cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cene
Cene estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la provinco Bergamo de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Albino, Bianzano, Casnigo, Cazzano Sant'Andrea, Fiorano al Serio, Gaverina Terme, Gazzaniga kaj Leffe. Kristanisma patrono de la komunumo estas la sanktulo Zenono de Verono, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Porto-Vecchio
Porto-Vecchio (franca elparolo: [], korsike: Portivechju []) estas franca komunumo en la departemento Corse-du-Sud, en la regiono Korsiko. Kun 10,957 loĝantoj en la jaro 2011, ĝi estas la tria plej loĝata komunumo de Korsiko, post Ajaccio kaj Bastia.
Geografio
Porto-Vecchio estas banurbo ĉe la sudorienta bordo de la insulo. Ĝia teritorio inkluzivas la urbon Porto-Vecchio, plurajn vilaĝojn (Precojo, Ceccia, Arca-Pianelli, Muratello, L’Ospedale…) kaj la insulojn Cerbicale.
Librotenado
Librotenado estas la registrado kaj ordigo de ĉiuj komercaj procesoj en ekonomia unuo (ekz. entrepreno, asocio aŭ fonduso) surbaze de pruviloj. Librotenisto enskribas ĉiujn fluojn de mono (en- kaj elspezojn) kaj de varoj por doni informojn al la entreprenisto kaj al eksteraj instancoj (ekzemple al impostkontrolistoj kaj revizoroj).
La librotenado estas bazo de la kontado. Ĉi-lasta ampleksas krom librotenado ankaŭ analizojn, statistikojn, komparajn kalkulojn kaj planadojn (taksojn de estontaj en- kaj elspezoj).
Itaparica
Itaparica estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 20.725 loĝantojn en 2010.
Jenő Ivánfi
Jenő Ivánfi, laŭ hungarlingve kutima nomordo Ivánfi Jenő estis hungara aktoro, reĝisoro, membro de Societo Petőfi (1922). Lia origina nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) Weisbrunn Ignác.
Ignác Weisbrunn naskiĝis la en Szeghalom, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Jenő Ivánfi devenis el juda familio. Li maturiĝis en Budapeŝto, poste li aktoriĝis en Teatra Lernejo en 1884. Li komencis sian aktoran karieron en teatra kompanio de Lajos Jakab (aktoro) en Győr, poste en Nacia Teatro (Budapeŝto), pli poste en Nacia Teatro (Kolozsvár). En 1893 li studvojaĝis al Germanio, Francio kaj Britio, hejmenveninta li revenis al Nacia Teatro en Budapeŝto, kie li estis ankaŭ reĝisoro ekde 1912, ĉefreĝisoro en 1922. En 1918 li ricevis la titolon eterna membro membro de Nacia Teatro de Budapeŝto.
Kvarsono
En muziko oni komprenas sub kvarsono akordon, en kiu kvar tonoj sonas kune.
La kvarsonoj pli ofte sonantaj en klasika muziko estas la septakordoj, kiuj konsistas el tri tritoj tavoligitaj unu sur la alian, do estas trisonoj kun aldona septo. Aliaj ofte uzataj kvarsonoj ekestas per aldonado de sesto (aldona sesto) resp. de la naŭto kio estas laŭ la teorio de la tritotavoligo estas ankaŭ komprenebla kiel kvinsono reduktita per la septo.
Ágnes Kovalik
Ágnes Kovalik [Agneŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kovalik Ágnes estas hungara aktoro, voĉoaktoro.
NGC 2723
NGC 2723 (aliaj indikoj — UGC 4723, MCG 1-23-17, ZWG 33.39, NPM1G +03.0195, PGC 25280) estas galaksio en konstelacio Hidro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Stacio Jiyūgaoka (Tokio)
Stacio Jiyūgaoka (japane: 自由が丘駅 [Ĝijuugaoka-eki], angle: Jiyūgaoka Station) estas fervoja stacio en Kvartalo Meguro, Tokio, Japanio. La stacio servas 2 liniojn de Korporacio Tōkyū: Linio Tōkyū-Tōyoko, Linio Tōkyū-Ōimachi.
Und (vilaĝo)
Und estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Győr-Moson-Sopron, en Distrikto Sopron. La vilaĝo kroate estas Unda, germane Undten.
Historio
La vilaĝo en 1242 senhomiĝis pro la tatara invado. La unua skriba mencio devenis pri la vilaĝo el 1265 laŭ tiama hungara ortografio "Vnd", kiun kroatoj refondis baldaŭe. En 1408 Und ricevis la rangon kampurbo. Post la kontraŭturkaj bataloj denove alvenis kroatoj.
En Und migra poŝto servas.
Vidindaĵoj
Vidindaĵoj estas la romkatolika baroka Preĝejo de Marteno de Tours (Und) de 1750 kune kun skulptaĵo pri Sankta Triunuo.
Jakobus Greselius
Jakob Gresel naskiĝis en la jaro 1483 en Bramsche kaj mortis en Rees, Rejno, la 13-an de januaro 1552. Li estis humanisto kaj profesoro de la mezepoka Universitato de Kolonjo kaj kanoniko en la urbo Rees/Rejno.
Biografio
Li studis unue en la "Karola Gimnazio" en la urbo Osnabrück kaj poste, en 1501, en la lernejo de la Katedralo de Münster, antaŭ ol eniri en la Beletristikan Fakultaton de la Universitato de Kolonjo. En 1503, li ricevis la diplomon pri Bakalaŭro, kaj en 1504, tiun de Magistro pri Artoj, jam kun permeso por instrui. En 1506 li estis nomumita Profesoro de la Beletristika Fakultato. En 1511, li fariĝis kontrolisto por la ekzamenoj al la kursoj de Bakalaŭro kaj Magistro. Dum sia tuta vivo li sin dediĉis al la revivigado de la klasika latina literaturo, kvankam li mortis, kiel simpla kaj nekonata profesoro.
En 1533 li fariĝis kanonisto en la urbo Rees, kie li restis ĝis sia forpaso. Kiam li mortis, en 1552, li deklaris en sia testamento ke li estis lasinta institucion por prizorgado de malriĉaj familioj, hospitalon por pritraktado de nekuracebla malsanularo, krom la starigado de elementa latina lernejo por knaboj kaj knabinoj, plue loĝejo kaj 20 guldenoj por la instruisto.
Historia pentrarto
Historia pentrarto estas specifa pentradĝenro, kiu rilatas al la bildigo de famaj scenoj de la historio de kristanismo, de la antikva periodo, de variaj mitologioj aŭ de pli freŝdataj historiaj okazaĵoj (bataloj, ktp...).
En 1667, ĝi estis rigardita de André Félibien (historiografo, arkitekto kaj teoristo de la franca klasikismo) kiel la plej grava ĝenro de la tuta pentrado. Tiu graveco de historia pentrado tamen malgrandiĝis ekde la fino de la 18-a jarcento kaj laŭlonge de la unua duono de la 19-a jarcento, kiam eksmodiĝis klasikismo ĉefe post la lastaj epokoj de la romantismo, kiu ankoraŭ interesiĝis specife pro aferoj de la pasinteco kaj ĉefe de la mezepoko kaj aperis aliaj pli popularaj ĝenroj, kiel portretoj kaj pejzaĝoj.
