cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
László Király (instruisto)
Biografio
Király László akiris diplomon pri hungara lingvo kaj literaturo en Universitato Bolyai de Kluĵo (1952) kaj de tiam li instruis en Liceo Bethlen Gábor de Aiud.
Metalmuldado
Metalmuldado estas metalfanda procezo kiu estas karacterizita per perfortigo de fandita metalo je alta premo en muldilo. Tiu muldujo estas kreita uzante du plifortigitajn iloŝtalajn pecojn kiuj estis maŝinitaj en formo kaj laboro simile al injektomuldado dum la procezo. Plej metalmuldiloj estas faritaj el neferaj metaloj, specife el alojoj bazitaj en zinko, kupro, aluminio, magnezio, plumbo, plumbostano kaj stano. Depende el la tipo de metalo fandota, oni uzas ĉambromaŝinon ĉu varman ĉu malvarman.
La fandekipado kaj metalfandado postulas grandajn kapitalkostojn kaj tio tendencas limigi la procezon al grandvoluman produktadon. Fabrikado de partoj uzante metalmuldadon estas relative simpla, plenumante nur kvar ĉefajn paŝojn, kiuj tenas la pliiĝantan koston por fabrikaĵo sufiĉe malalte. Ĝi estas speciale taŭga por granda kvanto de malgrandaj al mezgrandaj fandaĵoj, kio estas kial metalmuldado produktas pli da fandaĵoj ol ajna fandoprocezo. Metalmuldado estas karakterizita per tre fajna surfaco (kompare al fandostandardoj) kaj dimensia konsisteco.
Du variantoj estas senpora metalmuldado, kio estas uzata por nuligi gasporecajn fandodifektojn; kaj rekta injekta metalmuldado, kio estas uzata ĉe zinkofandado por malpliigi restaĵojn kaj pliigi la produktokvanton.
Lourdes Flores
Lourdes Celmira Rosario Flores Nano (Lima, 7an de oktobro de 1959 - estas advokatino kaj politikistino perua, estrarano de la Alianco Unidad Nacional kaj prezidentino de la Partido Popular Cristiano. Aktuala rektoro de la Universidad San Ignacio de Loyola (2006 ĝis nun). Okupis la postenon de parlamentano de Peruo kaj kandidatiĝis al la Prezidenteco de Peruo en la ĝenerala elektado de 2001 kaj en tiu de 2006, kiam atingis ambaŭfoje la trian lokon.
Numa Denis Fustel de Coulanges
Numa Denis FUSTEL DE COULANGES (naskiĝinta la en Parizo, mortinta samloke la ) estis franca historiisto.
Vivo
Estinte instruisto en Amiens kaj poste ĉe la Ludoviko-liceo pariza li ekprofesoris ĉe la Universitato de Strasburgo. Veninte en 1875 al la Supera Normala Lernejo Parizo li paralele membris ĉe la Instituto de Francio.
Fustel de Coulanges verkis: »Mémoire sur l'île de Chio« (1857); »Polybe, ou la Grèce conquise par les Romains« (1858); »La cité antique« (1864); »Histoire des institutions politiques de l'ancienne France« (1875–92; la du laste menciitaj honoritis fare de la Franca Akademio); »Recherches sur quelques problèmes d'histoire« (1885); »Nouvelles recherches sur quelques problèmes d'histoire« (1891); »Questions historiques« (1893).
Fonto
Meyers Großes Konversations-Lexikon, volumo 7. Leipzig 1907, p. 235 (tie ĉi interrete)
Târnăvioara
Târnăvioara [tırnavjŏara] (hungare: Kisekemező [kiŝekemezo], germane: Kleinprobsdorf) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Mediaș. Ĝis la 1980-aj jaroj ĝi nomiĝis Proștea Mică. La vilaĝo situas dekstre de Târnava Mare, kontraŭe de Copșa Mică.
Historio
Ĝia unua mencio skriba estas el 1358. Post la reformacio ĝi estis saksa servutulvilaĝo de Sibio. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Kis-Küküllő vármegye). En 1964 oni aligis ĝin al Copșa Mică.
Leandro Damião
Leandro Damião (n. ) estas brazila futbalisto.
Li futbalis ĉe Kawasaki Frontale.
2135 Aristeo
2135 Aristeo estas malgranda apolona asteroido, malkovrita la de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de la Monto Palomar, apud San-Diego (Kalifornio).
Ramiro de Maeztu
Ramiro de MAEZTU y Whitney (Vitorio, 4-an de majo 1874 - Aravako, 29-an de oktobro 1936) estis hispana eseisto, literatura kritikisto, kaj politikisto el la Generacio de 1898.
2135 Aristeo
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la helena heroo Aristeo filo de Apolono kaj de la nimfo Kireno.
Ramiro de Maeztu
Dum sia junaĝo, li estis grave influita el eksplicite nietzsche-ana mondorigardo samkiel fare de socia darvinismo. Sendita en 1905 kiel korespondisto al Britio, li tie eke interkoniĝis ideologie kun la Fabiana Socio, socialisma-reformisma brita movado, por poste alproksimiĝi dum 1912 al distribuiismaj partioj kaj al korporacia socialismo. Maeztu, tamen, fine estus alproksimiĝonta ekde 1921 al tradiciismo, hispaniismo, kaj rezulte al tio, al kontraŭbolŝevismo, post siaj spertoj dum la Unua Mondmilito, kaj specife pro profunda survido rilate al la Eŭropa pejzaĝo el sia tempo.
2135 Aristeo
Nomo
Ĝia klinita orbito pasas tre proksime de tiuj de Tero kaj Marso, ĝi do estas terrenkonta kaj marsrenkonta asteroido.
Ramiro de Maeztu
Deputito en Gipuzko, li estis mortigita je la komenco de la Hispana Enlanda Milito, meze de unu el la pluraj ĉaspafadoj faritaj de la respublikana anaro kiuj okazis en Madrido dum la Enlanda Milito.
Biografio
Naskita la 4-an de majo 1874 en Vitorio, Maeztu estis filo de Manuel de Maeztu Rodríguez, kubana navar-devena terposedanto kiu interkonatiĝis kun lia patrino, Juana Whitney, filino de brita diplomato, en Parizo, kaj al kiu li geedziĝis kiam ŝi havis apenaŭe 16 jarojn. El ilia geedziĝo estis naskitaj kvin gefiloj, Ramiro, Ángela, Miguel, la pedagogino María de Maeztu, kaj la pentristo Gustavo de Maeztu.
La familio feliĉe sinlokis en Vitorio, sed tamen baldaŭ Ramiro restis kiel patra orfo kaj sinsekve en 1984 la familia negocio bankrotos pro administrantaj problemoj. La posta infanaĝo kaj juneco de Ramiro forpasis en Parizo kaj Havano, kie li dediĉis sin je pluraj laboretoj kaj iniciatis sin je ĵurnalismo. Memlerninto kaj apoganto je revoluciemaj ideoj, li transloĝiĝis al Madrido, grava fakto por lia verkista vivprotokolo, pro tio ke tie li ekos sian profesian kunlaboradon kun diversaj ĵurnaloj, kaj gazetoj, kiel Germinal, El País, Vida Nueva aŭ El Socialista, interalie, kun socialisma-reformisma pensmaniero. Li uzis tiuepoke la pseŭdonomon «Rotuney».
