cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ŝtupargrimpilo
Ŝtupargrimpilo estas movebla motorhava aparato, kiun oni povas fiksi al rulseĝo, por ke akompananta persono povu facile suprentiri rulseĝulon sur ŝtuparo aŭ deklivo. Simile oni povas transporti ankaŭ grandajn aŭ pezajn objektojn (ekz. ŝrankojn) en domoj, kie ne troviĝas lifto.
La ŝtupargrimpiloj estas produktataj kun radoj aŭ kun raŭpo. Kutime ili estas kunmeteblaj por facila transportado en aŭtomobilo. Kelkaj rulseĝojakoj estas produktataj kun fiksa ŝtupargrimpilo (grimpanta rulseĝo).
Ne konfuzu kun ŝtuparlifto, kiu estas daŭre fiksita al konkreta ŝtuparo.
33713 Mithravamshi
33713 Mithravamshi estas tre malgranda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la far'de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Mithra Vamshi Karamchedu, finaliston de la Broadcom MASTERS de 2017 : konkurso pri matematiko kaj scienco por gestudentoj de meza lernejo ; pro lia projekto pri scienco de la vivmedio kaj terscienco. Li estis lernanto ĉe la Stoller Middle School de Portlando (Oregono).
Ferenc Begányi
Ferenc Begányi [begAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Begányi Ferenc estis hungara operokantisto, (baso).
Ferenc Begányi naskiĝis la  en Miskolc, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Ferenc Begányi frekventis muzikan mezlernejon en Budapeŝto inter 1960-1964, poste li kantadis en koruso de Budapeŝta Ŝtata Operejo du jarojn. En 1966 li debutis jam en la opereja scenejo. En 1968 li atingis la duan lokon en kantokonkurso en Sofio. Li estis gastokantisto en diversaj operejoj de Eŭropo, Usono, Meksiko, kie li kantadis ne nur operojn, sed ankaŭ oratoriojn. Li ricevis premiojn en 1973, 1975, 1981. Li estis eterna membro de la Operejo. En 1997 li pensiuliĝis.
Perdix
Perdix estas genro de perdrikoj: tio estas birdoj de la familio de Fazanedoj de la ordo de Kokoformaj kaj subfamilio de Perdrikenoj. Ili havas reprezentantojn en plej parto de moderklimata Eŭropo kaj Azio. Unu membro de la genro, la Griza perdriko, estis enmetita en Usonon kaj Kanadon.
Barĝo
Barĝo estas ŝarĝboato, kun plata fundo, uzata en havenoj, sur riveroj aŭ kanaloj. Oni kutime transportas sekajn ŝarĝojn en granda holdo atingebla tra formeteblaj kovriloj.
Elohimista dokumento
Ekde la komenco de la 19-a jarcento, la moderna biblia kritiko notis specifajn temojn kaj terminologiojn ĉe iuj bibliaj tekstaj pasaĵoj. Oni difinis tiun hipotezon dokumenta hipotezo.
Ekzemple, tuta serio da pasaĵoj nomas Dion Elohim (hebrelitere אֱלהִים), kaj ŝajnas interesiĝi precipe pri eventoj okazintaj en la hebrea regno de Nordo, ankoraŭ nomata “Regno de Samario”. Aliaj pasaĵoj supozigas ke ili devenas de fonto nun indikanta per dokumento javeista nomanta Dion Javeo = Jahvé kaj ŝajnas interesita pli pri la aferoj de la regno de Sudo, nome Regno de Judujo. Ankoraŭ ĝi uzas Monto Ĥoreb anstataŭ Monto Sinajo (la monto sur kiu Moseo ricevis la Dekalogon. Spuroj de tiu fonto esploristoj indikas en la rakonto de la ofero de Isaako. Kiel Javeisto igas Dion antropomorfe protagonisto (vidu: Dio promenanta el la Edena ĝardeno), dum Elohimisto igas protagonistoj la anĝelojn (vidu: Stuparo de Jakobo: la anĝeloj iras/reras dum Dio supre de la ŝtuparo.
Do, oni supozis ke la Pentateŭko estis kompilita kunfandante tradiciajn fontojn, hodiaŭ malaperintajn, iujn nordajn aliajn sudajn. La javeistaj kaj la elohimistaj estas konverĝantaj, sed kun malgrandaj malsamaĵoj. Ekzemple, laŭ elohimisto la bopatro de Moseo estas nomata Jetro dum laŭ javeisto la nomo fariĝas Reel.
Tiuj fontoj estas intime kunfanditaj tiel ke povas okazi ke pasaĵo juĝata elohimista estas tuj sekvata de pasaĵo konsiderata javeista. Informendas tamen ke iuj subtenantoj de la ekzisto de tiu elohimista dokumantaro nun emas ĝin identigis kun tiu readmona kaj sacerdota.
Ĉar la termino Elohim estas plurala [“la dioj”), iuj esploristoj opinias ke tiu vorto estas restaĵo de epoko en kiu la prepatroj de la israelidoj estis ankoraŭ politeistoj.
Perdix
Tiuj estas nemigrantaj birdoj de malferma kamparo. La nesto estas kovrita grunda skrapaĵo en aŭ ĉe ŝirmaĵo. Ili manĝas ampleksan varion de semoj kaj iome da insektoj.
Tiuj estas mezgrandaj perdrikoj kun sablokoloraj bekoj kaj kruroj, striecaj brunaj supraj partoj, kaj ruĝecaj vosto- kaj flankostriecoj. Neniu sekso havas spronojn en kruroj (diferenco kompare kun la perdrikoj de la genro Alectoris), kaj la ununura plumardistingo estas ke inoj tendencas esti pli senkoloraj.
Neniu de la specioj estas minacata je tutmonda skalo, sed la du plej disvastigataj perdrikoj estas tro ĉasataj en partoj de sia teritorio. La Griza perdriko estis ege ĝenata de agrikulturaj ŝanĝoj, kaj ties teritorio ege malpliiĝis.
La Tibeta perdriko aspekta sekura en sia etenda kaj ofte neatingebla teritorio de la Tibeta Altebenaĵo.
Tiu birdogenro kunhavas nomon kun la nepo de Dedalo (ĉu kiel Perdix ĉu kiel Perdikso) de la Greka mitologio, kiu estis transformata en birdo kiam lia onklo murdis lin pro jaluzo.
Specioj
Prahistoria specio konata nur el fosilio estis priskribita kiel Perdix palaeoperdix. Loĝinta tra suda Eŭropo dum la Plejstoceno, ĝi estis favora manĝo de la Kro-Magnonoj kaj Neandertaloj. La rilataro inter la prahistoria specio kaj la Griza perdriko estas iome malklaraj; tre simila, ĝi estu pli bone konsiderata kiel frata specio pli ol la Griza perdriko evoluis el la taksono de la Plejstoceno.
Folia de reis
La folia de reis estas katolika festo dediĉita al la Tri Magaj Reĝoj. En la tradicia kulturo brazila la kristnaskajn festojn solenis grupoj, kiuj vizitis la domojn, ludante gajan muzikon laŭde al la "Santos Reis" (Sanktaj Reĝoj) kaj al la naskiĝo de Kristo; tiuj festoparadoj etendiĝis ĝis la dato konsekrata al la Tri Magaj Reĝoj la 6-an de januaro. Temas pri tradicio origina de Hispanujo, kiu prosperis aparte en la 19-a jarcento kaj kiu pluvivas en multaj regionoj de Brazilo, precipe en la eturboj de la ŝtatoj San-Paŭlo, Minas-Ĝerajso, Bahio, Paranao, Rio-de-Ĵanejrio, Gojaso kaj aliaj.
