cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gordon Bajnai
Ĝis sia elektiĝo kiel ĉefministro li estis ministro pri nacia evoluigo kaj ekonomio. Ekde la 14-a de aprilo 2009 li estis la ĉefministro de Hungario ĝis fino de majo 2010, laŭ nomigo de la reganta partio Hungara Socialista Partio (MSZP). Lia ministraro estis kabineto Bajnai.
Depost 2010 li revenis al la negocista vivo, spite tion, ke li fondis ankaŭ partion.
József Kassai
József Kassai [jOĵef kaŝai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kassai József estis hungara lingvisto, katolika pastro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1832).
József Kassai naskiĝis la  1767 en Bodrogkisfalud. Li mortis la 1842 en Pécs.
Biografio
József Kassai frekventis lernejojn en diversaj urboj, poste universitaton en Pest (urbo) inter 1786-1790. Li pastriĝis fine de la lernado en 1790. Li estis pastro en Tarcal (1791–1794), poste en Szerencs ĝis 1824. Poste li emeritiĝis kaj vivis ĉe grafa familio en Noszvaj, kie li okupiĝis pri lingvoj. En 1827 episkopo de Pécs invitis lin por daŭrigi la hungaran etimologion.
Beste
Beste estas familia nomo de jenaj personoj:
NGC 3265
NGC 3265 (aliaj indikoj — UGC 5705, MCG 5-25-19, ZWG 154.23, WAS 12, IRAS10282+2903, PGC 31029) estas galaksio en konstelacio Malgranda Leono.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
17439 Juliesan
17439 Juliesan estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de Julie Nelissen (1985–2017), sindonema flegistino ĉe la Departmento de Psikiatrio de la the kliniko Stuivenberg en la regiono Antverpeno
Lebega mezuro
La lebega mezuro estas nomita post Henri Leon Lebesgue. Li priskribis ĉi tiu mezuron en la jaro 1901, en la sekva jaro li priskribis de la lebegan integralon. Ambaŭ estis publikigita kiel parto de lia disertaĵo en 1902.
Lebega mezuro estas ofte signifata per dx, sed ĉi tio devus ne esti konfuzita kun la malsama komprenaĵo de volumena formo.
Propraĵoj
La lebega mezuro sur  Rn havas jenajn propraĵojn:
Ĉiuj pli supraj propraĵoj povas esti koncize resumitaj kiel sekvas:
La lebega mezuro estas σ-finia.
Instruistoj de la Universitato de Panonio
Jen listo de elektitaj instruistoj en Universitato de Panonio:
Lebega mezuro
Nulaj aroj
Subaro de  Rn estas nula aro se, por ĉiu ε>0, ĝi povas esti kovrita kun kalkuleble multaj produtoj de n intervaloj kies tuteca volumeno estas maksimume ε. Ĉiuj kalkuleblaj aroj estas nulaj aroj.
Aro de Kantor estas ekzemplo de nekalkulebla aro kiu havas lebegan mezuran nulo.
Se subaro de  Rn havas dimension de Hausdorff malpli grandan ol n do ĝi estas nula aro kun respekto al n-dimensia lebega mezuro. Ĉi tie dimensio de Hausdorff estas relativa al la eŭklida metriko sur  Rn (aŭ ĉiu metriko de Lipschitz ekvivalenta al ĝi). Aliflanke aro povas havi topologian dimension malpli grandan ol n kaj havi pozitivan n-dimensian lebegan mezuron. Ekzemplo de ĉi tiu estas la aro de Smith-Volterra-Cantor kiu havas topologian dimension 0 kaj havas pozitivan 1-dimensian lebegan mezuron.
Por ke montri ke donita aro A estas lebege mezurebla, oni kutime provas al trovi pli oportunan aron B kiu malsamas de A nur per nula aro (en la senco ke la simetria diferenco estas nula aro) kaj tiam montri ke B povas esti generita per kalkuleblaj kunaĵoj kaj komunaĵoj de malfermitaj aŭ fermitaj aroj.
Lebege ne mezureblaj aroj
Alprenante la aksiomon de elekto, ne ĉiuj subaroj de  Rn estas lebege mezureblaj. Plu, se A estas iu subaro de  Rn de pozitiva mezuro, do A havas subarojn kiuj estas ne lebege mezureblaj.
Mundilfaro (luno)
Mundilfaro estas neregula satelito de Saturno, ano de la norda grupo.
Lebega mezuro
Lebege ne mezureblaj aroj
Aro de Vitali estas ekzemplo de aro kiu estas ne mezurebla kun respekto al la lebega mezuro.
Mundilfaro (luno)
Malkovro
Ĝi estis malkovrita de teamo estrita de Brett J. Gladman, John J. Kavelaars kaj aliaj. Ĝi ricevis maldaŭran nomon S/2000 S 9.
Lebega mezuro
Lebege ne mezureblaj aroj
La stranga konduto de ne-mezureblaj aroj donas eblecon al tia frazoj kiel la paradokso de Banaĥo-Tarski, konsekvenco de la aksiomo de elekto.
Mundilfaro (luno)
Malkovro
Kiel ĉiuj lunoj de la norda grupo, ĝi estas sur retrograda orbito. Estas eble fragmento de Febo, elrompita pro meteoroida alfrapo.
Lebega mezuro
Lebege ne mezureblaj aroj
En 1970, Robert M. Solovay montris ke la ekzisto de aroj kiu estas ne lebege mezureblaj estas ne pruvebla en la kadro de aroteorio de Zermelo-Fraenkel foreste de la aksiomo de elekto.
Mundilfaro (luno)
Nomo
Ĝi ricevis en 2007 la nomon Mundilfaro, laŭ Mundilfare (aŭ Mundilfäri), dio de nord-ĝermana mitologio, patro de la Luno kaj de la Suno.
Lebega mezuro
Konstruado de la lebega mezuro
La moderna konstruado de la Lebega mezuro estas apliko de vastigaĵa teoremo de Carathéodory. Ĝi procedas kiel sekvas.
Estu n pozitiva entjero. Skatolo en  Rn estas aro de formo
kie bi≥ai. La volumeno vol(B) de ĉi tiu skatolo estas difinita kiel
Por ĉiu subaro A de  Rn, oni povas difini ĝian eksteran mezuron λ*(A) kiel:
Oni tiam difinu la aro A al esti lebege mezurebla se por ĉiu S en  Rn,
Ĉi tiuj lebege mezureblaj aroj formas σ-algebron, kaj la lebega mezuro estas difinita kiel λ(A)=λ*(A) por ĉiu lebege mezurebla aro A.
Rilato al alia mezuroj
La borela mezuro kongruas kun la lebega mezuro sur tiuj aroj por kiu ĝi estas difinita; tamen, estas multaj pli multaj lebege mezureblaj aroj ol estas borele mezureblaj aroj. La borela mezuro estas mova invarianto, sed ne plena.
La mezuro de Haar povas esti difinita sur ĉiu loke kompakta grupo kaj estas ĝeneraligo de la lebega mezuro ( Rn kun adicio estas loke kompakta grupo).
