro. Por la taŭrludado estis dungitaj César Faraco, Manuel Benítez “El Cordobés”, Francisco Rivera “Paquirri”, Julio Aparicio, Curro Girón kaj Paco Camino ĉiuj hispanoj tiam devenaj el Kolombio.
En la unua taŭrludado eksplodis forta pluvego kiu ne permesis la inaŭguron kaj devis okazi ambaŭ taŭrludadoj la tago 10a kaj la unuan fojon okazis du taŭludadoj en sama ludejo, en sama tago en Venezuelo. Antaŭe en Karakaso, okazis du taŭludadoj en sama tago sed en du malsamaj ludejoj, en la "Circo Metropolitano" kaj la "Nuevo Circo". Sed en sama placo, en sama tago estis la unua fojo.
Tiam, pro la malfacilaĵo de la pluvoj oni decidis okazigi la foirojn tiel ke ili koincidu kun la karnavaloj sub la nomo de "Feria del Sol" kaj tiel estis kiel en 1969 oni okazigis la unuan foiron kun tri taŭrludadoj la tagojn 15a, 16a kaj 17a de februaro de koncerna jaro. La unua afiŝo estis formita de taŭroj de "Valparaíso" por Alfredo Leal, Daniel "Matatoba" Santiago, Manuel Benítez "El Cordobés" kaj la venezuela Lucio Requena. La unua orelo de la foiro estis por Alfredo Leal.
De tie ĉi tiu foiro iĝis unu el la plej gravaj de Venezuelo kaj de la mondo taŭra.
Koncerne al la foiro de "La Inmaculada" okazis en aliaj okazoj, 1990, 1991, 1997 sed kun tre malmulta akcepto.
Jodoacetamido
Jodoacetamido estas organika komponaĵo apartenanta al la familio de la acetamidoj, blankaj aŭ flavaj kristaloj kies agado estas simila al tiu de la jodoacetatoj. Ĝi ordinare uzatas kiel liganto kun la tiola grupo de cisteino tiamaniere ke proteino ne povas estigi dusulfidajn ligilojn. En eksperimento pri la ubikvitino, ĝi montriĝis kiel inhibanto de la deubikvitinazaj enzimoj pro alkiligo de la cisteinaj restaĵoj
Balanciero (horloĝo)
Balanciero en la lingvaĵo de horloĝokonstruado laŭ PIV estas oscilanta radeto, kunigita kun spirala risorto, en horloĝo. Ĝi uziĝas en brakhorloĝoj kaj ankaŭ en iuj pli grandaj horloĝoj, kaj havas la saman funkcion kiel pendolo en pendolhorloĝo. La radeto havas ekzakte difinitan pezon kaj rotacias tien kaj reen. La direktoŝanĝon kaŭzas la kunigita spirala risorto, dum la balanciero entute estas movata fare de dentorada mekanismaĵo kiu dozigas la forton de la dentoradara horloĝa movilo. Ĉiu svingo de la balanciero, nomata "bato", permesas al la horloĝa movilo doni difinitan malgrandan movon al la horloĝaj montriloj.
Ekde la 14-a jarcento, kiam balancieroj en horloĝoj inventiĝis, ĝis la kvarca horloĝa mekanikaĵo kutima ekde la 1970-aj jaroj, praktike ĉiu portebla tempomezurilo funkciis per iuspeca formo de balanciero, kaj ankaŭ depost tiam ĝi estas uzata en iuj mekanikaj porteblaj horloĝoj.
Pál Salgó
SALGÓ Pál [ŝalgo:] estis rumania hungara ĵurnalisto. Li naskiĝis en Arado la 19-an de marto 1910 kaj mortis ?.
Biografio
Pál Salgó estis kunlaboranto de Aradi Közlöny, poste Erdélyi Hírlap kaj de 1933 sekretario de la Teatro de Arado. Li atentigis la publikopinion pri la tombejo de 13 martiroj de Arad. En 1940 li translokiĝis en nordan Transilvanion. Li malaperis en septembro 1944.
Sándor Kibédi
KIBÉDI Sándor, familinomo Hapka rumanuja hungara poeto, dramverkisto, tradukisto, redaktoro naskita en Nagysomkút la 3-a de marto 1897 kaj motinta la 16-a de decembro 1941 en Koloĵvaro.
Biografio
Sándor Kibédi estis ĉefkunlaboranto inter 1922 kaj 1924 en Nagysomkút de semajngazeto Kővárvidék (1923), li publikis ankaŭ en Nagybányai Hírlap. En 1924 li venis en Kluĵon kaj publikis en la Keleti Újság, Ellenzék, Brassói Lapok, Pásztortűz. En 1928-29 li estis ĉefredaktoro de Szemle en Salonta, en 1929-30 de Az Újság, pli poste en Kluĵo ekde 1931 li estis respondecredaktoro de Korunk, sed nur formale, ekde 1935 ĉefredaktoro de maldestra Tribün, pli poste li aperigis la literaturan, artan kaj socian revuon Széphalom (1937-38).
József Torma
TORMA József estis hungara historiisto. Li estis naskita la 29-an de marto 1801 en Deĵo kaj mortinta la 19-an de januaro 1864 en Csicsókeresztúr. Li estis la patro de Károly Torma kaj Zsófia Torma.
