cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Historio de Pitkarna Insularo
Oeno
Kiel la unua Eŭropano malkovris la insulon en la jaro 1819 kapitano James Henderson el britia Orientbarata Kompanio sur merkatŝipo Hercules, kiu krozis polinezian triangulon. La insulo estis nomigita de Aaron Mitchell laŭ usona balenĉasista ŝipo Oeno, kiu sub estrado de kapitano George B. Worth alvenis al la insulo je la 26-a de januaro 1824. Dum la tempo multaj ŝipoj akcidentis pro akraj koralklifoj ĉirkaŭ Oeno-insulo, ekzemple Khandeish en la jaro 1875, Oregon en 1883 aŭ Bowdon en la jaro 1893. Drama estas historio de usona ŝipo Wild Wave de kapitano Josiah Knowles, kiu en la klifoj akcidentis je la 15-a de marto 1858. Wild Wave, navigacianta el San Francisco al Valparaíso kun multvalora ŝarĝo, inklude oraj moneroj valorataj 18 000 usonaj dolaroj, kraŝis kun klifoj de insulo Oeno je la noktomezo je la 5-a de marto 1858 kaj dum kelkaj minutoj estis plena je akvo. Tridekana anaro kaj dek vojaĝantoj sukcesis saviĝi sur la insulo kune kun kelkaj gravaj Aĵoj kaj ankaŭ kun la oro. Kiam la ŝiprompuloj eksciis, ke ili estas sur insulo sen loĝantaro ekster de ajna marvojo, kapitano Knowles kune kun kvin aliaj maristoj en malgranda boato iris al Pitkarna Insulo. Kiam kapitano Knowles kun la aliaj en la boato alvenis al Pitkarna Insulo, li eksciis, ke la loĝantaro foriris el la insulo, ĉar en la jaro 1856 ili translokiĝis al Norfolkinsulo. El materialo el forlasitaj domoj la maristoj konstruis novan navigilon. Je la 23-a de julio kapitano kun du maristoj kaj kun ora trezoro fornavigaciis el Pitkarna Insulo sur la boato John Adams, dum kiam la restantaj viroj restis sur la insulo. Knowles vojaĝis 2000 kilometroj ĝis insulo Nuku Hiva, kien li alvenis je la 4-a de aŭgusto. Nuku Hiva estis parto de Marques-insularo, apartenanta al Francio. Tie helpis al ili usona militŝipo USS Vandalia, kiu prenis maristojn el Pitkarno ankaŭ ŝiprompulojn el Oeno, kie intertempe unu el ili mortis, kaj transportis ilin al Tahitio.
Same kiel ĉe Henderson kaj Ducie, je ordono de britia konsulo en Tahitio R. T. Simons al Oeno je la 10-a de julio 1902 albordiĝis britia kutro sub estrado de kapitano G. F. Jones, kies anaro sur la insulo levis britian flagon kaj lasis tie plakedon kun skribaĵo: „Tiu ĉi insulo estas pitkarna kolonio kaj havaĵo de brita registaro“. Administrative ĝi estis al Pitkarna Insularo aligita en la jaro 1938.
Nuntempe al la insulo regule unufoje jare alvenas en siaj malfermitaj boatoj kun aluminia planko Pitkarnanoj, por ke ili kontrolu ĝin kaj pasigu tie kelkajn tagojn per fiŝkaptado kaj ripoznaĝado, ĉar en Pitkarna Insulo ne troviĝas ajna sabla plaĝo (pro tio oni foje nomas insulon Oeno Holiday Island aŭ Sandy Island). Insulo Oeno ne estas konstante loĝigita, sed Pitkarnanoj sur la ĉefa atolo konstruis kabanojn el palmoj, en kiuj ili loĝas dum iliaj vizitoj de Oeno. Pitkarnanoj ankaŭ sur la insulo alfosis fontojn de trinkebla akvo, kiun ili ĉerpas en ujojn.
Vidu ankaŭ
]]
Listo de komunumoj en Campeche
En la meksika federacia subŝtato Campeche ekzistas 11 komunumoj.
Montara ŝoseo de Masaryk
Montara ŝoseo de Masaryk estas ŝoseo en Gigantmontaro, kiu kunigas Horní Mísečky kun montopinta regiono de okcidenta Gigantmontaro. Devene tiu ĉi termino rilatis jam al sektoro de ŝoseo II/286 de Hrabačov, nun oni uzas ĝin plejparte por ties montara parto. La estiĝon rememorigas ankaŭ memorŝtono sur vojkruciĝo ĉe Hrabačov proksime de Jilemnice.
Priskribo
La ŝoseo komenciĝas en Horní Mísečky ĉe Jilemnica budo proksimume en alteco 1035 m s. m., kie ĝi ligas al ŝoseo II/286 el Jičín. Poste ĝi alpremiĝas al la suda deklivo de montodorso nomata Krkonoš kaj per kvar serpentinaj vojkurbiĝoj ĝi rapide grimpas ĝis alteco 1220 m s. m., post kio ĝi preskaŭ per rekta sektoro de tirema ascendo ĝi forlasas altecan zonon de arbaro (pase de la ascendado estas interese observi senĉese malaltiĝantajn piceojn, kiuj ĉirkaŭ alteco 1300 m s. m. malaperas kaj anstataŭigas ilin monta pino) kaj ĝi atingas ĝis 1370 m s. m. Post akra vojkurbiĝo la ŝoseo finiĝas per returniĝejo en Zlaté návrší en alteco 1390 m s. m., suma longo estas proksimume 4,5 km.
Historio
La ŝoseo estis konstruita en la jaroj 1934 - 1936 en konekso kun preparo de konstruado de limregionaj ĉeĥoslovakaj fortikaĵoj en regiono de Labská louka - la intenco vekigi vojaĝtuurismon estis prefere nur sekundara, eĉ kiam oni simbole kalkulis en fino de la ŝoseo kun konstruado de la tn. Kabano de Švehla. Ĝia realigo neniam okazis, nur en la 1960-aj jaroj ĉi tie estis konstruita allmenaŭ malgranda Budo de Vrbata. La konstruadon de la ŝoseo en tiu ĉi sektoro komencis firmao Fifka a Moravec en majo de 1934 kaj ĝi okupigis centojn de laboristoj el vasta ĉirkaŭaĵo, al kiuj oni pagis pohoran salajron 2,30 Kč. La konstruado en tiuj ĉi kondiĉoj povis okazis nur 5 monatoj en la jaro, do solena malfermo de la ŝoseo okazis nur la 10-an de aŭgusto 1936 kaj sumaj kostoj atingis 4,5 milionoj da Kč. La devena surfaco estis pavumita. Malgraŭ tio ke la ŝoseo estis devene konstruita por pli facila alveturo al montaro kaj plifaciligo de konstruadoj de malpezaj fortikaĵoj de la ĉeĥoslovaka respubliko, paradokse ĝi servis male: post deviga rezigno pri la sudeta limregiono sekve de Munkena interkonsento sur ĝi facile transportiĝis taĉmentoj de Wehrmacht.
Yasutaka Nomoto
Yasutaka Nomoto (野本 泰崇, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Kataller Toyama, Arterivo Wakayama kaj Nara Club.
