cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Laŭdo de l' Stulteco
<Gallery> Dosiero:HolbeinErasmusFollymarginalia.jpg|Plumdesegnaĵo de Hans Holbein la malpliaĝa en marĝeno de la ekzemplero de Oswald Myconius de la eldono de 1515. </Gallery>
Naŭdek kvin Tezoj
Komenca disvastigo
Laŭ raporto skribita de Filipo Melanktono, Lutero enpmetis la Naŭdek kvin Tezojn ĉe la Kastelo-Preĝejo en Wittenberg, Germanio la 31-an de oktobro 1517. Kelkaj akademiuloj pridubis la precizecon de tiu klarigo, notante ke neniu samtempa indico ekzistas por ĝi. Aliaj rebatis tion asertante ke tiu ago estis la kutima maniero de reklamado pri okazintaĵo en universitata kampuso. La preĝejpordoj en la tempo multe funkciis kiel mesaĝtabuloj.
Reago al la Naŭdek kvin Tezoj
Laŭ kelkaj, la Naŭdek kvin Tezoj akiris grandegan popularecon dum mallongega tempo. La ideoj de Lutero resonis nekonsiderante klason, statuson, aŭ riĉaĵon, en tempo kiam tiaj konceptoj estis decidaj al la socia ordo.
Kelkaj el la teologiaj konceptoj kiujn Lutero daŭre levis ankoraŭ disigas la Kristanan Eklezion. Tiuj demandoj turmentis Luteron, kiu ofte sentis honton de la karno por provi esti tute pentoplena antaŭ Dio. Erasmus konsilis Luteron por atendi ĝis papa delegito venu por ke reformo estu pli preciza ol totala dependeco de la Biblio, kiuj generis Anabaptismon, Protestantismon, kaj, en la moderna epoko, evangeliismon. Dume, la Disertaĵoj de Lutero iĝis sendependeca deklaro en Norda Eŭropo, ĉirkaŭ kiu amasiĝis grandegaj socialŝanĝoj, kiel la malkresko de feŭdismo, la pliiĝo de komercismo, kaj la eltrovaĵo de la Okcidenta Hemisfero.
Jam la 27-an de oktobro 1521, la kapelo ĉe Wittenberg subpremis privatajn Mesojn. En 1522, multe de la urbo komencis festi luterajn servojn anstataŭe de la katolika. La populareco de Lutero kreskis rapide, plejparte pro la ĝenerala katolika malkontento de eklezianoj pro koruptado kaj "sekularaj" deziroj kaj kutimoj de la Roma kurio.
Akechi Mitsuhide
AKECHI Mitsuhide (明智 光秀; naskiĝis en 1528; mortis la 2-an de julio 1582, laŭ la japana kalendaro la 13-a, tagon de la 6-a monato), kromnomita Jubei aŭ Koretou Hyuuga no Kami (惟任日向守), estis japana samurajo, kiu vivis dum la Sengoku-epoko.
Mitsuhide estis generalo sub daimio Oda Nobunaga, kvankam poste li perfidis Nobunaga-n kaj igis lin fari harakiron.
Lesnaja (metrostacio en Sankt-Peterburgo)
Lesnaja (Лесная) estas stacio de la Metroo de Sankt-Peterburgo sur Kirovsko-Viborgskaja linio, ĝi situas inter la stacioj ' kaj ' en Sankt-Peterburgo.
Leopold Löw
Leopold Löw [lOv], laŭ hungarlingve kutima nomordo Lőw Lipót, hebree יהודה לייב לעף estis hungaria ĉeĥdevena ĉefrabeno. Lia origina nomo estis Júda Leib Löw, liaj plej konataj filoj estis Immánuel Lőw, Sámuel Lőw, Tóbiás Lőw kaj Vilmos Lőw. Lipót Lőw naskiĝis la en Černá Hora (Moravio, Aŭstra Imperio), li mortis la  en Szeged (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario.
Biografio
Lipót Lőw lernis komence talmudon en pluraj urboj, poste li studis en Reĝa Universitato de Pest kaj Universitato de Vieno. En 1835 li akiris rabenan diplomon, poste li instruis kaj hungariĝis. Ekde 1841 li estis rabeno de Nagykanizsa, inter 1846-1850 en Pápa. Tiam li estis apoganto de la hungara revolucio de 1848, tial li estis poste kondamnita 2 monatojn. Liberiĝanta li estis ĉefrabeno de Szeged ĝismorte. Estis li, kiu la unua predikis hungarlingve. Pro vidviĝo li edziĝis dufoje, ambaŭ edzinoj naskis sepfoje.
Insulo Tarahiki
La insulo Tarahiki, konata ankaŭ kiel Kormorana Insulo, estas neloĝata 6 ha granda insulo ĉe la Golfo Hauraki de Nov-Zelando. Ties plej alta pinto estas 68 m super marnivelo kaj ĝi kuŝas je 15.6 km el la ĉeftero kaj je ĉirkaŭ 3 km oriente el la insulo Vaiheke. Ĝi estas konata ĉefe pro ties reprodukta kolonio de ĝis 700 Punktokormoranoj.
Langenhorn (Norda Frislando)
Langenhorn (dane Langhorn, nordfrise Hoorne) estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Norda Frislando de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Meza Norda Frislando, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Orlov (Vračovice-Orlov)
Orlov (Worlau) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Vračovice-Orlov en distrikto Ústí nad Orlicí. Ĝi troviĝas sudokcidente de Vračovice-Orlov. En la jaro 2009 ĉi tie estis registritaj 35 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Orlov situas en katastra teritorio Vračovice kun areo 2,9 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1696.
Ibrahim Junior Kuribara
Ibrahim Junior Kuribara (栗原 イブラヒム ジュニア, n. ) estas japana futbalisto.
András Csorba
CSORBA András [ĉorba] estis rumanuja hungara aktoro, altlerneja profesoro, teatrestro naskita en Brăila la 25-an de aŭgusto 1927 kaj mortinta en Târgu Mureş la 24-an de aŭgusto 1987.
NGC 1586
NGC 1586 (aliaj indikoj — PGC 15331, UGC 3062, MCG 0-12-36, ZWG 393.27) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Distrikto Lipno
Distrikto Lipno - pole powiat lipnowski - estas distrikto en la provinco (vojevodio) Kujavio-Pomerio de Pollando. Administra centro estas la samnoma urbo Lipno. Fine de en la distrikto vivis.
Sporto en Armenio
En Armenio estas ludataj multaj sportludoj inter la plej menciindaj estas lukto, halterlevo, ĵudo, futbalo, ŝakludo kaj boksado. . Armenio estas montara lando kaj adekvatas por kelkaj sportoj kiaj skiado kaj alpismo estu amase praktikataj. Malgraŭ ĝi ne havas marelirejon, la akvaj sportoj nur povas esti praktikataj en lagoj, ĉefe en la lago Sevan. Konkurence, Armenio sukcesas en halterlevo kaj lukto. Armenio estas aktiva partoprenanto en la internacia sportiva komunumo kiu plene apartenas al la Unuiĝo de Eŭropaj Futbal-Asocioj.
