cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
La dekreto de Kutná Hora
La rakonto estas plena de ekscitaj scenoj, kvereloj kaj interbatiĝoj inter studentoj, dum kiuj estis magistro Boček grave vundita. Kun simpatio estas priskribita la ĉeĥa reĝo Venceslao la 4-a, kiu - akompanata de sia ekzekutisto - en alivestiĝo vagis tra nokta Prago, observis la vivon de simplaj homoj kaj kondutis al ili fratece. Li helpis alporti la vunditan magistron al lia hejmo kaj prizorgis flegadon. Poste li subtenis ribelantan, sed bravan studenton Kuchyňka, kaj ankaŭ sub lia influo subskribis la postulatan dekreton, kiam li estis vizite en Kutná Hora. La kolerantaj germanaj profesoroj forlasis Pragon.
La rakonto estis verkata en la tempo (ĉ. 1840), kiam en Ĉeĥio oni parolis germane, pri la ĉeĥa lingvo oni hontis kaj ekz. ĉeĥaj teatraĵoj estis permesataj nur de tempo al tempo.
Pleŭrono (mitologio)
Pleŭrono (en la helena Πλευρών) estas en la helena mitologio filo de aitolia reĝo Aitolo kaj lia edzino Pronoa.
Pleŭrono kun sia frato Kalidono fondis en Aitolio urbojn, kiuj estis nomataj laŭ ili. Edzino de Pleŭrono fariĝis Ksantipa, filino de Doro. Ŝi naskis al li filon Agenoron kaj filinojn Steropon, Stratonikon kaj Laofonton.
Pleŭrono estis en Sparto adorata kiel heroso, forpasinto, al kiu estis atribuata kapablo interveni en homan vivon, ĉar oni konsideris lin antaŭulo de Leda, edzino de sparta reĝo Tindareo.
Stacio Mucu-Iĉikaŭa
Stacio Mucu-Iĉikaŭa ((陸奥市川駅 [mucu-iĉikaŭa-eki]) estas fervoja stacio de Fervojo Aojmori. Ĝi lokiĝas en Haĉinohe, Gubernio Aomori, Japanio.
Casa Loma Orchestra
Casa Loma Orchestra estis usona svingobando, kiu aktivis inter 1927 kaj 1963. Post 1950 la orkestro ne plu publike prezentis kaj limigis sian verkadon je studioregistradoj. Rekonmelodio de Casa Loma Orchestra estis Smoke Rings. Ĝia kanto Blue Moon de Rodgers und Hart estis januaron de 1935 por ok semajnoj en la furoraĵo-ranglistoj
Aliaj samnomaj bandoj
La en 1994 je Bazelo fondita Casa Loma Jazz Band kun muzikistoj el Svisujo kaj najbara Alzacoja samnomiĝas, prizorgas tamen per pli malgranda sepopa instrumentistaro krom frua svingo ankaŭ novorleanan ĵazon.
Patos de Minas (mikroregiono)
La mikroregiono Patos de Minas (kiu signifas Anasoj de Minas-Ĝerajso) estas unu de la 66 mikroregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso. Ĝi enhavas 10 municipojn.
Andor Garvay
GARVAY Andor (garvai) estis hungara verkisto naskita en Máramarossziget la 13-an de aŭgusto 1875 kaj mortinta en Usono la 8-an de aprilo 1927.
Kariero
Andor Garvay translokiĝis Budapeŝton en 1898, de 1901 li estis kunlaboranto de la Pesti Hírlap, Az Újság kaj Egyetértés. De 1912 li vivis en Usono unue kiel ferlaboristo, poste kiel farmbienulo. Dum la hungara konsilantara respubliko en 1919 li respondis por la filmaferoj de Hungario, poste li elmigris en Vienon kaj denove en Usonon.
Miklós Sugár
Miklós Sugár [miklOŝ ŝugAr], laŭ hungarlingve kutima nomordo Sugár Miklós estas hungara komponisto, dirigento, altlerneja instruisto. Li estis la filo de Rezső Sugár.
Miklós Sugár naskiĝis la en Budapeŝto.
Biografio
Miklós Sugár ekstudis en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1971. Li akiris diplomojn pri dirigento en 1978, pri kompono en 1980. Liaj plej gravaj instruistoj estis András Kórodi kaj Emil Petrovics. Inter 1981 kaj 2002 li ricevis plurajn stipendiojn. Li estis asistanto en la Universitato de Dramo kaj Filmo (Budapeŝto) inter 1978-1991. Li komencis dirigenti depost la unua diplomo, dum la forpasintaj jaroj li dirigentis ne nur enlande, sed ankaŭ en Eŭropo, Ameriko, Israelo kaj Japanio. Li ricevis premiojn inter 1985-2010. Lia edzino naskis 3 filinojn.
Gottenhouse
Gottenhouse (jen francigite, origine germane kaj alemane Gottenhausen, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Kantiko
Kantiko estas, en la pli vasta senco de la vorto, religia himno.
Laŭ pli strikta difino, kantiko estas biblia himno, kiu devenas de alia libro ol la Psalmaro. Ekzemploj de tiaj kantikoj (kiujn oni uzas en la liturgio de la horoj) estas la tri laŭdkantoj de Zeĥarja (Luk 1, 68-79), de Maria (Luk 1, 46-55) kaj de Simeon (Luk 2, 29-32).
Arkeologio
Arĥeologio aŭ arkeologio (el la greka αρχαίος, malnova kaj λόγος, scienco, do scienco pri malnovaĵoj) tradicie estas parto de la historia scienco, kiu sin bazas sur homaj restaĵoj, enkadre de monumentoj kaj artoj de la antikva epoko. Laŭ alia vidpunkto, arĥeologio estas parto de antropologio, kiu studas restaĵojn de materia kulturo. En 1948, Walter Taylor deklaris ke arĥeologio ne apartenas al historio kaj eĉ ne al antropologio, sed estas memstara scienco. Hodiaŭ, tiuj tri vidpunktoj havas subtenantojn.
Arĥeologio temas ekskluzive pri homoj, de la epoko de unuaj ŝtonaj iloj (antaŭ ĉirkaŭ 2,5 milionoj da jaroj) ĝis la moderna epoko. Nuance, paleontologio estas historia esploro rekte de animalaj (inkluzive homaj) kaj vegetalaj restaĵoj, rigardataj kiel kapablaj signi pri la pasinta praa vivo, dum arĥeologio okupiĝas pri faraĵoj. Ekzemple, arĥeologio esploras konstruaĵojn de la antikva homo, dum paleontologio homajn ostojn tie restintajn.
Tiu, kiu studas aŭ praktikas arĥeologion, estas arĥeologo.
Laŭmaterie, la informoj pri pasinteco povas esti la plej diversaj temoj – pri ekonomio, arto, civilizo, antropologio ktp. – per kiuj fariĝas la materia divido de la arĥeologio en plurajn apartajn dividojn, aŭ specojn.
Historio specife kiel scienco okupiĝas pri iu ajn pasinteco. Tamen semantike oni nomas historion striktasence nur tion, kio estas farata surbaze de dokumentoj. Tiusence, la historia tempo komencis, nur ekde kiam aperis skribitaj informoj.
