cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aldviolono
Pro la pli granda instrumento, ĝin karakterizas pli malfacileta kaj lacigeta ludo, ĉar la maldekstra mano devas moviĝi pli grandan vojon por la unuopaj sonoj kiel ĉe violono. Ju pli granda la instrumento estas, des pli forta estas la etendado de la maldekstra brako. Jam ĉe la pli malgranda violono oni firme turnas la brakon internen por preni la kordojn (supinado). La rezulto ofte estas problemoj ĉe la dorso, ŝultro aŭ la kubuta artiko.
Aldviolono kaj arĉo estas pli granda, peza ol tiuj de violono.
La sono de aldviolono estas forta ĉe la malaltaj sonoj, ĉe mezaj sonoj ĝi estas facile mola, ĉe altaj sonoj ĝi havas sufokitan karakteron. La unika sono de la aldo dependas de tio, ke la aldkorpo estas tro malgranda kompare kun la agordado. Ĉar ĝi sonas je kvinto pli malalte ol la violono (frekvencproporcio 2:3), la korpoj devus havi la saman rilaton, ĉirkaŭ 36 cm ĉe la violono al 54 cm ĉe la aldo. Tial la du preskaŭ samaj instrumentoj sone distingiĝas. Ke oni konstruas la instrumenton pli malgrande ol la fiziko proponas, dependas de la homa korpo, ni estas tro malgrandaj.
En orkestro ludas ofte 6-8 aldviolonistoj. Ili malofte ricevis sololudon, sed ili ludas la ofte nerimarkeblajn internajn sonojn de la muzika teksaĵo, sed ĉiuj rimarkus tuj ilian foreston.
W.A. Mozart amis ludi aldon, kvankam li ankaŭ tre bone ludis la violonon. Kiam Mozart invitis al privataj kvartetvesperoj en sia loĝejo, tiam Johann Baptist Vanhal ludis la 1an violonon, Joseph Haydn la 2an violonon, Mozart la aldon kaj Karl Dittersdorf la violonĉelon por provi la ĵus komponitajn verkojn. Ĉe la unua prezentado de siaj kvintetoj (2 violonoj, 2 aldoj kaj violonĉelo) Mozart ŝajne mem ludis aldon.
Famajn komponaĵojn por aldo verkis: Wolfgang Amadeus Mozart (Konĉertanta simfonio), Hector Berlioz (Haroldo en Italio), Béla Bartok (Konĉerto por aldo kaj orkestro, kompletigita de Tibor Serly), kaj Paul Hindemith, kiu mem estis aldisto.
Antikomunismo
Antikomunismo (kelkfoje kontraŭkomunismo) estas politika mondrigardo, kiu direktas sin kontraŭ la fakta aŭ suspektita komunismo. Kontraŭkomunistoj ne reprezentas unuecan mondrigardon. Kontraŭkomunismo povas veni de demokratia konvinko aŭ de totalisma mondrigardo.
Ekzistas ankaŭ la parencaj nocioj kiel antimarksismo kaj antibolŝevismo. Antimarksismo signifas rifuzojn de la marksaj teorioj. La nocio antibolŝevismo estis uzata en la unua duono de la 20-a jarcento, ĉefe en Germanio.
Oktobra revolucio
Post la rusa oktobra revolucio en 1917, oni provis per militaj trupoj renversi la bolŝevikan potencon, sed sensukcese. Por bridi la hejmajn maldekstrajn movadojn, oni malebligis la funkcion de la socialismaj organizoj, sindikatoj, asocioj ktp.
Por diskrediti la Sovetunion, oni disvastigis falsajn informojn pri kruelaĵoj de la bolŝevikoj. Tiel la verajn kruelaĵojn oni longtempe ne kredis inter la maldekstraj intelektuloj.
La antikommunista ondo en Usono – dum kaj post la unua mondmilito – nomiĝis Red Scare.
Naziismo
La naziismo kunfandis la antibolŝevismon kun antisemitismo, pro la fakto, ke ofte gvidantaj komunistoj estis jud-devenaj.
La nazioj murdis la judojn kaj komunistojn kun la sama krueleco. Ili malkovris sovetian genocidon de polaj oficiroj, kion simbolas la masakro de Katin.
Usono
Post la dua mondmilito kaj en la ekanta malvarma milito ekfloris la antikomunismo – nun sen antisemitismo – en la nordamerikaj landoj kaj en okcidenta Eŭropo. Tio montris diversajn formojn. En Usono plej fifamiĝis la metodoj de senatoro John McCarthy, kiu forigis la maldekstrulojn el postenoj. Mondkonataj estas ankaŭ la mortpunoj de la geedzoj Ethel kaj Julius Rosenberg, kio estis efektivigita per elektra seĝo la 19-an de junio de 1953.
Pollando
La opozicio kontraŭ komunismo komencis ĉefe en Pollando en 1956 jaro en Poznań kaj poste en Radom, Gdańsk, Varsovio kaj aliaj urboj. La opozicio organiziĝis enfine en 1980 jaro kiel la asocio Solidareco, kies celo estis sendependiĝo de komunismo en Pollando kaj ŝanĝo de ĝia formo politika al demokratia. La revolucio de Solidareco post la milita stato en Pollando en 1981 jaro ĝis 1989 estis inspiro al aliaj landoj de la Varsovia Kontrakto en la batalo kontraŭ komunismo. Tre grava estis tie la agado de pola prezidento Lech Wałęsa kaj la pola papo Johano Paŭlo la 2-a.
Germanio
Krom la konataj metodoj, oni ofte malpermesis la komunismajn partiojn kaj organizojn. En la 1970-aj jaroj – kun apero de la eŭrokomunismo – la komunistaj partioj ĉie rajtis agadi.
La tradicia komunista partio KPD, kiu estis malpermesata inter 1933 kaj denove malpermesata en okcidenta germanio (FRG) la jaro 1956. Tio okazis pro la kreskanta inklino de FRG al la okcidenta sistemo, nome la re-enkonduko de armeo (germane: Wiederbewaffnung) kaj sekve la aliĝo al NATO. La komunista partio estis la sola granda politika partio, kiu rifuzis ĉi tion politikon. Estis facile por la publiko diri, ke ili estas sklavoj de Sovetunio, kiuj pretas prepari la alvenon de komuista armeo.
Kune kun la komunista partio kaj ties junulara organizo estis malpermesataj ankaŭ kelkej kontraŭfaŝistaj organizoj pro certa inklino kaj personaj rilatoj al komunisma partio. La havaĵo (domoj, presejoj, materialo) estis konfiskata kaj kelkaj funkciuloj estis kondamnitaj al malliberejaj punoj.
Paralele ekestis diversaj aliaj partioj, kiuj uzis la terminon komunista, plej parte estis maŭistaj partioj, kiuj flegis rilatojn al ĉinio, au kiuj estis trockistaj, kaj pro tio akre kritikis la politikon de socialismaj ŝtatioj kaj de DKP. Ili malpli suferis de Berufsverbot kaj kelkaj el la membroj poste trovis la vojon en la Verdan Partion de FRG. Kontraŭkomunisto konata televide en Uesta Germanujo estis ekz. Gerhard Löwenthal.
Latinameriko
La reformismaj, iom maldekstraj – ofte ne komunismaj- registaroj estis renversitaj per CIA-mono, helpo, aktiva interveno de Usono (Gvatemalo, Ĉilio). Nur la invado de Kubo malsukcesis en la Porko-golfo.
