cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Havano
Turismo
Havano akceptas pli ol miliono da turistoj ĉiujare. La Oficiala Censo por Havano raportas ke en 2010 la urbo estis vizitita de 1.176.627 internaciaj turistoj, kresko de +20,0% en 2005. La urbo jam delonge iĝis populara allogaĵo por turistoj. Inter 1915 kaj 1930, Havano gastigis pli da turistoj ol iu alia loko en Karibio. La enfluo estis en granda parto pro la proksimeco de Kubo al Usono, kie ekzistis la t.n. Prohibicio en Usono por la alkoholo kaj hazardludoj kiu kontrastis kun la tradicie libera sinteno en Kubo al la ferioj. Broŝuro eldonita de EC Kropp Co, Milwaukee, WI, inter 1921 kaj 1939 promociis turismon en Havano. Ĝi troveblas en la Bita Bilioteko de la Universitato de Houston, Usono.
Kun la malboniĝo de la rilatoj inter Kubo kaj Usono kaj la altrudo de la komerca embargo sur la insulon en 1961, turismo falis draste kaj ne revenis al la antaŭ-revoluciaj niveloj ĝis 1989. La revolucia registaro ĝenerale, kaj Fidel Castro specife, komence kontraŭstaris konsiderindan disvolviĝon de la turisma industrio, ligante ĝin al la koruptado kaj krimaj agadoj de antaŭe. Tamen, en la fino de la 1970-aj jaroj, Castro ŝanĝis sian sintenon kaj, en 1982, la kuba registaro aprobis leĝkodon por eksterlandaj investoj kiu malfermis plurajn sektorojn, inkluzive de turismo, al eksterlandaj kapitaloj.
Per la kreo de entreprenoj malfermitaj al tiaj eksterlandaj investoj (kiel Cubanacan), Kubo komencis altiri la disvolviĝon de hoteloj, sukcesante pliigi la nombron de turistoj el 130.000 (en 1980) al 326,000 (fine de la jardeko).
Havano ankaŭ estis populara pro santurismo por pli ol 20 jaroj. Eksterlandaj pacientoj vojaĝas al Kubo, specife al Havano, por ampleksa gamo de san-aferoj, inter ili okul-kirurgio, neŭrologiaj problemoj kiel multloka sklerozo kaj Parkinson-malsano, kaj ortopedio. Multaj pacientoj estas el Latinameriko, kvankam medicina traktado por pigmentoza retinito, ofte konata kiel nokta blindeco, allogis multajn pacientojn de Eŭropo kaj Nordameriko.
Ekonomio
Havano havas diversigitan ekonomion, kun tradiciaj sektoroj, kiel fabrikado, konstruado, transporto kaj komunikado, kaj novaj aŭ revivigitaj kiel biotekniko kaj turismo.
La urba ekonomio unue disvolviĝis surbaze de la strategia situo, kio igis ĝin unu el la unuaj grandaj komercaj centroj en la Nova Mondo. Sukero kaj floranta sklavkomerco unue alportis riĉecon al la urbo, kaj poste, post la sendependeco, ĝi fariĝis fama feriejo. Malgraŭ penoj de la registaro de Fidel Castro disvastigi la industrian aktivecon al ĉiuj partoj de la insulo, Havano restas la centro de granda parto de la nacia industrio.
La tradicia sukerindustrio, sur kiu la insula ekonomio baziĝis dum tri jarcentoj, estas centrita aliloke sur la insulo kaj ĝi regas tri kvaronojn de la eksportado. Tamen, la instalaĵoj de leĝera manufakturo, viandpakado, kaj kemia kaj farmacia operacioj estas koncentritaj en Havano. Aliaj industrioj kiel la prilaborado de manĝaĵoj ankaŭ gravas, kune kun la industrioj de ŝipoj, fabrikado de veturiloj, produktado de alkoholaj trinkaĵoj, teksaĵoj, kaj tabako, precipe la mondofamaj cigaroj Habanos. Kvankam la havenoj de Cienfuegos kaj Matanzas, estis disvolvigitaj sub la revolucia registaro, Havano restas kiel la ĉefa haveno pro la facilecoj: 50% de kuba importoj kaj eksportoj pasas tra Havano. La haveno ankaŭ posedas konsiderindan fiŝindustrion.
En 2000, preskaŭ 89% de la urba loĝantaro estas oficiale registrita kiel laboristoj por registaraj agentejoj, institucioj aŭ entreprenoj. Havano, mezume, havas la landan plej altan enspezon kaj homan disvolviĝon. Post la kolapso de Sovetio, Kubo re-emfazis turismon kiel ĉefan industrion kondukante al ĝia resaniĝo. Turismo nun estas la ĉefa ekonomia enspezfonto de Havano.
Komerco kaj financo
Post la Revolucio, la tradicia sistemo de kapitalisma libera entrepreno estis anstataŭita per forte socialigita ekonomia sistemo. En Havano, la proprieto de entreprenoj kaj uson-poseditaj entreprenoj estis ŝtatigitaj kaj hodiaŭ plejparto de la entreprenoj funkcias nur sub ŝtata rego.
En Malnova Havano kaj El Vedado estas pluraj malgrandaj privataj entreprenoj, kiel ŝuo-riparejoj aŭ brodejoj. La Banko ankaŭ estas sub ŝtata rego, kaj la Nacia Banko, kun sidejo en Havano, estas la centro de la kuba ekonomio. Ĝiaj branĉoj en kelkaj kazoj okupas konstruaĵojn kiuj estis antaŭ la revolucio, la oficejoj de kubaj aŭ eksterlandaj bankoj.
En la fino de la 1990-aj jaroj, El Vedado, situanta laŭlonge de la Kariba maro, ekreprezentis la ĉefan komercan areon. Ĝi amplekse disvolviĝis inter 1930 kaj 1960, kiam Havano iĝis grava celo por usonaj turistoj: altaj hoteloj, kazinoj, restoracioj kaj luksaj komercejoj, multaj el ili el la stilo Art Déco.
El Vedado estas hodiaŭ la havana financa distrikto, la ĉefaj bankoj, oficejoj de flugkompanioj, vendejoj, sidejoj de entreprenoj, multnombraj apartamentaroj kaj hoteloj, situas en la zono. La Universitato de Havano ankaŭ troviĝas ĉi tie.
Demografio
Fine de 2009, 19.1% el la loĝantaro de Kubo vivis en Havano. Laŭ la censo de 2009, la loĝantaro estis 2.141.993 (6,139 malpli al la antaŭa jaro ), inkluzive de 1.032.687 viroj kaj 1.109.306 virinoj. La urbo havas averaĝan vivdaŭron de 76,81 jaroj ĉe naskiĝo. En 2009, estis 1.924 personoj vivantaj kun aidoso en la urbo, 78,9% el tiuj estis viroj kaj 21,1% virinoj.
Laŭ la oficiala ras-censo de 1981, oni ne uzis la vorton "raso" sed "haŭtkoloro":
Estas malmultaj indiĝenoj aŭ rektaj devenantoj de indiĝenoj, male al aliaj latinamerikaj landoj, ĉar la indiĝenoj estis preskaŭ formortintaj en koloniaj epokoj.
