cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Muzeo en la Dreyse-domo (Sömmerda)
La Muzeo teknika en la Dreyse-domo (germane: Historisch-technisches Museum im Dreyse-Haus) troviĝas en la centro de Sömmerda, en la naskiĝdomo de la granda inventisto Nicolaus von Dreyse, Weißenseer Straße nr 15.
Priskribo
En la 2005-a jaro, en la kadro de la aranĝaro Sömmerdaer Museumslandschaft, inaŭguritis la Historia-teknika muzeo de la urbo. Ĝi gastas en la monumentprotektita eksa loĝdomo de Nicolaus von Dreyse, en la urbokerno.
Rekte malantaŭ la tripartita domo invitas belega rozĝardeno en la bidermajro-stilo al promenado kaj restado.
Kolektoj
Eta kolekto de pafarmiloj historiaj kaj informoj pri ties fabrikado kun la vivo- kaj laborkondiĉoj en la 19-a jarcento fascinas la vizitantojn. Same apartenas al la elmontrado la sekvontaj eroj: estiĝo de la firmao Rheinmetall; agado de la inventisto Heinrich Ehrhardt; la kontormaŝinfabriko Büromaschinenwerk Sömmerda - BWS (1945-1990) kaj ĝiaj produktoj (elektronaj skrib- kaj kalkulmaŝinoj, komputiloj, printiloj, diversaj teknikaj konsumvaroj).
En la gapdeponejo de la urba arkivejo eblas viziti, post sinanonco, ankoraŭ pli ampleksan kolekton da skrib- kaj kalkulmaŝinoj faritaj ekde 1923.
Literaturo
Museumsverband Thüringen (eld.): Museen in Thüringen, Edition Leipzig 2006, ISBN 978-3-361-00612-0, p. 151
Eksteraj ligiloj
Hejmpaĝo de la muzeo.
Ĉotanagpur-Altebenaĵo
Ĉotanagpur-Altebenaĵo (छोटा नागपुर पठार) estas altebenaĵo en orienta Barato, kiuj kovras plimulton de la subŝtato de Ĝharkhando same kiel apudajn partojn de Oriso, Okcidenta Bengalujo, Biharo kaj Ĉhatisgaro. La Induso-Gango-Ebenaĵo troviĝas en la nordo kaj la oriento de la altebenaĵo, kaj la baseno de Mahanadi-Rivero situas en la sudo. La totala areo de Ĉotanagpur-Altebenaĵo okupas ĉirkaŭ 65 000 kvadratajn kilometrojn.
Etimologio
La nomo Nagpur estas verŝajne derivita de la Nagavanŝioj, dinastio de reĝoj el la  regiono. Ĉota estus deformaĵo de la vorto Ĉutia, vilaĝo en la periferio de Ranĉi, kiu konservas la restaĵojn de malnova fortikaĵo aparteninte al tiu dinastio.
Formiĝo
Ĉotanagpur-Altebenaĵo estas kontinenta altebenaĵo - ampleksa areo de tero puŝita super la ĉirkaŭaĵo. La altebenaĵo estis formita per kontinenta levado ekde fortoj agante profunde ene de la tero. La gondvanaj substratoj atestas la praan originon de la altebenaĵo. Ĝi estas parto de la dekkana plato, kiu disiĝis de la suda kontinento dum la Kretaceo por komenci 50-milion-jaran vojaĝon kiu estis furioze interrompita per la norda eŭrazia kontinento. La nordorienta parto de la Dekkana Altebenaĵo, kie troviĝas la ekoregiono Ĉotanagpur-altebenaĵaj sekaj deciduaj arbaroj, estis la unua areo de kontakto kun Eŭrazio.
La rivero Punpun originiĝas en la Ĉotanagpur-Altebenaĵo, je alto de 300 metroj.
Klimato
Ĉotanagpur-Altebenaĵo havas allogan klimaton. Por kvin aŭ ses monatoj de la jaro, de oktobro pluen la tagoj estas sunaj kaj refreŝigaj. La averaĝa temperaturo en decembro estas 23 °C. La noktoj estas freŝaj kaj la temperaturoj en vintro povas malaltiĝi sub frostopunkto en multaj lokoj. En aprilo kaj majo la tagtemperaturo povas superi 38 °C sed ĝi estas sekega kaj ne sufoka kiel en la apudaj ebenaĵoj. La pluvsezono ( junio al septembro ) estas agrabla. . Ĉotanagpur-Altebenaĵo ricevas ĉiujaran mezan pluvokvanton de proksimume 1400 mm, kio estas malpli ol la pluvarbaraj areoj de multe da Hindujo kaj preskaŭ ĉio el ĝi okazas en la musonaj monatoj inter junio kaj aŭgusto.
Ekologio
La altebenaĵo estis difinita kiel la ĉotanagpur-altebenaĵaj sekaj deciduaj arbaroj, kiuj konstituas ekoregionon apartenante al tropikaj kaj subtropikaj sekaj foliarbaroj. Ĝi estas pli seka ol la ĉirkaŭantaj areoj kiel ekzemple la Orientaj Ghatoj kaj Satpura-Montaro kiuj limtuŝas ĝin sude.
Mineraloj
Ĉotanagpur-altebenaĵo estas butikodomo de mineraloj kiel glimo, baŭksito, kupro, kalkoŝtono, fererco kaj terkarbo. Damodar-valo estas riĉa je terkarbo kaj ĝi estas konsiderata kiel la ĉefa centro de koaksiga karbo en la lando. Masivaj terkarboformacioj estas trovitaj en la centra baseno etendiĝante tra 2 883 kvadrataj kilometroj. La gravaj terkarbotrovejoj en la baseno estas Jharia, Raniganj, Okcidenta Bokaro, Orienta Bokaro, Ramgarh, Suda Karanpura kaj Norda Karanpura.
Attila Dobozy
Attila DOBOZY [dobozi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Dobozy Attila estas hungara kuracisto, haŭtkuracisto, imunologo, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2004).
Antal Áldásy
Antal ÁLDÁSY [AldAŝi], hungare Áldásy Antal (tre malofte Áldássy Antal) estis hungara historiisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio.
Antal Áldásy naskiĝis la 1869 en Pest (urbo). Li mortis la 1932 en Budapeŝto.
Biografio
Antal Áldásy post lernado-studado en Vieno eklaboris en Hungara Nacia Muzeo inter 1894-1912. Poste ĝis 1932 li instruis en universitato de Budapeŝto. Inter 1902-1924 li redaktis fakrevuon Turul. Li okupiĝis precipe pri la sinodoj en la 15-a jarcento kaj pri la heraldiko.
Tibor Draskovics
Tibor Draskovics [draŝkoviĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Draskovics Tibor estas hungara politikisto, ministro, juristo.
Tibor Draskovics naskiĝis la  1955 en Budapeŝto.
Biografio
Tibor Draskovics abiturientis en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Scienca Universitato pri Eötvös Loránd en 1979. Post lernado li eklaboris en ministerio pri financo, kie paŝo post paŝo li ricevis pli altajn postenojn. Post falo de la socialismo li laboris en diversaj firmaoj, aŭ li estis advokato. Inter 1994 kaj 1998 li estis subministro pri financo, poste li laboris en banko. En 2002 li estis nomumita titulara subministro, en la jaroj 2004 kaj 2005 li estis ministro pri financo. En 2007 li estis senpostena ministro, en la jaroj 2008 kaj 2009 li estis ministro pri justico kaj enlandaj aferoj (tiam kuntirita ministerio). En la 2010-aj jaroj li havis postenon en universitato. Li edziĝis dufoje, resume li havis 3 gefilojn.
