cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kavaliroj de Kolumbo
La fundamentaj principoj de ĉi tiu kristana societo estas karitato, unueco, frateco kaj patriotismo. La societo distingiĝis per evoluigado kaj subteno de projektoj celantaj plifortigi la katolikan kredon en la mondo, subtenante la evangelizan kaj misian laboron de la Papo, la episkopoj, pastroj, viroj kaj virinoj religiuloj de la apartaj eklezioj en la Katolika Eklezio.
Aktuale en 2019, estis preskaŭ du miliono da membroj ĉirkaŭ la mondo. Virinoj povas partopreni en K de C tra la Columbiettes kaj aliaj virinaj filioj. Ankaŭ knaboj povas aliĝi la Columbian Squires. La Ordo konsistas kvar malsamajn "gradojn", ĉiu el kiu ekzemplas unu el la kernaj principoj de la ordo. Estas pli ol 16 000 lokaj konsilioj ĉirkaŭ la mondo, inkluzive de pli ol 300 sur kolegiaj kampusoj.
Organizo
Membreco estas malfermita al viroj praktikantaj katolikoj kaj en komuneco kun la Sankta Seĝo.
Ĝi estas organizita en pli ol 15 000 konsiliojn, kun 1.7 milionoj da membroj, ĉie en Usono, Kanado, Filipinoj, Meksiko, Pollando, Dominika Respubliko, Porto-Riko, Panamo, Bahamoj, Usonaj Virgulininsuloj, Gvatemalo, Gvamo, kaj Saipano.
János Dienes
János Dienes [jAnoŝ dieneŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Dienes János estis hungara pentristo, instruisto.
Kavaliroj de Kolumbo
Organizo
Laŭ deklaroj de la politika kunordiganto de la Kavaliroj de Kolumbo en Meksiko, José Antonio Fernández, "la organizo atingis normon de 50 000 membroj" en 2007.
János Dienes
János Dienes naskiĝis la  en Abaújbakta (nuntempa vilaĝparto de Baktakék), li mortis la  en Debrecen.
Biografio
János Dienes akiris diplomon en Hungara Belarta Altlernejo en 1909. Liaj plej gravaj instruistoj estis Tivadar Zemplényi kaj Viktor Olgyai. Post la diplomo li longe instruis en Debrecen kaj li partoprenis en la urba arta vivo. Li pentradis portretojn, pejzaĝojn, aĵpentraĵojn. Post la emeritiĝo li retiriĝis kaj vivis en Bocskaikert. Li ricevis premion en 1953.
Kavaliroj de Kolumbo
Organizo
La junulara organizo de la kavaliroj, Escuderos de Colón, havas preskaŭ 5 000 centrojn. Ĉiuj ceremonioj kaj kunvenoj de la societo estas nur por membroj; dum la resto de la eventoj ricevas la ĝeneralan publikon. La kunvenoj de ĝiaj membroj postulas devontigon de konfidenco.
Agado
En la frata jaro 2005, la societo donacis 136 milionojn da dolaroj al bonfarado kaj plenumis pli ol 63,2 milionojn da homhoroj da volontula servo. Por ĝia subteno de la eklezio kaj proksimaj komunumoj, kaj por ĝia homama subteno, la ordo estas rekonita kiel "la forta dekstra brako de la eklezio. " La socio havas vivasekurprogramon por pli ol 60 miliardoj da dolaroj en vivpolicoj en favoro de la vidvinoj kaj orfoj de siaj membroj, kaj havas la plej altan nivelon de asekuro laŭ AM Best, Standard and Poor's, kaj la Insurance Marketplace Standards Association.
Domajinci
Domajinci, hungare Dombalja estas malgranda vilaĝo en Slovenio en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurske, en Občina Cankova.
Situo
Domajinci situas sub monto 326 m-ojn alta en valo, laŭ rojo, laŭ flanka vojoj. Rande akvorezervujo troviĝas. Murska Sobota estas 18, Maribor 75 km-ojn.
Historio
Dum la hungara regado oni nombris en Dombalja 48 domojn kaj 284 homojn. Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungario, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. Inter 1941-1945 Dombalja denove aparternis al Hungario, fine ekde 1991 al Slovenio.
Baraolt
Baraolt (hungare: Barót) estas urbo en Rumanio norde de Braŝovo. La urbo estas la centro de Ținutul Baraoltului. Administre apartenas al ĝi: Biborţeni, Bodoş, Căpeni, Micloşoara, Racoşul de Sus.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 2 531 loĝantojn (hungaroj); en 1992 6 483 (95% hungaroj).
NGC 7533
NGC 7533 (aliaj indikoj — ZWG 380.13, NPM1G -02.0507, PGC 70778) estas galaksio en konstelacio Fiŝoj.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Baraolt
Kulturaj eventoj
En la jaro 2000 oni establis klubon sub la nomo Fókusz Klub, kiu ĝis 2005 organizis 131 prelegojn kun ĉirkaŭ 3 500 partoprenantoj.
(11729) 1998 KD22
(11729) 1998 KD22 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la kampanjo Lincoln Near-Earth Asteroid Research (LINEAR) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Takoj
La takoj estas etno en suda Sudano. La taka lingvo (nomata Tocho) apartenas al la niĝer-kongaj lingvoj. La takoj supozeble estas malpli ol 10.000 homoj.
Tianjing
Tianying estas parto de la distrikt-libera urbo Jieshou, kiu apartenas al la administra areo de urbo Fuyang en nordokcidento de ĉina provinco Anhui. Laŭ censo de 2000, Tianying havis 26.095 loĝantojn. Tiom estis 4,1% de la 640.878 loĝantoj de Jieshou. Fine de 2004, la loĝantara nombro de Jieshou superis 750.000.
Tianying kaj ĝia ĉirkaŭo donas duonon de la plumboerco de Popola Respubliko Ĉinio. Pro la malevoluinta teknologio, la plumbo poluas la grundon kaj aeron. Laŭ Blacksmith Institute tiu poluado estas 8,5-10-obla ol la internacia limvaloro.
Büdesheim (Bingen am Rhein)
Geografio
La urboparto Büdesheim situas en la suda parto de Bingen, ĉe la monto Scharlachberg, parto de la monto Rochusberg. Antaŭ al enkomunumigado al Bingen ĝi portis la nomon „Büdesheim am Scharlachberg“.
WikiLeaks
WikiLeaks estas retejo, kiu publikigas registarajn, komercajn aŭ religiajn dokumentojn, kiuj antaŭe estis sekretaj. Ĝi kutime ne donas nomojn kaj adresojn de homoj, kiuj afiŝas dokumentojn. La retejo estas lokita en Svedio. Kvankam ĝi havas nomon similan al Wikipedia, ĝi estas parto nek de Wikipedia nek de WikiMedia Foundation, kaj eĉ ne estas vikio.
Büdesheim (Bingen am Rhein)
Historio
Trovitaĵoj el la kelta kaj romia tempoj konfirmis, ke tiam jam loĝis homoj sur la hodiaŭa teritorio de Büdesheim, la nomparto -heim dokumentas, ke temas pri franka setlejo el la 5-a jarcento. En dokumento el la jaro 779 p.K. reĝo Karolo la Granda donacis al la Abatejo de Fulda plurajn vitkultivejojn en Büdesheim. En 843 p.K. en la Traktato de Verdun Ludoviko la Germano donacis krom Büdesheim ankaŭ Bingen per la Verona donaco. En 983 Büdesheim ricevis donace Bingen kaj la vilaĝojn ĉirkaŭajn.