Laŭ la vidpunkto de la komenciĝo de la historia epoko, arĥeologio dividiĝas en prahistorian arĥeologion kaj historian arĥeologion. Tiu lasta miksiĝas ofte kun la historio en strikta senco, ĉar la arĥeologiaj restaĵoj informas pri la sama afero kiel la skribitaj dokumentoj, kaj kompletigas unu la alian.
Fiefbergen
Fiefbergen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Plön de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Probstei, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj, kies administra centro estas la urbo Schönberg.
Arkeologio
Foje arĥeologiaj informoj kontraŭdiras asertojn de la skribita historio; tiam ordinare devas esti preferataj la arĥeologiaj informoj. Pro tio pluraj informoj de la ŝemidaj rakontoj pri la unuaj tempoj de la homaro, antaŭe konsiderataj historiaj, estas nur reduktataj al mito. Foje nur arĥeologio ebligas aliron al nekonataj skribsistemoj aŭ al ilia kompreno (ekzemple la Rozeta ŝtono).
Kulture gravaj estis la arĥeologiaj malkovroj dum la 19-a jarcento en Mezopotamio de bibliotekoj, per kies briktabuletoj oni ricevis pli bonajn informojn pri la origino de la okcidentaj religiaj doktrinoj, kaj per kiuj oni povis taksi plurajn el antikvaj legendoj kaj rakontoj.
Ekde 1947 okazis gravaj malkovroj en Kumran, ĉe la Morta Maro, pri malnovaj skribaĵoj de la esenoj, kiuj jam antaŭe praktikis ritojn poste heredotajn al kristanoj.
Historio kaj teorio de arĥeologio
La vorto arĥeologio estis jam uzita en antikvo, kaj la greka historiisto Tucidido citis kelkajn kazojn de serĉoj por malkovro de malnovaj monumentoj kaj skulptaĵoj fare de Egeo kaj Delo en Ateno. Ankaŭ en renesanco oni fosis por trovi antikvaĵojn, sed la arĥeologio estis science disvolvigata nur modernepoke, kvankam ekde ĉiam homoj okupiĝis pli-malpli pri restaĵoj de la pasinteco.
Jakobo Spon (1647–1685) reprenis la grekformitan vorton 'arkeologia' por tiel nomi la agadon de la homoj okupiĝantaj pri antikvaĵoj. Oni rigardas kiel fondinton de moderna arĥeologio la germanan humaniston Johann Joachim Winckelmann, kiu publikigis siajn verkojn ĉirkaŭ 1770. Jarcenton poste jam notindas la metodoj de la arĥeologio en Italio kaj Meza Oriento. En tiu tempo, arĥeologio estis rigardata kiel parto de la filologio.
Antaŭ la 19-a jarcento arĥeologio okupiĝis ĉefe pri estetika valoro de objektoj, kaj tial preterlasis objektojn, kiuj ne havas artan intereson. Moderna arĥeologio aperis sub la influo de naciismo en la 19-a jarcento. El la ideo, ke ĉiu nacio estas popolo (etna grupo) en aparta teritorio kun sama kulturo, oni formis la koncepton de arĥeologia kulturo. Tia erara modelo baziĝis sur filologiaj originoj kaj aperis en kunteksto de serĉado de pra-historiaj originoj de eŭropaj popoloj. Ĝin aperigis en Germanio Gustav Kossina kaj divastigis Vere Gordon Childe. Childe forigis la rasismajn principojn de la origina modelo kaj disvolvigis la kuncepton de arĥeologia kulturo, kunigante ĝin al marksima materiisma evoluciismo. La modelo historia-kultura baziĝis sur la principo laŭ kiu kulturo estas homogena kaj tradicioj transiras de generacio al generacio. Tia modelo, kvankam ĝi suferis kritikon, ankoraŭ estas la plej akceptata en arĥeologio.
La unua forta atako kontraŭ tia modelo venis de tiuj, kiuj ne praktikis arĥeologion en Eŭropo aŭ ĉirkaŭ Eŭropo. En usona arĥeologio aperis, ĉirkaŭ 1960, movado, kiu nomiĝis nova arĥeologio aŭ proceda arĥeologio, estrata de Lewis Bindford. Oni deklaris ke “arĥeologio estas antropologio, aŭ estas nenio”, defie al historikultura arĥeologio. La eŭropa historio serĉus apartajn eventojn kaj kulturojn, male la usona antropologio subtenis ke estus universalaĵoj en homa konduto. Ili serĉis, sekve, transkulturajn kondutleĝojn. Oni ekis de la ideo, ke homoj ĉiam kaj ĉie pligrandigas rezultojn kaj malpligrandigas kostojn. Sekve, studi dekmiljaran vilaĝon en Mezopotamio aŭ en Ĉinio estus simile al studi nunan vilaĝon. Proceda arĥeologio neniam sukcesis atingi la saman divastigadon kiel historia arĥeologio, ĉar homoj klare ne estas samaj en ĉiuj tempoj kaj lokoj, kaj ne okupiĝis nur pri utilaj aferoj.
Graveco kaj efektivigo
Plejparto de homa historio ne estas dokumentita en skribaj dokumentoj. Skribo ne ekzistis ie ajn en la mondo ĝis antaŭ 5.000 jaroj, kaj eĉ tiam ĝi disvastiĝis nur inter limigita nombro da teknologie progresintaj kulturoj. Ĉi tiuj kulturoj, ne hazarde, estas la plej konataj; Ilin pristudis historiistoj dum jarcentoj, dum la fako de scienca profesia arkeologio relative sur la temposkalo nur ĵus aperis. Sed eĉ ene de kulturo iom klera, multaj homaj agadoj estas nedokumentitaj. Ĉio scio pri la formigaj tempperiodoj de la homa kulturo kaj la antikvaj civilizacioj - la kultura dimensio de homa evoluo, la disvolviĝo de agrikulturo, la kutimoj de la popola religio kaj la starigo de la unuaj urboj - devas veni de la eltrovaĵoj de arkeologio.
Kie skribaj atestiloj ekzistas, ili preskaŭ neniam estas kompletaj, aŭ ili estas iom partiaj. En multaj socioj, legopovo estis limigita al elitaj klasoj, kiel ekzemple la pastraro aŭ burokratio de la templo aŭ reĝa kortego. La interesoj kaj vidpunktoj de la elito ofte estis tute malsamaj al la vivo kaj interesoj de la ĝenerala publiko. Skribaĵoj verkitaj de homoj, kiuj pli reprezentas la ĝeneralan loĝantaron, malpli ofte atingis la bibliotekojn, kaj sekve ne konserviĝis dum longa tempo. Tiel, skribaj dokumentoj kutime reflektas la tendencojn de la kleraj klasoj, kaj ne povas esti uzataj kiel certa objektiva fonto. La materiala registro donas pli egalecan reprezenton al la tuta loĝantaro, kvankam ankaŭ ĝi estas submetita al ĝiaj malprecizoj, kiel ekzemple la antaŭjuĝoj de specimenado kaj konservado je malsamaj niveloj de fosado.
Aldone al ilia scienca graveco, arkeologiaj restaĵoj foje havas politikan gravecon por la posteuloj de la popoloj, kiuj kreis ilin, monan valoron por kolektantoj, aŭ grandan estetikan valoron. Multaj homoj identigas arkeologio kun la malkovro de estetikaj, religiaj, politikaj aŭ ekonomiaj trezoroj anstataŭ kun la kompreno de pasintaj socioj.
