cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tamina
Kuracbanejo en la Tamina-Ravino
En Bad Ragaz Tamina alfluas 18 kilometrojn post ĝia fonto la riveron Rejno.
Petrelidumo
Petrelidumo estas laŭsezona rikolta agado, kiu povas esti distra aŭ komerca, de la idoj de petreloj, ĉefe de specioj de pufinoj, por manĝaĵo, oleo kaj plumoj. Kvankam la ĉasado de petreloj kaj aliaj marbirdoj okazis en multaj lokoj ekde la pratempo, kaj ekzistas indico ke multaj insulopopulacioj fariĝis formortintaj kiel rezulto, "Petrelidumo" kutime plusendas nun al la pli daŭrigebla kaj reguligita rikoltlaboro de pufinoj en Aŭstralio kaj Nov-Zelando. Tio inkludas la speciojn de la Fajnbeka pufino, ankaŭ konata kiel la Aŭstralia ŝafopetrelo, en Bass-Markolo, Tasmanio, kaj la Griza pufino, ankaŭ konata kiel Titi aŭ Novzelanda ŝafopetrelo, en la malproksima sudo de Nov-Zelando.
Baza tunelo de Lötschberg
La baza tunelo de Lötschberg estas fervoja tunelo, kiu ligas la svisajn urbojn Frutigen kaj Raron. Ĝi longas 34,6 km kaj trairas la monton Lötschberg, laŭ sia nomo, je la baza (vala) nivelo, inter 650 kaj 830 m super marnivelo. Ĝi do situas multe malpli alte ol la antaŭa tunelo de Lötschberg de 1913, kiu situas 1200 metrojn super marnivelo.
La tunelo estis inaŭgurita la. Plena ekfunkcio devis okazi la, kiam la jaraj horaroj ŝanĝiĝis. Ne estas klare, ĉu la persona trafiko vere efektiviĝis.
La tunelo estas parto de la svisa alt-rapida fervoja projekto AlpTransit.
Karakterizaĵoj
La tunelo estis la unua kompletigita parto de projekto AlpTransit. Pro kostaj restriktoj nur la orienta tubo de la tunelo estis kompletigita; la trako de la okcidenta tubo ekzistas nur en la suda parto kaj poste enbranĉiĝas al la orienta trako, uzata ambaŭdirekte. La meza parto de la okcidenta tubo ekzistas, sed ne estas instalita per trako; la lastaj, nordaj 8 km ankoraŭ ne ekzistas. La suma longo de ĉiuj tunelaj tuboj estas 88,1 km.
Kie ekzistas du tuboj, la dua servas kiel eskapejo kaj protektejo en la okazo de incendio. Kie estas nur unu plengranda tubo, la sonda tunelo servas kiel eskapejo. Krome estas du flankaj elirejoj kaj la pordo de Steg, kiu permesas al trajnoj venantaj de Berno eniri la tunelon direkte al Sion sen ŝanĝi la veturdirekton en Visp.
La maksimuma deklivo en la tunelo estas 1,3 milonoj (1,3 metroj per kilometro).
Internaciaj varaj trajnoj tra la baza tunelo trafikos inter Germanio kaj Italio tra Basel – Olten – Bern – Thun – Frutigen – Raron – Brig. Por pasaĝeraj trajnoj la veturtempo inter Bern kaj Brig reduktiĝas de 87 al 64 minutoj. La pluveturado de Brig al Domodossola en Italio iras tra la Sempion-tunelo de 1906. Ankaŭ ĝi estas baza tunelo (alto ĉ. 700 metroj); inter 1995 kaj 2003 ĝi estis altigita je ĝis 40 cm.
La tunelo de Lötschberg de 1913 estos plu uzata de nerapidaj trajnoj, kiuj ne povos uzi la novan tunelon. Ĉe plena reĝimo ĉiutage iros ĉirkaŭ 66 trajnoj en la malnova kaj 110 en la nova tunelo. El la 110 estos 30 pasaĝeraj kaj 80 varaj trajnoj, inkluzive de kamionaj trajnoj.
La rapidoj de la trajnoj estos inter 100 km/h (var-trajnoj) kaj 250 km/h por rapidaj pasaĝeraj trajnoj kun kliniĝanta ĉelo.
La trakoj estis finitaj la ; en decembro 2006 speciala mezurtrajnoj efektivigis provajn veturojn tra la tunelo kaj atingis rapidon de 281 km/h. Per tio ĝi konsiderinde superis la tiaman svisan rekordon de 244 km/h el la jaro 1996.
Emil Fey
Emil FEY (naskiĝinta la 23-an de marto 1886 en Vieno, mortinta samloke en la 16-an de marto 1938) estis aŭstra politikisto kaj favoranto de Esperanto.
La oficiro kaj membro de la Kristansociala partio (CS) gvidis de 1932-35 la vienan sekcion de Heimwehr. En la registaro de Engelbert Dollfuß li estis ministro pri sekureco (1933, 1934) kaj vickanceliero (1933/34).
Li prominente instigis kaj iniciatis en 1934 la finan flankenpuŝon kaj nuligon de la socialdemokratia opozicio dum la internmilitaj februarbataloj. Lia rolo dum la murdo de Dollfuß en julio 1934 neniam fariĝis tute evidenta aŭ klarigita. En 1934/35 li estis ministro pri internaj aferoj sub Kurt Schuschnigg. En oktobro de 1936 li estis, kiel Ernst Rüdiger Starhemberg, forpelita el Heimwehr.
Ŝolom Alejĥem
Ŝolom Alejĥem aŭ Ŝalom Aleĥem (jide, vera nomo Ŝolom Naĥumoviĉ Rabinoviĉ; naskiĝis je 1859 en Perejaslav, Rusia Imperio, mortis je 1916 en Novjorko, Usono) estis juda verkisto, dramaturgo kaj kleristo, unu el la fondintoj de la literaturo en la jida lingvo. Liaj verkoj estas popularaj tutmonde kaj tradukitaj en multajn lingvojn.
Biografio
Siajn fruajn jarojn Ŝolom Alejĥem priskribis en nefinita aŭtobiografia romano Reen de la foiro (Funem yarid). Li naskiĝis la 2-an de marto 1859 el neriĉa ortodoksa juda familio en la urbeto Perejaslav apud Kievo. Kiam li aĝis 13, lia patrino mortis. En la aĝo de 15 jaroj li legis libron pri Robinsono Kruso kaj estis tiom inspirita ke li kreis propran, judan version de la libro kaj ekvolis mem iĝi verkisto. Ĝuste tiam li elektis la pseŭdonomon Ŝolom Alejĥem, kiu estas tradicia juda salutvorto (Pacon al vi).
En 1876 li finis la studojn en la lernejo kaj eklaboris kiel privata instruisto. Unu el liaj studentoj estis Golde Loeva, filino de riĉa juda entreprenisto. Li instruis ŝin dum tri jaroj kaj eventuale ili enamiĝis unu en la alia. Kvankam la patro de Golde ne volis ke ŝi edziniĝu al malriĉa instruisto, ili fuĝis kaj geedziĝis en 1883. Poste Ŝolom Alejĥem priskribis similan epizodon en sia romano Tevje la laktovendisto. La paro vivis kune ĝis la morto de Ŝolom Alejĥem kaj havis ses infanojn.