Chelan (lago)
Chelan estas mallarĝa, 90 kilometrojn longa lago en kantono Chelan, norda Vaŝingtonio, Usono. Ĝin nutras kaskadetoj kaj torentoj laŭ la lagbordo. Kun maksimuma profundo de ĉ. 470 m, ĝi estas la tria plej profunda lago en la lando kaj la naŭa plej profunda en la mondo. La surfaco de la lago altas 335 metrojn super la marnivelo. La averaĝa larĝo de la lago estas ĉ. 3 km.
La vorto Chelan venas de la indiana vorto cilian, laŭsence "profunda akvo" aŭ "lago" aŭ "blua akvo" (laŭ diversaj informantoj).
Ĉe la lagbordo situas du urbetoj, Chelan je la sudorienta ekstremaĵo de la lago, kie ĝia akvo elfluas tra elektroprodukta digo en la riveron Chelan, kaj je la nordokcidenta fino de la lago, Stehekin, kiu atingeblas nur per boato, aviadilo, aŭ piedoj. La suda bordo de la lago apartenas al ŝtata parko atingebla per aŭto el la urbeto Chelan. La norda porcio de la lago estas protektita per Chelan National Recreation Area.
Salvinia
Salvinia (ŝveb-filikoj) estas la sola genro en familio Salviniaceae (sed laŭ kelkaj esploroj, la genro Azolla same apartenas al tiu), en ordo Salviniales, klaso veraj filikoj (Pteridopsida). La specioj de la genro estas en la akvo ŝvebantaj plantroj, kiujn karakterizas, ke la supra foliflanko morfologie estas la suba flanko de la folio.
La genro Salvinia estis nomumita fare de itala botanikisto Pier Antonio Micheli en 1729 pro estimo al Antonio Maria Salvini.
La ŝvebfilikoj grandas 2 ĝis 20 cm, ŝvebas sur la akvosurfaco, disvastiĝas sekse per sporoj kaj nesekske per stolonoj.
Ĉiu unuopa planto konsistas el horizontale kreskanta akso kun zonaj (ĉirkaŭaksaj) trinombraj folioj. El tiuj du estas rondaj aŭ ovalaj ŝveb-folioj; la tria estas fajne disigita, longanta kelkajn centimetrojn suben kaj transprenas la rolon de radiko. Ĝi ne ankriĝas en la akvogrundo.
Klasifiko
La genro entenas la sekvajn speciojn:
Hidetoki Takahashi
Hidetoki Takahashi (高橋 英辰, n. 11-an de aprilo 1916, m. 5-an de februaro 2000) estis japana futbala trejnisto. El 1957 kaj de 1960 ĝis 1962 li estis trejnisto de la japana nacia teamo de futbalo.
Drumo
Drumo aŭ frapinstrumentaro estas kombinaĵo de frapinstrumentoj (tamburoj, cimbaloj kaj aliaj), aranĝita tiel ke ununura muzikisto povas ludi ĝin.
Dumpase de la historio establiĝis depende de la muzikstilo plej malsamaj aranĝoformoj de la frapinstrumentaro. Al la nuntempa normoformo apartenas tambureto, tamburego, tamo, ĉarlestono, diversaj cimbaloj kaj perkutinstrumentetoj kiel ekz. lignobloko, bovsonorilo aŭ tintilringo. Ĉi tiun kombinaĵon la muzikisto povas individue kunmeti kaj aranĝi helpe de starigiloj aŭ fiksigaj stangoj.
Krom la akustika frapinstrumentaro nuntempe ekzistas ankaŭ elektronika frapinstrumentaro.
Frapinstrumentan muzikon oni notas helpe de la kutima notacio. Por distingo servas la tiel nomata neŭtra klefo.
La aro
1. cimbalo 2. startamo 3. pendotamoj 4. tamburego aŭ bastamburo 5. tambureto aŭ knartamburo 6. ĉarlestono ]] La individuaj instrumentoj de frapinstrumentaro apartenas aŭ al la idiofonoj („memsonantoj“) aŭ al la membranofonoj („felosonantoj“). La selekto de la instrumentoj dependas de la muzika kunteksto, de la stilo kaj de la imagoj de la frapinstrumentisto. La grandoj de la tamburoj kaj cimbaloj estas indikataj per colo. Kvankam tuta aro da normoj venkis, la varieco de la grandoj intertempe surmerkate haveblaj estas preskaŭ senlima. Preskaŭ ĉiam la bazon de frapinstrumentaro formas kombinaĵo de jenaj instrumentoj.
Tambureto
La tambureto, nomata ankaŭ „knartamburo“, staras meze antaŭ la ludanto kaj estas la ĉefa instrumento de la frapinstrumentaro. Ĝi devenas el la eŭropa armemuziko kaj evoluis el diversaj formoj de marŝo- kaj kirlotamburoj.
Heĝiro
Heĝiro aŭ hiĝro (هِجْرَة) markas la komencon de la islama erao, la elmigradon de Mahometo el Mekka al Medino en jaro 622 kaj signas la komencon de la islama tempokalkulo.
Drumo
Tambureto
Ĝi havas kaldronon el pluraj tavoloj da ligno (plejofte 6 ĝis 10 tavoloj) aŭ el metalo, kiu estas ambaŭflanke tegita per feloj. La supra frapfelo plejofte estas iomete malglatigita kaj tavoligita blanke aŭ helgrize; la felo de la malsupra flanko estas glata kaj klare pli maldika resonancfelo. Origine oni enmetis verajn bestofelojn, nuntempe oni uzas preskaŭ nur industri-faritajn produktojn el plastoj kun metalringoj.
Heĝiro
La jaroj estas kalkulitaj, de kiam Mahometo forlasis la urbon Medino, je la 9-a de septembro de 622 p.K. La komenco de tiu jaro (16-a de julio estas la komenco de islama kalendaro. La kalendaro estas ankaŭ nomita Heĝira Kalendaro laŭ la araba vorto por "fuĝo". La unua tago de la unua monato (1 MuHarram) de la unua jaro (1 AH) estas tiu tago.
Drumo
Tambureto
La feldiametro estas plejofte 14 coloj, ordinaraj kaldronprofundoj estas 5 aŭ 6,5 coloj. Intertempe ekzistas krome etaj tamburetoj de nur 8 aŭ 10 coloj diametraj aŭ de relative plataj kaldronoj, ofte uzataj kiel krominstrumentoj.
Tamburego
La tamburego (ankaŭ bastamburo) estas la dua ĉefinstrumento de la frapinstrumentaro. Ĝi konsistas el granda lignokaldrono, plej ofte ambaŭflanke tegita, kiu kuŝas surflanke kaj kiun du gamboj (kunfaldeblaj por transporto) tenas en konstanta pozicio. Oni ludas tamburegon helpe de pedalfrapilo, fiksita per pinĉoŝraŭbo je la felstreĉo-ringo de la tamburo. Alternative al uzo de du tamburegoj oni povas uzi duoblan pedalon, kiu ebligas per mekanika transigo la ludon de ununura tamburego per du piedoj.
La fronta resonancfelo ofte havas truojn por malpliigi la resonon de la tamburego kaj ebligi rektan alprenadon de la sono per mikrofono en la tamburo. Krom tio oni ofte metas kusenojn aŭ lantukojn en la tamburegon por dampi ĝin.