Ĉiukaze la ĝenro ĉiam reaperos kiam pro specifaj kialoj estus sociaj, politikaj aŭ kulturaj faktoroj kiuj interesigus eventualajn pentristojn, ŝatantojn kaj aĉetontojn al historiaj aferoj, specifa historia momento aŭ pli specife historia evento. Tre ofte tiuj pentraĵoj verkiĝas for de la ekstera pentrarta evoluo. Tio okazas ekzemple kaze de sendependiĝoj de historiaj "novaj landoj", centjariĝoj ktp.
Historia pentrarto kaj historio
Tre ofte tiu ĝenro de pentrado kolizias kun la propra disvastigado de historiaj eventoj, epokoj kaj okazintaĵoj, ĉar tre ofte la populara bildo de historiaj okazintaĵoj fiksiĝas kiel ili aperas en tiuj historiaj pentraĵoj, eĉ se tiu bildo ne estas objektive kaj historie taŭga. Plej malbone, tre ofte la historia pentrado estas kaŭzita de ideologiaj klopodoj prezenti difinitan momenton kiel ekzemplo ĉu bona ĉu malbona por estanta aŭ estonta politiko.
34619 Swagat
34619 Swagat estas malgranda, ne tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Swagat Bhattacharyya, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2018, pro sia projekto pri enveturigita sistemo. Li estis lernanto ĉe la Morgantown High School de Morgantown (Okcidenta Virginio, Usono).
La Chèvrerie-Monterêt (stacidomo)
La Chèvrerie-Monterêt estas fervoja stacidomo en Arzier-Le Muids, Svislando.
Nigraflugila grundokolombo
La Nigraflugila grundokolombo (Metriopelia melanoptera) estas specio de birdo de la familio de Kolombedoj kiuj inkludas kolombojn kaj turtojn.
Disvastiĝo
Ĝi troviĝas en Argentino, Bolivio, Ĉilio, Kolombio, Ekvadoro, kaj Peruo. Ties natura medio estas subtropika aŭ tropika humida montetaro kaj subtropika aŭ tropika alta arbustejo.
Aspekto
Temas pri tre helgriza kolombo kun nigro en flugilpintoj (kaj de tie la nomo) kaj malpli en eksteraj vostoplumoj. La beko kaj kruroj estas grizaj, ne tiom helaj. La irizo estas verdeca kaj estas nuda okulringa makulstrio heloranĝa.
Remorko
Remorko (aŭ postveturilo) estas veturilo sen motoro tirata de veturilo kun motoro, aŭ de biciklo. Tiu difino inkluzivas ŝipon aŭ barkon tiratan en akvo de motorŝipo.
Registaro de Litovio
La registaro de la Litova Respubliko (litove Lietuvos Respublikos Vyriausybė) estas la plej alta ekzekutiva organo de la ŝtato Litovio. Ĝin gvidas registara ĉefministro; en 2009 tiun postenon havis Andrius Kubilius (naskiĝis en 1956).
James Moeser
James MOESER estas la nuna kanceliero de la Universitato de Norda Karolino ĉe Chapel Hill kaj ankaŭ trejnita koncertorgenisto. Li naskiĝis kaj kreskis en Colorado City, Texas. Li lukris titolojn de la Universitato de Texas ĉe Austin kaj de la Universitato de Michigan.
Antaŭ ol li iĝis kanceliero ĉe la Universitato de Norda Karolina ĉe Chapel Hill, li estis la kanceliero ĉe la Universitato de Nebrakso ĉe Lincoln. Dum sia kanceliereco ĉe UNK, li komencigis multajn histoiajn ŝanĝojn kaj improvaĵojn al la universitato, incluzive del' Carolina Covenant, Carolina First Campaign, Carolina Connects Initiative, ekspansiojn de la nuna ĝenomesploro de la universitato, kaj la akcepton de la plej granda eduka kaŭcienpako en USN. Moeser anoncis la 26-an de semptembro, 2007, ke li focedos sian pozicion kiel kanceliero la 30-an de junio, 2008.
Reĝlando de Kurdistano
La Reĝlando de Kurdistano estis historia ŝtato de kurdoj ekzistanta en la jaroj 1921-1924.
Historio
Post la unua mondmilito en 1920 en la traktato de Sevres oni decidis fondi sendependan Kurdistanon. La 10-an de oktobro 1921 kurdoj proklamis ekeston de la Reĝlando de Kurdistano kun la ĉefurbo Sulejmanijo. La reĝo iĝis Mahmud Barzanji. Unu jaron poste en la terenoj de la norda Irako oni malkovris riĉajn tavolojn de nafto, kio kaŭzis retiron de la apogo de okcidentaj landoj al sendependa Kurdistano. Responde al tio septembre 1922 kurdoj denove proklamis sendependan Reĝlandon de Kurdistano. Konforme al traktato de Laŭzano el 1923 oni dividis Kurdistanon inter Turkio, Francio kaj Grand-Britio. Britio ne agnoskis la memdeklaritan ŝtaton. En julio 1924 britaj taĉmentoj likvidis la Reĝlandon de Kurdistano.
Svisa aerarmea centro
"Svisa aerarmea centro" estas granda muzeo pri svisa aerarmeo kaj svisa defendo kontraŭ aeraj celoj (en germana: Flieger und Flab - Museum). Ĝin vivtenas la Asocio de amikoj de svisa aerarmeo.
Loko
La muzeo estas en Dübendorf, en ĉirkauaĵo de Zuriĥo, per trajno (S14 ĝis Dübendorf, buso numero 759, 1 minuto) en ĉirkaŭ 17 minutoj de Zuriĥo.
Muzeo
La oficiala paĝo montras malgrandan filmon pri muzeo. Ekde 1978 oni montras malnovajn flugilojn, sed hodiaŭ la muzeo estas tre granda. La muzeo havas ankaŭ diversajn flugosimulilojn por "junaj kaj maljunaj turistaj pilotoj". (Ankaŭ en Altenrhein estas flugmuzeo.
JU-Aero
Oni povas flugi per la malnovaj Junker-aviadiloj (Junkers Ju 52) kaj per la JU-Aero.
Registaro de Litovio
Ministerioj kaj ministroj
La 16-a registaro de Litovio, oficanta ekde la 22-a de julio 2009, estis:
Orienta amsonio
La orienta amsonio ( Amsonia orientalis) estas plantspecio el la familio de la Apocinacoj (Apocynaceae).
Manó Kogutowicz
Manó Kogutowicz [kogutoviĉ?], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kogutowicz Manó estis pola-ĉeĥa-hungaria geografo, establinto de la hungara mapokreaĵo. Lia origina nomo estis Emanuel Thomas Kogutovicz. Lia filo estis Károly Kogutowicz, same geografo.
Orienta amsonio
Karakterizaĵoj
Orienta amsonio estas multjara, herba planto, kiu atingas kreskoalton de 30 ĝis 60 centimetrojn. Ĉe junaj folioj la folirando ofte havas elstarantajn harojn. La rando de la petalaj pintoj estas ofte havas harojn. La korona tubo estas 10 ĝis 12 (malofte ĝis 15) mm longa kaj ekster kalva. La unuopaj fruktoj estas foniklofruktoj kaj 3,5 ĝis 5 (maloft ĝi 8) centimetrojn longa.
La planto floras de junio ĝis aŭgusto.