La mezuro de Hausdorff estas ĝeneraligo de la lebega mezuro por mezurado de subaroj de  Rn de pli subaj dimensioj ol n, simile al subduktoj, ekzemple, surfacoj aŭ kurboj en  R3 kaj fraktalaj aroj. La mezuro de Hausdorff estas ne la sama komprenaĵo kiel dimensio de Hausdorff.
Malfinidimensia okazo
Ne ekzistas malfinidimensia lebega mezuro.
Se X estas malfinidimensia normigita spaco, do ne ekzistas ne triviala mezuro μ, difinita sur σ-algebro de subaroj de X (inkluzivanta ĉiujn malfermitajn subarojn de X) tia ke ĝi estas samtempe
La neekzisto de la mezuro sur malfinidimensiaj spacoj estas pro la profundaj malsamecoj de geometrio de finidimensiaj spacoj kaj malfinidimensiaj spacoj. Sur malfinidimensiaj spacoj tamen povas ekzisti la aliaj naturaj mezuroj, inter ili mezuro de Gauss.
Masserberg
Masserberg estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Hildburghausen de la federacia lando Turingio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Kvartaloj
Ĉiuj kvartaloj troviĝas en alteco:
Ene de Fehrenbach estas la fonto de Werra kiel ankaŭ la rokoza kaj ravige bela areo Fehrenbacher Schweiz. Apud Schnett estas la belvedera monto Simmersberg.
Setlejo de arbarlaboristoj
Ekde mezepoko la grafoj de Schwarzburg posedis la ĉasadrajton, do ili starigis en 1665 ĉe Rehberg novan ĉasdomon. Ĝi venditis en 1692 al sinjoro Hans Glaser el Lauscha. Lukrema karbonisto el Wildenspring garantiis al si en la najbara forstista komunumo Breiter Born la rajton konstrui tranoktejon kaj restoracion kion li komencis en printempo 1686. Pluraj arbarlaboristoj favoraj helpis lin kaj sekve gajnis la loĝadrajton tiean. La sekvintajn jarojn estiĝis pliaj domoj kaj Glaser ade liveris ĉiujn necesajn ĉiutagajn varojn al la nova enloĝantaro. Ĉio estas kontrakte klare reguligita kun la grafa administrado por ne malfermi kaŝan loĝadon de kontrabandistoj. Dume Masserberg apartenis ĝis 1918 al la Duklando Schwarzburg-Sondershausen aliaj kvartaloj apartenis al la Duklando Saksio-Meiningen kun Rennsteig landlimiganta. Tia situacio restis ĝis post la fondiĝo de Turingio (1920): Masserberg apartenis al la Distrikto Arnstadt, la aliaj partoj al la Distrikto Hildburghausen.
Ekde 1688 la eta setlejo nomita Uffn Maßerberge pligrandiĝis kaj oni ekrajtis okazigi bazartagojn. Tio plifavoris la komunumon kontraŭ aliaj similaj arbaristaj setlejoj kaj helpis kreskigi la loĝantaron. Kiam en 1744 la restoracio florinta Zum Alten Frosch brulkonsumiĝis, tuj venis novaj interesitoj por konstrui samloke pli grandan gastejon. En 1746 malfermitis la gastejo Zur goldenen Gabel. Por sekurigi edifan servon al la homoj konstruitis dum kvin jaroj la en 1758 konsekrita protestantisma kirko estante filia je la preĝejo en Katzhütte-Oelze. Moderna forstistejo starigita en 1758 kontrolis la agadon de karbonistoj, lignodehakistoj, rezinistoj kaj vitroblovistoj. Aliaj ŝatataj metioj estis la skatolfaristoj, de bovinpaŝtistoj, forĝistoj kaj muristoj. En 1832 vivis jam 270 homoj en 43 domoj. Fajrego de 1856 povus estingi la tutan vilaĝon sed feliĉe tuŝitis tiam nur tri el 62 konstruaĵoj. Tifo-epidemio plagis surloke kaj el 125 malsanuloj mortis 23. En 1880 dua fajrego detruis 13 domojn kaj la kirkon; verŝajnis bruligo intencita kiel kaŭzo. La nova kirko konsekritis jam en oktobro 1883.
Komenciĝo de turismaĵoj
En la jaro 1897 la higienaj cirkonstancoj pliboniĝis per konstruo de akvoproviztubaro. La moderna gastejo Zum Rennsteig samjare malfermitis kaj Masserberg sekve iĝis etapcelo ŝatata de Rennsteig-midrademuloj. Kun helpo de la societo Thüringerwald-Verein starigitis proksime de la vilaĝocentro belvida turo ekfunkciante en 1899. El diversaj lokoj instalitis migradvojetoj al Masserberg kaj estiĝis ankaŭ multaj kabanoj. En 1906 malfermis Heinrich Zitzmann la unuan kuracejon. Aldonitis diversaj pensionoj (Haus Waldeck, Hertha, Köhler, Emerling, ...), kafejoj, Hotelo Waldfrieden kaj hospico. La plej efika impulso por turisma antaŭenigo estis tamen la konstruo de fervojlinio inter Rottenbach kaj Katzhütte kiel ankaŭ de la linio inter Eisenach kaj Lichtenfels. Ĝis 1918 la vilaĝo apartenis al la Duklando Schwarzburg-Sondershausen. Samtempe kiel je Oberhof venis vintra turismo al Masserberg. Nun povis oni ankaŭ dum la malfacilaj vintraj monatoj perlabori la vivon gastigante homojn kaj kuirante por fremduloj. En 1924 la unua skisaltejo muntititis tie. En 1921 nepris konstrui novan belvidturon (ĝi nomiĝis Karl-Marien-Turm) ĉar la antaŭula turo evidentiĝis tro kaduka.
Masserberg iĝas oficiala aera kuracloko
Pro la industriigo inter la 1870-aj kaj la 1930-aj jaroj la bezono je kuraclokoj en Germanujo tre kreskis. En Masserberg kun arbara ĉirkaŭaĵo kaj pura aero ĉiuj faktoroj plejbonis. Sekve la sanasekurkompanio AOK Gehren jesis kaj instigis starigon de sanulejo en la jaro 1929. Kuracparko kaj kuracejo modernaj kompletigis la komplekson. Jam en 1924 la vilaĝo profitis de provizado elektrika kaj venis tiuloken ankaŭ la unua benzinstacio.
Dua mondmilito kaj GDR-diktaturo
Post la dispartiĝo de GDR en diversajn disktriktojn Masserberg ekapartenis al la Subdistrikto Hildburghausen ene de la Distrikto Suhl kio daŭris ĝis 1990. En 1949 ĉefkuracisto Georg Lenz de la oftalmologia kliniko de Jena aranĝis filion en Masserberg. La feriadservo de la ŝtata sindikato FDGB igis Masserberg centron ferian por laboristoj el la tuta respubliko. Ĉiujare bonvenis ĉirkaŭ 15.000 gastoj. En 1954 nove konstruitis belvedero kiu ricevis la nomon Rennsteigwarte. Ĝian inaŭguron oni festis ĉiujare per speciala tura festo. En 1964 kaj 1969 faritis nova skisaltejo kaj sportejo krome estiĝis novaj alpinskivegoj.
