cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Popola Respubliko Bulgario
En 1989, post kelkaj jaroj de liberala influo, oni entreprenis politikajn reformojn kaj Todor Ĵivkov, kiu estis estinta partiestro ekde 1954, estis elpostenigita en kongreso de BKP. En 1990, sub estreco de nova estro Georgi Parvanov, la BKP ŝanĝis sian nomon al tiu de Bulgara Socialisma Partio (BSP) kaj adoptis politikan ideologion de maldekstrema centro anstataŭ Marksismo-leninismon. Sekve al la venko de la BSP en la balotado de 1990, kiu estis la unua malferma multpartia balotado ekde 1931, la nomo de la ŝtato estis ŝanĝita al Respubliko Bulgario.
Alexandre Dumas (filo)
Alexandre DUMAS [alɛksɑ̃dʁ dymɑ] (naskiĝis la 27-an de julio 1824 en Parizo, mortis la 27-an de novembro 1895 en Marly-le-Roi) estis eksteredzeca filo de la samnoma verkisto Alexandre Dumas (patro). Li estis franca verkisto. El liaj verkoj plej famas La sinjorino kun kamelioj (La Dame aux camélias). La komponisto Giuseppe Verdi uzis la verkon por fari el ĝi la operon La Traviata (laŭvorte: "la delogitino").
Stacio Okachimachi
La rapidaj trajnoj de Linio Kejhin-Tohoku ne haltas ĉe la stacio Okaĉimaĉi.
Alexandre Dumas (filo)
Vivo
Kiel 17-jarulo, ĵus finstudinte ĉe la Kolegio Bourbon, Dumas eniris la verkistan karieron per la volumetoj da poemoj: »Péchés de jeunesse« (junecaj pekoj). Poste li akompanis la patron dum vojaĝoj tra Hispanujo kaj Norda Afriko kaj publikigis post la reveno hejmen fantazian sesvoluman romanon titolitan: »Histoire de quatre femmes et d'un perroquet« (historio de kvar virinoj kaj unu papago) (1847), kiu igis scivola la publikon. Serio da aliaj romanoj kiel: »Le roman d'une femme« (Romano de virino) (1848), »Césarine« (Cezarino) (1848), »La dame aux camélias« (La sinjorino kun la kamelioj) (1848), »Le docteur Servans« (doktoro Servans) (1849), »Antonine« (Antonino) (1849), »Trois hommes forts« (Tri fortuloj) (1850), »Tristan le Roux« (1850), »Diane de Lys« (1851), »Sophie Printemps« (1853), »La boîte d'argent« (La arĝenta skatolo) (1855), »Vie à vingt ans« (Vivo je dudek jaroj) (1856). Aliaj sekvis dum malmultaj jaroj.
El ĉiuj tiuj verkoj montris fizionomion propran nur »La dame aux camélias«, glata rakonto pri la vivo de la akompanistino Marie Duplessis frue mortinta pro tuberkulozo. La sukceso de la romano kreskis kiam ĝi fariĝis dramo (1852). Tiel naskiĝis la franca nov-realisma dramo-skolo. La verko elstaras pro akra observado de sociaj kutimoj, per mastrado de la dramaj formoj kaj per la spontanaj vivaj dialogoj. Kontribuis al la sukceso la tikleco de la temo pri malvirto. En du aliaj pli postaj verkoj: »Diane de Lys« (1853) kaj »Le demimonde« (La meza socio)(1855), Dumas traktis similajn temojn sed nun eĉ pli satire - por meti spegulojn antaŭ la okulojn de la samtempuloj, kiel decas por komediisto.
Sekve Dumas ofte elektis kiel temon de sia teatraĵoj la kondiĉojn de virinoj en la tiama Francio; ne ĉiam same feliĉe sed ofte per granda drama kaj dialektika forto. Menciindaj pri tiu termaro estas la jenaj: »Le fils naturel (La eksterleĝa filo) (1858); »Le père prodigue«  (La diboĉema patro)(1859); »L'ami des femmes« (La amiko de la virinoj) (1864); »Le supplice d'une femme« (La turmentego de virino) (1865), kun Emile de Girardin); »Héloïse Paranquet« (1866, kun Durantin); »Les idées de Madame Aubray«  (La ideoj de sinjorino Aubray) (1867); »Une visite de noces« (Vizito al nuptofesto), la plej akra el liaj dramoj, kaj »La princesse Georges« (beide 1871); »La femme de Claude« und »Monsieur Alphonse« (beide 1873); »L'étrangère« (1877); »La princesse de Bagdad« (La princino de Bagdad (1881); finfine liaj du plej bonaj teatraĵoj: »Denise« (1885) kaj »Francillon« (1887).
Glitkomo
IEEE 754 / IEC 60559: glitkomo en modernaj komputiloj
Ĉiu entjero kun absoluta valoro malpli granda ol aŭ egala al 224 povas esti akurate prezentita en la unuobla precizeca aranĝo, kaj ĉiu entjero kun absoluta valoro malpli ol aŭ egala al 253 povas esti akurate prezentita en la duobla precizeca aranĝo.
Grand-Fayt
Grand-Fayt estas komunumo de Francio, kiu apartenas al la historia regiono Henegovio (france Hainaut respektive flandre Henegouwen), kies plej granda parto ekde 1830 estas parto de la Reĝlando Belgio, sed plia, suda parto jam ekde 1678 apartenas al Francio. Ĝi situas en la departemento Nord [] (okcidentflandre Noorderdepartement), en la regiono Hauts-de-France (prononco [], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde Heuts-d'Franche) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france Nord-Pas-de-Calais, nederlande/flandre Noord-Nauw van Calais).
Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Avesnes-sur-Helpe (france Arrondissement d'Avesnes-sur-Helpe, nederlande Arrondissement Avenne aan de Helpe), kaj ekde marto 2015 al la samnoma kantono .
Geografio
Grand-Fayt estas vilaĝo, kiu troviĝas proksime de la urbeto Avesnes-sur-Helpe. Ĝi situas en natura regiono nomita "Avesnois", kiu ĉefe konsistas el malaltaj heĝoj, tre verdaj pejzaĝoj, boskoj, fruktarbaroj kaj etaj vilaĝoj. Grand-Fayt etendiĝas sur 8,8 km².
Glitkomo
IEEE 754 / IEC 60559: glitkomo en modernaj komputiloj
La normo precizigas iujn specialajn valorojn, kaj iliajn prezentojn: pozitiva malfinio +∞, negativa malfinio -∞, negativa nulo -0 malsama de ordinara (pozitiva) nulo, kaj ne nombro (NaN).
Grand-Fayt
Historio
Dum la 10-a jarcento posedis la landsinjoro de Avesnes-sur-Helpe kastelon tie. El ĝi restas hodiaŭ neniu ruino. Ĝis la jaro 1846, Petit-Fayt kaj Grand-Fayt formis nur unu urbeton nomitan Faytville.
Glitkomo
IEEE 754 / IEC 60559: glitkomo en modernaj komputiloj
Komparo de glitkomaj nombroj, kiel difinita per la IEEE normo, estas iom malsama de kutima entjera komparo. Negativa kaj pozitiva nuloj komparatas kiel egalaj, kaj ĉiu ne nombro komparatas kiel neegala al ĉiu valoro, inkluzivante sin. Krom ĉi tiuj specialaj okazoj, pli grava bitoj estas konservataj antaŭ malpli gravaj bitoj. Ĉiuj valoroj escepte de ne nombro estas severe pli malgrandaj ol +∞ kaj severe pli grandaj ol -∞.