Manó Kogutowicz
Biografio
Manó Kogutowicz frekventis diversajn armeajn lernejojn, fine teknikan militan akademion en Vieno, kie li iĝis leŭtenanto en 1873. Lia armea kariero fiaskis, ĉar li rifuĝis el la armeo. Li ricevis malliberejon por 2 jaroj. En 1878 li jam kiel civilo li vivtenis sin en Vieno, kie li konatiĝis kun fraŭlino. Ili geedziĝis en Sopron sen patra permeso en 1884, Manó komencis instrui (tiutempe li jam uzis la hungarecan nomon Manó). Li desegnis lernejan mapon, kiu sukcesis tiel bele, ke ministro invitis lin labori en Budapeŝto. Li fondis filian instituton, kie pretiĝis mapoj ĉefe por lerneja instruado.
Orienta amsonio
Utiligado
La orienta amsonio estas uzata kiel ornamplanto por ŝtonĝardenoj.
Komitato de UEA 1971-1974
En la oficperiodo 1971-1974 en la Komitato de UEA membris jenaj personoj.
Brigham Young
Brigham YOUNG (naskiĝis la 1-a de junio 1801; mortis la 29-a de aŭgusto 1877) estis usona mormono, unua subŝtatestro de Utaho, naskiĝis en 1801, mortis en Salt Lake City en 1877.
Komitato de UEA 1971-1974
Observantoj:
Laŭ jarlibroj 1973 kaj 1974 (unua parto)
Brigham Young
Li estis la teritoriestro de Utaho. Li volis ke Utaho subŝtatiĝu, sed la usona parlamento rifuzis pro la mormona praktiko de poligamio.
Li gividis sian eklezion dum 33 jaroj. En (1995), Charlton Heston, en televidfilmo The Avenging Angel (la venĝa anĝelo) rolis lin. Proksime de Sallagurbo estas monumento de li montranta la lokon por fondi urbon ("jen la loko").
Crăești (Petreștii de Jos)
Crăeşti [krəjestj] (hungare: Pusztaszentkirály pustasentkira:j) estas vilaĝo en Rumanio sude de Kluĵo. Administre ĝi apartenas al Petreştii de Jos.
Loĝantaro
En 1910 275, en 1992 ĝi havis 254 rumanajn loĝantojn.
Historio
Ĝia unua skriba mencio estis en 1310. Origine ĝi estis hungara vilaĝo, sed jam en la 15-a jarcento plejparte loĝis rumanoj. Je la komenco de 19-a jarcento ĝi senpopoliĝis. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Torda-Aranyos).
Zsuzsanna Bicskei
BICSKEI Zsuzsanna [biĉkei] estas rumanuja hungara aktorino naskita en Sighişoara en 1951.
Kariero
Zsuzsanna Bicskei finis en Liceo Bolyai Farkas en sia naskiĝurbo, poste en 1976 en la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat kaj en Baletlernejo de Târgu Mureş. Ŝi estas aktorino de la teatro Sepsiszentgyörgyi Tamási Áron Színház de Sfântu Gheorghe ekde 1976.
Rapa Iti
Geografio
Rapa Iti situantas ĉe -27.58333°N, -144.33333°W. Ĝi havas formon preskaŭ de greka fina sigmo (ς), kun bone protektata centra golfo, ĉirkaŭata de ringo de relative altaj montoj. La tuta insulo aspektas multe kiel la pinto de sinkinta vulkano, kun la gorlfo kiel kaldero. La areo de la insulo estas 40 km².
Saint-Gildas-des-Bois (stacidomo)
Saint-Gildas-des-Bois estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Saint-Gildas-des-Bois, en departemento Loire-Atlantique, regiono Luarlandoj.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Luarlandoj.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Savenay - Landerneau (470000).
Jakoubek ze Stříbra
Jakoubek ze Stříbra (ankaŭ Jakub aŭ Jacobellus) (proksimume 1375 – la 9-a de aŭgusto de 1429) estis ĉeĥa predikisto kaj verkisto.
Li klarigis tezon, ke defendado (sed ne disvastigado) de la vorto de Dio per glavo estas ĝusta. Tio estis inico por la taboritoj, kiuj klarigis ĝin kvazaŭ beno al armeaj agadoj. Tio kaŭzis lian konflikton kontraŭ Petr Chelčický. Li ĉeestis ĉe estiĝo de kvar artikoloj pragaj.
La Seyne - Six-Fours (stacidomo)
La Seyne - Six-Fours estas franca stacidomo sur linio -  (landlimo), situanta en  La Seyne-sur-Mer, apud Six-Fours-les-Plages, en departemento, regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura.
Jakoubek ze Stříbra
Vidu ankaŭ
Rolon de Jakoubek ze Stříbra rolis en ĉeĥa filmo nomita Jan Hus aktoro Ladislav Boháč.
La Seyne - Six-Fours (stacidomo)
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Provenco-Alpoj-Bordo Lazura.
Hüttenberg (Haardt)
Hüttenberg apud Maikammer en la rejnlando-palatinata distrikto Südliche Weinstraße estas 620,1 m alta antaŭpinto de la Kalmit (alteco 672,6 m) en la Haardt je la orienta rando de la Palatinata Arbaro. Sur ĝi troviĝas la roka maro Hüttenberg.
Situo
La Hüttenberg stuas en la Biosfera rezervejo Palatinata Arbaro-Nordaj Vogezoj kaj en la Naturparko Pfälzerwald. Ĝi apartenas kiel la Breitenberg (alteco 545,2m ), la Taubenkopf ( alteco 603,8 m), la Kanzel (alteco 531,7 m) aŭ la Wetterkreuzberg (alteco 400,7 m) al la antaŭmontoj de Kalmit (alteco 672,6 m). Ĝi estas komplete kovrata de arbaroj kaj troviĝas ĉirkaŭ 950 sudokcidente de la ĉefa pinto ku ĝi ligita per malalta montoselo. La noda parto de la pinto apartenas al la teritorio de Maikammer, la suda parto al Sankt Martin.
Roka maro Hüttenberg
Kiel specialaJo de la geologio de la Palatinata Arbaro sur la monto Hüttenberg troviĝas la roka maro Hüttenberg. La rokoj de la blokroko konsistas el sabloŝtono, kiu sedimentiĝis en la frua Triaso. La “maro konsistas el malgrandajs ĉ. 10 m altaj rokformacioj. Tiuj rokoj estiĝis dum malvarmepoko de la Plejstoceno.
Riĉard Viktorov
Riĉard Nikolajeviĉ VIKTOROV (, naskiĝis la en Tuapse, Rusio; mortis  en Moskvo, Rusio) estis elstara sovetia kino-reĝisoro. Li estis laŭreato de Ŝtata Premio de RSFSR kaj de la premio "Fratoj Vasiljev".
Biografio
Estante adoleskanto, R.Viktorov fuĝis al armeo, batalis dum la tuta Dua Mondmilito, estis vundita. Post la milito li studis en filologia fakultato de Lvova universitato. Baldaŭ li komprenis, ke lin logas kinematografo, do li studentiĝis al la reĝisora fakultato de la Tutsovetia Ŝtata Instituto pri Kinematografio, kie li lernis ĉe Sergej Jutkeviĉ.