Levon Aronian, Vladimir Akopian, Karen Asrian, Smbat Lputian, Gabriel Sargissian kaj Artashes Minasian formis la viran teamon. Lilit Mkrtchian, Elina Danielian, Nelli Aginian kaj Siranush Andriasian la inan. La teknika skipo estis formata de Arshak Petrosian kaj Tigran Nalbandian.
Hejma enkursigilo
Hejma enkursigilo (aŭ hejma ret-alirilo) estas aparato, kiu konektas la telekomunikan infrastrukturon (datumoj, kontrolo, aŭtomatigo, ktp.) de hejma cifereca aparataro al interreto, kombinante la funkciojn de enkursigilo, nabo, modemo, fajroŝirmilo kaj distra aplika servilo kiel ekzemple aŭdio kaj video laŭpeta, Interreta telefono aŭ domotika teleregilo.
Hejmaj enkursigiloj havas modulajn arkitekturojn bazitajn sur normoj kiel ekzemple X10, EIB aŭ LonWorks, kaj normo estis establita, OSGi (Open Services Gateway initiative) bazita sur arkitekturo Java kaj aplikaĵaj interfacoj en API (Aplikprograma interfaco), kiuj sendepende de la provizanto subtenus aplikojn disvolvitajn de diversaj fabrikantoj, do neniuj platformaj ŝanĝoj necesus por la evoluo de aplikoj.
Latour
Latour estas
nomo de la sekvaj personoj:
Spektro
Spektro estas linea listo de statoj, kutime ne finia aro aŭ gamo, sed kontinuaĵo en kiu la statoj servas kiel nomigitaj regionoj aŭ punktoj. La unua scienca uzo de la vorto estis por la videbla spektro kiun oni vidas en ĉielarko.
Vjetnamoj
Vjetnamoj (người Việt), aŭ Kinh-homoj, estas la ĉefa etno loĝanta en Vjetnamio. Ili parolas la Vjetnaman lingvon, kiu estas tonlingvo, kaj kiu malgraŭ kelkaj supraĵaj similecoj al la Ĉina, apartenas al la aŭstralazia lingvaro, ne al la ĉinotibeta, kaj nuntempe estas skribata per latinaj literoj, antaŭe ĝi estas ankaŭ skribita per ĉinaj literoj (chữ nôm). Dum la Vjetnama milito multaj Vjetnamoj fuĝis el sia lando, kaj nuntempe ekzistas granda Vjetnama diasporo tra la tuta mondo.
Etna grupo parolanta la vjetnaman ĉirkaŭ en Gŭangŝjio nomiĝas ĝingoj (ĉine: 京族, Jīngzú; vjetname: Người Kinh).
Tradicia vivo
Tradicie la vjetnamoj loĝis en vilaĝoj po de kelkcent ĝis kelkmil da loĝantoj, apud riveroj. Ili estis terkulturistoj. Ilia vivmaniero necesigis kunlaboron. Tradiciaj vjetnamaj domoj estis konstruitaj rekte sur la grundo kaj lokitaj danke al geomanciistoj. La socio estis patriarka, tio estis organizo en kiu la viroj estras sian familion kaj donas sian nomon al la infanoj. Oni nomas la klanon tộc.
Originoj
Laŭ esplora studo farita de la Hôpital Saint-Louis en Parizo, Francio: " la komparo de la Vjetnamaj kun aliaj orientaziaj populacioj montris proksiman genetikan rilaton de la studata loĝantaro kun aliaj Orientanoj ", kun la escepto de sep unika markiloj.
Tiuj rezultoj, kune kun restaĵoj de Taja enzimo-morfoj, indiki teorio de duobla etna origino de la Vjetnama loĝantaro de ĉina kaj taja loĝantaroj.
2001 HLA studo estrita de laboratorioj ĉe la Mackay Memorial Hospitalo en Tajpeo (Tajvano) klasifikas la vjetnaman popolon en la sama genetika fasko kiel la Miao (Hmonga), Southern Han (Suda ĉina), Buyei (Bo Y-homa) kaj taja, kun diferenca familio konsistante Taja ĉina kaj Singapura ĉina, Minnan (Hoklo) kaj Hakka.
Noto pri la nomo de Vjetnamio
En sia Listo de Normaj Landnomoj de 1989, la Akademio de Esperanto rekomendis la formon "Vjet-Namo" por la lando (kaj sekve Vjet-Namanoj por la vjetnamoj). En sia Listo de Rekomendataj Landnomoj de 2009 ĝi ŝanĝis sian rekomendon al "Vjetnamujo/Vjetnamio" laŭ la superrega lingvouzo.
Nomenklaturo de Unesko
Nomenklaturo de Unesko por domajnojn de scienco kaj teknologio estas la sistemo kiu Unuiĝint-Naciara Edukada, Scienca kaj Kultura Organizo (Unesko) evoluigis por klasifiko de reserĉaj raportoj kaj doktorecaj disertaĵoj. Tri rangoj de la sistemo oferas diferencajn nivelojn de subtilaĵo tra du-, kvar- kaj ses-cifera kodoj.
Ducifera sistemo
11 Logiko
12 Matematiko
21 Astronomio kaj Astrofiziko 22 Fiziko
23 Kemio
24 Vivecaj sciencoj
25 Terscienco kaj kosmoscienco
31 Agriculturaj sciencoj
32 Medicino kaj Sanscienco
33 Teknologiaj sciencoj
51 Antropologio
53 Ekonomikaj sciencoj
Saint-Julien-lès-Montbéliard
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Montbéliard (france arrondissement de Montbéliard), la norda kaj orienta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Nomenklaturo de Unesko
Ducifera sistemo
54 Geografio
55 Historio
56 Jurscienco kaj juro
57 Lingvistiko
58 Pedagogio
61 Psikologio
62 Sciencoj de Belartoj kaj Beletristiko
63 Sociologio
71 Etiko
72 Filozofio
Rubite
Rubite estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco de Granada, sude de Hispanio. Ĝi estas en la centr-orienta parto de la marborda komarko Costa Granadina, borde de la Mediteranea Maro, Rubite limas kun la municipoj Lújar, Órgiva kaj Polopos. En 2016 estis 377 loĝantoj.
La municipo rubitea enhavas la domarkernojn Rubite, Los Gálvez kaj Rambla del Agua en la interno, kaj El Lance kaj Casarones en la mediteranea marbordo.
Distas de Granado 81 km., de Castell de Ferro 17 km., Motril 36 km., Órgiva 25 km. kaj Albuñol 39 km.
La municipo dediĉas sin al la agrikulturo. En la interno estas arboj kiel migdalarboj kaj figarboj, kaj en la zonoj marbordaj estas kultivo de plantoj sub plasto. Estas ankaŭ turismo de suno kaj strando kun kampadejo en la marbordo.
Ernő Friedmann
Ernő Friedmann [fridman], laŭ hungarlingve kutima nomordo Friedmann Ernő estis hungara juristo, advokato, universitata instruisto.
Ernő Friedmann naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis en Nazia Germanio en 1944.
