cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
BitTorento
Klientoj
La unua Bittorrent-kliento estis verkita per Python. Ĝia fontkodo, ekde la versio 4.0, estas eldonita sub licenco Bittorrent Open Source License, kiu estas bazita sur la Jabber Open Source License.
Aliaj versioj estis sub permesilo de MIT aŭ GNU GPL.
La versio 6.0 estas mallibera kaj farita el la mallibera programo uTorrent.
Aliaj
Jen kelkaj plene liberaj popularaj klientprogramoj:
Polarizado
Polarizado (ankaŭ polarigado-Kemia kaj Scienc-teknika vortaro) estas propreco de transversaj komponantoj de elektromagnetaj ondoj, kiuj priskribas la direktiĝon de ilia elektra vektoro. Okaze de laŭlongaj ondoj, la polarigada fenomeno ne povas aperi, ĉar la svingado okazas en etendiĝa direkto.
Ne konfuzu polarigadon de elektromagneta ondo tra travidebla medio kun polusigado de medio, kiam ĉi-lasta reagas aŭ al elektra kampo (vidu artikolon polariza denseco) aŭ al magneta kampo (vidu artikolon magneta momanto).
(36270) 1999 XS248
(36270) 1999 XS248 estas troja asteroido de Jupitero ano de la « Greka Tendaro »; grupo da korpoj, kiuj orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero. .
Polarizado
Pri sonaj ondoj,pro ties proprecoj, transversa polarizado eblas nur tra solidoj, ĉar nur laŭlonga polarizado okazas tra gasoj kaj likvaĵoj,.
Tipoj
La bildo sube montras la evoluon de la elektra kampo (bluaj kurboj) laŭ la tipo de polarizado.
Coșava
Coșava (hungare: Kossó) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Lugoj. En 1910 ĝi havis 704 loĝantojn (rumanoj); en 1992 478 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1405. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Curtea.
Coșava situas en la valo de rivero Bega, ĉe la nacia vojo DN68A. Al Curtea, 2 km sude, ligas ĝin la distrikta vojo DJ684.
(36270) 1999 XS248
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
(10824) 1993 SW3
(10824) 1993 SW3 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la aŭstralia astronomo Gordon J. Garradd elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Heraldika Triunuo
En heraldiko la termino Triunuo indikas la apartan skizan desegnon kiu esprimas la rilaton inter la tri Personoj de Dio. Ĝi aperas en la okcidenta eklezio en la 13-a jarcento kaj estas preskaŭ “imaga konsento” al la kredoesprimoj de la Atanazia simbolo.
La vorto “ŝildo” estas inspirita de la Epistolo al la Efesanoj (6,16).
Ĝi estis uzita jen de katolikoj jen de iuj branĉoj de Protestantismo.
La celo estis kregoago kaj espero ricevi helpon.
Jen la dek du “anoncoj” de la Atanazia simbolo:
Saint-Pierre-le-Moûtier
Saint-Pierre-le-Moûtier  estas loĝloko kaj franca komunumo, situanta en la regiono Burgonjo, departemento Nièvre kaj en la arondismento Nevers. Ĝi situas inter la riveroj Luaro kaj Aliero.
Historio
Saint-Pierre-le-Moûtier estis liberigita de Johana de Arko la 4-an de novembro 1429. Ĝi estas la ĉefa urbo de la distrikto de 1790 ĝis 1795.
Kim Yong-sik
(koree 김용식, n. 25-an de julio 1910 en distriko Sinĉon, Japane okupata Koreio, m. 8-an de marto 1985 en Seulo, Suda Koreio) estis korea futbalisto. Li de 1936–1940 kunkonkuris en la Japana nacia teamo de futbalo kaj estis la ununura korea futbalisto en la Somera Olimpiko 1936, de 1945–1950 ankoraŭ kunkonkuris en la Sudkorea nacia teamo de futbalo.
3781 Dufek
3781 Dufek estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de George John Dufek (1903–1977), usona mararmea oficiro kaj polusa esploristo.
Eldonejo
Eldonejo estas firmao, kiu okupiĝas pri la multobligado de verkoj el literaturo, arto, muziko aŭ scienco. Tiu multobligado povas okazi sub formo de libroj, gazetoj, partituroj, kasedoj, kompaktaj diskoj kaj aliaj formoj. La posedanto, direktoro aŭ profesiulo, kiu dediĉas sin al la eldonado estas la eldonisto. Origine kaj esence eldonado okazas proprariske. Tio signifas, ke la eldonisto mem investas la necesan kapitalon, kaj provas reakiri ĝin kun gajno. Tamen pli kaj pli ofte eldonistoj ne plu prenas la riskon nur sur sin, sed postulas de la aŭtoro(j) garantian kapitalon.
Tradicie la termino aludis al la publikigo de libroj kaj ĵurnaloj. Je la alveno de la komputiloj kaj de la novaj sistemoj de informado, la eldono disvastiĝis al novaj scenejoj kiel la mondo de Interreto, kaj ampleksiĝante al pli modernaj versioj kiel TTT-ejoj, blogoj kaj similaĵoj.
La eldono de libroj konsistas el multaj taskoj, kiel juĝo kaj akcepto de manuskriptoj, kontraktado kun la aŭtoroj, reviziado de manuskriptoj, transdono al presejo, korektado de kompostprovaĵoj, traktado kun bindisto, komercado, reklamado, distribuado, ktp. Por multaj en tiuj taskoj ekzistas apartaj profesioj, kiel reviziisto, provlegisto, distribuisto ktp.
Eldonaj sendependaj alternativoj
La verkistoj specialigitaj en tre specifa temo ĝuas malmultajn eblojn eniri en la eldonan amasmerkaton, kaj pro tio turnas sin ofte al presejoj kiuj estas specialistoj pri malgrandaj eldonkvantoj, aŭ eldonas siajn verkojn nur rete. Tiu diverseco de publikaĵoj malfermis ekde la 1980-aj jaroj ampleksan gamon da ebloj kaj da formoj de esprimado.
Topografio
Topografio estas scienco per kiu oni desegnas mapojn pri surfaco de tereno aŭ regionparto mezurinte distancojn kaj angulojn.
Topografio estas ankaŭ la tutaĵo de la detaloj, kiel altaĵoj kaj profundaĵoj, deklivoj k.t.p., sur difinita tereno. Foje 'topografio' estas uzata por priskribo de iu distrikto el geografiaj vidpunktoj, kontraste al la priskribo el historiaj, ekonomiaj, demografiaj kaj aliaj vidpunktoj.
Laŭ Francisko Azorín topografio estas ''Detala priskribo -formo k. dimensio- de tereno. Traktato pri planverkado -planimetrio k. altimetrio- de tereno. Li indikas etimologion el la greka topos + graphein'' (loko priskribo).
Topografia mapo estas nomata tia, kiam la desegnaĵoj sur mapo koncernas ĉefe la surfacon de la tereno, kontraste al la mapoj kun emfazo pri la nomo de la domposedantoj, trafiko aŭ aliaj aferoj.