Dum tiuj jaroj li ankaŭ ekinteramikiĝis kun aliaj reformismaj intelektuloj, specife Azorín kaj Pío Baroja, kune kun kiuj li estis brila elstarulo el la 1898-a Generacio.
Inter 1905 kaj 1919 li loĝis en Bayswater, Londono, kie li laboris kiel korespondisto por La Correspondencia de España, Nuevo Mundo kaj Heraldo de Madrid.
Li vojaĝis tra Francio kaj Germanio kaj estis milita korespondisto dum la Unua Mondmilito en Italio inter 1914 kaj 1915. Ĉi tiu epoko portretas lian liberalisman etapon, kun forta admiro al la britaj tiamaj institucioj. Li publikigis en 1916 angle Authority, Liberty and Function in the Light of the War (Aŭtoritateco, Libereco kaj Funkcio de la Milita Lumo) —tradukita hispane kiel La Crisis del Humanismo (La Krizo de la Humanismo)— kie li igas dubajn la konceptojn pri aŭtoritarismeco kaj libereco ene de la moderna socio.
Eĉ alvenante kiel fervore-konvinkita militaristo, post sia reveno al Hispanio en 1919, li perdas sian fidon je liberalisma demokratio kaj laŭmezure kiel tio okazas, antaŭeniras lia evoluiĝo al katolika tradiciismo, kiu efektiviĝos dum la diktaturo de Primo de Rivera. Je la komenco de 1927 li aniĝis ĉe Unión Patriótica, monarkisma kaj politike-katolikisma dekstrema partio.
En decembro de 1927, li estis proklamita ambasadoro tutpova en Argentino, kie li kreis la vortaĵon Hispaneco, kune kun la jesuisto Zacarías de Vizcarra, cele anstataŭigi la vorton 'raso', por forviŝi ĉian rasan signifon kaj unuigi ĉian popolon havanta gravan Hispanan influon sub sama metafizika destiniĝo. Dum ĉi tiuj jaroj li plue priparolis dekadencon, kaj plifortigis sian postenon je defendo de la katolikaj valoroj kaj hispanecaj tradicioj. Ĵuse okazinta la faliĝo de Primo de Rivera, Maeztu deposteniĝis el sia posteno kiel ambasadoro kaj alvenis Hispanien. Li tiam sindisvolvis inter la idearoj de Unión Monárquica Nacional, partio konstruita sub la restaĵoj el Unión Patriótica. Ankaŭ tiam, li interkonatiĝis kun la integrisma junulo Eugenio Vegas Latapie; ambaŭ projekciis la kreadon de kultura socio kaj pensmaniera gazeto kiu fine nomiĝis Acción Española. En sia inaŭgura artikolo, Maeztu portretis kaj priskribis Hispanion kiel anzinon kiu plonĝas siajn radikojn subteren (ene de la tradicion), sed troviĝas afliktita de hedero, t.e., far la progresisma intelligentsia — kiu sentas sin fremda al la viviga sevo de historio, kaj pro tio nekapabla revivigi la nacion. Tiu artikolo ebligos al li la gajnon de la Premio Luca de Tena.
Dum ĉi tiu lasta etapo el sia idearo, li plifortigis rilatojn kun la olda ŝoso el la tradiciisma-hispana pensmaniero kaj konservos samopiniecon kun teoriistoj el la portugala integralismo. Ĉi tiu idearo cele de hispana katolika civilizo, disvolviĝinta en liaj artikoloj publikigitaj en Acción Española, estis rekolektitaj en lia libro, Defensa de la Hispanidad (Defendo de la Hispaneco), kiu iĝis lia plej influema verko el sia meditado kaj pensmaniero. Lia doktrino pri Hispaneco, spirita mondo kiu unuigus Hispanion kaj ties antikvajn koloniojn per la Hispana lingvo kaj la Katolika religio, estis unu el la plej uzataj ideologiaj iloj de la kontraŭrespublikana dekstraro kaj Frankismo. Li fine militis je Renovación Española, politika partio signifita de sia rekta kontraŭstaro al la reĝimo de la Dua Hispana Respubliko.
Dum la komenco de la Hispana Enlanda Milito li estis arestita de respublikanaj soldatoj. Post esti enkarcerigita, ĉe la Madrida karcero de Ventas la 30-an de julio de 1936, sen ajna juĝo, li estis ĉaspafita ĉe la Tombejo de Aravaca la 29-an de oktobro de 1936. Liaj lastaj vortoj, estis:
Verkaĵoj
Kvankam Maeztu verkis izolite poemojn, rakontojn, unu novelon (La milito de Transvaal), kaj nepublikigitan teatraĵon (La sindikato de la smeraldoj), lia plej granda verkaro estas lia artikolaro kaj eseoj, per kiuj li defendis ĵurnalisme siajn idearojn. Elstaras: Hacia otra España (Al alia Hispanio), La Crisis del Humanismo (La Krizo de la Humanismo), Defensa de la Hispanidad (Defendo al la Hispaneco), kaj Defensa del Espíritu (Defendo al la Spirito).
Maeztu antaŭpensis verki ankaŭ Defensa de la Monarquía (Defendo al la Monarkio), sed ne finverkis kaj la afero restis kiel projekto. Per ĉi tiu plano li celis kolekti siajn tri defendojn, al Dio, Hejmlando, kaj Monarkio.
Assos
Assos (latine Assus, greke Άσσος, bizanca nomo Maĥramion) estas ruinloko sur okcidenta marbordo de Turkio, kies historio pruvebla ekde la 9-a jc. a.K.. Ĝiaj koordinatoj estas.
Assos estis antikva greka urbo ĉe marbordo de Troado, sur nordokcidenta parto de la nuna Turkio. Je 11 km sude de la urbo situas insulo Lesbos kaj la setlantoj alvenis de la tiea Methümna (popolo aiol) por fondi Assos-on je fino de la 1-a jarmilo a.K..
Oni konstruis ĝin sur 200m-a aparta monto kaj sur ties terasaj deklivoj. Sole Assos havis bonan havenon ĉe la norda marbordo de la Edremit-golfo(Adramütion-golfo), tiel ĝi kontrolis la apudbordan ŝipadon.
La urbo iĝis komence sub regon de la Persa imperio, poste al tiu de Ateno. Pli poste okupis ĝin Aleksandro la Granda kaj ekregis tie la makedona gvidanto Lüsimakhos. Ĝi apartenis poste la reĝlando de Pergamon, fine al la Romia imperio.
Aristotelo tie fondis - je invito de Hermeias, gvidanto de Atarneus kaj tirano de Assos- sian platonan lernejon (348–345 aK). Tie naskiĝis Kleanthes, stoika filozofo.
Dum la 19-a jarcento, oni ekspluatis ŝtonojn de Assos por konstrui dokojn en Istanbulo. Multaj ruinoj konserviĝis, restis, tiel la antikva digo - nun subakve -, partoj de fortikaĵo kaj ruinoj de dora templo, destinita je diino Athene.
Erich Hartmann
Erich Hartmann (19.IV.1922 – 20.IX.1993) estas germana flug-aso dum la dua mondmilito. Li estas fama pro tio, ke li pafis plej multe da malamikaj aviadiloj (352, kvankam lia aĝo estis nure apud 20 jaroj). Militis li ĉe la orienta fronto.