WikiLeaks
Konata aktivulo de Wikileaks estas la aŭstralia ĵurnalisto kaj aktivisto Julian Assange. Per la agado de la retejo la fenomeno de informotraliko atingis grandskalan kaj tutmondan publikan atenton.
Afganiaj tralikoj
En 2010 WikiLeaks estis en la novaĵoj pro afiŝado de 90.000 dokumentoj pri la milito en Afganio.
Irakaj tralikoj
Fine de 2010 WikiLeaks afiŝis preskaŭ 400.000 dokumentojn pri la milito en Irako.
Tio estis la unua plej granda trafiko de sekretaj dokumentoj pri usona armeo. Ĝi raportis ĉefe pri mortoj de civiluloj, soldatoj, kaj vidaĵoj de memfaritaj bomboj kaj armitaj civiluloj.
Radio Vatikana traliko
Spuro troveblis al la katolikaj esperantistoj (IKUE) kaj la elsendoj en Esperanto de Vatikana Radio.
Publikigo de internaj uson-ambasadejaj leteroj
La organizo akiris en 2010 amason de konfidencaj uson-ambasadejaj eletronikaj leteroj. Ĝi transdonis la leterojn al elektitaj gazetoj por publikigo kaj samtempe ebligis aliron al la dokumentoj.
Atakoj je la serviloj, je persono
Tiuj publikigoj en 2010 kaj la anonco pri publikigo de internaj dokumentoj de iu usona bankego alarmis Usonon, kiu uzis sian forton kaj malebligis uzon de serviloj en Usono (Amazon), uzon de retpagoj (PayPal) kaj eĉ sukcesis malebligi uzon de kelkaj eksterlandaj serviloj (Svislando, Francio, per premo je la amikaj landoj). La organizo respondis je tio per disdono de la densigita dokumentaro (2 gigabajtoj) al pli ol 70 serviloj. En komenco de decembro rifuzis ĝirojn por Wikileaks Mastercard, Visacard kaj svislanda PostFinance.
En la tempo post la publikigo de la irakaj dokumentoj leviĝis en Svedio akuzoj kontraŭ Julian Assange pro seksa perforto aŭ miskonduto. Oni arestis lin la 7-an de decembro 2010 en Britio. Ĝis nun ankoraŭ ne okazis jura verdikto pri lia eventuala kulpo aŭ nekulpo.
Samtempe komenciĝis en la reto anonima kolektiva atako kontraŭ la perceptitaj kontraŭuloj de Assange, nome la svedaj instancoj, bankoj, elektronikaj financaj entreprenoj ktp.
Stacio Oku (Okajama)
Stacio Oku (japane: 邑久駅 [Oku-eki], angle: Oku Station) estas fervoja stacio en Setouĉi, Gubernio Okajama, Japanio. La stacio servas 1 linion de JR Okcidenta: Linio Akō.
Livonia Frataro
Livonia Frataro aŭ la Livoniaj Fratoj de la Glavo (Latine: Fratres militiæ Christi Livoniae, Germane: Schwertbrüderorden, France: Ordre des Chevaliers Porte-Glaive) estis militordeno establita de la tria episkopo de Rigo, nome episkopo Alberto de Rigo (aŭ eble Teoderiko von Treyden), en 1202. La papo Inocento la 3-a sankciis la establadon en 1204 por la dua fojo. La membreco de la ordeno ehavis Germanajn "migrajn monaĥojn" kiuj luktis kontraŭ Baltaj paganoj en la areo de nuntempaj Estonio, Latvio kaj Litovio. Alternativaj nomoj de la Ordeno estas Kristaj Kavaliroj, Glava Frataro, kaj La Milico de Kristo de Livonio.
Terminaro de kemiaj afiksoj
Terminaro de Kemiaj Afiksoj, estas memeldonita terminaro de kemiaj kombinaĵoj en Esperanto. Ĝi estas verkita de Jan Pióro La dua plibonigita eldono datiĝas de 1965.
La enhavo de la prezentita verko estas jena:
Eltiraĵoj
<Gallery> Dosiero:1965 Pioro.jpg Dosiero:1965 Kemia Terminaro 02.jpg|Bibliografio Dosiero:1965 Kemia Terminaro 03.jpg|Antaŭparolo Dosiero:1965 Kemiaj Afiksoj Tokarev.jpg|Recenzo de Boris Tokarev </Gallery>
Yul
La vorto havas plurajn signifojn:
Yul estas la antaŭnomo de:
Vidu ankaŭ:
Tagaleoj
La tagaleoj estas etno en la Nuba-montetaro en Kordofano, Sudano. La tagalea lingvo (Tegali) apartenas al la niĝer-kongaj lingvoj. La tagaleoj estas pluraj 10.000 homoj. La plej multaj tagaleoj estas muslimoj.
YUM
La vorto havas plurajn signifojn:
Franca Unio
La Franca Unio (france Union française) estis politika unio kreita de la Kvara Franca Respubliko por anstataŭigi la malnovan francan kolonian sistemon de la franca kolonia imperio, cele al la forigo de la statuto "indiĝeno".Ĝi estis establita de nova franca konstitucio la 27-an de oktobro 1946, kaj daŭris ĝis 1958, kiam ĝi estis anstataŭigita de la Franca Komuneco fare de Charles de Gaulle kaj de la Kvina Respubliko. La Franca Unio estis forte influita de la brita Komunumo de Nacioj.
Franca Komunumo
La Franca Komunumo (france Communauté française) estis la politika unio, kiu en 1958 anstataŭis la Francan Union, kiu mem estis ido de la franca kolonia imperio. Ĝia ekzisto estis inkludita en la franca konstitucio de 1958. La membroteritorioj, eksaj francaj kolonioj, ĝuis signifan aŭtonomion, kaj Francio kontrolis nur monon, defendon, eksterlandajn aferojn kaj nacian sekurecon.
Kiam la Komunumo estis fondita, Charles de Gaulle precizigis, ke ĉiuj membroj finfine havus la eblecon peti kompletan sendependiĝon. Krom Gvineo, kiu rifuzis aniĝi per referendumo en 1958, ĉiuj aliaj francaj teritorioj de subsahara Afriko aniĝis al la nova Komunumo. Ili ĉiuj obtenis sendependiĝon en 1960.
Ses futojn sub tero
La serio gajnis multajn premiojn, inkluzive de 3 Premioj Oraj Globoj, 9 Premioj Emmy kaj 32 aliaj premioj. Aldone ĝi konstante ricevis grandan laŭdon, pozitivajn recenzojn, kaj fanfaron tra la jaroj, precipe por la scenejo kaj aktorado, same kiel altajn rangigojn sur HBO. La serio estis konstante priskribita fare de multaj televidaj kritikistoj kiel unu el la plej bonaj televidserioj de ĉiuj tempoj, kaj ĝia finalo eĉ estas konsiderita de multaj kiel la plej bona finalo de ĉiuj tempoj.
