cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Konduto
Grupiĝoj kaj socioj
Ene de la majoritato de la grupoj de animaloj, estas diversaj specoj kies unika celo, estas kuniĝi aŭ akiri partnerojn kun la celo reproduktiĝi, dum aliaj formas grupojn relative stabilajn. Tiuj kungregoj estas simple provizoraj unioj por atingi celon ĉu ĝenerale aŭ per permanentaj algrupiĝoj ene de kiuj disvolviĝis ĉiuj aktivecoj, kiaj translokiĝi, serĉi manĝaĵojn, reproduktiĝi, inter aliaj aferoj. La gregemaj specioj estas tiuj en kiuj la individuoj formas nekonsistantajn grupiĝojn ene de kiuj ekzistas la eblo resti aŭ ne, depende el ties interesoj, kiuj siavice dependas strikte el la rilato inter kostoj kaj profitoj kiujn okazigas la fakto esti en la grupo. En la sociemaj specioj la individuoj rilatiĝas inter ili laŭ maniero pli preciza kaj kontinua, kaj ofte la grupoj estas konstituitaj ĉefe de parencoj.
Edward Wilson publikigis sian faman libron Sociobiologio, en kiu defendis la neceson apliki la biologiajn metodojn al studado de la sociaj kondutaroj en ĉiuj specioj, inklude la homan. Tiu verko vekis grandan polemikon ĉefe pro la lasta ĉapitro kiu estis dediĉita al la homa specio, la aŭtoro estis kritikita ĉar tiu ĉapitro disvastigis ideologion kiu defendis rasismon, maĉismon, la sociajn diferencojn, la genocidon, la perforton ktp. Post tri jardekoj de kontraŭstaro, la historio decidis jenon: la sociobiologio estis venkinta. La sociobiologoj ege progresis ne nur en la klarigo de la sociaj kondutaroj de multaj specioj, sed ankaŭ malkovrante grandan varion de strategioj kaj kondutoj kiuj kondukas al la kuna agado de individuoj organizitaj en grupoj kiuj ne estis antaŭviditaj. Klara ekzemplo troviĝas ene de la konduto de la mikroorganismoj ĉar tiu manifestiĝas laŭ kompleksa maniero, ĉar ĝi ne nur inkludas la kunlaboradon inter individuoj, sed ankaŭ kompleksajn retojn de komunikado inter ili kiam temas pri realigi aktivecojn kiel estas la serĉado de manĝaĵoj, reproduktado.
La adaptoj al la vivo en grupo
Ĉar vivi kune kaj grupe okazigas grandajn kostojn, oni povus antaŭdiri ke dum la evoluo de la soleca vivo al la kolonia vivo oni disvolvigos aranĝojn kiuj plifaciligos tiun transiron kaj kiuj kontribuos al ties elteno. Por klarigi kelkajn el tiuj adaptoj oni devas rigardi detale unu el la kostoj plej ĝeneraligitaj kiuj devas subteni la individuojn kiuj vivas en grupo: nome pli granda risko de transmito de malsanoj kaj parazitoj. Ties rezultado montriĝis en multaj specioj, kaj ne nur je priskriba nivelo, sed ankaŭ je eksperimenta nivelo. En studo realigita de la aŭtoro José Luis Tella, de la Biologia Stacio de Doñana (Sevilo) oni komparis la kvanton kaj la varion de sangaj parazitoj inter partneroj de proksime loĝantaj birdoj, la majoritato el sama genro), el kiuj unu estas solema kaj la alia estas gregema. Oni atingis rezultojn kiuj pruvis ke la gregemaj specioj suferis pli grandajn riskojn de transmitado de sangaj parazitoj kaj same suferis la atakojn de pl grandan varion el ili. Kiam oni komparas parojn de proksimaj specioj, oni povas elpreni la konkludon ke la evolua transiro el la solema vivo al la vivo en grupo kunportas altan riskon de infektado pere de sangaj parazitoj... La selekta premo kiun trudas la parazitoj sur ties gastigantoj estas tiom grava ke ne estas rara ke la antaŭvido antaŭe menciita estis konstatita ankaŭ en multaj specioj. Se en tiuj gregemaj aŭ koloniaj specioj la risko de infekto estas tiom grava ke devigas la investadon multe al plibonigado de la imuna sistemo, kio okazos se la sociaj specioj vivas en grandaj aglomeraĵoj kaj en fermitaj loĝejoj? Certe ili vivas en la plej bonaj medikondiĉoj por favori la transmitadon de parazitoj, sed certas ankaŭ ke en tiuj socioj de insektoj kiuj evoluis antaŭ multaj milionoj de jaroj oni povus antaŭdiri ke eble disvolviĝis specialaj karakteroj kiuj malpliigas la kostojn el la vivado en tiuj amaskondiĉoj. Krome oni konstatis, ke ĉe sociaj insektoj oni okazigas rilaton inter denseco kaj loĝantarkvanto kaj transmitado de parazitoj inverse al tiuj de aliaj specioj.
Masakro de Sharpeville
La Masakro de Sharpeville estis mortfpafo de 69 demonstrantoj kaj pafvundo de pliaj manifestaciantoj en urbeto Sharpeville en la hodiaŭa provinco Gauteng en Sud-Afriko, tiam Sud-Afrika Unio. La masakro okazis la 21-an de marto 1960 kaj estas traktata kiel turniĝa punkto en Historio de Sud-Afriko.
