cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Esperanto-movado en Aŭstrio
Aŭstria Esperanto-Asocio (AEA) - 1929
La organiza malpaco ne daŭris longe. 18 dec. 1930 sub prezido de Robert Kreuz (Ĝenevo) okazis en Vieno la reunuigo de la du partioj AED kaj AEA, kiuj de tiam laboras sub la nomo AEA. Ĉefkunveno de AEA estis aranĝita 28-29 jun. en Salzburg, kune kun la 10-jara jubileo de la tiea grupo; ĉeestis ĉ. 100 Esperanistoj. En la ĝeneralkunveno de AEA 4 jun. 1933 Steiner estis elektata prezidanto, Frey kaj Pfeffer vicprez. kaj Nikolaus Hovorka ĝenerala sekretario.
Vizitoj de konataj Esperanto-propagandistoj havis rimarkindan sukceson. Joseph R. Scherer el Los Angeles (1931) faris dum sia mondvojaĝo 8 paroladojn en Vieno (1 per radio) kaj krome en Graz, Krems, Linz, Steyr ktp. Scherer estis akceptata de prezidanto Miklas, kanceliero Buresch kaj urbestro Seitz. La 5-an de aprilo 1932 pastro Andreo Cseh venis al Vieno kaj faris radio-paroladon, publikan prov-lecionon kaj per tio enkondukis la kursojn de la Morariu-geedzoj; la kursojn partoprenis 450 personoj. La organizantoj estis Hovorka, Cech, Kaftan, Pfeffer, la kvar anoj de la Labor-Komitato-Wien, kiu eklaboris jam en 1931. Por certigi pli efikan kunlaboron, 20 feb. 1933 fondiĝis Viena Esperanto-Unio, kun la celo agadi per la unuigitaj fortoj de ĉiuj Vienaj grupoj. Prez. fariĝis Kaftan, afergvidanto Hovorka.
Agado inter katolikoj
En la kadro de "Katholikentag" en Vieno en septembro 1933 la katolikaj Esperantistoj havis apartan aranĝaĵon, kiun partoprenis ankaŭ episkopoj Majláth el Cluj kaj Gföllner el Linz kaj anstataŭanto de kardinalo Innitzer. Multe klopodis prez. Chiba, dir. Schiebl; Steiner varbis por la aranĝoj per radio. La katolika Esperanto-societo Aŭstria Katolika Ligo Esperantista/AKLE fondiĝis jam en 1924 kaj trovis simpation ĉe diversaj ekleziuloj, okazis diservoj en Esperanto, (Minoriten-preĝejo) kaj kelkfoje kursoj en teologiaj fakultatoj ktp;
Turismo
La plej gravaj sukcesoj estis akiritaj ĉe la fremdultrafiko. La ministerio por komerco kaj trafiko en 1927 eldonis la unuan faldprospekton en Esperanto "Tra Aŭstrio" en 20.000 ekzempleroj kaj ankaŭ en postaj jaroj la ministerio presigis denove tiujn belajn faldprospektojn en Esperanto, la 5-an fojon en 1933 en 10.000 ekzempleroj. La prospektoj varbis efike por tiu ĉi malgranda lando, kaj la gvidanto de la fremdultrafikaj aferoj en la ministerio, sekcia konsilanto Deinlein raportis pri bonega sukceso pere de Esperanto-propagando (ĉe la 4-a internacia kongreso en l929). La iniciaton sekvis ankaŭ la Fremdultrafika komisiono de Vieno, la Aŭstra Trafik-Oficejo, la Foiroficejo de Graz, la Landa Unuiĝo por Fremdulfrekvento en Linz, ktp.
Preleg-vojaĝoj de aŭstroj en eksterlando
Steiner, Frey kaj Cech entreprenis ankaŭ eksterlandajn vojaĝojn, por varbi al la fremdultrafiko pere de E-paroladoj. Steiner faris en oktobro 1939 lumbildparoladojn pri Aŭstrio tra l8 lokoj germanlingvaj en norda Ĉeĥoslovakujo, ĉiam varbante ankaŭ al Esperanto per provlecionoj. Li ekveturis la 14 jan. 1932 al granda prop. vojaĝo por sia patrujo tra Pollando, Dancigo, Litovujo, Estonujo, Latvujo, Finnlando, Norvegujo, Svedujo kaj Danujo. Steiner vojaĝis 67 tagojn 12.843 kilometrojn, faris 46 paroladojn antaŭ 9500 personoj, parolis en 6 landoj antaŭ la mikrofono. Li estis subtenata de la aŭstra registaro kaj de Internacia Centra Komitato (ICK) en Ĝenevo kaj ricevis registaran rekonon por sia laboro. Frey vojaĝis same kun ministeria subteno en 1930 al Svedujo, Norvegujo kaj Danujo, faris varb-paroladojn kun lumbildoj kaj filmoj, parolis per la radio ktp. Okazis ankaŭ reciproka propagando. Ekz. 3 junio 1930 Freg parolis per Radio-Wien kaj pli poste per 30 lumbild- kaj filmparoladoj en Vieno pri la nordaj landoj. La ĉefparoladon ĉeestis la iama ŝtatprezidanto Michael Hainisch, la tiama kaj la nuna kardinal-ĉefepiskopoj Piffl kaj Theodor Innitzer, kaj aliaj altranguloj.
Ĉe fervojo
Ĉefe fremdultrafikaj motivoj kaŭzis ke Esperanto estis favore konsiderata ankaŭ ĉe la fervojoj. En 1925 la ĝeneraldirekcio de la fervojoj oficiale rekomendis (n-ro 33.037 la lernadon de Esperanto kaj permesis al la fervojistoj la portadon de la Esperanto-insigno ankaŭ dum la deĵoro. En 1926 estis aranĝitaj 6 kursoj por fervojistoj sub la gvido de Steiner; la partoprenantojn varbis Presselmayer kaj Panis. En 1928 la aŭ. fervojdirekcio proponis al la direktoroj de la eŭropaj fervojoj aldonon al la internacia funkci-regularo, laŭ kiu en la translimaj vagonoj ankaŭ Esperanto-surskriboj estu permesataj; la propono estis akceptata. En majo 1932 la direkcio eldonis reskripton, laŭ kiu sur rapidvagonaroj povas deĵori nur konduktoroj, kiuj parolas fremdan lingvon; ankaŭ Esperanto estis menciata. La federaciaj fervojoj ĉiujare ekzamenigas siajn konduktorojn pri ilia lingvokono kaj ĝis 1933 193 faris ekzamenon pri Esperanto.
Ĉe polico
La favora akcepto de Esperanto flanke de la polico estas dankebla ankaŭ precipe al la fremdultrafikaj interesoj. La unua oficialaj permesoj okazis antaŭ la UK en 1924. En 1927 al la policistoj scipovantaj E-n estis permesata porti brakrubandon kun verda stelo, poste la polica prez. en Wien permesis portadi dum deĵoro sur la maldekstra brustflanko nikelumitan metalŝildon (3:10 cm.) kun la vorto Esperanto kaj la verda stelo; Esperanto estis enkondukata kiel nedeviga fako en la horaron de la polica lernejo pere de klopodoj de Steiner, kiu fariĝis ankaŭ instruisto; en 1932 la Esperanto-kurson partoprenis ankaŭ 6 ĉinaj polic-oficiroj. Poste ankaŭ en Graz, Linz kaj Salzburg la policistoj, kiuj parolas E-n, portis la Esperanto-ŝildeton. Kurso de Esperanto en 1928 okazis ankaŭ ĉe la ĝendarma taĉmento en Vieno.