Ekde 1883 Ŝolom Alejĥem venis al la konkludo ke la judoj devas havi propran literaturon en komuna lingvo. Kiel tiun lingvon li elektis la jidan, ĉar la hebrea estis tiutempe ne tre populara kaj konata plejparte inter klerularo, sed ne inter simplaj judoj. Ekde tiu tempo li verkis precipe en la jida, krom kelkajn malgrandajn eseojn kaj artikoletojn en la rusa kaj la hebrea. Post la morto de sia bopatro li ricevis grandan heredaĵon, kiun preskaŭ tute malŝparis por eldono de jidlingva literatura almanako Di Yidishe Folksbibliotek (די יידישע פֿאָלקסבאיבלאיאָטעק, La jida popola biblioteko) kaj al subteno de junaj jidaj verkistoj.
Kritikoj nomis Ŝolom Alejĥem "juda Mark Twain" pro la stila simileco kaj emo verki por infanoj. Poste Mark Twain agnoskis, ke por li estas honoro rigardi sin kiel "Usona Ŝolom Alejĥem".
Post 1891 Ŝolom Alejĥem loĝis en Odeso, sed post la pogromoj de 1905 li fuĝis eksterlanden. Tie li loĝis en Svisio, poste en Germanio. En 1914, pro la komenco de la Unua mondmilito kaj ĉar li estis civitano de Rusio, li estis elpelita el Germanio kaj veturis al Usono. La lastajn jarojn li loĝis en Novjorko, kie li mortis en 1916. Ŝolom Alejĥem estas enteregita en tombejo en Queens.
En 1964 aperis la novjorka muzikalo Fiddler on the roof (Violonisto sur la tegmento), bazita sur la libro Tevje la laktovendisto, kiu estas la unua komerce sukcesa anglalingva prezento pri la vivo de Orient-Eŭropaj judoj. En 1997 oni starigis monumenton por Ŝolom Alejĥem en Kievo kaj en 2001 ankaŭ en Moskvo. Krome, lian nomon havas kratero sur Merkuro.
La nune konata usona verkistino kaj pedagogino Bel Kaufman estas nepino de Ŝolom Alejĥem.
592
En la jaro 592 post Kristo okazis, interalie:
52601 Iwayaji
52601 Iwayaji estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la 29-an de septembro 1997 de la japana astronomo Akimasa Nakamura elde la Observatorio Kuma Kogen en Kuma (gubernio Ehime, Japanio)
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la templo Iwaya-ji (japane : 岩屋寺), fondita en la orienta parto de la urbo Kumakogen en la komenco de la 9-a jarcento far de Kōbō-Daiŝi, kiu tie praktikis la montan asketismon. De tiam Iwaya-ji fariĝis la 45-a celo por la Ŝikoku-pilgrimado.
Giuseppe de Fabris
Giuseppe de Fabris (1790 — 1860) estis itala skulptisto de novklasikisma stilo.
Biografio
Li naskiĝis en Nove en la provinco Vicenza. Lia patro estis direktoro de fabriko de ceramika dekoracio. Li translokiĝis al Romo ankoraŭ junulo, kaj estis patronita de la papo Gregorio la 16-a. Li estis nomumita direktoro de la Vatikanaj muzeoj.
Paradokso de Cantor
La paradokso de Cantor aŭ Kantora paradokso (alinomita ankaŭ paradokso de la plej granda kardinala nombro) estas paradokso de aroteorio, kies argumento estis malkovrita de Georg Cantor en la 1890-aj jaroj. Ĝi troviĝas en letero de ĉi-lasta matematikisto al David Hilbert, datita 18971. Ĝi estas nomita de Bertrand Russell en siaj Principoj de Matematiko (Principia Matematica) de 1903.
En tro naiva aroteorio, kiu konsideris ke ĉiu propreco posedas difinitan grupon, tia paradokso aperas kiel antinomio, kontraŭdiro de teorio, ĉar la kardinala nombro de la klaso de ĉiuj aroj estu tiam la plej granda kardinalo. Sed ĝi ne estas tio por Cantor, kiu iamatempe diris ke por li ne estis paradokso. La plej granda kardinala nombro ne estas aro kaj en moderna aroteorio la klaso de kardinaloj ne estas aro.
Principo de paradokso
Ni marku aron S kiel aro de ĉiuj aroj, kiuj ne estas sia propra elemento (t.e. da aroj, kiuj ne enhavas sin mem).
Tiu ĉi aro estas en la sistemo de Cantor bone difinita, tio signifas nun devus ebli por ajna aro M decidi, ĉu tiu ĉi aro M estas aŭ ne estas la elemento de aro S. Sed ĉi tion ne eblas decidi por la aro S mem. Ambaŭ eblecoj nome kondukas al kontraŭdiro kun ties difino. Se S ne estas sia propra elemento, laŭ la difino ĝi devus aparteni al S; sed se S estas sia propra elemento, poste ĝi laŭ la difino ne devus aparteni al S.
Paradokso de razisto
En malgranda urbo estas ununura razisto, kiu razas ĝuste tiujn virojn en la urbo, kiuj ne razas sin mem. Sed tia urbo ne povas ekzisti, ĉar ĉi tie denove okazas disputo: Ĉu la razisto razas sin mem? Li devas razi sin mem ĝuste tiam, kiam li ne razos sin mem.
Listoj en Vikipedio
La paradokson eblas apliki eĉ en Vikipedio: En kelkaj lingvaj versioj ekzistas Listo de listoj, Lista de listas enhavanta listojn de ĉiuj artikoloj, kiuj estas listoj. Sed se ekzistus artikolo nomita Listo de ĉiuj listoj, kiuj ne enhavas sin mem, ĝi aŭ devas esti nekompleta (se ĝi ne enhavas sin mem) aŭ erara (se ĝi enhavas sin mem).
Tiuj ĉi klarigantaj variantoj de la paradokso de Russell havas kontraŭ lia ekzakta ara versio certan avantaĝon: eblas eviti al la paradokso per tio, ke oni rifuzas la donitan aperaĵon. Ĉe la paradokso de razisto oni proklamos, ke tia razisto (aŭ urbo) simple ne povas ekzisti, en Vikipedio nenia tia artikolo ekzistas ktp. La signifo de la paradokso de Russell konsistas en tio, ke en matematiko ne eblas rifuzi la ekzistadon de ia aro, kiu plene taŭgas al difino nur pro tio, ke ĝi kondukas al disputaj finoj. Rifuzi la ekzistadon de tia aro nome signifas, ke la apartenanta difino de aro mem estas netaŭga.
Luigi Galvani
Luigi GALVANI (naskiĝis la en Bolonjo, Italio, mortis la  en Bolonjo) estis itala kuracisto, anatomo kaj biofizikisto.
Vivo
Luigi Galvani komence studis teologion, poste medicinon. Li iĝis profesoro pri medicino en 1762 en Bolonjo kaj pri praktika anatomio en 1775.