Biografio
Post la fino de siaj studoj József Torma agadis ĉe la guberniejo de Transsilvanujo, poste en Marosvásárhely ĉe la reĝa juĝejo. Ekde 1832 li estis ĉefnotario kaj kasisto, ekde 1834 ĝis 1848 li reprezentis plurfoje sian departementon en la landkunveno de Transsilvanujo. En 1848 li estis deputito en Pest en la unua popolreprezenta landkunveno. En ĉirkaŭaĵo de Csicsókeresztúr li ofte faris fosadojn pri arkeologio.
Tricot (Oise)
Tricot estas franca situanta en departemento, regiono Hauts-de-France.
Ĝiaj enloĝantoj nomiĝas Tricotois.
Astara
Astara povas esti
Pika junipero
La pika junipero (Juniperus oxycedrus) estas specio de junipero, indiĝena tra la Mediteranea regiono ekde Maroko kaj Portugalujo, norde ĝis suda Francujo, oriente ĝis ekstrem-okcidenta Irano, kaj sude ĝis Israelo, vegetante sur variado de rokaj ejoj ekde marnivelo ĝis altitudo de 1 600 m. La specia nomo oxycedrus signifas "pinta cedro" kaj tiu specio eble estas la origina cedro de la antikvaj grekoj.
Priskribo
Tiu palearktisa specio estas tre variebla laŭ formo, konstituante disvastiĝantan arbedon kiu altas 2–3 m, aŭ etan rektan arbon kiu altas 10–15 m. Ĝi havas triop-krone aranĝitajn pinglecajn foliojn; la folioj estas verdaj, longas 5–20 mm kaj larĝas 1–2 mm, kun duobla blanka stoma strio ( dividata de verda meza koridoro ) sur la interna surfaco. Kutime ĝi estas dioika, kun apartaj masklaj kaj femalaj plantoj. La strobiloj estas berecaj, verdaj, maturiĝante en 18 monatojn ĝis oranĝe-ruĝaj kun variebla rozkolora vaksa brilo; ili estas sferaj, kun diametro de 7–12 mm. Ili havas tri aŭ ses kunfandiĝitajn skamojn en 1-2 kronoj, tri el la skvamoj kun unuobla semo. La semoj estas disvastigitaj kiam la birdoj manĝas la strobilojn, digestante la karnecajn skvamojn kaj pasigante la durajn semojn en siajn ekskrementojn. La polenaj strobiloj estas flavaj, longas 2–3 mm, kaj defalas baldaŭ post la polenado malfru-vintre aŭ fru-printempe.
Subspecioj
Kiel oni povas antaŭvidi pro la vasta arealo, pika junipero estas tre variigebla. Unu freŝdata studaĵo subdividas ĝin en tri speciojn, kvankam aliaj aŭtoroj ne akceptas tion :
Marta Lorková
Marta LORKOVÁ (naskiĝis la 24-an de novembro 1924 - mortis la 23-an de julio 2005) estis ĉeĥa esperantistino, multjara kasistino de Esperantista klubo en Brno.
Ŝi laboris en la 1950-aj jaroj (malfacila periodo, kiam komunistoj likvidis la ŝtatan E-asocion) en la kluba junulara teatra rondeto kaj ankaŭ poste havis en la klubo kulturajn programojn, ofte kun deklamado de poezio. Kiel kasistino ŝi apartenis al la kluba komitato kaj helpadis al la prezidanto Josef Vondroušek (ili ambaŭ estis bank-oficistoj) kun preparo de koncertoj kaj aliaj klubaj aranĝoj.
Pika junipero
Subspecioj
Plia vario aŭ subspecio J. oxycedrus var. badia H.Gay ( sinonimo J. oxycedrus subsp. badia (H.Gay) Debeaux) estas diferencigita pro la pli grandaj strobiloj ( diametro de 10–13 mm ), iomete purpuraj kiam maturaj; ĝi estas priskribita por norda Alĝerio, kaj ankaŭ troviĝus en Portugalujo kaj Hispanujo.
Alia specio, Juniperus macrocarpa, limigita al mediteraneaj marbordaj sabloj, estas pli distingebla sed ofte ankaŭ estas konsiderata kiel subspecion de pika junipero, kiel J. oxycedrus subsp. macrocarpa; ĝi diferencas pri la pli larĝaj folioj kiuj larĝas 2–3 mm, kaj pri la pli grandaj strobiloj kun diametro de 12–18 mm.
Aliaj tre parencaj specioj de J. oxycedrus inkludas Juniperus brevifolia en Acoroj, Juniperus cedrus en Kanarioj kaj Juniperus formosana en orienta Azio.
Marj Dusay
Marjorie Ellen Pivonka DUSAY (naskita Mahoney; 1936 – 2020) estis usona aktorino ĉefe ĉe televidaj serioj.
Li edziniĝis dufoje, unue kun John Dusay (1955-1962) kaj due kun Thomas Perine de 1967 ĝis lia morto en 1987. Ŝi havis du gefilojn.
Kariero
Ŝi komencis sian kariero per Occasional Wife en televido kaj per Clambake en kino 1967. En televido ŝi aperis ĉe Get Smart, Star Trek, The Wild Wild West, Bonanza, Daniel Boone, Hawaii Five-O, Hogan's Heroes inter aliaj. En kino ŝi rolis en Sweet November kaj Pendulum.