Terno de Reis aŭ Folia de Reis
En Brazilo organizitaj grupoj - multaj el ili pro socialaj kaj homamaj motivoj - faras la domvizitojn, kiuj okazas ekde la fino de decembro ĝis la epifania festo. Ĉiu grupo, kiuj sin nomas en kelkaj lokoj Folia de Reis [pli-malpli: gaja dancistaro de la Reĝoj], en aliaj Terno de Reis [pli-malpli: roboparado de la Reĝoj] konsistas el muzikistoj ludantaj instrumentojn laŭ doma kaj metia produktmanieroj, ekzemple tamburojn, rekorekojn, flutojn kaj rabeca (iaspeca popolmuzika violono), krom tio el tradicia vjolo kampara kaj akordiono, kelkregione ankaŭ konata kiel sanfono, gaita aŭ pé-de-bode.
Krom el muzikinstrumentistoj kaj kantistoj la grupo oftakaze konsistas ankaŭ el dancistinoj, pajacoj kaj aliaj popolartaj figuroj kutime karakterizataj laŭ la legendoj kaj lokaj tradicioj. Ĉiuj sin organizas sub la direktado de Mestre da Folia [dancmajstro] kaj sekvas omaĝante la flagopason, kaj celebras tradiciajn ritojn de nepridisputebla beleco kaj riĉeco kulturaj.
Reisado
Reisado estas popoldanco profanreligia, de portugala origino, kun kiu oni festas la antaŭvesperon kaj tagon de la Tri Reĝoj. En la tempo inter la 24-a de decembro ĝis la 6-a de januaro grupo formiĝinta el muzikisto, kantistoj kaj dancistinoj iras de pordo al pordo anoncante la alvenon de la Mesio kaj glorante la dommastrojn, por kiu ili pasas kaj dancas. Reisado ankaŭ estas tre konata kiel Folia de Reis. Reisado havas portugalan originon kaj hejmiĝis en Sergipe en Brazilo de la kolonia epoko.
Reisado konsistas el pluraj partoj kaj tenas diversajn rolojn, ekzemple reĝon, majstron kaj aliajn. La instrumentoj akompanantaj la grupon estas gitaro, sanfono, ganzao, zabumbo, triangulo (muzikilo) ka pandero.
Kantoj
En kelkaj regionoj la kantoj de la Reĝoj foje estas nekompreneblaj pro la sona ĥaoso produktata. Tio ĉi okazas preskaŭ ĉiam, ĉar la ritmo laŭlonge de la tempo akiris konturojn kaj trajtojn de afrika origino kun fortaj batoj kaj kun pinto de la kantvoĉo. Tamen unu ero restas senŝanĝa: la kanto je la alveno, kiam la gvidanto („capitão“) petas de la dommastro enirpermeson, kaj la adiaŭa kanto, per kiu la grupo dankas pro la donacoj kaj la gastamo.
Literaturo
Moura, Antonio Paiva. Turismo e Festas Folclóricas no Brasil. San-Paŭlo: Contexto, 2004. Castro, Zaíde Maciel de e COUTO, Aracy do Prado. Folia de Reis. Cadernos de Folclore nº 16. Rio de Janeiro: Arte-FUNARTE, 1977. Funari, Pedro Paulo e Pelegrini, Sandra C. A.. O Patrimônio Histórico e Cultural. Rio-de-Ĵanejro: Zahar, 2006.
Kindelbrück
Kindelbrück estas urbo kaj "landa komunumo" en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Sömmerda de la federacia lando Turingio, kaj krome estas la administra centro de komunumaro, do grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj administraj servoj. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. Komence de la jaro 2019 la ĉirkaŭaj komunumoj Bilzingsleben, Frömmstedt kaj Kannawurf aliĝis al la urbo Kindelbrück, kiu formale ankaŭ konsideratas malfondita kaj novfondita tiutage (je la nova nomigo "landa komunumo"), kaj komence de 2023 ankoraŭ aldoniĝis Riethgen.
Al la komunumaro Kindelbrück ( loĝantoj en ) apartenas laŭ la stato de 2023:
Tana (Norvegio)
Tana - jen norvege, en la norda samea  - estas komunumo de Norvegio. Ĝi ĝis la jaro 2019 situis en malnova departemento (norvege fylke) Finnmark kaj ekde la komenco de la jaro 2020 apartenas al tiam kreita, unuigita departemento Troms kaj Finnmark. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administra centro de la komunomo estas la loĝloko, kaj komunumestro estas .
La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj. La departamenta ĉefurbo Tromsø per aŭta vojo, pro la fjorda kaj montara pejzaĝo iom kurba kaj tial pli longa ol la linia distanco, situas en distanco de 721 kilometroj.
Flago de Montara Karabaĥo
La flago de Montara Karabaĥo, fakta memstara respubliko (ne agnoskita) en la regiono Montara Karabaĥo (aŭ Arcaĥ) situanta en suda Kaŭkazio. Ĝi estas derivita de la flago de Armenio, kun nur blanka strio aldonita. La flago estis adoptita la 2-an de junio 1992. Ĝi estas simbolo de la armena heredaĵo, kulturo kaj loĝantaro de la areo kaj reprezentas Montaran Karabaĥon kiel sendependan regionon de Armenio (la triangula formo kaj la zigzago de la strio tranĉanta la flagon). La strio ankaŭ estas simila al la dizajnoj uzitaj sur tapiŝetoj. La flago estas klara referenco kiu montras Montara Karabaĥon kiel armena lando kaj regata de armenoj.
Flag of Armenia
Kaptokablo
Kaptokablo estas kablaj kaptiloj, por haltigi aviadilojn sur kurta distanco. Oni uzas tiun sistemon ĉe aviadilaj ŝipoj kun sistemoj CATOBAR (Catapult Assisted Take Off But Arrested Recovery= katapulta deiĝo, kapta aliĝo) kaj STOBAR (Short Take Off But Arrested Recovery=etvoja deiĝo, kapta aliĝo) same sur militistaj aviaj dromoj kiel akuta landiga sistemo.
Historio
La kaptokablan teknikon inventis Hugh Robinson kaj estis uzata fare de Eugene Ely dum lia unua algrundiĝo sur ŝipo USS Pennsylvania, la 18-an de januaro 1911. Tiu frua sistemo uzis kablojn tra pulioj, finiĝintaj en pezoj, keil sablosako.
La unua uzo de pli moderna kaptokabla tekniko okazis sur brita aviadila ŝipo HMS Courageous en junio de 1931. Ekde tiam, oni ekipis ĉiujn aviadilajn ŝipojn per tiu tekniko.
Moderna uzo
La katokablo bremsas en 2 sek. 30 tunojn peza aviadilo, de 240 km/h je 0 km/h − tiam la aviadilo ankoraŭ rulas 96 m. Surbaze de la enorma streĉo je la kablo, la kaptokablo estas uzata je maks. 100 alferdekiĝoj. La tuta kaptosistemo estas kalibrita je vivdaŭro de 54.000 alferdekiĝoj.
