cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Maljunaĝo
Sociaj kaj sociologiaj aspektoj
Nuntempe, tiuj kiuj naskiĝis post 1945 eniras en la grupo de plej aĝaj plenkreskuloj. Tio kaŭzas kelkajn problemojn: plialtiĝas la buĝetoj de la Sociala sekureco kaj la laboranta populacio adaptiĝus al tiu nova situacio, dum oni reduktas la problemon al aferoj de sociala politiko, sociala sekureco kaj pli da malsanulejoj. Sed la ĵusa sociologio de la tria aĝo montras aliajn vidpunktojn: konsideri tiujn personojn kiel kulturan grupon laŭ tavoligon de la populacio laŭ aĝogrupoj (traktegaleco, rajtegaleco). Tamen, tiu situacio povas esti aplikata nur sur sektoro interesa sed malgranda de konsumantoj kaj voĉdonantoj. Krome, la ekskludo de la paglabora merkato ne malpermesas ties inkludon en agado tipa de volontularo, municipaj komisionoj, maljunulejoj, sociaj centroj, bibliotekoj kaj aliaj institucioj kun komunuma celaro, asocia kaj partopreniga kiel por personoj kaj kiel civitanoj.
Gyula Maurer I.
Biografio
Gyula Maurer I. la mezlernejon finis en Kluĵo, Cristuru Secuiesc kaj Aiud (1945). Li akiris diplomon de instruisto pri matematiko-fiziko en la Universitato Bolyai de Kluĵo (1949), diplomon pri ekonomio (1952). Li doktoriĝis en Bukareŝto pri topologika algebro (1967). Li instruis en la Bolyai Tudományegyetem sed pro sia starpunkto pri la revolucio hungara 1956-a li perdis sian postenon kaj nur pli poste ricevis kaj li estis preleganto (1960–83). En 1984 li translokiĝis Hungarujon kaj estis profesoro de Matematika Instituto de Universitato de Miskolc, instituta direktoro (1985–88). Li estis kunulĉefredaktoro de hungara-aŭstria revuo Mathematica Pannonica. Lia unua fakartikolo aperis en Studii şi Cercetări Ştiinţifice de Iaşi (1954). Liaj sciencaj publikaĵoj aperis en rumana, germana, hungara, franca, itala, angla, rusa lingvoj (Studia Scientiarum Mathematicarum Hungarica, Rendiconti del Circolo Matematico di Palermo, L'insegnamento della Matematica e della Scienze integrate, Mathematica Pannonica, Fuzzy Sets and Systems (USA), Karachi Journal of Mathematica (Barato). Li publikis sciencpopularigajn artikolojn en A Hét, Matematikai és Fizikai Lapok. Li tradukis la faklaboron de I. Tomescu Kombinatoriko kaj ĝia apliko (Bp. 1978).
Maljunaĝo
Koncernaj fakoj
La tria aĝo estas objekto de pristudo de geriatrio kaj gerontologio; nuntempe ekzistas eĉ subfakoj kiel la psikiatra gerontologio (aŭ gerontologia psikiatrio), kiuj inkludas variantojn kiel la vivkvalito kaj aliaj sciencaj fundamentoj. Oni disvolvigis ankaŭ socialan teknologion kiel helpilo kaj industriigo de sciencaj antaŭeniroj.
Platono kaj Cicerono
La temo de la maljun-aĝo kiel preparo por la old-aĝo priokupis Platonon (en la 5-a jarcento a.K.) en 'La Respubliko' kaj ankaŭ Cicerono (en la 2-a jarcento a.K.) pritraktis ĝin en 'De Senectute'. Ambaŭ estas verkoj en la ontologio de aĝkategorioj, kiu formiĝis ĉirkaŭ la koncepto 'estomodoj', rilate kun la fluo de la persona vivo. Estas tre similaj paragrafoj en ambaŭ aŭtoroj.
Terminologio de maljunaĝo, diskriminado kaj antaŭjuĝoj
La diversaj nomigoj: maljunaĝo, maljuniĝado, maljuneco, profund-aĝo, oldaĝo, aĝuloj, dua juneco, tria aĝo kaj, angle, seniors, aged kaj aging, celas eviti antaŭjuĝojn. Kelkaj el ili sukcesas; aliaj, male, generas novajn maskojn. Ankaŭ sociologiaj pristudoj pricelas la temon kaj varias laŭ la diversaj socioj kaj epokoj pri subtemoj kiel nutrado, loĝado, sano amvivo kaj transportoj. Tamen ankoraŭ oni diskriminas aĝulojn pro ties aĝo en la laboraj medioj. Estas ankaŭ erara konsidero pri la koncepto "esti aktiva" kaj pri hobioj priplanataj por aĝuloj kiel surogatoj de la laboro, kiam tiuj povas esti planitaj ekde antaŭ multaj jaroj, ekzemple: legado kiel ilo kaj distro, kio se ne estis uzata en la junaĝo kaj plenkreskaĝo, malfacile estos uzata multe poste.
Internacia Tago de la Aĝuloj
La Internacia Tago de la Maljunuloj estas celebrata la tago de la 1-a de oktobro.
Aĝuloj en Esperanto
Marjorie Boulton, en sia mikspota libro Faktoj kaj fantazioj, dediĉas ties 17an ĉapitron "Atingoj en alta aĝo" al komentoj pri rekordoj atingitaj de aĝuloj.
Bibliografio
Lammoglia, E. (2008).
Dollberge
Dollberge estas montoj en la norda Sarlando kaj najbara Rejnlando-Palatinato. Il troviĝas en la sudorienta kaj ĝis 707,4 m alta parto de la Schwarzwälder Hochwald, kiu mem estas parto de las Hunsruko.
Akvejoj
Inter la Dollberge kaj la „Schwarzwälder Hochwald“ troviĝas la Primtalsperre, akvobaraĵo, trafluata de la rivereto Prims, en kiu la rivereto Allbach enbuŝiĝas. La rivereto Allbach havas sian fonton ĉe la monto “Friedrichskopf”. Ĉe la nordorienta rando de la Dollberge fluas la rivereto Traunbach.
ringremparo de Otzenhausen
En la regiono de al sudokcidenta pinto de al Dollberge troviĝas inter Nonnweiler kaj la Dollberg la ringramparo de Otzenhausen,  huna ringo, kelta fuĝburgo (opidumo).
NGC 2025
NGC 2025 (alia indiko — ESO 56-SC149) estas malfermita stelamaso en konstelacio Tablomonto.
Famulo
Famulo aŭ fama persono estas persono amplekse konata, kiu postulas altan gradon de atento de la publiko kaj de la amaskomunikiloj. La vorto "famulo" devenas de la latina vorto fāmōsus.
Dum la famo estas ĝenerale kondiĉo por atingi la statuson de "famulo", ĝi ne ĉiam sufiĉas. Ekzistu ia nivelo de publika intereso pri tiu persono, sed tre ofte multaj famuloj estas tiaj nur dum certa tempoperiodo pro portempaj kialoj kiel esti aperinta en televida programo, esti farinta ion, kio lokas ĝin sub la publikan atenton (kiel trapasi la Manikan Markolon naĝe) aŭ esti la unua, farinta ion. Estas ankaŭ fakaj famuloj, kiuj estas famuloj nur por tiuj, kiuj ĝuas specifan temon, kaj pro tio ili konsideras ilin kiel famulojn nur ene de tiu limigita medio, ekz L. L. Zamenhof por tiuj kiuj interesiĝas pri Esperanto.