La sukceso de lia verko De renibus atque urethris volatilium, decidigis lin prilabori la fiziologion de birdoj; tamen poste li limigis siajn laborojn al la esploro pri iliaj aŭskultiloj.
Eltrovoj
Hazardo igis lin malkovri la 6-an de novembro 1780 la, laŭ li nomitan, galvanismon. Pri tio raportas Emil du Bois-Reymond en la unua volumo de siaj Untersuchungen über tierische Elektrizität (Berlino 1848, Esploroj pri besta elektro).
Luigi Galvani konstatis per eksperimentoj kun ranokruroj la kuntiriĝon de muskoloj pro influo de stata elektro kaj tiel kreis la bazon por la malkovro de elektrokemiaj ĉeloj (ankaŭ nomitaj galvanaj ĉeloj aŭ galvanaj elementoj) de Alessandro Volta.
Eltrovo de la radioondoj
Ankaŭ konstatis Galvani ke ranokruro, kiu tuŝis tranĉilon, kuntiriĝis ĉiam, kiam je alttensia aparato en iom da distanco transsaltis sparko.
Galvani je 1780-11-06, ĉirkaŭ cent jarojn antaŭ Heinrich Rudolf Hertz faris preskaŭ la saman eksperimenton kiel Hertz, utiligante la ranokruron kiel indikilo, Hertz uzis lupeon kiel indikilo por vidi etajn sparkojn ĉe la ricevanta anteno. Ambaŭ ne sentis la eblan uzon de tiu efiko por transsendi informojn tra pli grandaj distancoj. Pli ol 100 jarojn poste Guglielmo Marconi laboris pri tio kaj optimigis la arangon, kun granda sukceso.
Galvani estis konvinkita, - supozeble pro la eksperimentoj de Benjamin Franklin kelkajn jardekojn antaŭe - ke fulmotondraj fulmoj estas samtipaj sparkoj, nur multe pli grandaj. Li muntis izolitan draton de la firsto de sia domo en la ĝardenon al ranokruro. Duan draton li metis en puton. Ĉiam, kiam dum proksima fulmotondro fulmo okazis, la ranokruro moviĝis, kaj tio okazis, antaŭ la bruo estis aŭdata. Dum la teroro de la franca revolucio Luigi Galvani rifuzis ĵuri je la nova registaro. Pro tio li perdis sian postenon, kiun li retrovis nur post 1794.
Li mortis, 61-jara, la 4-an de decembro 1798 en Bolonjo.
539 Pamina
539 Pamina estas granda, malhela asteroido de la asteroida zono.
Malkovris ĝin Max Wolf la. Ĝi ricevis la nomon de "Pamina", la ĉefrolulino de la Mozarta opero Die Zauberflöte (La Magia Fluto).
Diego de León (metroo de Madrido)
Diego de León (Diego de Leono) estas stacidomo de la linioj 4, 5 kaj 6 de la Metroo de Madrido (Hispanio) situanta sub la stratoj de Francisco Silvela, Diego de León kaj Conde de Peñalver, en la Madrida distrikto de Salamanko.
Malá Víska (Vrhaveč)
Malá Víska estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Vrhaveč en distrikto Klatovy. Ĝi troviĝas nordokcidente de Vrhaveč. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo I/27. Estas ĉi tie registritaj 102 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Malá Víska situas en katastra teritorio Malá Víska u Klatov kun areo 2,61 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1544.
Neuenrade
Neuenrade estas urbo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Mark de la federacia lando Nordrejn-Vestfalio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Neuenrade estas parto de la regiona pejzaĝo kaj mezalta montaro Sauerland [prononco "Saŭalant"] kaj historie apartenis al la Graflando Mark (germane Grafschaft Mark), al kio ankoraŭ aludas la distrikta nomo.
Elissa Aalto
Elsa Kaisa "Elissa" AALTO (1922–1994) estis finna arkitekto. Ŝi estis dua edzino de Alvar Aalto. Ŝi studis en teknika altlernejo en Helsinko. Ŝi laboris en oficejo de sia edzo kaj helpis Alvar-on en plano de ekzemple komundomo de Säynätsalo, konstruaĵoj de Universitato de Jyväskylä kaj muzeo de Ålberg en Danio.
(17752) 1998 DM4
(17752) 1998 DM4 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la programo Near Earth Asteroid Tracking (NEAT) elde la stacio de Maui de la reto GEODSS de la United States Air Force sur la monto Haleakalā, en la havaja insulo Maui (Usono).
16-a de marto
La 16-a de marto estas la 75-a tago de la jaro (la 76-a en superjaroj) laŭ la gregoria kalendaro. 290 tagoj restas.
Hans-Werner Grossmann
Hans-Werner GROSSMANN estas svisa esperantisto. Li naskiĝis en 1937 en Bazelo. Hans kiel 12jara knabo interesiĝis pri esploristoj kaj Afriko. Li trovis en biblioteko libron de Tibor Sekelj «Durch brasilianische Urwälder» (tra brazilaj praarbaroj). Tio tre plaĉis al li. Hans studis en Neuchâtel. Tie li lernis ne nur la francan, sed ankaŭ Esperanton kun William Perrenoud. Tiu romanda studperiodo daŭris ĝis 1957. De 1957 ĝis 1960 li laboris en horloĝfirmao en Neuchâtel. Poste li laboris ĉe Swissair, la svisa flugkompanio, de 1960 ĝis 1962. Tie li trovis Esperanto-grupon en Zuriko en la restoracio Karl der Grosse. Li konatiĝis tie kun Anita Altherr kaj J. J. Sturtzenegger. Tiu lasta prezentis al Hans la planon de Sekelj.
La karavano de Tibor Sekelj
Tibor bezonis iun, kiu kapablas ŝofori, kuiri kaj traduki. Hans aŭdis pri la karavano kaj anoncis sin. Hans estis 24jara. Tibor estis 48jara.
1960: Hans unue iris al Belgrado per aviadilo por konatiĝi kun Tibor. Interŝanĝo de leteroj.
La decido de Sekelj iri al Afriko fontas el la fakto, ke en 1960 kaj 1962 pluraj afrikaj ŝtatoj sendependiĝis. Tibor volis do iri al tiu kontinento por malkovri la popolojn.
1962: ekiro al Dovro (Anglio); tie ili akiris veturilon Land Rover kun remorko. La ŝoforo sidis dekstre. Li iris per ŝipo al Francio kun du britinoj. Poste La Chaux-de-Fonds, Bielo, Zuriko, Chiasso, Triesto, Belgrado. Tie li vidis Simo Milojević. Okazis intervjuoj. Ili akiris duan veturilon. Tie ili devis atendi polojn, kiuj venis kun filmomaterialo por televido. Inter ili estis dua ŝoforo. 8 personoj entute.