Akcidentoj
En 2005, dum alveno de F/A-18F SuperHornet, disiĝis la kaptokablo kaj vundis kelkajn dekajn helpistojn.
Olasz
Olasz [olas], kroate Olas, germane Ahlaß estas malgranda vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en subregiono de Mohács. La nomo signifas: italo.
Situo
La vilaĝo situas sur mildaj deklivoj, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo. Pécs kaj Pécsvárad po 19, Villány 21, Siklós 24, Mohács 25 km-ojn.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko, baldaŭe romianoj loĝadis tie. La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1181 laŭ tiama ortografio "Uloz". Supozeble laŭ la nuna senco valonianoj fondis la vilaĝon, ili erare nomiĝis italoj. Proksime de la komunumo en 1295 ankaŭ abatejo fondiĝis, kiu detruiĝis dum la turka erao, dum la vilaĝo restis daŭre loĝata. En la 18-a jarcento germanoj kaj sudslavoj alvenis. En 1738 pesto okazis. Dum popolnombrado en 1910 vivis tie 631 homoj, (388 germanoj, 213 sudslavoj kaj 126 hungaroj. En 1950 apuda vilaĝo Hidor (unue menciita en 1295 en formo "Hedrich") aliĝis al Olasz. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, kuracejo, apoteko, poŝto, 2 vendejoj, kafejeto.
Pál Robicsek
EdE-R
ROBICSEK Pál (robiĉek), Paŭlo Robiĉek, hungaro, naskiĝis 1892 en Budapeŝto, mortis en la 7-a de marto 1931 en Moskvo pro aeroplana akcidento (rotacianta helico krevigis la kranion). De 1914 ŝtatoficisto, 1918 ĵurnalisto, 1919 dum la sovetrespubliko popolkomisaro de poŝto, telegrafo kaj telefono. Post elmigro al Sovetio li plenumis gravajn produktorganizajn taskojn. Dum 1911-13 redaktoro de „La Verda Standardo“ kaj „Magyar Eszperantó Ujsag“ (H. E - gazeto). Verkis kelkajn lernolibrojn. En Sovetio li partoprenis SEU kaj SAT movadojn, 1925-28 prezidanto de la revizia komisiono de SEU.
Iraka kanbirdo
La Iraka kanbirdo (Acrocephalus griseldis) estas birdo de la genro Acrocephalus aŭ kanbirdoj kiuj estas brunecaj birdoj kiuj loĝas en kareksejoj kaj apartenas al la familio de Akrocefaledoj, sed iam estis inkludataj en la grupo de Silviedoj.
Ĝi estas endemia reproduktanto en marĉoj de sudorienta Irako (inter Bagdado kaj Basoro, kvankam observita ankaŭ en 2006 ĉe la rivero Tigris norde de Bagdado) kaj eble en norda Israelo en etendaj altaj herbejoj de papiruscipero kaj kanoj. Ĝi vintrumas en Orienta Afriko nome en Sudano, Etiopio, suda Somalio, sudorienta Kenjo, orienta Tanzanio, suda Malavio (malmulta informo) kaj Mozambiko. Ĝi estas regula trapasanto en Saŭdarabio kaj Kuvajto (kie ili povus reproduktiĝi) kaj tre rara vaganto en Eŭropo.
Tiu palearktisa specio estas 18 cm longa senmarka kanbirdo, kies supraj partoj estas malhelbrunaj kaj la subaj partoj estas blankecaj (ĉefe en gorĝo kaj ventro) kaj ties flankoj kremoflavecaj. La kapobildo estas markata per blankeca superokula strio kaj kontrasta malhela traokula strio. La irisoj estas malhelbrunaj kaj la suba makzelo estas pli hela, sed en la pinto estas ankaŭ malhela. Ĝi estas facile konfuzata kun la Turda kanbirdo sed ĝi estas iom pli malgranda, havas pli blankajn subajn partojn kaj havas pli mallarĝan, longan kaj pintecan bekon. La alvoko estas aspra 'chaar', pli profonda ol tiu de la Kanbirdo kaj la kanto de la masklo estas kaka-kii, kaka-kii, kaka-ki.
Ĝi troviĝas ĉe akva vegetaĵaro aŭ ĉe neprofunda, freŝa aŭ salgusta akvo, fluanta aŭ nefluanta, ĉefe en densaj kareksejoj ĉefe de Tifao kaj manĝas ĉefe en apudaj arbustaroj de Fragmito kaj Tamariko. Ĝi troviĝas en junkejoj kaj arbustejoj dum migrado aŭ vintrumado. La specio tre verŝajne malpliiĝis ĝis resti nur unu kvarono ekde la 1970-aj jaroj, ĉefe pro sekigo de marĉaj areoj. Kutime ĝi estas sola aŭ en paroj, sed dum migrado aperas en izolitaj grupoj.
En 2007, tiu specio estis malkovrita ankaŭ kiel reproduktanta birdo en norda Israelo
Flugilo
La vorto flugilo, ilo por flugi, povas esti pri:
Anatomio
Organo ĉe diversaj bestoj, kiun ili movas por sin porti en la aero,:
Tekniko
Simila kaj samcela parto de flugaparato. Tio, kio povas svingiĝi kiel flugilo, ekzemple flugilo de pordo.
Geometrio
Io forme simila al birda flugilo, precipe pri objektoj etendiĝantaj duope aŭ kvarope ĉe ambaŭ flankoj de iu aĵo (ĉi tie sinonimo de alo):
Proverbo
Ekzistas proverbo pri flugilo en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof :
Béla Lándor
LÁNDOR Béla estis hungara ĵurnalisto, historiisto naskita en Marosludas la 4-an de oktobro 1899 kaj mortinta en Budapeŝto la 8-an de majo 1973.
Biografio
Komence de 1919 Béla Lándor iĝis ano de la hungara komunista partio kaj dum la Hungara Konsilantara Respubliko li luktis en la Ruĝa Armeo. En 1920 li elmigris Vienon kaj laboris al hungarlingvaj komunistaj gazetoj, respektive li faris universitatajn studojn. En 1923 li laboris en sciencaj institutoj en Sovetunio. Li revenis Hungarujon, kie en 1928 oni arestis lin kaj an aŭtuno de 1929 oni kondamnis lin al malliberejo. Ekde 1934 li laboris en la Sovetunio ĉe la Komunista Internacio. Li verkis historiajn studojn. Post 1945 li estis kunlaboranto de libroeldonejo Szikra Könyvkiadó.
Someș-Guruslău
Someș-Guruslău [someŝ-gurusləŭ] (hungare: Nagygoroszló) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Zalău. En 1910 ĝi havis 759 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1992 525 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1387. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Közép-Szolnok, poste Szilágy vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Năpradea.
Someș-Guruslău situas sur la dekstra bordo de la rivero Someș, ĉirkaŭ 10 km sude de Năpradea, al kiu ligas ĝin la distrikta vojo DJ108E.
3726 Johnadams
3726 Johnadams estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras la usonan geologon John B. Adams, de la Vaŝingtona Universitato.
