cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mallongbeka larĝvostulo
Ĝi troviĝas en granda parto de Subsahara Afriko nome en Angolo, Burundo, Kameruno, Respubliko Kongo, Demokratia Respubliko Kongo, Ekvatora Gvineo, Etiopio, Gabono, Gvineo, Kenjo, Malavio, Mozambiko, Niĝerio, Ruando, Sieraleono, Sudafriko, Sudano, Tanzanio, Ugando, Zambio kaj Zimbabvo. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj laŭsezone humidaj aŭ inunditaj herbejoj de mallataj teroj kaj marĉoj.
Húnaflói
Húnaflói estas golfo de la Gronlanda Maro ĉe la norda bordo de Islando.
Geografio
La golfo eniĝas en la bordon je kaj estas limigita oriente per la duoninsulo Skagaheiði. La bordoj de la golfo estas altaj, okcidente kaj sude dispartigitaj per multaj golfoj: Húnafjörður kaj la lago Hóp estas dedividitaj per la duoninsulo Vatnsnes disde Miðfjörður kaj Hrútafjörður; sud-okcidente situas. La plej granda alfluo estas la rivero Blanda, kiu fluas de sur la glaĉero Hofsjökull. Tajdoj estas duondiurnaj, amplitude je ĉirkaŭ.
Ekonomio
Sur la bordoj de la golfo situas fiŝkaptistaj loĝlokoj: kaj Blönduós sur la orienta bordo,  sur la suda, Hólmavík sur la okcidenta bordo, kaj aliaj. Okazas prilaborado de fiŝoj.
Alĝeria dinaro
La Alĝeria dinaro - arabe دينار جزائري, latinlitere dīnār ĝazā'irī - estas la nacia valuto de Alĝerio. Unu dinaro estas dividita je cent centimoj. La internacia valuta kodo laŭ la normo ISO 4217 estas DZD.
Antaŭa valuto estis la alĝeria franko, kiu validis inter la jaroj 1848 ĝis 1964 kaj estis ligita je la franca franko je kurzo 1:1. En 1964 la alĝeriaj frankoj estis ŝanĝitaj al alĝeriaj dinaroj same je kurzo 1:1.
Listo de asteroidoj (5001–6000)
Jen la listo de la asteroidoj kun numeroj 5001 al 6000.
La asteroidoj ricevas numeron nur kiam ilia orbito estas konfirmita, tio, kio povas okazi longtempe post ilia malkovro. La numera ordo ne nepre kongruas kun la dato de la malkovro.
Pluraj asteroidoj ankoraŭ ne ricevis nomon.
Yasuhiro Yamada
Yasuhiro Yamada (山田 泰寛, n. 13-an de februaro 1968, m. 8-an de aprilo 2013) estis japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Yanmar Diesel kaj Shimizu S-Pulse.
Eritrea nakfo
La Eritrea nakfo estas la nacia valuto de Eritreo, enkondukita en 1997. Unu nakfo estas dividita je cent cendoj. La internacia valuta kodo laŭ la normo ISO 4217 estas ERN. La nakfo estas fikse ligata al la usona dolaro je kurzo 1 dolaroj : 15 nakfoj. La valuta nomo cetere venas de la urbo Nakfa en norda Eritreo.
Arabella (Strauss)
Arabella estas opero en tri aktoj de Hugo von Hofmannsthal (libreto) kaj Richard Strauss (muziko, verknumero op. 79). La verko estas la lasta frukto de la multjara kunverkado de la du artistoj. La prezentado daŭras proksimume 2 1/2 horojn.
Aventuroj de Priscilla, Reĝino de la dezerto
Aventuroj de Priscilla, Reĝino de Dezerto (orginale en angla The Adventures of Priscilla, Queen of the Desert) estas farita en 1994 aŭstralia muzika filmo, dramo, komedio. Ĝi estas klasika filmo de vojo.
Titola Priscilla estas difektita roza aŭtobuso, kies tri transgenruloj-artistoj Tick, Adam Whitely kaj Bernadette (kiu antaŭ seksŝanĝo nomiĝis Ralph) ekiras veturon al Aŭstralio kun estrada programo kiel reĝinjoj. Prezentante programon ĉe sekvantaj lokoj, ili konstatas (ofte dolore), ke ne ĉie ili estas komprenataj kaj akceptataj.
Premioj
Estis ankaŭ nomumata ĉe du kategorioj de Premio Ora Globo.
Nordwestuckermark
Nordwestuckermark estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Uckermark de la federacia lando Brandenburgio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Arabella (Strauss)
La unua prezentado okazis la 1-an de julio 1933 en la Dresdena Ŝtata Operejo.
Nordwestuckermark
Komunumaj partoj
Komunumoj, kiuj estis memstaraj ĝis kiam ili fariĝis partoj de la nova komunumo Nordwestuckermark je la 1-a de novembro 2001:
Arabella (Strauss)
Ekesto
Septembron de 1927, antaŭ la finverkado de la partituro fr Die ägyptische Helena, Strauss skribis al Hofmannsthal: ''Sed nun mi havas nenion plu por verkado: komplete forbrulinte! Do bonvole: versu! Povas eĉ estis dua Rosenkavalier …''. En decembro de 1927 la verkisto kaj la komponisto interagordis la scenaron de la projektata opero Arabella, kaj en decembro de 1928 ekzistis la libreto verkita de Hofmannsthal. Aliverkadoj kaj ŝanĝoj okazis en printempo sekvajare. La 10-an de julio 1929, kvin tagojn antaŭ sia morto, Hofmannsthal sendis la finan monologon (Mein Elemer…) por la unua akto al Strauss.
Nordwestuckermark
Komunumaj partoj
Pliaj setlejoj kaj domaroj sur la komunuma teritorio:
Arabella (Strauss)
Ekesto
Kiel memorigo kaj omaĝo al sia multjara amiko kaj kunulo Strauss muzikigis Arabella laŭ la lasta ekzista versio de Hofmannsthal. En oktobro de 1932 Strauss finverkis la partituron kaj dediĉis ĝin al la ĉefekonomisto de la Dresdenaj Ŝtataj Teatroj, Alfred Reucker (1868–1958), samkiel al la ĉefa muzikdirektisto de la Semper-Opero, Fritz Busch. La 1-an de julio 1933 en Dresdeno okazis la unua prezentado, kun Viorica Ursuleac en la titolrolo; la muzikan direktadon tenis Clemens Krauss, reĝisoris Josef Gielen.
Muzike Strauss uzis en Arabella la elprovitan gvidmotivo-teĥnikon kaj orkestron modere grandan kompare kun liaj proporcioj. Kulminoj de la partituro estas la pasaĵoj formitaj laŭ slavaj popolmelodioj (dueto Arabella – Zdenka: „Aber der Richtige“, dueto Arabella – Mandryka: „Und du wirst mein Gebieter sein“), samkiel la finaj scenoj de la unua kaj tria akto. La teksto de Hofmannsthal evitas pro siaj delikata karakterizo-arto kaj inteligenta humuro la forgliton de la materio en la trivialan. Tamen ofte oni riproĉas al la verko, ke gi volas ripeti nur la sukcesorecepton de Der Rosenkavalier, sen atingi ties enhavan kvaliton.