Sud-Koreio
Malpermeso, persekuto, murdoj ktp.
Hodiaŭ
Ĉar la komunistaj partioj estis ofte apogitaj per mono el la Sovetunio, ili ekonomie kaj poste politike malgraviĝis post la reĝimŝanĝoj en 1990-91, en orienta eŭropo.
Kontraŭkomunismo estas uzata hodiaŭ kiel retorika formulo por diskrediti la politikajn malamikojn.
antikomunismaj teroristoj
Luis Posada Carriles
Hruŝovo
Hruŝovo (Грушово (hruŝovo), Грушевo (hruŝevo), Szentmihálykörtvélyes, Hrušov, Peri) estas vilaĝo en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Tjaĉiv. Ĝis 1899 la hungaroj uzis la pli mallongan formon Körtvélyes (kortvEjeŝ).
Situo
Gruŝovo situas en valo, laŭ la rumana landolimo, laŭ dekstra bordo de Tiso, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Teresva-Solotvino. Tjaĉiv troviĝas 15 km-ojn.
Historio
La unua mencio devenis el 1380. En 1391 la rumanoj fondis abatejon, kiu tute ruiniĝis en 1664. La loĝloko famis pri fruktoj. En la 18-a jarcento orolavistoj laboris. En 1910 loĝis en Szentmihálykörtvélyes 1715 da homoj, rutenoj en majoritato, germanoj en minoritato. Ĝis 1920 Szentmihálykörtvélyes apartenis al Hungara reĝlando, al Máramaros, al distrikto de Máramarossziget, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio. Iom poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis Gruŝovo/Szentmihálykörtvélyes. Ekde 1945 Gruŝevo apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.
Komunumoj pri Sankta Mikaelo en Hungara reĝlando
Pro grandeco de la tabulo la ceterajn en Transilvanio vidu: Almásszentmihály!
Abdusamet Yigit
Abdusamet Yigit (reale Abdussamet Yigit), naskita en 1978, estas kurda verkisto vivanta en Norvegio. Li naskiĝis en la vilaĝo Xirabê Sosina en la provinco Nisebin en norda Kurdio. Li studis historion kaj filozofion kaj estas la aŭtoro de pluraj libroj pri kurda epopeo. Li skribas en la kurda Kurmanji dialekto. Liaj libroj, kiaj Feqiye Teyran kaj Shah Maran, kun priskriboj de kurda kulturo, historio, religio, tradicio kaj mitologio, estas fundamentaj al la moderna kurda kulturo.
Freŝea spaco
En funkcionala analitiko, freŝea spaco estas kompleta loke konveksa spaco.
Difino
Freŝea spaco estas Hausdorff-a topologia vektora spaco V, kies topologio estas difinebla per kalkulebla familio de duonnormoj kaj kiu estas kompleta laŭ tiu familio.
Ekzemploj
Ĉiu banaĥa spaco estas freŝea spaco.
La spaco de glataj reelvaloraj funkcioj estas nature freŝea spaco per la serio de duonnormoj Ĉi tiu spaco ne estas banaĥa spaco.
Historio
La koncepto de freŝea spaco estas nomita laŭ la franca matematikisto kaj esperantisto Maurice René Fréchet (Esperante Maŭrico Renato Freŝeo).
-46
En la jaro 46 antaŭ Kristo okazis, interalie:
Listo de senatanoj de Nièvre
Tiu artikolo prezentas liston de senatanoj de la franca departemento Nièvre.
2011-2017
Fonto : Rezultoj 2011 en la interretejo de la Senato
NGC 3945
NGC 3945 (aliaj indikoj — UGC 6860, MCG 10-17-96, ZWG 292.42, IRAS11506+6056, PGC 37258) estas galaksio en konstelacio Granda Ursino.
Rademin
Rademin estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Altmark Salzwedel de la federacia lando Saksio-Anhalto. La 30-an de junio 2006 la komunumo havis 234 loĝantojn.
NGC 3945
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Orlando Furioso
Orlando Furioso estas longa itala romanca poemo verkita de Ludovico Ariosto en 1516. Ceteraj eldonoj aperis en 1521 kaj 1532. La verko estas konsiderata mejloŝtono en okcidenta literaturo.La unua versio estis skribita en Ferrarese, dialekto de Ferrara. Poste ĝi tradukiĝis en literaturan toskanan por ke ĝi pli legeblu tra Italio. Ĝi estis unu el la unuaj verkoj skribitaj kun atento al la ebleco de vasta eldonado per la nova presarto de Johannes Gutenberg.
Ĝi daŭrigas la intrigojn kaj personojn de la nefinita Orlando Innamorato de Matteo Maria Boiardo (eldonita postmorte en 1495), sed kvankam la verko de Boiardo sigelas la romantikan literaturon kaj celas unue instrui kaj poste plaĉi, tamen la epopeo de Ariosto estas romantika verko verkita unue por plaĉi kaj poste por instrui.
En verko kiu miksas realismon kaj fantazion, humuron kaj tragedion, la scenejo estas la tuta mondo, kaj fantazia vojaĝo al la Luno. En ĝiaj historiaj scenoj kaj karakteroj, ĝi dividas iujn trajtojn kun la malnovfranca Chanson de Roland de la 11a jarcento, kiu rakontas pri la morto de Roland. La rakonto estas kavalira enamiĝo kiu devenis de tradicio komenciĝanta en la finmezepoko kaj daŭranta en populareco en la 16-a jarcento kaj bone en la 17-a.
Ĝi elstaras je la eksterordinara inventemo kaj rakontado de la aŭtoro, kaj laŭ sia nekredeble riĉa kaj klara stilo. Orlando Furioso enhavas pli ol cent nomitajn personojn kaj multajn diversajn intrigojn, sed la ĉefaj temas pri
Strukturo
Diversaj amuzaj intrigoj pri kavaliroj, bataloj, ĉevaloj, amo, magio, strangaj bestoj, monstroj, armiloj, serĉado, ktp okazas en la 46 kantoj, kiuj havas po 80 al 100 stancojn, preskaŭ 5000 sume. Ĉiu stanco havas 8 versajn kun la rimaranĝo abababcc (itale ottava rimo). Ĝia totala longo estas 38 736 linioj, kio faras ĝin unu el la plej longaj poemoj en eŭropa literaturo.
Ĉefaj roluloj
Atlantido - potenca islama sorĉisto, la instruisto de Rogero.
Elkina - malbona sorĉistino kiu vivas sur magia insulo kaj faligas virojn kun ŝiaj ĉarmoj kaj iluzioj, kaj post kiam ŝi estas naŭzita je ili iĝas ilin arboj.
Angelika - islama princino, la objekto de amo de Orlando, Rinaldo kaj multaj aliaj kavaliroj.
Astolpho - kavaliro, filo de Otto, Reĝo de Anglio, kaj unu el la palatinoj de Karolo la Granda. Falis en la reton de Elkina kaj vivis dum kelka tempo kiel arbo sur ŝia insulo.
Bradamant - militista kavaliro, la fratino de Rinaldo kaj la kuzo de Orlando. Enamiĝante al Rogero kaj savante lin de la kaptiteco de Atlantido.
Brunello - nano, ruza ŝtelisto, servisto de la islama reĝo Agramante.
Melissa - bonkora magiisto, multe helpas al Bradamant kaj Rogero.