Anna Karenina
Anna Karenina (Анна Каренина) estas romano de la rusa verkisto Lev Tolstoj unue eldonita felietone de 1875 ĝis 1877. La unua apero okazis en la periodaĵo Russkij Vestnik ("Rusa Mesaĝisto") — sed Tolstoj disputis kun ties redaktoro Miĥail Katkov pri diskuteroj starigitaj je la unua felietonero. Tial la unua kompleta apero de la romano okazis libro-forme.
Vaste opiniata kulmino de realisma fikcio, Tolstoj konsideris la libron sia unua vera romano. La rolulon Anna verŝajne inspiris, parte, Maria Hartung (1832–1919), la pli aĝa filino de la Rusa poeto Aleksandr Puŝkin. Baldaŭ post ol li renkontis ŝin ĉe ĉefmanĝo, Tolstoj komencis legi la prozon de Puŝkin kaj iam spertis revon pri nuda eskvizita kubuto, kiu montriĝis la unua implico pri la karaktero de Anna.
Kvankam la plejo da Rusaj kritikistoj mallaŭdis la romanon ĉe ĝia publikigo kiel "bagatela romanco pri altsocio", Fjodor Dostojevskij deklaris ĝin "senmanka kiel artverko". Lian opinion eĥis Vladimir Nabokov, kiu aparte admiris "la senmankan magion de la stilo de Tolstoj" kaj la motifon de la moviĝanta vagonaro, kiu estas subtile enkondukita en la unuaj ĉapitroj (la infanoj ludantaj per ludila vagonaro) kaj nedeturneble disvolvita en la sekvaj ĉapitroj (la koŝmaro de Anna), tiel heroldante la majestan finalon de la romano.
Resumo de la intrigo
La romano, kiu bildiĝas laŭ ok partoj, komenciĝas per ĝia plej ofte citata frazo Feliĉaj familioj ĉiuj similas; ĉiu malfeliĉa familio malfeliĉas propramaniere.
Parto 1
Parto 1 enkondukas la rolulon Princo Stepan Arkadjiĉ Oblonskij, konata per la nomo Stiva, civila oficisto kiu mallojalis al sia edzino Darja Aleksandrovna, konata kiel Dolli. La amafero de Stiva montras amoreman personecon kiun li verŝajne ne sukcesas subpremi. Stiva alvokas sian edziniĝintan fratinon, Anna Karenina, de Sankt-Peterburgo por persvadi Dollin ne lin forlasi.
Ĉe ŝia alveno en Moskvon, fervojisto hazarde falas antaŭ vagonaron kaj mortiĝas — antaŭeĥante la morton de Anna mem. Dume, deinfanaĝa amiko de Stiva, Konstantin Dmitriĉ Levin alvenas Moskvon por sin proponi por geedziĝo al pli juna fratino de Dolli, Ekaterina Aleksandrovna Ŝĉerbackij, konata kiel Kiti. Tiu patosa, energia, sed hontema aristokrato loĝas en bienego, kiun li estras. Kiti lin malakceptas, atendante proponon geedziĝan de la armea oficiro, Grafo Aleksej Kirilloviĉ Vronskij. Malgraŭ sia ŝato al Kiti, Vronskij havas nenian intencon ŝin edzinigi. Li baldaŭ enamiĝas al Anna post ol li ŝin renkontas ĉe la fervojostacio de Moskvo kaj poste dancas kun ŝi ĉe balo.
Anna, skuita de sia reago kaj ekscitiĝo al Vronskij, tuj reiras al Sankt-Peterburgo. Vronskij sekvas ŝin per la sama vagonaro. Levin reiras al sia bienego, forlasante ĉian esperon pri geedziĝo, kaj Anna reiras al sia edzo Aleksej Aleksandroviĉ Karenin, supera registara oficialulo, kaj ilia filo Sergej ("Serjoĵa") en Peterburgo.
Parto 2
En parto 2, Karenin riproĉas Annan pro troa parolado kun Vronskij, sed post iom ŝi reciprokas la korsentojn de Vronskij, kaj gravediĝas je li. Anna malkaŝas angoron kiam Vronskij falas de vetkura ĉevalo, okulfrapigante siajn sentojn en socio kaj stimulante sin konfesi al la edzo. Tiu allogo ade aperas en la romano per demandoj kiaj "Kio se". Kiam Kiti ekscias, ke Vronskij preferas Annan al ŝi, ŝi malsaniĝas. Du kuracistoj ŝin ekzamenas, kaj kune ili decidas, ke ŝi vojaĝu eksterlanden por resaniĝi. Ŝi iras al feriejo ĉe Germana fonto por resaniĝi de la ŝoko. Tie ŝi por mallonga tempo fariĝas treege pia, sed decidas, ke ŝi ne povas reteni tian nivelon da pieco sen sintrompado.
Parto 3
Parto 3 ekzamenas la vivon de Levin sur lia kampara bienego, situo intime ligita al la spiritaj pensoj kaj baraktoj de Levin. Trae tra la ĉapitro Levin luktas kun la ideo malvero, scivolante kiel li senigu sin de ĝi, kaj kritikante kion li sentas malvera en aliuloj. Ankaŭ Dolli renkontas Levin-on kaj provas revivigi liajn sentojn al Kiti. Dolli ŝajne malsukcesas, sed hazarde Levin ekvidas Kitin, kio konstatigas lin ke li ankoraŭ ŝin amas. Ree en Peterburgo, Karenin kolerigas Annan per sia rifuzo apartiĝi de ŝi, kaj minacas mallasi al ŝi ke ŝi iam denove vidu ilian filon Serjoĵa se ŝi foriras aŭ miskondutas, precize kion Vronskij petas ŝin fari.
Parto 4
Antaŭ parto 4, tamene, Karenin trovas sian situacion neeltenebla kaj komencas celi divorcon. Stiva, la frato de Anna, kontraŭargumentas tion kaj persvadas Karenin-on, ke li unue diskutu la aferon kun Dolli. Denove Dolli ŝajne malsukcesas, sed Karenin ŝanĝas siajn planojn kiam li aŭdas, ke Anna mortas naskante. Ĉe ŝia lito Karenin pardonas Vronskij-on, kiu pro bedaŭrego provas sinmortigon. Tamen, Anna resaniĝas, kaj naskas filinon, kiun ŝi nomas Anna ("Aneta"). Stiva trovas sin pledanta por Anna de Karenin por la divorco. Vronskij unue planas fuĝi al Taŝkento, sed ŝanĝas la celon vidinte Annan, kaj ili spit' al ĉio foriras al Eŭropo ne obteninte divorcon. Multe pli malkomplika estas la svatado fare de Stiva je Levin: renkontiĝo kiun li aranĝas inter Levin kaj Kiti rezultas en ilia regeamikiĝo kaj gefianĉiĝo.
Parto 5
En parto 5, Levin kaj Kiti geedziĝas. Kelkajn monatojn poste, Levin ekscias, ke lia frato Nikolaj mortadas. La geo iras al li, kaj Kiti lin flegas ĝis lia morto; dume malkovriĝas, ke ŝi gravedas. En Eŭropo, Vronskij kaj Anna baraktas por trovi amikojn kiuj ilin akceptus kaj kunpraktikus distraĵojn, sed ili iam-fine reiras al Rusio. Karenin-on konsolas — kaj influas — la fortavola Grafino Lidia Ivanovna, entuziasmulo de religiaj kaj mistikaj ideoj laŭmodaj inter la superaj sociklasoj, kiu konsilas lin tenadi Serjoĵan for de Anna. Tamen, Anna sukcesas viziti Serjoĵan senanonce je lia naskiĝ-datreveno, sed ŝin malkovras la furioza Karenin, kiu jam antaŭe informis la filon, ke lia patrino estas morta. Baldaŭ poste, ŝi kaj Vronskij foriras al la kamparo.