1962: Poste veturado ĝis Antakya. Tie oni vendis sklavojn, do unua malkovro de nova kulturo. Ŝipveturado al Bejruto. Poste al Aleksandrio. Devis okazi repago en Bejruto, Hans devis atendi. Do poste li flugis al Kairo. Li havis la kason, tamen malkovris, ke ene estas ŝtonoj: oni ŝtelis la enhavon…
SHN
La vorto havas plurajn signifojn:
Hans-Werner Grossmann
La karavano de Tibor Sekelj
En marto 1962 la karavano el 12 personoj (laŭ Grossmann) gvidata de Tibor Sekelj traveturis Afrikon "por malkovri homojn". (El la antaŭparolo de Ĝambo Rafiki, la verko, en kiu Tibor rakontas la aventurojn de la karavano). La nomo de tiu skipo estis «Karavano de Amikeco», konsistanta el ok homoj (laŭ Sekelj) el kvar landoj en du ajnagrundaj aŭtomobiloj. La vojaĝo daŭris unu jaron kaj atingis Egiption, Sudanon, Etiopion, Somalion, Kenjon kaj Tanzanion. Alia dua planita karavano al aliaj afrikaj landoj ne realiĝis. La celo de la vojaĝo estis rektaj homaj kontaktoj. Dume Tibor surgrimpis Kilimanĝaron, la plej altan pinton de Afriko. Foje Tibor faris ian kontakton sola, foje kun la karavananoj, depende de la kontakto mem kaj de la strategio de la gvidanto. Tiu ĉi vojaĝo estas la temo de la verko «Ĝambo rafiki», originale verkita en Esperanto, sed unue aperinta en ties slovena traduko.
Grossmann kaj Svisa Esperanto-Societo
Komence de la dudekunua jarcento Hans-Werner Grossmann membris en la Estraro de SES kaj havis la oficon de kasisto.
Fonto
El intervjuo farita la 3-an de julio 2013 en Bazelo fare de Mireille Grosjean.
16-a de marto
Je la 16-a de marto okazis, interalie:
Tagoj de semajno
La 16-a de marto estas (laŭ gregoria kalendaro):
594
En la jaro 594 post Kristo okazis, interalie:
Klipertono
Klipertono estas neloĝata insulo de Francio, en orienta baseno de la Pacifiko, je 2900 km okcidente de Panamo kaj je 2090 km sudokcidente de Meksiko. Ĝi estas preskaŭ rondforma atolo kun areo de 5-7 km². Ĝia alto estas plej ofte sub 3 m, nur ekzistas holmo alta de 21 m kaj sur ĝi ruinoj de lumturo el la 19-a jarcento.
La plantaro de la insulo konsistas el malalta arbusto, malofte sovaĝa tabako kaj kelkaj kokospalmoj.
La nomo de la insulo venas de la angla ribelanto kaj pirato John Clipperton, kiu kaŝis sin tie en 1705. Oni registris la insulon en 1856 kiel usonan teritorion, kvankam Francio aneksis ĝin unu jaron pli frue. La meksika armeo okupis ĝin kaj establis en la insulo (inter 1897 kaj 1917) garnizonon.
Sonja Ziemann
Sonja Alice Selma Toni ZIEMANN [sonja ciman] (naskiĝis la 8-an de februaro 1926, mortis la 17-an de februaro 2020) estis germana aktorino, kantistino kaj dancistino.
Klipertono
En 1906 Porfirio Díaz konstruigis lumturon kaj sendis regimenton da soldatoj al la insulo. Oni provizis la loĝantojn ĉiu-dumonate el Acapulco. Pro la eskalado de la Meksika revolucio tiu ligo tamen foriĝis, pro kio la loĝantoj mem devis prizorgi sin. En 1915 grandparto de la populacio pereis. La supervivintoj ne ricevis permeson de la armea komandanto por forveturi kun usona mararmea ŝipo kiu vizitis la insulon. En 1917 preskaŭ ĉiuj mortis kaj la lumturgardisto Victoriano Álvarez estis la nura restinta viro. Li mem deklaris sin reĝo kaj komencis murdi kaj seksatenci, ĝis kiam li mem estis murdita de unu el la virinoj. En julio, kelkajn monatojn post lia morto, la lastaj postvivintoj, kvar virinoj kaj sep infanoj, estis kunprenitaj per la USS Yorktown.
Sonja Ziemann
Sonja Ziemann naskiĝis en Eichwalde apud Berlino. Ŝi studis en la Berlina baletlernejo de Tatjana Gsovsky, kaj en la jaro 1941 ŝi unuafoje kiel dancistino kaj kantistino aperis sursceneje.
Klipertono
Post malfermo de la Panama kanalo, Klipertono akiris novan gravecon. La internacia juĝistaro - prezidis itala reĝo Viktoro Emanuelo la 3-a - donis la insulon al Francio (1930). Ĝi apartenis al Franca Polinezio ĝis 1979, kiam la francoj metis ĝin sub direktan francan administradon.
Sonja Ziemann
En 1942 ŝi komencis kinokarieron, per malgrandaj roloj en distraj filmoj. Ŝi famiĝis en la 1950-aj jaroj, per filmoj kiel Schwarzwaldmädel kaj Grün ist die Heide, sed poste esprimis sian deziron, eskapi el la roloskemo de „ĉarma belulino“.
La privata vivo de Sonja Ziemann estis plena de sortobatoj. En la jaro 1961 ŝi edziniĝis al la pola verkisto Marek Hlasko, kiu ok jarojn poste, en la aĝo de 35 jaroj mortis. La komuna filo Pierre mortis en 1970, kiel 16-jarulo, de kancero. En la jaro 1974 ŝia tiama vivkunulo Martinius Adolff pereis dum aviadilakcidento.
Sonja Ziemann mortis en Munkeno.
Placo de la Tri Kulturoj
La Placo de la Tri Kulturoj (Plaza de las Tres Culturas, Conjunto Habitacional de Tlatelolco estas placo situanta en la centro de Meksik-urbo, en la distrikto Cuauhtémoc.
Pola landvojo n-ro 41
Pola landvojo n-ro 41 (DK41) estas landvojo en Opola Provinco je longeco ĉirkaŭ 33 km.
Placo de la Tri Kulturoj
La tri kulturoj
Ties nomo devenas el la fakto ke la arkitekturaj aroj ĉirkaŭaj devenas el tri historiaj epokoj diferencaj:
La Placo de la Tri Kulturoj en Esperanto
En la kvina kanto de la verko de Abel Montagut nome Poemo de Utnoa okazas asembleo de la Gobanoj (eksterteranoj). Tie oni akceptas, ke oni plikuraĝigu la malfortigitan Utnoan (nome la ĉefrolulo Noa) pere de la drogo anoŭdo. Inna malsupreniras kaj liveras ĝin al Noa. Je ties efiko aperas antaŭ li la poeto Valmikio kaj poste la japana pentristo Hokusajo kiuj montras al li laŭvice la enormajn atingojn de la estonta homaro, se li sukcesas savi ĝin, nome, unue en Azio, kaj poste venas la vico de Fidiaso, kaj poste Maria Sklodovska, kiuj montras al Utnoa la mirindaĵojn de Eŭropo. La venontaj ĉiĉeronoj estas ankaŭ laŭvice unue Akenatono kaj poste Sunĝata Kejta kiuj omaĝas la historian gravon de Afriko. En Ameriko estas unue Nezaŭhtezoma kaj poste Neil Armstrong la ĉiĉerono kiu vidigas la kulturajn atingojn de Meksik-urbo:
Notoj
19.45111°N, -99.13722°W
NGC 3519
NGC 3519 (aliaj indikoj — OCL 844, ESO 128-SC30) estas malfermita stelamaso en konstelacio Kareno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Rousses
Rousses estas franca komunumo lokita en la departemento Lozère, en la regiono Langvedoko-Rusiljono. Ĝis la departementaj balotoj de 2015, Rousses situis en la kantono Florac. Nun, la komunumo estas en la nova kantono Le Collet-de-Dèze.