Rogero - potenca islama kavaliro. Liaj gepatroj mortis en lia junaĝo kaj li estis kreskigita fare de atlantanoj. Dum la epopeo li enamiĝas al Bradamant.
Rodomonte - Reĝo de Serza kaj Alĝerio, estras la Aliancon de Islamaj Saracenaj Reĝoj kontraŭ Karolo la Granda.
Intrigo
La rakonto okazas dum religia milito. Karolo la Granda sendis kavalirojn batali la paganojn. Unu ĉefa intrigo temas pri la amo de Orlando al Angelika. Pro ama malfeliĉo, Orlando freneziĝas, kaj lia kuzo Astolpho devas resanigi lin, per granda serĉo.
Alia grava intrigo estas Bradamant kaj Rogero, kiuj amas unu la alian. Ili estas disigataj dum plejmulto de la agado, sed finfine retrovas unu la alian feliĉe. Milito en Parizo estas alia granda afero. Pagana reĝo Rodomont preskaŭ sole detruas Parizon (ĉar Orlando ne malhelpas lin, pro lia obseda serĉado por Angelika).
Multaj perfortaj bataloj okazas, kun sangaj priskriboj de morto. Unufoje estas interesa prediko kaj bedaŭro pri la nova uzo de pafiloj, kiuj detruis la spiriton kavalirecan. Imponan germanlingvan tradukon faris Diederich von dem Werder.
Foucault
Foucault povas esti nomo de:
Orlando Furioso
Artaj influoj
Orlando Furioso estas unu el la plej influaj literaturaj verkoj de ĉiuj tempoj. Ariosto estis la unua verkisto, kiu atingis internacian sukceson jam en sia vivo. Antaŭ la jaro 1600, lia libro tiom furoris ke ĝi estis publikigita en 154 eldonoj, pli da ekzempleroj ol iu ajn alia libro tiutempe. Konsekvence, lia influo al eŭropa literaturo, kaj aliaj artoj, estas grandega.
En Italio, Torquato Tasso en la eposa Jerusalemo liberigita pruntprenis rakontojn kaj rolulojn de la verko, Terracina verkis daŭrigon, kaj Leopardi konsideris Arioston je la virto de la antikvaj klasikaj poetoj. Laŭ atestoj Galileo parkere konis la verkon.
En Hispanio, Ariosto influis la verkado de la eposa La Araucana de Alonso de Ercilla, kaj la verko de Ariosto sekvis epopeaj daŭrigoj de Luis Barahona de Soto kaj de Lupe de Vega. Luis de Gongora estis influita verki la kanton "En Pastora Ŝirmejo". Influita de la verko de Boiardo, Bernardo de Balbuena verkis la poezian projekton epopean El Bernardo aŭ Viktorio de Roncesvalles (1624). La influo de Ariosto estas evidenta en la romano Don Quijote de Cervantes. En Portugalio, Luís Vaz de Camões estis influita de Maristo en la epopeo "La Luzidoj".
En Anglio, la unua angla traduko de Orlando Furioso far John Harington laŭ peto de reĝino Elizabeto la 1-a kaj estis publikigita en 1591. La eposa verko de Edmund Spencer Faerie Queene (La Fea Reĝino) multe ŝuldiĝas. Robert Greene verkis teatraĵon nomitan Orlando Furioso. La teatraĵo "Multe da bruo pri nenio" de Shakespeare prenas unu el ĝiaj intrigoj (Hero / Claudio / Don John) de Orlando Furioso (probable per Spenser aŭ Bandello). Milton estis influita de la verko, kaj sekve de Ariosto decidis verki siajn poemojn en la angla anstataŭ en la latina, kaj en la epopea "Paradizo Perdita" li inkluzivis omaĝoj al la verko. Laŭ mematesto, la verkisto Walter Scott estis alkutimita legi ambaŭ verkoj ĉiujare. La verko multe influis multe da romantikaj poetoj, inter ili: Southey, Byron kaj Wordsworth. En Francio, la verko havis grandan influon sur la poetoj Ronsar, du Bellay, La Fontaine.
1143
En la jaro 1143 post Kristo okazis, interalie:
Orlando Furioso
Artaj influoj
En la 19-a jarcento, Hegel konsideris, ke la multaj alegorioj kaj metaforoj de la verko ne servas nur por refuti la idealon de kavalireco, sed ankaŭ por pruvi la misrezonadon de homaj sentoj kaj juĝo.
En modernaj tempoj la argentina verkisto Jorge Luis Borges kaj la itala verkisto Italo Calvino estis admirantoj de Ariosto. La moderna rusa poeto Osip Mandelstam omaĝis Orlando Furioso en sia poemo Ariosto (1933). La romano The Enchantress of Florence (2008) de la brita verkisto Salman Rushdie estis parte inspirita de Orlando Furioso.
En muziko, la poemo estis la bazo de multaj operoj. En la baroka epoko, la verko inspiris multajn klasikajn komponistojn, inkluzive Caccini, Lully, Scarlatti, Rameau, Albinoni, Vivaldi, Handel, Piccini, Haydn, kaj iuj el la rakontoj fariĝis la temon de pentraĵoj de multaj pentristoj, kiel Carracci, Veronese, Reynolds, Tiepolo, Ingres, Delcroix, Burton, Redon, Gustave Doré, kaj aliaj.
Robert Koldewey
Robert Johann KOLDEWEY (naskiĝinta en la 10-a de septembro 1855 en Blankenburg (Harz), mortinta en la 4-a de februaro 1925 en Berlino) estis germana arkeologo kaj arkitekto. Krom Wilhelm Dörpfeld li taksatas esti fondinto de la arkeologia konstruesplorado.
Vivo
Finstudinte arkitekturon, arkeologion kaj arthistorion en Berlino, Munkeno kaj Vieno li komencis deĵori kiel ŝtate dungita arkitekto en Hamburgo.
Interesiĝante pri la esploro de arkitekturo arkeologia li sukcesis ekde 1885 igi tion la ĉefa profesia okupado. Samjare li gvidis sur Lesbo elfosadojn por la Germana Arkeologia Instituto furorante per tiam ankoraŭ nekutimaj skrupule akurataj metodoj (ekz. la unua subakva arkeologia ekzamenado). En 1887 li estris komisiite fare de la berlinaj muzeoj kampanjon en Suda MMezopotamio, i.a. en Lagaŝ. Sekvis instruado scienca en Görlitz kiu regule interrompitis pro esploradoj arkeologiaj en Turkujo, Sirio, suda Italio kaj sur Sicilio.
Projekto multjara en Mezopotamio
En la 26-a de marto de jaro 1899-a la Germana Orienta Societo sendis lin al Babilono serĉi kojnoskribitaĵojn. Tuj post la eko de tiu kampanjo Koldewey sukcese persvadis la sendintajn institutojn farigi sistemajn elfosadojn. Dum la 18 jarojn daŭranta laborego lia teamo trovis multnombrajn konstruaĵojn el la novbabilonia epoko (7-a/6-a jc a.K.), inter ili: Eŭfrato-ponto, procesia strato, Iŝtar-pordo kaj pluraj temploj kaj palacoj; el la trovitaj objektoj videblas multaj en la berlina Pergamo-Muzeo.
En tiu kadro li denove pluevoluigis la modernajn teknikojn elfosadajn kaj konstruesploradajn uzitajn baldaŭ poste en la fortimpresaj fakprojektoj germanaj en Olimpio fare de Dörpfeld i.a.