Parto 6
En parto 6, Dolli vizitas Annan. Pro peto fare de Vronskij, ŝi petas de Anna, ke tiu rekomencu celi divorcon de Karenin. Ankoraŭ denove, Dolli ŝajne malsukcesas, sed kiam Vronskij foriras por kelkaj tagoj da provinca balotado, kombinaĵo de enuo kaj suspektado konvinkas Annan, ke ŝi devas edziniĝi al Vronskij. Do ŝi skribas al Karenin, kaj ekvojaĝas kun Vronskij al Moskvo.
Parto 7
En parto 7, la geLevinoj troviĝas en Moskvo pro Kiti dum ŝi naskas filon. Stiva, dum peti rekomendon de Karenin por nova posteno, denove petas lin cedi divorcon al Anna, sed la decidojn de Karenin nun regas iu "klarvidisto" — rekomendita de Lidia Ivanovna — kiu verŝajne konsilas lin rifuzi. Anna kaj Vronskij iĝadas pli kaj pli amaraj inter si. Ili planas reiri al la kamparo, sed pro ĵaluza furiozo Anna frue foriras, kaj paralele al parto 1, mortigas sin per sinĵeto antaŭ vagonaron. (Laŭdire, Tolstoj inspiriĝis verki la romanon Anna Karenina per tio ke li legis gazetan raporton pri tia morto.)
Parto 8
Parto 8 daŭrigas la rakonton post la morto de Anna. Stiva trafas la postenon kiun li deziris, kaj Karenin istigis sin prizorganto de Aneta. Iuj Rusaj volontuloj, inkluzive de Vronskij, kiu ne celas reveni, foriras partopreni Serbian ribelon kontraŭ la Turkoj ("Ankaŭ vidu" Historion de Serbio, 1877). Kaj meze de la ĝojoj kaj timoj de patreco, Levin finfine evoluigas en si fidon je la Kristana dio.
Stilo
La stilon de Tolstoj en Anna Karenina multaj kritikistoj konsideras transira, ponta inter la realisma kaj modernisma romanoj. La romano rakontiĝas de triapersona ĉionscia perspektivo, ŝanĝiĝante inter la perspektivoj de kelkaj gravaj karakteroj, kvankam plej ofte fokusante sur ĝiaj duopaj protagonistoj, Anna kaj Levin. Do, ĉiu el la ok sekcioj entenas internajn diversaĵojn tonajn: ĝi portas trankvilan voĉon dum sekvante la pensojn kaj agojn de Stepan Oblonskij, kaj multe pli streĉan voĉon priskribante la sociajn renkontiĝojn de Levin. Multo de la sepa sekcio bildigas la pensojn de Anna fluide, sekvigante ĉiun ŝian meditaĵon kaj asociaĵon kun ties tuja sekvanto. Tiu sekcio, kaj je malplia grado, la resto de la romano, estas unu el la plej fruaj ekzemploj de konsciflua literaturo. La konsci-fluan formon utiligos postaj verkistoj kiaj Virginia Woolf kaj William Faulkner.
Ankaŭ grava estas la interplektado Tolstoja de veraj kaj fikciaj eventoj trae tra la rakonto. Roluloj en Anna Karenina debatas gravajn socipolitikajn diskutaĵojn tuŝantajn Rusion dum la posta duono de la deknaŭa jarcento, kiaj la ĝusta rolo de servutoj en socio, eduksistema reformo, kaj virinaj rajtoj. La bildigo fare de Tolstoj pri la roluloj en tiuj debatoj, kaj pri ties argumentoj, ebligas lin anonime komuniki proprajn politikajn kredojn al sia legontaro. Roluloj ofte ĉeestas socialajn okazaĵojn kiujn Tolstoj mem ĉeestis, kaj li enplektas en tiujn tekstopasaĵojn siajn proprajn observaĵojn pri la ideologioj, kondutoj, kaj ideoj trairantaj tiutempan Rusion per la pensoj de Konstantin Levin. La ampleksa aro da situacioj kaj ideoj bildigitaj en Anna Karenina ebligas al Tolstoj prezenti traktaĵon pri la Rusio de lia erao, kaj pro ĝia vasto kaj profundo, pri la tuta homa socio. Tiu stila tekniko, aldone al la utiligo de perspektivo en la romano, ege kontribuas al la tema strukturo de Anna Karenina.
Ĉefaj temoj
La romanon, situigitan inter la plej altaj cirkloj de Rusa socio, ĝenerale konsideras la supraĵa leganto nenio pli ol historio pri tragika amafero. Tamen, Tolstoj estis kaj moralisto kaj severa kritikisto pri la troaĵoj de liaj aristokrataj egaluloj, Anna Karenina ofte estas interpretata kiel parabolo pri la malfacilo honesti al si kiam la resto de la socio akceptas falson.
Anna estas la juvelo de Sankt-Peterburga socio ĝis kiam ŝi forlasas sian edzon por la belaspekta kaj ĉarma militista oficiro, Grafo Vronskij. Per enamiĝo, ili preteriras la eksternajn limojn de bagatelaj adultaj amoraĵoj. Sed kiam la amo de Vronskij eksardiĝas, Anna ne povas revenigi sin al la edzo kiun ŝi malrespektegas, eĉ spite al tio, ke li ne permesas al ŝi vidi ilian filon ĝis kiam ŝi tion faros. Nepovante reveni vivon kiun ŝi malamas, ŝi sinmortigas.
Ofta maniero interpreti la tragedion de Anna, do, estas ke ŝi nek povis esti tute honesta nek povis esti tute falsa, montrante Hamleteskan enan konflikton kiu iam-fine pelas ŝin al sinmortigo.
La romano ankaŭ entenas la paralelan kaj kontrastan am-historion de Konstantin Levin. Levin estas riĉa bienegisto el la provincoj kiu povas sin movi en aristokrataj cirkloj, sed kiu preferas labori super sia bienego en la kamparo. Levin malsukcese klopodis kongruigi sin en altsocion dum li amindumis la junan Kiti Ŝĉerbackij en Moskvo; li ŝin gajnas nur kiam li permesas al si esti si.
La ĝoja, honesta, kaj solida rilato de Levin kaj Kiti daŭre kontrastiĝadas en la romano kun tiu de Anna kaj Vronskij, kiun makulis ĝia necerta statuso (geedzeca) rezultante konstantan renversadon, kalumniadon, kaj suspektemon. Do, antaŭ kiam Anna sin ĵetas sub la vagonaron ĉe la fino de la rakonto, Tolstoj supozeble volis ke legantoj ne simpatii kun ŝi pri ŝia supozata mistraktiĝo, sed anstataŭe konstati, ke estis ŝia nepovo vere dediĉi sin al sia propra feliĉo aŭ sin-vero kiu kondukis al ŝia malglora fino.