Esperanto en radio
Ankaŭ la radio apartenas al la terenoj, kie Esperanto akiris fortikan bazon. La unuan fojon oni parolis per radio en Esperanto dum la 16-a UK 1924 el la tiama Teknologia Metia Muzeo. En aprilo 1925 Esperanto-kurso estis enkondukata en Radio-Wien, kiun gvidis inĝ. Ferdinand Hartwich, de septembro 1925 Walter Smital gvidis la duan Esperant-kurson. De oktobro 1927 el Radio-Wien ne plu estas kursoj, sed ĉiusemajne dum 10 minutoj Esperanto-varbado por Aŭstrio. La 18 de oktobro 1933 je instigo de Hugo Steiner komenciĝis disaŭdigoj el Radio-Wien ĉiun merkredon en la malfruvesperaj horoj por la eksterlando. La celo estas, diskonigi sciindaĵojn pri Aŭstrio kaj la oficialaj instancoj disponigas la koncernajn artikolojn.
La gazetaro estis same favora al Esperanto. Ekz. la gazeto "Kleines Volksblatt", Wien, en 1930 aranĝis konkurson pri la plej bona Esperanto-traduko de la Aŭstria Ligohimno; la unuan premion (100 ŝilingoj) ricevis prof. Ellinger. La sama gazeto en 1933 enkondukis Esperanto-kurson kaj aperigis ĉiusemajne Esperanto-rubrikon. La taga gazeto "Volks-Zeitung", Wien (250.000 abonantoj) dum du jaroj 1930-1931 havis Esperanto-kurson kaj ĉiusemajne Esperanto-rubrikon.
Krom kursoj efemeraj aŭ nur kelkjaraj en tiu aŭ alia lernejo troviĝis ankaŭ rimarkindaj iniciatoj. Baldaŭ post la milito (18-an de januaro 1920) la tiama estro de la publika instruado, Glocket, informis la Esperanto-unuiĝon de instruistoj, ke la lernantoj de mezaj lernejoj kaj de la supraj klasoj de popollernejoj povas viziti la Esperanto-kursojn. La agado de la instruista unuiĝo kaj la sukcesoj de la kursoj konvinkis la registaron krei Ŝtatan ekzamenan komitaton por instruistoj de Esperanto. La iniciato apartenis al la komunumo Wien, sed la ŝtato ne nur konsentis, sed ankaŭ alprenis la tutan regularon kaj egaligis la komitaton al la aliaj lingvaj ekzamenaj komitatoj (30 apr. 1925, nr-o 2.163). Prezidanto fariĝis Franz Wollmann, membroj A. Macho, Joh. Schroder, J. Schamanek, H. Jokl, Fr. Meŝtan, kaj Otto Simon. En la unuaj jaroj okazis multaj ekzamenoj kaj la komunumo Wien enkondukis Esperanton kiel nedeviga fako anstataŭ la franca lingvo en aron da burĝlernejoj en Wien por la lerneja jaro 1926-1927; la lingvo estis instruata ankaŭ en aliaj lernejoj. La oficiala lernolibro, liverita senpage al la lernantoj de la komunumo, estis de Anton Casari kaj Franz Scheibenreiter: Lernolibro laŭ moderna, rekta metodo. Sed la ekonomia situacio devigis la komunumon ĉesigi multajn fakojn, inter ili ankaŭ Esperanton. Ekde tiam la interesiĝo ankaŭ por la ekzameno silentiĝis. En la lastaj jaroj okazis kursoj en Wien nur en kelkaj lernejoj per la memofero de la instruistoj. La ministerio por instruado mem en junio 1929 permesis, ke Esperanto povas esti instruata kiel nedeviga fako en la mezlernejoj kiel la latina, greka, angla, franca, itala kaj slovena lingvoj.
Oni gvidis kursojn ankaŭ en iaj provincaj lernejoj. Ekz. lerneja konsilantaro de Graz en 1929 enkondukis Esperanton en la mezlernejoj kaj ĉ. 300 lernantoj lernis tiam Esperanton kaj tiu ĉi urbo en 1930 ordonis, ke la lernej-direkcioj akcelu ĉe la gepatroj de la lernantoj la intereson por la Esperanto-instruado; en la gimnazio Melk en 1930 22 abiturientoj ricevis en siaj atestoj noton pri Esperanto; tio okazis ankaŭ en kelkaj aliaj lernejoj.
La reĝimŝango mem trafis la Esperantistojn en Aŭstrio meze de grava laboro. En decembro 1933 komenciĝis la laboroj por prepari la Internacian Konferencon en Wien kun la celo "enkonduki Esperanton en la lernejon kaj praktikon". La prepara komitato konsistas el Fr. Übelhör, Hugo Steiner kaj R. M. Frey kaj la konferenco okazos 20-24 majo 1934, kun helpo de oficialaj instancoj, en kunlaboro kun UEA kaj aliaj fakforoj.
Propagandistoj, kiuj multe laboris por Esperanto
(krom tiuj, kiuj havas apartan biografieton):
Laboristoj
vidu ĉe ALLE
Eksteraj ligiloj
Noto. La artikolo estis kompilita laŭ la detala kronologia manuskripto de Hugo Steiner kun kelkaj kompletigoj kaj komentarioj de la redaktoro.
Saint-Pardoux-l'Ortigier
Saint-Pardoux-l'Ortigier estas franca komunumo lokita en la departemento Corrèze kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 404 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.
Geografio
Saint-Pardoux-l'Ortigier etendiĝas sur 12,98 km², kaj havis 404 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 31 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Corrèze, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo.
Historio
La departemento Corrèze estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. Saint-Pardoux-l'Ortigier antaŭe apartenis al la reĝa provinco Limoĝio.
Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ro Bernard Farrugia, kiu do fariĝis la loka urbestro.
Administrado
Saint-Pardoux-l'Ortigier apartenas al la kantono de Donzenac, kies ĉefurbo estas Donzenac. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Brive-la-Gaillarde, unu el la tri arondismentoj de la departemento Corrèze.
Péter Lékó
Lékó Péter (Subotica, la ), estas hungara ŝakisto.
Unu aŭ du jaron post lia naskiĝo, lia familio translokiĝis al la hungara urbo Szeged. Oni taksis lin talenta infano, li akiris la titolon de grandmajstro de 1994. Ekde 1999 li apartenas al la 10 plej bonaj ludantoj de la monda ranglisto, lastatempe li pretigas sin por la titolo de la Monda Ĉampiono.
Sorona
Sorona® estas polimero 1,3 propanediolo (PDO) de la firmao DuPont, el kiu oni povas produkti teksaĵojn, kiuj malkombiniĝas en la naturo. La ŝtofo el ĝi estas makulrezista, formo kaj kolorrezerva, facile lavebla kaj elasta.