En malglata proksimumado, la prezento de nombro de IEEE estas proporcia kun ĝia logaritmo de bazo 2, kun averaĝa eraro de proksimume 3%. Ĉi tio estas ĉar la eksponenta kampo estas en la pli grava parto de la datumo. Ĉi tio povas esti uzata en iuj aplikoj.
Grand-Fayt
Administrado
Grand-Fayt apartenas la kantono de Avesnes-sur-Helpe-Sud, kies ĉefurbo estas Avesnes-sur-Helpe. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avesnes-sur-Helpe, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.
Glitkomo
Ena prezento
Glitkomaj nombroj estas tipe pakataj kiel la signa bito, la eksponento kaj la mantiso, de maldekstro al dekstro. Por la IEEE 754 la duumaj aranĝoj estas:
La eksponento povas esti pozitiva aŭ negativa, sed en duuma aranĝo ĝi estas konservata kiel sensignuma nombro kiu havas fiksitan ŝovon adiciatan al ĝi. Valoroj de ĉiuj 0 en ĉi tiu kampo estas rezervitaj por la nuloj kaj subnormalaj nombroj, valoroj de ĉiuj 1 estas rezervitaj por la malfinioj kaj ne nombroj. La eksponenta limigo por normaligitaj nombroj estas [-126, 127] por unuobla precizeco, [-1022, 1023] por duobla, aŭ [-16382, 16383] por kvarobla. Normaligitaj nombroj malinkluzivas subnormalajn valorojn, nulojn, malfiniojn kaj NaN-ojn.
Alexandre Dumas (filo)
Vivo
La morto malebligis la kompletigon de »La route de Thèbes« (La vojo al Tebo), per kiu li volis kontraŭi Henrik Ibsen. Lia kompleta verkaro estis eldonita en 1898 en 8 volumoj. Dumas ankaŭ priskribis sian teorion pri la rajtoj kaj la devoj de virinoj kaj pri la malperfekta leĝaro inspirita de miskomprenema socio per la majstra romano »L'affaire Clémenceau« (La afero Clémenceau) (1864), kaj en pluraj pamfletoj, ekz. »Lettres sur les choses du jour« (Leteroj pri aferoj ĉiutagaj), »Recherches de la paternité« (Esploroj pri la patreco), »L'homme-femme« (La homo ino), »Tue-la!« (Mortigu ja), »Les femmes qui tuent et les femmes qui votent« (La inoj mortigantaj kaj la inoj voĉdonantaj) (1872–83), poste en ampleksa pamfleo »Le divorce« (La divorco) (1880) kaj en pluraj antaŭparoloj por teatraĵoj. Tiujn verkojn admiras veraj literaturamantoj. Tamen ankaŭ en tiuj ideoj prezentitaj tiel fiere ne mankas kontraŭdiroj. Dumas gravis ankaŭ kiel scenejteknikisto. En sia privata vivo li estis modela kaj helpema. De politiko li intence sin detenis. En 1875 li estis elektita membro de la Franca Akademio. Unu jaron antaŭ la morto li estis akuzita pri krim-apologio, kiam prezidento Carnot estis murdita de la itala anarĥiisto Sante Caserio.
Glitkomo
Ena prezento
En la IEEE duumaj aranĝoj la kondukanta bito de normaligita mantiso ne estas reale konservata (tamen en la supre menciita etendita precizeco la kondukanta bito povas esti konservata).
HealthVault
HealthVault estas servo, kreita de la firmao Mikrosofto, en kiu oni povas konservi informon pri sano (aĝo, pezo, alto, ktp.).
La informaro konservatas laŭ formato XML. Do, HealthVault ne estas simpla "Database" (kiel MySQL, Oracle, PostgreSQL, ktp.)
Oni povas ne nure ŝanĝi kaj rigardi informaron, sed ankaŭe doni al aliaj homoj rajtojn ion fari pri ĝi (ekzemple, al kuracisto)
Oni povas labori kun la informaro tra programoj, kiujn oni verkas meme. Ekzemple, Mikrosofto kreis plimalplie komfortan libraron por ĝavistoj. Sed oni devas sian programon konatigi al Mikrosofto por Mikrosofto donu al ilia programo bezonatajn rajtojn.
Glitkomo
Ena prezento
La signa bito estas 0 por pozitivaj nombroj (z=1) kaj 1 por negativaj (z=-1).
Ekzemple, π, rondigita al 24 bitoj de precizeco, estas:
La sumo de la eksponenta ŝovo (127) kaj la eksponento (1) estas 128, tiel la prezento en unuobla precizeca aranĝo estas (malinkluzivante la latentan biton)
Negativa nulo
En la IEEE 754 normo, nulo havas signumon, do tie ekzisti ambaŭ pozitiva nulo +0 kaj negativa nulo -0. La du valoroj kondutas kiel egalaj en ciferecaj komparoj, sed iuj operacioj redonas malsamajn rezultojn por +0 kaj -0. Ekzemple, 1/(-0) redonas negativan malfinion, kaj 1/(+0) redonas pozitivan malfinion; ĉi tiuj du operacioj estas tamen akompanitaj per escepto "divido per nulo". Signo-simetria operacio arccot donas malsamajn rezultojn por +0 kaj -0 sen iu escepto. La diferenco inter +0 kaj -0 estas plejparte rimarkebla por kompleksaj operacioj je branĉaj tranĉoj.
Subnormalaj nombroj
Subnormalaj valoroj enspacas la maltroan breĉon kun valoroj tiaj ke la absoluta distanco inter ili estas la sama kiel por najbaraj valoroj proksime ekster la maltroa breĉo.
Ĉi tio estas plibonigo super la pli malnova praktiko ĝuste havi nulon en la maltroa breĉo, kaj anstataŭi maltroantajn rezultojn per nulo.
Malfinioj
La malfinioj de la etendita reela nombra linio povas esti prezentitaj en IEEE glitkomaj datumspecoj. Ili estas ne eraraj valoroj en ĉiu vojo, kvankam ili estas ofte (sed ne ĉiam, ĉar ĉi tio dependas de la rondigo) uzataj kiel anstataŭaj valoroj kiam estas troo. Sur divido-per-nula escepto, pozitiva aŭ negativa malfinio estas redonata kiel akurata rezulto. Malfinio povas ankaŭ esti prezentita kiel makroo INFINITY de lingvo C.
IEEE 754 postulas ke malfinioj estas prilaborataj en certa maniero, kiel ekzemple
NaN
IEEE 754 precizigas ke speciala valoro nomata kiel "ne nombro" NaN estu redonata kiel la rezulto de certaj malvalidaj operacioj, kiel 0/0, ∞×0, aŭ rad(-1). Estas reale du specoj de NaN, signalanta SNaN kaj kvieta QNaN. Uzo de signalanta ne nombro en ĉiu aritmetika operacio, inkluzivante ciferecajn komparojn, estas kaŭzo de "malvalida" escepto. Uzo de kvieta ne nombro nur kaŭzas ke ankaŭ la rezulto estas ne nombro.