Agado
La agado vivas en opereteca medio en Vieno dum la 1860-aj jaroj. Ĉefroluloj estas malriĉiĝinta nobela familio kaj ties filinoj en edziniĝotaŭga aĝo, Arabella kaj Zdenka, samkiel la riĉa slava nobelo Mandryka kaj la juna oficiro Matteo. Post kelkaj amkonfuzoj la dramo atingas feliĉan finon.
Antaŭhistorio
Grafo Waldner estas same malbonŝanca kiel pasia ludisto. Kiam li dronas en ŝuldojn, li transloĝas kun sia edzino Adelaide kaj la du filinoj Arabella kaj Zdenka en renoman hotelon, kie li provas konservi la ŝajnon de nobela bonstato. Krome li provas trovi por sia pli aĝa filino Arabella bonhavan edziĝonton. Ĉar ne ekzistas mono por vesti la du filinoj konforme kun ilia klaso, Zdenka senhezite estas vire vestata kaj kaj prezentata kiel knabo „Zdenko“.
1-a akto
Adelaide lasas sin laŭtlegi la estontecon de kartodivenistino. Tiu ĉi vidas alveni malfacilajn tempojn al la edzo kaj monproblemojn, al filino Arabella tamen ŝi profetas riĉan edzon. Sed la dua filino endanĝerigos ĉi tiun ligon. La grafoj Elemer, Dominik kaj Lamoral jam de longe amindumas kun Arabella, kaj la patrino esperas kaŝe, ke unu el ili estus la selektoto. Ankaŭ senhava leŭtenanto Matteo estas enamiĝinta en Arabellan kaj sin ofertas al ŝi. Arabella tamen ĉiam maldelikate rifuzas lin.
Zdenka, kiun Matteo nur konas kiel Zdenko, ĉiam denove kuraĝige diras al li, ke Arabella lin kaŝe amas. Je la nomo de Arabella Zdenka verkas amleterojn al Matteo, en kiuj ŝi esprimas siajn kaŝitajn sentojn por li.
Arabella tamen ankoraŭ esperas je la ĝusta, kiun ŝi mallonge antaŭe renkonis sur la strato. Estas la kroata grafo Mandryka. Grafo Waldner estis sendinta al la onklo de Mandryka bildon de sia filino Arabella, esperante, ke la maljuna sinjoro enamiĝus en la bildon kaj tuj varbus por Arabella. Nun Mandryka, mem vidvo, intertempe estis heredinto de sia onklo kaj perdinta sian koron al la virino sur la bildo. Li iras al Vieno kaj petas la manon de Arabella. La grafo konsentas ĝoje, des pli, ĉar Mandryka donas al li grandan monsumon por ludo. Sur balo Mandryka kaj Arabella estu interkonatigotaj.
Arabella tre antaŭĝojas la eventon. Tie ŝi renkontos siajn tri adorantojn kaj decidi, kun kiu ŝi geedziĝos. „Mein Elemer... “ Kaŝe ŝi tamen esperas, renkonti tie la fremulon.
2-a akto
Kiam Mandryka renkontas Arabellan je balo, li estas tute ravita de ŝi. Li rakontas al ŝi de sia mortinta edzino, de la vivo en siaj vilaĝoj, „kie knabino kiel signo de gefianĉiĝo ĉerpas glason da akvo por la fianĉo el la puto“. Arabella estas tre interesita de Mandryka, kaj ŝi ekkonas en li la longe sopiratan ĝustan: „Und du wirst mein Gebieter sein... “ Tiam Arabella petas resti unu horon sole ĉe la balo, por adiaŭi sin de sia junulineco.
La fama popolkantistino Fiakermilli kronas Arabellan al baloreĝino. Ŝi dancas lastan fojon kun la tri grafoj kaj adiaŭas ilin. Matteon, kiu laŭ konsilo de Zdenka ankaŭ aperas ĉe la balo, Arabella ne atentas. Zdenka povas Matteon repacigi, kiu pro la rifuzo fare de Arabella volas fuĝi eksterlanden. Ŝi donas al li kuverton kun ŝlosilo. Ŝi asertas, ke Arabella en la hotelĉambro, al kiu konvenas ĉi tiu ŝlosilo, atendos lin.
3-a akto
La ŝlosilo malŝlosis la pordon de la ĉambro de Zdenka. En la mallumo li ne povis distingi, ke ne Arabella, sed Zdenka sin fordonis al ŝi. Kiam mallonge poste Matteo renkontas Arabellan en la hotelhalo, li miras, des pli, ĉar ŝi traktas lin per la sama malvarmo kiel ĉiam. Arabella ne povas kompreni la konduton de Matteo. Ekestas pli kaj pli akraj malpacoj. Kiam ankaŭ envenas Mandryka kaj ŝiaj gepatroj, la afero pliakriĝas. Arabella estas konsternita pro la ŝanĝoj de Mandryka post la balo. Oni preparas duelon inter Mandryka kaj Matteo. Nur kiam Zdenka elkuras en virinaj vestaĵoj el sia ĉambro, la tuta afero klariĝas („Zdenkerl, du bist die Beste“). Mandryka estas profunde hontigita. Li petas de Waldner nome de Matteo la manon de lia filino Zdenka. Kiam ĉiuj estas retiriĝinta, Mandryka estas konvinkita, ke li perdis la amon de Arabella. Jen ŝi aperas el sia ĉambro („Das war sehr gut, Mandryka, dass Sie noch nicht fortgegangen sind“) kaj ofertas al li, tute laŭ la kutimo de lia hejmlando, glason da akvo.
Zoo de Antverpeno
La Zoo de Antverpeno estas unu el la plej malnovaj bestoĝardenoj de la Eŭropa kontinento. Ĝi troviĝas tuj apud la Stacidomo de Antwerpen-Centraal.
Žumberk
Žumberk estas kampurbo situanta en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Chrudim, sur norda rando de Bohemia-Moravia montetaro, 7 km sude de la urbo Slatiňany, kaj 11 km sude de la urbo Chrudim. Ĝi estas en arbarriĉa pejzaĝo kun krutaj deklivoj, fiŝlagoj kaj rivereto Ležák. Pro tiu agrabla belaĵo la regiono jam longe estas serĉata ripozejo aparte en privataj kabanoj. Vivas ĉi tie.
Urbetpartoj
Al la municipa komunumo apartenas vilaĝpartoj:
Historio
Dominanto de Žumberk kaj kultura memorindaĵo estas ruinoj de burgo Žumberk. Ĝi estis loĝata de nobelularo de la jaro 1318 ĝis la jaro 1700 kaj administris krom Žumberk kaj ĝia korto ankaŭ vicon da pliaj vilaĝoj en ĉirkaŭaĵo. Signifaj familiaroj en Žumberk estis senjoroj el Boskovice, Kavalec ze Žumberka kaj Trčka z Lípy. En la 18-a jarcento la superularo jam en la burgo ne loĝis, nur oficistoj kaj salajruloj ĝis la jaro 1770.
De la jaro 1487 estis Žumberk nomata urbeto.
Burgo
La burgo Žumberk troviĝis sur montelstaraĵo super la urbeto. Nuntempe estas konservitaj nur ruinoj, restoj de pordego kaj palaco. Sur suda muro de la palaco estas postsignoj de renesanca sgrafito, per kiu ĝi esti ornamigita de familiaro Záruba el Hustířany en la 16-a jarcento.