(20086) 1994 LW
(20086) 1994 LW estas tre malgranda malhela marsrenkonta amora asteroido malkovrita la de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Ĝi estas de spektra klaso "C", riĉa je organikaj komponaĵoj, anhidraj silikatoj, hidrataj argiloj, magnetito kaj sulfidoj ; ĝi eble estas kometo.
Rousses
Geografio
Rousses nombris 102 loĝantojn en 2011. La areo de la komunumo estas granda je 22,38 km² kaj ĝia areo varias inter 660 kaj 1,343 msm.
(20086) 1994 LW
Kvankam rigardita kiel apud-tera objekto, ĝi restas sufiĉe malporksime de Tero:
Rousses
Ĉirkaŭaj lokoj
Jen estas la samlimaj komunumoj de Rousses :
(20086) 1994 LW
Ĝi estas pli efektive marsrenkonta asteroido:
Ĝi estas ankaŭ klasifikata Jupiterrenkonta asteroido, pro sia Jupitera MOID de 1,14053 AU (170,621 milionoj da km).
Japana Esperanto-Instituto
La Japana Esperanto-Instituto (JEI; 日本エスペラント協会) estas la plej granda centro de la Esperanto-movado en Japanio. En 1919, ĝin fondis precipe Ossaka Kenĵi, kaj estis gvidita de pluraj personoj. En 1926 JEI akiris la kvalifikon de fondusa jura persono, kies unua prezidanto estis (ĝis morto en 1930) Nakamura Kijoo. Ĝia centra oficejo estas en Tokio, en Ŝinĝuku. Ĝi posedas ankaŭ staĝejon nomatan Esperanto-domo en Jacugatake, en urbo Hokuto, gubernio Jamanaŝi.
JEI funkcias kiel la Landa Asocio de Universala Esperanto-Asocio de 1956.
Bildaro
<Gallery> Dosiero:1927 Danco de Skeletoj (aldono).jpg|Dokumento el la jaro 1927 </Gallery>
Kalvinana preĝejo (Nagyatád)
La kalvinana preĝejo estas sakrala historia monumento (deklarita en 2003) en urbo Nagyatád (Hungario).
Historio
En Nagyatád la kalvinana grupo fondiĝis en 1920, pli frue ili apartenis al Ötvöskónyi. Ili decidis konstrui propran preĝejon en 1933, sed ĝi estis konstruita nur en la jaroj 1939 kaj 1940. La grupo estis levita paroĥo en 1944. La dua mondmilito kaŭzis domaĝojn, plen rekonstruo okazis en 1946. La kirko estis renovigita parte inter 1999 kaj 2003, poste plene en 2011, tamen kelkaj laboroj okazis en 2016.
Konstruaĵo
La preĝejo situas sola parte en korto kune kun la paroĥejo. La fasado estas malsimetria, ĉar dekstre la kvadrata turo altiĝas kun piramida turpinto. La turo havas enirejon, sed ne ĉe la fasada flanko. La fasado havas 3 mallarĝajn fenestrojn ĉe la teretaĝo, pli frue granda rondfenestro estas videbla. En fino de la navo la paroĥejo daŭriĝas, sed la navo kaj la paroĥejo formas L-majusklon. La navo havas ekstere apogpilierojn. Interne la muroj estas blankaj laŭ la kutimoj.
Trenreta fiŝkaptado
Trenreta fiŝkaptado estas metodo de fiŝkaptado kiu dependas el trenado de fiŝreto tra la akvo el unu aŭ pliaj fiŝkaptadaj boatoj. La reto kiu estas uzata por trenado estas nomata trenreto.
La boatoj kiuj estas uzataj por trenado estas nomataj trenŝipoj. Tiuj varias laŭ grando; el malgrandaj malfermaj boatoj kun motoroj de nur 30 ĉp al grandaj fabrikoŝipoj kun ĉirkaŭ 10,000 ĉp. La trenado povas esti farata de unu trenŝipo aŭ de du trenŝipoj laborantaj kooperative.
Trenreta fiŝkaptado kontrastas kun Fadentrenado, kie oni trenas fiŝfadenojn kun allogaĵoj anstataŭ trenretojn tra la akvo. Fadentrenado estas uzata kaj por distra kaj por komerca fiŝkaptado dum Trenreta fiŝkaptado estas uzata ĉefe por komerca fiŝkaptado. Trenreta fiŝkaptado estas ankaŭ komune uzata por scienca aŭ konservada kolektado.
Rosoboroneksport
AK Rosoboronexport (AO Рособоронэкспорт) estas la nura ŝtata pera agentejo por eksport/importo de milit-rilataj kaj duobl-uzaj (kaj porpacaj kaj pormilitaj) produktoj, teknologioj kaj servoj de Rusio. Tiu korporacio estis kreita per dekreto de la Prezidento de Rusio kaj estas respondeca pri la plibonigo de la politiko de la ŝtato en la areo de milit-teknika kunlaborado inter Rusio kaj aliaj landoj.La oficiala statuso de Rosoboroneksport garantias la subtenon de la Registaro de Rusio en ĉiuj eksportaj operacioj. La Rosoboronexport State Corporation estas rajtigita kiel nura instanco por negoci en la internacia merkato en la gamo de rusiaj armiloj kaj por oficiale tion eksporti.
Rosoboroneksport estas rangita inter ĉefaj funkciantoj en la internacia merkato por armiloj. La statuso de ŝtata peranta agentejo havigas al la korporacio unikajn oportunojn por etendi kaj plifortigi longdaŭrajn profitajn kunlaboradojn kun eksterlandaj partneroj. Rosoboroneksport nune kunlaboras kun Selex ES el Italio, Navantia el Hispanio, Thales Optronics el Francio, kaj aliaj.
595
En la jaro 595 post Kristo okazis, interalie:
Villalbarba
Villalbarba [biljalBARba] estas municipo en la okcidento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Montes Torozos en la centrokcidento de la provinco.
Alessandro Florenzi
Alessandro Florenzi - prononco laŭ sistemo IFA [], naskiĝis en Romo, do nun -jara - estas itala profesia futbalisto. Ekde la jaro 2012 li estas membro de la vira itala nacia teamo de futbalo. Li interalie partoprenis kadre de la nacia teamo en la matĉoj de la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016 en Francio, en kiu ĝi post longa kaj egalforta lukto malvenkis kontraŭ la germana teamo en la kvaronfinalo.
Villalbarba
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas trapasata de la riveroj Hornija kaj Bajoz.
