cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dekstra aŭtoritatemo
Dekstra kaj maldekstra
La dogmatisma skalo de Milton Rokeach estis frua klopodo mezuri puran aŭtoritatemon, ĉu maldekstra aŭ dekstra. La skalo estis zorgeme designita por mezuri rezistemon al novaj ideoj, sen rigardi ideologion. Tamen, enketistoj trovis, ke ĝi korelaciis kun Brita politika konservismo. En simila linio de enketado, Philip Tetlock trovis, ke dekstraj kredoj estas asociitaj kun malpli multa integra komplekseco ol maldekstraj kredoj.
Kvankam aŭtoritatemuloj en Norda Ameriko ĝenerale subtenas konservismajn politikajn partiojn, tiu trovaĵo devas esti konsiderata en historia kaj kultura kunteksto. Ekzemple, dum la malvarma milito, aŭtoritatemuloj en Usono ĝenerale estis kontraŭkomunismaj, dum en Sovetio, ili ĝenerale subtenis la Komunisman Partion kaj kontraŭstaris kapitalismon. Enketo el 2011 ja trovis ankoraŭ maldekstrajn aŭtoritatemulojn en Orienta Eŭropo. Tiuj estas homoj, kiuj cedas al maldekstraj aŭtoritatoj, estas tre konvenciaj pri liberalaj vidpunktoj, kaj agresas kontraŭ homoj, kiuj kontraŭstaras maldekstran ideologion. Do aŭtoritatemuloj ĝenerale favoras la establitan vojon kaj kontraŭas socian kaj politikan ŝanĝojn. Sekve, eĉ politiko ordinare nomata "dekstra" aŭ "maldekstra" ne estas preciza. Dum Komunismo en Sovetio estas vidata kiel maldekstrisma, ĝi ankoraŭ inspiris la samajn respondojn. Plue, lastaj enketoj montras, ke politikaj progresemuloj povas montri la samajn kvalitojn de aŭtoritatemo, kiam oni demandas ilin pri konservismaj Kristanoj.
Laŭ Karen Stenner, aŭstralia profesoro, kiu kleras pri aŭtoritatemo, rasismo kaj netoleremo, aŭtoritatemo estas malsama ol konservismo, ĉar aŭtoritatemo reflektas malemon al diferenco tra spaco (t.e., diverseco de homoj kaj kredoj en iu ajn momento), dum konservismo reflektas malemon al diferenco tra tempo (t.e., ŝanĝo). Konservistoj, laŭ Stenner, aprobus rasan diversecon, civilan liberecon, kaj moralan liberon tiom, kiom ili jam estas instituciigitaj, aŭtoritate subtenataj tradicioj, kaj sekve subtenas socian stabilecon. Konservistoj emas al aŭtoritatemo kiam publika opinio estas dividita kaj falis konfido pri publikaj institucioj, sed ĝenerale ili valoras stabilecon kaj certecon super pligrandiĝinta unuformeco. Kontraŭe, aŭtoritatemuloj, laŭ Stenner, deziras limigojn de diferenco eĉ kiam tio bezonus signifan socian ŝanĝon kaj nestabilecon.
Karijoki
Karijoki (Karijoki) estas komunumo de Finnlando en provinco Suda Ostrobotnio. La areo de la komunumo estas, el kio estas akvo kaj  tero. La 31.12.2020 la komunumo havis 1,207 loĝantojn.
Copa Airlines
La entrepreno Copa Airlines respektive hispane Compañía Panameña de Aviación estas la nacia panama flugkompanio kun sidejo en Panamurbo. Ĝis la jaro 2009 ĝi estis partnero de la flugkompania alianco "SkyTeam", forlasis la aliancon kune kun Continental Airlines, sed ĝis nun (stato septembro 2010) ne membriĝis en la konkurenca alianco Star Alliance. La kompanio laŭ la stato de 2010 disponas pri 45 regulaj pasaĝeraj aviadiloj.
La flugoj de la kompanio havas la IATA-mallongigon CM; la ICAO-mallongigo por la entrepreno estas CMP.
Twente
Twente (nederlande: Twente, malaltsakse: Tweante, Twente, Esperante: Tvento) estas regiono en la orienta parto de Nederlando. La plej granda parto situas en la provinco Overijssel kaj eta parto en Gelderlando. Enschede estas la plej granda urbo de la regiono. Tie loĝas proksimume 650 000 homoj.
Historio
En la 1-a jarcento a.K. en la regiono loĝis ĝermana tribo la tubantoj. Dum la periodo de la romia imperio la tribo kune kun aliaj ĝermanaj triboj multfoje militis kontraŭ la romianoj. La romianoj neniam sukcesis konkeri la regionon de la tubantoj, sed kelkaj tubantoj registris sin por la romiaj legioj. Ĉe la Muro de Hadriano en Britio oni trovis surskribojn de tubantoj en romia militservo.
En Twente loĝas, ekde la mezepoko, la saksoj. En la 8-a jarcento la frankoj konkeris la regionon kaj ili disvastigis la kristanecon. Ekde la 10-a jarcento la episkopoj de Utreĥto estris la regionon. Dum la mezepokoj ok loĝlokoj akiris urborajton:
Provinco Erzurum
Erzurum estas provinco en Orienta Anatolio en Turkio.
Gvineo (apartigilo)
Gvineo povas signifi
Borlești
Borlești [borleŝtj] (hungare: Barlafalu, germane: Burlescht) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Satu Mare. En 1910 ĝi havis 1553 loĝantojn (rumanoj, hungaroj); en 1956 1550, en 1992 923 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1485. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Szatmár vármegye). Administre ĝi apartenas al la komunumo Pomi.
Borlești situas ĉe la distrikta vojo DJ193, kiu ligas ĝin al Pomi kaj al Satulung en la proksima distrikto Maramureș.
Domanjševci
Domanjševci, hungare Domonkosfa estas malgranda vilaĝo en Slovenio, en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurska, en Občina Šalovci.
Situo
Domanjševci situas sur malebenaĵo, laŭ rojo, laŭ la hungara landlimo, laŭ flankovojoj, (ankaŭ al Kercaszomor).
Historio
Ĝis fine de la 1-a mondmilito Domonkosfa apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Szentgotthárd, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio. Depost 2007 Slovenio kaj Hungario apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limoj ne estas gardataj, ili estas trapaseblaj senkontrole ie ajn.
Videbla spektro
La videbla spektro (aŭ iufofe nomata optika spektro) estas la parto de la elektromagneta spektro kiu estas videbla (povas esti sensita de) la homa okulo. Elektromagneta radiado en ĉi tiu bendo de ondolongoj estas nomata videbla lumo, aŭ simple lumo. La kutima homa okulo sensas ondolongojn ekde 400 al 800 nm.
Historio
Isaac Newton dividis la spektron laŭ sep kolornomoj: ruĝa, oranĝa, flava, verda, blua, indiga, viola. Li elektis sep kolorojn, ĉar li kredis el la malnovaj grekaj Sofistoj ke ekzistis ligon inter koloroj, muziknotoj, aĵoj kiel la suna sistemo kaj la tagoj de la semajno. Li reprezentis ilin laŭ cirklo (la "kolorcirklo de Newton") montranta kolorosektorojn rilatajn kun muziknotoj. La spektraj koloroj de la ruĝa ĝis la viola estas priskribitaj kiel muzikaj notoj komencante de D. La cirklo kompletigas oktavon de D ĝis D. La cirklo de Newton lokas la ruĝan (al unu ekstremaĵo de spektro) ĉe la violan (al la alia ekstremaĵo). . La homa okulo ne estas vere sensiva al la indigaj frekvencoj (inter 666 THz kaj 705 THz), kaj eĉ bonvidadaj personoj ne distingas la indigan inter la blua kaj la viola. Pro tio kelkaj komentariistoj, el kiuj Isaac Asimov, sugestis konsideri la indigan koloron ne kiel koloron sed nur kiel ombron de la blua aŭ de la viola.