En la 1970-aj jaroj ŝi rolis en televidaĵoj Alias Smith and Jones, McMillan & Wife, Love, American Style, Cannon, Mannix, The Manhunter, The Bionic Woman, The Fantastic Journey, Barnaby Jones, Quincy M.E., The Child Stealer, inter aliaj. Ŝi ankaŭ aperis en kinfilmoj Breezy kaj MacArthur. Dum 1980-a jardeko en televido ŝi aktoris en Galactica 1980, The Devlin Connection, Dallas, The Facts of Life, ktp. En kino ŝi aperis en Made in Heaven.
En la fino de 20-a jarcento ŝi partoprenis televidaĵojn Friday the 13th: The Series, Perfect Strangers, The Fresh Prince of Bel-Air, Murder, She Wrote, I Can Make You Love Me, All My Children kaj aliaj.
Ŝia lasta aktora laboro estis en televidserio The Guiding Light 2003-2004.
Balanciero
Balanciero laŭ PIV estas
Jean-Pierre Abrial
Jean-Pierre Abrial (naskiĝis la 28-an de decembro 1836 en Graulhet, urbeto de la departemento Tarn, mortis la 4-an de februaro 1894 en Montech, komunumo de la departemento Tarn-et-Garonne), estis franca politikisto.
Biografio
Advokato, li estis monarkiisma deputito de la departemento Tarn de 1884 ĝis 1885 kaj de 1889 ĝis 1894.
Hermeso Trismegisto
Hermeso Trismegisto, (Ἑρμῆς ὁ Τρισμέγιστος, signifas "Hermeso la trioble granda"). "Trismegisto" estis alnomo de la egipta dio Toto, dum la romia epoko donita ankaŭ al la greka dio Hermeso. Ambaŭ estis en siaj kulturoj la dioj (interalie) de la skribo kaj de la magio.
Oni konsideris Hermeson kiel aŭtoron de multaj libroj medicinaj, astrologiaj kaj magiaj. Klemento de Aleksandrio en sia verko Stromata listigas 42 librojn de Hermeso kiel nemalhaveblajn por la egipta liturgia servo. Nur malmultaj el tiuj verkoj estis konservitaj. Eŭhemeranoj, nov-platonanoj kaj kristanoj supozis aŭ supozas fone de tiuj verkoj kaj ilia legendo egiptan saĝulon, kuraciston, reĝon kaj/aŭ pastron.
136743 Eĉigo
136743 Eĉigo estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la 16-an de novembro 1995 de la japanaj Naoto Sato kaj Takeŝi Urata elde la observatorio de Ĉiĉibu (gubernio Saitama, Japanio).
Eĉigo, kiu donis sian nomon al ĝi, estas la nomo de malnova administra regiono de Japanio, parto de la ĉefa insulo de la nuna gubernio Nigato ĉe la bordo de la Japana maro.
Streŝnevo (Centra ringo de Moskvo)
Streŝnevo (Стрешнево) estas stacio de la Metroo de Moskvo sur Centra ringo de Moskvo, ĝi situas inter la stacioj ' kaj ' en Moskvo. Ĝi estis malfermita la.
Cadarsac
- jen france, prononco [], okcitane respektive gaskone Cadarçac - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĝirondio (france Gironde [] respektive okcitane kaj gaskone Gironda), en la administra regiono Nova Akvitanio (france Nouvelle-Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Nòva Aquitània) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Aquitània). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Libourne (aŭ Liborna) kaj al la kantono .
Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj.
Benedikt Höwedes
Benedikt Höwedes estas germana futbalisto en la pozicio de defendisto. Li naskiĝis en Haltern, Nordrejn-Vestfalio, do nun estas -jara. Laŭ stato de la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo Schalke 04 de Gelsenkirchen - antaŭe li en 2001-2007 estis membro de junulaj teamoj de la klubo.
Krome Benedikt Höwedes ekde la jaro 2011 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuris pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012, partoprenis la matĉojn pri la Futbala Mondpokalo 2014, en kiu la germana teamo atingis la ĉampionecon, kaj ankaŭ aktivis en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016. Matĉe li en la nacia teamo de 2014 rekoneblis per la numoer "4". Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la naciaj teamoj de sub-18-, sub-19-, sub-20- kaj sub-21-jaruloj.
Ligo Internacia de Esperantistoj
Ligo Internacia de Esperantistoj estis la unua provado por organizo de la esperantistoj, prezentita en marto 1890 en La Esperantisto. Pro malsamaj opinioj inter Zamenhof kaj la nurenbergaj gvidantoj la projekto estis rapide enterigita, kvankam dum kelkaj numeroj la "provizora administra komitato" publikigis jam decidojn, ekz. pri la kolektado de donacoj. La Ligo estis planita kiel federacio de lokaj grupoj.
En 1893 Zamenhof ekprovis denove, deklarante la abonantojn de La Esperantisto membrojn. En 1908 fondiĝis Universala Esperanto-Asocio, sed ĝi ne estis federacio, sed baziĝis sur individua membreco. Tial la posteulo de la mortnaskita Ligo estis fakte Internacia Unuiĝo de Esperantistaj Societoj, same neniam vere ekvivinta. Nur en 1933 la Naciaj Societoj aliĝis al UEA.
Astara (Azerbajĝano)
Astara estas urbo en Azerbajĝano ĉe limo al Irano. Sur ali flanko de la limo kuŝas la irana urbo Astara. Astara estas ĉefurbo de la azerbajĝana distrikto Astara.
La urbo havas 15.000 loĝantojn kaj estas grava trafika punkto al la sudo. La aŭtoboso de Bakuo al Teherano havas stacion en la urbo. En Astara funkcias loka historia muzeo en la strato Ŝ. Alijev.
