cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Usona Sekretario de Agrikulturo
La Usona Sekretario de Agrikulturo ( United States Secretary of Agriculture) estas la estro de la Usona Departmento de Agrikulturo. La nuna (2017) Sekretario de Agrikulturo estas iama Guberniestro de Georgia nome Sonny Perdue. Perdue ekposteniĝis en la 25a de Aprilo, 2017, post esti konfirmita de la Usona Senato per 87 voĉdonoj kontraŭ 11. Tiu posteno plenumas similajn respondedojn kiel tiuj de agrikulturaj sekretarioj en aliaj registaroj.
Subtekstigo
Subtekstigo konsistas en la aldono de teksto (kutime) montrata en la suba parto de filmo, kiu enhavas transskribon de la parolado aŭ iel kompletigas la informojn pri la ĝuste spektata sceno de la filmo. Oni uzas ilin por tradukado de fremdlingvaj filmoj aŭ de parto de filmo, kiu estas en fremda lingvo, aŭ por ebligi la spektadon de la filmo ankaŭ al aŭde handikapitaj homoj.
Apud subteksto servas al tradukado de filmo ankaŭ dublado, kiu tamen estas pli postulema kaj pli multekosta (ĝis dekoble). Tial la plejmulto da filmoj projekciataj en kinejoj estas ofertitaj en originala sonversio kun subteksto malgraŭ tio, ke en multaj landoj dublita filmo laŭ la spertoj aŭtomate signifas pli altan vizitatecon ol subtekstigitan filmon (senrilate al ĝenro aŭ alirebleco de la filmo). Per dublado oni prilaboras precipe filmojn celitajn al infanoj aŭ filmojn, ĉe kiuj oni atendas tre altan vizitatecon (kaj tial estas garantiite, ke kresko de la enspezoj pro la dublado estos pli alta ol la diferenco inter la elspezoj por dublado kaj subtekstigo). En televido estas inverse signife pli ordinaraj dublitaj filmoj, ĉar dublado por televido kaj video estas signife pli malmultekosta ol dublado por kinejoj.
La tradukado de filma subteksto multe diferencas de tradukado por dublado. En subteksto oni devas konservi maksimuman koncizecon. Subteksto ne enhavu pli ol po 10 signoj (inkluzive de interpunkcio) por unu sekundo de filmo.
Subteksto en cifereca teĥniko
Ĉe filmoj en formato DVD povas ĉeesti apud la originala sonversio ankaŭ pluraj (kutime 7) alternativaj sonaj trakoj (kutime dublado al aliaj lingvoj) kaj aldone al tio multe (kutime eĉ ĝis 32) versioj de subteksto en diversaj lingvoj (kaj kutime ankaŭ unu versio en la originala lingvo por aŭde handikapitaj homoj kaj por la celo de instruado de tiu ĉi lingvo). Subteksto ĉe DVD estas konservita en formo de bitmapo, do fakte kiel bildoj, tial estas malfacile modifii aŭ redakti subtekston.
Por dosieraj formatoj de video (DivX, XviD ktp.) subteksto estas disvastigata en aparta dosiero. Por tiu ĉi dosiero estas uzataj diversaj formatoj. La plej uzataj formatoj estas MicroDVD kaj SubRip. Ili diferencas laŭ la maniero per kiu oni difinas la tempon kiam la subteksto montriĝu. Ĉe MicroDVD tio baziĝas ĉe la numero de la bildo, kaj tial estas necese dum la kreado respekti la nombron de bildoj po sekundo (FPS). SubRip atribuas al la subteksto la tempojn de komenco kaj fino de ĝia montriĝo.
Subtekstigo de filmoj en Esperanto
Subtekstigo de fremdlingvaj filmoj en Esperanto estas hobio relative ofta inter la esperantistaro. Ekzistas kelkaj grupoj kaj pluraj dekoj da individuoj, kiuj okupiĝas pri tradukado de subtekstoj por filmoj en esperanton. Tiel tradukitaj filmoj povus poste esti montrataj dum esperantistaj kongresoj kaj aliaj renkontiĝoj de esperantistoj.
Projekciado de subtektigitaj filmoj en Esperanto fariĝis unu el la kernaj kaj nemalhaveblaj programpartoj ekzemple de la Internacia Junulara Kongreso aŭ de la Internacia Seminario.
Ekzemploj
Iuj esperanstoj jam preparis tradukojn de subtekstoj (CC) por ekzemple filmoj kiel Persepolo (france: Persepolis), aŭ Yi Xia Erao (ĉine: 金馬獎, kiun reĝisoris la tajvana esperantistino Xue Changhui (ĉine:薛常慧) [Hsueh Chang-hui] . Vidu ankaŭ Listo de filmoj kun esperantaj subtekstoj.
Esperantlingva subtekstigo ebligas al la spektantoj malkovri per la internacia lingvo ĉefe tiajn filmojn, kiuj fariĝis famegaj en sia lando, sed bedaŭrinde neniam sukcesis atingi la kinejojn en iuj aliaj landoj. Tamen oni ofte esperantigas per subtekstigo ankaŭ mondkonatajn filmojn, kiuj jam estis subtekstigitaj aŭ dublitaj en plurajn lingvojn, kaj poste spektas ilin simple pro la ĝuo de tio kaj la ebleco spekti kaj poste diskuti ilian enhavon kun homoj de aliaj landoj, kulturoj, vidmanieroj kaj gepatraj lingvoj.
Subtitolo aŭ subteksto
Inter esperantistoj ekzistas terminologia disputo pri tio, per kiu vorto oni nomu la temon de tiu ĉi artikolo. Multaj emas uzi la vorton "subtitolo", verŝajne precipe pro la influo de la vorto subtitle en la angla (interalie ĉar la historio de monda filmo estas proksime kunligita kun Holivudo). Tial similaj vortoj troviĝas ankaŭ en pliaj aliaj naciaj lingvoj, kaj ili ĉiuj portas la signifon de "sub-titolo". Tamen, pluraj opinias tiun ĉi kunmetaĵon malĝusta (kaj inter ili la plejmulto de la nuntempaj aktivaj esperantistaj subtekstigantoj - vidu ĉe [1]), precipe pro la malebleco nomi la montratan tekston "titolo" kaj pro la ambigueco, kiun la uzo de la vorto "subtitolo" kreas (ĉar ĝi jam havas alian, laŭ ĝia kunmetado logike dedukteblan signifon). Sama distingo ekzistas ankaŭ en pluraj naciaj lingvoj – ekzemple en la dana, kie oni uzas la vorton "undertekst" kun laŭvorta traduko kaj signifo samaj al la esperanta "sub-teksto".
En la angla lingvo, la vorto "subtitle" havas klare difinitajn du apartajn signifojn: Unue la alternativan titolon, due la tekston montratan sube de filmo. Tion provas ankaŭ la strukturo de la artikolo Subtitle en la anglalingva Vikipedio, kiu pritraktas ĉiun de la du nocioj aparte. Verŝajne pro la influo de la anglalingva vorto "subtitle" ekestis la sama ambigueco ankaŭ en esperanto kaj la du diversaj signifoj de "subtitolo" sukcesis atingi eĉ PIV-on.