Ĉi tiu vidpunkto estas kelkfoje prezentata en popularaj fikciaj verkoj, kiel la filmoj de 1999 "La Mumio" kaj aliaj filmoj, kiel "Minoj de Reĝo Salomono", kie la kampo fariĝis enspeziga distra temo. Kie oni konsideras tiajn nerealajn aferojn tre serioze, kutime estas akuzoj pri pseŭdoscienco kontraŭ tiuj, kiuj traktas ilin. Sed tiaj okupoj, realaj aŭ fikciaj, ne reprezentas arkeologio kia ĝi estas hodiaŭ.
Arĥeologiaj metodoj
Pli kaj pli arĥeologio uzas rimedojn de aliaj sciencoj. La malnovaĵojn ĝenerale kovras pli-malpli dika tertavolo. Komence la arĥeologio esploris hazarde trovitajn malnovaĵojn, poste oni intence komencis serĉi ilin en lokoj, kie la ŝanco de la trovo estis granda, laŭ historiaj notoj, legendoj aŭ epopeoj. Nuntempe facile troveblaj arĥeologiaj objektoj maloftiĝas, tial arĥeologoj devas uzi la helpon de aliaj sciencoj, ekzemple tiun de la fiziko. Fizikaj rimedoj helpas malkovri lokojn por trovi la objektojn, kaj poste helpas determini la aĝon de la trovitaĵo.
El inter la subaj metodoj la plej malnova, plej preciza, plej ofte uzata estas la karbonizotopa metodo. La uzado de la fenomenoj de termofosforesko kaj arĥeomagnetismo estas relative novaj; esploroj komenciĝis antaŭ 20 ĝis 30 jaroj kaj ankoraŭ daŭras.
La epigrafio (de la greka επιγραφή: surskribo) estas aparta scienco kaj helpa fako de historio, pere de kiu oni studas la surskribojn faritajn sur malmolaj materialoj, establante metodologiojn por legi kaj interpreti ilin.
Fresagrandinaria
Fresagrandinaria estas komunumo de Italio.
Arkeologio
Serĉado de esplorindaj terenoj
La plej efika metodo estas aeraj fotoj el granda alteco, el diversaj anguloj, en diversaj sezonoj, dum diversaj horoj kaj ankaŭ ekzemple tra ruĝa lumfiltrilo. Tiaj fotoj montras sur la tersurfaco spurojn de antikvaj loĝlokoj, vojoj kaj fortikaĵoj, kiuj ne videblas surtere.
Komence la nura arĥeologia metodo estis prov-elfosado en lokoj, kie oni esperis trovi ion. Poste arĥeologoj lernis, ke subteraj malhomogenaĵoj, kiuj povas rilati al arĥeologiaj objektoj, kiel muroj, plenŝtopitaj kavernoj, grotoj aŭ metalaj objektoj, kaŭzas malhomogenaĵojn al la fizikaj ecoj de la tersurfaco, ekzemple al la elektra rezistanco, al magnetaj ecoj, al la reflektado de elektromagnetaj ondoj, al la radioaktiveco, al la ĥemiaj ecoj, ktp. Tiel oni esploras nun la elektitan terenon kaj nur poste ekas la provfosadojn.
Determino de la aĝo de arĥeologiaj objektoj
Post la eltrovo de iu antikvaĵo la plej ofta demando estas, kiomaĝa ĝi estas. Ĝis la apliko de fizikaj metodoj la respondo baziĝis nur sur la aĝo de la koncerna tertavolo, kie la objekto estis trovita. Se ankaŭ fizikaj mezurrezultoj konfirmas tion, la aĝo estas pli fidinda.
Se la esplorenda objekto enhavas karbonon, ekzemple lignon, paperon, pajlon, ledon ktp., oni povas mezuri la proporcion de radioaktiva karbonizotopo. La karbonduoksido, el kiu plantoj konstruiĝas helpe de sunenergio ĉiam enhavas malgrandan kvanton da karbono 14. La proporcio proksimume estas 1:10¹², do en unu biliono da normalaj karbonaj atomoj (karbono 12) troviĝas unu karbono 14. Homoj kaj bestoj ricevas tiun izotopon manĝante plantojn kaj bestojn. La C-14-izotopo estas radioaktiva, kaj dum malkomponiĝo emisias mezureblan beta-radiadon. Tial, dum organismo restas vivanta, la proporcio inter la normalaj kaj izotopaj karbonatomoj estas la sama, kiel tiu en la aero. Sed post la morto, la proporcio de la C-14 izotopoj duoniĝas en periodo de 5730 jaroj. Sekve reduktiĝas ankaŭ la intenso de la beta-radiado je 1 % en ĉiuj 83 jaroj. Tiamaniere la aĝo de karbonhavantaj arkeologiaj objektoj estas determinebla proksimume ĝis 50.000 jaroj.
Tiu ĉi metodo ŝajnas simpla, tamen ekzistas pluraj problemoj. Tiel la radiado estas tre malforta kaj la proporcio inter la normala kaj izotopa karbono dum la forpasintaj jarmiloj estis ne ĉiam la sama. En maljunaj, dikaj arboj estas plurjarcenta diferenco inter la mezo kaj rando de la trunko. Oni devus scii, el kiu arboparto estis farita la objekto. Oni devus scii, kiom da tempo forpasis post la morto de la arbo ĝis la finfarado de la objekto. Feliĉe ekzistas rimedoj por minimumigi eblajn erarojn. Ekzistas tre maljunaj, antaŭ pluraj jarmiloj mortintaj pinoj, kies aĝo estas precize determinebla laŭ la „ringoj", kiuj estas videblaj sur la orta sekcio de la trunko. Oni plurloke determinas la aĝon laŭ la radiuso per la beta-radiado, poste en la samaj lokoj oni determinas la aĝon laŭ la ringoj. Kompare estiĝas tabelo, kiu ebligas la korekton de aliaj mezuroj.
Aĝdetermino per termofosforesko
Termofosforesko estas fizika fenomeno, kies laŭvorta signifo estas "lumemisio pro varmo". Ĉe relative malaltaj temperaturoj (malpli ol 500 celsiaj gradoj) materialo ne radias videblan lumon. Tamen atomo de la materialo ja povas radii lumon, se ties elektrono iel ricevas plusan energion. Tiu plusa energio povas esti fotono de iu kosma aŭ radioaktiva radiado. Ĝenerale la plusan energion la elektrono tuj perdas, forradiante ĝin kiel elektromagnetan ondon, kies frekvenco (koloro de la lumo) estas proporcia al la perdita energio de la elektrono. Sed povas okazi ĉe iuj materialoj, ke la energion la elektrono ne forradias tuj, sed nur post certa tempo. Tiu tempo povas esti tre longa, eĉplurjarmila. Tian efekton kaŭzas la tiel nomataj "kaptiloj", kiuj malhelpas al la elektrono okupi la originan energinivelon. Ili estas ĉefe malhomogenaĵoj en la materialo, difektoj, fremdaj atomoj en la kristalstrukturo. Sed se la eretojn de la materialo oni devigas je pli forta vibrado, ekzemple per varmigo, la elektronoj liberiĝas el la kaptiloj, revenas al la originala nivelo, kaj la energidiferenco aperas kiel termofosforeska radiado. Tiu efekto okazas ĉefe en la 250- ĝis 500-grada temperaturo-intervalo.