Konduto
Socia konduto
Socia konduto estas konduto inter du aŭ pliaj organismoj ene de la sama specio, kaj enhavas ajnan konduton en kiu unu membro efikas sur alia. Tio okazas pro interagado inter tiuj membroj. Socia konduto povas esti komprenata simila al interŝanĝo de varoj, je la espero ke se oni donas, oni same ricevos. Tiu konduto povas esti efikigita per la kvalitoj kaj de la individuo kaj de la medio (situaciaj faktoroj). Tiele, la socia konduto staras kiel rezulto de interagado inter ambaŭ —nome la organismo kaj ties medio. Tio signifas, ke rilate al homoj, la socia konduto povas esti determinita kaj de la individuaj karakteroj de la persono, kaj de la situacio en kiu ili estas.
Bodio TI
Geografio
Bodio situas ĉe la orienta flanko de la Valo Leventina ĉe la okcidenta bordo de la rivero Tiĉino. Krom la vilaĝo en la valo al la komunumo apartenas la sur terasoj de la orienta valdeklivo de Leventina la vilaĝetoj Bidesco, Bidre, Bitanengo kaj Bodengo, kiuj situas proksimume 500 metroj super la valfundo.
Masakro de Sharpeville
Antaŭeventoj
En 1959 disiĝis Pan Africanist Congress (PAC, Panafrika Kongreso) disde African National Congress (ANC), ĉar laŭ ties opinio, la ANC ne prezentis sufiĉe forte la interesojn de la nigra loĝantaro. PAC provis per radikala agado kairi apogantojn inter la nigraj loĝantoj. Kiam ANC planis je la 31-a de marto 1960 protestan agon kontraŭ la diskrimina leĝo Native Urban Areas Act de la aparteida sistemo, la PAC antaŭorganizis je la 21-a de marto 1960 senperfortan demonstradon en Sharpeville, ĉ. 50 kilometrojn sude de Johannesburg, kaj en pliaj lokoj en la ĉirkaŭo. Tiam oni devis – laŭ anonco de PAC-prezidanto Robert Sobukwe – de la 16-a marto 1960 prektiki civilan malobeemon en stilo de Mahatma Gandhi kaj demonstri sen permeso, tiel la policanoj devis ilin aresti laŭ la leĝo.
Tago de la masakro
La 21-an de marto 1960 amasiĝis en Sharpeville inter 5.000 kaj 7.000 nigruloj je 10:00 sen permeso ĉe la policejo, por arestigi sin, inter ili ankaŭ altrangaj PAC-funkciuloj. Komence en la policejo estis 20 oficistoj, poste alvenis multaj policistoj kaj tiel la entuta nombro kreskis ĝis 300. La demonstrado estis paca, sed kelkaj personoj ĵetis ŝtonojn al la policejo. Ankaŭ batalaviadiloj de la sudafrika aerarmeo flugis en malalto. Tiutempe ne okazis arestoj. Je 13:15 ordonis policista oficiro la pafadon. Oni uzis por tio maŝinpistolojn, 69 nigruloj, inter ili ok virinoj kaj dek infanoj estis murditaj, plimulto je malantaŭo, pliaj 180 – aliaj fontoj mencias pli ol 300 – demonstrantoj vundiĝis. Oni pli poste arestis multajn vunditojn.
Sekvoj
La sekvoj de la Sharpeville-masakro estis gravaj. La indigniĝo de la nigruloj estis tiel forte, ke okazis dislande strikoj kaj tumultoj. La sudafrika registaro deklaris la 30-an de marto 1960, oni arestis 18.000 strikantojn. La African National Congress (ANC) kaj PAC estis deklaritaj neleĝaj, la 8-an de aprilo 1960, pere de leĝo Unlawful Organisations Act. La internaciaj protestoj kontraŭ la agado de la registaraj instancoj estis masivaj. La Monda Sekureca Konsilo de UN akceptis rezolucion (Nro 134) la 1-an de aprilo 1960, kiu forte kondamnis la agadon kaj postulis finon de la aparteido. Sud-Afrikon minacis forigo el la Commonwealth of Nations, sed la lando pli frue deklaris sian eksiĝon kaj en 1961 deklaris la Respublikon Sud-Afriko, post referendo de la blanka loĝantaro. Post la masakro, eĉ fuĝis la eksterlanda kapitalo, la sudafrikan ekonomion trafis malfacilaĵoj. Kiel kontraŭago, oni enkondukis en 1961 la sistemon  Financial rand (financa rando), kiu malpliigis la kursan risikon por la eksterlandaj entreprenoj.
ANC kaj PAC – post malpermeso de la organizoj – turnis sin de la paca kontraŭstaro kaj fondis armitaj subrundajn organizojn Umkhonto we Sizwe kaj Poqo. Iliaj gvidantoj estis arestitaj aŭ forlasis la landon. Kiam nur en la postaj 1980-aj jaroj proksimiĝis la registaro al ANC, kiu fine ebligis en 1994 liberajn elektojn en Sud-Afriko.