Nuntempo
En la 1.4.1997 kunfandiĝis la ĝistiam memstaraj komunumoj Fehrenbach, Heubach, Masserberg kaj Schnett. Einsiedel jam en 1974 estis iĝinta parto de Heubach. Je la fino de 2003 Masserberg havis 609 loĝantojn. En aprilo 2018 anoncitis ke la kliniko rehabilita finance kolapsinta ricevos novan tenadan organizon (Regiomed-Kliniken).
Evoluo enloĝanta
Enloĝantara evoluo (31.12.):
Memoriglokoj
Tombo kun memorigŝtono sur la tombejo pensigis onin je la sorto de du francaj kaptitoj el filia internigejo de Buchenwald kiuj mortigitis en printempo 1945 fare de SS (organizaĵo)|SS.
Sinn Féin
Sinn Féin (irlandlingve, Ni Mem, elparolata "ŝin feen") estis irlanda naciisma politika partio kiu rekomendas unu sendependan kaj unuiĝintan irlandan ŝtaton, dekroĉitan de la brita rego. La partio alfrontas kaj la irlandan politikan sistemon kaj la britan politikan sistemon (en Nord-Irlando) kun sia platformo.
Historio
Fondita en 1905 fare de Arthur Griffith, Kiel irlanda rojalista separisma partio (kiu apogis la apartigon de Irlando de Britio sed kredis ke la Reĝo de Anglio devus daŭre esti la estro de la nova ŝtato). Post la Paska Ribelo de 1916, en kiu estis partoprenintaj multaj partianoj, la partio proponis Respublikana platformo, kaj komencis esti konata kiel Respublikana partio. Ekde tiam la partio estas engaĝita al la reunuiĝo de Irlando, kaj la anstataŭigo de la du ŝtatoj, kreitaj de la Anglo-Irlanda-Traktato en 1921 - katolika kaj sendependa Irlando en la sudo, kaj protestanta Nord-Irlando, kiu estas parto de la Unuiĝinta Reĝlando kiel Regno en la nordo de la insulo, sed ene de unu ŝtato. Sinn Féin evoluiĝis al nedisputebla centro de la movado por la sendependiĝo de la insulo (for de Britio) kaj nacia memdifino. La partio havis striktajn ligojn al Irlanda Respublika Armeo (IRA), kio kaŭzis fortajn disputojn kaj kondukis al fondo de la plej grandaj hodiaŭaj popolpartioj Fianna Fáil kaj Fine Gael. Post la dua mondmilito la partio ŝajnis morta, sed la malakordoj en Nord-Irlando ekde 1967 refortigis la respublikanajn organizaĵojn kaj ebligis trovi novan politikan celon. Ekde tiam Sinn Féin estis la plej forta irlanda-katolika partio en Nord-Irlando.
La ĉefo de Sinn Féin estas Gerry Adams, kaj la du membroj de la partio kiu gajnis seĝojn en la Eŭropa Parlamento estas Bairbre de Brún, eksa ministro pri sano en Nord-Irlando kaj Mary Lou McDonald.
Historiistoj kredas, ke preter la oficiala partio nomita "Ŝinn Fein", tra la historio ekzistas dekduoj da partiofragmentoj kiuj kuniĝas kaj fendetiĝas alternante, kelkaj el kiuj konservas la nomon "Ŝinn Fein", kaj en multaj enkarniĝoj tra la jarcento kiu pasis ekde ĝia komenco.
Sool
Sool estas la nomo de sekvantaj regionoj respektive lokoj:
Niederdreisbach
Niederdreisbach estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Altenkirchen de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Lozio
estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la provinco Breŝo de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Cerveno, Malegno, Ossimo kaj Schilpario (BG).
9879 Mammuthus
9879 Mammuthus estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la genro Mammuthus (Mamuto) ; formortintaj elefantedoj alta je ĉirkaŭ 4 metroj, protektita kontraŭ la malvarmo per densa hararo kaj tavolo da graso dika de 8 cm. Ili pastiĝis en la tundra herbejoj kaj estis la ĉasbestoj de la paleolitikaj homoj.
Abranovce
Abranovce (hungare Ábrány [AbrAnj]) estas malgranda vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Abranovce situas laŭ traira flankovojo. Prešov troviĝas je 12 km.
Ghaith Pharaon
Ghaith Rashad Pharaon (غيث رشاد فرعون, naskiĝis la 8-an de septembro 1940, mortis en Bejruto la 6-an de januaro 2017 ) estis saudarabiano negocisto, bankiero, krimulo.
Biografio
Li frekventis signifajn universitatojn (ekzemple Universitato Stanford), poste li laboris en bankoj. Usono akuzis lin pro kunlaboro de teroristoj, sed juĝeja proceso ne okazis. En 2014 li aĉetis la kastelon de Seregélyes. En 2016 estis raportite ke li aĉetis domon en Budapeŝto, tuj apud la persona loĝejo de la hungara ĉefministro Viktor Orbán.
(12420) 1995 UT4
(12420) 1995 UT4 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Donaldo la 2-a
Domnall mac Causantín aŭ Dòmhnall mac Chòiseim (mortis en 900) estis reĝo de la Piktoj aŭ Skotlando (Alba). Li estis la filo de Konstantino la 1-a (Causantín mac Cináeda). Al Donaldo estas donite la epiteton Dásachtach, "la Frenezulo", de la Profetaĵo de Berchán.
Vivo
Donaldo iĝis reĝo post la morto aŭ atestaĵo de Giric (Giric mac Dúngail), la dato ne estas certe konata sed kutime lokata en 889.
Estis sugestite ke la atako en Dunnottar, anstataŭ ol esti trudenireto fare de kelkaj piratoj, povas esti asociita kun la elrabo de Skotlando kion oni atribuis al Harald la belhara en la Heimskringla. La Profetaĵo de Berchán lokigas la morton de Donald en Dunnottar. La morto de Donald estas datigita al 900 de la Analoj de Ulster kaj la Chronicon Scotorum, kie oni nomigas lin reĝo de Alba, anstataŭ ol reĝo de la Piktoj. Li estis entombigita en Iona.
Laŭ la Kroniko de la Reĝoj de Alba, Donaldon sekvis lia kuzo Konstantino la 2-a. La filo de Donald, Malkolmo (Máel Coluim mac Domnall) iĝis pli malfrue reĝo kiel Malkolmo la 1-a. La Profetaĵo de Berchán ŝajnas sugesti ke alia reĝo regis dum mallonga momento inter Donaldo la 2-a kaj Konstantino la 2-a, dirante "dum duona tago prenos li suverenecon". Ebla konfirmo de tio ĉi ekzistas en la Chronicon Scotorum, kie la morto de "Ead, reĝo de la Picts" en batalo kontraŭ la Uí Ímair estis raportita en 904. Tio ĉi, tamen, estas eble eraro, aludanta eble al Ædwulf, la reganto de Bernicia, kies morto estas raportita en 913 de la aliaj Irlandaj Analoj.
Virson
Virson [] estas franca komunumo en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis 747 loĝantojn en la jaro 2012.
Geografio
Virson situas en la nordo de Charente-Maritime, oriente de La Rochelle.
Dawson
Dawson aŭ Dawson City (urbo de Dawson) estas urbo en Jukonio, Kanado.