Preĝejo
Origine gotika preĝejo de Ĉiuj Sanktuloj, atestita kiel paroĥa en la jaro 1349, estis tute rekonstruita baroke en la jaro 1782 kaj pseŭdoromanike en la jaro 1880 de Ed. Neumann. La navo estis tute nove konstruita.
Caromb
(jen france kaj okcitane) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Vaucluse (franca elparolo: [], okcitane Vauclusa), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Žumberk
Preĝejo
La nuna preĝejo estas ununava kun duoncirkle fermita presbiterejo, kun kapelo kaj sakristio sur flankoj. La turo estas en okcidenta frontalo. La presbiterejo estas volbita barele kun sekcioj, triumfarko estas duoncirkla kun pilastroj, la navo estas platplafona kun ĥorejo, vandoj estas membrigitaj per toskanaj pilastroj. En la presbiterejo estas valora sankta ŝranko kun vimperko kronita per azendorso kun kraboj. La ekipaĵo estas novbaroka, frubaroka ŝtona baptujo el la 17-a jarcento estas ornamita per reliefaj akantoj. En la kapelo estas tomboŝtono el la jaro 1780. Ĉirkaŭ la kirko estis ĝis la jaro 1832 tombejo.
Kampanilo
Ligna kampanilo sur prisma submuro estas sur norda flanko de la preĝejo. Kupoloj estas kovritaj per ŝindo.
Statuo
Sur urbetplaco staras valora statuo de Sankta Johano Nepomuka el la jaro 1772.
Popola arĥitekturo
Bieneto n-ro 16 estas proklamita kultura memorindaĵo. Ĝia rikolttenejo estas datita 1786. Sur placo antaŭ la bieneto estas puto kun sitelo levata per vinĉo. Apud la puto estas sabloŝtona vasko.
Kultura memorindaĵo estas ankaŭ t.n. Supra muelejo n-ro 42 kun akvorado desupre movata.
Opidumo
En arbarriĉa valo de rivereto Ležák ĉe ŝoseo al Lukavice troviĝas estinta opidumo nomata Hrádek kun restoj de mezepokaj remparoj kaj fosaĵoj.
Minejoj
En la vilaĝo kaj en ĝia ĉirkaŭaĵo estas multaj minejoj, kie oni minis kaj minas konatan ruĝan graniton de Žumberk.
Personeco
En Žumberk en la jaro 1903 naskiĝis socialdemokrata deputito de iama Nacia asembleo kaj en la jaroj 1945 - 1948 ministro por industrio Bohumil Laušman. Lia memortabulo estas sur domo n-ro 79.
Makramo
Makramo (el la turka makrama) estas manlabora tekniko ligita al punto. Ĝi konsistas el ornamaj nodoj de fadenoj, kiujn oni surmetas, teksas aŭ plektas por ornami sakojn, ŝtofojn, tapiŝojn, kurtenojn, kaj tiel plu.
La plej bazaj teknikoj baziĝas je du malsamaj nodoj, tamen ekzistas teknikoj (ekz. la ĉina), kiuj uzas almenaŭ dudek malsamajn nodojn.
Elborz-montara arbarstepo
La elborz-montara arbarstepo estas tersupraĵa ekoregiono el la okcident- kaj centrazia ekoprovinco de la palearktisa ekozono, kaj parto de la tutmondaj 200-regiono "kaŭkazaj, anatoliaj kaj hirkaniaj mezvarmaj arbaroj" laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso. Biome ĝi apartenas al mezvarmaj koniferarbaroj de Azerbajĝano kaj Irano.
La organizaĵo Naturprotekto Internacie situigis la ekoregionon en la irana-anatolia biodiverseco-riĉaĵejon.
Priskribo
La ekoregiono konstituas aridan, montaran 1 000 kilometrojn longan arkon sude de Kaspia Maro, etendiĝante tra norda Irano ekde la limo de Azerbajĝano ĝis apud la limo de Turkmenujo. Ĝi kovras 63 300 kvadratajn kilometrojn kaj ampleksas la sudajn kaj orientajn deklivojn de Elborz-Montaro same kiel iliajn pintojn. La hirkaniaj-kaspiaj miksaj arbaroj, kun siaj freŝe verdaj montflankoj kaj ebenaĵoj kiuj ricevas malsekecon de Kaspia Maro, estas la norda limo de tiu ekoregiono. La vasta Centra persa dezertobaseno konsistigas ĝian sudan limon. Elborz-Montaro konsistas el kerno de granito kovrita de sedimentaj rokaĵoj inkludante kalkoŝtonoj, ardezoj, grejsoj, kaj tofoj. Metamorfaj rokoj kiel ekzemple skistoj, marmoroj kaj amfibolitoj ankaŭ estas vaste trovitaj. La klimato estas arida kun jarpluvo kiu varias inter 150 mm kaj 500 mm, falanta plejparte kiel vintroneĝo. Altitudoj tipe varias inter 2 000 kaj 4 000 metroj, kaj la plej alta punkto en Mezoriento, la 5 610 metrojn alta Damavand-Monto, troviĝas ĉi tie. Damavand-Monto ankaŭ estas la plej alta vulkano en Azio kaj sub sia pint-kratero troviĝas fumaroloj kaj termofontoj same kiel glaĉeroj.
Flaŭro
La junipero (Juniperus excelsa subsp. polycarpos) estas la plej komuna arbo en tiu ekoregiono. Ĝi antaŭe kovris sudajn flankojn de la deklivaro, sed arbarekspluatado tre reduktis ĝian arealon al nealireblaj areoj kaj altaj altitudoj. Arbedoj en la ekoregiono estas atlasa pistakujo (Pistacia atlantica), Cotoneaster racemiflora, turkmena acero (Acer turcomanicum), kaj migdalo (Amigdalus spp.). Artemizio (Artemisia spp.) estas komuna herbeca planto.
Faŭno
Tiu ekoregiono gastigas plurajn grandajn mamulospeciojn. Brunaj ursoj (Ursus arctos) vagas en la montaro dum izolaj kapreoloj (Capreolus capreolus) manĝas herbon kaj berojn en kaj ĉirkaŭ la arbaroj. Grupoj de indiĝena apro (Sus scrofa) furaĝas dum la nokto kaj foinoj (Martes foina) ĉasas pli malgrandajn mamulojn kaj serĉas ovojn kaj vermojn ĉe tagiĝo kaj krepusko. Ruĝaj cervoj (Cervus elaphus) vivas en samseksaj grupoj la plej grandan parton de la jaro, sed seksardas aŭtune. Kanisedoj en la ekoregiono estas lupo (Canis lupus), ora ŝakalo (Canis aureus), kaj ruĝa vulpo (Vulpes vulpes). Felisedoj estas leopardo (Panthera pardus), kano-kato (Felis chaus), kaj linko (Lynx lynx). Kropa gazelo (Gazela subgutturosa) troviĝas en la ebenaĵoj en la sudoriento. Ekzistas ankaŭ grandaj populacioj de la tutmonde endanĝerigita argalo (Ovis ammon).
Minacoj kaj naturprotektejoj
Senarbarigo kaj agrikulturo reduktis la areon de la arbaroj en tiu ekoregiono, digoj interrompis riverojn, kaj tropaŝtado degradis vivejojn. Naturrezervejoj inkluzivas Nacian Parkon Golestan kaj Ghorkhod-Protektejon, sumiĝante je 1 260 kvadrataj kilometroj.
