cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
George Gershwin
Frua vivo
George Gershwin esits la dua de kvar filoj. Li unue elmontirs intereson pri muziko kiam li dek aĝis, kiam li iĝis kurioza pri tio, kion li aŭdis ĉe violonspektaklo de amiko, Max Rosen. La sono kaj la maniero kun kio sia amiko ludis lin kapturis. Siaj gepatroj estis aĉetintaj pianon por sia pli maljuna frato Ira Gershwin, sed siaj gepatroj estis surprizataj kaj sia frato faciliĝata kiam George ĝin ekludis. Kvankam sia pli juna fratino Frances Gershwin estis la unua en la familio kiu lukris monon de siaj muzikaj talentoj, ŝi edziniĝis june kaj igixis dommastrino kaj patrino, cedis sian kantdancan kariero kaj ekpintris, ankaŭ hobio de George.
Gershwin provis multajn da pianoinstruistoj dum du jaroj kaj tiam enkondukiĝis al Charles Hambitzer de Jack Miller, la pianisto en la Beethoven Simfonia Orkestro. Hambitzer agis kiel la mentoro de Gershwin ĝis sia morto je 1918. Hambitzer instruis George kutiman pianoteknikon, montris al li la muzikon de la eŭropa klasika tradicio kaj vigligis lin ĉeesti orkestrajn koncertojn (hejme post tiaj koncertoj, la juna George penis reprodukti piane la muzikon kiun li estis aŭdinta). Li pli malfrue studis kun klasika komponisto Rubin Goldmark kaj avangarda komponisto-teoristo Henry Cowell.
Tin Pan Strateto
Kiam li dek ses aĝis, George forlasis la lernejon kaj trovis sian unuan laboron kiel prezentisto kaj "kantplombisto" por Remick"s, eldona kompanio en la Tin Pan Strateto de Novjorko. Sia 1917a novaĵa ragtima "Rialto Ripples" estis komerca sukceso kaj je 1919 li gajnis sian unuan grandan nacian sukceson kun sia kanto "Swanee". Je 1916 li eklaboris por Aeolian Company kaj Standard Music Rolls en Novjorko kaj surbendigis kaj aranĝis pianorulojn. Li produktis multajn da ruloj kun sia propra nomo kaj ankaŭ kun aliaj nomoj (pseŭdonimoj de Gershwin estis Fred Murtha kaj Bert Wynn). Li ankaŭ surbendigis rulojn de siaj propraj komponaĵoj por la Duo-Art kaj Welte-Mignon memludinta pianoj. Gershwin ankaŭ laboris mallonge en vodevilo kaj akompanis kaj Nora Bayes kaj Lousie Dresser piane.
Ĉi tiu sekviĝis de Oh, Kay! (1926), Funny Face (1927), Strike Up the Band (1927 kaj 1930), Show Girl (1929), Girl Crazy (1930) kiu enkondukis la standardon "I Got Rhythm" kaj Of Thee I Sing (1931), la unua muzika komedio kiu gajnis la premion Pulitzer.
Klasika muziko, opero kaj eŭropaj influoj
Je 1924, Gershwin komponis sian unuan ĉefan klasikan verkon, Rhapsody in Blue (Rapsodio je Bluo) por orkestro kaj piano, orkestrumita de Ferde Grofé kaj premieriĝis kun la muzikistaro de Paul Whiteman en Novjorko. Ĉi tiu verko estas la plej populara de Gershwin.
Gershwin restis en Parizo dum iom da tempo, kie li aplikis por studi komponscienco kun Nadia Boulanger. Dum li estis tie, li komponis An American in Paris (Usonano en Parizo). Ĉi tiu verko ricevis mikstajn kritikojn. Estas orkestraj omaĝaj al la piana konĉerto de Ravel de tiu sama erao. Li eventuale trovis la muzikan scenon en Parizo pretendema kaj reiris al Usono.
Sia plej ambicia komponaĵo estis Porgy and Bess (Porgi kaj Bes) je 1935. Nomis de Gershwin mem "popolan operon", la komponaĵo premieriĝis en Broadwaya teatro kaj nun estas larĝe rigardita kiel la plej grava verko de la 20-a jarcento. Bazita je la romano Porgy de DuBose Heyward, la ago okazis en nigra najbareco en Charleston, South Carolina, kaj escepte iom da diversaj malgravaj parolantaj roloj, ĉiuj roluloj estas nigraj. La muziko kombinas elementojn de la tiama populara muziko, kiu forte influiĝis de nigra muziko, kun teknikoj de opero, kiel recitadoj kaj gvidmotivoj.
Justeno Martiro
Sankta Justeno Martiro (Iustīnus Martyr, Ἰουστῖνος ὁ μᾰ́ρτῠς; ĉ. 100 - ĉirkaŭ 165) estis kristana martiro kaj frua apologiisto, "kiu, kiel filozofo, predikis la veron de Dio" — t.e., li klarigis kristanismon per la ideoj de greka filozofio. Li estis samariano laŭ gento, greka laŭ kulturo kaj kristano laŭ fido.
Vivo
Justeno naskiĝis en Flavia Neapolis, Palestino (la nuna Nablus en Cisjordanio). Li studis stoikismon kaj platonismon ĉe Efezo.
Justeno konvertiĝis al kristanismo ĉirkaŭ 130, kaj instruis kaj defendis kristanismon en Efezo kaj Romo. Li suferis martiriĝon en Romo ĉirkaŭ 165.
Verko
Inter liaj verkoj estas: Kaj eroj el aliaj perditaj verkoj.
En aliaj verkoj, Justeno ankaŭ defendis kristanismon kontraŭ judismo (Dialogo kun Trifono, ĉ 135), greka filozofio, Marciono kaj aliaj herezuloj.
Kristologio
En la centro de la filozofio de Justeno estas la jena formulo (kiu devenas de la unua ĉapitro de Evangelio de Johano): Kristo = Logos Alivorte, Kristo ne nur estas la Vorto de Dio, la celo de fido, sed ankaŭ la Logos (greka vorto por "vorto" kaj "racio"), la celo de filozofio.
Vidpunkto pri helenaj filozofoj
Justeno rigardis la profetojn de la judoj kaj la filozofojn de la grekoj kiel antaŭanoncintojn de la evangelio: serĉante la veron, la Logos-on, ili serĉis Kriston, sed tion ili ne rekontis. Per ilia parta kompreno pri Kristo, ili pretigis sian genton por la alveno de Kristo kaj la nova religio.
Dum la profetoj kaj filozofoj alproksimiĝis al Kristo, la romiaj kaj grekaj dioj, precipe per la poetoj, penis trompi homojn per mensogoj kaj mitoj. Sed la dioj ne estis veraj dioj, laŭ Justeno, sed demonoj.
Justeno multe admiris Sokraton, kiun li rigardis kiel antaŭ-kristanan martiron. Li ankaŭ ŝatis platonismon kaj la verkojn de Ksenofono.