La aglomeraĵo de Havano multe kreskis dum la unua duono de la 20-a jarcento ĝis atingo de 1 miliono da loĝantoj en 1943. La urbigado ekspansiiĝis trans la limoj de Havano ĝis proksimaj municipoj kiel Marianao, Regla kaj Guanabacoa. Ekde la jaroj 1980, la loĝantaro kreskas malrapide pro ekvilibra politiko pri disvolviĝo, malalta naskiĝ-indico, la relative alta imposto de elmigrado eksterlanden, kaj la regado sur la translokiĝo. Pro la urba kaj landa malalta naskiĝ-indico kaj alta vivdaŭro, ĝia strukturo estas simila al evoluinta lando, kun Havano kiel loko kun pli granda proporcio de maljunuloj malsame al la najbaraj landoj.
La kuba registaro gvidas la movadon de personoj en Havano en la partoj de la metropola areo (hejmo de preskaŭ 20% de la landa loĝantaro) por racia uzado de la tereno, la akvo, elektro, transporto, kaj aliaj elementoj de la urba infrastrukturo. Ekzistas loĝantaro kiu konsistas el internaj migrantoj al Havano kromnomata "palestinos" (palestinanoj), kelkfoje konsiderata rasisma termino , kiuj plejparte venas de la orientaj provincoj de Kubo.
La urbo havas signifan minoritaton de ĉinoj, plejparte devenantoj de gŭangdongaj prapatroj, kiuj estis alportitaj en la duono de la 19a jarcento por hispana kolonianoj tra Filipinoj kun laborkontraktoj kaj post kompletigi 8jara laboradon multaj ĉinaj enmigrintoj establis sian loĝejon en Havano. Antaŭ la revolucio, la ĉina loĝantaro kalkuliĝis je 200.000 homoj. Hodiaŭ, ĉinaj devenantoj estas kalkulataj je 100.000. . Nuntempe restas denaskaj ĉinoj (plejparte ĝuangdongaj) kiuj estas ĉirkaŭ 400. Ekzistas ĉirkaŭ 3.000 rusoj vivantaj en la urbo, kiel raportis la rusa ambasadejo en Havano, ili estas ĉefe virinoj kiuj geedziĝis kun kubanoj kiuj studis en iama Sovetio. Havano ankaŭ estis rifuĝejo kaj hejmo por aliaj malpli grandaj komunumoj. Ekzistas loĝantaro de ĉ. mil nordafrikaj rifuĝintoj.
Edukado
La nacia registaro alprenas la tutan respondecon pri edukado, kaj estas sufiĉe da lernejoj (bazaj, mezaj, altaj) kaj faklernejoj en tuta Havano. La kvalito de la lernejoj varias sed la edukado estas senpaga kaj deviga en ĉiuj niveloj krom supera instruado, kiu ankaŭ estas senpaga.
La Universitato de Havano, situanta en El Vedado, estis establita en 1728 kaj estis konsiderita kiel grava institucio de supera instruado en la Okcidenta Hemisfero. Tuj post la Revolucio, la universitato, samkiel ĉiuj aliaj edukaj institucioj, estis ŝtatigita. Ekde tiam, pluraj aliaj universitatoj malfermiĝis, kiel la Politekniko José Antonio Echeverría kie la vasta plimulto de la hodiaŭaj kubaj inĝenieroj formiĝas.
La Nacia Lernejo de Baleto kun 4.350 studentoj estas unu el la plej grandaj baletlernejoj en la mondo kaj la plej prestiĝa en Kubo.
La Universidad de las Ciencias Informáticas aŭ UCI estas universitato pri komputikaj sciencoj kiu troviĝas en Havano. Ĝi situantas precize en la municipo La Lisa, sur la ŝoseo direkta al San Antonio de los Baños.
Sano
Ĉiuj loĝantoj de Havano havas senpagan aliron al sansistemo en hospitaloj, lokaj klinikoj, urĝejoj kaj famili-kuracistoj (hispane "médico de la familia") kiuj funkcias unu por averaĝe 170 familioj , kiu estas unu el la plej altaj proporcioj de kuracisto-paciento en la mondo. Tamen, la sansistemo suferis pro la manko de provizoj, ekipaĵoj kaj kuraciloj post la kolapso de Sovetio, lando kiu donis grandan subvencion, kaj pro la usona embargo kontraŭ KuboThe effects of the U.S. embargo on medicines in Cuba have been studied in numerous reports.
• R Garfield and S Santana. Columbia University, School of Nursing, New York; "The impact of the economic crisis and the US embargo on health in Cuba" "this embargo has raised the cost of medical supplies and food Rationing, universal access to primary health services"
• American Association for World Health; Online. American Association for World Health Report. March 1997. Accessed 6 October 2006. Supplementary source : American Public Health Association website "After a year-long investigation, the American Association for World Health has determined that the U.S. embargo of Cuba has dramatically harmed the health and nutrition of large numbers of ordinary Cuban citizens."
• Felipe Eduardo Sixto; An evaluation of Four decades of Cuban Healthcare.
"The lack of supplies accompanied by a deterioration of basic infrastructure (potable water and sanitation) resulted in a setback of many of the previous accomplishments. The strengthening of the U.S. embargo contributed to these problems."
• Pan American Health organization; Health Situation Analysis and Trends Summary "The two determining factors underlying the crisis are well known. One is the dissolution of the Soviet Union and the socialist bloc, and the other is the economic embargo the Government of the United States."
• Harvard Public Health; Review/Summer 2002 : The Cuban Paradox "Because its access to traditional sources of financing is seriously hindered by the sanctions, which until recently included all food and medicine, Cuba has received little foreign and humanitarian aid to maintain the vitality of its national programs"
• The Lancet medical journal; Role of USA in shortage of food and medicine. "The resultant lack of food and medicines to Cuba contributed to the worst epidemic of neurological disease this century." . Malgraŭ tio, la infanmorteco en 2009 estis 4.9 por 1.000 naskiĝoj, 5.12 en la lando kiel tuto, kiu estas pli malalta ol multaj evoluintaj landoj, kaj la plej malalta en la evoluanta mondo.
Administrado de la sansistemo por la nacio centriĝas en Havano. Hospitaloj en Havano estas gvidataj de la nacia registaro.
Servoj
La publikaj servoj estas sub la rego de pluraj ŝtatigitaj entreprenoj kiuj disvolviĝis ekde la kastrisma revolucio. Akvo, elektro, kaj kloakoreto estas administrataj en tiu maniero. Elektro estas provizita per generatoroj kiuj funkcias per petrolo. Granda parto de la originalaj energicentraloj, kiuj funkciis antaŭ la Kastrisma revolucio, fariĝis iom kadukaj. Elektraj malŝaltoj okazadis, kio devigis la nacian registaron en 1986 ekigi projekton (je valoro de 25,000,000 usonaj dolaroj) por modernigi la elektran sistemon.