Post la fino de la instituto Riĉard Viktorov laboris en la kin-produktejo "Belarusfilm" (Minsko), poste — en la studio de porinfanaj kaj porjunularaj filmoj "Maksim Gorjkij" (Moskvo).
Li iĝis pioniro de sciencfikcio en sovetia kinematografo. Liaj filmoj "Moskvo-Kasiopeo" (+ daŭrigo "Adoleskantoj en la Universo") kaj "Per aspera ad astra" laŭ profundeco de levitaj problemoj (degenero de homo en kondiĉoj de tuj plenumataj deziroj, tutgloba varmiĝo kaj baldaŭa ekologia katastrofo pro elĉerpo de naturrezervoj) grave antaŭis sian tempon. En la 1970-aj jaroj, ne havante modernajn teknikajn rimedojn, li sukcesis krei absolute versimilajn bildojn kaj scenojn pri kosmo, senpezeco k.a. — tiel ke eĉ kosmonaŭtoj apenaŭ kredis, ke ne temas pri dokumenta filmado. Tiuj filmoj ricevis plurajn premiojn kaj estas ĝis nun ŝatataj en Rusio kaj aliaj landoj.
Rimarkindas ankaŭ liaj primilitaj filmoj — "Tria misilo", "Obelisko" (ambaŭ laŭ la noveloj de belorusa verkisto Vasil Bykaŭ), kiuj montras altan humanecon kaj absolutan neakcepteblon de milito; en la filmo "Adolesko" gravas la temo de memoro pri milito.
R. Viktorov mortis dum produktado de la filmo "Kometo" (tiun filmon finfaris alia reĝisoro, Jurij Ĉulukin). Lia epitafo tekstas: “EN VIA ARTO VI RESTOS ETERNA, SAMKIEL ETERNAS ESPLORADO DE KOSMO”...
Asteroido n-ro 8717 (1995 SN29) estas nomita honore al li "8717 Richviktorov".
Kloroetano
Kloroetano aŭ  C2H5Cl estas organika komponaĵo, rezultanta el kompleta interagado de etanolo kaj klorida acido, senkolora, potence toksa, alte brulema gaso kun karakteriza tranĉe etera aŭ dolĉeca odoro, uzata en kemiaj sintezoj kaj kiel reakciaĵo en laboratorioj. Ĝi uzatas en la produktado de plumba kvaretilo (iu benzina aldonaĵo), anesteziloj, insekticidoj, fridigado, kaj kiel solvanto por grasaĵoj, oleoj kaj ciroj.
Malgraŭ ke ĝi estas la malpli toksa el la klorhavaj hidrokarbonidoj, ĝi povas kaŭzi nelongedaŭran narkozon. Ĝi povas absorbiĝi per haŭto, okuloj kaj mukoza membrano. Ĝi estas milde toksa per ingestado. Akuta venenigo povas afekti hepaton, renojn, spirsistemon kaj koron.
Revizoro
Revizoro (financa revizoro) estas persono aŭ entrepreno, kiu kontrolas la ekomomiajn procesojn de ekonomia unuo (ekz. de entrepreno, asocio aŭ fonduso).
Ekstera revizoro donu sendependan opinion pri la kontadaj metodoj, la jara raporto kaj la financa stato de entrepreno. En multaj landoj la jara raporto de entrepreno devas esti konfirmata de sendependa revizoro.
Interna revizoro estas libervole dungata de entrepreno por interna kontrolo. Ofte patrinaj firmaoj sendas internajn revizorojn al siaj filioj por kontroli ilian administradon kaj librotenadon kaj por plibonigi ties ekonomiajn procesojn.
Eusébio de Matos
Eusébio de MATOS (Eŭzebjo de Matos) (naskiĝis en 1629 en Bahio, mortis la en Bahio) estis brazila verkisto kiu estas inter la unuaj poetoj de la lando.
Eusébio de Matos, kiu estas rigardata kiel la unua brazila poeto, estis ankaŭ predikisto, muzikisto, matematikisto kaj pentristo.
Li eble pentris la verkon "São Pedro Arrependido" (Sankta Petro Pentanta) kiu estis en la preĝejo "Capela do Eremitério Beneditino da Ponta do Monteserrat", kaj la verkon "Cenas da vida de Santo Elias" (Vivo de Sankta Elio) kiu estas en la monaĥejo "Nossa Senhora do Carmo", ambaŭ en la urbo Salvadoro.
Vivo
Pliaĝa frato de Gregório de Matos, fama brazila satirstila poeto, Eusébio eniris la societo de Jesuo (Jezuitoj) la 14-an de marto 1644. Tie li estis lernanto de Pastro Antônio Vieira, fama jezuita predikisto, kiun li anstataŭis kiel instruisto.
Multaj el iliaj poemoj perdiĝis aŭ estis inter la siaĵoj de ilia frato.
Aliaj Referecoj
Bibliographia brasiliana
Nerila glutamato
Nerila glutamato aŭ C25H41NO4 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la glutamata acido kaj nerolo. Nerila glutamato estas kemia reakciaĵo, uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Nerila glutamato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Nerila glutamato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj kaj posedas antifungajn kaj antibakteriajn proprecojn.
Denisova hominido
La Denisova hominido estas homspecio, kies restaĵojn oni trovis en Altajo (Rusio). La restaĵo estas la tria (ekstera) fingromembro (Phalanx distalis) de la malgranda fingro de iu individuo el genro homo. Ĝi estas ĝis ties malkovro nekonata specio, kiu vivis – laŭ analizo de la fosilio – antaŭ 48.000 ĝis 30.000 jarojn. La restaĵojn trovis rusaj sciencistoj en 2008 en la Denisova kaverno en suda Siberio. La unua scienca priskribo de la fosilio okazis en marto de 2010 en la fakĵurnalo Nature.
La esplorista grupo de Johannes Krause kaj Svante Pääbo de Max-Planck-Instituto por Evolucia Antropologio en Lepsiko sukcesis sekvenci la mitokondrian DNA de la trovitaĵo. La diskonigo de la rezultoj de la DNA-analizo kaŭzis dismondan ekscitiĝon, ĉar la fosilio estis pruvaĵo pri nekonata parenca hominido al Neandertala homo kaj la Homo sapiens.
1906
1906 estis normala jaro komenciĝanta lunde (ligilo montras kalendaron).
En la jaro 1906 post Kristo okazis, interalie:
La moviĝanta kastelo de Haŭl
La moviĝanta kastelo de Haŭl (japane: ハウルの動く城 [haŭru no ugoku ŝiro]) estas japana animacia filmo de Studio Ghibli publikigita en 2004.
La reĝisoro estis Mijazaki Hajao. La muzikon por tiu filmo komponis Hisaiŝi Ĝo.
La originala rakonto estas laŭ novelo de Dianna Wynne Jones, sed estis parte modifigita de Mijazaki.
Intrigo
La ĉapelfaristino Sofi ekkoniĝas la magiiston Haŭl, poste la enviema sorĉistino de Novalo metas malbenon sur ŝi. Sofi serĉas la kastelon de Haŭl esperante ke Haŭl povu forigi la malbenon, kaj iĝas purigistino en la kastelo, sed unue Haŭl ne montras intereson por ŝi.
Filmo
La filmo Hauru no ugoku shiro aperis en 2004 en la kinoj en Japanio, kaj poste ankaŭ en DVD.