Optika spektro kaj elektromagneta spektro
Tamen, la spektro ne enhavas ĉiujn kolorojn kiun la homa okulo povas vidi. Bruna, Rozkolora, kaj Purpura neestas, ekzemple, ĉar ili bezonas mikson de multaj ondolongecoj, ĉefe kun ruĝoj.
Ne estas preciza limo de la videbla spektro. La homa okulo estas plej sensiva al lumo de ondolongo ĉirkaŭ 550 nm, tie estas la koloro flava-verda. Ĝi perceptas elektromagnetaj ondoj kies ondolongoj estas inter ĉirkaŭ 400 nm (viola) kaj ĉirkaŭ 750 (ruĝa).
La infraruĝaj kaj la ultraviolaj radiadoj, kvankam estante samnaturaj kiel la lumo, ne estas videblaj de la homoj.
La videbla spektro konsistas ankaŭ el la ondolongoj de la suna lumo, kiuj plej facile trairas la teran atmosferon (tra la tiel nomata optika fenestro).
Spektrokoloroj
Kutime oni difinas ses kolorojn kun tri primarajn (la ruĝa, la flava kaj la blua), dum ĉiuj aliaj estas sekundaraj. Per prismo aŭ per foraj pluvgutoj (ĉielarko) kiuj disigas la lumon, oni povas observi la spektrajn kolorojn.
Videbla lumo kun koloro kiu rilatas al nur unu ondolongo nomiĝas monokromata lumo kies spektro estas pura.
Sapeaçu
Sapeaçu [sapeasuu] estas municipo de la brazila subŝtato Bahio, kiu taksis 16.585 loĝantojn en 2010.
Bette Davis
La usona aktorino Bette DAVIS (aŭ realnome: Ruth Elizabeth DAVIS) naskiĝis je la 5-a de aprilo 1908 en Lowell, Masaĉuseco kaj mortis je la 6-a de oktobro 1989 en Neuilly sur Seine, Francio. Post teatra kariero ŝi en la jaro 1931 unuafoje aperis en filmo – sed ankoraŭ sen granda sukceso. Stelulino ŝi fariĝis pro sia rolo en Of human bondage (1934); jaron poste ŝi gajnis sian unuan Oskaron kaj post la dua Oskaro en 1939 ŝi povis plejgrandparte mem elekti siajn rolojn.
En la jaro 1962 Bette Davis publikigis sian unuan membiografion The lonely life, pliaj biografioj sekvis. En la jaro 1977 la agado de la aktorino estis honorata per la Life Achievement Award.
Fikobilino
Fikobilinoj estas la prostetaj grupoj de la pigmentproteinoj de la algoj Rodophyta, Cyanophyta kaj Cryptophyta (Cryptophycae?). La - al la fikibilino -ligitaj proteinoj nomiĝas la biliproteinoj. La lumakcepta spektro de la fikobilino funkcias en zono, kie la akcepta kapablo de la klorofilo estas modesta. Ili pludonas la akceptitan lumenergion per bona efiko al la klorofilo, tiel helpanta la fotosintezon en la lumpovra akvotavolo.
La fikobilinoj havas du tipojn:
Toreisto
Toreisto estas la nomo de la homo, kiu partoprenas al spektaklo de toreo, tio estas, lukto kontraŭ taŭro en publika areno.
La plej famaj venas el Hispanio aŭ Hispanameriko, sed kurioze la nomo toreadoro, kvankam oficiala en Esperanto kaj kutima en aliaj lingvoj, mem ne venas el la hispana lingvo, kie oni uzas la vorton torero.
Principe oni povas uzi la vorton taŭristo por ĉiuj homoj partoprenantaj en la spektaklo, kaj matadoro por tiu ludanta la plej gravan rolon en la hispana corrida. Tamen, ankaŭ la unuan vorton oni uzas ĝenerale nur por tiu ĉi lasta signifo. Komence, La antaŭa ŝtupo de kariero por esti taŭristo estas tiu de novillero, kiu batalas kontraŭ pli junaj taŭridoj.
Berea
Berea (hungare: Bere) estas vilaĝo en Rumanio okcident-sudokcidente de Carei. En 1910 ĝi havis 525 loĝantojn (hungaroj); en 1992 191 (rumanoj, 94% hungaroj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1292. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 apartenis al Hungario, (Szatmár vármegye). Administre ĝi apartenas al Ciumești.
Blanzac
Blanzac estas la nomo de pluraj artikoloj.
Bredin
Bredin estas familia nomo de jenaj personoj:
Stacio Tatsuno (Hjogo)
Stacio Tatsuno (japane: 竜野駅 [Tacuno-eki], angle: Tatsuno Station) estas fervoja stacio en Tacuno, Gubernio Hjogo, Japanio. La stacio servas 1 linion de JR Okcidenta: Linio Sanyō (ĉefa).
Ceișoara
Ceișoara [ĉejŝŭara] (Cseszvára [ĉesvara]) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Oradea. En 1910 ĝi nombris 808 loĝantojn (rumanoj), en 1992 763. Ĝi estis unue menciita skribe en 1508. Ĝi estis rumana vilaĝo. Dum la turka submetiĝo ĝi senhomiĝis. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Bihar vármegye). Administre ĝi apartenas al Ceica.
Ĉe la censo de 2002, el la 696 loĝantoj unu ne deklaris etnecon; ĉiuj aliaj deklaris sin rumanoj.
Grünsfeld
Grünsfeld estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Main-Tauber kaj en la distriktaro Stutgarto de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Salvadoro
Salvadoro, oficiale en hispana Respubliko El Salvador, estas lando kun tropika klimato en Centra Ameriko. Ĝi havas 5.744.113 loĝantojn. Pro ĝia teritoria areo (21.041 km² nur iom malpli ol la Provinco de Badajoz en Hispanio) ĝi havas la plej altan loĝdenson de la kontinenta Ameriko.
La teritorio, kiun plejparte okupis Salvadoro, atingis sian sendependecon de Hispanio en 1821 kune kun la "Capitanía General de Guatemala", kaj ne plu apartenis al la Centramerika Federacia Respubliko ekde 1839. Antaŭe, dum la antaŭkolumba epoko, granda parto de la regiono okcidente de la rivero Lempa estis konata per la nomo Cuscatlán [kuskaTLAN], kio signifas "Mirindaĵejo", en la pipila lingvo.
Dekdujara interfrata milito, kies homa kosto atingis proksimume al 75.000 forpasintoj, finiĝis la 16-a de januaro 1992, kiam la registaro kaj la gerilo susbkribis pacajn interkonsentojn, kiuj alportis militistajn, sociajn kaj politikajn reformojn.