Intriga resumo
La serio malfermiĝas kun la morto de la estro de la familio Fisher kiu funkcias kiel la direktoro de la funebra hejmo nomata Fisher and Sons. Post lia morto, liaj du filoj transprenas la administradon de la komerco - la plej aĝa frato, Nathaniel (Nate) kaj la meza frato Davido. La Fisher-familio ankaŭ inkludas patrinon Ruth kaj fratineton Claire. Diversaj amikoj de la familio aliĝas al la intrigo: Federico Diaz, kiu laboras ĉe la funebra domo, Brenda, la intertempa amatino de Nate, kaj Keith Charles, la partnero de Davido.
Menciindas ke ĉiu epizodo komencas per ia sceno de morto de anonimulo rezulte de ĉiaspeca akcideno mortkaŭzanta. La epizodo temas pri la entombigaj aranĝoj de la ĵusmortinto flank-al-flanke kun la rilatoj ene de la familio kaj kutime kun fokuso de iu famila membro.
4366 Venikagan
4366 Venikagan estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ukraina astronomino Ljudmila Vasilievna Ĵuravljova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.
Kazuaki Saso
Kazuaki Saso (佐相 壱明, n. ) estas japana futbalisto.
4366 Venikagan
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la soveta matematikisto Veniamin Fjodoroviĉ Kagan (cirile : Вениамин Фёдорович Каган, 1869 – 1953).
Tremolecaj poploj
La tremolecaj poploj estas grupo de poploj en la familio de salikacoj.
Specioj
Ekzistas kvin tipaj specioj en la grupo :
Vivejo kaj longviveco
La kvin tipaj tremolecaj poploj estas ĉiuj indiĝenaj en malvarmaj regionoj kun malvarmetaj someroj, ĝenerale en la nordo de la holarkta ekozono, etendante sude ĉe altaj altitudoj en la montaro. Nur ĉina poplo atingas la plej nordajn partojn de la orientaliso, nome en suda Ĉinujo. Ekzemple blanka poplo (Populus alba) kontraŭe, ne apartenanta al grupo de tremolacaj poploj, estas indiĝena en pli varmaj regionoj, kun varmaj sekaj someroj. Tiuj arboj estas ĉiuj mezgrandaj foliarboj atingantaj altecon de 15-30 metroj.
Ĉiuj tremolecaj poploj (inkluzive de blanka poplo) tipe vegetas en grandaj klonaj kolonioj, kiuj originis de unuopa arbido, kaj disvastiĝis helpe de draĵoj; novaj tigoj en la kolonio povas ekaperi ĉe ĝis 30-40 metroj de la gepatrarbo. Ĉiu individua arbo povas vivi dum 40-150 jaroj supergrunde, sed la radiksistemo de la kolonio estas longeviva. En iuj kazoj, dum miloj da jaroj novaj trunkoj estas senditaj supren kiam la pli malnovaj trunkoj mortas supergrunde. Por tiu kialo ĝi estas konsiderita esti indikilo de praaj duonarbaroj. Unu tia kolonio en Utaho, havanta la kromnomo de "Pando", estas taksita aĝi 80 000 jarojn, eble la plej maljuna vivanta kolonio de tremolecaj poploj. Iuj tremolec-poplaj kolonioj iĝas tre vastaj kune kun la tempo, disvastiĝantaj proksimume metron ĉiun jaron, poste kovrantaj multajn hektarojn. Ili povas postvivi arbarajn incendiojn, ĉar la radikoj ne suferas de la varmeco de la fajro, kaj novaj ŝosoj elkreskas post la incendio.
Kontraste kun multaj arboj, la ŝelo de la tremolecaj poploj estas bazoriĉa, signifante ke tremolecaj poploj estas gravaj gastigantoj por briofitoj kaj funkcias kiel nutraĵplantoj por la larvoj de papiliospecioj.
Junaj tremolecaj poploj estas grava laŭsezona furaĝo por la eŭropa leporo kaj aliaj bestoj en frua printempo. Tremolecaj poploj ankaŭ estas la preferataj specioj de la eŭrazia kastoro.
Uzado
Tremolec-popla ligno estas blanka kaj mola, sed sufiĉe forta, kaj havas malaltan ekflamiĝemecon. Ĝi havas iom da uzoj, precipe por farado de alumetoj kaj papero, kie ĝia malalta ekflamiĝemeco pli sekurigas ol la plej multaj aliaj lignospecoj. Pecetigita tremolec-popla ligno estas uzita por pakado kaj plenigado, foje nomita "lignolano" (angle : wood wool). Ĝi ankaŭ estas populara bestoŝutaĵo, ĉar al ĝi mankas la fenoloj asociitaj kun pino kaj junipero, kiuj supozeble kaŭzas spir-sistemajn malsanojn por iuj bestoj. Varmtraktitaj tremolecaj poploj estas populara materialo por la internoj de saŭnoj. Dum starantaj arboj foje emas putri ekde la kerno eksteren, la seka ligno tre bone solidiĝas, estiĝanta arĝenta-griza kaj rezistema al putrado kaj kurbiĝado, kaj estis tradicie uzita por kampara konstruado en la nordokcidentaj regionoj de Rusujo (precipe por tegmentokovraĵoj, en la formo de maldikaj latoj).
Tremolecaj poploj kaj aliaj membroj de la poplo-genro enhavas salikilatojn, kunmetaĵojn rilatajn al aspirino. Folioj kaj foliburĝonoj de tremolecaj poploj estis uzitaj por trakti brulvundojn, inflamojn, dolorojn, kaj ŝveligantajn artikojn. Amara tizano de ŝelo kaj foliaro servis al traktado de moderaj urinduktinflamoj. La Oĝibvoj utiligis la internan ŝelon de la trunko kiel kataplasmon, kaj la Krioj manĝis la internan ŝelon en la printempo kiel mildan puriganton.
Nerva sistemo
La nerva sistemo konsistas el la cerbo, la spina kordo, la neŭronoj (nervaj ĉeloj), ganglioj kaj la nervaj fibroj. Ili etendiĝas tra la tuta korpo. Per la nerva sistemo, homo ricevas ĉiujn fizikajn sensojn (vidadon, aŭdadon, tuŝadon, gustadon, flaradon), kaj pro tio li povas reakcii. La nerva sistemo ankaŭ provizas al la korpo homeostazon (la korpan kapablon de havi stabiligitan bontenadon).
Priskribo
En biologio la nerva sistemo estas la parto de besto kiu kunordigas ĝiajn agojn elsendante signalojn al kaj de malsamaj partoj de ĝia korpo. La nerva sistemo detektas mediajn ŝanĝojn kiuj efikas sur la korpo, kaj laboras en tandemo kun la endokrina sistemo por reagi al tiaj okazaĵoj. Nervaj histoj unue ekestis en vermecaj organismoj antaŭ proksimume 550 ĝis 600 milionoj da jaroj. En vertebruloj ĝi konsistas el du ĉefaj partoj, la centra nervosistemo (CNS) kaj la periferia nerva sistemo (PNS).