La loĝantaro estis 1.327 laŭ la popolnombrado de 2006. La regionon vizitas ĉirkaŭ 60.000 turistoj ĉiiujare. La loĝantoj kutime nomas ĝin simple Dawson, sed la turisma industrio mencias kutime Dawson City, parte por distingo de Dawson Creek en Brita Kolumbio.
Gemerské Teplice
Gemerské Teplice, hungare Jolsvatapolca estas malgranda unuigita vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Revúca. La historia slovaka nomo estis Jelšavské Teplice.
Situo
Gemerské Teplice situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Rožňava-Revúca. La lasta troviĝas 16 km-ojn.
Historio
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1258 en formo "Thapolcha". En 1556 la turkoj detruis la vilaĝon. En 1828 oni nombris 61 domojn kaj 389 homojn, kiuj okupiĝis precipe pri agrikulturo.
Apuda vilaĝo Miglészpataka menciiĝis unue en 1258 en formo "Poldla", en 1383 en formo "Myglezpathuka". En la 16-a jarcento la vilaĝo apartenis al fortikaĵo Murány. La turkoj detruis la vilaĝon en 1555. En 1709 pesto okazis. Később a Koháryak telepítették újra. En 1828 oni nombris 43 domojn kaj 322 homojn, kiuj okupiĝis pri agrikulturo, ferogisadoj kaj potofaradoj.
En 1910 loĝis en Jolsvatapolca 305, en Miglészpataka 214 da homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon ambaŭ vilaĝoj apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Nagyrőce, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 ili rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj regionoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 1964 la vilaĝoj unuiĝis. En 2001 loĝis en Gemerské Teplice 368 da homoj, (328 slovakoj, 22 ciganoj, 15 hungaroj, unusola ĉeĥo).
Alfred Tennyson
Alfred, Lord TENNYSON (naskiĝis la 6-an de aŭgusto 1809, mortis la 6-an de oktobro 1892) estis unu el la plej gravaj anglaj poetoj. Li kronitis laŭropoeto.
Tennyson naskiĝis en la vilaĝo Somersby en la angla provinco Lincolnshire kaj estis la filo de pastro. Li estis edukita en privata mezlernejo de la loĝloko Louth kaj en la kolegio Trinity de la universitato de Kembriĝo.
Tennyson eldonis sian unuan poemkolekton en 1830. Kvankam kritikantoj mallaŭdis ĝin kiel tro sentimentala, la poemoj baldaŭ populariĝis.
Unu el liaj plej bonkonataj poemoj, The Lady of Shallott, aperis en dua kolekto en 1833.
En 1850 Tennyson atingis la plej altan pinton de sia kariero, kiel laŭdata poeto post William Wordsworth kaj en la sama jaro li verkis sian majstroverkon, In Memoriam, dediĉitan al amiko de siaj studentaj jaroj, Arthur Henry Hallam. En la sama jaro, Tennyson edziĝis kun Emily Sellwood.
Reĝino Viktorino estis fervora admiranto de la verkoj de Tennyson, kaj li fariĝis la Barono Tennyson.
Multe da liaj poemoj baziĝis sur klasikaj aŭ mitologiaj temoj.
Nomaro de Bayer
La nomaro de Bayer estas normaro por la nomoj de steloj, kiun enkondukis la germana astronomiisto Johann Bayer en sia stela atlaso Uranometria, en 1603. Ĝi plu uzatas nuntempe, kvankam la plejmulto el la nun konataj steloj estis tiam nekonataj, kaj tial ne havas nomon laŭ la nomaro de Bayer.
Reguloj
Laŭ la konvencio establita de Bayer, stelnomoj konsistu el du partoj: litero de la greka alfabeto kaj genitivo de la latinlingva nomo de la konstelacio, kiun anas la stelo.
Ĝenerale, la unuan literon - alfo - oni atribuis al la plej hela stelo, la duan - beto - al la dua plej hela stelo, kaj tiel plu. Tamen, pro la postaj ŝanĝiĝoj de konstelacilimoj kaj pro malprecizeco de la tiamaj mezurkapabloj, oni foje ne respektis la efektivan ordon laŭ heleco, kaj en du okazoj oni eĉ donis duoblan nomon al la sama stelo.
Nomoj laŭ la nomaro de Bayer skribeblas per du stiloj: plenforme, kiel ekzemple Alpha Leonis, aŭ sinteze, kun malgranda greka litero kaj la oficiala trilitera mallongigo de la konstelacinomo: α Leo. En Esperanto, la Astronomia Terminaro konsilas uzi la konstelacinomon kiel a-vorton: ekz. .
Postaj ŝanĝiĝoj
Post elĉerpiĝo de grekaj literoj, oni ankaŭ enkondukis latinajn literojn malgrandajn kaj poste grandajn, kiel ekzemple en la okazoj de kaj.
Krome, en la okazo de duopaj steloj, oni unue donis nomon al la stelaro, kaj due aldonis nombron kiel sufikson por apartigi la unuopajn ĉielobjektojn: ekzemple.
Újezd u Krásné
Újezd (germane Mähring; Mähring bei Asch) estis vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Krásná, troviĝinta en distrikto Cheb, sur limoj de ĉeĥa Regiono Karlovy Vary kaj germana distrikto Hof en supermara alteco 660 metroj. Oficiale ĝi pereis en la jaro 1950. Hodiaŭ ĝi apartenas kiel katastra teritorio Újezd u Krásné al municipo Krásná.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1331, kiam la vilaĝo apartenis al familio Neubergidoj. Dekomence la vilaĝo estis nomata Merring, nur pli malfrue, en la 18-a jarcento ĝi akiris sian pli konatan nomon Mähring. Újezd estis enloĝigita de germanaj agrikuturistoj, kiuj ekde la 16-a jarcento faris luteranajn diservojn, kiujn tiam lokaj idoj de Zedtwitz komencis subteni. Tiuj akiris Újezd de Neubergidoj iam en interŝanĝo de la 14-a kaj la 15-a jacentoj.
La vilaĝo estis dividita en tri partojn; Horní ves, Dolní ves kaj Kout.
Post la dua mondmilito, en la jaro 1946, kiam ĉiuj germanaj loĝantoj estis ellandigitaj el la ĉeĥa teritorio, Újezd restis tute forlasita. La domoj estis rabitaj kaj neniigitaj, kiam fine en la jaro 1953 estis ĉiuj forpafitaj kaj egaligitaj kun la tero. En la 1970-aj jaroj estis en Újezd konstruita roto de limgardistaro, kiu post falo de komunismo estis forlasita komence de la 1990-aj jaroj. Tiutempe estis ankaŭ trovita monumento al loĝantoj de Újezd falintaj en la unua mondmilito, kiu estis en la jaro 1992 denove konstruita sur la devena loko kaj komence de la 21-a jarcento restaŭrigita. En la jaro 2000 estis al ĝi aldonita tabulo, sur kiu estas listo de la loĝantoj de Újezd, kiuj falis dum la dua mondmilito.
János Sőregi
János Sőregi [jAnoŝ ŝOregi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Sőregi János estis hungara muzeologo, arkeologo, muzeestro. János Sőregi naskiĝis la  en Kiscigánd, li mortis la  en Debrecen.