Laŭ Justeno, la doktrino pri kristana savo multe superas tiun de la saĝuloj de la stoika skolo, ĉar ĝi garantias al siaj kredantoj personan eternan vivon. Jen kion li skribis pri la stoikaj filozofoj:"Ili provas konvinki nin, ke Dio kulturas la universon entute kaj ĉiujn specojn, sed ni diras, ke li kulturas vin kaj min kaj ĉiun persone, alie ni ne preĝus al li tage kaj nokte."
Ritoj
La kristana Diservo en 150, laŭ Justeno: Justeno nomis la vinon kaj panon la euĥaristia (kp. eŭkaristio), kiu estis la korpo kaj sango de Kristo, manĝaĵo spirita, permesata sole al la baptitoj, kiuj vivas kiel Kristo ordonis. La kulto de Mitrao, en imito laŭ Justeno, havis similan eŭkaristion de pano kaj akvo.
La Diservo okazis je dimanĉo, laŭ Justeno, ĉar tiu estas la tago, en kiu Dio kreis la mondon kaj Jesuo Kristo releviĝis el la mortintoj.
Marcelina Czartoryska
Princino Marcelina Czartoryska, denaske Radziwiłł (18a de Majo 1817 en Podłużne − 5a de Junio 1894 en Krakovo) estis elstara pola aristokrato kaj pianistino.
Ŝi naskiĝis ene de riĉa pola familio, nome Radziwiłł; en 1840 ŝi edziniĝis al Aleksander Czartoryski, ankaŭ aristokrato. Ŝi lernis ludi piano el Carl Czerny en Vieno kaj el Frédéric Chopin en Parizo. Ŝi koncertis tra Eŭropo, ofte kun elstaraj muzikistoj kiel Franz Liszt, Pauline Viardot kaj Henri Vieuxtemps.
En Parizo ŝi estis grava gastigantino en la Hôtel Lambert. En 1849 ŝi estis ĉe la mortolito de sia inistruisto kaj amiko, Frédéric Chopin.
El 1870 ŝi loĝis en Krakovo, kie ŝi kocertis ĉefe private kaj kontribuis al la fondo de konservatorio en 1888.
51823 Rickhusband
51823 Rickhusband estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la kampanjo Near Earth Asteroid Tracking (NEAT), elde elde la Observatorio de la Monto Palomar (80 km norde de San-Diego, Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la usona kosmonaŭto Rick Husband,(1957–2003), komandanto de la kosmopramo Columbia (flugo STS-107). Li pereis kun la tuta ŝipanaro kiam la kosmopramo Columbia brulis dum la atmosfera eniro.
Vlachovo
Vlachovo, hungare Oláhpatak, germane Lambsdorf estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Rožňava.
Rezedacoj
La rezedacoj (Resedaceae) estas planta familio el la dukotiledonaj angiospermoj. Tiu familio apartenas al la ordo brasikaloj (Brassicales). Ĝi enhavas 6 ĝis 7 genrojn kaj ĉirkaŭ 50 speciojn,. Ĝia tipa genro estas rezedo.
Vlachovo
Situo
Vlachovo situas en valo, laŭ maldekstra bordo de Sajó, proksime de monto 857 m-ojn alta, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Dobšiná-Rožňava. La lasta urbo troviĝas 15 km-ojn.
Rezedacoj
Taksonomio
Laŭ World Flora Online kaj The Plant List (3 jun. 2020), , jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj :
Vlachovo
Historio
La vilaĝo loĝanta de ministoj estis unue menciita en la jaro 1427 en formo "Alahpathaka". En 1566 la turkoj bruldetruis la vilaĝon. En 1610 kaj en 1710 pestoj okazis. En 1843 ferofandejo ekfunkciis. En 1910 loĝis en Oláhpatak 822 da homoj, (711 slovakoj, 67 hungaroj, 10 germanoj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Rozsnyó, poste al Ĉeĥoslovakio, fine inter 1938-1945 kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Vlachovo 950 da homoj, (946 slovakoj, 3 hungaroj).
Prihistoria falsado
Prihistoria falsado signifas la malĝusta prezentado aŭ interpretado de historio, vole, kun science neadekvataj rimedoj.
Specoj
Plej profunda estas la materia falsado, do la produktado de objekto, kiun la falsanto aŭ liaj taskumigantoj prezentas kiel malnovan fonton. Ekzemplo estas malnova dokumento. Falsado signifas ke la laŭaserta kreanto de la dokumento fakte ne kreis ĝin, sed alia persono.
La plej multaj prihistoriaj falsadoj okazas per laŭvola misinterpreto de la fontomaterialo, plej facile per la ellaso aŭ neglektado de nedezirataj fontoj.
Motivoj
Prihistoria falsado ĉiam necesigas certan, ofte eĉ grandan laboron. Tial la falsantoj havas unu aŭ plurajn motivojn:
Delimigoj
Temas pri prihistoria falsado nur, kiam oni provas manipule ŝanĝi historian bildon. Tial ne estas falsado se temas simple pri malnoviĝinta stato de esploro, nur devia opinio, aŭ eraro. Ĝenerale, ĉiu teorio estas plisimpligo de la realeco.
Ne temas pri prihistoria falsado kiam oni provas vendi materiajn falsaĵojn sen ŝanĝi la historian bildon. Ekzemple la falsado de poŝtmarkoj kopias nur jam konatajn grafikaĵojn. Fikciaj verkoj kiuj pritraktas historian temon, ofte faras ŝanĝojn favore al drameco. Kritiko indas precipe tiam, kiam aŭtoro aŭ filmfaristo emfazas la laŭasertan historian faktecon aŭ kial li influas historian bildon preter la unuopa kazo.
András Szobek
András Szobek [andrAŝ sobek], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szobek András estis hungara politikisto, ministro, parlamentano, laboristo, diplomato.
András Szobek naskiĝis la  1894 en Békéscsaba. Li mortis la 1986 en Budapeŝto.
Biografio
András Szobek devenis el slovaka familio. Li frekventis metilernejon pri ĉarpentistoj. Jam antaŭ la 1-a mondmilito li aliĝis al socialdemokratoj. Li batalis en la mondomilito, same dum Hungara Sovetrespubliko. Post falo de la Soveto li estis deportita al Nyíregyháza. Inter 1921 kaj 1944 li estis socialdemokrata partiestro en sia naskiĝurbo, dume inter 1925 kaj 1928 li estis ankaŭ komunisto (denove ekde 1944). Dum la nazia erao li denove estis deportita. Post la 2-a mondmilito li estis nomumita departementestro, poste li ricevis partiajn postenojn. Inter 1945 kaj 1967 li estis parlamenta deputito. Inter 1947 kaj 1949 li estis subministro, poste ambasadoro en Moskvo kaj Pekino. En la jaro 1956 li estis ministro.
Primorsko (Teodozia municipo)
Primorsko estas urbotipa loĝloko de la Teodozia municipo de Aŭtonoma Respubliko Krimeo. La loĝloko situas en la sudorienta parto de la Krimea duoninsulo ĉe la Nigra maro, 14 kilometrojn for de Teodozio kaj 130 kilometrojn for de Simferopolo. Tra la loĝloko pasas la lande grava aŭtovojo Novorosijsko-Simferopolo, kiu ligas la loĝlokon al ĉiuj aliaj urb(et)oj de ARK.