Sporto
Multaj kubanoj estas avide fanatikaj sportemuloj, speciale amantoj de basbalo kiu havas longan tradicion en la insulo. La havanaj teamoj de la Nacia Kuba Serio estas Industriales kaj Metropolitanos. La urbo havas plurajn grandajn stadionojn, la plej granda estas la Latinamerika Stadiono kun sidiloj por 31 mil personoj. La akcepto en sportaj okazaĵoj estas ĝenerale senpaga, kaj improvizitaj ludoj okazas en kvartaloj tra la urbo. Sociaj kluboj en la strandoj disponigis facilecojn por akvosportoj kaj inkluzivas la restoraciojn kaj dancejojn.
Havano estis gastiganto de la 11-a Tut-Amerikaj Ludoj en 1991. . Stadionoj kaj instalaĵoj estis konstruitaj en la relative senhomaj orientaj antaŭurboj.
Havano estis gastiganto de la Monda Pokalo de Atletismo en 1992 kaj estis kandidato por gastigi la Someran Olimpikon en 2012, sed ne estis elektita. .
Urbaj busoj
La urbaj publikaj busoj funkcias en du sekcioj, Metrobuso kaj Metropola buso.
Metrobuso
La Metrobuso (hispane Metrobús) funkcias en la urba areo, kun maksimuma distanco de 20 km. Ĝia busaro estis modernigita, sed antaŭ 2006 ili estis konataj kiel "camellos" (kameloj). La kamelbusoj funkciis en la stratoj kun pli da trafiko kaj tiuj busoj estis konataj kiel kameloj, pro la du ĝiboj kiujn ĝi havis. La Metrobuso konsistas el 17 ĉefaj linioj, identigitaj per la litero "P" okaze de longdistancaj itineroj. La haltoj estas kutime 800-1,000 metroj, kun pli oftaj aŭtobusoj en pinthoroj, je ĉiu 10 minutoj. Ĝi uzas grandajn modernajn artikulaciatajn busojn, kiel la ĉinajn Yutong, rusiajn LiAZ, aŭ MAZ de Belorusio.
Metropola buso
La Metropola buso (hispane: Ómnibus Metropolitano) ligas la apudajn vilaĝojn kaj urbojn en la metropola areo kun la urbocentro, kun maksimuma distanco de 40 km. Ĉi tiu busaro estas unu el la plej uzataj kaj plej grandaj urbaj busaroj en la lando, kies floto konsistas el plejparte novaj ĉinaj Yutong-busoj, sed ankaŭ malnovaj Busscar-busoj. En 2008 la kuba registaro elspezis milionojn da dolaroj por la akiro de 1.500 novaj Yutong-busoj por enurba transportado.
Flughavenoj
En Havano troviĝas la Internacia Flughaveno José Martí. La flughaveno situas proksimume je 11 kilometroj sude de la urbocentro, en la municipo Boyeros, kaj estas la ĉefa centro por la landa flugkompanio Cubana de Aviación. Ĝi estas la ĉefa internacia kaj nacia flughaveno en Kubo, kiu komunikas Havanon kun la resto de Karibio, Norda, Centra kaj Suda Ameriko, Eŭropo kaj unu flugo al Afriko.
La urbo ankaŭ havas la flughavenon Strando Baracoa kiu estas malgranda flughaveno okcidente de la urbo uzata por kelkaj enlandaj flugoj, ĉefe de Aerogaviota.
Fervojo
Havano havas reton de enurbaj, interurbaj kaj longdistancaj fervojlinioj. La fervojoj estis ŝtatigitaj kaj gviditaj de la Unuiĝo de Kubaj Fervojoj (UKF). La UKF komunikas Havanon kun ĉiuj provincoj de Kubo. La ĉefaj fervojaj stacidomoj estas: Nacia Stacidomo, Stacidomo Coubre, Stacidomo Kazablanko, kaj Stacidomo Tulipán.
En la 1980-aj jaroj estis planoj por konstruado de metroo en Havano simila al la metroo de Moskvo, kiel rezulto de la influo de Sovetio en Kubo dum tiu epoko. La studoj pri geologio kaj financoj faritaj de kubaj kaj sovetiaj fakuloj estis tre avancitaj en la 1980-aj jaroj. La kuba gazetaro montris la konstruprojekton kaj la itineron, ligante municipojn kaj kvartalojn en la ĉefurbo. Fine de la 1980-aj jaroj, la projekto komenciĝis, sed kun la falo de Sovetio en 1991 ĝi estis poste forlasita.
Ŝoseoj
La urba ŝoseoreto estas sufiĉe vasta, kaj ĝi havas larĝajn avenuojn, ĉefstratojn kaj grandajn alirojn al la urbo kiel la Nacia Aŭtovojo (A1), la Centra Ŝoseo kaj Vojo Blanka. La vojreto estis sub konstruo kaj kresko ekde la kolonia epoko, nuntempe ĝi spertas gravan difekton pro la malalta bontenado.
La Aŭtovojoj inkluzivas:
Rimarkindaj havananoj
Aliaj estas jenaj:
Diplomatiaj Oficejoj
Havano gastigas 87 ambasadejojn, 11 konsulejojn, 1 interes-sekcion kaj komercoficejon.
Ĝemelurboj
Havano estis ĝemeligita kun:
Roma rito
Disvastiĝo
Pro la prestiĝo de la Roma eklezio, oni adoptis ankaŭ en aliaj diocezoj tiun liturgian riton, kiun ĝi uzis. Tamen, la roma rito neniam fariĝis tiel absolute universala en la Latina Eklezio, kiel en la ortodoksa eklezio estas la bizanca rito.
Post la Dua Vatikana koncilio, oni abandonis kelkajn aliajn latinajn ritojn, anstataŭante ilin per la roma, sed restas forta la ambrozia rito en Milano kaj partoj de najbaraj diiocezoj de Italio kaj Svislando. Oni celebras malgrandskale la mozaraban kelkloke en Hispanio kaj la bragan en Braga, Portugalio. La kartuzianoj konservas la propran liturgian riton, sed kvar aliaj religiaj ordenoj (cistercianoj, dominikanoj, karmelanoj, premonstratoj) preferis adopti la roman en ĝia reviziita formo en la lastaj jardekoj de la 20-a jarcento, sed unuopaj membroj ankoraŭ uzas la proprajn ritojn de ĉi tiuj ordenoj tiel, kiel aliaj latinaj sacerdotoj permesite celebras la trentan meson en la versio de la jaro 1962.
Hodiaŭ la roma estas la pli disvastiĝinta kristana liturgia rito.