Famuloj estas konataj de granda sekcio de la ĝenerala publiko, kaj multaj fervore sekvas iliajn proprajn, personajn, kaj eĉ privatajn, vivojn. La famula fenomeno tre rilatas al klaĉoj. Tuta industrio de fotistoj, konata kiel la "spionĵurnalistoj", vivtenas sin per akiro de fotoj de famuloj. La famuloj ofte respondas al vojerisma instinkto; Tiel la zorgo pri la vivoj de famuloj estas populara ŝatokupo. Multaj famuloj rilatas al skandaloj de malfidelo, intrigo, sekso kaj drogoj. Ĉu pro sia vivmaniero, kiu permesas hedonismon, ĉu pro la multe da publika intereso, kiu igas la amaskomunikilarojn reliefigi ĉi tiujn eventojn.
Famuloj, aliflanke, ĝuas sian popularecon, kaj ofte povas akiri multekostajn reklamajn kontraktojn, invitojn al prestiĝaj sociaj eventoj kaj signifajn rabatojn pri aĉeto de produktoj, kiel parto de la merkatado de ĉi tiuj produktoj. Estas famuloj kiuj ne ŝatas la publikan intereson kaj invadon de privateco kaj provas eviti la fotistojn, adorantojn kaj klaĉkolumnojn. Multaj famuloj dungas konsilistojn pri amaskomunikiloj kaj publikaj rilatoj por plibonigi sian rilaton kun la spektantaro kaj malpezigi la ŝarĝon implikitan en komunikado kun ĝi.
Politiko
Estas du formoj de la fenomeno de la "famula politikisto", kiu kombinas la kampon de politiko kun famulo. La unua estas tiu de politikisto elektita al oficejo aŭ kandidato por publika oficejo kiu uzas elementojn de steluleco por prezenti sian postulon al la reprezentado de grupo aŭ celo. La dua formo estas tiu de famulo el la kampo de popola kulturo, kiu uzas admiron al li por esprimi sian opinion pri aktualaĵoj.
Viktor Molnár (patro)
MOLNÁR Viktor (pro. molna:r), Kaposi Molnár estis hungara evangelia pastro naskita en Krizba la 2-an de julio 1826 kaj mortinta en Hosszúfalu la 1-an de februaro 1882. Li estis patro de kulturpolitikisto Viktor Molnár.
Biografio
Viktor Molnár pristudis teologion en Lepsiko. De 1851 li instruis en Braŝovo, poste li estis pastro de 1853 de Zajzon, de 1858 de Braŝovo, de 1860 de Hosszúfalu. Li havis gravajn meritojn pri popolinstruado, pruntlibraro, legomkulturo. Sub lia gvido aliĝis la hungaraj evangeliaj diocezoj de sub saksaj en 1880 al tiu de Tisza.
Bobonong
Bobonong estas la sidejo de la Bobirwa Sub Distrikto kaj estas hora veturado de la Tuli Block Areo kie la Norda Tuli Ludo Rezervo situas. Mashatu kaj Tuli Safari Lodge havas loĝejojn por turistoj.
Bobonong havas mezlernejo. Ĝi havas registarajn oficejojn inkludante juĝistojn-oficejon, elementa hospitalo, policejo, poŝtoficejo, biblioteko kaj malgranda urbo centro.
Bobonong estas alirebla de Francistown tra Selibi Phikwe aŭ de Gaborono tra Palapye. Ambaŭ vojoj estas pavimitaj kaj branĉiĝas de la Ĉefa Nord Sudo Ŝoseo kiu etendas de Ramokgwebana al Ramatlabama.
Ĝi estas vilaĝo kun ambaŭ tradiciaj kaj modernaj loĝejaj strukturoj kun fidinda provizado de elektro tiel kiel la normo ITC-servoj inkluzive ambaŭ konekto por fiksaj telefonoj kaj poŝtelefonoj.
Canonical Ltd.
Canonical Ltd. (kanonikal) estas privata kompanio fondita kaj subtenata de la sudafrikano Mark Shuttleworth por la plibonigo de la libera programaro. Kreita en 2004, Canonical estas registrita en Manksinsulo, sed havas laboristojn en 18 landoj ĉirkaŭ la mondo, krom sia ĉefa laborejo en Londono, kaj ankaŭ helpa oficejo en Montrealo kaj alia oficejo en Lexington, Masaĉuseco. Ĝiaj celoj estas oferi Ubuntu-on kaj garantii, ke ĝi estu libere uzata kaj havebla al ĉiuj. Canonical Ltd. ankaŭ oferas teknikan helpadon por la uzantoj de tiu distribuaĵo de GNU/Linux. Laŭ tiu logiko, Canonical aliĝas al Linux Foundation je aŭgusto 2008.
Aleksandrovsk-Saĥalinskij
Aleksandrovsk-Saĥalinskij (Александровск-Сахалинский) estas urbo en Saĥalena provinco en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 64405.
La urbo estis fondita en jaro 1869.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1917.
La urbo antaŭe estis nomita kiel:
Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 7 horoj (en jaro 2005).
Geografiaj koordinatoj de la urbo estas:.
La urbo estas sur okcidenta bordo de Saĥaleno.
En jaro 1959 la urbo havis 22.2 mil loĝantojn.
En jaro 2002 la urbo havis 12.8 mil loĝantojn.
Josef Redtenbacher
Josef Redtenbacher (1810-1870) estis aŭstra kuracisto, botanikisto, mineralogo, kemiisto, profesoro en la Universitato de Vieno, frato de la entomologo kaj kuracisto Ludwig Redtenbacher (1810-1870), patro de la kirurgo Leo Redtenbacher (1845-1904) kaj asistanto de la kuracisto kaj kemiisto Joseph Franz von Jacquin (1766-1839) en la Fakultato pri Botaniko, en Vieno. Li estis respondeca pri la konstruado de universitata laboratorio en Vieno, projekciita de la arkitekto Heinrich von Ferstel (1828-1883).
Biografio
Li estis filo de riĉaj gepatroj kaj lia patro estis komercisto kaj ĉifonisto en Kirchdorf, situata en bela monta regiono. Post kompletigado de la elementaj studoj li venis al najbara urbo Kremsmünster kie li ricevis la unuan sciencan trejnadon en la loka lernejo pri gramatiko.
Lia aparta dediĉo al la naturaj sciencoj, el kiu devenis multaj gravaj homoj, influis sur tiun talentan ambician junulon, kiu finis siajn studojn tie kaj komencis studi medicinon kaj botanikon en la Universitato de Vieno. Li estis influita pro la lecionoj (1828) de la mineralogo Friedrich Mohs. En Vieno li studis kun la botanikistoj August Neilreich (1803-1871), Karl Wilhelm Mayrhofer (1806-1853) kaj Friedrich Welwitsch (1806-1872), inter aliaj.
