cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nov-Kaledonio
Nov-Kaledonio havas ekde 2010 du oficialajn flagojn, la kutima franca flago, kaj la flago de la politika movado FLNKS, kiu estas uzata kune kun la franca flago plurloke en Nov-Kaledonio. Kelkloke, en la aliaj lokoj en la lando, oni nur uzas la francan flagon.
La plej fruaj spuroj de homoj en Nov-Kaledonio venas de la periodo de la Lapita kulturo (ĉ. 1600–500 a.K, aŭ 1300–200 a.K.), kiu estis naviga kaj terkultiva kulturo kiu influis grandan areon en la Pacifiko. Komence, la setlejoj en Nov-Kaledonio centriĝis je la marbordo, ĉ. 1100 a.K. ĝis 200 p.K.
La unua eŭropano kiu vidis Nov-Kaledonion estis James Cook, je la 4-a septembro 1774, dum lia dua vojaĝo. Li ankaŭ nomis ĝin New Caledonia, Nov-Kaledonio, ĉar la nordo de la ĉefa insulo memorigis lin pri Skotlando, kiu latine kaj poetike en la angla nomiĝas Caledonia.
Nov-Kaledonia iĝis franca kolonio en 1853, kaj en 1946 transmara teritorio. En 1953, proceso aprobi francan civitanecon por ĉiu nov-kaledoniano, sendepende de etneco, estis plene farita. Tia malfrua kia dum la frua 20a jarcento, multaj homoj estis mallibervole prenita al kaj el Nov-Kaledonio kiel laboristoj, tra la ago de homovendistoj trompi kaj trudi homojn, inklude infanojn, al eniri iliajn ŝipojn.
Enciklopedio de Esperanto uzas la nomon Nova Kaledonio.
Ĝenerale
Nov-Kaledonio estas transmara dependa teritorio de Francio en Oceanio, situanta en Pacifika Oceano, ĉirkaŭ 1 210 km oriente de Aŭstralio. Nov-Kaledonio, tiel nomata ekde la unua vido de eŭropanoj en la 18a jarcento, estas ankaŭ familiare nomata La Ŝtoneto aŭ Kanaky.
Nov-Kaledonio estas insularo. La ĉefa insulo, nomata Granda Tero, mezuras 400 km laŭlonge kaj 50 km laŭlarĝa. La aliaj ĉefaj insuloj estas Belep norde, la Lojaleca insularo oriente (konsistantaj el Ouvéa, Lifou, Maré, Tiga) kaj Île des Pins (Pinarbaj-insulo).
Geografio
En tiu ĉi lando sufiĉe malgranda plej impresas la pejzaĝoj. De la nordo al la sudo sur la ĉefa insulo staras montaro, kelkloke pli ol 1 500 metrojn alta. Ekzistas pluraj riveroj kaj kelkaj ebenaĵoj. Ĉe la okcidenta marbordo la klimato estas iom seka kompare kun la pli pluvoriĉa orienta marbordo. Tio permesas malsamajn ekonomiajn agadojn kaj estigas belan pejzaĝan diversecon.
Nov-Kaledonio havas areon de (proksimume sama areo kiel ekz. Israelo aŭ Kuvajto) kaj havas pli ol 270 000 loĝantojn (2019). Konsistigas la insularon ĉefa insulo, nomata Grande-Terre kaj pluraj, pli malgrandaj insuloj, inter kiuj plej gravas Îles Loyauté (Insularo Lojaleco aŭ Lojaleca insularo) kaj Île des Pins (Insulo de Pinoj).
La ĉefurbo Noumeo (Nouméa) troviĝas en la sudo. Kune kun siaj ĉirkaŭantaj urboj Noumeo havas 100 000 loĝantojn, t.e. pli ol duonon de la tutlanda loĝantaro. Temas pri bela, moderna urbo sur la fono de mirinda pejzaĝo. Ĝi situas sur duoninsuleto kun pluraj montetoj, valoj, plaĝoj, insuletoj, grandparte ĉirkaŭata de blua maro.
Tiu forta kontrasto inter vigla, granda, moderna urbo kaj la cetero de la lando, kun savano, negrandaj vilaĝoj kaj sovaĝa natura aspekto, estas bonege esprimata de vorto en la loka franca lingvo: fakte en Nov-Kaledonio ĉio, kio ne estas Noumeo, estas nomata brousse. Tiu ĉi vorto havas samtempe plurajn signifojn, kiujn ĝi ne havas, en la norma franca lingvo, nome: vegetaĵo, kamparo, savano, provinco.
La ĉefaj ekonomiaj rimedoj de Nov-Kaledonio venas el la nikelminoj (Nov-Kaledonio posedas 20% el la mondaj nikelstakoj kaj estas la tria plej granda nikeleksportanto en la mondo); terkultivado, brutobredado, fiŝkaptado kaj precipe turismo. Allogas la turistojn pluraj aferoj: tiu unika, ĉarma miksaĵo de franca civilizo kaj sudpacifikaj kulturo kaj etoso, la milda klimato kun eterna printempo, la belo de la ĉefurbo Noumeo, sed ĉefe, kaj precipe, la mirinda belo de la maro kun granda laguno ĉirkaŭita de koralrifoj, amaso da fiŝoj kaj koraloj, pluraj insuloj kun multnombraj plaĝoj konsiderataj inter la plej ravaj en la Pacifiko.
[[Dosiero:New Caledonia administrative1.png|eta|Administraj dividoj de Nov-Kaledonio.
Norda provinco
Suda provinco
Provinco de Lojaleca insularo]] Nov-Kaledonio estis oficiale deklarita franca kolonio en 1853. Post tiu dato ĝi fariĝis punkolonio, ĉar la franca registaro forsendis al ĝi punlaboristojn, politikajn kaj aliajn malliberulojn (same kiel jam antaŭe faris Britio en siaj aŭstraliaj kolonioj). Poste ankaŭ pluraj liberaj francaj kolonianoj enmigris Nov-Kaledonion por fariĝi bredistoj kaj vakeroj laŭ tiea usona aŭ aŭstralia maniero. Sed antaŭ la alveno de eŭropanoj la lando ne estis senhoma. Loĝis en ĝi melanezianoj, anoj de popolo loĝanta ankaŭ en aliaj apudaj insularoj, kiel Nov-Gvineo, Vanuatuo kaj Fiĝioj. Tiuj nov-kaledoniaj praloĝantoj, kiuj parolis multajn malsamajn melaneziajn lingvojn, estis konvertitaj al la kristana religio kaj devis akcepti la novajn francajn mastrojn. La eŭropanoj nomis ilin iom are kanakoj, vorto, kiu en la pacifikaj lingvoj signifas "homoj". Hodiaŭ tamen la nov-kaledoniaj melanezianoj alproprigis al si tiun nomon kaj ili mem konscie kaj fiere nomas sin kanakoj.
Ekologio
Biogeografie Nov-Kaledonio situas en la Aŭstralazia ekozono laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Ĝi entenas la ekoregionojn: novkaledoniajn pluvarbarojn kaj novkaledoniajn sekajn arbarojn.
La naturo de Nov-Kaledonio proponas ravajn kamparajn pejzaĝojn, vidindajn praarbarojn, akvofalojn (ĉefe sur la orienta marbordo, kie la montaro preskaŭ enfalas la lagunon); verdajn valojn kun riĉa vegetaĵaro; grandajn ebenaĵojn sur la okcidenta flanko, kie oni bredas neintense bovojn; koralajn insulojn Lifou, Maré, Ouvéa, en kiuj nur kanakoj estas bienuloj.