Topografo
Topografoj uzas teodolitojn (aktuale ili estas kutime elektronikaj) por mezurii angulajn kaj distancajn datumojn, per kiuj trigonometrie ili kalkulas projekciajn koordinatojn de punktoj mezuritaj kaj poste skizi mapojn.
NGC 1060
NGC 1060 (aliaj indikoj — PGC 10302, UGC 2191, MCG 5-7-35, ZWG 505.38) estas galaksio en konstelacio Triangulo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Pierre Teilhard de Chardin
Marie-Joseph Pierre TEILHARD DE CHARDIN, naskita je la 1-a de majo 1881 en Sarcenat (Francio), mortinta je la 10-a de aprilo 1955 en Novjorko, estis franca jezuito. Li agis kiel filozofo, teologo, antropologo, geologo kaj paleontologo. Teologie li provis interpacigi la kristanismon kun eltrovoj de moderna scienco, precipe la evolucio de la vivo.
Kuriozaĵo: li estis malproksima ido de Voltaire, laŭ patrina flanko.
Biografio
De 1908 al 1912 li studis teologion en Ore Place (ĉe Hastings en Sussex, nun East Sussex, Anglio). Je la 24-a de aŭgusto 1911 li estis ordinita kiel pastro.
Li ekstudis paleontologion en Parizo, sed la Unua mondmilito interrompis liajn studojn. Nur en 1922 li povis doktoriĝi (pri natursciencoj) kaj iĝis profesoro pri geologio ĉe la Katolika Instituto en Parizo kaj faris sciencajn ekspediciojn al Afriko, Azio kaj Oceanio. En 1926 li perdis sian postenon pro ne-ortodoksaj opinioj; lia ordeno ekzilis lin. Post tio li dum 20 jaroj vivis precipe en Ĉinio kaj en 1929 estis inter la malkovrintoj de sinantropo ĉe Pekino.
En 1940 li finis sian ĉefverkon Le phénoméne humain (la fenomeno homo), sed la katolika eklezio rifuzis la permeson publikigi ĝin.
En 1950 la Franca Akademio pri Sciencoj alvokis lin kiel membron.
Li mortis pro koratako, en la tago de Pasko de 1955. Li estis sepultita en la tombejo de la novica domo de jezuitoj en Saint Andrew on Hudson (nuntempe Hyde Park of New York).
Filozofio
Li foje diris: "Mi estos komprenita nur tiam, kiam mia penso estos preterpasita."
Evolucio
Teilhard de Chardin sciis el siaj studoj, ke la vivo surtera ne estis laŭlitere kreita en ses tagoj, kiel raportas Genezo. Li kredis, ke la homo ricevis de Dio la rajton esplori ĉion, sed ne la garantion, ke la rezulto plaĉos al li; tial li provis akordigi la sciojn de scienco kun la katolika teologio.
La konflikto inter la katolika doktrino kaj la teorio pri evolucio ne estis tiom en historiaj okazintaĵoj, sed en la fakto, ke en evolucio efikas selekta procezo, kiu eliminas la malfortajn kaj malbone adaptitajn individuojn. Tiu selekto estas laŭ homa vidpunkto kruela kaj malfacile kongruigebla kun la imago de senlime bona kaj amanta Dio.
Teilhard de Chardin provis transponti tiun konflikton per la hipotezo, ke la evolucio de la vivo strebas al pli kaj pli granda komplekseco; en tiu strebado li vidis la amon, kiu ankoraŭ ne superis la kruelecon de la materia mondo. Celo de evolucio estas laŭ li "punkto Omega", la perfekta amo, kiun li vidis realigita en la persono de Jesuo Kristo (Apokalipso 21, 6: "Mi estas la Alfa kaj la Omega, la komenco kaj la fino.").
Kvankam liaj verkoj neniam estis metitaj en la Indekson (nome, en la liston de la libroj kies legado estis malpermesita al katolikoj), dekreto de 1958 de la Sankta Ofico (tiutempe sub prezidanteco de kardinalo Alfredo Ottaviani devigis la religiajn kongregaciojn forigi la verkojn de la jezuito el la bibliotekoj, pro tio ke ili «entenas tielajn ambiguecojn kaj ankaŭ tiom gravajn erarojn, ke ili ofendas la katolikan doktrinon».
Kvankam la eklezio ne akceptis ion el tiuj pensoj dum la vivo de Teilhard de Chardin, li pretigis la vojon por similpensantoj, kiuj venis post li.
Li iam diris: "Oni komprenos min, nur kiam mi estos preteirita".
Homiĝo kaj humaniĝo
Teilhard de Chardin kredis, ke la biologian evolucion paralelas aŭ kompletigas spirita evolucio; kiel la unua kulminis per la ekesto de homo (homiĝo), la dua kulminu en la kreo de paca kunlaboro kaj interhelpo de homoj.
Li kredis, ke la komplekseco de la homaj cerbo kaj menso ebligos al la homo ekkonscii pri la avantaĝoj de tia paca kaj ama kunekzistado kompare al konkurenco, batalo kaj milito.
La noosfero
Inter la konvinkoj de Teilhard de Chardin estis, ke la pensoj de la homoj akiris ekziston iuspece sendependan de unuopaj homoj. Por tiu ekzisto li transprenis la terminon "noosfero", kiun kreis Vladimir Ivanoviĉ Vernadskij. La noosfero estas kvazaŭ pensa medio, kiu ekestis kiel rezulto de ĉiuj ĝisnunaj homaj pensoj kaj kiu pro la pliiĝanta tutgloba komunikado ĝi pli kaj pli influas ĉiujn homojn.
Obeo
El la biografio oni vidas, ke Teilhard de Chardin estis sendependa pensanto, sed tamen montris humilan obeon al sia ordeno kaj al la eklezio. Tio klariĝas el la fakto, ke obeo "kvazaŭ kadavro" (latine perinde ac cadaver) estis funda principo de la jezuitoj. Tial Teilhard de Chardin ne nur dufoje akceptis ekziliĝon, sed eĉ rezignis pri publikigo (ekster la eklezio) de siaj verkoj, eĉ pli kreado de pliaj verkoj.
Verkoj
Lia verko estis postmorte publikigita en 13 volumoj de 1955 ĝis 1976 far Jeanne Mortier. Román Rezek tradukis lian verkaron hungaren.
Ĥiraleco
Ĝenerale, objekto estas ĥirala, se ĝi ne havas turn-spegulan akson, sed aliaj simetriaj elementoj povas aperi (ekzemple, turna simetrio). Ĥirala objekto ne devas estis senescepte nesimetria.
Johann Adam Reincken
Johann Adam Reincken, ankaŭ Jan Adams (Jean Adam) Reincken aŭ Reinken, Reinkink, Reincke, Reinike (baptita je la 10-a de decembro 1623 en Deventer; † 24-a de novembro 1722 en Hamburgo) estis germana komponisto, orgenisto kaj gambovjolisto.