Uzis li la ĉasaviadilon Messerschmitt Bf 109.
Post milito usonanoj donis lin al Sovetunio laŭ paktoj de Jalta konferenco. Tuj post ĉi tio Hartmann ekkonis teruran konduton de sovetaj soldatoj kontraŭ germanaj civilanoj (li rakontis, ke li vidis perfortojn, li rakontis, ke li vidis ankaŭ, ke oni pendumis kulpajn soldatojn sen tribunalo). Sovetunio decidis puni lin je 25 jaroj, kvankam li ne apartenis al SS. La klarigo estas: "Hartmann teroris sovetan ekonomion, ĉar li pafis multajn aviadilojn". Danke al la estraro de FRG Hartmann reliberiĝis ĝis fino de sia puno, en la 1955a jaro, sed li perdis 10 jarojn. Dum mallibero Hartmann kondutis heroe. Li, ekzemple, protestis kontraŭ tro malfacila laboro (pro ĉi tio Sovetunio eĉ decidis plilongigi lian punon al 50 jaroj). Hermann Graf proponis al Hartmann eniĝi armeon de GDR, sed Hartmann ne konsentis. Krome, Hartmann unufoje batis sovetan puniston, kiu kruele kondutis kontraŭ li.
Dum milito Hartmann jam kaptitis de sovetaj soldatoj, sed li sukcesis eskapi (li aktoris vundita kaj sovetaj soldatoj portis lin kuŝanta, sed dum unu el apudaj eksplodoj li subite ekstaris kaj kuris).
Post milito li instruis por NATO kaj uzis la faman jetan ĉasaviadilon Sabre (oni eĉ pentris ĉi tiun Sabre same, kiel aspektis Bf 109 de la instruisto dum lia juneco).
Trajnlinio Le Locle - Les Brenets
La Trajnlinio Le Locle - Les Brenets (Svislando) startas en la ĉefstacidomo de la urbo Le Locle SBB CFF FFS. Tra tri tuneloj ĝi gvidas al Les Brenets. Ĝi havas nomon: LE REGIONAL. La suma longeco estas 4,1 km. Fervojo havas traklarĝon de 1000 mm (metra ŝpuro). La mastruma kompanio nomiĝas TransN, kiu mastrumas ĉiujn liniojn en la kantono Neŭŝatelo, ĉu trajnojn, ĉu tramojn, ĉu busojn.
Fondo de la linio okazis en 1890. La trajnoj funkcias per elektro ekde 1950.
En la vilaĝo Les Brenets apud la stacidomo vidiĝas malnova vaporlokomotivo nomita Le Père Frédéric.
Asocio por la Evoluigo de la Linio LE REGIONAL fondiĝis la 10-an de septembro 2013. Ĝi grupigas stirantojn, uzantojn, politikistojn, riparistojn, emeritojn, kiuj zorgis profesie pri la linio. Ekde la fondo ĝia prezidanto estas Mireille Grosjean.
Bánov
Bánov estas nomo por pluraj municipoj en Ĉeĥio kaj Slovakio:
Listo de caroj de Rusio
Ĉi tio estas listo de caroj de Rusio.
Paralizo
En la medicina terminaro, la vortoradiko -plegio (de la greka vorto πληγή, en la moderna greka lingvo prononcata plijí, dum la antikva epoko plēgḗ) estas sufikse uzata en pliprecizigaj nomoj de konkretaj paralizoj: ekzemploj estus la vortoj
Nové Zámky (Mladeč)
Nové Zámky estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Mladeč en distrikto Olomouc. Ĝi havas. Ĝi troviĝas ĉe arbaro Doubrava sur malnova vojo el Litovel ĝis Loštice.
Piperitono
Piperitono estas natura unuterpena ketono, senkolora likvaĵo kun odoro je pipromento trovata en kelkaj esencoleoj de la Cymbopogon sennaarensis, Mentha spp., Eucalyptus dives, cejlona cinamomo, kaj nigra pipro. Piperitono uzatas kiel gustigagento kaj en la produktado de farmaciaĵoj kaj parfumoj. Piperitono ankaŭ uzatas en kemiaj sintezoj tiaj kiaj sintezaj preparadoj de mentono kaj timolo.
Paralizo
Korpe kaŭzataj paralizoj
Paralizoj de muskoloj povas esti kaŭzataj per veneniĝoj, inflamoj aŭ mekankaj lezoj aŭ de la motoneŭronoj ("neŭrogena paralizo") aŭ de la muskolo mem ("miogena paralizo"). Konata ekzemplo por postinflama paralizo estas la malsano poliomjelito. Ekzemplo de paralizo post mekanika lezo estas la paraplegio (vidu supre) sekve de forta premiĝo de la mjelo. Tiu estas la plej pli ofta kaŭzo de la paralizo. Temporale paralizigas la muskoloj dum la REM sonĝo. Multaj kaŭzoj estas konata, kaj multa povas esti ne konita.
La intenseco de muskola paralizo kuzime laŭ skalo de la Brita Konsilio pri Medicina Esploro (angle British Medical Research Council, BMRC) dividatas laŭ kvinonoj en ses kategoriojn:
Nové Zámky (Mladeč)
Historio
Unuafoje ĝi estas menciata nur en la jaro 1690. Troviĝas ĉi tie kasteleto de familio Boskovicidoj, la tn. Nové Zámky u Litovle. Ekde la jaro 1850 la vilaĝo estas parto de municipo Mladeč.
Kontraŭ la kasteleto troviĝas eksa soldata areo, kie hodiaŭ troviĝas ĉevaloj kaj loĝigkapacitoj.
Paralizo
Korpe kaŭzataj paralizoj
0/5 nenia muskola aktiveco, kompleta paralizo 1/5 videbla aŭ palpebla muskola kontraho sen praktika mova efiko 2/5 movo eblas en sengravita spaco 3/5 movo kontraŭ la gravito ĵus eblas 4/5 movo kontraŭ modera rezisto eblas 5/5 normala muskola forto
Psike kaŭzataj pseŭdoparalizoj
"Interna paralizo" estas sento ofte kaŭzite de traŭmatiga evento, kiu karakteriziĝas per la percepto de "nesento", de la nekapablo agi aŭ nur pensi ("psika ŝoko"). La simptomo ankaŭ estas parto de severaj formoj de depresio.
Specoj
La paralizo povas esti lokala aŭ generala. La plia de la partalizoj kaŭsita de la damaĝo de la nervoj estas konstanta, sed ekzistas aliaj paralizoj el aliaj kaŭzoj, kiuj estas periodaj, kiel la somna paralizo.
Nevertebruloj
Ĉe iuj specoj de la vespoj la ino paralizas la predon, portas ĝin en la neston kaj metas ŝian ovon en ĝi. La larvo manĝos ĝin.
Vertebruloj
Konata estas la tetrodotoksino de la Takifugu rubripes kaj iuj aliaj fiŝoj, kiuj estas uzita en la fuguo. La veneno povas esti trovita ankaŭ en aliaj artoj. La veneno forbaras la kanaloj de la natrio de la nervaj ĉeloj, kaj pro tiu ili ne povas funkcii. La ne letalaj porcioj de la veneno kaŭzas temporalan paralizon.