Biografio
Ernő Friedmann devenis el juda familio. Li frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li studis en Reĝa Universitato de Budapeŝto, poste helpe de stipendio en Berlino. Li akiris juran diplomon en Universitato de Budapeŝto en 1905, post 3 jaroj ankaŭ advokatan diplomon. Ekde 1908 li estis advokato, en 1911 li havis postenon en la ministerio pri edukado. Inter 1912 kaj 1917 li estis publika eksterordinara profesoro en la Reĝa Jura Akademio (Kassa), poste en Reĝa Universitato palatino József. Li denove estis advokato kaj ankaŭ redaktoro. En 1944 Gestapo kaptis lin, la baldaŭaj datenoj estas nekonataj. Li ricevis premion en 1927.
Naciaj Arĥivoj de Pakistano
Historio
La Administrejo pri Arĥivoj kaj Bibliotekoj estis establita en 1951 sub la Ministerio pri Edukado. La 8-an de decembro 1973, la administrejo estis disigita en du, kaj tiel estiĝis la apartaj Naciaj Arĥivoj sub la aŭtoritato de la Kabineta Dividaĵo. Grava ĵurnalo de Pakistano raportis, ke «Malgraŭ la ekzisto de la Leĝo pri Naciaj Arĥivoj de 1993 kaj la Leĝo pri Arkiva Materialo (Konservo kaj Eksporta Kontrolo) de 1975, la registaraj ministerioj ne multe sendis dokumentojn al NAP.»
Organizo
La Direktoro Ĝenerala (BPS 20) estas la estro de la Naciaj Arĥivoj de Pakistano. La arĥivoj estas organizataj en 3 departementoj, por enteni datumojn, por konservado, reproduktado kaj administrado.
Alo pri publikaj datumoj
La alo pri publikaj datumoj (Public Record Wing aŭ Public Collection Wing) administras la akiron, konservon kaj revizion de publikaj rekordaj aktivecoj.
Alo pri privataj kolektoj
La alo pri privataj kolektoj (Private Collections Wing) respondecas por la akiro de privataj kolektoj havantaj nacian aŭ historian signifon.
Teĥnika alo
La Teknika Alo (Technical Wing) respondecas por provizo de teĥnikan helpo al la ceteraj departementoj. La teĥnika alo konsistas de 3 sekcioj:
Biblioteko
La biblioteko de la Naciaj Arĥivoj havas 19 000 librojn, plejparte pri la historio de Hinda subkontinento.
Gravaj kolektoj
La Naciaj Arĥivoj de Pakistano (NAP) gastigas, inter aliaj, la jenajn gravajn kolektojn:
Aktivecoj
NAP partoprenis pli ol 50 internaciaj konferencoj, seminarioj, simpozioj kaj laborrenkontiĝojn kaj gastigis Internacian Simpozion pri Arĥivoj en 1982 (partoprenis 13 landoj), la Regionan Seminarion SWARBICA de 1989 pri bezonoj kaj politikoj pri trejnado (partoprenis 7 landoj) kaj la Seminario pri Arĥivoj SAARC de 1991.
Kantono Columbia (Nov-Jorkio)
La kantono Columbia - angle Columbia County - estas kantono de Usono en la subŝtato Nov-Jorkio. Ĝi fondiĝis la 4-an de aprilo 1786. Laŭ la stato de la censo en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Kantona ĉefurbo estas Hudson.
Pilgrimulo
Pilgrimulo estas tiu, kiu pro religiaj kialoj vojaĝas al fora regiono, kutime iras al pilgrimejo.
Pilgrimanto estas veturanto (laŭvorte tiu kiu venas el for), kiu venas por veturado al sanktejo. Tipe, tiu estas fizika veturado (ofte perpiede) al loko de speciala signifo al aliĝinto de partikulara religia kredosistemo.
La kialo povas esti obteni indulgencon pro pekoj, plenumigi promeson, por plenumo de preĝo, rensaniĝo, religia sperto aŭ danko. Celo estas loko konsiderata sankta, kiel ekzemple preĝejo, templo ktp.
Pilgrimulo ofte identiĝas per aparta vesto, akcesoraĵo (bastono) aŭ emblemo (jakoba konko).
Etimologio
La latina: peregrinus aŭ peregrinari iĝis en la eklezia latino: pelegrinus. Litere pilgrimulo estas iu, kiu venas "per agrum", t.e. tra lando, el la transa "ager romanus", kie oni traduku "ager" ne per agro, t.e. prilaborata kampo, sed per posedaĵo apartenanta al "civitas". Tiel oni povus traduki pilgrimulon "fremdulo".
Antikve
En la antikvo multaj grotoj estis konsiderataj sanktaj. Unu el la plej famaj pilgrimejoj estis la greka templo de Artemiso en Efezo.
Mezepoke
La plej frue skribitaj dokumentitaj vojaĝoj de iu kristana pilgrimanto al la Sankta Lando entreprenitis en 333 de Bordozo (Francujo) ĝis Jerusalemo (Israelo); estis priskribite de latina vojaĝmanlibro kun detaloj de la etapoj survoje. Simila pieco disvastiĝis tre baldaŭ pri Romo, por la tombo de apostoloj Petro kaj  Paŭlo. Poste aliĝis la atingo al Santiago de Compostela, kiu elstaras la aliajn pro la bonega infrastrukturo kun amplekse disvastigita reto de gastejoj zorgataj de monaĥejoj en la Mezepoko.
Reformacie
Kune kun aliaj protestantaj reformistoj kiel Zwingli kaj Kalvino, Lutero ankaŭ kontraŭstaris la ekscesojn de sia tempo pro la superstiĉoj kaj indulgencoj, kiuj motivis la pilgrimantojn. Jam antaŭe la teologo Tomaso de Kempis esprimis tian kritikan rimarkon en sia Imitado de Kristo (libro 1-23): "Tiu, kiu multe pilgrimas, malofte fariĝas sankta." Post kiam Norvegio akceptis protestantismon, tie al mortpuno pilgrimuloj estis eĉ submetitaj [ĉ. 1537].
Nuntempe
Kontraŭe al la protestantoj, la katolika Eklezio aliĝis al la kutimo de pilgrimoj kaj promociis ilin. Ekzemple, Ignaco Lojola priskribas sian pilgrimadon al Jerusalemo kaj Romo en sia "Rakonto de pilgrimulo".
La "Pilgrimaj Patroj" estis grupo de puritanaj disidentoj el Anglujo, kiuj navigis al Usono por establi kolonion en kiu kredo devus reĝi.
Ĉe budhismo
Lokoj de pilgrimado en la budhisma mondo inkludas tiujn, kiuj estas asociitaj kun la vivo de la historia Budho, t.e. lia supozita naskiĝloko kaj infana hejmo (Lumbinio kaj Kapilavastuo en Nepalo) kaj loko de iluminiĝo (Bodgajo en norda Barato), aliaj lokoj, kiujn li kredeble vizitis, kaj la loko de lia morto (aŭ Parinirvano), Kuŝinagaro, Barato. Aliaj inkludas multajn templojn kaj monaĥejojn kun relikvoj de Budho aŭ budhismaj sanktuloj.