Lingvoj kaj etna miksado
Malgraŭ tiu frapa diverseco de etnoj la franca estas la lingvo komprenata kaj parolata de ĉiuj, eĉ se kanakoj kaj kelkaj etnaj malplimultoj uzas hejme ankaŭ proprajn lingvojn.
Esperanto-movado
Pioniro de la Esperanto-movado en Nov-Kaledonio estis E. Bardoulet. Laŭ Enciklopedia de Esperanto, Bardoulet aliĝis al Esperanto en 1898, kaj estis la unua pioniro de Esperanto en Nov-Kaledonio. Li aŭ ŝi faris "vigla propagando", "precipe per artikoloj" en Noumeo. T. T. Anuruddha, multjara prezidanto de Budhana Ligo Esperantista naskiĝita 1915 en Bonno, mortis 1980 en Noumeo en Nov-Kaledonio. Dum la 21-a jarcento, UEA havis 7 membrojn en Nov-Kaledonio. Ekzistas esperanta landa asocio, Nov-Kaledonia Esperanto-Asocio, kiu ne estas aliĝinta al UEA. Ankaŭ ŝajnas ekzisti esperantan klubon en Noumeo, Club Esperanto de Nouméa (E-o Noumea).
Etna mikso
La kanakoj, loĝintaj en Nov-Kaledonio de jarmiloj ne plu restas solaj sur la insularo. Jam en la lasta jarcento alvenis aliaj etnaj grupoj en la teritorio. Krom francoj, envenis vjetnamoj kaj indonezianoj por labori en minejoj kaj en kafoplantejoj. Hodiaŭ multe da vjetnamoj havas malgrandajn magazenojn eĉ en la plej foraj savanaj vilaĝoj.
Konfliktoj pri aŭtonomeco
Post la fino de la Dua mondmilito Nov-Kaledonio el franca kolonio fariĝis franca transmara teritorio. Ĝi ricevis ioman aŭtonomecon, sed ĉiam en la kadro de la Franca respubliko. tute kontraŭstaranta la apartenon de Nov-Kaledonio al Francio. kreante en 1977 partion lojalan al Francio, nomatan Unuiĝo por Kaledonio en la Respubliko, kaj gvidatan de Jacques Lafleur. Ĝin kontraŭstaras la sendependisma bloko, nomata ekde 1984 Naciliberiga Fronto Kanaka'Socialisma. Tiu dupolusa politika kampo estas ĝis hodiaŭ konstanta karakterizaĵo de Novkaledonio.
En la 1980aj jaroj okazis grava krizo inter la du politikaj blokoj. En 1985, tre kaosa jaro, pluraj homoj estis mortigitaj. En 1988 kelkaj kanakoj prenis plurajn ĝendarmojn kiel garantiulojn. Tiu perforta evento bedaŭrinde finiĝis per masakro. Finfine en 1988 la lojalisma kaj la sendependisma partiestroj, Jacques Lafleur kaj Jean-Marie Tjibaou, kune kun la franca registaro subskribis la Interkonsenton de Matignon en Parizo.
La interkonsento estis grava paŝo antaŭen al paciĝo, sed bedaŭrinde, unu jaron poste, la eminenta kanaka heroo Tjibaou kaj alia sendependisma estro estis murditaj de kanaka ekstremisto. Sed post tio finfine finiĝis la sangaj konfliktoj kaj la moderaj anoj de la du politikaj blokoj esprimis volon daŭrigi la realigon de la matinjona interkonsento. Laŭ tiu ĉi interkonsento oni kreis sur la teritorio tri provincojn (Norda, Sudo, Lojaleca insularo), ĉiun kun sufiĉe granda interna aŭtonomeco. Oni kreis kelkajn konsultajn organojn kaj decidis, ke okazos referendumo pri sendependeco en 1998. Grava celo de la interkonsento de 1988 estas ankaŭ ekvilibrigi la situacion de tiu ĉi lando, en kiu la blankuloj ĉiam estis aparte favorataj, por finfine krei pli justan distribuon de povo kaj ekonomia bonstato inter la malsamaj etnaj kaj geografiaj komunumoj.
En la 12-a de decembro 2021 Nov-Kaledonio rifuzis sendependecon per tria referendumo bojkotita de la sendependistoj, kun 96,5% da kontraŭ-sendependaj voĉdonoj.
Seaxburh (Wessex)
Seaxburh mallonge regis Wessex, Anglio ĉirkaŭ 574.
Ŝi estis la dua edzino de Cenwalh, reĝo de Wessex de 643 al 645 kaj denove de 648 al 675. Post ties morto ĉirkaŭ 674 ŝi regis Wessex, eble kiel regento por nekonata filo. Ŝajne nepost 675 ŝi estis anstataŭata de Aescwine.
Distrikto Bad Dürkheim
La distrikto Bad Dürkheim [Bad Dujrkhajm] situas en la sudo de la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. Ĝia administra sidejo estas la samnoma urbo Bad Dürkheim.
Situo
La distrikto Bad Dürkheim situas en la historia regiono Palatinato inter la urboj Ludwigshafen am Rhein en la oriento kaj Kaiserslautern en la okcidento. La okcidento de la distrikto estas parto de la Palatinata Arbaro (Pfälzerwald), dum la oriento apartenas al la Malaltebenaĵo de Supra Rejno (Oberrheinische Tiefebene). La mezo estas parto de montetaro nomita "Haardt", flanke de la Germana Vinvojo (Deutsche Weinstraße), kiu trakuras la distrikton de la nordo ĝis la sudo laŭ longeco de 30 km.
Hidrokarbona kolektujo
Hidrokarbona kolektujo estas rokaĵo, kiu havas maplenaĵojn kies filtro-kapacitaj ecoj ebligas enspacigi fluaĵojn kaj garantias ilian moveblecon. Por minado gravas ankaŭ aliaj rokaĵaj ecoj kiel: dikeco, etendiĝo laŭ areo kaj sekco.
Distrikto Bad Dürkheim
Strukturo kaj limoj
La distrikto etendiĝas de Bockenheim en la nordo ĝis Haßloch en la sudo, de Frankenstein en la okcidento ĝis Ellerstadt en la oriento. La plej granda etendiĝo kun 42 km laŭ rekta linio iras de Elmstein en la sudokcidento ĝis Dirmstein en la nordoriento.
NGC 7499
NGC 7499 (aliaj indikoj — UGC 12397, MCG 1-59-5, ZWG 406.7, NPM1G +07.0508, PGC 70608) estas galaksio en konstelacio Fiŝoj.
Integrismo
Oni kvalifikas ĝeneralsence integrismo ĉiuj ajn ideologion per kiu oni celas al la konstitucio de homogena sistemo en kiu ne ĝenu plureco de ideologioj kaj de sociaj kaj kulturaj projektoj: aŭ (1) akordigante kaj unuigante ĉiujn influantajn poziciojn; aŭ (2) reĵetante kaj mallegitimante la poziciojn kontraŭajn kaj malsamajn por ke pliprosperu la propra.
NGC 7499
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
La Bellière (Seine-Maritime)
La Bellière estas franca situanta en departemento Seine-Maritime, regiono Normandio.