Inter la esperantistoj nun ne ekzistas iu ĝenerala konsento pri la uzo de tiuj vortoj kaj oni plej ofte uzas tiun, kiu pli plaĉas al oni, aŭ, plej ofte, kiun oni aŭdis uzitan de iu alia. La risko konfuziĝi pro la ebla ambigueco de la vorto "subtitolo" tamen mem evidentiĝas de tempo al tempo, precipe kiam oni parolas pri filmoj kaj ne kapablas ekscii, ĉu la parolinto celis la alternativan nomon de la filmo aŭ la tekstojn ĝin akompanantajn sube de la ekrano dum projekciado. Ĝuste tial ekestis la klopodoj ekuzigi por la dua signifo la vorton "subteksto", ĉar tio laŭ ĝiaj apogantoj estas vorto foriganta la mallogikan derivitecon kaj la ambiguecon de "subtitolo".
Forta propagado de "subtekstismo" okazis en 2005 ekzemple dum la 61-a IJK en Zakopane, kie oni pendigis sur la filma parto de la ĉefa anonctabulo paperon klarigantan la problemon kaj instigantan la kongresanojn ekuzi la vorton "subteksto" por ekdiferencigi la du diversajn nociojn. Tiel dum la kongreso multaj homoj eksciis pri la temo kaj la afiŝita papero komencis viglan diskuton, en kiu multaj homoj esprimis siajn opiniojn pri la afero. Pluraj de ili videble esprimis sian subtenon al la vorto "subteksto" kaj komencis ĝin uzi en skribo kaj parolo.
En 2007 vikipediisto Chuck Smith okazigis baloton inter la plej aktivaj esperantistaj subtekstigantoj ne en dissendolisto nomenda subtekstigo, sed en la dissendolisto subtitoloj@yahoogroups.com, el kiu rezultis ke la plejmultaj aktivuloj en tiu ĉi kampo preferis la vorton "subtekstoj".
Subtekstoj aŭ subteksto
Alia afero pli delikata gramatike estas la eraro uzi la vorton plurale, ankaŭ tiu devenintus de la kutimo diri "subtitoloj": ĉar la vorto "subtitoloj" estas plurala, oni aŭtomate diremas plurale ankaŭ "subtekstoj". Fakte, se oni konsideras la vorton "teksto", oni facile rimarkas, ke estas nomo, kiu ne montras aferon facile numereblan, ĉar ĝi signifas "amaso, aro da skribitaj vortoj". La teksto de libro estas amaso da ĉiuj vortoj enhavitaj en la libro mem, do la teksto de filmo estas la tuta teksto (amaso da vortoj) en ĝi. Se la teksto de filmo estas sinkronigita kun la frazoj diritaj de la aktoroj kaj montritaj dum la filmo, ĝi ankoraŭ estas teksto, disigita en multajn teksterojn. Ĉar tia testo kutime estas sube de la filmo, ĝi estas subteksto, disigita en multajn subteksterojn.
Sed tiu eraro estas tolerata ĝi vaste disvastiĝis, ĉefe pro tio ke multaj esperantistoj ne pripensis la aferon. Kompreneble, se estas almenaŭ du filmojn, ĉiu kun sia subteksto, korekte oni rajtus diri "subtekstoj".
Literaturo
(eo) Subtekstado: Malantaŭ la scenoj, Unesko-Kuriero, aprilo-junio 2022, paĝoj 22-23
Calvi
Calvi povas esti:
Parkoj de la Kanada Rok-Montaro
La Parkoj de la Kanada Rok-Montaro Monda Naturheredaĵo de Unesko troviĝas en la Kanada Rok-Montaro. En ĝi estas kvar naciaj parkoj:
kaj tri provincaj parkoj de Brita Kolumbio:
En la parkoj estas montoj, glaĉeroj, varmaj fontoj, kaj la fontoj de gravaj nordamerikaj river-sistemoj, inter ili:
La regiono estas fama pro sia natura beleco kaj biologia diverseco. En ĝi estas la loko de skistejo Burgess, jam sendependa Monda Naturheredaĵo de Unesko de 1980 ĝis 1990, kiam ĝi fariĝis parto de la Monda Naturheredaĵo de la Parkoj de la Kanada Rok-Montaro.
Monda Naturheredaĵo
Unesko deklaris la parkojn Monda Naturheredaĵo en 1984 pro la monto-pejzaĝoj kun montopintoj, glaĉeroj, lagoj, akvofaloj, kanjonoj, kavernoj kaj fosilioj ĉi tie troveblaj.
Torrile
Torrile estas komunumo de Italio.
Suverenismo
Suverenismo estas politika doktrino subtenanta la akiron aŭ la konservon de politika aŭtonomio de lando aŭ regiono en la plenumo de suvereneco. Ĝi kontraŭstaras federalismon, kaj proksimas al la sendependismaj movadoj.
Vastiĝinta ideologio
Multaj teritorioj postulas iun formon de suvereneco. En Skotlando kaj en Nord-Irlando, politikaj movadoj provas akiri sendependecon de la Unuiĝinta Reĝlando. Eŭskio kaj Katalunio postulas sian suverenecon fronte al Hispanio kaj Francio. La nordo de Italio havas sendependisman movadon politike reprezentatan per la Norda Ligo. Nov-Kaledonio, Franca Polinezio kaj Korsiko havas sendependismajn movadojn fronte al Francio. Haudenosaunee de la konfederacio Haudenosaunee postulas sian suverenecon fronte al Kanado kaj Usono kaj eĉ faris oficialan peton al la UNO por tio. Sendependisma movado ekzistas ankaŭ en Tajvano.
En Kanado
En Kanado, la ĉefa videbleco de suverenisma ideologio estas en la provinco Kebekio. La Suverenisma Movado de Kebekio celas starigi Kebekion kiel suverena ŝtato, sendependa de la kanada konfederacio.
En la Eŭropa Parlamento
Se, en la pasinteco, estis politikaj frakcioj en la Eŭropa Parlamento, kiuj asertis sin suverenismaj, ekde la balotoj de 2009, neniu frakcio reprezentas tiun ideologion.
Iuj movadoj volas movon de la suvereneco de la nacia nivelo al la supernacia nivelo, kiel Newropeans.
En Francio
Suverenismo aktivas por « Eŭropo de nacioj », por la respekto de la diferencoj kaj aŭtonomio de ĉiuj landoj. Ĝiaj apogantoj nomiĝas eŭroskeptikistoj - opone al la eŭropaj federalistoj kiuj deziras la Unuiĝintajn Statojn de Eŭropo - kaj aktivas por integrita federala Eŭropo. Ekzemple oni povas klasigi "suverenistaj" la sekvantajn partiojn: Movado por Francio, Ekstaru La Respubliko kaj Rassemblement pour la France.
Suverenismo klare oponas al ĉiu ideo de federalismo interne de la lando, rifuzante kaj malcentralizon kaj agnoskon de la malplimultaj lingvoj parolataj sur la franca teritorio. Ĝi tiel oponas al la kebekia suverenismo kaj fronte al la eŭskaj, korsikaj kaj kataluniaj suverenismoj.
520 Franziska
520 Franziska estas granda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Eosa familio.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita de la germanaj astronomoj Max Wolf kaj Paul Götz elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl la.
La kialo de ĝia nomo estas nekonata...