Vivo
La familio de Reincken setlis en la jaro 1637 en Deventer en Nederlando. La noto en la baptolibro de 1643 en Deventer refutas la naskiĝdaton de 1623 transdonita de Johann Mattheson kaj la naskiĝlokon Wildeshausen. En Deventer Reincken ricevis sian unuan muzikinstruadon komence de la 50-aj jaroj de la 17-a jarcento. Ekde 1654 sekvis la studado de la orgenludado kaj de komponado ĉe Heinrich Scheidemann en Hamburgo.
Post mallonga okupo kiel orgenisto en Nederlando li revenis ĉ. 1658 al Hamburgo, por tie refoje kunlabori kun Scheidemann. Ĉ. en la jaro 1663 li eksukcedis tiun kiel orgenisto ĉe la Hamburga preĝejo St.-Katharinenkirche an. Ĉi tie li laboris ĝis sia morto. Reincken ne restis seninflua rilate al la hamburga muzika vivo. En la 1670-aj jaroj li ekz. varbis sukcese por la realigo de necesaj pligrandigoj ĉe la orgeno de la preĝejo St. Katharinen. Krome li instigis la realigon de ŝanĝoj kaj plibonigoj ĉe la sakralaj konstruaĵoj de Hamburgo kaj Nordgermanio. En 1678 li estis la kunfondanto de la Hamburga Oper am Gänsemarkt. Lia famo instigis la junan Bach dum ties jaroj en Lüneburg, viziti Reincken 1701 en Hamburgo, por studi ĉe li la orgenludadon. Bach estis ege impresita pro la improvizaĵoj de Reincken pri la ĥoralo "An Wasserflüssen Babylon". Poste Bach utiligis partojn (solmovimentoj movimentvicoj) el la suitokolekto Hortus Musicus (1687) de Reincken en siaj klavarkomponaĵoj BWV 954, 965 kaj 966.
Reincken mortis en 1722. Lia tombejo kaj epitafo ne troviĝas en la Hamburga, sed en la preĝejo St. Katharinen en Lübeck. Ĉi tie Reincken estis aĉetinta en 1702 de la familio de sia bofrato Andreas Kneller tombejon.
Graveco
Reincken estis unu el la plej gravaj reprezentantoj de la Nordgermana Orgenskolo. Lia kompona kreado estas karakterizita ĉefe per sakralaj komponaĵoj, speciale ĥoraloj, fugoj kaj sonatoj. Kiel orgenisto li havis bonegan famon; precipe li estas konata pro siaj orgenimprovizadoj. Nur malmultaj el liaj verkoj nuntempe estas ankoraŭ konservitaj, kaj li mem eniĝis plejparte la forgeson.
En 2006 oni malkovris en la Anna-Amalia-Bibliothek kopion propramanan de Bach pri An Wasserflüssen Babylon de Reincken.
Literaturo
Ulf Grapenthin: Bach und sein "Hamburgischer Lehrmeister" Johann Adam Reincken. In: Martin Geck (Hrsg.): Bachs Musik für Tasteninstrumente. Bericht über das 4. Dortmunder Bach-Symposion 2002. Dortmund: Klangfarben Musikverlag, 2003 (Dortmunder Bach-Forschungen Bd. 6) ISBN 3-932676-11-4
Alain Resnais
Alain RESNAIS (naskiĝinta en la 3-a de junio 1922 en Vannes, mortinta en la 1-a de marto 2014 en Parizo) estis franca reĝisoro. Ekde la fino de la 1950-aj jaroj li estis unu de la plej gravaj reprezentantoj de la franca aŭtoro-filmo.
Vivo
La filo de apotekisto faris jam kiel 14-jaraĝulo sian unuan filmon antaŭ esti trejnita aktore, reĝisore kaj filmfariste. Post filmoj pri Vincent van Gogh (1948) kaj Paul Gauguin (1950) li aranĝis la politike engaĝiĝantan dokumentadan filmon Nuit et brouillard (1955) pri la nazia koncentrejo de Aŭŝvico. Jam tie ĉi li eksperimentadis forme por plialtigi la efektojn. La filmo en Franclando restis longan tempon malpermesita, ĝis la forpreno de sceneto kiu montris helpopreton de francoj por la aranĝo de deportacioj.
Je la fino de la 1950-aj jaroj fariĝis la unuaj filmigoj de verkoj kiuj memtempe estis liaj plej konataj kontribuoj al la t.n. Nova ondo: Hiroshima mon amour (1959) kaj L’Année dernière à Marienbad (1961) laŭ scenarioj de Marguerite Duras respektive Alain Robbe-Grillet. Tie ĉi Renais provis realigi la planojn de la t.n. Nova Romano-movado filmarte.
Aliaj filmoj estis: La Guerre est finie (1966), Providence (1977), Mon oncle d’Amérique (1980), La Vie est un roman (1983), Mélo (1986), Smoking/No Smoking (1993) - adaptigo de teatraĵo de Alan Ayckbourn -, la serena-ironia-melankolia socia komedio On connaît la chanson (1997) kaj la filmigo de opereto Pas sur la bouche (2003).
Tacuo Huĝimoto
Tacuo Huĝimoto (藤本達生;Hepburn: Tatsuo Fujimoto; Kunrei: Tatuo Huzimoto; naskiĝis la 1-an de januaro 1935 en la nuna Tajvano, siatempa kolonio japana, kaj mortis la en Kioto, Japanio ) estis japana esperantisto, konata per sia elokvento kaj karesnomo: s-ro fenestro.
Kantono Asotin (Vaŝingtonio)
Kantono Asotin kreiĝis el parto de Kantono Garfield la.
Tacuo Huĝimoto
La vivo
Huĝimoto finis nur devigan edukadon kaj aŭtodidakte iĝis esperantisto en 1953. En la sekva jaro li aliĝis al Japana Esperanto-Instituto (JEI), Kansaja Ligo de Esperanto-Grupoj (KLEG) kaj la loka klubo en Kioto. La vesperan kunvenon de la kiota klubo li diligente ĉiuĵaŭde ĉeestos dum ok jaroj, kaj kelkajn jarojn dumtage frekventos la Prefektujan Bibliotekon de Kioto, kie estas ne malgranda kolekto de malnovaj Esperanto-libroj kaj gazetoj.
Kantono Asotin (Vaŝingtonio)
Vidu ankaŭ
Kantonoj de Vaŝingtonio
Tacuo Huĝimoto
"Arogantulo" kun babila elokvento
En antaŭparolo por lia japanlingva esearo, la japana esperantlingva poeto Ueyama Masao skribas, ke onidire Huĝimoto surprizis la esperantan publikon per sia subita apero kiel elokventa oratoro. Sed Huĝimoto mem rememoras, ke en sia unua partopreno en oratora konkurso, verŝajne okaze de la 42-a Kongreso de Japanaj Esperantistoj en 1955 en la urbo Suita, Osaka.