Evoluo
En la unuaj kristanaj jarcentoj la formoj de la liturgio estis ĉie fluidaj. Tio validis ankaŭ en Romo. Poste, la influo de papo Gregorio la 1-a, kiu mortis en 604, estas tioma, ke la tradicia liturgia kanto de la roma rito nomiĝas gregoria ĉanto. Karolo la Granda enkondukis la roman riton en sian regnon, kie oni fandis kun ĝi elementojn de la gaŭla rito. Tiun miksaĵon oni akceptis en la Mezepoko ankaŭ en Romo, ŝanĝante la roman riton. La zorgo pri la pureco de la doktrino sekve al la Protestanta Reformacio instigis la decidon devigi ĝenerale la uzon de la roma-ritaj meso kaj liturgio de la horoj, eldonante en 1570 la Roman Meslibron kaj en 1569 la Roman Brevieron. De tiam ĝis la 20-a jarcento, la roma rito restis preskaŭ senŝanĝe. Pio la 10-a modifis la Psalmaran parton de la liturgio de la horoj profunde kaj malpli draste la liturgian kalendaron. Pio la 12-a vaste ŝanĝis la liturgiojn de la Sankta Semajno. Johano la 23-a ŝanĝis elementon de la Kanono de la Meso, restinta tutsama ekde jam jarcentoj antaŭ la eldono de la Roma Meslibro. La Dua Vatikana Koncilio ordonis ĝeneralan revizion de la roma rito. En 1970 aperis la libroj kiuj entenas la aktualan formon de la roma rito.
Konsiderante ke multaj personoj ankaŭ junaj preferis la antaŭan formon, Benedikto la 16-a permesis al ĉiu sacerdoto de la Latina Eklezio uzi ankoraŭ private kaj, sub certaj kondiĉoj, publike la formon validan en 1962, kiel escepta neordinara formo de la roma rito.
32310 Asherwillner
32310 Asherwillner estas tre malgranda, tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la far la teamo de la astronomia kampanjo " LINEAR " (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Castronovo di Sicilia
Castronovo di Sicilia estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la insulo kaj administra regiono Sicilio kaj al la provinco Palermo, ekde aŭgusto 2015 formale itale nomata città metropolitana di Palermo, do metropola urbo Palermo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Alia, Bivona (AG), Cammarata (AG), Lercara Friddi, Palazzo Adriano, Prizzi, Roccapalumba, Santo Stefano Quisquina (AG), Sclafani Bagni, kaj Vallelunga Pratameno (CL).
La komunumo situas 80 kilometrojn sudoriente de Palermo. La ĉefaj ekonomiaj branĉoj estas agrikulturo kaj industrio. Vidinda estas la preĝejo Santissima Trinità, konstruita en 1404 kaj ŝanĝita en la 17-a jarcento.
Masivo Canigou
Masivo Canigou estas masivo de francaj Pireneoj en departemento Pyrénées-Orientales. Ĝi kulminas je per pic du Canigou.
Kantono Bleckley (Georgio)
Kantono Bleckley (angle Bleckley County) estas kantono de la usona ŝtato Georgio. Laŭ la popolnombrado en 2000, ĝi enhavis 11 666 loĝantojn, kaj en 2005 ĝi enhavis 12 141. La kantona ĉefurbo estas Cochran, Georgio.
Masivo Canigou
Ĝiaj flankoj estis loĝataj ekde prahistorio. Paŝtigado, ekspluatado de minoj (aparte de fero, nun forlasita) kaj fontbanado estas miljaraj aktivecoj de loĝantoj de Canigou.
Navas de Oro
Navas de Oro [NAbas deOro] estas municipo en la nordokcidento de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Pinares (Pinartero) en la nordo de la provinco. La loknomo Navas de Oro estas etimologie komprenebla kiel Altbieno de Ataulfo (fonetike adaptita), alude al iama posedanto aŭ eĉ ebla fondinto.
Masivo Canigou
Granda varieco de pejzaĝoj, aliro sufiĉe facila, ĝiaj kulturaj lokoj kaj ĝia dolĉa klimato igas ĝin turisma regiono ŝatata de marŝantoj aŭ montbiciklantoj. Multaj padoj estas aranĝitaj. De julio 2012, la loko ricevis la oficialan markon Grand site de France.
Toponimio
La nomo venus de hinda-eŭropa radiko KN (kan, « monto ») duobligita en fenica lingvo por fari superlativon, kankan : « monto de montoj ». La vorto kankan estus dufoje fonetike evoluigita de grekoj, ŝanĝante ĝin en kanigan kun senakcenta prononco de fina -an, kiu instigas romianojn al apliko de siaj deklinacioj al la radiko canigon.
Navas de Oro
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 62,27 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 1 304 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte preskaŭ milon el la 1960-aj jaroj.
Masivo Canigou
Toponimio
La unuaj skriboj datiĝas de 949 kun Montis Canigonis kaj Monte Canigone en malfrua latina lingvo. La unua skribo kun katalunigo de la nomo datiĝas de 1300 kun Canigó, kies transkribo donas Canigou en la franca lingvo.
Navas de Oro
Historio
La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado en la 12-a jarcento. La plej frua mencio en kiu aperas la nomo de la vilaĝo —Navas Dolfo— datas de 1210. En la 13-a ĝis la 19-a jarcentoj okazis jurisdikcia komplikaĵo ĉar la loĝloko estis dividita en du kvartaloj, el kiuj unu apartenis al Cuéllar kaj alia al Coca, kun apartaj jurisdikcioj, kio rezultis en konstantaj konfliktoj al lokanoj.
Masivo Canigou
Toponimio
La 16-an de julio 2012, la Ministerio pri Ekologio, daŭriva Evoluigo kaj Energio anoncis klasadon kiel granda loko de Masivo Canigó : « t.e. la "sakrala monto de kataluna lando", tial la nova skribo de ĝia nomo "Canigó", agnoskita por indiki tiun novan Grand site de France. »
Navas de Oro
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) sed ĉefe forstado de pinaroj kaj tiurilate produktado de rezino. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado al naturaj lokoj).
Masivo Canigou
Situo
Masivo Canigou situas oriente de Pireneoj, en departemento Pyrénées-Orientales, en ekstrema sudo de Francio. Ĝi estas la masivo la plej proksima al Mediteraneo, kies supera pozicio estas videbla de granda parto de historia Katalunio (Generalitato de Katalunio en Hispanio kaj franca departemento Pyrénées-Orientales) kaj de la maro. En bonaj atmosferaj kondiĉoj, ĝi estas videbla, dufoje jare ĉe sunsubiro, de Marsejlo, je de tie.
Navas de Oro
Aktualo
De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Maria el kiu restas nur la horloĝturo (ĉar la cetero ruiniĝis post la unuigo de la du lokduonoj), la preĝejo de Santiago kaj la ermitejo de Kristo. Apartaj vidindaĵoj estas la industriaj kamenoj.
Masivo Canigou
Situo
Masivo Canigou estas limigita okcidente per Pla Guillem kaj valo de rivero Cady, norde per valo de rivero Têt, oriente per ebenaĵo de Rusiljono kaj sude per valo de Tech. Valo de Têt nomiĝas Conflent, tiu de Tech Vallespir. La orientaj spronoj de la masivo konsistigas Aspres.
Topografio
Se per sia alteco, Canigou ne atingas Vignemale , Aneto , la plej alta kulmino de Pireneoj, ĝi certe montras la plej grandan altodiferencon inter ebenaĵo Vinça lak la ĉefa kulmino, t.e. pli ol  laŭ dek-kilometra distanco laŭfluge.