La 21-a de marto, estis deklarita en 1966 fare de UN al „Internacia tago kontraŭ rasismo“. Ekde 1979 okazas tiutempe en ĉiu jaro ankaŭ la „Internacia semajno kontraŭ rasismo“. Ekde 1993, la justeca kaj repacia komisio (TRC) ekzamenis la okazintajn majustecojn je la nigruloj kaj aliaj rase persekutitaj grupoj en Sud-Afriko. La tempospaco, pri kiu TRC okupiĝis, komenciĝis kun la masakro de Sharpeville. La komisiono trovis kulpa la tiaman registaron, precipe la ministron pri la policistaj aferoj. La 21-an de marto 1996, la tiama prezidanto Nelson Mandela subskribis la novan konstitucion de Sud-Afriko en Sharpeville.
Ekde 1995, la 21-a de marto estas ankaŭ „Tago de la homrajtoj“ (Human Rights Day), nacia memortago en Sud-Afriko.
La policejo en Sharpeville estis trakonstruita en 2010 al ejo de lokaj artaĵoj. En la tombejo de Sharpeville, oni establis Heroes Acre (kampo de herooj) je la 50-a datreveno de la masakro.
Bodio TI
Geografio
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,44 km², de kiuj 66,3% estas kovritaj de arbaro, 4,2% servas por agrikulturo kaj 13,7% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Bodio limas en nordokcidento al Sobrio, en nordoriento al Serravalle, en sudoriento al Pollegio, en sudokcidento al Personico, kaj en okcidento al Giornico.
Trafiko
Tra Bodio pasas la kantona ĉefvojo n-ro 2 kaj en sudo la svisa aŭtovojo A2, kies plej proksima alveturejo estas en Biasca proksimume 3 kilometrojn sude de la komunumo. La komunumo disponas pri stacidomo ĉe la trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj trans la Gotardo. En sudo de Bodio situos la suda portalo de la nova Gotarda-Bazotunelo.
Historio
La unua dokumenta mencio de Bodio datiĝas el la jaro 1227 kiel Boidi. Dum mezepoko Bodio kun la montaraj setlejoj de Simba formis frakcion de la Najbararo Giornico. Dum la regado de la katedrala kapitolo de Milano en Bodio en majo kaj novembro okazadis la publikaj kunvenoj por tribunalo kaj interezpago. Bodio suferis dum sia historio plurfoje pro inundoj de la rivero Tiĉino. Kun la utiligado de la akvoenergio de la rivero Tiĉino kaj la malfermo de la gotarda fervojo fine de la 19-a kaj komence de la 20-a jarcento la iama kamparana vilaĝo transformiĝis al industria centro.
Konduto
Konsumanta konduto
Konsumanta konduto referencas al la procezoj kiujn konsumantoj trapasas, kaj al reagoj kiujn ili havas al produktoj aŭ servoj. Ĝi rilatas al la konsumado, kaj al la procezoj kiujn la konsumantoj trapasas por aĉetado kaj konsumado de veroj kaj servoj Konsumantoj rekonas necesojn kaj dezirojn, kaj trairas procezojn por kontentigi tiujn necesojn. Konsumanta konduto estas la procezo kiun ili trairas kiel konsumantoj, kio inkludas tipojn de produktoj aĉetitaj, monkvanton elspezitan, oftecon de aĉetado kaj la influojn kiuj rezultas en la aĉetdecido.
Estas nombraj aferoj kiuj influas super la konsumanta konduto, kiel kontribuoj kaj el internaj kaj eksteraj faktoroj. Internaj faktoroj estas sintenoj, necesoj, tialoj, preferoj kaj perceptaj procezoj, dum eksteraj faktoroj estas merkatadaj aktivecoj, sociaj kaj ekonomiaj faktoroj, kaj kulturaj aspektoj. Doktoro Lars Perner de la Universitato de Suda Kalifornio postulas, ke estas ankaŭ fizikaj faktoroj kiuj influas super la konsumanta konduto, por ekzemplo se konsumanto estas malsata, ĉar tiu fizika sento de malsato povas influi ilin por ke ili iru kaj aĉetu sandviĉon por kontentigi la malsatanton kaj finigi la malsaton.
Konsumanta decidfarado
Estas modelo priskribita de Lars Perner kiu klarigas la procezon por decidfarado rilate al la konsumkonduto. Ĝi startas per la rekono de problemo, la konsumanto rekonas neceson aŭ deziron kiu ne estis kontentigita. Tio kondukas la konsumanton serĉe de informado: se temas pri malgrava produkto la serĉado estos interna, identigante alternativojn pure el la memoro. Se temas pri grava produkto la serĉado estos pli laborema, kiel per legado de revizioj aŭ informoi aŭ demandado al amikoj.
Finfine la konsumanto pritaksos sian aĉetdecidon, kaj la aĉetitan produkton, konsiderante faktorojn kiel valoro pri mono, kvalito de la varoj kaj aĉetspertoj. Tamen, tiu logika procezo ne ĉiam funkcias tiel: personoj estas emociaj kaj ofte neraciaj kreitaĵoj. Personoj faras decidojn neemocie kaj poste justigas ilin per logiko laŭ la doktoro pri psikologio Robert Caladini.
Kiel la Po-kvaropo influas super la konsumanta konduto
La merkatada Po-kvaropo estas merkatilo, kiu temas pri Prezo, Promocio, Produkto kaj Prezentado.