Aliaj temoj
Anna Karenina plenas je temoj kaj bildoj kiuj ilustras la malŝaton de Tolstoj al siaj aristokrataj egaluloj, kaj je litanio de homaj malfortaĵoj.
Tolstoj surstangigas religiajn hipokriton kaj malsinceron en kelkaj karakteroj, aparte Karenin, edzo de Anna, kaj la moralistema Grafino Lidia Ivanovna. Li ankaŭ priatentigas kontraston inter la paco kaj sanigivo de la kamparo kaj la dekadenco de la urba socio. Sed unu el la plej ĉefaj temoj kiun Tolstoj prieksplikadas en la romano estas la rilato inter amo kaj honesto, kaj la diversaj specoj de ili, kaj ankaŭ la diversaj gradoj ĝis kiuj ili kunekzistas, kaj la feliĉeco kiu jes aŭ ne rezultas.
Multmaniere, Anna Karenina estis la plej sinmalkaŝa romano kiun Tolstoj ĝis tiam verkis. La rolulon Levin oni rekonas kiel reprezentulo de Tolstoj mem, kies persona nomo estas Lev. Li enplektis aliajn detalojn el sia vivo en tiun rolulon, kia la insisto de Levin ke Kiti legu liajn taglibrojn antaŭ ol ili geedziĝus, io kion Tolstoj devigis al la propra edzino. Tial kleruloj kutime premisas, ke la pensoj de Levin spegulas tiujn de Tolstoj mem.
Anna Karenina kaj la Konfeso de Tolstoj
Li priskribas sian real-vivan malkontenton pri la hipokriton de sia soci-klaso: "Ĉiufoje ke mi provis elmontri miajn plej enajn dezirojn — deziron esti morale bona — mi renkontis malestimon kaj mallaŭdon, kaj tuj kiam mi cedis al basaj deziroj oni min laŭdis kaj kuraĝigis."
Tolstoj ankaŭ detaligas la emon akcepti adultajn liaison-ojn en aristokratia Rusa socio: "Kara maljuna onklino mia, la plej pura el kreitaĵoj, kun kiu mi loĝis, ĉiam diradis, ke ŝi volas nenion pli ol tion, ke mi havu rilaton kun edziniĝinta virino. 'Rien ne forme un jeune homme comme une liaison avec une femme comme il faut.'  ('Nenio tiel ĝuste trejnas junan viron kiel amorafero kun edziniĝinta virino.')''"
Alia temo en Anna Karenina estas tio, ke la aristokrata kutimo paroli franclingve anstataŭ ruse estas alia formo de la falseco de la socio. Eĉ estas unu tekstopasaĵo kiu eble povas interpretiĝi kiel signo pri iamfina saviĝo de Anna laŭ Tolstoja vidpunkto: "Ĉar finfine kio estas ni, kiuj konvinkiĝas, ke sinmortigo devigatas kaj tamen ne povas eldecidi ĝin plenumi, ol la plej malfortaj, la plej nekonsekvencaj, franke dire, la plej stultaj el homoj, farantaj tian fanfaronaĵon (kantodancon) per niaj trivialaĵoj?" La Konfeso entenas multajn aliajn aŭtobiografiajn perceptaĵojn en la temojn de Anna Karenina. Publik-havaĵa versio de ĝi en la Angla lingvo estas jen.
Filmaj, televidaj aŭ teatraj adaptaĵoj
El la romano oni faradis filmojn pli ol dozenfoje. La filmigoj inkluzivas:
Premakva reaktoro
La premakva reaktoro (angle: pressurized water reactor, PWR) estas malpezakva nuklea reaktoro. Ĝi similas al la bolakva reaktoro, sed la diferenco estas, ke oni ne gajnas la vaporon en la reaktoro kerno mem, sed per varmointerŝanĝilo.
En la reaktora kerno troviĝas plurcent stangoj da nukleaj fueloj. La fuelstango entenas la riĉigitan uranion en formo de urani-dioksido. La malvarmiga akvo fluas de sube al supren kaj samtempe servas kiel moderatoro.
La dumfunkcia premo en la reaktoro estas tiel granda, ke la akvo en la primara cirkulado ne bolas. Ĝi fluas al la varmointerŝanĝilo, kie la varmo estas transdonata al la akvo de la sekundara cirkulado kiu bolas. Tiamaniere la vaporo, kiu fluas al la turbinoj, ne estas kontaminita per radioaktivaj substancoj.
Lorena ŝtupolando
La Lorena ŝtupolando estas tavolŝtupa pejzaĝo, kiu allimas en la oriento al la mezmontaro Vasgovio kaj Palatinata Arbaro. Al okcidento la pejzaĝo iom post iom malaltiĝas ĝis la Pariza baseno, la altebenaĵo (ĉ. 200 ĝis ĉ. 400 m alta) estas onda kaj fekunda. La ŝtupo de la konka kalko ligas la Saarpfalz-n kaj Loreno. La Lorena ŝtupolando ĉirkaŭas la grejsan regionon apud Forbach kaj entendiĝas orienten.
Premakva reaktoro
La tipo de reaktoro, kiu disvolviĝas dum la komenco de la 21-a jarcento, estas la evoluinta premakva reaktoro (angle: evolutionary pressurized water reactor, EPR), ankaŭ nomita en Eŭropo eŭropa pressurized water reactor; ĝia principo estas tiu de PWR kun celoj de pli sekureco kaj pli ekonomia efikeco.
Lorena ŝtupolando
La granda meza parto konsistas el argila keŭpero kaj liaso.
La deakvado de la regiono okazas norden al la Saro, Mozelo kaj Nied. Okcidente de la Mozelo altiĝas la tavola ŝtupo de la meza Juraso. La ŝtupolando apartenas en la nordo al Luksemburgo, en la sudo al Francujo (regiono Grand Est) kaj Germanujo (Sarlando, Rejnlando -Palatinato).
(18222) 6669 P-L
(18222) 6669 P-L estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la Palomar–Leiden survey.
Melilli
Kristana patrono de la komunumo estas la sanktulo Sebastiano, kies memortago, la 20-a de januaro, sekve ankaŭ estas la komunuma festotago.
Albertirsa
Albertirsa [albertirŝa] estas urbo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono Meza Hungario, en Pest (departemento), en Distrikto Cegléd.
Situo
Albertirsa situas sur ebenaĵo, laŭ fervojo kaj ĉefvojo Budapeŝto-Cegléd, inter urboj Pilis kaj Cegléd.
Historio
Ĉe la urbo funkcias la centra trannsformatora stacio. Oni profitas mineralakvojn "Kékforrás-Aquarius" kaj "Veritas Gold Albertirsa". La lasta ricevis premion en Bruselo Superior Taste Award, 2006.
Vidindaĵoj
Vidindaĵoj estas kastelo de Szeleczky (selecki), klasikisma sinagogo en urboparto Irsa,
Shuto Tanaka
Shuto Tanaka (田中 秀人, n. ) estas japana futbalisto.
NGC 5643
NGC 5643 (aliaj indikoj — ESO 272-16, MCG -7-30-3, AM 1429-435, IRAS14294-4357, PGC 51969) estas galaksio en konstelacio Lupo.
Shuto Tanaka
Li futbalis ĉe FC Gifu kaj Kagoshima United FC.