Masivo Canigou estas la monto de Francio kie videblas la plej bonaj ekzemploj de vegetaltavoloj : piede, les agavoj kaj oranĝarboj ; kulmine, alpaj plantoj (sur la nekalka kulmino, ne kreskas edelvejsoj).
Ĉefaj kulminoj identigeblaj de ebenaĵo de Rusiljono de okcidente orienten :
Duarangaj kulminoj :
Klimato
La relativa sekeco de klimato, ne devas kaŝi la intensecon de la pluvoj en aŭtuno, kvankam esceptaj kiaj la katastrofaj indundoj en oktobro 1940.
Lokoj kaj monumentoj
Abatejo Saint-Martin de Canigou estas unu el la unuaj romanikaj abatejoj, konstruita en la 11-a jc sur la morda flanko de Canigou kaj restaŭrita ekde 1902. Staranta sur roka promontoro, alta je, ĝi superas imponajn kanjonojn.
Marŝado
Aliĝinta al « reto de grandaj lokoj de Francio » ekde 1999, la sakrala monto de « francaj katalunoj » gajnis la markon Grand site de France en aprilo 2012 sub sia kataluna nomo Canigó. Ĝi estas parto de regiona natura parko de katalunaj Pireneoj. Tri piediraj padoj grimpas al ĝia kulmino nomata pic du Canigou : de Cortalets per pic Joffre en du horoj sen malfacilaĵo ; per kresto Barbé kaj vertiĝodona ŝtuparo, tra kameno de Canigou (2h20) ; kaj per kameno de suda flanko laŭ GR 10 (4 horoj).
Masivo Canigou estas granda loko de pireneismo kaj estas kovrata per reto de longmarŝaj padoj, de rajdovojoj, kaj de montbiciklaj padoj, kaj tie estas aro da montaraj kabanoj por marŝado en montaro.
Du longmarŝaj padoj trairas Masivon Canigou :
La pado de Pirenea Piemonto (aŭ el cami del péu de la coste) estas duaranga itinero de Jakoba vojo, ĝi trairas la masivon de priorejo de Serrabone, ĝis abatejo Saint-Michel de Cuxa, Taurinya kaj Casteil por atingi abatejon Saint-Martin de Canigou. De tiu abatejo, ĝi remalsupreniras ĝis priorejo Sainte-Marie en Corneilla-de-Conflent. Ĝi plu malsupreniras ĝis Villefranche-de-Conflent.
Media protektado
La masivo estas grandparte protektita rezervejo de reto Natura 2000 kun 3 naturrezervejoj, en Py, Mantet kaj Prats-de-Mollo-la-Preste.
Kalvinana preĝejo (Cigánd)
La Kalvinana kirko estas religia historia monumento en Hungario, en urbo Cigánd.
Historio
Origine tiu ĉi preĝejo estis konstruita en la 15-a jarcento kiel katolika kirko. En la sekva jarcento jam la kalvinanoj uzis la kirkon. En 1793 ĝi estis pligrandigita kaj grandparte trakonstruita, ekzemple la malnova sanktejo iĝis nova flankonavo. En 1836 la turo konstruiĝis. Renoviĝoj okazis en la jaroj 1887 kaj 1923. Dum la 2-a mondmilito kugloj trafis la kirkon, poste renoviĝoj okazis en 1948 kaj 1967. La orgeno alvenis en 1907, ĝi estis renovigita en 1989 kaj 2003. En 2000 la ekstera parto estis pentrita.
Konstruaĵo
La konstruaĵo situas en mezo de la urbo sur malalta monteto. Ĝi estas ĉirkaŭita per muro. La fasado estas la kvadrata turo, malantaŭe etendiĝas la ĉefnavo, poste la flankonavo. La absido estas okangula. La konstruaĵo havas 2 enirejojn. Interne la muroj estas blankaj.
Sukerpalmo
Unukotiledonaj > Palmacoj
Sukerpalmo estas komuna nomo por kelkaj palmospecioj, kiuj uzeblaj por produkti sukeron. La du plej konata specio estas Arenga saccharifera kaj Caryota urens.
Oni ofte diras sukerpalmo specion „Arenga saccharifera” (aŭ Arenga pinnata) el la genro Arenga. Ĝi kreskas en orienta Hindio kiel alta, forta arbo kun larĝa pinta foliaro, kun simple pinataj folioj.
Oni manĝas ties foliojn kiel legomaĵojn, la fibroj de la petiolo donas pli frotajn fibrojn ol tiu de la kokosarbo. Oni faras el la suko, prenita el la infloreska akso vinon, sukeron. Oni antaŭ 100 jarojn eĉ eksportis tion.
„Caryota urens” estas 12-16 m alta arbo. Ties trunkon kovras junaĝe la elskitaj petioloj, sed ĉe maljuna arbo la trunko estas glata kaj malseke tuŝante ĝi brulas kiel urtiko. Ĝi havas duoble pinatajn foliojn. La arbo (kiel ĉiu specio de la genro Caryota) floras nur unufoje dum la tuta vivo (hapaxant) kaj poste formortas.
Ĝi estas multflanke uzata kiel ĉiuj palmospecioj; se oni entranĉas la stamenan infloreskan akson, ĝi sekrecias sukerriĉan sukon, kiun oni uzas produkti vinon, sukeron. La frukto estas kaŝtangranda kun ruĝa, brulpika karno.
Vidu ankaŭ
Betelo, areko, kateĉuareko, daktilpalmo, kokospalmo.
Károly Tagányi
Károly Tagányi [kAroj tagAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Tagányi Károly estis hungara arkivisto, historiisto, etnografo, membro (korespondanta en 1897, ordinara en 1918) de Hungara Scienca Akademio.
Biografio
Károly Tagányi apartenis al la germana minoritato en Supra Hungarujo. Li frekventis universitaton en Budapeŝto, poste li eklaboris de 1879 ĝis la truda pensiuliĝo en 1919 en la tutlanda arkivo. Li estis gvidanto de la arkivo ekde 1900. Li okupiĝis pri ĉiuj branĉoj de arkiviko, tial li estis ankaŭ etnografo, lingvisto, sociologo, ekonomikisto, geografo.
Tivadar Országh
Tivadar Országh, naskiĝis la  en Soroksár, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Tivadar Országh akiris diplomon en Muzikakademio de Budapeŝto en 1924, kie li lernis precipe de Jenő Hubay, Zoltán Kodály Leó Weiner. Post la diplomo li instruis en muzika lernejo, ekde 1927 jam en la Muzikakademio, kie en 1961 li estis nomumita katedrestro pri violonado. Inter 1927-1940 li estis membro de arĉkvaropo, inter 1930-1937 de arĉtrio. En 1947 li fondis arĉkvaropon, kiun li gvidis ĝis 1958. Kelkfoje li ankaŭ dirigentis. Dum sia vivo li ofte muzikadis en Hungara Radio kaj faris koncertojn en Eŭropo. Li zorgis pri la hungaraj minoritatoj en Rumanio, li partoprenis en ties konkursoj.