La germana ŝafhundo estas ema por la degenerativa mjelopatio. Tio estas ascenda malfunkcionado de la nervoj de la mjelo. Oni konsideras tiun malsanon kiel aŭtoimunan problemon, kaj ne nur germanaj ŝafhundoj povas malsanigi je ĝi.
La veneno de la multaj serpentoj enhavas neurotoksinojn, kiuj kaŭzas portempan paralizon aŭ morton.
Jankovice
nomo de municipo:
aŭ nomo de parto de municipo:
aŭ nomo de fervoja stacio:
Alix Aymé
Alix Aymé (naskiĝis en 1894 en Marsejlo, mortis en 1989) estis franca pentristino kiu vivis en Ĉinio kaj en Vjetnamio. Instruistino en la Lernejo de belartoj de Hindoĉinio, ŝi kontribuis relanĉi tie la arton de Lako.
Biografio
Alix Aymé studis muzikon kaj desegnon en Tuluzo, poste estis lernantino de pentristo Maurice Denis, kiun ŝi asistis en la dekoracio de la kupolo de la Teatro de la Elizeaj Kampoj en Parizo. En 1920, ŝi edziniĝis kun instruisto de beletro Paul de Fautereau-Vassel kaj akompanis lin al Ŝanhajo, poste al Hanojo. En 1925-1926, ŝi instruis desegnon en la franca gimnazio de Hanojo.
Saint-Avertin
[] estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Indre-et-Loire, prononco [], en la regiono Centro-Valo de Luaro, Centre-Val de Loire, prononco []. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Tours, al la kantono  kaj al la komunumaro Tours Métropole Val de Loire. Ĝis la departementaj balotoj de 2015, Saint-Avertin situis en la kantono Saint-Avertin, kiu malaperis. .
Alix Aymé
Biografio
La paro revenis en Francion, kie ili vivis de 1926 ĝis 1928, kaj havis filon. Ŝi disigis sin poste de sia edzo kaj denove foriris kun sia filo al Hindoĉinio, ŝarĝita de misio de la franca registaro, en rilato kun la preparo de la Internacia kolonia Ekspozicio de 1931. En 1931, ŝi edziniĝis kun kolonelo Georges Aymé, estonta adjutanto de generalo Eugène Mordante, komandanto de la franca armeo en Hindoĉinio, kaj plejaĝa frato de verkisto Marcel Aymé. Ŝi vojaĝis kaj pentris en Laoso, kie ŝi fariĝis proksimulo al la familio de la reĝo Sisavang Vong, por kiu ŝi realigis grandajn freskojn en la reĝa Palaco de Luangprabango. Ŝi fariĝis instruistino en la Lernejo de belartoj de Hindoĉinio, kie ŝi kontribuis al la veko de la interesiĝo pri lako, flanke de Joseph Inguimberty ekde 1934.
Post la Dua mondmilito, ŝi realigis ĉefe la Krucan vojon en lako de la Kapelo Notre-Dame de Fidélité en Douvres-la-Délivrande, klasigita en 2010 historia Monumento kiel objekto.
Saint-Avertin
Ĉirkaŭaj lokoj
La samlimaj komunumoj de Saint-Avertin estas :
Alix Aymé
Biografio
Alix Aymé mortis en 1989.
Ekspozicio de ŝiaj verkoj okazis en 2012 en la Universitato Johns Hopkins; ŝi estis tie priskribita kiel « influa partoprenantino al la promocio de la modernisma parizo dum la intermilito. » Tiu ekspozicio prezentis ŝian artan disvolviĝon tra preskaŭ kvar jardekoj, ekde ŝiaj unuaj verkoj influitaj de Maurice Denis ĝis ŝia adopto de aziaj kaj modernismaj elementoj en ŝiaj pejzaĝoj de matureco. Ŝi daŭrigis korespondadon kun ŝia majstro Maurice Denis, kiu estas konservita en la centro de dokumentado de la muzeo Maurice Denis en Saint-Germain-en-Laye.
Originala anglalingva mangao
Originala Anglalingva mangao(Angle: Original English-language manga, OEL manga ) estas termino por bildliteraturo, bildstrio kies lingvo de originala eldono en la angla kaj kies verkanto estas grande influata de Japanaj animacio kaj mangao. Ekster Usono, oni uzas Amerimanga por ili.
Juana de Ibarbourou
Juana de Ibarbourou (1895–1979), ankaŭ konata kiel Juana de América, estis urugvaja poetino. Ŝi estis unu el la plej konataj poetoj de Latinameriko.
Alice Lux
Biografio
Alice Lux studis en Tutlanda Reĝa Industriarta Lernejo inter 1926–1931. Ŝia ĉefinstruisto estis onklo Elek Lux. Ŝi studvojaĝis al Romo. Ŝi kreis klasikismajn skulptaĵojn, ornamskulptaĵojn, skulptaĵetojn. Ŝi uzis ŝtonojn, aluminiojn, argilojn. Ŝi ricevis 5 premiojn inter 1934-1940. Ŝia edzo estis arkitekto.
Universala tradukilo
La universala tradukilo estas fikcia aparato komuna al multaj sciencfikciaj verkoj. Ĝia celo estas oferti tujan tradukon de ajna lingvo. Simile al hiperveturado (veturado super lumrapideco), universala tradukilo estas relative nerealigebla teĥnologio, kiu tamen estas akceptata konvencio en sciencfikciaj rakontoj. Kiel konvencio, oni uzas ĝin por forigi la problemon de tradukendeco inter eksterteranaj lingvoj, kun escepto de tiaj okazoj kiam la lingva problemo estas esenca por la rakonto. Okazigi tradukadon en ĉiu epizodo, dum kiu oni renkontas iun novan specion aŭ kulturon, forprenadus tempon (precipe konsiderante ke la plejmulto de ĉi tiaj filmoj daŭras nur inter duonhoro kaj unu horo) kiun oni normale povus uzi por disvolvigado de la rakonto, kaj eventuale (tra multaj epizodoj) ĝi povus pro trooftiĝo fariĝi eĉ ĝena.
Por legi diskuton pri realmondaj teĥnologioj de prilaboro de natura lingvo, vidu ĉe maŝintraduko kaj parolrekono.
Ĝenerale
Kutime, universala tradukilo funkcias tuje, sed se la lingvo ankoraŭ neniam antaŭe estis registrita, okazas foje ioma malfruiĝo antaŭ ol la tradukilo pretas ĝuste ellabori la tradukon, kiel okazas ekzemple en la usona filmserio Star Trek. Kelkaj verkistoj strebas je pli granda kredebleco per engaĝigo de komputila tradukado, kiu bezonas elkreon de datumbanko por la nova lingvo, kio ofte okazas per aŭskultado al radioelsendoj. Kutime la tradukilo malagnoskas ajnajn gramatikajn regulojn inter lingvoj, ellasante parolon en perfekta angla.
La ekzisto de universala tradukilo aperas foje problema en filmaj kaj televidaj verkoj, se oni rigardas ĝin de logika perspektivo (ekzemple, eksterteruloj kiuj daŭre parolas la anglan eĉ se neniu universala tradukilo estas konstatebla), kaj necesas iom da subpremo de nekredemo kiam la buŝoj de la roluloj moviĝas sinkrone kun la tradukitaj vortoj kaj ne laŭ la originala lingvo; tamen, ĝi forigas la neceson de maloportunaj kaj tre facile trooftiĝantaj subtekstoj, kaj ĝi eliminas la iom neverŝajnan supozon pri tio, ke ĉiu dua raso en la galaksio faris al si la klopodon ellerni la anglan.