Stenografio
Stenografio estas farata permane per ia skribilo, ekz. krajono aŭ inka skribilo.
Stenografio kaj Esperanto
En la Enciklopedio de Esperanto de 1934 legeblis:
Ekde 1923 en la Internacia Asocio de Esperantistaj Stenografoj (IAES) organiziĝis la projektoj kunigi la du helpajn sistemojn.
Jen sekvas kronologio:
1890
Jules Meysmans, belga esperantisto, konata pro lia vortinvento 'interlingvistiko', kreis stenografian sistemon. Ĝi estis unu el la plej uzataj stenografiaj sistemoj en Belgio.
1896
La unuaj publikigoj okazis en 1896. Lingvo Internacia (gazeto) publikigis artikolon pri la rilatoj, kiuj ekzistas inter Esperanto kaj Stenografio.
Samtempe „Le Grand Sténographe“ kaj „La Gazette Sténographique“ en Francio publikigis kurson. La lasta gazeto eĉ publikigis aldonon „L' Espérantiste“ (praulo de tiu poste publikigita de Louis de Beaufront).
1897
En 1897 aperis en Stokholmo la unua lernolibro de Esperanta Stenografio, de Per Ahlberg - Stenografio laŭ la principoj de D-ro Julius Brauns Esperantigita per helpo de V. Brauns el Halmstad, Svedio.
1903
En 1903 S. de Vries publikigis en Amsterdamo la unuan internacian revuon por Esperanta Stenografio „La Stenografisto".
1904
En 1904 li ellaboris sistemon: „Resumo de la Stenografia sistemo de Vries, prilaborita por la lingvo Esperanto“. Sed ĝi restis nur manuskripto. Samajare de Vries kaj Dreves Uitterdijk publikigis duonmonatan gazeton „Revuo Internacia de Stenografio“ kaj fondis Internacian Esperantan Stenografian Societon.
En la sama jaro Pastro Friedrich Schneeberger en Laufen (Svislando) aperigis 4-paĝan „Resumo de la Esperanta Stenografio“ verkitan laŭ la sistemo de Stolze-Schrey. Dua kaj tria eldonoj de la sama resumo, kun kelkaj sistemmodifoj, eliris ĝis la jarfino. Schneeberger ankaŭ fondis la „Esperantan Stenografian Rondon“ por stenografia korespondado kaj ekzercado.
1905
La jaro 1905 estas grava en la historio de Esperanta Stenografio. Schneeberger aperigis sian „Lernolibro de Esperanta Stenongrafio laŭ la unuiga sistemo Stolze-Schrey“. La Svisa Stenografia Societo organizis konkurson pri germana, franca kaj Esperanta Stenografioj.
En la 1-a Universala Kongreso (UK) en Boulogne sur Mer, Schneeberger postskribis la paroladojn laŭ sia alfaro kaj per tio fariĝis la unua praktikisto de debat-stenografio en Esperanto. Liaj stenografiaĵoj servis por kompilo de la oficiala raporto de l' kongreso.
Flavigny kaj Lafaye verkis adapton de Duployé (nur manuskripto).
Aperis samtempe 2 alfaroj por Pitman de George Ledger kaj Alfred Lindridge. Manuskripto de Antonio Sobezynski „Universala sistemo stenografia, uzebla en ĉiuj lingvoj“ fariĝis konata, same modeloj de Esperanta Stenografio de A. Saponjko.
1906
En 1906 Schneeberger eldonis stenografian gazeton „Flugila Plumo“, unue hektografite, poste en litografio, de post numero 4, regule kun ekzercoj en debata stenografio. Li plie publikigis sur bazo de sia praktikado en Boulogne sur Mer verkon hektografitan: „Regularo kaj Sigelaro de Kongresa Stenografio (Sistemo Stolze-Schrey)“, W. Hauschildt alfaris la sistemon Scheithauer.
En la 2-a UK en Ĝenevo, Schneeberger, Jak, Schmidt (Berno) kaj Siegfried Auerbach (Frankfurto ĉe Majno) postskribis la oficialajn paroladojn de la kongreso laŭ la sistemo Stolze/Schrey.
Stenografia Societo en Szeged (Hungario) por la Internacia Kongreso de Stenografio en 1907, akceptis favoran decidon. En la kongreso, Schneeberger kaj Cogen (Ninove) ricevis medalon por siaj Esperantaj laboroj pri stenografio.
1907
Dum la 3-a UK en Kembriĝo - la 16-a de aŭgusto 1907 - okazis kunsido de „Internacia Stenografia Societo“ prezidita de Schneeberger.
Fine dum tiu jaro aperis „Lernolibro de la Natura Stenografio Gabelsberger“ alfarita de G. Christofel, kun enkonduko en Esperanto metagrafio.
1908
En 1908 Ch. Barit publikigis propran sistemon: „L'Espero“ kaj Rudolf Sprotte du verketojn: „Simpla stenografia sistemo“ (Charlottenburg, hodiaŭ urbodistrikto de Berlino) kaj „Aoro“ Stenografia internacia. Lernolibro por uzo en la lingvoj Esperanto, angla, franca, germana, rusa, hispana. (Berlin).
Pastro Augustus Frohus (Poppenburg-Hanovro) publikigis adapton de la germana sistemo Scheithauer.
1909
En 1909 A. Creuxx elvenigis alfaron por Ido de l' sistemo Duployé ĉe la eldonejo Duployé en Parizo, kun du partoj de adapto por nia lingvo sub la titolo. „Stenografio Duployé por Esperanto“. A. Ruthardt (Mühlacker, Germanio) aperigis sistemon de internacia stenografio, ankaŭ aplikebla por Esperanto. Instruisto W. Wohlrabe, Chemnitz, en „Der Unterrichtsleiter“, Liegnitz (majo 1909) publikigis kurson de Esperanta Stenografio laŭ la sistemo de „Nationalstenographie“ de fratoj Kunowski.
1911
En januaro 1911 d-ro A. Schramm, Dresdeno, komencis publikigi la gazeton „Internacia Stenografia Gazeto Gabelsberger“, organo de la „Internacia Ligo Gabelsberger“, kun „Stenografia Aldono“ (laŭ la sistemo Gabelsberger-Schramm). Redaktoro estis Karl Wallon, Frankfurto ĉe Majno-Süd.
Emil Stark, Magdeburgo, post aliĝo de Schneeberger al la Ido-movado, aperigis en 1911 duan senŝanĝan eldonon de la lernolibro de Schneeberger. Li ankaŭ publikigis anstataŭ la malaperinta gazeto „Flugila Stelo“ novan organon sub la titolo „Flugila Plumo“, kiu ĉesis post kelkaj numeroj.
1913
Komence de 1913 Pierre Flageul, Paris, alfaris la sistemon Duployé al Esperanto kaj instruis ĝin en la Esperanto grupo en Vanves.
Je Pasko 1913, Robert Kreuz postskribis la Esperantajn alparolojn faritajn en la germana laborista kongreso en Frankfurt a. M publikigitajn laŭ tio.