Forta termofosforesko estas videbla ĉe feldspato kaj kvarco, kiuj ĉiam troviĝas en ceramikaĵoj, terakotoj, en vazoj, brikoj kaj fornomuroj. Bedaŭrinde, ankaŭ ŝtonoj termofosforeskas. Super 500 gradoj la kaptiloj liberigas ĉiun kaptitan elektronon; tial la efiko de la antaŭaj radiadoj neniĝas. Do se oni faras vazon, kaj per alttemperatura ardigo terakotigas ilin, en la kaptiloj certe ne restas elektronoj. Tuj post la ardigo kaj malvarmigo termofosforesko ne okazas. Sed dum la paso de la tempo tiujn objektojn trafas kosmaj radioj kaj diversaj radioaktivaj radioj el la ĉirkaŭaĵo. Tial kreskas la nombro de la kaptitaj elektronoj. Ilia nombro estas proporcia al la forpasinta tempo ekde la lasta alttemperatura varmigo, kaj al la intenso de la diversaj radiadoj, kie tiuj trafis la objekton. Sekve, la intenso de la termofosforeska lumo de certa materialo estas proporcia al la forpasinta tempo depost la lasta ardigo. Unue oni mezuras la lumintenson, kiun faras la termofosforesko en diversaj temperaturoj. Post la ardigo oni determinas, kiom forta radio povas kaŭzi la saman termofosforeskon al la koncerna materialo. Per la mezuro de la radiado en la trovloko kaj el la supraj rezultoj la aĝo estas determinebla.
Tio ŝajnas simpla, tamen en la realo ekzistas pluraj obstakloj. Ekzemple neniu scias kiaspecaj radioj trafis la objekton. La radiado certe estis ne konstanta. Tial la rezultojn oni devas kompari kun la rezultoj de aliaj metodoj. Oni devas esplori eblojn por korekti la nefidindajn rezultojn. Tamen la termofosforesko tre konvenas por malkovri falsajn „arkeologiajn" objektojn, kiuj pro la juna aĝo certe ne fosforeskas pro varmigo.
=== La arĥeomagnetismo ===
Inter la teraj magnetaj polusoj kaj la trafpunktoj de la imagita tera akso, ĉirkaŭ kiu la tero rotacias, estas deklinaciangulo. Inter la horizontala direkto kaj la direkto de la tera magneta kampo ekzistas inklinaciangulo. Tiuj anguloj en diversaj lokoj de la tersurfaco estas diversaj. Sed ilia grando ŝanĝiĝas ankaŭ laŭ la paso de l' tempo. Ekzistas materialoj, kiuj konservas tiujn direktojn, estintajn iam: oksidoj de fero: magnetito (Fe3O4), hematito (Fe203). Oni nomas ilin feromagnetaj materialoj. En argilo ĉiam troviĝas multe el ili. Tial la efekto estas uzebla por determini la aĝon de certaj arkeologiaj objektoj. Pro forta vibrado pro varmo, la magneta direkto de ties atomaj magnetoj turniĝas al la direkto de la tie reganta magneta kampo, kiu plej ofte estas la magnetkampo de la tero. Se la temperaturo de la objekto estas super 675 °C (Curie-punkto), ĝi perdas la feromagnetajn ecojn kaj la antaŭan magnetigitecon. Sed dum la malvarmiĝo sub 675 °C la direkto de la atomaj grupoj turniĝas en la direkton de la magneta kampo, kaj tiun direkton ili konservas ankaŭ post la malvarmiĝo. Estas do konservita la intenso kaj direkto de la magneta kampo, kiu regis en ia tempo de la malvarmiĝo de la koncerna ceramikaĵo. Plej utilas objektoj, kiuj restas en la sama loko post la malvarmiĝo, ekzemple fornoj. Oni eltranĉas kaj enkadrigas pecojn, kaj sur la kadro indikas la horizontalan direkton, kaj laŭ la steloj, la geografian nordan direkton por poste precize determini la inklinaci- kaj deklinaciangulojn kaj la magnetan kampintenson en la tempo, kiam okazis la lasta ardigo. En tiaspecaj fornoj ĝenerale restas karbidiĝintaj lignopecoj, kies aĝo per la izotopa metodo estas determinebla. Tiel eblas determini la aĝon ankaŭ de nekonataj ceramikaĵoj.
Alia interesa konservejo estas la profunda ŝlimtavolo en la fundo de lagoj. En la ŝvebanta ŝlimo ĉiam ĉeestas ankaŭ argileroj, kiuj havas feromagnetajn ecojn. Dum la sedimentiĝo tiuj malgrandaj magnetoj turnas sin laŭ la direkto de la termagneta kampo, kaj post la sedimentiĝo ili konservas tiun direkton kaj ankaŭ la kampintenson. Sed en la sedimentaĵo ĉiam troviĝas ankaŭ partoj de kreskaĵoj, kies aĝo per karbonizotopa metodo estas determinebla. Tiamaniere oni povas fari komparon, kaj tabelon pri kiam ŝanĝiĝis la intenso kaj direkto de la termagneta kampo. Ankaŭ tiu tabelo estas uzebla por aĝdetermino de arĥeologiaj objektoj.
Publika aspekto de arkeologio
Frua arkeologio estis ĉefe provo malkovri imponajn trovaĵojn kaj famaĵojn, aŭ esplori grandajn kaj misterajn forlasitajn urbojn. Tiaj serĉoj daŭre fascinas la publikon, kiel videblas en popularaj libroj kaj filmoj. Multaj profundaj kaj helpemaj esploroj efektive estis faritaj en dramaj areoj, kiel Valo de la Reĝoj, sed la plej granda parto de moderna archeeologio ne estas tiel sensacia.
Krome, rakontoj pri arkeologiaj aventuroj kutime ignoras la malfacilan laboron implikitan en la arkeologia enketo, elfosado kaj prilaborado de informoj. Tamen arkeologio profitas de sia prezento en la amaskomunikilaro. Multaj en la profesio mencias filmojn de Indiana Jones, kiujn ili vidis kiel infanoj kaj do servis kiel sian inspiron por intereso en tiu ĉi kampo.
Arkeologoj ankaŭ fidas je publika subteno, kaj la demando por kiu ili laboras estas multe diskutita. Sen multe da publika intereso pri la temo, estos multe pli malfacile akiri la politikan kaj ekonomian subtenon, kiun bezonas arkeologoj.
Sed la tendenco al specialiĝo kondukis al anstataŭigo de volontuloj per malkleraj laboristoj. La arkeologia teamo devas esti tre trejnita por labori rapide kaj efike, konservante sanajn kaj sekurecajn gvidinstrukciojn rilate al laboro en konstruejo kun rigora tempo de fino al la projekto. Aliflanke, ankoraŭ ekzistas multaj projektoj, kiuj dungas volontulojn de la ĉirkaŭaj komunumoj.
Arkeologoj tre interesiĝas pri la ligo kun la loka loĝantaro kaj ĝiaj scioj, kaj ili kutime kunlaboras kun lokaj arkeologiaj kaj historiaj asocioj.