Tricesimo
- prononco, jen itale, friule Tresesin -  estas komunumo en la pleja oriento de Italio. Ĝi situas en la regiono Friulo-Venecio Julia kaj, ene de ĝi, en la tradicia provinco Udine, kiu ekde aprilo 2018 ne plu estas oficiala administra unuo - nun la loko formale apartenas al administra unuo nomata ''. Fine de en la komunumo vivis. Kristana patronaco estas la kandelofesto, memoriganta la prezentadon de Jesuo ĉe la Templo, kies memortago sekve estas la komunuma festotago. Najbaras la komunumoj Cassacco, Colloredo di Monte Albano, Pagnacco, Reana del Rojale, Tarcento, Tavagnacco kaj Treppo Grande.
Metila acetilsalikato
Metila acetilsalikato aŭ C10H10O4 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la acetilsalikata acido kaj metanolo. Metila acetilsalikato estas blanka solidaĵo, uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Metila acetilsalikato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Metila acetilsalikato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj kaj posedas antifungajn kaj antibakteriajn proprecojn.
Ŝtuparlifto
Ŝtuparlifto estas movebla motorhava aparato, kiu estas fiksita rande de ŝtuparo por lifti supren malbone moviĝantajn personojn. Kutime ĝi konsistas el seĝo moviĝanta sur relo kaj tirata per ĉeno.
Ne konfuzu kun ŝtupargrimpilo, kiu estas fiksa aŭ formetebla aparato por rulseĝoj.
Poemo de Utnoa
Poemo de Utnoa estas libro, nome eposo de la kataluna verkisto Abel Montagut, publikigita en Vieno en la jaro 1993 kaj originale verkita en Esperanto. Temas pri sep kantoj kiuj enhavas totale 7095 versojn nome aleksandroj, sed ne de 14, sed de 15 silaboj. La kantoj inspiriĝas en famaj eposoj de la tutmondaj kulturo kaj literaturo, kiaj Gilgameŝo, Eneado, Biblio, Ramajano, Iliado, kaj el modernaj aŭtoroj kiaj Papini, Asimov, kaj aliaj, kaj precipe rilate al epizodo de la tutmonda diluvo. La libro estas enkadrigita de enkonduko de William Auld kaj postparolo de Probal Daŝgupto.
Enhavo
En la unua kanto jam oni komprenas, ke la historio de la homa gento estos rakontata per simbola maniero; krome oni uzas eleksteran vidpunkton ĉar temas pri kolonio da eksterteranoj kiuj venas al la Tero kaj studas la konduton de teranoj. La eksterteranoj pristudas ĉu la teranoj meritas sian helpon por eviti tujan okazontan katastrofon aŭ pli bone ili atendu la detruon por posta okupado de la planedo por sia propra profito. La ĉefa argumento estas decidi ĉu la teranoj estas raciaj aŭ ne, konsiderinte, ke ili amasmurdemas. La intermeza sinteno estas aprobita, ke oni avertu almenaŭ unu teranon, ke li konstruu ŝipegon por eviti la inundon: la eksterterano Emme anoncas tion al Utnoa, nome rolulo kiu respegulas al la mita Noa.
En la dua kanto sekvas la polemiko inter la partioj de eksterteranoj. Unu el ili ŝanĝis el flanko, ĉar vivinte ŝtelkaŝe inter teranoj, perdis sian teranajn filon kaj edzinon. Nun ili deziras la ekstermon de la neracia gento. Surtere la rivaleco inter Babelo kaj Nineve endanĝerigas la sorton de Utnoa kiu estas intera nomado. Li kun sia frato Laŝmu vizitas en Babelo orakolon por demandi pri la anonco farita al Utnoa. Dume eksplodas batalo de Babelanoj kontraŭ la nomadoj, kaj kiam Utnoa informas al sia popolo pri la neceso konstrui ŝipon, nur malgranda parto restas kun ili, dum la plej parto iras batali urbanojn.
Károly Thern
Károly Thern [kAroj tern], laŭ hungarlingve kutima nomordo Thern Károly estis hungara komponisto, pianisto, dirigento, instruisto.
Károly Thern naskiĝis la  1817 en Hungara reĝlando en Igló (nuntempa Spišská Nová Ves en Slovakio). Li mortis la 1886 en Habsburga Imperio en Vieno.
Biografio
Károly Thern frekventis lernejojn en Miskolc kaj Eperjes. Post lernado li instruis en Balassagyarmat. En 1836 li translokiĝis al Pest (urbo), kie li komponadis. Li iĝis dirigento en Nacia Teatro (Budapeŝto) en 1841, kie oni prezentis ankaŭ liajn operojn. Inter 1853-1864 li estis signifa instruisto de Nacia Muzikejo. Li instruis ankaŭ siajn ambaŭ filojn.
Ŝamiseno
La ŝamiseno estas japana kordinstrumento, nome speco de gitaro.
Priskribo
Ĝi havas tri silkajn aŭ nilonajn kordojn en tri kordoĥoroj. Estas tri tipaj tonoj: la ekzemplo de honchōshi estas D, G, D;          ni-agari D, A, D; kaj san-sagari D, G, C. Ĝi havas longan kolon kaj kvadratecan sonorilan ĉambron.
Poemo de Utnoa
Enhavo
En la kvara kanto la eksterteranoj opoziciantaj al la Dilmunidoj (nomadoj) komplotas. Arunni susuras al profetino Filge ideojn kontraŭ la ŝipkonstruantoj. Tiu alparolas la reĝinon, kiu malatentas ŝin. Poste dizertinto Tudar venas el la urbo al la ŝipkonstruantoj kaj per longa rakonto informas, ke la reĝino mortiĝis kaj alproksimiĝas rabatako detrua kontraŭ la Dilmunidoj. Fakte eĉ antaŭ la rakontofino (je filmeca sinsekvo) ekas la atako estrita de la generalo Ulmi, venĝodeziranta. Plej parto de ŝipkonstrauntoj estis masakritaj kiaj Laŝmu, la familio de Utnoa kaj aliaj, krom la dizertinto Tudar, kaj estas mortigita ankaŭ la atakestro Ulmi.
En la sesa kanto ankaŭ la eksterteranoj kiuj apogas, kaj ankaŭ tiuj kiuj malapogas, miras, ke spite la komprenigan veturadon al la estonteco, Utnoa bruligis la ŝipegon kaj retiriĝis al la naturo kun la malmultaj supervivintoj restantaj. Venas neeĉeestintaj dilmunidoj. Jubal rakontas pri militagado de la aliaj dilmunidoj, kiuj estis foririntaj sieĝi Nineve. Pacnegocado malsukcesis kaj la estro de Ninevo igis torturmurdi nomadestron. Tiuj tribanoj volis tuj ataki venĝe, sed aliaj preferas atendi ankoraŭ venontojn kaj ekflamas interna milito. Kiam la opozicianto foriras, sekvas tragedia batalrakonto. Ninevurbanoj masakris dilmunidojn. La survivantoj bedaŭras, ke ili ne sekvis la planon ŝipkonstrui kaj pentas. Pro tio la rakontanto Jubal venis.