La prezento de NaN donita en la normo havas iujn neprecizigitajn bitojn, kiuj povas esti uzataj por kodigi la specon de eraro; sed ne estas normo por ĉi tiu kodigo. En teorio, signalanta NaN povas esti uzata per rultempa sistemo por etendi la glitkomajn nombroj kun la aliaj specialaj valoroj, sen malplirapidigo de la komputoj kun ordinaraj valoroj. Tamen ĉi tiaj vastigaĵoj ne aspektas al esti komunaj.
Rondigo
Rondigo estas uzata kiam la akurata rezulto de glitkoma operacio aŭ konvertado al glitkoma aranĝo bezonas pli multajn ciferojn ol estas ciferoj en la mantiso. Estas kelkaj malsama variantoj de rondigo, aŭ rondigaj reĝimoj. Historie, tranĉo estis la tipa maniero. Ekde enkonduko de IEEE 754, la defaŭlta maniero de rondigo al plej proksima, meza al para, iam nomata kiel bankista rondigo, estas pli kutime uzata. Ĉi tiu maniero rondigas la idealan malfinie precizan rezulton al la plej proksima prezentebla valoro. Aparataro ne bezone komputas la akuratan valoron; ĝi tamen devas produkti la ekvivalentan rondigitan rezulton kvazaŭ ĝi komputis la malfinie precizan rezulton. En okazo de akurate meza rezulto, la valoro kiu faras la paran mantisan finan ciferon estas elektata. La IEEE 754 normo postulas ke la sama rondigo estu aplikita al ĉiuj fundamentaj algebraj operacioj, inkluzivante kvadratan radikon kaj konvertiĝoj, kiam estas nombra (ne ne nombro) rezulto. Ĝi signifas ke la rezultoj de operacioj laŭ IEEE 754 estas plene difinitaj en ĉiuj siaj bitoj, krom la prezento de NaN. Tamen por bibliotekaj funkcioj kiel kosinuso kaj logaritmo ne estas ĉi tia devigo.
Ankaŭ alternativaj rondigaj agordoj estas haveblaj. IEEE 754 precizigas jenajn rondigajn reĝimojn:
La alia okazo de rondigo estas kiam nombro estas eksplicite rondigata al certa kvanto de dekumaj aŭ duumaj ciferoj.
Adicio kaj subtraho
La maniero de adiciado de glitkomaj nombroj konsistas el unue prezentado de ili kun la sama eksponento. En la ekzemplo (dekuma) pli sube, la dua nombro estas ŝovata dekstren je tri ciferoj, kaj tiam eblas daŭrigi la kutiman adician manieron:
1,235584654 × 10^5 estas la vera rezulto, la akurata sumo de la argumentoj. Ĝi estas rondigata al sep ciferoj kaj tiam normaligita se necesas. La fina rezulto estas 1,235585×105. La malplej signifaj 3 ciferoj de la dua argumento (654) estas esence perditaj.
Multipliko kaj divido
Por multipliki, la mantosoj estas multiplikataj kaj la eksponentoj estas adiciataj, kaj la rezulto estas rondigata kaj normaligita.
Divido estas farita simile, sed estas pli komplika.
En praktiko, la manieroj per kiuj ĉi tiuj operacioj estas plenumataj en cifereca logiko povas esti sufiĉe komplikaj. Inter la manieroj estas multiplika algoritmo de Booth kaj skemo de Horner.
Esceptaj okazoj
En glitkoma kalkulado povas okazi problemoj:
Prezenteblaj nombroj
Per ilia naturo, ĉiuj nombroj esprimitaj en iu glitkoma aranĝo estas racionalaj nombroj kun finia elvolvaĵo en la elektita bazo. Neracionalaj nombroj, kiel π aŭ √2, aŭ ne-finie prezenteblaj racionalaj nombroj, devas esti aproksimitaj. Ankaŭ la kvanto de ciferoj (aŭ bitoj) de precizeco de mantiso limigas la aron de racionalaj nombroj kiuj povas esti prezentitaj akurate.
Kiam iu alimaniere donita nombro estas prezentata en iu glitkoma aranĝo, estas plenumata konvertiĝo. Se la nombro povas esti prezentita akurate en la glitkoma aranĝo do la konvertiĝo estas akurata. Se ne estas akurata prezento tiam la konvertiĝo postulas elekton de tio kiun glitkoman nombron uzi por prezenti la originalan valoron; la prezento elektita tiam havas malsaman valoron ol la originala nombro, kaj la rezulta valoro estas nomata kiel la rondigita valoro.
Ĉu racionala nombro havas finian elvolvaĵon dependas de la bazo. Ekzemple, en bazo 10 la nombro 1/2 havas finian elvolvaĵon (0,5), sed la nombro 1/3 ne havas ĝin (0,333...). En bazo 2 nur racionalaj kun denominatoroj kiuj estas potencoj de 2 (kiel ekzemple 1/2 aŭ 5/16) havas finian elvolvaĵon. Ĉiu racionala nombro kun denominatoro havanta priman faktoron ne egalan al 2 havas malfinian duuman elvolvaĵon. Ĉi tio signifas ke nombroj kiuj ŝajnas mallongaj kaj akurataj kiam estas skribitaj en dekuma aranĝo povas bezoni proksimumadon kiam estas konvertitaj al duuma glitkoma aranĝo. Ekzemple, la dekuma frakcio 0,1 ne estas prezentebla en duuma glitkoma aranĝo de ĉiu finia precizeco; la akurata duuma prezento devus havi ciferojn 1100 daŭratajn senfine:
kio estas reale akurate 0,100000001490116119384765625 en dekuma.
La reela nombro π, prezentita en duuma kiel malfinia serio de bitoj estas
Kiam rondigita al 24 bitoj ĉi tio estas
kaj do rondigita al 24 bitoj en duuma unuobla precizeca glitkoma aranĝo ĉi tio estas
Ĉi tio havas dekuman valoron de
dum kiam la pli preciza proksimumado de la vera valoro de π estas
En ĉi tiaj okazoj la diferenco estas la diskretiga eraro kaj estas limigita per la maŝina epsilono. La aritmetika diferenco inter du najbara prezenteblaj glitkomaj nombroj kiuj havas la saman eksponenton estas la unuo de la lasta cifero. La devigita konduto de aparataro laŭ IEEE estas ke la rezulto estas malsama de la vera matematika je ne pli ol duono de la unuo en la lasta cifero.
Akuratecaj problemoj
Ĝenerale subtraho de preskaŭ egalaj nombroj povas kaŭzi grandon perdon de akurateco. Ĉi tio estas eble la plej komuna kaj serioza akurateca problemo.
Ekzemple estu donitaj nombroj 123457,1467 kaj 123456,659. Por uzo de 7-cifera dekuma aritmetiko ilin necesas rondigi kiel 123457,1 kaj 123456,7
La rezulto de subtraho de unu el ili el la alia estas tiam 0,4. Sed la plej bona prezento de diferenco de la fontaj nombroj estas 0,4877, kio multe malsamas de la rezulto de glitkoma kalkulado, kvankam relativa rondiga eraro de ĉiu aparta el la du fontaj nombroj estas multe pli malgranda.