Historio
En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio. Villalbarba dependis de la Grafo de Villanueva del Cañedo en la 16-a jarcento kaj de la stato de Alcañices. En la 18-a jarcento ĝi apartenis al Jurisdikcia Teritorio kaj Provinco de Toro. Estas referencoj al ekzistado de kastelo kaj gvatoturo -kiu estis uzata por konstruo de la preĝejo post inundoj fine de la 16-a jarcento- kaj de jurisdikcia pilorio de kio nun restas nenio.
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj: tritiko, sekalo) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de la 16-a jarcento de gotik-mudeĥara stilo.
SHP
La tri-litera kombinaĵo SHP havas plurajn signifojn, inter aliaj:
Exo2 - Saint-Jérôme
Saint-Jérôme (ankaŭ nomita exo2, antaŭe konata kiel Blainville–Saint-Jérôme) estas fervoja linio en Granda Montrealo, Kebekio, Kanado. Ĝin funkciigas, la organizo, kiu funkciigas publikajn transportajn servojn tra ĉi tiu regiono.
Linio Saint-Jérôme estis funkciigita de Kanad-Pacifika Fervojo (CPR) inter 1882 kaj 1981. La linio ne estis aktiva ĝis la antaŭula agentejo de exo, Agence Métropolitaine de Transport (AMT), rekomencis pasaĝeran servon en 1997.
8130 Seeberg
8130 Seeberg estas asteroido de la ekstera asteroida zono, ano de la hilda grupo.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).
Reynosa (komunumo)
Reynosa estas unu el la 43 komunumoj de la meksika subŝtato Tamaulipas, kiu situas en la norda Meksiko kun limo al Usono kaj la meksika golfo. La ĉefurbo de la komunumo estas Reynosa. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 10032.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 526888 loĝantojn. El tiuj estis 263360 viroj kaj 263528 virinoj. La komunumo havas surfacon de 2961,3 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 20 metroj super la marnivelo.
En Reynosa ekzistas 261 loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj, domaroj aŭ simile). La plej gravaj estas Reynosa, Los Altos, Los Cavazos, El Guerrero, Rancho Grande, Palo Blanco, Llorona Nueva, Las Burras, Santa Gertrudis, Rodolfo M. Rocha, 10 de Noviembre, Alfredo V. Bonfil, Nuevo Santa Ana kaj El Porvenir.
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe 400 mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 22 °C.
József Molnár
MOLNÁR József estis rumanuja hungara grafikisto, afiŝprojektanto naskita en Marosvásárhely la 16-an de majo 1907 kaj mortinta en Vieno la 4-an de decembro 1983.
Biografio
József Molnár finis la mezlernejon en sia naskiĝurbo kaj poste li estis studento de arta altlernejo de Berlin-Charlottenburg (1928-32); ekde 1933 li laboris en Bukareŝto. Li partopernis la dekoracilaborojn de rumana pavilono de mondekspozicio de Novjorko (1939), poste iĝis kunlaboranto de reklamagentejo Leech Illustrators. Dum la mondmilito li estis laborservulo en Bukareŝto. En 1948-72 li estis profesoro de Arta Altlernejo Nicolae Grigorescu. Li havis plurajn individuajn ekpoziciojn en Bukareŝto kaj transilvanujaj urboj.
Reynosa (komunumo)
Sociogeografio
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 365372 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 2714 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,743 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
282855 de la loĝantoj de Reynosa en la jaro 1995 aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 10974 estis analfabetoj, do ne sciis legi kaj skribi. Tio signifas ke 3,88 % de la tuta loĝantaro (pli aĝa ol 15) ne sciis legi kaj skribi. Ĉe la virinoj estis 3,23 % (6501 el 144180), kiuj ne sciis legi kaj skribi kaj ĉe la viroj 4,51 % (4473 el 138675).
El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 1995), 286805 personoj apartenis al la katolika religio kaj 37822 personoj al la protestantisma religio. 17738 personoj apartenis al aliaj religioj kaj 23007 personoj statistike apartenis al neniu religio.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Politiko
La komunumon Reynosa estras tiel nomata komunuma prezidanton, kiun oni elektas de la loĝantaro.
La komunumaj prezidantoj post 1961 estis:
25226 Brasch
25226 Brasch estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la programo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Klaus Brasch, kiu fariĝis volontulo ĉe la Observatorio Lowell en 2008 kiel operanto de portebla teleskopo en la programo de vespera popularigo. Li ankaŭ estas astrofotografiisto kaj verkisto; multenombraj el liaj bildoj kaj artikoloj pri Lowell estis publikigitaj en la revuoj Sky & Telescope kaj Astronomy, inter aliaj.
Adamo Tadolini
Adamo TADOLINI (21a de Decembro 1788 – 16a de Februaro 1863) estis itala skulptisto. El familio de skulptistoj, li studis en Romo kun la novklasikisma skulptisto Antonio Canova kaj tiele li estis ligita al li laŭ la stilo. Li laboris kun tiu ĝis 1822 kiam Canova helpis lin starigi propran studion ĉe Via Del Babuino 150 en Romo kiu ankoraŭ ekzistas kiel la Muzeo Canova-Tadolini por liaj verkoj kaj por tiuj de lia familio, do granda gamo da verkoj.
Burgo Neidenfels
Historio
La burgo estis konstruita ĉ. 1330 de palatingrafo Rudolf la 2a, kiel sekvanta burgo pro burgo Lichtenstein sur la najbaranta montdorso. La unua dokumenta mencio estas el 1338.
Kálmán Tihanyi
Kálmán TIHANYI [tihanji], hungare Tihanyi Kálmán estis hungara inventisto, fizikisto kaj inĝeniero.
Li naskiĝis en la tiama Üzbég (nun Zbehy en Slovakio), en la 28-an de aprilo 1897, li mortis en Budapeŝto, en la 26-an de februaro 1947.
Li finis la lernejojn en Budapeŝto. En 1926 li patentis elektronikan televizion, kiu funkciis alimaniere, kiel la tiamaj aparatoj. Post 2 jaroj li etendis la inventon ankaŭ al Germanio, Britio, Francio kaj Usono. En 1931 oni produktis jam la inventon. En 1929 li okupiĝis pri infraruĝa kamerao por la anglaj bombardaj flugmaŝinoj. Inter 1935-1937 li pluevoluis la televizion. En 1939 li prezentis teorie la platan televizion, kiu estas pendebla sur muron. Inter 1940-1944 li okupiĝis pri aparato, kiu forigus la malutilajn insektojn. La ceteraj inventoj ĉesis pro la abrupta morto.
En 2001 UNESCO deklaris gravega dokumento pri patento de Tihanyi. Ekde 2005 estas hungara premio nomumita pri Tihanyi.
Torko
Torko (el la latina: torquere = „turni“) estas kolringo malfermita antaŭe portita de keltoj dum "La Tène"-epoko kaj poste kiel honora insigno de romiaj soldatoj. Ĝi konsistas el dika ronda metalstango, simila al turnita kordo, plej ofte kun globoj aŭ bestkapoj ĉe la ekstremaĵoj kaj pli-malpi ornamita.
Brondello
Brondello estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Piemonto kaj al la provinco Cuneo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Isasca, Martiniana Po, Pagno, Revello kaj Venasca.