Distrikto Bad Dürkheim
Historio
La distrikto Bad Dürkheim estis formata la 7-an de junio 1969, kadre de la distrikt-reformo en Rejnlando-Palatinato. Ĝi estiĝis el partoj de la du dissolvitaj distriktoj Frankenthal (Pfalz) kaj Neustadt an der Weinstraße (eksa Neustadt an der Haardt). La 16-an de marto 1974, la komunumo Duttweiler fariĝis parto de la sendistrikta urbo Neustadt an der Weinstraße. La du ĝistiamaj distriktoj estis kreitaj de la Reĝlando Bavario, al kiu la arealoj apartenis ekde la jaro 1816. En la jaro 1964 la du distriktoj fariĝis partoj de la tiam nove formita federacia lando Rejnlando-Palatinato kaj dum la unua tempo al la distriktaro Palatinato, ekde 1968 al al distriktaro Rejnhesio-Palatinato.
La Bellière (Seine-Maritime)
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Bellois.
Distrikto Bad Dürkheim
Atentigo
En tiu ĉi artikolo estas uzita traduko de teksto el la artikolo "Landkreis Bad Dürkheim" de la germanlingva vikipedio en la versio de la 10-a de septembro 2015, 19:20 CET.
Hidrokarbona kolektujo
Oni povas decidi ĉu iu rokaĵo estas hidrokarbona kolektujo aŭ ne, laŭ ĝiaj penetrebleco kaj kapacito, kiuj dependas de poreco, kaverneco kaj fendeco. Utileco por la hidrokarbonoj kapacito dependas de postlasa akvonaftosaturiĝo.
Klasifikoj
Litologia klasifiko:
La ĉefaj hidrokarbonaj resursoj estas ligitaj al la terigenaj kaj karbonataj kolektujoj.
Tpoj de la kolektujoj: Ĝi karakteriziĝas per intergrajnaj poreco kaj penetrebleco. La poroj kun diametro malpli 1 mm kreas la homogenan poromedion en kiu okazas filtrado. Grandeco de la poroj dependas de la grandeco kaj formo de la rompoŝtonoj, de ilia kuŝdenseco kaj interkroĉiĝo. Al tiu ĉi tipo apartenas ĉefe la rompaĵaj grejso-aleŭrolitaj rokaĵoj kaj kelkaj tipoj de la karbonataj grejsoj. Putoj en tia kuŝejo elminigas similan kvanton da fluaĵoj. Plejparto da tutmondaj hidrokarbonaj resursoj estas ligitaj al tiaj kolektujoj.
La kaverneca subtipo (speco de tiu pora) havas malplenaĵojn de neregula aŭ izometria formoj, kun diametroj pli 1 mm, kiuj kreas nehomogenan porosistemon. Plej ofte ili renkontiĝas en la karbonataj kaj efuziaj rokaĵoj. Putoj en tia kuŝejo elminigas malsimilan kvanton da fluaĵoj.
Integrismo
La termino integrismo povas, do,referenci al diversaj signifoj:
Pro proksimuma kaj malsatema plivastigo ofte la termino estas asociata al neindulgemaj sintenoj, rigoro, aŭ senplie al maltoleremo kaj fanatikismo (aparte al religia fanatikismo); kaj ofte ĝi estas malĝuste konfuzata kun Fundamentismo.
Koki Negi
Koki Negi (根木 洸希, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalas ĉe Cerezo Osaka.
Hidrokarbona kolektujo
Klasifikoj
En tiaj kolektujoj volumeno de la fendoj superas tiun de la poroj. Ili ofte renkontiĝas en la karbonataj, terigenaj, vulkandeveno-sedimentaj rokaĵoj kaj en la rokaĵoj de la kristala fundamento de la platformoj. Putoj en tia kuŝejo elminigas malsimilan kvanton da fluaĵoj.
Ĝi inkluzivas la fendo-porajn kaj poro-fendajn tipojn. La ujo estas sistemo de poroj, fendoj kaj kavernaĵoj. La fenda penetrebleco dominas super tiu pora. La miksita tipo renkontiĝas ĉefe en la karbonataj kaj malpli ofte en argilaj rokaĵoj. Putoj en tia kuŝejo elminigas malsimilan kvanton da fluaĵoj.
Esplorado
Oni esploras la hidrokarbonajn kolektujojn per la geofizikaj putesploraj metodoj kaj laboratoria analizo, konsiderante ĉiujn geologiajn datumojn.
Distrikto Ahrweiler
La distrikto Ahrweiler situas en la nordo de la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. Ĝia administra sidejo estas la urbo Bad Neuenahr-Ahrweiler, kies mezepoka parto Ahrweiler donis sian nomon al la distrikto.
Najbaras norde la distriktoj Euskirchen kaj Rhein-Sieg plus la eksterdistrikta urbo Bonn en Nordrejn-Vestfalio, kaj je la aliaj flankoj la distriktoj Neuwied, Mayen-Koblenz kaj Vulkaneifel.
Esperanto-movado
La riĉa banloko Bad Neuenahr, la pli nova parto de la distrikta ĉefurbo, ekde la 19-a jarcentoj altiris multajn vojaĝantojn, ankaŭ esperantlingvajn; interalie en 1913 L. L. Zamenhof pasigis siajn feriojn en Bad Neuenahr kaj renkontiĝis tie kun aliaj movadanoj kiel la juna esperanto-aktivulo Max Butin el la iom pli norda banloko Bad Godesberg. En la urbo kun sia familio ĝis la forpaso en 2021 loĝis la esperantisto Wolfgang Bohr, kiu estis aktivulo kaj ekde 2006 prezidanto de la regiona Rejnlando-Palatinata Esperanto-Ligo. La familio interalie funkcias kiel gastiganto de Pasporta Servo. Inter la jaroj 1994 kaj 1996 krome la esperantisto Thomas Pusch laboris kiel kuracisto en la urbo.
Pilisborosjenő
Pilisborosjenő [piliŝboroŝjenO], germane Weindorf estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono Meza Hungario, en departemento Pest, en Distrikto Pilisvörösvár. La loknomo signifas: Pilisvina-Eŭgeno.
Situo
Pilisborosjenő situas fine de sakovojo, 13 km-ojn for de Budapeŝto. Pilisborosjenő estas ĉirkaŭita de montoj kaj arbaroj.
Historio
Pli frue romianoj kaj avaroj loĝis tie. La turkoj faris senhoma la vilaĝon. Poste germanoj alvenis. En 1946 la germanoj estis deportitaj al Germanio kaj alvenis forpelitaj hungaroj el Transilvanio kaj el Ĉeĥoslovakio. Dum la socialismo kolĥozo pri Fajrero formiĝis. La loĝantaro okupiĝas pri vinkulturo aŭ laboras en Budapeŝto.
Komunumoj pri Jenő en Hungara reĝlando
Jenő estas unu el la 7 hungaraj gentoj. Vidu ankaŭ: Tiszajenő
Eduard Bendemann
Eduard Julius Friedrich Bendemann (* 3-an de decembro 1811 en Berlino; † 27-an de decembro 1889 en Duseldorfo) estis germana pentristo kaj grava reprezentanto de la duseldorfa pentroskolo.
Vapi
Vapi, laŭ guĝarata lingvo વાપી, laŭ hindia lingvo वापी estas industria urbego kaj municipo en Barato, en subŝtato Guĝarato, en distrikto de Valsad. Tiu urbego apartenas al 10 plej poluataj lokoj de la mondo, laŭ Blacksmith Institute. La poluadon kaŭzas la kemia industrio.