Urala lingvaro
La urala lingvaro konsistas el ĉirkaŭ 20 parencaj lingvoj, kiujn parolas sume ĉirkaŭ 24 milionoj da homoj en orienta kaj norda Eŭropo kaj en nordokcidenta Azio Finno-Ugra Grupo.
Priskribo
Estas iomete da debato pri ebla parenceco inter la urala kaj la altaja lingvaroj; kelkaj aliaj lingvistoj konsideras la uralajn lingvojn kiel parencajn al la hindeŭropaj lingvoj.
Schenkendöbern
Schenkendöbern estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Spree-Neiße de la federacia lando Brandenburgio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Urala lingvaro
Priskribo
La plej parolataj anoj de la familio estas la hungara, la finna, kaj la estona, ĉiu de la finn-ugra sublingvaro.
Kelkaj trajtoj de tiuj lingvoj estas:
Urala familio estas lingvofamilio de popoloj, dividiĝas je (1) Finno-Ugra kaj (2) Samojeda grupoj. Totala kvanto: 24 mln. Etnogeografia distribuo de la familio estas jena (mln):
SU - Teritorio de iama Sovetunio sen baltaj landoj.
Sovetunio
La Unio de Sovetaj Socialismaj Respublikoj aŭ Sovetunio aŭ, pli fidele laŭsence kaj laŭstrukture, Soveta Unio, mallonge USSR, (Союз Советских Социалистических Республик, СССР, Сове́тский Сою́з ) estis ŝtato ekzistinta inter la jaroj 1922 kaj 1991. Ĝi okupis sesonon (17%) de la monda loĝata sekaĵo, inkluzive de Orienta kaj Norda Eŭropo, Meza, kaj Norda Azio, kaj pro tio siatempe estis la plej granda lando de la mondo.
Post la Dua Mondmilito ĝi estis unu el la du superpotencoj (Usono estis la alia). En Sovetunio regis la Komunista Partio kaj la sistemo de registaro estis centralizita, kvankam certaj povoj ankaŭ ricevis al la 15 ruslingvaj respublikoj kiuj konsistigis la landon.
Sovetunio estis la gvidanto de la orient-sovetia bloko en la mondo. Ĝi estis establita la 30-an de decembro 1922 post la venko de la Ruĝa Armeo en la Rusa Enlanda Milito, kiel unio inter Soveta Rusio kaj la sovetiaj respublikoj Trans-Kaŭkazo, Ukraina SSR, kaj Belorusa SSR, kiuj ankaŭ estis establitaj dum la milito. Ĝi ekzistis ĝis ĝia fina dissolvo la 25-an de decembro 1991. Ĉirkaŭ 100 diversaj popoloj estis loĝataj en la teritorioj kiuj apartenis al Sovetunio.
Laŭ la Sovetunia konstitucio de 1977, USSR estis unuiĝa unia multnacia kaj socialisma ŝtato. Post la Granda patriota milito USSR havis teran landlimojn kun Norvegio, Finnlando, Pollando, Ĉeĥoslovakio, Hungario kaj Rumanio en okcidento, kun Turkio, Irano, Afganujo, Mongolio, Ĉinio kaj KPDR en sudo.
Rusujaj Revolucioj
En oktobro (laŭ la rus-ortodoksa kalendaro) de la sama jaro, la registaro kreiĝinta fine de la Februara Revolucio fiaskis pro la okazo de denova revolucio, la tiel nomata Oktobra Revolucio. Temis pri socialisma revolucio iniciatita de la Bolŝevikoj, radikala komunisma grupo, kies ideologio fontis el la verkoj kaj pensoj de la germana filozofo Karl Marx. La Revolucio superis la jam ekzistintan registaron kaj estigis la unuan ŝtaton de la mondo bazitan sur tiuj komunismaj ideoj. La nova lando nomiĝis Rusuja Soveta Federacia Socialisma Respubliko (RSFSR) aŭ pli mallonge Rusuja Soveta Respubliko.
27061 Wong
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la 16-an de septembro 1998 en la kadro de la astronomia kampanjo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sudoriente de Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Curtis G. Wong, ano de la Konsulta Konsilantaro de la Observatorio Lowell. Curtis donis siajn tempon kaj talenton por helpi la Observatorion Lowell plenumi sian mision
Sovetunio
Enlanda Milito kaj Kreo de Sovetunio
Unu el la promesoj, kiujn donis Lenin, la estro de la revolucio, al la rusa popolo, estis paco kaj finigo de la Mondmilito. Kiam la nova soveta Rusio faris armisticon kun Germanio kiel verigon de la promeso decembre de 1917, la orienta fronto (inter Germanio kaj Rusio) de la milito ekmalekzistis, kio signifis perdon de strategia sekureco por la aliaj nacioj militantaj kontraŭ Germanio. Usono, Francio kaj Britio, kune kun aliaj malgrandaj ŝtatoj, provis re-krei la orientan fronton per halti la Rusan Revolucion. Pro tio ili subtenis tiujn movadojn, kiuj jam kontraŭis la revolucion, i.a. defendantojn de la carismo kaj de la provizora registaro kreiĝinta kaŭze de la februara revolucio. Tiel estiĝis la Rusuja Enlanda Milito. En proksimaj regionoj ankaŭ estiĝis sovetaj respublikoj, kiuj kune batalis en la enlanda milito kontraŭ la kontraŭantoj de la Socialisma Revolucio. La celo de Usono, Francio kaj Britio, rekrei orientan fronton, estis realigita, kiam la armistico kun Germanio finiĝis marte de 1918 pro la manko de antaŭe farita fina paca traktato. Do Germanio ekis la tiel nomatan “Operacon Faustschlag”.
En marto 1918, Germanio kaj Rusio faris finan pacigon per la Traktato de Brest-Litovsk. Malgraŭ tio kaj la malmulte poste okazinta finiĝo de la entuta mondmilito, la enlanda milito pluiĝis ĝis junio 1923, kiam venkis la bolŝevikoj. Kelke da tempo antaŭ la venko, la 30-an de decembro 1922, la RSFSR kunfondis kun la aliaj socialismaj ŝtatoj – Belorusa SSR, Ukraina SSR kaj TSFSR – la Sovetunion, kiu baldaŭ montriĝis kiel totalisma reĝimo pleje misuzanta la ideologion de la komunismo.
Fino de Sovetunio
Falo de la komunismaj reĝimoj kaj Germania reunuiĝo efikis al la politika situacio en Sovetunio. En multaj sovetaj respublikoj naciismaj movadoj kreskis, plendoj por sendependiĝo multiĝis. En marto kaj majo 1990, la baltaj respublikoj (Estonio, Litovio, Latvio) proklamis sendependiĝon de Sovetunio. En aŭgusto Kartvelio proklamis foriron el Sovetunio. Pro tiuj okazaĵoj konservativaj politikistoj publike kondamnis Gorbaĉov.
En 1990 Kongreso de Popolaj Deputitoj de USSR abolis unupartiismon kaj aprobis reformon de la federaciaj registaro kaj strukturo. La 17-an de marto 1991 okazis tutnacia referendumo pri daŭra ekzistado de la ŝtato. 80% de la voĉdonrajtaj civitanoj partoprenis ĝin kaj 77,85% voĉdonis jese. Sed respublikoj, kiuj proklamis sendependencon antaŭ la referendumo, (Estonio, Litovio, Latvio, Kartvelio, Armenio, Moldavio) refuzis okazigi ĝin sur siaj teritorioj. Post la referendumo, Gorbaĉov kaj respublikaj prezidentoj planis subskribi novan unian traktaton la 20-an de aŭgusto 1991.