La polimero Sorona estas produktita el maiza amelo: komence per fermentado glicerolo el la glukozo, poste bakterioj produktas el tio monomeron PDO, kiu estas konstrumaterialo por polimeroj.
Ĉar la bazmaterialo estas natura, ĝi uzeblas por subvestoj kaj eĉ vendejaj saketoj.
Eksteraj ligiloj
gorotekso, likro
Márton Szentiványi (jezuito)
Márton Szentiványi [sentivAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szentiványi Márton estis hungara pastro, monaĥo, profesoro. Lia nobela antaŭnomo estis szentiváni. Márton Szentiványi naskiĝis la  1633 en Hungara reĝlando en Szentiván (nuntempa Liptovský Ján en Slovakio). Li mortis la 1705 en Nagyszombat (nuntempa Trnava en Slovakio).
Biografio
Márton Szentiványi lernis en kolegio en Nagyszombat, li aliĝis al la jezuitoj en 1653, poste li plulernis en Nagyszombat kaj Vieno. Ekde 1667 li instruis en Nagyszombat, Graz kaj Munkeno. En 1673 li estis nomumita ĉefcensoro de episkopejo de Esztergom. Inter 1676 kaj 1679 li estis rektoro de Pázmáneum. Li apartenis al Jezuita Universitato de Nagyszombat ekde 1688, kie li estis rektoro (ankaŭ pri la kolegio) inter 1690 kaj 1694, dekano de la teologia fakultato inter 1701 kaj 1704. Li gvidis la universitatan presejon ekde 1687.
Li redaktis dum 30 jaroj la universitatan astronomian kalendaron Calendarium Tyrnaviensé. Li ne sekvis teorion de Koperniko. Liajn kontribuojn pri teologio oni legis en Eŭropo, ili parte aperis ankaŭ, ,.
Lajos Bartkó
Lajos Bartkó [lajoŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Bartkó Lajos estis hungara geologo.
Lajos Bartkó naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Zólyombrézó (nuntempa Podbrezová en Slovakio), li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Lajos Bartkó akiris diplomojn en Reĝa Universitato Péter Pázmány en 1936 kaj 1937. Post siaj studoj li instruis en industria lernejo 2 jarojn, inter 1939 kaj 1941 li estis asistanto de la menciita universitato. Li laboris en la geologia instituto inter 1941–1949, sed li batalis en la 2-a mondmilito. Li estis ĉefgeologo de trusto de minejoj en Nógrád inter 1949-1971, sed interrompe li havis postenon en la ministerio 2 jarojn. En 1963 li kandidatiĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio. En 1971 li pensiuliĝis, sed poste li estis samloke konsilisto.
Liaj meritoj estas trovo de karbonoj en Bátonyterenye, trovo de kuracakvo en Sóshartyán, trovo de restaĵoj el la triaso en Ipolytarnóc. Li ricevis memorringon en 1973, 3 memormedalojn en 1986. Li havis edzinon, kiu naskis filon.
John Keill
John Keill (naskiĝinta la, mortinta la ) naskiĝis en Edinburgo, Skotlando, kaj estis ĉefe matematikisto kaj grava disĉiplo de Isaac Newton. Li studis ĉe la Edinburga Universitato, ĉe David Gregory, kaj akiris sian bakalaŭran gradon en 1692 kun distingo en fiziko kaj matematiko. Keill poste studis ĉe Balliol College, en Oksfordo, kie li atingis MA la 2an de Februaro 1694. Li faris plinovigajn prelegojn ĉe Oksfordo uzante eksperimentojn por helpi sian aŭskultantaron kompreni la malfacilajn konceptojn de Newton. Unu el liaj aŭskultantoj estis John Theophilus Desaguliers kiu anstataŭis lin por prelegi ĉe Hart Hall kiam Keill lasis Oksfordon neatendite en 1709. Keill iĝis Trezoristo de Palatinatoj kaj malkodigisto de reĝino Anne antaŭ reveni al Oksfordo kiel Profesoro de Astronomio en 1712.
Holzheim (distrikto Dillingen)
Holzheim estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Dillingen an der Donau kaj en la distriktaro Ŝvabio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. Samtempe la komunumo estas la administra centro de komunumaro, nomata Verwaltungsgemeinschaft Holzheim.
Chuck Close
Chuck CLOSE (naskiĝis la en Monroe, Vaŝingtonio, mortis la ) estis usona fotorealisma pentristo kaj fotografisto.
Verkoj
La majoritato de liaj verkoj estas grandegaj portretoj, kiuj baziĝas sur fotoj. Ĉi-tiuj estas pentritaj en la fotorealisma aŭ hiperrealisma teknikoj.
Li kuŝigis kradon sur originalan foton kaj alian sur la kanvason por krei siajn verkojn per kopiado de ĉelo al ĉelo.
Soka Gakkai
La Soka Gakkai estis fondita en Japanio en la 18-a de novembro de 1930, fare de Tsunesaburō Makiguchi (1871-1944), kiu estis ankaŭ ties unua prezidanto, kaj poste estis lia disĉiplo Josei Toda (1900-1958). Ties aktuala prezidanto estas Daisaku Ikeda.
NRO kunlaborante kun la Unuiĝintaj Nacioj
Ĉiujare Ikeda publikigas pacan proponon kiu ekzamenas tutmondajn defiojn en la lumo de budaismaj instruoj. La proponoj estas specifaj kaj ampleksaj, kovrante temojn kiel konstrui kulturon de paco, promociante la disvolviĝon de Unuiĝintaj Nacioj, nuklea senarmiĝo, malpermeso de infanaj soldatoj, enpovigo de virinoj, promocio de edukaj iniciatoj en lernejoj kiel ekzemple homoj rajtoj kaj daŭrebla edukado. La kompletaj tekstoj de la aktualaj proponoj troveblas sur la retejo de SGI.
Conselheiro Mairinck
Conselheiro Mairinck estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 3.627 enloĝantojn en 2010.
Selo (Moravske Toplice)
Selo, hungare Nagytótlak estas malgranda vilaĝo en Slovenio, en provinco Prekmurje, en statistika subregiono Pomurska, en municipo de Moravske Toplice.
Historio
La vilaĝo sukcese evitis la militojn. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Vas (reĝa departemento), al distrikto de Muraszombat, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Slovenio. En 1940, 1941, 1970 vilaĝaj festegoj okazis.
Praid
Praid [prajd] (hungare: Parajd) estas komunumo en Rumanio nordokcidente de Odorheiu Secuiesc. Administre apartenas al ĝi Becaș, Bucin, Ocna de Jos, Ocna de Sus kaj Șașvereș.
Loĝantaro
En 1910 Parajd havis 2 mil 888 loĝantojn (hungaroj), en 1992 3 mil 808 (94 % da hungaroj).
Salminejo
Ĝi estas la centro de la Salregiono. Tie troviĝas unu el la plej grandaj salmimejoj de la Karpat-baseno. En la nova salĉambrego oni kuracas malsanulojn je astmo. La sala ekspluatado komenciĝis post la koloniiĝo de sikuloj kaj la salo estis ilia propraĵo ĝis 1562. Laŭ pritaksoj la kvanto de salo verŝajne estus sufiĉa por la tuta Eŭropo por cent jaroj.