Duetila sulfido
Duetila sulfido aŭ C4H10S estas organika kombinaĵo apartenanta al la funkcia grupo de la sulfido aŭ tioeteroj. Duetila sulfido estas senkolora malagrablodora likvaĵo kaj uzatas en kemiaj sintezoj kaj produktado de aliaj sulfidoj.
Leskovec (Březová)
Leskovec (Markersdorf) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de kampurbo Březová en distrikto Opava. Ĝi troviĝas proksimume 2,5 km oriente de Březová. En la jaro 2009 ĉi tie estis registritaj 111 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Leskovec situas en katastra teritorio Leskovec u Vítkova kun areo 4,71 km².
Deklivburgo
Deklivburgo estas burgo kiu situas sur la deklivo de monto. Ĝi estas tipo de altaĵburgo, kiu estis konstruata ekde la dua duono de la 11-a jarcento.
Tiaj burgoj spertis malfacilaĵojn pri defendo kontraŭ atakoj de la pli supra teritorio. Tial tiu parto de la burgo estis protektata per ŝildmuro aŭ forta ĉefa turo, ofte per kombino de tiuj du pasivaj defendaĵoj.
NGC 157
NGC 157 (aliaj indikoj — PGC 2081, MCG -2-2-56) estas galaksio en konstelacio Baleno.
Deklivburgo
La avantaĝo de deklivburgo estas malpli granda profundeco de la puto. La konstruado de la puto estas la plej longdaŭra kaj kosta parto de la burgkonstruado. Pro tio ofte akvo estis transportata per azenoj al la burgo. Por tiu transporto ofte estis konstruita aparta vojo de la akvofonto al la burgo. En la germanaj mezmontaroj troviĝas multaj deklivburgoj, precipe en rivervaloj, ekzemple ĉe la meza Rejno. Ili estis ofte doganburgoj kaj situis proksime al la komercaj vojoj. Entute nur malpli ol 1% de la burgoj estas deklivburgoj.
NGC 157
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Deklivburgo
Ekzemploj de deklivburgoj estas burgo Katz en Sankt Goarshausen, burgo Ehrenfels en Rüdesheim kaj la Rietburg apud Rhodt en Palatinato.
Vestnes
La teritorio havas komunan limon kun.
Listo de Kokoformaj
Familio Kracedoj
Subfamilio N.N.
APLV
Association des professeurs de langues vivantes,, mallongigite APLV) estas franca asocio de fakuloj kreita en 1902 kiu grupigas instruistoj de vivantaj lingvoj, de ĉiuj edukaj niveloj, por ĉiuj lingvoj. Ĝi agadas por lingva diverseco en la franca eduksistemo kaj faciligas pripensadon rilate pedagogiajn praktikojn de instruistoj de vivantaj lingvoj.
APLV estas membro de la internacia federacio de instruistoj de vivantaj lingvoj (FIPLV). Ĝi subskribis la eŭropan ĉarton pri plurlingveco.
Revuo Les Langues Modernes
APLV eldonas trimonatan revuon Les langues modernes (Nuntempaj lingvoj), kreitan en 1906. Ĝi enhavas artikojn pri ĝenerala instruado de lingvoj, lingvoscienco en rilato kun instruado de lingvoj, instituciaj informoj, didaktiko de lingvoj, lingvopolitiko, anoncoj de kolokvoj kaj novaj eldonoj, ekzercoj por lingvokurso de elementa ĝis universitata nivelo. Ĝi estas referenco por aktivaj aŭ estontaj lingvo-instruistoj kaj ĉiuj personoj kiuj interesiĝas pri lingvoinstruado aŭ plurlingveco.
Longvosta vespobuteo
La Longvosta vespobuteo (Henicopernis longicauda) estas specio de rabobirdo de la familio de Akcipitredoj kiu loĝas kiel endemio en Novgvineo kaj okcidentaj najbaraj insuloj.
Disvastiĝo
Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj arbaroj de malaltaj teroj kaj montarbaroj. Ĝi estas minacata pro habitatoperdo. Ĝi estas komuna el marnivelo al mezmontaj niveloj, foje ĝis 3,000 m. Estas specio de loĝantaj birdoj, sed junuloj disiĝas el la reproduktaj areoj.
Kutimoj
Ili manĝas super kanopeo kaj mezaj niveloj de arbaroj kaj arbarbordoj. Ili videblas svebante super la kanopeo je meza alto. Ili videblas sole, en paroj aŭ en grupo de tri.
Ili manĝas ĉefe insektojn, kiaj vespojn kaj vespolarvojn, formikojn kaj akridojn, kaj ankaŭ arbolacertojn, birdojn kaj birdovojn. Ili ĉasas dumtage kaj ankaŭ krepuske. Ili flugoĉasas el ripozejo al ripozejo, el kie ili gvatas serĉe de predoj. Foje ili ŝvebas malalte super terkultivejoj je la maniero de cirkuoj.
Munkena universitato
La Universitato Ludoviko-Maksimiliano Munkeno (Ludwig-Maximilians-Universität München, mallonge Munkena Universitato aŭ LMU) estas la universitato en la urbo Munkeno, ĉefurbo de la federacia lando Bavario de Germanio. Ĝi nomatas laŭ sia fondinto, la bavaria duko Ludoviko la 9-a, kaj la bavaria reĝo Maksimiliano la 1-a Jozefo.
En la vintra semestro 2010/11 en la universitato studis pli ol 46 000 gestudentoj - laŭ tiu nombro temas pri la dua plej granda universitato de Germanio. Proksimume 700 profesoroj prelegas en 18 universitataj fakultatoj. La universitato ofertas 150 studfakojn - aparte vasta gamo de fakoj, interalie iuj ne ofertataj en iu ajn alia germanlingva universitato.
Mahmud-i Raki
Mahmud-i Raki (perse kaj paŝtoe محمود راقى, ankaŭ latinliterigita Mahmud-i Raqi Mahmud-i-Raqi aŭ Mahmud Raqi) estas urbo en la centra oriento de Afganio. La urbo estas la administra centro de samnoma distrikto kaj de la provinco Kapisa. Laŭ takso en la jaro 2006 Mahmud-i Raki havis proksimume 7 400 loĝantojn.
Mahmud-i Raki situas proksimume 55 kilometrojn norde de la urbo Kabulo, 1 450 metrojn super la marnivelo. La regiono estas fekunda kaj kompare al aliaj regionoj de Afganio nekutime verda.
Gyula Kádár
KÁDÁR Gyula [ka'da'r] Illyefalvi estas rumanuja hungara instruisto pri historio, lokhistoriisto, redaktoro de revuo Történelmi Magazin naskita en Sfântu Gheorghe la 18-an de februaro 1953.
Kariero
Gyula Kádar finis la fakon pri historio en 1979 en UBB de Kluĵo. Li instruis en diversaj lokoj kaj lernejoj, li estis lernejestro, fakinspektisto (1991 - 1996) en distrikto Covasna. En 1996 li estigis la historirevuon Történelmünk, en 1999 la revuon Történelmi Magazin. En 1992 li fondis la eldonejon Sribae Kádár Lap- és Könyvkiadó. Lia scienca esplorkampo estas la historio de Transilvanio kaj ene tio specife la historio de Sikullando.