Stargate
En la filmserioj Stargate (Stela pordego) – Stargate SG-1 kaj Stargate Atlantis – oni uzas neniajn personajn tradukilojn kaj la plejmulto de eksterteranaj kaj homaj kulturoj sur aliaj planedoj parolas la anglan. La kreintoj de la filmserioj mem agnoskis, deklarante ke tio ĉi ŝparas po dek minutojn por epizodo, kiujn la roluloj bezonadus por ellerni novajn lingvojn (fruaj epizodoj de SG-1 atestis pri la malfacilaĵoj aperantaj kiam oni kalkulas kun tiaj procedoj en la rakonto). En la lasta filmo de la 8-a serio de SG-1 nomata Moebius Parto 2, la roluloj tempe retroiras al la jaro 3000 a.K. kaj unu el ili instruas la anglan al la tiamaj homoj. Laŭ la kredoj de fervoraj spektantoj, oni tiam sekrete adoptis la lingvon kaj poste portadis ĝin de planedo al planedo, kio gvidis al la hodiaŭa situacio en kiu sur la plej granda parto el la planedoj estas parolata la angla - malgraŭ la evidenta manko de scienca kredebleco je ĉi tiu teorio.
Star Trek
En la jam supre menciita filmserio Star Trek, la komunikad-oficisto de la kosmoŝipo Enterprise, Hoshi Sato, uzis la universalan tradukilon por inventi lingvokodan matricon. Oni supozas, ke oni ekuzis ĝin sur la Tero fine de la 21-a jarcento por tuja tradukado inter konataj surteraj lingvoj. Laŭpaŝe, kun la forigo de la lingvaj baroj, la disaj surteraj kulturoj kondukiĝis al konsento pri universala paco (tio similas al la ĝenerala celo de neŭtrala lingvo, kiun celas plenumi i.a. ankaŭ Esperanto). Tradukoj inter antaŭe nekonataj lingvoj, kiel ekzemple tiuj de la eksterteranoj, postulis venki pli multajn malfacilaĵojn. Same kiel la plej granda parto el la aliaj teĥnologiaj objektoj en Star Trek, ankaŭ la universala tradukilo estis verŝajne evoluigita sendepende en kelkaj diversaj mondoj kiel neevitebla kondiĉo por kosma vojaĝado.
Red Dwarf
La brita televidserio Red Dwarf (Ruĝa nano) estas interesa pro tio, ke en ĝi oni parte solvas la lingvan problemon per apliko de Esperanto. Ekzemple, en la fruaj epizodoj tre ofte aperas sur unu muro skribaĵo "Level Nivelo" - la vorto "level" estas angla vorto por "nivelo", dum post ĝi aperas la sama vorto skribita originale en Esperanto. En la universo de Red Dwarf, Esperanto estas uzata tre vaste (laŭ kelkaj eĉ pli ofte ol vere estas tiel hodiaŭ) kaj la kosmoŝipo Red Dwarf estas oficiale dulingva - oni uzas tie la anglan kaj Esperanton. Tial ankaŭ en la unua epizodo de la dua serio (nomata "Kryten") la rolulo Rimmer klopodas lerni Esperanton. Fakte, la Esperanto uzata en Red Dwarf estas korekta, nur foje malbone prononcata aŭ en la libroj misliterumita aŭ misprintita. Multaj homoj unue eksciis pri Esperanto ĝuste pro ĝia uzo en la televidserio Red Dwarf.
Neaparataj tradukiloj
Plej ofte oni prezentas la universalan tradukilon kiel maŝinon, kiu funkcias per iu komunikad-ekrano. Escepto de tio estas la Babelfiŝo de La petveturista gvidlibro pri la Galaksio - ĝi estas malgranda organismo, kiu vivas en la orelo de sia uzanto kaj aŭtomate tradukas ĉiujn aŭditajn parolojn en ajna lingvo en la lingvon de la uzanto, mem vivigante sin per la energio de la sonaj ondoj per kiuj la paroloj estas transportataj.
Alia escepto estas la "traduk-mikroboj" de la filmserio Farscape, kiuj verŝajne inspiriĝis de la Babelfiŝo.
En la fama sciencfikcia libroserio Animorphs de K. A. Applegate, ĉiuj la batalantoj de Andalite havas en siaj cerboj miniaturajn traduk-ĉipojn, kiuj ebligas al ili spontanee kompreni ajnan fremdan lingvon, kio estas priskribita en la volumoj The Hork-Bajir Chronicles kaj The Andalite Chronicles.
Nezbavětice
Nezbavětice (Nesbawietitz) estas municipo en distrikto Plzeň-urbo, regiono Plzeň en Ĉeĥio. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo estas el la jaro 1379.
Ziziphus mauritiana
Ziziphus mauritiana, hinda jujubo aŭ hinda daktilo estas specio el la genro zizifo, kiu apartenas al la plantfamilio Ramnacoj (Rhamnaceae).
Ziziphus mauritiana estas dornohava arbedo aŭ malgranda arbo ĝis 15 m alta, kun trunko de pli ol 40 cm dika kaj larĝa krono. Ĝi havas multajn pendantajn branĉojn. La frukto havas diversajn formojn kaj grandecon. Ĝi povas esti ovala, ovforma, oblonga aŭ ronda, 2,5-6,25 cm) longa depende de la vario. La fruktokarno estas blanka. Ne tute maturaj fruktoj estas apenaŭ sukaj kaj havas malagrablan guston. La fruktoŝelo estas glata, brila, maldika, sed malmola.
Supozeble la specio estas indiĝena en sud-orienta Azio. Ĝi estas disvastigita nature en la tropikoj de la Malnova Mondo, de la suda Afriko trans la meza oriento ĝis la hinda subkontinento kaj Ĉinio, Indonezio, Aŭstralio kaj la pacifikaj insuloj. Ĝi povas formi densejojn kaj estas rigardata kiel invada specio en Fiĝio kaj Aŭstralio.
Botaniko
Hinda jujubo estas mezgranda arbo, kiu kreskas rapide. La planto varias multe en grandeco de arbedo nome 1.5 to 2 m alta ĝis 10 ĝis 12 m alta arbo. La trunka dikeco havas ĉ. 30 cm.
La folioj estas alternsidaj, ovalaj, oblongaj kaj elipsaj, kaj havas 3 tri konkavajn vejnojn. La folioj longas 2,5 - 3,2 cm kaj larĝas 1,8 – 3,8 cm. La rando estas denteta. Ĝi estas malhelverda kaj brila je la supra flanko, pelta kaj palverda-grizverda je la malsupra flanko. depende de la klimato la planto estas ĉiamverda aŭ falfolia.
La floroj estas blankaj aŭ bankece verdaj kaj la fruktoj estas oranĝkoloraj ĝis brunaj, 2–3 cm longa, kun manĝebla blanka fruktkarno ĉirkaŭ la semo.