Alexandre Dumas (filo)
Fonto
Meyers Großes Konversations-Lexikon, Band 5. Leipzig 1906, S. 263-264, kio legeblas tie ĉi interrete.
Glitkomo
Akuratecaj problemoj
En iuj okazoj, la fina rezulto povas esti eĉ nulo, kvankam la akurata rezulto povas esti preskaŭ iu ajn el la prezenteblaj nombroj.
Konsidero de ĉi tiu perdo de signifeco estas unu el gravaj aktualaĵoj en cifereca analitiko.
En adicio kaj subtraho de valoroj kun malsamaj eksponentoj, la malplej signifaj ciferoj de argumento kun pli malgranda eksponento estas esence perdataj. En iuj okazoj sumo de du ne-nulaj nombroj povas esti egala al unu el ili:
Tiel se komputi (...((a+b)+b)+...+b)+b kie adicio de b estas eĉ 106-foja la rezulto ĉiam restas 1,234567 × 105, kvankam la vera rezulto povas esti tute malsama. Ĉi tio estas nomata kiel absorba problemo.
En multipliko aŭ divido ne estadas perdo de signifeco aŭ absorba problemo, kvankam malgrandaj eraroj povas akumuliĝi dum kiam operacioj estas plenumataj multfoje.
Glitkomaj nombroj ne povas precize prezenti ĉiujn reelajn nombrojn, kaj glitkomaj operacioj ne povas precize prezenti verajn aritmetikajn operaciojn. Ĉi tio estas rilatanta al la finia precizeco kun kiu komputiloj ĝenerale prezentas nombrojn.
Ekzemple, la ne-prezentebleco de dekumaj 0,1 kaj 0,01 en duuma glitkomo signifas ke la rezulto de komputado de kvadrato de 0,1 ne estas 0,01, plu ĝi povas eĉ ne esti la prezentebla nombro plej proksima al 0,01. En 24-bita (unuobla precizeco) prezento, 0,1 dekuma estis donata kiel e=-4; s=110011001100110011001101, kio estas Kvadratigo de ĉi tiu nombro donas Kvadratigo de ĝi kun unuobla precizeca glitkoma aparataro kun rondigo donas Sed la prezentebla nombro plej proksima al 0,01 estas
Ankaŭ, la ne-prezentebleco de π kaj π/2 signifas ke provo de kalkulado de tangento tan(π/2) ne donas rezulton de malfinio, kaj ne estos eĉ troo. Estas ne ebla por norma glitkoma aparataro provi komputi tan(π/2), ĉar π/2 ne povas esti prezentita akurate. Ekzemple la rezulto de tan(π/2) povas esti 16331239353195370 por la duobla precizeco kaj -22877332 por la unuobla precizeco.
Pro la sama kaŭzo, kalkulado de sinuso sin(π) ne redonas nulon. La rezulto estas proksimume 0,1225×10−15 por la duobla precizeco, kaj -0,8742×10−7 por la unuobla precizeco. Sed kalkulado de kosinuso cos(π) redonas -1 akurate. Pro tio ke la derivaĵo de cos estas preskaŭ nulo proksime de π, la efiko de la neakurateco en la argumento estas multe pli malgranda ol la akurateco de prezento de la glitkomaj nombroj ĉirkaŭ -1, kaj la rondigita rezulto estas akurata.
Glitkomaj adicio kaj multipliko estas ambaŭ komutaj (a+b=b+a kaj ab=ba), sed ili estas ne nepre asociecaj. Ĉi tio estas ke (a+b)+c ne estas nepre egala al a+(b+c). Ekzemple uzante 7-ciferan dekuman aritmetikon:
Ili estas ankaŭ ne nepre distribuecaj. Ĉi tio estas ke (a+b)c povas ne esti la samo kiel ac+bc. Ekzemple:
Testado por sekura divido estas problema. Kontrolado ke la dividanto estas ne nulo ne garantias ke en la divido ne estos troo.
Diktaturo de Primo de Rivera
La Diktaturo de Primo de Rivera estis politika reĝimo kiu estis en Hispanio ekde la puĉo de la regiona ĉefgeneralo de Katalunio, Miguel Primo de Rivera, la 13-a de septembro de 1923, post interkonsento kun la reĝo, ĝis la demisio de la diktatoro la 28-a de januaro de 1930 kaj ties anstataŭo per la "Dictablanda" de la generalo Berenguer.
Spite klopodoj por regeneracio kaj progreso de ekonomio kaj infrastrukturoj, la Diktaturo estis kapabla stabiligi la politikan situacion per perforto nur dum ioma periodo, sed finfine venis politika krizo (komplike kun la situacio en Hispana Maroko) kiu senprestiĝigis la reĝon Alfonso la 13-a kaj preparis la vojon al la Dua Hispana Respubliko.
33606 Brandonmuncan
33606 Brandonmuncan estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Brandon Michael Muncan, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2016 pro sia projekto pri translacia medicino. Li estis lernanto ĉe la Queens High School for the Sciences ĉe York College en Jamaica (Novjorko, Novjorkio, Usono).
Christian Jouanin
Christian Jouanin (naskiĝinta en 1925) estas elstara franca ornitologo kaj fakulo pri petreloj. Li laboris por la Nacia Muzeo de Natura Historio en Parizo kaj estis Vicprezidanto de la Internacia Unio por la Konservo de Naturo. Li faris ĉefajn kontribuojn en naturo, ĉefe pri petreloj en la Hinda Oceano kaj Madejro, kaj prikribis nombrajn speciojn kiaj la Baraŭa petrelo.
Convención
Convención estas municipo de Kolombio situanta en la departemento Norda Santandero. Ĝi estas konsiderata ĉefa produktejo de panela (dolĉaĵo el sukerkano) el la departemento. Laŭ oficiala censo ĝi enhavas populacion de 16.605 loĝantoj. Ĝi estas je 1.076 msm kaj ties klimato estas moderklimata.
Brezovec (apartigilo)
Brezovec povas esti:
Harold Urey
Harold Clayton UREY (naskiĝis en Walkerton, Indianao, la 29-an de aprilo de 1893 kaj mortis en La Jolla, Kalifornio la 5-an de januaro de 1981) estis usona kemiisto kaj instruisto.
En 1934 li ricevis la Nobel-premion pri Kemio kaj en 1966 li ricevis la Medalon de Oro de la Reĝa Astronomia Socio.
Li ricevis la Medalon Davy de la Reĝa Societo de Londono en 1940.
Piraju
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato San-Paŭlio de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Assis kaj en la mikroregiono Ourinhos. Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Alfa Centaŭridoj
La Alfa Centaŭridoj estas meteorfluo kiu aktivas de la 28-a de januaro ĝis la 21-a de februaro, kun maksimumo atingita je la 8-a de februaro. Ĝia radianto situas en la konstelacio de la Centaŭro, en regiono kiu proksimas la stelon Alfa Centaŭro. Je la tago de la maksimumo povas fali ĉirkaŭ 6 meteoroj ĉiuhore.
Fonto
Ĉi tiu artikolo baziĝas sur la artikoloj Alpha Centaurids en la anglalingva vikipedio kaj Alpha-Centauriden en la germanlingva vikipedio.
