cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ĉinio
Historio
Post la morto de Mao en 1976, la landon nelonge gvidis Hua Guofeng, kiu iom poste cedis potencon al Deng Xiaoping. La epokon de Deng markis strukturaj reformoj, kiuj instigis fortan ekonomian kreskon, kiu daŭras ĝis hodiaŭ. Post Deng venis Jiang Zemin kaj poste Hu Jintao. La nuna Prezidanto de Ĉinio estas Xi Jinping.
Homa geografio
La kontinenta Ĉinio mezuras 9,5 milionojn da kvadrataj kilometroj, kaj estas do pli-malpli granda kiel Usono aŭ la tuta Eŭropo ĝis la Uralo.
Horloĝdirekten Ĉinio havas jenajn landlimojn:
Gvinebisaŭkreola lingvo
La gvinebisaŭkreola lingvo, ankaŭ konata kiel kiriolo aŭ kriulo (fr: crioule), estas kreola lingvo kies vorttrezoro estas plejparte derivata de la portugala. Ĝi estas parolata en Gvineo-Bisaŭo, Senegalo kaj Gambio. Ĝi estas ankaŭ nomata guinensi, kriyol aŭ portuguis de ties indiĝenaj parolantoj.
Ĉinio
Homa geografio
La Popola Respubliko Ĉinio havas pro ĝia longeco de 22.133 km, la plej longan landlimon en la mondo.
Gvinebisaŭkreola lingvo
La gvinebisaŭkreola estas parolata kiel indiĝena lingvo de proksimume 15% (190 000) de la loĝantaro de Gvineo-Bisaŭo.
Haifa Kamal
Haifa Kamal (arabe: هيفاء كمال, naskiĝis en 1983) estas unu el la pioniraj kantistinoj en Jordanio kaj en la araba mondo. Haifa Kamal estas unu el la ĉefaj kantistinoj en la jordania ina muzika grupo NAYA
Helena Snakenborg
Helena SNAKENBORG (n. ĉ. 1549, m. la 10-an de aprilo 1635, estis sved-devena markizino de Northampton kaj favoratino de Elizabeto la 1-a (Anglio).
Ĉinio
Natura geografio
La surfaco, la klimataj kondiĉoj kaj tiel la priloĝeblo de la diversaj regionoj de la lando varias grandege. Ĉinio havas multajn naturajn limojn al siaj najbaroj: oriente kaj sudoriente troviĝas maroj (tio estas la Flava Maro, la Orientĉina Maro kaj la Sudĉina Maro), sude, sudokcidente, okcidente kaj nordokcidente troveblas altaj montaroj, norde stepoj (inter kiuj la Nord-Ĉinia Altebenaĵo) kaj dezertoj, kaj nordoriente riveroj (Amuro kaj Ussuri).
Helena Snakenborg
Frua vivo
Helena naskiĝis en Östergötland, Svedio kaj estis la plej juna filino de Ulf Henriksson, lordo de Fyllingarum. Aŭtune de 1564 ŝi estis unu el ses junaj nobelinoj kiuj akompanis Cecilia (Princino de Svedio) (filino de la sveda reĝo Gustavo Vasa) en 1564 kiam tiu ekvojaĝis al Anglio pro invito de Elizabeto la 1-a. Onidire Cecilia deziris urĝi Elizabeton edziĝi al ŝia duonfrato Eriko. Ili atingis Doveron la 8-an de septembro 1565. La ĉefa bonveniganto estis William Parr, kiu estis grafo de Essex, markizo de Northampton, kaj frato de Catherine Parr, la sesa edzino de Henriko la 8-a.
Dua edziĝo
Postnelonge Helena havis novan amindumanton, Thomas Gorges, parenco de Anne Boleyn. Komence la reĝino aprobis tion sed ŝi ŝanĝis sian opinion, eble ĉar Thomas Gorges ne havis nobelan rangon. Tamen ĉirkaŭ 1576 la paro sekrete geedziĝis. Kolere Elizabeto ekzilis Helena de sia kortego kaj malliberigis Tomas Gorges en la Turo de Londono, sed ili regajnis ŝian favoron kaj Helena denove aniĝis al ŝia domanaro.
Posta vivo
Helena kaj sia edzo havis almenaŭ ok gefilojn.
En 1582 Thomas Gorges estris anglan mision al Svedio, kie li renkontis la familion de sia edzino. En 1586 li kavaliriĝis.
Aparte dum la lastaj jaroj de Elizabeto, Helena ofte servis kiel ties reprezentanto ĉe la bapto de la gefiloj de gravaj nobeloj. Ŝi ricevis bienojn de la reĝino.
Post la morto de Thomas Gorges (la 30-a de marto 1610), Helena malpli kaj malpli okupis sin pri kortegaj kaj ŝtataj aferoj. La 10-an de aprilo 1635 ŝi mortis ĉe la bieno de sia filo Robert en Redlynch, Somerset. Ŝi entombiĝis en la katedralo de Salisbury.
Haifa Kamal
Haifa Kamal havas bakalaŭron en matematiko, aldone al bakalaŭro en muziko kaj araba kantado. Ŝi ankaŭ estas profesia aktorino, ĉar ŝi ĉefrolis en multaj jordanaj teatraĵoj ludinte la rolon de la palestina poeto Fadwa Tuqan en televido-serio pri la neforgesebla poeto.
Kiel solokantistino Haifa kantis kun multaj profesiaj muzikaj grupoj kaj orkestroj loke kaj internacie, kiel ekzemple Baladna (Kamal Khalil), Rum (Tareq Al Nasser), Razz (Aziz Maraka), la orkestro de la nacia muzika konservatorio, Amman Symphonita, la kordokvarteton de Amano kaj multaj aliaj. Ŝi reprezentis Jordanion kiel profesia kantistino kaj aktorino iu internacie prezentis kiel en Egiptio, Tunizio, Sirio, Omano, Kuvajto, Libano, Kipro kaj Skotlando. Ŝi ankaŭ estis aŭdebla en multaj sontrakoj de arabaj kaj internaciaj televido-serioj, filmoj kaj dokumentofilmoj kun pioniraj sontrakaj komponistoj kiel Tareq Al Nasser, D-ro Najati Al Suloh kaj Waleed Al Hasheem.
Ĉinio
Topografio
La topografio de Ĉinio estas ofte ekstrema. Unuflanke, la Ĉinghaja-Tibeta Altebenaĵo estas la plej alta altebenaĵo sur la Tero, kaj estas nomata la "tegmenton de la mondo." Tie ĉi, ĉe la landlimo kun Nepalo estas la plej alta punkto, Ĉomolungmo. Aliflanke, partoj de la desertoj de nordokcidenta Ĉinio estas sub la marnivelo.
Haifa Kamal
Eksteraj ligiloj
Oficiala retejo de Haifa Kamal
Ĉinio
Topografio
La Gobi-dezerto norde estas granda "malvarma" dezerto, tio bedaŭrinde vastigas inundi agrikultura lando en la procezo de dezertiĝado. La Leŭsa Altebenaĵo rekte suden konsistas el ŝparlokita ŝlimo (specife leŭso), kiu elblovas de la deserto, kaj estas tre fekunda sed ankaŭ tre eroziema (ĝia flava grundo kontribuas al la koloro de la Flava Rivero). La fekundaj marbordaj ebenaĵoj de orienta Ĉinio estis la korlando de antikva ĉina civilizacio.