La rapide kreskanta arbo komencas produkti fruktojn post tri jaroj. La frukto estas mola, suka drupo kun grandeco de 2,5 cm. Bonaj kulturvarioj havas pli grandan frukton (6,25 x 4,5 cm). La formo varias de ovala, ronda aŭ oblonga; la frukthaŭto estas glata aŭ aspra, maldika, sed malmola. La fruktoj unue estas verdaj, poste fariĝas flavaj. La tute matura frukto estas ruĝa, mola kaj suka kaj havas agrablan aromon. La matura frukto gustas dolĉe kaj acide. Kaj la karnokonsisto kaj la gusto similas al pomo.
Ekologio
En Barato ekzistas pli ol 90 variantoj. La plej gravaj estas priskribita en “Encyclopaedic Wealth of India”: 'Banarasi (aŭ Banarsi) Pewandi', 'Dandan', 'Kaithli' ('Patham'), 'Muria Mahrara', 'Narikelee', 'Nazuk', 'Sanauri 1', 'Sanauri 5', 'Thornless' kaj 'Umran' ('Umri').
Multobligado
Z. mauritiana estas unu el du Zizifoj, kiuj havas hortikulturan signifon. La alia estas Ziziphus zizyphus, nome la ĉina jujubo. La hinda jujubo taŭgas pli por tropikaj klimatoj kaj la ĉina jujubo toleras plian malvarmon.
La multobligado okazas ordinare per semoj.
Rikolto
En Barato kelkaj variantoj maturiĝas frue en oktobro, aliaj de meza februaro ĝis meza marto. La fino de la rikolto estas fine de majo. En la provinco Assiut eblas rikolti dufoje jare, la ĉefa en frua printempo kaj la dua rikolto en aŭtuno. En Barato jujubo floras inter julio kaj oktobro. La fruktoj estas maturaj en februaro –marto kaj dua rikolto estas en aŭtuno.
Elsemaj arboj portas po 5 000 ĝis 10 000 malgrandajn fruktojn por jaro en Barato. Greftitaj arboj portas ĝis 30 000 fruktojn. La plej bonaj kultivvarioj produktas averaĝe po 65–75 kg por jaro. Optimigita kultivado donas kaj pli grandajn fruktojn kaj pli grandan rikolton.
Monda produktado
La ĉefa proktado okazas en la aridaj kaj duonaridaj regionoj de Barato. De 1984 ĝis 1995 kun plibonigitaj kultivaro la produktokvanto estis 0,9 milionoj da tunoj sur areo de 88.000 ha. Jujubo ankaŭ estas kultivata en Pakistano, Bangladeŝo kaj en partoj de Afriko. Arboj en norda Barto produktas po 80 ĝis 200 kg da freŝaj fruktoj por arbo kaj jaro, se la arboj estas inter 10–20 jaroj.
Utiligado
La frukto estas manĝata freŝe, konservata acide aŭ utiligata por fari trinkaĵon. Ĝi estas nutroriĉa kaj riĉa je vitamino C. Ĝia vitamino-C-enhavo estas pli granda ol tiu de citrusoj aŭ pomoj, nur guajavo superas tion.
Fruktoj kaj arboŝelo estas utiligata ankaŭ en medicino
Chrome OS
Chrome OS estas libera operaciumo bazita sur Linukso projektita de Google (esperante ofte Guglo) por labori ekskluzive per interretaj programoj. Anoncita la 7-an de julio 2009, la fontkodo de la prova (beta-) versio estis publikigita la 19-an de novembro 2009, kaj Chrome havis publikan prezentadon de stabila versio en decembro 2010. La interfaco de uzanto estas simpla, simila al tiu de foliumilo Chrome. Chrome OS ne disponeblas por elŝuti por instalado, anstataŭ tio, la operaciumo venas en specifa aparato kreita de partneroj de Google. La foliumilo estas la unika programo lokigita en aparato, ĉar Google Chrome OS estas destinita al uzantoj kiuj dum granda parto de sia komputila tempo konektatas al interreto.
Esperanto-agordo en Chrome OS
Ĝis nun ne ekzistas traduko en Esperanto de Chrome OS kvankam ekzistas diskuto.
Tamen eblas skribi specialajn esperantajn supersignojn. Oni instalu la francan klavaron kaj la ''"US International Keyboard" :
7593 Cernuschi
7593 Cernuschi estas malgranda, tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar, (Kantono San Diego, Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomata en memoro de la urugvaja fizikisto kaj astrofizikisto Félix Cernuschi (1907–1999), kiu tenis akademiajn postenojn ĉe Princeton, Harvard, la Universitato de Bonaero kaj la Universitato de la Respubliko. En 1955 li fondis la unuan universitatan institucion de Urugvajo dediĉata al la alt-nivela eduko pri fiziko kaj astronomio.
Mineja fervojo
Mineja fervojo estas kutime mallarĝtraka fervojo servanta al transporto enkadre de profunda aŭ supraĵa industria minado de krudmaterialoj, sed inter la minejaj fervojoj oni kalkulas ankaŭ kelkajn normaltrakajn fervojojn. Ĝi povas servi kaj al transporto rekte en la spaco de la minejo kaj en ties proksimeco, ekz. en lokon de prilaborado aŭ ŝarĝado. Kontraŭe al ceteraj industriaj fervojoj la minejaj fervojoj havas specifan karakteron, eĉ kiam multaj industriaj fervojoj (en ŝtonminejoj, argilejoj, sablominejoj, torfejoj ktp.) havas tre simila celon kaj karakteron kaj akraj limoj ne ekzistas inter ili.
Vagonetoj de la minejaj fervojoj povas esti puŝataj aŭ tirataj aŭ permane aŭ per besta forto, aŭ per specialaj lokomotivoj.
Magno José da Silva
Magno José da Silva (n. ) estas brazila futbalisto.
Li futbalis ĉe Kawasaki Frontale.
Kanado en la Vintra Olimpiko 1932
La kanada teamo aktiva en la Vintra Olimpiko 1932 en Lake Placid havis 42 sportistojn. Ili partoprenis en 6 fakoj. Flagtenanto de la teamo estis . La sportistoj atingis oran, arĝentan kaj 5 bronzajn medalojn. Sume la teamo en la Olimpiko havis la 4-an rangon. Kunordigis la teamon la Kanada Olimpika Komitato.
Geltendorf
Geltendorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Landsberg kaj en la distriktaro Supra Bavario de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Juquitiba
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato San-Paŭlio de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Metropolitana de São Paulo kaj en la mikroregiono Itapecerica da Serra. Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Gyula Horváth
HORVÁTH Gyula [horva:t] estis hungara publicisto, politikisto, registarkomisaro. Li naskiĝis en Orbaitelek la 24-an de januaro 1843 kaj mortis en Budapeŝto la 19-an de aŭgusto 1897.
Biografio
Gyula Horváth, nagyváradi kaj teleki, studis en 1859 en universitato de Heidelberg, en 1860 li fariĝis ano de itala legio kaj estis plurfoje distingita de Garibaldi. En 1861 li faris vojaĝon, interalie ankaŭ en Ateno. Reveninte en sian naskiĝlandon, li mastrumadis. De 1872 li estis landkunvena deputito, en 1889 mallongtempe vicprezidanto de la landkunveno. En 1891 li fondis la gazeton Magyar Hírlap. Post 1894 li estis unu el vicprezidantoj de EMGE.