La sepa kanto estas la lasta. En la tendaro la dilmunidoj rekonstruas sian vivon. Utnoa fianĉiĝis kaj nuptis, venis diaj signaloj, kaj oni decidis ŝipkopnstrui ĉe urbo Eridu. Gobanoj denove reagas: Jiŝka liveras drogon al Utnoa kiu denove havas viziojn nun akompanata de Roa Numu, nur por vidi malbonaĵojn de la estonto, kio okazos se finfine li konstruos la savilon por la homaro, do korupto, niatempa avaremo, finegocistoj, krimulaĉoj por fini ĉe la bombado de Hiroŝimo kaj la ekologia katastrofo kaj poluo okazigita de nehumanaj roluloj. Sekvas aludoj al individuismo, diktatoroj kaj naziismo. Reveninte el la sonĝo, Utnoa forgesas la viditajn estontajn malbonaĵojn kaj konsideras ilin kiel io subkonscia. Oni supozas, ke oni refaras la ŝipkonstruon, kiam finas la poemon per malferma fino. La leganto jam konas la legendon el la biblia rakonto kaj tiele ne necesas ties ripeto.
Stilo
La versoj havas dekkvin silabojn, kio estas malofta en moderna poezio, sed longaj versoj kongruas kaj oftis en klasikaj eposoj. Tre ofte oni omaĝas la stilon de Homero kaj aliaj klasikuloj: ekzemple la dua kanto ekas jene: "Kiam per rozaj fingroj aŭroro sunon anoncis"; kaj tiele oni utiligas la klasikan metaforon de la rozkoloraj fingroj de aŭroro. Por ke la arkaikeca stilo ne ĝenu la leganton tre ofte oni aldonas komparojn kiuj ege vigligas la rakonton: Kiel leono kiu ... Kiel rinocero kiu... Fakte tre ofte tiaj komparoj temas pri bestoj. Tiaj komparoj estas nomitaj de Probal Daŝgupto en sia Postparolo Abelaj komparoj kaj detale li studas ties sisteman uzadon fare de Montagut.
Ankaŭ foje oni priskribas per mezlongaj detalaj klarigoj la diversajn elementojn de tuto, kiel la belaĵoj de la grandurbo Babelo.
Kaj ĉiukaze la strukturo ritma de la versoj ege taŭgas por la solena esprimo de sentencoj aŭ motoj: Hazardo suverenas sur nia mondo drakone.
Mesaĝo
Pri enhavo, menciindas la specialaĵo miksi kun tradicia mitaro pri la diluvo la inventaĵojn rilate al la vivo de eksterteranoj, kiuj oftas en literaturo ne profesia kaj klina al falsaj sciencoj, sed kio en tiu ĉi verko kongruas kun la fikci-literatura fono de la eposo.
Pri ideologio, la aŭtoro profitas ĉiam okazojn por montri kial kaj kelkaj teranoj kaj ĝenerale eksterteranoj kliniĝas al pacemo kaj evito de perforto. Ĉefe la eksterteranoj kompreneble utiligas la sciencian progreson por ĝui altan vivnivelon. La inventoj kiujn ĝuas la eksterteranoj memorigas pri la filmoj de scienc-fikcio. La uzado de eksterteranoj permesas la elsendon de la nuntempa mesaĝo por aspiri al pli altevolua kaj humana vivo. Tiele parolas Numu:
La uzado de eksterteranoj estas okul-signo al la modena leganto, kiu okupas la funkcion kiun iam plenumis la diaj intervenoj en eposoj. Dume al la dilmunidoj (la popolo de Utnoa) plaĉas la obeo al kio ili interpretas kiel diaj signaloj. La moderna leganto komprenas ke plej ofte tiuj dioj estas la superaj estaĵoj, do nur simple raciaj estuloj kontraste al la dilmunidoj, kiuj ankoraŭ estas nomadoj. Dioj povas ĉeesti kiam okazas naturaj katastrofoj, kaj oni ne forgesu, ke la tuta centra temo estas natura katastrofo, kiu venos baldaŭ, inundo laŭ la kompreno de teranoj, frapo de meteorito laŭ la scio de la altuloj.
La konstanta apero de la venonta katastrofo kongruas kun la ĝenerala rigardo, kiu tre ofte pesimismas, ĉefe en la sepa kanto, kio kongruas kun la nuntempa scio pri onia pasinteco kaj estonteco el Noa. La sama Numu Roa parolas:
Surdolimpiko
Historio
La Surdaj Olimpikoj okazas unufoje ĉiujn kvar jarojn (la sekvenco estis interrompita dum la dua mondmilito). La unuaj Ludoj okazis en Parizo, en 1924. La Olimpikoj komenciĝis kiel malgranda evento de 140 atletoj el 9 eŭropaj landoj, kiuj konkursis en la "Silentaj Internaciaj Ludoj en Parizo".
Poemo de Utnoa
Mesaĝo
La eliro montras la eviton de la militemo kaj detruemo per paca kunvivado. Kiel premio al la bona vivkonduto estas la mito de la promesita lando, Dilmun, kiu funkcias kiel allogo por la nomadoj, insulo kiu iel plenumas similan simbolon kial la regno kiu Don Kiĥoto promesas al sia ŝildisto Sanĉo, kondiĉe ke li bone kondutas, nome la ínsula Bararataria, kvankam kompreneble temas pri du tre diferencaj verkoj.
Mihály Varga
Ne konfuzu kun Mihály Vargha!
Surdolimpiko
Historio
En 1949 aldoniĝis la Vintraj Olimpikoj.
Mihály Varga
Mihály VARGA [mihAj], laŭ hungarlingve kutima nomordo Varga Mihály estas hungara politikisto, ministro, parlamentano, ekonomikisto, profesoro. Mihály Varga naskiĝis la  1965 en Karcag.
Biografio
Mihály Varga abiturientis en sia naskiĝurbo en 1983, poste li akiris diplomon en Ekonomia Universitato pri Marx Károly en 1989. Pli frue en 1988 li aliĝis al ĵus fundita nekomunista partio. Post lernado li laboris en diversaj firmaoj. Li estis elektita parlamenta deputito en 1990 (poste li estis parlamentano daŭre ĝis 2018), en tiu periodo li ricevis ankaŭ partiajn postenojn. Inter 1995 kaj 1997 li estis titulara profesoro de Altlernejo de Szolnok. Inter 1998 kaj 2000 li estis subministro, en 2002 ministro pri financo en Unua Kabineto Orbán. Li denove estis subministro inter 2010-2012, poste senpostena ministro pri internaciaj financoj, fine ministro en la Dua Kabineto Orbán. Li same estas ministro en la Tria Kabineto Orbán. Li havas edzinon, kiu naskis 4 gefilojn.
Surdolimpiko
Gastigantaj landoj kaj urboj
Ĝis nun la Ludoj okazis en 36 urboj kaj 21 landoj, sed la Ludoj okazis ekster Eŭropo nur 5 fojojn: Vaŝingtono 1965, Los-Anĝeleso 1985, Christchurch, 1989, Melburno 2005, kaj Tajpeo en 2009. La lastaj ludoj okazis en Samson, Turkio, en 2017. Estas vintraj ludoj kaj someraj ludoj, kiuj okazas aparte en diversaj landoj.
Horrweiler
Horrweiler - prononco - estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Mainz-Bingen de la federacia lando Rejnlando-Palatinato kaj administre apartenas al la komunumaro Sprendlingen-Gensingen. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Alfred Brendel
Alfred Brendel, Ordeno de Brita imperio (KBE), (nask. ) estas aŭstra pianisto, naskiĝinta en Ĉeĥoslovakio kaj loĝanta en Britio. Li estas ankaŭ poeto kaj aŭtoro de la superreala skolo.