Biografio
János Sőregi frekventis mezlernejon en Sárospatak, poste studis juron 2 jarojn, poste oficiran lernejon. Li batalis dum la 1-a mondmilito, poste li akiris juran diplomon. Post siaj studoj li okupiĝis pri sia bieno, laŭokaze li faris jurajn laborojn, fine li kolektis etnografiaĵojn. Inter 1922 kaj 1932 li praktikadis en muzeo de Debrecen (en 1930 li ricevis statuson), sed li ankaŭ plulernis en Universitato István Tisza kaj en Vieno. Li doktoriĝis en 1927 el historio, arkeologio kaj geografio. Li laboris plu en la menciita muzeo inter 1932-1936, inter 1936-1950 li estis muzeestro, poste li pensiuliĝis. Li multe okupiĝis pri arkeologiaĵoj en la Granda Hungara Ebenaĵo, ĉefe pri Hortobágy.
Újezd u Krásné
Nuntempo
La plej proksima ĉirkaŭaĵo estis reguligita, kaj sur la germanan flanko estas vojo al la ponto ligita al bone konservata biciklovojo kaj turisma vojo. Sur la ĉeĥa flanko kondukas neniu vojo al tiu ĉi ponto, sole herbejo.
Proksime 500 metroj de Ponto de Eŭropo troviĝas la plej okcidenta punkto de Ĉeĥio.
Aĥemenida Imperio
La Aĥemenida Imperio; en la malnovpersa lingvo: Pārsa; en la novpersa: شاهنشاهی هخامنشی, aŭ Unua Persa Imperio, estis imperio bazita en Okcidenta Azio nome en Irano, fondita en la 6-a jarcento a.K.: fare de Ciro la Granda, kiu regis grandan parton de okcidenta Azio (kaj dumtempe ankaŭ partojn de Eŭropo kaj Afriko) de la jaroj 550 ĝis 330 antaŭ nia erao. La dinastio ŝuldas sian nomon el la reĝo Aĥemeno, kiu regis en Persis inter 705 a.K. kaj 675 a.K. La imperio etendiĝis por eventuale regadi super gravaj partoj de la antikva mondo, kiuj ĉirkaŭ la jaro 500 a.K. etendis el partoj de Balkanio (Bulgario-Panonio) kaj Trakio-Makedonio okcidente, al Indusa Valo oriente, kio faris ĝin la plej granda imperio el la ĝistiama mondo. La Aĥemenida Imperio eventuale kontrolis ankaŭ Egiption. Ĝi estis regata de serio de monarkoj kiuj unuigis ties separatajn tribojn kaj naciecojn per konstruado de kompleksa vojreto.
Kalia ferocianido
En laboratorio, kalia ferocianido estas uzata por determini la koncentriĝon de kalia permanganato, komponaĵo ofte uzata en titradoj surbaze de redoksaj reakcioj. Kalia ferocianido povas esti uzata kiel sterko por plantoj. Antaŭ la 19-a jarcento, kalia ferocianido estis la plej grava fonto de produktado je alkalo-metalaj cianidoj. Laŭ ĉi-historia procezo, kalia cianido estis produktita per malkomponado de la kalia ferocianido.
Kalcia antranilato
Kalcia antranilato aŭ kalcia 2-amino benzoato estas organika kombinaĵo apartenanta al la familio de la organikaj saloj, rezultanta el interagado de la antranilata acido kaj kalcia hidroksido. Kalcia antranilato estas blanka solidaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Kalcia antranilato prezentas antranilatan grupon ligitan al kalcia grupo. Ĝi konsistas je 14 karbonatomoj, 12 hidrogenatomoj, 4 oksigenatomoj, 2 nitrogenatomoj, 1 kalciatomo kaj posedas antifungajn kaj antimikrobajn proprecojn.
Oyrières
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Jakobo la pli aĝa
Apostolo Jakobo (aŭ Jakobo la Granda, Jakobo la Ĉefa, Santiago) (por diferencigo de sia samnomito Jakobo de Alfeo) estis filo de Zebedeo kaj unu el la dek du apostoloj de Jesuo. Li mortis ĉirkaŭ la jaro 44. Memortago pri li estas la 25-a de julio laŭ la okcidenta kristanismo, la 30-a de aprilo laŭ la orienta kristanismo kaj la 30-a de decembro laŭ la mozaraba rito (hispana eklezio).
Biblio
En la Nova Testamento Jakobo estas filo de Zebedeo kaj de Salome. Li estis, kiel ankaŭ sia patro kaj sia frato Johano, fiŝkaptisto ĉe la galilea maro kaj laboris kun Andreo kaj Simon Petro (Mt 4,21 kaj Lk 5,10). Jakobo estis, kiel sia frato Johano kaj Petro inter la unuaj disĉiploj (Mt 4,21), kiuj havis specifan rangon inter la disĉiploj (Mt 17,1; 26,37 Lk 8,51). Jakobo kaj Johano estis nomitaj de Jesuo "Boanerges", tondrofiloj, pro ilia kredofervoro (Mk 3,17). Post la resurekto Jakobo kaj aliaj apostoloj troviĝas en Jerusalemo (Apg. 1,13). Ĉirkaŭ 44 p. K. li estis mortigita de Herodo Agripa la 1-a (Apg. 12,1f).
Legendoj
Ekzistas multaj legendoj pri Jakobo. En Hispanio oni diras, ke Jakobo predikis sur la ibera duoninsulo tuj post la resurekto de Jesuo kaj tie varbis multajn disĉiplojn. En la, laŭ li nomita pilgrimejo Santiago de Compostela oni konstruis katedralon post malkovro de lia tombo. Laŭ alia tradicio liaj relikvoj troviĝas en Tuluzo (Francio) en la preĝejo Sankta Saturnino.
Historio
La historia gravo de la rio de Arousa, de la rivero Ulla kaj de la urbo Santiago de Compostela rilatas al la legendoj pri la alveno al Galegio tramare de la korpo de la apostolo Sankta Jakobo (Santiago), post lia martiro kaj mortigo en Jerusalemo la jaron 44. Li estis estinta laŭdire maristo kaj fiŝkaptisto en Galileo kaj poste disĉiplo de Kristo kaj evangeliisto okcidente. Lian mortigon ordonis Herodo Agripa, kiu laŭ la Biblio “Tiam la reĝo Herodo kaptis kelkajn ekleziulojn por fiagi ilin. Li mortigis Santan Jakobon, fraton de Johano, per glavo” (Agoj, 12, 1-2).
La plej grava teksto kiu rakontas la translokigon de la korpo de la apostolo el Jafo al Iria kaj al la tombejo ĉe Kompostelo estus la Liber Sancti Jacobi aŭ Kaliksta Kodekso (libro 3-a, ĉapitro 1-a) verkita en la unua duono de la 12-a jarcento, tio estas multe pli da jarmilo poste. Laŭ ĝi kaj la legendoj la apostolo estus reveninta al loko kie li evangeliis kiel misiisto. La jakobaj disĉiploj estus Teodoro kaj Atanazio kaj havis malfacilaĵojn ĉe la tiamaj romiaj aŭtoritatoj kaj loĝantaroj ĝis kiam denove laŭlegende ili entombigis la jakoban korpon kie la bovoj kiuj estis eltirantaj la ĉerkoĉaron haltis lace. Tiun lokon trajarcente estis kovrita de la arbaroj kaj ĉirkaŭ la jaro 820 (tio estas preskaŭ post 8 jarcentoj) la ermito Pajo kaj la episkopo de Iria nome Teodomiro malkovris la tombon kaj helpite de la reĝo Alfonso la 2-a organizas la kulton al Sankta Jakobo.