Haifa Kamal
Eksteraj ligiloj
Haifa Kamal en Easttunes.com
Ĉinio
Riveroj
Ĉinio estas interkruciĝata de riveroj en la pluvema oriento. La tri plej gravaj kaj longaj riveroj de Ĉinio estas la Jangzio, la Flava Rivero (aŭ Hwangho) kaj la Perlrivero, sekvita de la Mekongo (aŭ Lancangjiang), Bramaputro (aŭ Yarlung-Zangbo) kaj Amuro (aŭ Heilongjiang). Pro geologaj kondiĉoj la riveroj fluas el okcidento orienten, tio estas el altaj regionoj kun neĝo, glaĉeroj kaj malmulte da pluvo al ebenaĵoj kie ofte pluvas.
Haifa Kamal
Eksteraj ligiloj
Filmeto Deerati Remix - (Haifa Kamal هيفاء كمال)
Ĉinio
Riveroj
Historie, la inundebenaĵoj de la Jangzio kaj Flava Rivero spertis severan inundon, kvankam lastatempaj akvoenergiaj projektoj, kiel la de Baraĵo Tri Gorĝoj sur la Jangzio, havas treege reduktitan inundiĝon kaj kre vastaj kvantoj da pura elektra energio.
Klimato
La klimato estas tiel varia, kiel estas la topografio. En la okcidento, la nordo kaj la nordoriento regas kontinenta klimato (Köppen klimata klasiko Dw) kun malvarmegaj vintroj kaj varmegaj someroj. Sude la klimato estas subtropika aŭ tropika, tre distinga klimato, kiu ofte nomiĝas "Ĉinio-klimato" (Köppen Cw kaj Cf). Nordokcidente sekaj klimatoj, ambaŭ varma kaj malvarma (Köppen BW kaj BS), regas. Tibeto havas apartan altmontaran klimaton (Köppen ET aŭ Dw).
Haifa Kamal
Eksteraj ligiloj
Haifa Kamal - IMDb
NGC 2024
NGC 2024 (alia indiko — CED 55P) estas emisia nebulozo en konstelacio Oriono.
Muhl
Muhl staras por:
NGC 2024
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Muhl
Muhl estas la familia nomo de jenaj personoj:
Gvinebisaŭkreola lingvo
Varianto de la gvinebisaŭkreola estas ankaŭ parolata en suda Senegalo, plejparte en la regiono de Kazamanco, eksa portugala kolonio, kiu estas loke konata kiel Portuguis Creole aŭ Casamance Creole. La kreola estas la plimulta lingvo de la loĝantoj de la Kazamanca regiono kaj estas uzata kiel lingvo de komerco.
Ĉinio
Biogeografio
Tial granda lando, Ĉinio havas grandegajn variojn en biogeografio. Vegetaĵaro varias multe tra la tuta lando, kun malabunde vegetita dezertoj kaj kserofitaroj okcidente kaj mezvarmaj foliaj kaj miksaj arbaroj nordoriente. Tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj situas sudoriente kaj la alta Ĉinghaja-Tibeta Altebenaĵo estas ĉefe montartundro.
Gvinebisaŭkreola lingvo
La oficiala lingvo de Gvineo-Bisaŭo estas la norma portugala lingvo. La gvinebisaŭkreola estas la lingvo de komerco, neformala literaturo kaj distro, sed ĝi ne estas uzata en ajna amaskomunikilaro, la parlamento, publikaj servoj aŭ en edukaj programoj.
Ĉinio
Biogeografio
Ĉinio enhavas grandan kvanton de endemiaj kaj ofte endanĝerigataj specioj, kun tia raraj kaj ikonecaj specioj kiel la granda pando, azia nigra urso, siberia tigro kaj la eventuale formorta blanknaĝila delfeno (aŭ Baiji) de la Jangzio.
Gvinebisaŭkreola lingvo
Vidu ankaŭ
ABC-insuloj
Papiamento
Ĉinio
Ekologio
La medio de Ĉinio estas en malbona stato, kaj daŭras malboniĝi pro rapida disvolviĝo en ekologie delikataj lokoj. Akvopoluo estas severa problemo en Ĉinio, kiel akvo eligaĵo en ĉinaj urboj estas malstrikta reguligata. La Jangzio kaj Flava Rivero estas precipe poluiĝita.
Simile estas aerpoluo problema en la plejparto de urbegoj, kiu rezultas el la granda kvanto de terkarbo-fumoj produktis, ekde terkarbo ankoraŭ estas grava brulaĵo por ĉinaj familioj. La eksploda pliigo de aŭto-proprieto en Ĉinio pasintjardeke ankaŭ kontribuas aerpoluon. Tia estas la afero de aepoluo en Ĉinio ke satelita bildoj rivelas brunetan nubon de fulgo, tio formas ĉiujare super Sudorienta Azio de januaro tra marto, nomata la "Azia bruna nubo."
Loĝantaro
Kiel la plej multhoma nacio en la mondo, enloĝate de ĉirkaŭ 1,3 miliardoj, la ĈPR zorgiĝas pri sia demografia kresko kaj provas, miksrezulte, efektivigi striktan familiplanadan politikon (unuinfana politiko). La registara celo estos stabiligi demografian kreskon frue en la 21a jarcento, kvankam iuj projekcioj taksas loĝantaron de 1,4-1,6 miliardoj de 2025. Tial, Ĉinio daŭros ĝian unuinfanan politikon ĝis almenaŭ la jaro 2020.
Aparte koncernanta estas la granda misekvilibro en la sekso proporcio denaske, kiu ŝajne kaŭziĝis de kombinaĵo de tradicia prefero por knaboj kaj familiplanada premo. Ĉi tiu trovo estigis la malpermeso de sonografio por malhelpi seksdiskriminacia aborto. Kiel ĉi tiu tendenco de seksa misekvilibro pliiĝas, fakuloj avertas pri socian malstabilecon, se ĉi tiu tendenco daŭras.
30177 Khashayar
30177 Khashayar estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la far'de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Ĉinio
Loĝantaro
Ĉirkaŭ 32 elcentoj de la loĝantaro loĝas en urboj.
30177 Khashayar
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Sahar A Khashayar, finalistino de la Broadcom MASTERS de 2014, matematika kaj scienca konkurso por gestudentoj de mezlernejo, pro ŝia projekto pri inĝenierarto. Ŝi estis lernantino ĉe la Fairmont Private School de North Tustin (Kalifornio).
Ĉinio
Loĝantaro
Laŭ taksoj el la jaro 2000, la loĝantaro kreskas je 0,9 elcentoj ĉiujare. Inter 1000 homoj estas 16,12 naskoj kaj 6,73 mortoj ĉiujare. Virinoj havas averaĝe 1,82 infanojn. 28,92 el 1000 naskitaj beboj mortas. La vivo daŭras avaraĝe 71,38 jarojn (69,6 ĉe viroj, 73,3 jarojn ĉe virinoj).
81,5 elcentoj de la loĝantoj kapablas legi kaj skribi (89,9 elcentoj de la viroj, 72,7 elcentoj de la virinoj - taksoj el 1995).
Ĉefaj urboj
Ĉinio spertis eksplodan urban kreskon, kiel tiuj kiu loĝis en kamparaj lokoj alfluis al la urboj por laborpostenoj. En la pasinta jardeko, ĉiniaj urboj vastigis ĉe tipa indico de 10% ĉiujare. La indico de urbanizado pliiĝis de 17,4% al 46,8% inter 1978 kaj 2009, skalo senprecedenca en la homa historio.