La 25-an de decembro 1991 sovetia prezidento Miĥail Gorbaĉov anoncis sian eksiĝon. La flago de Sovetunio super Kremlo estis deprenita, ĝin anstataŭis la trikolora flago de Rusio. La sekvan tagon kunvenis la Supera Soveto de Sovetunio (en ĝi tiam restis ĉefe deputitoj de aziaj respublikoj, tamen la kunveno estis kvoruma) kiu faris kelkajn decidojn pri ekzistoĉeso de Sovetunio. Tiu dato, la 26-a de decembro, estas kutime konsiderata kiel la dato de disfalo de Sovetunio, kvankam kelkaj sovetiaj strukturoj (interalie Gosstandart) ankoraŭ funkciis en 1992.
Ŝtatestroj kaj politiko
Jen la estroj de la Komunisma Partio, kiuj fakte, sed ne ĉiam ankaŭ laŭkonstitucie, estis la ŝtatestroj de Sovetunio:
La Ĉefministro de Sovetunio (en rusa: Глава Правительства СССР) estis registarestro de Sovetunio. Tiu posteno havis kvar diferencajn nomojn tra ties ekzistado: Prezidanto de la Konsilio de Popolaj Komisaroj (1923–1946), Prezidanto de la Konsilio de Ministroj (1946–1991), Ĉefministro de Sovetunio (Januaro - Aŭgusto 1991) kaj Prezidanto de la Komitato pri Operacia Administrado de la Soveta Ekonomio (Aŭgusto - Decembro 1991).
Respublikoj de Sovetunio
USSR konsistis el uniaj respublikoj, tiuj laŭ la konstitucio estis sendependaj ŝtatoj kaj havis formalan rajton eliri el Sovetunio. Ĉiu unia respubliko havis rajton interrilati kun alilandaj ŝtatoj, interŝanĝi konsulejojn, partopreni en interŝtataj organizoj. Ekzemple, Belorusa SSR kaj Ukraina SSR membris dum pluraj jaroj en UN, samrajte kun Sovetunio.
Simboloj
Popola artisto de Sovetunio estis honora titolo atribuita al civitanoj de Sovetunio. Titolo Heroo de Sovetunio estis atribuitaj al unuopuloj, urboj kaj eksterlandanoj kiuj speciale servis al Sovetunio. La Ordeno de la Honora Insigno (ruse Орден «Знак Почёта») estis grava civila premio de Sovetunio.
Himno
Alia simbolaĵo pri Sovetunio estas ĝia himno. Sovetunio havis dum sia ekzisto du himnojn entute:
Kulturo
Socialisma realismo estas stilo de realisma arto kiu estis evoluigita ĉefe en Sovetunio kaj iĝis domina stilo en diversaj aliaj socialismaj landoj. Socialisma realismo estas karakterizita per la klarigita bildigo de komunistaj valoroj, kiaj ekzemple la emancipiĝo de la proletaro, en realisma maniero. Kvankam ligita, ĝi ne devus esti konfuzita kun socia realismo, pli larĝa speco de arto kiu realisme prezentas temojn de socia temo. Socialisma realismo estis la hegemonia formo de arto en Sovetunio de sia evoluo en la komenco de la 1920-aj jaroj ĝis sia fina falo de populareco en la fino de la 1960-aj jaroj. Anatolo Lunaĉarskij kreis sistemon de estetiko bazita sur la homa korpo kiu iĝus la ĉefa komponento de socialisma realismo dum la venontaj jardekoj. Li kredis ke "la vido de sana korpo, inteligenta vizaĝo aŭ ĝentila rideto estis esence viv-plifortiga." Li konkludis ke arto havis rektan efikon al la homa organismo kaj sub la ĝustaj cirkonstancoj tiu efiko povis esti pozitiva. Prezentante "la perfektan personon" (nova soveta homo), Lunaĉarskij kredis ke arto povas eduki al civitanoj pri kiel esti la perfektaj sovetianoj.
La Akademio pri Sciencoj de Sovetunio aŭ Akademio pri Sciencoj de USSR (ruse Академия наук СССР [Akademija nauk SSSR]) inter la jaroj 1925 kaj 1991 estis la supera Akademio de Sciencoj en Sovetunio. Ĝis la jaro 1936 ĝi havis sian sidejon en Sankt-Peterburgo — tiam laŭ decido de la Supera Soveto ĝi estis translokita al Moskvo. La nuna Rusia Akademio de Sciencoj estas ĝia oficiala posteula organizaĵo.
Esperanto en Sovetunio
La Asocio de Sovetiaj Esperantistoj (ASE) estis la unua postmilita oficiala tutlanda Esperanto-organizaĵo en Sovetunio, kiu funkciis ekde 1979 ĝis 1989 sub gvido de senŝanĝa prezidanto profesoro pri lingvoscienco Magomet Isajev. La Sovetia Esperantista Junulara Movado (SEJM) estis junulara Esperanto-organizaĵo, kiu agis en Sovetunio ekde 1966.
Vladimir Samodaj, en sia artikolo Vanaj klopodoj eldoni Esperanto-revuon en la sovetiaj kondiĉoj, detaligas siajn personajn demarŝojn por krei esperantlingvan specifan gazeton aŭ suplementon de la fremdlinga bulteno "Moskvaj Novaĵoj", por kiu li laboris ekde 1971. Spite la enkalkulon de esperantistoj Anatolo Gonĉarov kaj Boris Kolker, el 1973 al 1977, tio ne okazis pro financaj malhelpoj kaj lastmomente pro specifa tipografio. Finfine aperis en marto 1978 suplementoj al la anglalingva "Moscow News" ĝis marto 1983. En aprilo 1989 aperis ununura numero de memstara "Moskvaj Novaĵoj". En tiu epoko jam aperis esperantlingvaj dokumentoj en "Novosto" organizita de Dmitrij Perevalov.
Post jaroj de malpermeso pri organizita Esperanto-movado en Sovetunio, la 4-an de marto 1979 en Moskvo rajtis fondiĝi Asocio de Sovetiaj Esperantistoj, kiu kunordigis la Esperanto-movadon en Sovetunio ĝis 1989. De la komenco en ĝi aktivis multaj ukrainaj esperantistoj. La 29-an de januaro 1980 en Kievo okazis fonda kunveno de suborganizaĵo en Ukraina SSR, en kiu 47 partoprenantoj. reprezentantoj de la ukraina Esperanto-movado, sukcese decidis pri fondo de Ukraina Respublika Filio de la Asocio de Sovetiaj Esperantistoj (URF ASE).
Akademiĉeskaja (Troickaja linio)
Akademiĉeskaja (Академическая) estos stacio de la Metroo de Moskvo sur, ĝi situos inter la stacioj ' kaj '. Ĝi estos malfermita en 2023.