Primorsko estas populara ripoz- kaj kurac-loko. La plej grava industria entrepreno estas ŝip-konstrua uzino. En la loĝloko estas 3 mezlernejoj, teĥnika lernejo, filio de Kerĉa ŝip-meĥanika teĥnika lernejo, hospitalo, multaj ripozejoj, kultur-domo, porinfana sporta lernejo.
Francigo kaj IOF
La francigo indikas la etendon de la franca lingvo per ĝia adopto kiel gepatra lingvo aŭ ne, adopto povante esti subigita aŭ libervole de la koncernaj loĝantaroj, Sub francigo oni komprenu la procezon de lingva kaj kultura asimilado, dum kiu origine ne-francparolantoj aŭ originala ne-franclingvaj regionoj transiras al la uzo de la franca. La termino estas uzata en lingvistiko, historio, sociologio.,.
IOF estas la Internacia Organizaĵo de Franclingvio (OIF) kiu defendas kaj akcelas la pozicion de la franca lingvo en la mondo.
IOF kaj franclingvanoj en la mondo
La nombro de franclingvanoj (en la senco de « sciante legi kaj skribi la francan » sed ekskludante tiujn sciante nur la dialekton, ĉar tiuj statistikoj estas malfacile obteneblaj) en la mondo ne ĉesas pliiĝi, pasante de  milionoj en 1985 al 173,2  en 1997, 183 milionoj en 2005, 200 milionoj en 2007, 220 milionoj en 2010 (+10 % koncerne al 2007) kaj 274 en 2014 (+25 % koncerne al 2010),. La Internacia Organizaĵo de Franclingvio (OIF) antaŭvidas fortegan kreskon de la nombro de franclingvanoj en Afriko kun la altigo de la eduknivelo : ilia nombro devus atingi 400 milionojn en 2025 poste 715 milionoj en 2050, poste atingus 1 miliardon en 2060 tio estas esti multobligita de 5, dum la monda loĝantaro multobligus sin nur per 1,5 sur la sama periodo, Laŭ tiuj projekcioj, la franclingva loĝantaro devus sekve pasi de 3 % en 2000 al pli ol 8 % de la monda loĝantaro en 2050 kaj naŭ franclingvanoj sur dek inter 15 kaj 29 jaraĝaj estus afrikanoj.
Ekde ĝia kreado, pli kaj pli da registaroj aliĝas al la Internacia Organizaĵo de la Franclingvio (OIF) : de 21 registaroj en la jaro de ĝia kreado en 1970, ĝi jam kalkulas 77 registarojn en 2013 (57 membroj kaj 20 observantoj), la lastaj aliĝintaj en 2012 estante Kataro (membro) kaj Urugvajo (observanto), kio faras ĝin la plej grandan lingvan organizon en la mondo.
La franca estas ankaŭ la fremda lingvo la plej lernata post la angla,. La personoj lernante la francan estus ankaŭ en forta kresko, apud 30 % inter 1994 kaj 2004 ĉiuj kontinentoj kunaj, Afriko estante pinte kun kresko de 60,37 % de 1994 al 2002, pasante de 32 808 681 lernantoj de la franca en 1994 al 52 617 368 en 2002 kaj de 62 % de 1994 al 2004, sekvata de Azio kun kresko de 48,8 % de 1994 al 2004.
En 2013, la 77 ŝtatoj kaj registaroj de la OIF kalkkulantaj 990 milionojn da loĝantoj, estas 14 % de la monda loĝantaro. En 2015 la OIF kolektas 80 ŝtatojn kaj registarojn.
Ekde 2015, la franclingva spaco, ĉiu kiel la spaco arablingva, devus superi en loĝantaro la hispanlingvan spacon, fariĝante tiel la 3an en la mondo post la anglalingvaj spacoj kaj ĉinlingvan spacon.
Laŭ studo mendita en 2014 per la banko Natixis, «La franca estos la plej parolata lingvo en la mondo en 2050, detronigante la anglan poste la hispanan kaj fine la mandarenan en 2050». Tamen tiuj ciferoj devas esti nuancataj : Natixis efektive konsideris kiel franclingvanoj ĉiuj loĝantoj de la landoj kie la franca estas oficiala lingvo, «tio kio probable ne estos la kazo», precizigas Forbes Revuo ,,,,,.
Afriko
Sur 53 landoj, Afriko kalkulas 32 franclingvajn landojn, ĉu pli ol la duono; kaj la franca estas la plej parolata lingvo en Afriko. La franclingva areo de Afriko estas du fojojn pli vasta ol tiu de Usono.
La franca fariĝis la plej parolita lingvo de Afriko post la araba kaj la swahila kaj antaŭ la angla.
Afrikaj landoj ne franclingvaj antaŭ nelonge aliĝintaj al la Internacia Organizaĵo de la Franc lingvio (OIF) survoje al francigo: La franca ludas nuntempe gravan rolon en Afriko, servante pli kaj pli kiel interlingvo inkluzive de gepatra lingvo (en Gabono, Eburbordo, Kongo, Kamerunio kaj Benino ĉefe) en granda nombro de landoj, kaj ĝia uzo intensiĝas. Sekve estis kreita, en 2001, La Afrika Akademio de la Lingvoj kun la celo administri tiun lingvan heredaĵon.
Francigo
En malsamaj historiaj-geografiaj, sociologiaj kaj/aŭ politikaj situacioj okazis aŭ okazas la fenomeno ke ne-francparolantoj alprenas la francan kiel la ĉefe uzata lingvo, la lingvo de lia ĉiutaga vivo.
Ĝi povas ankaŭ esti la rezulto de centraliziga kaj aŭtoritata politiko kiu en antaŭaj jarcentoj altrudis la francan al ne-franclingvaj komunumoj en la periferio de la franca ŝtato, nome la eŭskojn, bretonojn, korsikanojn, katalanojn, alzacianojn kaj flandrojn. Pro tio iuj akuzas la francan registaron de lingvismo.
Historia francigo de Bruselo
Dum la 19a jc kaj poste, Bruselo transformiĝs de urbo preskaŭ plene flandra, nederlandlingva urbo al dulingva urbo, inkluzive multlingva, kun la franca kiel domina lingvo kaj lingua franca. Kvankam historie Bruselo estis urbo en kiu la loĝantoj parolis la brabantan,  - fakte flandra dialekto - la brusela lingva situacio ŝanĝis radikale dum la du lastaj jarcentoj. Apud la franca kaj valona enmigrado, la progreso de la franca sin klarigas antaŭ ĉio per la lingva konvertiĝo de la nederlandlingva loĝantaro dum la sekvaj generacioj. La kialo estis ke la lingvo de la flandra loĝantaro mankis prestiĝon kiel lingvo de kulturo en la sino de la belga socio, plifortigita de la fakto ke la franca pli allogis en epoko ke tiu lingvo estis la lingvo de alta kulturo kaj de la internaciaj interŝanĝoj,.