Pli malfrue li studis mineralogion kun Heinrich Rose (1795-1864) en Berlino kaj organika kemio kun Justus Liebig] en la [[Universitato de Giessen. En januaro 1839 li estis nomumita profesoro pri kirurgiaj preparsciencoj en la "Universitato de Salcburgo". En la 18-a de januaro 1840 li estis indikita kiel plena profesoro pri ĝenerala kaj farmacia kemio en la "Universitato de Prago" (1840-48) kaj ekde 1849 en la "Universitato de Vieno" kiel sukcedanto de Adolf Martin Pleischl (1787-1867).
Aparte li esploris la grasacidojn kaj iliajn derivaĵojn, krom la kolesterolon kaj la gajlon. Iom antaŭ sia morto, li planis la konstruadon de kemia laboratorio en la Universitato de Vieno helpata de la profesoro von Ferstel, kiu vizitis la plej bonajn laboratoriojn en la "Universitatoj de Bonno", Berlino kaj Hajdelbergo, krom aliaj lokoj.
Kelkaj el liaj lernantoj estis Franz Pless (1819-1905), Giovanni Bizio (1823-1891), Francesco Filippuzzi (1824-1886), Friedrich Rochleder (1819-1874), Johann Gottlieb (1815-1875), Heinrich Hlasiwetz (1825-1875), Theodor Wertheim (1820-1864) krom aliaj. Oni povas diri ke Redtenbacher estas konsiderata pioniro de la moderna kemio en Aŭstrio.
Herbert Moore Scott
Herbert Moore SCOTT (skot) (naskiĝis la 19-an de aŭgusto 1884 en Moundsville, Okcidenta Virginio; mortis samloke akcidente la 20-a de januaro 1935 ) estis usona advokato (ĝis 1926 muzikinstruisto) kaj membro de la Lingva Komitato.
Scott estis Esperantisto ekde 1906, konsilanto ĉe la fondiĝo de EANA en 1908 kaj diversajn fojojn ekzamenestro. Li kunlaboris al La Revuo (de 1908 ĝis 1914) kaj al The Esperanto Monthly. Li estis kunlaborinto aŭ kunredaktinto de Amerika Esperantisto post 1907. En 1928 li eldonis Filatelan Terminaron (Esperanto, angla, franca, germana). En la 1930-aj jaroj li verkadis Praktikan Konkordancon de Klasika Esperanto ampleksanta ĉiujn verkojn de Zamenhof kaj Kabe kaj ĉirkaŭ 60 aliajn ĉefverkojn.
Li mortis akcidente dronante hejme en sia bankuvo.
San Mateo Peñasco
Geografio
San Mateo Peñasco apartenas al la distrikto Tlaxiaco al kiuj apartenas entute 35 komunumoj. Ĝi situas en la Miŝteka regiono de Oaĥako (regiono Mixteca), kiu apartenas al la nordokcidenta parto de la subŝtato. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 1732 loĝantojn. El tiuj estis 770 viroj kaj 962 virinoj. La komunumo havas surfacon de 155,65 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 1900 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 1523 indiĝenoj. El tiuj 1324 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 1324 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
2074
2074 estos normala jaro komenciĝanta lunde (vidu ĉi tie kalendaron).
Dum la jaro 2074 post Kristo okazos, interalie:
Naskiĝoj
Ankoraŭ ne vere antaŭvideblaj...
Andrew Edward Scougal
Andrew Edward SCOUGAL (skugl) (naskiĝis en aprilo 1846, mortis la ) estis skoto, ĉefinspektoro de lernejoj kaj kolegioj en Skotlando, prezidanto de Skota Esperanto Federacio kaj de Edinburga Esperanta Societo. Li varme propagandis la enkondukon de Esperanto en la lernejon.
Listo de kantonoj de Masaĉuseco
Masaĉuseco havas jenajn 14 kantonojn:
Mareno la 1-a
Mareno (aŭ Marino) la 1-a, latine Marinus I, naskiĝis nekonatan daton en Italio kaj mortis 884. Li estis papo ekde 882 ĝis sia morto. Mareno estis filo de pastro Palumbus, iĝis subdiakono, diakono, kaj episkopo de Caere (hodiaŭ Cerveteri). Li estis ambasadoro de papo Johano la 8-a en Konstantinopolo.
Sant Joan Despí
Sant Joan Despí (Sant Joan Despí [], San Juan Despí) estas hispana municipo de la Provinco Barcelono, situanta en la komarko Baix Llobregat, Katalunio. Urboj havantaj limojn kun Sant Joan Despí estas: Cornellà de Llobregat, Esplugues de Llobregat, Sant Just Desvern, Sant Feliu de Llobregat, Sant Boi de Llobregat kaj Santa Coloma de Cervelló.
Anto
Anto (el latino, eble el ante, 'antaŭ'), estas arkitektura termino kiu priskribas la fostojn aŭ pilierojn je ambaŭflankoj de pordego aŭ enirejo de Greka templo - fakte la iom elstaraj pilieroj kiuj finigas la murojn de la navo. Ĝi diferencas el la pilastro, kiu estas pure ornama, kaj ne havas la strukturan subtenan funkcion de la anto.
Laŭ Francisko Azorín anto estas Pilastro plifortiganta ekstremon de muro. Fakte li ne diferencigas anton el pilastro, sed same nuancigas ilin, do markante ioman diferencon. Krome li aldonas du rilatajn konceptojn: nome inanta, por la templo "kies fasado havas du antojn" kaj dustila inanto (el dustilo) por la "Portiko kun kolonoj inter antoj."
Hamburg-Bergedorf
Hamburg-Bergedorf estas la plej orienta urbodistrikto de Hamburgo.
alie tie vivis la eksa germania kanceliero kaj ĵurnalisto Helmut Schmidt, kaj la esperantista familio Werner kaj Elsbeth Bormann kun ties denaske esperantistaj gefiloj Thomas kaj Judith. Nuntempe, aparte aktiva esperantisto estas Klaus Friese kies verkoj troveblas ĉe Esperanto-Hamburg.
Dum la epoko de Nazia Germanio, la Koncentrejo Neuengamme estis en Neuengamme, nome kvartalo de tiu distrikto.
Tverja provinco
Tverja provinco (Тверска́я о́бласть) estas provinco en Eŭropa parto de Rusio. Ĝia ĉefurbo estas Tverj.
Geografiaj elementoj
Mstino (Мстино) aŭ Mstinskoe (Мстинское) estas lago en la Tverja provinco, nome en la distrikto Viŝnevolockij.
(15281) 1991 PT16
(15281) 1991 PT16 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).
NGC 2026
NGC 2026 estas malfermita stelamaso en konstelacio Taŭro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Penne (stacidomo)
Penne, plennome Penne-d'Agenais, estas franca stacidomo sur linioj -  kaj Penne-d'Agenais -, situanta en  Penne-d'Agenais, en departemento Lot-et-Garonne, regiono Nova Akvitanio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Nova Akvitanio.