Demografio
Vapi havis populacion de en 2021 kun legopovo de 89%, kiu estas signife pli alta, ol la landa mezumo.
Geografio
Vapi situas tre proksime de rivero Damanganga kaj ankaŭ la Araba Maro ne estas tro for. La supermara alteco estas 27 m. La iama portugala kolonieto kaj urbo Daman troviĝas nur 5, Araba Maro kun la rivera enfluejo nur 7, Silvassa 15, distrikta sidejo Valsad 26, Navsari 64, Surat 93 (voje 100), Naŝiko 100, Vasai-Virar 106, Mahuva 144, Baruĉ 148, Mumbajo 156 (voje 176), Malegaon 169, Nandurbar 177, Vadodara 217, Veraval 271, iama subŝtata ĉefurbo Ahmedabado 296, nova subŝtata ĉefurbo Gandinagaro 318, tutlanda ĉefurbo Delhio 1016, Kolkato 1618 kilometrojn (aere).
Falera
Falera estas komunumo de la komunumaro Ilanz kaj la distrikto Surselva en Kantono Grizono, Svislando. Ĝi havis 577 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Vapi
Ekonomio
La ekonomio de Vapi estas industria precipe kun kemia, papera kaj tekstila branĉoj. Proksimeco al la pli grandaj urbegoj de Mumbajo, Surat, Vadodara, kaj Ahmedabado kunligitaj kun liberala registarpolitiko helpis al Vapi ekhavi ilian nunan nivelon de industria agado.
Falera
Geografio
Falera situas sur la norda flanko de la valo de Antaŭa Rejno. La terotitorio de la komunumo entendiĝas ĝis Vorab-Glaĉero en la Glarusaj Alpoj. Sur la komunuma tereno troviĝas la monto  Crap Sogn Gion, kiu atingeblas per aertelfero de Laax. Al la komunumo apartenas la setlejoj Muota, Parmun, Badugns kaj Cavarschons.
Vapi
Lingvoj
En Vapi la oficialaj lingvoj estas la guĝarata kaj hindia.
Falera
Najbaraj komunumoj
La komunumo Falera limas en nordo kaj oriento al Laax, en sudoriento al Sagogn, en sudo al Schluein, en sudokcidento al Ladir, en okcidento al eksklavo de Schnaus, en nordokicidento al eksklavo de Ladir, kaj en nordnordokcidento al Ruschein.
Vapi
Religioj
En Vapi plejparto de la populacio estas hinduoj (77%) kaj muslimoj (18%), iomete estas kristanoj (3%), ĝajnistoj kaj budhistoj (sub 1%).
Falera
Menhira aleo
Aparta vidindaĵo en la komunumo estas la menhira aleo el la bronzoepoko. La menhiroj estis centro de kultaj agoj, sed ankaŭ havis astronomian signifon. Al la instalaĵo apartenas ŝtonoj por kalkuli la someran kaj vintran solsticon, la nord-sud-direkton, la ekvinoksojn kaj la stelon Kefo de la konstelacio Kasiopeo.
Vapi
Trafiko
Vapi trairan fervojan linion kun stacidomo. Enurbe eĉ aŭtobusoj liveras la pasaĝerojn. Al aliaj urboj kaj proksimaj vilaĝoj aŭtobuso liveras la pasaĝerojn, tre gravas la naveda trafiko kaj la rekta kontakto kun Daman kaj Silvassa. 5 ĉefvojoj kaj 2 flankovojoj kuras al la urbego. La plej proksima flughaveno funkcias en Daman.
Klimato
Vapi troviĝas en savanoklimato (Aw). Jare pluvas ĉirkaŭ 1500 mm. Inter junio-septembro pli ofte pluvas pro la musonoj, inter oktobro kaj majo praktike ne pluvas. La temperaturo varias inter 21-32 °C.
Falera
Trafiko
La vilaĝo de Falera estas senaŭtomobila zono, kiun oni rajtas alveturi nur kun speciala permeso. La aŭtomobilojn oni devas parki sur parkejo sube de la vilaĝo apud la kantona ĉefvojo 19.
Historio
La unua dokumenta mencio de Falera datiĝas el la jaro 765 kiel Falariae. La menhira aleo supozeble estas restaĵo de la antaŭhistoria sunokultocentro. En Muota estis trovita 80 cm longa bronzopinkglo kun disko, kiu montras la venusan plandedovojon el la jaro 1600 antaŭ Kristo kaj du bronzaj serpoj.
Dinamiko (muziko)
Diferencajn tonfortojn oni realigas sur diferencaj muzikiloj malsame: je arĉinstrumentoj oni ŝanĝas la premon kaj rapidecon de la arĉoglitado, blovinstrumentistoj ŝanĝas la premon kaj kvanton de la aerfluo. Die Dynamik der Je pluk- kaj frapinstrumentoj samkiel ankaŭ je la piano kaj la klaviceno malmoleco kaj rapideco de la ekbatado destinas la dinamikon.
En la moderna notacio oni notas la tonforton per kursivaj literoj kaj signoj sub la notlinio. Dinamikaj signoj ankaŭ estas uzeblaj substantive kaj plivastasence: la forte ekzemple estas nomo por tiu parto de muzikaĵo, kiun oni deklamas per granda laŭteco, ankaŭ oni rajtas paroli pri grandioza orkestrokresĉendo.
Bazaj dinamikaj ŝtupoj
piano (ital. „silente, mallaŭte, delikate“), mallongigo p, estas la instrukcio por mallaŭta tonforto.
forte (ital. „forte, laŭte, fortike“), mallongigo f, estas la instrukcio por mallaŭta kaj fortika tonforto.
La litero m kiel mezzo (ital. „mez-, duon-“ aŭ „-ete) plimildigas la instrukcion: mf (mezzoforte) signifas mezlaŭte kaj estas iom pli mallaŭta ol f, dum kiam mp (mezzopiano, mallaŭtete) estas iom pli laŭte ol p.
Por la intensigo de f kaj p oni povs duobligi la literojn: f\!\!f signifas fortissimo („fortege“) kaj pp pianissimo („mallaŭtege“). En la muziko ĝis 1800 tiuj estas la laŭtecekstremoj, en la romantikismo eĉ ankaŭ ekestis f\!\!f\!\!f ("fortissimo forte") kaj ppp ("pianissimo piano"), pli malofte oni kunmetis pli literojn: Pjotr Iljiĉ Ĉajkovskij preskribas en sian Patosan Simfonion je la plej laŭta loko kaj je la plej mallaŭta pppppp, György Ligeti uzas parte eĉ okoblan pianonresp. forton, tiuj nuancoj tamen preskaŭ ne estas realigeblaj.
Ŝanĝoj de la tonforto
La vorto kresĉendo (crescendo., ital.: „kreskanta“) preskribas iom-post-ioman plifortiĝon de la laŭteco. La malo de tio estas la diminuendo (dim., ital.: „malpliiĝante“) aŭ ankaŭ dekresĉendo (decresc.), kiuj postulas malpliiĝantan laŭtecon. Ofte post tio staras dinamika signo, kiu indikas la finon de la ŝanĝiĝo kaj la atingendan dinamikon.
Anstataŭ la signoj cresc. aŭ dim. oni ankaŭ trovas t.n. forkojn, kiuj malfermiĝas de la plej mallaŭta al la plej laŭta loko aŭ male fermiĝas ekde la plej laŭta al la plej mallaŭta.