En la frutempo de frapinstrumentaro la tamburegoj kun diametro de 28 aŭ 30 coloj estis tre grandaj, antaŭ ol venkis iom post iom pli malgrandaj mezuroj. Longan tempon kaldrono kun profundo de 14 coloj kaj diametro de 22 coloj estis normo, nuntempe oni preferas tamburojn profundajn je 16 aŭ 18 coloj. Depende de la muzikstilo foje oni ekipas pli modernajn frapinstrumentarojn per malsame grandaj tamburegoj kun fela diametro de 16 ĝis 26 coloj.
Sur la tamburego estas kroĉoringo necesa por la surmuntado de cimbalo kaj tamoj sur la tamburegon. Je kelkaj frapinstrumentaroj la bastamburo foje estas neborita, do sen la kroĉoringo. Tio ebligas, ke la tamburego povas pli libere svingi kaj tiamaniere generi pli bonan sonon.
Tamoj
Tamoj estas plejofte duflanke fel-tegitaj tamburoj kun diametroj inter 6 kaj 18 coloj. Depende de la pendado resp. starado oni nomas la tamburojn pendotamoj, kiuj bezonas starigilon aŭ tenilojn sur la bastamburo, aŭ startamburoj (aŭ tamegoj), kiuj staras sur propraj gamboj muntitaj ĉe la kaldrono. Je altvaloraj tamoj la tenilo por pli bona sonevoluo estas formita tiamaniere, ke la kaldrono postfrape povas libere finsvingi.
La rilato de kaldrondiametro al kaldronprofundo estas tre diversa; star-tamoj ofte estas pli profundaj ol pendotamoj samdiametraj. Apartan pozicion havas la tiel nomataj rototamoj: ili konsistas nur el plata metalkadro tegita per frapfelo; kaldrono ne estas. Ŝraŭbkonstruaĵo ebligas ŝanĝi dum la ludado la felstreĉon per turnado de la kadro kaj per tio generi glitsonon. Rototamoj estis enmodaj ĉefe en la 1980-aj jaroj.
Kelkaj frapinstrumentistoj, ekzemple Phil Collins, preferas tamojn sen resonfeloj (koncert-tamoj). Ĉi tiuj havas klare difinitajn tonaltojn, kompareble kun timbaleoj. Koncert-tamoj estis tre ofte uzataj en la 1970-aj jaroj.
La nombro de tamoj en frapinstrumentaro ege dependas de la muzikstilo. Dum en populara muziko kaj klasika ĵazo muzikistoj ofte nur uzas du aŭ tri tamojn, en ĵazroko kaj en metalroko ili uzas ĝis ok tamojn. Tio tamen ege varias laŭ persona ludostilo. La plej multaj normaj frapinstrumentaroj havas tri tamojn: du pendotamojn (10 ĝis 13 coloj) kaj star-tamo (14 ĝis 16 coloj).
Cimbalo
Principe kvin tipoj de cimbaloj estas distingeblaj. Laŭ sia sonkaraktero tiuj ĉi plenumas malsamajn funkciojn en frapinstrumentaro:
Tinta cimbalo
La tinta cimbalo havas diametron de 16 ĝis 24 coloj kaj povas distingiĝi laŭ dikeco de la materialo. Depende de la produktiteco ili havas relative klaran frapsonon („pin“), kiun povas foni baza murmurado („vuŝ“). Kelkaj cimbaloj sonas relative sekaj, aliaj pli maldikaj generas pli da baza murmurado kaj per tio pli malklaran sontapiŝon. Se oni ekfrapas la pinton (sonorilo), eksonas hela kaj klara sonorileca tono. Se oni tamen frapas la randon, la kvoto de suprotonoj pligrandiĝas, kaj la cimbalo povas suprenbalanciĝi. Ekzistas ankaŭ specialformoj, kiuj siaflanke produktas apartan sonon. Siblocimbalo ekzemple havas en la rando truetojn, en kiuj pendas boltetoj, kiuj generas fluan bazan murmuradon. Platocimbalo ne havas sonorilon kaj per tio malpli da suprotonoj. Sur tinta cimbalo oni plejofte ludas konstantan pulson aŭ ritmoŝablonojn.
Ĉarlestono
Ĉarlestono konsistas el cimbalparo, muntita horizontale sur starigilo kun pedalo. Tiu ĉi ebligas pere de risortotirilo malfermadon kaj fermadon de la ĉarlestono per la maldekstra piedo ene de norma frapinstrumentaro.
Fermado de ĉarlestono per pedalo generas relative mallaŭtan sonon kompareblan al tiu de kabaso. Frapado per bastoneto generas je fermita stato delikatan sonon, en duonferma stato pli malmildan („rokmuzikecan“) sonon, en malferma stato laŭtan sonon similan al tiu de krakcimbalo. Depende de tio, kiom longe la du cimbaloj kontaktas, ekestas diversaj sonoj.
Sur ĉarlestono oni ludas plejofte trairan pulson aŭ fiksajn ritmajn figurojn („ritmoŝablonojn“); do oni ofte uzas ĝin anstataŭ tinta cimbalo.
Kraka cimbalo
Krakaj cimbaloj kutime estas kompare kun tintaj cimbaloj pli maldikaj kaj pli malgrandaj (proks. 13 ĝis 20 coloj diametre) kaj estas konceptitaj laŭ prilaborado cele al klare pli alta porcio da krakado. Ĝia sono estas pli brueca. Pro tio oni uzas ĝin ofte por akcentoj aŭ (ekzemple per feltofrapiloj) por ŝvelaj dinamikaj efektoj (kresĉendo). Depende de grandeco kaj prilaborado malsamaj krakaj cimbaloj resonas malsame longe.
Ĉina cimbalo
Ĉina cimbalo estas pro tio escepto, ĉar ĝi distingiĝas – kaŭzite de alia kultura fono – laŭ sia formo klare disde la aliaj cimbalaj tipoj. La pinto ofte ne estas volbita, sed havas la formon de cilindro aŭ de detranĉita konuso, kies baza areo konsistigas la supran finaĵon de la pinto. Plej okulfrapa rekonilo estas la alten fleksita rando, kiu aspektigas la cimbalon laŭ profilo kiel longtirata formo por pelvokuko. La diametro estas plejofte inter 14 ĝis 24 coloj. La sono estas komparebla kun tiu de kraka cimbalo, tamen pli „malpura“ aŭ pli „kruda“ kaj pli mallonga. Ĉinajn tamburojn oni uzas ofte por mallongaj, eksplodaj akcentoj aŭ stakato-figuroj. Ĉefe frapinstrumentistoj de metalroko uzas ĝin unuaflanke kiel gravan akcentcimbalon, multfoje tamen ankaŭ kiel anstataŭilon por ĉarlestono aŭ por tinta cimbalo. Pli grandaj ĉinaj cimbaloj, ofte ekipitaj per krakoboltetoj, ankaŭ eniris en ĵazon kaj en la muzikon de ĵazbandegoj kiel tintaj cimbaloj. Por protekti la cimbalorandon, oni pendas ilin plejofte renverse, por ke oni povu trafi la fleksitan randon sur-face. Krome ĉina cimbalo estas la cimbalo kun la plej larĝa gamo da plej variaj sonoj.
Plaŭdo- kaj efektocimbalo
Plaŭdocimbaloj estas laŭ speco kaj funkcio kompareblaj kun krakcimbaloj, estas tamen diametre klare pli malgrandaj (proks. 6 ĝis 12 coloj), pro kio ili havas alian sonkarakteron: plaŭdocimbaloj sonas helaj kaj vervaj, eksonas rapide kaj preskaŭ ne resonas. Oni uzas ilin por mallongaj, helaj akcentoj. Precipe Stewart Copeland kaj Manu Katché establis la uzon de plaŭdocimbaloj.