Ĉar la konsumanta konduto estas ege influita per la negocoj al konsum-merkatado, la Po-kvaropo havas efikon sur la konsumanta konduto. La prezo de varo aŭ servo estas ege determinita de la merkato, ĉar la entreprenoj markas siajn prezojn simile al tiuj de aliaj entreprenoj por resti konkurencaj dum ili faras profiton. Kiam merkatprezoj por produkto estas altaj, tio okazigos, ke la konsumantoj aĉetos malpli kaj uzas aĉetitajn varojn dum pli longaj tempoperiodoj, kio rezultas en la fakto, ke ili aĉetos la produkton malplej ofte. Alternative, kiam la merkatprezoj por produkto estas malaltaj, konsumantoj plej verŝajne aĉetos plie la produkton, kaj pli ofte.
Ribamontán al Mar
Ribamontán al Mar estas municipo en la aŭtonoma komunumo Kantabrio. Ĝi situas ĉe la Kantabra Maro kaj 32 kilometrojn for de la komunuma ĉefurbo Santandero.
Konduto
Kiel la Po-kvaropo influas super la konsumanta konduto
La maniero kiel la promocio influas super la konsumanta konduto ŝanĝis laŭ la tempopaso. En la pasinteco, grandaj promociaj kampanjoj kaj forta reklamado rezultis en vendoj por negoco, sed nuntempe negocoj povas havi sukceson per produktoj kun malmulta aŭ nenioma reklamado. Tio rilatas al la uzado de Interreto, kaj partikulare al la sociaj retoj. Oni fidas el parolo de konsumantoj uzantaj sociajn rimedojn, kaj se la produktoj tendencas rete, la vendoj pliiĝas kaj la produktoj efektive promocias sin mem. Tiel, promocio fare de la entreprenoj ne necese rezultas en tendenco de konsumanta konduto al aĉetado de produktoj.
Ribamontán al Mar
Ĝiaj limoj estas norde la Kantabra Maro, okcidente Bareyo, kaj sude Ribamontán al Monte kaj Marina de Cudeyo. Ĝi situas en la historia distriko Trasmiera. Laŭ la censo de 2013, en la municipo vivis 4513 homoj. La unua historia konata mencio pri la loko datiĝas je la 11-a jarcento. En Mezepoko ĝi estis unuo, tio estas simple Ribamontán, kun la suda municipo Ribamontán al Monte. Kiam la administra sistemo de municipoj ekekzistis, la unuo estis dividita en la du nunajn municipojn: Ribamontán al Mar (ĉe maro) kaj Ribamontán al Monte (ĉe monto).
Konduto
Kiel la Po-kvaropo influas super la konsumanta konduto
La maniero kiel produkto influas super la konsumanta konduto okazas tra la preteco de la konsumanto pagi, kaj super la preferoj de la konsumanto. Tio signifas, ke eĉ se la kompanio havis longan historion de produktoj en la merkato, la konsumantoj prenos pli malmultekostan produkton anstataŭ la produkton de la koncerna entrepreno se tio signifas, ke ili pagos malplej por io kiu estas tre simila. Tio rilatas al la preteco de la konsumanto pagi, aŭ al la preteco de la konsumanto senigi sin el sia mono, kiun ili estis enspezantaj. Produkto influas super la konsumanta konduto ankaŭ pere de la konsumantaj preferoj. Por ekzemplo, oni rigardu la kazon de Pepsi kontraŭ Coca-Cola, Pepsi-trinkulo estas malplej preta aĉeti Coca-Cola, eĉ se ĝi estas pli malmultekosta kaj pli konvena. Tio okazas pro la prefero de la konsumanto, kaj ne gravas kiel forte la kontraŭa entrepreno klopodas, ke la konsumanto ŝanĝu sian opinion.
Ribamontán al Mar
La municipo estas konata pro ties larĝaj sablaj strandoj, plej elstare tiuj en la vilaĝoj Loredo, Langre kaj Somo, kiuj allogas multajn turistojn dum somero. La strando de Somo situas meze de la Golfo de Santandero, kaj ĝi estas unu el la plej grandaj strandoj en Kantabrio. De ĝi veturas ŝiplinio, kiu kunigas la vilaĝojn Somo kaj Pedreña (en apuda municipo Marina de Cudeyo) kun la urbokerno de Santandero.
Konduto
Kiel la Po-kvaropo influas super la konsumanta konduto
La prezentado de produkto en la moderna epoko havas pli malmultan influon super la konsumanta konduto, pro la disponeblo de varoj rete. Se konsumanto povas aĉeti varon el la komforto de sia hejmo anstataŭ aĉeti en vendejo, tiam la prezentado de produktoj ne influos ties aĉetdecidon.
Ribamontán al Mar
La municipo estas grava loko por ondorajdado, kaj ĝi estis deklarita "natura rezervejo por ondorajdado" kiel unua loko en Hispanio kaj dua en Eŭropo. En la municipo ekzistas pluraj lernejoj pri ondorajdado, kiuj estas plej aktivaj dum somero.
Konduto
Kondutekologio
La kondutekologio estas la plej nova branĉo de la evoluciesplorado, ĝi esploras en la plej vasta senco la reciprokajn efikojn inter konduto kaj medifaktoroj. Kerno de ĉiuj kondutekologiaj esplorelirpunktoj estas la certeco, ke ekologiaj faktoroj nepre havas efikojn en la konduto de la bestoj (kaj sekve de tio en la genoj), ĉar nur tiel la postvivo de la individuoj kaj de ties genersukceso estas klarigebla.