Eksteraj ligiloj
Retpaĝo de revuo
Homole (apartigilo)
Homole povas esti nomo de municipoj:
... aŭ partoj de municipoj
Kotoriba
Kotoriba, hungare Kotor estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Kroatio, en distrikto Međimurje. La historia hungara nomo estis Kottori.
Situo
La komunumo situas sur ebenaĵo, laŭ dekstra bordo de Muro (rivero), laŭ ĉefvojo al Donja Dubrava (Međimurje), laŭ fervojo Budapeŝto-Zagrebo. Kotoriba estas samtempe fervoja limotrapasejo, kontraŭe estas Murakeresztúr.
Historio
En 1910 loĝis en la komunumo 4095 da homoj (kroatoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis fine de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Hungario, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Perlak, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon el Hungario kaj post 10 tagoj transdonis al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, ekde 1991 de Kroatio. En 2001 loĝis en Kotoriba 3333 da homoj, 93 % kroatoj, 5 % ciganoj.
Hochstadt (Palatinato)
Hochstadt estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Südliche Weinstraße de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Hochstadt apartenas al komunumaro, administra ligo de kvar najbaraj, formale sendependaj politikaj komunumoj, germane nomata Verbandsgemeinde Offenbach an der Queich, en la orienta parto de la distrikto, oriente de la urbo Landau.
Fukov
Fukov (germane Fugau) estas pereinta municipo en Ĉeĥio, situinta en Ŝluknova terlango, loĝigita plejparte de germana loĝantaro. En la 20-a jarcento ĉi tie situis 135 domoj, sed dume en la jaro 1921 vivis en ili 739 loĝantoj, en la jaro 1950 estis da ili nur 87. En la jaro 1960 la vilaĝo estis detruita tute kaj ĝi pereis. Hodiaŭ ties teritorio estas registrita kiel baza sidej-unuo de loka parto Království de urbo Šluknov en distrikto Děčín.
Fukov estas nun nomo de katastra teritorio kun areo 2,76 km2.
Geografio
En la mallarĝan terlangon enfluas sur la teritorio de Ĉeĥa respubliko rivero Spree, por ke ĝi post kelke da centoj da metroj de la fluo forlasis ĝin. Temas pri ununura loko sur la teritorio de Ĉeĥa respubliko, kiun tiu ĉi rivero tratranĉas.
Historio kaj nuntempo
La katastra teritorio Fukov apartenas al urbo Šluknov (germane: Schluckenau). Nuntempe rememorigas la iaman municipon ligna kruco, kiu estis lokigita la 23-an de septembro 2000, do kvardek jaroj post la pereo de municipo. Alireblaj estas ankaŭ restoj de la eksa tombejo, en kies proksimeco troviĝas turisma limpasejo (sole por piedirantoj kaj biciklistoj) ĝis Germanio.
Komune kun la municipo pereis ankaŭ Kalvario, lokigita ĉe barila muro de la tombejo. Sur areo de la eksa tombejo ĉiun paran jaron okazas renkontiĝo de lokaj naskiĝintoj. En lastaj jaroj plejparte pro iniciato de urbo Šluknov sukcesas realigi projektojn, kiuj rememorigas la historion de Fukov. En la jaro 2011 estis riparita akvoturo (lasta konservita konstruaĵo), en la jaro 2014 purigita kaj reguligita la tombejo kaj je unu jaro pli poste rekonstruita Dia torturo ĉe vojo al Taubenheim. Lasta realigita faro estas plantigo de fruktarbaj aleoj laŭlonge laŭ ekzistantaj kaj eksaj fukovaj vojoj, kiu estis farita en aŭtuno de 2015.
Koridora fervojo
La teritorion de la eksa municipo tratranĉas koridora germana fervojo Dresdeno-Zittau en longeco proksimume 2 kilometroj. Sed en Fukov estis neniu haltejo. La trajnoj nur traveturas tra la ĉeĥa teritorio. Plej proksima haltejo oriente de la eksa municipo Fukov estas Neusalza-Spremberg, okcidente tio poste estas Taubenheim (Spree). Temas pri la plej norda fervojlinio sur la teritorio de Ĉeĥio.
David Posva
David POSVA estas inventisto de Svisujo de nova tipo de aviadilo kun patento "VTOL Aircraft - Ray".
Hünxe
La komunumo Hünxe situas en la regiono Malsupra Rejno nordokcidente de la Ruhr-regiono en Nordrejn-Vestfalio kaj estas komunumo de la distrikto Wesel en la distriktaro Duseldorfo. Ĝi estas membro de la Euregio Rhein-Waal. Fine de la urba komunumo havis  loĝantojn.
David Posva
Aviadilo
La aviadilo havas 4 flugilajn ventolilojn kaj 2 ventolilojn en vosto de aviadilo.
Hünxe
Geografia situo
La komunumo Hünxe situas ĉ. 10 km oriente de Wesel kaj 9 km norde de Dinslaken. La plejparto de la komunuma teritorio apartenas al Naturparko Hohe Mark, en kies oriento ankaŭ troviĝas la naturprotektejo Kaninchenberge. Kaj la Lippe kaj ankaŭ la Kanalo Wesel-Datteln trapasas la komunumteritorion laŭ po ĉ. 12 km de siaj pasadoj. Geografie la komunuma teritorio apartenas al la regiono Malsupra Rejno.
David Posva
Aviadilo
La aviadilo povas starti kaj alteriĝi simile kiel helikoptero. En normala flugo la 4 flugilaj ventoliloj estas fermitaj, la aviadilo povas rapide flugi. La aviadilo ne bezonas longan startotrakton. La starto estas simile de helikoptero.
Eksteraj ligiloj
oficiala paĝo; ankaŭ teĥnika pdf, kaj filmeto
Hünxe
Komunuma teritorio
La komunumo Hünxe havas totalan areon de 106,80 km². Ĝi subdividas en la ses komunumpartoj, Bruckhausen, Bucholtwelmen, Drevenack, Gartrop-Bühl kaj Krudenburg.
Historio
Hünxe estas unuafoje dokumente menciita en 1092 sub la nomo "de Hungese".
Teritoria reformo
La 1-an de januaro 1975 kadre de la 2-a teritoria reformo de Nordrejn-Vestfalio la ĝis tiam memstaraj komunumoj Gartrop-Bühl kaj Hünxe de la iama ofica lando Gahlen (sidejo en Hünxe) en la iama distrikto Dinslaken samkiel la komunumoj Drevenack kaj Krudenburg de la iama ofica lando Schermbeck en la iama distrikto Rees estis kunigataj al la nova komunumo Hünxe.
Samtempe gravaj partoj de la eksaj distriktoj Dinslaken, Moers kaj Rees kun teritorieroj de la distriktoj Borken kaj Recklinghausen estis kunigataj al la nova distrikto Wesel. Hünxe estas ekde tiam distrikta komunumo de la distrikto Wesel.
Bruligatenco
En la nokto de la 2-a al la 3-a de oktobro 1991 en Hünxe estis bruligatenco sur la tiea hejmo por azilpetantoj. Tri junuloj post festaĉo ĵetis bruligilojn en la loĝejon de libana familio kaj precipe trafis infanon, kiun speciala malsanulejo en Hamburgo devis kuraci longatempe. La landa juĝejo en Duisburg kondamnis la krimulojn al longaj punoj je malliberejo. Unu el la farintoj pendumis sin post la krimo.
