cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Quiévy
Quiévy estas franca komunumo lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi havis 1 731 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.
Geografio
Quiévy situas kerne de la natura regiono Cambrésis kaj proksime al ties historia ĉefurbeto, Cambrai. La ĉirkaŭa regiono ĉefe konsistas el malaltaj ebenaĵoj kaj vastaj agroj. Cambrésis situas inter du aliaj, iom pli montetaj regionoj, nome Avesnois oriente kaj Artezo okcidente.
Quiévy etendiĝas sur 6,86 km².
Historio
Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ro Daniel Blairon, kiu do fariĝis la loka urbestro.
Administrado
Quiévy apartenas al la kantono de Carnières, kies ĉefurbo estas Carnières. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Cambrai, unu el la 6 arondismentoj de la departemento Nord.
Freihung
Freihung estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Amberg-Sulzbach de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Alois Kothgasser
Alois KOTHGASSER SDB (naskiĝis la en Lichtenegg) estas aŭstra romkatolika teologo kaj retiriĝinta salcburga ĉefepiskopo.
Vivo
Post la abiturienta ekzameno trapasita ĉegimnazie en Ebreichsdorf-Unterwaltersdorf li novicis en 1955 ĉe la salesianoj. Post tri jarojn de edukisteco en Unterwaltersdorf kaj Klagenfurt Kothgasser ekstudentis pri teologio ĉe la ordena altlernejo en Torino-Crocetta, kie cetere troviĝis inter 1940 kaj 1965 la ĉefsidejo ordena. En la 9.2.1964 li ordinitis pastro en Torino; poste li doktoriĝis en Romo per la disertacio pri la dogma evoluo kaj funkcio de la spiritaj parakletoj en la spegulo de la Dua Vatikana koncilio (Dogmenentwicklung und die Funktion des Geist-Parakleten nach den Aussagen des Zweiten Vatikanischen Konzils).
Inter 1968 kaj 1978 li docentis pri dogmatiko (ĉefpunkto lia estis pri teologia antropologio) kaj pri teologihistorio en Romo. Krome li laboris ekde 1978 dum du jaroj kiel eksterorda profesoro ĉe la ordenaltlernejo roma kie li ankaŭ estris la Instituton pri salesiana spiritualeco. Unue li krome estis gastprofesoro pri dogmatiko en Benediktbeuern antaŭ iĝi orda profesoro samloke. Dufoje, inter 1982 kaj 1988 kiel ankaŭ inter 1994 kaj 1997 li tie eĉ rektoris.
En la 10.10.1997 li estis nomumita posteulo de Reinhold Stecher en Insbruko kaj konsekrita en la 23.11.1997. Kunordinantoj estis la episkopoj Johann Weber (el Graz) kaj Wilhelm Egger el Sudtirolo. En la 23.11.2002 Kothgasser elektitis ĉefepiskopo salcburga posteulonte Georg Eder. Deĵora transpreno estis en la 10.1.2003. Posteulo iĝis en la 7.1.2014 Franz Lackner; tamen Kothgasser ekde la 4.11.2013 intertempe administris la saman postenon. Post la solena adiaŭa ceremonio en la Katedralo de Salcburgo li ricevis la plej grandan meritkrucon de Salcburgio el la manoj de la landestro Wilfried Haslaŭer la pli juna (Großkreuz des Ehrenzeichens des Landes Salzburg). Dum la transpreno deĵora fare de Lackner en la 12.1.2014 kolektiĝis katedrale pli ol 4000 fideluloj.
Agadoj specialaj
Kothgasser tre engaĝiĝis pri la protekto de la vivo kaj verkis pri ankaŭ cirkuleron en 2005. Li kondamnis aborto]]n kaj eŭtanazion. En memoro de kardinalo Franz König li fondis la artpremion Kardinal-König-Kunstpreis aljuĝotan ĉiun duan jaron. En 2009 li bedaŭris treege la agojn de ekleziuloj kontraŭ sorĉistinoj. Konkrete temis pri proceso en Mühldorf am Inn el la jaro 1749/50.[ En julio 2001 li nomumitis granda oficiro de la Kavalira Ordeno de la Sankta Tombo en Jerusalemo. En 2017 Raimund Schreier el Innsbruck-Wilten iĝis lia posteulo.
Ferenc Tőkei
Ferenc Tőkei [tOkei], laŭ hungarlingve kutima nomordo Tőkei Ferenc estis hungara tradukisto, literaturhistoriisto, orientalisto, filozofo, membro (korespondanta en 1973, ordinara en 1985) de Hungara Scienca Akademio. Lia nomo estis ĉine laŭ diversaj sistemoj: Dù Kèyì, Tu Ko-ji, 杜克義, 杜克义.
Ferenc Tőkei naskiĝis la  1930 en Budapeŝto. Li mortis la 2000 en Budapeŝto.
Biografio
Ferenc Tőkei frekventis gimnazion, poste universitaton en Budapeŝto ricevinta diplomon en 1953. Li laboris en muzeo pri Ferenc Hopp dum la hungara revolucio de 1956, tiam li apogis la revolucion. Post la falo li devis forlasi la muzeon kaj li iĝis lektoro en redaktejo. En 1962 li membriĝis al la komunistoj, en 1988 li akiris en la partio altan pozicion. Li doktoriĝis en 1965 el literaturscienco. En 1967 li eklaboris en filozofia instituto. Ekde 1971 ĝismorte li instruis en Universitato de Budapeŝto. Li ricevis premiojn en 1970 kaj 1986.
Interlingvo
Interlingvo estas lingvo uzata inter homoj, kiuj ne povas interkompreniĝi pere de siaj gepatraj lingvoj. Ofte etna lingvo, ekzemple la angla, plenumas la funkcion de interlingvo. Ekzistas ankaŭ apartaj interlingvoj, kiuj kreiĝis unuavice por interetna komunikado. Tiaj interlingvoj aŭ helplingvoj povas ekesti spontanee aŭ rezulti el intelekta klopodado. En la unua kazo temas pri piĝinaj lingvoj, ekzemple Lingua franca. En la dua kazo temas pri konstruitaj, artefaritaj lingvoj, ankaŭ nomataj "planlingvoj".
Turisma Regiono Kumgangsan
La Turisma Regiono Kumgangsan (koree: 금강산 관광 지구; Kŭmgang-san Kwangwang Chigu) estas speciala administra regiono de Nord-Koreio. Ĝi estis kreita en 2002 por akcepti la turistojn de Sud-Koreio en Kumgangsan.
Interlingvo
Rilataj konceptoj
Interlingvo ankaŭ povas havi jenajn signifojn:
Turenne (stacidomo)
Turenne estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  , en departemento Corrèze, regiono Nova Akvitanio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj aŭ aŭtoĉaroj Nova Akvitanio.
Turisma Regiono Kumgangsan
Ekde 1998, sudkoreaj kaj alinaciaj turistoj ricevis permeson viziti Kumgangsan, unue vojaĝante per mara krozado, sed plej frue per buso tra ŝoseo ĵuskonstruita en la Korea Senarmigita Zono. Ekde 1998, ĉ. milo da sudkoreoj vizitis la lokon.