Ribamontán al Mar
Vilaĝoj
La municipo enhavas jenajn loĝatajn vilaĝojn:
Konduto
Sankonduto
Sankonduto referencas al la personaj kredoj kaj agadoj rilate al ties sano kaj bonfarto. Sankondutoj estas komponitaj el rektaj faktoroj por subteni sanan vivostilon. Sankondutoj estas influitaj de la sociaj, kulturaj kaj fizikaj medioj en kiuj oni loĝas kaj laboras. Ili estas formitaj de individuaj elektoj kaj eksteraj limigoj. Pozitivaj kondutoj helpas sanon kaj preventas malsanojn, dum la malo estas vero por riskaj kondutoj. Sankondutoj estas fruaj indikiloj de loĝantara sano. Pro la tempoprokrasto kiu ofte okazas inter kelkaj kondutoj kaj la disvolvigo de malsanoj, tiuj indikiloj povas antaŭvidi la futurajn ŝarĝojn kaj profitojn de san-riskaj kaj san-helpaj kondutoj. Sankondutoj ne okazas en izoleco — ili estas influitaj kaj premitaj de sociaj kaj kulturaj normoj.
Trajtoj
Vario de studoj estis ekzamenintaj la rilaton inter sankondutoj kaj sanproduktoj kaj estis pruvante ties rolon kaj en morbeco kaj en mortindico. Tiuj studoj estis identigintaj sep trajtojn de vivostilo kiuj estis asociaj kun pli malalta morbeco kaj pli alta sekve longdaŭran survivadon :
Sankondutoj efikis super individuaj vivkvalitoj, per prokrastigo de la apero de kronikaj malsanoj kaj etendo de aktiva vivodaŭro. Fumado, alkohola konsumado, maltaŭga dieto, rompoj en unuarangaj sanservoj estas ĉiuj gravaj determinantoj de malbona sano, kaj ŝanĝi tiajn kutimojn kondukus al plibonigita sano. Por ekzemplo, en Usono, Healthy People 2000, nome ŝtataj oficejoj de la usona departemento de Sano kaj Homaj Servoj (USDHHS) listigas pliigitan fizikan aktivecon, ŝanĝojn en nutrado kaj malpliigojn en tabako, alkoholaĵoj kaj droguzado kiel gravaj faktoroj por sanhelpo kaj preventado de malsanoj.
Sharpeville
Sharpeville estas urbeto en provinco Gauteng en Sud-Afriko, ĉ. 50 km sude de Johannesburg. Ĝin fondis por nigruloj la aparteida registaro de Sud-Afriko. Ĝi situas inter la industriaj urboj Vanderbijlpark kaj Vereeniging kaj estis nomata laŭ John Sharpe, iama urbestro de Vereeniging. La urbeto estis internacie konata pro la Masakro de Sharpeville, okazinta en 1960 kaj pro la proceso kontraŭ la Ses de Sharpeville en 1985.
11446 Betankur
11446  Betankur estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ukraina astronomino Ljudmila Vasilievna Ĵuravljova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Krimeo (en tiama Sovetunio, nun en Rusio.)
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la hispana konstru-inĝeniero Agustín de Betancourt (1758–1824), konata en Rusio sub la nomo de Avgustin Avgustinoviĉ Betankur (cirile : Августин Августинович Бетанкур). Li konstruis gisejon de kanonoj en Kazano, multenombrajn pontojn kaj plurajn konsiderindajn konstruaĵojn, precipe maneĝon en Moskvo. En 1810 li fondis kaj estris la Instituton de Inĝenieroj pri Komunikado en Sankt-Peterburgo.
Châteauneuf-sur-Charente (stacidomo)
Châteauneuf-sur-Charente estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Châteauneuf-sur-Charente, en departemento Charente, regiono Nova Akvitanio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Nova Akvitanio.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Beillant - Angoulême (579000).
Střelice (distrikto Znojmo)
Střelice (Strzelitz) estas municipo en Ĉeĥio, en Sudmoravia regiono, en distrikto Znojmo. Vivas ĉi tie.
Schlesischer Bahnhof (Berlino)
Historio
La stacidomo ekestis en la jaro 1842 kun la nomo Frankfurter Bahnhof kiel fina punkto de la fervoja linio al Frankfurt (Oder). Post fusio de du fervoja linoj (Frankfurter Eisenbahn, Niederschlesisch-Märkischen Eisenbahn) en la jaro 1845 ĝi nomiĝis Niederschlesisch-Märkischer Bahnhof kaj kiam la prus registaro transprenis la fervojojn ĝi ricevis la nomon Schlesischer Bahnhof
Střelice (distrikto Znojmo)
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1361.
Schlesischer Bahnhof (Berlino)
Historio
Aŭtuo 1853 veturis nokte la unua rapidtrajno al Breslau kaj post la kompletigo de la Galizischen Carl Ludwig-Bahn somere 1868 Niederschlesisch-Märkische Eisenbahn estis la plaj mallonga ligo inter Berlino kaj Bukaresto. Ekde 1889 la „Orientzug“ funkciis kiel rekta ligo.