Kosmopolitismo
Kosmopolitismo estas la ideologio, laŭ kiu ĉiuj homoj apartenas al unu komunumo bazita sur kundividata moralo. Tio kontrastas kun komunumismaj teorioj kaj precipe kun la ideologioj de patriotismo kaj naciismo. Ano de la ideo de kosmopolitismo en iu ajn el ties formoj nomiĝas kosmopolito. Tia persono estas iu kun pli forta sento de aparteno al la homaro ol al nacia aŭ regiona identeco.
Kosmopolita komunumo povas baziĝi sur inkluziveca moralo, kundividata ekonomia rilato aŭ politika strukturo, kiu enprenas diversajn naciojn. Ekzemple, Kwame Anthony Appiah proponas la eblon de kosmopolita komunumo, en kiu individuoj el diversaj lokoj (fizikaj, ekonomiaj ktp.) eniras interrilatojn de reciproka respekto malgraŭ iliaj malsamaj kredoj (religiaj, politikaj ktp.).
Diversaj urboj kaj lokoj en la nuntempo kaj pasinteco estis identigitaj kiel "kosmopolitaj", kio ne signifas, ke ĉiuj aŭ la plej multaj loĝantoj konscie akceptas tiun filozofion. Okazas, ke oni nomas lokojn "kosmopolitaj" simple pro tio, ke etne, kulture kaj/aŭ religie diversfonaj homoj proksime al si loĝas kaj interagas. Oni nomas "kosmopolita" individuan guston por kulturoj aliaj ol la propra devenkulturo, ekzemple ĉe vojaĝanto aŭ terglobe konscia persono. Oni kelkfoje uzas la terminon ankaŭ kiel sinonimon de "monduma" aŭ "malnaiva".
Origine, kosmopolitismo sugestas la establon de kosmopolo aŭ monda ŝtato, kiu inkluzivus la tutan homaron. Kosmopolitismo poste komencis asociiĝi kun paco kaj harmonio inter nacioj. Ekde la 19-a jc., kosmopolitismo estas ankaŭ politika projekto heredita de la klerismo, laŭ kiu nur universalaj principoj kiel homaj rajtoj kaj demokratio povas esti fundamento de politika komunumo.
Etimologio
La vorto devenas de la malnov-greka κοσμοπολίτης, t.e. kosmopolitês derivita el κόσμος, kosmos, t.e. "mondo", "universo" or "kosmo", kaj πολίτης, "politês", t.e. "civitano" aŭ "urbano". En la aktuala uzado ĝi difiniĝas kiel "mondcivitano".
Difinoj
Difinoj de kosmopolitismo kutime ekiras de la greka etimologio de "mondcivitano". Tamen, kiel Appiah atentigas, "mondo" en la origina senco signifis "kosmo" aŭ "universo", ne la Tero, kiel la nuntempa uzado premisas. Unu difino, kiu traktas tiun demandon, troviĝas en lastatempe aperinta libro pri la politika tutmondiĝo: Kosmopolitismo difineblas kiel tergloba politiko, kiu, unue, projektas sociecon de komuna politika engaĝigo inter ĉiuj homoj trans la terglobo, kaj, due, proponas, ke tiu socieco estu aŭ etike aŭ organize privilegiita super aliaj formoj de socieco.
Filozofie
Vd. ankaŭ: [Tutmonda justeco]
Filozofiaj radikoj
Kosmopolitismo estas respurebla ĝis la fondinto de la cinikisma movado en la antikva Grekio, Diogeno de Sinopo (ĉ. 412 a.K.). Pri Diogeno oni diris: "Demandite, de kie li devenas, li respondis: "'Mi estas mondcivitano' (greke kosmopolitês)". En la antikva Grekio, la plej larĝa bazo de socia identeco estis tiutempe aŭ la unuopa civito aŭ la grekoj (helenoj) entute. La stoikistoj, kiuj poste prenis la ideon de Diogeno kaj disvolvis ĝin al plenampleksa koncepto, kutime substrekis, ke ĉiu homo loĝas kaj en sia loka kaj en la homara komunumo. Ofta komprenmaniero pri la stoikisma kosmopolitismo funkcias laŭ la cirkla identeco-modelo de Hieroklo, kiu uzas la bildon de samcentraj cirkloj, ĉe kiuj la unua ĉirkaŭas la propran personon, kaj la postaj la tujan familion, la pli larĝan familion, la lokan grupon, la civitanaron, la samlandanaron, la homaron. La tasko de mondcivitanoj tiam fariĝas "iel tiri la cirklojn al la centro, farante ĉiujn homojn similaj al niaj samurbanoj, ktp."
Modernaj kaj nuntempaj kosmopolitaj pensantoj
La kosmopolitisma filozofio ricevis fortan impulson en la epoko de la renesanca humanismo kaj klerismo. En sia eseo de 1795, Al Eterna Paco, Immanuel Kant starigas ius cosmopoliticum (kosmopolitan juron/rajton) kiel gvidprincipon, per kiu la tutmonda socio atingu daŭran pacon. La kosmopolita juro de Kant fontas el kompreno, ke ĉiuj homoj estas egalaj membroj de universala komunumo. La kosmopolita juro sekve funkcias paralele kun internaciaj politikaj rajtoj kaj la kundividata universala homara juro.
La kosmopolita juro de Kant estas fundament ligita al la kondiĉoj de universala gastigado kaj la rajto je ekloĝo. Universala gastigado estas difinita kiel la rajto esti bonvenigata ĉe la alveno en fremda teritorio, sed estas kondiĉita je tio, ke la gasto alvenu laŭ paca maniero. Kant aldone asertas, ke ĉiuj homoj havas bazan rajton je ekloĝo: la rajton sin prezenti en fremda lando. La rajto je ekloĝo deriviĝas el la kompreno de Kant, ke la supraĵo de la Tero estas esence komunuma, kaj el lia emfazo pri egale kundividataj universalaj rajtoj de ĉiuj homoj.
Plia apero de kosmopolitismo post la Dua mondmilito estis tio, ke reage je la Holokaŭsto kaj aliaj amasmurdoj, la nocio krimoj kontraŭ la homaro iĝis ĝenerale akceptata kategorio en la internacia juro. Tio klare montras la aperon kaj la akcepton de nocio de individua respondeco respektive la tutan homaron.
En la postkolonia rilataro disvolviĝis en la 80-aj jaroj, ĉefe sub la influo de literatursciencistoj, kultursciencistoj kaj sociologoj kiel Bruce Robbins, Timothy Brennan, Kwame Anthony Appiah, Arjun Appadurai, James Clifford und Ulrich Beck, "nova" kosmopolitisma diskurso. Tiu ne plu apogiĝas nur al la ideo pri unuiĝinta homaro, sed provas atingi sintezon el partikularismaj kaj universalaj motivoj.
Filozofiaj kosmopolitistoj estas moralaj universalistoj: ili kredas, ke koncerne ĉiujn homojn, kaj ne nur koncerne samlandanojn aŭ samcivitanojn, validas la samaj moralaj normoj. La limoj inter nacioj, ŝtatoj, kulturoj aŭ socioj estas sekve morale sen rilateco. Vaste citata ekzempla nuntempa kosmopolito estas Kwame Anthony Appiah.