Biografio
Brendel naskiĝis en Vízmberk (germane: Wiesenberg), nun Loučná nad Desnou, Ĉeĥa Respubliko, en ne-muzikista familio. Ili translokiĝis al Zagrebo, kiam Brendel estis sesjara, kaj poste al Graz, kie ili vivis dum Dua Mondmilito, je kies fino la 14-jara Brendel estis sendita al Jugoslavio por fosadi tranĉeojn. Li suferis frostiĝon kaj estis prenita al hospitalo. Dum lia infanaĝo, Brendel havis kelkajn pianolecionojn, sed krom tio apenaŭ iun formalan muzikedukadon.
Post la milito Brendel daŭrigis ludi la pianon, komponis muzikon, krome li pentris. Tamen, li neniam havis pluajn formalajn pianolecionojn. Kvankam li poste estis majstrostudento ĉe Paul Baumgartner kaj ĉefe Edwin Fischer, oni povas konsideri lin esence mem-lerninton. En 1947 li kiel eksterulo ekzameniĝis pri pianoludado ĉe Akademie für Musik und darstellende Kunst en Vieno kaj en 1949 li komencis sian internacian karieron per premio de Busoni-konkurso en Bolzano. 1950 li ekloĝis en Vieno, komence de la 1970-aj jaroj translokiĝis al Londona kvartalo Hampstead.
Dum la lastaj jaroj de koncertado li registris ĉiujn violonĉelajn sonatojn de Beethoven kune kun sia filo, la violonĉelisto Adrian Brendel.
Brendel estas rigardita kiel unu el la plej pripensemaj interpretistoj de klasikaj germanaj verkoj de komponistoj kiel Beethoven, Schubert kaj Mozart. Li ludis relative malmultajn verkojn el la 20-a jarcento, inter ili elstaras la pianokoncerto de Arnold Schoenberg.
La Brendel ludis sian adiaŭan koncerton: sur la programo estis la "Jeunehomme"-pianokoncerto de Mozart (n-ro 9 e-minoro), kunludis la Viena Filharmonio dirigita de Charles Mackerras en Musikverein.
Brendel edziĝis dufoje. Lia unua geedziĝo, de 1960 al 1972, estis kun Iris Heymann-Gonzala, kaj ili havis filinon, Doris. En 1975, Brendel edziĝis kun Irene Semler, kaj la paro havas tri gefilojn; filo, Adrian, kiu estas violonĉelisto, kaj du filinoj, Katharina kaj Sophie.
Verkoj
Brendel altestimas sian iaman mentoron kaj instruiston, Edwin Fischer, kaj same Alfred Cortot, Wilhelm Kempff kaj la dirigentojn Bruno Walter kaj Wilhelm Furtwängler, kiuj aparte influis lin.
Liaj poemoj (4 volumoj) havas skuril-groteskan stilon.
Brendel mem taksas kiel ĉefan taskon de pianisto respekti la intencon de la komponisto sen fanfaroni pri si mem:
NGC 466
NGC 466 (aliaj indikoj — PGC 4632, ESO 113-34, AM 0115-591) estas galaksio en konstelacio Tukano.
Jan Andrzej Morsztyn
Jan Andrzej MORSZTYN (1621–93) estis pola poeto, membro de la terposedanta nobelaro, kaj oficiro en la Pol–Litova Unio. Li estis starosta (administristo) de Zawichost, Tymbark kaj Kowal. Li estis ankaŭ tablestro de Sandomierz (1647–58), Reĝa Sekretario (ekde 1656), nereligia funkciulo (1658–68), kaj Podskarbi (Ministro pri Trezoro) el 1668. Krom sia kariero en la pola kortego, Morsztyn estas fama kiel grava poeto de la Pola Baroko kaj elstara reprezentanto de la Marinismo en la Pola literaturo. Laŭlonge de sia vivtempo li akumulis konsiderindan riĉon. En 1683 li estis akuzta je perfido kaj devis elmigri al Francio.
Alfred Brendel
Publikigaĵoj
Brendel estas ankaŭ aperinta poeto kaj aŭtoro. Inter liaj verkoj estas jenaj:
Jan Andrzej Morsztyn
Verkaro
La kortega poezio de Morsztyn estis progresigita per lia unua laboro pri sia stilo kaj la lingvo, tial li strebis, ke lia poezio estu perfekta eĉ en plej malgrandaj detaloj. Li tradukis Aminitas de Torquato Tasso, Psyche kaj Cidon de Pierre Corneille. Poste li kreis Lutnia (kreata dum 1638-1660, Liuto) kaj Kanikuła albo psia gwiazda (Kanikulo aŭ la stelo de hundoj). Tiu poezio estis inspirita per poemoj de Giambattista Marino kaj antikvuloj kiel Horaco, Vergilio, Ovidio, sed ankaŭ de la Kristana Horaco, Maciej Sarbiewski, kaj la patro de la pola literaturo, Jan Kochanowski. Lia propra poezio havas la strebon krei agordon de la sensuala amo inter la plena vivo kaj morto. Tie ĉi troviĝas alegorioj kaj kunigoj, multaj oksimoraj signifoj per kiuj la aŭtoro celis krei plej fortan agordon. Uzado de konceptoj, neespereblaj finoj (france: point) estas karakteraj ecoj de tiu poezio. Unu el plej famaj poemoj de Morsztyn estas Do trupa (Al kadavro), kie la aŭtoro parolas al la kadavro kunigante sin al li. Ekzemple: "Vi kuŝas mortigita kaj mi estas ankaŭ, vi - per la sago de morto, mi - per la sago de l' amo (...)". En sia poezio Morsztyn okupiĝis ankaŭ pri problemoj politikaj.
NGC 466
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Tázlár
Tázlár (tAzlAr) estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Ebenaĵo, en departemento Bács-Kiskun, en subregiono de Kiskőrös. La nomo ne havas sencon en la hungara.
Situo
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo. Kiskunmajsa troviĝas 20 km-ojn for.
Historio
La unua mencio devenis el 1424, tiam kumanoj loĝadis tie. La turkoj faris senhoma la vilaĝon. En 1872 ĝi refondiĝis. Inter 1907-1947 la oficiala nomo estis Prónayfalva (=vilaĝo de Prónay). Bócsa en 1906, Harkakötöny en 1949 eliĝis la komunumon.
Lago de Silvaplana
Lago de Silvaplana (Silvaplanersee, Lej da Silvaplauna) estas lago en kantono Grizono en Svislando.
Geografio
La Lago de Silvaplana estas la meza de tri lagoj en Supra Engadino. Ĝi situas sur la teritorio de la komunumo Silvaplana kaj Sils im Engadin/Segl. Ĉe ĝia bordo situas la vilaĝoj Sils-Maria (okcidente), Silvaplana (norde), Champfèr (okcidente) kaj Surlej (sude). La lago kovras areon de 3,1 km². Inter la vilgaxoj Silvaplana kaj Surlej al alfluantoj Ova da Vallun kaj Ova da Surlej formas du deltojn, kiujn ĉe la plej mallarĝa loko ligas ponto. Tiel la suba parto de la lago formas kvazaŭ aparatan lageton, kiu portas la nomo Lago de Champfèr laŭ la vilaĝo, kiu situas ĉe ties orienta fino. Ĉefa alfuanto de la lago estas la rivero Eno, kiu ankaŭ estas gixa ĉefa elfluanto. Krome alfluas al la lago diversaj riveretoj de flankaj valoj de Supra Engadino. La ĉefaj estas Ova de Vallun kaj Fedacia.