Pro la konstruo de la Berliner Stadtbahn en la jaro 1882 la eksa kapostacio iĝis trairebla. Dum la konstrulaboj la trafiko estis direktata al la eksa Ostbahnhof, kelkaj cent metroj norde (nun Franz-Mehring-Platz), kiu estis fermita poste.
En la jaro 1950 la nomo estis ŝanĝata al Ostbahnhof por eviti la rilaton al la eksaj germanaj teritorioj, kiuj nun troviĝis en Pollando. La stacidomo servis por internacia trafiko al la balkano (Vindobona-Expresszug nach Wien) kaj al skandinavio(Neptun-Ostsee-Express nach Kopenhagen, Berlinaren-Saßnitz-Express nach Malmö). Ĝi estis haltejo sur la grava orienta-okcidenta lino Parizo - Varsovio - Moskvo.
En 1987 la nomo estis ŝanĝata al Hauptbahnhof, post 1998 ŝanĝata al la nuna Ostbahnhof.
En la 1990-aj jaroj, kiam la ICE-trajnoj atingis Berlinon, la finstacio estis la tiama rapidtrajna lino, ĉar ĝi havis, kontraste al Bahnhof Zoologischer Garten, elektron.
(15975) 1998 FW108
(15975) 1998 FW108 estas asteroido de la ekstera asteroida zono malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝia orbita granda duonakso, kalkulita por la epoko de la, estis 3,20399683 : ĝi do tiam orbitis ĉ. 600 000 km km trans la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.
20580 Marilpeters
20580 Marilpeters estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Marilyn Peters, kiu mentoris unu finalist(in)on de la scienca konkurso de mezlernejoj The Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC) de 2004. Ŝi instruis ĉe la St. Vincent de Paul Parish School de Cape Girardeau (Misurio, Usono).
Katalin Vásárhelyi D.
VÁSÁRHELYI D. Katalin [pr. vaŝa:rheji] estas rumanuja aktorino naskiĝinta en Nagyvárad la 24-an de februaro 1944.
Kariero
Katalin Vásárhelyi D. finis en 1965 en la Színművészeti Egyetem Szentgyörgyi István Tagozat de Târgu Mureş kaj inter 1967 kaj 1970 ŝi estis anino de la teatro Nagyváradi Állami Színház Szigligeti Társulat de Oradea. Poste ŝi dungiĝis al la teatro Sepsiszentgyörgyi Tamási Áron Színház de Sfântu Gheorghe.
Alĝafario
Alĝafario en Esperanto aŭ Aljaferio laŭ la hispana formo (Aljafería [alĥafeRIa], arabe قصر الجعفرية ‎‎, latinliterigo laŭ sistemo DMG Qasr al-Jaʿfariya) estas islamdevena palaco aŭ alkazaro de Zaragozo, Hispanio.
Historio de la monumento
Tiu reĝo, al-Muqtadir, amis la sciencon kaj poezion, kaj la historiisto al-Saqundi (naskiĝinta en 1231) diras en sia verko "La hispana islamo": "Vi havas reĝon, al-Muqtadir, sinjoro de Saraqusto, vere mirinda saĝulo pri astronomio, filozofio, geometrio kaj poezio". Efektive, elstara matematikisto, li verkis ankaŭ belajn poemojn, kaj al la palaco Aljaferio, kiun li ordonis konstrui li dediĉis versojn.
Post longa regado (34 jaroj) forpasis al-Muqtadir kaj okupis la tronon de Saraqusto sia filo al-Mutamin, homo kun profunda inklino al studado, vera intelektulo, pri kiu oni scias ke li estis elstara matematikisto kaj poeto. Oni ankaŭ scias ke li multe amis celebri dumnoktajn festojn ĉe la rivero Ebro, kaj la kronikisto Fath ibn Jaqän rakontis pri unu el ili: "La ŝipeton de la princo ĉirkaŭis multnombraj barkoj; la melodioj de la kordinstrumentoj (precipe liutoj) estis tiel belaj, ke la navigantoj sin sentis devigataj halti por ĝui la magion de tiuj sorĉaj muzikoj kaj ofte mutiĝis ĉar krom la muziko ofte oni recitis belajn versojn, kiel tiuj de Ibn Hasdäy.
Post la konkero de Zaragozo fare de Alfonso la 1-a en la jaro 1118, la Aljaferio restis kiel sidejo de la kristanaj monarĥoj, kiuj ofte remodeligis kaj ampleksigis ĝin supermetante novan etaĝon sur la muzulmana konstruaĵo. La plej gravaj konstruoj estis tiu sub regado de Pedro la 4-a dum la 14-a jarcento, kaj precipe tiu de la Katolikaj Gereĝoj je la fino de la 15-a. Ankaŭ dum tiu kristana epoko, la Aljaferio estis scenejo de multenombraj festoj kaj celebradoj, kaj post tiu hela epoko ĝi estis sidejo de la Inkvizitora Tribunalo, kiu okupis la palacon ĝis 1706.
Malsupre kaj, maldekstre, oni konstruis apartan ejon kie nun funkcias la parlamento de Aragono.
Post multaj jaroj de forlaso, la Belarta Ĝenerala Direkcio de Hispanio komencis ripari kaj restarigi la palacon Aljaferio, kaj tiel estis kiel iom post iom reaperis la belegaj profiloj de tiu bela muzulmana palaco.