Rudolf Agricola (humanisto)
Biografio
La vera nomo de Agricola estis Roelof Huysman kaj li ankaŭ estis konata kiel Rudolphus Agricola Groninganus. Li faris siajn universitatajn studojn en Erfurt (1456), Kolonjo (1462) kaj fine en Loveno, kie li ricevis sian diplomon pri artoj kun laŭdo (1465). Post malmulte da tempo li vojaĝis al Parizo, kie li faris kontakton kun Johannes Reuchlin. El 1468 ĝis 1471, li staĝis en Italio, ĉefe en Pavio. Je la dua fojo li vojaĝis al tiu lando el 1474 kaj 1479, sed ĉi-foje en Ferrara, kie li ĝuis la patronecon de la markizo Ercole d'Este la 1-a (1431-1505). Poste, li reiras al Nederlando, kie li fariĝis sekretario de la komunumo de Groningen, kaj tie ĉi li havas la oportunon fari multajn vojaĝojn. La abatejo de Aduard, proksima de la urbo, funkcias kiel speco de akademio de la erudiciuloj. En Deventer, unua urbo kiu oferis presservojn en la Malaltaj Landoj, li renkontis Erasmon, kiu esprimis al li granda admiron. En 1481, li restas ses monatojn en Bruselo, en la kortego de la arkiduko kaj estonta imperiesto Maksimiliano la 1-a. En 1482, li iris al Hajdelbergo kune kun iama samklasano de Pavio, Johann von Dalberg (1455-1503), kanceliero de la universitato de ĉi-urbo kaj episkopo de Worms. Li reprenas la studon de la hebrea, kiun li estis komencinta dum sia restado en Parizo, laŭ la metodo de la humanisto kaj hebraisto Flavius Mithridates. En 1485, li denove akompanas Johann von Dalberg en vojaĝo al Romo en misio ĉe la papo Inocento la 8-a, sed, li mortus iom poste sia reveno al Hajdelbergo.
Argicola ankaŭ interesiĝis pri muziko. La nederlandaj komponaĵoj, kiujn li kreis, evidentigas sian korespondaĵojn kun la komponisto Jakobus Barbyrianus (1456-1491), same kiel la komentarioj de la postaj aŭtoroj, kvankam ili ne konserviĝis.
Maŭrico
Maŭrico (germane: Moritz, angle: Morris, france: Maurice, hispane: Mauricio, itale: Maurizio, latine: Mauritius) naskiĝis ĉe Tebo en Egiptio laj mortis ĉirkaŭ 290 en Agaunum, hodiaŭ Saint-Maurice, Valezo. Li estis laŭ la legendo estro de la legio teba kaj estas ekde la 4-a jarcento rekonata sanktulo kaj martiro de la katolika eklezio.
La Katolika Eklezio festas lin la 22-an de septembro, dum la Ortodoksa Eklezio festas lin la 27-an de decembro.
Patroneco
Sankta Maŭrico estas la patrono de Savojo,, de la Sankta Romia Imperio, de Chasseurs alpins (Alpaj Ĉasistoj), Guardie Svizzere (Svisaj Gardistoj), tinkturistoj kaj podagraj pacientoj , kaj ankaŭ multaj subdivizioj de la franca armeo: li estas tiel la patrono de la infanterio.
Disvastiĝo de la nomo
Multaj partoj de la tero ricevis lian nomon. Interalie temas pri
Marcabrun
Marcabrun [markabrü] estas unu el la plej famaj okcitanaj trobadoroj. Oni ne scias precize kiam kaj kie li naskiĝis kaj mortis : li naskiĝis ĉirkaŭ 1130 kaj mortis tre juna ĉirkaŭ 1149. Li certe devenas el tre malriĉa familio, kaj estis trovita infano sen konataj gepatroj. Moralisto kaj mizogino, li kontraŭstaris la fin'amor praktikata de la aliaj trobadoroj. Li postlasis multajn poemojn kaj kantojn, 42 konserviĝis ĝis la nuna epoko. Kvar el ili eĉ konserviĝis kun muzika akompanaĵo. Tio ebligas nin pli bone scii kiel oni recitis kaj kantis la mezepokajn kaj trobadorajn verkojn en Okcitanio.
Saxler
Saxler estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Vulkaneifel de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Kantono Brooks (Georgio)
Kantono Brooks (angle Brooks County) estas kantono de la usona ŝtato Georgio. Laŭ la popolnombrado en 2000, ĝi enhavis 16 450 loĝantojn, kaj en 2005 ĝi enhavis 16 327. La kantona ĉefurbo estas Quitman, Georgio.
Filozofio de fiziko
Filozofio de fiziko, en filozofio esploras la filozofiajn aspektojn (logikaj, epistemologiaj, ontologiaj, metafizikaj) de konceptoj kiaj materio, energio, spaco kaj tempo. Krom tio, ĝi interesiĝas pri la filozofiaj (logikaj, epistemologiaj, ontologiaj] konsekvencoj de la teorioj de fizika relativeco kaj kosmologio, pri la rezultoj kaj interpretoj de la kvantuma mekaniko, pri la fundamentoj de la statistika mekaniko, kaj pri la problemoj koncernantaj la kaŭzecon, determinismon /nedeternismon, naturon de la fizikaj leĝoj. Kvankam filozofia sub-disciplino, la filozofio de la fisiko kunlimas kaj, laŭkelkaspekte, nedistigelas el la priscienca studo pri la fundamentoj de la fiziko. Kutime iuj de tiuj kunlimaĵoj estas esplorataj ankaŭ kiel partoj de la metafiziko kaj de la ontologio.
Sume, la filozofio de fiziko povas esti konsiderita sub-branĉo de la pli ĝenerala filozofio de scienco.
Filozofio de tempo
Tempo estas unu el la grandoj de la fiziko. Laŭ filozofio kaj rekta sperto, la tempo estas la dimensio en kiu oni lokigas kaj mezuras la fluon de la eventoj.
Filozofio de spaco
Ĉu la spaco fizika en kiu oni sin movas, kaj en kiu oni interaktivas kun la objektiva mondo, estas koncepto origina aŭ koncepto derivita de alia? La nocio pri spaco en fiziko ŝanceliĝas pro tio ke antaŭe necesus respondi al jenaj demandoj:
Diversaj scienculoj partoprenis en tiu debato, inter kiuj Isaac Newton (la spaco estas io absoluta), Gottfried Wilhelm Leibniz (la spaco estas rilata) kaj Henri Poincaré (la spaca geometrio estas konvencio). Ĵuse krome elmerĝis ankaŭ la problemo starigita de la kvantuma gravito: ĉu la spaco-tempo estas "kontinua" (ĝenerala relativeco) aŭ "kvantumigita" (kvantuma gravoro je loop)?
NGC 5502
NGC 5502 (aliaj indikoj — NGC 5503, MCG 10-20-77, NPM1G +60.0140, PGC 50508) estas galaksio en konstelacio Granda Ursino.