Historio
Parajd estis unue menciita skribe en 1567. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 Parajd apartenis al Hungario, al Udvarhely.
Esperanto
Tie aktivadas Lenke Szász kiel instruistino kaj esperantistino.
Aŭgustenana preĝejo (Gotha)
La Aŭgustenana monakejo de Gotha, ankaŭ preĝejo de la Savinto (germane: Augustinerkloster, Augustinerkirche, Salvatorkirche) troviĝas en la urbocentro de Gotha, Germanujo, Klosterplatz nr 6.
Historio
Ĝia nuna aspekto kaj ekipaĵo estas rezulto de la alikonstruo fare de la ĉefarkitekto Andreas Rudolph inter 1676-80 por plenumi la novan rolon kiel Kortega rezideja preĝejo. Per financa subteno de la dukoj Ernesto la 1-a ka Frederiko la 1-a la pligrandigita interno parte barokiĝis, danke al la duka loĝio. Specialaĵo ĉe tiu ĉi loĝio estas elefanto stuka kiu memorigu onin pri la Elefanta honorigosigno aljuĝita al la duka moŝto Henriko la 1-a fare de la dana reĝo Kristiano la 1-a. La de tutfiguraj puttoj tenitaj sloganrubandoj montras la devizon de la duko: "Pietate prudentia et iustitia - Saĝeco kaj justeco danke al pieco". De 1991-93 la interno profunde restaŭritis, i.a. la orgeno de 1692.
Klostro
Klostre estas ankoraŭ figuro de la krucumita Jesuo kaj baroka anonima slabo kun al latinlingva enskribaĵo homo bulla memento mori (ne forgesu ke la homo estas nur veziketo, ke vi estas mortonta). Dum la epoko de Turniĝo en 1989, tiu ĉi en la preĝejo de la Aŭgustenanoj ekis la unua paca politika manifestacio en Gotha.
Fergus Riordan
Fergus RIORDAN (naskiĝis, do nun -jara) estas aktoro el familio de irlanda patro kaj skota patrino, kiu naskiĝis en Madrido.
Kariero
En la aĝo de 7 jaroj li akompanis sian patrinon, ties amikinon kaj la filon de la patrina amikino al aktoriga prezento, kaj sekve havis sian aktoran debuton en la rolo de la knabo Richard en la filmo Fragile ("facile rompebla"), kiu publikiĝis samjare en 2005. Poste li akiris gravan rolon en De mayor quiero ser soldado ("mi volas soldatiĝi", foje prezentita per anglaligva titolo I Want to Be a Soldier) de 2010, kie li prezentas la 10-jaran knabon Alex, kaj en la mallonga filmo El Paraíso. En 2011 li post la filmo El Sueño de Iván ("la sonĝo de Ivano"), kie li portretigas la apogan rolon Morenilla, internacie signife plikonatiĝis per la filmo Ghost Rider: Spirit of Vengeance ("Fantoma Rajdanto: Spirito de Venĝo"), kie li vivigas la ĉefrolon de Danny, laŭ la scenaro 10-jara filo de la diablo. En 2015 sekvis ĉefrolo en la filmo Don't Grow Up ("ne plenkresku").
Brognard
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Montbéliard (france arrondissement de Montbéliard), la norda kaj orienta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Bezons
Bezons estas mezgranda franca komunumo kaj pariza ĉirkaŭurbo, lokita en la departemento Val-d'Oise kaj en la Pariza Regiono.
La urbo havas proksimume 26 000 loĝantojn.
Geografio
Bezons situas sur la dekstra bordo de Sejno, 10 kilometroj nordokcidente de Parizo. Ĝi estas la pli suda komunumo de Val-d'Oise, kaj troviĝas je la landlimo kun la departementoj Hauts-de-Seine kaj Yvelines.
Bezons estas cetere proksima al la ekonomia centro La Défense kaj al Cergy-Pontoise.
Venantius Fortunatus
Venantius Fortunatus (naskiĝis ĉirkaŭ 530 apud Trevizo, mortis mallonge post 600 en Poitiers) estis itala teologo, verkisto latinlingva, episkopo romkatolika kaj sanktulo.
Bezons
Historio
La urbo ĝuis tre bonfaman jaran foiron je la 17-a jarcento : ekzistas eĉ teatraĵo de tiu epoko titolita "Je la foiro de Bezons". Tiu foiro ankoraŭ okazas ĉiuseptembre.
Novelo far Guy de Maupassant, Une partie de campagne ("Kampara festo"), bildigas Bezons. La vera disvolviĝo de la urbo ekis pro la industriigo de la bordoj de Sejno : la unua uzino de gumo aperis en 1863, kaj fariĝis pliposte fabrikejo de telefonoj.
Venantius Fortunatus
Vivo
Inter himnoj liaj belas ĝis hodiaŭ Vexilla regis prodeunt aŭ Pange lingua gloriosi.
4507 Petercollins
4507 Petercollins estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Minoru Kizawa kaj Hitoshi Shiozawa elde Fuĵieda (Gubernio Ŝizuoka, Japanio).
Nomo
Ĝia nomo honoras la usonan amatoran astronomon Peter L. Collins, kun-malkovrinto pervide de kvar novaoj : V1668 Cygni (1978), QU Vulpeculae (1984), QV Vulpeculae (1987) kaj V1974 Cygni (1992).
Trstené
Trstené estas vilaĝo en distrikto Liptovský Mikuláš en Slovakio.
Je la 31-a de decembro 2009 ĝi havis 231 loĝantojn (123 virinojn kaj 108 virojn). Ĝia unua dokumenta mencio estas el 1269, per la hungara nomo Nádasd. La slovaka nomo Trstené aperas skribe unuafoje en 1469. Ambaŭ nomoj rilatas al "kano".
Jan Kanty
Vivo
Li naskiĝis en Kęty, malgranda urbo proksime al Oświęcim, Pollando, al Stanisław kaj Anna Kanty.
Li estis studento de la Krakova Akademio (poste nomata Jagelona Universitato), kie li atingis la bakalaŭron. En 1418 li fariĝis Doktoro de Filozofio; dum la postaj tri jaroj li instruis filozofion ĉe la universitato kaj samtempe preparis sin por iĝi pastro.
Balin
Maljuste enkarcerigite pro la morto de kuzo, Balin estis liberigata ĉirkaŭ la tempo kiam la Damo de Avalon sendis junulinon al la artura kortego portante sub sia jupo glavon kiun nur virta kavaliro povus elingigi. Reĝo Arturo kaj multaj aliaj malsukcesis. Balin petis, ke li penu: la junulino unue rezistis, pro ke Balin ĵus liberiĝis de karcero, sed fine konsentis, kaj Balin sukcesis, tiel pruvante sian senkulpon. Li retenis la glavon malgraŭ la protestoj de la junulino. Tial li akiris la moknomon "la kavaliro kun du glavoj".
Jan Kanty
Vivo
Post sia ordiniĝo, li fariĝis rektoro de grava lernejo en Miechow. Tie oni proponis al li instrui pri la Biblio denove en la Krakova Akademio. Li doktoriĝis ankaŭ en teologio kaj iĝis direktoro de la teologia departemento. Li estis tie profesoro ĝis sia morto en 1473.