Johano la 8-a
Johano la 8-a, latine Ioannes VIII, (naskiĝis nekonatan daton en Romo kaj mortis ) estis papo ekde 872 ĝis sia morto. Johano estis roma civitano kaj en 852 iĝis arkidiakono. Johano la 8-a konfirmis la 4-an koncilion de Konstantinopolo, kiu la honoran superecon, sed ne jurisdikcion super orienta eklezio agnoskis.
Nordorienta Ĉinio
Nordorienta Ĉinio (en la ĉina :中国东旋) estas geografia regiono en Ĉinio.
Johano la 8-a
Papo Johano la 8-a permesis al orientaj eklezioj uzon de malnovslava lingvo. En 881, li kronis imperiestron Karolo la 2-a "la Kalva".
Nordorienta Ĉinio
Geografio
Tiu ĉi regiono nuntempe konsistas el la tri provincoj oriente de la Qingan Montaro - Ljaŭningo, Ĝilinio kaj provinco Hejlongĝjango. Tamen, historie la Nordorienta Ĉinio ankaŭ inkluzivas la kvar plej orientajn provincojn de Interna Mongolio kiuj situas okcidente de la Qingan Montaro. En la centro de tiu ĉi regiono troviĝas la Nordorienta Ĉina Ebenaĵo, kiu kovras pli ol 350 000 kvadratajn kilometrojn kaj estas la plej granda ebenaĵo en Ĉinio. La nordorienta regiono de Ĉinio limas al la rusia Malproksima Oriento norde, al Koreio sude kaj al Interna Mongolio okcidente.
La nordorienta regiono de Ĉinio estas nomita en la ĉina nur " la Nordoriento", aŭ en la mandarena prononco de ĉi tiu nomo - " Dongbej".
Nordorienta Ĉinio kovras entute ĉirkaŭ 791 826 kvadratajn kilometrojn kaj inkluzivis ĉirkaŭ 107 400 000 loĝantojn ĝis 2021, kiuj konsistigis ĉirkaŭ 8% de la tuta loĝantaro de Ĉinio. La plejmulto de la loĝantoj de la regiono estas de han- deveno.
Urboj kiuj enhavas pli ol milionon da loĝantoj
Distriktoĉefurboj estas montritaj malsupre kun grasa teksto.
(16748) 1996 PD9
(16748) 1996 PD9 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
General Zaragoza
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 5733 loĝantojn. El tiuj estis 2987 viroj kaj 2746 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1108,5 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1380 metroj super la marnivelo.
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe 900 mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 15 ĝis 16 °C.
Sociogeografio
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 4814 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 1 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,02 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
En General Zaragoza loĝis en la jaro 2000 3388 personoj, kiuj aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 2946 scipovis legi kaj skribi, sed 407 personoj estis analfabetoj. Laŭ procentoj 12,13 % de la personoj pli aĝaj ol 15 ne scipovis legi kaj skrbi. Inter la viroj 9,44 % ne scipovis legi kaj skribi kaj inter la virinoj estis 15,16 %.
El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 3969 personoj apartenis al la katolika religio kaj 434 personoj al la protestantisma religio. Neniu apartenis al la judisma relegio kaj 411 personoj statistike apartenis al neniu religio.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Hamburg-Nord
Hamburg-Nord estas la norda urbodistrikto de Hamburgo, kies plej konata kvartalo estas Eppendorf. Sur areo de 57,8 kvadrataj kilometroj fine de la jaro 2015 vivis loĝantoj. Tie en la kulturdomo kiel esperantistinoj aktivas Delia Pick kaj Peggy Ley.
Stefan Amsterdamski
Stefan Amsterdamski (naskiĝis la 15-an de januaro 1929 en Varsovio, mortis la 19-an de julio 2005 samloke) – pola filozofo juddevena, laŭ edukteco kemiisto, specialiĝis pri metodologio de filozofio kaj historio de scienco, kaj ankaŭ pri sociologio de scio. Tradukisto de filozofiaj verkoj.
Vivo
En 1959 ricevis gradon de doktoro en Varsovia Universitato, kaj en 1963 doktoro habilita. Dum sia profesia laboro, scienca kaj didaktika estis en la jaroj 1954–1968 laŭvice asistanto, adjunkto kaj docento en Filozofi-Historia Fakultato de Lodza Universitato, poste dum du jaroj estis dekano de la fakultato. En 1968 forigita de la altlernejo pro komunista kontraŭjudisma kampanjo, kiel sekvo de la eventoj de Marto 68. Poste laboris – de 1970 – kiel docento en Instituto pri Historio de Scienco ĉe Pola Scienca Akademio (PAN).
Begnins
Begnins estas komunumo en la distrikto Nyon en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 1607 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.
Stefan Amsterdamski
Vivo
En 1989 ricevis la titolon profesoro. Tiupostene laboris de 1991 en Instituto de Filozofio kaj Sociologio de PAN.
Begnins
Geografio
La komunumo Begnins situas sur teraso ĉe la suda piedo de la Ĵurasa Montaro oriente de la valo de la rivero Serine, proksimume 6 kilometrojn norde de la distriktĉefurbo Nyon kaj 24 kilometrojn okcidente de la kantonĉefurbo Laŭzano. De la komunuma teritorio oni havas belan vidon al la Lago Lemano kaj la Alpoj. La komunumo konsistas el la vilaĝo Begnins kaj kelkaj izolitaj bienoj.
Stefan Amsterdamski
Koncepto de idealoj de scio – skizo de filozofia starpunkto
Filozofion de scienco de Amsterdamski oni povas klasifiki al historia fluo de la filozofio de scienco. En lia filozofia kreado du filozofoj ludis aparte gravan rolon: Karl Popper kaj Thomas Kuhn.
Begnins
Geografio
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 4,78 km², de kiuj 15,4% estas kovritaj de arbaro, 69,9% servas por agrikulturo kaj 14,0% por setlado.
Stefan Amsterdamski
Koncepto de idealoj de scio – skizo de filozofia starpunkto
Stefan Amsterdamski serĉante karakterizajn momentojn de la procedo de sciencistoj enkondukis la koncepton pri ideoj de la scienco, kiel kontraŭproponon al la alpaŝo de Kuhn.
Begnins
Najbaraj komunumoj
La komunumo Begnins limas en nordo al Burtigny, en oriento al Luins, en sudo al Gland, en sudokcidento al Vich, en nordokcidento al Bassins, kaj en nordnordokcidento en unu punkto al Le Vaud.
Trafiko
Tra Begnins pasas la kantona ĉefvojo n-ro 125 de Gland al Arzier. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas 3 kilometrojn sude de la komunumo apud Gland. Pere de la poŝtaŭtolinioj de Nyon la Gimel kaj de VD al Burtigny la komunumo estas konektita al la publika transportreto. Ĝis 1954 funkciis tramlinio inter Begnins kaj Gland.
Historio
La unua dokumenta mencio de Begnins datiĝas el la jaro 1145 jam per la aktuala formo Begnins. Sur la teritorio de la komunumo estis trovita tombokampo el la La-Tène-epoko kaj romia mejloŝtono el la 3-a jarcento. Dum mezepoko la jurisdikcio apartenis sinsekve al la senjoroj de Menthon, Rochefort, Cottens, Serraux-Dessus kaj Martheray. De la lastaj restis impona kastelo en Begnins. Sub la berna regado de 1536 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 Begnins apartenis al la Voktejo Nyon kaj ek de la Helveta Revolucio al la samnoma distrikto.