Ĉe hinduismo
Hindaj pilgrimaj cellokoj povas esti sanktaj urboj (Varanasio, Badrinato); riveroj ( Gango, Jamuna); Montoj (pluraj himalajaj pintoj estas sanktaj al ambaŭ hinduoj kaj budhistoj); kavernoj (kiel ekzemple Batu kavernoj proksime de Kuala Lumpur, Malajzio); temploj; festivaloj, kiel la alternurba Kumbhamela,
Ĉe islamo
Haĝi estas honora titolo donita al islamana persono, kiu estis sukcese kompletiginta la Haĝon al Mekko. En ties tradicia kunteksto, ĝi estis ofte uzita por referenci al aĝuloj, ĉar ili estis povintaj akumuli riĉon por financi la veturon. En arabaj landoj, ḥājj kaj ḥājjah estas ofta respekta maniero direkti sin al ajn pli aĝa persono, senrilate al ĉu la koncerna persono fakte plenumis la pilgrimadon aŭ ne.
Ĉe kristanismo
En la literaturo de kristanismo, la koncepto de pilgrimanto kaj de pilgrimado povas referenci al la sperto de vivo en la mondo (konsiderata kiel periodo de ekzilo) aŭ interna vojo de spirita aspiranto al stato de beateco. Specifa kazo estas la Jakoba vojo.
Menciindaj pilgrimuloj
Multaj naciaj kaj internaciaj ŝtatestroj pilgrimadis pro ambaŭ personaj kaj politikaj kialoj.
Bildolibro sen Bildoj
Bildolibro sen Bildoj (dane: Billedbog uden Billeder) estas fabela libro de Hans Christian Andersen, verkita en 1838 kaj esperantigita de profesoro doktoro Siegfried Lederer - la 35-paĝa traduko aperis en 1909 ĉe la eldonejo Heckners Verlag en Wolfenbüttel kiel unua volumeto de planita "Esperanta Universala Biblioteko".
En 2005 aperis nova traduko de Birthe Trærup, en Gilleleje per propra eldono de la tradukinto.
Enhavo
Juna pentristo rigardas el la fenestro la lunon kaj la luno rakontas al li „bildojn“, kiujn ĝi vidas dum sia vespera flugado ĉirkaŭ la tero. Temas entute pri 33 vesperoj, do malgrandaj fabelaj rakontetoj. Ekz. hinda knabino flosigas sian lampon sur Gango, kaj ĉar la lumo ne estingiĝis, ŝi kredas, ke ŝia amato vivas. Eta knabineto volis ludi kun kokino kaj ĝiaj kokidoj, pro kio la patro ŝin punis, ĉar la birdetoj estas teruritaj. Kruela viro devigas malsanan virinon sidi ĉe fenestro kaj ŝi tie mortas. Ktp.
Wilhelm von Biela
, de protestantista familio devena de tio, kiu estas hodiaǔ Ĉeĥio, ekzilita en Germanion post, ke lia praulo Friedrich von Biela estis ekzekutita en Prago en 1621 dum tiama religia milito.
Post studo ĉe la milita lernejo de Dresdeno, li aliĝas al la aǔstro-hungara armeo en 1802 ; kiel kapitano li partoprenas al pluraj kampajnoj kontraǔ Napoleono. Li estis vundita dum la Batalo de Leipzig en 1813.
En 1815 li iris en Pragon kie li studis astronomion sub gvidado de Alois Martin David. Li fakiĝis en la observo kaj la kalkulo de orbitoj de kometoj, la sunmakulo kaj la kaŝadoj de steloj far de Luno.
Li sendepende makovris plurajn kometojn, malkovritaj de aliaj, notinde C/1823 Y1 (aǔ Granda Kometo de 1823), kaj la 3D/Biela (nun diseriĝinta), kies orbiton la unua li difinis.
Li publikigis plurajn artikolojn pri astronomio kaj unu libron (Die zweite grosse Weltenkraft, nebst Ideen über einige Geheimnisse der physischen Astronomie, oder Andeutungen zu einer Theorie der Tangentialkraft) en Prago en 1836.
Krom la kometo Biela, du kosmaj objektoj estis nomitaj en lia honoro :
Bazotonalo
La Bazotonalo estas la tonalo ĉefe uzata en muzikaĵo. Plejofte la lasta trisono de peco estas identa kun la toniko de la bazotonalo. La bazotonalo estas en la plej multaj kazoj identa kun la tonala centro, kondiĉe ke la peco ne daŭre modulas.
Lingvouzo: „La peco staras en ...-maĵoro/-minoro.“
Je pecoj, kiuj baziĝas sur modalo aŭ alia gamo, la antaŭsignoj (kiuj depende de la epoko ankaŭ povas tute manki) kutime ne identas kun la reguloj de la kvintociklo, ĉar ne temas pri maĵoraj aŭ minoraj gamoj. Ankaŭ ekzemple ĉe Hindemith ne estas kutime, difini bazotonalon per antaŭsignoj, ĉar la muziko ja estas relative tonaleca, tamen dum longaj strekoj restas sur tonala centro. La notacio rezultanta el tio por leganto estus iomete malfacile legebla kaj konfuza.
Maltonala muziko evitas la muzikan rilaton al bazotonalo.
Ekonomio de Armenio
Proporcia reprezento de eksportataj produktoj de Armenio, 2019
La Ekonomio de Armenio estas relative industriigita. La industrio reprezentas pli ol 30 % de la enlanda MEP kaj 40% de la laboristoj estas dungataj en la industrio kaj konstruado. Hegemonias la produktado de manufakturaĵoj kaj mineraloj.
Antaŭ ĝia sendependo, la ekonomio de Armenio baziĝis sur la industria produktado de kemiaĵoj, elektronikaĵoj, maŝinoj, procesitaj nutraĵoj, sinteta kaŭĉuko kaj teksaĵoj, cetere, ĝi estis alte sendependa de eksteraj rimedoj. La terkultivado nur kontribuis la 20% de la Malneta Enlanda Produkto kaj la 10 % de la dungado antaŭ la malapero de Sovetio en 1991. La respubliko disvolvigis modernan industrian sektoron kiu eksportis al la proksimaj sovetaj respublikoj kiel interŝanĝo de la materialoj kaj energio.
Sektoroj
La armenaj minejoj enhavas kupron, zinkon, oron, kaj plumbon. La plejparto de la energio estas generata per la importado el Rusio, inkluzive de la gaso kaj nuklea energifonto (por la sola atomenergia centralo).
En junio 1994 estis aprobata liberala leĝo favore de la eksterlanda investado, kaj en 1997 estis adoptata leĝo pri la privatigo. La daŭra progreso dependos de la kapablo de la registaro konsolidi la makroekonomion, plibonigi la investadon kaj de grandaj paŝoj kontraŭ koruptado.
"Nederlanda malsano" de Armenio
Kiel informas armena fakulo Grigor Badaljan, ekde 2005 la loka valuto signife plifortiĝis, montrante probleman situacion, kiun Badalan nomas "nederlanda malsano" de ekonomio. Ekzistas unu tre floranta sektoro de la ekonomio, kiu negative influas la aliajn, artefarite plifortigas la lokan valuton kaj povas kaŭzi krizon. Temas pri konstrua industrio, kiu kreskis je 42% dum la jaro 2005.
La signifa kresko en konstruado estas kaŭzita de nestabila situacio en Libano kaj Irano, kiu igas multajn etnajn armenojn el ekster Armenio investi en nemoveblaĵojn en sia "metropolio". Alfluo de valuto el ekster la lando kaŭzas pli altan mendadon de dramo, la loka valuto, kiu rezulte kreskas rilate la ceterajn valutojn.