La kosmopolita aŭtoro Demetrius Klitou argumentas en The Friends and Foes of Human Rights, ke kosmopolitismo estas granda amiko kaj necesa elemento de la homrajta movado. Klitou argumentas ankaŭ, ke kosmopolita "homara identeco" tiom necesas por la triumfo de homaj rajtoj, kiom eŭropa identeco por la politika Eŭropa Unio.
Kelkaj filozofoj kaj kleruloj argumentas, ke la objektivaj kaj subjektivaj kondiĉoj, kiuj estiĝas en la nuntempa unika historia momento de estiĝanta tutplaneda civilizacia fazo, kreas latentan eblon, ke estiĝos kosmopolita identeco de tutteraj civitanoj kaj ke formiĝos tuttera civitana movado. Tiuj objektivaj kaj subjektivaj kondiĉoj, kiuj estiĝas dum la tutplaneda fazo, inkluzivas pli bonan komunikado-teknikon, kosmonaŭtikon, la tutmondan varmiĝon kaj aliajn ekologiajn minacojn, novajn tutterajn instituciojn, la graviĝon de transnaciaj konzernoj kaj la integriĝon de merkatoj, kiun oni ofte nomas ekonomia tutmondiĝo, la estiĝon de terglobaj NRO-oj kaj transnaciaj sociaj movadoj kiel la Monda Socia Forumo, ktp. La tutmondiĝo, kiu estas pli ofta termino, kutime referencas pli mallarĝe al la ekonomiaj kaj komercaj rilatoj kaj ne entenas nocie la pli vastajn kulturajn, sociajn, politikajn, naturmediajn, demografiajn, valorsistemajn kaj sciorilatajn transformiĝojn, kiuj okazas.
Iuj nuntempaj teoriistoj proponas manierojn, per kiuj homo povas iĝi aŭ esti kosmopolita individuo.
Granda parto de la politika pensado de la pasintaj du jarcentoj simple premisis naciismon kaj la kadron de la nacio-ŝtato. Nun, ĉe jam progresinta tutmondiĝo kaj faciligitaj vojaĝado kaj komunikado, kelkaj pensantoj opinias la politikan sistemon bazitan sur la nacio-ŝtato eksa, kaj la tempon matura por projekti alternativon.
Politike kaj sociologie
Aliaj aŭtoroj imagas kosmopolitan mondan ordon, kiu preteriras la hodiaŭan koncepton de naciaj ŝtatoj. Tiuj akademiuloj argumentas, ke vere kosmopolita identeco de la tergloba civitano enradikiĝos kaj malgravigos la naciajn identecojn. La formiĝo de tergloba civitana movado kondukus al la establo de demokatiaj tutteraj institucioj, kreante spacon por tutteraj politikaj diskurso kaj decidoj, kio siavice refortigus la ideon de civitaneco sur la tuttera nivelo.
Kosmopolitismo en la politika retoriko
En Sovetunio, la uzo de la termino kosmopolitismo (kontraste al internaciismo) estis uzata kiel esprimo de ideologia devio en la stalinisma reĝimo (karakterizata de konverĝo de "socialismo en unu ŝtato"), precipe en la lastaj jaroj de la reĝimo de Stalin (1948-1953). La lukto kontraŭ kosmopolitismo estis la ĉefa alivestiĝo por antisemitismo kaj la persekutado de la judoj en la lastaj jaroj de Stalin.
La nocio kosmopolitismo fariĝis retorika armilo, kiun naciistoj uzadas kontraŭ “fremdaj” ne-ortodoksaj ideoj. Ofte oni akuzis eŭropajn judojn esti “senradikaj kosmopolitoj”. Stalin en parolado farita en Moskvo en 1946 atakis verkojn, en kiuj “la pozitiva sovetia heroo estas primokata kaj malplivalora respektive ĉion fremdan, kaj la kosmopolitismo, kontraŭ kiu ni ĉiuj batalis ekde la tempo de Lenin, estas multfoje aplaŭdata.” Kosmopolitismon oni rigardis en siadifine socialismaj ŝtatoj kiel ideologion de la burĝaro, kiu en sia aktuala formo estas reakcia, kontraŭnacia kaj imperiisma. Oni klare diferencigis inter ĝi kaj la pozitive konotaciita socialisma internaciismo. En la 21-a jarcento tiu epiteto fariĝis batalnocio uzata de Vladimir Putin en Rusio kaj de naciistoj en Hungario kaj Pollando. Tre aktuale, Stephen Miller, altranga politika konsilanto en la registaro de Donald Trump, publike kritikis la raportiston Jim Acosta de CNN kiel homon, kiu montris “kosmopolitan kliniĝon” dum diskuto pri la nova plano pri enmigrado de la registaro.
Kosmopolitismo, multkulturismo kaj universalismo
Necesas diferencigi inter la nocioj. La kosmopolitismo premisas, ke ĉiu estas libera fari kulturajn elektojn laŭ sia bontrovo, kontraste kun la multkulturismo, kiu valorigas la konservon de la persona devenkulturo. La multkulturismo supozas, ke la diversaj etnaj kulturoj kapablas pace apudesti unu la alian je longa daŭro. Okaze de migrado al nova loko, la devenkulturo de la individuo kunmigras kun li aŭ ŝi. La universalismo temigas principan egalecon inter homoj, senkonsidere pri iliaj etnaj, religiaj aŭ aliaj deventrajtoj. Ĝi esprimiĝas interalie en la koncepto de universalaj homaj rajtoj.
Kosmopolitismo kaj Esperanto
Gazetara artikolo pri la financisto kaj filantropo George Soros raportis ke lia tutmondiĝanta kaj kosmopolita mondvizio devenas de lia familio, ĉar lia patro Tivadar Schwartz estis unu el la gvidaj personecoj en la disvastigo de la lingvo Esperanto. Mark Fettes en prelego pri "La etiko de Esperanto: normoj de konduto en kosmopolita parolkomunumo" rilatigis diversajn trajtojn de la Esperanto-komunumo al la sociologia koncepto "kosmopolitismo".
Kritiko je kosmopolitismo
Kelkaj kritikantoj de la kosmopolitismo opinias, ke nacia aparteno gravas por la identeco de homo, kaj ke kosmopolitismo senigas homojn je grava elemento de socia vivplenumiĝo kaj apartenado, ekzemple komunumistoj kaj naciistoj, kiuj promesas ne nur prijuĝi homojn sur ilia 'utileco', sed estas maltoleremaj al diverseco, solidaraj kun etnaj, religiaj aŭ aliaj sociaj grupoj, malinteresitaj en fremdaj kulturoj kaj la lernadon de fremdaj lingvoj, kaj malfidas kosmopolitajn kaj meritokratiajn elitojn kaj prefere ne venas al Bruselo. La eldiro de la pola ministro de eksterlanaj aferoj, Witold Waszczykowski, vortumus kion multaj pensas kiam li konfesas lian malŝaton de la liberalismo en EU, karaterizata de 'nova miksaĵo de kulturoj kaj rasoj, mondo kiu konsistas el biciklantoj kaj vegetaranoj kiuj nur uzas renovigeblan energion kaj kontraŭbatalas ĉiun formon de religio '. Komparante la sintenojn en okcidanta kaj orienta Eŭropo, dum la germana kosmopolitiemo estintus maniero por eskapi al la ksenofoba heredaĵo de la naziismo, multaj homoj en okcidenta Eŭropo konsideras la kosmopolitajn valorojn la kernon de eŭropa identeco, dum la kontraŭ-kosmopolitisma sinteno en Mezeŭropo kvazaŭ sekvas el la malinklino al la internaciismo de la laboristaro altrudata de la komunistoj kaj povas esti konsiderata kiel popola insurekcio kontraŭ la tutmondiĝo. En okcidenta Eŭropo majo 1968 simbolas la konfirmon de kosmopolitaj valoroj, dum la jaro 1968 en orienta Eŭropo reprezentas la renaskiĝon de naciismaj sentimentoj.