Priskribo
Oni eniras tra pordego kun hufofera arko, de kalifa tipo, inter du murkuboj. La unuan lokon kiun la vizitanto trovas estas la tiel nomita korto San Martin (sankta Marteno), dekstre, kun la preĝejo kies nomo ĝin donas, verko de la 14-a jarcento. Ekde tiu ĉi korto, apud la enirmuro, oni eniras en la tiel nomitan korton de Sankta Isabel tra pordo triarka, tre ornamita. Estas tiu ĉi la centra korto de la muzulmana palaco. Antaŭe estis ornamita de du basenoj kaj ĝardenoj. Ĉe la suda portiko –maldekstre de la aktuala korteniro- oni starigas nun la belegajn arkojn plurlobajn kovritajn de riĉega dekoracio.
Ĉe la norda portiko, estas videblaj la plej granda parto de la salonoj. Unue "la granda salono", enmarkita de grandaj plurlobaj arkoj kun belegaj kapiteloj tajlitaj el alabastro laŭ stilo el korinta stilo. Komunikas tiu ĉi al hejm-kapelo, ne ĝuste nomita moskeo. Oni eniras ĝin tra pordo de hufferaforma arko, enmarkita en ornama profilo, kun abunda dekoracio interne de la arko, kaj ĉirkaŭ ĝi, farita per speciala gipso ĉizita. Interne, la hejmkapelo estas oktogonforma. Malsupre estas ornamita tre abunde per miksliniaj arketoj, escepte tiu parto kiu korespondas al la eniro kaj al "mihrabo", aŭ niĉo orientigita al la Mekko. La "mihrabo" estas ornamita kaj la arko kiu ĝin enmarkas estas laŭ kordova tipo.
La dua etaĝo estas konstituita de malgranda tribuno kun mudeĥaraj pentraĵoj de la 13-a jarcento kaj ĝi estas kovrita de moderna volbo kun krucigitaj arkoj. La kapiteloj estas laŭ kordova tipo. Ekde "la granda salono" kaj tra malgranda korto kun miksliniaj arkoj, oni alvenas en la marmoran salonon, tiel nomita pro la platŝtonoj kiuj kovris la plankon. La dekoracio situas sur la supera parto de ties muroj, kun diversaj motivoj, precipe arketoj kaj ornamoj gipse ĉizitaj.
Tra malgranda korto oni alvenas en la ĉefturon de la Trobadoro, kie Garcia Gutierrez disvolvis parton de la agado de sia dramo sur kiu estis bazita la opero de Verdi. Estis la ĉefturo, kaj kvankam ĝia konstruo devenas de la 9-a jarcento, oni surmetis novajn etaĝojn dum ia tempo, kiu iras de la 11-a ĝis la 14-a jarcento.
Ankaŭ ekde la "granda salono" oni povas pasi al la salonoj de la Katolikaj Gereĝoj. La ampleksa "ceremonia ŝtuparo" kovrita de plafono tempere pentrita, kun emblemoj de la Gereĝoj: jugo kaj sagoj kaj la lemo "Tiel rangas", prezentas verandon gipse ĉizita kun gotikaj motivoj, tute same kiel la dekoracioj de la grandaj fenestroj kiuj lumigas ilin. La palaco, en sia strikta senco, konsistas esence pri galerio, ĉe kies fenestroj kaj pordoj pretigas la iradon al la "orumita salono" aŭ tronsalono, kaj ankaŭ al la salonoj nomitaj "de la perdiĝintaj paŝoj". La fundamenta ĉambro estas la tronsalono, ampleksega salono rektangula superkovrita de belega kaj okulfrapa mudeĥara plafono, konsistanta el du partoj: belega verando sub kie etendiĝas skribaĵo kiu citas la reĝojn kaj siajn titolojn, kaj la daton kiam tiu salono estis finkonstruita: nome jaro 1492. Super tiu ĉi galerio komenciĝas la belega kasonplafono ornamita de elementoj gotikaj kaj mudeĥaraj. Je la fino de tiu alo, kaj ĉirkaŭante la tronsalonon, estas la tri salonoj de la "perdiĝintaj paŝoj", kovritaj de belaj lignaj ornamoj kun elementoj kaj gotikaj kaj mudeĥaraj.
Jerzy Gruza
Jerzy GRUZA (esperante: Georgo Gruza; naskiĝis la 4-an de aprilo 1932 en Varsovio, Pollando, mortis la 16-a de februaro 2020) estis filmreĝisoro, scenaristo kaj aktoro. Li estis kreanto de multaj programoj kaj spektakloj televidaj. En 1984 iĝis li direktoro de Teatro Muzika en Gdinio. Ankaŭ verkis li kelkajn librojn kaj estis juĝisto de programo Igu stelo filma.
Zsigmond Szabó
Zsigmond SZABÓ [sabo:] estis rumania hungara biologo. Ŝi naskiĝis en Lelei la 24-an de marto 1924 kaj mortis en Budapeŝto la 25-an de decembro 2002.
Biografio
Zsigmond Szabó pristudis bestkuracadon en Budapeŝto (1942–44), diplomitiĝis pri biologio en Universitato Bolyai de Kluĵo (1947–50) kaj li doktoriĝis en Bukareŝto en 1963. De 1950 li instruis en la Universitato de Kluĵo. En 1999 li translokiĝis en Budapeŝton.