Huĝimoto ankaŭ notas, ke La natura, babila stilo tamen estis lia trajto oratora kontrasta al la siatempe populara pli artefarita stilo de Ivo Lapenna. Efektive en 1956, kiam li havis okazon unuafoje viziti la oficejon de JEI, li naive komentis pri ĵus alveninta disko aŭdigita:  Tio ŝokis la apude ĉeestantan veteranon Hukuta Masao, kiu letere demandis la ĉefan motoron de KLEG, Miyamoto Masao :
Renkonto kun "Profesoro"
Miyamoto, jam rimarkinta la talenton de Huĝimoto, tute ne ĝenis sin pri tio kaj faris lin volontula redaktoro de La Movado de 1959 ĝis 1962, kaj igis lin gvidi la geaktorojn de la filmo La sturmo de Johano Arima (1959) lerni paroli Esperanton kun Umesao Tadao, fama etnografo-esperantisto.
Samjare laŭ peto de Umesao, Huĝimoto prezentis al la unua Nakamura Teruo, veterana esperantisto de la religia ordeno Oomoto, kaj dank' al tio, en la sekvanta jaro, la etnografo sukcesis publikigi artikolon pri la religio, kaj la verkaĵo tute ŝanĝis la publikan bildon de Oomoto dum jaroj makulitan pro la dufoja registara persekuto.
En 1961 Huĝimoto fariĝis unu el la tri "kernoj" por parolkapabligi junajn esperantistojn dum unusemajna trejnado prepare al la 50-a Universala Kongreso de Esperanto (UK) unuafoje okazigota en Japanio. En tiu okazo li konatiĝas kun Miyauti Masumi, kies edzo li fariĝos en 1963.
En 1965 kiel parto de biografia serio de prestiĝa japana eldonejo, aperis la japanlingva traduko de Vivo de Zamenhof de Edmond Privat, kiun tradukis Huĝimoto kun Umesao.
Inter 1962 kaj 1965 Huĝimoto portempe laboris kiel deĵoranto ĉe AMO-Akademio, kaj en 1965 fine trovis konstantan laboron kiel profesia esperantisto ĉe la religia organizo Oomoto kaj daŭre laboris tie ĝis la emeritiĝo en 2007; en la komencaj kaj finaj jaroj ĉe ties internacia fako kaj dum 27 jaroj intermezaj kiel instruisto de Esperanto por junaj oomotanoj.
Sinjoro fenestro ekkonas Ludovikiton
Huĝimoto rememoras, ke konatiĝinte kun Ito Kanzi, alinome Ludovikito en 1966: Do estis nature, ke en 1973 li iĝis reprezentanto de la Eldonejo Ludovikito, je kies nomo komencis eliri la libroj de la Plena Verkaro de Zamenhof. Jen kiel Huĝimoto iĝis "s-ro fenestro" de Ludovikito.
De decembro 1968 ĝis aŭgusto 1969 Huĝimoto vojaĝis en orient-eŭropaj landoj por kolekti folklorajn materialojn por eksponi dum la Universala Ekspozicio en Osaka en 1970 projektita i.a. de Umesao. En lia kolektado multe kunlaboris lokaj esperantistoj. La kolektitaj materialoj nun estas parto de la kolekto de la Nacia Muzeo pri Etnologio konstruita en la ejo de la ekspozicio kaj kies unua direktoro fariĝis Umesao.
En 1974 okaze de la 59-a UK en Hamburgo, Huĝimoto gvidis "konversacian rondon" kaj ĝi estis tiom sukcesa, ke oni ripetis ĝin sekvajare en la 60-a UK en Kopenhago. Samjare dum kvar semajnoj li instruis en Nord-Amerika Somera Kursaro en la San-Franciska Ŝtata Universitato, Usono, kun William Auld.
En 1987 Huĝimoto kune kun sia edzino organizis sian propran karavanon kaj partoprenis la 72-an UK-on en Varsovio, Pollando, festantan la centjaran jubileon de Esperanto.
En 1991 okaze de la 76-a UK en Bergeno, Norvegio, Huĝimoto ricevis la FAME-premion anstataŭ la premiita, nevojaĝema Ludovikito. Kiam Huĝimoto volis paroli por danki pro la premio, post kelkfraza formalaĵo li ne povis daŭrigi pro larmoj.
De movadano al versisto
Kvankam jam pli frue Huĝimoto okupis iujn movadajn postenojn, ekzemple tiujn de komitatano de KLEG kaj JEI, tamen en 1991 li unuafoje eniris la estraron de JEI kaj restis en tiu posteno ĝis 2000. Sekvajare li fariĝis komitatano C de Universala Esperanto-Asocio (UEA) kaj restis en tiu funkcio ĝis 1999, kiam li forlasis ĝin por fariĝi estrarano pri kulturo. Sed dum la 85-a UK en Tel-avivo, Israelo, en 2000 li malsaniĝis kaj poste devis portempe retiriĝi de ĉiuj funkcioj de UEA kaj de JEI.
En 2000 mortis en la aĝo de 94 jaroj la patro de Huĝimoto, kiu ne nur estis verkisto sed multflanka talentulo kaj instruis kaligrafion, prelegis pri Genĵi monogatari (Romano pri Genĵi), kaj ankaŭ versis tankaojn kaj hajkojn. Du jarojn poste, en 2002, kvazaŭ por spuri la piedsignojn de la patro Huĝimoto decidis aliĝi al societo de tankaistoj japanlingvaj, kaj en 2004 komencis aperigi serion pri esperantaj tankaoj en La Movado, la organo de KLEG.
En 2008 Huĝimoto ricevis la prestiĝan Premion Ossaka de JEI pro la verkado de lernolibroj kaj multjara gvidado por parolkapabligo. Samjare li komencis aperigi esperantlingvan tradukon de Genĵi monogatari en La Movado kaj esperis fini la tradukadon en 6 jaroj, sed la laboro restis ne finita.
La 27-an de septembro 2020 li mortis hejme en Kioto, Japanio.
Nigra skatolo (aviadilo)
Aviad-registrilo, ofte nomata nigra skatolo, estas aparato en aviadilo, kiu dum la flugado registras informojn utiligeblajn en la okazo de akcidento. Malgraŭ sia kromnomo tiaj aparatoj estas ne nigraj, sed brile oranĝ-koloraj, por faciligi ilian trovadon.
Ekzistas du specoj de registrilo:
La du aparatoj povas esti kombinitaj en unu skatolo.
La reguloj pri la devo havi tiajn registrilojn varias laŭ landoj. En Usono de 2014 aviadilo devas havi ilin, se
Protekto
Aviad-registrilo havas ŝtalan mantelon, kaj ĉirkaŭas la internon plurtavola izolaĵo. La mantelo protektas kontraŭ kolizio kun 3.400 g (ĉ. 33.000 m/s²) kaj temperaturo de 1.000 °C (dum 30 minutoj). La datenregistra bendo estas protektita kontraŭ marakvo kaj hazarda forviŝo. Tiel la nigra skatolo eltenas ekstremajn cirkonstancojn kaj akcidentojn. Anstataŭ la tradicie uzata magnetbendo nun ofte estas uzata fulmomemora datenkarto.
Por ekstra protekto la aparatoj estas lokitaj en la vosto de la aviadilo.
Retrovo
Aviadila kraŝo povas disĵeti la rompaĵojn al vasta areo. Post surtera kraŝo oni fidas je la oranĝa koloro de la skatolo, kiu bone videbligas ĝin. Se la skatolo tamen estas detruita, povas esti malfacile trovi la datenportilon. Post la kraŝo de flugo 9525 de Germanwings en 2015 oni trovis la flugdatenan registrilon nur post naŭ tagoj.