Balin
Laŭ pluraj versioj de la Arturaj legendoj, post iomete da tempo la Damo de la Lago alvenis. Ŝi deziris venĝon kontraŭ Balin, kiu mortigis ŝian fraton, kaj petis la kapon aŭ de Balin kiel pago por Excalibur, aŭ de junulino kiu kaŭzis la morton de sia patrino. Arturo rifuzis. Balin mem senkapigis la Damon, dirante ke pro ŝi lia patrino estis ŝtiparumita. Arturo ekzilis Balin de la kortego sed Merlin poste eksplikis ke la Damo estas fakte perfidulino kiu koleris kontraŭ sia frato, kiu estis bona kavaliro, kiu mortigis ŝian amanton. Merlin ankaŭ sugestis, ke la glavo forprenita de Balin portis malbenon. Dume alia Artura kavaliro klopodis venĝi la morton de la Damo sed Balin mortigis lin. Subite alvenis la amanto de la Damo kaj pro malĝojego li ĵetis sin sur la glavon de la ĵus mortigita kavaliro.
Jan Kanty
Vivo
Li pasigis multajn horojn kopiante manuskriptojn de la Biblio kaj de aliaj verkoj.
Balin
Balin kaj Balan kuniĝis kaj planis reakiri la favoron de Arturo per kapti ties malamikon Reĝo Rience. Rande de sia robo Rience havis la barbojn de dek unu reĝoj kaj li deziris aldoni tiun de Arturo. Balin kaj Balan sukcesis, sed antaŭ ol tio aperis nano kiu lamentis la mortojn de la Damo de la Lago kaj de la kavaliro, kaj anoncis, ke la frato de la kavaliro petos venĝon. Tiam ankaŭ aperis Merlin kiu profetis ke, pro la morto de la Damo, Balin faros la plej Malĝojan Frapon iam ajn faritan de homoj, krom nur la frapo kiu trapikis la flankon de Kristo.
Jan Kanty
Vivo
En fiziko, li kontribuis al la teorio de impeto de Buridano, kiu jam enhavis erojn de la postaj laboroj de Galileo kaj Neŭtono.
Balin
Balin helpis Arturon venki dek du ribelajn reĝojn, inkl. la fraton de Rience. Poste li ekiris por venĝi kavaliron kiu estis vojaĝinta sub lia protekto kaj mortigita de nevidebla kavaliro. La malbonulo estis fakte la frato de Pellam, la gardisto de la Sankta Gralo, kaj Balin mortigis lin dum festeno en la kastelo de Pellam. Tuj tiu deziris venĝon sed Balin kaptis la lancon de Longino (t.e. la lanco kiu trapikis la flankon de Kristo) kaj pikegis Pellam. Pro la frapo, la lumboj de Pellam malfekundiĝis (ili estis la "Waste Land" kiu donas la titolon de la poemo de T. S. Eliot) kaj la kastelo de Pellam disfalis sur la kapojn de Balin kaj Pellam.
Merlin alvenis kaj elfosis Balin de la ruino. Post pluraj aventuroj Balin atingis kastelon kie li devis batali kontraŭ la gardanto. Tiu estis fakte Balan mem, kiu kontraŭvole akiris la postenon per mortigo de la antaŭa gardinto. La du fratoj ne rekonis unu la alian kaj ambaŭ mortige vundiĝis: Balin mortis plurajn horojn post sia frato.
Jan Kanty
Vivo
Li faris unu pilgrimon al Jerusalemo kaj kvar pilgrimojn piede al Romo.
Balin
Merlin metis la glavon forprenitan de la junulino en ŝtonblokon, el kiu Galahad elprenis ĝin komence de la serĉo de la Sankta Gralo.
Jan Kanty
Vivo
Mikaelo Miechowita, la mezepoka pola historiisto kaj la unua biografo de tiu sanktulo, priskribis lian egan humilecon kaj bonkoreco; li prenis kiel sia devizon:
Li emeritiĝis kaj mortis ĉe sia universitato 83-jara, la 24an de decembro 1473. Li estis entombigita en la Preĝejo de Sankta Anna, kie lia tombo estas populara celo de pilgrimado.
Kulto
Jan Kanty estis deklarita beata en Romo de Papo Klemento la 10-a la 28an de marto 1676. Li estis nomumita patrono de Pollando kaj Litovio de Papo Klemento la 12-a en la jaro 1737. Naŭdek unu jaroj post sia beatigo, Jan Kanty estis deklarita sankta la 16an de julio 1767 de Papo Klemento la 13-a.
Festa tago
Komence (ekde 1770) en la Ĝenerala Roma Kalendaro la festo de Sankta Johano Kanty estis asignita al la 20a de oktobro, sed en 1969 ĝi estis movita al la 23a de decembro, la tago antaŭ la datreveno de lia morto, kiu okazis la tagon antaŭ Kristnasko.
Petőfiszállás
Petőfiszállás (petOfisAlAŝ) estas vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Ebenaĵo, en departemento Bács-Kiskun, en subregiono de Kiskunfélegyháza. La nomo signifas tranoktejo de Petőfi.
Situo
Petőfiszállás situas sur ebenaĵo, fine de sakovojo, laŭ fervojo Budapeŝto-Szeged. Ĉefvojo Budapeŝto-Szeged preteriras. Kiskunfélegyháza troviĝas 15, Bugac 19, Ópusztaszer 26 km-ojn for.
Historio
Ŝajnas, kumanoj fondis la vilaĝon, kiu havis ankaŭ preĝejon. Dum la turkoj la vilaĝo senhomiĝis. La Habsburgoj en 1699 forpelis la turkojn. Formiĝis vico da farmoj, krome loĝantoj de Kiskunfélegyháza profitis la kampojn paŝtejo. Ankaŭ Stefano Petrovics, patro de Petőfi havis tie paŝtejan kampoparton. Dum la historio la loko nomiĝis Ferencszállás, poste pro la legendo Pálosszentkút (=Paŭlo-sankta-puto). La vilaĝo naskiĝis en 1952 havanta la nomon Petőfiszállás.
Legendo
Onidire en 1791 paŝtisto dum nokta paŝtado malkovris nekonatan fonton, kie li ekvidis lumantan Dipatrinon. Oni komencis trinki el la akvo, sekve ili saniĝis. Iom poste paralizita almozpetulo trinkis kaj lavis sin, poste tuj resaniĝis. El la superfluantaj lambastonoj arboj kreskis.
Ŝatranĝo
Ŝatranĝo estas la persa formo de la hinda ludo Ĉaturango, kun nur etaj modifoj. Ĝi eniras konjekteble de Hindio Persion dum la 6-a jarcento dumtempe de la lastaj Sasanidoj, kaj iĝis populara tra tuta Okcidenta Azio. Tiu poste alvenis Eŭropon, kie ĝi iĝis la moderna Ŝako.
La reguloj similas al la moderna ludo, escepte de, interalie, ke la antikva ludo mankas la arokoregulon, kaj havas la peonoj nek la dufakan unuan moviĝon nek la prenon preterpasan, kaj cetere pli malfortaj estas la kuriero kaj la damo.
Vidu ankaŭ la filmon de Satyajit Ray: "Shatranj ke Khilari" pri ŝakomaniuloj en 19-a-jarcenta islama Hindio.