Nomoso
Nomoso (el la greka lingvo Νομός por "distrikto") estis administra teritoria subdivido en Antikva Egiptio. La hodiaŭa uzado de la greka vorto nome anstataŭ la egipta vorto sepat originis pro la ptolemeida periodo. Grekoj estis fascinitaj de Egiptio kaj kreis multajn historiajn dokumentojn pri tiu lando. Tiuj fontoj estis pli facile alireblaj al modernaj okcidentaj historiistoj, kiuj do akceptis la grekan dirmanieron.
Antefikso
Antefikso, termino kiu devenas de la Latina antefixa, fikis antaŭe, estas arkitektura ornamaĵo, nome vertikala peco lokigita en la malsupra ekstremo de la tegoloj, en la tegmentoj. En grandaj konstruaĵoj, la bildo de la antefiksoj el ŝtono estas ĉizitaj ege zorge, ofte kun ornamaĵo de palmeto. En pli minoraj konstruaĵoj oni uzas antefiksojn el ceramiko, ĝenerale el terakoto, kiuj povas esti ornamitaj per bildoj aŭ maskoj, speciale dum la romia periodo. En tiu epoko estis ofta ties apero en nombraj konstruaĵoj kaj eĉ en privataj domoj.
Laŭ Francisko Azorín antefikso estas Ornamaĵo montriĝanta sur tegmenta bordo. Fakte li markas ankaŭ etimologion el ante + fixa (antaŭ fiksaĵo).
2002
2002 estis normala jaro komenciĝanta je mardo (vidu ĉi tie kalendaron).
En la jaro 2002 post Kristo okazis, interalie:
Antemio (arkitekturo)
Laŭ Francisko Azorín antemio estas arkitektura termino por referenci al Ornamo imitanta similnomatan vegetaĵon, uzate ofte ĉe la klasika arto.
Fakte la aludita vegetaĵo estas la genro Anthemis (de belaj floroj), el kiu plej ofte nur folioj montreblas en la ornamaj antemioj, kaj tiuj stilizitaj kaj ne realismaj.
Kastelo de Kállósemjén
La Kastelo de Kállósemjén (konata ankaŭ pri la iama posedanto Kastelo de Wolkenstein [volkenstejn]) estas historia monumento en Hungario, en grandvilaĝo Kállósemjén. En tiu loko ekzistas ankaŭ aliaj kasteloj, ĉi tiu kastelo estis iam ankaŭ grenejo.
Historio
La kastelo estis konstruita supozeble en komenco de la 20-a jarcento. En 1919 aĉetis ĝin la familio Wolkenstein, poste la kastelo plene estis renovigita. La najbara konstruaĵo estis posedaĵo de Béni Kállay, kiu ofte vizitis Wolkenstein-on. En 1937 la familio formortis, la kastelo malpleniĝis. Supozeble poste oni profitis ĝin kiel grenejo.
9766 Bradbury
9766 Bradbury estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak (Usono) en la kadro de la projekto Spacewatch.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la usona verkisto de sciencfikcio Ray Bradbury (1920–2012), aŭtoro inter aliaj de The Martian Chronicles kaj de The Illustrated Man.
Kastelo de Kállósemjén
Konstruaĵo
La etaĝa kastelo situas sola. Interne 11 ĉambroj troviĝas. Nuntempe la kastelo servas al turistoj. Estas ebleco aĉeti diversajn memoraĵojn kaj biletojn.
Antaŭ la kastelo troviĝas skulptaĵo pri ministro Béni Kállay, po unu bustoj pri aliaj familianoj, fine estas videbla ankaŭ ornama blazono de familio Kállay.
28492 Marik
28492 Marik estas tre malgranda treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la hungaraj geastronomoj Katalin Sziládi kaj Krisztián Sárneczky en la kadro de la astronomia kampanjo JATE Asteroid Survey elde la Stacio de Piszkéstető de la Konkoly Observatorio sur la monto Mátra, proksime de Mátraszentimre en Hungario.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de Miklós Marik (1936–1998), elstara edukisto kaj popularigisto pri astronomio en Hungario. Li instruis pri astronomio ĉe la Scienca Universitato Loránd Eötvös kaj gvidis la departementon ekde 1990. Lia scienca laboro centriĝas pri la ekzameno de la suna atmosfero.
Roman Dobrzyński
Roman DOBRZYŃSKI [ROman dobĴINski] (naskiĝis la en Varsovio ) estas pola ĵurnalisto kaj esperantisto, ekde 2005 Honora Membro de UEA.
Dobrzyński esperantistiĝis en 1955. Li magistriĝis pri juro kaj poste pri ĵurnalismo per tezo pri la Esperanta gazetaro. Kiel studento li aktivis en la Esperanto-movado per verkado, redaktado kaj instruado, kaj kiel estrarano de Pola Esperanto-Junularo. Li estis vicprezidanto de TEJO (1966-1968) kaj redaktoro de Kontakto (1968-1970).
De 1973 ĝis 2003 li laboris kiel ĵurnalisto de Pola Televido kaj en tiu rolo multfoje traktis Esperanto-rilatajn temojn, farante ankaŭ filmojn pri Esperanto, ekz. Bona Espero (1984). En 1995 li esperantigis la televidan lingvokurson de BBC Mazi en Gondolando. Dobrzyński estis membro de LKK de la ĝis nun plej granda UK, en Varsovio 1987, kion li filmis en Varsovio cent jarojn poste. Li estas membro de UEA ekde 1961, estis ĝia komitatano kaj vicprezidanto de UEA (1989-1992). Li kontribuis al la establo de Fondumo Zamenhof kaj estis ĝia unua prezidanto.
En 2001 aperis lia pollingva libro Ulica Zamenhofa kun interparoloj kun d-ro Louis-Christophe Zaleski-Zamenhof, la nepo de L.L. Zamenhof. Ĝia traduko aperis poste ne nur en Esperanto (La Zamenhof-strato, la 1-a eldono en 2003, la 2-a eldono en 2005), sed ankaŭ en la litova (Zamenhofo gatvė, 2004), la ĉeĥa (Zamenhofova ulice, 2005), la japana (Zamenhof doori, 2005), la kroata (Zamenhofova ulica, 2005), la portugala (A Rua Zamenhof, 2006), la slovaka (Zamenhofova ulica, 2006), la franca (La rue Zamenhof, 2008), la hungara (Zamenhof-utca, 2008), la itala (Via Zamenhof, creatore dell'esperanto, 2009) kaj la germana (Die Zamenhofstraße, 2012).
Pola ministeria medalo
Danke al iniciato de Pola Esperanto-Asocio (PEA), en la 10-a de novembro 2022 la ministro pri kulturo kaj nacia heredaĵo de Pollando, Prof. Hab. D-ro Piotr Gliński, decidis aljuĝi al Roman Dobrzyński gravan ministerian distingon: la bronzan medalon Merita por Kulturo “Gloria Artis”. En sia propono PEA emfazis la signifan kontribuon de Dobrzyński por popularigado de kulturo ĝenerale kaj liajn meritojn kiel prezidanto de PEA, kiam en 1987 li ĉeforganizis la plej grandan Universalan Kongreson, en Varsovio; kaj kiel televida raportisto, pro kio li atestis gravajn historiajn eventojn kaj realigis ĉ. 300 dokument-filmojn.