Historio
Al la evoluigo de la aviad-registriloj kontribuis pluraj personoj; la plej grandan meriton oni ofte atribuas al la kemiisto David Warren el Aŭstralio. Li en 1954 publikigis artikolon, en kiu li proponis la enkondukon de la registriloj; en 1957 li mem konstruis prototipon de flugdatena registrilo. En 1958 ekestis la unua kombinita datena kaj sona registrilo.
Cervino
Cervino estas komunumo de Italio.
Nigra skatolo (aviadilo)
Historio
Tamen jam en 1939 la francaj inĝenieroj François Hussenot kaj Paul Beaudouin konstruis aparaton, kiu registris flugdatenojn sur optika filmo. En 1942 la finna inĝeniero Veijo Hietala konstruis registrilon (nomatan "Mata Hari"), kiu funkcie jam similis al la modernaj aparatoj kaj estis uzata dum eksperimentaj kaj provaj flugoj; ĝi ne estis konstruita por elteni akcidenton.
Cervino
Krome Cervino estas la itala nomo de la monto Materhorno.
Méteren
- jen france, origine nederlande Meteren respektive flandre Metern - estas komunumo de Francio kadre de la historia pejzaĝo Franca Flandrio, Frans-Vlaanderen respektive Flandre française. Ĝi situas en la departemento Nord [], en la administra regiono Hauts-de-France (jen france, prononco [], pikarde Heuts-d'Franche) kaj en la tradicia regiono Nordo-Kaleza Markolo (france Nord-Pas-de-Calais ). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Dunkerque kaj al la kantono .
Giant (filmo)
Giant (anglalingve por giganto) estas filmo filmita en la jaro 1959 kaj reĝisorita de reĝisoro George Stevens. La filmo estis adaptita de Fred Guiol kaj Ivan Moffat el la romano de Edna Ferber. Aktoris en la filmo Elizabeth Taylor, Rock Hudson, James Dean, Carroll Baker, Jane Withers, Chill Wills, Mercedes McCambridge, Dennis Hopper, Sal Mineo, Rod Taylor, kaj Earl Holliman. Giant estis la lasta filmo el la tri filmoj de James Dean kiel ĉefaktoro, kiu gajnis al li lian duan Akademian Premion, tamen li mortis antaŭ la filmo estis publikigita.
En 2005, la filmo estis elektita por konservado en la Nacia Filmarkivo de Usono ĉe la Bibliotekoj de Kongreso "por esti de kultura, historia kaj estetika graveco".
Resuma intrigo
Bick Benedict (Rock Hudson), estro de la riĉa Benedict familio de Teksaso, vojaĝas al Marilando por aĉeti bredvirĉevalon nomitan War Winds (Militspiritoj). Tie li renkontas sociemulino Leslie (Elizabeth Taylor), kiu post nelonge iĝas sia edzino. Ili revenas al Teksaso por komenci sian vivon kune sur la familia ranĉo, Reata Luz (Mercedes McCambridge), la fratino de Bick, kaj Leslie ne interkonsentas. Jett Rink (James Dean), la metiisto de la familio, estas ĵaluza pri la riĉaĵo de Benedict kaj lia bela edzino Leslie.
Luz forpasas post kiam War Winds terenbatas ŝin rajdante lin, kaj kiel parto de ŝia testamento, ŝi testamentas al Jett terpecon ene de la Benedict Ranĉo. Bick provas aĉeti reen la teron, sed Jett rifuzas kaj vokas la biendomon Little Reata. Leslie poste naskas ĝemelojn, Jordan "Jordy" Benedict la 3-a (Dennis Hooper) kaj Judy Benedict (Fran Bennett), kaj pli juna filino nomis junan Luz (Carol Baker).
Jett malkovras petrolon ĉe sia bieno, kaj kiam li boras la unuan naftoputon, li eksplodas en la Benedict-biendomo deklarante antaŭ la tuta familio ke li fariĝos pli riĉa ol ili ĉiuj kune. Post kiam Jett faras malĝentilan komenton direkte al Leslie, Bick kaj Jett eniras pugnobatalon kaj Jett foriras. En la jaroj antaŭ Dua Mondmilito, Jett malfermas petrolboradfirmaon kiu igas lin freneze riĉa. Bick komence rifuzas la tenton kiun la naftoriĉaĵo donas al li, kaj preferas resti farmisto. Finfine, post kiam la lando bezonas petrolon por la militinvesto, li jesas membrigi la naftokomercon dum daŭre konservante la originan komercon de la familio.
Fakte, en la jaroj post la milito, la streĉitecoj en la Benedict familio rondiris ĉirkaŭ la bonorda maniero kreskigi la infanojn. Bick estas fervora ke Jordy sukcedos lin pri prizorgado de la bieno, sed Jordy volas iĝi kuracisto. Leslie volas ke Judy ekzamenu por eniri loĝlernejon en Svislando, sed Judy amas la bienon kaj volas resti en Teksaso kaj fini sian edukon tie. Post kiam la milito ekas, Jett vizitas la Benedict familion kaj provas konvinki Bick jesi eltiri petrolon kaj helpi la militinveston. Bick komprenis, ke neniu povas administri la bienon anstataŭ klin, kaj konsentas. Dum la vizito, juna Luz, nun dekjaraĝa knabino, havas amaferon kun Jett. Post kiam petrolo komencas esti elminita, la riĉa Benedict familio iĝas eĉ pli riĉa.
La rivaleco inter Benedict kaj Rink venas al fronto kiam la Benedict familio malkovras ke la juna Lucy kaj la multe pli maljuna Jett Rink geamikiĝas. Ĉe enorma festo kiun Jett ĵetas en lia honoro, nervoza Jordi provas kontraŭbatali lin, post ekkompreno ke li kaj lia meksika edzino Joana (Elsa Cárdenas) estis nur invititaj tiel ke la dungitoj de Jett povas elpeli Joana, Jett kaj liaj viroj tenas Jordi kaj pugnobatas lin fronte al la homamaso. Bick furiozas kaj prenas Jett al la kuirejo, por kontraŭbatali lin, sed lernas ke Jett estas drinkulo kaj kava persono, ĉio kio li havas estas mono. Li diras al li: "Vi ne valoras eĉ se mi batos vin... vi estas finita", kaj foriras. La partio finiĝas kiam Jett, tute ebria, kolapsas antaŭ ĉiuj kiam li estas ronde doni sian grandan paroladon. Juna Luz renkontas lin poste, kiam ĉiu forlasis la danchalon, kaj ekkomprenas ke li estas soleca, patosa kaj rompita viro.
La kolapso pentras portreton de la naftoindustrio igante Teksasajn farmistojn magnatojn.