Kalvinana preĝejo (Szentkirály)
La Kalvinana preĝejo estas la sola Monumento historia en vilaĝo Szentkirály (Hungario).
Historio
La katolika kirko estis konstruita en la 13-a jarcento, en sekvanta jarcento ĝi jam estis rekonstruita. La loĝantoj iĝis kalvinanoj dum dominado de turkoj, tial ili uzis la katolikan preĝejon. En 1692 la loĝantoj forlasis la vilaĝon, baldaŭ nur sporadaj loĝdomoj estis konstruitaj. En 1901 la loĝantoj konstruis kalvinanan kaj katolikan kirkojn, la kalvinana estis konstruita sur la jam ruina mezepoka kirko. Nature oni profitis la restintajn murojn. Menciindas, ke la nova vilaĝo jam trovis lokon iom for de la kalvinana preĝejo.
Konstruaĵo
La kirko situas sola ekster la vilaĝo sur tre malalta monteto, tamen apude troviĝas apartaj paroĥo kaj nova preĝdomo. Apude estis tombejo ekde la 11-a jarcento. La kirka fasado estas simetria, meze la kvadrata turo plene reliefas kun la enireja pordo. La absido estas kuboforma kaj pli malalta kaj mallarĝa, ol la navo.
Budao
Budao povas esti:
Listo de famuloj naskiĝintaj en Vác
Jen listo de famuloj, kiuj naskiĝis en Vác:
Fontoj
La listo enhavas tiujn nomojn, pri kiuj jam artikolo kreiĝis.
Senfina reveno
Konstanta, eterna aŭ senfina reveno estas filozofia koncepto de la tempo postulita verkite por la unua fojo en Okcidento fare de la stoikismo kiu proponis ripeton de la mondo en kiu tiu malaperas por reveni al kreado. Sub tiu koncepto, la mondo revenas al sia origino pere de eksplodo en kiu ĉio bruliĝas. Bruligita, ĝi rekonstruiĝas por ke la samaj agoj okazu denove. Por la orienta filozofio, la ekzistado plue estas cikla fakto, en kiu ĉiu ago, ĉiu momento kaj ĉiu okazo ripetiĝos eterne. En kontrasto kun la okcidenta filozofio, en la orienta pensaro la eterna reveno kondukas al la perfektigo de la universo, ĉar en ĉiu rekomenco oni poluras ĉiun faron ĝis alvenado al la perfekto.
Filozofio
Tiu ideo estis reuzata poste de Schopenhauer en La mondo kiel volo kaj ideo, kaj de lia sekvanto Nietzsche en lia verko Tiele parolis Zaratuŝtro. Kiel esprimo ĝi iĝis kultura kaj literatura temo. En Tiele parolis Zaratuŝtro, la ĉefrolulo malkovras tiun rigardon al la tempo kaj svenas pro la impreso. Zaratuŝtro vekiĝas post sep tagoj de senkonscio kaj liaj bestoj laŭdas lin dirante, ke li estas la mastro de la eterna reveno de la samo.
Nur tra la kompreno ke la "eterna reveno" inkludas kaj malsukcesojn kaj sukcesojn, ĝi sukcesos "veki" el dormo en kiu la homo estas, sciante ke, kvankam la homo restos simio, denove Zaratuŝtro reaperos por prediki la Übermensch (superhoma aŭ transhoma), denove li konstatos, ke temas pri la "eterna reveno" kaj denove li vekiĝos.
Estas propra de la okcidenta pensmaniero la ideo ke la progreso estas senfina kaj ĉiam antaŭena, tamen, en aliaj filozofiaj sistemoj, kiel la tiuj orientaj, aŭ en la filozofio de la historio de okcidentaj verkistoj kiel Giambattista Vico, Makiavelo aŭ Polibio, estas la ideo de cikloj kiuj iom post iom perfektiĝas, revenante eterne ĝis atingado de la perfekta formo post multaj eraraj fazoj, reprenante tiel la sansaron, nome rado kiu por kelkaj orientaj religioj reprezentas la ideon ke la ekzistado ripetiĝas fojon kaj fojon.
Literaturo
En literaturo estas elstaraj ekzemploj de tiu ideo, kiel en Madame Bovary de la franca verkisto Gustave Flaubert aŭ, en Cien años de soledad de la kolombia Gabriel García Márquez.
Jorge Luis Borges uzis la ideon de la eterna reveno kiel temo por kelkaj el siaj rakontoj. Krome li dediĉis du kuriozajn tekstojn en kiuj li esploris la antaŭaĵojn (kaj kelkajn variaĵojn) de tiu alrigardo ("La doctrina de los ciclos" kaj "El tiempo circular" (La ciklodoktrino kaj La cirkla tempo), en Historia de la eternidad).
Hermann Hesse en sia verko Sidarto uzas tiun koncepton kiam lia ĉefrolulo, kiu havas la saman nomon de la verko, vidas kiel la historio de malobeo kaj sufero kiuj ekzistis ĉe li kaj lia patro respektive ripetiĝas inter li kaj lia filo.
En La senĉesa rakonto, de Michael Ende (12a ĉapitro), kiam la Infaneca Imperiestrino ordonis al la Vaganta Montomaljunulo ke li rakontu la senĉesan rakonton, la Montomaljunulo avertu, ke por tio li devos reverki ĝin alian fojon, kaj tio kion li verkos okazos denove, kio okazigos "senfinan finon": oni eniru la cirklon de la Eterna Reveno, el kiu estas maleble eliri. En la romano, la bildo de la simbolo de la splendo -nome la Aurin- reprezentas la ideon de la eterna reveno: nome du serpentoj interplektitaj kiuj mordas la reciprokan voston.
365 Corduba
"Corduba" estas la latina nomo de la hispania urbo Kordovo.
1-Hekseno
1-Hekseno aŭ C6H12 estas alkeno aŭ nesaturita rektoĉena hidrokarbonido kun 6 karbonatomoj kaj 12 hidrogenatomoj. En normalaj kondiĉoj ĝi estas senkolora brulema likvaĵo, nesolvebla en akvo sed solvebla en organikaj solvantoj tiaj kiaj kloroformo, benzeno, benzino, etanolo, metanolo, eteroj kaj acetonoj. Strukture ekzistas 18 malsamaj kombinaĵoj kun la sama kemia formulo. Ĝiaj izomeroj povas prezentiĝi sub la cis aŭ trans formo aŭ kun branĉa kateno. 1-Hepteno estas klasifikita en industrio kiel pli alta olefino kaj alfa-olefino, signifante ke la duobla ligo situas ĉe la alfa (primara) pozicio, dotante la kunmetaĵon kun pli alta reagemo kaj tiel kun utilaj kemiaj trajtoj.
Martín de Porres
Sankta Marteno de Porres (naskiĝis la 9-an de decembro 1569 en Limao, Peruo; mortis la 3-an de novembro 1639 samurbe), ankaŭ nomata la „balaila sanktulo“, estis peruana dominikana monaĥo. Li estas kultata kiel sanktulo. Li estas plejofte bildigata kiel mulato kun vesto de dominikanoj kun kruco, rozario kaj balailo. Lia memortago estas la 3-a de novembro.Li estas la patrona sanktulo de la kuraca flegistaro, kontraŭ rataj kaj musaj plagoj kaj de sociala justeco same kiel patrono de la mulatoj.