Penne-d'Agenais
Penne-d'Agenais estas franca situanta en departemento Lot-et-Garonne, regiono Nova Akvitanio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Pennois.
NGC 2027
NGC 2027 (alia indiko — ESO 86-SC13) estas malfermita stelamaso en konstelacio Orfiŝo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Sándor Bíró (ŝakisto)
Sándor BÍRÓ [bIrO] rumania hungara ŝakisto, internacia ŝakmajstro. Li naskiĝis en Ditrău la 18-an de julio 1957.
Kariero
Sándor Bíró studis en lignoindustria fakmezlernejo de Miercurea Ciuc (1972-1977). Li ekkonkursis jam en sia naskiĝvilaĝo de 1970. De 1985 li estis konkursarbitracianto, de 1987 konkursorganizanto, de 1990 internacia ŝakmajstro, ŝaktrejnisto, ŝakfigurfaranto. Inter 1990—96 li estis gvidantarano de Rumana Ŝakunuiĝo. Inter 1974—1989 li havis ŝakrubrikon en gazeto Hargita, kiun li rekomencis en 1995 en la sama gazeto kaj en Új Sport. En 1998 li fondis ŝakklubon sub nomo Ŝakklubo Caissa en Miercurea Ciuc, kies li estas prezidanto. Li prizorgas la malkovron de junaj talentoj kaj de iliaj evoluigoj. En 2009 li fondis ŝaklernejon funkciantan kaj en Miercurea Ciuc kaj reteje.
(129470) 1993 KC
(129470) 1993 KC estas marsrenkonta asteroido malkovrita la en la kadro de la kampanjo Spacewatch elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Orbito
Ĝi estas en orbita resonanco 4:7 kun Marso.
Ĝia discentra, tre klinita orbito proksimiĝas tiun de Marso ĉe sia suprenira nodo. Ĝia marsa MOID estas 0,218167 astronomia unuo, tie estas 32,637 milionoj da km.
Imre Csepregi
Imre Csepregi [ĉepregi], laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj kun plena nomo Csepregi Imre János estis hungara katolika pastro. Imre Csepregi naskiĝis la en Makó, li mortis la  en Makó.
Biografio
Imre Csepregi post la necesaj lernejoj li studis en Pázmáneum, kie li pastriĝis en 1899 kaj li debutis en Vieno en meso. En la sama urbo li daŭris la studojn, poste li estis pastro en Zsombolya nur kelkajn monatojn, poste li ricevis postenon en episkopejo de Temeŝvaro. Li doktoriĝis en Vieno en 1903. Li ricevis titolon sekreta ĉambelano en 1910. Inter 1913 kaj 1931 li estis pastro de Elek, poste en Makó.
(15283) 1991 RB8
(15283) 1991 RB8 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).
Santa María de Dulcis
Santa María de Dulcis estas municipo de Hispanio, en la centro de la komarko Somontano de Barbastro (kies ĉefurbo estas Barbastro) apartenanta al la centro de la Provinco Huesko (regiono Aragono).
Santa María de Dulcis estas rezulto de administracia kunigo en la 1970-aj jaroj de du ĝistiamaj municipoj: nome Buera kaj Huerta de Vero.
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas en la centro de la komarko Somontano de Barbastro, sur la valo de la rivero Vero.
Ĝi limas norde kun Alquézar kaj Colungo, oriente kun Salas Altas, sude kun Pozán de Vero kaj Azara, kaj okcidente kun Azlor.
La loĝloko Buera estas iom aparta el la ŝoseo A-1232, kiu komunikas Huerta de Vero kun Alquézar norde, kaj kun Pozán de Vero, Castillazuelo kaj Barbastro sudoriente. Huerta de Vero estas borde de la rivero Vero, al kiu alfluas rojoj Vachimaña, Cajigal kaj Artica maldekstre.
Historio
La areo estis loĝata de araboj, kiu lasis inter alia reton de irigacio.
Komence de la 19-a jarcento la tuta komarko estis damaĝita pro la franca invado. Dum la Hispana Enlanda Milito la loĝloko suferis pro operacoj kadre de la atakoj de la respublikanoj klopode al konkero de la provinca ĉefurbo Ŭesko kaj fina kontraŭatako de frankistoj.
Aktualo
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo (cerealoj, migdalarboj, olivarboj, vinproduktado) kaj brutobredado (ŝafoj, kaj ĉefe bovoj) al natura, sporta, kultura kaj rura turismo.
Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejoj, tipa arkitekturo, ermitejo de Buera, krom la naturaj lokoj ĉefe ĉe la rivero kaj la ravinoj kaj rojoj, kiuj ĉirkaŭas la loĝlokojn.
Timo Pusa
Timo PUSA (9-a de oktobro 1951 – 9-a de septembro 1996) estis finna verkisto kaj poeto.
Subkonscio
Subkonscio estas jam antikva termino uzita en psikologio por aludi la mensan staton kiu estas malforte aŭ milde konscia, kaj por tio kio estas antaŭ la sojlo de la propra konscio aŭ eĉ estas neatingebla por tiu ĉi. Reale aktuale ties uzado estas pli propra al la nefakula lingvaĵo ol de la psikologia leksikono. Laŭ komparo kun la psikoanaliza teorio de Sigmund Freud, oni povus egaligi subkonscion kun antaŭkonscio, kiu estis unu el la fundamentaj elementoj de la unua temaro de la psika aparato. La nuntempa psikologio malatentas ĝin, koncentrigante sin nur en ekzisto de konscio kaj nekonscio.
Aparecida de Goiânia
Geografio
La distanco al la ĉefurbo Goiânia estas 15km. Alteco: 808m. La najbaraj municipoj estas Goiânia, Senador Canedo, Hidrolândia kaj Aragoiânia.
Historio
<!-- A cidade de Aparecida de Goiânia foi inicialmente uma doação de terras feita por um grupo de fazendeiros da região à Igreja Católica e pertencia ao Município de Pouso Alto (atual Piracanjuba), logo depois em 1958 passou a integrar-se ao Município de Grimpas (atual Hidrolândia), tornando-se distrito. Em seguida, no ano de 1963, o Distrito de Aparecida de Goiás emancipou-se de Hidrolândia, passando a se chamar Aparecida de Goiânia. Aparecida de Goiânia passou então a ser o alvo de inúmeros assentamentos promovidos principalmente pelo governo do estado, o que a impulsionou na classificação de um dos maiores índices de crescimento populacional do Brasil.
O Município de Aparecida de Goiânia se cha­mou, ainda como povoado, Aparecida, nome derivado da padroeira do lugar, Nossa Senhora Aparecida. Em 1958, a Lei Municipal n. 1295 alterou-lhe o nome para Vila Aparecida de Goiás, e restaurou a condição de Distrito, sendo a derivação implícita. Ainda em 1958, a Lei Municipal n. 1.406, de 26 de dezembro, fixou-lhe o nome de Goialândia, formado de Goia de Goiânia e Lândia de Hidrolândia, o que indica Vila situada entre os municípios de Goiânia e Hidrolândia. O nome "Goialândia" porém não foi aceito por parte dos seus moradores, permanecendo o anterior.