La nerva sistema havas tiel du dividojn;
Nervoj kiuj elsendas signalojn de la cerbo estas nomitaj movaj aŭ eferentaj nervoj, dum tiuj nervoj kiuj elsendas informojn de la korpo ĝis la CNS estas nomitaj sensaj aŭ aferentaj. Mjelnervoj servas kaj funkcias kaj estas nomitaj miksitaj nervoj. La PNS estas dividita en tri apartajn subsistemojn, la somata, aŭtonomia, kaj intesta nervaj sistemoj. Somataj nervoj peras libervolajn movadojn. La aŭtonoma nervosistemo estas plue subdividita en la simpata kaj la parasimpata nervajn sistemojn. La simpata nerva sistemo estas aktivigita en kazoj de krizoj por mobilizi energion, dum la parasimpata nerva sistemo estas aktivigita kiam organismoj estas en rilaksita ŝtato. La aŭtonomia nerva sistemo agas aŭtomate, sen la pervolo de persono, ekzemple, la rapido de la korbato kaj la grando de la pupilo de la okulo. La intesta nerva sistemo funkcias por kontroli la gastro-intestan sistemon. Kaj aŭtonomiaj kaj intestaj nervaj sistemoj funkcias aŭtomate. Nervoj ĉe elirejo de la kranio estas nomita kraniaj nervoj dum tiuj elirantaj de la mjelo estas nomitaj mjelnervoj.
Je la ĉela nivelo, la nerva sistemo estas difinita per la ĉeesto de speciala speco de ĉelo, nomita la neŭrono, ankaŭ konata kiel "nervoĉelo". Neŭronoj havas specialajn strukturojn kiuj permesas al ili sendi signalojn rapide kaj ĝuste al aliaj ĉeloj. Ili sendas tiujn signalojn en la formo de elektrokemiaj ondoj vojaĝantaj laŭ maldikaj fibroj nomitaj aksonoj, kiuj kreas kemiaĵojn nomitajn neŭrotransmitoroj por esti liberigitaj ĉe transiroj nomitaj sinapsoj. Ĉelo kiu ricevas sinapsan signalon de neŭrono povas esti ekscitita, inhibiciita, aŭ alie modulita. La ligoj inter neŭronoj povas formi neŭralajn cirkvitojn kaj ankaŭ neŭralajn retojn kiuj generas la percepton de organismo de la mondo kaj determinas ĝian konduton. Kune kun neŭronoj, la nerva sistemo enhavas aliajn specialiĝintajn ĉelojn nomitajn gliaj ĉeloj, kiuj disponigas strukturan kaj metabolan subtenon.
Nervaj sistemoj estas trovitaj en la plej multaj multĉelaj bestoj, sed varias multe en komplekseco. La nuraj multĉelaj bestoj kiuj havas neniun nervan sistemon entute estas spongoj, plakozooj, kaj mesozooj, kiuj havas tre simplajn korpomapojn. La nervaj sistemoj de la radiaj simetriaj organismoktenoforoj (kombiloĵeleoj) kaj kniduloj (kiuj inkludas anemonojn, hidrojn, koralojn kaj meduzojn) konsistas el difuza nervoreto. Ĉiuj aliaj bestospecioj, kun la escepto de kelkaj specoj de vermo, havas nervan sistemon enhavantan cerbon, centran ŝnureton (aŭ du ŝnuretojn kurantajn en paralelo), kaj nervojn radiantajn de la cerbo kaj centra ŝnureto. La grandeco de la nerva sistemo gamas de kelkaj centoj da ĉeloj en la plej simplaj vermoj, ĝis proksimume 300 miliardoj da ĉeloj en afrikaj elefantoj.
La centra nervosistemo funkcias por sendi signalojn de unu ĉelo ĝis aliaj, aŭ de unu korpoparto ĝis aliaj kaj por ricevi religon. Paneo de la nerva sistemo povas okazi kiel rezulto de genetikaj difektoj, fizika difekto pro traŭmato aŭ tokseco, infekto aŭ simple pro maljunĝo. La medicina specialaĵo de neŭrologio studas malsanojn de la nerva sistemo kaj serĉas intervenojn kiuj povas malhelpi aŭ trakti ilin. En la periferia nerva sistemo, la plej ofta problemo estas la fiasko de nervokondukado, kio povas ŝuldiĝi al malsamaj kialoj inkluzive de diabeta neŭropatio kaj senmjelinigantaj malsanojn kiel ekzemple multloka sklerozo kaj amiotrofa lateralsklerozo. Neŭroscienco estas la kampo de scienco kiu fokusas al la studo de la nerva sistemo.
Patologio
La centra nervosistemo estas protektita per gravaj fizikaj kaj kemiaj barieroj. Fizike, la cerbo kaj spino estas ĉirkaŭataj de dikaj meningaj membranoj, kaj enfermitaj en la ostoj de la kranio kaj de la vertebraro, kio kombinas por formi fortan fizikan ŝildon. Kemie, la cerbo kaj spino estas izolataj de la sango–cerba bariero, kiu evitas, ke plej tipoj de kemiaĵoj translokiĝu el la sangofluo al la interno de la centra nervosistemo. Tiuj protektoj faras la CNS malpli vundebla en multaj manieroj ol la PNS; la mala flanko, tamen, estas ke la damaĝo al la CNS tendencas rezulti en pli seriozaj konsekvencoj.
Malsanoj
La nerva sistemo povas suferi nombrajn malsanojn de diversa origino: infektaj, heredaj, degeneraj, cerbovaskulaj (pro tuŝo al la sangoduktoj), senmjeligaj aŭ tumoraj.
Neŭralgio estas simptomo okazigita de malsukceso ĉe la nerva sistemo konsistanta en sensa malordo aŭ forta doloro, kvankam la moviga funkcio ne estis tuŝita. Se ĝi tuŝas la periferiajn nervojn, ĝi povas okazigi suferon ĉe la zono koresponda al la koncerna nervo.
Kniduloj
La filumo de la kniduloj inkludas inter aliaj organismoj la hidrojn kaj meduzojn. Ili havas la plej simplan kaj primitivan formon de nerva sistemo kiu ricevas la nomon de nerva reto. En nerva reto la neŭronoj estas disaj sen struktura organizado kompleksa kaj ne ekzistas en ili encefalo.
Platvermoj
La filumo de la platvermoj inkludas ĉirkaŭ 20 000 speciojn, inter kiuj estas kelkaj de parazita vivo kiel la taenia solium aŭ tenio kiu vivas en la homa intesto. Ilia nerva sistemo montras komencojn de kapigo kaj 2 nervajn ŝnuretojn longitudajn kiuj povas esti konsiderataj centra primitiva nerva sistemo. Aliflanke la nerva histo enhavas jam nombrajn interneŭronojn, tio estas neŭronoj de konekto inter la sentivaj kaj la motoraj kiuj pliigas la kompleksecon de la cirkvitoj.
Anelidoj
La grupo de la anelidoj inkludas nombrajn speciojn, el kiuj unu de la plej karakteraj estas la tervermo. Tiuj animaloj havas nervan sistemon formitaj per duobla ventra nerva ŝnureto kaj du ganglioj situantaj en ĉiu metamero. Ili posedas cerbon kiu estas formita per la unio de du dorsaj ganglioj kiuj estas komunikataj pere de konektoj al la nerva ventra ŝnureto.
Moluskoj
Ene de la grupo de la moluskoj estas la cefalopodoj (kalmaroj kaj polpoj). Tiuj havas cerbon kaj sentan sistemon kiu atingas grandan disvolvigon. La cerbo estas kompare tre granda rilate al tiu de aliaj senvertebruloj pro kio la cefalopodoj atingas altajn kapablojn de memoro kaj lernado.