Banko
La Centra Banko de Armenio (en la armena Հայաստանի Հանրապետության Կենտրոնական Բանկ) estas la centra banko de Armenio kun ĝia ĉefsidejo en Erevano. La banko estas sendependa institucio, kiu respondecas pri la elsendado de ĉiuj monbiletoj kaj moneroj en la lando, prizorgante kaj reguligante la bankan sektoron kaj konservante la monajn rezervojn de la registaro.
Kembriĝo (Britio)
Kembriĝo (Cambridge, [prononco "KEJMbriĝ"]), la sidejo de la Universitato de Kembriĝo, estas urbo en Anglio, 80 kilometrojn norde de Londono, kiu havas iom pli ol 100,000 loĝantoj laŭ la 2001-a registara censo.
Jam de jarcentoj ĝi estas grava centro por scienco, lernado kaj esplorado; famaj sciencistoj, kiuj laboris kaj laboras en Kembriĝo inkluzivas Sir Isaac Newton, Charles Babbage, James Clerk Maxwell, James Watson Francis Crick, Sir Fred Hoyle, Sir Martin Rees, kaj Profesoro Stephen Hawking inter multaj aliaj. Pli lastatempe la urbo iĝis egale grava loko por komputika laboro. Multnombraj internaciaj komputikaj firmaoj havas sian britan oficejon en Kembriĝo, sed ĝi ankaŭ havas aron de propraj, lokaj firmaoj, ekz. ARM, fama kreanto de mikroprocesoroj.
La urbo havas tradicie altan nivelon de uzado de bicikla transporto, ĉefe pro sia universitato kaj pro la manko de gravaj montetoj.
Famuloj
En Kembriĝo mortis hungardevena fizikisto Egon Orován.
Esperanto en Kembriĝo
Lastatempe la antaŭa Kembriĝa Esperanto-Klubo dormetas, sed la Pasporta Servo daŭre havas du gastigantojn en Kembriĝo.
EdE-C
Dunn Loring (Metroo de Vaŝingtono)
Dunn Loring estas stacio de la metroo de Vaŝingtono. Ĝi situas en kantono Fairfax en Virginio.
La stacio estis konstruita sur la meza strio de la ŝoseo US Interstate 66.
Ĝi estas alirebla por rulseĝoj.
Yuito Suzuki
Yuito Suzuki (鈴木 唯人, n. ) estas japana futbalisto.
Tocco Caudio
estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Kampanio kaj la provinco Benevento. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Kristanaj patronoj estas la sanktaj Kosmaso kaj Damiano, kies kumuna memortago sekve estas la komunuma festotago.
Yuito Suzuki
Li ekde la jaro 2020 futbalas ĉe la unua vira teamo de la klubo Shimizu S-Pulse.
Tocco Caudio
Najbaras la komunumoj Bonea, Bucciano, Campoli del Monte Taburno, Cautano, Frasso Telesino, Moiano, Montesarchio kaj Sant'Agata de' Goti.
Tendro
Tendro estas veturilo ligita al vaporlokomotivo kiu celas transporti akvon kaj karbon kiuj funkciigas la maŝinon. Vapolokomotivoj konsumas grandan kvanton de akvo kompare kun la kvanto de bruligaĵo, pro kio tendro estas necesa por ke la lokomotivo povas veturi longajn distancojn.
"Bremsotendro" estas tendro speciale peza uzata esence por faciligi la bremsadon.
Tora e Piccilli
Tora e Piccilli estas komunumo de Italio.
Preĝejo Ĉieliro de Maria (Tereske)
Historio
En tiu loko estis benediktana romanika abatejo, kiu estis menciita en 1219, sed oni supozas, ke ĝi ekzistis jam en la 11-a aŭ 12-a jarcentoj. Inter 1482-1484 ĝi estis trakonstruita kiel gotika kirko. Dum la turka erao la turkoj profitis ĝin moskeo, sed en la 1700-aj jaroj ĝi rekonstruiĝis jam kiel katolika kirko. Laŭ priskribo en 1711 ĝi havis 2 turojn. Renovigaj laboroj okazis en 1847, 1895 kaj 1915, intertempe nova turo konstruiĝis. Restaŭrado okazis inter 1969-1972, tiam oni trovis restaĵojn de la iama abatejo. La orgeno estis farita en 1935, ĝi estis trakonstruita en 1970.
Konstruaĵo
La konstruaĵo situas sola en mezo de la vilaĝo. La fasado estas simetria, meze la enirejo funkcias, pli supre granda kvarlatera fenestro estas videbla. La plej supre la turo altiĝas, la turopinto estas piramida. La navo finiĝas en rektangula absido, kiu estas apogita per 2 pilieroj. Ankaŭ sakristio aliĝas al la absido. Sub la preĝejo estas kripto, kie estas entombigita hu:Szunyogh Xavér Ferenc. Interne estas videbla 10 metrojn larĝa fresko pri Ladislao la 1-a (Hungario) (pentrita inter 1330-1350), en la sanktejo pri Sankta Barbara kaj Sankta Ursulo de Kolonjo. Lili Árkayné Sztehló kreis la sanktejan fenestran vitrobildon. Malsupre estas ligna skulptaĵo pri Kristo el la 17-a jarcento.
NGC 1587
NGC 1587 (aliaj indikoj — PGC 15332, UGC 3063, MCG 0-12-35, ZWG 393.28, KCPG 99A, 2ZW 12) estas galaksio en konstelacio Taŭro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Distrikto Lipsko
Distrikto Lipsko - pole powiat lipski - estas distrikto en la provinco (historie vojevodio) Mazovio de Pollando. Distrikta centro estas la urbo Lipsko. Fine de en la distrikto vivis.
Santa Cruz del Comercio
Santa Cruz del Comercio estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Granada, sude de Hispanio. Ĝi estas en la centr-norda parto de la komarko de Alhama, je 51 km de la granada ĉefurbo. La municipa teritorio estas enklavo en Alhama de Granada. En 2.016 estis 544 loĝantoj.
La municipo santakruca estas formata de la domarkernoj Santa Cruz del Comercio kaj Valenzuela, nomita ankaŭ Seco de Lucena.
Flughaveno Marsejlo-Provenco
La flughaveno estis malfermita la. Ĝi situas en Marignane ĉe lago de Berre; unu ĝia kurejo eĉ etendiĝas en la lagon. Lokanoj ofte nomas la flughavenon simple "Marignane".
Bannockburn
Bannockburn Allt a' Bhonnaich) estas vilaĝo de Skotlando, lokita tuj sude de la urbo Stirling. Ĝia nomo devenas de eta rivero, la Bannock Burn, kiu trafluas ĝin kaj enfluas en la riveron Forth.
Proksime al la vilaĝo troviĝas la loko, kie okazis la batalo de Bannockburn (1314), venko de la skota armeo de Robert the Bruce kontraŭ Anglio. La vilaĝo cetere entenas ŝtonponton konstruitan de la inĝeniero Thomas Telford. Bannockburn fariĝis parto de la urbaro de Stirling. En 2001 vivis sur ĝia teritorio 7 352 loĝantoj.
Dénes Károlyi
Dénes KÁROLYI [ka:roji] estas rumania hungara historiisto. Li naskiĝis en Reșița la 1-an de majo 1828.