En 1917, dum la furiozo de la Unua mondmilito, Koldewey devis abandoni la elfosadlaborojn pro la angla konkero de Bagdado.
Premioj (elekto)
1910: Silberne Leibniz-Medaille
Kosuke Suzuki
Kosuke Suzuki (鈴木 浩介, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Shimizu S-Pulse kaj Ventforet Kofu.
Urba regiono Aachen
La urba regiono Aachen aŭ plene esperantlingve urba regiono Akeno (Städteregion Aachen) estas administra unuo en la pleja okcidento de la germana federacia lando Nordrejn-Vestfalio, kreita la 21-a de oktobro 2009 el la antaŭa eksterdistrikta urbo Aachen (Akeno) kaj la antaŭa distrikto Aachen. Ĝia administra sidejo estas la urbo Aachen. Fine de la urba regiono havis  loĝantojn.
Administra disdivido
(nombroj de loĝantoj laŭ la stato fine de )
Interfero
Interfero estas la rezulto de pluraj ondoj en samaj momento kaj loko. Pluraj fenomenoj eblas depende de la frekvenco, amplitudo kaj fazo de la ondoj kaj la ecoj de la medio. Ĉiuokaze ekestas interfera bildo, en kiu estas lokoj kun pli alta intenseco, kie la ondoj estas samfazaj. Tie la ondoj plifortigas unu la alian kaj tie ekestas ventro. Tio nomiĝas "adicia interfero" Ankaŭ ekestas lokoj kun malpli alta intenseco aŭ eĉ nula intenseco, kie la ondoj nuligas unu la alian. Tie la ondoj estas malfazaj kaj tie troviĝas noda punkto. Tio nomiĝas "subtraha interfero".
Interfero povas okazi ĉe elektromagnetaj ondoj, sonondoj, akvaj ondoj, ktp. La tekniko de kontraŭsono baziĝas sur interfero.
Ankaŭ lumo povas montri interferon: vidu hologramo.
Du sonondoj, kiuj iom diferencas laŭ frekvenco okazigas sonon pulsantan laŭ ilia frekvenca diferenco.
Eksternaj ligiloj
Interferència (propagació d'ones)
Nový Svět
Nomon Nový Svět havas pli da lokoj :
114725 Gordonwalker
114725 Gordonwalker estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).
Ĝi estas en orbita resonanco 1:3 kun Marso.
Nomo
Ĝia nomo honoras la Gordon A. H. Walker, de la Universitato de Brita Kolumbio. Li estis ano de la unua grupo, kiu raportis la detekton de.
(24275) 1999 XW167
(24275) 1999 XW167 estas malrapide rotacianta troja asteroido de Jupitero, malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝi orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero kaj do estas ano de la "Greka Tendaro".
Natoli
La itallingva vorto Natolio Dinastio povas rilati al:
Ilia Sumilfia Dewi
Ilia Sumilfia Dewi (naskiĝis la 11-an de marto 1978 en Ĝakarto) estas indonezia esperantistino. Ŝi komencis koni Esperanton en 2009 pere de mallonga enkonduko de Esperanto fare de esperantistino el Belgio, Heidi Goes. Poste kun siaj geamikoj kiuj jam antaŭe kune lernis Esperanton, ŝi starigis Esperanto-grupon por kune lerni Esperanto en magazeno de Ĝakarto. La grupo aktivis ĝis oktobro 2010, kiam baze de ĝi fondiĝis la Ĝakarta Esperanto-klubo “Esperiga Suno”. Tiu societo estis la unua Esperanto-klubo dum la nova Esperanto-movado en Indonezio. En decembro 2010, ŝi estis la unua indoneziano kiu ricevis ŝancon partopreni Esperantistan eventon eksterlande: temis pri la 28-a Komuna Seminario inter 4 landoj, Vjetnamio, Ĉinio, Japanio kaj Koreio en Hanojo, Vjetnamio. Poste en somero 2011 ŝi havis eblecon reprezenti Indonezion unuafoje en la 95-a Universala Kongreso en Kopenhago, Danio. Dum tiu vojaĝo al Eŭropo, ŝi ankaŭ partoprenis kelkajn aliajn esperantistajn eventojn kiel la Someran Esperanto-Studadon en Slovakio, Kristana Esperanto-kongreson en Ĉeĥio kaj la tiujaran 78-an Italan Esperanto-Kongreson en Torino, Italio.
Pere de siaj spertoj kaj partoprenoj en diversaj Esperanto-aranĝoj, ŝi motiviĝis pli forte labori en la Esperanto-movado de Indonezio kaj pli aktivis diskonigi Esperanton al diversaj komunumoj. En 2013, ŝi estis la prezidanto de la organiza komitato por la 1-a Indonezia Esperanto-Kongreso kiu okazis en Bogor kaj tiam fariĝis la prezidanto de la tie fondita Indonezia Esperanto-Asocio (IEA) dum la periodo de 2013-2016. En la komenco de 2015, ŝi plenumis la inviton de Aŭstralia Esperanto-Asocio por partopreni la Aŭstralian Esperanto-kongreson en Melburno. Poste en 2016, nome de IEA, ŝi kunlaboris kun la Aŭstralia kaj Novzelanda Esperanto-Asocioj kaj en la urbo Bandung okazigis la Trilandan Esperanto-Kongreson kiu ankaŭ estis subtenanta de la urba Esperanto-klubo kaj la urba Azia-Afrika muzeo. Nuntempe, krom kontribui kiel gvidanto de la Ĝakarta Esperanto-klubo, ŝi daŭre aktivas kiel prezidanto en la transira estraro de Indonezia Esperanto-Asocio ĝis ne difinita tempo.
János Rózsa
János RÓZSA [jAnoŝ rOĵa], hungare Rózsa János, Esperante Johano Rózsa estas hungara reĝisoro.
János Rózsa naskiĝis la 1937 en Budapeŝto.
Biografio
János Rózsa frekventis aktoran ĉeflernejon en Budapeŝto, kie li lernis reĝisoradon de Félix Máriássy. Komence li reĝisoradis mallongajn filmojn. En du fojoj li instruis en Usono en diversaj universitatoj. Inter 1993-2009 li ne reĝisoradis, sed li plenumis diversajn postenojn en societoj, ankaŭ eksterlande. Li ricevis premion Kossuth en 2009, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.
Pilote
Pilote estis Franca komiksa gazeto publikigita el 1959 al 1989. Publikigante plej el la ĉefaj Francaj aŭ Belgaj komiksaj talentoj de sia tempo, la gazeto enkondukis la ĉefajn seriojn kiel Astérix, Ruĝbarbulo, Blueberry, Achille Talon, kaj Valérian et Laureline. Gravaj bildliteraturistoj kiel René Goscinny, Jean-Michel Charlier, Greg, Pierre Christin kaj Jacques Lob estis aperigitaj en la gazeto, same kiel artistoj kiaj Jijé, Morris, Albert Uderzo, Jean (Mœbius) Giraud, Enki Bilal, Jean-Claude Mézières, Jacques Tardi, Philippe Druillet, Marcel Gotlib, Alexis kaj Annie Goetzinger.
Pilote publikigis ankaŭ kelkajn internaciajn talentojn kiel Hugo Pratt, Frank Bellamy kaj Robert Crumb.