La rezulto estas granda nombro de urboj en Ĉinio kun grandegaj loĝantaroj, kelkdekoj da kun pli ol milionaj loĝantoj, laŭ la individua difino de “urbo” (“urboj” en Ĉinio estas malsama de la difino en aliaj landoj, kaj sekve difinita diversmaniere). La subaj ciferoj estas de 2008, kaj estas sole taksoj pri la loĝantaro ene de urbocentroj; malsama rangordo ekzistas kiam oni konsideras la tuta metropola loĝantaro (antaŭurba kaj kampara loĝantaro).
Etnoj
La ne-hanoj loĝas plejparte en la monta sudokcidento (Junano, Tibeto, ktp) kaj la dezerta nordo kaj okcidento (Interna Mongolio, Manĉurio, Ŝinĝango, ktp), la restaĵoj de la manĉua Qing-dinastio.
Religio
Oficiale: ateismo. La registaro estas malamika al religio organizita ekster la regado de la ŝtato.
Tradicie: taoismo, budhismo, islamo (2–3 %), kristanismo (1 %, takso).
Politiko
La ĈPR, fondiĝis en 1949, regiĝis kiel komunisma diktaturo, sed ekde la kreado de konstitucion en 1982, limigoj de libereco konsiderinde malstreĉiĝis, aparte kompare kun la epoko de Mao. La ĈPR registaro restas tre absolutisma en iuj flankoj, precipe en la restriktoj en la interreto, gazetaro, kunvenado, kopio, kaj religio. La Ministerio pri Publika Sekureco de Ĉinio (ĉine : 公安部; en pinjino : gōng ān bù) estas la nacia polica aŭtoritato de la Ĉina Popola Respubliko. De ĝia establado en 1949 ĝis 1954 ĝi estis nomita la "Centra Oficejo por Publika Sekureco". La oficejo estas la primara policagentejo en la lando. Ĝi estas gvidita fare de la Ministro de Publika Sekureco, kiu havas sidlokon en la Ŝtata Konsilio. La Ministerio respondecas pri la Armita Popola Polico de Ĉinio. La Ministro de Publika Sekureco ekde 2017 estas Zhao Kezhi.
La registaro ne ekzistas sendepende de la Komunista Partio de Ĉinio, kaj tial, kelkaj ĉefuloj de la partio neformale decidas pri la aferoj de la nacio. La Ĝenerala Sekretario, estas la estro de la Komunisma Partio de Ĉinio kaj la plej altrangula oficiala en la Popola Respubliko Ĉinio. La oficejo estas kutime konsiderata kiel la Supera Gvidanto de Ĉinio, unu-partio komunisma ŝtato. La nuna Ĝenerala Sekretario estas Xi Jinping. La Nacia Popola Kongreso, kiu kunvenas en la Granda Popola Halo en Pekino, daŭrigas aperon de demokratio, sed ne efektive provizas ĝin. La Partio provas reformi kapitalisme, sed ne demokratie. La oficejo de la Prezidanto estas plejparte ceremonia.
Estas iuj movoj al politika liberaligo, en tiu balotadoj okazas hodiaŭ ĉe la vilaĝo kaj urbo niveloj, kaj ke leĝfarejoj havas montritan iuj asertiveco kontraŭ la Partio tempaltempe. Tamen, la Partio retenas efika rego super registaro nomumoj: mankas serioza kontraŭstaro, la Partio venkas senbatale plejofte. Politikaj koncernoj en la ĈPR inkluzivas malpliigi la kreskatan malegalecon inter riĉuloj kaj malriĉuloj, kaj batalas kontraŭ korupto ene de la registara gvidantaro.
Administra divido
La Popola Respubliko Ĉinio havas administran regon super 22 provincoj kaj konsideras Tajvanon esti sia 23a provinco, malgraŭ sen rego super Tajvano, kiu estas aktuale administriĝis de la Respubliko de Ĉinio. Estas ankaŭ kvin aŭtonomaj regionoj, ĉiu kun nomita malplimulta etno; kvar urboj; kaj du specialaj administraj regionoj (SAR), ke havas alta mezuro de aŭtonomeco.
Sub ĉi tiu unua nivelo de administra registaro, tie ankaŭ ekzistas du pliaj niveloj kun pliiganta lokan regon. Prefektujoj, aŭtonomaj prefektujoj, kaj duanivelaj urboj konsistigas la duan nivelon; subprefektujoj, aŭtonomaj subprefektujoj, trianivelaj urboj, kaj distriktoj konsistigas la trian nivelon. En Interna Mongolio, la dua- kaj trianivelaj dividoj estas iomete malsama por historiaj kialoj.
Armeo
La armeo de Ĉinio nomiĝas Popola Liberiga Armeo (人民解放军）.
En 2007, la registaro volis kreskigi la buĝeton de la armeo je 17,8 % por novigi siajn militajn rimedojn. Jiang Enzhu, la parolanto de la nacia kongreso de la popolo, deklaris la dum konferenco por ĵurnalistoj, ke en 2007 la buĝeto antaŭvidita por la armeo sumos 350,92 miliardojn da juanoj, egalvaloraj al ĉirkaŭ 44,94 miliardoj da dolaroj, do kresko de 17,8 % kompare al 2006. Li deklaris, ke Ĉinio volas disvolviĝi pace kaj ĝia milita volo estas nur defendema. Li aldonis, ke la armeo celas sekurecon kaj unuiĝon de la lando (kun Tajvano) kaj konstruadon de socio modere prospera.
Tiu buĝeto konstituas 7,5 % de la tuta buĝeto antaŭvidata. En 2006, la buĝeto kreskis je 14,7 % kompare al 2005, la militaj elspezoj sumis 283,8 miliardojn da juanoj (36,6 miliardojn de dolaroj).
Diplomatio
Ĉinio daŭrigas diplomatiajn rilatojn kun plej landoj en la mondo. Malgraŭ tio, Ĉinio rifuzas diplomatian rilaton kun iu lando ke agnoskas la Respublikon de Ĉinio aŭ montras signojn de kunlaborado kun Tajvano. Ĝi kontraŭas separatismaj figuruloj, kiel la Dalaj-lamao, kvankam multaj landoj daŭrigas diplomatiajn ligojn kun la Dalaj-lamao malgraŭ ĉi tiu.
La monda ekonomio, kaj speciale la usona ekonomio, estas proksime ligita al Ĉinio, kaj rezulte, Ĉinio ofte havas gravan ekspluataĵo super tutmondaj ekonomiaj diskutoj. Lastatempe, usonaj politiksciencistoj asertas, ke la renminbi-juano estas cele subvalorita, kiu donas Ĉinio maljusta komerca avantaĝo.
Ĉinio lastatempe komencis investi peze en afrikaj landoj, sopiras je komerco kaj ambaŭpartia kunlaboro. Estas la vido de iuj, ke la investo de Ĉinio en Afriko faros plibona ol jardekoj de internacia monhelpo fariĝas por la kontinento.
Socipolitiko kaj Homrajtoj
Cenzuro de politika parolado kaj informoj, special en interreto, uziĝas rutine por mutigi kritikon de la Komunista Partio. La registaro subpremas manifestacioj de organizaĵoj kaj kredaro ke ĝi konsideras potencialan minacon de "socia stabileco", kiel okazis dum la Tjan’anmen-placo masakro de 1989.