Haibach (Malsupra Frankonio)
Haibach estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Aschaffenburg kaj en la distriktaro Malsupra Frankonio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Jenő Csinády
CSINÁDY Jenő (ĉina:di) estis hungara sportkuracisto, fiziologo naskita en Nyárádszereda la 17-an de aprilo 1899 kaj mortinta en Budapest la 14-an de aprilo 1970.
Biografio
La universitaton Jenő Csinády finis en Kolozsvár (1917–21), Budapeŝto (1921–22) kaj Szeged (1922–25). Li preparis sin dentkuracisto (1925–26), sed li iĝis la esploristo de la Anatomia Instituto de la universitato inter 1926–1942. En 1930 li establis stacion de sportkuracisto, kies li iĝis gvidanto. En 1934 oni kvalifikis lin privatprofesoro pri laborfiziologio. Inter 1942–46 li estis sportkuracista-anatomia esploristo, sekciestro de la ekzamenejo, pli poste direktoro de la Landa Sportkuracista Instituto de Budapeŝto. En 1944 li estis titolita eksterordinara universitata profesoro en Szeged, ekde 1946 dent- kaj distriktkuracisto. Ekde 1952 ĝis 1970 li laboris en la Landa Korpeduka- kaj Sportsanafera Instituto.
Traversetolo
Traversetolo estas komunumo de Italio.
Ugbuga lingvo
Ugbuga lingvo (iam ankaŭ kubaĉa lingvo; propra lingvonomo estas гӀугъбуган [ʕūʁbugan], Кубачинский язык [kubaĉinskij], Qubaçi dili [gubaĉi]) estas unu el naĥ-dagestanaj lingvoj parolata ĉefe en nordorienta parto de Kaŭkazio (nun apartenanta al respubliko Dagestano).
Iam lingvosciencistoj traktas ugbugan lingvon kiel dargva dialekto; tamen laŭ opinio de ĝiaj parolantoj kaj laŭ ĝia fakta nuna stato la lingvo estas tute aparta, ugbugoj ne komprenas dargwojn.
Nuntempe la lingvo estas nur en parola formo, propran alfabeton ne havas.
Geografio
La lingvo estas ĉefe parolata de loĝantoj de surmontara vilaĝo Ugbaĵilo kaj homoj devenantaj el la vilaĝo nun loĝantaj en Kaŭkazio kaj diversaj aliaj mondopartoj. Kelkaj ugbugaj familioj estis en Centra Azio, interalie en urbo Fergano.
Lingvopolitiko
Lingva politiko estas konscia agado celanta disvolviĝon de certa lingvo aŭ rilaton inter la lingvoj en plurlingva socio. Diversaj difinantoj diverse akcentas la esencon de lingva politiko aŭ kunigas ambaŭ celojn en sia difino. Ekzistas intima ligo inter la nocioj „lingvopolitiko“ kaj lingvoplanado. Lingvopolitiko estas praktikata en ĉiu medio kie elektoj estas farataj pri lingva(j) akcelado, toleremo aŭ limigo.
Lingva politiko, laŭ rusia sociolingvisto Avrorin, „estas science bazita kaj celkonscia agado flanke de la socio (ĝiaj klasoj, partioj, gvidorganoj) pri la evoluo de funkcia kaj, kiom eblas, ankaŭ struktura flankoj de lingvo; alivorte, lingva politiko estas celkonscia socia influo al la lingva situacio“. Ne vere estas tiel ke oni libere elektas lingvon laŭ iuj meritoj de la lingvo mem (beleco, precizeco, facileco aŭ ankoraŭ io). Oni elektas lingvon laŭ devigo de cirkonstancoj. Historio de lingva politiko en plej diversaj landoj subtenas tiun ideon.
Alia difino: „lingvopolitiko estas teorio kaj praktiko de konscia influo de la socio al la lingva disvolviĝo, do celkonscia kaj science bazita agado pri funkciado de ekzistantaj lingvoj kaj pri kreo kaj perfektigo de la novaj lingvaj komunikmetodoj“.
Nikolskij difinas lingvan politikon kiel „aro de rimedoj, plenumantaj de la socio (ŝtato), ellaboritaj por celkonscia reguliga influo al la natura lingva procezo“. En precizigita formo tiu difino aperas en pli posta libro de la sama aŭtoro: „aro de rimedoj, kiujn plenumas ŝtato, partio, klaso aŭ socia grupiĝo por ŝanĝo aŭ konservado de ekzistanta funkcia specialiĝo de lingvoj aŭ lingvaj subsistemoj, por konservado de uzataj lingvaj normoj aŭ por enkonduko de la novaj“
Celo de lingva politiko povas esti vastigo aŭ malvastigo de la funkciaro de certaj lingvoj kaj ĝiaj ekzistoformoj (dialektoj, ĵargonoj ktp.) kaj ankaŭ influo al la lingva strukturo por instigi aŭ malrapidigi ĝian evoluon.
Frua ekzemplo de lingvopolitika ago flanke de eŭropa nacia ŝtato estis la edikto de la franca reĝo Francisko la 1-a, per kiu li en la jaro 1539 deklaris la francan oficiala lingvo. Tiu edikto forpuŝis kaj la latinan kaj ĉiujn regionajn popolajn lingvojn krom la pariza (kortega) lingvo (kiu ekde tiam estis la oficiala).
Dum la lastaj jarcentoj de la dua jarmilo iuj ŝtatoj kaj organizaĵoj pli kaj pli influis la lingvouzon en aliaj landoj. Oni do parolas ankaŭ pri internacia lingvopolitiko apud naciaj.
Neŭtraleco kaj lingvopoltiko
Esperantistoj klopodas proponi per neŭtrala lingvo kiel Esperanto lingvopolitikon kiu orientiĝas al diverseco, egaleco kaj inkluzivigo. Registara finacado kiu subtenas la akcelon de unu lingvo kontraŭ alia estas ekzemplo de palpebla sekvo de specifa lingvopolitiko.
Bibliografio
(angla) Michele Gazzola,Torsten Templin, Bengt-Arne Wickström, (2018), Language Policy and Linguistic Justice, Springer.
(germna) Ehlich, Konrad & Angelika Redder, ''Mehrsprachigkeit und Europa. Sprachen- und bildungspolitische Dilemmata, Konrad Ehlich & Angelika Redder (red.) Mehrsprachigkeit für Europa. Sprachen- und bildungspolitische Perspektiven'', Osnabrücker Beiträge zur Sprachtheorie (OBST) 74, 2008, 5-19.
(germana) Ehlich, Konrad & Venanz Schubert (red.), Sprachen und Sprachenpolitik in Europa, Tübingen, 2008
(angla) Coulmas, Florian (red.), ''Language Regimes in Transformation. Future Prospects for German and Japanese in Science, Economy and Politics''. Berlino, Novjorko, 2007
19120 Doronina
19120 Doronina estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la ukraina astronomino Ljudmila Georgijevna Karaĉkina elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (en tiama Sovetunio, nun en Rusio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la rusa sovetunia aktorino Tatjana Vasiljevna Doronina (cirile : Татьяна Васильевна Доронина), kiu kreis grandiozajn rolojn por ambaŭ filmoj kaj taetraĵoj. Ŝi laboris en la plej grandaj teatroj de Leningrado kaj Moskvo kaj ekde 1992 estis gvidantino de la Moskva Arta Akademia Gorkij Teatro. Ŝi estis Popola Artistino de Rusio (1969) kaj Popola artistino de Sovetunio (1975)
Géza Földessy
Géza Földessy [foldeŝi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Földessy Géza, Geza von Földessy estis hungara aktoro, reĝisoro, teatrestro. Lia edzino estis Juci Komlós, ilia filino estis Margit Földessy.