Industria Regiono Kaesong
La Industria Parko Kaesong estas kreita en la regiono, kiel kunlabora ekonomia evoluo kun Sud-Koreio. Ĝi situas dek kilometrojn norde de la Korea Senarmigita Zono kun rekta vojo kaj relaliro al Sud-Koreio kaj unuhora veturado al Seulo. La konstruado komenciĝis en junio 2003, kaj en aŭgusto 2003 Norda kaj Sud-Koreio ratifis kvar imposto- kaj kontad- interkonsentojn por apogi investon. Pilota fazokonstruo estis kompletigita en junio 2004, kaj la industria parko malfermiĝis en decembro 2004.
Salajroj
La salajro estas pagata de la sudkoreaj kompanioj ne rekte al la laboristoj, sed al la nordkorea registaro. Tiu deduktas de tio 22,50 USD por socialaj aferoj. La resto estas ŝanĝita en nordkoreiajn ŭonojn je la oficiala kurso de 143 ŭonoj por unu dolaro kaj pagita al la laboristoj.
Rimarko: Tiu teksto estas traduko el la germana vikio. Ŝajnas ekstreme strange, ke el 57,5 USD povas rezulti 2 USD.
Kalkulo: 57,50 USD estas pago de 0,24 USD/h (8h/tago x 30 tagoj). 2 USD estas 0,008 USD/h.
Centramerika Universitato José Simeón Cañas
La Centramerika Universitato José Simeón Cañas, en hispana Universidad Centroamericana José Simeón Cañas, konata simple kiel UCA El Salvador, estas privata universitato de jezuitoj en Salvadoro, ne profitcela, nomita ankaŭ UCA [Uka]. Ĝi estis la unua universitato kiu rompis la monopolon de la Universitato de Salvadoro en la altedukado salvadora kaj, tiele, la unua privata universitato de la lando. Tuj antaŭ ties fondo, mankis al la lando leĝo kiu permesu kaj regulu la kreadon kaj funkciadon de privataj universitatoj, kiu fakte estis aprobita la unua por la establado de tiu.
Je la kreo, la universitato proponis la karierojn de ekonomiko, industria inĝenierado kaj administrado de entreprenoj; poste en 1969 oni kreis la karierojn de filozofio, psikologio kaj beletro. La nomo omaĝas José Simeón Cañas, kiu estis pastro kiu komence de la 19-a jarcento luktis kontraŭ la sklaveco en Centrameriko.
Meze de la 1970, la universitato, sub direktoraro de la rektoro Román Mayorga Quirós adoptis pensartendencon pli kaj pli pli progreseman en politikaj kaj sociaj aferoj, kongrue kun la ideologia tiama tendenco de sektoroj de la Jezuitoj, poste de sektoroj de la Dua Vatikana koncilio. En 1976, la jezuito Ignacio Ellacuría, tiam profesoro de la universitato, kritikis la registaron de la prezidento Arturo Armando Molina kiu abandonis planon de agrara reformo, kaj sekve la registaro retiris la malgrandan subvencion al la universitato kaj tiu ekestis celo de atakoj fare de ekstremdekstraj grupoj. El 1977, la UCA apogis la sintenon de la Ĉefepiskopo de San Salvador, Óscar Romero, kaj ties teologia altlernejo, estrita de la jezuito Jon Sobrino, iĝis grava latinamerika referenco de la Teologio de la liberigo. En marto 1977, la pastro jezuita Rutilio Grande estis murdita kaj foje estis minacoj kontraŭ la jezuita komunumo de la universitato, inklude atencojn per bombo ene de la universitata kampuso.
Ekde la komenco de la Intercivitana Milito de Salvadoro, el rector Ellacuría fue uno de los primeros promotores del diálogo y la negociación como único camino a la paz. Durante de la década de los 80, hubo nuevas amenazas y atentados contra la Universidad. El 16 de noviembre de 1989, el rector de la Universidad, Ignacio Ellacuría; la akademia vicrektoro, Ignacio Martín-Baró; la direktoro de la Instituto de Homaj Rajtoj de la UCA, Segundo Montes; la direktoro de la Biblioteko de Teologio, Juan Ramón Moreno; la profesoro de filozofio, Amando López, kun alia jezuito, Joaquín López y López, kaj du virinoj, kunlaborantoj de la Universitato, nome Elba kaj Celina Ramos estis murditaj de roto de la Bataliono Atlacatl de la Armitaj Fortoj de Salvadoro.
Śródmieście
Śródmieście estas administra parto de Varsovio. Ĝi situas inter: Żoliborz, Praga-Północ, Praga-Południe, Mokotów, Ochota kaj Wola.
Setlejoj
Antaŭe la kvartalo konsistis el 7 partoj :
Laŭ la historia divido, partoj de Śródmieście estas:
70 (nombro)
La nombro 70 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
Japana glavo
Dum miloj da jaroj de japana historio ekzistis kaj ekzistas diversformaj glavoj—tranĉi- aŭ pik-armiloj. Sed kiam oni ĝenerale parolas pri "japanaj glavoj", tiu ĉi esprimo indikas precipe la glavojn uzitajn de japanaj samurajoj.
En japana lingvo oni nomas japanan glavon kiel "Nihon tô" (日本刀 = japana glavo) aŭ simple "Katana" [katana] (刀 = glavo).
Laŭ la longeco oni povas klasfiki japanajn glavojn jene.
Samurajoj ĝenerale portas Katana kun mallonga Wakizasi fiksante ilin sub sia obio t.e. talizono por kimono.
60 (nombro)
Sesdek (60) estas la natura nombro kiu sekvas 59 kaj antaŭas 61.
Japana glavo
Japana glavo havas eĝon unutranĉan (ne ambaxutranĉan) klingon, kaj la klingo iomete kurbiĝas kontraŭ la tranĉa flanko.
Nun posedo de ĉi-specaj tranĉ- aŭ pik-armiloj kun longa klingo estas tre strikte limigitaj, kaj nunaj japanaj glavoj estas artaĵoj por kolektantoj.
60 (nombro)
La nombro 60 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
Japana glavo
Materialo de la klingo
Baza materialo por la klingo estas Tamahagane (玉鋼 = gema ŝtalo) -- tre altkvalita ŝtalo el fersablo.
60 (nombro)
Pri la nombro 60
La atomnumero de Neodimo.
Japana glavo
Interna strukturo de la klingo
Kvankam malmoleco necesas por bona tranĉikapablo, ĝi dume kaŭzas rompiĝemon ĉe la eĝo. Tial ĉiuj glavo-metiistoj en la mondo klopodis por solvi tiujn ĉi kontraŭstarantajn postulojn—malmola kaj ne rompiĝema. Por solvi tiun ĉi problemon klingo de japanaj glavoj havas plurajn tavolojn tre malmolan kaj malpli malmolan (sed tenacan).
60 (nombro)
Pri la nombro 60
La nombro de la franca departemento Oise.
Japana glavo
Interna strukturo de la klingo
Estas diversaj internaj strukturoj de la klingo. Unu el la popularaj strukturoj estas nomata Kôbuse (甲伏) -- la dua de maldekstro en la bildo. Malmola ŝtalo, kiu entenas pli da karbono, kovras pli tenacan ironan kernon, kiu entenas malpli da karbono.
60 (nombro)
Pri la nombro 60
Sesdek estas la nombro da sekundoj en 1 minuto kaj la nombro da minutoj en 1 horo. En geometrio, 60 estas la nombro da sekundoj en 1 minuto kaj la nombro da minutoj en 1 grado.
Japana glavo
Interna strukturo de la klingo
Pli altkvalitaj glavoj havas alian internan strukturon nomatan Sihôzume [ŝi-hō-dzume] (四方詰) -- la kvara de maldekstro en la bildo. Same kiel Kôbuse tiu ĉi strukturo havas tenecan kernon kaj malmolan eksteron, sed pli komplike tiun ĉi kernon ĉirkaŭas kvar ŝtalaj partoj el kvar direktoj.