Benny Green
Bernard „Benny“ Green (naskiĝis la 9-an de decembro 1927 en Leeds, Jorkŝiro, Anglujo; mortis la 22-an de junio 1998 en Surrey) estis brita ĵazmuzikisto (saksofono), radiomoderatoro kaj verkisto.
Vivo
Benny Green alkreskis en Marylebone en la nordo de Londono kaj jam frue intersiĝis pri muziko kaj literaturo. Li lernis ludi saksofonon kaj iris en 1953 la la ĵazbando de Ronnie Scott.
Kantono Trélon
La kantono Trélon (france canton de Trélon) estas franca kantono lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi estas unu el la 12 kantonoj de la arondismento Avesnes-sur-Helpe.
Komunumoj
Apartenis al la kantono Trélon la jenaj 12 francaj komunumoj :
Benny Green
Vivo
Ekde 1955 li estis regula gasto en la radio de BBC. Li laboris kiel verkisto kaj moderatoro por dokumentaj elsendoj pri teatro,filmo kaj ĵazo. Multajn jaroj li tenis propran spektaklon dimanĉe posttagmeze, en kiu li muzikis ĵazon kaj furiozis kontraŭ rokmuziko kaj rokenrolo. Ĉi lasta estis des pli komprenebla, ĉar li mem estis ludinta rokenrolon: Li apartenis fine de la 1950-aj jaroj al la bando “Lord Rockingham's XI” de Harry Robinson, kiu en la televida muzikelsendo „Oh Boy!“ de Jack Good akompanis popularmuzikistojn kiel Marty Wilde aŭ Cliff Richard kaj mem lanĉis unuarangan furoraĵon („Hoots Mon“ el 1958).
Benny Green mortis en la aĝo de 70 jaroj en la Royal Marsden Hospital je Surrey pro kancero.
Manozo
Manozo estas karbonhidrato, unu el monomeroj de heksoza serio. Ĝi estas grava parto de la karbonhidrata metabolismo de multaj vivaj estaĵoj.
Konfiguro
D-manozo havas saman konfiguracion de antaŭlasta karbona atomo kiel D-gliceraldehido, sed ĝi diferenciĝas de D-glukozo per inversio de C2 ĥirala centro. Tiu ŝajne malgranda ŝanĝo konduktas al grandaj diferencoj en kemiaj propraĵoj de tiuj du heksozoj.
Sintezo
Manozo ofte sinteziĝas per oksidigo de manitolo. Oni ankaŭ povas krei ĝin el D-glukozo per transformo de Lobry-de Bruyn-van Ekenstein.
Metabolismo
Kutime, manozo eniras vojon de karbonhidrata metabolismo en du paŝoj: Manozo estas parto de sennombraj glikoligitaj substancoj, inkluzive N-ligitan glikoziligon de proteinoj. C-manoziligo estas ankaŭ ofta.
Medicinaj efektoj
D-manozo trovita en kelkaj fruktoj, plej noteble en oksikoko, estas kredata preventi adheron de bakterioj al epitelio de uretero kaj urinveziko tra konkura mekanizmo kun polisakarida kovraĵo de la epitelio. Kvankam tiaj asertoj ne estas iel science pruvitaj, kelkaj kuracistoj ricevis multaj raportoj de pacientoj pri grandega plibonigo de simptomoj de ureteraj kaj urinvezikaj malsanoj post ada konsumo de oksikoka suko.
Etimologio de nomo
Ambaŭ vortoj manozo kaj manitolo historie devenas de vorto manao, kiu estis, laŭ Biblio, manĝaĵo, sendita far la Dio al judoj dum ilia vojaĝo tra dezertoj de Sinaja duoninsulo. La nomon manao ĝis nun tenas dolĉa sekreciaĵo de kelkaj arboj kaj arbustoj, kiel Fraxinus ornus, kvankam oni ne scias, ĉu tio ĉi vere estis la manao el Biblio. Ĝuste en tia sekreto manozo estis unue trovita.
Malgranda du-tritranĉa dudek-dekduedro
En geometrio, la malgranda du-tritranĉa dudek-dekduedro estas nekonveksa unuforma pluredro, indeksita kiel U30.
Ĝi komunigas la situon de verticoj kun la regula dekduedro. Ĝi aldone komunigas sian situon de lateroj kun la granda du-tritranĉa dudek-dekduedro, la du-tritranĉa dekdu-dekduedro, kaj la regula kombinaĵo de kvin kuboj.
Gustav Adolf Kayser
Gustav Adolf Kayser estis saksa apotekisto, botanikisto en Transilvanio naskita en Sibio la 29-an de septembro 1817 kaj mortinta en Sibio la 10-an de junio 1878.
NGC 3946
NGC 3946 (aliaj indikoj — MCG 4-28-89, ZWG 127.96, PGC 37268) estas galaksio en konstelacio Leono.
Gustav Adolf Kayser
Biografio
Gustav Adolf Kayser studis de 1838 en Vieno. Li doktoriĝis en 1844 kaj de tiam li estis apotekisto en sia naskiĝurbo kaj estis estrarano de Asocio Naturscienca de Sibio. Li esploris la flaŭron de Transilvanio.
NGC 3946
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Otto Schott
Vivo
Post la maturiĝa ekzameno ĉe la Provincia metilernejo Hagen (1869) Schott studis kemion kaj mineralogion en Aachen, Würzburg kaj Leipzig (1870–74). En 1875 li doktoriĝis en Jena pri filozofie prezentinte la disertaĵon Beiträge zur Theorie und Praxis der Glasfabrikation. Unue li laboris en uzinoj en Haspe ĉe Hagen kaj en Oviedo kaj komencis ekde 1879 priesplori sisteme la fandajn, vitrokreantajn kaj kristaliĝajn ecojn de diversaj kemiaj kombinaĵoj.
En 1882 li translokiĝis al Jena kaj fondis kune kun Ernst Abbe kaj Carl Zeiß (kaj ties filo Roderich Zeiß) la entreprenon Glastechnisches Laboratorium Schott & Genossen. Schott unuafoje produktis specialajn vitrojn kun precize difinitaj proprecoj, krom optikajn vitrojn ankaŭ kemie rezistantajn (kontraŭ varmego kaj temperaturŝanĝo) borosilikatvitrojn por termometroj (1891). Ekster tio li faris vitrojn laboratoriajn (ekde 1893), lumigajn (ekde 1894) kaj tubajn por farmaceŭtikaj ampoloj kaj boteletoj (ekde 1911). Al ĉiuj homoj iĝis kontataj la dommastrumadaj vitraĵoj Jenaer Glas (ekde 1918).
Lia laboratorio iĝis poste vera uzino kaj internacie renomita fabrikantejo pri specialaj vitraĵoj.
Socialaĵoj
En 1891 li subtenis Abbe, kiu kune kun Zeiß cedis la posedojn ĉe la Schott-entrepreno, en la kreado de la bonfara Abbe-fondaĵo (kiu ekzistis ekde 1889). En 1919 ankaŭ Schott donacis siajn posederojn al fondaĵo kaj retiriĝis el la aktiva laborvivo en 1926. Tiam la entrepreno havis pli ol 1500 dunigtoj. La fondaĵestroj de Carl Zeiss kaj Jenaer Glaswerk estis pioniroj por socialaj vivkondiĉoj de alta kvalito (i.a. protekto alitigita kontraŭ maldungiĝo, forpermeso pagota, partopreno en profitoj, pensioj). Danke al la kreo de novaj specialaj vitroj kaj novaj fabrikmanieroj Schott iĝis la patro de la moderna vitroscienco kaj -teknologio kiel ankaŭ de la germana pri vitraĵoj specialiginta industrio. La de li fondita entrepreno estis la lulilo de la hodiaŭ en Majenco sidanta mondkonzerno Schott AG.