Ellingshausen
Ellingshausen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Schmalkalden-Meiningen de la federacia lando Turingio, kaj krome estas parto de komunumaro, do grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj administraj servoj, nomata Verwaltungsgemeinschaft Dolmar-Salzbrücke. Fine de la nova urba komunumo havis  loĝantojn. La areo situas en la geografia regiono Turingia Arbaro.
Emil Böszörményi
BÖSZÖRMÉNYI Emil [pr. boesoerme:nji], ĝis 1908 Blum, estis rumanuja hungara ĵurnalisto, advokato naskiĝinta en Nadjka:rojo la 17-an de januaro 1890 kaj mortinta en Oradea la 1-an de novembro 1938.
William G. Dillon
William G. DILLON (naskiĝis en 1957) estas usona amatora astronomo, fondinto de la Teamo pri asteroidoj de la Astronomia Klubo de Fort Bend (Fort Bend Astronomy Club )
Li estis prezidento de la American Association of Variable Star Observers de 2003 ĝis 2005.
Emil Böszörményi
Kariero
Böszörményi pristudis juron en Budapeŝto, Berlino kaj Parizo. Kiel studento li aliĝis al la socidemokrata movado kaj partoprenis la fondadon de la Galilei Kör. En 1920 li venis al Oradea kaj laboris kiel advokato. Li estis ano de la kondukantaro de la rumana socidemokrata partio. Li publikis en la gazetoj Előre kaj en la Munkás Újság pri literaturaj temoj. La rumanaj faŝistoj murdis lin (Garda de fier).
William G. Dillon
Minor Planet Center kreditas lin de la malkovro aŭ kunmalkovro de 53 asteroidoj inter 1996 kaj 2009, en kunlaboro kun lia edzino Elizabeth R. Dillon, kaj ankaŭ Joseph A. Dellinger, Max Eastman, Paul G. A. Garossino, Mike Knewtson, Randy Pepper, Keith Rivich kaj Don J. Wells.
Fuldatal
Fuldatal - prononco  - estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Kassel de la federacia lando Hesio, kaj apartenas al la distriktaro Kaselo, la norda triono de la federacia lando. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn. havas areon de kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
129068 Alexmay
129068 Alexmay estas asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 4:11 kun Marso.
William G. Dillon
La asteroido 78393 Dillon estis nomita en lia honoro.
129068 Alexmay
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Catalina Sky Survey, elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward kaj elde la Observatorio de Monto Lemmon, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de Alex May, Gvidanto por la flugsistemo de la Misia Fazo de Tuŝ-kaj-Foriro ĉe Lockheed Martin por la Misio OSIRIS-REx. Alex labori por multenombraj misioj kaj esploraj programoj disvolvantaj teknikojn de proksimaj operacioj ene de teamoj de Sistema Inĝenierarto kaj Gvidado, Navigado kaj Regado.
Fuldatal
Trafiko
8 kilometrojn sudoriente de la komunumo (per la federacia vojo 3 kaj sekve la federacia vojo 7) situas la nord-suda germana aŭtovojo A7, kiu norde ligas al Hamburgo, Flensburg kaj Danio, kaj sude al Aalen, Füssen kaj Aŭstrio. Ĉe Kaselo ankaŭ konektiĝas la germana aŭtovojo A44, kiu okcidente gvidas al Dortmund, la Ruhr-regiono kaj plu ĝis la limo inter Germanio kaj Belgio, kaj oriente plugvidas ĝis oriente de Kaselo, kie nur mankas kelkaj kilometroj ĝis la urbo Eisenach. Krome en Kaselo ankaŭ estas ICE-rapidtrajna stacidomo, kie same nord-sudaj konektoj ligas al Hanovro kaj Hamburgo norde kaj al Frankfurto ĉe Majno sudokcidente aŭ al Nurenbergo sudoriente.
Aleksandro Liljer
Aleksandro LILJER (vera familinomo Logvin), ruso, En 1928-29 troviĝis en Manĉurio estinte ruĝarmeano, en 1930-31 restadis en Arĥangelsko en politika ekzilo, de kie li revenis malsana. Esperantisto de 1924.
En 1926 fondis en Moskvo Esperanto-Asocion „Reciprokhelpo“, kies devizo estis: Ni helpu la alian. La asocio estis baldaŭ malpermesita.
Szőke
Szőke [sOke], kroate Suka estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Pécs. La loknomo signifas hungare: blonda.
Aleksandro Liljer
Aŭtune de 1927 efektivigis rondvojaĝon por Esperanto: dum unu monato ĉirkaŭ 10 000 kilometroj.
Szőke
Situo
Szőke situas sur ebenaĵo kaj parte sur mildaj deklivoj, laŭ traira flankovojo. Kozármisleny troviĝas je 14, Harkány 16, Pécs 17, Siklós 18, Szentlőrinc 21, Villány 28 km-oj.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1192 en formo "Kesiu" (=sinonimo de szőke). Dum la mezepoko la vilaĝo apartenis al la Osmana Imperio, tamen ne senhomiĝis, nur ankaŭ sudslavoj alvenis. En 1910 vivis en Szőke 387 homoj, (283 hungaroj, 97 kroatoj, 7 germanoj). Inter 1918-1921 armeo de Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj okupis la vilaĝon.