Disfala vico
En nuklea fiziko, la disfala vico aŭ diseriĝa vico estas la vico de malsamaj izotopoj, kiuj diseriĝas sinsekve unu en la alian per radiaktiveco, finiĝante je iu stabila izotopo. Komenciĝante je iu donita izotopo, la vico povas havi branĉojn, se iuj el la izotopoj povas diseriĝi laŭ diversaj manieroj; la branĉoj tamen povas poste denove kuniĝi.
Plejparto de radioaktivaj elementoj ne diseriĝas senpere al stabilaj izotopoj, sed trapasas serion de diseriĝoj, ĝis stabila izotopo estas atingita.
La tempo bezonata por ke unu donita atomo de fonta izotopo disfalu al la fina stabila izotopo povas varii larĝe. Ĝi ne nur dependas de la okazanta branĉo de la disfala vico. La tempo variiĝas ankaŭ pro tio ke la radioaktiveco estas spontanea procezo.
La interaj stadioj de disfalado ofte disradias pli grandan radioaktivecon ol la originala radioaktiva izotopo. Se kalkuli entute tra la tempodaŭro de la plena disfalo ĝis la fina stabila izotopo, ĉiu stadio de la disfala ĉeno kontribuas al la tuta kvanto de radioaktivaj disfaloj same multe kiel la fonta izotopo de la ĉeno, czar ĉiu atomo trapasas ĉiujn stadiojn kaj je ĉiu stadio okazigas unu dusfalon. Ekzemple, natura uranio estas ne grave radioaktiva, sed urania erco estas je 13 fojoj pli radioaktiva pro la radiumo kaj aliaj sekvaj izotopoj enhavataj. Ne nur malstabilaj radiumaj izotopoj estas gravaj radioaktivecaj eligantoj, sed kiel la posta stadio en la disfalaj ĉenaj ili ankaŭ generas radonon, kiu estas peza inerta nature okazanta radioaktiva gaso. Roko enhavanta torion aŭ uranion (ekzemple iuj granitoj) disradias radonon kiu povas akumuliĝi en enmetis lokoj kiel subteretaĝoj aŭ subteraj minejoj.
La kvar plej komunaj specoj de radiaktiveco estas alfo-disfalo, beto-minus-disfalo, beto-plus-disfalo (kiu povas esti kiel pozitrona eligo aŭ elektrona kapto), izomera trairo. El ĉi tiuj disfalaj procezoj, nur alfo-disfalo ŝanĝas la atompezan nombro A de la kerno malpligrandigante ĝin per kvar. Pro ĉi tio, preskaŭ ĉiu disfalo rezultas je kerno kies atompeza nombro havas la sama restaĵon post divido je 4. Tiel ĉiuj izotopoj estas disdividaj en kvar klasojn. Membroj de ĉiu ebla disfala ĉeno devas esti plene de unu el ĉi tiuj klasoj.
Pro la sufiĉe mallonga duoniĝotempo de ĝia ĉefa natura startanta izotopo 237Np (2,14 milionoj jaroj), la kvara ĉeno, la neptunia serio kun A=4n+1, estas jam estinginta en naturo, krom la fina kurzo-limiganta paŝo, disfalo de 209Bi. La fina izotopo de ĉi tiu ĉeno estas 205Tl.
Ĉiuj kvar ĉenoj ankaŭ produktas heliumon dum alfo-disfalo.
Estas ankaŭ multaj pli mallongaj ĉenoj, ekzemple de karbono-14. Sur la tero, la plejparto de la startantaj izotopoj de ĉi tiuj ĉenoj estas generitaj per kosma radiado.
En la kvar tabeloj pli sube, la malgrandaj branĉoj de disfalo (kun la forkiĝanta rilatumo malpli granda ol 0,0001%) ne estas montritaj. La energio liberigata inkluzivas la tutecan kinetan energion de ĉiu disradiataj partikloj (elektronoj, alfaj partikloj, gamaj kvantumoj, neŭtrinoj, elektronoj de Augerj, ikso-radioj) kaj la desalton de kerno, alprenante ke la originala kerno estis senmova.
Japana glavo
Diferenco inter Utigatana kaj Tati
Kvankam estas ne-oftaj esceptoj, la klara metodo distingi Utigatana kaj Tati estas certigi, sur kiu flanko de la klinga radiko troviĝas ties gravurita signaturo. (Tiu ĉi metodo tamen ne utilas por la komplete elfarita glavo, ĉar la klinga radiko estas kaŝita en la tenilo.) Supozu, ke vi tenas glavon en la mano kun la pinto antaŭen kaj kun la eĝo teren. Tiam, Utigatana havas la signaturon sur la maldekstra flanko, dum Tati sur la dekstra flanko.
Disfala vico
Radiuma serio A=4n+2
Pli ampleksa grafikaĵo
Historiaj nomoj de izotopoj
En la tabelo pli sube estas donitaj la historiaj nomoj de la nature okazantaj izotopoj. Ĉi tiuj nomoj estis uzataj kiam la disfalaj ĉenoj estis unue esploritaj. De ĉi tiuj nomoj onu povas konkludi la apartan ĉenon al kiu la izotopo apartenas. Ankaŭ, la nomoj havas similecojn: ekzemple, ĉiuj el Tn, Rn, An estas inertaj gasoj.
Japana glavo
Diferenco inter Utigatana kaj Tati
Vidu detalon jene.
Disfala vico
Beto-disfalaj ĉenoj
Beto-disfalaj ĉenoj aperas en fisiaj produktoj de uranio kaj plutonio. Pro tio ke la pezaj originalaj kernoj ĉiam havas pli grandan proporcion de neŭtronoj, la kernoj produktataj en fisio preskaŭ ĉiam aperas kun neŭtrono-protona rilatumo grave pli granda ol tio kio estas stabila por ilia maso. Pro ĉi tio ili sperti multajn beto-minus-disfalojn sinsekve, ĉiufoje konvertante neŭtronon al protono. La unuaj disfaloj havas pli grandan disfalan energio kaj pli mallongan duoniĝotempon; la lastaj disfaloj povas havi malaltan disfalan energion aŭ longan duoniĝotempon.
Ekzemple, uranio-235 havas 92 protonojn kaj 143 neŭtronojn. Fisio prenas plian neŭtronon, tiam produktas du aŭ tri pliajn neŭtronojn; estu ekzemple 92 protonoj kaj 142 neŭtronoj estas haveblaj por la du fisiaj produktoj. Supozu ekzemple ke ili havi mason 99 kun 39 protonoj kaj 60 neŭtronoj (itrio-99), kaj mason 135 kun 53 protonoj kaj 82 neŭtronoj (jodo-135); tiam la disfalaj ĉenoj estas:
Japana glavo
Diferenco inter Utigatana kaj Tati
<DT>Utigatana (Katana)</DT>
60 (nombro)
Pri la nombro 60
En Germanio historie unu "Schock" (prononcu: ŝok) signifis 60 (pecoj da). Oni uzis tiun ĉi unuon precipe dum komercado; verŝajne estis oportune kalkuli per la konata kaj relative superrigardebla unuo dekduo kaj per la 5 fingroj de la mano.
Japana glavo
Diferenco inter Utigatana kaj Tati
<DD> Aperis ĉirkaŭ en la 15a jarcento.