Rabo kaj ŝtelo de antikvaĵoj
Ŝtelo de antikvaĵoj fare de homoj serĉantaj trezorojn estas daŭra problemo. Ekzemple multaj tomboj de la egiptaj faraonoj estis prirabitaj jam en la pratempo. La progreso de arkeologio kaŭzis, ke antikvaj lokoj tre interesas publikan kaj sciencan intereson, sed ĝi ankaŭ invitis nedezirindan traktadon al kaj komerco de la restaĵoj de antikvaj kulturoj. La forta deziro havigi private al si trovaĵoj kaŭzas rabon kaj kontrabandadon de antikvaĵoj al privataj kolektantoj.
La publika konscio ligas antikvajn ŝtelojn al triamondaj landoj, ĉar kvankam multaj el ili situas sur la tumuloj de antikvaj kulturoj, tamen havas nenian deziron aŭ rimedojn por defendi siajn retejojn. Ankaŭ la alta prezo, kiun enportas la rabo, estas tre alloga kiam temas pri malriĉa kamparana loĝantaro. Sed ŝtelo de antikvaĵoj fakte ekzistas ankaŭ en la tuta mondo inkluzive de Usono kaj Okcidenta Eŭropo.
Specialaj ortaj trianguloj
En geometrio, speciala orta triangulo estas orta triangulo kiu havas certajn angulojn aŭ rilatumojn inter longoj de lateroj.
Surbaze de anguloj
La du specialaj ortaj trianguloj surbaze de anguloj estas la 45°-45°-90° triangulo kaj la 30°-60°-90° triangulo.
45°-45°-90° triangulo
Konstruo de diagonalo de kvadrato donas triangulon kies tri anguloj estas 45°, 45° kaj 90°. La rilatumo de longoj de ĝiaj lateroj estas
Longo de la hipotenuzo c=\sqrt{2} sekvas de la teoremo de Pitagoro.
30°-60°-90° triangulo
Ĉi tio estas triangulo kies tri anguloj estas 30°, 60°, kaj 90°. La rilatumo de longoj de ĝiaj lateroj estas
La pruvo: Estu egallatera triangulo ABC kun latera longo 2. Estu punkto D mezpunkto de segmento BC. Estu streko AD. Do ABD estas 30-60-90 triangulo kun hipotenuzo de longo 2, kaj bazo BD de longo 1.
Pitagoraj triopoj
Estas pitagoraj triopoj kiuj konsistas el entjeroj (kateto:kateto:hipotenuzo):
La plej malgranda el ĉi tiuj, kune kun ĝiaj obloj (6:8:10, 9:12:15, ...), estas la nuraj ortaj trianguloj kun longoj de lateroj kiuj estas aritmetika vico. Areo de ĉi tia triangulo estas duono de produto de longoj de la katetoj kaj estas entjero, ĉar almenaŭ unu el longoj de la katetoj estas para. Tiel, ĉiu el la trianguloj estas triangulo de Heron.
Fibonacci-trianguloj
Startante de 5, ĉiu la dua fibonaĉi-nombro, 5, 13, 34, 89, ... el la plena aro de la nombroj 0, 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34, 55, 89, ... estas longo de hipotenuzo de orta triangulo kun entjeraj longoj de katetoj, aŭ en aliaj vortoj, la plej granda nombro de pitagora triopo. Longo de la pli longa kateto de ĉi tiu triangulo estas egala al sumo de la tri lateroj de la antaŭa triangulo en ĉi tiu serio de trianguloj. Se la hipotenuzo estas i-a fibonaĉi-nombro do la pli mallonga kateto estas egala al la diferenco inter (i-1)-a fibonaĉi-nombro kaj la pli mallonga kateto de la antaŭa triangulo.
La unua triangulo en ĉi tiu serio havas laterojn de longo 5, 4, kaj 3. Nombro 8 el vico de fibonaĉi-nombroj estas trapasta. La sekva triangulo havas laterojn de longo 13, 12 = (5 + 4 + 3), kaj 5 = (8 - 3). Nombro 21 el vico de fibonaĉi-nombroj estas trapasta, la sekva triangulo havas laterojn de longo 34, 30 = (13 + 12 + 5), kaj 16 = (21 - 5).
Ĉi tiu serio estas malfinia kaj rilatumo de longoj de la lateroj proksimiĝas al
Jakobo Brjus
Grafo Jakobo Brjus (Яков Вилимович Брюс), (James Daniel Bruce) naskiĝis la en Moskvo, Rusa carlando, mortis la  en sia bieno Glinki Moskva provinco. Li estis elstara rusa ŝtataganto, generalo, diplomato kaj sciencisto de skota deveno (klano Bruce), unu el intimaj samideanoj de caro Petro la Granda.
Liaj gepatroj loĝis en Rusio ekde 1647. Li estis la frato de Robert Bruce, la unua milita guberniestro de Sankt-Peterburgo. Ekde 15-a jaraĝo li militservis kaj partoprtenis en militaj kampanjoj kune kun la caro (cefe en la kampo de artilerio).
Specialaj ortaj trianguloj
Preskaŭ izocelaj pitagoraj triopoj
an estas longo de la hipotenuzo por n=1, 2, 3, .... La plej malgrandaj rezultoj estas:
Jakobo Brjus
Li kaj Andrej Osterman subskribis la traktaton de Nystad (nuna finna urbo Uusikaupunki) en 1721, pro kiu li ricevis la titolon de Grafo. Ĝi estis sukcesa finalo de Granda Nordia Milito, kiu grave plifortigis la potencon kaj politikan pozicion de Ruslando.
Specialaj ortaj trianguloj
Keplera triangulo
La keplera triangulo estas orta triangulo kun longoj de lateroj en geometria vico. La rilatumo de longoj de lateroj de keplera triangulo estas (kateto : kateto : hipotenuzo):
Jakobo Brjus
Post morto de Petro la Granda okazinta la 8-an de februaro 1725 li demisiis kiel generalo-feldmarŝalo kaj setliĝis en Glinki.
Specialaj ortaj trianguloj
Keplera triangulo
kie estas la ora proporcio.
Jakobo Brjus
Tie li mortis la 30-an de aprilo 1735 kaj estis sepultita en Moskvo.
Hospital Severo Ochoa (metroo de Madrido)
Hospital Severo Ochoa estas stacio sur de la Metroo de Madrido, situanta sub Avenuo de Orellana, en Leganés, apud la Hospitalo Severo Ochoa.
La stacio estis malfermita la.
Bagan Luar
Bagan Luar estas urbeto en Penango, Malajzio.
Historio
La nomo de Bagan Luar estis el Kampung Bagan Luar vilaĝo antaŭ ĝi iĝis urbeto.
Eksteraj ligiloj
Pli informado de Bagn Luar en angla
Béla Várdy
Béla Várdy [vArdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Várdy Béla estas hungara-usona historiisto, profesoro, membro (ekstera en 2010) de Hungara Scienca Akademio. Lia uzata nomo en Usono estas Steven Béla Várdy.
Béla Várdy  naskiĝis la  1935 en Bercel, li mortis la  2018.