Kantono Johnson (Kentukio)
La kantono Johnson - angle Johnson County - estas kantono de Usono en la subŝtato Kentukio. La administra centro estas la urbo . La kantono estis fondita la.
Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
(9219) 1995 WO8
(9219) 1995 WO8 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde la Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
Kun granda duonakso de 3,1977474, ĝi orbitas je nur 336 980 km cis la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.
Geŝur
Kvankam la geŝuranoj estis precipe arameoj, ĝia reganta dinastio estis huritoj. Ĝia reĝo Talmai estis aliancano de juda reĝo David, kaj geŝura reĝo poste asistis la judan reĝon Asa kontraŭ la izraela reĝo.
Historio
La lando Gasuru aperis en la Amarna-leteroj de la 14-a jarcento. La regiono estis grava parto de Golan en la meza bronzepoko, sed malkreskis dum la malfrua bronzepoko. En la libroj Readmono (3,14) kaj Josuo (13,8-13, 30), Izraelidoj de Manase konkeris partojn de Geŝur, ankaŭ la urbojn de Jair, sed ne elpelis la Geŝuranojn.
Reĝoj de Geŝur poste aperis en la Biblio kiel aliancanoj de la juda kaj izraelida reĝo David kaj poste de la juda reĝo Asa.
Leendert Deij
Leendert Cornelis (Leen)  DEIJ (naskiĝis la 30-an de oktobro 1919 en Ridderkerk, mortis la 31-an de majo 2011 en Ridderkerk) estis nederlanda esperantisto, kampara, havena kaj fabrika laboristo, maristo kaj havenfaka instruisto. Li esperantiĝis en 1935 kaj poste gvidis kursojn de Esperanto. Leen Deij aktivis en la laborista Esperanto-movado, verkis himnojn por Sennacieca Asocio Tutmonda kaj Esperanta Civito. Publikigis siajn poemojn, artikolojn kaj recenzojn en Malgranda Revuo, Heroldo de Esperanto, Literatura Foiro k.a. Li mortis la 31-an de majo 2011.
14589 Stevenbyrnes
14589 Stevenbyrnes estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Steven J.F. Byrnes, finaliston en 2003 de la scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo Intel Science Talent Search, pro lia projekto pri matematiko. Li estis lernanto ĉe la The Roxbury Latin School de West Roxbury, Masaĉuseco, Usono.
Občina Braslovče
Občina Braslovče estas unu el 212 municipoj en Slovenio. Ĝi situas en la Regiono Savinj. La municipo konsistas el 22 komunumoj kovrante areon de 55 km². Komence de 2018 tie loĝis 5524 homoj. Administra centro de la municipo estas la vilaĝo Braslovče.
Loko, priskribo
La rivero Savinja fluas laŭ la orienta bordo de la vilaĝo. Laŭlonge de ĝi estas alteco de ĉirkaŭ 300 ĝis 350 metroj, sed al la okcidenta rando ĝi atingas preskaŭ 950 metrojn super la marnivelo.
La A1 / E57-aŭtovojo de Ljubljana ĝis Maribor pasas tra la suda parto de la municipo. La apudaj municipoj estas: Občina Šmartno ob Paki en la nordoriente, Občina Polzela oriente, Občina Prebold la sudoriente, Občina Tabor kaj Občina Vransko en la sudokcidente, Občina Nazarje okcidente kaj Občina Mozirje nordokcidente.
Interesaj
Grad Žovnek - Iam unu el la plej grandaj kasteloj en Slovenio
Komunumoj
La municipo konsistas el la sekvaj 22 vilaĝoj:
Referencoj
Statistikoj: http://www.citypopulation.de/php/slovenia-savinjska.php
Geografia loko: http://www.geopedia.si/#T1257_F408:151_x502626.25_y126050_s12_b4
Ida Szlovácsek
SZLOVACSEK Ida [slovaĉek] estas rumania hungara instruistino, ĵurnalistino. Ŝi naskiĝis en Târgu Mureș la 9-an de aŭgusto 1939.
Biografio
Ida Szlovácsek akiris diplomon pri la hungara lingvo kaj literaturo en UBB de Kluĵo en 1962. Ŝi instruis en Gănești (1962–63), en porinfana sanatorio de Govora (1963–66), en Adămuș (1966–78), inter 1978–90 alterne en Dâmbău kaj en liceo numero 2-a de Târnăveni. Ŝi publikigis inter 1968–91 reportaĵojn, skizojn, feiletonojn precipe en ĵurnalo Vörös Zászló de Târgu Mureș. De 1995 ŝi estis respondecredaktorino de loka gazeto Kis-Küküllő.
Jenő Kerpely
La informkesto prezentas malĝustan mortodatenon!
Jenő Kerpely [jenO kerpej?, kerpeli?], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kerpely Jenő estis hungara violonĉelisto, altlerneja instruisto.
Jenő Kerpely naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la  en Los Anĝeleso.
Biografio
Jenő Kerpely devenis en aristokrata familio. Li komence lernis violonludi, poste violonĉelludi. Li studis en Hungara Reĝa Muzikakademio inter 1901 - 1905. Liaj ĉefinstruisto estis David Popper. Jam dum la studentaj jaroj li partoprenis en koncertoj. Post siaj studoj li vojaĝis al Parizo, kie li amikiĝis kun same juna Pablo Casals. Li koncertis precipe en Londono, pli malofte en Germanio kaj Nederlando. En 1908 li hejmenvenis. Iom poste li partoprenis en legenda arĉkvarteto Waldbauer – Kerpely. Inter 1913-1919 kaj 1929-1948 Kerpely instruis en la Muzikakademio (intertempe jam altlernejo). Li instruis plu dum la Hungara Sovetrespubliko, tial li ne rajtis instrui inter 1919-1929. Intertempe li batalis dum la 1-a mondmilito. En 1948 pro la alvenanta socialismo li rifuĝis al Usono.