La instrukcio subito (sub., it. „subite, ek“) postulas frapan, ofte kiel surpriza efekto uzatan transiro de unu al alia ŝtupo. subito piano ekz. signifas subitan transiro ekde forto al piano.
Akcentoj
Multaj komponistoj kombinas tiujn ĉi mallongigojn kun la tri literoj por la bazaj dinamikaj ŝtupoj, je kio ili povas formi signojn kiel, s\!f\!p, m\!f\!p, f\!pp. Lige kun la grafikaj signoj por akcentoj rezultas do sennombraj eblecoj de dinamikaj preskriboj, kiujn muzikisto povas kompreni nur per vastaj stilkonoj aŭ per trarigardo de la manskribaĵo.
Historio
Dum la barokepoko la dinamiko kiel muzika parametro nur malmulte pezis, oni lasis ĝin plejparte al la buŝe tradiciita stilsento de la muzikistoj, kiam oni ludu pli laŭte aŭ pli mallaŭte. Dinamikaj preskriboj en la komponaĵoj maloftis kaj signis ofte devioj de la reguloj, ekz. kiam la vjoloj en la dua parto de la koncerto „La printempo“ de Antonio Vivaldi devas ludi forte – por la bildigo de bojantaj hundoj–, dum kiam la resto de la orkestro kaj la soloviolono ludas piane. En la verkoj de Johann Sebastian Bach dinamikaj preskriboj ofte montras nur, je kiu loko unu voĉo paŝu malantaŭen favore al alia aŭ estas emfazenda.
Registroŝanĝo sur klaviceno kaj baroka orgeno aŭ la ŝanĝo inter konĉerteno kaj tuteco en la granda konĉerto sekvigis nekontinue ŝangantajn laŭtecon kaj sonkoloron, kio stampis komence de la 20-a jarcento la nocion de la terasdinamiko. Sekve oni aplikis tiun ĉi simplige sur la tuta muziko de la baroko. El hodiaŭa vidpunkto tio ĉi ne estas tenebla; historiaj fontoj montras, ke ankaŭ barokkantistoj kaj instrumentistoj interpretis per dinamikaj nuancadoj kaj transiroj, ekde la konscia artikulaciado de unuopaj tonoj ĝis iom grandaj arkoj.
Komence de la klasika epoko la dinamiko ricevis novan gravecon. La piano, kiu – laŭ sia nomo – ebligis influi ankaŭ la laŭtecon per variado de la frapado, flankenŝovis la klavicenon. Preskaŭ samtempe formiĝis – influate de la skolo de Mannheim – precizeco en la orkestroludo ĝis nun neniam kontata, kiu ebligis realigi dinamikajn efektojn kiel unueca pianissimo kaj fortissimo aŭ la fama „Kresĉendo de Mannheim“ kun la tuta orkestro.
Ĉe Ludwig van Beethoven la dinamiko finfine atingis la rangon de memstaramuzika parametro, fpor kiu validas precizaj ludinstrukcioj. En siaj partituroj li notis krom la baza dinamiko multajn antaŭe neniam aŭ malofte uzatajn esprimrimedojn: regule uzatajn laŭtecekstremojn pp kaj ff, ofte tuj interkontrastajn, tutorkestra kresĉendo trans multaj taktoj, kresĉendo ekde p ĝis ff ene de ununura takto, kresĉendo kun sekva subito p, dekresĉendo kun sekva ff, akcentoj sur la „malfortaj“ taktotempoj ktp.
La romantikisma epoko kontribuas nure per plua intensivigo de la ekstremoj (vd. supre).
Buková (Bernartice)
Buková, (Buchsdorf) estas vilaĝo en Ĉeĥio, loka parto de municipo Bernartice. Ĝi situas plejparte ambaŭflanke de rojo Vojtovický potok; norde ĝi transiras en Bernartice mem. Vivas ĉi tie.
Historio
Vilaĝo Buková estadas identigata kun vilaĝo fondita en la jaro 1248 de kavaliro Vrokavie sur arbara grundo kaj loĝigita de poloj; sed tio ne estas tute certa (ankaŭ povus temi pri Vlčice). Ĝi apartenis al senjorujo de vroclavaj episkopoj en Jánský Vrch, sed signifa parto de parceloj kun la kortumo apartenis al kavalira voktejo, kiu daŭris kiel grandbieno ĝis la jaro 1945. Dum tridekjara milito la municipo por ia tempo dezertiĝis. En la jaro 1777 ĉi tie estis fondita fabriko por kudriloj. Jam ekde la enkonduko de municipa establo en la jaro 1850 ĝi estas domaro de Bernartice.
Loĝantaro
En Buková estas registritaj 48 adresoj: 44 daŭre loĝigitaj domoj kaj 4 dumtempaj aŭ refreŝigejaj objektoj. Dum popolnombrado el la jaro 2001 ĉi tie estis kalkulitaj 36 domoj, el tio 24 daŭre loĝigitaj.
San-Franciska Ŝtata Universitato
Ne konfuzu kun la Universitato de San-Francisko San-Franciska Ŝtata Universitato (San Francisco State University; mallongigo SFSU) estas publika universitato en San-Francisko, Kalifornio, kiu estas parto de la altlerneja sistemo Kalifornia Ŝtata Universitato. La universitato laŭ la stato de 2016 ofertas 118 malsamajn bakalaŭrajn gradojn, 94 magistrajn gradojn, 5 doktorajn gradojn kaj 26 instruajn atestojn de kapableco en ses akademiaj kolegioj.
Inter esperantistoj la universitato aparte konatiĝis per la plursemajnaj Esperanto-kursaroj, la "Nord-Amerika Somera Kursaro", kiuj laŭ la iniciato de Cathy Schulze de 1970 ĝis 2001 ĉiusomere okazis en la universitataj kolegioj. Poste la aranĝo pludaŭris en diversaj universitataj urboj de Usono.
Parlamenta baloto en Aŭstrujo 2013
La partioj regintaj de 2008 en granda koalicio, la Socialdemokratia Partio de Aŭstrujo (SPÖ) kaj la konservema Aŭstruja Popola Partio (ÖVP), perdis voĉojn, dum la dekstra Libereca Partio de Aŭstrujo (FPÖ) kaj la verduloj gajnis relative pli da voĉoj ol en 2008. La dekstra-liberala Alianciĝo por la Estonteco de Aŭstrujo (BZÖ) ne plu sukcesis eniri la parlamenton, sed la liberala partio NEOS nove sukcesis eniri. La Teamo de Frank Stronach, kiu unuafoje kandidatiĝis en parlamenta baloto, sed jam antaŭe havis parlamentanojn transirintajn de la BZÖ, sukcesis akiri pli da parlamentaj seĝoj.
Provizora fina rezulto, sen poŝtaj voĉoj
La jena tabelo listigas la rezultojn. En krampoj aperas la ŝanĝo kompare al la baloto de 2008. Voĉdonrajtaj estis 6384331 aŭstroj de almenaŭ 16 jaroj. Voĉdonis 4207695 homoj (65,9%). 4126758 voĉoj (98,1%) estis validaj, 80937 voĉoj (1,9%) estis malvalidaj.
Belmesnil
Belmesnil estas franca situanta en departemento Seine-Maritime, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Belmesnilais.