Kareksa malsekherbejo
Kareksa malsekherbejo estas malsekherbejo, kie ĉefe kreskas karekso (Ciperacoj).
Laŭ la vegetaĵaro oni distingas:
Kareksaj malsekherbejoj apartenas al la plej minacataj Biotoptipoj en Germanujo.
Trovejoj
En Mezeŭropo oni uzas la kareksaj malsekherbejoj por rikolti sterkaĵsubmetaĵon. troviĝas ofte nur sur malgrandaj areoj.
Kelkaj protektejoj kiuj ankaŭ enhavas karaksoj :
Balatonlelle
Balatonlelle estas urbo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Fonyód.
Situo
Balatonlelle situas sur ebenaĵo kaj sur montetoj, laŭ suda bordo de Balatono (havanta havenon), laŭ ĉefvojo, fervojo kaj aŭtoŝoseo M7 Budapeŝto-Nagykanizsa. La urbo kontaktiĝas kun Balatonboglár. Oni kutimas nomumi la urbon simple Lelle, same en la historiaj tempoj. Budapeŝto estas 136 km.
Historio
La unua skriba mencio devenis el 1229. En 1713 nobeldomo de Jankovich (jankoviĉ), en 1838 de Szalay (salai) konstruiĝis. En 1861 la fervojo ekfunkciis. En 1978 Balatonboglár kaj Balatonlelle unuiĝis, kies nomo estis Boglárlelle. Ĝi urbiĝis en 1986. Fine en 1991 la du partoj disiĝis al du memstaraj urboj.
Vidindaĵoj
Vidindaĵoj estas baroka Kapelo de Sankta Donato (Balatonlelle) kaj romkatolika Preĝejo de Sankta Triunuo (Balatonlelle).
Studená (distrikto Rimavská Sobota)
Bazaj informoj
Studená, hungare Medveshidegkút (medveŝhidegkUt) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Banská Bystrica, en Distrikto Rimavská Sobota.
Biely Kostol
Biely Kostol, hungare Pozsonyfehéregyház [poĵonjfehEredjhAz] estas vilaĝo en Slovakio.
Studená (distrikto Rimavská Sobota)
Situo
Studená situas sur malebenaĵo, laŭ la hungara landlimo, meze de sakovojo. Fiľakovo troviĝas 22, Rimavská Sobota 40 km-ojn.
Historio
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1304 en formo "Hydegkwth". Inter 1554-1593 la vilaĝo apartenis al la Osmana Imperio. En 1910 loĝis en Medveshidegkút 327 da homoj, (ĉiuj hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Medveshidegkút apartenis al Hungara reĝlando, al Nógrád (reĝa departemento), al distrikto de Fülek, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Medveshidegkút rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Studená 275 da homoj, (231 hungaroj, 22 slovakoj, 21 ciganoj). Ekde 2008 Slovakio kaj Hungario apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas trapasebla ie ajn senĝene.
Biely Kostol
Historio
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko kaj bronzepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1244. En 1831 pro ĥolero mortis 38 vilaĝanoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Pozsonyfehéregyház 507 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Pozsony (reĝa departemento), al distrikto de Nagyszombat, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Biely Kostol 1201 homoj, (1188 slovakoj).
Kepler-11
Kepler-11 estas Sun-simila stelo kiu troviĝas je 2000 lumjarojn en la konstelacio Cigno. Ĝin detektis unuafoje la kosmoteleskopo Kepler, kies celo estas trovi ekstersunsitemajn planedojn per la metodo de la tranzitoj. La malkovro estis anoncita la 22-an de februaro 2011 kaj estis la unua ekstersunsistema planedsistemo enhavanta 7 planedojn, ĉiuj el ili pli grandaj ol la Tero.
Stelo
Kepler-11 estas stelo de spektroklaso G5 iomete malpli masa ol la Suno (95%) kaj kun iomete pli granda radiuso (110%). Ĝia surfaca temperaturo estas proksimume 5680 (± 100) K kaj aĝas 8 (± 2) mil milionoj da jaroj. Kompare la Suno estas 4,6 mil milionoj aĝa kaj ĝis surfaca temperaturo estas 5778 K.
Ĝia videbla magnitudo, aŭ kiom brila ĝi ŝajnas el la Tero, estas 13,7. Tial, ĝi ne estas videbla nudokule.
Distrikto Oldenburg
La distrikto Oldenburg (germane Landkreis Oldenburg) situas en la federacia lando Malsupra Saksio, en la nordokcidento de Germanio. Ĝi troviĝas sude de la urbo Oldenburg, kiu donis sian nomon al la teritorio, sed ne apartenas al ĝi, kaj plue situas iom sudokcidente de la urbo Bremen. Administra centro estas la urbo Wildeshausen.
La distrikto havas areon de 1 063 km², kaj fine de ĝi havis  loĝantojn. En 2005 ĝi estis fondomembro de la metropola regiono Bremeno-Oldenburgo.
Historie la teritorio apartenas al la regiono Oldenburgio, kaj estas malurbe strukturigita, kun kamparoj, arbaroj kaj vastaj marĉoj taŭgaj por abundaj biciklaj ekskursoj, kun prahistoriaj dolmenoj, historiaj trabfakaj bienoj kaj mezepokaj centroj de urbetoj.
De sudoriento al nordokcidento la distrikton trafluas la rivero Hunte.
22112 Staceyraw
22112 Staceyraw estas nerapide rotacianta asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Stacey Raw, kiu mentoris unu finalist(in)on de la scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo The Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC) de 2005. Ŝi estas instruistino ĉe la Winans Elementary School de Livingston (Montano).
Distrikto Oldenburg
Esperanto en la distrikto
Esperanto-parolantoj en la distrikto ĝenerale kunlaboris kaj kunlaboras en la movada grupo de la urbo Oldenburg, aŭ se ili loĝas en la pleja distrikta oriento, ankaŭ en la grupo de Bremen aŭ la grupo "Subvisurgo" de la distrikto Wesermarsch. Inter la 27-a de decembro 1960 kaj la 3-a de januaro 1961 la 4-a Internacia Seminario de Germana Esperanto-Junularo okazis en la distrikta komunumo Hatten-Sandkrug kaj pritraktis la temon "Sudamerikaj problemoj". Dum la 1980-aj jaroj la suda najbara kaj same kampara distrikto Vechta havis multajn esperantajn aktivecojn, kiuj iom disradiis al la sudaj komunumoj de la distrikto Oldenburg.
Post sia emeritiĝo, ekde la jaro 2005 la esperantisto Uwe-Joachim Moritz, denaske el Oldenburg, sed poste dum 46 jaroj vivinta en Nordrejn-Vestfalio, retranslokiĝis al norda Germanio kaj nun vivas en la komunumoparto Hatten-Sandhatten. Krom pri Esperanto, li engaĝiĝas pri pli da kultura subteno por multaj malpligrandaj eŭropaj lingvoj, inter ili aparte pri la kataluna, eŭska kaj la platgermana; de 1965 ĝis 1969 prezidanto de Germana Esperanto-Junularo, li ekde la jaro 1972 estis la unua redaktoro de la revuo Etnismo, kaj de ties fondiĝo en 1978 ĝis la jaro 1998 estis prezidanto de la fakasocio Internacia Komitato por Etnaj Liberecoj.