La Partio havas nekompleta sukceso en rego de informoj: la tre fortaj rego super amaskomunikiloj facas tre fortaj merkataj konkurso, ĉiam pli edukada civitanaro, kaj kultura ŝanĝoj kiuj faras Ĉinio pli malfermita, precipe sur ekologiaj aferoj. Tamen, provoj ankoraŭ fariĝis de la Ĉina registaro regi la haveblan informojn de ekstere mondo, ke rekontiĝis de la popolamaso.
Ĉina civitano Liu Xiaobo premiiĝi la Nobel-premion pri paco en 2010 por lia laboro en la subtera rezisto de homrajtfitraktoj en Ĉinio, sed kiel politika kaptito en Ĉinio, li ne povis vojaĝi Norvegion ricevi la premion.
Multaj landoj daŭras kondamni la homrajtfitraktojn de Ĉinio.
Ekonomio
La Popola Respubliko Ĉinio nuntempe konsistigas la duan plej grandan ekonomion en la mondo laŭ malneta enlanda produkto, post Usono.
De sia establo en 1949 ĝis 1978, Ĉinio estis Sovet-stila socialisma planekonomio. Mao Zedong klopodis puŝi la landon al pli granda industriiĝo en la katastrofa Saltego Antaŭen kaj rezistis ĉian kapitalisman influon. Tamen, la posteulo de Mao, Deng Xiaoping, komencis reformi la ekonomion al kapitalisma direkto. Deng plibonigis interlandajn rilatojn kun Usono kaj ekde 1978 proponis la modelon de merkata socialismo. La programo de Deng konsistis el "kvar modernigoj", en la fakoj de terkulturo; industrio; scienco kaj teknologio; militistaro. Sub lia regado oni transdonis kultivejojn al kultivistoj laŭ dekjaraj kontraktoj, malplifortigis la registaran kontrolon pri prezoj, kuraĝigis la naskon de novaj entreprenoj kaj logis eksterlandan investon en la lando.
Ekde tiam, la ĉinia ekonomio rapidege disvolviĝis, interalie danke al la kreo de Specialaj Ekonomiaj Zonoj kiuj instigis eksterlandan investon.
Estas menciinde, ke la ekonomia disvolviĝo ĉefe okazas en la sudorientaj industriaj regionoj, dum kreskas la divido rilate al la malpli riĉaj nordaj kaj orientaj regionoj.
Ĉinaj kompanioj, ĉefe grandaj ŝtataj konzernoj, disvolvas ekonomian aktivadon tra la mondo, speciale kadre de la iniciato "Unu zono, unu vojo", deklarita en 2013. Tamen en pluraj landoj tio kaŭzis sociajn kaj politikajn streĉiĝojn, kiuj estigis manifestaciojn kontraŭ la "ĉina ekspancio", foje kun apliko de perforto kontraŭ la ĉinaj entreprenoj kaj laboristoj. En 2019 tiaj protestoj kaj incidentoj okazis en Kazaĥio kaj Kirgizio.
Kulturo
Ĉinio havas longan, eminentan kulturan historion. Tamen, dum la epoko de la Kultura Revolucio, la tiama komunista reĝimo provis ruinigi tradician kulturon, rigardatan kiel kontraŭprogresa, pere de reĝimo de teroro. Ekde tiam, la ĉina registaro havas akceptitan tradician kulturon, kaj estas vigla reviviĝo. Grava artefaktoj de ĉina kulturo estas kaligrafio, pentraĵo, dramo, popoldanco, lignoprilaboro, batalartoj (kiel Kungfuo), teksaĵaj artoj kaj tradicia kuirarto; fakte la plej trovata aktiveco de ĉinoj eksterlande estas plej ofte komerco kaj restoracioj.
Arto
Ĉina arto estas vidarto kiu, ĉu antikva aŭ moderna, originiĝis en aŭ estas praktikata en Ĉinio aŭ de ĉinaj artistoj. La Ĉina arto ankaŭ en la Respubliko Ĉinio (Tajvano) kaj tiu de transmaraj ĉinoj povas esti konsiderata parto de Ĉina arto se ĝi bazas sur la Ĉinaj heredo kaj kulturo. Komenca "ŝtonepoa arto" datas el la jaroj 10,000 a.K., ĉefe konsistanta el simpla ceramiko kaj skulptaĵoj. Post tiu komenca periodo de Ĉina arto, same kiel ĉe la Ĉina historio, ĝi estas tipe klasita laŭ la sukcedo de reganta dinastioj de Ĉinaj imperiestroj, plej el kiuj daŭris kelkajn centojn da jaroj.
Kuirarto
Ĉinio havas unu el la plej riĉaj kulinaraj heredaĵoj de la mondo. Solida Ĉina manĝaĵo estas manĝata per manĝbastonetoj, kaj likva per vasta, platfunda kulero (kutime el ceramiko). Ĉinoj konsideras la ĉeesto de tranĉilo sur la tablo kiel barbareco, tial la plejmulto de la manĝaĵoj estas preparitaj en malgrandaj pecoj, preta por tuja preno kaj manĝado. Malsimile al okcidentaj manĝaĵoj kie vianda proteino estas la ĉefa elemento de la manĝo, fonto de karbonhidratoj (rizo, nudeloj aŭ moĉioj) plejofte estas la ĉefa ingredienco de ĉina manĝo. Eble paradoksa, dum formala ĉina bankedo oni tute ne rajtas surtabligi rizon.
Luktartoj
Ĉinaj luktartoj, kiuj estas nomataj kung fu (Ĉina: 功夫; pinjine: gong fu) aŭ ŭu ŝu (武術), estas nombro de luktostiloj kiuj disvolviĝis laŭlonge de jarcentoj en Ĉinio. Tiuj luktostiloj estas ofte klasitaj laŭ komunaj trajtoj, identigitaj kiel "familioj" (家; jiā), "sektoj" (派; pài) aŭ "skoloj" (門; mén) de luktartoj. Ekzemploj de tiaj trajtoj estas fizikaj ekzercoj kiuj inkludasn bestimitadon, aŭ trejnmetodoj inspiritaj de ĉinaj filozofioj, religioj kaj legendoj.
Esperanto en Ĉinio
La ĉina Esperanto-movado estas bunta kaj plurfaceta.
Sun Mingxiao skizas en artikolo en la gazeto Esperanto la historion de la Esperanto-movado en Ĉinio antaŭ la Dua Mondmilito. Li fokusas sur la figuro de Cai Yuanpei, kiu ricevinte la entuziasmoj de ćinaj studentoj en Eŭropo, kie ili ekkonis la lingvon kaj proponis ĝin kiel instrumento de modernigo ĉefe el maldekstraj vidpunktoj. Cai Yuanpei siavice entreprenis diversajn iniciatojn por disvastigi Esperanton ĉefe inter la medio de instruistoj kaj partikulare kiel ministro pri edukado. Ekde 1916 okazis diversaj debatoj en la esperanta komunumo rilate al la klopodoj modernigi la landon kaj partikulare la ĉinan skribmanieron per latina alfabeto, komuna al Esperanto. Ekde 1925 teruraj historiaj okazaĵoj kondukis al la forgeso de la esperanta neŭtraleco kaj multaj esperantistoj aliĝis al SAT kaj poste al diversaj komunismaj instancoj, dum la movado etendiĝis el Pekino al Ŝanghajo.