La usona ĵazkomponistino kaj pianistino Mary Lou Williams komponis honore al li mallonge post lia kanonizo sian pecon Black Christ of the Andes, kiu aperis kiel muzikalbumo en 1963.
Elektronika Stabiliga Programo
Electronika Stabiliga Programo (ESP) estas aktiva sekureca sistemo.
ESP subtenas la veturigiston kiam tiu alvenas en kritika situacio ĉe kio la veturilo povus ekgliti aŭ jori: dum subita flankenirado pro obstakloj aŭ malhelpaĵoj, pro erare taksitaj kurboj aŭ perfida pavimo.
Historio
La unuan ESP-sistemon elpensis la nederlandano Anton van Zanten, li laboris ĉe Robert Bosch GmbH. Mercedes-Benz estis la unua aŭtomarko kiu instalis ĝin en aŭtomobilo kaj enmerkatigis ĝin sub la nomo Elektronisches Stabilitätsprogramm. ESP estas de disvolvigistoj kaj kelkaj aliaj partioj en 1995 amase enmerkatigita. Mercedes-Benz estis la unua konstruisto kiu, en 1999, ESP norme instalis en siaj modeloj. Intertempe ankaŭ aliaj aŭtofabrikistoj norme aplikas ESP-on en novaj modeloj.
Funkciado
Mikroprocezilo kontrolas la signalojn de la ESP-sensoroj kaj komparas 25 foje en sekundo ĉu la deziroj de la veturigisto kaj la veturildirekto konformas. Se la veturilo movas en alia direkto ol la stirdirekto indikas, ESP tuj reagas. ESP tiam celdirekte bremsas la apartajn radojn pro kio la veturilo estas stabiligata kaj stiras al la ĝusta direkto. Aŭto kun ESP aŭtomate ankaŭ havas du aliajn aktiajn sekureco-sistemojn: antibloka sistemo (ABS) kaj trakciokontrolo (ASR). ABS preventas ke la radoj blokas dum bremsado pro kio la veturilo fariĝus nedirktebla. ASR (ankaŭ nomata TCS) preventas ke la propulsitaj radoj tro turnas (radspino), dum la akcelado, pro kio la kontakto kun la vojo perdiĝus kaj ili ne akiras optimuman akcelon. Dum ABS kaj ASR influas la longodinamikon de la veturilo, ESP krom tio influas la traversodinamikon. ESP pro tio garantias stabilan veturkonduton en ĉiuj direktoj.
18806 Zachpenn
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Zach Penn, kiu gajnis en 2003 la trian rangon en la Intel International Science and Engineering Fair pro sia projekto en teamo pri scienco de la medio. Li estis lernanto ĉe la Deming High School en Deming (Nov-Meksiko, Usono).
Oktila gajlato
Oktila gajlato aŭ C15H22O5 estas organika estero de la gajlata acido kaj "n-oktanolo", kristalblanka solidaĵo kun antioksidigaj proprecoj, ne solvebla en akvo, sed solvebla en oleoj, alkoholo, kloroformo, duetila etero, benzeno kaj karbona kvarklorido. Ĉi-substanco estas konsiderata karcinomogena kaj estas danĝera por la sano. Ĝi estas uzata en manĝaĵoj, kosmetikaĵoj, hararproduktoj, gluaĵoj kaj lubrikaĵoj. En kemiaj sintezoj ĝi estas uzata en la produktado de derivaĵoj de gajlata acido. En kazoj de haŭtokontaktoj ekzistas la eblo pri dermatito.
Thomas Edward Thorpe
Thomas Edward THORPE (1845-1925) estis brita kemiisto, asistanto de Henry Enfield Roscoe, kiu diplomiĝis kiel doktoro pri kemio en la Universitato de Hajdelbergo, kaj dum kelka tempo laboris kun August Kekulé en la Bonna Universitato. Li kontribuis por la plej bona kompreno inter molekula maso kaj la denseco de la substancoj, kaj lia laboro pri la Fosforo, portis novajn lumojn pri la strukturo de la fosfora trioksido kaj pri la agado de tiu substanco sur la homa sano.
Vidu ankaŭ
<Gallery> Phosphorus-triiodide-3D-vdW.png| Fosfora trioksido dosiero:Hennig_Brand_(Joseph_Wright).jpeg| Hennig Brandt (1630-1710) dosiero:Robert Wilhelm Bunsen (HeidICON 116097).jpg| Robert Bunsen (1811-1899) dosiero:Frkekul%C3%A9.jpg| August Kekulé (1829-1896) dosiero:Henry_Enfield_Roscoe.jpg| Henry Enfield Roscoe (1833-1915) dosiero:William_A._Tilden.jpg| William A. Tilden (1842-1926) </Gallery>
Revolucia konservismo
La germana movado de revolucia konservismo (germane: Konservative Revolution) estis germana nacia konservativa movado, elstara en la jaroj post la Unua Mondmilito.
La germana revolucia konservisma skolo de pensaro defendis naciismon kiu estis specife germana, aŭ plli precize prusia. Kiel ĉe aliaj dekstraj movadoj en la sama periodo, ili serĉis haltigi la leviĝintan tajdon de liberalismo kaj komunismo.
Vidu ankaŭ
Nacikonservatismo
Ernst Jünger
Falkenberg (Supra Palatinato)
Falkenberg estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Tirschenreuth kaj en la distriktaro Supra Palatinato de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Meet Joe Black
Meet Joe Black (Interkonatiĝu, Joe Black) (1998) estas fantazia/drama/romanca filmo (filmita en Usono, en la angla), loze de la 1934 filmo Death Takes a Holiday.
La filmo estas pri la unua travivaĵo de naiva Anĝelo de Morto, kiu venas en la mondon por lerni pri la vivo de homaro.
La filmo ricevis miksitajn recenzojn en Usono kaj cirkaŭ la mondo, kelkaj ŝatante la filmon pro sia malrapida intenseco, kaj aliaj malŝatante ĝin por esti tro malrapida. Denaskaj profitoj estis $44.619.100—malpli ol duono de la profitoj kiujn la filmo ricevis eksterlande, kiuj estis $98.321.000.
Mathias Lobato
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Vale do Rio Doce (do "Valo de Rivero Dolĉa") kaj en la mikroregiono Governador Valadares. Laŭ la stato de en la komunumo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Eksteraj ligiloj
<!-- Eble utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
26642 Schlenoff
26642 Schlenoff estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Philip Samuel Schlenoff, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2010 pro sia projekto pri medicino kaj sano. Li estis lernanto ĉe la Maclay School de Tallahassee (Florido, Usono).
Ĉetio
La Eŭropa ĉetio aŭ simple Ĉetio, Cettia cetti, estas paserina birdo kiu reproduktiĝas en Eŭropo, nordokcidenta Afriko kaj sudorienta mezvarma Azio tiom malproksime kiom ĝis Afganio. Ĝi estas la ununura ĉetio kiu loĝas ekster Azio. Ĝi estas ĵusa koloniisto en suda Anglio kaj Kimrio, kun la unuaj reproduktaj informoj de Britio en 1973.
En Eŭropo tiu malgranda paserina birdo estas ĉefe de populacioj de loĝantaj birdoj la tutan jaron, sed orientaj populacioj migras mallongajn distancojn, kaj vintras ene de siaj reproduktaj teritorioj.