Peter Brooks
Peter BROOKS (n. en 1938) estas profesoro pri komparita literaturo en la universitato Yale. Li estis antaŭe profesoro ene de la departementoj pri angla lingvo kaj juro en la universitato de Virginio. Brooks estas plurfaka klerulo, kies verkoj temas precipe pri franca kaj angla literaturoj, juro kaj psikiatrio.
Inter liaj libroj menciindas Troubling Confessions: Speaking Guilt in Law and Literature (2000), Law's Stories: Narrative and Rhetoric in the Law ; Psychoanalysis and Storytelling (1994), Body Work (1993); Reading for the Plot (1984), The Melodramatic Imagination (1976), kaj The Novel of Worldliness (1969).
Waltham (Masaĉuseco)
Waltham estas urbo en Masaĉuseco, Usono. Ĝi estas unu el la fruaj centroj de la Industria Revolucio en Nordameriko.Oni ofte nomas la urbon Poŝhorloĝa Urbo (angle: Watch City) pro ĝia historia rolo en la horloĝa industrio. La firmao Waltham Watch Company malfermis fabrikon en Waltham en 1854. Ĝi estis la unua firmao kiu fabrikis poŝhorloĝojn per muntoĉeno. Pli ol 40 milionoj da poŝhorloĝoj, murhorloĝoj, kaj aliaj instrumentoj estis fabrikitaj de Waltham Watch Company ĝis la fermo en 1957.
En Waltham troviĝas kelkaj universitatoj: Universitato Bently, Universitato Brandeis
Esperanto en Waltham
En Waltham loĝas Jacob Schwartz.
La Métamorphose des cloportes (filmo)
La Métamorphose des cloportes (La Metamorfozo de oniskoj) estas franca krima filmo de Pierre Granier-Deferre aperinta en 1965.
Temo
Edmond, Arthur kaj Rouquemoute preparas "aferon". Tamen, por enrompi la kofron, necesas speciala lutilo, kaj la maljuna Gertrude ne estas pruntedonema: 3 "brikojn!" (=30,000 frankoj). Edmond sukcesas konvinki sian delongan amikon Alphonse, ŝteliston de pentraĵoj, vendi kelkajn el ili por antaŭfinanci la aferon kaj kuniĝi al ili, kredigante al li, ke la trezoro estos multe pli granda ol ĝi efektive estas.
Alphonse luliĝas de iluzioj kaj... retroviĝas sola en malliberejo, pro la kulpo de neantaŭvidita rondiranta gardisto. Li estas kondamnita al kvin jaroj, sen novaĵoj de siaj antaŭaj amikoj. Kvin jaroj dum kiuj li elpensis sian teruran venĝon kaj antaŭplanis la forigon de tiuj «oniskoj» poste fariĝintaj respektindaj homoj.
Skordiskoj
Skordiskoj (el la latina: Scordisci) estis kelta tribo en la regiono de la iama Jugoslavio. Unua mencio en antikva literaturo estis ĉe Strabono. Arkeologie keltaj influoj estas pruvitaj en la regiono ekde ĉ. 300 a.K..
Historio
La skordiskoj alvenis al Grekio dum la 3-a jarcento a.K. kaj post malvenko ĉe Delfo en 279 a.K. ili setlis oriente de Sirmio je la kunfluo de la Danubo kaj Sava. Ĉe Beogrado ili konstruis oppidum (fortikaĵon). Ili ludis gravan rolon en la loĝado de Transdanubio. Strabono distingis la najbarajn grandajn skordiskojn kaj la malgrandajn skordiskojn, kiu miksiĝis kun la tiea lonĝantaro (iliroj kaj dakoj), kion konfirmas arkeologio. En 141 a.K. romianoj gvidis malsukcesan militon kontraŭ skordiskoj. Ĉirkaŭ 12 a.K. ili ŝajne submetis sin sub romian kontrolon kaj ricevis interŝanĝe iom da aŭtonomio.
Ouistreham
Ouistreham [wis.t̪ʁe.ˈam] estas franca komunumo situanta en departemento Calvados en regiono Normandio. Ĝi havas areon de kaj nombris  loĝantojn en 2013. Kodo laŭ INSEE estas 14488 kaj poŝta kodo 14150. Ĝi estas membro de komunumaro de komunumoj "Communauté d'agglomération Caen la Mer".
Jarlibro
Jarlibro estas libro aperanta ĉiujare pri iu temo. Se oni parolas pri la jarlibro en esperanta medio, kutime temas pri la Jarlibro de UEA. Esperantaj jarlibroj estas ĉefe adresaroj.
Jarlibroj antaŭ la Unua mondmilito
La unuaj ĉefaj jarlibroj en la diversaj landoj kaj asocioj estis la jenaj:
Graziano Pellè
Graziano Pellè - prononco laŭ sistemo IFA [], naskiĝis en San Cesario di Lecce, do nun -jara - estas itala profesia futbalisto. Ekde la jaro 2014 li estas membro de la vira itala nacia teamo de futbalo. Li interalie partoprenis kadre de la nacia teamo en la matĉoj de la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016 en Francio, en kiu ĝi post longa kaj egalforta lukto malvenkis kontraŭ la germana teamo en la kvaronfinalo.
Prozodemo
En la parolo kaj en la fonologio de lingvoj, prozodemo estas distingiva funkcia unuo en la prozodio. Prozodemoj reprezentas distingojn komunikitajn per la intonacio, dinamiko kaj ritmo de la parolo. Prozodemoj estas elementoj en supersegmenta fonologio. Ili kontrastas kun fonemoj, kiuj estas elementoj en segmenta fonologio. La nocion prozodemo enkondukis Louis Hjelmslev.
Por prozodemoj kiuj komunikiĝas per la tono ekzistas la specifa termino tonemo.
Louis Hjelmslev
(15747) 1991 RW23
(15747) 1991 RW23 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).
Volinia masakro
Volinia masakro estas amasaj krimoj (etna purigado, genocido) faritaj de ukrainaj naciistoj kontraŭ la pola minoritato de la estinta volina provinco de la Dua Pola Respubliko dum la 2-a mondmilito.
Analogia genocido estis farita en Reĝlando Galicio kaj Lodomerio/Orienta Galicio fare de banditaj taĉmentoj de Ukraina Ribela Armeo en la unua duono de 1944.
Tiel nomata Volinia masakro komenciĝis samtage kun la Soveta invado en Pollandon, nokte de la 17-a/18-a de septembro 1939 en tiama pola Tarnopola vojevodio, kiam en ne malpli ol dekkelkaj vilaĝoj de la distriktoj Podhajce, Brzeżany kaj Buĉaĉ dum la unua atako de la Organizaĵo de Ukrainaj Naciistoj pereis 50-85 personoj, torturataj antaŭ morto. Ukrainaj faŝistoj interkonsente kun Abwehr estis realigontaj aŭguste kaj septembre 1939 en sudaj Orientaj Limregionoj armitan ribelon. Tian provon entreprenis la 10-an de setembro en regiono de Mikołajów apud Dnestro. Ili ekregis 10 vilaĝojn, enkondukante ukrainajn regopovojn. Plua agado ne okazis, ĉar post la pakto Ribbentrop-Molotov Berlino ne volis konflikton kun Sovetunio malpermesante al ukrainoj eksplodigi la ribelon.