Nuntempe oni celebras marriveran procesion laŭ la rio de Arousa kaj la rivero Ulla rememore de la supozita translokigo de la apostola korpo.
Protektanto
Jakobo la Granda estas protektanto:
Kotrčiná Lúčka
Kotrčiná Lúčka, hungare Kaszásrét [kasAŝrEt] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
Situo
Kotrčiná Lúčka situas laŭ traira flankovojo. Žilina troviĝas je 13 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1439 en formo "Kothorchyna Luchka". En 1787 186 vilaĝanoj (35 familioj) loĝis en 11 domoj, en 1828 271 vilaĝanoj loĝis en 38 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis Kotrcs-Lucska, poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Kaszásrét 304 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Kiszucaújhely, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Kotrčiná Lúčka 405 homoj, (escepte unun ĉiuj slovakoj).
Ŝosbrasiko
La ŝosbrasiko aŭ cumbrasiko (Brassica rapa subps. sylvestris var. esculenta) estas vario de la  rapo (Brassica rapa) el la familio de la Brasikacoj (Brassicaceae). Cuma brasiko estas uzata kiel legomo en kuirita formo.
Priskribo
La Cuma brasiko estas unujara planto. Ĝi ŝosas jam en la jaro de la disemado. La stukturo kaj la koloro de la folioj similas al tiuj de rapo, rafanos, folirapo aŭ ĉinia brasiko kaj estas helverda. Ŝosante la planto formas flavaj florgrapolojn. Ĝi atingas altecon de 80 cm. La folioj estas krispaj.
Distingado
Ĝi dintingiĝas de la proksime parenca rapo, kiu formas tigotuberon kaj pli malmulte da folioj. La cumrapo formas pli multajn fajnajn radikojn, pli multajn foliojn kaj pli rapida ŝosas. La folioj ankaŭ signife diferencas de la pli konata brokolo. Brokolo havas pli ledrajn foliojn kun dika vakstavolo.
Kaŝgar
Kashgar, Kashi aŭ esperante Kaŝgaro estas ĉina urbo.
Ŝosbrasiko
Deveno kaj historio
La cumobrasiko devenas de sovaĝaj rapoj (Brassica rapa subsp. campestris). La planto estis ofte kultivata en la regionoj Apulio kaj Kampanio kaj ĝi disvastiĝis de tie. Cumobrasiko apartenas kune kun brokolo, ĉinia brasikokaj brokoleto al la grupo de la bokolsimilaj kultivaroj.
Kaŝgar
Antaŭ 2 mil jaroj Kaŝgaro estis sidejo de la regno Shule vaste konata sur la Silka Vojo. En la 9-a jc. hujhu-oj el stepo de norda Ĉinio starigis Kala-ĥanejon en Kashi. Post tio, dum ĉirkaŭ 400-jara asimilado, la prapatroj de Kashi-anoj ekhavis trajtojn, kiajn havas la nunaj lokanoj. Menciindas, ke la reganto de tiu ĥanejo, ĉiam sin rigardante kiel posteulon de la ĉina nacio, sin titolis ĉina reĝo. Siatempe la ĥanejo havis alian gravan ŝanĝiĝon, t.e. islamo transprenis la regantan pozicion de budaismo. Pro tio Kashi fariĝis la unua islama regiono de Ĉinio.
Ŝosbrasiko
Signifo
Komerca kultivado de ŝosbrasiko okazas precipe en Italio  kaj tie en la suditalaj provincoj Kampanio kaj Apulio. Ankaŭ en Svislando okazas limigitan kultivado de ŝosbrasiko.
Kaŝgar
Ĉiu evoluo de Kaŝgar intime rilatis kun ĝia geografia situo. En la tuĝjŭe-a lingvo Kashi signifas gemon. Kiel oazo inter la dezerto Taklimakan kaj la altebenajo Pamiro, Kashi distancas de Kuqa je 800 km. Ĉar ĝi situas ĉe la okcidenta fino de Ĉinio, en ĝi kuniĝis la branĉoj suda, meza kaj norda de la Silka Vojo. Danke al tio, tie ekviglis antikvaj foiroj, prosperis religioj kaj naskiĝis ujguroj, kiuj havas sangon de indiĝenoj, sed malsaman aspekton.
Ŝosbrasiko
Kultivado kaj rikolto
La komerca kultivado okazas po seto trans la tuta jaro. Por la kultivado norde de la Alpoj estas uzata j mezfruaj kultivaroj el Italio. ankaŭ taŭgas la vintrorezista ĉinia brokolo (Brassica oleracea convar. botrytis var. alboglabra). La plantoj por la vintra kultivado oni komencis kultivi en vitrodomo. Por 2000 ĝis 2500 plantoj oni bezonas 60 ĝis 100 gr da semaĵo. Po aro (100 m²) staras  2000 ĝi 2500 plantoj. De printmpo kaj somero la kultivado daŭras 2,5 ĝis 2 monatojn. Antaŭ la ekflorado oni rikoltas, ĉar tiam la gusto ankoraŭ estas milda. En la komerco freŝaj ŝosoj kun nevelkintaj folioj kaj ankoraŭ fermaj floroj estas la kvalitsignoj.
Kaŝgar
La moskeo Etigar staras en la centro de la urbo, ĝi konstruiĝis en 1442. Siatempe ĝi estis malgranda. En la 18-a jc iu islamanino donacis al ĝi ĉirkaŭ 70 hektarojn da tero. Poste alia islamanino donacis al ĝi sian tutan havajon antaŭ sia morto pro malsano dum la vojaĝo al Mekko. Nun la moskeo Etigar estas la plej granda en Cinio. En gi pregas ne nur islamanoj de Kaŝgar, sed ankaŭ tiuj el arbaj landoj.
Ŝosbrasiko
Malsanoj kaj damaĝbestoj
Ŝosbrasiko povas est atakataj de la samaj damaĝbestoj kaj malsanoj kiel la aliaj brasikplantoj.
Kaŝgar
La loĝdomoj ĉe landlimo estas plej simplaj kaj plej belaj. La stratetoj al moskeoj kaj bazaroj ĉiuj estas flavaj. Ĉar en Kaŝgar malmultas pluvo, la teraj etaĝdomoj kun plata tegmento estas uzeblaj por dekoj da jaroj. En ĉiuj kortoj belas floroj. En la ĉambroj bele dekoraciitaj buntas tapiŝoj kaj sur muroj kaj sur planko. En niĉoj kun gravuraĵoj estas arĝenta teservico el Pakistano.