Balan (mitologio)
Balan batalis kontraŭ Kavaliro Lanceor de Irlando, kaj mortigis lin (pro tio ties amantino Colombe sin mortigis). Poste li serĉis sian fraton Balin, ekzilatan de la kortego de Reĝo Arturo. La du fratoj decidis ataki Reĝon Rience, malamiko de Arturo. Ili sukcesis, kaj poste helpis Arturon venki dek du ribelajn reĝojn, inkl. la fraton de Rience.
Distrikto Oldenburg
Trafiko
De sudo al nordoriento la distriktan teritorion pasas la germana aŭtovojo A1, kiu sude vojas al la industria Ruhr-regiono kaj al Kolonjo, norde al Bremeno kaj Hamburgo. En la komunumoparto Ahlhorn de Großenkneten, relative sude en la distrikto de la aŭtovojo A1 disbranĉiĝas la germana aŭtovojo A29, kiu kondukiĝas nordokcidenten al la urboj Oldenburg kaj Wilhelmshaven borde de la Norda Maro.
Balan (mitologio)
Post tio Balan renkontis malbenatan kavaliron kiu gardis insulan kastelon kaj defiis ĉiujn alvenantajn kavalirojn. Balan mortigis lin, sed devis kontraŭvole anstataŭi lin. Post iom da tempo alvenis lia frato Balin. Balin kaj Balan ne rekonis unu alian. En la sekva batalo ambaŭ mortige vundiĝis.
12047 Hideomitani
12047 Hideomitani estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (insulo Hokajdo).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Hideo Mitani, kiu fondis bibliotekon de fotografioj pri la naturo, inklude astronomiajn fotografiojn. Tiu biblioteko iĝi la plej fama de tiu tipo en Japanio, kaj klerigis multenombrajn aliajn fotografiistojn pri naturo.
Hrušovany (distrikto Topoľčany)
Hrušovany, hungare Nyitrakörtvélyes [njitrakortvEjeŝ] estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Nitra, en Distrikto Topoľčany. Pro peto de la poŝto al la origina hungara loknomo aldoniĝis ankaŭ Nyitra por fari diferencon de la similaj komunumoj.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko. Antaŭ la hungaroj ĝi apartenis al la Grandmoravia Regno. La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1318 laŭ tiama hungara ortografio "Kurtveles". Tiam la kampoj apartenis al episkopejo de Nyitra. En 1787 vivis tie 412 homoj en 43 domoj, en 1828 484 homoj en 69 domoj. En 1825, 1835 kaj en 1889 incendioj okazis. En 1910 loĝis en Nyitrakörtvélyes 565 homoj, (538 slovakoj, 8 germanoj, 6 hungaroj kaj aliaj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Nagytapolcsány, poste al Ĉeĥoslovakio, inter 1938-1944 kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Hrušovany 1155 homoj, (1130 slovakoj, 3 hungaroj kaj aliaj).
Louis Racine
Louis RACINE ([ LŬI raSIN] ; naskiĝis la 6-an de novembro 1692 en Parizo, mortis la 29-an de januaro 1763 en Parizo) estis franca poeto.
Post la morto de sia patro, li studas pri juro por iĝi advokato. Malsukcesinte, li sin turnas al religia kongregacio Congrégation de l'Oratoire en kiu li restas tri jarojn kaj tie komencigis sian poemon "La Grâce" (la Graco). La jansenismo estos la ĉefa inspiro de lia verkaro.
En 1719 li eniris en la Akademio de Surskriboj kaj Beletro, sed, pro lia jansenisma emo, la kardinalo André Hercule de Fleury baros al li la vojon al la Franca Akademio.
En 1728 li edziĝis kun Marie Presle de L'Écluse.
En 1750 lia plej aĝa filo mortas en inundo kaŭzita de tertremo en 1755. Estis terura bato: li ĉesas verki kaj reiris al la pieco. Li mortis en 1763.
Ferenc Veress (fotografisto)
VERESS Ferenc (vereŝ) estis hungara fotografisto naskita en Koloĵvaro la 1-an de septembro 1832 kaj mortinta samloke la 3-an de aprilo 1916.
Fenikso (birdo)
Fenikso (eble de la greka φοίνιξ - purpura) estas mita birdo, kiu ĉiucentjare mortas en flamoj kaj renaskiĝas el sia propra cindro. Ĝia plumaro estis de ora aŭ ruĝa koloro, kaj de tie ĝia grekdevena nomo.
Fenikso estadas en egipta mitologio en mitoj estiĝintaj de ĝi. La egiptoj ankaŭ ligis la fenikso al la vorto "Beno" - la palmkerno, kreskanta el la sabloj de la dezerto.
Ecoj
Laŭ la mitoj, la fenikso vivis dum de 500 ĝis 1461 jaroj (depende de la mito), antaŭ ol li konsumis sin per fajro kaj estis revivigita el la cindro. En multaj mitologioj la fenikso ĉiam estas de la maskla sekso kaj ne reproduktiĝas, sed en orientaj mitologioj estas ankaŭ inoj de fenikso. Direkte al la fino de sia vivo li konstruas al si neston el cinamo, mirho kaj lavendaj branĉoj, kaj sinbruligas. El la cindro formiĝas la nova fenikso, kiu prenas la cindron de la malnova fenikso, envolvas ĝin en konko farita el mirho, kaj metas ĝin en Heliopolon en Egiptio.
La fenikso aperas en la egipta Libro de Mortintoj, en kiu ĝi estas plej ofte priskribita kiel ardeo kaj foje kiel flava akcipitro aŭ kiel aglo kun ruĝaj kaj oraj plumoj. Ĝi estas ligita al Reo, la suna dio, kiu naskiĝas ĉiun tagon denove, post sia morto la antaŭan nokton.
NGC 383
NGC 383 (aliaj indikoj — PGC 3982, UGC 689, ARP 331, MCG 5-3-53, VV 193, ZWG 501.87, 3C 31, KCPG 23B, Z 0104.7+3209, 4ZW 38) estas galaksio en konstelacio Fiŝoj.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Kővágótöttös
Kővágótöttös [kOvAgOtotoŝ] estas malgranda vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Pécs. La komenca kővágó signifas: ŝtonohakanto.
Historio
La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1335 en formo "Tüttüs". La kampoj seninterrompe apartenis al eklezio de Pécs. Dum la turkoj la loĝantaro malpliiĝis kaj daŭre vivis tie. En 1704 la serboj detruis la vilaĝon. Vilaĝservoj estas lernejo, kulturdomo, interretejo, kuracejo, dentokuracejo, apoteko, vendejo, drinkejo, migra poŝto.
Sevilleja de la Jara
Toponimio
La grupo de mozaraboj kuuj fondis tiun lokon nomigis ĝin kiel "Sevilleja", kiu estas diminutivo iom pejorativa de "Sevilo", kiel rememoro de ties devenurbo.
Situo
Sevilleja de la Jara estas situanta en la okcidenta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto La Jara en la sudokcidenta parto de la provinco de Toledo, je altitudo de 665 m; je 126 km el Toledo, provinca kaj regiona ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 234 km². La geografiaj koordinatoj estas 39°34′25″ N 4°57′52″ Ok.