Fonto
Biografio ĉe NDB
Mouloud Feraoun
Mouloud Feraoun aŭ en Esperanto Mulud Feraŭn (8a de Marto 1913 – 15a de Marto 1962) estis Alĝeria verkisto kaj martiro de la Alĝeria revolucio naskiĝinta ĉe Tizi Hibel, Kabilio. Kelkaj el liaj libroj, verkitaj en franca, estis tradukitaj en kelkaj lingvoj kiaj la angla kaj la germana. Li estis murdita fare de la franca terorisma organizo OAS la 15an de Marto 1962.
Ĉieliro
Per ĉieliro en la kristanismo oni rememoras, kiam Jesuo Kristo korpe iris al Dio (Sia Patro) en la ĉielo, sed ankaŭ oni povas paroli pri ĉieliro de aliaj mitaj aŭ religiaj roluloj al ĉielo (vidu sube).
Kristanoj festas la ĉieliron de Jesuo je la ĉielira tago, precize 39 tagojn post pasko ĉiujare, ĉiam ĵaŭdo.
Pohnsdorf
Pohnsdorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Plön de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Preetz-Land, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Ĉieliro
Biblia historio
Ĉi tiu okazintaĵo estas priskribita en Marko 16:19, Luko 24:51 kaj Agoj de la Apostoloj 1:1-12.
Signifo
Laŭ la Kristana kredo Jesuo iris al la ĉielo por sidi je la dekstra flanko de Dio Patro, por tiel pledi por la kredantoj kaj kunregi. Pro Sia ĉieliro Jesuo liberigis la vojon por la elverŝo de la Sankta Spirito. Dum la Reveno Li revenos al sur la tero por la Lasta Juĝo.
Aliaj ĉieliroj
Laŭ la Biblio la profeto Elija ĉieliris per fajra ĉaro kaj fajraj ĉevaloj, ankaŭ Ĥanoĥo iradis kun Dio; li malaperis, ĉar Dio lin prenis.
Laŭ la katolikismo ankaŭ la Virgulino ĉieliris kvankam la Biblio ne diras tion (vidu Ĉielenpreno de Maria). Laŭ aliaj mitologioj aliaj figuroj ĉieliris.
Krome en arto kaj literaturo foje okazis similaj okazintaĵoj, ekzemple en la romano Cent jaroj da soleco de Gabriel García Márquez eble la plej fantazia epizodo estas tiu de rolulino kiu ĉieliris post skuado de litotukoj.
Mirandela
Mirandela (portugallingva prononco: [miɾɐ̃ˈdɛlɐ]) estas urbo kaj municipo de la Distrikto Bragança, en la regiono Trás-os-Montes de nordorienta Portugalio, kun ĉirkaŭ 21 394 loĝantoj (2021) kaj ĉirkaŭ 15 000 en la urbo mem.
Ĝi estas subdividita en 30 freguesias, nome: Abambres, Abreiro, Aguieiras, Alvites, Avantos e Romeu, Avidagos, Navalho e Pereira, Barcel, Marmelos e Valverde da Gestosa, Bouça, Cabanelas, Caravelas, Carvalhais, Cedães, Cobro, Fradizela, Franco e Vila Boa, Frechas,  Freixeda e Vila Verde, Lamas de Orelhão, Mascarenhas, Mirandela, Múrias, Passos, São Pedro Velho, São Salvador, Suçães, Torre de Dona Chama, Vale de Asnes, Vale de Gouvinhas, Vale de Salgueiro kaj Vale de Telhas.
La municipo limas norde kun Vinhais, oriente kun Macedo de Cavaleiros, sude kun Vila Flor kaj kun Carrazeda de Ansiães kaj okcidente kun Murça kaj Valpaços.
Historio
estas restaĵoj de antaŭromia loĝado kaj multaj pliaj el romia epoko, inter kiuj kupraj moneroj de la epoko de Tiberio. Tiam la ĉefa setlejoj estis São Martinho (Sankta Marteno), kaj tri dokumentoj indikas tiaman setlejon. Afonso la 3-a havigis foruon la 25-an de Majo 1250. Krome estas aliaj de 1198 kaj 1275. Denizo la 1-a havigis novan foruon en 7a de Marto 1291 kaj ordonis konstrui kastelon kaj muregon kiu havis tri ĉefpordegojn. Tamen komence de la 16-a jarcento, ĉio tio estis malaperinta.
Ĝi ricevis statuson de urbo la 28an de Junio 1984.
Kiel multaj municipoj de rura interna Portugalio ĝi suferis elmigradon el la mezo de la 20-a jarcentoj kaj tial oni malaltiĝis el preskaŭ 30 000 loĝantoj en 1960 ĝis iom pli ol 20 000 nunaj.
Ĉaĉak
Ĉaĉak (serbe en la cirila alfabeto Чачак, en la latina alfabeto Čačak) estas urbo en la okcidento de centra Serbio, ĉe la sudokcidenta rando de Ŝumadio (serbe Шумадија / Šumadija) - la centra parto de Serbio. Ĝi estas konata pro sia religia turismo kaj la bankuraceja turismo. Temas pri la oka plej granda urbo de Serbio, kiu estas la administra centro de la distrikto Moravica. Laŭ la censo de 2011 en la urbo vivas 72 148 loĝantojn.
La urbos ĝuas mildan klimaton. Ĉaĉak estas la naskiĝloko de gravaj personoj en la mondo de kulturo, arto, literaturo kaj sporto.
Nur kelkajn kilometrojn de Čačak estas banlokaj feriejoj, vilaĝoj, monaĥejoj, kulturaj kaj historiaj monumentoj, krom la belega naturo kun abunda flaŭro kaj faŭno en la gorĝo de Ovčar-Kablar, la lagoj kaj meandroj de la rivero Zapadna Morava. Ĉi tiu arbara areo estas plena de plantaj riĉaĵoj kaj la ŝtato tie protektas bestspeciojn kiuj parte estas minacataj.
Klimato
Čačak apartenas al la zono de kontinenta klimato. La averaĝa jara temperaturo estas 10.5 °C kaj la averaĝa humideco estas 80,7 %. Čačak estas protektita de la ventoj ĉar ĝi troviĝas inter kvar montoj. La averaĝa ventoforto de la sudaj ventoj estas 2 m/s, tiu de la orientaj ventoj estas 1.4 m/s.
Kulturo
La Kultura Somero de Čačak (Kuklturno leto u Čačak) ofertas sep tagojn da koncertoj, spektakloj, artaj ekspozicioj kaj spektakloj por infanoj. Ekzistas multaj kulturaj, muzikaj, distraj kaj turismaj eventoj en la urbo kaj en proksimaj lokoj, kiuj allogas ŝatantojn de etna kulturo kaj originala popolmuziko.