Biografio
Plena familio de Béla Várdy migris al Nazia Germanio, baldaŭe al Usono pro la alvenanta Ruĝa Armeo. Li frekventis universitaton en Usono. Ekde 1964 li instruas en universitato en Pittsburgh, kie li ricevis la instruan rangon distingita profesoro en 1998. Post jaroj li esploris kaj instruis en Ameriko kaj Eŭropo (ankaŭ en Hungario). En 1990 li instruis en universitata ŝipo, kiu travojaĝis la mondon. Li havas edzinon kun kiu li ofte kune verkas la artikolojn. Li okupiĝis precipe pri la hungareco en Usono, gulago, etnika purigado. Li estas unu el la motoroj de la hungara etniko en Pensilvanio. Li ricevis precipe hungarajn premiojn.
Daniel Ortega
José Daniel ORTEGA SAAVEDRA (naskiĝinta la en La Libertad, Ĉontaleso, Nikaragvo) estas la nuna prezidento de Nikaragvo, post la elektoj de novembro de 2006. Li estas la prezidanto de la Nacia Fronto de Sandinista Liberiĝo, partio de maldekstra orientiĝo. Li jam estis prezidento de la lando inter la jaroj 1985 kaj 1990.
Tuj post la Sandinista Revolucio, en 1979, Daniel Ortega estis unu el la membroj de la kolektiva Prezidenteco de la lando. En novembro de 1984 okazis la unuaj prezidentaj elektoj, kiujn li venkis kun 63% de la balotoj, kun la verkisto Sergio Ramírez kiel vicprezidento. Li prenis la prezidentecon je la 10-a de januaro de 1985.
Dum tiu periodo, li entreprenis diversajn reformojn, kiuj celis la sistemo de bazo socialista, kaj al sendependigo fronte al la antaŭa influo de Usono en la lando. La usona registaro apogis armitan opozicion, kiu kondukis al intercivitana milito.
William Henry Pickering
William Henry PICKERING (naskiĝis la 15-an de februaro 1858 en Bostono, mortis la 17-an de januaro 1938 en Mandeville (Jamajko)) estis usona astronomo Li esta la juna frato de alia fama usona astronomo, Edward Charles Pickering.
Li malkovris la naŭan saturnan sateliton: Febon; en 1899, sur fotoj faritaj en 1898. En 1905 li kredis malkovri la dekan saturnan lunon, kiun li nomis Temiso. Tiun lunon oni neniam retrovis, kaj estis verŝajne misobservado.
Daniel Ortega
La milito kaj la forta krizo kondukis al la malvenko de Ortega en la sekvaj balotoj en 1990, favore al kandidatino Violeta Barrios de Chamorro de la Unión Nacional Opositora (UNO), alianco de la dekstraj fortoj.
William Henry Pickering
Li estris plurajn ekspediciojn por observi suneklipsojn, studis la lunajn kraterojn (en kiu li foje kredis vidi insektojn kaj kreskaĵojn), kaj aktivis favore al la kreo de novaj astronomaj observatorioj, inter kiuj la Observatorio Lowell en Flagstaff, Arizono.
Bayárcal
Bayárcal estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Almería, sude de Hispanio. Ĝi estas en la komarko Alpujarra Almeria. La areo de la municipo estas 37 km2 kie loĝas 273 geloĝantoj, do loĝdenso estas 7.4 loĝ./km2. Bayárcal situas je 84 km de la provinca ĉefurbo Almería.
Daniel Ortega
Li konservis la prezidantecon de la partio sandinista, kaj estis kandidato al la prezidenteco de la lando en la postaj balotoj. Li malvenkis en 1996 kaj 2001, fronte al Arnoldo Alemán kaj Enrique Bolaños, respektive. Dum tiuj jaroj pluraj el inter la antaŭaj gvidantoj de la Sandinista Fronto forlasis ĝin, inter ili Sergio Ramírez kaj la frato de Daniel, Humberto Ortega, kaj kelkaj kreis novan partion, la Movado de Sandinista Renoviĝo.
Ortega kvinafoje fariĝis kandidato por la balotoj de la 5-a de novembro de 2006. Li prenis poziciojn popolistajn kaj pli paktistajn. Li ricevis 38% de la validaj voĉdonoj, kaj venkis fronte al la disidentaj sandinistoj kaj al la du kandidatoj liberalaj. Laŭ la kutimaj analizoj, lia venko estis plua paso de la venko de maldekstraj popolistaj kandidatoj, kaj parte sekvas la ondon iniciatitan de la venezuela gvidanto Hugo Chávez, kiu senkaŝe subtenis lin.
William Henry Pickering
Li pasis plejparton el sia tempo en sia privata observatorio en Jamajko, kaj li verkis maparon de Luno.
Daniel Ortega
Ortega prenis la prezidentecon je la 10-a de januaro de 2007. La trian fojon Daniel Ortega estis elektita prezidento de Nikaragvo en monato novembro 2011, kvankam la konstitucio malpermesas  trifojan mandaton.
En novembro 2021, Daniel Ortega, estis reelektita por kvara kvinjara oficperiodo kun 75% de la voĉoj, laŭ la unuaj partaj oficialaj rezultoj publikigitaj de la Supera Elekta Konsilio.
William Henry Pickering
En 1907, kun George Darwin, li hipotezis, ke Luno estis disiĝinta el Tero kaj ke la Pacifika Oceano estus la marko de tiu disigo. Li ankaŭ proponis (antaŭ Alfred Wegener), ke ĉiuj kontinentoj formis ununuran mason, kiu dispartiĝis post la elŝiro de Luno.
En 1919 li hipotezis novajn transneptunajn planedojn por kialigi la anomaliojn de la orbitoj de Neptuno kaj Urano, sed nenia observo pravigis tiun hipotezon: Plutono, malkovrita en 1930 de Clyde Tombaugh, (kaj aliaj, poste malkovritaj, TNOj) havas maltro da maso por perturbi Neptunon aŭ Uranon.
Honoroj
Li ricevis la Premion Lalande en 1906.
Oni donis lian nomon (kaj tiu de lia frato) al:
Antonio Ferrer del Río
Antonio Ferrer del Río (Madrido, 1814 - El Molar, 1872), historiisto, ĵurnalisto kaj verkisto hispana apartenanta al la Romantismo.
Disĉiplo de Alberto Lista kaj amiko de Manuel José Quintana, vivis junaĝe en Kubo kaj kunlaboris en gazetaro de Havano. Lia diskurso por eniro en la Real Academia de la Lengua Española temis pri religia retoriko en la 18a jarcento. Li estis direktoro de La América kaj redaktisto de El Laberinto, Revista Española de Ambos Mundos, El Heraldo.
Li uzis foje la pseŭdonimon El Madrileño (la madridano). Komponis historiajn teatraĵojn kiaj La senda de espinas (1859) aŭ Francisco Pizarro (1861), pri la morto de tiu. Lia diskurso responda al tiu de Antonio García Gutiérrez por eniro en la Akademio (1862) interesas ĉar traktas pri proverboj kiel kondensado de la hispana filozofio de historio. Li tradukis la Historia universal (1847-1850) de César Cantú, partoprenis en la ĝenrisma kolekto El sombrero (la ĉapelo, 1855). Li verkis diversajn historiajn verkojn, inter kiuj Historia del reinado de Carlos III (1856). Lia Galería de la literatura española (1846) enhavas nombrajn rakontojn kaj recenzojn pri ĉefaj romantismaj verkistoj.