Majo: Alfred Wheeler Lyndridge publikigis „Adaptation of Pitman's shorthand to Esperanto“. Junio: aperis en „Le Phare Sténographique“: „Sistemo Duployé por Esperanto“, alfarita de prof. Sepulveda Cuadra, Santiago de Chile. Aŭgusto: en „Le Journal des Sténographes“ prezento de la „Adaptation de la Sténographie Duployé à la langue internationale Esperanto“ laŭ la alfaro de P. Flageul. Saman monaton Rob. Kreuz prove stenografis en la U. K. en Bern. Oktobro: Flageul publikigis la „Petite Méthode de Sténographie Espérantiste“; en novembro, li komencis eldoni „Fluganta Skribilo“, Stenografia monata gazeto.
1914
En januaro 1914 „Le Phare Sténographique“ organizis stenografian konkurson kun sekcio por la Esperanta Stenografio Duployé Flageul. 17-a de januaro, Rob. Kreuz 1-a premio (120 silaboj) en konkurso Frankfurto Sachsenhausen. Aprilo: „Fluganta Skribilo“ organizis sian unuan internacian konkurson de Esperanta Stenografio 3-a de aprilo Kreuz 1-a premio (140 silaboj) en konkurso Oberursel, 14-a de junio 1-a premio (150 silaboj) en Fulda. Samjare alvoko al la Esperantaj stenografoj por la U. K de Paris, parolado Stenografio Instituto, Milano, Kursoj en Poitiers kaj Prago.
1916
Pro la milito subite ĉesis la agado en tiu ĉi kampo.
De 1916-19 „Fluganta Skribilo“ reaperis neregule.
1917
De 1916-19 „Fluganta Skribilo“ reaperis neregule.
1918
En 1918, "Gregg Shorthand: Adapted to the Esperanto Language" de Ernest L. Jackson estis eldonita. Tiu ĉi modifis la popularan stenografion, Gregga stenografio, por Esperanto.
De 1916-19 „Fluganta Skribilo“ reaperis neregule.
1919
La 9-an de decembro Kreuz ricevis la unuan premion (175 sil.) en Frankfurto Sachsenhausen.
1920
1920. Januaro: aperis verko de Montagu C. Butler: „Raporta Stenografio Esperanta, alfaro de l' sistemo Pitman,“ nun uzata en la oficejo de BEA. 16. 5. Kreuz ricevis 1-an premion (160 sil.) en Rödelheim. Aŭgusto: La Internacia Kongreso de St. (Buisson), Strasburgo, decidis akcepti Esperanton samgrade kiel ĉiujn naciajn lingvojn en la internacia kongreso de stenografio. Dum la ferma kunsido komunikaĵo kaj diskutado okazis en Esperanto.
1921
1921, 3-a de oktobro: Kreuz 1. premio (175 sil.) en Frankfurt-Höchst
A. Lefebvre, Parizo, publikigis sian alfaron „Provo de Stenografio Internacia laŭ la principoj de Conen de Prépean, Aimé-Paris“.
1922, 7-a de majo: Kreuz ricevis 1-an premion (160 sil.) Frankfurto Bergen-Enkheim.
1923
1923. Starigo de la Internacia Asocio de Esperantistoj Stenografistoj (IAES). La unua cirkulero estis dissendita la 5-an de aprilo, Rondiranta gazeto la 4-an de aprilo kaj dum julio aperis la unua numero de „Internacia Stenografiisto“, oficiala organo de IAES, kies konstitucia kunveno okazis la 9-an de septembro.
1924
La Konsilantaro de IAES estis elektita dum eksterordinara kunveno, la. Prezidanto Pierre Flageul; vicprezidanto Léon Cogen, John Mabon Warden, Chrapusta; ĝenerala sekretario Jean Marchand; help-sekretarioj Bengough, Polaĉek, Leffler; kasisto Lefebvre; arkivisto, bibliotekisto kaj ĉefredaktoro, I. S. Demarcy; administranto f-inoj Fanny Bonnet kaj Colijn, s-roj Bredall, Omelskyj kaj Popov.
Flageul komencis publikigi sian alfaron de Metagrafio al Esperanto (finita en 1926).
Depoin reprezentis IAES en la Internacia Kongreso de Stenografio en Lausanne.
Le Sténographe Illustre enhavis alfabeton Duployé-Flageul.
La 4-an de aŭgusto, dum la franca kongreso pri Stenografio en Charleville estis voĉdonita deziresprimo por Esperanto. La „Almanach Sténographique“ enhavis adresaron de 114 Esperantistoj Stenografistoj el 25 landoj. En la jarlibro de la Esperanto Movado (eld. UEA) aperis artikolo kun specimeno de Esperantaj sistemoj. Pluraj kursoj estis organizitaj. Kreuz, Ĝenevo, stenografis la ĉefparoladojn en la 17-a UK, publikigitajn en la oficiala dokumentaro.
1925
En majo 1925 la internacia Konferencoj por la uzado de Esperanto en Komerco kaj Industrio kaj en Sciencoj puraj kaj aplikitaj, unuanime akceptis deziresprimon prezentitan de IAES pri disvastigo de Esperanto inter stenografoj. La eltrovinto Grandjean, Paris, skribis publike Esperantan diktadojn per sia Stena maŝino „Sténotype“.
Saman monaton okazis la unua internacia konkurso de Esperanta maŝinskribo, organizita de l' „Association Descartes“: F-ino E. Mitchell, f-ino Gabriel, s-roj Gavrin kaj Triouleyre.
Robert Kreuz organizis fakan kunvenon de Esperantaj Stenografoj dum la Universala Kongreso en Ĝenevo.
T. Mori, Kioto (Japanio), eldonis organon „La Studo Stenografa“.
Wilhelm Wingen, urbparlamenta stenografo en Kolonjo, starigis alfaron de sistemo Palm.
1926
En majo 1926 la Pariza Foiro organizis internacian konkurson de maŝinskribo en Esperanto. F-ino O. Piau venkis.
La franca kongreso de Stenografio en Bourges akceptis dezir-esprimon similan al tiu, akceptita en 1925 de la teknikaj konferencoj.
R. Kreuz kaj Montagu Christie Butler stenografis la paroladojn dum la 18-a UK de Esperanto en Edinburgh.
Prof. Felix Dyba, Berlino, aperigis original-sistemon „Ĉies“. IAES fiksis regularon por konkursoj de stenografio kaj maŝinskribo. Cogen alvokas per cirkulero por fondo de belga societo de Esperantaj stenografoj.
La stena fak-organo „Fach-Beilage“ (novembro) publikigis dokumentan resumon: Regularo de Debata Steno (metagrafio) por Esperanto. Laŭ Stolze-Schrey, de Robert Kreuz, Ĝenevo. Dum la sama monato Felix von Kunowski, kunaŭtoro de la germana "Nationalstenographie" eldonis „Internacional-stenografio“, sistemo de stenografio internacia por ĉiuj lingvoj. Gvidilo en Esperanto, reviziita de Markaŭ, Potsdam. - En decembro la periodaĵo „Deutsche Kurzschrift“, Duisburg, resumas siajn ĉefajn artikolojn en Esperanto.
1927
Dum marto 1927, la komitato de la germana skolo Arends decidis ellaborigi alfaron por Esperanto.
Léon Cogen fondis la unuan nacian societon: „Asocio de la Belgaj Stenografistoj-Geesperantistoj“. Sekvante tiun ekzemplon, la 5-an de junio R. Llech fondis en Parizo similan societon „Franca Societo de Esperantistoj-Stenografistoj“ tuj post la unua provo de Esperanta stenografado organizita de „Fluganta Skribilo“.