La grupo de la duvalvuloj, kiu inkludas la anodontojn kaj mitulojn, havas nervan sistemon malpli disvolvigitan ol tiu de la cefalopodoj, probable pro sia loksida vivo. Ili ne havas encefalon, sed disponas de variaj ganglioj kiuj kontrolas diversajn funkciojn, inter ili du ganglioj cerbo-pleŭraj ambaŭflanke de la ezofago kiu kontrolas la sentorganojn kaj la kavaĵon de la mantelo (moluskoj).
Artropodoj
La artropodoj estas la animaloj plej abundaj kaj variaj de la Tero, inkludas la insektojn, araneedojn kaj krustulojn. Ili posedas nervan sistemon bone disvolvigitan kiu ebligas havi kompleksan kaj kunordigitan konduton. Ilia centra nerva sistemo estas de tipo ganglia kaj konsistas en ĉeno de ganglioj segmentohavaj unuigitaj pere de ventra nerva ŝnureto, kelkaj ganglioj fuzias en la cefala regiono kaj rezultas en cerbo.
Ekinodermoj
La grupo de la ekinodermoj inkludas la marstelon kaj la eĥino. Tiuj animaloj posedas nervan sistemon sed ne havas encefalon kiu centrigas la aktivecon. Ili disponas el tri nervajn ringojn situantajn en diversaj ebenaĵoj ĉirkaŭ la digesta dukto.
Vertebruloj
La nerva sistemo de la vertebruloj konsistas de encefalo bone disvolvigita kaj spina medolo. La periferia nerva sistemo estas formita de diversaj nervoj kiuj estas konektataj kun la centra nerva sistemo. Tiuj nervoj estas de tipo aferenta (transportas sentan informaron al la centra nerva sistemo) aŭ eferentaj (transportas motorajn ordonojn el la cerbo ĝis la organoj). Ekzistas ankaŭ periferiaj ganglioj kiuj estas grupoj de neŭronoj ligitaj al kelkaj el la nervoj sed oni ne devas konfuzi tion kun la ganglia sistemo de la artropodoj.
Întorsura Buzăului
Întorsura Buzăului [ıntorsura buzǝuluj] (hungare: Bodzaforduló, Magyarbodza) estas urbo en Rumanio, sudoriente de Sfântu Gheorghe.
Ĝi estas arboindustria centro. En 1992 ĝi havis 8 626 loĝantojn. Ĝia unua mencio skribe estas en 1808. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 apartenis al Hungario, (Háromszék (reĝa departemento) vármegye). Ĝi fariĝis urbo en 1968. Administre apartenas al ĝi Brădet, Sita Buzăului. El Buzăul Ardelean (Magyarbodza), kiu en 1910 havis 5366 loĝantojn (rumanoj, hungaroj) en 1922 memstariĝis Întorsura Buzăului, Sita Buzăului kaj Vama Buzăului.
Občina Vodice
Občina Vodice estas unu el 212 municipoj en Slovenujo. Ĝi estas unu el 25 municipoj en Regiono Osrednjeslovenska. La municipo havas 16 vilaĝojn, kiuj estas distribuitaj super tuta areo de 31,4 km². Komence de 2014 tie loĝis 4820 homoj. Administra centro de la municipo estas la vilaĝo Vodice.
Loko, priskribo
La meza alteco de la municipo estas ĉirkaŭ 350 m. Tra la komunumo de nordo al sudo iras la A2 aŭtovojo.
Apudaj municipoj estas: Občina Cerklje na Gorenjskem en la nordo, Občina Komenda la nordoriento, Občina Mengeš en la oriento, sude Urba municipo Ljubljana, Občina Medvode en la okcidento kaj nordokcidento Občina Šenčur.
NGC 7534
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Leek (Groningo)
Leek (loĝantaro je la 1-a de junio 2005: 19.533) estas antaŭa municipo en norda Nederlando, en la Westerkwartier (provinco Groningen). La antaŭa municipo havas areon de 63,57 km² (de kiu 0,70 km² akvo).
La vilaĝo ekestis ĉe la reduto kiu estis konstruita dum la Okdekjara Milito.
La nomo venas de la rojo la Lek (aŭ Leke). La vilaĝo kelkfoje estas nomata De Leek (La Leek). La loĝantoj de Leek estas Leeksters (Leekanoj).
Ĉiujare je pentekosta lundo estas Pentekosta foiro kun kermeso kiu komenciĝas je vendredo. Ĉi tiu foiro altiras milojn da vizitantoj el la vasta ĉirkaŭaĵo.
Subdivido
La antaŭa municipo Leek enhavas krom la vilaĝo Leek la sekvajn vilaĝojn: Enumatil, Lettelbert, Midwolde, Oostwold, Tolbert kaj Zevenhuizen.
Vidindaĵo
Ĉefloko de la municipo estas la samnoma vilaĝo. Ĝi havas limon kun la provinco Drenthe kaj havas kiel plej konata vizitindaĵo la burgo Nienoord, kie establiĝis la Nationaal Rijtuigmuseum (Nacia Kaleŝomuzeo) kaj troviĝas la najbara distriĝa parko. Nordoriente de la vilaĝo situas la Lago de Leek (Leekstermeer) (la officiala nomo estas "Zulthemeer").
La vilaĝoj Tolbert, Lettelbert kaj Midwolde havas vizitindajn malnovajn kirkojn.
Publika transporto
La sekvaj buslinioj prizorgas la publikan transporton en la municipo Leek:
Jonas Furrer
Jonas Furrer naskiĝis la 3-an de marto 1805 en Vinterturo kaj mortis la 25-an de julio 1861 en Bad Ragaz. Li estis sivsa politikisto kaj membro de la Radikal-Demokrata Partio de Svislando. Lia politika kariero komenciĝis per lia elektiĝo al la kantona parlamento de Zuriko en la jaro 1834. Ek de 1845 li estis registara konsilianto de Kantono Zuriko kaj prezidis en tiu jaro ankaŭ la Svisan Dieton. En la jaro 1848 li elektiĝis kiel reprezentanto de la radikal-liberala frakcio al la Federacia Konsilio kaj fariĝis la unua federacia prezidanto de Svislando, oficon, kiun li plenumigis ankaŭ dum la jaroj 1849, 1852, 1855 kaj 1858. Li estis konsiderata kiel unu el la plej signifaj politikistoj de la unua epoko de la Svisa Konfederacio.
Camille Pépin
Camille PÉPIN [eo: Kamij Pepin], naskiĝis en Amiens , Francio, estas franca komponisto kaj orkestristo.
Biografio
Infanaĝe, Camille Pépin malkovris sian guston pri klasika muziko dum dancadaj kursoj. Ŝi studis muzikon en la regiona konservatorio de Amiens, poste en Boulogne-Billancourt ĉe Thibault Perrine kaj fine en la Nacia Supera Konservatorio pri Muziko kaj Danco de Parizo, kie ŝi gajnis kvin unuajn premiojn (orkestrado, analizo, harmonio, kontrapunkto, kaj fugo kaj formoj). Ŝi studis ĉe Thierry Escaich, Guillaume Connesson kaj Marc-André Dalbavie kiuj markis ŝian muzikan vojon. Ŝi venkis diversajn konkursojn kaj ricevis en 2015 per sia komponaĵo Vajrayāna  la premion Île de créations  de la Nacia Francilia Orkestro, kiu lanĉis ŝian karieron.