Ĉi tiu objekto estas en NGC-katalogo kelkfoje, kun indikoj NGC 5502, NGC 5503.
Kantono Brantley (Georgio)
Kantono Brantley (angle Brantley County) estas kantono de la usona ŝtato Georgio. Laŭ la popolnombrado en 2000, ĝi enhavis 14 629 loĝantojn, kaj en 2005 ĝi enhavis 15 491. La kantona ĉefurbo estas Nahunta, Georgio.
Avenue du Président Kennedy (stacidomo)
Avenue du Président Kennedy, plennome Avenue du Président Kennedy Maison de Radio France estas stacidomo sur linio C de RER, en la 16-a arondismento de Parizo.
Ĝia unua nomo estis Quai de Passy.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Ermont-Eaubonne - Champ-de-Mars (VMI) (962000).
Foiro
Por komercaj celoj plej oftaj nuntempe estas la montrofoiroj (ekspoziciejoj), kaj ekde la dua duono de la 19a jarcento ties plej elstaraj ekzemploj estas la Internaciaj Ekspozicioj. Foje la foiroj havas komercan gravecon kaj komercistoj prezentas modernajn teknologiojn aŭ modernigon, ekzemplo de foiro kun komerca kaj sekureca graveco estas la aviadila spektaklo okazigita en Francio, kie montriĝas la plej bonaj militaj kaj civilaj aviadiloj.
En Andaluzio
Internacie konata estas la aprila foiro de Sevilo.
La ejoj
Laŭ Francisko Azorín Foirejo estas Loko, kie okazas granda komerca kunveno je perioda dato, por elmontri k. vendi varojn. Kaj li indikas etimologion el latina feriale de feriari (aĉeti), el fora (foraĵo, eksteraĵo).
Olombrada
Olombrada [olomBRAda] estas municipo en la nordo de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio, lime kun la provinco Valadolido. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Pinares (Pinartero) en la nordo de la provinco.
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 66,51 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 519 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 300 el la jaro 2000.
Ĝi distas 61 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Campaspero (Valladolid), Membibre de la Hoz, Cuéllar, Fuentesaúco de Fuentidueña, Frumales, Perosillo kaj Cozuelos de Fuentidueña. La municipo Olombrada estas formita per jenaj loĝlokoj: Olombrada, ĉefurbo de la municipo, submunicipo Moraleja de Cuéllar kaj Vegafría, kiu estis municipo sendependa ĝis 1970.​
Olombrada estas atingebla laŭ la provinca ŝoseo SG-V-2231 inter Moraleja de Cuéllar okcidente kaj Fuentesaúco de Fuentidueña oriente.
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejoj de la tri loĝlokoj ermitejo de Sankta Benedikto.
29346 Mariadina
29346 Mariadina estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la itala astronomino Maura Tombelli elde la observa stacio de Asiago Cima Ekar de la observatorio de Asiago, apud Asiago en Italio.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Maria Dina Mannozzi, kiu estis de 1950 akuŝistino en Montelupo Fiorentino.
Castillon-la-Bataille
- jen france, prononco [], okcitane respektive gaskone Castilhon de la Batalha aŭ Castilhon de Dordonha - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĝirondio (france Gironde [] respektive okcitane kaj gaskone Gironda), en la administra regiono Nova Akvitanio (france Nouvelle-Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Nòva Aquitània) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Aquitània). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Libourne (aŭ Liborna) kaj al la kantono Les Coteaux de Dordogne, nomata "bordoj de la rivero Dordogne".
Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj.
Post la Reformacio, multaj protestantoj disvastigis la novan religian tendencon en la areo. La batalo de Castillon (kiu aperas kiel kromaĵo en la nomo de la vilaĝo) okazis en la 17a de julio 1453; venkis la francoj super angloj, kio finigis la konfliktojn de la Centjara milito. Tamen la religiaj konfliktoj ne finiĝis en la areo. En 1586, 1588, 1622 ktp., okazos novaj konfliktoj.
Vyšná Radvaň
Vyšná Radvaň (hungare Izbugyaradvány [izbudjaradvAnj]) estas parto de municipo Radvaň nad Laborcom en Slovakio.
Situo
Vyšná Radvaň situas laŭ Laborec, laŭ traira flankovojo laŭ fervojo Humenné-Medzilaborce. La lasta urbo troviĝas je 16 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1440 en formo "Radvan". En 1557 2 familioj pagis imposton. En 1715 oni komputis tie 20 familiojn kaj muelejon. En 1787 loĝis tie 387 vilaĝanoj en 61 domoj, en 1828 463 vilaĝanoj en 61 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Izbugyaradvány 572 homoj, (rutenoj en majoritato, germanoj kaj hungaroj en minoritato). Dum la 1-a mondmilito bataloj estis apude. Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto de Medzilaborce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio.
Leo Putz
Leo PUTZ (Merano, Sudtirolo, Aŭstrio-Hungario, la 18-an de junio 1869 - Merano, Sudtirolo, Italio, la 21-an de julio 1940) estis tirola pentristo. Liaj fruaj verkoj estas atribuitaj al secesia stilo, poste li laboris ĉefe laŭ la stilo de impresionismo.
Vivo kaj laboro
La patro Karl Putz estis urbestro de Merano kie Leo pasis sian infanecon. Je la aĝo de dekses jaroj li translokiĝis al Munkeno kaj en 1889 li komencis studojn ĉe la Akademie der Belartoj kiujn li perfektigis sekve ĉe la Akademio Julian en Parizo. En 1897 li revenis al Munkeno kaj ekloĝis en sia unua studio. En la sama jaro li fariĝis ano de la Munkena Secesio. En 1899 li estis kunfondinto de la asocio de artistoj "Die Scholle". Fine de la 19-a jarcento li regule kontribuis al la konata secesia-gazeto Die Jugend. Li laboris ankaŭ kiel grafikisto kaj pentris afiŝojn laŭ la secesia stilo.
En 1905 Leo Putz estis nomumita kiel profesoro ĉe la Munkena arta akademio. En 1913 li geedziĝis kun la pentristino Frieda Blell. Ek de 1909 li multe laboris subĉiele kaj lia stilo ŝanĝiĝis de secesia al impresionisma, foje kun influoj de ekspresionismo. Li ĉefe pentris inajn figurojn, ofte ankaŭ nudaj.
De 1929 ĝis 1933 Putz vivis kaj laboris en Sudameriko kaj en 1931 li fariĝis profesoro de la Akademio de Belartoj en Rio de Janeiro. Post sia reveno al Munkeno li ekspoziciis siajn sudamerikajn verkojn kiuj estist markitaj kiel " Degenerita Arto" fare de la naciistaoj. Putz malkaŝe kontraŭis Naciismon kaj en 1936 li estis devigita fuĝi al sia hejmurbo en Sudtirolo, nun parto de Italio.
Dum siaj lastaj vivojaroj Putz ĉefe pentris pejzaĝojn en Suda Tirolo, ofte kun kasteloj.