Kiam oni parolas pri Katana aŭ Nihontô, ili ĝenerale signifas Utigatana. Efektive la vorto Utigatana estas malofte uzata eĉ inter japanoj.
En portado oni fiksas ĝin sub la talizono, kun ties <U>eĝo supren</U>. Kaj la signaturo estas gravurita sur la ekstera flanko de tiu ĉi portada pozicio.
Kiam oni ekspozicias ĝin en muzeoj kaj aliloke, oni metas ĝin kun ties eĝa flanko supren.
Tiu ĉi portada pozicio de Utigatana estas oportuna por tuja elingo ol tio de Tati por surĉevala batalo.
</DD>
<DT>Tati</DT>
<DD> Aperis ĉirkaŭ en la 9a jarcento. Sed poste Utigatana fariĝis pli popularaj.
Tati estas desegnita origine por surĉevala batalo. Tial ĝi estas ĝenerale pli kurba kaj longa ol Utigatana por surtera batalo.
En portado oni pendas ĝin ĉe la talio per la ŝnuro ligita al la ingo, kun ties <U>eĝo teren</U>. Kaj la signaturo estas gravurita sur la ekstera flanko de tiu ĉi portada pozicio.
Kiam oni ekspozicias ĝin en muzeoj kaj aliloke, oni metas ĝin kun ties eĝo teren.
Turenne (Corrèze)
Turenne estas franca situanta en departemento Corrèze, regiono Nova Akvitanio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Viscomtins aŭ Turennois.
Nulo
Nulo povas esti nombro aŭ cifero. Kiel cifero, oni distingu la nulon de la dekuma sistemo kaj la nulojn de alternativaj poziciaj sistemoj, kiel la duuma sistemo, la deksesuma sistemo kaj aliaj.
Ŝakludantoj uzas grandliteron O por ŝaknotado laŭ la normo de la FIDE, duobla ripeto 0-0 (por reĝflanka aroko) kaj triobla 0-0-0 (damflanka aroko).
En matematiko
Nulo (simbole: 0) estas la entjero inter minus unu kaj unu. Oni povas aŭ ne povas kalkuli ĝin inter naturaj nombroj, depende de la difino de naturaj nombroj.
0 estas la nombro de elementoj en malplena aro. En kelkaj aksiomaj sistemoj bazitaj sur aro-teorio, 0 estas difinita kiel la malplena aro.
0 ne estas primo.
Kelkfoje nul-elementojn de duvalenta operacio oni nomas simple nulo.
Historio
La praktika uzo de la 0 komenciĝis relative malfrue. Kiel cifero, ĝi unue aperis ĉirkaŭ 300 a.K. ĉe la Babilonoj. Kiel nombro, ĝi nur poste aperis ĉe la hindaj matematikistoj, kaj la unua vera studo pri ĝi estis verkita de Brahmagupta en 628.
Tipografio
Ofte estas problemo distingi nulon de litero "O". Tia distingo precipe gravas en komputiloj, kie uzo de la malĝusta signo povas kaŭzi neuzeblajn datenojn. Historie oni provis distingi per oblikva streko tra la cirklo, sed ne estis interkonsento, ĉu la strekon havu la litero aŭ la cifero. En tiparoj kun varia signo-larĝo la nulo kutime estas multe malpli larĝa ol litero "O". En egal-larĝaj tiparoj oni emas igi la nulon iom pli anguleca ol la literon.
Kiikoinen
Kiikoinen ĝis la fino de 2012 estis administra komunumo de Finnlando, kiu lokiĝis en la finna provinco Satakunta. Ekde 2013 ĝi apartenas al la komunumo Sastamala.
Fine de sia memstara ekzisto la komunumo Kiikoinen la 31-an de decembro 2012 havis 1 245 loĝantoj kaj areon de 144,32 km², de kiu 6,62 km² estis akvo. La loĝdenso estas 9 loĝantoj / km².
La komunumo estis unulingve finnparolanta.
Eibau
Eibau estas eksa komunumo en Germanio, kiu ekde la 1-a de januaro 2013 apartenas al la tiutage novkreita komunumo Kottmar kaj estas ties administra centro. Ĝi troviĝas en la distrikto Görlitz de la federacia lando Saksio. La 30-an de septembro 2005 la komunumo havis 4961 loĝantojn.
Provincoj de Irlando
La kvar provincoj de Irlando ne plu havas administran signifon depost preskaŭ mil jaroj : tian rolon nun havas la graflandoj. Sed la provincoj restas fundamentaj koncerne la tradician dispartigon de la irlanda teritorio. La kvar provincoj estas :
Kulturo
Ĉiun provincon oni asocias kun flago. La provincoj estas iom gravaj rilate al sportoj, precipe gaelaj sportoj kaj rugbeo.
Rason
Rason (antaŭe 라진·선봉; Rajin-Sonbong; prononco Raĝin-Sonbong) de 1993 al 2004, "Rajin-Sŏnbong;" la nomo estis mallongigita al Rason, estas urbo de Nord-Koreio. En la jaro 2000 ĝi iĝis urbo kun rekta regado de la centra registaro. Antaŭ 1993 la urbo estis parto de la provinco Nord-Hamgjong. La urbo limas kun la ĉina provinco Ĝilinio kaj kun Ĉemara Regiono de Rusio. Laŭ la censo de 2008 la urbo havas ĉ. 205.000 loĝantoj.
Lajos Imre (kemiisto)
IMRE Lajos estis hungara kemiisto naskita en Litke la 21-an de marto 1900 kaj mortinta en Debreceno la 22-an de septembro 1974.
1202 Marina
1202 Marina estas mezgranda malhela asteroido de la ekstera ĉefa zono, ano de la Hilda grupo.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la rusa astronomo Grigorij Nikolajeviĉ Neujmin elde la Simeiza observatorio.
La germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth de la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl remalkovris ĝin sendepende la 15-an de septembro kaj anoncis pli frue ĝian malkovron.
Ĝi ricevis la inan antaŭnomon "Marina", sen precizita kialo.
Reĝlando Ŝeba
La Reĝlando Ŝeba (geeze ሳባ, Saba, arabe سبأ, Sabaʾ, malnovsudarabe, greke Σαβα, Saba; hebree שבא, Ŝebā) estis reĝlando en la hodiaŭa Jemeno inter 1000 a.K. kaj 400 p.K. kun ĉefurbo Marib.
Oni komencis ekde 1997 esplorojn en Jemeno. Ekde septembro de 2005 okazis deĉifrigo de la trovitaj lignocilindroj kun kojnoskribo en la zabura lingvo, el la 10-a jarcento antaŭ nia erao.
La sciigo pri vizito de Reĝino de Ŝeba ĉe reĝo Salomono en la 10-a jarcento estis unuafoje menciita en la malnova testamento. Eĉ la Korano mecias tiun eventon kaj eĉ donas pliajn informojn (ekz. la reĝino nomiĝis Bilkis).
La reĝlando de Ŝeba estis fondita de tribo ŝebaoj en nordookcidenta Jemeno. La ĉefurbo estis Siruah, kiun oni pli poste ŝanĝis al Marib, la kultura kaj ekonomia centro de la reĝlando. Oni komercis per incenso kaj en la 8-a jarcento establis faman akvobaraĵon ĉe Marib.