Antaŭkolumba epoko
Dum la antaŭkolumba epoko la nuna salvadora teritorio estis loĝata de diversaj indiĝenaj etnoj, inter tiuj elstaris la pipiloj, naŭatladevena etno, kiu okupis la okcidentan kaj centran regionojn de la lando kaj la lenkoj, kiuj loĝis en la orienta regiono. Sed la plej ampleksa regado ĝis la hispana konkero apartenis al la Reĝlando Kuzkatlano.
Konkero, koloniigo kaj sendependiĝo
La hispanaj konkerantoj, gvidataj de Pedro de Alvarado, kune kun la fratoj Gonzalo kaj Jesús, transiris la riveron Paz inter la jaroj 1524-1525. Ili venis de la regiono, kie nuntempe troviĝas la respubliko Gvatemalo post partoprenado en la konkerado de Meksiko. Dum la kolonia epoko, Salvadoro estis parto de la Ĝenerala Kapitaneco de Gvatemalo, ankaŭ konata kiel Gvatemala Reĝlando. La salvadora teritorio estis dividita en la Plejgrandaj Urbestraĵoj de Sankta Salvadoro kaj Sonsonato. En Sendependisma Movado de 1811 kaj Sendependisma Movado 1814 realiĝis gravaj ribeloj kontraŭ la hispana regado, kiuj esprimis la sendependisman deziron de la kreoloj. Finfine, la centramerikaj nacioj atingis la sendependiĝon disde Hispanio, la 15-a de septembro 1821.
Epoko de la Centramerika Federacio
Dum la periodo, kiu sekvis la sendependiĝon, Salvadoro kaj la ceteraj centramerikaj landoj intencis konservi la unuecon, heredata de la kolonio kaj pro tio celo estis fondata la Centramerika Federacia Respubliko, federacio, kiu disiĝis en 1839. En 1851 Salvadoro suferis sian plej grandan militan malvenkon ekde sia sendependeco, en la Batalo de la Arada. Post la disiĝo de la Unio ekis konfliktoj inter liberaluloj kaj konservativuloj kiu daŭris ĝis 1871. Dum tiu periodo, la kultivado de indigo ĉesis kaj estis enkondukata la kafoplantado. Inter 1871 kaj 1931 sekvis la liberalaj registaroj, kiuj favorigis la interesojn de la naskiĝanta elito rilatiĝanta al la kafplantado. En 1882, la prezidanto Rafael Zaldívar dekretis la nuligadon de la komunumajn terposedaĵojn, kiuj estis venditaj al privatuloj, kio abrupte ŝanĝis la tendencojn de la terakirado.
Epoko de la militista aŭtoritarismo
En 1929, la landa ekonomio eniris en krizon, konsekvence de la malaltiĝo de la kafprezo en la internacia merkato. En 1931, la Generalo Maximiliano Hernández Martínez, atingis la regadon de la lando post ŝtatpuĉo kontraŭ la demokratie elektata prezidanto Arturo Araujo. Martínez, establis aŭtoritaran kaj ekstreme konservativan registaron kaj subpremis, pere de la armeo, ribeliĝon en 1932 de kamparanoj kaj indiĝenoj en la okcidento de la lando, kiu rezultigis la morton de miloj da personoj. La nombro de mortaj viktimoj dum tiuj ĉi okazintaĵoj, ankoraŭ estas debatataj. La kvanto de mortintoj diverĝas laŭ la aŭtoroj, kaj ili iras de 7.000 ĝis 30.000 personoj. La historiistoj ankoraŭ debatas pri la influo de la membroj de la Salvadora Komunisma Partio en la ribeliĝo kaj de la komunisma gvidanto Farabundo Martí. La generalo Martínez estis forpelita pro ĝenerala striko en 1944, nomata "La huelga de los Brazos Caídos" (Striko de la Falitaj Brakoj). Sed lia regado markis la komencon de sinsekvaj aŭtoritataj militistaj registaroj, kiuj finiĝis en 1979 per ŝtatpuĉo al la generalo Carlos Humberto Romero, kaj la instalado de la Revolucia Registara Konsilio de Salvadoro. En 1982, estis elektata Konstitucia Asembleo, kiun la Konsilio liveris la povon, poste en 1984 estis celebrataj la unuaj prezidentaj elektadoj el la demokratia epoko.
En 1969 okazis mallonga milito kontraŭ Honduro, kiu estas konata kiel la "100-hora milito", aŭ erare kiel la "Milito de la Futbalo". La konfliktkaŭzo estis la iniciativo de la hondura registaro reformi la terleĝojn ene de ĝiaj landlimoj; kies distribuado nur favoris la honduranojn, kio devigis milojn da salvadoranoj loĝantaj en Honduro reveni al sia lando, post la perdado de iliaj terenoj. Responde al tiu situacio, Salvadoro deklaris la militon al Honduro.
Intercivitana milito
La profunda ekonomia krizo, kiun travivis la lando ekde la 1970-aj jaroj, provokis la malkontenton de la loĝantaro, kiu decidis milite ribeliĝi kontraŭ la registaro. Kelkaj faktoroj, kiuj kontribuis al la nova milito estis: la internacia malaltiĝo de la kafprezo, la konstantaj elekto-fraŭdoj kaj la malkontento de la loĝantaro pro la regadmetodoj de la militistoj. Inter kelkaj okazintaĵoj kiuj 'bruligis' la animojn dum la konflikto elstaras la murdado al la arkiepiskopo de San-Salvadoro, Óscar Arnulfo Romero en 1980 kaj al aliaj pastroj kiel la jezuito kaj profesoro Ignacio Ellacuría en 1989.
La perforta etoso, kiun travivis la lando dum la antaŭa jardeko, enorme kontribuis al la intercivitana milito, kiu daŭris 12 jarojn (1980-1992), ĝi estis konflikto, kiu estis militiste difinita kiel malalta intensa milito, aŭ populara milito longigata; en tiu konflikto mortis kaj malaperis pli ol 75.000 personoj.
La akra etoso de tiu konflikto finiĝis en 1992, kiam la batalantoj de la Fronto Farabundo Martí por la Nacia Liberado (FMLN) formata de kvin maldekstraj grupoj, kaj la dekstra registaro de la tiama prezidanto Alfredo Cristiani, de 'Alianza Republicana Nacionalista' (ARENA), subskribis la "Pacajn Interkonsentojn de Ĉapultepeko" la 16-a de januaro 1992 en Ĉapultepeko, Meksiko, kiuj sekurigis militistajn kaj politikajn reformojn, sed ne profundigis la sociajn aspektojn.
Postmilita epoko
En 1992, la Internacia Kortumo de Justico ordonis difini la limojn de "Los Bolsones" (landlima regiono disputata inter Salvadoro kaj Honduro), sed danke al la interveno de la Organizo de Amerikaj Ŝtatoj kaj de la Internacia Kortumo de Justico en 2003, la tuta difinado de la tera landlimo estis finita en 2006.
San-Salvadoro, la ĉefurbo, estas konata pro la multnombraj tertremoj kiuj okazas. En 1986 7,5-grada tertremo, kiu daŭris nur 10 sekundojn, detruis grandan parton de la urbo.
En la lasta prezidenta elektado, celebrata la 15-an de marto 2009, venkis la ĵurnalisto Mauricio Funes el la partio FMLN.