Ŝiaj verkaĵoj estas muzikataj de diversaj muzikaj ensembloj: notindas la Filharmonia orkestro de Radio-France, la Nacia Francilia Orkestro, la Nacia Liona Orkestro , la Opero de Toulon. Ili estis muzikataj en pluraj famaj koncertejoj, interalie la Viena Koncertodomo, la Barbican Center en Londono, la Palaco de Artoj de Budapeŝto. Camille Pépin estis gastigita de multaj festivaloj kaj publikigis sian unuan albumon Chamber Music en 2019.
Carlos Gomes
Antônio Carlos GOMES (naskiĝis la 11-an de julio 1836 en Campinas; mortis la 16-an de septembro 1896 en Belemo) estis opera komponisto de Brazilo. Lia plejfama opero estas Il Guarany (en la itala lingvo) ("La Gvaranio"), kies enkondukon ĉiuj brazilaj radiostacioj devige ludas en la 19-a horo, de lundo ĝis vendredo, je la komenco de oficiala programo de la federacia registaro en radio-ĉeno.
Pequizeiro
Pequizeiro estas municipo en la brazila subŝtato Tokantinso, kiu havis 5.054 loĝantojn en 2010.
Gian Giacomo Trivulzio
Giacomo Trivulzio (1442-1518) (n. en Milano, 🇮🇹, 1442 - m. en Arpajon, 🇫🇷, en la 5-a de decembro 1518) estis itala militisto, kondotiero kaj politikisto, kiu okupis multajn komandojn dum la italaj militoj. Li partoprenis en tri bataloj, nome Batalo de Fornovo, Batalo de Agnadello kaj Batalo de Marigano. Lia tombo estis dezajnita de Leonardo da Vinci.
Imbé
Imbé [ImbE] estas municipo en la brazila subŝtato Suda Rio-Grando, kiu havis 17.670 loĝantojn en 2010.
Rakowice Wielkie
Rakowice Wielkie – [rakoVIce VJELkie], jen pole, ekde 1947, ĝis 1945 germane Groß Rackwitz [prononcu: gro:s RAKvic] - estas vilaĝo en Malsupra Silezio. Ĝi situas en nuna Pollando, en komunumo Lwówek Śląski (Löwenberg) kaj en samnoma distrikto.
La origina slava nomo de la vilaĝo estis Rakowice (Racovice), kaj la unua priskribo pri tiam nomata Rackewize devenas el la jaro 1237. Ĝis 1945 ĝi nomiĝis Gross Rackwitz, kaj ĝis 1947 Rakowice Duże. Pri tre frua koloniado de ĉi tiu tereno pruvas arkeologiaj elfosaĵoj – kremaciaj urnoj de luzacia kulturo – elfositaj ĉi tie ankaŭ post la dua mondmilito, kiel ornamitaj braceletoj el bronza epoko trovitaj en la jaro 1906. Al pli valoraj antikvaĵoj apartenas du loĝeblaj turoj – restaĵo post du bienoj apartenantaj al feŭdo, princa bieno – hodiaŭ ruino kaj urba farmo en suda parto de la vilaĝo. La turoj estis konstruitaj fine de la 15-a jarcento, kaj iliaj konstruantoj estis burĝaj familioj de Wirth kaj Reusner el proksima Löwenberg, kiuj tiam ekposedis la bienojn. Ruinigita turo de princa bieno iam estis tri-etaĝa, kovrita de du-dekliva, kruta tegmento kaj estis uzataj ankoraŭ en la jaroj 1950-oj. En la jaro 1904 en Gross Rackwitz estis konstruitaj fervoja trako kaj stacio.
Bibliografio kaj fontaĵo
Vilaĝoj de la komunumo: Bielanka (Lauterseiffen) • Brunów (Braunau) • Chmielno (Ludwigsdorf) • Dębowy Gaj (Siebeneichen) • Dłużec (Lang Neundorf) • Dworek (Höfel) • Gaszów (Gehnsdorf) • Górczyca (Hohndorf) • Gradówek (Hagendorf) • Kotliska (Kesselsdorf) • Mojesz (Nieder Mois) • Nagórze (Neundorf-Liebenthal) • Niwnice (Neuland) • Pieszków (Petersdorf) • Płóczki Dolne (Nieder Görisseiffen) • Płóczki Górne (Ober Görisseiffen) • Radłówka (Hartelangenvorwerk) • Radomiłowice (Radmannsdorf) • Rakowice Małe (Wenig Rackwitz) • Rakowice Wielkie (Groß Rackwitz) • Skała (Hohlstein) • Skorzynice (Hartliebsdorf) • Sobota (Zobten am Bober) • Ustronie (Seitendorf) • Włodzice Małe (Klein Walditz) • Włodzice Wielkie (Groß Walditz) • Zbylutów (Deutmannsdorf) • Żerkowice (Sirgwitz).
Nová Pasečnice
Nová Pasečnice estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Pasečnice, en distrikto Domažlice. Ĝi troviĝas oriente de Pasečnice. Estas ĉi tie registritaj 46 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Nová Pasečnice situas en katastra teritorio Pasečnice kun areo 4,23 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1789.
Provo de Bernoulli
En probabloteorio kaj statistiko, provo de Bernoulli estas eksperimento, kies rezulto estas hazarda, kaj povas okazi unu el la du eblaj rezultoj: "sukceso" kaj "malsukceso."
En praktiko, ĝi rilatas al la sola evento, kiu povas havi unu el du eblaj rezultoj. Ĉi tiaj eksperimentoj povas esti priskribitaj kiel eventoj, kies rezultojn eblas vortumi kiel respondojn "jes" aŭ "ne" al eksperimento-rilataj demandoj. Ekzemple:
Pro tio "sukceso" kaj "malsukceso" estas markoj por rezultoj, kaj devus ne esti komprenataj laŭvorte. Ekzemploj de provo de Bernoulli estas:
Matematike, tia sondado estas modelebla per hazarda variablo kiu povas preni nur du valorojn, 0 kaj 1, kun 1 konsiderata kiel "sukceso". Se p estas la probablo de sukceso, tiam la atendata valoro de tia hazarda variablo estas p kaj ĝia varianca devio estas
Kismakulo
Kismakulo aŭ suĉmarko ( aŭ ) estas popola esprimo por dumtempa ekimozo aŭ makulo, kiu estiĝis per intensa kisado (ĉefe per arda suĉado sed eventuale ankaŭ per mordo), pro kio okazos damaĝigo de etaj subhaŭtaj vaskuloj. El kuracista vidpunkto temas pri malgranda hematomo. Ĝi havas blulilan koloron, t.e. similan kolorigon, kiel ĉe aliaj tipoj de ekimozoj, eventuale kreas ĝin aro da ruĝaj makuletoj. Ĝi povas esti rezulto de amludo kaj ĝi povas aperi kie ajn sur la korpo, ofte sur la kolo. Tempo, dum kiu la kismakulo estas videbla, balanciĝas; ekde kelke da tagoj ĝis kelke da semajnoj. La resaniĝadon rapidigas malvarmigado per glacio aŭ per kremoj kun vitamino K.
(161027) 2002 FM38
(161027) 2002 FM38 estas troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas, kun malgranda orbita klineco, en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, ĝi do estas ano de la tiel nomata « Greka Tendaro ».
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Near Earth Asteroid Tracking elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).