Turismo sur la lago
Pro la regula kaj forta malojovento la Lago de Silvaplana estas tre ŝatata loko por breta velado.
Paul Bennemann
Karl Heinrich Paul BENNEMANN (naskiĝis la 13-an de marto 1885 en Leipzig, mortis en 1954) estis germana popollerneja instruisto, Esperanta vortaristo kaj membro de la Lingva Komitato ekde 1927.
Bennemann estis esperantisto ekde 1909. Li gvidis kursojn, precipe por instruistoj, ankaŭ por infanoj. Specialaj kampoj: kritika prilaborado de la Esperanta vortprovizo kaj la muziko. Prelegoj muzikaj ĉe la Universala Kongreso (UK) en Edinburgh kaj en Oksfordo. Tre multaj artikoloj precipe kun populare scienca enhavo. Kunlaboranto de multaj Esperanto-gazetoj.
Lia vortara paro de 1923/1926 dum ĉ. 30 jaroj estis la gvidaj leksikografiaj konsult-verkoj de germanaj Esperantistoj ĝis la apero de la vortaroj de Butin/Sommer (1952) kaj Hans Wingen (1954, repr. 1984).
Kaptohoko
La kaptokablo estas ekipaĵo de militistaj aviadiloj, per kiu oni povas draste mallongigi la surteriĝan vojon, je ĉ. 100 metroj. Post la surteriĝo, la pli frue eligita kaptohoko kroĉas unu el la kaptokabloj, kruce kuŝantaj sur la alvenejo. Ĝi estas karakteriza je la aviadilaj ŝipoj.
Loes Demmendaal
Loes DEMMENDAAL (naskiĝis en 1954) estas nederlanda esperantisto. Ŝi diplomitiĝis pri kompania ekonomio en 1993. Profesie ŝi estas ekonomikisto ĉe urba komunumo.
Esperanton ŝi lernis en 1965. Ŝi unue laboris en la Centra Oficejo de UEA kiel librotenisto (1977-1978) kaj poste ankaŭ volontulis en tiu fako (en 1996). Ŝi estis komitatano C de UEA (1983-1986, 1998-2001 kaj 2004-2010) kaj estrarano de UEA respondeca pri administrado kaj financo (2007-2013). Ekde 2009 ŝi estas estrarano de Institucio Hodler kaj ekde 2010 komitatano A de UEA por Esperanto Nederland.
Premio David di Donatello
La Premio David di Donatello estas la plej signifa itala kino-premio. La premio estas aljuĝata ekde la jaro 1956. Respondecis unue la kultura asocio Open Gate Club, sekve kaj ĝis hodiaŭ la Ente David di Donatello dell' Accademia del Cinema Italiano, kiun subtenas la naciaj asocioj de la distra industrio kaj filma komerco de Italio. Kiel trofeo la premiitoj povas hejmenporti malgrandigitan modelon de la fama Davido-statuo de la itala skulptisto Donatello (plennome Donato di Niccolò di Betto Bardi) ĉirkaŭ la jaro 1440.
Atenco en la katedralo de Sveta Nedelja
La Atenco en la katedralo de Sveta Nedelja (sankta dimanĉo) estis la plej granda terorisma ago en historio de Bulgario. Ĝi okazis la 16-an de aprilo 1925, kiam grupo de Bulgara Komunista Partio (BKP) eksplodigis tegmenton de katedralo Sankta Nedelja, en Sofio. Tio okazis dum la funebra ceremonio de generalo Konstantin Georgiev, kiu estis murdita en alia komunista atenco, la 14-an de aprilo. Mortis ĉ. 150 personoj en la katedralo, ĉefe la milita kaj politika elito de la lando kaj vundiĝis ĉ. 500.
La eventoj
Post la malsukceso de la Septembra ribelo en 1923 kaj la malpermeso de la BKP fare de la Supera kortumo de apelacio, la 2-an de aprilo 1924, la komunista partio trovis sin en akra situo. La registaro arestis multajn aktivulojn kaj la ekzisto de la BKP estis minacata. La partio organizis sekretajn teroristajn grupojn. Oni rekrutis en decembro de 1924 Petar Zadgorski, laboriston en la katedralo. Dimitar Hadĵidimitrov kaj Dimitar Zlatarev volis murdon de polica direktoro Vladimir Naĉev kaj tiel esperis larĝan partoprenon en la funebra servo. La ideon akceptis Stanke Dimitrov, sekretaro de la Centra Komitato, kiu diskutis tion kun Georgij Dimitrov kaj Vasil Kolarov, ĝenerala sekretario de la kominterno, en la frua 1925. Ili ne akceptis la proponon, ĉar ili volis agon, kiu povas antaŭi larĝ-skalan ribelon.
Dumtempe la registaro premis plu la komunistojn. La influa komunisto Valĥo Ivanov estis murdita la 11-an de februaro 1925. Jako Dorosiev – unu ĉefo de la terorista komunista grupo - estis murdita la 26-an de marto.
La funebra servo okazis la 16-an de aprilo, Sankta Ĵaŭdo. Je la 7-a horo, Zadgorski kondukis Nikola Petrov al la tegmento, kie Petrov eksplodigis je signo de Zadgorski, je la 15-a horo kaj 20 minutoj.
Mortis ĉ. 150 personoj en la katedralo, ĉefe la militara kaj politika elito de la lando kaj vundiĝis ĉ. 500. Ĉiuj registaranoj travivis, dum caro Boriso la 3-a ne partoprenis.
Inter la viktimoj estis generalo Kalin Najdenov, ministro de militaferoj en la unua mondmilito; Stefan Nerezov, komandisto de Bulgara armeo ĉe Dojran; generalo Ivan Popov, generalo Grigor Kjurkĉiev; urbestro de Sofio Paskal Paskalev, la landa guberniestro Nedelĉev, la polica ĉefo Kisov, tri parlamentanoj, 25 virinoj kaj infanoj.
Sekvoj
Post la atenco, oni deklaris militjuron kaj murdis ĉ. 450 personojn dum la sekvaj du semajnoj, inter la viktimoj estis la poeto Geo Milev kaj ĵurnalisto Josif Herbst. Pliaj komunistoj estis juĝitaj je longtempa prizono.
Militara juĝejo en Sofio – inter la 1-a kaj 11-a de majo – juĝis je morto Petar Zadgorski, leŭtenant-kolonelon Georgi Koev kaj Marko Fridman. Marko Fridman konfesis, ke la organizo estis financita kaj apogita kun armiloj el la Sovetunio, sed donis la respondecon je Kosta Jankov kaj Ivan Minkov.
Szajk
Szajk [sajk], germane Seike, kroate Sajka estas malgranda vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en subregiono de Mohács.
Situo
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, laŭ ĉefvojo Pécs-Mohács. Bóly troviĝas 4, Mohács 14, Villány 18, Pécsvárad 25, Siklós 29, Pécs 30 km-ojn.
Historio
La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1015 laŭ tiama ortografio "Zeyk". Post la mezepoko la vilaĝo apartenis al la Osmana Imperio kaj senhomiĝis. Baldaŭe sudslavoj kaj germanoj refondis la komunumon. Inter 1918-1921 la serboj okupis Szajk-on. Post la 2-a mondmilito parto de la germanoj deportiĝis al Germanio, dume deportitaj hungaroj alvenis el Ĉeĥoslovakio. Vilaĝservoj estas lernejo, poŝto, restoracio, hoteleto.