Krom tio ekzistas multe da variaj efektocimbaloj kun apartaj formoj aŭ prilaboraĵoj, ekz. truetoj aŭ tintiloj, por pliampleksigo de la frapinstrumentara sonspektro. La kreopovo de la cimbalproduktantoj estas ne-elĉerpebla, same la varieco de nomoj, per kiuj ili surmerkatigas la efektocimbalojn. La gamo de cimbaloj (kiel „cups“ [tasoj], „bells“ [sonoriloj], „stacks“ [stako], „mini-chinas“ [ĉinaj cimbaletoj], „jingle-hats“ [tintoĉapeloj] k.s.) pligrandiĝas, je kio ne ĉiuj cimbaloj estas klare algrupigeblaj al unu el la grupoj. „Cups“ aŭ „bells“ estas cimbaloj, kiuj donas sonon similan al la sonorilo de la tinta cimbalo. „Stacks“ estas stakoj da pluraj malsamgrandaj cimbaloj rekte metitaj unu sur la aliajn, kiuj produktu mallongajn sonaĉojn.
Normaj mezuroj
Jen la kutimaj diametroj de tamburoj kaj cimbaloj:
Flankaĵoj
Flankaĵoj estas ĉiuj servaj elementoj kiel pedalfrapilo, cimbalaj starigiloj kaj la diversaj teniloj. Ankaŭ partoj firme ligitaj kun la kaldronoj kiel felostreĉiloj, knartambura forlevilo kaj piedoj por la tamburegoj estas flankaĵoj.
Feloj
La felojn de frapinstrumentaro pri frue oni produktis el naturfeloj. Nuntempe ili konsistas kutime el unu- aŭ dutavola plastofolio. Ili estas surstreĉitaj sur la tamburkaldronoj per streĉringoj, kiuj plejparte konsistas el metalo. Tion oni faras depende de la kaldrona diametro per po kvar ĝis dek du streĉoŝraŭboj. Tiamaniere la feloj estas agordeblaj per ŝanĝo de la streĉiteco ĝis tonalto konvena al la muzikstilo. La supra, priludata felo nomiĝas frapofelo, la malsupra resonancfelo. Oni distingas je feloj ĉefe inter travideblaj kaj malglatigitaj feloj. Ĉi-lastaj donas al la tamburo pli varman sonon kaj ebligas generi susuron je la viŝado per broso. Dum malglatigitaj feloj pli frue ofte estis uzataj nur por knartamburoj, oni trovas ilin nuntempe ankaŭ ofte je la aliaj tamburoj. Krome ekzistas knartamburaj feloj kun malgrandegaj truetoj, kiuj influas la sonon kaj sonigas la tamburon pli seka. Ju pli da streĉoŝraŭboj oni uzas por la fiksado de la felo, des pli precize oni povas agordi la tamburon. Renomaj felproduktantoj estas la firmaoj Remo, Evans kaj Aquarian.
Kaldrono
La kaldrono de tamburego kaj de la tamoj estas plejofte el ligno. La plej populara ligno estas acero, kiu donis varman kaj ekvilibran sonon kun relative fortaj malaltaj sonoj. Krome betulo estas populara pro la elstarigitaj altaj sonfrekvencoj en sonregistro-studioj. Kontraste al tio mahagono proponas tre fortajn malaltecojn kaj reduktitajn altecojn. Pluaj uzataj lignoj estas fago, poplo, tilio, kverko kaj kelkaj aliaj lignoj. Ankaŭ ekzistas lignomiksaĵoj. Nuntempe establiĝis kiel interesa alternativo kaldronoj el akrilo. Je malmultekostaj frapinstrumentaroj oni ankaŭ trovas kartonajn kaldronojn, kiuj estas kungluitaj kaj mulditaj. Ĉi tiuj tamen sone ne atingas la alternativojn.
Tamburetoj ofte konsistas el metalo aŭ ankaŭ el ligno. Intertempe pluraj produktantoj proponas ankaŭ ekzotajn knartamburojn, ekz. kun pli grandaj truoj en la kaldrono, kiuj kaŭzas pli laŭtan kaj pli eksplodecan sonon.
Ju malpli la sonperdo en la kaldrono, des pli bona kaj ĉefe pli resona la tambursono. Tio distingas bonan kvaliton de la tamburkaldronoj. Por ke la sono plejeble sen perdoj estu transigita sur la kaldronoj, plej gravas la kvalito kaj formo de la kaldrona rando, sur kiu surstreĉiĝas la felo. Dum pli frue plej ofte regis plataj aŭ rondaj randoj, nun venkis maldikaj kaj akraj randoj.
Je altkvalitaj frapinstrumentaroj la kaldronoj ofte estas lakitaj, kio faras ilin vide pli allogaj. Por tio la ekstera lignotavolo havu belan lignovejnaron. Je malmultekostaj frapinstrumentaroj tamen oni uzas por la kaldronoj kolore presitajn foliojn surgluitajn sur la kaldrono. Ankaŭ altkvalitaj frapinstrumentaroj povas esti foliotegitaj, por havi adekvatan aspekton. La uzado de tiaj folioj tamen povas malutili al la sonkvalito, se la folioj estas malbone prigluitaj kaj tiel malhelpas la svingadon.
Cimbaloj
La cimbaloj konsistas kutime el alojoj kiel latuno aŭ diversaj bronzoj, ekz. kupra-nikela bronzo kaj stanobronzo. La stano-enhavo varias ekde 8 % ĝis sonorilbronzo kun 20 %. Krom tio multaj altkvalitaj cimbaloj enhavas etan kvanton da arĝento. Pli frue ankaŭ ekzistis tiel nomataj sterling-arĝentaj cimbaloj, kiuj konforme kun sia nomo briletis arĝente kaj konsistis el la samnoma alojo. Ili tamen apartenis maksimume al la malsupra klaso de cimbaloj. Famaj produktantoj de cimbaloj estas Zildjian, Meinl, Sabian kaj Paiste. Duavice post ĉi tiuj grandaj kvar cimbalforĝejoj establiĝis kromaj produktantoj kiel ekzemple Masterworks, Anatolian kaj Ufip.
Bastonetoj
Bastonetoj estas faritaj el ligno (plejofte hikorio), plasto aŭ karbonfibro kaj malofte el metalo. Faskoj ofte konsistas el pluraj maldikaj lignaj aŭ plastaj bastonoj faskigitaj. Brosoj estas plejparte el plasto aŭ metalo. Maleoj konsistas plejparte el ligno aŭ plasto; ilia kapo estas tegita per felto aŭ felo. Ankaŭ sur la kampo de tamburbastonoj ekzistas multe de produktantoj. Al la plej konataj inter ili apartenas Promark kaj Vic Firth. Krom tio ankaŭ produktantoj de aliaj frapinstrumentaj partoj disvendas bastonetojn. Ekzistas ekzemple ankaŭ serioj de la cimbalproduktanto Zildjian aŭ de la germana frapinstrumentaro-produktanto Sonor.
Historio
Decida por la evoluo de la frapinstrumentaro estas la invento de la unua bastambura pedalo en la jaro 1887 fare de J. R. Olney. Sekvis en la jaro 1899 ĝia unua seria produktado fare de William F. Ludwig kaj sur la kultura kampo kontraŭtamburadaj leĝoj: Ĉi tiuj en Usono malpermesis al sklavoj ludi siajn mantamburojn, kio rezultigis, ke la nigruloj zorgis pri sia ja ege ritma muzikkulturo per eŭropaj kaj arabaj-okcidentaziaj frapinstrumentoj. La unua kompleta frapinstrumentaron vendis en 1918 la firmao Ludwig.