La unua konata reganto estis Karib'il Watar, kiu regis fine de la 8-a jc. Li sukcese militiris kaj pligrandigis la imperion, oni eĉ fondis koloniojn en marbordo de Etiopio. La reĝlando malfortiĝis post malgraviĝo de la tradezertaj vojoj en la 3-a jarcento (graviĝis la maraj liveroj), la reĝlando disfalis.
Noa
Noa aŭ Noaĥo ("Ripozo", norma hebrea נֹחַ Nóaḥ, Tiberia Hebrea Nōªḥ; Araba نوح Nūḥ), estas rolulo de la Libro de Genezo kaj la Korano (ankaŭ menciita en la Kitáb-i-Íqán de Bahá'u'lláh), kiu konstruas arkeon por savi sian familion kaj la animalojn de la mondo de la Diluvo, la tutmonda inundo. Noa estis la filo de Lemeĥ kaj nepo de Metuŝelaĥ.
Noa estis homo virta en sia makula generacio. Kiam naskiĝis Noa, lia patro diris (Gen. 5: 29):
"Ĉi tiu konsolos nin en niaj faroj kaj en la laboroj de niaj manoj sur la tero, kiun la Eternulo malbenis".
Laŭ Gen. 6: 8, Noa akiris plaĉon en la okuloj de Dio, kiu decidis savi lin de la tutmonda diluvo. Dio ordonis al li fari arkeon kaj enmeti paron da ĉia bruto por savi ilin de la Diluvo.]
Post la Diluvo, Noa komencis terkultivan laboron kaj plantis vinberojn kaj faris vinon. Li trinkis la vinon kaj ebriiĝis kaj nudiĝis en sia tendo. Ĥam vidis tion, kaj anstataŭ vestigi lin, alvokis siajn fratojn; pro tio, Noa malbenis lin.
La Sep Leĝoj de Noa (en hebrea |שבע מצוות בני נח Ŝeva Mitzvot B'nei Noaĥ), referencata ankaŭ kiel Noaĥidaj Leĝoj aŭ la Noa-aj Leĝoj (el la Hebrea prononco de "Noah"), estas serio de ordonoj kiuj, laŭ la Talmudo, estis donitaj de Dio.
Noa vivis 950 jarojn, 350 post la Diluvo.
(13486) 1981 UT29
(13486) 1981 UT29 estas mezgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).
Kameledoj
Kameledoj (Camelidae) estas origine nearktisa familio de parhufuloj enhavanta 4 - 5 speciojn.
Klasifiko († signas speciojn mortintajn)
Rogeta Tezaŭro
La Tezaŭro de Roget (elp. Raĝet) aŭ la Rogeta Tezaŭro estas vaste uzata anglalingva tezaŭro, kreita en 1805 fare de Peter Mark Roget (1779–1869), brita kuracisto, natura teologo kaj leksikografo. Ĝi estis publikigita la 29an de aprilo 1852. La originala eldono havis 15,000 vortojn kaj ĉiu nova eldono estis pli granda. La Karpeles Manuskripta Biblioteka Muzeo enhavas la originalan manuskripton en sia kolekto.
Registrita marko Roget
La nomo "Roget" estas registrita marko en partoj de la mondo, kiel Britio. Sed ĝi ne estas protektita nomo en Usono, kie uzo de la nomo "Roget" en la titolo de tezaŭro ne nepre indikas ajnan interrilaton al verko de Peter Roget rekte; ĝi vidiĝas kiel ĝenerala tezaŭra nomo.
La Tezaŭro laŭ Roget mem
Peter Roget priskribis sian tezaŭron en la antaŭparolo de la unua eldono jene: Jam pasas preskaŭ kvindek jaroj ekde kiam mi unue projektis sistemon de vorta klasifiko simila al tio, sur kio la nuna verko estas fondita. Konceptante ke tia kompilado povus helpi por forigi miajn proprajn mankojn, mi estis, en la jaro 1805, kompletiginta klasifikitan katalogon de vortoj malgrandskale, sed laŭ la sama principo kaj preskaŭ en la sama formo, kiel la Tezaŭro nun eldonita. La Tezaŭro de Roget estas kunmetita laŭ ses ĉefaj klasoj. Ĉiu klaso estas kunmetita de multoblaj subdividoj kaj poste sekcioj. Tio ĉi povas esti konceptita kiel arbo enhavanta pli ol mil branĉojn por individuaj "signifaj grapoloj" aŭ semantike ligitaj vortoj. Kvankam ĉi tiuj vortoj ne estas strikte sinonimoj, tamen ili povas esti vidataj kiel koloroj aŭ implicoj de signifo aŭ kiel spektro de koncepto. Unu el la plej ĝeneralaj vortoj estas elektita por tipigi la spektron kiel ĝia kapvorto, kiu etikedas la tutan grupon.
Rogeta skemo de klasoj kaj iliaj subdividoj estas bazitaj sur la filozofia laboro de Leibniz (Vidu Leibniz—Simbola pensado), kio mem sekvis longan tradicion de epistemologia laboro komencinta per Aristotelo. Kelkaj de la Kategorioj de Aristotelo estas inkluzivitaj en Rogeta unua klaso de "abstraktaj rilatoj".
Pravenec
Pravenec, hungare Kispróna [kiŝprOna], germane Klein-Proben estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Pravenec situas laŭ ĉefvojo kaj fervojo Nitrianske Pravno-Prievidza. La lasta urbo troviĝas je 7 km-oj.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1267 laŭ tiama hungara ortografio "Prona". En 1675 loĝis tie 139 vilaĝanoj en 25 domoj, en 1787 401 vilaĝanoj en 55 domoj, en 1828 357 vilaĝanoj en 51 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Kispróna 496 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Privigye, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Pravenec 1172 homoj, (1108 slovakoj).
Carlos Filipe Ximenes Belo
Carlos Filipe Ximenes Belo (Baucau, Portugala Timoro, 3a de februaro 1948) estas salesiana katolika episkopo titulara de Lorium, nur teoria diocezo, eklezia administranto de Dili, ĉefurbo de Orienta Timoro, kaj Nobel-premio pri paco en 1996.
Praksitelo
Praksitelo el la greka: Πραξιτέλης, etimologie: kiu finigas siajn verkojn) el Ateno, nome filo de Kefisodoto la Plejaĝa, estis la plej fama el la atikaj skulptistoj de la 4a jarcento a.K. Li estis la unua konato kiu skulptis la nudajn virinajn formojn en normalgranda statuo. Kvankam ne sendube atribuebla skulptaĵo de Praksitelo estas restanta, nombraj kopioj de liaj verkoj survivis; kelkaj aŭtoroj, kiaj Plinio la Maljuna, verkis pri liaj verkoj; kaj moneroj stampitaj montrantaj siluetojn de liaj variaj famaj statutipoj el la periodo ankoraŭ ekzistas.
La Afrodito de Knido estis skulptaĵo de la diino Afrodito kreita de Praksitelo kiel unu el la unuaj grandaj reprezentoj de la nuda ina formo en greka historio, montrante alternativan ideon al vira heroa nudeco. La Afrodito de Praksitelo estas montrita nuda, atingante bantukon kovrante ŝian pubon, kiu, siavice lasas siajn mamojn eksponitaj.
Supozita rilataro inter Praksitelo kaj lia bela modelo, nome korteganino Frine el Tespio, inspiris spekulativon kaj interpretadon en verkoj de arto game el pentrarto (Gérôme) al komedia opero (Saint-Saëns) kaj al ombroludo (Donnay).