Bad Pyrmont
Bad Pyrmont estas kurac- kaj banurbo en la distrikto Hameln-Pyrmont de la germana federacia lando Malsupra Saksio kun ĉirkaŭ 21.000 logantoj. Ĝi troviĝas ĉirkaŭ 20 km sudokcidente de Hameln kaj ĉirkaŭ 70 km sudokcidente de Hanovro.
La urbo estas konata pro siaj multaj kurac- kaj mineralakvaj fontoj. Vidindaĵoj estas i.a. la akvokastelo de la princoj de Waldeck (rekonstruita en la komenco de la 18-a jarcento) kaj la granda kurac-urba parko (Kurpark) kun centoj da palmoj.
Urbopartoj
Bad Pyrmont konsistas el la sekvantaj urbopartoj:
Hipodromo
Hipodromo (greke: ĉevalvetkurejo) estas ovala ĉevalkurejo, kia ĝi ekzistis en la antikva Grekio kaj la bizanca imperio por ĉevalvetkurado aŭ ĉarvetkuradoj.
Laŭ Francisko Azorín Hipodromo estas Adekvata ejo por ĉevalaj vetkuroj k. rajdekzerci. Li indikas etimologion el la greka hippos + dromos (ĉeval kuro) kaj de tie la latina hippodromos.
La longeco de la kurejo estis plej ofte 400 metroj. Hipodromo enhavis ankaŭ sidlokojn por spektantoj, foje por pluraj centmiloj da homoj.
27546 Maryfran
27546 Maryfran estas tre malgranda hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Komitatano C
Komitatano C de UEA estas membro de komitato de UEA elektita de komitatanoj A kaj B. Komitatanoj C estas personoj, kiuj estas elektitaj al la komitato pro siaj aparte bezonataj spertoj. Ofte komitatanoj C estas elektitaj estraranoj de UEA. Komitatanoj C povas estis maksimume 25 % el la kvanto de komitatanoj A kaj B.
Jean Paul
Jean Paul (* 21-an de marto 1763 en Wunsiedel; † 14-an de novembro 1825 en Bayreuth; fakte Johann Paul Friedrich Richter), estis germana verkisto. Literaturhistorie lia verkaro staras inter la Vejmara klasikismo kaj romantismo. La nomŝanĝo devenas de la admirego de Jean Paul por Jean-Jacques Rousseau.
Vivo
Richter, filo de lernejestro kaj orgenisto, pasigis la junajn jarojn ekde 1765 en la vilaĝo Köditz apud Hof (Saale) kaj frekventis la lernejon regule nur ekde 1776 en la apuda urbo Schwarzenbach an der Saale, kien oni transsurpostenigis la patron. Li gajnis la plej gravajn sciojn per memstudado, danke al vasta legado de ĉiaj ajn tekstoj. Ĉirkaŭ la paskofesto de 1779 li eklernantis ĉe la gimnazio de Hof. Pro la baldaŭ poste okazinta morto de la patro kaj de la geavoj Richter pli kaj pli finance premitis, kio lin tamen ne fortenis de eko de studoj de teologio en 1781 ĉe la universitato de Lepsiko. Sed li ne tro serioze zorgis pri la studado - tie kaptis lin nur la prelegoj de la filozofo Platner. Baldaŭ li direktis sin ekskluzive al la verkado, kio helpu lin travivi pli facile la perlaboran malbonstaron. El konataj verkistoj influis lin krom Hippel, kiu estis jam dum la lernanta tempo lia plej ŝatata aŭtoro, Jean-Jacques Rousseau kaj la anglaj humuristoj kaj satiristoj samgrave. Por lia unua libro, skribita laŭ la erasma verko Laŭdo de l' Stulteco, titolite »Lob der Dummheit«, li ne trovis eldoniston. Ĝi nur longan tempon post la morto de Richter ekkonatis. Pli bonan sorton havis la por Richter tipa verko »Grönländische Prozesse«, eldonita en Berlino en 1783. Ĝi almenaŭ trovis eldonejon, kvankam la kritiko de la legantaro malentuzisamis.
Por fuĝi la mondonintojn Richter kaŝe forlasis Lepsikon je la fino de la jaro 1784 kaj renkontis frostante la patrinon en la naskiĝurbo Hof. De tie li ankaŭ la sekvintajn jarojn ne sukcesis nodi helpajn kontakotojn je aliaj verkistoj respektive artistaj rondoj por plia prospero artista. Ne antaŭ la komenco de la jaro 1787 aperiĝis al Richter posteno kiel privata instruisto: li iĝis lerniganto de frato de al amiko Örthel en Töpen. Sed lia restado tiea malagrablis kaj jam en la somero de 1789 li revenis al Hof.
Intertempe li estis skribinta novajn satirojn sub la titolo: »Auswahl aus des Teufels Papieren« (Gera 1789), kiuj tiom malfuroris kiom la antaŭaj verkoj. En marto 1790 li transprenis novan postenon instruistan. Kelkaj familioj de Schwarzenbach vokis lin por instrui la infanojn: tiam la poeto entuziasme engaĝiĝis laborpostene. La dimanĉaj revenadoj al Hof servis por meritata ripozumado. Kun la tiea amiko Otto pli kaj pli profundiĝis rilato kiu funkciis ĝismorte. Tiam estiĝis kelkaj malgrandaj humuraĵoj: »Die Reise des Rektors Fälbel und seiner Primaner«, »Des Amtsvogts Freudels Klaglibell über seinen verfluchten Dämon« kaj »Leben des vergnügten Schulmeisterleins Maria Wuz in Auethal«. Tuj post la finfarado de »Wuz« Richter komencis la verkadon por granda romano, por kiu plano jam pli longe estis estinta. Dumlabore la plano ŝanĝiĝis kaj »Unsichtbare Loge« (Berlin 1793) restis nefinita; la poeto nomis ĝin mem "ruino naskita". En ĝi, krom kelkaj belaj eroj, montriĝas ankaŭ lia neperfekteco skribostila pro troa barokeco kaj fantaziado.
Herbert von Marouschek
Herbert von MAROUSCHEK (naskiĝinta la en Vieno, mortinta samloke la ) estis aŭstra publicisto kaj verkisto.
Jean Paul
Vivo
Tamen formis la apero de la romanofragmento turniĝpunkto en la vivo de Richter. En aŭtuno 1792 li komencis novan verkon »Hesperus« (Berlin 1795), kiu furoris. Ekde printempo 1794 Richter estis denove en Hof ĉepatrine. Tie li verkis: »Das Leben des Quintus Fixlein« (Bayreuth 1796), humuran idiliecaĵon laŭ la modelo de »Leben Wuz«, sed de pli larĝa strukturo; la verkon »Biographische Belustigungen unter der Gehirnschale einer Riesin« (Berlin 1796), romanan torson kun satira fina ĉapitro; »Blumen-, Frucht- und Dornenstücke, oder Ehestand, Tod und Hochzeit des Armenadvokaten Siebenkäs« (1796–97), iel la plej bona verko de la poeto, kie la ĉefaj personoj de la sentimentala Siebenkäs kaj de satira kontraŭpersono respeguligas la propran karakteron de la verkisto.