Ruĝa Moskeo
Al ĝi apartenas la plej granda koranlernejo en Pakistano, kun pli ol dekmil gelernantoj. La spiritaj gvidantoj de la madraso estas ideologie ligitaj al la talibano kaj volas enkondukon de la islama rajto de la ŝario. La koranlernejon en 2007 gvidas Abdul Rashid Ghazi kaj lia frato Maulana Abdul Aziz.
La Ruĝa Moskeo estis loko pri interbatoj kaj tumultoj komence de julio 2007. Unuflanke staris la ekstremaj islamistoj, aliflanke polico, trupoj de la prezidento Pervez Musharraf.
Je la 10-a de julio 2007 Musharraf ordonis al sia armeo sturmadon de la Ruĝa Moskeo.
21192 Seccisergio
21192 Seccisergio estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio Santa Lucia de Stroncone (Umbrio, Italio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de Sergio Secci (1956–1980), sciencesploristo kaj aŭtoro, kiu ricevis plej grandajn honorojn ce la Universitato de Bolonjo. Li estis unu el la viktimoj de masakro de Bolonjo.
Dénes Görög
Dénes Görög [dEneŝ gorog], laŭ hungarlingve kutima nomordo Görög Dénes estis hungara kuracisto, profesoro, patologo.
Dénes Görög naskiĝis la  en Budapeŝto. Li mortis en 1945 en Germana Regno (nuntempe en Aŭstrio en Ebensee).
Cabuérniga
Cabuérniga [KaBŬERniga] estas municipo en okcidenta Kantabrio, Hispanio, en la komarko Saja-Nansa kaj precize en la Valo Cabuérniga.
Diego Matías Rodríguez
Diego Matías Rodríguez (n. ) estas argentina futbalisto.
Cabuérniga
Geografio
Ĝi limas norde kun la municipoj Ruente kaj Valdáliga, sude kun Los Tojos kaj la Mancomunidad Campoo-Cabuérniga, okcidente kun Rionansa kaj Tudanca kaj oriente denove kun Ruente kaj Los Tojos. Plej alta altaĵo estas Alto de Cahorra de 1187,2 metroj de altitudo kaj la plej malalta punkto estas iom malsupre al 221,3 metroj.
Diego Matías Rodríguez
Li futbalis ĉe JEF United Chiba.
Cabuérniga
Geografio
La municipa ĉefurbo estas loĝloko Valle, sur ebenaĵo, ĉe du grandaj altaĵoj. Ĝi distas dek unu kilometrojn disde Cabezón de la Sal kaj 57 km disde la regiona ĉefurbo,.
Demografio
Por areo de 86,44 km² estas 985 loĝantoj (laŭ censo de 2021). Pro la perdo de loĝantoj pro rura amasmigrado la municipo perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento.
La 985 loĝantoj (2021) estas distribuataj en:​
Ekonomio
Tradicie, la ekonomia agado de la municipo estis agrikulturo kaj brutobredado, sed translokiĝis al turismo. Ĉefaj altiraĵoj estas la apuda Nacia Parko Picos de Europa kaj la kuirarta turismo. Tradicie estis metia dediĉo al ĉarpentado, ĉefe por ĉarfarado kaj fabrikado de tipaj lignoŝuoj, kio pluas pli por ornamado ol por ĝusta uzado.
26057 Ankaio
26057 Ankaio estas troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas proksime la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, kaj estas do ano de la tiel nomata "Greka Tendaro".
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la 30-an de septembro 1973 de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (Second Trojan Survey).
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la helena heroo Ankaio, filo de Likurgo kaj patro de Agapenoro de Arkadio.
NGC 7535
NGC 7535 (aliaj indikoj — UGC 12438, MCG 2-59-10, ZWG 431.23, PGC 70761) estas galaksio en konstelacio Pegazo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Stacio Ōdomi
Stacio Ōdomi (japane: 大富駅 [Ōdomi-eki], angle: Ōdomi Station) estas fervoja stacio en Setouĉi, Gubernio Okajama, Japanio. La stacio servas 1 linion de JR Okcidenta: Linio Akō.
Robert Schumann
Robert Alexander SCHUMANN (naskiĝis la 8-an de junio 1810 en Zwickau, Saksio, mortis la 29-an de julio 1856 en Endenich, proksime de Bonn kaj nun ties urboparto) estis germana komponisto, pianisto kaj influanta muzikkritikisto. Li estis unu el la plej famaj komponistoj de romantismo de la 19-a jarcento. Lia edzino, Clara Schumann, nask. Wieck, estis siatempe elstara pianisto kaj unu el la malmultaj inaj komponistoj.
Superrigardo pri lia vivo
Robert Schumann estis filo de librovendisto kaj eldonisto August Schumann (1773–1826). Jam en la aĝo de sep jaroj li ricevis pianolecionojn, studis en 1828–1830 sen granda emo juron en Lepsiko kaj Heidelberg, vere tamen li sindediĉis tutplene al la muziko kaj ankaŭ komencis komponi.
Krom la lernado de pianludo (ĉe Friedrich Wieck, patro de lia posta edzino) kaj muzikteorio li entreprenis propajn studojn helpe de la bontemperita klavarinstrumento de Johann Sebastian Bach. Fingra trostreĉo ja malebligis la karieron de virtuozo; ekestis tamen pluaj fruaj komponaĵoj. Dum jaroj li publikigis nur verkojn por piano.
En 1834 Schumann fondis la „Neue Zeitschrift für Musik“ (nova revuo por muziko), en kiu la parte realaj, parte la inventitaj „Davidsbündler“ (David-liganoj; Eusebius, Florestan k.a.) luktis por alta, „poezia“ muziko. Decidiĝinte kaj sincere en sia romantika-idealisma artisteco, Schumann estis pro sia pli kaj pli forte alinterne direktita karaktero malsukcesa kiel instruisto kaj dirigento kaj kiel komponisto komence preskaŭ nekonata.
En 1840 Schumann geedziĝis kontraŭ la rezisto de Friedrich Wiecks kun ties filino Clara; en la sama jaro li komponis grandan nombron da lidoj. En 1843 li alvenis per Felix Mendelssohn Bartholdy al konservatorio de Lepsiko, en 1844 kiel ĥordirigento al Dresdeno. En 1850 li fariĝis urba muzikdirektoro en Duseldorfo (tie lin vizitis en 1853 juna Johannes Brahms), tamen post kelka tempo spertis tie diversajn humiligojn kaj intrigojn.
Jam en siaj junaj jaroj foje li estis sin anoncanta anima krizo fojfoje estis interpretata kiel psikozo kadre de dupolusa obstrukco, kiu plene eksplodus en 1854 post provo de sinmortigo. Malsanulaj aktoj el la sanigejo Endenich tamen supozigas interligitecon inter la nervomalsano de Schumann kaj frua sifiliso. Schumann mortis en 1856 en Endenich.
Junaĝo
„mi sonĝis, mi estus droninta en la Rejno.“ Ĉi tiun frazon Schuman notis en la aĝo de 19 jaroj en sian taglibron, en tempo, en kiu li ne povis antaŭvidi, ke li iam ajn pro profesiaj kaŭzoj loĝos en Rejnlando — kaj ke li tie per salto en la Rejnon provos sinmortigi.