Viktimoj de la murdoj, kies kulmino okazis somere 1943 dum la Sanga dimanĉo en Volinio, fariĝis antaŭ ĉio poloj, sed antaŭe judoj kaj ciganoj kaj poste armenoj, rusoj, ĉeĥoj, ukrainoj kaj aliaj minoritatoj. Historiistoj taksas, ke en la jaroj 1939-1945 pereis ĉirkaŭ 60 miloj de poloj en pli ol 1819 loĝlokoj.
La masakro, kies aliaj nomoj estas volinia amasbuĉado aŭ latine genocidium atrox (terura, sovaĝa, kruela genocido) estis planita de Organizaĵo de Ukrainaj Naciistoj kaj Ukraina Ribela Armeo helpataj de vilaĝaj batalgrupoj, kiuj pere de hakiloj, forkegoj kaj segiloj plej kruele torturis la polan loĝantaron, precipe virinojn, infanojn kaj maljunulojn, ĉar viroj aŭ militservis aŭ pro laŭvicaj deportadoj estis en Kazaĥio aŭ Siberio. Dum tiu ĉi tago, la sanga dimanĉo, ne okazis kutimaj ortodoksaj dimanĉaj preĝadoj kaj plimulton de la viktimoj oni forbruligis en katolikaj preĝejoj.
Inspiristoj de la krimo
Respondeculo pri la ordono partoprenigi Ukrainan Ribelan Armeon en etna purigado estas Dmitrij Kljaĉkivskij, komandanto de la areo URA-Nordo kune kun Vasil Ivaĥov kaj Ivan Litvinĉuk. Esplorenketo de la Instituto pri Nacia Memoro indikas ankoraŭ gvidantojn de OUN-B kaj URA senpere responecaj pri la krimo-decido kaj direktado de la murdoj: Dmitrij Kljaĉkivskij, Roman Ŝuĥeviĉ, Petro Olijnik, Jurij Stelmaŝĉuk kaj multaj aliaj
El kroniko de la masakro
1941
1943
13932 Rupprecht
13932 Rupprecht estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Nomo
Ĝia nomo honoras la Germanan astronomon Gero Rupprecht, ĉe la Eŭropa Suda Observatorio de 1988 ĝis 2019. Li estis plena parto de la astronomiaj projektoj de instrumentaron (FORS, HARPS kaj MUSE) kiuj permesis fari multenombrajn malkovrojn.
Rona de Jos
Rona de Jos [rona de ĵos] (hungare: Alsóróna, Нижня Рівна [niĵnja rivnja]) estas komunumo en Rumanio oriente de Sighetu Marmației. En 1910 ĝi havis 2 402 loĝantojn (rumanoj, germanoj), en 1956 2 384. Ĝia unua mencio estas el 1360. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Máramaros vármegye).
La komunumo Rona de Jos konsistas nur el la la samnoma vilaĝo. Kontraŭe al la najbara Rona de Sus, kie vivas precipe ukrainoj, ĉi tie vivas preskaŭ nur rumanoj.
Katharina Thalbach
Katharina THALBACH [katarina talbaĥ] (naskiĝis la 19-an de januaro, 1954) estas germana aktorino kaj reĝisorino.
Kiel filino de la reĝisoro Benno Besson kaj la aktorino Sabine Thalbach ŝi naskiĝis en Orienta Berlino. Jam en la aĝo de kvin jaroj ŝi unuafoje aperis sursceneje kaj kunagis en filmoj. Post la morto de ŝia patrino interalie Helene Weigel okupiĝis pri la aktora talento de la junulino.
En la jaro 1969 Katharina Thalbach prezentis sian unuan grandan teatran rolon, en la Dreigroschenoper de Bertolt Brecht.
En 1976 ŝi kun sia edzo, la verkisto Thomas Brasch, ekloĝis en Okcidenta Berlino. Ŝi sukcesis daŭrigi sian karieron tie, kaj en la kino kaj en la teatro, kie ŝi ekde la fino de la 1980-aj jaroj ankaŭ agas kiel reĝisorino.
Ŝia filino Anna ankaŭ estas konata aktorino.
Cincinnati Reds
La Cincinnati Reds (Sinsineti-aj Ruĝoj) estas usona profesia basbala teamo bazita en Cincinnati, Ohio. La Reds konkurencas en la Granda Ligo de Basbalo (MLB) kiel membra klubo de la centra divizio de la National League (NL). Ili estis la unua profesia teamo fondita la 1-an de junio en 1869. Ili estis ĉarta membro de la American Association en 1882 kaj aliĝis la NL en 1890.
25 Foceo
25 Foceo estas mezgranda hela S-tipa asteroido de la asteroida zono, ĉefa ano de la Focea familio.
Ĝi estas la unua malkovraĵo de la franca astronomo Jean Chacornac, la.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la anatolia urbo Foceo el kiuj venis la antikvaj grekoj fondintoj de Marsejlo.
NGC 3520
NGC 3520 (aliaj indikoj — ESO 570-4, PGC 33648) estas galaksio en konstelacio Pokalo.
Het Hogeland
Het Hogeland (La Altalando) estas municipo kun 47 813 loĝantoj en la norda parto de la nederlanda provinco Groningen. Pro la vasteco de la areo estas komunumejoj en Bedum, Leens, Winsum kaj Uithuizen. La lasta estas la sidejo de la komunuma estraro kaj konsilantaro.
NGC 3520
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Het Hogeland
La municipo ekestis je la 1-a de januaro 2019 pro fuzio de la municipoj Bedum, Eemsmond, De Marne kaj Winsum. Doodstil estas tiea setlejo.
La Eemshaven (Emshaveno) estas transŝarĝa haveno, situante en la municipo Het Hogeland. Polen (Pollando) estas setlejo en la municipoj Delfzijl kaj Het Hogeland.
Rottumeroog estas neloĝata nederlanda insulo en Vadomaro kiu estas nomita laŭ la vilaĝo Rottum.
Eksteraj ligiloj
Priskribo kun mapoj
Kasha Jacqueline Nabagesera
Kasha Jacqueline Nabagesera - naskiĝis en 1980 - estas homrajta aktivulino en Ugando. Ŝi estas kunfondinto de Freedom and Roam Uganda (FARUG), organizaĵo kiu ekzistas ekde 2003 por plibonigi la situacion de lesbaj kaj ambaŭseksemaj virinoj, transgenruloj kaj interseksuloj en la lando kaj estas gvidita fare de Nabagesera ekde la establado ĝis junio 2013. En 2015 al ŝi estis aljuĝita la premio de ĝusta vivmaniero (la "alternativa Nobel-premio"), kiu aparte honorigas iujn ekzemplajn aktivulojn kiuj „agadas por praktikaj kaj ekzemplaj solvoj por la plej aktualaj problemoj kiujn la mondo alfrontas hodiaŭ“.
Žehňa
Žehňa [ĵehnja], hungare Zsegnye [ĵegnje] estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Geografio
Žehňa situas laŭ flankovojoj. Prešov troviĝas je 12 km-oj.