Historia francigo de Francio
Komence de la 19a  jarcento, la ministerio de la nacia edukado trovis ke la francigo estis tro malrapida, la aŭtoritatoj decidis sekve nomi instruistojn de alia regiono, nekapablaj paroli la surlokan dialekton kaj do trude uzigi la francan.
Alia grava dato por la francigo de Francio estas la leĝo 94-665 de la 4a de aŭgusto 1994 aŭ « Leĝo Toubon », kiu estas la unua leĝo en Francio (samkiel la « leĝo 101 » en Kebekio), kiu klare altrudis la francan kiel sola lingvo de la franca Respubliko.
15609 Kosmaczewski
15609 Kosmaczewski estas marsrenkonta asteroido malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Sara G. Kosmaczewski, finalistino en 2001 de la konkurso de sciencaj mezlernejoj Discovery Young Scientist Challenge (DYSC). Ŝi estis lernantino ĉe la St. Rita School de Hamden (Konektikuto, Usono).
Kijomizu-dera (Kioto)
Kijomizu-dera (japane: 清水寺, signifante fonta akvo aŭ pura akvo) estas famega antikva budhisma templo en Kioto, Japanio. La saman nomon havas temploj ankaŭ en Isumi (Ĉiba), Mijama (Fukuoka), kaj Jasugi (Ŝimane). Ĉiu el ili fondiĝis en la epoko Heian. Tiu ĉi en Kioto (plena oficiala nomo: Otoŭa-san Kijomizu-dera = 音羽山清水寺) estas parto de la Monda heredaĵo de Unesko Historiaj Monumentoj de Antikva Kioto.
1181
En la jaro 1181 post Kristo okazis, interalie:
Daniel Carleton Gajdusek
Daniel Carleton Gajdusek (naskiĝis la 1923 en Yonkers, Usono; mortis la  2008 en Tromsø, Norvegio) estis usona medicinisto hungardevena. Ĝi ricevis la Nobel-premion pri fiziologio aŭ medicino en 1976, kiun li kundividis kun Baruch S. Blumberg.
Biografio
Gajdusek estis filo de enmigrintoj el Hungara reĝlando. Li studis en Universitato de Roĉestro, kie li lernis fizikon, biologion, kemion kaj matematikon. Li akiris M.D. en Harvardo en 1946, poste li esploris en Universitato Kolumbio, Kalifornia Instituto de Teknologio kaj Harvardo. En la fruaj 1950-aj jaroj li okupiĝis pri virusoj en Ruĝa Kruco de Usono. En 1954 li iris al Melburno por prelegi. Hejmenveninta li portis 56 knabetojn por vivi plu en Usono. Gajdusek estis akuzita pro infan-molestado en 1996 surbaze laŭ sia propra taglibro kaj deklaroj de la viktimo. Gajdusek deklaris sin kulpa en 1997, tamen li estis kondamnita al 12 monatoj en malliberejo. Post lia liberiĝo li ricevis kvinjaran memstaran provtempon en Eŭropo. Li neniam revenis al Usono kaj vivis en Amsterdamo, Parizo kaj Tromsø.
La plej konata laboro de Gajdusek estis la kuruo. Tiu malsano estis senbrida en Nov-Gvineo en la 1950-aj jaroj kaj la 1960-aj jaroj. Gajdusek konstatis disvastiĝon de la malsano pro la kanibalismo. Post ĉeso de la kanibalismo kuruo plene malaperis.
8-a de aprilo
La 8-a de aprilo estas la 98-a tago de la jaro (la 99-a en superjaroj) laŭ la gregoria kalendaro. 261 tagoj restas.
Je la 8-a de aprilo okazis, interalie:
Tagoj de semajno
La 8-a de aprilo estas (laŭ gregoria kalendaro):
Dido
Dido aŭ dodo (Raphus cucullatus) estas formortinta, neflugkapabla birdo, vivinta sur insulo Maŭricio ĝis la fino de la 17-a jarcento.
Ĝi estas unu el la tri specoj, formantaj la familion didedoj (Raphidae aŭ Rafedoj). Oni listigas la dido-familion en la sistematiko plej ofte al ordo de la kolomboformoj (Columbiformes), sed malofte oni apartigas ĝin al memstara ordo (Raphiformes). La du aliaj specioj estis – vivintaj simile sur insuloj de la Hinda Oceano - du ermitkolomboj (R. solitarius kaj Pezophaps solitaria).
La birdojn ekrigardis (kaj notis pri tio) unuafoje portugalaj maristoj en ĉirkaŭ 1507 kaj dum 2 jarcentoj ekstermis la birdon la homoj kaj la kunportitaj hejmaj bestoj. La dido formortis en 1681, la reunia ermitkolombo en 1746, la rodriguesa ermitkolombo en ĉirkaŭ 1790.
La dido estis pli granda ol meleagro, ĉirkaŭ 23 kg. La plumaro estis blugriza, la kapo granda, la beko nigra, hoka, kun ruĝeta kovraĵo. La flugilo estis eta, senutila, la kruro estas dika, flava kaj pugopinte, starante plumvosto.
La Reunia ermitkolombo estis blanka versio de dido. La bruna Rodrigesa ermitkolombo estis pli alta kaj maldika, kun pli malgranda kapo, senhoka beko.
Ĉiu restaĵo de dido estas kapo kaj kruro en Oksfordo, kruro en la British Museum, kapo en Kopenhago kaj pliaj en diversaj muzeoj. Oni trovis pluajn ostojn dum la jaro 2006.
Ĝi estis simbolo de la senbrida homa agado kontraŭ la medio, formorto de specioj.
Etimologio
La esperanta vortformo dido, uzata anstataŭ la pli internacia formo dodo, devenas de latina sinonimo Didus ineptus (Linnaeus, 1766), uzata nur en la 18-a jarcento.
Dmitrij Medvedev
Dmitrij Anatoljeviĉ MEDVEDEV (Дмитрий Анатольевич Медведев; aŭdu; naskiĝis la  en Leningrado) estas rusia politikisto. Li okupis postenon de Prezidento de Rusio en 2008 — 2012 kaj ĉefministro de Rusio en 2012 — 2020.
Ekde la 14-a de novembro 2005 Medvedev estis la unua vicestro de registaro (vicpremiero) de la Rusia Federacio, kunordiganto de naciaj projektoj. Li estas ĉefo de la direktoraro de akcia kompanio Gazprom (ekde junio de 2000).
La 2009 dum la gazetara konferenco en Romo responde al la demando pri la antaŭa eldiro de Vladimir Putin kaj sia ebla partopreno en la rusia prezidanta balotado en 2012, li diris: "Ankaŭ mi ne forigas tian eblecon". Tamen li ne partoprenis la lastajn balotojn fakte transdoninte la postenon al Vladimir Putin.