Esperanto en Ĉaĉak
Konata esperantista instruisto kaj multjara ILEI-estrarano el Ĉaĉak : Radojica Petrović
En Ĉaĉak okazos la 52-a ILEI-Kongreso de la 13a ĝis la 20a de julio 2019 kun konferenco kies temo estas "Lernado en virtualaj komunumoj" . Dum la kongreso "Ĉaĉanska Lira" (Liro de Ĉaĉak) kantos serbajn kantojn en Esperanto kaj estos lingva festivalo kaj aliaj konvenaĵoj solenos la datrevenon kaj la indiĝenajn lingvajn rajtojn.
Infrastrukturo
Čačak situas sur la fervoja linio kiu konektas Beogradon kun Niŝo kaj eĉ kun Sofio en Bulgario. Ĝi situas ankaŭ sur la fervoja linio de Beogrado al Bar kaj la linio Kraljevo-Čačak-Požega [1].
La flughaveno Užice-Ponikve estas 80 km de la urbo kaj la internacia flughaveno Nikola Tesla Flughaveno Beogrado estas je 160 km [1].
Turismo
Ĉaĉak estas unu el la ĉefaj komercaj centroj en la lando kun multaj butikoj, restoracioj, hoteloj kaj trinkejoj interalie la trinkejo  'Mondo'. La Parlamento aŭ «Свесрпски Сабор - професор Миодраг Азањац» estis fondita en 1988 de grupo de entuziasmuloj, kiuj volis disvolvi kamparan turismon en la regiono de Cacak, ĉefe en Prislonici, kaj oferti al turistoj, krom la tradician popolan kuirarton, ankaŭ la freŝan aeron de la montaro, kulturajn monumentojn kaj la aŭtentan sonon de la "frula', tradicia serba fluto-instrumento, ankaŭ konata sub la nomoj jedinka (en Kroatio) aŭ svirala kaj uzata dum cirklodancoj, konata sub la nomo kolo.
Arkitekturo
Tre malmultaj urboj en Serbio konservis la arkitekturon de la malnova urbokerno, sed en Ĉaĉak kelkaj konstruaĵoj kaj palacoj memorigas la tempon, en kiu ili estis konstruitaj.
Mezepokaj monaĥejoj
La gorĝo Ovčar-Kabla estas unu el la plej gravaj vidindaĵoj situanta en tre arbarkovrita regiono, ĉirkaŭita de montoj Ovčar ( 985 m ) kaj Kablar ( 889 m). inter kiuj trapasas la rivero Zapadna Morava, la "Morava de la okcidento", kiu formas akran serpentumadon. Ĉi tiuj du montoj foje portas la kromnomon de Serba Monto Athos, pro nombro de ortodoksaj monaĥejoj tie. Iuj el ĉi tiuj monaĥejoj estas listigitaj en la listo de kulturaj monumentoj de Serbio
Kuracbanejoj
La urbo prokismas al la hidroterapia j banlokoj, unu estas Ovčar Banja, la du aliaj estas Gornja Trepca kaj Slatinska Banja. Iuj banlokoj havas malaltan elcento da radioaktiva akvo. Altgrada radioaktiva akvo malutilas al la homa korpo. La maksimuma radona enhavo en la banloko Atomska Banja Gornja Trepca ekzemple varias inter 3,3 ĝis 7,7 mangano-unuoj. La sekreto de resanigo de multaj pacientoj kuŝas verŝajne en la favora ekvilibro inter la elementoj en termomineralaj akvoj.
Ovčar Banja, situanta je 18 km de Čačak sur la vojo inter Ĉaĉak kaj Užice, havas akvo, inter 36 kaj 38 °C, kun pH de 7 kaj mineraliga indico de 0,66 milligrammes je litro. Ĝi traktas interalie reŭmatismajn malsanoj n, degeneran reŭmatismon, artrozon, sed ankaŭ malsanojn de la nerva sistemo [1]. La banloko Ovčar Banja havas ankaŭ trajnstacion.
En la tuja ĉirkaŭaĵo de Ovčar Banja en la gorĝo inter la montoj Ovčara kaj Kablar estas la mezepokaj monaĥejoj de Ovčarsko-Kablarski (10 monaĥejoj), konataj kiel la malgranda 'serba sankta monto' kaj kiuj situas je ambaŭflankoj de la rivero moravo (okcidenta moravo).
Gornja Trepca (Atomska Banja Gornja Trepca) situas sur la arbareskaj deklivoj de la montoj Vujan kaj Bukovic, situas je 18 km de Ĉaĉak. Ĝi estas unika en Eŭropo ĉar ĝi pritraktas pacientojn kiuj suferas je la malsano multobla sklerozo. Gornja Trepca situas en pli granda areo riĉa je la plej famaj banurboj (Vrnjacka, Mataruška, Bogutovačka, Ovčar Banja, ktp.).
Slatinska Banja, estas banloko kiu situas en la vilaĝo de Slatina je 17 km de Čačak, sur la deklivoj de la monto Jelaca.
Sporto
Čačak estas ene de Serbio konsiderata fortikaĵo de basketbalo kaj tie ĝuas altan statuson kiel sporto pro multaj internaciaj sukcesoj.
Eksteraj ligiloj
Oficiala retejo de la urbo : www.cacak.org.rs
(en,sr) Kulturo de la urbo
(en,sr) Parlamento de Čačak
Satellita bildo de Ĉaĉak
Horaro de la fervojoj (Ред вожње )
Notoj
Tiu ĉi artikolo estas parte traduko de la samtitola artikolo en la serba kaj franca vikipedio je la 14-a de marto 2019.
Japana dioskoreo
Dioscorea japonica, konata kiel japana dioskoreo aŭ jamaino aŭ japana monto-dioskoreo estas dioskoreo (Dioscorea) hejmiĝinta en Japanujo (inklude de la Rjukju-insularo kaj la Ogasavaroj), Koreujo, Ĉinujo, Tajvano kaj Asamo.
Dioscorea japonica estas uzata kiel nutraĵo. Ĝi ankaŭ estas uzata por fari fagopiraĵon. .
Nomoj
En la japana lingvo ĝi estas nomata kiel 山芋 (yamaimo).
En la Ĉina lingvo ĝi nomiĝas 日本 日本 (rìběnshǔyù) aŭ 薯 薯 aŭ 蓣 蓣.
En la korea lingvo ĝi nomiĝas 참마 (ĉam ma) aŭ 당마 (dang ma)
1179
En la jaro 1179 post Kristo okazis, interalie:
Šmigovec
Šmigovec (hungare Sugó [ŝugO], rutene Шмиґовець [ŝmigovec]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Šmigovec situas laŭ flankovojoj. Snina troviĝas voje je 32, aere je 16 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1569. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis Smigócz, poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Sugó 294 homoj, (plejparte rutenoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto de Snina, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Šmigovec 109 homoj, (91 slovakoj, 13 rutenoj).
Jacques Gamblin
Jacques Gamblin (16a de Novembro 1957) estas franca aktoro. Dekomence li estis nur teknikisto, sed poste pristudis teatran arton en Caen, ekaktoris en Saint-Brieuc. Poste aliĝis al la Nacia Teatro en Parizo, reĝisorite de Pierre de Rennes Debauche. En teatro, Jacques Gamblin laboris kun multaj reĝisoroj kiaj Pierre Claude Yersin, Michel Dubois, Jeanne Champagne, Philippe Adrien, Alfredo Arias, Charles Tordjman, Jean-Louis Martinelli, Gildas Bourdet, kaj Anne Bourgeois.