Politiko
La Salvadora Konstitucio de 1983 sin difinas kiel la leĝa baza ordo de la lando. Ĝi difinas Salvadoron kiel demokratian kaj reprezentecan respublikon, kie regas la prezidantisma sistemo, kies tri organoj estas la Plenuma Organo, gvidata de la Prezidanto de la Respubliko kaj lia/ŝia Kabineto. La Leĝdona Organo, nomata Leĝdona Asambleo de Salvadoro (unuĉambra) kun 84 deputitoj, kaj la Jura Organo, kiu efektiviĝas en la Salvadora Supera Kortumo de Justico, formata de 15 Magistratoj, unu el ili estas elektata kiel Prezidento de la Jura Organo.
La prezidanto estas rekte elektata kaj la prezidanteco daŭras 5 jaroj. Post tiu mandatperiodo li/ŝi ne povas esti reelektata. La partio 'Alianza Republicana Nacionalista' (ARENA) havas la plenuman povon ekde 1989 kaj jam estas la kvara sinsekva fojo en tiu mandato.
Hispaniola amazono
La Hispaniola amazono aŭ Hispaniola papago (Amazona ventralis), populare konata kiel kuka, estas specio de papagoj el la genro Amazona en la familio Psitakedoj. Ĝi estas endemia de la insulo Hispaniolo (Haitio kaj Dominga Respubliko), kaj estis enkondukita en Puerto-Riko. La ĉefaj trajtoj kiuj estas diferencigantaj ĝin el aliaj amazonoj estas la blanka frunto, pala beko, blanka okul-ringo, bluaj orelmakuloj, kaj tre markata ruĝa ventro, kio estas tialo por la specifa nomo ventralis.
Salvadoro
Politiko
Per la Pacaj Interkonsentoj de Ĉapultepeko (1992) estis kreata nova Nacia Civila Polico, la Prokurejo por la Defendado de la Homaj Rajtoj, la Supera Elekta Tribunalo, estis leĝe registrata kaj agnoskata kiel politika partio al la maldekstra opozicio kiel Fronto Farabundo Martí por la Nacia Liberado (FMLN) kaj estis redifinata la rolo kaj celo de la armeo, rezervita por la defendado de la suvereneco kaj teritoria integriĝo. Ankaŭ estis nuligitaj kelkaj sekurec-organoj, kiuj estis sub la mandato de la armeo, kiel la Nacia Gardistaro, la Polico pri Bieno kaj la Speciala Trupoj formataj por daŭrigi la militon kontraŭ la ribeliĝintoj de la 80aj jaroj
Hispaniola amazono
Ties naturaj habitatoj estas Tropikaj kaj subtropikaj sekaj foliarbaroj, Tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj, Tropikaj kaj subtropikaj humidaj montararbaroj, kaj plantejoj. Ĝi estas minacata en sia hejma teritorio pro habitatoperdo kaj la kaptado de individuoj por maskotokomerco.
Salvadoro
Geografio
Salvadoro estas la plej malgranda lando de Centrameriko, kaj la nura sen aliro al la Kariba Maro. Ĝi limas okcidente kun Gvatemalo kaj norde kaj oriente kun Honduro, dum sude estas la Pacifiko. Ĝi estas plejparte montara, kun bordo ĉe la Pacifiko. Ĝiaj marbordoj etendiĝas ekde la rivero Paz sudokcidente ĝis la rivero Gascoarán sudoriente. Salvadoro estas konata pro la granda nombro de vulkanoj inter kiuj elstaras Ilamatepec, Chinchontepec, Quetzaltepec, Chaparrastique (Vulkano San Miguel), San-Salvadoro kaj la vulkano Izalco, nomata ĝis antaŭnelonge "la lumturo de la Pacifiko". Tiu ĉi lando estas haltejo por vojaĝantoj kaj kargotransportiloj kiuj iras de Nordameriko al Sudameriko aŭ inverse. La tutamerika ŝoseo pasas tra Salvadoro, konektante al la ĉefurbo, San-Salvadoro kun la landlimoj de Gvatemalo kaj Honduro. Aliaj gravaj vojoj estas la "Carretera del Litoral" (Marborda Ŝoseo), konstruita dum la 50-aj jaroj, kiu iras paralele al la marbordo de Pacifiko kaj la "Carretera Troncal del Norte" (Trunka Norda Ŝoseo), kiu konektas la ĉefurbon kun la departemento Chalatenango.
Klimato
Salvadoro troviĝas en la tropika klimata zono kaj la termikaj kondiĉoj estas similaj dum la tuta jaro. Tamen, pro la marborda strio laŭlonge de Pacifiko, ĉiujare okazas gravaj osciladoj rilatiĝantaj al la marbrizoj, kiuj alportas humidecon kaj varmon.
Hispaniola amazono
La estado de tiu birdo ekster Hispaniolo rilatas al enkondukoj, parte pro liberigo de birdoj bredataj en kapteco kiel estis studita per esploroj pri la re-koloniiga programo de la tre endanĝerita kaj rilata Puertorika amazono.
Salvadoro
Klimato
La mezuma jara temperaturo (konsiderata periodo: 1950-1990) estas 24,8 °C, dum la plej malaltaj temperaturoj aperas dum la monatoj decembro (23,8 °C) kaj januaro (23,9 °C), dume la plej varma monato estas aprilo (32,0 °C). La averaĝa ĉiujara pluvado estas 1823 mm. .
Salvadoro havas du sezonojn: la seka (novembro-aprilo) kaj la pluva (majo-oktobro). Cetere, la lando estas damaĝata pro la uragansezono de la Kariba Maro (junio-novembro). La oftaj tropikaj ŝtormoj kaj uraganoj pliigas la akvokvanton de la lokaj riveroj, damaĝante kelkajn areojn per inundadoj.
Ekonomio
La salvadora ekonomio spertis miksadon de diversaj rezultoj dum la regado de la partio Alianza Republicana Nacionalista en la iniciativoj pri libera merkato kaj la modelo pri financa administrado, kiu inkluzivas la privatigon de bankaj aktivecoj, telekomunikaĵoj, publikaj pensioj, elektra distribuado kaj parto de la elektra generado, malpliiĝon de la prezkontroloj kaj subvencioj, kaj plibonigon de la aplikado al la intelektula posedrajto. La MEP konstante sed modeste kreskas post la Pacaj Interkonsentoj de 1992, en makroekonomie stabila etoso. Nuna problemon kiun havas Salvadoro estas la ekonomia malegaleco je la distribuado de la personaj mongajnoj. En 1999, la kvina plej riĉa el la loĝantaro ricevis 45% de la enlanda ingreso, dume la kvina plej malriĉa ricevis nur 5,6%. Pro la intercivitana milito kaj la nacia stagnado de la 80-aj jaroj, la MEP ankoraŭ ne superis la nivelojn de la fino de la 70-aj jaroj. Nuntempe la ekonomio orientiĝas al la manufakturado kaj servoj, anstataŭ la agrikulturo (kafplantado). Ĝiaj ĉefaj industrioj estas la nutraĵoj kaj trinkaĵoj, petrolaĵoj, tabako, kemiaĵoj, teksaĵoj kaj meblaro.
Nuntempe estas 15 zonoj de libera komercado en Salvadoro. La plej favorigata estas la teksindustrio, kiu rekte dungas 88.700 laboristojn, kaj tio konsistas el tondado de vestaĵoj, kiuj estos eksportataj al Usono.