Grava parta intrigo de la filmo estas la rasismo kontraŭ meksik-usonanoj en Teksaso. Ĉar la filmo komenciĝas, Bick kaj Luz malkovras rasismon direkte al meksikanoj kiuj laboras en ili bieno, multe al la ĉagreno de Leslie. Direkte al la fino de la filmo, Bick venas por scii pri la maljustoj de rasismo kaj protektas sian bofilinon Johana kaj lian nepon Jordan Benedict la 3-a, kaj gajnis la aprezon de Leslie.
Premioj
Giant gajnis la Akademian Premion por plej bona reĝisoro, kaj kandidatiĝis duoble por plej bona aktoro (James Dean kaj Rock Hudson), plej bona subtena aktorino (Mercedes McCambridge), plej bona art-direktado, plej bona kostumado, plej bona redaktado, plej bona muziko, kaj plej bona adaptita scenaro. En 2006, Giant estis elektita de la Usona Biblioteko de Kongreso kiel "kulture grava", kaj tial konservita ĉe la Usona Nacia Film-Registro.
-431
En la jaro 431 antaŭ nia erao okazis, interalie:
Himantopa kalidro
La Himantopa kalidro, Micropalama himantopus aŭ Calidris himantopus, estas eta vadbirdo; ĝi estas iom simila al pli malgrandaj kalidroj. Informaro pri DNA ne kapablas solvi ĉu ĝi devus esti lokata en Calidris aŭ plutenata en la monotipa genro Micropalama (Thomas et al., 2004). Ĝi ŝajnas pli proksima de la Rustokalidro, kiu estas alia nekutima specio nur eventuale lokata en Calidris kaj povus esti apartigita kun tiu en Erolia.
La himantopa kalidro reproduktiĝas en malferma arkta tundro de Norda Ameriko. Ĝi estas tre longdistanca migranto kiu vintras ĉefe en Suda Ameriko. Ĝi ĉeestas kiel rara vagulo okcidentan Eŭropon.
Tiu specio konstruas neston surplanke, kie la ino demetas tri aŭ kvar ovojn. La masklo flugas ceremonie. For de reprodukta sezono tiu birdo troviĝas kutime en internaj akvejoj plie ol en malfermaj marbordoj.
La himantopa kalidro similaspektas kun la Rustokalidro pro ties kurvita beko, longa kolo, hela supraokula strio kaj blanka pugo. Ĝi diferenciĝas el tiu specio pro ĝiaj multe pli longaj kaj helaj kruroj kiuj nomigas la specion kaj en kelkaj naciaj lingvoj kaj laŭ scienca nomo. Ĝi ankaŭ malhavas rimarkeblan flugilstrion dumfluge.
Reproduktantaj plenkreskuloj estas facile diferenceblaj kaj tre striitaj sube kaj havas ruĝecajn makulojn supre kaj sub la superokula strio. La dorso estas bruna kun malhelaj plumocentroj. Vintra plumaro estas ĉefe griza supre kaj blanka sube.
Junuloj de himantopa kalidro similaspektas kun la plenkreskuloj pro ties forta kapobildo kaj bruneca dorso, sed ili ne estas striitaj sube, kaj montras blankajn bordojn en la dorsoplumaro.
La himantopa kalidro manĝas en koto per bekoplukado kaj rigardo foje sammaniere kiel la Galinaga tringo kun kiu ĝi kuniĝas. Ili manĝas ĉefe insektojn kaj aliajn senvertebrulojn.
Homojdia
Homojdia [homoĵdia] (hungare: Homapatak) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Lugoj. En 1910 ĝi havis 370 loĝantojn (rumanoj); en 1992 185 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1514. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al Curtea.
13437 Wellton-Persson
13437 Wellton-Persson estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio Kvistaberg, apud Bro, en la kadro de la kampanjo Uppsala-DLR Asteroid Survey.
Nomo
Ĝia nomo honoras Helen Wellton kaj Claes Wellton Persson, svedajn entreprenistojn, kies intereso por la asteroidoj kaj kometoj kuntrenis malavaran apogon kaj sponsoradon al la Uppsala-DLR Asteroido Survey.
Kodigo
Kodigo estas proceso de skribita juro en formo de leĝaro aŭ regularo. La kodigajn jurajn preskribojn havas nuntempe plimulto de ŝtatoj.
Pilgrimkapelo Etzelsbach
La romkatolika Pilgrimkapelo Ĉieliro de Mario (Etzelsbach) (Wallfahrtskapelle St. Mariä Himmelfahrt Etzelsbach) troviĝas inter Steinbach kaj Hundeshagen en la Eichsfeld-regiono en Germanujo. Apud Klüschen Hagis temis eble pri la plej grava pilgrimejo en la katolika insulo Eichsfeld.
Historio
La nomo Etzelsbach etimologie kongruas al la malnovgermana nomo Agaza por Elster. La abandonita setlejo unue menciitis en damaĝindekso de la cistercianina monakejo de Beuren. Verŝajne jam en la 15-a jarcento ekzistis ia pilgrimkapelo. Post majo 1525 la pilgrimado ĉesis kaj reprenitis ne antaŭ 1555, kiam plagis la pesto en Eichsfeld. Ekde 1602 uzitis portebla altaro pro daŭra damaĝoj enkapelaj. Nur en 1801 konstruitis nova kapelo surloke. Ĉar la pilgrimo al Etzelsbach ege ŝatata estis kaj la eta kapelo tute ne plu sufiĉis por gastigi la amasojn da fideluloj, konstruitis en 1898 laŭ planoj de la franciskano Paschalis Gratze la ĝis hodiaŭ funkcianta preĝejo; samjare ĝi konsekritis.
Pilgrimoj
La loko Etzelsbach havas riĉegan pilgriman tradicion. Ĉefe la ĉiujare okazanta t.n. ĉevalpilgrimo, la duan dimanĉon post vizito de Maria multaj kristanoj kun ĉevaloj kolektiĝas surloke. Tiuokaze benatas post la sankta meso la bestoj. Aliaj tradiciaj pilgrimdatoj jenas:
Pokera terminaro
Jen listo de terminoj pri la kartludo pokero:
Pilgrimkapelo Etzelsbach
Legendo
Dekstre de la flanka navo de la preĝejo troviĝas pietato el la 16-a jarcento. Laŭdire ĝi trovitis dum kampaj laboroj en la apudeco ĝuste tie kie ĉevaloj tuj ekstrikis. Kamparano ĉeestanta kaj serĉanta kaŭzon por la tuja mallaboremo de la bestoj ja trovis la artaĵon. Tio ne nur kaŭzigis konstruon de kapelo nova en 1801 sed ankaŭ la tradicion de la ĉevalpilgrimaĵo.
Periskopo (objektivo)
Periskopo estas objektivo kiu konsistas el du malkonveks-konveksaj lensoj, inter kiuj estas diafragmo.
121505 Andrewliounis
121505 Andrewliounis estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 2:5 kun Marso.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Catalina Sky Survey, plenumita elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward kaj elde la Observatorio de Monto Lemmon, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de Andrew J. Liounis, kiu kontribuis al la Misio de Asteroida Specimena Revenigo OSIRIS-REx kiel inĝeniero pri Optika Navigado.