Kiel en multaj aliaj ekonomiaj branĉoj ankaŭ je la produktado kaj disvendado de frapinstrumentaroj venkis tutmondiĝo kaj internaciiĝo. Ĝis en la 1960-jaroj la pintaj produktoj devenis el Usono (Ludwig, Gretsch), Britio (Premier) kaj Germanio (Sonor, Trixon).
Ekde la 1960-aj jaroj tamen malkaraj produktoj pli kaj pli konkurencis: malmultekostaj frapinstrumentaroj venis komence el Japanio, poste el Tajvano kaj Sud-Koreio. Japanio kaj Tajvano jam ekde la 1970-aj jaroj proponis pintajn produktojn (Tama, Yamaha), kiuj premegis la pintajn frapinstrumentarojn el Usono, Britio kaj Germanio sur la merkato kaj finfine transprenis grandajn merkatporciojn de la tradiciaj produktantoj.
Dumpase de la 1980-aj jaroj aparte Tajvano fariĝis la plej favore produktanta akcesoraĵo-liveranto de preskaŭ ĉiu frapinstrumentaro-produktanto de la mondo. Kun la tutmondiĝo ekde proksimume 1990 la internacia dependeco-rilato kvazaŭ renversiĝis: iamaj pintproduktantoj eniris en dependecon de antaŭaj produktantoj de malkaraj frapinstrumentaroj (Sonor ekzemple eniĝis en dependecon de ĉina kapitalo).
Aktuale Brazilo premas per favorprezaj frapinstrumentaroj de la firmao RMV de relative alta kvalito sur la tutmondan merkaton.
Elektronikaj frapinstrumentaroj
Elektronika frapinstrumentaro estas ludata kiel klasika frapinstrumentaro. La sonoj tamen ne ekestas je la frapo sur instrumento, sed estas ekigitaj per frapimpulso, (plejofte ciferece) generataj en sonproduktilo kaj povas esti eldonataj per laŭtparolilo aŭ kapaŭskultilo. Tiucele ĉiuj priludataj komponantoj havas elektronikajn sonprenilojn. La ekestanta sono dependas de la uzata sonproduktilo resp. de la speco kaj kvalito de la uzataj sonspecimenoj; ĝi povos treege simili al la sono de tradicia akustika frapinstrumentaro, prezentas tamen kompare kun ĉi tiu ne ĉiujn eblajn ludajn fajnecojn. Krom la pli elspeza muntado kaj la parte pri alta prezo de elektronika frapinstrumentaro ĉi tio estas la kaŭzo, kial nuntempe oni uzas la du formojn unu apud la alia. Elektronika frapinstrumentaro ne estas intermiksenda kun la drumomaŝino, kiu imitas la sonojn de la instrumentoj sen interago kun frapinstrumentisto.
La plej granda avantaĝo de elektronika frapinstrumentaro estas ĝia preskaŭ komplete manka proprosono sen amplifado. Ĝi taŭgas pro tio por uzado je malfacilaj akustikaj kondiĉoj. Uzekzemploj estas popmuziko en ĉambra laŭteco je konvenaj eventoj, ekzercado sen ĝenado de la najbaroj per bruo helpe de kapaŭskultiloj kaj muzikalproduktaĵoj, kiuj bezonas treege malmultan scenejan laŭtecon. Kroma avantaĝo de elektronika frapinstrumentaro estas la generado de plej diversaj frapinstrumentaj kaj perkutinstrumentoj per ununura instrumentaro.
Funkcio de frapinstrumentaro
La ĉefa funkcio de frapinstrumentaro en bando estas la generado de baza ritmo, kiu subtenas la bandon kaj rezultigas kune kun la aliaj instrumentoj de la ritmosekcio (ekz. kontrabaso kaj piano) la bazan ritmomodelon. Por tio frapinstrumentisto kutime aplikas firman fraposinsekvon, kiun li ripetadas. Bazo de la portanta ritmo estas je tio la alternado de malalta sono de la bastamburo kaj de la alta sono de la tambureto.
Krom ĉi tiu baza funkcio per pli alta komplikeco de la muziko io alia fariĝas plikaj pli grava: frapinstrumentaro enkonstruas ornamaĵojn, akcentas kaj reliefigas certajn lokojn de la muziko per efektoj kaj deŝanĝoj, ekz. per ritmaj plenigoj. Jen la frapinstrumentisto uzas la krakcimbalojn aŭ aliajn efektocimbalojn. Ankaŭ la uzado de kirloj kaj rudimentaĵoj sur la tambureto alcelas ĉi tiun efekton. La supro de ornamado kaj akcentado estas frapinstrumentara soloo, dum kiu la aliaj instrumentoj de la bando paŝas en la fonon.
Notacio
Pro la multnombro da eblecoj, strukturi kaj kombini la diversajn frapinstrumentojn, ĝis nutempe ne venkis deviga notacio. Tio konsekvencas, ke je la komenco de frapinstrumentaraj notoj staras klarigo de la notacio (vidu apudan notekzemplon). Ĉi tiun priskribon oni nomas „frapinstrumentara klefo“.
Por tio ekzistas pluraj skribkonvencioj: Anstataŭ la kutimaj klefoj oni uzas tiel nomatan neŭtralan klefon, ĉar multaj frapinstrumentoj ne estas agordataj je certa tonalto. Krome oni simbolas la metalajn unuopajn instrumentojn (ekz. cimbalojn) per x-formaj notokapoj, dum kiam la tamburoj ricevas rondajn notokapojn. En la aranĝo de la instrumentoj en la notacio la relativaj tonaltoj de la instrumentoj unu al la aliaj estas legeblaj. Krome estas kutimo, meti la erojn de la frapinstrumentaro ludatajn per-piede en la malsupran parton de la notliniaro, dum kiam tiuj, kiujn ludas la manoj, staras pli supre. Rilate ĉi tiu distingo la ĉarlestono estas esceptokazo, ĉar ĝi kaj estas ludebla per-piede sed ankaŭ per-mane.
Se oni notus kiel unuopa voĉo, aperus komplika ritma figuro, kiu en la notoj estus ne-supervidebla. Paŭzosignojn praktike oni do ne metas laŭ firmaj reguloj, sed depende de la aparta kazo kun la klopodo pri plej bona lebebleco. Ekzemple ĉi-sekva notekzemplo pritraktas la frapinstrumentaron kiel ununura instrumento:
Analizado kaj lernado
Analizado kaj lernado staras en liga rilato kun la strukturo de frapinstrumentaro. La frapinstrumentaro distingiĝas de la amaso de instrumento per tio, ke oni ludas ĝin ne nur kun la du manoj, sed ankaŭ (same kiel orgeno) kun ambaŭ piedoj. Krome ĝi ne estas unueca instrumento, sed aro el pluraj instrumentoj, kiuj devas esti komforte atingeblaj kaj tuj frapeblaj por manoj kaj piedoj. Oni povas lerni sur knartamburoj ĝisfunde la ritmoteknikajn frapfigurojn kaj realigi ilin sekvapaŝe per la tuta frapinstrumentaro kaj aparte per la alternado de knara kaj basa tamburoj. Ĉi tiun transigan proceson oni nomas man-pieda kunordigo, kaj ĝi estas esenca ero de la lernado. Tamen nur la kombinaĵo el ambaŭ, tio estas el figuroj sur la knartamburo (kaj ankaŭ sur la tamoj) kaj kompletaj ritmomodeloj sur ĉarlestono, knartamburo kaj bastamburo, estas la bazo por la tamburado en bando.