En la Internacia Kongreso de Stenografio en Bruselo, en aŭgusto, okazis internacia ekspozicio, en kiu Esperanto havis plej grandan lokon. Rekompencoj aljuĝitaj: Ora Medalo: IAES, Cogen, Flageul; Arĝenta Medalo: A. de Maertelaere; Bronca Medalo: A. Lefebvre; Honora Mencio: Frischknecht, Beaugier.
En tiu ĉi jaro Karl Wallon, Dresdeno, eldonigis lernolibron de sia alfaro „Rapido“ de l' oficiala germana unueca sistemo. R. Haillez, dulingva parlamenta stenografo en Bruselo, starigis novan alfaron de Duployé, publikigitan en 1928 en „L' Elan“ kaj de Maertetaere propran sistemon „Progresemo“. Prof. A. Scheller, Hildburghausen (Germanio) aperigis hektografitan lernolibron de alfaro de l' germana reform-stenotaĥigrafio.
La „Revue Sténographique Belge“ regule aperigis Esperantan paĝon. Multaj artikoloj kaj kursoj.
La Stenografia Unuiĝo de Belgio, organizis dum julio konkursojn de stenografio kaj maŝinskribo en Esperanto.
Marto-oktobro V. N. Engelhardt publikigis, ruslingve, en „Internacia Lingvo“ n-ro 2-5 la principojn de internacional-stenografio.
1928
„Der Schriftgenosse“, Halle (Saale), junio 1928 enhavis alfaron de Esperanta stenotaĥigrafio de la studento pri filologio Josef Weber (Graz), „Der Arendische Stenograph“, Berlino, tian de la sistemo Arends de Wilhelm Wingen, Kolonjo.
La 5-an de aŭgusto la franca kongreso de Steno en Le Mans akceptis en la regularo por la atestoj pri profesia lernado kaj kapableco de la stenografoj kaj sekretarioj Esperanton inter la fremdaj lingvoj. Dum la kongreso okazis konkurso de Esperanta maŝinskribo. 1-a f-ino O. Piau, 2-a f-ino Maupiouxx. F-ino Piau sukcesis ankaŭ en stenografia konkurso en Esperanto, 160 silaboj.
En la aŭgusto numero de „Der Schriftgenosse“, Halle (Saale), E. Lotzing konigis la „Esperantan Taĥigrafion“ starigitan de Vinzenz Miksche, Vieno, en 1912.
En la 20-a UK en Antverpeno, en aŭgusto, Robert Kreuz stenografis la ĉefparoladojn.
La 10-an de aŭgusto 1928, dum la Universala Kongreso en Antverpeno, okazis la 2-a ĝenerala kunveno de Internacia Asocio de Esperantistaj Stenografiistoj (IAES). Estis elektitaj: honora prezidanto, Pierre Flageul; prezidanto Léon Cogen; vicprezidanto Alfred Lefebvre, John Mabon Warden, Hoen; ĝenerala sekretario R. Haillez; helpsekretario Bengough, Polaĉek, Leffler; kasisto A. de Maertelaere; bibliotekisto-arĥivisto J. Llech; administrantoj: f-ino Fanny Bonnet, s-ro Popov.
Age de direktoroj de sten-asocioj stariĝis en Napolo en 1928 "Nacia Asocio de stenografoj E-istoj" (prez. prof. Oreste Tafuri, sekr. prof. Fernado Quagliarella). Kursoj de Esperanto por stenografoj ĉe sten-asocioj okazis en Napolo kaj en Breŝo (gvid. Facchi).
1929
En la 21-a UK en Budapeŝto, Robert Kreuz stenografis la ĉefparoladojn. La 3-a Ĝenerala Kunveno okazis la 4-an de oktobro 1929, dum la UK en Budapeŝto. La 8-an de aŭgusto okazis faka kunveno de Esperanto-stenografio en la lernejo de Adalberto Radnai.
Dum septembro, en Budapeŝto, A. Vikár, Lajos Kökény kaj gesinjoroj Grandjean parolis en Esperanto pri diversaj temoj dum la Internacia Kongreso de Stenografoj. Aliaj parolis nacilingve pri Esperanto. Esperantaj verkoj estis videblaj en la ekspozicio de tiu ĉi kongreso.
En Oktobro 1929 Giuseppe Quitadamo fondis la "Associazione Nazionale Stenografi-Esperantisti" ("Nacia Asocio de Esperantistoj-Stenografistoj" en Napolo (Italio).
En Decembro aperis „Aldono“ kaj 1-a parto de Internacionalstenografio de Felix von Kunowski por hispana, itala, pola kaj rusa lingvoj, reviziita de Hoen, Köln.
1930F
En 1930 aperis 2-a parto por dana, nederlanda, portugala, rumana kaj latina lingvoj.
La gazeto „Arbeiter-Stenograph“, Lahr i.B. en n-roj 2, 5-6, 7 kaj 8 enhavas alfaron de Arends de Mart. Schäffler, Munkeno (1929).
En tiu ĉi jaro aperis la „Originalstenografio por Esperanto“ de prof. Ewald Brabbée, Vieno, fama stenografo de Aŭstrio, lernolibro de Brabbée kaj K. Haager. De l' germana sistem-eltrovinto, Scheithauer, Leipzig, eliris „Plena lernolibro de Esperanta Stenografio“ (Rapidskribo).
1930. B. Siegert (Schweidnitz) eldonis ĉe G. Richter-Lahr lernolibron de Esperanta Stenografia sistemo Arends“. La Germana Ligo de l' „Laboristaj Stenografistoj“ eldonis propagandilon pri Esperanta Stenografio.
Kreuz starigis propran alfaron laŭ Stolze-Schrey (febr. 1930) uzatan praktike en la oficejo de la Internacia Centra Komitato (ICK) kaj kurson de metagrafio (okt. 1930).
En februaro estis fondita la "Tutmonda Intersteno-Asocio“ (Intersteno-stenografio de Felix von Kunowski); samtempe aperis en Duisburg la gazeto „Tutmonda Intersteno“ (en tipografio), redaktoro estis Fr. Graser, Frankfurt a. M., kaj „Multlingva Intersteno“ (en Intersteno), redaktoro H. Friesz.
Saint-Gildas-des-Bois
Saint-Gildas-des-Bois estas franca situanta en departemento Loire-Atlantique, regiono Luarlandoj.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Gildasiens.
Mátranovák
Mátranovák estas iama minvilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Nógrád, en subregiono de Bátonyterenye.
Situo
Mátranovák situas sur malebenaĵo, laŭ rojo, fine de sakovojo, fine de industria fervojo. Pétervására troviĝas 11, Parád kaj Bátonyterenye po 16, Salgótarján aere 18 (voje) 25 km-ojn. Mátranovák kontaktiĝas kun Mátraterenye.
Stenografio
1930F
En la 22-a UK en Oksfordo, en aŭgusto, Robert Kreuz stenografis la ĉefparoladojn.
Aŭgusto: Germana Asocio de Nacionalstenografio okaze de sia kongreso en Karlsruhe, organizis Intersteno-ekspozicion kaj paroladojn pri utilo de Esperanto.