Habitavam naquelas paragens os fazendeiros José Cândido de Queirós, Abrão Lourenço de Carvalho, Antônio Barbosa Sandoval, João Batista de Toledo e Aristides Frutuoso suas mulheres e filhos que, juntando-se a mais outros, formavam o núcleo populacional que marcou o início da sua histó­ria.
As freqüentes desobrigas levadas a efeito pelos padres sediados em Campinas acabaram por incutir nos primeiros habitantes o sentimento religioso da Igreja Católica Apostólica Romana. Os sacerdotes se transportavam para o pequeno lugarejo em animais a fim de cumprirem missão de fé, acentuando in­delevelmente a agregação religiosa, incrementando, conseqüentemente, a aflu­ência de residentes em função do culto. -->
Ĵurnaloj
Jornal O Parlamento
Jornal Goiás em Destaque
Jornal 11 de Maio
Jornal Correio de Estado de Goiás
Vidu ankaŭ
Municipoj de Goiás
Vittoriano
Vittoriano (itale Il Vittoriano) estas monumento honore al la unua reĝo de unuiĝinta Italio, Viktoro Emanuelo la 2-a. Ĝi situas en Piazza Venezia en Romo, sur flanko de Kapitola monteto.
Historio kaj ekstero
La projekto estis ellaborita de Giuseppe Sacconi en empira etoso de romia arkitekturo. La konstruado daŭris de 1885 ĝis 1911 jaroj. La vasta ŝtuparo kondukas al Altaro de Patrio, kiun beligas altreliefoj kaj statuo de Romo. Sub l’altaro estas tombo de la Nekonata Soldato de la jaro 1921 kaj eterna flamo, kiujn oni dediĉis al falintoj en la Unua Mondmilito. Du fontanoj en la flankoj simbolas Tirenan kaj Adriatikan marojn. En supro de la monumento sublimas sin la rajda bronza statuo de Viktoro Emanuelo la 2-a mem (antaŭe orumita), alta je 12 metroj. Sur ĝia bazamento situas bildoj de italaj regionoj kaj urboj. En la flankoj de la grandega portiko estas du bronzaj ĉaroj kun statuoj de flugilaj Venko kaj Unueco, kiujn kreis Carlo Fontana kaj Paolo Bartolini en 1908.
La plena konstruo estas larĝa je 135 metroj kaj alta je 70 metroj (kun la ĉaroj — je 81 metroj). En Vittoriano situas du muzeoj: de Risorgimento kaj de mararmeaj standardoj. Malgraŭ beleco de la konstruo, multaj romanoj opinias, ke ĝi kontrastas kontraŭ barokaj konstruaĵoj de Placo Venecio. Ili nomas ĝin degne «Tajpilo» (Macchina da Scrivere), «Edziĝfesta torto» kaj «Proteza dentaro».
Nekropolo de Tebo
La nekropolo de Tebo estis vasta nekropolo lokita ĉe la okcidenta bordo de la Nilo, proksime al Luksoro en Egiptio. Ĝi estis precipe uzita dum la Nova Egipta Imperio.
Ĝi nun estas tutmonde fama arkeologia loko, kaj ĝi estis agnoskita kiel monda heredaĵo de Unesko.
Badlandoj
Badlandoj estas speco de seka tereno kun tero riĉa je argilo kiun intense eroziis vento kaj akvo. Kanjonoj, ravinoj, huduoj kaj similaj geologiaj formoj estas ofte trovataj en badlandoj. Ofte estas malfacile promeni en badlandoj. Ili kutime prezentas mirindan elmontraĵon de koloroj en kiu alternas malhel-nigraj/bluaj karbostrioj, helaj argiloj, kaj ruĝaj skorioj.
La termino "badlandoj" (de angla "bad lands" = malbonaj terenoj) reprezentas terminologian interkonsenton en Nordameriko: la dakotoj nomis ĉi tian terenon mako sica kaj la hispanaj kolonistoj nomis ĝin malpais - ambaŭ terminoj laŭvorte tradukiĝas kiel "malbona tereno" - dum la francaj peltokomercistoj nomis ĝin les mauvaises terres à traverser ("la malbonaj terenoj por transiri"). La nomo ankaŭ estas taŭga: en badlandoj estas krutaj deklivoj, malkompakta, seka tero, glita argilo, kaj profunda sablo, kiuj ĉiuj malhelpas veturadon kaj aliajn uzojn de la terenoj. Badlandoj formiĝas en sekaj regionoj kie malofte sed intense pluvas, kie vegetaĵo malabundas kaj kie la sedimentoj estas molaj, kio kune faciligas fortan erozion.
Oni trovas iujn el la plej konataj badlandoj en Usono kaj Kanado. En Usono, Ŝtata Parko Makoshika en Montano, Nacia Parko Theodore Roosevelt en Norda Dakoto kaj Nacia Parko Badlands en Suda Dakoto kune kovras serion de vastaj badlandoj. Alia populara regiono de badlandoj estas Geologia Parko Toadstool en la Nacia Prerio Oglala de nordokcidenta Nebrasko. Estas granda regiono de badlandoj en Alberto (Kanado), precipe en la valo de la rivero Red Deer, kie troviĝas Dinosaŭra Provinca Parko. La Reĝa Muzeo de Paleontologio Tyrrell en Drumheller (Alberto) ankaŭ estas en badlanda tereno kaj prezentas fosiliojn trovitaj en tiu regiono. Tion ankaŭ faras la Dinosaŭra Nacia Monumento en Utaho (Usono).
Insulo Aquidneck
Insulo Aquidneck estas la plej granda insulo en la Golfo de Narragansett. Ĝia oficiala nomo estas Rod-Insulo (angle: Rhode Island); laŭ ĝi la usona subŝtato Rod-Insulo, al kies kantono Newport ĝi apartenas, ricevis sian (mallongigitan) nomon.
La etimologio de la nomo Rod-Insulo estas duba. Ĝi povus deriviĝi de la mediteranea insulo Rodo, aŭ eble de la nederlanda vorto rood (ruĝa), kiun eble uzis la nederlandano Adriaen Block, vizitante la insulon en 1614. Ĉar la nomo favoras konfuzon kun la tuta subŝtato, estas proponoj, ke "Aquidneck Island" iĝu ankaŭ la oficiala nomo.
Plej granda urbo sur la insulo estas Newport (sude), kiu donis al la kantono la nomon. Aliaj urboj estas Middletown (meze) kaj Portsmouth, kiu ampleksas ankaŭ la najbaran insulon Prudence.
Sur la insulo situas pluraj lagoj: centre Lawton Valley Reservoir, Saint Mary's Pond kaj Sisson Pond, sud-oriente Nelson Pond kaj Gardiner Pond, sud-okcidente Almy Pond kaj Lily Pond. Ĉe la norda fino situas granda laguno, nomata The Cove, kiu havas nur mallarĝan elirejon al la golfo.