Batalo de Nederlando
La Batalo de Nederlando (Slag om Nederland) estis parto de la (Fall Gelb), nome la Germana invado de la Malaltaj Landoj (Belgio, Luksemburgo, kaj Nederlando) kaj Francio dum la Dua Mondmilito.
8489 Boulder
8489 Boulder estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Batalo de Nederlando
La batalo daŭris de la 10a de Majo 1940 ĝis la ĉefaj nederlandaj fortoj kapitulacis en la 14a. Nederlandaj trupoj de la provinco Zelando plu rezistis kontraŭ la Wehrmacht ĝis la 17a de Majo kiam Germanio kompletigis okupadon de la tuta lando.
8489 Boulder
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la urbo Boulder (Koloradio, Usono), ĉirkaŭ 48 km norde de Denvero, kiu estis fondita en 1859 kaj nomita laŭ la grandaj ŝtonoj en la ĉirkaŭaĵo. Kiam la Universitato de Koloradio en Boulder estis tie fondita en 1876, Boulder fariĝis centro de esploroj pri scienco kaj medio. La malkovrinto kaj sia edzino pasis unu jaron tie en la JILA institution en 1967 - 1968.
Batalo de Nederlando
La Batalo de Nederlando estis unu el la unuaj ĉefaj uzoj de paraŝutistoj kiuj okupis ŝlosilajn celojn antaŭ la surgrundaj trupoj atingis la areon. La germana Luftwaffe uzis paraŝutistojn por la kapto de kelkaj ĉefaj flughavenoj en Nederlando en kaj ĉirkaŭ ŝlosilaj urboj kiaj Roterdamo kaj Hago por rapide kontroli la landon kaj haltigi la nederlandajn fortojn.
La batalo finis tuj post la detruega bombardado de Roterdamo fare de la Germania Luftwaffe kaj la posta minaco fare de la Germanoj por bombadi aliajn grandajn nederlandajn urbojn se la nederlandaj trupoj malakceptis kapitulacon. La nederlanda generala stabanaro sciis ke ĝi ne povos haltigi la bombardadon kaj kapitulacis por eviti ke aliaj urboj suferu la saman sorton. Nederlando restis sub germana okupado ĝis 1945, kiam la lasta nederlanda teritorio estis liberigita.
Apostola vikariato
Apostola vikariato estas administra unuo en la romkatolika eklezio, ofte establita anstataŭ normala episkopujo tie kie la katolika eklezio estas malmultnombra kaj/aŭ malstabila, kaj gvidata de apostola vikario, kiu kutime estas iu titulara episkopo.
La apostola vikariato estas difinita ĉe la Kodo de kanona juro en la kanono 371 §1: “La apostola vikariato, apostola prefekturo, estas determinita porcio de la popolo de Dio kiu, pro apartaj eventoj, ne estis jam konstituata kiel diocezo kaj konfidita al la paŝtitaj zorgoj de apostola vikario aŭ apostola prefekto, kiuj ilin gvidas ŝarĝitaj de la papo”.
Praktike temas pri formo de porcia eklezio, egaligita al diocezo. Ĝi difiniĝas danke al sia teritorio kaj danke al la gvido de la apostola vikario, kiu estas episkopo kaj plenumas ĉiujn taskojn de la ordinara dioceza episkopo. La motivo pro kiu determinita zono ne fariĝas diocezo, sed apostola vikariato, kuŝas en la fakto ke ĝi troviĝas en zono en kiu kristanismo ankoraŭ ne sufiĉe radikiĝis kaj ne eblus konstitui veran diocezon pro manko de klerikaro taŭga.
La apostola vikario, malsame ol la dioceza episkopo, povas plenumi la Viziton al la apostolaj lokoj pere de prokuratoro.
La apostolaj vikariatoj estas nune (julio 2015) 88.
Apostola Vikariato de la Nordo
Post la protestanta Reformacio ekzistis de 1667 ĝis 1929 la Apostola Vikariato de la Nordo en norda Germanio (kaj parte Skandinavio), kie la katolikaj episkopujoj estis ĉesintaj funkcii.
Drackenstedt
Drackenstedt estas eksa komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Börde de la federacia lando Saksio-Anhalto. Fine de 2009 la komunumo havis 404 loĝantojn. Ekde la 1-a de septembro 2010 la loĝloko estas parto de la komunumo Eilsleben.
Valéria Dénes
Valéria Dénes [dEneŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Dénes Valéria estis hungara pentristo. Ŝia familia nomo estis Deutsch ĝis 1902, ŝia geedziĝa nomo estis Galimberti Sándorné. Valéria Dénes naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Pécs.
Vernon Joseph Leck
Vernon Joseph LECK (mortis la 13-an de aŭgusto 1970) estis novzelanda esperantisto, dumviva membro de UEA.
Inter la jaroj 1939 kaj 1946 li estis la ĉefdelegito por Nov-Zelando, kaj ankaŭ en sia loko Wellington li aktivis kiel la prezidanto de la loka klubo dum multaj jaroj. De 1935 ĝis la fino de la dua monda milito, li redaktis la gazeton La interna ideo.
IJK 2007
La 63-a Internacia Junulara Kongreso (IJK) okazis en la jaro 2007 inter la 27-a de julio kaj la 3-a de aŭgusto en Hanojo, la ĉefurbo de Vjetnamio. La decido estis alprenita de la estraro de TEJO en januaro 2005 kaj oficiale anoncita je la 7-a de februaro 2005. Ĝis la 3-a julio 2007, 175 homoj el 32 landoj aliĝis, inkluzive de 76 el Vjetnamio mem. La temo estis Paco, Kunlaboro kaj Disvolviĝo.
Lagoa da Canoa
Lagoa da Canoa estas municipo de la brazila subŝtato Alagoaso, kiu taksis 18.250 loĝantojn en 2010.
IJK 2007
Hanojo
La ĉefurbo de Vjetnamio dum preskaŭ mil jaroj, kaj antaŭe tio de la franca kolonio Hindoĉinio, situas apud la Ruĝa Rivero. Hanojo estas urbo plena de kulturo kaj markita per la diversaj dinastioj regintaj. Pro la longtempa asocio kun Ĉinio, la kulturo de Vjetnamio estas forte ligita al Konfuceismo kaj en Hanojo troviĝas pli ol 600 pagodoj kaj antikvaj preĝejoj.
Lagoa da Canoa
La municipo emancipiĝis en 1962.
Tie naskiĝis la poeto-n Agnelo Rodrigues de Melo, la muzikisto-n Hermeto Pascoal, la episkopo-n José Maurício da Rocha kaj la matematikisto-n Miguel Mauricio da Rocha.
IJK 2007
Hanojo
Inter la vidindaĵoj en Hanojo estas la vivema Malnova Kvartelo kaj La templo de literaturo, kiu estas la plej antikva universitato en Vjetnamio. La okcidenta lago estas la plej granda el pluraj en la urbo kaj tre popola pro siaj agrablaj ĉirkaŭaj preĝejoj.
Hayato Murotsu
Hayato Murotsu (室津 颯斗, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalas ĉe Cerezo Osaka.
NGC 7500
NGC 7500 (aliaj indikoj — UGC 12399, MCG 2-59-4, ZWG 431.8, NPM1G +10.0579, PGC 70620) estas galaksio en konstelacio Pegazo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Ur (urbo)
Ur (kion eblus esperantigi kiel Uro) estis antikva urbo de suda Mezopotamio, kiu situis apude de la riverbuŝo de Eŭfrato kaj Tigriso, apude de Eridu, kiu nun estas en moderna Irako. La ruino de la urbo enhavas ziguraton, kiu estis templo al la luna diino Nanna el sumera mitologio.