József Boczor
BOCZOR József [pr. bocor], Wolff Ferenc estis hungara martiro de la franca kontraŭfaŝisma movado, inĝeniero naskiĝinta en Batiz en 1905 kaj mortinta en Parizo la 21-an de februaro 1944.
Ĉetio
Ĝi estas birdo de densa vegetaĵaro kun arbustaro, kutime ĉe akvo, tia kiaj kanejoj kun arbustoj, aŭ malgrandaj areoj de riveraj koridarbaroj. La nesto estas konstruita en arbusto ĉe akvo kaj la ino demetas 3-6 ovojn.
József Boczor
Kariero
Boczor venis en Hispanujon en 1937 por lukti en la Internacia Brigado. Oni internigis lin en Francujon post la falo. Kiam oni volis deporti lin en Afrikon en 1941, li rifuĝis kaj revenis en Francujon. Li gvidis tie la hungaran-rumanan grupon de la kontraŭstaranta movado. En novembro de 1943 la germanoj kaptis lin kune kun Tamás Elek kaj Imre Békés Glass kaj ekzekutis lin.
Ĉetio
Tiu estas mezgranda silviedo, 13–14 cm longa kaj 14 g peza. Plenkreskulo havas senmarkan ruĝecbrunan dorson, tre markatan palan strion superokulan, blankecgrizecajn subajn partojn (pli grizaj en mentono kaj flankoj kaj pli helaj en gorĝo), larĝan voston rondoforman tre ruĝecan kun pli ruĝecbruna pugo kaj mallongajn flugilojn kun enverguro de 14 cm. Strukture, ĝi similas tro grandan trogloditon. Ambaŭ seksoj estas identaj, kiel ĉe plej parto de silviedoj. Kaj ankaŭ kiel ĉe plej parto de silviedoj, ĝi estas insektovora, sed ĝi manĝas ankaŭ moluskojn kaj vermojn. Ĝi vivas ĝis 5 jaroj.
Tiu estas kaŝema specio malfacile videbla. Ili havas ŝajne la kapablon moviĝi el arbusto al alia sen trapasi la interspacon, kio montras la tendencon de tiu birdo ŝtelkaŝiĝi inter la malalta keskaĵaro.
Maskloj estas ofte detektataj nur pro la mallonga, eksploda kanto, kiu havas laŭtan plit, sekvota de ritma Kuĉii-Kuĉii-Kuĉii-Kuĉii-Kuĉii-. Maskloj kantas multe de la jaro; la ino estas preskaŭ netrovebla, ĉar ŝi ne kantas.
Tiu birdo estas nomata laŭ la itala zoologo Francesco Cetti.
Recife
Recifo, portugallingve Recife /he'si.fi/, (218 kvadratajn kilometrojn, 1.650.000 loĝantojn) estas ĉefurbo de Ŝtato Pernambuko kaj ĉefa havenurbo de ekstrema nordorienta regiono de Brazilo. Recifo situas apud Atlantiko kaj kelkaj riveroj, ĉefe la Capibaribe kaj la Beberibe. Estas alinomata "Brazila Venecio" pro multeco de kanaloj kaj riveroj.
Malgraŭ la najbara urbo Olinda estis la unua pernambuka ĉefurbo, Recifo, fondita ej 1537 estas la plej antikva el la landaj ĉefurboj. Ĝi troviĝas antaŭ la Atlanktika Oceano, grandas proksimume 218 km² kaj ĝia popolo entutas pli-malpli 1,53 milionojn da personoj (ĝi grandiĝas ĝis 3,7 milionoj, se ni konsideras la tutan metropolan regionon). Tiu Recifo-Metropola Regiono estas la plej multhoma el Nordoriento, kaj ĝi estas la kvina metropolo en la lando. Paulista kaj Camaragibe estas municipoj kaj urbegoj de Pernambuko; ili apartenas al urbaro de Recife.
Ĝi havas MEP (Malneta Enlanda Produkto) de pli ol 14 miljardoj de realoj, kaj la ekonomiko devenas plejparte el komerco, servoferoj kaj turismo.
En Recifo, okazas la kunigo de la riveroj Beberibe kaj Kapibaribe, kiuj enmaras la Atklanktikan Oceanon. La popola onidiro asertas ke la Oceano devenas de la unuiĝo de la du riveroj.
Ĉirkaŭata de riveroj kaj plena el pontoj, Recifo havas multajn insulojn kaj manglaron, kiuj plibeligas ĝian geografian aspekton. Ĝi estas internacie konata kiel “Brazila Venecio”, dank’al rivera simileco al tiu mondfama itala urbo. Ĝia Metropola Regiono akaparas la 14-ajn urbojn de la Granda Recifo.
Historio
La urbon fondis la portugalanoj, en 1537, kaj restis portugala propraĵo ĝis la Brazila Sendenpendiĝo, escepte dum la Nederlanda Okupo, en Centjaro XVII, inter 1630 kaj 1654. En tiu tempo, estis delonge konata la periodo inter 1637 kaj 1644, kiam ĝi estis sub la gvido de Mauricio de Nassau (Maŭricjo de Nasau) (Mauritsstad, “Maŭricja Urbo” el la Nederlanda. La tiama vilaĝeto fariĝis vilaĝo kaj poste, en 1823 ĝi altiĝis al la kategorio de urbo.
Klimato
Recifo havas tropikan klimaton, kun alta aerhumideco. Ĝi havas ekvilibran tutjaran temperaturon pro la proksimeco de la urbo al la maro. Januare ĝia temperaturo atingas la plej altajn, kies maksimumo estas 30oC kaj la minimuma estas 25oC, plensuna. Julie ĝia temperaturo falas al la plej malaltaj, tiam ties maksimumo estas 27oC kaj la minimuma 22oC, plenpluva. La jara temperaturo estas de 25,2oC.
Demografio kaj etnoj
Laŭ la landa kontrolo de 2006, la urbo havas 1.515.052 loĝantojn, kun demografia denseco je 6.422 loĝ/km2. Laŭ konataj datumoj de 2005, 35,2% el la homoj estas blankaj, 56,9% estas griza, 7,1% nigra kaj 0,8% flavaj kaj indiĝenaj.
Festoj
La karnavalo en Recife estas krom la karnavaloj en Salvador de Bahio kaj en Rio-de-Ĵanejro la plej granda karnavala okazaĵo de Brazilo. Ĝi ofertas krom karnavalaj paradoj kaj strata karnavalo aron da variaj muzikaj prezentadoj, kiuj okazas en Recife, ĉefurbo de la brazila federaciero Pernambuko. Recife havas per Galo da Madrugada („koko de la matenkrepusko“) la tutmonde plej grandan karnavalan blokon.
Medicino
La plej grava el la regionoj Nordoriento/Nordo kaj la dua plej granda em Brazilo. Ĝi entutas hospitalojn kaj klinikojn kiuj oferas, kune, pli-malpli 8,2 mil restlokojn. Kaj laŭ la Sindikato de la Hospitaloj el Pernambuko, la registroj montras en 2000 fakturon de 220 miliono da realoj. Dank’al tiu medicina arigo Pernambuko disponas, proporcie, je pli komputaj tomografioj ol landoj samkiel Kanado kaj Francio. Plejparto el la modernaj hospitaloj kiuj partoprenas la Medicinan Arigon troviĝas en kvartaloj Derby kaj Ilha do Leite (Ilja do Lejte).