Kritikantoj de la morala kosmopolitismo argumentas, ke lojaleco al la propra lando estas virto.
Literaturo
Fians, Guilherme (2018), La Kosmopolito kaj la Aliulo: Historiaj konsideroj pri diferenco kaj diverseco laŭ la vidpunkto de esperantistoj. En: Gotoo, Kimura and Vergara (Eds). En la mondon venis nova lingvo: Festlibro por la 75-jariĝo de Ulrich Lins. New York: Mondial. (konciza resumo en la angla kaj esperanto, ĉi tie).
Golfo de Abundeco
Golfo de Abundeco (Bay of Plenty) estas regiono de Nov-Zelando, situante sur la Nordinsulo. La du plej grandaj urboj estas Rotorua kaj Tauranga. Por lasi la fiŝojn en la akvo oni elektis trian urbon kiel ĉefurbo de la estraro nome Whakatane.
La nomo Bay of Plenty (Golfo de Abundeco) venas de James Cook, la malkovrinto de Nov-Zelando. Tiu trovis tie multnombrajn provizojn de la Maorioj, tio estis en ega kontrasto kun la pli frua malkovro de la Povreca golfo (Poverty Bay), iom pli sude, ankaŭ je la orienta marbordo de la insulo.
La interna lando de la Golfo de Abundeco por grava parto estas okupata de Te Urewera, vasta areo kun densaj arbaroj tra kio preskaŭ ne estas vojoj kaj grandparte estas neloĝata. De 1954 ĝis 2014 tiu areo estis nacia parko. Ekde 2014 Te Urewera havas juran statuson. Ĝi estas areo kun jura personeco, estrata de konsilantaro, en kio la originaj loĝantoj de la areo, la Tuhoeoj, havas gravan voĉon.
9956 Castellaz
9956 Castellaz estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la germanaj astronomoj Freimut Börngen kaj Lutz D. Schmadel elde la Observatorio Karl Schwarzschild, en Tautenburg (Germanio).
Nomo
Ĝia nomo honoras la germanan fizikiston Peter Castellaz, de la departemento pri Scienco kaj Arto de la lando Baden-Virtembergo. Fakulo pri fundamnentaj aspektoj en esplorado, li estis grava subteno al la laboro pri malgrandaj planedojn ĉe la Astronomisches Rechen-Institut.
Harold Wethey
Harold Edwin Wethey (Port Byron, 1902 – Ann Arbor, 22-a de septembro de 1984) estis elstara arthistoriisto, fakulo pri la vivo kaj verkaro de El Greco.
Inter ĉefaj akademiaj studoj troviĝas Colonial Architecture and Sculpture in Peru, El Greco and His School, Alonso Cano: a study of the 17th century Spanish painter kaj tri volumenoj pri Tiziano. Li kontribuis ankaŭ per tri artikoloj al la Brita Enciklopedio: nome «El Greco», «Tiziano» kaj «Historio de la okcidenta arkitekturo».
Kiel fakulp pri El Greco, publikigis en 1962 El Greco and His School, verko kiu ege efikis sur la akademiaj etosoj tutmondaj. Li kontribuis ankaŭ al kreado de ampleksa katalogo de verkoj de la pentristo, kiun jarojn poste ampleksigos José Álvarez Lopera.
3257 Hanzlík
3257 Hanzlík estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la ĉeha meteologo kaj klimato-sciencisto Stanislav Hanzlík (1878–1956) en ties honoro.
9957 Raffaellosanti
9957 Raffaellosanti estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild, en Tautenburg (Germanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la itala pentristo kaj arĥitekturisto Rafaelo (1483–1520), de kompleta nomo Raffaello Sanzio aŭ Raffaello Santi : unu el plej fama reprezantanto de la itala Renesanco.
Iskiatalgio
Iskiatalgio (ankaŭ iskia neŭrito, aŭ lumb-iskialgio) estas aro de simptomoj inter kiuj elstaras doloro en la areo de la itinero de la iskia nervo, kiu povas esti akompanata de ŝanĝoj en la loka nerva funkcio.
Inter ties kaŭzoj estas la ĝenerala kumpremado aŭ irito de unu el la kvin radikoj de la spinaj nervoj kiuj naskas ĉiun iskiajn nervojn, aŭ pro la kunpremado aŭ irito de la maldekstra aŭ al la dekstra aŭ ambaŭ iskiaj nervoj. La doloro sentiĝas en la lumba zono, gluteoj, aŭ diversaj partoj de la kruro aŭ piedo. Krom doloro povas esti torporiĝo, muskola malfortiĝo, sento de formikado, sento de brulo kaj malfacilo por movo aŭ kontrolo de la kruro. Tipe, la simptomoj sentiĝas nur en unu flanko de la korpo.
Kvankam la Iskiatalgio estas formo relative komuna de doloro de malsupra dorso kaj doloro ĉe kruroj, la vera signifo de la termino estas foje miskomprenita. La Iskiatalgio estas aro de simptomoj pli ol diagnozo de tio kio iritas la radikon de la nervo, kaŭzante la doloron. Tio gravas, ĉar la traktado kontraŭ la simptomoj de la Iskiatalgio estas ofte diferenca, depende el la suba kaŭzo de la simptomoj.
La unua konata uzo de la vorto Iskiatalgio datiĝas el 1451.
Martjano (kabo)
Martjano estas kabo, tiu troviĝas sur la suda bordo de Krimeo kelkajn kilometrojn nordoriente de Jalto (inter la loĝlokoj Nikito kaj Gurzufo). Ĝi limas la Jaltan krekon de orienta flanko kaj estas fama pro tio, ke ĝia teritorio estas gardata de la samnoma natura rezervejo.
Geografio kaj naturo
La kabo situas inter la loĝlokoj Nikito kaj Gurzufo kaj limas la Jaltan krekon de oriento. Geologie ĝi estas la ekstremaĵo de la Nikita altebenaĵo (kiu prezentas flankan elstaraĵon de la ĉefa montoĉeno de la Krimea montaro). La petroj de la kabo estas formitaj plejparte de kalkoŝtonoj.
Sur la kabo kreskas pli ol 500 specioj de plantoj, inter ili 14 estas endemiaj. La ĉefa valoraĵo de la kabo estas la junipera arbareto, kies apartaj arboj aĝas ĉirkaŭ 500-600 jarojn. Alia unikaĵo estas la loka populacio de orienta arbuto (ĉ. 3000 ekzempleroj). Sur la kabo vivas 15 specioj de mamuloj kaj 150 specioj de birdoj; en la maro ĉe la kabo vivas ĉirkaŭ 50 specioj de fiŝoj. 11 bestoj de la kaba faŭno estas registritaj en regionaj kaj landaj Ruĝaj Libroj. Pro la unikeco de la loka naturo en la jaro 1973 ĉi tie estis fondita rezervejo (vd. Naturrezervejo "Kabo Martjano").