Mel Gibson
Mel Columcille Gerard GIBSON (naskita je la 3-a de januaro 1956 en Peekskill, en Novjorkio, Usono) estas usona aktoro kaj reĝisoro.
Gibson naskiĝis kiel 6-a infano el 11 en la familio. Lia patro (Hutton Gibson) – kiu naskiĝis ankaŭ en Usono – translokiĝis kun la tuta familio al Aŭstralio al devenloko de sia edzino, post kiam li gajnis 25.000 usonajn dolarojn en TV-kvizo Jeopardy en 1968. Post kelkaj etaj roloj sur la scenejo kaj en televido, ricevis Mel Gibson en 1979 en la filmo Mad Max rolon de policisto, kiu devas batali en post-apokalipsa mondo. Mad Max, tiu relative malmultekosta filmo, iĝis spektakla kaj tutmonda kasoplenigaĵo, kio rezultis por la ĉefrolanto eblon tuj steluliĝi kaj ricevi rolojn en Holivudo. Ekde tiam Gibson pruvis per pliaj roloj en akcionaj filmoj sian pozicion kiel kasoplenigulo kaj li iĝis unu el la plej bone pagitaj rolantoj de la usonaj kinejoj. Li ĉiam serĉas novajn defiojn kiel ludanto en nekutimaj roloj. Tiel li rolis en 1990 Hamleton, en 2000 aperis li en filmo de la germana reĝisoro Wim Wenders (La miliondolara Hotelo). En 1993 li enscenigis sin mem sukcese en la rolo de deformulo (La homo sen vizaĝo). En 1995 li sukcesegis kiel reĝisoro kaj ĉefrolanto de la mondsukcesa historia filmo Braveheart.
Gibson, kiu alprenis la forte tradician katolikismon de sia patro, reĝisoris en 2003 filmon La Pasiono de kristo en Italio, kun buĝeto de 25 milionoj da dolaro. La filmo pretiĝis sen sinkronizo, nur kun subtekstoj. La pasiono de Kristo (originale The Passion of the Christ) prezentiĝis en 2004 tutmonde kiel granda kasoplenigaĵo. La filmo kaŭzis pro la bildigo de sanga perforto kritikojn, kelkaj akuzis la filmon pro supozita antisemitismo.
Mel Gibson estas edziĝinta ekde 1980 al aŭstralia aktorino Robyn Moore kaj ili havas 7 infanojn, el kiuj nur unu filino. Tiu filino estas tre religiema kaj pretigas sin por monaĥiniĝo. Oni supozas, ke la Gibson turniĝis al religio pro sia filino.
Hugó Gellért (karikaturisto)
Hugó Gellért, laŭ hungarlingve kutima nomordo Gellért Hugó estis hungardevena usona karikaturisto, grafikisto, pentristo. Lia origina familia nomo estis Grünbaum.
Hugó Gellért  naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en aglomeraĵo de Novjorko.
Biografio
La familio Grünbaum translokiĝis al Usono en 1906. Hugó frekventis artan akademion en Novjorko, poste en la fruaj 1910-aj jaroj li studis en Parizo helpe de stipendio. Post siaj studoj li pentradis grandajn murpentraĵo, poste ekde 1925 li pentradis kubistajn portretojn kaj ilustris anglajn kaj hungarajn gazetojn. Li plurfoje revizitis Hungarion, eĉ li ekspoziciis. Li kreis karikaturojn kontraŭ la kapitalismo kaj faŝismo, ili estis ŝatataj en Hungario dum la socialismo. Li ricevis hungaran premion en 1981.
Ailly-sur-Noye (stacidomo)
Ailly-sur-Noye estas franca stacidomo sur linio Paris-Nord - Lille, situanta en Ailly-sur-Noye, en departemento Somme, regiono Hauts-de-France.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Hauts-de-France.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Paris-Nord - Lille (272000).
Incipit
Incipit (eldiru: inĉipit), el la verba latina voĉo incipĕre (= komenci), estas la komenca parolo de la latina formulo kiu enkondukas – foje ankaŭ kun la nomo de la aŭtoro – la titolon de verko; en filologio kaj bibliografio per “incipit” oni referencas al la unuaj vortoj per kiuj reale komenciĝas la teksto.
Se en la tradicia terminologio, la voĉo “incipit” difinas ĝuste la komencan vorton aŭ frazon de la verko, ĝia nuna uzo en la moderna literatura kritiko estas pli vasta: ne nur ĝi koncernas la unuan vorton aŭ frazon, sed la tutan ekmarŝan parton kies longo, do, varias. Tiu larĝiĝo, tamen, foje eĉ en antikvuloj ekaperis.
Incipit komunaj
En la hebreaj komponaĵoj, la bibliaj libroj indikiĝas per ilia incipit, nome la unua vorto. Ekzemple, la unua libro (Genezo) estas indikata per Bereshit, tio estas per «En la komenco» (« ... Dio kreis la ĉielon kaj la teron... »).
Tiu hebrea kutimo lokigi la "incipit" fariĝis kutimo ankaŭ ĉe kristanoj. Fakte, incipit aludas per la unua aŭ la unuaj vortoj:
- liturgiajn preĝojn grekajn aŭ latinajn. Ofte tiuj vortoj leviĝis nivelen de titolo: ekzemple, la Kyrie, Agnus Dei, Gloria (incipit: Gloria in excelsis deo), Magnificat, Salve Regina ktp;
- la papajn buleojn kaj enciklikojn en la latina kiel Pacem in Terris; - la manuskriptoj estas indikataj eĉ ili per ilia incipit.
- plej ĝenerale, la incipit resendas al la komenco de literatura teksto, precipe al romano. Analogie foje incipit resendas al la unua vortoj de la verko.
- en muziko: en la pasinto, diversaj polifoniaj verkoj inspiriĝintaj al religiaj muzikaĵoj komenciĝis per gregoriĉanta incipit (ofte ne skribita de la komponisto sed de solisto al kiu ĝi memorigas la plej konata gregoriĉantan melodion).
Celo de incipit (antikva kaj moderna)
La incipit estas, kiel diras fakuloj kiel Bruno Traversetti, la “eksplodo kiu generas kaj startigas la kosmon romanan kaj nin envojigas kompreni karakterizojn, intuicii panoramojn kaj estontajn disvolviĝojn”, kaj tio “okazas ĵus kiam ni legas la unuajn dek aŭ dudek liniojn” “Legante, fakte, la unuan paĝon ni ne altiriĝas al la kono de la tuta romano, kompreneble, sed en ni kreiĝas mensaj emaj spuroj laŭ kiuj orientos nian legadon”.
Kaj la klasika retoriko kaj la modernaj teorioj pri literaturo scias ke se verkisto volas esti akceptita li devas influi, avantaĝe de sia verko, la dispozicieblojn de la publiko, kaj ke la publiko, por povi akcepti verkiston kaj do kion li komunikas, bezonas komunumecigi ampleksan gamon de “situoj” (topoi) emociaj kaj ideologiaj de la publiko.
Klasika retoriko
Tiu retoriko, kiu antaŭvidis la captatio benevolentiae (= korfavorigon al si), estis reprenita ankaŭ en la prezentado de la modernaj literaturaĵoj.