Salvadoro estis la unua lando, kiu subskribis kaj funkciigis la Traktato pri Libera Komercado inter Usono, Centrameriko kaj Dominikano, kaj la akordoj pri libera komercado kun Meksiko, Ĉilio, Dominikano kaj Panamo, pliigis la eksportadon al ties landoj. Salvadoro, Gvatemalo, Honduro kaj Nikaragvo antaŭ estas negocante akordon pri libera komercado kun Kanado. Tiamaniere, finiĝis la negocado pri libera komercado kun Kolombio kaj alia kun Tajvano. En 2007 komenciĝis negocproceso kun Eŭropa Unio.
La Salvadora kolumbo - hispane colón salvadoreño - inter la jaroj 1892 kaj 2001 estis la nacia valuto de Salvadoro - tiam ĝi anstataŭiĝis per la usona dolaro. Unu kolumbo estis dividita je cent centavoj. La internacia valuta kodo laŭ la normo ISO 4217 estas SVC. La Leĝdona Asembleo en la 9-an de junio 2021 adoptis Bitmonon kiel la deviza uzo en Salvadoro (kune kun la dolaro), estante tiel la unua lando adoptanta Bitmonon kiel pagmanieron.
Loĝantaro
Salvadoro havas 5.744.113 loĝantojn (censo de 2007), ene de sia teritorio; el tiuj 86% estas mestizoj, 12% blankuloj, kaj 2% indiĝenoj; malmultaj indiĝenoj konservis siajn tradiciojn kaj morojn. Ĝi estas la plej dense loĝata lando de Latinameriko. Salvadoro estas la sola lando de Centrameriko, kiu ne havas denaskan afrikdevenan loĝantaron pro la nealireblo de la atlantika komercado. Krome, la generalo Maximiliano Hernández Martínez vigligis leĝon pri rasoj dum la jardeko de 1930, kiu malpermesis la eniradon de negroj, ciganoj (konataj kiel "hungaroj"), malajoj kaj la eniradon de novaj enmigrantoj el Arabio, Libano, Sirio, Palestino aŭ Turkio (ĝenerale konataj kiel "turkoj"), en la landon. Inter la grupoj de enmigrantoj, kiuj alvenis al Salvadoro, estis la kristanaj palestinoj. Kvankam ili estis malmultaj, iliaj posteuloj atingis altan ekonomian kaj politikan nivelon en la lando.
La Katolika Eklezio estas la plej praktikata religio ekde la kolonia epoko, kun ĉirkaŭ 74% de la tuta loĝantaro. La evangeliaj eklezioj kiel anglikanoj, luteranoj, pentekostanoj, baptistoj, Adventistoj de la Sepa Tago, mormonoj kaj Atestantoj de Jehovo, ankaŭ kreskis ekde la 70-aj jaroj. Hodiaŭ ĉirkaŭ 20% de la salvadoranoj apartenas al unu el tiuj kristanaj eklezioj. Ankaŭ ekzistas komunumoj de la Bahaa Kredo, de judoj kaj islamanoj, pro la enmigrado.
Komence de 2004, ekster Salvadoro (ĉefe en Usono) loĝis ĉirkaŭ 3,1 milionoj da sendokumentaj salvadoranoj, pro la malbona ekonomia situacio kaj malriĉeco reganta la landon, esperantaj plibonigi la vivnivelon de la parencoj loĝantaj en Salvadoro. Ankaŭ ekzistas gravaj komunumoj de salvadoranoj en Kanado, Italio, Svedio kaj Aŭstralio.
Administra organizado
La lando estas dividita en 14 departementoj kaj samtempe tiuj departementoj dividiĝas en 39 distriktoj, kiuj dividiĝas en 262 municipoj. La departementoj estas arigataj en tri regionoj aŭ zonoj kiuj estas Okcidento, Centro kaj Oriento.
Ĉiu departemento estas regata de departementestro en reprezentado de la plenuma povo, rekte nomumata de la Prezidanto de la Respubliko, tiu departementestro rezidas en la departementa ĉefurbo. La municipoj estas regataj de municipaj konsilioj, elektataj ĉiun trian jaron per rekta elektado de la registritaj loĝantoj en la respektiva municipa distrikto.
Kulturo
La kulturo de Salvadoro estas miksaĵo de la kulturoj majaa, lenka, naŭatla, ulua kaj aliaj minoritataj etnaj grupoj plus la eksteraj iberiaj konkerantoj.
Malpli ol 1% de la loĝantaro parolas la pipilan. La katolika religio grave ĉefrolis en la formado de la salvadora kulturo. La faritaĵoj (pentraĵoj, teksaĵoj kaj keramikaĵoj) estas la ĉefaj permanaj artaĵoj. La verkistoj Francisco Gavidia (1863–1955), Alberto Masferrer, Salvador Salazar Arrué, Claudia Lars, Alfredo Espino kaj Manlio Argueta, kaj la poeto Roque Dalton estas inter la plej gravaj artistoj, kiuj devenas el Salvadoro.
Inter la rimarkindaj elstaruloj de la 20-a jarcento estas la filmistoj Baltasar Polio kaj Guillermo Escalon; la Miss Salvadoro Maribel Arrieta, la kantisto Álvaro Torres kaj la artisto Fernando Llort. Inter la plej famaj pentristoj troviĝas Noe Canjura, Carlos Cañas, Julia Díaz, Camilo Minero, Ricardo Carbonell, Roberto Huezo kaj multaj aliaj.
Popolparko Rehberge
Kaj post 1918 kaj post 1945 la parko kvazaŭ senarbiĝis pro la sufero de la loĝantoj En 2009 estis finita granda restaŭriĝo.
Salvadoro
Esperanto-movado
Vidu: Salvadoro:Esperanto-movado
Popolparko Rehberge
Rathenau-monumento
En 1930 stariĝis la Rathenau-fontano. Ĝi malkonstruiĝis malmultajn jarojn poste de la nazioj, tial ke la fratoj Rathenau estis judoj favoraj al la respublika sistemo, kaj estis fandita. Oni reinaŭguris ĝin en 1987.
Natura Parko Lagunas de Ruidera
La Natura Parko Lagunas de Ruidera aŭ Lagetoj de Ruidera ​ estas natura loko protektita kaj unu el la grandaj kaj gravaj malsekejoj situa en la regiono aŭ aŭtonoma komunumo Kastilio-Manĉo, Hispanio.
Fizika priskribo
Formas tiun Naturan Parkon serio de 16 "remansos" aŭ riveraj lagetoj, ege belaj, laŭlonge de la valo de la rivero Pinilla aŭ Guadiana Viejo (Malnova Gvadiano), laŭ la maldekstra bordo, kaj laŭ la dekstra bordo laŭlonge de la rojo Alarconcillo [alarkonZIjo]; separataj kaj konektataj inter si pere de barieroj el travertino. La diferenco de alto inter ili faras ke la akvo fluas tra rojoj, akvofaloj kaj kaskadetoj, el unu al alia lageto. Kvankam temas pri homa vorko, ankaŭ la akvorezervejo de Peñarroya estas ene de la Parko, pro ties kontribuado al la administrado de la akvaj resursoj. Tiuj riveraj lagetoj, el la vidpunkto hidrologi-struktura, estas klasitaj ene de la malsekejoj de elfluado.