La 15-an de januaro 2020 eksiĝis la registaro de Rusio subestre de Dmitrij Medvedev. La prezidanto Vladimir Putin proponis okupi tiun postenon al Miĥail Miŝustin, estro de la Federacia Imposta Servo kaj la propono estis akceptita.
James K. Polk
James Knox POLK [ĝejmz naks pok] (naskiĝis la 2-an de novembro 1795 en Pineville, Norda Karolino, mortis la 15-an de junio 1849 en Naŝvilo, Tenesio) estis usona politikisto.
Li estis la dek-unua prezidento de Usono, ekde 1845 ĝis 1849.
Li mortis 53-jaraĝa pro malsanoj de la stomako.
Polk estis presbiteriano. Sarah Childress estis lia edzino, sed la paro ne havis infanojn.
Dum lia administrado okazis
O. Henry's Full House
O. Henry's Full House estas usona antologia filmo de 1952 fare de 20th Century Fox, konsista el kvin separataj historioj de O. Henry. Tiu filmo estis produktorita de André Hakim kaj reĝisorita de kvin separataj reĝisoroj el kvin separataj scenaroj. La muziko estis komponita de Alfred Newman. La filmo estas rakontata de aŭtoro John Steinbeck, kiu faris raran ĉekameraon aperon por enkonduki ĉiun historion.
"The Cop and the Anthem"
"The Cop and the Anthem" (La policano kaj la himno) estis reĝisorita de Henry Koster, el scenaro de Lamar Trotti, kun geaktoroj Charles Laughton, Marilyn Monroe kaj David Wayne.
"The Clarion Call"
Estis reĝisorita de Henry Hathaway, el scenaro de Richard L. Breen, kun geaktoroj Dale Robertson kaj Richard Widmark.
"The Last Leaf"
"The Last Leaf" (La lasta folio) estis reĝisorita de Jean Negulesco, el scenaro de Ivan Goff kaj Ben Roberts, kun geaktoroj Anne Baxter, Jean Peters kaj Gregory Ratoff.
"The Ransom of Red Chief"
Estis reĝisorita de Howard Hawks, el scenaro de Ben Hecht, Nunnally Johnson kaj Charles Lederer, kun geaktoroj Fred Allen, Oscar Levant kaj Lee Aaker.
"The Gift of the Magi"
Estis reĝisorita de Henry King, el scenaro de Walter Bullock, kun geaktoroj Jeanne Crain kaj Farley Granger.
Almeida Garrett
João Baptista da Silva Leitão de Almeida Garrett (Porto, 1799-Lisbono, 1854), studis juron en Koimbro, kie li elgradiĝis en 1821. Politike li favoris al la liberalismo, kaj laŭ tiu pensmaniero li agadis kiel parlamentano kaj ĵurnalisto. Li devis fuĝi al Anglujo post la fiasko de la tiel nomata Vila-Francada, liberalisma ribelo okazinta en Vila Franca de Xira (1823). Dum ekzilo li spertis plian kontakton kun la angla literaturo, ricevante influon de romantikaj verkistoj kiel Byron kaj Walter Scott. En 1825, li publikigis la poemon Camões, verko kiu enkondukis romantikismon en Portugalujon. Tiam Garrett travivis sian ekzilon en Francujo. Iom da tempo li reiris al Portugalujo, sed surtroniĝis Dom Miguel. Tiam Garrett iris returne al Anglujo. En 1832, li partoprenis la trupojn de Pedro la 4-a, kiu sukcesis venki sian fraton, Mikaelo la 1-a. Kun la venko de la liberaluloj, Garrett laboris kiel diplomato kaj estris la politikajn klopodojn por revivigo de la teatro en Portugalujo.
Poezio
Estas poeziaj verkoj de Garrett Retrato de Vênus (1821), Camões (1825), Dona Branca (1826), Adozinha (1828), Lírica de João Mínimo (1829), Romanceiro (1843-1851), Flores sem fruto (1845) kaj Folhas caídas (1853).
Bv
La du-litera kombinaĵo Bv havas plurajn signifojn, inter aliaj:
Almeida Garrett
Prozo
Menciindas ĉe la fikcia prozo de Garrett Arco de Santana (1845-1850) kaj Viagens na minha terra (Veturado tra mia lando) (1846).
Teatro
Viciĝas kiel teatraĵoj de Garrett Katono (1822), Mérope (1841) Um auto de Gil Vicente (1838), Dona Filipa de Vilhena (1842), O alfageme de Santarém (1842), Frei Luís de Sousa (1844), kaj aliaj.
1182
En la jaro 1182 post Kristo okazis, interalie:
Matejovce nad Hornádom
Matejovce nad Hornádom, hungare Hernádmáté, germane Mateowitz aŭ Matzdorf in der Zips estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio. En ĉiuj lingvoj oni rekonas la nomon Mateo.
Richmond (Indianio)
Richmond estas urbo en la ŝtato de Indianio, Usono. En la jaro 2000, ĝi havis 39 124 loĝantojn.
La Libertad
Ekzistas diversaj geografiaj lokoj kun la nomo La Libertad:
Izobutila bromido
Izobutila bromido aŭ bromido de izobutilo estas organika kombinaĵo apartenanta al la familio de la halogenidoj, rezultanta el interagado de la bromida acido kaj izobutanolo. Izobutila bromido estas senkolora aŭ flaveca brulema likvaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Izobutila bromido prezentas bromatomon ligitan al izobutila grupo. Ĝi konsistas je 4 karbonatomoj, 9 hidrogenatomoj, 1 bromatomo kaj posedas antifungajn kaj antimikrobajn proprecojn.
Richmond (Indianio)
Estas tre grava urbo por la kvakera religio, ĉar tie seĝas la ĉefoficejo de Friends United Meeting, grava organizaĵo kvakera. Ankaŭ, Richmond estas la situo de la universitato kvakera Earlham College kaj la religia seminario kvakera Earlham School of Religion.
Matejovce nad Hornádom
Geografio
Matejovce nad Hornádom situas en ambaŭ bordoj de Hornád, laŭ flankovojoj, laŭ fervojo Krompachy-Spišská Nová Ves. La lasta urbo troviĝas je 8 km-oj.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1277 en latina formo "terra Mathey", poste en 1378 laŭ tiama hungara ortografio "Mathefalua". En 1682 oni komputis tie 11 loĝdomojn, en 1700 61 slovakojn. En 1787 loĝis tie 133 vilaĝanoj en 21 domoj, en 1828 183 vilaĝanoj en 23 domoj. En 1813 granda inundo okazis. Jam ekde 1872 trajno trafikas laŭ la rivero. Ĝis 1907 la oficiala hungara loknomo estis Matejócz, poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Hernádmáté 225 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Szepes (reĝa departemento), al distrikto de Igló, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Matejovce nad Hornádom 464 homoj, (424 slovakoj, 40 ciganoj).
Bt
La literkombino havas plurajn signifojn:
Bw
La literkombino havas plurajn signifojn:
Estona krono
La estona krono (Eesti kroon, pluralo ) estis la valuto de Estonio ĝis la, kiam ĝi estis anstataŭita per la eŭro.