Marcel Schmelzer
Marcel Schmelzer estas germana futbalisto en la pozicio de defendisto. Li naskiĝis en Magdeburg, do nun estas -jara. Laŭ stato de la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo Borussia Dortmund - antaŭe li en 2005–2007 jam estis membro de ties junulaj teamoj, post kiam li ludis futbalon en junulaj teamoj de sia hejmurbo. Krome Marcel Schmelzer ekde la jaro 2010 estas membro de la germana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam membris en la nacia teamo de sub-21-jaruloj.
33414 Jessicatian
33414 Jessicatian estas tre malgranda, treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Maraj Respublikoj
Maraj Respublikoj estas nomo kiun pluraj historiistoj uzas por aludi iujn mezepokajn ŝtatojn ĉefe de la itala duoninsulo kiuj karakteris pro sia mara potenco kaj pro sia aparta regsistemo. La plej gravaj estis Amalfi, Pizo, Ĝenovo kaj Venecio; aldonindaj estas Ankono, Gaeta, Noli kaj Ragusa (Dalmatio).
Kelkaj el ili uzis transmarajn havenojn foje kiel propraj aŭ eĉ konkeris teritoriojn en tute apartaj regionoj. Ĝenovo kaj Venecio estis veraj eŭropaj potencoj kaj politike kaj ĉefe ekonomie.
Similan sperton, kvankam ne precize egalan, travivis ĉirkaŭ la Balta Maro la urboj de la Hansa Ligo.
63387 Brazos Bend
63387 Brazos Bend estas asteroido de la asteroida zono en orbita resonanco 1:2 kun Marso, malkovrita la elde la Observatorio George en Needville (Teksaso, Usono).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la Ŝtata Parko Brazos Bend, de 4897 akreoj (1982 ha) en la Kantono Fort Bend (Teksaso), unu el dek ĉefaj usonaj, riĉa je sovaĝa vivo, inkude la. La parko estas la hejmo ankaŭ de la Observatorio George.
Ansião
Ansião estas urbeto (Vila) en Portugalio.
Historio
Ansião ekhavis urbajn rajtojn dum la jaro 1674.
Administrado
Ansião estas administra sidejo de samnoma subdistrikto. La najbaraj subdistriktoj estas (de nordo tra okcidento kaj sudo al oriento): Penela, Figueiró dos Vinhos, Alvaiázere, Pombal kaj Soure.
16223 Racheljoseph
16223 Racheljoseph estas meze granda, hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 1:5 kun Marso.
Fünfseen
Fünfseen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Meklenburga Lagaro de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio. La teritorio estas la centro de la samnoma komunumaro Malchow. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
16223 Racheljoseph
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Rachel Joseph, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2019 pro sia projekto pri media inĝenierarto. Ŝi estis lernantino ĉe la Williams High School de Lincolndale, (Nov-Jorkio, Usono).
Nizo
La Nizo (Accipiter nisus) estas specio de rabobirdo el familio de Akcipitredoj kiu inkludas ankaŭ multajn aliajn tagajn rabobirdojn agloj, buteoj kaj cirkuoj.
Maskla plenkreskulo de Nizo havas bluecgrizajn suprajn partojn kaj oranĝecstriecajn subajn partojn; inoj kaj junuloj estas brunaj supre kun bruna strieco sube. La ino estas je ĝis 25% pli granda ol la masklo – unu el la plej grandaj diferencoj inter seksoj el ĉiuj ajn birdospecioj. Kvankam ĝi estas predanto kiu specialiĝas en kaptado de arbaraj birdoj, la Nizo povas troviĝi en ĉiu ajn habitato kaj ofte ĉasas ĝardenajn birdojn en urboj. Maskloj tendencas kapti pli malgrandajn birdojn, nome paruoj, fringoj kaj paseroj; dum inoj kaptas ĉefe turdojn kaj sturnojn, sed kapablas mortigi birdojn pezajn 500 g aŭ eĉ plie.
Temas pri tre disvastigita specio tra la ĉiuj mezvarmaj kaj subtropikaj partoj de la Malnova Mondo, tio estas la tuta Eŭropo (escepte de Islando), Turkio, Siberio, Kopetdago, la montara regiono inter Ĉinio kaj Barato kaj Nordafriko. Ĝi estas plej ofte loĝanta specio, sed birdoj de pli malvarmaj regionoj nordeŭropaj kaj aziaj migrantas suden vintre tiom malproksime kiel ĝis Nordafriko kaj Barato.
Tiu palearktisa specio nestas en arboj, konstruante novan neston ĉiujare. Ĝi ĉasas birdojn en arbaroj aŭ terkulturitaj zonoj, falante surprize ekde gvatejo aŭ kampobarilo por kapti sian predojn neatendite.
La Nizo reproduktiĝas en taŭga arbaro ĉiatipa, kaj la nesto, ĝis 60 cm larĝa, estas konstruita el bastonetoj en arbo. La ino demetas 4 aŭ 5 palbluajn, brunpunktecajn ovojn; la sukceso de la reproduktado dependas el tio ke ino retenu pezon dum la masklo alportas manĝon. Eloviĝo okazas post 33 tagoj kaj elnestiĝo post pliaj 24 ĝis 28 tagoj.