Kelkaj verkistoj defendis la opinion ke fakte estis du skulptistoj kun nomo Praksitelo. Unu estus estinta samtempulo de Fidio, kaj la alia estus estinta lia plej fama nepo. Kvankam la ripeto de sama nomo en ĉiu nova generacio estis komuna en Grekio, ne estas certa pruvo por ĉu la unua ĉu la dua teorio.
Alagoinhas
Alagoinhas (prononco, vorto kiu signifas "lagetoj" portugallingve, oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Bahio de Brazilo. Ĝi situas en la nordorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Centra sudo de Bahio kaj estas la administra centro de samnoma mikroregiono Alagoinhas. Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Esperanto en Alagoinhas
Jam en 1913 urbanoj de Alagoinhas konatiĝas al Esperanto, la unua disvastiganto de la lingvo Esperanto en tiu urbo estis Carlos Cunha. La 10-an de novembro 1939 li okazigis ĉe la municipa kinejo de Alagoinhas interesan prezentadon de skeĉo de Vitorino Júnior kaj la komedion de João de Castro, “Karnavalo de l’ Vivo”. Menciita prezentado estis brile farita de la loka filharmonia orkestro kaj celis entuziasmigi la lernantojn de la Esperanto-kurso gvidita de li.
La 29-an de decembro, ĉe lernejo “Escola 10 de Junho”, de Alagoinhas, dek lernantoj ekzameniĝis. La ekzamena komisiono estis: instruisto Carlos Cunha, instruistinoj Auta Castro kaj Zita Tavares.
La 24-an de marto 1940 estis fondita Esperanto-klubo de Alagoinhas, kies unua estraro estis la jena: honora prezidanto, Alberto Couto Fernandes; honora membro, Ismael Gomes Braga; prezidanto, Antônio Lima; vicprezidanto, Salomão Barros; 1-a sekretario, Lúcio B. Cardoso; 2-a sekretario, José Marcelino Silva kaj kasisto, Euridice Barros.
En la jaro 1942-a samideanoj Hermes Pitta kaj Jaddo Couto Maciel el Salvadoro de Bahio vizitis Carlos Cunha, al kiu ili liveris entuziasmigan mesaĝon senditan de la estraro de Bahia Esperanto-grupo.
Sinviĵuo
Sinviĵuo (신의주시, Sinŭiju-si) estas urbo de Nord-Koreio, en la landlimo kun Ĉinio. Ĝi estas la provinca ĉefurbo de Nord-Pjongan. Parto de la urbo troviĝas en la Speciala Administra Regiono Sinuiju, kreita en 2002 por la enkonduko de merkata ekonomio. Ĝi havas loĝantojn. Sinviĵuo situas borde de la limrivero Amnok, ĉine nomata Jalu, kiu tie enfluas la Flavan Maron.
Alagoinhas
Esperanto en Alagoinhas
Post Dua Mondmilito ŝajne ne plu estis movado tie.
Fizika taŭgeco
La nocio de fizika taŭgeco aŭ fitneso (de angla fitness) enhavas du rilatantajn konceptojn: ĝenerala taŭgeco (sanstato kaj bonfarto) kaj specifa taŭgeco (tasko-orientita difino bazita sur la ebleco plenumi specifaj agojn de sportoj aŭ metioj).
En antaŭaj jaroj, taŭgeco estis kutime difinita kiel la kapablo elteni la ĉiutagajn agadoj sen troa laciĝo. Tamen, pro tio ke aŭtomacio pligrandigis ripozan tempon, kaj ŝanĝoj en vivostilo sekvas de la industriigo, ĉi tiu difino iĝis nesufiĉan. Nuntempe, fizika taŭgeco estas konsiderata kiel mezuro de ebleco de korpo funkcii kompetente kaj efike en laboraj kaj ripozaj agadoj, esti sana, rezisti hipokinetikajn malsanojn, kaj taŭgi por krizaj situacioj.
Eroj de fizika taŭgeco
La Prezidenta Koncilio pri Fizika Taŭgeco kaj Sportoj, kiu estas studa grupo sponsorita de la registaro de Usono, ne donas simplan difinon de fizika taŭgeco. Anstataŭe, ĝi ellaboris jenan abakon:
Laŭe, ĝeneralo-cela fizika taŭgeca programo devas adresi la jenajn esencaĵojn:
Tamen, kune kun ĉi tiuj esencaj komponantoj, multampleksa taŭgeca programo kiu estas proponata al iu persono estas verŝajne fokusata sur unu aŭ kelkaj specifaj scipovoj, kaj sur apartaj aĝe aŭ sane rilatantaj bezonoj kiel ekzemple osta sano. Multaj fontoj ankaŭ citas mensan kaj emocian sano kiel grava parto de entuta taŭgeco. Ĉi tiu estas ofte prezentata en lernolibroj kiel triangulo farita el tri partoj, kiuj prezentas fizikan, emocian kaj mensan taŭgeco. De ĉi tie, iu povas esti fizike adaptita sed povas ankoraŭ suferi de mensa malsano aŭ havi emociajn problemojn. La "ideala triangulo" estas balancita (entute, en ĉiuj) areoj. Fizika taŭgeco povas ankaŭ malebligi aŭ kuraci multajn kronikajn sanajn kondiĉojn akiritajn per nesana vivostilo aŭ aĝiĝo. La ellaboro povas ankaŭ helpi dormi pli bone. Por resti sana estas grava partopreni en fizika agado.
Specifa taŭgeco
Specifa aŭ tasko-orientita taŭgeco estas persona ebleco plenumi en specifajn agadojn kun modera rendimento: ekzemple, sportoj aŭ militservo. Specifa trejnado preparas atletojn por plenumi bone en iliaj sportoj.
Ekzemploj estas:
Multaj fajraj ĉasavioj kaj policistoj sperti regulajn taŭgecajn testadojn por difini ĉu ili estas povaj plenumadi la fizike postulantajn taskoj postulitajn de la laboro. Ekzemple membroj de la Usona armeo devas kapabli trapasi la APFT (Armea Fizika Taŭgeca Provo).
Karaĉio
Karaĉio aŭ fojfoje Karaĉo ( [karaĉi] ; Karachi, ) estas la plej loĝata urbo en Pakistano kaj la 12-a plej loĝata urbo en la mondo, kun loĝantaro de pli ol 20 milionoj. Ĝi troviĝas ĉe la suda parto de la lando, laŭlonge de la bordo de la Araba Maro. Ĝi estas la eks-ĉefurbo de Pakistano kaj la hodiaŭa ĉefurbo de la provinco Sindo. Rangita kiel tutmonda urbo de kategorio «beta», ĝi estas la ĉefa industria kaj financa centro de Pakistano, produktanta MEP-on de pli ol 200 miliardoj USD (APE), en 2021. Laŭ raporto de la registara organizo FBR, la urbo Karaĉio pagis 9 miliardojn da USD (25% el tuta lando) kiel impostoj dum la fiska jaro inter julio 2021 kaj majo 2022. Karaĉio estas la plej kosmopolita urbo de Pakistano, kaj la plej malsama en terminoj de lingvoj, etnoj kaj religioj; ĝi ankaŭ estas unu el la plej socie liberalaj urboj de Pakistano.
Karaĉio servas kiel transportada nabo kaj enhavas du el la plej grandaj havenoj de Pakistano, t.e., la haveno de Karaĉio kaj la haveno Kasim, kaj ankaŭ la plej trafika flughaveno de Pakistano: la Internacia Flughaveno Ĝinah. Karaĉio estas ankaŭ amaskomunikila centro, kaj gastigas sciigajn elsendojn kaj industriojn pri filmoj kaj modo. Multaj el la plurnaciaj firmaoj kaj bankoj de Pakistano havas siajn ĉefsidejon en Karaĉio. La urbo eĉ altiras al si turistojn, dank'al al siaj pitoreskaj plaĝoj, historiaj konstruaĵoj kaj butikcentroj.