En 1920-aj jaroj Esperanto estis propagandita en Ŝanghajo, tiama grava centro por laboristoj kaj laborista movado. La 29-an de Februaro 1920 la ruso Vadim A. Stopani prelegis tie pri Esperanto, la situacio de laboristoj kaj komunismo kiel rimedo. Sekve al propagando, oni instruis laboristojn en Esperanto Lernejo Xinhua. En Junio 1920 ankaŭ Zhang Moĉi reveninta el Japanio prelegis pri Esperanto. En tiu epoko diversaj esperantistoj suferis polican persekutadon en kiu oni arigis Esperanton kaj bolŝevismon. Tamen plej parto de esperantistoj en tiu etoso kune sentis simpation samtempe kaj por bolŝevismo kaj por anarkiismo. Subite en Aprilo 1921 Stopani memmortigis sin kaj la Ŝanghaja Esperanto socio funebris per kelkaj prelegoj. Ŝajne la tialo de la memmortigo rilatis al malkontento kun la subpremema evoluo de la bolŝevismo en Rusio.
Nuntempe (en 2012) eldoniĝas esperantlingve la du informretejoj Espero, posteulo de la papera revuo El Popola Ĉinio, kaj la oficiala ŝtata informilo China.org.cn, havebla en aliaj ok lingvoj. Ĉi-lasta ankaŭ ofertas televidajn raportojn en Esperanto. El Pekino cetere disaŭdiĝas Ĉina Radio Internacia (http://esperanto.cri.cn/).
La Universala Kongreso de Esperanto mem okazis dufoje en Ĉinio, en 1986 kaj en 2004, ambaŭfoje en la ĉefurbo Pekino. En la jaro 1986 la kongresanaro nombris 2482, dum en la jaro 2004 la kongreson partoprenis 2031 esperantistoj.
Literaturo
Enciklopedieto de Ĉinio, kompilis LI Qiang kaj Zhang Meizhi, tradukis FAN Yizu, Pekino: Ĉina Esperanto-Eldonejo,1994. La libro konigas la ĉinajn historion, geografion, kulturon, pentrarton, metiarton, literaturon, turismon, Esperanto-movadon kaj aliajn.
Seppo
Seppo estas finna vira nomo.
Motelo
Moteloj ĝenerale situas ĉeborde de la aŭtovojoj aŭ grandaj naciaj ŝoseoj, malproksimaj de la urboj.
La nomo estas vortokunfando el "motoro" kaj "hotelo" (hotelo por tiuj kiuj venas per motora veturilo).
Historio
La moteloj aperis en Usono en la 1920-aj jaroj. Ili plifaciligas la veturadon laŭ la longaj distancoj de la usona aŭtovoja reto. La prototipo estas la Motel Inn en San Luis Obispo (Kalifornio), konstruita en 1925 fare la arkitekto Arthur Heineman.
En arto
Pro ties aparto, la moteloj konsistigas taŭgajn scenejojn por filmoj ĉefe de teroro aŭ seriozaj, ekzemple Psycho de Alfred Hitchcock. En romanoj estas taŭgaj scenejoj por amaferoj pro la sama kialo de aparteco.
István Znám
István Znám [iŝtvAn], slovake Štefan Znám, laŭ hungarlingve kutima nomordo Znám István estis ĉeĥoslovakia hungara matematikisto, altlerneja instruisto. Li okupiĝis pri nombroteorio kaj grafeo.
István Znám naskiĝis la en Veľký Blh (Ĉeĥoslovakio), li mortis la  en Bratislavo (Slovakio).
Biografio
István Znám apartenis al la hungara minoritato en Ĉeĥoslovakio. Komence li lernis hungare, sed post la 2-a mondmilito la hungarlingvaj lernejoj estis malpermesitaj. Li maturiĝis en 1954, poste li akiris diplomon en Universitato Komenský en 1959. Post siaj studoj li instruis jaron en mezlernejo, poste li estis asistanto, poste lektoro inter 1960–1968 en Slovaka Teknika Universitato de Bratislavo, poste li revenis al la origina Universitato Komenský kiel docento. Intertempe li doktoriĝis (CSc) ĉe la universitato en 1966, doktoriĝis (D.Sc.) antaŭ la akademio en 1980. Post 2 jaroj li atingis la instruan rangon profesoro. Li ankaŭ pasigis plurajn monatojn ĉe eksterlandaj universitatoj: Kanado (1984, 1991) kaj Aŭstralio (1993). Li ricevis akademian premion en 1980. Li havis edzinon, kiu naskis 3 gefilojn.
Artropodkapa problemo
La artropodkapa problemo estas long-daŭra zoologia disputo koncerne el la segmenta kompono de la kapoj de la variaj artropodaj grupoj, kaj kiel ili estas evolucie rilataj unuj al aliaj. Kvankam la disputo historie centriĝis al la preciza formado de la kapo de insektoj, ĝi plilarĝiĝis por inkludi aliajn vivantajn artropodojn kiaj la krustacoj kaj la keliceruloj; kaj eĉ la fosiliajn formojn, kiel la multaj artropodoj konataj el la escepte bone konservata faŭno de Kambrio. Kvankam la temo estis klasike bazita sur la insekta embriologio, en ĵusaj jaroj iĝis disponebla granda kvanto el disvolviga molekula informaro. Oni publikigis dekojn da pli malpli diferencaj solvoj al la problemo, date eĉ el almenaŭ 1897, ĝis kelkaj el la 2000-aj jaroj.
La artropodkapa problemo estas populare konata kiel senfina disputo, nome la titolo de fama artikolo pri la temo fare de Jacob G. Rempel en 1975, reference al ties ŝajne netraktebla naturo. Kvankam oni faris ioman progreson ekde tiame, la preciza naturo de ĉefe la labrum kaj de la antaŭbuŝa regiono de artropodoj restas tre polemikiga.
Juksi
Juksi aŭ Youxi (尤溪) estas subprefektujo (县) en la centro de la provinco Fuĝjano de Ĉinio. Ĝi estas sub la administracio de la urbo Sanming. Ĝia areo estas 3,425 km². Laŭ la stato de 2009 Juksi havis 419 744 loĝantojn.
Richard H. Wilkinson
Li aŭtoris diversajn verkojn kaj artikolojn kiuj estis tradukitaj al pluraj lingvoj. Li plej famiĝis pro sia studado de egipta simbolismo.
Massimino
Massimino estas komunumo de Italio.
(13639) 1996 EG2
(13639) 1996 EG2 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Hiroŝi Kaneda kaj Sejĝi Ueda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).
Naŭsikaa
Naŭsikaa, en PIV: Naŭsika/o, (Ναυσικάα, Nausicaa) estis en la helena mitologio filino de la reĝo de fajakoj Alkinoo kaj de lia edzino kaj fratino Areto. Laŭ eposo Odiseado de Homero ŝi prizorgis itakan reĝon Odiseon, kiam li alnaĝis al la insulo de fajakoj post fuĝo de la nimfo Kalipso kaj venigis lin en palacon de sia patro.Laŭ la legendo estis Naŭsikaa tiel bela, ke Odiseo en la unua momento opiniis, ke aperis al li diino.
Mencioj pri Odiseo kaj pri liaj travivaĵoj kun Alkinoo kaj liaj gastoj oni povas legi sur kelkaj lokoj de la Odiseado. La reĝo Alkinoo honorigis Odiseon kaj disponigis al li ŝipojn, kiuj finfine povis la heroon veturigi reen al Itako.
Laŭ Aristotelo Naŭsikaa edziniĝis al Telemako, filo de Odiseo kaj de lia edzino Penelopo. Naŭsikaa kaj Telemako havis filon, kies nomo povus esti Perseptolo aŭ Ptoliporto.