Ĝin eldonis Eesti Pank, la estona centra banko. La valuto estis unu el pluraj eŭropaj pagiloj, kiuj nomiĝas Krono kaj kies nomo devenas de la krono de la mezepokaj nobelaj regantoj. Unu estona krono samvaloris kiel 100 cendoj (sent, ).
Je la dato de eksvalidiĝo ekzistis monbiletoj en valoro de 1, 2, 5, 10, 25, 50, 100 kaj 500 kronoj kaj moneroj en valoro de 5, 10, 20 kaj 50 cendoj kaj de 1 kaj 5 kronoj.
Historio
Post la sendependiĝo de Estonio dum la jaro 1918, la nacia valuto unue nomiĝis marko laŭ la modelo de Finnlando, la najbara lando en la nordo, kies lingvo tre parencas al la estona, kaj de Germanio, lingvoregiono same tre ligita al Estonio pro la mezepoka urboligo Hanso, al kiu apartenis pluraj prosperaj estonaj urboj, kaj multaj germanaj setlistoj en Estonio. Dum 1927 oni surstampis la monbileton per la nova valuta nomo «kroon», kaj de 1928 ĝis 1940, kiam la konkero de la ŝtato fare de la armeo de Sovetunio finis la ŝtatan sendependecon, la nacia valuto estis la «estona krono».
Estonaj monbiletoj
Je la dato de eksvalidiĝo de la krono, en Estonio ekzistis ok specoj de monbiletoj.
Transiro al la eŭropa valuto Eŭro
La 1-an de majo 2004 Estonio aliĝis al la Eŭropa Unio. La 27-an de junio la ŝtato, kun Litovio kaj Slovenio, aliĝis al la Eŭropa Valutoŝanĝa Mekanismo II.
Ekde la 1-a de januaro 2011 Estonio transiris al la eŭropunia monunuo eŭro. La transiro, unue planita por aprilo 2007, estis plurfoje prokrastita. La transiro estis definitive aprobita la 13-an de julio 2010 en kunsido de la EU-ministroj pri financo. La kurzo de la estona krono estis samtempe fiksita je 1 eŭro = 15,6466 kronoj.
Diversaĵoj
La estona monbileto de 5 kronoj supozeble estas la sola nacia monbileto de la mondo, kiu montras teritorion de alia ŝtato, nome la fortikaĵon Ivangorod en Rusio. Ĝi same estas la sola monbileto kun portreto de ludisto de ŝako, la estono Paul Keres.
Corinto
Corinto povas esti:
1183
En la jaro 1183 post Kristo okazis, interalie:
Come Dance with Me
Come Dance with Me estas la nomo de pluraj artikoloj.
Sek-butila trikloroacetato
Sek-Butila trikloroacetato aŭ C6H9Cl3O2 estas kemia kombinaĵo rezultanta el interagado de la trikloroacetata acido kun 2-butanolo, senkolora aŭ flaveca likvaĵo uzata en kemiaj sintezoj. Triacetato de sek-butilo estas nesolvebla en akvo sed solvebla en etanolo, propilena glikolo, kloroformo, eteroj, kaj oleoj.
Bom Progresso
Bom Progresso estas municipo en la brazila subŝtato Suda Rio-Grando, kiu havis 2.328 loĝantojn en 2010.
Bob Ctvrtlik
Robert Jan CTVRTLIK (n. la 8-an de julio 1963) estas usona volejbalisto, olimpika ĉampiono, entreprenisto kaj membro de la Internacia Olimpika Komitato. Li diplomitiĝis en 1985 en la universitato Pepperdine.
Ctvrtlik emeritiĝis kiel volejbalisto post la Somera Olimpiko 1996, kaj nun loĝas kun sia familio en suda Kalifornio.
23549 Epiklo
23549 Epiklo estas troja asteroido de Jupitero kiuj orbitas proksime de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, tie estas en la grupo da asteroidoj tiel nomata "Troja Tendaro".
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio de Calern en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de likia batalinto de la mita Troja milito: Epiklo, kiu batalis kun la troja armeo. Li estis mortigita de Ajakso, kiu frapis lin ĉe la kapon per peza ŝtono.
Raúl Vicente Amarilla
Raúl Vicente Amarilla (n. ) estas paragvaja futbalisto.
Li futbalis ĉe Sportivo Luqueño, Racing Santander, Real Zaragoza, Barcelona, Olimpia, América kaj Yokohama Flügels.
5627 Short
5627 Short estas tre malgranda sed eksterordinare hela asteroido de la interna asteroida zono, ano de la hungaria familio.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la fama skota konstruisto de teleskopoj James Short (1710–1768), tre mendita pro la alta kvalitato de lia optikaĵoj. Liaj teleskopoj estis uzitaj de la Reĝa Societo por observi la pasadojn de Venuso en 1761 kaj 1769. Li subtenis John Harrison kaj ties kronometron, kaj James Watt.
Burgo Are
La burgo Are estas ruino de altaĵburgo. Ĝi situas en alteco de 240 m super marnivelo supre de la komunumo Altenahr en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. La burgo estas konstruita ĉ. la jaro 1100 de grafo Dietrich I. von Are kaj estis menciita en dokumento unuafoje en 1121.
Konstrupriskibo
La fundamenta skizo de la burgo estas kvarangulo. Krom parto de la antaŭburgo kaj de turo - la tiel nomata – die sogenannten Gymnicher Porz – konserviĝis ankaŭ restaĵoj de la defendomuro. Je la suda flanko de la konstruaĵo staras malnova pordegoturo (ankaŭ nomata Schellenturm (sonorila turo), apude la ruino de la palasto, kiu iam havas hejteblan episkopan kameron. Sur akra rokkupolo en la norda angulo supozeble staris la unua burgfrido. Norde de tie konserviĝis restaĵoj de romanika burgkapelo el la 12a jarcento.
Pordega domo Gymnicher Porz)
Supre de la burgo situas la restaĵoj de la Gymnicher Porz (pordego de Gymnich). Temas pri malsupra pordega konstruaĵo ĉe la enirejo al la burgo, kiu gardas ĝin kombine kun la muro. La pordega konstruaĵo konsistis el la enirejo kun kelo kaj duetaĝa loĝdomo. Ĝi nomiĝas laŭ la familio de la Gymnich. Kelkaj anoj de tiu gento estis feŭdoprenantoj en la 14a kaj 16a jarcento. Parte la pordega konstruaĵo servis kiel memstara burgkonstruaĵo de la familio de Gymnich.
Laboroj por konservi la ruinon
Inter 1997 kaj 1999 la ruino estis sekurigita kun grandaj monelspezoj. Ekde tiam ĝi estas sub leĝa protekto kiel kulturmonumento. Ekde tiam ĝi estis ree vizitebla. Menciinda estas grava akcidento dum la konstrulaboroj. Helikoptero de la tipo Hughes 500, kiu transportis konstrumaterialon al la ruino, kraŝis post 30 flugoj. La piloto pereis.