La ĉirkaŭa regiono estas loĝata ekde miljaroj, sed la urbo estis formale fondita kiel fortikigita vilaĝo nome Kolaĉi nur en 1729. La kolonio fariĝis tre pli grava kun la alveno de la Orienthinda Kompanio meze de la 19-a jarcento. La britaj administrantoj starigis grandajn projektojn por transformi la urbon en gravan havenurbon kaj konekti ĝin kun la vasta fervoja reto de la Hinda subkontinento. Ĉe la tempo de la Dispartigo de Hindio en 1947, la urbo estis la plej granda en Sindo, kun loĝantaro de homoj. Post la sendependeco de Pakistano, la urbo spertis egan ŝanĝon pri loĝantaro kaj demografio kun la alveno de centoj de miloj de Muhaĝiroj, urdua-parolantoj islamanaj rifuĝintoj kiu enmigris en Karaĉion el Barato; samtempe okazis amasa elirado de la tiamaj hinduaj loĝantoj, kiuj malkreskiĝis de % ĝis % de la totala loĝantaro. La urbo spertis rapidan ekonomian kreskon post la sendependeco, altirante al si migrantojn el tuta Pakistano kaj ankaŭ el aliaj regionoj en suda Azio. Laŭ la censo de Pakistano de 2017, la totala loĝantaro de Karaĉio estis, kun  milionoj el tiuj homoj loĝantaj en la urbaj areoj. Karaĉio estas unu el la plej rapide-kreskantaj urboj de la mondo kaj havas gravajn komunumojn reprezentantaj preskaŭ ĉiujn etnajn grupojn en Pakistano. En Karaĉio loĝas pli ol du milionoj da Bengalaj enmigrintoj, miliono da Afganaj rifuĝintoj kaj ĝis Rohinĝoj el Mjanmao.
La industria kaj financa centro de Karaĉio havas formalan ekonomion kun taksita valoro de 190 miliardoj da USD en 2021, la plej grava en la lando. Karaĉio kolektas 35% el la impostoj de Pakistano kaj produktas proksimume 25% el tuta MEP de Pakistano. Ĉirkaŭ 30% el Pakistana industria produktado devenas de Karaĉio, dum la havenoj de Karaĉio pritraktas el eksterlanda komerco de Pakistano. Ĉirkaŭ 90% el la plurnaciaj kompanioj kaj 100% el bankoj laborantaj en Pakistano havas ĉefsidejon en Karaĉio. Karaĉio estas konsiderata kiel la ĉefurbo de la modo en Pakistano kaj gastigas la ĉiujaran Modan semajnon de Karaĉio, ekde 2009.
Konata kiel la «urbo de la lumoj» dum la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj pro sia vigla dumnokta vivo, Karaĉio estis ankaŭ plagita de akra etna, sekta kaj politika konflikto en la 1980-aj jaroj kun la grand-skala alveno de armiloj dum la Sovetia-Afgania milito. La urbo fariĝis malfeliĉe fama pro ties oftaj perfortaj krimoj; tamen lastatempe la nombro de registritaj krimoj tre malpliiĝis dank'al la programo de la politika partio MQM kontraŭ la krimuloj kaj la Islamismaj radikaluloj kaj al la sekva agado de la Pakistanaj Gardistoj (Pakistani Rangers), ekde 2013. Kiel rezulto de tiu ĉi operacio, Karaĉio ĉesis esti la 6-a plej danĝera urbo de la mondo (takso 2014), kaj iĝis la 128-a (takso 2022).
Etimologio
Antaŭ ol la sendependeco, la urbo estis ordinare nomata Karanĉi en la urdua, kvankam la anglalingva literumo Karachi («Karaĉi») fariĝis pli populara post iom da tempo.
Moderna Karaĉio estis laŭdire fondita en 1729 kiel la kolonio de Kolaĉi-ĝo-Got dum la regado de la Kalhora dinastio. La nova kolonio ricevis tiun nomon laŭdire honore de Mai Kolaĉi, kies filo —laŭ rakonto— mortigis viro-manĝantan krokodilon en la vilaĝo post ke la besto jam mortigis siajn pliaĝajn fratojn. La nomo «Karaĉi», mallongigita kaj koruptita versio de la originala nomo Kolachi-jo-Goth, estis uzita por la unuafoje en nederlanda raporto de 1742 pri ŝippereo proksime al la kolonio.
Antikva historio
La regionon ĉirkaŭ Karachi ekloĝis homoj miljaroj antaŭe. Situoj de malfrua Paleolitiko kaj de Mezolitiko estis eltrovitaj sur la montetoj Mulri ĉe la norda periferio de Karaĉio. Laŭ la arĥeologoj, ĉi tiu unuaj loĝantoj estis ĉasistoj-kolektistoj, de kiuj oni trovis antikvajn ilojn el ŝtono.
Oni supozas, ke la vasta regiono de Karaĉio estis jam konata inter la antikvaj grekoj, kaj eble ĝi estis la ejo de la Barbarikon, t.e., de la antikva havenurbo kiu troviĝis ĉe la apuda delto de la rivero Induso. Verŝajne, Karaĉio estas la situo nome Ramja, priskribita en antikvaj grekaj tekstoj.
La antikva ejo de Krokola, natura haveno okcidente de la Induso kie Aleksandro la Granda kondukis sian floton kontraŭ Aĥemenida Asirio, eble troviĝis proksime al la delto de la rivero Malir de Karaĉio,  kvankam kelkaj kredas, ke ĝi troviĝis proksime al Gizri. Neniu alia natura haveno ekzistas proksime al la riverdelto de la Induso kiu povintus gastigis tiel grandan floton. Nearĥo, kiu komandis la mararmeon de Aleksandro, ankaŭ menciis montan insulon nome «Morontobara» kaj apuda ebena insulo nome «Bibakta», kiu kolonia-epokaj historiistoj identigis kiel la situoj de Manora kaj Kiamari (aŭ eble Klifton), respektive, surbaze de grekaj priskriboj. Ambaŭ la areoj daŭre estis insulo ĝis plejparto de la kolonia epoko, kiam detritaj sedimentoj fine konektis ilin kun la kontinento.
En 711 n.e., Mahometo bin Kasim konkeris la valojn de Sindo kaj de la Induso, kune kun la haveno de Debal, de kie li puŝis siajn armeojn cetere en la valon de Induso en 712. Kelkaj identigis la havenon kun Karaĉio, kvankam kelkaj aliaj rebatis, ke la lokon estis ie inter Karaĉio kaj la apuda urbo Tata.
Mirza Gazi Petegas, la Mogola administranto de Sindo, sukcese promotis evoluadon de marborda Sindo kaj de la areo apud la Indusa riverdelto. Sub lia regado, la fortifikaĵoj en la regiono servis kiel bastionoj kontraŭ la portugalaj trudeniroj en Sindon. En 1553–54, Otomana admiralo Seydi Ali Reis, menciis malgrandan havenon laŭ la Sinda marbordo nome «Koraŝi» kiu eble estis hodiaŭa Karaĉio. La tombejo Ĉauĥandi en la modernaj antaŭurboj de Karaĉi estis konstruita ĉirkaŭ je ĉi tiu tempo, t.e., inter la 15-a kaj 18-a jarcentoj.