Li aperas en la kolekto de ĝenrismaj tekstetoj nome Los españoles pintados por sí mismos per tri verkoj de granda socia intereso. "El indiano" (alamerika elmigrinto) temas pri malriĉeco de Galegio kaj Asturio kiu devigas ties loĝantoj elmigri al Ameriko kaj studas la konduton de la elmigrinto post ties reveno. En "El diputado a Cortes" (la deputito) parolas pri rapideco de revolucioj en Hispanio kaj la sekva rapideco de ŝanĝoj en parlamentoj, krom ties interna funkciado. "El ciego" (la blindulo) estas rigardata kiel transmitisto de politikaj novaĵoj krom de popola literaturo, sen forgesi sian rolon de pikaro kaj almozulo.
Bibliografio
Ricardo Navas Ruiz, El Romanticismo español. Madrid: Cátedra, 1982 (3.ª ed.).
Friedrich Wilhelm von Jagow
Friedrich Wilhelm von JAGOW (naskiĝinta la 8-an de septembro 1771 en Wolfshagen, mortinta la 2-an de decembro 1857 en Berlino) estis prusa oficiro, regimentestro kaj kapitulano de la katedralo de Brandenburg.
Soldata kariero
Post la milito li ekestris la division de Erfurto, fariĝis en 1817 generalleŭtenanto kaj ricevis post la morto de feldmarŝalo von Kleist la superan komandopovon en la prusa provinco Saksio; tamen li retiriĝis en 1836.
Honorigoj
Li nomumitis honora civitano de Erfurto.
Eksteraj ligiloj
Portreto.
Areolo
Ne konfuzu ĝin kun Aŭreolo.
Areolo estas la papilriĉa cirkla korteto ĉirkaŭ mampinto de mamo de virino.
En anatomio, la termino areolo (kiel diminutivo de la latina vorto area, «malferma loko») uzeblas por aludi al ĉiu ajn etan cirklan areon, kiel ekzemple la koloritan haŭtaĵon kiu ĉirkaŭas la mampinton. Ĝi estas uzata ankaŭ por aludi al aliaj cirklaj areoj kiel la inflamon kiu ĉirkaŭas komedonon.
16355 Buber
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la aŭstrodevena israela juda filozofo kaj verkisto Martin Buber (1878–1965), instruisto pri religioscienco, etiko kaj socia filozofio. De 1938 li instruis en Jerusalemo, kie li staris por la paca kunekzistado de Araboj kaj Judoj. Lia hebrea-germana versio de la Biblio montras unikan parollerton kaj ekzegezon.
Areolo
Glandoj
La haŭto de la areolo estas iomete pli aspra ol la resto, en ĝi troviĝas la kondukiloj de la mamaj glandoj kiuj kondukas la lakton al la mampinto. Observante plenkreskan mampinton detale eblas lokigi inter 15 kaj 20 etaj fendoj (laktoportantaj kondukiloj) disigitaj ĉirkaŭ la mampinto, el kie oni elprenas la lakton dum la mamnutrado kaj de tiuj kondukiloj devenas la malhela koloro. Estas aliaj fendotruoj, kiuj estas la sebumaj glandoj (el sebo) (glandoj de Montgomery), kaj kiuj produktas specifan oleecan lubrikaĵon dum la epoko de mamnutrado.
Koloro kaj grando
Ne ĉiuj areoloj havas la saman koloron, sed eblas la tuta gamo kiu iras el la helrozkoloro ĝis la malhelbruno, depende de la koloro de la haŭto de ĉiu persono, ekzistante variantoj eĉ ene de la sama persono. Dum la gravedo, la areolo kutimas malheliĝi (kaj eĉ ŝanĝas la aspekton, kvazaŭ kiel anserhaŭto), kaj pluhavas sian malnovan nuancon post la nasko, kvankam ĝi povas ankaŭ pluhavi la novan koloron.
La individuaj areoloj povas ŝanĝi la koloron laŭlonge de la tempo responde al hormonaj ŝanĝoj kaŭzitaj de menstruo, kelkaj medicinoj, kaj eĉ aĝo.
Ankaŭ la grando varias: ne ĉiuj areoloj estas egalaj, kaj la mezaveraĝa grando estas inter 15 kaj 40 mm de diametro. Kaj la grando kaj la formo de areoloj estas tre variaj, kun tiuj de seksmaturaj virinoj pli grandaj ol tiuj de viroj kaj junulinoj. Homaj areoloj estas ĉefe cirklaj laŭ formo, sed multaj virinoj kaj kelkaj viroj havas areolojn kiuj estas rimarkinde elipsaj.
La areoloj de plejparto de viroj estas ĉirkaŭ 25 mm en diametro, dum tiuj de la seksmaturaj virinoj ĝis 100 mm aŭ plie en diametro, kun averaĝa grando ĉirkaŭ 30 mm. La areoloj de mamnutrantaj virinoj kaj de tiuj kiuj havas tre grandajn mamojn povas esti eĉ pli grandaj.
Erotogena zono
La zono kiun okupas la mampinto kaj la areolo estas unu el la konsiderataj kiel erotogenaj, ĝi estas tre sensiva al la karesoj kaj lanta tuŝo per la lango povas iĝi tre stimulanta, iĝante parton de la seksaj ludoj antaŭa al akurata amoro.
Glenn W. Most
Glenn Warren MOST (naskiĝinta la en Miamo) estas usona filologo klasika.
Vivo
Post la studo de klasikaĵoj kaj kompara literaturscienco ĉe Universitato Harvard kaj ĉe Kolegio Corpus Christi (Oksfordo) li instruis ĉe altlernejoj en Yale, Princeton, Michigan, Siena, Innsbruck (1987/88), Heidelberg kaj Parizo. Ekde 1996 li estis profesoro ĉe Committee on Social Thought (Universitato de Ĉikago) kaj ekde 2001 pluse profesoro pri helena filologio ĉe Scuola Normale Superiore di Pisa.
En Ĉikago li prelegis pri klasikaj tekstoj (ĉefe pri helena poezio) sed ankaŭ pri pli novaj verkistoj kiel Dante, Shakespeare, William Wordsworth, Nietzsche, Marcel Proust kaj Walter Benjamin. Gravegis por Glenn ĉiam ankaŭ prezento de taugaj metodoj alproksimigi al la homoj klasikajn kaj malklasikajn literaturojn per komparado.
Li eldonis librojn pri klasikaĵoj, pri la historio kaj la metodoj de instruado de aĵoj de Antikva Grekio kaj Romio, pri literaturteorio, pri arta historio ankaŭ. Nenombreblaj estas liaj artikoloj aperintaj prie en fakgazetoj, ankaŭ koncerne modernajn filozofion kaj literaturon sen paroli pri diversaj tradukitaĵoj. Planatas nuntempe novaj tradukoj de helenaj tragedioj, nova eldono de antaŭsokrataj filozofoj, dulingva eldono de antikvaj kaj mezepokaj komentoj (scholia) kaj esploro nova de la hezioda Teogonio.
Samantha Smith
Samantha Smith [saMENta smis] (29-a de junio 1972 — 25-a de aŭgusto 1985) estis usona mezlernejanino el la subŝtato Majno, kiu iĝis tutmonde konata pro la letero, kiun ŝi skribis al la ĝenerala sekretario de la Komunista Partio de Sovetunio Jurij Andropov en la tempo, kiam la Malvarma milito estis en sia plejo.