La proporcio de junuloj supervivantaj sian unuan jaron estas 34%, kun 69% de plenkreskuloj survivantaj el unu jaro al venonta. Mortindico de junaj maskloj estas pli granda ol tiu de junaj inoj kaj la tipa vivodaŭro estas de 4 jaroj, tio estas, averaĝa vivodaŭro de ekzempleroj atingas 4 jarojn. Tiu specio estas nun unu el la plej komunaj rabobirdoj de Eŭropo, kvankam la populacio falis post la Dua Mondmilito. Pesticidoj kun organokloro uzataj por trakti semojn antaŭ planti ilin influis en la birda populacio kaj ties koncentro en la Nizo rekte mortigis kelkajn kaj senkapabligis aliajn; tuŝitaj birdoj demetis ovojn kun malfortaj ŝeloj kiuj rompiĝis dum kovado. Tamen ties populacio rekuperiĝis post la malpermeso de tiaj kemiaĵoj, kaj nun ĝi estas relative komuna, klasita kiel Malplej Zorgiga fare de BirdLife International.
2992 Vondel
2992 Vondel estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 24-an de septembro 1960 per kunlabora agado de la usona astronomo Tom Gehrels kaj la nederlandaj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden.
Nizo
Falkadistoj uzis la Nizon ekde almenaŭ la 16a jarcento; kvankam tiu specio havas reputacion de malfacile trejnebla, ĝi estas ankaŭ aprezata pro sia kuraĝo. Tiu specio aperas en Ĝermana mitologio kaj estas menciita en verkoj de verkistoj kiaj William Shakespeare, Alfred, Lord Tennyson kaj Ted Hughes.
2992 Vondel
Nomo
Ĝi estis tiel nomita en honoro de la nederlanda verkisto Joost van den Vondel  (1587 – 1679).
Nizo
Aspekto
Temas pri eta rabobirdo kun mallongaj rondlarĝaj flugiloj kaj longa vosto, ambaŭ estas adaptigoj por facile manovri inter arboj. Inoj povas esti je ĝis 25% pli grandaj ol maskloj kaj pezi duoble plie. Ke inoj estas pli grandaj ol maskloj estas konata kiel invertita seksa dimorfismo; tio estas malkutime ĉe grandaj vertebruloj, sed estas tipa ĉe rabobirdoj, kaj plej markate ĉe rabobirdoj kiuj ĉasas birdojn.
La virbirdo estas 29–34 cm longa kun enverguro de 59–64 cm kaj pezo 110–196 g. Ĝi estas supre malhelgriza aŭ ardezgriza (foje tendence al blueca, kaj pli malhela en flugilpinto kaj vosto) kaj malsupre fajne kaj ruĝe strieca (kio aspektas oranĝe eldistance) kaj havas ankaŭ ruĝecajn vangojn kaj etan makulon blankan nuke. Liaj irisoj estas oranĝecflavaj aŭ oranĝecruĝaj.
La ino estas multe pli granda kaj longa 35–41 cm kun enverguro de 67–80 cm kaj pezo 185–342 g. Ŝi estas grizblanke strieca malsupre (bruneca strieco) kaj malhelbruna aŭ grizbruna supre kun blanka strio supre kaj post okuloj, pro tio oni povas konfuzi ŝin kun similgranda virbirdo de Akcipitro, sed tiu estas pli fortika. Ŝi havas brilflavaj al oranĝecaj irisoj.
La junuloj estas brunaj supre (kun ruĝecaj plumobordoj) kaj striecaj brune malsupre. Ili havas palflavajn irisojn; ties gorĝo havas malhelan striecon kaj ne havas mezan strion.
Ambaŭ seksoj havas blankan gorĝareon, longajn flavajn krurojn kaj grizan voston kun kvar malhelgrizaj larĝaj strioj. Dumfluge ŝajnas blankaj sed kun tre mallarĝaj strioj kunigitaj en antaŭa parto de flugiloj, pli malfermaj en malantaŭa parto kaj vosto. Malhelgrizaj strioj videblas en flugilpintoj kaj vosto. Ili estas tiel tre similaj al Akcipitroj, kiuj estas pli grandaj; la virbirdo estas iom malpli konfuzebla pro ties ruĝa koloro.
La palaj subaj partoj kaj malhelaj supraj partoj estas ekzemplo de kontraŭnuanco, kio helpas rompi la birdan konturon. Kontraŭnuanco aperas ĉe rabobirdoj kiuj ĉasas birdojn kaj aliajn rapidajn animalojn. La horizontala strieco vidata en plenkreskaj Nizoj estas tipa de arbarloĝantaj predantaj birdoj, dum la blueca koloro de maskla plenkreskulo estas vidata ankaŭ ĉe aliaj birdomanĝantaj rabobirdoj, kiel la Migra falko, la Kolombfalko kaj aliaj membroj de la genro Accipiter.
Studo el remburitaj birdomodeloj, trovis ke malgrandaj birdoj estas malemaj alproksimiĝi al Kukolo (parazita specio) kiu havas striecajn subajn partojn kiaj ĉe la Nizo. Oni trovis, ke kanbirdo estis pli agresema kontraŭ kukoloj kiuj aspektis malpli nizecaj, kio indikas, ke la similo al Nizo helpas la kukolon aliri al nestoj de eventuala gastigonto.