Loĝejoj ĉe Kolaĉi
La Karaĉia historiisto Seth Naomal Hotchand, kiu verkis en la 19-a jarcento, registris ke malgranda kolonio de 20–25 kabanoj ekzistis laŭ la haveno de Karaĉio kun la nomo «Dibro»; ĝi situis laŭlonge de surfaco da akvo nome Kolaĉi-ĝo-Kun. En 1725, grupo de Baluĉaj setlantoj el Makran kaj el la Kalat ekloĝis en la vilaĝeto post fuĝi el la aridoj kaj tribaj venĝoj.
Nova setlejo estis konstruita en 1729 ĉe la ejo nome Dibro, kiu baldaŭ fariĝis konata kiel Kolaĉi-ĝo-Got («La vilaĝo Kolaĉi»). La nova kolonio ricevis tiun nomon laŭdire en honoro de Mai Kolaĉi, loĝanto de la malnova setlejo kies filo laŭ rakonto perforte mortigis viro-manĝantan krokodilon. Kolaĉi grandis hektarojn, kun kelkaj malgrandaj fiŝkaptadaj vilaĝoj disigitaj en ties proksimo. La fondintoj de la nova fortikigita kolonio estis Sindaj Banioj kaj probable devenis de la apuda urbo Ĥarak-Bandar, el kie ili fortiris post ke la haveno tie ŝlimiĝis en 1728 kaŭze de fortaj pluvoj. Kolachi estis fortikigita kaj defendita kun kanonoj importitaj de Maskato, en Omano. Sub la Talpuroj, la vojo Rah-i-Bandar estis konstruita kaj konektis la havenon de la urbo al la karavanaj stacioj. Ĉi tiu vojon poste cetere evoluigis la britoj kaj iĝis la vojo Bandar; finfine, ĝi ŝanĝis denove sian nomon kiel strato Mahometo Ali Ĝinah.
La nomo «Karaĉi» estis uzita unuafoje en nederlanda dokumento de 1742, en kiu negocista ŝipo nome «de Ridderkerk» estas ŝiprompiĝis apud la setlejo. Dum la 1770-aj jaroj, Karaĉio iĝis sub la kontrolo de la Ĥano de Kalat, kiu allogis duan moviĝon de Baluĉiaj setlantoj. En 1795, Karaĉio estis aneksita fare de la Talpuroj, ekkaŭzanta trian moviĝon de Baluĉiaj setlantoj kiu alvenis de centra Sindo kaj suda Panĝabio. La Talpuroj konstruis la Fortikaĵon Manora en 1797, kiu estis uzita por protekti la havenon de Karaĉio de al-Kasimaj piratoj.
En 1799 aŭ 1800, la fondinto de la Talpura dinastio, Mir Fateh Ali Ĥan, permesis al la Orienthinda Firmao sub Nathan Crow establi komercan poŝton en Karaĉio. Li estis permesita konstrui domon por li mem en Karaĉio ĉe tiu tempo, sed en 1802 li ricevis ordonon forlasi la urbon. La urbo daŭre esti regita de la Talpuroj ĝis ĝi estis okupota de armeoj sub la komando de John Keane, en februaro 1839.
Brita kontrolo
La Orienthinda Kompanio konkeris Karaĉion la 3-an de februaro 1839, post kiam la armeo de HMS Wellesley (1815) ekpafis kaj rapide detruis la Fortikaĵon Manora, kiu gardis la havenon de Karaĉio ĉe la duoninsulo Manora. La loĝantaro de Karachi ĉe la tempo estis kaj estis limigita al la urbomuro de Mitadar, kun kelkaj antaŭurboj ĉe la hodiaŭa kvartalo Serai. La Britaj trupoj, uzante la nomon «kompanio Bahadur» establis tendaron je la oriento de la venita urbo, kiu fariĝis la antaŭirinto de la moderna Kantonmento Karaĉio. La britoj poste transformis la kampadejon en militistan garnizono por helpi la britan militan penon dum la Unua Angl-Afgana Milito.
La ĉefurbo de Sindo estis movita de Hajderabado al Karaĉio en 1840, kiam Karaĉio estis aneksita al la brita Imperio post Grava Generalo Charles James Napier kaptis la ceteron de Sindo kun sia venko kontraŭ la Talpuroj ĉe la Batalo de Miani. Dank'al la 1843 aneksado, la 17-an de februaro la tuta provinco estis amalgamata kun la Prezidanteco Bombajo por la sekvantaj 93 jaroj kaj Karaĉio restis la sekcia ĉefsidejo. Kelkaj jaroj poste, en 1846, Karaĉio suferis grandan ĥoleran ekinfestiĝon, kiu igis la kreadon de la Ĥolera Komisiono de Karaĉio (kiu poste iĝis la civita registaro de la urbo).
La urbo disvolviĝis sub la administro de sia nova Komisionestro, Henry Bartle Edward Frere, kiu estis nomumita dum la 1850-aj jaroj. La britoj rekonis la stretgian gravecon de Karaĉio kaj starigis la havenon de Karaĉio en 1854. Karaĉio rapide iĝis transportnabo por brita Hindio pro la lastatempe-konstruita haveno kaj fervojinfrastrukturo, kaj ankaŭ pro la pliiĝo en agrikulturaj eksportaĵoj ekde la malfermo de produktivaj terpecoj de lastatempe-irigaciita tero en Panĝabio kaj Sindo. En 1856, la valoro de varoj komercitaj tra Karaĉio atingis £, kaj plugvidis la starigon de negocistaj oficejoj kaj staploj. Laŭ takso, la loĝantaro en 1856 estis. Dum la Sipaja ribelo de 1857, la 21-a Indiĝena Infanterio, tiam postenigita ĉe Karaĉio, ribelis kaj deklaris la aliĝon al la ribela armeo en septembro 1857, kvankam la britoj kapablis rapide venki la ribelulojn kaj repreni la kontrolon de la urbo.
Post la ribelo, la britaj koloniaj administrantoj daŭre disvolvis la infrastrukturon de la urbo, sed daŭre neglektis lokojn kiel Ljari, kiu estis la hejmo de la urba origina loĝantaro de Sindaj fiŝkaptistoj kaj Baluĉiaj nomadoj. Kun la eko de la Usona Enlanda Milito, la haveno de Karaĉio fariĝis grava katuno-eksportanta havenon, kaj la starigo de la firmaoj Indus Steam Flotilla kaj Orient Inland Steam Navigation Company kiuj transportis katunon el la cetero de Sindo al la haveno de Karaĉio kaj poste al teksaĵaj mietiejoj en Anglio. Dank'al la pliigitaj ekonomiajn ŝancojn, ekonomia migrantoj de pluraj etnecoj kaj religioj, inkluzive de Angloj-Britoj, Parsioj, Maratoj kaj Goaaj kristanoj, inter la aliaj, venis loĝi en Karaĉion, kaj starigis multajn komercojn en la nova komerca distrikto Sadar. Mahometo Ali Ĝinah, la fondinto de Pakistano, naskiĝis en la domego Vazir de Karaĉio en 1876 el tiuj migrantoj el Guĝarato. Publikaj konstruaĵaj dum tiu tempo sekvis gotikan kaj Hindo-Saracenan stilojn, inkluzive de la konstruo de Halo Frejr en 1865 kaj de la Merkato Imperiestrino en 1889.