Mátranovák
Famuloj
En Mátranovák naskiĝis Béla Kovács (ministo), poste ministro.
Stenografio
1930F
Oktobro: Kreuz starigis adapton de Gabelsberger-Noe, uzatan en la Itala Esperanto-Centro en Milano.
Dum novembro aperis Nombro-Internacionalstenografio de Felix von Kunowski kaj d-ro Fr. Höke. Sub la titolo „Rapida Skribo de Fr. de Kunovski“, reviziita de H. J. Hoen, elvenis metagrafio de „Intersteno“. Ankaŭ V. N. Engelhardt (Omsk), publikigis ruslingve „InternacionalStenografio“. Li de 1929 ĝis 1935 instruis multajn rusojn laŭ tiu ĉi sistemo.
1931
La 6-an de junio. R. Kreuz, en svisa stenografia kongreso de l' sistemo Stolze-Schrey en Rüti, ricevis premion por Esperanta Stenografado je rapideco de 220 silaboj.
De julio, la organo de IAES „Internacia Stenografiisto“, kiu ĝis nun aperis poligrafite, aperas presite.
En la 23-a UK en Krakovo, Robert Kreuz stenografis la ĉefparoladojn; same.
En laborkunsido de la 23-a UK en Krakovo estas legita parolado de d-ro Höke el Elberfeld-Wuppertal pri steno.
Dum samloke organizita 2-a internacia kaj intersistema konkurso de Esperanta steno estis premiitaj f-ino Piau (140), s-ino Major (100) kaj f-ino Castel (60 silaboj).
Fine ekspozicio kun granda fako de IAES. IAES kaj Pierre Flageul ricevis ĉefpremion; Léon Cogen Oran medalon.
La Germana Asocio de Nacionalstenografio organizis kongreson dum septembro en Detmold. Tie oni parolis pri Esperanto kaj Intersteno.
Dum oktobro laŭ propono de Lajos Kökény, la stenografia oficejo de l' hungara parlamento organizis gravan enketon per Esperanto pri la Stenografio en la parlamentoj de la tuta mondo.
Dum decembro Flageul sciigis sian intencon verki Historion de la Esperanta Steno kaj akceptis proponon de Kreuz pri kunlaborado.
Samjare aperis 3-a parto de Internacionalstenografio, nun adaptita al 22 lingvoj.
1932
En aprilo 1932 André Schild-Basel eldonis adapton de Aimé-Paris. En junio eliris alfaro de Prévost-Delaunay de A. Eymard, Paris.
La 28-an de majo, en la Kongreso de Svedia Stenografio Stolze-Schrey en Kreuzlingen estas premiitaj en Esperanta Steno Frischknecht, St. Gallen por 160 silaboj kaj Robert Kreuz por 240 silaboj. En junio Kreuz starigis alfaron de la dana sistemo Worms (Schrey-Worms) kaj dissendis multobligitan resumon de sia alfaro de Stolze-Schrey.
En la 24-a UK en Parizo, Robert Kreuz stenografis la ĉefparoladojn.
Okaze de la 24-a UK Pierre Flageul organizis por IAES ekspozicion en "Institut Stenographique de France". Tria intersistema Esperanta konkurso. Premiitaj estas F-ino Ch. Ostertag por 80 silaboj (Gabelsberger), Maurice Laperas, 80 silaboj (Dupl. Flag.), H. Korell, 100 silaboj (Langebrück, Stolze-Schrey, Schneeb.), anonimulo, 100 silaboj, W. Meissner, 100 silaboj (Unueca Wallon), f-ino Osterstag, 180 silaboj, s-ino Sampson-Major Gab (Delaunay-Major), A. Leffler 180 silaboj, Korell, 180 silaboj.
Jarkunveno de IAES. En aŭgusto, apero de 4-a eldono de "Lernolibro de Esperanta Steno laŭ la sistemo Duployé" de Pierre Flageul.
Kompilita kaj kompletigita de Pierre Flageul. Reviziita kaj finredaktita de Robert Kreuz.
1986
En la jaro 1986 eldoniĝis la lernolibro por meminstruado pri Unisteno:
Unisteno; plume de Johannes Jakob Sturzenegger kaj Hainrich Matzinger; Eldonejo Mondo, Zuriko, Svislando.
La sistemo similas al la oficiala Germana Unuigita Stenografio.
2011
En la jaro 2011 komenciĝis projekto adapti la sistemon T-linio (Teeline) al Esperanto fare de Pejno Simono.
La Brita stenografia sistemo Teeline de James Hill, el la jaro 1968, estas konata pro facila lerneblo. Baze ĝi uzas simbolojn por ĉiu litero de la angla alfabeto kun kelkaj fonetikaj simpligoj kaj konvenaj ligaĵoj. Ĝi ne skribas literojn ne aŭdigitajn dum parolado. Krom tio, ĝi skribas vokalojn nur komence kaj – se ne silentaj – fine de vorto. Kontraste al aliaj stenografioj ĝi ne difinas gigantan stokon de mallongigoj por oftaj frazoj. Aliflanke ĉiu skribanto rajtas mem laŭnecese krei proprajn mallongajn formojn.
Fakte ĉiuj ĉi problemoj solviĝis. Sed en 2011 mankis ankoraŭ la publikigado de la proponota E-versio de T-linio.
Eksteraj ligiloj
Bibliografio pri stenografio en Vikiversitato
NGC 2724
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
La Joy-Clinique (stacidomo)
La Joy-Clinique estas fervoja stacidomo en Genolier, Svislando.
Teolândia
Teolândia estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 14.836 loĝantojn en 2010.
Mike Huckabee
Michael Dale HUCKABEE (n. la 24-an de aŭgusto, 1955) estas Respublikana eks-guberniestro de la usona subŝtato Arkansaso de 1996 al 2007. La 28-an de januaro, 2007, li oficiale anoncis sian kandidatecon por la usona prezidentelekto en 2008. La 5-an de majo, 2015, li anoncis sian kandidatecon por la prezidentelekto en 2016. La, malvenkinte en Iovao, li ĉesigis sian kampanjon.
Huckabee estas verkinto de pluraj libroj, destinita Baptisma predikisto, publika parolisto kaj muzikisto en la rok-bando Capital Offense (Plej Serioza Krimo). En ĉi-tiu bando, li ludas bas-gitaron. Li estas konata ankaŭ pro la malgrasiĝo je 110 funtoj (55 kilogramoj) tre rapide kaj posta proparolado de sana vivmaniero. Li kaj lia edzino, Janet, havas tri plenkreskajn infanojn: John Mark, David, kaj Sarah.
Politike, Huckabee estas dekstraflanka kaj sociale kaj ekonomie. Li estas politike konata pro sia subteno al la impostpropono FairTax. Tamen, malgraŭ sia sociala kaj ekonomia konservativismo, li estas nepopulara al certaj flankoj en la respublikana partio, speciale la kontraŭ-imposta grupo Club for Growth ("Klubo por Kresko"), kiu pagis por pluraj reklamoj kontraŭ li.
Prymnesium parvum
Prymnesium parvum, aŭ ora aŭ ruĝa algo, estas haptofito el la filumo Prymnesiophyta. La specio estas flagela algo, kiu produktas toksinon, kiu povas mortigi fiŝojn, sed havas apenaŭ efikon je brutoj kaj homo.