Teritoria geografio
La natura parko troviĝas inter la municipoj Argamasilla de Alba, Ruidera, Alhambra (sen lagetoj) kaj Ossa de Montiel. El la lagetoj aŭ "lagunas", 5´5 el 16 apartenas al Ruidera kaj al Villahermosa en la provinco Ciudad Real; kaj 10´5 al Ossa de Montiel en la provinco Albacete. Tio okazas ĉar la Laguna Colgada (la plej granda kaj profunda el ĉiuj) estas dividita inter la provincaj teritorioj, kun ties duono en la provinca teritorio de Ciudad Real kaj la alia duono en teritorio de Albacete (proksimume, ambaŭ partoj je 50%). La lagetoj de la provinco Ciudad Real estas la jenaj: Laguna Blanca, (Villahermosa) kaj la lagetoj de la mez-malsupra baseno (Ruidera). La lagetoj de la provinco Albacete estas tiuj de la supra-meza baseno (Ossa de Montiel).
(19052) 1017 T-2
(19052) 1017 T-2 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (Second Trojan Survey).
Mégrit
(jen france, prononco, bretone Megrid) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Côtes-d'Armor (jen france, Aodoù-an-Arvor), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (Bretagne, Breizh). La komunumo apartenas al la kantono Broons, la arondismento Dinan kaj al la komunumaro Lando de Du Guesclin. Fine de en la komunumo vivis.
Geografio
Mégrit situas inter du rapidaj vojoj: la naciaj vojoj RN 12 kaj RN 176. Ĝi staras je 20 minutoj de Dinan, je 30 minutoj de Saint-Malo, je 40 minutoj de Saint-Brieuc kaj je 50 minutoj de Rennes.
Historio
Estas pluraj hipotezoj pri la origino de la nomo "Mégrit" sed la plej verŝajna estas la bretonlingva, kiu signifas « Tero de ruinoj ». La erikejoj kaj la rokoj kiel granito tie estas multaj. Dum promenado sur la aŭtovojoj kaj padoj, eblas malkovri nobeldomojn kaj riĉan heredaĵon. Nuntempe, la grundo ŝanĝiĝis ĉar agrikulturo tie estas preskaŭ ĉie.
Historia evoluo de la nomo de la komunumo :
Administrado
Listo ne aktualas !!
Lokoj kaj monumentoj
Notindaj estas ankaŭ :
Espumoso
Espumoso situas en la mezoregiono Nordokcidento de Rio-Grando (portugale Noroeste Rio-grandense), kaj estas la administra centro de samnoma mikroregiono Cruz Alta. Laŭ la stato de en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km² - en 2010 estis 15 240 loĝantoj.
Jago Bangla
Jago Bangla (জাগো বাংলা, IAST: Jāgō Bānlā, ) estas barata bengallingva taggazeto eldonata de Kolkato, Okcidenta Bengalio, Barato. Ĝi estas organo de la partio Tutbarata Kongreso Trinamul. Ĉi tiu periodaĵo estas uzata de la partio por dissendi ties mesaĝon al malsamaj partoj de Bengalio, precipe al la kampara Bengalio. En 2015, la ĵurnalo havis cirkuladon de 70 000 kopioj en Okcidenta Bengalio. Ĝi fariĝis ĉiutaga (anstataŭ ol ĉiusemajna) gazeto ekde la 21-a de julio 2021.
Blanzac (Haute-Vienne)
Blanzac estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Vienne, en la administra regiono Nova Akvitanio kaj en la historia kultura regiono Limoĝio. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Bellac kaj al la kantono .
La teritorio havas komunan limon kun.
7782 Mony
7782 Mony estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio Santa Lucia de Stroncone (Umbrio, Italio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de Monica De Magistris (1977–1998), studantino pri fiziko en la Universitato de Peruĝo kaj granda amantino de astronomio, kiu kelkfoje vizitis la observatorion Sankta Lucia. Ŝi organizis astronomian ekspozicion en la kadro de la Italia "Scienca kaj Teknologia Kultura Semajno" en 1995, donante lekciojn pri tiu temo por la vizitantoj. En sia lukto kontraŭ la malsano, ŝi estis ekzemplo de forto, inteligenteco kaj pasio dum sia mallonga vivo.
Nacia Teatro (Budapeŝto)
La Nacia Teatro en Budapeŝto estas la plej grava teatro en la ĉefurbo havanta 4 epokojn en diversaj konstruaĵoj. La nuna teatro estis la kvara stabila (ne migranta) teatro en Hungara reĝlando, ties lokon montras la ŝablono.
Ciocaia
Ciocaia [ĉokaja] (Csokaly) estas vilaĝo en Rumanio nord-nordoriente de Oradea. Administre ĝi apartenas al Săcueni.
Nacia Teatro (Budapeŝto)
La unua teatro
Ĝis ekfunkcio de Budapeŝta Ŝtata Operejo en 1884 la teatro prezentis ankaŭ operojn kaj baletojn.
Ciocaia
Historio
Ĝi estis unue menciita skribe en 1338 en formo Chokol. En 1910 ĝi nombris 1 262 loĝantojn (hungaroj), en 1992 905 (rumanoj, 76% hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon kaj inter 1939 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Bihar).
Nacia Teatro (Budapeŝto)
Aktualaj teatrestroj
La plej menciindaj aktoroj estis en tiu epoko János Bartha (aktoro, 1799), Károly Benza, Lina Bodenburg, Hermin Boér, Mária Csávássy-Fekete Kovácsné, Natália Csercser, Teréz Csillag, József Dezső, Béla Hetényi, Lujza Magda Hubenayné, Júlia Gvozdanovics, Ákos Egressy, Gábor Egressy, Gusztáv Eőry Pordán, Ilka Fáncsy, Mari Fehérvári, József Farkas (dancisto), Mihály Füredi, Ida Harmath, Anikó Hivatal, Jenő Ivánfi, Borcsa Kocsisovszky, Ferenc Komlóssy (aktoro), Ida Komlóssy Kövérné, Róza Laborfalvi, Márton Lendvay (patro), Margit Maróthy, Károly Megyeri, Lajos Mészáros (aktoro), Flóra Munkácsy, János Németh (operkantisto), György Némethy, György Pálffy (aktoro), Mihály Réthy, Xavér Ferenc Stéger, József Szákfy, József Szerdahelyi, Jolán Szigeti, Pál Szilágyi (aktoro), József Tamássy, György Telepi (ankaŭ dekoraciisto), Lajos Temesváry, Miklós Udvarhelyi.
Membroj en la opera kaj baleta branĉoj estis:
La dua teatro
En 1908 la teatro ŝanĝis lokon al la tiam funkcianta teatro Népszínház aŭ "Popolteatro" (en la nuna Placo Blaha Lujza), kie daŭre funkciis ĝis 1964. Tiam pro konstruado de metroo oni malkonstruis ankaŭ tiu ĉi teatron. Pli frue la teatrejo ruiniĝis dum sieĝo de Budapeŝto (1945) kaj dum la hungara revolucio de 1956 signifas aktoroj estis partoprenantoj.