Iam Samantha vidis kovrilon de revuo «Time Magazine», sur kiu aperis la nova gvidanto de Sovetunio, Andropov. La revuo komentis, ke la nova gvidanto estas tre danĝera persono, kies regado aparte endanĝerigas sekurecon de Usono. Tiam Samantha demandis sian patrinon: "Se ĉiuj tiel timas Andropov-on, kial oni ne skribas al li leteron kun rekta demando, ĉu li planas ekmiliti?" La patrino ŝerce respondis: "Nu skribu mem". Samantha skribis.
Vojaĝo al Sovetunio
Andropov respondis al la letero de Samantha per propono viziti Sovetunion: "Mi invitas vin, se viaj gepatroj permesos, veni al nia lando, plej bone somere. Vi konatiĝos kun nia lando, renkontos samaĝulojn, vizitos la internacian infanan ripozejon Artek ĉe la marbordo. Vi certiĝos mem: en Sovetunio ĉiuj estas por paco kaj amikeco inter popoloj".
Jen la plena respondo de Andropov:
''Mi ricevis vian leteron, samkiel multajn aliajn, venantajn al mi dum ĉi tiuj tagoj el via lando kaj aliaj landoj de la mondo. Al mi ŝajnas - mi juĝas laŭ la letero - ke vi estas kuraĝa kaj honesta knabino, simila al Becky - amikino de Tom Sowyer el la fama libro de via sampatrujano Mark Twain. Tiun libron konas kaj ŝategas en nia lando tuta infanaro.''
''Vi skribas, ke vi estas tre manltrankvila, ĉu ne okazos nuklea milito inter du niaj landoj. Kaj vi demandas, ĉu ni faras ion por ne lasi la militon eksplodi.''
''Via demando estas la plej grava el tiuj, kiuj maltrankviligas ĉiun homon. Mi respondu al ĝi serioze kaj honeste.''
''Jes, Samantha, ni en Sovet-Unio penas fari kaj faras ĉion, por ke ne estu milito inter niaj landoj kaj ĝenerale ne estu militoj sur la Tero. Tion volas ĉiu sovetia homo. Pri tio instruis nin la granda fondinto de nia ŝtato Vladimir Lenin.''
''Sovetiaj homoj tre bone scias, kiom terura kaj detrua estas milito. Antaŭ 42 jaroj nazia Germanio, aspirante tutmondan hegemonion, atakis nian landon, forbruligis kaj ruinigis multajn milojn da niaj urboj kaj vilaĝoj, murdis milionojn da sovetiaj viroj, virinoj kaj infanoj.''
''En tiu milito, kiu finiĝis per nia venko, ni estis en la unio kun Usono, ni kune batalis por liberigi de naziaj okupantoj multajn popolojn. Mi esperas, ke vi konas tion laŭ lecionoj de historio en lernejo. Kaj hodiaŭ ni tre volas vivi en paco, komerci kaj kunlabori kun ĉiuj niaj najbaroj sur la terglobo - kaj kun la malproksimaj, kaj kun la proksimaj. Kaj, certe, ankaŭ kun tiu granda lando, kiel Usono.''
''Kaj Usono, kaj ni havas nuklean armilon - teruran armilon, kiu povas unumomente mortigi milionojn da homoj. Sed ni ne volas, ke ĝi iam estu aplikita. Nome tial Sovet-Unio solene deklaris al la tuta mondo, ke neniam - neniam! - ĝi unua aplikos la nuklean armilon kontraŭ iu ajn lando, kaj entute ni proponas ĉesigi ĝian pluan produktadon kaj komenci neniigi tutan ĝian provizon sur la Tero.''
''Al mi ŝajnas, ke ĉi tio estas sufiĉa respondo al via dua demando: "Kial vi volas konkeri la tutan mondon aŭ almenaŭ Usonon?" Ion similan ni tute ne volas. Neniu en nia grandega kaj belega lando: nek laborantoj kaj kamparanoj, nek verkistoj kaj kuracistoj, nek plenkreskuloj kaj infanoj, nek registaranoj volas nek grandan, nek "malgrandan" militon.''
''Ni volas pacon - ni havas jam multon por fari: kreskigi panon, konstrui kaj inventi, verki librojn kaj navigi en la kosmo. Ni volas pacon por ni kaj por ĉiuj popoloj de la planedo. Por niaj infanoj kaj por vi, Samantha.''
''Mi invitas vin, se viaj gepatroj permesos, veni al nia lando, plej bone somere. Vi konatiĝos kun nia lando, renkontos samaĝulojn, vizitos la internacian infanan ripozejon Artek ĉe la marbordo. Vi certiĝos mem: en Sovetunio ĉiuj estas por paco kaj amikeco inter popoloj.''
''Dankon pro via letero. Mi deziras al vi ĉion plej bonan.''
''Ju. Andropov"''
La amaskomunikiloj de Sovetunio, Usono kaj la tuta mondo atentis ĉiun paŝon de Samantha. Antaŭ sia forflugo la 22-an de julio Samantha ridetis al televidaj kameraoj kaj kriis ruse: «Будем жить!» ("Ni vivu!"). En sia libro "Mia vojaĝo al USSR" Samantha konkludis: "Ili estas samaj, kiel ni".
Morto de Samantha
Samantha Smith mortis en aviada katastrofo la 25-an de aŭgusto 1985. Ŝi revenis kun la patro el Britio, kiam pro malbona videbleco ilia malgranda dumotora aviadilo kraŝis mistrafinte la strion. Neniu el la ok pasaĝeroj travivis tiun falon.
Multaj penis ligi morton de la mondfama infano al agado de sekurecservoj, tamen la esploro montris, ke plej verŝajne kulpis la piloto. Tion pruvas ankaŭ la konsidero, ke tiutempe neniu el la du ŝtatoj profitis de ŝia morto.
Kate Hudson
Biografio
Kate Hudson estas filino de Goldie Hawn kaj Bill Hudson. Ŝi plenkreskis ĉe ŝia patrino Goldie Hawn kaj la duonpatro Kurt Russell. Ŝi sukcesis atingi trarompon per filmo Almost Famous, kies ludo alportis al ŝi premion Golden Globe kaj Oscar-nomumon. Tion sekvis la amkomedio Alex & Emma, How to Lose a Guy in 10 Days kaj Raising Helen, kiuj ĉiuj ricevis averaĝajn kritikojn, sed la publiko ŝatis ilin.
Samantha Smith
Morto de Samantha
Omaĝe al Samantha en la kortoj de kelkaj sovetiaj mezlernejoj oni plantis arbetojn, kiuj nun estas jam maturaj arboj.
Kate Hudson
Biografio
Hudson ludis en 2003 kun Glenn Close kaj Naomi Watts en la socia komedio Le Divorce.
Hudson estis geedziĝanta de 2000 ĝis 2006 kun la rokkantisto Chris Robinson kaj naskis en 2004 ilian komunan filon. De 2006 ĝis 2007, ŝi amparis kun Owen Wilson. Ekde 2010, ŝi ame vivas kun Matthew Bellamy, kun kiu ŝi havis filon en 2011.
(14736) 2000 DW97
(14736) 2000 DW97 estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).