Biografio
Dénes Károlyi akiris diplomon pri historio en Universitato Bolyai de Kluĵo (1953). Li estis kunlaboranto de la Instituto de Historio kaj Arkeologio de Rumana Akademio de Kluĵo.
Salobreña
Salobreña estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Granada, sude de Hispanio. Tiu municipo estas ĉe la marbordo de Mediteraneo. Ties nomo nomigas ankaŭ faman trinkaĵon en la tuta Hispanio kio konsistas el suko el vinberoj ne fermentita, do antaŭvino, kiu ne estas alkoholaĵo.
Ĝi estas en la centr-okcidenta parto de la marborda komarko Costa Granadina, borde de la Mediteranea Maro, Salobreña limas kun la municipoj Motril, Vélez de Benaudalla, Los Guájares, Molvízar, Ítrabo kaj Almuñécar.
La municipo enhavas la domarkernojn Salobreña —sur roko kronita de araba kastelo—, Lobres, Playa Salobreña, Caleta-La Guardia, Monte Almendros, Alfa Mar, Costa Aguilera kaj El Pargo. En ĝia municipa teritorio elfluas la rivero Guadalfeo.
La turismo estas la ĉefa enspezofonto, kun variaj hoteloj kaj loĝejaj zonoj kaj sur la strando kaj sur la monto. En 2016 ekis la vorkoj por la konstruado de novaj hoteloj. Alia grava ekonomia rimedo estas la agrikulturo, en kiu elstaras la kultivo de subtropikaj fruktoj kiel ĉerimolio, avokado, mango ktp. El 2006 malaperis la kultivo de la sukerkano, kiu estis tradicia en la lasta jarmilo, ekde la epoko de araboj, el kio restis nur privataj plantejoj en la valo por hejma uzado. Estas kultivo de legomoj, fruktoj de forcejo kaj floroj de sezono. Estis iam ankaŭ fabriko de sukero kaj de brando de sukerkano.
Ursula Andress
Ursula ANDRESS (19a de marto 1936) estas svisa aktorino de kino kaj televido, iama manekeno kaj seksosimbolo, kiu aperis en usonaj, britaj kaj italaj kinoj. Ŝi estas plej bone konata pro sia trarompa rolo kiel Bond-virino Honey Ryder en la unua Bond-filmo, nome Dr. No. Ŝi poste stelulis kiel Vesper Lynd en la parodio de 1967 pri James Bond nome Casino Royale. Aliaj ŝiaj filmoj estas The Southern Star, Fun in Acapulco, She, La decima vittima, The Blue Max, Perfect Friday, L'Infermiera, La montagna del dio cannibale, Das Geheimnis der eisernen Maske kaj Clash of the Titans. Ŝi ankaŭ aperas en la romano de Ian Fleming pri James Bond nome On Her Majesty's Secret Service.
Biografio kaj kariero
Ursula Andress estis fama seksosimbolo de la 1960-aj jaroj, post ludi la rolon de la dua «Bond-virino» de la unua filmo de la sukcesa serio pri la agento 007, nome James Bond kontraŭ la doktoro No (1962). El tiu filmo oni memoris kaj ripetis speciale la scenon en kiu ŝi eliras el la maro sur strandon vestante blankan bikinon. Ŝiaj komencoj estis en la itala kino, sed ŝi ne famiĝis tute ĝis la ludon de la menciita rolo de Honey Ryder en la kinproduktaĵo bazita sur la romano de Ian Fleming, nome 007.
Ŝi stelulis ĉe aktoroj tiom famajn kiel Elvis Presley, Frank Sinatra, Dean Martin, Peter Sellers aŭ Peter O'Toole en filmoj reĝisoritaj de grandaj majstroj kiel Robert Aldrich aŭ Richard Thorpe.
Ŝi edziniĝis en 1957 al John Derek, aktoro kaj reĝisoro kiu poste edziĝos al Linda Evans kaj al Bo Derek. En 1966 ŝi separiĝis de John Derek. Kvankam ŝi protagonistis famajn amaferojn kun la aktoroj Marlon Brando, James Dean, Ryan O'Neal kaj kun la argentina boksisto Carlos Monzón, Ursula ne reedziniĝis. Pro amanfero kun Harry Hamlin (L.A. Law), ŝi havis sian nuran filon. Ili koincidis en Clash of the Titans (1981), kie Ursula ludis rolon de Afrodito kaj Harry de Perseo.
Preta estis fotita nuda en la revuo Playboy, Ursula Andress estis seksa simbolo ĝis la fino de la 1970-aj jaroj. En 1995 ŝi estis elektita de la usona revuo Empire Magazine unu de la cent virinoj plej seksallogaj de la kinarto el ĉiuj tempoj.
Louis Neefs
Louis Neefs (Gierle, 8-a de aŭgusto, 1937 – Lier, 25-a de decembro 1980) estis belga kantisto kaj grava defendanto de la flandra kanto kaj de la flandra kabareta arto. Lia karakteriza profunda, varmeta voĉo faris de li unu el la plej famaj nederlandlingvaj kantistoj iam vivintaj.
Liaj plej konataj kantoj estas Mia amiko Benjamin', Margrietje, (Ho, Ho) mi havas zorgojn, Je la strando de Oostende, Jennifer Jennings, Martine, Lasu nin floro kaj Annelies uit Sas van Gent.
Liaj sukcesoj
Neefs kantis en diversaj lingvoj, sed fine li havis la plej vendoj sukceso en Flandrio kaj Nederlando. Unu el liaj plej grandaj sukcesoj Margriteje, produktita de Peter Koelewijn finis en Nederlando en la listo de la plej sukcesaj 10 kantoj (Top 10).
Kantkonkursoj
En 1965 li gajnis kun Wat een leven (Kia vivo) la unuan lokon dum la flandra popularkanta festivalo. Neefs sukcese partoprenis en multaj kantokonkursoj, ankaŭ internaciaj : li ekzemole partoprenis en 1968 en Ateno en la internacia "Olimpiado de la populara kanto" kie li akiris gloran venkon kun la kanto Iris. Li dufoje reprezentis Belgion en la Eŭrovido-kantokonkurso : en Vieno (1967) kun Ho, ho, Ho, mi havas zorgojn kaj en Madrido (1969) kun Jennifer Jennings. Ambaŭ fojojn li finis kiel sepa.
Engaĝiĝo
Louis Neefs estis socie engaĝitaj. Krom sentema al la emerĝanta mediatemo (vidu la kanto Lasu nin floro (1970), la kantisto ankaŭ luktis por pli bona traktado de la flandra kanto, ĉar en tiu tempo pli ol 80% de la kantoj ne estis en la nederlanda. Li trovis ke la naciaj radiostacioj devus almenaŭ aŭdigi 20 ĝis 25% de la kantoj en la nederlanda lingvo, kiu kondukis lin en konflikto kun tiamaj radioproduktistoj.
Fatala akcidento
Neefs kaj sia edzino Liliane mortis en la aĝo de 43, je kristnakso 1980, en trafikakcidento en Lier. Günther, unu el la tri filoj de Neefs, poste fariĝis ankaŭ konata flandra kantisto.
Protestkanto por konservi la vivon sur tero
La kanto estis origine kanto de Wally Whyton, angla kantverkisto kiuj dum la sesdekaj jaroj verkis Leave them a flower (Lasu ilin floro).