Analizado kaj lernado okazas ofte je la praktikado de muzikpeco. Komence temas pri tio, elaŭskulti la taktospecon kaj la formon de la muzikpeco. Poste oni analizas kaj eklernas konvenan akompanadon per la frapinstrumentaro kaj ludas tion poste kun aliaj instrumentoj. Ĉi tiun proceson povas subteni instruo. Tiu ĉi pretigas notaĵon de la ludata, grava aparte en pli grandaj muzikensembloj, helpe de frapinstrumentaraj muziknotoj. Krome per tio oni povas lerni gravajn bazajn sciojn el la ĝenerala muzikinstruo kaj la ĝustan korposintenon ĉe la frapinstrumentaro de fundamente.
Pedagogio
Ludadon de frapinstrumentaro oni povas lerni ĉe la plejmulto de la muziklernejoj. Alternative oni povas lerni je privataj frapinstrumentaro-instruistoj. Por daŭrigi la ludadon je profesia nivelo oni povas studi ĉi tiu fakon je konservatorioj, muzikaltlernejoj aŭ privataj institutoj kiel Drummers Focus.
En muzikpedagogio frapinstrumentaro ludas gravan rolon. Krom uzado por la forigo de agresemo, aparte je pli junaj infanoj, oni povas uzi la frapinstrumentaron por peri bazajn komprenojn de muzikaj aferoj kiel takto kaj ritmo. Pro la travivo de rapidaj sukcesoj la grado de motiviĝo estas tre alta je komencantoj. Ĉi tiu motiviĝogrado tamen estas nepre prosperigenda, ĉar la komplikeco de la sekvaj lernobjektoj rapide kreskas. Per tio instruisto de frapinstrumentaro-ludo havas altan respondecon. Bona prosperigo deflanke de motivite motiviga instruisto same kiel varieco kaj komplikeco de la frapinstrumentara ludado povas kaŭzi longdaŭran motiviĝon je la lernantoj. Ĉi tiun povas eĉ fortigi la kunmuzikado en pli granda ensemblo kiel ekz. en bando.
Preĝejo Sankta Mikaelo (Izsák)
La preĝejo Arkianĝelo Sankta Mikaelo estas romkatolika historia monumento en urbo Izsák (Hungario).
Historio
Izsák havis kirkon jam dum la mezepoko. La nun videbla preĝejo konstruiĝis inter 1801-1815. En 1857 kaj 1895 ĝi estis renovigita. La orgeno estas aŭdebla ekde 1913. Interne la navo estis pentrita inter la mondomilitoj, la sanktejo lastfoje pentriĝis en 1962.
Konstruaĵo
La preĝejo situas sola havanta 3 partojn. La fasado komenciĝas per kvadrata turo, kies malsupra parto estas la enirejo. La fasado havas ĉe la etaĝa alto ankaŭ 2 malplenajn niĉojn. Post la turo sekvas la navo, kiu finiĝas ĉe la sanktejo, sed tie ankaŭ la sakristio aliĝas. La ĉefaltaro, predikejo, mebloj restis originaj.
Kermeso okazas en la lasta dimanĉo de septembro.
Saint-Aubin-des-Préaux
Saint-Aubin-des-Préaux estas franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Saint-Aubinais.
NGC 1515
NGC 1515 (aliaj indikoj — ESO 156-36, AM 0402-541, IRAS04028-5414, PGC 14397) estas galaksio en konstelacio Orfiŝo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Sant'Angelo a Cupolo
estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Kampanio kaj la provinco Benevento. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Najbaras la komunumoj Benevento, Ceppaloni, Chianche (AV), San Leucio del Sannio, San Martino Sannita kaj San Nicola Manfredi.
Shu Kamo
Shu Kamo (加茂 周, n. ) estas japana futbala trejnisto. De la 1994 ĝis 1997 li estis la trejnisto de la japana nacia teamo de futbalo.
Castries (distrikto)
Castries estas distrikto en la okcidento de la malgranda landinsulo Sankta Lucio. La distrikto havas loĝantojn (laŭ censo 2010) kaj estas laŭ sia loĝantaro kaj areo la plej granda distrikto de Sankta Lucio. Ĉefa loko de la distrikto estas la apud maro situanta ĉefurbo Castries. Tra la distrikto fluas Cul de Sac, unu el la plej gravaj riveroj de Sankta Lucios. Sude etendiĝas la Superman Waterfalls.
Evoluo de la loĝantaro
Rezultoj de censoj:
Szegvár
Szegvár [segvAr] estas grandvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Ebenaĵo, en departemento Csongrád, en Distrikto Szentes. Szeg signifas angulo inter riverobranĉoj, vár estas fortikaĵo.
Geografio
Szegvár situas sur ebenaĵo, Tiso preterfluas, laŭ traira flankovojo inter la proksimaj Szentes kaj Mindszent, laŭ fervojo Szolnok-Hódmezővásárhely. Szentes troviĝas je 8 km-oj.
Historio
Szegvár estis menciita unuafoje en 1332. Dum la mezepoko la vilaĝo havis kastelon kaj fortikaĵon. La turkoj okupis ilin en 1552. Kastelo el ruinaĵoj de fortikaĵo en 1727 konstruiĝis. Inter 1773-1883 Szegvár estis departementejo de Csongrád (reĝa departemento) kaj iĝis grandvilaĝo ekde 1872.
Famuloj
En Szegvár naskiĝis:
Metila cianoacetato
Metila cianoacetato aŭ C4H5NO2 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la cianoacetata acido kaj metanolo. Metila cianoacetato estas senkolora aŭ flaveca, lumsensiva likvaĵo, uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Metila cianoacetato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Metila cianoacetato reakcias kun fortaj oksidigagentoj.
Apold
Apold (hungare: Apold, germane: Trappold) estas komunumo en Rumanio sude de Sighișoara. Administre apartenas al ĝi Șaeș, Daia kaj Vulcan.
La komunumo sude limas al la distriktoj Sibiu kaj Brașov, do havas tridistriktan punkton.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1207 loĝantojn (germanoj, rumanoj) kaj en 1992 691 (rumanoj, 6 % da hungaroj).
Historio
Ĝia unua skriba mencio estas el 1309. En mezepoko ĝi estis libera saksa vilaĝo. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Nagy-Küküllő).
Tejŝebo
Tejŝebo (ankaŭ konata kiel Tejspo) de Kumenu estis urarta veterdio, rimarkinda dio de la ŝtormoj kaj tondroj. Kelkfoje li ankaŭ estis militdio. Li estis parto de triopo kun Ĥaldo kaj Ŝivino. La antikvaj urartaj urboj Tejsebo kaj Tejŝebano estis nomataj laŭ li. Li estis la analoga dio de la asirianoj Adado, kaj Teŝubo, dio de la hurianoj. Lia edzino estis la diino Huba, kiu por la hurianoj estis Hebat.
Egberto Gismonti
Egberto Gismonti (naskiĝinta la 5-an de decembro 1947 en Carmo (urboparto de Rio-de-Ĵanejro, federaciero Rio-de-Ĵanejrio)) estas brazila muzikisto. Li estas komponisto, pianisto, gitaristo, ludisto de akordiono respektive sanfono kaj flutisto. Lia verkado ne estas destinita al certa stilo: li kombinas ĵazon kaj Novan Muzikon kun brazila muziko.