Biografio
Géza Földessy frekventis militan mezlernejon, kiun li forlasis kaj aliĝis al teatra trupo. Li debutis en 1924 en sia naskiĝurbo. En la sekva teatra jaro li havis rolojn en Nacia Teatro (Miskolc). En 1926 Aktora Lernejo de la Tutlanda Aktora Societo donis al li aktorpermeson (diplomon). En la sama jaro li estis membro de Gaja Teatro, poste de pluraj provincaj teatraj trupoj. Inter 1926 kaj 1938 li havis ankaŭ filmajn rolojn en Berlino. En 1940 li estis bonvivanto de Operetoteatro (Budapeŝto), en la sama jaro li estis unu el la fondintoj de Teatro Madách. Li estis teatrestro de Madách, poste inter 1941 kaj 1948 teatrestro de Nacia Teatro en Miskolc. En 1945 li edziĝis, en la sekva jaro filino naskiĝis. En 1948 li disidis, poste li estis reĝisoro en Parizo. Depost la Hungara revolucio de 1956 li translokiĝis al Munkeno, kie en 1959 li fondis teatron, li gvidis ĝin ĝis 1972. En 1995 li revizitis Hungarion.
Lifistiedoj
Lifistiedoj estas la araneoj de la familio Liphistiidae, agnoskita de Tamerlan Thorell en 1869, kiu enhavas 8 genrojn kaj ĉirkaŭ 100 speciojn de mez-grandaj araneoj el Sudorienta Azio, Ĉinio, kaj Japanio. Ili estas inter la plej bazaj vivantaj araneoj, kaj apartenas al la subordo Mesothelae. En Japanio, la Kimura araneo (Heptathela kimurai) estas tre bone konata.
Biologio
Ili estas aktivaj nokte kaj vivas multajn jarojn. Kvankam plej specioj loĝas en nestotruoj, ankaŭ kavo-loĝantaj specioj fidas siajn retirejojn al kavomuroj. Kaj nestotruoj kaj retirejoj estas sigelitaj per teksitaj pordoj. Klapopordaj nestoj estas ĝenerale konstruitaj en ombraj areoj kun musko aŭ disa vegetaĵaro. Kelkaj faras silkajn liniojn radie el la enirejo de la retirejo. Plenkreskaj maskloj foje vagadas serĉe de inoj, sed femaloj rare lasas siajn nestotruojn. La spira sistemo konsistas lur el folipulmoj, kio povas helpi klarigo kial ili estas relative neaktivaj.
Kokoso
Kokoso estas frukto de palmo en la familio arekacoj, el kiu estas nur unu specio kies scienca nomo estas Cocos nucifera nomata kokospalmo aŭ kokosujo, kiu devenas de la bordoj kaj insularoj de hinda oceano. Ĝi estas 20—30 metrojn alta, kun 6—8m longaj folioj kaj kun spadika infloresko. Ĝiaj grandaj fruktoj havas tre malmolan ŝelon kaj pli precize estas nomataj kokosnuksoj.
La kokosnukso estas botanike drupo, peza ĉirkaŭ 1 kg, diverse utiligata. Ĝi servas por produkti oleon, el kiu oni ricevas per rafinado kokosbuteron. La korpon de la nukso oni utiligas por fari kokosraspaĵon. Oni devas distingi du likvaĵojn de kokoso, kokosakvon kaj kokoslakton. La interna kavo de la nukso enhavas dolĉan, helan sukon, kokosakvon. El la muelita kokoskarno kaj akvo (pulpo) oni faras blankan kaj grasan likvaĵon, kokoslakton. El la seka pulpo kiu oni nomas kopron oni ekstratas la kokosoleon.
Tarkvino Priskuso
Lucius Tarquinius Priscus (eo: Tarkvino Priskuso, Prisko) aŭ Tarkvino la Plejaĝulo, estis la legenda kvina reĝo de Antikva Romo de 616 ĝis 579 a.K. Lia edzino estis Tanakvilo.
Frua vivo
Laŭ Livio, Tarkvino naskiĝis en Etrurio. Livio asertas ke lia originala etruska nomo estis Lucumo, sed ĉar lucumo (etruska Lauchume) estas la etruska vorto kiu signifas "reĝo", ekzistas kialo kredi ke la nomo "Priscus" kaj titolo estis konfuzita en la oficiala tradicio. Post kiam Tarkvino heredis riĉaĵon tutan de sia patro, Lucius provis akiri oficejon politikan. Malkontenta kun siaj ŝancoj en Etrurio (li estis malpermesita akiri politikan postenon en Tarkvinio pro la etneco de sia patro, Demaratus, kiu venis de la greka urbo Korinto), li migris al Romo kun sia edzino Tanakvilo, je sugesto ŝia. Legendo rakontas ke dum li alvenis en Romon per ĉaro, aglo prenis sian kaskedon, forflugis kaj poste revenigis ĝin reen al lia kapo. Tanakvilo, kiu estis esperita en profetaĵo, interpretis tion ĉi kiel omeno de lia estonta grandeco. En Romo, li akiris respekton per sia ĝentileco. Eĉ la reĝo rimarkis Tarkvinon kaj, de sia propra volo, farigis Tarkvinon la gardanto de siaj filoj.
Reĝo de Romo
Kvankam Ancus Marcius, la Roma reĝo, estis la nepo de Numa Pompilio, la dua reĝo de Romo, la principo de hereda monarkio ne estis ankoraŭ establita ĉe Romo; neniu de la unuaj tri reĝoj estis sukcedita de sia filo kaj ĉiu posta reĝo estis simple aklamita de la homoj. Je la morto de Marcio, Tarkvino alparoladis la Comitia Curiata kaj konvinkis ilin ke li devus esti elektita reĝo anstataŭ la naturaj filoj de Marcio, kiuj estis ankoraŭ nur junuloj. Laŭ tradicio, la filoj estis ĉasantaj je la okazo de la morto de sia patro kaj estis tiel nekapablaj influi la elekton de la asembleo.
Laŭ Livio, Tarkvino pliigis la nombron de la Senato aldonante cent virojn de la eminentaj negravaj familioj. Inter ĉi tiuj estis la familio de la Oktavianoj, de kiu la unua imperiestro, Aŭgusto Cezaro, devenis.
Unua milito de Tarkvino estis kondukita kontraŭ la latinoj. Tarkvino kaptis la latinan urbon Apiolae kaj prenis grandan rabaĵon en Romon. Laŭ la Fasti Triumphales, ĉi tiu milito okazis antaŭ 588 a.K.