Geografio
Sevilleja de la Jara estas situanta en la komarko de La Jara. Situanta en la montara zono sude de la komarko malantaŭ la pinto de la Cumbre Alta (alta pinto) de 1274 m de alto. La vegetaĵaro en la zono komponiĝas el pinaroj, anzinoj, korkokverkoj, cistoj kaj ĝenerale makiso.
Sevilleja de la Jara estas je ĉirkaŭ 190 km el Madrido, laŭ la Aŭtoŝoseo de Ekstremaduro kaj poste laŭ ŝoseo kiu devojiĝas el Talavera de la Reina al la akvorezervejo de Cíjara.
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Lastatempe alia tradicia dediĉo kia estas ĉasado iĝis unu el la ĉefaj enspezofontoj, kune kun rura turismo kaj gastado. Estas etenda ĉasejo kiu atingas ĝis la provinco de Cáceres kaj la akvorezervejo de Cíjara. Eblas ĉasi perdrikojn, cervojn kaj aprojn.
Historio
Fuĝinte grupoj de mozaraboj de Andaluzio el la persekutado fare de la almoravidoj kun estro Klemente, episkopo de Sevilo, alvenis dum la unua triono de la 13a jarcento al Talavera de la Reina kaj el tie al loko de La Jara kie starigis loĝejojn kaj tiele fondante la novan lokon de Sevilleja. La militordeno de Alkantaro estis ekposedinta kelkajn vilaĝojn, posedoj de la arkiepiskopoj de Toledo en la jurisdikcio de la Teroj de Talavera, kiel natura konsekvenco de la enlandaj luktoj kastiliaj; pro tio en 1455 oni rajtigis la arkiepiskopon de Toledo, Alonso Carrillo, por rekuperi tiujn viaĝojn, inter ili Sevilleja, Gargantilla, Río Frío kaj Cardobilla.
Nacia Himno de Peruo
La Nacia Himno de Peruo estas unu el la naciaj simboloj de Peruo, kies literumado apartenas al José de la Torre Ugarte kaj ties muziko al José Bernardo Alcedo. Ĝi estis adoptita en la jaro 1821.
Rekantaĵo
Somos libres, seámoslo siempre
Johann Georg August Galletti
Johann Georg August GALLETTI (naskiĝinta en la 19-a de aŭgusto 1750 en Altenburg, mortinta en la 25-a de marto 1828 en Gotha) estis germana instruisto kaj historiisto.
Nacia Himno de Peruo
y antes niegue sus luces el sol,
Johann Georg August Galletti
Vivo
Li estis la filo de certa opera kantisto en Gotha nome Giovanni Andrea Galletti (origina el Toskanio). Li naskiĝis kiam la duka kapelo estis akompananta la korteganojn de Gotha al parlamenta kunveno en Altenburg. Galletti ricevis la unuan edukadon ĉe science iomete limigita instruisto privata. Liaj gepatroj frue igis lin ami la muzikon sed en la kuro de la jaroj li sentis sin pli altirita per la scienco. La edzino de la kortega ĉefbibliotekisto Julius Karl Schläger peris lian frekventon de la universitato de Göttingen kun senkostaj manĝoj. Tie instigis lin la sinjoroj Pütter kaj Sĉlözer studi diligentege historion. Danke al la restado en rondoj de Hölty li ricevis klerigon pri estetiko.
Nacia Himno de Peruo
que faltemos al voto solemne
Johann Georg August Galletti
Vivo
Post la finstudo en 1772 li venis kiel privata instruisto en la domo de la Ĉefa administranto von Schlotheim al Almenhausen, poste al Tonna. Jam tiam Galletti komencis verki. La etaj de li skribitaj verkoj (gramatiko de la latina lingvo, superrigardo pri aritmetiko, historio kaj priskribo de Tonna) presis li mem kun la helpo de lernantoj. Tiel li deĵoris ĝis la 28.9.1778 kiam li dungitis en la gimnazio de Gotha kiel kunlaboranto. Paŝon post paŝo li faris karieron kaj iĝis eĉ unua profesoro. En la 1816-a jaro li ricevis la honorigan titolon Kortega konsilisto kaj historiografo de la regiono de Gotha. Pro olduleco li pensiigis en 1819.
Ocna de Jos
Ocna de Jos [okna de ĵos] (hungare: Alsósófalva alŝoŝofalva) estas vilaĝo en Rumanio ĉe la sudokcidenta piedo de Montaro Gurghiu nordokcidente de Odorheiu Secuiesc.
Nacia Himno de Peruo
que la patria al Eterno elevó.
Johann Georg August Galletti
Karaktero
Li estis mildega kaj bonvola instruisto daŭre laboranta kiel verkisto. Ekde la 1804-a jaro li entreprenis unufoje ĉiun jaron vojaĝon kun amikoj. Lia ŝtato de muziko restis ĝis la maljunaj jaroj. Ĉiuj kiuj konis lin ankaŭ ŝatis lin, laste ne balaste pro lia gajeco. La pli malfruajn jarojn li ofte forgesis duminstruade aferojn kaj kion li volis diri. Ekzempe diris li: "Gotha situas ĉe du riveroj, nome ĉe la ŝoseoj al Eisenach kaj al Erfurt." Li ankaŭ apenaŭ memoris nomojn. Kiam la lernantoj Brehm kaj Bertram sidis en la sama klaso li decidis bapti unu "Bertram la 1-a" kaj la alian "Bertram la 2-a" kaj ordonis ke respondu facilajn demandojn la 2-a, kaj malfacilajn la 1-a. Jen aliaj eldiroj: Tiajn etajn malvirtojn kaŝis li per nobleco de spirito. La lernintoj kolektis liajn eldirojn kaj nomis ilin Dekatedra antologio - Kathederblüten (Gallettiana).
Nacia Himno de Peruo
Strofo I
Ocna de Jos
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1 081 loĝantojn (hungaroj); en 1992 1 884 (hungaroj).
Johann Georg August Galletti
Graveco
Liaj skribaĵoj estis tre multnombraj kaj la libroj pri historio kaj geografio estis la plej modernaj tiutempe. Pro tio ili ofte represitis. Inter la plej valoraj aferoj nombriĝas Geschichte und Beschreibung des Herzogthums Gotha (5 volumoj), Geschichte Thüringens (6 volumoj), Kleine Weltgeschichte (28 partoj). La lastan tempon li estis ellaboranta la verkon Geographie für Damen.
Nacia Himno de Peruo
condenado a una cruel servidumbre
Ocna de Jos
Historio
Ĝi estis unue menciita skribe en 1493. En 1760 disiĝis de Ocna de Sus. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 apartenis al Hungario (Udvarhely).
Johann Georg August Galletti
Literaturo
Charles Hünerberg (eld.): Kathederblüten: Schulhumor von Galletti bis heute. Köhler, Hamburg 1958
Ocna de Jos
Eventoj
En 1995 oni inaŭguris memordomon honore al la pentristo Ferenc Sükösd.
Nacia Himno de Peruo
largo tiempo en silencio gimió.
Mas apenas el grito sagrado
¡Libertad! En sus costas se oyó,
la indolencia de esclavo sacude,