Ĝi nun situas en suda Irako, 15 km de la hodiaŭa riverbedo de la Eŭfrato. La elfosadojn komencis tie H. R. Hall, kunlaboranto de la Brita Muzeo, post la unua mondmilito. Post tio, la Brita Muzeo kaj la Universitato de Pensilvanio komune daŭrigis elfosadojn, kun gvido de Leonard Woolley, inter 1922 kaj 1934.
Laŭ la fosadoj malkovriĝis, ke la praloĝantoj de la urbo estis en la 4-a jarmilo a.K. nord-mezopotamiaj setlantoj. Ilian setladon finis inundo.
La urbo estis ĉefurbo de suda Mezopotamio ekde la 26-a jc. a.K. Oni trovis el tiu epoko eĉ netuŝitajn reĝajn tombojn.
Ĉar kelkajn jarcentojn antaŭ naskiĝo de Kristo la riverfluo de Eŭfrato ŝanĝis la direkton, la urbo senhomiĝis.
Marcel Minnaert
Marcel Gilles Jozef MINNAERT (naskiĝis en Bruĝo, la 12-an de februaro 1893, mortis en Utrecht la 26-an de oktobro 1970) estis nederlanda esperantisto, biologo, astrofizikisto, didaktikisto, fervorulo por Flandrio, marksisto kaj direktoro de la Observatorio Sonnenborgh en Utrecht. Li estis speciale fama kiel pioniro de la esploro spektroskopa de la suno kaj kiel didaktiko de la fiziko kaj la astrofiziko.
Kiel sunspecialisto li eldonis dulingvan (anglan-Esperantan) atlason de sunaj spektroj kaj laboris por la astronomia fakterminologia komisiono de ISAE.
Vivo
Li doktoriĝis kiel biologo en Gento per disertacio pri la efiko de lumo en plantoj. Poste, dum la Unua Mondmilito, li instruis en la Flandralingva Genta Universitato, kion la Germana okupanto faciligis.
Post la Unua Mondmilito li estis rigardita kiel perfidinto en Belgio, kaj li forkuris al Nederlando. Li studis fizikon en Leiden. Poste li fariĝis asistanto de Willem Julius en Utrecht, kiu studis la sunon. Julius doktorigis Minnaert due. En 1937 Minnaert fariĝis direktoro de la observatorio de Utrecht. En 1946 li fariĝis membro de la Reĝa Nederlanda Akademio de Sciencoj. Lia politika prefero - Minnaert fariĝis marksisto antaŭ la Dua Mondmilito - malebligis ke li fariĝu estro de la universitato de Utrecht dum la Malvarma Milito.
Scienco
Minnaert inventis la metodojn de la samvalora larĝeco kaj de la kreskokurvo por determini la kemian konsiston de la steloj.
191 Kolga
191 Kolga estas granda malhela asteroido de la asteroida zono.
Malkovro
Ĝi estas malkovrita de la usona astronomo Christian Heinrich Friedrich Peters, la 30-an de septembro 1878, elde la observatorio de Clinton (Usono)
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de Kolga, unu el la naŭ filinoj de Ægir kiuj personigas la marondojn en la nord-ĝermana mitologio.
Katekismo de Trenta Koncilio
La katekismo de la Trenta Koncilio dirita ankaŭ Trenta katekismo aŭ Roma katekismo estas katekismo adresita al la pastraro (ad parochos) oficiale promulgita de la Katolika Eklezio kuniĝinta dum la Koncilio de Trento de la 16-a jarcento. Ĝi restis la unika katekismo por la tuta eklezio ĝis la Katekismo de la Katolika Eklezio de 1992; ĝi havis la celon provizi la pastraron per aŭtoritateca manlibro kiu funkciu kiel bazo de la instruaĵoj komunikendaj al la laika fidelularo kaj kontribuu plidisvastigi la katolikan doktrinon fronte, se ne kontraŭ, al tiu reformacia de protestantoj.
Historio
La eksplodiĝo de la protestanta reformacio de la 16-a jarcento kaj la novaj teknologioj de presado ebligis ke granda kvanto de traktadoj pri popola teologio kaj katekismoj disvastiĝu en Eŭropo kaj ĝenerale en la kristanaj landoj, kies granda parto energie subtenis doktrinojn kontraŭajn al tiuj de la Katolika Eklezio kaj de tiu ĉi konsideritaj herezaj. La parokestroj kaj pastroj en kontakto kun la popolo ofte ne posedis teologiajn sciaĵojn necesajn por kontrastadi la reformaciajn proponojn rapidege disvastiĝintajn kiuj kondukis multajn fidelulojn ekster la katolika kredo.
Dum la diskutado ene de la ekumena Koncilio emerĝis la volo kolekti en unika oficiala teksto la bazojn de ĉiuj instruendaĵoj de la Katolika Eklezio: “Movitaj de tiu aferstato la Patroj de la Ekumena Koncilio, kun viva deziro pretigi taŭgan rimedon savigan kontraŭ tiu malbono grava kaj pernicioza, ne sin limigis klarigi per siaj difinoj la precipajn temojn de la katolika doktrino kontraŭ ĉiuj herezoj niatempaj, sed ankaŭ dekretis ke estu proponita certa formularo kaj preciza metodo por instrui la kristanan popolon pri la rudimentoj de la kredo, adoptendaj kaj uzendaj en ĉiuj porinstruaj lokoj fare de tiuj por kiuj estas deviga la laŭleĝa paŝtista kaj instrua tasko” (Prefaco de la Trenta Katekismo).
Tiu tasko estis decidita dum la 18-a koncilia sesio (26 de julio 1562) sugeste de kardinalo Karolo Borromeo kiu arde deziris reformon de la klerikaro. Pio la 4-a konfidis la kompilon de la katekismo al kvar eminentaj teologoj: ĉefepiskopo Leonardo Marino el Lanciano, Muzio Calidi el Zara, episkopo de Modeno Egidio Foscarini kaj la portugala dominikano Francisko Fureiro: la fina revizio de la kompilaĵo estis taskigita al kardinalo Borromeo helpata de kardinalo Sirleto por la itala versio (komplektigita en 1566) dum por la latina al du famaj humanistoj: Paŭlo Manucio kaj Julio Pogiano.
La samtempa publikigo, itala kaj latina, okazis en 1566, ordone de Pio la 5-a, sub la titolo: "Catechismus ex decreto Concilii Tridentini ad parochos Pii V jussu editus, Romae, 1566" (in-folio). La koncilio jam dekretis ke la katekisma verko estu tradukita al diversaj etnaj lingvoj (24-a sesio).
Enhavo
La koncilio konceptis la katekismon kiel oficialan manlibron por la instruigo de la popolo kaj ankaŭ ordonis ke ĉiu episkopo en sia diocezo: “certiĝu ke ĉiuj tiuj instruaĵoj estu zorge tradukataj al la popolaj lingvoj kaj eksplikitaj al la fidelularo”. La teksto estis dividita en kvar partoj:
1. La kredo kaj ĝia Simbolo;
2. La Sakramentoj;
3. La dekalogaj ordonoj;
4. La preĝado kaj la Patronia.
En ĝi ĉeestas ankaŭ temoj netraktitaj en la Koncilio, kiel la supereco de la papo kaj la Limbo sed tute malĉeestas mencio pri indulgencoj kiu tamen estis aparte traktita en la koncilia “Decretum de indulgentiis” (sesio 25-a).