Kritika legoscio
Kritika legoscio estas la kapablo trovi indikojn pri povo, malegaleco, kaj maljusteco en tekstoj aŭ komunikaĵoj. Oni faras tion irante preter la vortoj de la aŭtoro por analizi, kiel la aŭtoro implice komunikis siajn ideojn pri la normoj de la socio, atentante ĉu ili kunportas antaŭjuĝojn (ekz. rasajn aŭ seksajn).
Superrigardo
Kiam lernantoj konsideras la kondiĉojn kaj celon de skribaĵo, kaj kiel ili influas ĝian enhavon, ili praktikas kritikan legadon. Tia aktiva engaĝiĝo povas igi lernantojn pli perceptemaj kaj socie atentemaj homoj, kiuj utiligas siajn personajn spertojn por pli bona kompreno de tekstoj kaj komunikaĵoj. Tiel, ili povas rekoni la povostrukturojn de sia socio kaj trovi manierojn kontraŭbatali kaj plijustigi ilin.
Kritika legoscio ne celas legoscion en la senco de kapablo kompreni vortojn, sintakson, ktp. Povas temi eĉ pri neskribitaj tekstoj. Kritika leganto prijuĝas instruaĵojn kaj rilatigas ilin al sia propra situacio, kreante pli profundan signifon krom nura laŭvorta enhavo.
Kritika legoscio iĝis populara celo por instruado de la angla lingvo en iuj anglalingvaj landoj, interalie Kanado, Aŭstralio, Nov-Zelando, kaj la Unuiĝinta Reĝlando. Du egaj teoriaj perspektivoj pri kritika legoscio estas la novmarksisma/Freire-a kaj la aŭstralia. Ili havas multajn komunaĵojn kaj ne nepre konkuras unu kontraŭ la alia, sed ja malsame aliras la temon.
Rilato al kritika pensado
Kvankam kritika legoscio kaj kritika pensado inkludas similajn paŝojn, ili ne estas identaj. Kritika pensado estas solvado de problemoj per logika kaj analiza mensa procezo, kun certigo, ke la propraj argumentoj estas sufiĉe apogataj de pruvoj kaj malhavas neklaran aŭ nehonestan prezenton. Ĝi celas kompreni la eksteran mondon, agnoski, ke aliaj argumentoj estas krom la propraj, kaj prijuĝi ilian rezonadon, sed ne iras preter la malkovro de nevalida pretendo. Kritika legado iras preter nura malkovro de nevalidaĵo por analizi, pridemandi, kaj kontesti la sociajn kaj historiajn povostrukturojn, kiuj estigas ĝin. Ne ĝi, sed kritika pensado, analizas kaj kontraŭargumentas el logika vidpunkto la malvalidaĵon mem.
Historio
Kritiklega instruado kreskis el la socijusteca pedagogio de la brazila edukisto kaj teoriisto Paulo Freire, priskribita en liaj verkoj Edukado kiel la praktiko de libero (1967) kaj Pedagogio de la subpremato (1968). Freire-a kritika legoscio estas konceptata kiel rimedo por povigi loĝantarojn kontraŭ subpremado kaj kontraŭvola devigo, ofte fare de korporacioj aŭ registaroj. Ĝi komencas de la deziro ekvilibrigi sociajn maljustojn kaj pritrakti sociajn problemojn estigitajn de malbona uzo de povo - ĝi estas analizo kun agendo. Sur tiu filozofia bazo ĝi alrigardas, analizas, kaj malkonstruas tekstojn.
En Pedagogio de la Subpremato, Freire skribas, ke personoj subpremataj de povhavantoj komence timas liberon, ĉar ili ensiigis la regulojn de siaj subpremantoj kaj la sekvojn de neobeo de la reguloj. Tial, malgraŭ sia ena deziro de libero, ili daŭre sekvas antaŭpreskribitan kondutaron, kiun aprobas la subpremantoj. Por kompreni la veran naturon de sia subpremo, Freire asertas, ke ili devas per edukado kompreni, ke ilia realo povas esti ŝanĝata, kaj ilia subpremo kun ĝi.
La Freire-a perspektivo estas daŭrigita kaj evoluigita en la verkoj de Peter McLaren, Henry Giroux, Jean Anyon, kaj Donaldo Macedo, inter multaj aliaj. Ĝi estas forte reprezentata en kritika pedagogio, kiu provas kontraŭi subpremon per ŝanĝo al la instrumanieroj de lernejoj. Aliaj filozofiaj aliroj al kritika legoscio kunhavas multajn el la ideoj de novmarksisma/Freire-a kritika legoscio, sed ne tiel eksplice politikas.
Elementoj de kritika legoscio
Freire inkludas plurajn bazajn elementojn en sia bildo de kritika legoscio. La unua paŝo portas konscion al la fitraktatoj kaj al tiuj, kiuj okazigas fitraktadon disinstruante maljustajn ideologion per politiko, lernejoj, kaj aliaj povhavaj institucioj. Tio necesas ĉar, laŭ Freire kaj Macedo, la fitraktatoj ofte ne konscias, ke ili estas subpremataj, vidante sian malriĉecon aŭ malcentrigitecon kiel naturan parton de la vivo. Akceptinte sian malfeliĉon, ili ne konas la paŝojn, kiuj finus sian subpremon.
La dua elemento celas transformi la manieron, laŭ kiu la lernejoj instruas. Ira Shor skribas, ke kritika legoscio povas riveli oniajn subjektivajn kredojn pri la mondo per vorta demandigo pri oniaj malkonsciaj supozoj. Adaptebla al diversaj ideoj rilataj al feminismo aŭ novmarksismo, kritika legoscio prezentas al lernantoj malsamajn perspektivojn pri problemoj anstataŭ kontentigi sin per kulturaj normoj. La celo de tio estas ke lernantoj agadu socie en siaj komunumoj por ŝanĝi maljustajn strukturojn.
Kritika legoscio efektiviĝas per honesta, kritika dialogo inter la instruanto kaj la lernantoj pri gravaj problemoj, en kiu ambaŭ kunlernas, anstataŭ banka modelo de edukado, tradicia instrumetodo, kiu traktas lernantojn kiel malplenajn ujojn, kiujn instruistoj plenigu prelegante pri informoj, kiujn lernantoj ricevu kaj recitu dum ekzamenoj. Freire kredis, ke la banka modelo ne kreas konscian konon en lernantoj, sed plifirmigas subpremon.
Kiam instruantoj faciligas diskutadon inter lernantoj pri la polemikaĵoj rilatantaj al ili kaj ilia socio, la honesta dialogo pontas, por ke la lernantoj demandu al si pri la sociaj malegaloj en siaj komunumoj, kaj la kaŝitaj hierarkioj tion regantaj. Honesta dialogo inter instruanto kaj lernanto kondukas al la tria elemento: kritika pripensado, kiel apliki la konojn ĵus malkovritajn per dialogo al la propra vivsituo por agi konkrete cele al ŝanĝo de la socio kaj justigon de maljustoj.
Instruo kaj lerno de kritika legoscio
Per instruo de kritika legoscio, instruantoj povas helpi lernantojn al agado, plivastigante ilian pensmanieron por pli bone kompreni la perspektivojn de aliaj neatentataj grupoj en la socio, kaj tiel pli boni aprezi alikulturanojn kaj alilingvanojn. Por instigi analizan legadon kaj defiadon al sociaj normoj en la legaĵoj, ili povas peti, ke lernantoj formu proprajn ideojn por priargumenti la legaĵon kaj verku respondon por oponi aŭ maloponi ĝiajn pretendojn.