La malgranda beko de la Nizo estas uzata por forpluki plumojn kaj premi la predon aparte, pli ol por mortigi aŭ tranĉi. Ties longaj kruroj kaj fingroj estas adapto por kapti kaj manĝi birdojn. La ekstera fingro estas "ege longa kaj svelta"; la interna kaj malantaŭa fingro estas relative mallongaj kaj dikaj. La meza fingro estas tre longa kaj povas esti uzata por kroĉikapti aĵojn, dum protuberanco subfingra permesas ke la fingro povas fermiĝi sen lasi vakuon, kio helpas kapti.
La flugo estas karaktera flapado kaj glitado, kio kreas ondecan bildon. Tiu specio estas simila laŭ grando al la Mallongkrura akcipitro, sed pli granda ol la Ŝikro (la alvokoj estas tamen diferencaj ); la masklo estas nur iomete pli granda ol la Kolombfalko. Pro koincido ĉe grandoj, la ino povas esti konfuzata kun la similgranda masklo de Akcipitro, sed ne havas fortikon de tiu specio. La Nizoj estas pli malgrandaj, pli sveltaj kaj havas pli mallongajn flugilojn, kvadratfinan voston kaj flugas per pli rapida flugilfrapado. Konfuziga specio estas en Ĉinio la Besro, kvankam A. n. melaschistos estas konsiderinde pli granda.
En Britio la Nizo kiuj vivas pli norde estas pli grandaj ol siaj pli sudaj samgenranoj, kun flugillongo (la plej fidinda indikilo de korpogrando) pliiĝante averaĝe je 0.86 mm ĉe maskloj, kaj je 0.75 mm ĉe inoj, por ĉiu grado pli norde.
Vivodaŭro kaj demografio
La plej maljuna konata natura Nizo vivis dum pli ol 2 jardekoj; ĝi estis trovita mortinta en Danio 20 jarojn kaj 3 monatojn post kiam ĝi estis ringita. La tipa vivodaŭro estas 4 jaroj. Analizoj de la British Trust for Ornithology montris, ke la proporcio de junuloj supervivantaj sian unuan jaron estas de 34%; plenkreskula survivado el unu jaro al venonta estas de 69%. Birdoj en sia unua vivojaro pezas malpli ol plenkreskuloj, kaj estas speciale malpezaj en la du unuaj monatoj post akiro de sendependo. Estas probable alta mortindico, ĉefe ĉe junaj maskloj, dum tiu tempo. Studo farita en suda Skotio sugestis, ke la pli granda mortindico ĉe junaj maskloj povus rilati al ties malgrando kaj al la malgrando de ties predoj, kio indikas, ke ili povas "elteni malpli inter manĝoj." Ties grando signifas ankaŭ, ke ties predogamo estas limigita. Oni ĉirkaŭkalkulis ke ino de Nizo de averaĝa pezo povus supervivi sep tagojn sen manĝado – tri tagojn pli ol masklo de averaĝa pezo.
Studo pri ino de Nizo trovis "fortan pruvon" ke ties supervivindico pliiĝis dum la tri unuaj vivojaroj, kaj malpliiĝis dum la lastaj 5 al 6 jaroj. Maljuniĝo (aĝo) estis kaŭzo de malpliiĝo ĉar la birdoj iĝis pli maljunaj.
Distribuado kaj habitato
Ĝi estas disvastigita specio tra moderklimataj kaj subtropikaj partoj de la Malnova Mondo, kiu loĝas aŭ reproduktiĝas en ĉirkaŭkalkulata tutmonda areo de 23,600,000 km2 kaj havis ĉirkaŭkalkulatan populacion de 1.5 milionoj de birdoj en 2009. Kvankam la tendencoj de la monda populacio ne estis ankoraŭ analizataj, la nombroj ŝajnas stabilaj, kaj tiele ĝis estis klasita kiel Malplej Zorgiga fare de BirdLife International. La raso granti, kun nur 100 paroj loĝantaj en Madejro kaj 200 paroj en Kanarioj, estas minacata pro habitatoperdo, ovokolektado kaj kontraŭleĝa ĉasado, kaj estis listita en Anekso I de la Birda Direktivo de la Eŭropa Komisiono. Ĝi estas unu el plej komunaj rabobirdoj en Eŭropo, kun la Komuna turfalko kaj la Komuna buteo. La populacioj de Norvegio kaj Albanio malpliiĝas kaj, en multaj partoj de Eŭropo, la Nizoj estas ankoraŭ pafataj. Tamen tiu malaltnivela persekutado ne multe endanĝerigas la populaciojn. En Britio la populacio pliiĝis je 108% inter 1970–2005, sed vidis malpliiĝon de 1% ĉe 1994–2006.
Tiu specio estas komuna en plej parto de arbartipoj en sia teritorio kaj ankaŭ en pli malferma kamparo kun disaj arboj. La Nizo preferas ĉasi ĉe arbarbordoj, sed migrantaj birdoj povas esti vidataj ĉe ĉiu ajn habitato. La pliiĝanta proporcio de mezaĝaj arbareroj kreataj de modernaj forstaj teknikoj estis profitodonaj al la specio, laŭ studo farita en Norvegio. Malkiel sia pli granda parenco la Akcipitro, ĝi povas esti vidata en ĝardenoj kaj urbaj areoj kaj povas eĉ reproduktiĝi en urbaj parkoj.