Vivo
Gismonti naskiĝis kiel filo de libanano kaj sicilianino. Li devenas el muzikista familio: Jam liaj avo kaj onklo direktis orkestrojn. Jam en la aĝo de kvin jaroj li komencis ludi pianon laŭ deziro de siaj gepatroj. Krom tio li ludis fluton, gitaron kaj klarneton. Siajn povojn pri la diversaj origine brazilaj gitarspecoj, ekzemple pri la violão, li akiris memlerne. Lerninte dum 15 jaroj klasikmuzikan pianludon en Rio-de-Ĵanejro kaj en Nova Friburgo, li ricevis stipendion por la studo de klasika muziko en Vieno, kiun li tamen rifuzis, por sin dediĉi al popularmuziko]]. En 1968 li publikigis sian komponaĵon O Sonho, kiun interpretis Os Três Morais. Malmultan poste li iris al Francujo, kie li studis kompozicion kaj instrumentadon je la pariza konservatorio ĉe Nadia Boulanger kaj Jean Barraqué.
Gismonti estis sur la tutmonda merkato tre sukcesa: la albumo registrita kune kun la brazila perkutinstrumentisto Naná Vasconcelos Dança das cabeças („Danco de la kapoj“) vendiĝis pli ol 200.000-foje. Li prezentis je internaciaj festivaloj, ekzemple je la Berlinaj Ĵaztagoj aŭ la Internacia Ĵazfestivalo de Montrealo kaj plurfoje koncertvojaĝis ne nur kun Vasconcelos kaj propraj grupoj, sed ekzemple ankaŭ kun Jan Garbarek kaj Charlie Haden. Plue li ankaŭ kunlaboris kun Quincy Jones kaj Hermeto Pascoal, poste ankaŭ kun Maria Bethânia kaj Yo-Yo Ma.
Por havi pli liberecojn por sia muziko, Gismonti fondis en 1978 sian propran diskeldonejon Carmo, kiu ree alirebligas ankaŭ grandan parton de liaj malnovaj produktaĵoj, kiuj komence estis nur aperintaj en Brazilo, Francujo aŭ Italujo. Ekde la mezo de la 1970-aj jaroj li surdiskigis ankaŭ por la eldonejo ECM. En 2006 li kompletigis siajn sonregistraĵojn de orkestroverkoj per la suito Sertoes Veredas kun la kuba Camerata Romeu, samtempe li surdiskigis ku sia filo Alexandra la duojn Saudações.
Atingaĵoj kaj distingoj
Multinstrumentisto Egberto Gismonti kunigas en siaj komponaĵoj „folkloron, modernan ĉambromuzikon kaj ĵazon sur la denominatoro de plene memstara muziko“. Laŭ Martin Kunzler li validas „pro sia kreopovo kaj originaleco kiel moderna posteulo de Heitor Villa-Lobos.“
En 1977 Gismonti ricevis la Germanan Sondisko-Premion por Dança das cabeças, kiun la usona revuo Stereo Review omaĝis kiel Albumo de la Jaro.
Chungará
Chungará estas lago lokigita en norda Ĉilio, en Tarapacá.
Ĝi estas unu el la plej altaj lagoj en la mondo. Ĝi estas proksima al vulkanoj Parinacota (20827 futoj aŭ 6348 metroj) kaj Pomerape (20413 futoj aŭ 6222 metroj). Ĝi estis formita 8000 jarojn antaŭe, kiam estis granda erupcio de Parinacota, produktinta lavangon de 6 km3 de rubo kiu baris forfluon de akvo, kaj tiel formis la lagon.
19291 Karelzeman
19291 Karelzeman estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la ĉeĥaj geastronomoj Lenka Kotková kaj Petr Pravec elde la Observatorio de Ondřejov (distrikto Prago-oriento), nemalproksime de Prago.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeĥan filmreĝisoro Karel Zeman (1910–1989). Genia eksperimentisto, li combinis diversajn teknikojn de vida arto, kiel oni povas vidi precipe en lia "La Pereiga Invento", kiu avertas kontraŭ la misuzo de la scienco. Aliaj sukcesaj filmoj estas "Vojaĝo al Prahistorio" kaj "La Lernanto de l' Sorĉisto"
Konu vin mem
Konu vin mem estas moto (Γνῶθι σεαυτόν), skribita sur la fronto de la templo de la Orakolejo de Delfo, kiu povas bone resumi la instruon de Sokrato ĉar instigo por serĉi la veron ene de si mem anstataŭ en la mondo de la ŝajnoj. La lokucio latina estas Nosce te ipsum. La tuta frazo skribita sur la Delfa templo recitas: Oh homo, konu vin mem, kaj vi konu la tutan universon kaj la Diojn. Foje la latinoj ĝi resumis tiel: Temet nosce (konu vin mem.)
Origino
Origine tiu moto estis atribuita al Taleso, unu el la sep saĝuloj, de Antisteno el Rodo en ties "Sinsekvoj de filozofoj" (FHG, III 182). Alia fontoj tamen, ĝian atribuas al Kilono.
Signifo
La origina signifo estas necerta. Se dedukti el frazoj al ni restintaj, iuj komentaj formuloj estis: (Nenio troa, Bonega la restado en mezuro, Ne aspiru al neebla), kies signifo-celo estus tiu de admono koni kaj akcepti siajn limojn, («konu kiu vi estas kaj ne pretendi esti pli»; estus do instigo ne fali en ekscesojn por ne ofendi la diaĵon per la pretendo esti kiel la dio: cetere la tuta antikva tradicio montras kiel la ideala saĝulo estas kiu posedas la sophrosyne (la saĝecon), nome la modero.
Respondoj de ʻAbdu'l-Bahá
Respondoj de ʻAbdu'l-Bahá estis unue eldonita en 1908. Ĝi enhavas demandojn petitaj al ʻAbdu'l-Bahá de Laura Clifford Barney, dum kelkaj vizitoj inter 1904 kaj 1906, kaj la respondoj de ʻAbdu'l-Bahá at tiuj demandoj.
Konu vin mem
Signifo
Tamen tiu interpreto ne eksplikas kiel en la plej antikva formulo en la delfa admono aperas pasaĵoj tiaj: "En vi troviĝas la Trezoron de la Dioj. Ho Homo, konu vin mem kaj vi konos la universon kaj la Diojn"; fakte, la moto povus esti instigo al kono pri la animo kiu, estante nature dia, alkonduktus al la kono pri la Dieco. Ne hazarde oni trovas tiun koncepton en diversaj filozofiaj kaj religiaj ellaboraĵoj per la helenisma kaj romia epoko: en orfeismo, fakte, oni kredis ke la animo estus dia kaj,fakte, ĝin difinis dáimōn, kiu signifas diaĵo minora. Krome, laŭ historiistoj, la adoptiĝo al tiuj religioj, nomata oikeiosis. realiĝis per interna percepto, nome per io simila se ne identa al la baza medito de budhistoj kaj hinduistoj, dum en novplatonismo la unuiĝo al la Unuo okazas per la ekstazo en kiu ĝi revenas al Ĝi. Fine en Gnostikismo, en kiu la greka kulturo havis grandan influon, la kono pri la Dieco startadis el la kono pri si mem, kiu ofte estis atingita pere de meditaj praktikoj.
En la Eneadoj de Plotino, la delfa konceptaro okupas la centron de la traktado en la antropologia kaj psikologia sekcioj kaj signas la evoluan kaj mistikan trairon celantan al la unuiĝo kun sia dia esenco.