Aŭtune de 1997 la 22 metrojn longa palasta muro estis restaŭrita. Por sekurigi la muron oni fiksis ĝin per 65 ankroj ĝis 14 metrojn profunde en la ardezan rokon.
Historio
En 1246 grafo Friedrich von Hochstaden, Propsto en Xanten, donacis kun permeso de sia frato Konrad von Are-Hochstaden la graflandon kun la burgo, Hardt kaj Hochstaden al la ĉefepiskopejo Kolonjo. En la 14a kaj 15a jarcento oni pligrandigis la burgon per pli granda defendmuro. En la 16a kaj 17a jarcento oni parte renovigis kaj riparis la konstruaĵojn. Dumtempe la burgo ankaŭ servis kiel malliberejo. Dum multaj jaroj la burgo estis kultura centro de la tuta regiono.
La ĉefepiskopoj pruntedonis la burgon kaj la arondismenton Altenahr ofte. La prunteprenantoj ricevis la titolon Amtmann (estro de la arondismento). La prunteprenantoj nur malofte renovigis la burgon kaj ĝi kadukiĝias pli kaj pli. Escepto estis la tempor de Heinrich von der Horst, kiam la burgo estis en tre bona stato. Li mortis en 1625.
La grafoj de Are-Hochstaden
Sigewin von Are, ĉefepiskopo de Kolonjo, estis unuafoje menciata en l1087. Kiel fondinto de la familia linio Are estas rigardata Dietrich la 1a von Are. La grafa familio nomiĝis laŭ la rivero Ahr. 1140 la linio dividiĝis en linio Are-Hochstaden kaj linio Are-Nürburg. Filoj de tiu familio estas:
Heinrich Neuhaus
Inter liaj multaj lernantoj enkalkuleblas ekzemple Sviatoslav Richter, Tiĥon Ĥrennikov, Emil Gilels kaj aliaj.
Come Dance with Me (filmo)
Come Dance with Me ("Venu kun mi danci") estas brita muzika filmo aperinta en 1950. Ĝi estis reĝisorita de Mario Zampi. Come Dance with Me estis originale filmita en la angla lingvo.
En la filmo interalie aperas la aktoroj Max Wall, Gordon Humphris kaj Yvonne Marsh.
(12499) 1998 FR47
(12499) 1998 FR47 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la kampanjo Lincoln Near-Earth Asteroid Research (LINEAR) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Interlingvistikaj instancoj
Interlingvistikaj instancoj okupiĝas pri interlingvistiko:
(15600) 2000 GY103
(15600) 2000 GY103 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Angelo Carlos Pretti
Angelo Carlos Pretti (n. ) estas brazila futbalisto.
Li futbalis ĉe Yokohama Flügels, Kyoto Purple Sanga, Montedio Yamagata kaj Tokyo Gas.
Ĵetsago
Ĵetsago aŭ sageto estas ĵetebla armilo, simila al malgranda kaj maldika ĵetlanco, ĵetebla permane kaj dezajnita por ke ĝi veturu laŭ regula flugo. Ili estas distingeblaj el la ĵetlanco, ĉar ofte ili enhavas plumojn en vosto aŭ similan ilon kiel stabiligiloj kaj ĉar ili havas pli fajnan kaj flekseblan akson, kun longo (ĉu tro malgranda -ĝenerale- ĉu tro granda) kiu ne permesas la ĵetadon per normala pafarko.
Ĉiuokaze tiu termino povas kongrui kun tre diversaj tipoj de ĵetarmilo, el pezaj lancoj ĝis malgrandaj sagetoj pafeblaj per kanpafiloj per blovado. Kelkaj el ili estis uzitaj el la prahistorio kaj en moderna epoko estas ludo kutima en britstilaj trinkejoj de permanaj ĵetsagetoj lanĉeblaj al kalkulebla celaro.
Makulflugila formikulo
La Makulflugila formikulo (Myrmecocichla semirufa) estas specio de birdo de la familio de Muŝkaptuledoj kaj genro de Formikuloj, kiu enhavas naŭ speciojn de nigrecaj birdoj kiuj manĝas insektojn, sed ĉefe formikojn, de kio devenas la nomoj popola kaj scienca, kie Myrmecocichla estas latinigita vorto el du radikoj el la antikva greka kiuj signifas kune formikomanĝanto (mirmeks) kaj (ciklos).
Ĝi estas nigreca birdo, kiu montras iom da bruneca nuanco en subaj partoj de kio devenas la latina scienca nomo semirufa signife “duonruĝeca”.
Konvencio pri la Protekto de la Submaraj Kulturaj Heredaĵoj
La Konvencio pri la Protekto de la Submaraj Kulturaj Heredaĵoj estas traktato adoptita la 2an de novembro 2001 de la Ĝenerala Konferenco de la Unesko. La konvencio celas protekti "ĉiujn spurojn de homa ekzisto kun kultura, historia, aŭ arkeologia eco" kiu estas sub akvo dum almenaŭ 100 jaroj. Tio inkluzivas la protekton de ŝippereoj, sinkitaj urboj, prahistoriaj artaĵoj, trezoroj kiu estas prirabeblaj, tombejoj, kaj malnovaj havenoj kiuj kovras la profundojn de la oceanoj. La konservo de submaraj kulturaj heredaĵoj estas grava ĉar ĝi permesas rerakonti multajn historiajn okazaĵojn. Pro tio, ke parto de sia devo estas konduki sciencan esploradon kaj havebligi daŭran edukadon pri la graveco de submaraj kulturaj heredaĵoj, Unesko strebas teni tiajn ejojn por la ĝojigo de estantaj kaj estontaj generacioj. La konvencio povas estigi kutiman kadron por helpi konsciigi kaj por batali kontraŭ la kontraŭleĝan prirabadon kaj piratadon, kiuj okazas tutmonde. Pro tio, ke ĝi estas internacia organizaĵo, membraj ŝtatoj de la konvencio konsentas labori por la konservo de sinkitaj kulturaj propraĵoj en siaj propraj landoj kaj en internaciaj maroj.
Enhavo
La oficiala teksto de la konvencio fiksas la devojn de la ŝtataj partoprenantoj pri la protekto de submaraj kulturaj heredaĵoj, difinitaj en Artikolo 1 kiel:
"ĉiuj spuroj de homa ekzisto kun kultura, historia, aŭ arkeologia eco kiuj estis parte aŭ tute sub akvo, foje aŭ daŭre, dum almenaŭ 100 jaroj"
Artikoloj 1–4 difinas la konvencion kaj ĝiajn celojn, kaj ankaŭ ĝian rilaton al la Konvencio de la Unuiĝintaj Nacioj pri Marjuro (UNCLOS) kaj la juro de ŝipsavado.
Artikoloj 5–12 difinas variajn nivelojn de devoj kaj procedoj ene de la kvar maraj zonoj (Teritoria Maro, Samlima Zono, Ekskluziva Ekonomia Zono, Internacia Marfundo) difinita de UNCLOS.