Kritika legoscio kapabligas lernantojn rekoni la gravon de lingvo en la formado de sociaj povhierarkioj, ekz. rilataj al politiko aŭ raso, pro tio, ke oni atentas la vortesprimon krom la enhavo mem de mesaĝo. Prilingvaj demandoj ankaŭ aperas inter edukantoj, kiam lernejoj kaj instruistoj devas elekti, ĉu peti, ke lernantoj uzu en la klaso nur la standardan akademian dialekton, al kiu oni atribuas pli da povo, aŭ lasi, ke ili uzu la saman dialekton, kiun ili lernis hejme.
Referencoj
<References />
Bibliografio
Lankshear, C. & McLaren, P. (Eds.) (1993). Critical literacy: Radical and postmodernist perspectives. Albany: State University of New York Press.
Luke, C. (1995). Media and cultural studies. In P. Freebody, S. Muspratt and A. Luke (Eds.). Constructing critical literacies. Crosskill, New Jersey: Hampton Press.
New London Group. (1996). A Pedagogy of Multiliteracies: Designing Social Futures. Harvard Educational Review, 66, 1.
(12879) 1998 QN18
(12879) 1998 QN18 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Ergosterolo
Ergosterolo estas la biologia promaterialo de Vitamino D2. Ĝi transformiĝas al viosterolo per ultraviola lumo, poste al ergokalciferolo, kiu estas la formo de D-vitamino.
Tanret 1889 apartigis ĝin de ergoto.
Stribrusta ĝangalmuŝkaptulo
La Stribrusta ĝangalmuŝkaptulo (Rhinomyias additus) estas specio de birdo de la familio de Muŝkaptuledoj. Ĝi estas endemia de Indonezio.
Temas pri bruna birdo insektomanĝanta. Junuloj havas helbrunajn punktojn.
Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj aŭ montarbaroj. La specio estas minacata pro habitatoperdo.
Menfi
Menfi estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Sicilio kaj al la provinco Agriĝento. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Castelvetrano (TP), Montevago, Sambuca di Sicilia, Santa Margherita di Belice kaj Sciacca.
Stavern
Stavern estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Emsland de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
(134746) 2000 BO6
(134746) 2000 BO6 estas marsrenkonta asteroido rigardita ankaŭ kiel hungaria asteroido.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Orbito
Ĝi estas en orbita resonanco 4:3 kun Marso.
Ĝia klinata orbito ekstere tanĝas tiun de Marso proksime de sia malsuprenira nodo. Ĝia marsa MOID estas 0,06582 AU, tie estas 9,847 milionoj da km.
Joshua Fishman
Joshua Aaron Fishman (jida: שיקל פֿישמאַן — Shikl Fishman ; n. la 18-an de julio 1926 en Philadelphia, Usono – m. la 1-an de marto 2015 en Novjorko) estis lingvisto kaj sociologo kiu specialiĝis pri la lingvosociologio, socilingvistiko, lingvoplanado, dulingva edukado, lingva revivigo kaj "lingvo kaj etneco". mo estos ma fondinto de la revuo " International Journal of the Sociology of Language"  .
Li studis en la Universitato de Pensilvanio (1944-1948), kie li diplomiĝis pri historio kaj akiris magistron en psikologio. En 1948 li estis studento de la jida lingvisto Max Weinreich.
En 1953, li doktoriĝis en socia psikologio ĉe la Universitato Kolumbio.
Ĝis lia morto, li estis Profesoro Emerito de Sociaj Sciencoj en la Universitato Yeshiva en Novjorko kaj profesoro pri edukado ĉe la Universitato de Novjorko kaj Universitato Stanford.
En 2004 li estis gajninto de la Premio Linguapax.
Verkaro (elekto)
Li verkis centojn da verkoj kaj artikoloj ĝenerale pri la stato de malgrandaj lingvoj.
Eksteraj ligiloj
Oficiala retejo de Joshua A. Fishman
Fondumo Joshua Fishman
NGC 5644
NGC 5644 (aliaj indikoj — UGC 9321, MCG 2-37-16, ZWG 75.57, PGC 51834) estas galaksio en konstelacio Bovisto.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
11520 Fromm
11520 Fromm estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la germandevena usona psikoanalizisto Erich Fromm (1900–1980), kiu kredis, ke la homaro povis disvolvi psikologie ekvilibran, sanan socion. Li estas vaste konata pro sia libro "Fuĝo for de libereco" (1941), sed jam en 1930 li verkis Das Christus Dogma, kiu substrekas la neglekton de sociaj faktoroj en la homa psikologio.
Châtillon JU
Châtillon - france, prononco laŭ sistemo IFA [] - estas komunumo en la distrikto Delemonto en Kantono Ĵuraso, Svislando. Ĝi havis 431 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Geografio
Châtillon situas ĉe la suda flanko de la kaldrono de Delemonto ĉe la bordo de la rivereto La Bie. La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,33 km², de kiuj pli ol la duono, nome 52% estas kovritaj de arbaro, 42% servas por agrikulturo kaj 5% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Châtillon limas en nordo al Rossemaison, en oriento al Courrendlin, en sudoriento al Vellerat, en sudsudoriento al Roches (BE), en sudo al Moutier (BE), en sudsudokcidento al Soulce, kaj en okcidento al Courtételle.
Trafiko
Châtillon situas flanke de la gravaj trafikvojoj kaj tial estas plej parte libera de transirtrafiko. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita per aŭtobuslinio al la stacidomo de Delemonto. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A16 situas 4 kilometrojn nordokcidente apud Delemonto.
Takuma Nagayoshi
Takuma Nagayoshi (永芳 卓磨, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe FC Gifu, Oita Trinita, Tochigi SC kaj SC Sagamihara.
Flóra Sass
Flóra SASS [ŝaŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Sass Flóra, konata post la edziniĝo Florence Baker (naskiĝis la en Transilvanio en Nagyenyed (nuntempa Aiud en Rumanio), mortis la  en Britio en Newton Abbot) estis hungara-brita esploristo.
Biografio
Flóra Sass aĝis 7, kiam dum la Hungara revolucio de 1848 la rumanoj murdis plenan loĝantaron de Nagyenyed, tamen ŝi hazarde restis viva. La orfino estis edukita en armena familio. Post falo de la revolucio kaj liberecbatalo la familio rifuĝis al la Turka Imperio. En nekonataj cirkonstancoj Flóra iĝis sklavo, sed en Vidin la baldaŭa edzo ekvidis ĝin en 1859. Li subaĉetis la gardistojn kaj ili tuj forlasis la imperion. Samuel Baker prenis ŝin al Afriko, kie li gvidis ekspedicion por trovi fonton de Nilo. En 1864 ili malkovris Albertlagon. En la sekva jaro ili vojaĝis al Britio, kie okazis oficiale la geedziĝa ceremonio kaj Sro Baker lordiĝis pro la ekspedicio en Afriko. En 1869 ili denove vojaĝis al Afriko interalie por provi ĉesigi la sklavkomercon. En 1893 ŝi vidviniĝis.
25418 Deshmukh
25418 Deshmukh estas asteroido de la ĉefa zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).