Malgraŭ tio, ke la vizitado de la kabo (pro la rezerveja statuso) oficiale estas malpermesita, la lokaj loĝantoj ofte kaŝe vizitas la rezervejon por ĝui ĝiajn relative purajn plaĝojn kaj sovaĝan naturon.
Bernartice
Bernartice estas nomo por pluraj vilaĝoj en pluraj distrikto de Ĉeĥio.
Ministraroj de Francio
Emmanuel Macron, prezidento (2017-)
Ministraroj nomumitaj de Emmanuel Macron, prezidento de 2017.
François Hollande, respublika prezidento (2012-2017)
Ministraroj nomumitaj de François Hollande, respublika prezidento de la 15-a de majo 2012 gis la 6-a de majo 2017:
Nicolas Sarkozy, respublika prezidento (2007-2012)
Ministraroj nomumitaj de Nicolas Sarkozy, respublika prezidento de la 16-a de majo 2007 ĝis la 15-a de majo 2012:
Jacques Chirac, respublika prezidento (1995-2007)
Ministraroj nomumitaj de Jacques Chirac, respublika prezidento de la 17-a de majo 1995 ĝis la 16-a de majo 2007:
Tiun periodon oni kutime kromnomas tria kunestado (franclingve cohabitation).
François Mitterrand, respublika prezidento (1981-1995)
Ministraroj nomumitaj de François Mitterrand, respublika prezidento de la 21-a de majo 1981 ĝis la 17-a de majo 1995 (rebalotita la 8-an de majo 1988):
Tiun periodon oni kutime kromnomas dua kunestado (franclingve cohabitation). Tiun periodon oni kutime kromnomas unua kunestado (franclingve cohabitation).
Valéry Giscard d'Estaing, respublika prezidento (1974-1981)
Ministraroj nomumitaj de Valéry Giscard d'Estaing, respublika prezidento de la 27-a de majo 1974 ĝis la 21-a de majo 1981:
Georges Pompidou, respublika prezidento (1969-1974)
Ministraroj nomumitaj de Georges Pompidou, respublika prezidento de la 16-a de junio 1969 ĝis la 2-a de aprilo 1974:
Charles de Gaulle, respublika prezidento (1958-1969)
Ministraroj nomumitaj de Charles de Gaulle, respublika prezidento de la 8-a de januaro 1959 ĝis la 28-a de aprilo 1969:
Sânvăsii
Sânvăsii (sinvasi) (hungare: Nyárádszentlászló nja:ra:dsentla:slo:) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Târgu Mureș. En 1964 oni aligis ĝin al Găleşti.
Masanori Sanada
Masanori Sanada (真田 雅則, n. 6-an de marto 1968, m. 6-an de septembro 2011) estis japana futbalisto.
Kopio
Pri komunikado, kopio estas nova aĵo, kopie farita, imita de originalo. Povas aludi ankaŭ al ekzemplero (ekzemple de filmo) aŭ imitaĵo.
Masanori Sanada
Li futbalis ĉe All Nippon Airways kaj Shimizu S-Pulse.
Kopio
Historie oni faris kopiojn per mana skribado en la Mezepoko de libroj, kio kontribuis al disvastigo de sciaro. Unu el ĉefaj trajtoj per kio oni markas Renesancon estas la disvastigo en Eŭropo de la presarto, kio konsistis el eblo fari kopiojn de libroj per maŝino, kio multobligis la kapablon disvastigi kaj sciaron kaj beletron. Diversaj teknikoj pliampleksigis la gamon fari kopiojn de bildoj, fotoj, dokumentoj ktp, ĝis la aktualo.
Sânvăsii
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 561 hungarajn loĝantojn.
Komunumoj pri Ladislao la 1-a (Hungario) en Hungara reĝlando
Oni fondis Asocion pri Ladislao la 1-a (Hungario).
Kopio
Pli ĝenerale, laŭ Francisko Azorín kopio estas Reprodukto de verko. Li indikas etimologion el la latina cancelli (krado). Kaj li aldonas la terminojn kopii, por fari kopion, blua kopio, fotokopio, trakopio, perpikakopio, hektografa kopio, feroprusata kopio.
Laŭ sia dua signifo en NPIV, kopio estas reprodukto de (iu ajn) belarta verko kaj distingeblas de duplikato , kiu estas (nur) dua ekzemplero de dokumento kaj de repliko, kiu estas (laŭ sia tria signifo ) duplikato (reprodukto), kiun artisto mem faras pri unu sia verko.
La heredaĵo
La heredaĵo estas filmo reĝisorita de la kongano Dankon Kwibe en du partoj. La unua parto estas anoncita al la esperanista publiko la 20-an de aprilo 2021. Estas filmo, kiu montras konkretajn problemojn, kiel edziĝo kun la vidvino de la frato, postuloj de la socio rigarde al viroj kaj ‘’favoroj’’ al virinoj. Mallonge, la filmo prezentas enrigardon pri kelkaj tradiciaj praktikoj, kiuj bremsas aŭ malkuraĝigas homojn en la procezo de virina emancipiĝo en Afriko.
Kwibe, la ĉefa rolulo, post la morto de la frato edziĝis kun ties edzino laŭ lokaj tradiciaj kutimoj kaj tiel heredis la bonhavaĵojn de la mortinto. La juna paro dediĉis sin al trankvila familia vivo sufiĉe plena de reciproka amo. Ĉiutage la edzino dommastrumas, prizorgas la infanojn kaj preparas la revenon de la edzo, kiu iras labori, ĝis iam ĉio ŝanĝiĝis: la edzo decidis havi duan edzinon…
Temas pri interesa, pensiga filmo realigita en afrika etoso kun subtekstoj en la angla lingvo. Malgraŭ malbona prononcmaniero de kelkaj aktoroj, ŝokaj paroloj kaj agoj ĉe la filmfino – kio donas impreson pri manko de respekto al virino – la kinaĵo estas vere spektinda, tiom pli ke, la rezulto teknike estas imprese bonkvalita kaj la roluloj tre elturniĝemaj kun limigitaj rimedoj.
Barata larĝvostulo
La Barata larĝvostulo (Schoenicola platyurus) estas specio de birdo de la genro Larĝvostuloj aŭ Schoenicola de la familio de Megaluredoj iam en tiu de Silviedoj. Ĝi troviĝas kiel Endemio nur en Barato.
Cinkloranfoj
La Cinkloranfoj (Cincloramphus) estas genro de birdoj de la familio de Megaluredoj iam lokitaj en la familio de Silviedoj.
Barata larĝvostulo
Aspekto
La uniformaj brunaj supraj partoj kaj larĝa kaj longa vosto (kio nomigas la specion en Esperanto kaj en la latina scienca nomo kie platyurus devenas de du radikoj el la antikva greka tradukeblaj per “de larĝa vosto”) de la birdo estas distingiloj. Tiu specio havas sablokoloran superokulan strion kaj la vosto havas fajnajn malhelajn striojn super la bruno. La alvoko de la masklo dum la reprodukta sezono estas alaŭdeca kaj ripeteca trilado akompanata de flugetema flugo. Aliaj alvokoj inkludas notoj kiel ĉak kaj zink. For de la reprodukta sezono, ĝi estas kaŝema.
Cinkloranfoj
Estas nur la du jenaj specioj:
Ponteranica
Ponteranica estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la provinco Bergamo de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Alzano Lombardo, Bergamo, Ranica, Sorisole, Torre Boldone kaj Zogno.