Artikoloj 13–21 difinas pluajn devojn, inkluzive kapti kontraŭleĝe retrovitajn submarajn kulturajn heredaĵojn, kunlabori kun aliaj ŝtataj partoprenantoj, kaj trejni pri submara arkeologio.
Artikoloj 22–35 klarigas kelkajn aferojn rilate al la praktikaĵoj de la konvencio, ekzemple la kreon de juraj organizaĵoj, la konsentigon de malkonsentoj inter ŝtataj partoprenantoj, kaj manieroj de ratifiko.
Krom la oficiala teksto de la konvencio, aldonaĵo de 36 reguloj regas la praktikaĵojn de agadoj pricelantaj submarajn kulturajn heredaĵojn. Ŝtataj partoprenantoj devas certigi, ke ĉi tiuj reguloj estas aplikataj en siaj teritoria maro kaj samlima zono, kaj ankaŭ ke ĉiuj ŝtatanoj kaj flagŝipoj sekvas ilin.
Reguloj 1–8 difinas ĝeneralajn principojn. Grave inter ĉi tiuj estas la plena malpermeso de la komerca uzado de submaraj kulturaj heredaĵoj kaj la principo ke "in situ" (surloka) konservo ĉiam devas esti konsiderata kiel la unua elekto. La reguloj ankaŭ traktas ekzemple desegnon de projektoj, konservadon, dokumentadon, kaj raportadon.
Kritikoj
Elektante ne subskribi la konvencion de 2001, Usono asertis ke la frazo "ĉiuj spuroj de homa ekzisto" estas tro larĝa, jure kaj kiel ilo por la protekto de submaraj kulturaj heredaĵoj por estontaj generacioj. Britio samopiniis. La konvencion kelkaj ŝtatoj ankaŭ kritikis pro tio, ke ĝi ŝajne malpliigas la principon de suverena imuneco kaj pro tio, ke ĝi ne kongruas kun la Konvencio de la Unuiĝintaj Nacioj pri Marjuro, malgraŭ kontraŭaj pruvaĵoj.
Partoprenantoj
Je julio 2021, 69 ŝtatoj estas subskribintaj la traktaton.
Selvino
Selvino estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la provinco Bergamo de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Albino, Algua, Aviatico kaj Nembro. Kristanisma patrono de la komunumo estas la Sankta Filipo, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Gelaziano
Gelaziano estas epoko en la internacia geologia temposkalo aŭ tavolaro en stratigrafio, nome la plej frua aŭ malalta subdivido de la Kvaternaro. Ĝi ampleksas la tempon inter 2.588 ± 0.005 Ma (antaŭ milionoj da jaroj) kaj 1.806 ± 0.005 Ma. Ĝi sekvas la epokon Piaĉenciano (la lasta parto de la plioceno) kaj traniras en la epokon Kalabriano.
La epoko estis enkondukita en la geologia temposkalo en 1998. Ĝi estas nomita laŭ la sicilia urbo Gela en la sudo de la insulo. En 2009 epoko estis movita de la plioceno al la plejstoceno tiel ke la geologia temposkalo estus pli kongrua kun la ŝlosilaj ŝanĝoj en la klimato, oceanoj kaj bioto de la Tero kiuj okazis antaŭ 2.58 milionoj da jaroj.
(19894) 5124 T-2
(19894) 5124 T-2 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (Second Trojan Survey).
Dermatito
Dermatito estas inflamo ĉe haŭto (tio estas irito).
Etimologoi
Dermatito devenas el greka derma "haŭto" + -ito "inflamo".
Terminologio
Estas kelkaj diferencaj tipoj de dermatito. Tiuj diferencaj tipoj kutime kunhavas alergion al specifaj alergenoj. La termino povas aludi al ekzemo, kiu estas nomata ankaŭ dermatitis eczema kaj eczematous dermatitis. La diagnozo pri ekzemo ofte implicas ekziston de atopia dermatito (kiu estas tre komuna ĉe geinfanoj kaj geknaboj) sed, sen propra kunteksto, povas aludi al ĉiu ajn tipo de dermatito.
En kelkaj lingvoj, dermatito kaj ekzemo estas sinonimoj, sum en aliaj lingvoj dermatito implicas akran kondiĉon dum ekzemo alian pli drastan. Ambaŭ kondiĉoj estas ofte klasataj kune.
Molfsee
Molfsee estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rendsburg-Eckernförde de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto kaj la administra centro de la samnoma komunumaro Molfsee, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Provinca Malliberejo de Monmouth
La Provinca Malliberejo de Monmouth (Monmouth County Gaol, Carchar Sir Fynwy), North Parade, Monmouth, Kimrio estis la ĉefa malliberejo de Monmouthshire kiam gi estis malfermita en 1790. Krenela mezepoka fortreso, ĝi servis kiel provinca malliberejo de Monmouthshire kaj krimuloj aŭ tiuj kiuj kontraŭstaris la aŭtoritatojn estis pendumitaj tie ĝis la 1850-aj jaroj kaj ĉirkaŭ 3,000 homoj spektis la lastan pendumadon. La malliberejo kovris areon de ĉirkaŭ unu akreo, kun kapelo, flegejo, loĝejaj kvartiroj kaj paŝrado. Ĝi estis fermita en 1869. En 1884 plejparto de la konstruaĵo estis malkonstruita, kaj hodiaŭ nenio restas krom la pordista domo kiu estas konstruaĵo listigita Grado II. En la pordista domo, troviĝas "reprezento en kolora vitraĵo de la kompletaj originalaj konstruaĵoj". Ĝi estas unu el la 24 vidindaĵoj de la Monmouth Heritage Trail.
17546 Osadakentaro
17546 Osadakentaro estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazurō Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (insulo Hokajdo, Japanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la japana amatora astronomo Kentaro Osada. Kiam li estis studento ĉe la mezlernejo de Jamaguĉi, li estis la unua malkovrinto de la novao V1500 Cygni de 1975
Malriĉo en Usono
Malriĉeco estas stato de malhavosufero, aŭ manko de la kutima aŭ socie akceptebla monsumo aŭ materialposedoj. La plej komuna mezurilo de malriĉeco en Usono estas la "limo de malriĉeco" metita fare de la usona registaro. Tiu iniciato rekonas malriĉecon kiel manko de tiuj varoj kaj servoj ofte prenite por membroj de ĉefa socio. La oficiala sojlo estas adaptita por inflacio uzanta la konsumprezan indicon. La difino fare de la registaro de malriĉeco estas bazita sur totalenspezo ricevita. Ekzemple, la malriĉeca nivelo por 2014 estis metita je 23,850 USD (totala ĉiujara enspezo) por familio de kvar membroj. La plej multaj usonanoj pasigos almenaŭ unu jaron sub la limo de malriĉeco ĉe iu punkto inter aĝoj 25 kaj 75. Malriĉecaj procentoj estas persiste pli altaj en kamparaj kaj urbakernaj regionoj kiel komparite al antaŭurbaj areoj.