En 1940 Leo Putz mortis en Merano post operacio.
Liaj verkoj estas ekspoziciitaj en diversaj muzeoj, inkluzive la urba muzeo kaj la Lenbachhaus en Munkeno, La Nacia Muzeo de Belartoj en Bonaero kaj la Palais Mamming Museum en Merano.
Tečovice
Tečovice estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Zlín, en Regiono Zlín. Ĝi situas en la nordokcidenta parto de valo de rivero Dřevnice. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1141.
En la jaroj 1961–1990 ĝi estis konsisto de urbo Zlín kaj en la jaro 1991 la municipo memstariĝis.
(11526) 1991 UL3
(11526) 1991 UL3 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).
Emuarius
Emuarius estas formortinta genro de neflugaj birdoj el Aŭstralio kiuj vivis el la komenco de la Mioceno al la fino de Oligoceno. Ĝi estas unu el du konataj genroj de emuo. Estas du konataj specioj en la genro, Emuarius gidju kaj Emuarius guljaruba. La birdoj de tiu genro estas konataj kiel emuwaries. Kelkaj fosilioj el Aŭstralio dekomence estis supozitaj el emuoj sed poste oni agnoskis reprezenton de distinga genro, Emuarius, kiu havis kazuarecajn kranion kaj femuron kaj emuecan kruron kaj piedon.
Josef Wesian
Josef Wesian (naskiĝis en 1915; mortis la en Graz) estis aŭstra esperantisto.
Li estis membro de UEA ekde 1950, delegito pri instruado dum jardekoj. Li reprezentis Aŭstrion en Internacia Konferenco de Lernejoj, en kiuj Esperanto estas instruata (Beogrado, 1963), kaj mem organizis la duan tian eventon en Graz (1966). Li kunaranĝis la 9-an konferencon de Neŭtrala Esperanto-Movado en Graz (1983) kaj kunadaptis la Zagreban metodon por germanlingvanoj (1984).
Kejlo
Inĝenierarto - Industrio - Tekniko - Maŝino -  Parto de maŝino
Kejlo estas ligna, metala aŭ plasta peco, ĝenerale konusa, uzata por ŝtopi truon aŭ kunfiksi du pecojn.
Metafore ĝi estas uzata en beletro por vorto aŭ vortgrupo senutila por la senco, sed aldonita nur por la bezono de la rimo aŭ ritmo, sinonime ŝtopvorto.
Laŭ Francisko Azorín Kejlo estas Ligna aŭ metala peco, prisma aŭ kojnoforma uzata por perforte ŝtopi truon aŭ rigidigi du partoprecojn. Li indikas etimologion el la latina clavis (ŝlosilo). Kaj li aldonas la terminon kejli por ligi aŭ kunfiksi per kejlo.
Tekniko
Kejlojn oni uzas por ne malmunteblaj juntoj de maŝinelementoj. Laŭ la uzo ili estas laŭlongaj aŭ tanĝantaj.
Laŭlongaj kejloj estas uzataj por fiksado de diversaj maŝinelementoj sur ŝafto. Laŭlonga akso de tiuj kejloj estas paralela kun akso de la ŝafto. Per laŭlongaj kejloj oni transportas turnan momanton.
La laŭlonga kejlo havas ĉiam kliniĝon 1:100. Oni enbatas ĝin en laŭlongan foldon (enfoldigas ĝin), kiu estas aŭ nur en nabo (aksingo), aŭ en nabo kaj ankaŭ en ŝafto. La froto kiu tiel ekestas, tenas la nabon sur la ŝafto. Kliniĝo de kejlo estas ĉiam unuflanka, nome ĉe la flanko apoganta sin al la nabo. Kejlojn oni produktas: kun nazo, sen nazo, langojn.
Ĉe alireblaj lokoj la elstaraj nazoj de kejloj estas kovrendaj pro sekuriga celo per ladaj kovriloj.
La kejlo devas per sia froto transporti la tutan turnomomanton de la ŝafto. Per enbato de la kejlo devas ekesti sur apogaj surfacoj bezonata premo.
Malavantaĝo de kejla junto povas esti la elcentra forto de la elemento sur la ŝafto (voblado). La frunta voblado ekestas per malsama kliniĝo de la foldo en la nabo en la nabo kaj de la kejlo. Perimetran vobladon kaŭzos la ludspaco inter la nabo kaj la ŝafto. La surmeto de la nabo estu tial tre preciza.
Kantono Bryan (Georgio)
Kantono Bryan (angle Bryan County) estas kantono de la usona ŝtato Georgio. Laŭ la popolnombrado en 2000, ĝi enhavis 23 417 loĝantojn, kaj en 2005 ĝi enhavis 28 549. La kantona ĉefurbo estas Pembroke, Georgio.
Jean-Pierre Dantan
Jean-Pierre DANTAN (naskiĝinta la en Parizo, mortinta la  en Baden-Baden) estis franca skulptisto.
Vivo
Estante disĉiplo de François-Joseph Bosio li trejniĝis ĉe la Nacia Altlernejo de Belartoj kaj poste en Romo kie li dediĉis sin precipe je la portretfarado. Jam en Italujo li estis kreinta karikaturajn statuetojn en kiuj li substrekis fizike priridindotajn fiziognomikaĵojn. Per tio li, post la reveno al Franclando en 1830, famiĝis.
Inter liaj verkoj estis skulptaĵoj ekz. de Talleyrand, Wellington, Brougham, d'Orsay, O'Connell, de la duko de Cumberland, de reĝo Vilhelmo la 4-a, Victor Hugo, Soulier kaj Franz Liszt. Preskaŭ de ĉiuj famuloj franclandaj li faris etajn portretgipsbustojn, de kelkaj ankaŭ grandajn bustojn.
Sándor Bertha
Sándor BERTHA [ŝAndor berta], laŭ hungarlingve kutima nomordo Bertha Sándor estis hungara juristo, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1839).
Sándor Bertha naskiĝis la  1796 en Ete. Li mortis la 1877 en Budapeŝto.
Biografio
Sándor Bertha frekventis gimnazion en Pápa, universitaton pri juro en Pozsony. Li iĝis advokato en 1822 kaj li ĉeestis en la hungara parlamento ekde 1825. La parlamentanoj tiam komencis kodigi reformemajn kodojn, kiuj puŝis Hungaran reĝlandon al vojo de la evoluo. Li aliĝis al András Fáy por fondi ŝparkasojn. Li laboradis ankaŭ kun István Széchenyi por la ĉevalokonkursoj. Li ricevis gravan premion en 1868.
Sekmaterialo
Sekmaterialo (sekmateriala enhavo) estas biologia, agrikultura nocio por esprimi la sekan (senakvan) parton de organika materialo, ekzemple organismo, organoj, interĉelaj likvaĵoj, sekreciaĵoj, nutraĵoj ktp. Ĝi montras la sekmaterialan enhavon en procento kaj tiu montras rilaton al la origina, malseka maso (seka/malseka maso). Ĝi estas mallonge difinebla kiel senakva procentaĵo.