Ŝosbrasiko
Uzado en la kuirejo
En Italujo, Portugalio kaj Galegio ŝosbrasiko estas tipa vintrolegomo. La legomo odoras kiel brasiko. Ĝi havas amaretab guston kaj gustas ne intensive, ĝis kiam la floroj ankoraŭ ne malfermiĝas. La gusto estas pli intensa ol tiu de aliaj brasikoj. Gehen die Blüten auf, wird der Geschmack noch stärker broccoliartig, schärfer und etwas bitterer. .
Stokado
La ŝosbrasiko konserviĝas ĉe ĉambrotemperaturo nur du tagojn. En plasta saketo kaj en fridujo ĉe du ĝis kvin gradoj ĝi konserviĝas ĝis sep tagojn.
Preĝejo Mario Magdaleno (Tardos)
La Preĝejo de Mario Magdaleno estas katolika Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Tardos, laŭ la ĉefstrato.
Konstruaĵo
Kermeso okazas en dimanĉo post la 22-a de julio.
15-a de majo
Je la 15-a de majo okazis, interalie:
Magnezitovce
Bazaj informoj
Magnezitovce, hungare Baráttelke estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Revúca. Ĝis 1899 la oficiala hungara nomo estis Mnisány (mniŝAnj), poste pro hungariga politiko la vilaĝo ricevis pli hungarecan nomon. La historia slovaka nomo estis Mnišany.
Situo
Magnezitovce situas en valo de rojo, fine de sakovojo, fine de fervojo el Rožňava. Revúca troviĝas 7 km-ojn.
Historio
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1427 en formo "Monorethe". Tiam apud abatejo setlejo formiĝis. La loĝantoj minis kupron kaj arĝenton. En la 16-a jarcento paŝtistoj alvenis. En 1828 oni nombris 43 domojn kaj 402 homojn. En 1910 loĝis tie 408 da homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon Baráttelke apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Nagyrőce, poste al Ĉeĥoslovakio, fine inter 1938-1945 kaj ekde 1993 al Slovakio. Dum la 2-a mondmilito la loĝantoj apogis la partizanojn. En 2001 loĝis en Magnezitovce 435 da homoj, (426 slovakoj, 4 hungaroj, 2 ĉeĥoj, unusola cigano). Apud la vilaĝo minejo pri magnezito funkcias.
Longbeka kurlo
La Longbeka kurlo, Numenius americanus, estas vadbirdo el la ordo de ĥaradrioformaj birdoj kaj familio de skolopedoj.
Disvastiĝo
Ties reprodukta medio estas herbejoj proksimaj de marbordoj kaj humidaj terkulturejoj en centra kaj okcidenta Norda Ameriko ĉefe el nordokcidenta Usono al Alasko. Ili estas migrantoj proksimen kaj vintras ĉe marbordoj de Usono kaj pli suden ĝis Meksiko kaj Gvatemalo. Ties loĝantaro draste malpliiĝis fine de la 19a jarcento pro troa ĉasado. Nombrado iomete repliiĝis lastatempe kaj fine de la 20a jarcento jam estas ĉirkaŭ 20,000 birdoj, kvankam la plej problemiga minaco estas perdo de ties medio.
Aspekto
Ili estas grandaj birdoj (el 50 ĝis 66 cm longaj, kun enverguro de 90 ĝis 100 cm); la inoj estas pli grandaj ol la maskloj. Plenkreskuloj havas tre longan bekon subenkurvitan -de ĉirkaŭ 20 cm, malhelan kaj iome rozkoloran sube ĉe la unua duono-, longan kolon kaj etan kapon. La kapo, kolo kaj subaj partoj estas helbrunaj. La dorso estas makulite malhelbruna. La vizaĝo estas hela kaj havas malheletan strion malantaŭokulan kaj pli malhelan ĉe krono. Ili montras cinamokolorajn striojn dumfluge. Kruroj estas grizbluaj.
Kutimoj
Tiuj birdoj manĝas ĉe kampare plukante per rigardo sed ankaŭ per provotuŝado. Ili manĝas ĉefe insektojn kaj vermojn en la interno, sed ankaŭ krustulojn kaj fiŝojn en marbordaj regionoj.
Tiuj birdoj maturiĝas je la kvara jaro. Nestoj lokiĝas surplanke en malferma herbejo. La ino demetas plej ofte 4 brunmakulitajn ovojn. Ambaŭ gepatroj kovas dum unu monato -laŭvice tage inoj kaj nokte maskloj- kaj zorgas la idojn, kiuj ekflugas post unu monato kaj duono.
Tiu specio vivas ĝis 10 jarojn.
El Ordial
El Ordial estas municipo de Hispanio, en la Provinco Gvadalaĥaro, regiono de Kastilio-Manĉo.
Estas aligita submunicipo La Nava de Jadraque (ne konfuzu kun Las Navas de Jadraque kaj en ĝia teritorio troviĝas la senhomejoj Las Casas de Abajo kaj Valdecasillas. Iam, ĝi aligis ankaŭ Aldeanueva de Atienza.
Loĝantoj
La loĝanto nomiĝas ordialeño. La censita loĝantaro en 2016 estis de 29 loĝantoj kaj la denseco estas de 0,97 loĝ/km².
La urbestro, nome Bernardino Domingo Escribano de PSOE estis la sama dum ses regotempoj, tio estas el 1995.
Situo
El Ordial situas en la nordorienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Montaro de Gvadalaĥaro en la nord-okcidenta parto de la Provinco Gvadalaĥaro, je altitudo de 1235 m super marnivelo; je 70 km el Gvadalaĥaro, provinca ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 29,98 km². La geografiaj koordinatoj estas 41°07′46″N 3°06′56″Ok.
Historio
Post la Hispana Enlanda Milito la loĝantaro falis el pinto en 1950 al 29, tio estis oni perdis loĝantojn pro diversaj tialoj: nome bataloj, prizono, politika persekutado, malsato ktp. Meze de la 20a jarcento la loĝantaro de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ankaŭ ĉe El Ordial, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la loĝantaro ĉefe dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj, kaj ankaŭ ĉe El Ordial kie oni falis al la nunaj 29.
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Pensioj de emerituloj. Tiu municipo ne havas industrion, nur brutobredado de kaproj kaj bovoj. Ĝi troviĝas ankaŭ proksime de la nacia ĉasrezervejo de Sonsaz, kie estas aproj, kapreoloj, meloj, leporoj, kunikloj kaj perdrikoj.
Koria otido
La Koria otido, Ardeotis kori, estas granda afrotropisa birdo de familio Otidedoj kaj ordo Gruoformaj kaj loĝanta en Afriko el Etiopio ĝis Sudafriko.
Aspekto
La Koria otido estas ĉfe helgrixza kaj bruna dorse kun nigra kresto, malhela kaj mallarĝa kolumo ĉebruste kaj flavaj kruroj. La Koria otido longas 90-130 cm kaj altas 60-90 cm. Mezaveraĝe la Koria otido pezas 18 kg, sed ĝi povas atingi eĉ 34 kg, kio igas ĝin la plej granda kaj peza otido.
Reproduktado
La Koria otido kunhavas similajn Reproduktokutimojn kun aliaj otidoj, tio estas, la virseksulo klopodas allogi kelkajn inojn per spektakla ceremonio kaj gonflado de blankaj plumoj. Kuniĝas kun ili kaj lasas ilin zorgi pri nesto, ovoj kaj idoj. La inoj konstruas neston surplanke kaj kovas la ovojn, krom eta forigo por manĝoplugado. Kiam la idoj eloviĝas la patrino alportas al ili mildan manĝaĵon.