Arubani
Arubani estis en la mitologio de Urarto, diino de la fekundeco kaj la arto. Ŝi ankaŭ estis la edzino de la supera dio, Ĥaldo.
Konu vin mem
Signifo
Simila koncepto troviĝas en la admono de Sankta Aŭgusteno de Hipono "Noli foras ire, in te ipsum redi, in interiore homine habitat veritas" (Ne iru ekstere de vi, reiru en vin mem: okazas ke en la profundo de la homo kuŝas la vero). La kona procezo, laŭ Aŭgusteno, ne povas ne naskiĝi ĉekomence kun la sensaco, en kiu la korpo estas pasiva, sed poste intervanas la animo kiu juĝas per kriterioj kiuj transsaltas la objektojn korpajn. Tamen Aŭgusteno ne antaŭvidigas kunfandigan unuiĝon kun la dia esenco, sed nur malkovro pri la bezono harmonia unuiĝo kun la dia esenco. Kutime la Patroj de la Eklezio rifuzis la mistikojn de la novplatinismo kaj similaĵoj ĉar Dio, laŭ Kristanismo, estas tute ama al la homo sed tute alia ol homo: vidu Transcendecon.
Ekde Pitagoro, tra la mezepokaj skolastikuloj kaj modernaj pensskoloj, multaj filozofoj substrekis la nepercon esplori sin mem en sia memkonscio antaŭ ol komenci esplori la absolutajn verojn. Tion jam faris, se ne ankaŭ antaŭpensi, diversaj orientaj kulturoj Tamen aliaj filozofioj skoloj konstatas ke homo antaŭe scivolemas pri eksteraĵoj, poste reiras en si mem por pli bone esplori la tuton. Ĉikaze la delfa moto estas urĝa invito ne altadi, post tiu komenciĝo, ekstere de si mem.
Kiel rimarkigas Immanuel Kant estas ĝuste la eksteraj objektoj al kiuj ni aplikas niaj matematikaj kaj geometriaj konceptoj, dum ili estas kontingencaj El tiu kontrasto, aldonas aliaj filozofoj, la intelekto estas devigita reiri ene de si mem por malkovri kiu mem estas.
Multaj filozofoj nomas tiun veron “Dio”.
Sed ĉu tiu estas deduktebla el la delfa moto aŭ el modernaj ampleksigoj? Sin demandas kritikistoj
Modernaj filozofiaj interpretoj
Samtempe la moto povas esti konsiderita kiel origina formo de Metodologia Dubo kaj de la metodo de suspendo de juĝo: en tiu senco ĝi interpretindas kiel denunco pri neebleco atingi iun ajn konon kun certeco.
Krome koni sin mem povu ŝajni opone al koni la mondon, sed en la “konoj” povas esti konsiderita du facetoj de la sama medajlo: la filozofio estas elano de la animo al “kono”, sed “konemo” vigla kaj aktuala ne povas flankenlasi la menson kiu konas (kaj eventuale ĝiajn kondiĉiĝojn.)
Galabovo
Galabovo (en bulgara Гълъбово ['gɤ.lɤ.bɔ.vɔ], el гълъб, galab, "kolombo" + -ovo) estas urbo kaj municipo en suda Bulgario, parto de Provinco Stara Zagora. La komunumo okupas 348 km² kaj la meza supermara alto estas de 194 m. La komunumo enhavas la urbon Galabovo kaj pliajn 10 vilaĝojn. En la komunumo loĝas ĉirkaŭ 16.000 loĝantoj.
Konu vin mem
Modernaj filozofiaj interpretoj
Pensistoj kiel Sokrato kaj skolastikuloj. kaj orientaj kaj okcidentaj filozofioj, substreka la nepran gravecon de la senpera kaj vigla kono pri la mondo, kiu ne realiĝas sen konsciiĝo pri la funkcio de sia menso, nome pri kiel ĝi konas kaj rekonas la aĵojn. Kompreni tiun funkciadon signifus povi sin liberigi de antaŭjuĝoj,veraj kaj supozitaj, kaj kulturaj kondiĉiĝoj kaj, do, povi konu senfiltre.
Galabovo
Ekonomio
Ĝi situas en la sudorienta parto de la Supra Traka Ebenaĵo, en regiono ekonomie grava pro elminado de karbo (57 % de la karbaj rezervoj de la lando) kaj produktado de elektro (28 baraĵlagoj). Krom karbon oni produktas hordeon, tritikon, helianton, maizon, tabakon, fruktojn, vinberojn, k. a.
Historio
Estas restaĵoj de la neolitiko (6-a jarmilo a.K.). De la 2-a jarmilo a.K. estas monteto Hisarlaka. Kaj en la tuta regiono estas multaj trakaj restaĵoj, tomboj kaj pruvoj de kontakto kun Antikva Grekio. En la Mezepoko Galabovo estis limo inter Bizanco kaj la bulgara ŝtato, dum la turka epoko estas majoritato bulgara kaj rekonstruo komenciĝas ĉefe danke al la fervojo de 1870-aj jaroj. Dum la komunisma epoko la industrio rilate karbon disvolvis la komunumon en la 1960-aj jaroj.
La plej malnova preĝejo estas tiu de Sankta Johano Rilski.
En la urbo funkcias Esperantista societo "Kolombo de la paco". Kolombo estas en la nomo de la urbo.
Projoksiso
Laŭ la helena mitologio, Projoksiso estis dajmonino kiu personigis la atakon kaj antaŭeniron de la armeoj dum batalo. Fratino kaj kontraŭlino ŝia estis Paljoksiso, kun kiu ŝi simbolis la antaŭeniron kaj retroiron ĉe la batal-kampo. Do, oni konsideris Projoksison unu el la Maĥoj, spiritoj pri la demarŝo de bataloj kiuj akompanis Areson dum liaj kampanjoj.
Projoksiso kaj Paljoksiso estis filinoj de Eriso (Malkonkordo), sen interveno de alia. Kun kelkaj el la maĥoj, ŝi estis gravurita sur la ŝildo de la heroo Heraklo, celante la timigadon de liaj kontraŭloj.
Pro ŝiaj atributoj, oni ofte identigis ŝin al Joko, alia el la maĥoj.
Talmudo
La Talmudo (hebree תלמוד "instruo", "studo") estas unu el la sanktaj tekstoj de judismo.Male al la torao ĝi ne estas agnoskata de aliaj religioj. Judismo konsideras ĝin la parola (neskriba) formo de Torao, voĉe transdonita de la revelacio al Moseo ĝis la romia konkero de Jerusalemo. La Talmudo estis skribe fiksita nur post 70, kiam Romio konkeris Jerusalemon kaj detruis la Duan Templon, kaj la judoj timis eblan malaperon de la religiaj tradicioj.
En Eliro 24:12 Dio diris al Moseo, "Supreniru al Mi sur la monton kaj estu tie; kaj Mi donos al vi ŝtonajn tabelojn, kaj la instruon kaj ordonojn, kiujn Mi skribis, por instrui ilin." Laŭ Maimonido "la ordonojn, kiujn mi skribis" estis la skribita Torao kaj "la instruo" estis tio, kio fariĝos la Talmudo.
Saint-Aubin-de-Terregatte
Saint-Aubin-de-Terregatte estas franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Saint-Aubinais.
Lahr (Nigra Arbaro)
Lahr estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Ortenau, en la Regiono Suda Supra Rejno kaj en la distriktaro Freiburg de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.