Trafiko
Tra la insulo pasas la ŝtata vojo 138, kiu transiras la tutan golfon. Nord-oriente de la insulo ĝi sur la ponto "Sakonnet River Bridge" atingas la kontinentan parton de kantono Newport, sud-okcidente ĝi sur ponto Claiborne Pell Newport Bridge iras al la najbara insulo Conanicut Island. Ponto Mount Hope Bridge norde ligas la insulon al kantono Bristol.
Newport havas havenon, uzatan precipe por fiŝkaptaj kaj plezurcelaj boatoj, kaj flughavenon.
1822
1822 estis normala jaro komenciĝanta marde (ligilo montras kalendaron).
En la jaro 1822 post Kristo okazis, interalie:
Miklós Lukács (zimbalonisto)
Miklós Lukács [miklOŝ lukAĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Lukács Miklós estas hungara zimbalonisto, komponisto, orkestrestro, instruisto.
Miklós Lukács naskiĝis la en Törökszentmiklós.
Biografio
Miklós Lukács devenis el muzikiata familio. Li ricevis muzikajn lecionojn de la frua infanaĝo. Li studis en muziklernejo, poste en muzikarta mezlernejo (1991-1995) en Budapeŝto, fine li akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1999. Dum la lernejaj jaroj lia muzikinstruisto estis Ágnes Szakály, en la altlernejo Ilona Szeverényi. Eksterlande li debutis en 1990 en koncerto de UNICEF en Bruselo. Post la diplomo li volis muzikadi klasikan muzikon, sed li ne ricevis eblecojn. Li ŝanĝis la interesojn al ĵazo, iomete al popolmuziko kaj mondmuziko. Ekde 2003 li kelkfoje ankaŭ komponadis, en la sama jaro li apartenis al orkestro, sed post 3 jaroj li fondis propran ĵazorkestron. Li jam muzikadis kun Herbie Mann, Archie Shepp kaj signifaj simfoniaj orkestroj. Inter 2002 kaj 2012 li instruis en muzika mezlernejo. Li ricevis premiojn inter 2000-2015.
Grenobla Ĉarto
La Grenobla Ĉarto estas la fondinta ĉarto de la studenta sindikatismo. Ĝin starigis NUSF (Nacia unuiĝo de studantoj el Francio, : Union nationale des étudiants de France aŭ UNEF), dum ĝia grenobla kongreso en 1946.
Historio
Post la dua mondmilito kelkaj studentoj, ofte ligitaj kun la Rezistado, deziras evoluigi la NUSF-on. Ili volas ĉesigi senpolitikismon kaj korporaciismon, kiuj kaŭzis ambiguajn kondutojn kun la germana okupacianto dum la milito. Do ili volas ŝanĝi sian asocion al vera studenta sindikato. Paŭlo Buŝeto, prezidanto de la NUSF-a asocio de Liono, unu el la ĉefaj ĉartaj redaktoroj, deklaris: «Ni ne plu volis studentan korporaciismon. Ni donis al la NUSF la celon esti avangardo de la junularo laŭ sociala vidpunkto». Do ili decidis fari kiel la ĜKL (: CGT), kiu verkis sian referencan dokumenton en 1906: la Amiena Ĉarto. La ĉarto de studenta sindikatismo estis diskutita en 1946 en Grenoblo dum la NUSF-a kongreso, ĝi do estis nomita la Grenobla Ĉarto. Ili proponas mallongan tekston, kiu difinas la socialan statuson de studento kaj prezentas la rajtojn kaj la devojn, kiuj rezultas de tiu statuso.
Brloh (distrikto Pardubice)
Municipo Brloh situas en Ĉeĥio, regiono Pardubice, distrikto Pardubice, en ebenaĵo apud rivero Elbo, 4 km sude de urbo Přelouč, sur ŝoseo el Přelouč al vilaĝoj Sovolusky kaj Turkovice. Vivas ĉi tie.
Grenobla Ĉarto
Historio
La traduko de la teksto de ĉi-ĉarto troviĝas ĉe Vikifontaro (Grenobla Ĉarto )
Brloh (distrikto Pardubice)
Vidindaĵoj
En paĝaro de la vilaĝo estas riĉa fotaro prezentanta bildojn pri vivo en la komunumo.
Antti Leinonen
Antti Leinonen (naskiĝinta 8-a de aŭgusto 1951 en Kajaani) estas finna natura fotografiisto.
San Mateo Piñas
Geografio
San Mateo Piñas apartenas al la distrikto Pochutla al kiuj apartenas entute 14 komunumoj. Ĝi situas en la regiono Costa, kiu apartenas al la sudokcidenta parto de la subŝtato Oaxaca. Jam la nomo en la hispana (costa = marbordo) diras ke tiu regiono estas relative proksime al la marbordo. Ĉiuj distriktoj de tiu regiono limas al la pacifiko. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 2647 loĝantojn. El tiuj estis 1315 viroj kaj 1332 virinoj. La komunumo havas surfacon de 211,79 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 1000 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 389 indiĝenoj. El tiuj 309 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 309 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Osmo
Osmo estas finna vira persona nomo. Ĝi aperas en Kalevala, kie ĝi signifas "juna viro". La nomon oni uzis ekde la 1880-aj jaroj. Nomtago de Osmo en Finnlando estas la 11-a de majo.
Tupak-Amaru la 2-a
Ne konfuzu kun Tupak-Amaru la 1-a.
José Gabriel Condorcanqui Noguera, Markizo de Oropesa same nome José Gabriel Túpac Amaru (Surimana, Kanas, Vicreĝlando de Peruo, 19-a de marto de 1738 - Kuzko, 18-a de majo de 1781), konata poste kiel Tupak-Amaru la 2-a, estis kaŭdilo indiĝena estro de la plej granda kontraŭkolonia ribelo kiu okazis en Ameriko dum la 18a jarcento. Descendis de Tupak-Amaru la 1-a (lasta Sapa de la Inkaoj, ekzekutita de la hispanoj en la 16a jarcento).
Condorcanqui Noguera [kondorKANki noGEra] estris la nomita «Granda ribelo» kiu okazis en la Vicreĝlando de Río de la Plata kaj en la Vicreĝlando de Peruo, apartenantaj al la Regno Hispanio, kaj komencis la 4-a de novembro de 1780 per la kapto kaj posta ekzekuto de la koregidoro Antonio de Arriaga.
Kondorkanki estis kaciko (kuraka) de Surimana, Tungasuka kaj Pampamarka, estis riĉa kaj dediĉita al komerco. Temis pri mestizo (Markizo de Oropesa kiel blankuldevena) je kiu kunfluis la sango de Sapa Inkaa Tupak Amaru kun tiu de krioloj. Fakte, dum granda parto de sia vivo, edukita ĝis la 12 jaroj de vivo de la krjola pastro Antonio López de Sosa kaj poste en la Lernejo San Francisco de Borja, montris preferon por ĉio kriola kaj eĉ scipovis la latinan kaj uzis modegajn hispanajn vestaĵojn, sed poste vestiĝis kiel inkaa nobelo, uzis aktive la keĉuan en sia vivo kaj proklamoj, kaj estis ekskomuniigita de la katolika eklezio.