Eventa Servo
La programkodo estas libere eldonita laŭ la permesilo AGPLv3+.
La kreinto (Fernando Ŝajani) donacis la sistemon al Universala Esperanto-Asocio. La 15-an de Aprilo 2019, UEA oficialigis la sistemon kiel sian per la Gazetara Komuniko n-796.
Dezső Czigány
Dezső CZIGÁNY [deĵO cigAnj], hungare Czigány Dezső estis hungara pentristo kaj grafikisto.
Vivo
Li naskiĝis en Budapeŝto en la 1-an de junio 1883, origine kiel Dezső WIMMER. Li mortis en Budapeŝto, en la 31-an de decembro 1937.
Li lernis pentradon en Budapeŝto, poste en Munkeno, inter 1901-1903 en Artkolonio de Nagybánya, fine en 1906 en Parizo. Tie li ekspoziciis en la sekva jaro kaj studadis bildojn de Paul Cézanne, Paul Gauguin kaj Henri Matisse. En 1909 li pentris sin en verda hararo, kiu kaŭzis ŝokon. Tamen ĝi estis videbla en la dua ekspozicio. En 1911 komuna ekspozicio okazis kun Okopo (artista grupo). Baldaŭe li aliĝis al artista kolonio en Kecskemét kaj al Okopo. La sekva ekspozicio okazis en 1927.
Simboloj kaj signoj
Simboloj kaj signoj estas similaj iloj necesaj ĉe Socia organizo, ĉar ambaŭ kondukas el la signifo de konkretaj realaĵoj al pli profundaj signifoj. Sed la diferencoj inter ili estas sufiĉe gravaj, nome jenaj:
Andranik Markarjan
Andranik MARKARJAN (armene:Անդրանիկ Մարգարյան; alternativaj famili-nomaj literumoj: Margarjan, Markarian, Margarian) (12-an de junio, 1951 – 25-an de marto, 2007) servis kiel la 14-a ĉefministro de Armenio de la 12-a de majo, 2000, kiam la prezidento enpostenigis lin, ĝis subita morto (pro miokardia infarkto) je la 25-a de marto, 2007. Li estis membro de la Armenia Respublika Partio. Kiel ĉefministro li sekvis la fratojn Sarksjan: Vazgen Sarksjan, murdita dum pafatako en la Armena Parlamento (la 27-a de oktobro, 1999), kaj Aram Sarksjan, kiun la prezidento enpostenigis en novembro, 1999, sed maldungis la 2-a de majo 2000.
Andranik Markarjan naskiĝis en Erevano. Li studis kibernetikon kaj diplomiĝis kiel komputila inĝeniero.
En la 1970-aj jaroj li aliĝis al kontraŭleĝa politika partio, la Partio de Nacia Unueco, kaj oni arestis lin kaj enprizonigis en 1974.
Markarjan jam spertis gravajn korajn malsanproblemojn, kaj dufoje oni operaciis al li, unuafoje en Armenio (1999) kaj poste en Francio. Li ricevadis medicinajn traktojn ĉe franciaj kaj rusiaj klinikoj. En la 25-a de marto, 2007, post preskaŭ 7 jarojn en la ĉefministra posteno (kiun li intencis forlasi post la okazontaj en majo balotoj en Armenio), li suferis miokardian infarkton (t.n. koratako) en la apartamento, kaj jam estis mortanta kiam alvenis la krizmedicinistoj. Oni provis revivigi lin sen sukceso.
Lin postvivas vidvino, du filinoj, unu filo, kaj kvin genepoj.
Fontoj
Verkita 2007.03.25 surbaze de la artikolo en anglalingva Vikipedio.
Kázsmárk
Kázsmárk [kAĵmArk] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Szikszó.
Situo
Kázsmárk situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo. Szikszó troviĝas 12, Miskolc 30 km.
Historio
La unua mencio devenis el 1332 laŭ la tiama ortografio "Casmar", kiel ekleziejo. En 1388 2 apudaj vilaĝoj menciiĝas: Suba kaj Supra "Kasmar". Dum la turkoj la vilaĝoj senhomiĝis, poste denove en 1711 pro pesto. En 1726 la komunumoj rehomiĝis. En 1910 dum la popolnombrado vivis en Alsókázsmárk (=Suba) 269 homoj, en Felsőkázsmárk (=Supra) 394 homoj, (ĉiuj hungaroj). En 1936 la vilaĝoj unuiĝis. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, poŝto.
Vulcan Gas Company
La Vulcan Gas Company (kutime nomita simple Vulcan) estis la unua sukcesa psikedela muzika loko en Aŭstino, Teksaso. La Vulcan malfermis siajn pordojn ĉe 316 Kongresa Avenuo en la aŭtuno de 1967, kaj fermiĝis en la somero de 1970. Gary Scanlon, Houston White, Don Hyde kaj Sandy Lockett komencis la VGC. En 1969 administrado estis ĉefe de White kaj Lockett, kune kun Jim Franklin. Ekzistis granda sistemo de sono instalita de Sandy Lockett. Charlie Sauer estis la ĉefa son-inĝeniero dum la lasta jaro de ĝia funkciado. Bobby Hedderman kaj Marty McDermott administris la klubon dum la lastaj monatoj. Subtera karikaturisto Gilbert Shelton fariĝis ĝia artdirektoro en 1967 kaj desegnis iliajn semajnajn afiŝojn.
Ankro (arkitekturo)
Ankro, ankri kaj ankrado ĝenerala estas terminoj kun tre ampleksa signifo. Ekzistas tiom da tipoj de ankrado kiom ekzistas necesoj ankri, tio estas, fiksi, teni kaj pendi aĵojn. Estas tre variaj gamoj de ankrado propraj de la mondo de la konstruado ĝenerale, por konstruaĵoj, domoj, pontoj kaj ĉiatipaj civilaj kaj vojaj verkoj kaj vorkoj. En la mondo de la minoj ekzistas aliaj tipoj de ankrado, nome estas ankradoj specialaj por tuneloj. Estas ankradoj por ekstremaj ŝarĝoj, pezaj kaj malpezaj ŝarĝoj.
Laŭ Francisko Azorín ankro estas Tipa dupinta ŝipfiksilo, uzata similforme en konstruado.
Ciumbrud
Ciumbrud [ĉumbrud] (Csombord ĉombord, Poley) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Aiud. Administre ĝi apartenas al Aiud.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 991 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 1 504 (rumanoj, 26% hungaroj).
Historio
Ĝia unua mencio skribe estas en 1220. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Alsó-Fehér vármegye).
Aleksandrovsk
Aleksandrovsk (Александровск) estas urbo en Permja regiono en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 57405.
La urbo estis fondita en jaro 1783.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1951.
La interurba telefona kodo estas 34247, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).
Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 2 horoj (en jaro 2005).
Geografiaj koordinatoj de la urbo estas.
La urbo estas sur okcidenta deklivo de meza Uralo, ĉe rivero Litva (Лытва) (baseno de rivero Kama (Кама)).
Apud la urbo estas fervoja stacio Kopi (Копи).
En jaro 1959 la urbo havis 19 mil loĝantojn.
En jaro 2002 la urbo havis 16.2 mil loĝantojn.
Erk (apartigilo)
ERK staras por:
Erk estas la familia nomo de:
Erk estas la individua nomo de:
Resurekto (romano)
Resurekto (Воскресение) estas romano de Lev Tolstoj, unue publikigita en 1899, ĝi estis lia lasta verko.