Kutimoj
La Koria otido estas granda kaj peza birdo, kiu evitas flugi se eblas. Ĝi estas preskaŭ ĉiam surplanke, plugante semojn kaj lacertojn el kio konsistas plej granda parto de ĝia dieto.
Tre ofte la Koria otido troviĝas kune kun abelmanĝuloj rajdantaj sur ties dorso dum ĝi piediras. Tiele la abelmanĝuloj povas kapti insektojn kiuj eksaltas aŭ akflugas ĝenitaj de la proksimo de la otidoj.
Sânpaul (Cluj)
Sânpaul (Cluj) [sınpaŭl] (hungare: Magyarszentpál) estas komunumo en Rumanio nordokcidente de Cluj-Napoca. Administre apartenas al ĝi Berindu, Mihăieşti (Sânpaul), Şardu, Sumurducu, Topa Mică.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 751 loĝantojn (rumanoj, hungaroj), en 1992 823 (rumanoj).
Lozza
Lozza estas komunumo de Italio.
Chueca (Toledo)
Toponimio
La termino «Chueca» povas esti de origini ibera aŭ eŭska. En dokumentoj de mozaraboj aperas laŭ la nomo de Choca [ĉOka], kiu povas signifi 'ludo, burĝono aŭ tipo de arboj aŭ tereno maldekstra'. En la 12a jarcento oni nomis ĝin Assueca.
Loĝantoj
La loĝanto nomiĝas Chuecano aŭ Chocano. La censita populacio en 2011 estis de 264 loĝantoj kaj la denseco estas de 26,4 loĝ/km².
Situo
Chueca estas situanta en la okcidenta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Montoj de Toledo en la suda centra parto de la provinco de Toledo, je altitudo de 738 m; je 21 km el Toledo, provinca kaj regiona ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 10 km². La geografiaj koordinatoj estas 39°43′57″ N 3°56′36″ Ok.
Geografio
La municipo troviĝas situanta sur ebenaĵo de la komarko Montoj de Toledo kaj limas kun la municipaj teritorioj de Nambroca, Villaminaya, Orgaz kaj Ajofrín, ĉiuj de la provinco Toledo.
Historio
Antikve, Chueca estis domaro kiun mozaraboj de Toledo loĝis en epoko de rikolto.
Meze de la 19a jarcento estis 78 domoj kaj la municipa buĝeto estis de 5.179 "reales", el kiuj 1.664 estis por pago al la sekretario. Ties paroĥa preĝejo estis ĉefa de la preĝejo de Ajofrín, kiun ĝi havis kiel aldonaĵo.
Meze de la 20a jarcento la populacio de multaj vilaĝoj de la regiono atingis pinton, kaj ĉe Chueca super 400 loĝantoj, sed poste okazis elmigrado, senloĝigo kaj maljuniĝo de la populacio, kaj ankaŭ ĉe Chueca kie oni falis al la nunaj 200.
Ekde la Hispana transiro al la demokratio la urbestro estis ĉiam la sama el 1979 al 2003, nome Ángel de Mora Fermín, dum 24 jaroj sinsekve laŭ tri diversaj partioj dekstraj; poste sekvis denove ĉiam la sama Santiago Sánchez Galán de maldekstra partio PSOE.
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj pro proksimeco de ĉefurbo Toledo.
Ilona Krajnik
KRAJNIK Ilona estas rumanuja hungara pentristino naskita en Hodoş (Sălard) la 27-an de novembro 1930.
Kariero
Ilona Krajnik studis en Kluĵo kaj ekde 1958 ŝi laboris en Baia Mare kiel scenejdekoraciistino. Ekde 1984 ŝi vivas en Novjorko (Usono).
Societo Petőfi
La Societo Petőfi origine hungare Petőfi Társaság estis grava literatura societo funkcianta inter 1876-1944. La societo disvastigis kulton de Petőfi kaj la hungaran literaturon.
Historio
Ĉe preparo de la societo plej multe laboris Sándor Balázs (verkisto), Károly Éjszaki, József Komócsy, Gusztáv Lauka, Tamás Szana kaj Ede Szigligeti. La unua kunsido okazis jarkomence de 1876 en la ĉambrego de Hungara Scienca Akademio. Poste monate po unu okazis publika kunsido, kie okazis prelegoj, foje konkursalvokoj. La membroj kolektis manuskriptojn kaj aliajn objektojn pri Petőfi.
La membroj resume povas esti 60-ope, krome estis ankaŭ eksteraj kaj honoraj membroj. La eksteraj membroj estis precipe eksterlandanoj, kiuj tradukis poemojn de Petőfi. La plej fama honora membro estis Lajos Kossuth. La plej gravaj agoj de la societo estis fondo de Literatura Muzeo Petőfi kaj eldono de libroserio Petőfi-biblioteko.
Sanprotekto
Sanprotekto laŭ ĉina tradicia medicino.
Sanprotekto en printempo
En printempo oni sentas sin laca, dormema kaj malvigla. Vintre pro ekscito de malvarmo malpliiĝas la sango cirkulanta en la haŭtaj kapilaroj kaj pliiĝas la sango cirkulanta en la cerbo kaj visceroj, sed printempe pro leviĝo de la temperaturo dilatiĝas la haŭtaj poroj, kien cirkulas pli multe da sango, dum la oksigeno liverita al la cerbo kompare malpliiĝas, kaj sekve de tio aperas la supre menciitaj fenomenoj. Por likvidi ilin unue oni devas frue enlitiĝi kaj frue ellitiĝi kaj havi ankaŭ sieston. Due, oni devas ventoli la ĉambron por teni sufiĉe da oksigeno en gi, ĉar malpliiĝo de oksigeno kaj pliiĝo de karbona dioksido kaj aliaj malutilaj gasoj faras la homojn dormemaj. Trie, oni devas fari pli da sportoj. Sed dum sportado oni devas movi sin malrapide kaj milde. Tiam estas rekomendinda promenado eksterdome en lozaj vestoj, kiu tre helpas al utiligo de oksigeno kaj al digestado. Oni devas promenadi kviete, senzorge, kaj dum promenado oni povas froti siajn manojn, ritme spirante, knedi la nukon, bruston kaj ventron, frapi la talion, dorson kaj eĉ la tutan korpon. Oni povas promenadi rapide aŭ malrapide, longe aŭ mallonge laŭ sia sanstato, sed neniel estu tro laca. Oni devas promeni konstante por akiri deziratan efikon. En printempo la pozitiva faktoro jango kreskas, dum la negativa faktoro jino kaj malvarmo ankoraŭ ne cedis sian lokon, tiam la frua demeto de vatitaj vestoj estas malutila al la sano kaj povas kaŭzi gripon, trakeiton, pulmiton, epidemian encefaliton, morbilon, parotiditon k.a. La ĉina sanprotekta teorio avertas, ke oni ne devas frue demeti vatitajn vestojn, sed devas porti vestojn laŭ ŝanĝiĝo de la vetero.