Kristanisma patrono de la komunumo estas la Sankta Pantaleono, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Cinkloranfoj
Ambaŭ estas Endemismoj de Aŭstralio.
La genra nomo Cincloramphus devenas el grekaj vortoj cinclus/κιγκλος "motacilo" kaj ramphos/ραμφος "beko".
Barata larĝvostulo
Distribuado
Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbustaroj, laŭsezone humidaj aŭ inonditaj herbejoj de malaltaj teroj kaj marĉoj. Ĝi estas minacata pro habitatoperdo.
37782 Jacquespiccard
Nomo
Ĝi estas nomita en memoro de la belga mara esploristo Jacques Piccard (1922–2008) En 1960 li faris la plej profundan iam pleumitan oceanan malsupreniron per la batiskafo disvolvita de lia patro Auguste Piccard. La malkovro de vivantaj organismoj je tiu profundo de 11 km instigis la malpermeson de forĵeto de en la oceanajn fosegojn.
Rorschacherberg
Pri la komunumo
Rorschacherberg (prononcu: Rorŝaĥrberg) estas komunumo en la elektodistrikto Rorschach, Kantono Sankt-Galo, Svislando. Ĝi havis 6549 loĝantojn je la 31-a de decembro 2006.
Judit Méray
Judit Méray [mErai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Méray Judit estis hungara kuracisto, anestezisto, profesoro. Ŝia edza nomo estis Gaál Tiborné.
Rorschacherberg
Geografio
Rorschacherberg situas ĉe la monta deklivo sudoriente de Rorschach kaj etendiĝas norde ĝis Bodenlago kaj sude sur la kresto de tavolmonto la Kantonon Apenceno Ekstera.
Judit Méray
Judit Méray naskiĝis la  1944 en Makó. Ŝi mortis la 2015 en Szeged.
Rorschacherberg
Geografio
En Rorschacherberg troviĝas la kvar kasteloj St. Annaschloss, Wartensee, Wartegg kaj Wiggen.
Judit Méray
Biografio
Judit Méray lernis en Scienca Universitato de Szeged inter 1962-1968. Post siaj studoj ŝi laboris en la universitata kliniko ĝis 1976, sed en la jaroj 1975 kaj 1976 ŝi studvojaĝis al Vieno. Post jaroj ŝi atingis la rangon docento krome ankaŭ pli altajn postenojn. En 1988 ŝi kandidatiĝis. En la fruaj 1990-aj jaroj ŝi estis ankaŭ vicgvidanto de anestezologia instituto, poste gvidanto. Ekde 1993 ŝi instruis en la menciita universitato, poste ŝi estis katedrestro. Inter 2000 kaj 2003 ŝi laboris en Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj.
Rorschacherberg
Trafiko
Rorschacherberg disponas pri haltejo de la dentoradfervojo Rorschach-Heiden-Montarfervojo kiu de la stacidomo de Rorschach kondukas al Heiden.
Judit Méray
Biografio
Ŝi okupiĝis ankaŭ pri la artefarita nutrado. Ŝi edziniĝis en 1970, poste ŝi naskis 3 gefilojn.
Rorschacherberg
Historio
Ek de la jaro 2007 oni diskutas kaj projektas kunfandiĝon de Rorschacherberg kun la distriktĉefurbo Rorschach, al kiu la komunumo kiel antaŭkomunumo jam ĉiam estis tre ligita. Laŭ eklezia juro Rorschacherber ĉiam apartenis al la eklezia komunumo de Rorschach. Kiel sendependa politika komunumo Rorschacherberg estiĝis en la tiam fondita Kantono Sankt-Galo per la restaŭracia konstitucio en la jaro 1803. Unuan fojon dokumentita la nomo Rorschacherberg estis en la jaro 1468. La setlejoj Koblen, Eschlen kaj Hüttenmoos, kiuj apartenas la la komunumo, estis jam menciitaj en la 13-a kaj 14-a jarcento.
Sihl
Sihl estas rivero en Svislando kis fonto troviĝas ĉe la monto Drusberg en la Kantono Ŝvico. Fontrivero de Sihl estas la rivero Alp, kiu alfluas ĝin ĉe Biberbrugg.
Lago de Sihl
Ĉe Einsiedeln Sihl trafluas la Lagon de Sihl, kiu estas kun grandeco de 11 km² la plej granda artefarita lago de Svislando. Post Schindellegi la rivero forlasas la kantonon Ŝvicon kaj formas nun la kantonon-limon inter la kantonoj Zugo kaj Zuriko. En tiu riverparto troviĝas la kataraktoj Sihlsprung apud Schönenberg ZH.
Komunumoj laŭlonge de la rivero Sihl
Ĉ la bordo de la rivero Sihl troviĝas en Kantono Ŝvico la komunumoj Unteriberg, Oberiberg, Euthal, Einsiedeln, Egg SZ kaj Wollerau, en Kantono Zugo la komunumoj Finstersee, Menzingen, Neuheim kaj Walterswil,kaj en Kantono Zuriko la komunumoj Hütten, Schönenberg ZH, Hirzel, Horgen, Oberrieden ZH, Thalwil, Langnaŭ ĉe Albis, Adliswil kaj Zuriko.
Pontevico
Pontevico estas komunumo de Italio.
Gacsály
Gacsály [gaĉAj] estas malgranda vilaĝo kaj municipo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Szabolcs-Szatmár-Bereg en Distrikto Fehérgyarmat.
Geografio
Gacsály situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Mátészalka-Zajta. Csenger troviĝas 15, Fehérgyarmat 25 km-ojn.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1263. En 1717 la vilaĝo detruiĝis pro la tiutempaj militadoj. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, kuracejo, poŝto.
(157861) 1998 VK48
(157861) 1998 VK48 estas asteroido de la ekstera asteroida zono en orbita resonanco 3:2 kun Jupitero, tie estas membro de la Hilda grupo.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la 15-an de novembro 1998 en la kadro de la astronomia kampanjo Spacewatch elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Stacio Takada (Nara)
Stacio Takada (japane: 高田駅 [Takada-eki], angle: Kashiba Station) estas fervoja stacio en Jamatotakada, Gubernio Nara, Japanio. La stacio servas 2 liniojn de JR Okcidenta: Linio Wakayama, Linio Sakurai.
Endokardio
La endokardio estas la plej interna tavolo (el entute kvar tavoloj) de la kora parieto. Al la endokardio apartenas ankaŭ la kvar korvalvoj.
Funkcio
Per sia glata surfaco la endokardio evitas ke la sango gluiĝus al la kora parieto kaj ekestus koaguliĝoj, kiuj povus kaŭzi trombozojn. Krome la glata surfaco plireguligas la sangofluon kaj pliefikigas la koran funkcion. Jam malgrandaj malglataĵoj ekzemple post inflamo (endokardiito), ĝenas tiun bonan snagofluon kaj povas gvidi al plimalgrandiĝo de la kora funkcio.
La korvalvoj funkcias kiel mekanikaj valvoj kaj devigas la sangofluon unudirekten. Tiel ekzemple la mitrala valvo, fermita dum la sistolo, evitas la refluon de la sango de la maldekstra kora ventriklo en la maldekstran atrion, kiam la kormuskolo kontraktiĝas.
23310 Siriwon
23310 Siriwon estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).