Biotti
La itallingva vorto Biotti povas rilati al kokidoj:
Melatonino
La melatonino (kemie N-acetil-5-metoksitriptamino) estas hormono produktita el serotonino de glando lokata ĉe la bazo de cerbo (malantaŭ la hipotalamo), la pineala glando (aŭ epifizo). Ĝi havas la funkcion de reguli la ciklon dormo-maldormo. Same kiel en homoj, tia hormono estas ankaŭ produktita de animaloj, de plantoj, kaj eĉ de mikroorganismoj.
Historio
Melatonino estas implicita en la mekanismo per kiu iuj amfibioj kaj reptilioj ŝanĝas la koloron de sia haŭto. Estas pro tio, ke ĝi nomiĝis tiel, ĉar ĝia termino originas de la greka radiko μέλας (melas), kiu signifas "nigra", kaj sekve oni malkovris rilatante al ĝi biologian rolon . Jam en 1917, McCord kaj Allen rimarkis (J Exptl Zool, 1917), ke la ekstrakto de la pinealaj glandoj el bovinoj heligas la haŭton de ranoj . La profesoro pri dermatologio Aaron B. Lerner kaj liaj kolegoj de Universitato Yale en la espero, ke la substanco el la pineala glando estu utila por kuraci haŭtmalsanojn, izolis la hormonon de la urino de bovino. , kaj nomis ĝin melatonino en 1958.
Meze de la sepdekaj jaroj Lynch et al. demonstris, ke la produktado de melatonino el la pineala glando sekvas la homan cirkadianan ritmon. La eltrovo de la antioksidantaj proprecoj de melatonino estas dum 1993 , . La unuan patenton por ĝia uzo laŭ malaltaj dozoj en la traktado de sendormeco ricevis Richard Wurtman de la MIT en 1995. Samtempe, melatonino aperis ofte en la gazetaro, kaj pri aliaj sektoroj kiel ebla kuracado por diversaj malsanoj.
Melatonino partoprenas en la terapio de tumoroj per la ''metodo de la profesoro Di Bella.
Melatonino estas konsiderata de biokemiistoj kaj kronobiologistoj kiel ĉefa hormono, ĉar ĝi fakte regulas la sekreciojn de la plimulto de homaj hormonoj pro ricevantoj en aliaj organoj (ekzemple, per ago ĉe la hipofizo kaj la hipotalamo).
Difino
Verdire, melatonino ne estas hormono, ĉar kontraŭe al aliaj hormonoj kaj aliaj sekreciaj organoj :
Sintezo kaj sekrecio
En organismo de homo melatonino sinteziĝas el aminoacido triptofano. Unue sinteziĝas en du etapoj serotonino el triptofano, poste el serotonino en du etapoj melatonino. Melatonino rapide hidroliziĝas en hepato (tempo de duondegradado estas 45 minutoj). La ĉefa metabolito estas 6-hidroksimelatonin-sulfato, kies enhavo en urino ebligas nerekte difini la produktadon de melatonino en organismo.
Ricevantoj de melatonino
Melatonino apartenas al tiuj maloftaj hormonoj, kiuj havas ricevantojn kaj sur ekstera membrano de ĉelo, kaj en kerno. Ĉe mamuloj ekzistas du ricevantoj: MTNR1A (MT1) estas esprimita en ĉelkernoj de hipotalamo kaj MTNR1B (MT2) estas esprimita en kelkaj aliaj areoj de la cerbo, retino, kaj en la pulmoj. Ĉe birdoj, amfibioj kaj fiŝoj ekzistas tria tipo de ricevanto MTNR1C (MT3). Nedelonge malkovritaj kernaj ricevantoj de melatonino apartenas al familio PZR/ROR de ricevantoj. Verŝajne tiuj ricevantoj lanĉas la imunostimulantan kaj kontraŭtumoran agadon de melatonino.
Kunrilataj temoj
<Gallery> Indole-3D-balls-2.png| Indolo Melatonin_molecule_ball.png| Melatonino L-Tryptophan-3D-balls.png| Triptofano Tryptamine3D.png| Triptamino Serotonin-Spartan-HF-based-on-xtal-3D-balls-web.png| Serotonino Indole-3-acetic_acid_3D_ball.png| Indolo-acetata acido Indole-3-butyric acid 3D.png| Indolo-buterata acido Indole-3-propionic acid 3D.png| Indolo-propionata acido </Gallery>
Librejo Marciana
Biblioteko Marciana (aŭ biblioteko de Sankta Marko), estas unu el la grandaj kaj la plej gravaj kaj antikvaj italaj bibliotekoj: ĝi entenas unu el la grandaj kolektoj de altavaloraj antikvgrekaj, latinaj kaj mezorientaj lingvaj manuskriptoj.
Ĝi estas indikata ankaŭ per “Librejo de Sankta Marko” aŭ “Marciana librejo” aŭ “Sansovina librejo” aŭ malnova librejo; kaj situas en la Placo de Sankta Marko, inter la kampanilo kaj la monfarejo en Venecio.
Historio
La unua propono por institucii “publikan librejon” en Venecio eliris el la buŝo de Francesco Petrarca en 1362, kiu tamen ne vidis la realiĝon; sed je sia morto li lasis sian personan bibliotekon al la Senjoroj “Da Carrara” de Padovo.
La unuan nukleon de la biblioteko konstituis donaco (31-an de majo 1468) de kardinalo Johano Besariono favore de la Venecia respubliko "ad communem hominum utilitatem" (por la komuna bono de la homoj): li donacis 746 kodeksojn, kies 482 estas greklingvaj kaj 246 latinlingvaj, al kiuj aldoniĝis kromaj 250 manuskriptoj post la morto de la donacinto.
La biblioteko pliigis sian inventarion danke al diversaj donacoj kaj legacoj, kaj plue per enkorpigo de aliaj bibliotekoj de la urbo kaj teritorioj de la respubliko.
Multaj de la antikvaj verkoj enbibliotekigitaj venadis el Bizanco, okupita de la Otomana Imperio en 1453. Ankaŭ danke al tiuj kolektoj, Venecio fariĝis la plej grava centro de studoj pri la grekaj klasikuloj, kaj altiris la plej famajn humanistojn, multaj el kiuj kuniĝadis ĉe la eldonisto Aldo Manuzio fondinto de la Akademio Aldina.
En 1603 respublika leĝo devigis ĉiujn veneciajn kaj venetajn eldonistojn kaj stampistojn deponi ekzempleron de ĉiuj libroj stampitaj en “Marciana”, kiu tiel fariĝis la institucia biblioteko de la “plej klara respubliko venecia”.
Post la falo de Venecio, kolektoj de la religiaj ordenoj, perleĝe aboliciitaj de Napoleono, konfluis riĉigi la oficialan Marcianan bibliotekon.
En 1811 la biblioteko translokiĝis en la Doĝo-palacon. Nur en 1924 ĝin oni revenigis en sian historian sidejon. Hodiaŭ ĝi okupas, krom la palaco de la Librejo-Biblioteko, ankaŭ la establaĵon de la Sansovina Monfarejo.
Fasado de la biblioteka establo
Jacopo Sansovino estis komisiita konstrui gravan palacon kiu fortsigne marku la placon, ĉiam de li mem projektitan, sed kiu samtempe ne plietigu ties signifon kaj valoron: kaj krome li devis dialogi kun la antaŭekzistaĵoj.