Lukto por lingva justeco
Louis Neefs estis socie engaĝitaj. Krom sentema al la emerĝanta temo de ekologio (vidu la kanton Lasu nin floro (1970), la kantisto ankaŭ luktis por pli bona traktado de la flandra kantaro, kiu ekzistis sufiĉe kvalite kaj kvante, sed ne tiom plaĉus al programdirektoroj . Ĉar en tiu tempo (1970-aj jaroj) pli ol 80% de la kantoj ne estis en la nederlanda kaj flandraj kantistoj de la populara flandra kanto (i.a. Neefs) havis la impreson ke ilia muzikĝenro ne estis sufiĉe akceptita pro antaŭjuĝoj, ekzemple tro specifa , li organizis en 1976 protestagadon kiu portis lin en konflikto kun tiamaj programproduktistoj . Belgio importis ankaŭ tiutempe multe da muzikon el eksterlando por kiu la belgaj radiostacioj pagis rajtojn al eksterlandaj artistoj. Tio interalie kreis ekonomian malavantaĝon pro manko de enspezofontoj por la enlandaj kantistoj. Sen sufiĉa aŭdigo la publiko ne sufiĉe konatiĝas kun enlanda kantaro, sekve malpli elspezoj por tiu muziko (ekonomia argumento pli ol el vidpunkto de artista libereco kaj lingva identeco). Louis Neefs trovis ke la flandraj radiostacioj devus almenaŭ aŭdigi 20 ĝis 25% de la popularaj kantoj en la nederlanda lingvo.
Vidu ankaŭ
Listo de multlingvaj muzikgrupoj kaj kantistoj - multlingveco en muziko
Lingva diskriminacio
Takeda Katsuyori
TAKEDA Katsuyori (japane: 武田勝頼; naskiĝis en 1546; mortis la 3-an de aprilo 1582) estis japana samurajo el la Sengoku-epoko.
Li famiĝis kiel estro de la Takeda-klano kaj sukcedinto de la fama daimio Takeda Shingen. Li estis filo de Takeda Shingen kaj Suwa goryonin (諏訪御料人; la vera nomo estas nekonata), la filino de Suwa Yorishige.
Langenlehsten
Langenlehsten estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Duklando Lauenburg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. Langenlehsten estas parto de la komunumaro Büchen, administra ligo de pluraj najbaraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Signolingvo
Signolingvo aŭ gestlingvo estas lingvo kiu uzas la manojn kaj mienojn por komuniki, anstataŭ sonoj. Signolingvo uzas diversajn manajn formojn, orientiĝojn kaj movojn, ne nur de la manoj sed ankaŭ de la brakoj kaj korpo, en kombino kun buŝaj formoj kaj vizaĝaj ŝanĝoj por permesi al la uzanto esprimiĝi. Signolingvoj evoluas kutime inter surduloj, sed ilin uzas ankaŭ interpretistoj, kaj la amikoj kaj familioj de surduloj, ne nur surduloj mem. Interpretistoj helpas komuniki surdulojn kaj aŭdantojn, kiuj ne scipovas la konkretan signolingvon. Ili povas interpreti kaj signolingvon en parollingvo, kaj parollingvon en signolingvo. Estas aliaj interpretistoj, kiuj helpas komuniki signumantojn, kiuj signumas malsamajn signolingvojn. Ili estas plej ofte mem surdaj.
Ekde 2018, la UN fiksis, ke la 23-a de septembro de ĉiu jaro estu festata la "Internacia Tago de la Signolingvoj".
Lingvistoj agnoskis en la 1960-aj jaroj, ke ankaŭ signolingvoj estas lingvoj. Signolingvo havas ankaŭ ĝian fonologion, gramatikon kaj vortostokon. Lerni signolingvon estas same malfacila kiel lerni parolatan lingvon. Uzado helpas plibonigi ankaŭ tempon por reago kaj periferian vidon.
Oni ofte erare opinias, ke ekzistas sole unu internacia signolingvo. Ĉiu lando havas sian signolingvon pro historiaj motivoj, ekzemple, starigo de lernejoj por surduloj en diversaj epokoj, enkonduko de selektitaj signoj anstataŭ tuta ellaborita lingvo, la Majlanda kongreso, kiu malpermesis signumadon. Povas okazi, ke lando havas lokan signolingvon, specon de dialekto laŭ lernejoj de surduloj. Iuj landoj havas ne nur unu, sed pliajn signolingvojn, ekzemple Sviso aŭ Barato. Lernantoj povas rekoni similecon inter la signoj de diversaj signolingvoj, kaj lingvistoj povas klarigi kontakton ekzemple inter Hungara, Austria kaj Germana signolingvo. Ili povas ankaŭ malkovri familiojn de signolingvoj.
Laŭ alia miskoncepto la signolingvoj estus pli malrapidaj ol parolataj lingvoj, ĉar la manaj movoj estas malrapidaj. Sed tiuj lingvoj esprimas plurajn informojn samtempe, do, estas erare taksi ilin pli malrapidaj, dum ili foje estas pli rapidaj. Ĝenerale oni devas strebi al evidenta formado de signoj. En tio gravas ne nur la movo de la manoj, sed ankaŭ la pozicio kaj la mimiko.
Estas kutimo, ke signumantoj formas parollingvajn vortojn per sia buŝo. Tion faras kaj surduloj kaj aŭdantoj. Oni devas fari tiun pli malrapide ol parolo, adaptiĝante al tempo de signoj. Oni devas ne tro artikuli, kaj ĝi devas esti nur akompana. Ne ĉiu sekvas tiun kutimon. Estas tiuj, kiuj ne konsentas, ĉar tio miksas du lingvojn. Kutime la vortordo de du lingvoj ne estas sama, do oni uzas lingvon kontraŭ ĝiaj reguloj. Estas tiuj, kiuj ne povas fari tion, ĉar ilia parol-eraro distordas ankaŭ mondbildon. Denaske mutaj homoj ne havas parol-sperton. Aŭtismuloj ofte ne povas uzi la du komunikajn kodojn samtempe. Ankaŭ surduloj mem ne ĉiam sekvas la kutimon. Kaj estas iuj, kiuj ne povas interligi signumadon sen mondbildoj.
Laŭ iuj teorioj unuaj lingvoj estis signolingvoj; sed ili ne klarigas, kiel la homo komencis paroli.
Signolingvoj estas lingvoj
Signolingvoj estas lingvoj same kiel parolataj lingvoj:
Diverseco de signolingvoj
Oni parolas pri signolingvoj kaj ne nur signolingvo, ĉar ĉiu lando, fojfoje ankaŭ regionoj, havas propran signolingvon. Entute estas nuntempe 114 signolingvoj en la mondo. Signolingvoj en apudaj landoj estas ofte tute malsimilaj, eĉ kiam tiuj landoj havas komunan parolan lingvon; la signolingvoj en Britio kaj Irlando estas unu ekzemplo. Male, finna signolingvo originis el la sveda signolingvo, kvankam la finna ne rilatas al la sveda. Pro tio finnaj surduloj pli bone komprenas svedajn surdulojn ol parolantaj finnoj komprenas parolantajn svedojn.