Titolo kaj incipit
Jam per la titolo la romano (se resti ĉe la romano) estigas komunikan procedon kiu, estante ekstera de la teksto, ofte seminas aludojn ĉar ĝi estas aranĝita per mallonga moto resuma.
La titolo restas ĉiukaze ĉiam elemento ekstera de la teksto vera kaj propra dum la incipit de ĝi estas fundamenta parto kaj konstituiĝas ne nur kiel signalo de ekkarakteriziĝinta identigilo de la verko, sed ankaŭ generas en la leganto meĥanismon de kompleksaj atendoj.
Kie finiĝas la incipit
Ĉiu komenciĝo, sendepende de siaj apartaĵoj, entenas ion simbolan kaj estas krea ago kiu utilas al la tema difino de la legindaĵo, same kiel ankoraŭ hodiaŭ faras la papaj enciklikoj kiuj konfidas al malmultalinia incipit la duoblan taskon de la dokumentado kaj skizado de la enhavo de la teksto. Tiu tamen kiun oni hodiaŭ nomas incipit estas en literaturo io ege malsama kaj pli kompleksa, kaj la unua alestiĝanta problemo estas tiu de ĝia longo.
Se, fakte, oni scias kie komenciĝas la unua incipit-a vorto, ne evidentas kiu estas la lasta.
La incipit finiĝas tie kie la rakonto, jam certa pri sia konvencio, sin konfidas nure al si mem kaj tio povas okazi post unu sola lineo, ĉe la fino de longa enkonduka argumentado, post koncepta interrompo klare difinita aŭ laŭlonge de irvojo, ĉu mallonga aŭ longa, kiu elĉerpas la enkondukon enigante la intrigon aŭ la profilon de la protagonisto.
Incipit In medias res (en la mezo de la aferoj)
La incipit in medias res, ofte ambigua kaj liveranta malrektajn kromajn informojn, estas senrezerve tiu kies realiĝo plej alproksimiĝas al la hipoteza “grado nulo”, katalogita de esploristoj-kritikistoj kaj estas fakte la plej disvastigita ĉiunivele kaj ĉiuepoke.
Kritikistoj trovas kaj evidentigas incipit in medias res en romano, en kinarto kaj en aliformaj literaturaĵoj kaj pri ili priskribas stilon, manierojn kaj efikon ktp. En ĉiu el tiuj artaj genroj oni trovas apartajn manierojn krei kaj lokigi la incipit (in medias res (aŭ ne): incipit kun suspenso, incipit milda kaj parte fenda, incipit geometria kaj laŭgrada, incipit spirala (el la granda la la malgranda, el la ĝenerala al la aparta, el la nedistinkta al specifa ĝis kiam moviĝas la tuta intrigo); incipit cirkla, incipit per paraleloj...
Pierre Brassau
Pierre Brassau estis ordinara ĉimpanzo, ĉefrolulo de hoakso en 1964. La trompon elpensis la ĵurnalisto Åke "Dacke" Axelsson de sveda ĵurnalo Göteborgs-Tidningen. Axelsson ekspoziiigis la plej bonajn pentraĵojn de la primato kaj li asertis, ke tiuj estas pentraĵoj de la ĝis tiam nekonata franca pentristo "Pierre Brassau". Li estis scivolema, ĉu la kritikistoj kapablas distingi inter veraj avangardaj artaĵoj kaj pentraĵoj de ĉimpanzo.
"Pierre Brassau" estis vere kvarjara ĉimpanzo (nomita Peter) de la sveda bestoĝardeno „Borås djurpark”. Axelsson konvinkis la 17-jar-aĝan prizorgiston por ke li donu penikon kaj farbon al la ĉimpanzo. Post kiam Peter faris kelkajn pentraĵojn, Axelsson elektis la kvar plej bonajn kaj ekspoziciigis ilin en la Gallerie Christinae en Göteborg. La kritikistoj laŭdis la pentraĵojn. Rolf Anderberg, ĵurnalisto de Göteborgs-Posten, "Brassau pentras per fortaj strekoj kaj kun klara difineco. En liaj penik-strekoj kaŝas furioza elektemeco. Pierre estas artisto, kiu verkas per delikateco de baledisto."
Post malkaŝo de la trompo, Rolf Anderberg plu asertis, ke artaĵoj de Peter/Pierre estas „plej bonaj en la ekspozicio." Unu pentraĵon aĉetis kolektisto je 90 USD, kiu valoras en 2014 al 473 USD.
En 1969, Peter estis transportita al Chester Zoo en Anglio.
Hrobice
Nomon Hrobice portas pluraj municipoj:
1253 Frisio
1253 Frisio estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, ano de la Temisa familio.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la marborda regiono Frisio, loĝejo de la Frisoj.
Renáta Csay
[ĉai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Csay Renáta estis hungara kajakisto, mondĉampiono en maratona distanco. (Memoru: tiu branĉo ne partoprenas en Olimpikoj!)
naskiĝis la en Győr.
Biografio
komencis kajakadi en sia naskiĝurbo. Ŝi estis hungara ĉampiono 35-foje inter 1998-2019 individue aŭ teame. Depost junularaj sukcesoj inter la plenkreskuloj ŝi estis en mondĉampionumoj la unua 20-foje inter 1999-2019 individue aŭ duope. Ŝi estis ankaŭ eŭropa ĉampiono 17-foje inter 1999-2021 same individue aŭ duope en maratonaj distancoj, krome dufoja eŭropa ĉampio en 2012 kaj 2013 individue en distanco 5000 m. Intertempe ŝi edziniĝis kaj naskis 2 gefilojn.
Vojaĝo al Lourdes
Vojaĝo al Lourdes (france: Le Voyage de Lourdes) estas libro de franca medicinisto kaj sciencisto Alexis Carrel (Nobel-premio pri fiziologio aŭ medicino de 1912), publikigita en 1949 en 1903 kiel medicinisto deĵoranta en trajno por malsanaj pilgrimantoj al la sanktejo de Lourdes. En Lourdes li estis vidatestanto pri neeksplikebla saniĝo de juna virino, Maria Bailly, finstadia malsanulino. Carrel, kiu estis agnostikulo, sekve de tiu evento alproksimiĝis al la katolika kredo.
Nentershausen
Nentershausen havas diversajn signifojn:
Vojaĝo al Lourdes
Kompletigas la libron iuj eltiraĵoj el la tagliboj de la lastaj jaroj de lia vivo, entenataj en liaj filozofiaj kaj sociaj meditoj. La sukceso de la libro dependis ankaŭ de la fakto ke ĝi estis publikigita post la morto de la verkisto, nome tridek jaroj post la Vojaĝo al Lourdes.
La pilgrimo
La raporto pri la pilgrimo estas aranĝita laŭ la modelo de la tria rakontanta persono, kun nomoj forlasitaj aŭ kromnomataj;; Carrel uzas por si la nomon Lerrac (la silaba inverso de Carrel) kaj por la malsanulino "Maria Ferrand", dum reale ŝi nomiĝis Maria Bailly.(Vidu: La mirakloj de Lourdes)
Olivier Gourmet
Biografio
Sekvinte kursojn en cours Florent en Parizo kiel libera kandidato kaj en konservatorio de Lieĝo, Olivier Gourmet lanĉis sin en teatran karieron kaj partoprenis plurajn staĝojn de korpa esprimiĝo.