Margaret
Margareto staras por:
Margaret estas la familia nomo de jenaj personoj:
lokoj en Usono:
vidu ankaŭ:
Antal Babics
Antal BABICS [babiĉ], hungare Babics Antal estis hungara kuracisto (kirurgo, urologo), politikisto, ordinara membro de Hungara Scienca Akademio.
Antal Babics naskiĝis la 1902 en Lovászpatona. Li mortis la 1992 en Budapeŝto.
Uhřice (distrikto Hodonín)
Uhřice (Auherschitz) estas municipo en distrikto Hodonín, en Sudmoravia regiono en Ĉeĥio situanta 13 km okcidente de Kyjov. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1351.
Periskopo
[[Dosiero:Simpleperiscopes.png|eta|350px|dekstra|Principle of the periscope.
A - Periscope using two plane mirrors.
B - Periscope using two right–angled prisms.
1 - 2 - Plane mirrors.
5 - 6 - Observer eye.
7 - 8 - Periscope tube.
H - Periscope optical height.]] [[Dosiero:Handheld periscope.png|eta|150px|dekstra|Military handheld periscope optical
design. 1 - Eyepiece
2 - Diagonal prism
3 - Handle
4 - 6 - Erecting lenses
5 - Periscope tube
7 - Field lens
8 - Lens
9 - Head diagonal prism
Periskopo estas optika aparato por rigardado de kaŝejo.
Simpla periskopo estas tubo, ĉe finoj de kiu estas du speguloj aŭ prismoj muntitaj je angulo 45° al akso de la tubo. Por pligrandigi la bildon periskopo povas havi ankaŭ lensojn.
Periskopoj estadas uzataj en:
Cenon
Cenon estas franca komunumo kaj ĉirkaŭurbo de Bordeaux, lokita en la departemento Gironde kaj en la regiono Akvitanio.
Ĝi havas proksimume 21 000 loĝantojn kaj situas oriente de Bordeaux. Cenon partoprenas en la urba komunumo de Bordeaux (Communauté urbaine de Bordeaux, aŭ CUB).
Hachette
Hachette et Cie ([aŝet' e kompanji'] "Hachette kaj kompanio") estas grava libroeldonejo en Parizo, kiu estis varbita al Esperanto de Bourlet en 1901. La firmao en multegaj urboj de la mondo havis filiojn kaj korespondantojn kaj pro tio ĝiaj eldonaĵoj estis facile riceveblaj. La barcelona eldonejo Espasa kontraktis la laboron por la hispana merkato. La firmao havis kontrakton kun Zamenhof kaj tiel aperis en ĝia eldono la fama Kolekto aprobita de d-ro Zamenhof, kaj Esperanto: Kolekto de la Revuo. Hachette eldonis ankaŭ la gravan gazeton, La Revuo, 1908-1914. La firmao, ĉe kiuj montriĝis ankaŭ tendencoj por monopoli la tutan Esperantan libroeldonadon, post la Unua mondmilito likvidis sian E-an fakon.
Historio
La eldonejon fondis en 1826 Louis Hachette. Post 38 jaroj de agado ĝi iĝis monde konata. Evoluo de la firmao permesis en 1947 transpaŝi limojn de Francio 1947. Fine de la 20-a jarcento la firmao ricevis aktualan nomon Groupe Hachette Livre.
Distrikto Mattersburg
Eksteraj ligiloj
Distrikta administracio.
Hachette
Esperantlingvaj publikigaĵoj
Tiu-ĉi artikolo tiris informon el Enciklopedio de Esperanto.
Kunitaka Sueoka
(japane 末岡 圀孝, n. la 1-an de februaro 1917, la la 31-an de oktobro 1998) estis japana futbalisto. Li en 1940 membris en la japana nacia teamo de futbalo.
NGC 1061
NGC 1061 (aliaj indikoj — PGC 10303, MCG 5-7-36, ZWG 505.39, KUG 0240+322) estas galaksio en konstelacio Triangulo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Henriko de Huntingdon
Henriko de Huntingdon (n. ĉirkaŭ 1080, m. post 1154) estis angla historiisto.
Dialekto, Dialektiko
Dialekto, Dialektiko, eldonita en 1956 de Eldonejo Belpost en Barcelono, estas esearo de Delfí Dalmau. Ĉiu artikolo estas sekvata de demandaro, tial la verko estas ege utila por memstudado.
Henriko de Huntingdon
Vivo
Pri lia vivo oni scias malmulte. Li edukiĝis en luksaj cirkonstancoj inter la domanaro de episkopo de Lincoln, la plej riĉa eklezia kortego de Anglio. Li estis ĉedekano de la diocezo de Lincoln ekde 1110.
Verkoj
Lia ĉefa verko estas Historia Anglorum (Historio de la angloj), kiu pritraktas la historion de Anglio de la plej fruaj epokoj ĝis ĉirkaŭ 1154 kiam Henriko la 2-a heredis la regnon. La verko estis komisiata de episkopo de Lincoln, kaj Henriko uzis antaŭajn historiojn (inkl. tiujn de Bede), la anglosaksan kronikon, kaj anglosaksajn poemojn.
Kiel junulo, li verkis poemojn kaj epigramojn.
Ladinio
Ladinio estas la alpa regiono en norda Italio, kie loĝas la Ladinoj, homoj parolantaj la ladinan lingvon. Partoj de Ladinio troviĝas en la provincoj Sudtirolo, Trento kaj Belluno. La areo prenas la nomon de siaj loĝantoj, la ladinoj, montara popolo kiu parolas plejparte la ladinan lingvon. Ĉilasta apartenas al la romanĉa grupo de la latinidaj lingvoj.
La tuta Ladinio ne ĝuas oficialan agnoskon kiel administra komunumo, sed la ladinoj estas oficiale agnoskitaj kiel etna minoritato. En la ladinaj komunumoj de la regiono Trentino-Sudtirolo la ladina estas oficiala lingvo uzata kaj en administracioj kaj en lernejoj. Tio ne okazas en la komunumoj de la provinco de Beluno.
Teritorio
La teritorio de Ladinio okupas proksimume ĉirkaŭ 1.200 km 2, en la zono de la Dolomitoj, kie ĉiam estis la kvin ladinaj valoj: Val di Fassa ("Fascia") en la Trentino, Val Gardena ("Gherdëina") kaj Val Badia ("Gran Ega") en la provinco de Bolzano (Sudtirolo), kaj Livinnalongo ("Fodom") kaj Ampezzo ("Anpezo") en la provinco de Beluno.
Administre, Ladinio estas dividita inter du italiaj regionoj, tri provincoj kaj 18 municipoj, ĉiuj malgrandaj.
Bohdan Paczyński
Bohdan Paczyński (naskiĝis la 8-an de februaro 1940 en Vilno, mortis la 19-an de aprilo 2007 en Princeton) estis pola astronomo kaj astrofizikisto. En siaj esploroj okupiĝis ĉefe pri teorio de stel-evoluo, alkreskaj diskoj, mikrogravita lenso kaj gamo-radia ekbrilo.