Lia militista povo estis poste elprovita per atako de la Sabinoj, kiuj ricevis helpulojn de kvin urboj etruskaj. Tarkvino duobligis la nombrojn de "equites" por helpi la militan penon. La Sabinanoj estis venkitaj post malfacila surstrata batalado en la urbo Romo. En la pacaj traktadoj kiuj sekvis, Tarkvino ricevis la urbon Kollatia kaj nomumis sian nevon, Arruns Tarquinius, konita kiel Egerius, kiel komandanto de la depoto tie. Tarkvino revenis al Romo kaj festis triumfon je la 13a de septembro, 585 a.K.
Poste, la latinaj urboj Corniculum, malnova Ficulea, Cameria, Crustumerium, Ameriola, Medullia kaj Nomentum estis subigitaj kaj fariĝis parto de Romo.
Ĉar Tarkvino tenis la kaptitaj etruskaj helpuloj en mallibereco, la kvin etruskaj urboj, kiuj partoprenis, deklaris militon kontraŭ Romo. Sep aliaj etruskaj urboj aliĝis poste. La etruskoj baldaŭ kaptis la Roman kolonion ĉe Fidenae, kiu fariĝis la fokusan punkton de la milito. Post multaj sangaj bataloj, Tarkvino estis ankoraŭ denove la venkulo kaj subigis la etruskajn urbojn kiuj partoprenis en la milito. Je la sukcesa konkludo de ĉiu el la militoj, Romo estis riĉigita.
Tarkvino onidire konstruis la Maksiman Cirkon, nome la unua kaj plej granda stadiono ĉe Romo, por ludi la kuradon de ĉaroj. Tie la reĝo establis serion de ĉiujaraj ludoj; laŭ Livio, la unuaj ĉevaloj kaj boksistoj kiuj partoprenis estis alportita el Etrurio.
Laŭ Florus, Tarkvino festis siajn triumfojn laŭ la etruska modo, per ora ĉaro kiu estis tirita de kvar ĉevaloj, dum portado de or-brodita togo kaj la "tunica palmata", tuniko al kiu palmo-folioj estis broditaj. Li ankaŭ enkondukis alian etruskan simbolon de civila aŭtoritato kaj militista distingo: nome la sceptro de la reĝo; la "trabea", purpura vesto kiu variis en formo, sed estis eble plej ofte uzita kiel oficosigno; la faskoj portita de la liktoroj; la kurula seĝo; la togo "praetexta", poste portita de diversaj juĝistoj kaj oficialuloj; la ringoj portita de senatanoj; la "paludamentum", nome mantelo asociita kun militista komando; kaj la "falera", nome disko de metalo portita sur brustokiraso de soldato dum paradoj aŭ montrita sur la normoj de diversaj militistaj grupoj.
Morto kaj heredo
Tarkvino reĝis tridek ok jarojn. Laŭ legendo, la filoj de lia antaŭulo, Ancus Marcius, kredis ke la trono devas esti ilia rajto. Ili aranĝis la murdon de la reĝo, kaŝvestita kiel tumulto, dum Tarkvino ricevis mortigan baton al la kapo. Tamen, la reĝino, Tanakvilo, diris ke la reĝo estis simple vundita kaj utiligis la konfuzon farigi Servius Tullius regento; kiam la morto de Tarkvino estis konfirmita, Tulio fariĝis reĝo.
NGC 158
NGC 158 estas duopa stelo en konstelacio Baleno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Issé (stacidomo)
Issé estas franca stacidomo sur linio Nantes-Orléans -, situanta en Issé, en departemento Loire-Atlantique, regiono Luarlandoj.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Luarlandoj.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Nantes-Orléans - Châteaubriant (519000).
Ŝahid Minar
La Ŝahid Minar (শহীদ মিনার Ŝohid Minar laŭvorte "Monumento de Martiroj") estas nacia monumento en Dako, Bangladeŝo, establita por rememori la mortintojn dum la manifestacioj por la Bengala Lingva Movado de 1952 en tiama Orienta Pakistano.
La Lingva Movado akiris elstarecon, kaj post longa lukto, la Bengala atingis oficialan statuson en Pakistano (kun la Urdua) en 1956. Por rememori la mortinton, la Ŝahid Minar estis desegnita kaj konstruita de Hamidur Rahman, nome Bangladeŝa skulptisto, en kunlaborado kun Novera Ahmed. Konstruado estis prokrastita pro la militjuro, sed la monumento estis finkonstruita en 1963, kaj staris ĝis la Bangladeŝa Liberigo-Milito en 1971, kiam ĝi estis detruita komplete dum la Operacio Projekciilo. Unu jaron post kiam Bangladeŝo atingis sendependecon, ĝi estis rekonstruita. Ĝi estis pliampleksigita en 1983.
Naciaj, rememoraj, kulturaj kaj aliaj aktivajoj estas celebrataj ĉiun jaron por marki la 21an de Februaro, Ekuŝej aŭ Ŝahid Dibas (Tago de Martiroj), estas centrataj ĉe Ŝahid Minar. ekde 2000, 21a de Februaro estas ankaŭ agnoskita kiel Internacia Tago de la Gepatra Lingvo.
La 21-an de februaro 2021 en Tuluzo estis inaŭgurita kopio de la monumento far Jean-Luc Moudenc, la urbestro de Tuluzo kaj Salim Fakrul Acom la prezidanto de la Asocio de la bengala Komunumo de Tuluzo en Francio.
Izabela Jogajlido
Izabela Jogajlido (naskiĝis 1519 en Krakovo; mortis la 15-an de septembro 1559 en Gyulafehérvár / Alba Iulia) estis reĝino hungara, edzino de reĝo Johano la 1-a kaj filino de Sigismondo la 1-a de Pollando-Litovio, patrino de Johano la 2-a.
Kariero
Izabela edziniĝis al reĝo János Szapolyai (Johano la 1-a) en 1539 kaj post lia morto ŝi regis kune kun Georgo Fráter, Péter Petrovics kaj Bálint Török. En 1541 post okupado de fortikaĵo de Buda de Sulejmano la 1-a Izabela translokiĝis en Lippan, poste en Gyulafehérváron. En aŭgusto 1551 Georgo Fráter eksigis ŝin al favore de imperiestro Ferdinando la 1-a kaj Izabela iris al Pollando, sed la magnatoj senkontentaj post la morto de Georgo Fráter, revenigis ŝin en 1556. La 22-an de oktobro ŝi enmarŝis en Koloĵvaron kaj transprenis la regadon je la nomo de János Zsigmond (Johano la 2-a). Transilvanio estinta sub turka patronado tiel plene disiĝis de Hungarujo.
Dobřív
Dobřív (Dobschiw) estas municipo situanta en distrikto Rokycany en Ĉeĥio, situanta apud rivereto Klabava proksimume 7 km sudoriente de Rokycany. Vivas ĉi tie. La municipo najabaras kaj parte situas en PPR Brdy.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1325.
En la 1950-aj jaroj estis al Dobřív alligita Pavlovsko.
Partoj de municipo
La municipo konsistas el du partoj kaj al ili respondantaj katastraj teritorioj. La unuan prezentas pli granda vilaĝo Dobřív (k. t. Dobřív kun areo 5,58 km²), dismetita laŭlonge laŭ Klabava. Al tiu ĉi parto apartenas ankaŭ solejo Melmatěj, kiu troviĝas kontraŭ la fluo proksimume 3 km orient-nordoriente. En konekso kun pereo de armea spaco Brdy estis al la 1-a de januaro 2016 alligita al la municipo katastra teritorio Dobřív v Brdech, kiu estiĝis al la 10-a de februaro 2014. Tiu ĉi katastra teritorio mezuras 15 km².