Kelkaj aktoroj en tiu erao estis ekzemple Gábor Agárdy, Gizi Bajor, Samu Balázs, Lajos Básti, Oszkár Beregi, Ferenc Bessenyei, Mariann Csernus, Gyula Csortos, Hilda Gobbi, József Hajdú, Ferenc Kállai, György Kálmán, Ferenc Ladányi, Margit Lukács, János Makláry, Erzsi Máthé, Ági Mészáros, Árpád Ódry, Lajos Őze, Matild Palay, Erzsi Pápai, János Rajz, Gellért Raksányi, Anna Rápolthy, Kálmán Rózsahegyi, Éva Ruttkai, Imre Sinkovits, Artúr Somlay, Emma Somló, Pál Somogyvári, Margit Szabó, József Tímár, Anna Tőkés, Mari Törőcsik, Jenő Törzs, Tivadar Uray, Hédi Váradi, Zsuzsa Zolnay, dirigento estis Rezső Lavotta, reĝisoroj estis Sándor Bodnár kaj Endre Gellért.
La tria teatro
La Nacia Teatro denove ŝanĝis lokojn unue al nuntempa Teatro Thália (Budapeŝto) inter 1964-1966, poste al la tiama Teatro Magyar, kiu en 1966 estis pligrandigita kaj plene renovigita. Tamen pro la situo la konstruaĵo ne plaĉis al la publiko, ja kiel nacia teatro ĝi nepre bezonas imponan lokon en la ĉefurbo kaj ne laŭ malgranda placo kun malbonaj trafikaj cirkonstancoj. La politiko ofte ordonis, ekzemple pli novaj reĝisoroj alvenis en 1978: Tamás Ascher, Gábor Székely (reĝisoro) kaj Gábor Zsámbéki. István Énekes (koreografo) faris la necesajn koreografiajn laborojn.
Oni planis tre longe novan teatron, komence en urba parko, poste en urbocentro, fine pro politika premo laŭ maldekstra bordo de Danubo. Grupo de geaktoroj enuis la mizeran staton en provizoraj lokoj, tial ili fondis Teatron Katona József en 1985. Restis plu en la nacia teatro ekzemple Gábor Agárdy, György Győrffy, Miklós Tolnai kaj Sándor Tóth (muzikalkantisto). El la foririntoj menciindas Miklós Benedek, György Cserhalmi, Mari Csomós, Károly Eperjes, Hilda Gobbi, Piroska Molnár, Mária Ronyecz, László Sinkó, László Szacsvay, Dorottya Udvaros. Pro la forirantoj la nivelo draste malboniĝis. Fine la kvara nacia teatro ekfunkciis, tiu ĉi (tria) nacia teatro prenis denove la nomon Teatro Magyar. Tamen la aktora hejma lernejo ne foriris, ĝi daŭre funkciis plu.
La kvara teatro
La kvara Nacia Teatro funkcias ekde 2001. Ĝi troviĝas laŭ la Danubo. Kelkaj opinias, ke la teatro simbolizas ŝipon. En 2005 apude Palaco de Artoj konstruiĝis.
La teatro kune kun la apuda subĉiela teatro havas 20 844 kvadratmetrojn. En la konstruaĵo centre estas la preskaŭronda sidlokaro (619 sidlokoj). Apud la konstruaĵo estas ankaŭ memorparko kune kun skulptaĵoj de hungaraj aktoroj. Tie estas ankaŭ subĉiela teatro kaj labirinto el heĝo.
Roșia Montană
Roșia Montană [roŝija montanə] (hungare: Verespatak vereŝpatak, germane: Goldbach) estas komunumo en Rumanio nordoriente de Abrud. Administre apartenas al ĝi Bunta, Dăroia, Cărpiniş, Coasta Henții, Curături, Gârda-Bărbulești, Ignătești, Corna, Ţarina kaj Vârtop.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 2 907 loĝantojn (hungaroj, rumanoj), en 1992 1 872 (rumanoj, 5,3 % hungaroj).
Historio
Ĝi estas unu el la plej malnovaj ortrovejoj de Eŭropo. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Alsó-Fehér vármegye).
Kombinaĵo de 10 kvaredroj
En geometrio, kombinaĵo de dek kvaredroj estas uniforma pluredra kombinaĵo, simetria ordigo de 10 kvaredroj. Ĝi estas ankaŭ steligo de la regula dudekedro.
Ĝi havas la saman situon de verticoj kiel dekduedro.
Ĉi tiu kombinaĵo estis unue priskribita de Edmund Hess en 1876.
Kiel kombinaĵo
La figuro estas pluredra kombinaĵo de dek kvaredroj kun dudekedra simetrio (Ih). Ĝi estas unu el kvin regulaj kombinaĵoj kiuj povas esti konstruitaj el identaj platonaj solidoj.
Ĉiu el du nememspegulsimetriaj duonoj de ĉi tiu kombinaĵo estas kombinaĵo de 5 kvaredroj.
Kiel steligo
La steligaj facetoj por konstruado estas:
Carapebus
Carapebus estas municipo de la brazila subŝtato Rio-de-Ĵanejrio, kiu taksis 13.348 loĝantojn en 2010.
Miklós Szalai
Miklós Szalai naskiĝis la  1902 en Békés (urbo). Li mortis en 1990 en Halimba.
Biografio
Miklós Szalai frekventis gimnaziojn en Rózsahegy kaj Budapeŝto inter 1913 kaj 1921. Dum la lernojaroj li konatiĝis kun la spicherboj. Li frekventis Universitaton pri Pázmány Péter, li pastriĝis en 1926, en la sekva jaro li doktoriĝis, poste li instruis 3 jarojn en la sama universitato. En la 1930-aj jaroj li estis pastro en diversaj vilaĝaj kirkoj. En 1947 li petis, ke li servu en Halimba, ĉar tie estas riĉa kampo pri spicherboj. Post la pastra servo li ĉiutage okupiĝis pri spicherboj, krome li donis konsilojn pri la sana vivmaniero. En 1962 li pensiuliĝis, poste li daŭre okupiĝis pri spicherboj. Li kreis diversajn teojn, kiujn oni nomis "halimbárium".
Vinlando
Vinlando estas nomo, kiun Island-Gronlanda vikingo Leif Eriksson donis al landaĵo en nord-orienta Nordameriko, kie li ĉirkaŭ la jaro 1000 surteriĝis - supozeble kiel unua eŭropano en Ameriko.
Pri la vojaĝoj al Vinlando parolas du islandaj epikaj verkoj, La sagao de la Gronlandanoj kaj La sagao de Ruĝa Eriko. Laŭ la unua sagao, la malkovron faris Bjarni Herjfulsson, kies ŝipo veturis ĉirkaŭ 986 al Gronlando, sed forta vento pelis ĝin okcidenten. Oni supozas laŭ la priskribo, ke li preterŝipis nunan orientan marbordon de Kanado kaj reŝipis al Gronlando.
Ĉ. 1000 Leif Eriksson ŝipveturis kun 35-membra skipo por retrovi la teron, kiun Bjarni hazarde trovis. La ekspedicio de Leif unue trafis glacian, senarbaran teron, kiun nomis Helluland. Ili ŝipis pli poste suden kaj alvenis en ebena, arbara regiono, kiun ili nomumis Markland. Ili pluŝipis suden kaj trovis la moder-klimatan arbaran regionon, kiun oni nomumis Vinland (lando de la vino). Oni konstruis tie loĝejojn kaj esploris la ĉirkaŭon. Frato de Leif, Thorvald ekveturis en 1003 kaj plenumis du jarojn en Vinlando.