Tolstoj komence publikigis ĝin en la gazeto Niva kolektante monon por La Duĥoboroj. La romano temas pri la maljusteco de homaj leĝoj kaj la hipokriteco de instituciigita eklezio.
Vladimir Sapoĵnikov esperantigis la verkon el la rusa lingvo. Redaktis kaj enpaĝigis Aleksander Korĵenkov, ilustris Maria Baĵenova. La tradukaĵo aperis ĉe eldonejo Sezonoj en Jekaterinburgo en la jaro 2000 kiel volumo 6 de "Serio Rusa literaturo".
Resumo
La juna nobela soldato Dmitrij Ivanoviĉ Neĥljudov revenas gustumi dum momento la civilan vivon en vilaĝo proksime de Niĵnij Novgorod.
Li ĝuas agrablan vivon kun mondumaj akceptoj, siaj multaj amikoj, baldaŭa geedziĝo (aranĝita) kun filino de nobela familio kaj brila estonteco en la armeo. Sed dum lia restado li estas alvokita kiel ĵuriano de tribunalo, kio estas al li granda torturo tial ke unu el la akuzitoj estas lia unua amo, Ekaterina Maslova, kulpigita pro venenado, kaj finonta en Siberia malliberejo. Post kiam li allogis ŝin, li forlasis ŝin kaj li sentas sin respondeca ke li havigis al ŝi moron kiu kondukis al la vivo kiun ŝi travivis.
Akcepto kaj cenzuro
Ĝi estis treege atendita kaj estis tre sukcesa dum sia publikigado, kvankam pli malfrue ĝi ne atingis la famon de siaj antaŭuloj. Iuj recenzistoj taksis multajn el liaj roluloj unudimensiaj kaj akuzis Tolstoj-on ke li ne enprofundiĝis multe en detaloj.
Adaptoj
La romano estis adaptita al operoj fare de aŭtoroj kiaj Franco Alfano, Ján Cikker aŭ Tod Machover kaj al kino per filmoj kiaj Resurrection (1927) de Edwin Carewe, tiu de Samuel Goldwyn kaj Rouben Mamoulian Ni revivu (1934) aŭ tiu de Miĥail Schweitzer en 1960. La lasta eble estas tiu de la fratoj Paolo Taviani kaj Vittorio Taviani por televido: Resurrezione (2001). Ankaŭ Resurrection, filmita en la jaro 1909 fare de reĝisoro D. W. Griffith, estas bazita sur la romano Resurekto.
Ben Hur (filmo de 1959)
Ben Hur - A tale of Christ (Ben Hur - Rakonto pri Kristo) estas usona filmo de William Wyler el la jaro 1959. La kinaĵo baziĝas sur la samnoma romano de Lew Wallace. La historia filmo ekhavis 11 Akademiajn Premiojn kaj estas nova filmigo. Por la kreado estis necesaj 50 mil homoj.
Agado
La filmo priskribas la vivon de la fikcia juda princo Juda Ben Hur (Charlton Heston), kiu vivas en la komenco de la 1-a jarcento kiel samtempulo de Jesuo Kristo en Jerusalemo.
Lia amiko de la juneco, la romia knabo Mesala, kiu iam estis savita de Juda, fariĝas ĉefkomandanto kaj emas sufoki ĉiun liberigan ribelon de la judoj. La ĝojo de revido inter Mesala, Juda, lia patrino Mirjam kaj lia fratino Tirtsa estas granda. La malnova amikeco de du viroj ŝajnas tamen malvarmiĝi kiam Mesala, en sia soldata fervoro, postulas de Juda la perfidon al hebreaj ribeluloj. Juda malkonsentas.
Kiam la bienadministranto de Ben Hur, Simonides, liveras la bilancraporton, Juda rerenkontis lian filinon Ester. Ester kiel posteulino de la lakeo petas forpermeson por sia fianĉo okaze de la nupto. Juda aprobas, kvankam li amas Esther ekde sia junaĝo.
Kiam la nova romia ekzarko Grato komencas sian servadon en Jerusalemo, Tirtsa kaj Juda observas de tegmento la paradon. Kiam Grato pasas sub ili, forrompas tegolon kaj tio trafas Graton. Ben Hur estas senkulpe akuzata de atenco al la romia aŭtoritato. La romianoj arestas lian familion kaj Mesala, sciante pri lia senkulpeco, ne estas ema helpi al ili por manifesti sian povon. Juda estas sendata sur la galeroj kaj ĵuras venĝon okaze de reveno.
La irado de la haveno de Tiro tra la dezerto fariĝas agonio. En Nazareto la kaptitoj povas trinki; nur al Juda ne estas permesate trinki. Preĝante pro malespero, Juda falas elĉerpita teren. Nekonata ĉarpentisto vidas lin kaj donas al li akvon. Romia soldato volas malebligi tion, sed strange li permesas kiam li vidas la okulojn de la nekonato.
Post tri jaroj sur galeroj, Ben Hur renkontas la romian estron Quintus Arius kiu estas impresita de la konfido je Dio de Juda. Kiam marbatalo kontraŭ iliraj korsaroj minacas, Arius lasas elĉenigi Juda. Dum la batalo sinkas la militŝipo. Arius ŝajnas droni, sed Juda savas lin. Kolektinte la virojn la romia ŝipo, Arius ekscias ke la batalo estas gajnata.
Quintus Arius ricevas triumfprocesion, reire al Romo. La imperiestro Tiberio nuligas la kondamnon de Juda sur la galero, savinte la vivon de Arius. Dum solenaĵo, Arius deklaras l’adopton de Ben Hur. Tamen Juda ne ekhavas trankvilon kaŭze de sia rankoro kaj la fatala sorto de sia familio. Arius lasas lin iri elegie.
Dum sia vojaĝo hejmen, Juda renkontas Baltazaron, maljuna viro, kiu serĉas la Mesion, kaj lian amikon, la ŝejkon Ilderim, kiu trejnas sian ĉevalojn por la granda ĉevalkonkurso en Jerusalemo. Ilderim ekkonas la talenton de Juda, la talento trakti kurĉevalojn. Sed Juda malkonsentas partopreni ĉevalkonkurson same kiel venĝi sin kontraŭ Mesala. Li plu vagas.
Ben Hur rerenkontas Ester, kiu neniam kunedziĝis kaj bonvenigas lin ĝoje. De ŝi, li ekscias ke la tuta posedaĵo de la familio Hur estis konfiskita kaj ke Ester embuskas sin kun sia patro. Ambaŭ enamiĝas unu al la alia. Juda aperas ĉe la frapita Mesala kaj postulas ekscii tion, kio okazis al Mirjam kaj Tirtsa. Aparte menciindas ke ambaŭ havas lepron, pro kio Ester raportas al Juda ke ili jam mortis.
Juda ekokupiĝas pri la ĉevalkonkurso kun la ĉevaloj de la ŝejko por mortigi Mesalan. En ĉi tiu spektakla kurumo, Mesala estas mortige vundita kaj Ben Hur eliras kiel venkinto. Ekmortanta, Mesala sciigas al Juda, ke lia patrino kaj fratino ne estas malvivaj, sed ili troviĝas en la valo de la lepruloj. Kiam Juda serĉas en tiu loko, li renkontas Ester, kiu portas manĝaĵon al ili. Ŝi povas nur pene deteni Juda-n montriĝi antaŭ siaj plejkaraĵoj.