Internaciaj signolingvoj
Komunikado inter homoj kiuj uzas malsamajn signolingvojn estas kutime pli facila ol inter homoj kiuj ne havas komunan parolan lingvon.
Estas du internaciaj signolingvoj.
Projektoj de internaciaj signolingvoj
Ekzistas tamen du projektaj de internaciaj signolingvoj,
Ambaŭ ĝis nun ne estas multe uzataj. Tamen ekde la jaro 1977, la internacia signolingvo kelkfoje havis interpretistojn en internaciaj renkontiĝoj por surduloj.
Tipologio
Multaj signoj bazas sur iu, kiu karakterizas la signifiton videble: movado, formo, aŭ karaktero en spaco. Estas signoj, kiuj signifikas ne nur unu vorton, sed unu frazon. La gramatiko funkcias en spaco.
Familioj
Kutime la signolingvoj ne estas rilataj al lingvoj parolitaj samlande. Estas lingvoj, kiuj uzas gramatikon de parolita lingvo kaj signojn de signolingvo; tiuj estas la parolitaj lingoj kodigitaj per signoj, ekzemple Signing Exact English aŭ Signumita Hungara (jelelt magyar). Multa signolingvo bazas sur signoj de Hispana monaĥo Pedro Ponce de Leon (1520-1584). Estas ludo, kiu enhavas la dato 1620, kiel kreado de signolingvo.
En pedagogio de surduloj
En pedagogio de surdulo ne estas interkonsento, ĉu signolingvo estas helpo aŭ malhelpo lerni parollingvon kaj lerni paroli.
Aŭda-verbala metodo kredas, ke signolingvo estas malhelpo, do ĝi malpermesas signumadon. Longtempe ĝi malpermesis signolingvojn ne nur dum klasoj, sed ankaŭ en libertempo. Surdaj lernantoj estis grave punigitaj, se pedagogoj vidis ilin signumi. Laŭ la metodo, signolingvoj malhelpas pensadon, pro ilia bildriĉeco; do instrui parollingvon kaj paroladon helpas ne nur komunikadon, sed ankaŭ pensadon, kaj lerni novan scion. Oni nomas tiun demutisadon.
Laŭ dulingva metodo, bildriĉeco de signolingvoj ne malhelpas pensadon, ĉar ili estas ankaŭ lingvoj. La metodo opinias parollingvon kaj paroladon kiel komunikmetodon.
En iuj afrikaj landoj oni ne respektas lokalajn signolingvojn, instruante laŭ dulingva metodo, kaj uzas signojn de Amerika signolingvo. Lokalaj signoj estas persekutataj. Do lernantoj havas similajn malfacilaĵojn, se oni uzus nur parollingon, kaj lokalaj signoj povas malaperi, kaj lokalaj signoloinvoj ŝanĝi.
Poncey-sur-l'Ignon
Geografio
Ĝiaj najbaraj komunumoj estas.
Signolingvo
Taktila formo
Oni povas senti signolinvon per palpado. Parolanto signumas sub manoj de aŭdanto, kiu palpas signojn. Tiu estas signumado en mano. Pleje surdblindoj, ilia familio kaj interpretistoj uzas ĝin. Bariero estas, ke oni ne povas palpi mimikon samtempe; do palpita formo de signolingvoj havas separitajn signojn priskribi ĝin. Surduloj pleje ne scipovas tiun formon, kaj ili uzas signolingvojn vide.
Poncey-sur-l'Ignon
Geografio
Tie fontas la rivero Ignon. Ĝi produktas travertinon.
Signolingvo
Oficiala statuso
Surduloj volas igi fari oficialajn lingvojn el iliaj signolingvoj. Unue en Ugando igis oficiala la lokala signolingvo, antaŭ 2000. Zürich svisa kantono skribis pri signolingvo en ĝia konstitucio en 2005. En 2005, lokala signolingvo iĝis oficiala minoritata lingvo en Aŭstrio. En Nov-Zelando, Nov Zelanda signolingvo havas samajn rajtojn kiel Angla kaj Maoria ekde 2006. En Hungario, Hungara signolingvo estas oficiala ekde 2009. Ekde 2011 ĝi estas en konstitucio, kiel parto de Hungara kulturo.
Miskompreniĝoj kaj stereotipoj
Laŭ ĝenerala kredo, kiu eble pli regis en la pasinteco, estis supozite ke signolingvo estas malriĉa lingvo kiu estas nenio alia ol pantomimo kaj simplisma vida prezento de kio tio estas dirita, kaj ne eblas esprimi abstraktajn kaj kompleksajn ideojn pere ĝi. Tamen, en la lastaj jardekoj de la 20-a jarcento, lingvistoj komencis esplori signolingvon pli serioze kaj alvenis al la konkludo, ke ĝi estas lingvo ĉiasense, kun riĉa vortprovizo kaj kompleksa gramatiko - same kiel ĉiu alia natura lingvo.
Poncey-sur-l'Ignon
Historio kaj vidindaĵoj
La preĝejo Sankta Bartolomeo datiĝas el 1786. Ĝi havas la formon de Greka kruco. Ĝi havas cirklajn murojn.
Signolingvo
Miskompreniĝoj kaj stereotipoj
Alia ofta miskompreniĝo estas ke signolingvo estas internacia lingvo. Same kiel ekzistas granda vario de parolataj lingvoj, ankaŭ ekzistas granda vario de signolingvoj, kiuj varias de lando al lando, de regiono al regiono kaj en iuj kazoj eĉ de urbo al urbo.
Signolingvo ne dependas de la parolata lingvo kaj ne nepre pruntas el ĝia vortprovizo, reguloj de gramatiko kaj sintakso. Sed fakte ĉiu signolingvo ne estas vorto-post-vorta traduko de la parola lingvo (kontraste al signita lingvo ). Elstara ekzemplo de tio estas brita signolingvo kaj usona signolingvo, kiuj estas tre malsamaj lingvoj kaj la parolanto de unu lingvo ne komprenus la parolanton de la alia lingvo - ĉi tio ikazas malgraŭ tio, ke kaj en ambaŭ landoj oni parolas la saman lingvon, la anglan.
Poncey-sur-l'Ignon
Historio kaj vidindaĵoj
La kastelo datiĝas el 1943.
Divo
Geografio
situas sur ebenaĵo en la suda sekcio de la lando. Jamusukro situas 110, Abiĝano 165 km.
Signolingvo
Hejmaj signoj
Pleje aŭdantoj scipovas neniun signolingvon. Denaske surda infano ne povas lerni signolingvon de siaj gepatroj. La familio komencas uzi signan piĝinon dependantan de la familio.
Divo
Historio
datiĝas en la antikvaj tempoj. Laŭ la legendo ĉasisto fondis vilaĝon. Francoj kreis urbon el du vilaĝoj dum la kolonia erao. Vilaĝo Bondoukou estis la unua kolonia posteno (baldaŭe administrejo) ekde 1915. En 1978 leĝo donis al la urbo moralan kaj financan aŭtonomiojn.
Shibata Katsuie
SHIBATA Katsuie (japane: 柴田勝家, Shibata Katsuie; naskiĝis en 1530; mortis en 1583) estis japana samurajo de la Sengoku-epoko, kiu servis sub komando de Oda Nobunaga.