Teknologio
Alia forta aspekto de la urbo estas la softvara disvolviĝo-arigo, nomata Porto Digital, kiuj enhavas diversajn teknologiajn kaj informajn enterprenojn. Ili eksportas tiuj produktoj al Japanio, Ĉinio kaj aliaj landoj.
Konstruaĵoj
Tiu elstariĝas kiel forta, la civila konstruo-industrio, unu el la plej grandaj en la lando. Laŭ la retpaĝo Emporis, Recifo havas entute 1103 ĉielskrapuloj (tiaj konsideritaj laŭ la retpaĝo kiam la konstruaĵo plialtas ol 12 etaĝoj). Nur la urboj San-Paŭlo kaj Rio-de-Ĵanejro havas pli altajn konstruaĵojn, kaj tiuj urboj havas urban teritorion pli ol kvin fojoj pli granda ol Recife.
Komerco
La Shopping Center Recife (Butikejo Recife), la plej granda aĉet-loko en Nordo/Nordoriento kaj unu el la plej grandaj el brazilo. Ĝi havas 465 butikojn, dek kinofilmo-ĉambrojn, ok restoraciojn, kvar manĝoplacojn kaj pli ol 5 mil parko-lokojn. Unu el ĝiaj avantaĝoj kaj allogejoj estas la Skulptaĵo-Placo, unu el la plej grandaj ekspozicio-lokoj em Nordoriento. Vi trovos ankaŭ aliaj butikejoj, kiel Takaruna (Olinda), Plaza Casa Forte (Plaza Kaza Forte) (Recifo), Paço Alfândega (Paso Alfandega) kaj Boa Vista (ambaŭ ankaŭ en Recifo).
Esperanto en Recife
En 1932, estis kreata katedro de Esperanto ĉe la Popola labor-universitato, en Recifo, por kiu estis nomata instruanto la sindona Esperantisto Sebastião Albuquerque.
La unua manifestiĝo de la E-movado en Pernambuco okazis kiam estis fondita Pernambuco Esperanto-Klubo, kiu rapide malaperis. Tiutempe estis nur malmultaj izolitaj esperantistoj, sen kondiĉoj por disvastigo de la lingvo. Tie, la vera simbolo de la esperanta idealo estas D-ro Methodio Maranhão, delegito de UEA, klera kaj tre entuziasma esperantisto, sed, antaŭ siaj multaj aferoj, li malmulte povis disvastigi la lingvon. Post lia forpaso, liaj filoj donacis lian belan E-bibliotekon al Pernambuka Esperanto-Asocio.
En Novembro 1939 estis fondita en Garanhuns “Esperanta Grupo Ismael Gomes Braga”, kiu dum kelkaj jaroj subtenis viglan esperantan aktivecon.
Oni povas diri, ke E-movado en Pernambuco vivas dank’al la dediĉaj klopodoj de Pernambuka Esperanto-Asocio, kies persista laboro meritas aplaŭdon de la esperantistaro. Oni ne povas forgesi la nomon de Odilon Araújo, fondinto de la ĵurnalo “Pernambuco Esperantista”, kiu dum longa tempo subtenis vivanta la flamon de la esperanta idealo en Pernambuco. Estas esperantistoj izolitaj en multaj internlandaj urboj kiel “Triunfo”, “Palmares”, “Garanhuns”, “Caruaru”, “Ribeirão” kaj “Vitória de Santo Antão”.
En 1952 okazis en Recife la 13-a Brazila Kongreso de Esperanto per la kuna klopodo de ĉiuj samideanoj, sed elstariĝas la nomoj de Alfredo Azevedo, D-ro Fernando Laroca, Moacir da Silva Cunha, Ernesto Diniz, José Laércio, Neuse Araújo, Calinicio Silveira, Amaro Pinangé Soares, Arthur Velloso kaj Lurdinha Cordeiro.
La 3-an de Aprilo 1991 estis fondita en Recife Brazila Asocio pri Didaktiko de Esperanto-kursoj, kies fondinto, S-ro Jorge de Oliveira, celas ne nur gvidi kursojn sed ankaŭ realigi prelegojn kaj aliajn aktivecojn por la disvastigo de Esperanto.
En 1999 okazis ĉiumonate, en la Administra Fakultato de Recife, sub la gvido de Pernambuka Esperanto-Asocio, kunvenoj de esperantistaj instruistoj sub la prezido de D-ro Luís Márcio de Oliveira Assunção.
10483 Tomburns
10483 Tomburns estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).
Recife
Esperanto en Recife
La sidejo propra de Pernambuka Esperanto-Asocio estas en strato Siqueira Campos, 279, Domturo Brasília, 5-a etaĝo, ĉambro 905 - Recife - PE.
Esperantistoj de Recife
Tie naskiĝis
Tie mortis
László Sáry
László Sáry [lAslO ŝAri], laŭ hungarlingve kutima nomordo Sáry László estas hungara komponisto, altlerneja instruisto, membro de Hungara Arta Akademio Széchenyi (1999).
Biografio
László Sáry akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1966. Lia ĉefinstruisto estis Endre Szervánszky. Inter 1966 kaj 1974 li ricevis stipendion. En 1972 li vojaĝis al Darmstadt, kie li ekaŭdis muzikaĵojn de Christian Wolff, poste li ofte ĉerpis el stilo de Wolff. Iom poste li kreis novan pedagogian sistemon pri lernado de muziko, li instruas ĝin en muziklernejo kaj Teatra Altlernejo. Ekde la 1980-aj jaroj li ofte komponas muzikaĵojn por teatroj. En 1990 li estis nomumita muzika reĝisoro de Teatro Katona József. En 1996 li studis la japanajn teatrojn, dancojn kaj muzikojn helpe de stipendio. Li ricevis 6 premiojn inter 1979 – 2008.
Theta Centaŭridoj
La Theta Centaŭridoj estas malforta meteorfluo kiu aktivas de la 23-a de januaro ĝis la 12-a de marto, kun maksimumo atingita je la 14-a de februaro. Ĝia radianto situas en la konstelacio de la Centaŭro, en regiono kiu proksimas la stelon Theta Centaŭro. Je la tago de la maksimumo povas fali ĝis ĉirkaŭ 4 meteoroj ĉiuhore.
Fonto
Ĉi tiu artikolo baziĝas sur la artikolo Theta Centaurids en la anglalingva vikipedio.
Krispakresta garolo
Aspekto
Tiu amerika aŭ "blua korvo" estas bela kaj granda (35 cm longa) birdo kun ĉefe malhelblua dorso kaj preskaŭ nigraj kapo, kolo kaj supra brusto, kiel la parencaj Lazura garolo aŭ Viola garolo, sed diference el tiuj, tiu havas blankecajn unukolorajn bruston kaj subajn partojn. Ili havas prononcitan krispan kreston kiu leviĝas ĝuste ĉe la beko kaj kiu nomigas la specion; tiu kresto estas averaĝe pli granda ĉe maskloj, sed ambaŭ seksoj estas ĝenerale tre similaj.