Juda iĝis atestanto de la krucumado de Jesuo. Kiam li demandas, ĉu tio estas la fino, Baltazaro diras, ke ĉi tio estu nur la komenco (de kristanismo). Leviĝas ŝtormo; Ester, Mirjam kaj Tirtsa serĉas rifuĝon. Dolore, Jesuo mire resanigas Mirjam kaj Tirtsa. La peto de Jesuo pri pardono por la martirantoj sur la kruco forprenis de Ben Hur "la glavon el liaj manoj". Ĉies ĉagreno estas pasinta.
Servon (Manche)
Servon estas franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Servonnais.
19429 Grubaugh
19429 Grubaugh estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Daniel Boyd Grubaugh, kiu gajnis la kvaran rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2003 pro sia projekto pri scienco de la medio. Li estis lernanto ĉe la White Station High School de Memphis (Tenesio Usono).
Hoagy Carmichael
Howard Hoagland "Hoagy" CARMICHAEL (22a de Novembro 1899 – 27a de Decembro 1981) estis usona komponisto, pianisto, kantisto, aktoro, kaj bandestro. Li estas plej bone konata ĉar komponis la muzikon por "Stardust", "Georgia on My Mind", "The Nearness of You", kaj "Heart and Soul", kvar el la plej registritaj usonaj kantoj el ĉiuj tempoj.
Usona komponisto kaj autoro Alec Wilder verkis pri Carmichael en American Popular Song: The Great Innovators, 1900–1950 ke li estis "la plej talenta, inventema, rafinita kaj ĵaz-orientita" el centoj da verkistoj komponistoj de popolaj kantoj en la unua duono de la 20a jarcento.
Biografioj
Carmichael verkis du membiografiojn: The Stardust Road (1946) kaj Sometimes I Wonder (1965). Tiuj estis kombinitaj en unusola volumo por papero publikigita de Da Capo Press en 1999. Dick Sudhalter publikigis la unuan kompletan biografion de Carmichael, Stardust Melody: The Life and Music of Hoagy Carmichael, en 2002.
Guéthary (stacidomo)
Guéthary (Getaria) estas franca stacidomo sur linio -, situanta en komunumo Guéthary, en departemento Pyrénées-Atlantiques, regiono Nova Akvitanio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Nova Akvitanio.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Bordeaux-St-Jean - Irun (655000).
Mongolaj invadoj al Palestino
Mongolaj invadoj al Palestino okazis fine de la krucmilitoj, sekve al portempe sukcesaj mongolaj invadoj al Sirio, unue en 1260 kaj 1300. Post ĉiuj ĉi invadoj ekzistis periodo de kelkaj monatoj dum kiuj la mongolaj atakis en la sudo lokojn en Palestino, ĝis Gaza-urbo.
Tiuj atakoj estis faritaj de malgrandaj partoj de la mongola armeo. Tamen, la mongoloj ŝajne ne volis inkludi Palestionon en la mongolan administracion, kaj kelkajn monatojn poste, la armeoj foriris de Egiptujo.
Preĝejo Sanktaj Justino kaj Laŭrenco (Ettersburg)
Preĝejo Sanktaj Justino kaj Laŭrenco (germane: St. Justinus und St. Laurentius) troviĝas en Ettersburg, Germanujo, apud la iama monaĥeja kaj kastela areo norde de la monto Ettersberg.
Kirko
La monaĥejo fondiĝis en 1085 kaj la altarejon romanikdevenon uzis la aŭgustenanoj por siaj ĉiutagaj diservoj. De ĉi-tie ili iris en la apudan vilaĝaron por animzorgado. Kelkaj eksaj monaĥoj ankaŭ post 1525 restis surloke kaj konvertiĝis al la doktrinoj de Marteno Lutero. La klostro kaj la loĝejoj kadukis pro neplua utiligo kaj sekve nur la altarejo konserviĝis.
Krome ekzistas el antaŭreformaciaj tempoj baptujo de 1487 kaj presbitera seĝaro. Inter 1863 kaj 1865 alvenis pro ebena trabartegmentaĵo ligna volbo novgotika. La tri fenestroj eostvandaj kaj la rozforma vitralo en la okcidenta muraro supre de la orgeno ankaŭ gotikas. Du malnovaj tomboslaboj (i.a. de grafo Berno) estis restarigitaj. La marmora predikejo estis altransportita el alia kirko turingia.
Sciencaj esploroj historiaj komenciĝis en 1782 post publikigo de tri dokumentoj el la grandduka arkivo de Vajmaro; arkivkonsilisto Mitschke prezentis en 1893 la kromajn datenojn.
Plafonoj kaj muroj restaŭriĝis inter 1986 kaj 1989 laŭ la rezultoj de la lasta alikonstruado de 1873. La tegmento estis nove farita kaj la suda vando estis kalfatrita. Farbe la tuto ankaŭ adaptiĝis. La tura tegmento finitis en 1985.
Orgeno
Konstruis la romantikisman orgenon la inĝenieroj Carl Friedriĉ kaj Aŭgust Peternell el Seligenthal laŭ planoj de Johann Gottlob Töpfer. En 1917 necesis fordoni la fajfojn por armilfabrikado kiujn anstataŭis zinkaj; novbaroke aliaranĝis la tuton inter 1937 kaj 1938 la vajmarano. Dum al 1980-aj jaroj fondis Michael von Hintzenstern koncertserion kiu ekzistas ĝis hodiaŭ. En 2011 restaŭriĝis la instrumento fare de la fimao Hermann Eule el Bautzen.
La iama kastela preĝejo kune kun la kastelo kaj ĝia parko apartenas al la monda heredaĵo de Unesko.
Maljunaĝo
La termino maljunaĝo (kiel la similaj maljuna, maljuneco aŭ maljunulo) estas en kelkaj landoj anstataŭata de eŭfemisma surogato nome tria aĝo (rimarku similecon kun Tria mondo), termino antropologia kaj sociologia kiu aludas al la tavolo de populacion de personoj pli aĝaj, ne necese emeritaj, kutime de 65 aŭ pliaj jaroj. Tiu aĝogrupo kreskas lastatempe en la piramido de populacio aŭ de distribuo laŭ aĝoj en la strukturo de populacio; la malalta naskiĝ-indico kaj la plibonigo de la vivkvalito kaj de la espero de vivo estas la ĉefaj kaŭzoj de tiu fakto.
En la disvolviĝantaj kaj disvolviĝintaj landoj
En la disvolviĝantaj landoj, maljunuloj rapide perdas oportunojn labori, socie agadi kaj socikapablojn; ili sentas sin marĝenitaj, senradikigitaj kaj sen alia eblo krom finloĝi en maljunulejo; diference tiuj de disvolviĝintaj landoj ĝuas pli bonan vivkvaliton, ricevas subvenciojn de la ŝtato kaj pli altajn pensiojn, sangarantiojn kaj aliajn bonfartigojn. Estas landoj kie eĉ oni ofertas postenojn sin diskriminacii pro aĝo kaj kie oni decidas pro sperto kaj kapablo. La malsanoj asociaj al la maljunaĝo (nome Alchajmero, artrozo, ktp.) estas pli oftaj en la landoj de la tria mondo ol en tiuj de la Unua mondo.
Gyula Maurer I.
MAURER I. Gyula estis rumanuja hungara matematikisto. Li naskiĝis en Târnăveni la 18-an de januaro 1927 kaj mortis en Maglód la 8-an de januaro 2012.