En 1004 (aliaj fontoj en 1010), Thorfinn Karlsefni gvidis grupon de 130 personoj (aŭ 65) al Vinlando, ĉar li aŭdis de Thorvald, ke sur la nova lando kreskas la vito nature. Ili komercis kun la indianoj, sed interbatalis jam en la tria jaro, tiel ili reveturis al Gronlando. En 1013, filino de Ruĝa Eriko, Freydis ekigis novan, sensukcesan ekspedicion al Vinlando. Tio estis la lasta provo de la vikingoj akiri Amerikon.
La arkeologo Helge Ingstad malkovris en 1963 restaĵojn de la vikingaj setlejoj, en norda parto de Nov-Funlando, ĉe L'Anse aux Meadows. La radiokarbona analizo montris, ke la restaĵoj estas el ĉirkaŭ 1000.
Recoleta (Bonaero)
Ĝi estas zono de ampleksa intereso kaj historia kaj arkitektura, ĉefe pro la Tombejo Rekoleta tie situanta, kaj grava turisma kaj kultura allogaĵo ene de la urbo. Tie estas ankaŭ la Nacia Biblioteko de Argentino.
La valoro de la kvadrata metro estas tie unu de la plej kostaj en tiu urbo. Ĝi integras totale la Comuna 2. La linio D de la Metroo pasas tra la kvartalo, same kiel la plano de la futuraj Linioj F, G kaj H.
La nomo devenas el preĝejo kiun havis tie la Ordeno de la Aŭgustenanoj Rekoletoj.
Eksteraj ligiloj
-34.59056°N, -58.39056°W
Barracas (Bonaero)
Geografio
Ties proksimeco al Puerto Madero kaj San Telmo, ties rapidaj komunikvojoj ĉiudirekte kaj ties ampleksa reto de transporto faris el Barracas unu de la zonoj de plej disvolvigo de la bonaera urbo.
La komunikado de la zona profitas el la aŭtoŝoseo 9a de Julio, kiu estas utila ligilo kun Avellaneda kaj kun la aŭtoŝoseo 25a de Majo. Kiel historia interesaĵo estas la apuda kvartalo San Telmo, kies kreskon ĝi akompanas forte kaj konstante.
Limas kun la kvarraloj Nueva Pompeya okcidente, Parque Patricios nordokcidente, Constitución norde, San Telmo nordoriente kaj Boca oriente, kaj kun la urboj Avellaneda kaj Piñeyro sude.
Putoro
Putoro (science: Mustela putorius), ankaŭ konata kiel la ordinara putoro, nigra putoro, arbara puto, eŭropa furo (furo estas subspecio de putoro tenata kiel dombesto) aŭ sovaĝa furo, estas specio de mustelo. Ĝi havas brilan, nigrabrunan ĝis nigran kovran hararon, kiu sur flankoj ne kovras flavan vilon. Post la okuloj kaj sub la oreloj estas blanka makulo. Putoro estas longa kaj ĝia vosto 20 cm, pezo 0,5-1 kg. Ĝi havas membranojn inter la fingroj, kiuj helpas moviĝi ĉe la rojoj; tamen putoroj ne emas naĝi.
Tiuj palearktisaj bestoj pariĝas en marto kaj aprilo; post 40 tagoj la femalo naskas 3 ĝis 7 idojn, kiuj post 3 monatoj memstariĝas kaj post 8 monatoj povas mem pariĝi.
Ili manĝas ronĝulojn, birdojn, ranojn, bufojn ktp.
Vidu ankaŭ: Stepa putoro (Mustelo eversmannii) kun hararo malpli longa, malpli densa kaj kutime pli hela ol ĉe la (eŭropa) putoro.
Belmiro Braga
estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Zona da Mata (esperante Zono de la Ĝangalo) kaj en la mikroregiono Juiz de Fora. Laŭ la stato de en la komunumo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
La loĝloko estis levita al la rango de municipo en 1962. La subŝtata ĉefurbo Belo Horizonte situas en distanco de 295 km.
Kantono Washington (Virginio)
aŭ plene esperantlingve kantono Vaŝingtono (Washington County) estas kantono de Usono en la subŝtato Virginio. La administra centro estas la urbo . La kantono estis fondita la. Kiel ĉiuj samnomaj kantonoj de Usono ĝi estas nomata laŭ George Washington, aŭ laŭ PIV esperantigite Georgo Vaŝingtono, la unua prezidanto de Usono (1789–1797). Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Sud-Afrika Evolu-Komunumo
La Sud-Afrika Evolu-Komunumo estas organizaĵo por la kunlaboro de ŝtatoj de suda Afriko. Ĝiaj programoj dividiĝas en kelkajn ekonomiajn kaj sociajn kampojn. La 14 membraj ŝtatoj estas Angolo, Bocvano, Demokratia Respubliko de Kongolo, Lesoto, Malavio, Maŭritanio, Mozambiko, Namibio, Sud-Afriko, Sejŝeloj, Svazilando, Tanzanio, Zambio, Zimbabvo.
Historio
La Sud-Afrikan Evolu-Kunordigan Konferencon (SAEKK), la pra-organizaĵo de SAEK, establis en aprilo de 1980 la registaroj de la naŭ sud-afrikaj landoj Angolo, Bocvano, Lesoto, Malavio, Mozambiko, Svazilando, Tanzanio, Zambio, kaj Zimbabvo. La formado de SAEKK estis longa procezo de konsultoj inter la estroj de suda afriko. Je la fino de la 1970-aj jaroj, klariĝis al la estroj de la regiono ke havi nacian flagon kaj nacian himnon ne kontentigus la bezonojn de la popolo por plibona vivnormo. Kaj la pozitivaj spertoj de kunlaboro inter la ŝtatoj por antaŭenigi politikajn baraktadojn, transformiĝis al pli vasta kunlaboro alcelanta ekonomian kaj socian evoluon. Kunveno okazis en Arusha, Tanzanio, en julio 1979 kiu kondukis al la formiĝo de SAEKK post unu jaro.
En aŭgusto 1992, la ŝtatestroj de SAEKK kunvenis en Windhoek, Namibio, kaj subskribis deklaracion kaj traktaton establigante la nova organizaĵon SAEK. La ŝtatestroj konsciis ke malgraŭ la bona laboro de la Konferenco, ĝi montris la gravan bezonon de organizaĵo pli leĝa kaj formala. Kaj estis deziro ŝanĝi la celon de nur kunordigo de evoluaj projektoj al pli integritaj ekonomioj, kaj tial la traktato, kiu estas plano por konstrui komunumon.
La TTT-ejo de SAEC en la angla (franca kaj portugala venonta) http://www.sadc.int/
Provinco Konya
Konya estas provinco de Turkio. Ĝi situas en la administra regiono Centra Anatolio. Ereğli en la orienta parto estas grava urbo de la provinco, plej sude situas la distriktoj Hadim kaj Taşkent.
Komunumaro de la Lando de Du Guesclin
Konsisto
Ĝi konsistas el la sekvantaj komunumoj :
Vakito
La Vakito aŭ en hispana vaquita [baKIta] (Phocoena sinus) aŭ Kalifornia foceno estas rara specio de porkoceto. Ĝi estas endemia de la norda parto de la Golfo de Kalifornio. La ĉirkaŭkalkulita nombro de individoj falis sub 100 en 2014, kio metis ĝin sub tuja danĝero de formorto. Ekde la Blanknaĝila delfeno (Lipotes vexillifer) supozeble iĝis formortinta en 2006, la vakito prenis la titolon de plej endanĝerita cetaco en la mondo.