Jam frue Schumann skribis multe, ne nur taglibron. Krom sia artista emo al pianludo (lia patrino estis tre muzikema, tamen ne regis instrumenton) li ŝategis la literaturon, heredaĵo de sia patro: August Schumann, kiu konsideris sin literaturisto, verkis romanojn, akiris transregione grandan famon kiel tradukiston de anglalingvaj verkistoj kaj estris kune kun sia frato ekde 1807 la eldonejan librovendejon „Gebrüder Schumann“ en Zwickau, kiu estis konata pro la prosperigo de ĝenerala klerigo per eldonado de klasikaj libroj el la tuta mondo en poŝlibra formato. Onidire li disponis pri granda privata biblioteko, kiu unuigis la klasikan literaturon tutmondan. Liaj plej aĝaj filoj poste laboris en la eldona komerco kaj ankaŭ la plej juna – Schumann havis kvar gefratojn: Emilie (1796), Eduard (1799), Carl (1801) kaj Julius (1805) – ankaŭ provis laŭiri liajn spurojn. Kiel junulo li ne nur verkis komponaĵojn, sed ankaŭ eseojn, poemojn kaj romanfragmentojn samkiel memkritikajn tekstojn. Precipe lin pregis la romantismaj verkistoj, tute aparte Jean Paul.
August Schumann subtenis la muzikajn ambiciojn de sia ido. Nur por tiu li akiris pianegon, volonte aŭskultis lian ludadon, eĉ klopodis, kvankam malsukcese, donigi al li pianolecionojn ĉe Carl Maria von Weber. „Mi ĝuis la plej zorgeman kaj amoplenan edukadon“ notis Robert Schumann poste.
En 1826 August Schumann mortis en la aĝo de 53 jaroj. Li postlasis al sia familio ne tro modestan posedaĵon, la parton de Robert al ĉi tiu administris kiel zorganto tuko- kaj feraĵokomercisto Gottlob Rudel el Zwickau. La lerneja edukado de Schumann estis ampleksa. Li lernis la latinan, grekan kaj francan kaj validis kiel eksterkutima lingvotalentulo. Lia muzika edukado tamen restis (ĝis 1828) preskaŭ diletanta. Ĉar li pli bone ludis pianon ol lia instruisto, ĉi tiu rekomendis al li la memstudadon, kion Schumann provis realigi per la vizitado de muzikaj prezentadoj kaj la legado de partituroj kaj pianopartituroj de orkestraj verkoj. Kiel junulo li fondis lernejorkestron, krom tio ankaŭ literaturan asocion, en kiu li kun kunlernantoj laŭtlegis diversajn verkojn, i.a. ankaŭ ok dramojn de Friedrich Schiller en disdonataj roloj. Kiom serioza li konsideris tion, respegulas la asociaj statutoj, de li koncipitaj: Ili minacis "maldecan ridadon“ dum la legadoj per monpunoj.
La gimnazian ekzamenon Schumann trapasis kun la vicbona noto „omnino dignus“. Dum tio lia patrino decidintis kune kun lia zorganto, ke Schumann studu jurosciencojn, ĉar ambaŭ vidis en lia inklino al arto kaj precipe muziko nenian estontecon. Schumann obeis la deziron kaj sin enlistigis la 29-an de marto 1828 en Universitato de Lepsiko kiel jurstudento kaj aniĝis en Malnova Lepsika Kolegaro. En 1828 li enloĝis la saman loĝejon kiel lia amiko el la juneco Emil Flechsig.
Malŝatata studo
Lepsiko, kun tiam ĉ. 41.000 loĝantoj post Dresdeno la duagranda urbo de Saksio, lasis Schumann-on ne malimpresita: La urbo de komercaj foiroj, de la librokomerco kaj de la libropresado; renomaj eldonejoj kiel Brockhaus, Reclam kaj Breitkopf & Härtel ĉi tie rezidis. La Lepsika Gewandhaus-Orkestro brilis kun prezentadoj, kiajn Schumann neniam travivis. Li skribis al sia patrino, ke li regule iras en la kolegiojn kaj pasigis sian tempon per muzikumado, verkado kaj legado, sekvis intertempe filozofiajn prelegojn ekz. de Wilhelm Traugott Krug, pasigis tamen ankaŭ kelkan antaŭtagmezon en negliĝa vesto ĉe "lirika maldiligentado". Lekciosalonon kun juraj okazigoj Schumann verŝajne neniam eniris en Lepsiko. Kelkfoje la konscienco turmentis lin, pri kio liaj tag- kaj jarlibroj faras raporton:
En la sama jaro Schumann renkontis en la domo de artoŝatanta profesoro la viron, kiu ŝanĝos lian vivon: Friedrich Wieck. Wieck, kiu origine studis teologion, akirintis famon kiel eksterkutiman pianinstruiston. Sian koncepton, kiu moviĝis inter praktika instruado ĉe la instrumento kaj muzikteoria edukado, li ĉe sia filino Clara ne nur sukcese elprovintis, sed eĉ pruvintis. Schumann decidis, submeti sin al li rilate muzikan pluedukadon. Tamen mankis decidaj fundamentoj kaj je la pianista metio kaj ankaŭ je la kompozicia tekniko. La seniluziiĝo estis granda, Schumann pli kaj pli ofte lasis sin senkulpigi ĉe Wieck kaj finfine ne plu iris al la lecionoj.
Ĉar li volis meti finon al la „fatala malordemo“ rilate la profesia edukado, Schumann iris por du semestroj al Heidelberg, por finfine sin deciĉi al la jurstudo. Li aniĝis al la studenta korporacio Saxo-Borussia, fake la lokoŝanĝo tamen estis tempomalŝparo. El inter la tie oficantaj profesoroj nur la juristo Thibaut povis fascini lin, ĉar tiu ĉi – mem alte muzika – okazigis en sia domo regulajn muzikvesperojn precipe kun verkoj de Palestrina kaj Georg Friedrich Händel. Ĉar tiutempe vojaĝo al Italio estis konsiderata ege vivnecesa, Schumann deluktis de sia patrino la rimedojn por tio. „Italio, Italio, ekde infanaĝo zumis en mia koro“ li skribis al ŝi. Kio altiris lin tien, estis „la grandiozega, movema, viva vivo“. Li volis konatiĝi kun la „blankaj brilaj urboj“, „La oranĝodoroj, sudlandaj floroj“ kaj kompreneble kun la „Italinoj kun arde sopiregaj okuloj“. Li vizitis la Milanan Skalon kaj estis impresita, sed entute li ne povis profiti de la itala muziko kaj precipe de tiu de Gioachino Rossini.
Fino de la pianista kariero
La multpromesa pianista kariero de Schumann subite finiĝis: Schumann, kiun en lia obstineco jam ĉiam ĝenis, ke la fingroj de unu mano staras en dependeco unu de la alia, je kio kelkaj – ekz. la kvara – montriĝis kiel aparte malfortaj, inventis novan mekanikan ilon, kiu donu al ĉiu unuopa fingro fortikan suverenecon. Dum tutaj noktoj elprovite ĉe la dekstra mano, tio rezultigis tendenosinoviton kun postsekva mova malkapablo de la tuta mano. Kiam ĉi tiu malfortiĝis, la ringofingro de Schumann estis tiel difektita, ke ĝi ne plu taŭgis por profesia pianludado. Ĉi tiu tragedia memeksperimento neniigis lian pianistan karieron.