La alia parto estas malpli granda vilaĝo Pavlovsko (k. t. Pavlovsko kun areo 6,57 km²), netutaj 2 km okcidente de Dobřív.
3054 Strugatskia
3054 Strugatskia estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 11-an de septembro 1977 de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio (nun en Rusio).
Nomo
Ĝia nomo honoras la fratojn Arkadij kaj Boris Strugackij, rusajn verkistojn de sciencfikcio.
Travo
Travo estas komunumo de Italio.
Kvantuma ŝaŭmo
En fiziko, kvantuma ŝaŭmo aŭ spactempa ŝaŭmo, estas koncepto en kvantummekaniko.
Je ege malgrandaj distancoj de la ordo de la longo de Planck kaj ege malgrandaj tempoj de ordo de la tempo de Planck, la necerteca principo permesas al partikloj kaj energio ekekzisti kaj poste anihilacii sen atencado de konservadaj leĝoj. Ĉi tiuj partikloj estas nomataj kiel virtualaj partikloj. Kiam la skalo de tempo kaj spaco malpligrandiĝas, la energio de la virtualaj partikloj pligrandiĝas. Pro tio ke energio kurbigas spactempon laŭ la ĝenerala relativeco, ĉi tio sugestas ke je sufiĉe malgranda skalo la energio de la fluktuoj devus esti sufiĉe granda por kaŭzi gravan malglatecon de spactempo, kompare al glateco vidata je pli granda skalo, donante al ŝaŭmecon. Tamen, sen teorio de kvantuma gravito neeblas esti certa pro tio kiel spactempo devus aspekti je ĉi tiu skalo, pro tio ke ŝajne la ekzistantaj teorioj devus jam ne doni precizajn antaŭdirojn en ĉi tiuj skaloj.
Supozite la ŝaŭmo estas unu el la fundamentaj ecoj de la universo, sed ĝi povas ankaŭ esti uzata kiel kvaliteca priskribo de spactempa turbuleco je ege malgrandaj distancoj
La koncepto estis elpensita de John Archibald Wheeler en 1955.
Rilato al aliaj teorioj
Kvantuma ŝaŭmo estas teoriigita al kreiĝi per virtualaj partikloj de tre alta energio. Virtualaj partikloj aperas en kvantuma kampa teorio, kie ili aperas kaj anihilacias dum partiklaj interagoj, tiel ke ili influas la mezuratajn valorojn de la interagoj eĉ kvankam la virtualaj partikloj mem estas neniam rekte observitaj. Ili povas ankaŭ aperi kaj anihilacii en malplena spaco, kaj ĉi tiuj vakuaj fluktuoj influas la propraĵojn de vakuo, donante al ĝi nenulan energion nomatan kiel vakua energio, speco de nulo-punkta energio; tamen, fizikistoj estas malcertaj pri grandeco de ĉi tiu energio. La efiko de Casimir povas ankaŭ esti komprenita per konduto de virtualaj partikloj en malplena spaco inter du paralelaj surfacoj. Kutime kvantuma kampa teorio ne konsideras virtualajn partiklojn de sufiĉa energio por grave kurbigi spactempon, tial la kvantuma ŝaŭmo estas spekulativa vastigaĵo de ĉi tiuj konceptoj kiu imagas la konsekvencojn de ĉi tiaj alte energiaj virtualaj partikloj je tre mallongaj distancoj kaj tempoj.
La ŝaŭma spactempo devus aspekti kiel kompleksa turbula ŝtorma maro. Iuj fizikistoj teoriigas pri formigo de truojn en spaco en ĉi tiu ŝaŭmo; spekulativoj aperantaj en ĉi tiuj rezonadoj inkluzivas la eblecon de hiperspacaj ligoj al aliaj universoj en multuniverso.
Judhispana lingvo
La judhispana lingvo estas varianto de la iberaj latinidaj lingvoj parolata de la sefardaj judoj. Aliaj nomoj estas: sefarda lingvo, Ladino (לאדינו) (sed oni ne konfuzu ĝin kun la ladina, varianto de la romanĉa lingvo), Judezmo (aŭ Ĝudezmo) aŭ ankaŭ Ĝudeo-Espanyol (גֻודֵיאֹו־אֵיסְפַּאנײֹול). La sefarda lingvo devenas el la malnova kastilia lingvo kaj estas parenca kun la hispana kaj portugala lingvoj.
Kiam la judoj estis eelpelitaj el Hispanio en 1492, ili elmigris en Nord-Afrikon kaj Osmanan Imperion. Parolinte origine la hispanan lingvon, la judoj tiam evoluigis sian lingvon aŭtonome, pliriĉigante ĝin per hebreaj vortoj el la precipe religia fako kaj vortoj de la ĉirkaŭa lingvo por la ĉiutaga uzado. La judhispana lingvo estas hodiaŭ precipe parolata en Israelo de centmil parolantoj tieaj, kun rapide malkreskanta lingvanaro.
Hodiaŭ oni uzas preskaŭ nur la latinan alfabeton, sed ekzistas ankaŭ skribsistemoj kun la hebrea kaj tre malofte la greka alfabeto. Ekzistas literaturo kaj riĉa muzika tradicio, ne nur populara. Diversaj muzikistoj kaj kantistoj el ĵazo kaj popo provas revivigi la judhispanan lingvon pere de sia muziko. La lingvo staras sur la listo de la endanĝerigitaj lingvoj de la UNESKO.
Historio
La judoj estis forpelitaj de Hispanio la 31-an de julio de 1492, pro ordono de la Edikto de Granado kiu establis la devigon por ĉiuj judoj forlasi la hispanan teritorion, krom tiuj kiu konvertiĝis al Kristanismo. La plimulto de la sefardoj elektis la ekzilon, kaj preskaŭ ĉiuj ili estis ricevitaj de la sultano Bajaceto la 2-a en la Osmana Imperio. Alia parto establis sin en Maroko, Nederlando kaj iuj landoj de Centra Eŭropo.
La sefardoj establitaj en la Osmana Imperio apartenis al socia kaj ekonomia tavolo ĝenerale supera al tiu de la otomanaj loĝantoj, kio permesis al ili konservi la lingvon kaj la plimulton de siaj hispanaj tradicioj dum preskaŭ 400 jaroj. Io simila okazis en Maroko, tamen, la tempo favoris ke ili estigis du versiojn de la sefarda hispana, la Ladino (parolita en la Balkanoj) kaj la Haketio de Maroko. Pro la kultura influo kiun havis la ladina versio, kaj sendube, pro la nombro de parolantoj kiujn ĝi havis, multe pli granda ol tiu de la haketio, la unua estas konsiderata lingvo tre interesa por filologoj kaj hispanistoj.
Komparo kun aliaj lingvoj
Judhispane
El djudeo-espanyol, djudio, djudezmo o ladino es la lingua favlada por los sefardim, djudios ekspulsados de la Espanya enel 1492. Es una lingua derivada del espanyol i favlada por 150.000 personas en komunitas en Israel, la Turkia, antika Yugoslavia, la Gresia, el Maruekos, Mayorka, las Amerikas, entre munchos otros.
Hispane