Ĝenerale la episkopoj rapidiĝis ĉiumaniere disvastigi la novan katekismon ĉu mem ĝin legante por ĝin parkerigi ĉu instigante la pastrojn diskuti pri ĝia enhavo en ĉiuj iliaj renkontiĝoj por akiri la manieron ĝin ekspliki al la fideluloj.
Bibliografio
Gerhard J. Bellinger: Bibliographie des Catechismus Romanus: Ex Decreto Concilii Tridentini ad Parochos 1566 - 1978. Baden-Baden 1983 - ISBN 3-87320-087-2.
La unuaj eldonoj de la katekismo estis en Romae apud Paulum Manutium (1566), Venetiis, apud Dominicum de Farrisö (1567), Coloniae (1567, zorge de Henricus Aquensis); Parisuis, in aedibus. Jac. Kerver, 1568, Venetiis, apud Aldum (1575), Ingolstadt, 1577 (Sartorius). En 1596 aperis en Anteverpeno Cat. Romanus...quaestionibus distinctus, brevibusque exhortatiunculis studio Andreae Fabricii, Leodiensis. (Tiu ĉi eldonisto editoris la laŭteman dividon en demandoj kaj respondoj uzante ilustraĵajn tabelojn).
La unua tradukaĵo al la germana estas datita, zorge de Paul Hoffaeus, Dillingen, 1568.
Cirkaŭ tiutempo aperis ankaŭ amerika traduko.
4304 Geichenko
4304 Geichenko estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 27-an de septembro 1976 de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.
Katekismo de Trenta Koncilio
Bibliografio
Katekisma itala teksto
4304 Geichenko
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la soveta verkisto Semjon Stepanoviĉ Gejĉenko (cirile : Семён Степанович Гейченко, 1903 — 1993).
Neuměř
Neuměř (Nomirschen) estas municipo en Ĉeĥio, troviĝanta en distrikto Plzeň-sudo, en regiono Plzeň. Ĝi situas 20 kilometroj nordoriente de Domažlice kaj 2,5 km okcidente de Holýšov. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1542.
Kvantuma stato
Kvantuma stato estas iu ajn ebla stato en kiu kvantuma mekanika sistemo povas esti. Plene precizigita kvantuma stato povas esti priskribita per statovektoro, ondfunkcio, aŭ plena aro de kvantumaj nombroj por specifa sistemo. Parte sciata kvantuma stato, kiel ensemblo kun iuj kvantumaj nombroj fiksitaj, povas esti priskribita per denseca operatoro.
Notacio de angulaj krampoj
Paŭlo Dirako inventis povan kaj intuician matematikan notacion por priskribi kvantumajn statojn, sciata kiel notacio de angulaj krampoj (angle nomitaj bra-ket). Ekzemple, oni povas diri |ekscitita atomo> aŭ skribi por spino-supren partiklo, kaŝante la suban komplikecon de la matematika priskribo, kiu iĝas rivelita kiam la stato estas projekciita sur koordinata bazo. Ekzemple, la simpla notacio |1s> priskribas la unuan procian baro-staton, sed iĝas komplika funkcio vidpunkte de polinomoj de Laguerre kaj sfera harmoniko kiam projekciita sur la bazo de radiusvektoroj |r>. La rezultanta esprimo Ψ(r)=<r|1s>, kiu estas sciata kiel la ondfunkcio, estas speciala prezento de la kvantuma stato, nome, ĝia projekcio en pozician spacon. Aliaj prezentoj, kiel projekcio en momantan spacon, estas ebla. La diversaj prezentoj estas simple malsamaj esprimoj de sola fizika kvantuma stato.
Bazaj statoj
Iu ajn kvantuma stato povas esti esprimita per sumo de bazaj statoj (ankaŭ nomata kiel bazaj dekstraj angulaj krampoj), |k_i\rangle
kie c_i estas la koeficientoj prezentantaj la probablan amplitudon, tiel ke la absoluta kvadrato de la probabla amplitudo, estas la probablo de mezuro vortume de la bazaj statoj liveranta la staton |k_i\rangle. La normaliga kondiĉo-mandatoj, ke la tuteca sumo de probabloj estas egala al unu,
.
La plej simpla komprenanta de bazaj statoj estas ricevita per ekzameno de la kvantuma harmona oscilo. En ĉi tiu sistemo, ĉiu bazo-stato |n\rangle havas energion. La aro de bazaj statoj povas esti ekstraktita uzante konstruadan operatoron a^{\dagger} kaj detruadan operatoron a en maniero kiu estas nomata kiel la eskala operatora maniero.
Superlokado de statoj
Se kvantumo mekanika stato povas esti atingita per pli ol unu vojo, tiam  estas dirita al esti lineara superloko de statoj. Ĉe du vojoj, se la statoj post trairo tra vojo \alpha kaj vojo \beta estas
, kaj
,
.
Notu, ke en la statoj kaj, la du statoj |0\rangle kaj |1\rangle ĉiu havas probablon de , kiel ricevita per la absoluta kvadrato de la probablo-amplitudoj, kiuj estas  kaj. En superloko, ĝi estas la probablo-amplitudoj kiuj adicias, kaj ne la probabloj mem. La ŝablonoj kiuj rezultoj de superlokado estas ofte nomataj kiel perturbaj ŝablonoj. En la pli supra okazo, |0\rangle estas konstrue interfera kaj |1\rangle estas detrue interfera.
Por pli pri superlokado de statoj, vidu en la eksperimento de duopa-fendeto.
Puraj kaj miksitaj statoj
Pura kvantuma stato estas stato kiu povas esti priskribita per sola ket-vektoro, aŭ kiel sumo de bazaj statoj. Miksita kvantuma stato estas statistika distribuo de puraj statoj.
La ekspekta valoro de mezuro A sur pura kvantuma stato estas donita per
kie estas bazo kets por la operatoro A, kaj P(\alpha_i) estas la probablo de  esti mezurita en stato.
Por ke priskribi statistikan distribuon de puraj statoj, aŭ miksitajn statojn, la denseca operatoro (aŭ denseca matrico), \rho, estas uzata. Tio etendigas kvantummekanikon al kvantuma statistika mekaniko. La denseca operatoro estas difinita kiel
kie p_s estas la frakcio de ĉiu ensemblo en pura stato. La ensemblo averaĝa de mezuro A sur miksita stato estas donita per
kie ĝi estas grave noti, ke du tipoj de averaĝado okazas, unu estas kvantumo averaĝo super la bazaj dekstraj angulaj krampoj de la puraj statoj, kaj la alia estas statistika averaĝo super la ensemblo de puraj statoj.
Kantono Decatur (Georgio)
La kantono Decatur - angle Decatur County - estas kantono de Usono en la subŝtato Georgio. Ĝia administra centro estas la urbo .
Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Daiki Miya
Daiki Miya (宮 大樹, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalas ĉe Vissel Kobe.
2052 Tamriko
2052 Tamriko estas malgranda, ne tre hela asteroido de la asteroida zono, ano de la Eosa familio.
Nomo
Ĝi estis nomata "Tamriko" en omaĝo al Tamara West, edzino de la malkovrinto.