Sciencaj esploroj kaj vivo
Dum la milita stato en Pollando restis en Kalifornia Instituto de Teknologio kaj decidis ekloĝi en Usono. Laboroferton ricevis interalie en Astrofizika Fakultato de Universitato Princeton, kie laboris ĝis fino de sia vivo; en la jaroj 1982–1989 estis profesoro, kaj de 1989 gvidis katedron de astrofiziko je la nomo al Lyman Spitzer Jr. Tiutempe estis pola kaj usona civitano.
Meze de la 80-aj jaroj komencis labori pri projektoj, kiuj alportis plej grandajn sukcesojn en lia vivo. Li hipotezis pri kosmologia deveno de la gamo-radia ekbrilo. En 1986 publikigis artikolon en "ApJL", en kiu proponis, ke la ekbriloj devenas de eksteraĵoj de nia galaksio. Astronomo Stanisław Bajtlik tiel priskribas la kontribuojn de Paczyński: ''En sia opinio dum longa tempo restis soleca. En 1995, en la 75-a datreveno de la granda debato inter Heber Doust Curtis kaj Harlow Shapley pri la naturo de nebulozoj en la sama, historia salono de la Nacia Muzeo de Natura Historio en Vaŝingtono okazis debato inter Bohdan Paczyński kaj Donald Lamb pri la temo de la naturo de gamo-briloj kaj distanco al ili. Lamb estis ĉefa adepto de la hipotezo pri proksima deveno de ekbriloj. La debaton gvidis brita reĝa astronomo Martin Rees. Kvankam la rezulton de la debato oni priraportis kiel remiso, jam baldaŭ rezultoj de novaj observadoj plene atribuis raciecon al Paczyński. Tio estis lia granda triumfo.''
Kun Grzegorz Pojmańskim gvidis projekton All Sky Automated Survey (ASAS).
En 2005 estis inter malkovrintoj de asteroido OGLE-2005-BLG-390L b.
Lian nomon portas asteroido 11755 Paczynski. Li publikigis ĉ. 300 sciencajn laboraĵojn.
Medalo Bohdan Paczyński
Dum la 35-a Kunveno de Pola Astronomia Societo en Gdańsk (11–14 de septembro 2011) oni starigis Medalon Bohdan Paczyński kiel distingo por eminentaj sciencistoj ligitaj kun la pola astronomio. Unuan medalon ricevis, en 2013, Martin Rees.
Testamento de Sankta Francisko
Analizo kaj komento pri la teksto
Francisko dediĉas pli ol la duonon el sia Testamento al la reelvoko pri kelkaj epizodoj de sia persona vivo kaj de sia praa komunumo: el lia renkonto kun la leprulo al saluto de la paco, la historio estas revizitata subinsigne de la dono de “Tiu kiu estas la senkompara bono, eterna, el kiu descendas ĉiu bono kaj sen kiu ne ekzistas bono”; lia fido kaj amo al sacerdotoj kiaj donacantoj de la dia vivo sendepende de iliaj pekoj, kaj la alfluo de fratuliĝontaj ĉirkaŭ li.
En la dua parto, pli mallonga ol la unua kun kiu, foje, enhave intermiksiĝas, estas diversmaniere karakterizita: malaperas la stilo reelvoka kaj intervenas tiu precepta/normiga, rekonebla pro la tipa lingvo, encentrigita ĉirkaŭ du konceptoj inter si ligitaj: la koncepto de obeo kaj koncepto de aŭtoritateco. Tiujn preceptojn Francisko enokulas kiaj decidoj de sia persona pasinta kaj konstanta konduto: “Mi volas” (latine: volo, itale voglio) ripetata ses fojojn kun spefica objekto (alifoje ripetita en la sama objekto). Nome li priskribas siajn taskojn por diri taskojn de unuopuloj de siaj kunfrataroj. Mi volas ses foje ripetata koncernas: peti spiritan helpon al sacerdotoj, ilin honori, honori la kristanajn misterojn, materie respekti la diajn vortojn, labori, obei al la generala superulo, havi spiritan gvidon.
Li ne sin proponas kiel ekzemplon, sed nur kiel iun kiu volas tiel konduti: la stila delikateco, fortigita de lia historio konita ĉe ĉiu fratulo, ne lasas dubon ke tiu volo egalvaloras “Ni volas, Ni devas...”.
La insisto pri admiro pri sacerdotoj kaj ekleziaj aŭtoritatuloj estas klara distanciĝo el kontraŭekleziaj oponantoj pro la nehonesta, vera aŭ supozita, konduto de sacerdotoj. Elstariĝas la Francisko katolika, kiu scias ke la ĝusta fido estas konfidita al la Eklezio.
La ordono de la lavoro por vivteni la komunumon devas antaŭi kaj akompani la vivon en malriĉeco. Eble Francixko sperte konstatis ke nenifarado ne realigas la voton de malriĉeco kian li proponis.
La dua testamento de Sankta Francisko
Dum la printempo de 1226, do antaŭ tiu definitiva de septembro samjara, Francisko deĵoris en la toskania urbo Siena kiam, sekve ke insista el buŝo sanga elfluo, liaj kompanuloj timis ke lia vivo estas finiĝanta kaj petis ke li allasu siajn lastajn volojn kaj sugestojn al siaj fratuloj kaj fratulinoj. Kaj li diktis jenon: “Mi benas ĉiujn miajn fratojn, kiu estas en tiu Religio (= Religia Ordenoj) kaj tiujn kiuj en ĝin eniros ĝis la fino de la mondo. Kaj ĉar, kaŭze de febleco kaj suferoj de la malsano, mi penas paroli, mallonge mi manifestas miajn volojn per tiuj tri vortoj. Nome: kiel signo kaj memoro de la mia beno kaj de mia testamento, ĉiam ili sin amu unu la aliajn, ĉiam ili amu kaj observu nian sinjorinon sanktan Malriĉecon, kaj ĉiam ili estu fidelaj kaj submetitaj al la prelatoj kaj al ĉiuj klerikoj de la sankta patrino Eklezia”.
9638 Fuchs
9638 Fuchs estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la germana plantosciencisto kaj kuracisto Leonhart Fuchs (1501–1566), kies verko Historia Stirpium commentarii insignes estas grava etapo en la organizita prezento de la observoj pri plantoscienco. La libro entenas belajn lignogravuraĵojn kaj priskribojn (kaj glosaron) de pli ol 550 plantoj, plejparte kun medicina uzo. Li lasas ankaŭ sian nomon al la planta genro "fuksio".
Haitio en la Somera Olimpiko 1936
Reprezentanto de Haitio estis preta partopreni ĉe la Somera Olimpiko 1936 en Berlino, Germanio, nome de sia lando, sed post la malferma ceremonio, kie li fiere marŝis kiel la haitia teamo, li grave vundiĝis kaj ne povis konkursi. Tamen, dum la provludo de la malferma ceremonio la Liĥtenŝtejna delegacio rimarkis ke la flagoj de la du nacioj estis identaj, ambaŭ teamoj interkonsentis inter si kaj kun siaj registaroj kiel apartigi la flagojn, kaj rezulte de tio la registaro de Liĥtenŝtejno oficiale ŝanĝis la ŝtatan flagon en 1937.