Slovaka agrikultura universitato en Nitro
El la historio de la universitato
En 1946 Slovaka Nacia Konsilio establis el la fako de forstista kaj agrikulturista inĝerierado de Slovaka teknologia universitato en Bratislava memstaran lernejon – Altlernejon de agrikulturista kaj forstista inĝenierado en Košice, kiu en 1952 per registara decido enkadre de reorganizado de altlernejoj trairis radikalan ŝanĝon – el du fakultatoj estiĝis du memstaraj altlernejoj – Agrikultura altlernejo en Nitra kaj Altlernejo forstista kaj lignista en Zvolen. Agrikultura altlernejo en Nitra komencis sian agadon per du fakoj – fitoteknika kaj zooteknika. En la organiza strukturo ĝi konsistis el "Agronomia kaj Zooteknika" fakultatoj. Iom poste la du fakultatoj kuniĝis en Agronomian fakultaton kaj samtempe estis establita nova Funkcia-ekonomia fakultato, kiu ekde 1997 agas sub la nomo Fakultato de ekonomiko kaj manaĝerado de Slovaka agrikultura universitato en Nitra. Kun disvolviĝo de agrikulturista tekniko kaj ĝia apliko en la praktiko aperis enkadre de "Funkcia-ekonomia fakultato" kondiĉoj por nova studobjekto Mekanizado de agrikulturo (1962). Sekve, en 1969, estiĝis Mekanizada fakultato, kiu ekde 2009 aktivas sub titolo Teknika fakultato.
En 1995 estiĝis Fakultato de ĝardenistiko kaj de pejzaĝa inĝenierado, en 2003 per disiĝo de la Agronomia fakultato estiĝis du memstaraj fakultatoj, nome Fakultato de agrobiologio kaj de nutraĵ-fontoj" kaj Fakultato de bioteknologio kaj nutraĵa industrio''.
Per decido de minstro pri instruado de Slovaka Respubliko la 10-an de decembro 2009 ĝi estis envicigita en la sistemon de slovakaj altlernejoj kiel universitata altlernejo. Kiel sola slovaka universitato ĝi estis premiita per signo de kvalito ECTS Label
Profilo de la universitato
Slovaka agrikultura universitato en Nitra estas kulmina kleriga kaj scienca institucio, kies ĉefa tasko estas liverado de universitata edukado en ĉiuj ŝtupoj kaj formoj. La pedagogia procedo estas konstruata surbaze de sciencaj konoj prioritate en la sfero de agrikulturo kaj de parencaj sferoj de esplorado, sed ankaŭ en vastaj temataj kuntekstoj de societaj sciencoj. En la agado partoprenas ankaŭ formado kaj konstruado de krea scienca esplorado. Elirante el tiuj taskoj havas Slovaka agrikultura universitato en Nitra enkadre de slovakaj universitatoj sian unikan pozicion kaj tutnacian aplikon. Ĝia misio de sekurado de klerigado, esplorado kaj konsilado tiel, ke ĝi kreu kaj transportu konojn bezonajn por disvolvo de agrikulturo, nutraĵa industrio kaj de parencaj branĉoj, disvolvo de kamparo kaj de regiona disvolvo en Slovakio kun ligiteco al internacia societo.
Ebloj de studado
La universitato kaj ĝiaj fakultatoj liveras altlernejan klerigadon en akredititaj studobjektoj kaj studprogramoj realigataj en tri ŝtupoj de studado: bakalaŭra, inĝeniera kaj doktora.
La klerigado ampleksas ankaŭ tutvivan kleriĝadon enkadre de Universitato de tria aĝo – ĝi estas alirebla propono de klerigaj programoj.
Eldona agado
Slovaka agrikultura universitato en Nitra eldonas serion de propraj sciencaj gazetoj, kie ĝi povas prezenti rezultojn de scienca kaj esplora agado de specialistoj de la universitato, kaj same de aŭtoroj eksterlandaj. Tri titoloj el kvin estas rete alireblaj en plena teksto.
Sciencaj gazetoj Acta:
Jonas Augusto Bouvie
Jonas Augusto Bouvie (n. ) estas brazila futbalisto. Li ludis kiel atakanto.
Li futbalis ĉe Cerezo Osaka kaj FC Osaka en Japanio, Caxias do Sul, Ypiranga, Guarani, Londrina, Avenida kaj Aimoré de Brazilo, Suwon FC de Suda Koreio kaj Meizhou Hakka de Ĉinio.
Jón Sigurðsson (1941)
Jón Sigurðsson (naskiĝis la ) estas islanda ekonomikisto kaj politikisto, kiu havis la postenojn de diversaj ministroj. Li estis parlamentano de la Popolpartio de 1987 ĝis 1993.
Memekvilibriĝa rultabulo
Memekvilibriĝa rultabulo estas durada elektra rultabulo, kiu simile kiel starveturilo mem ekvilibriĝas, sed malsame la starveturilo ne havas tenilon por la manoj. Memekvilibriĝaj rultabuloj aperis en 2014 en Ĉinujo, kaj ekpopulariĝis en Usono kaj Eŭropo en 2015.
En pluraj landoj, ekzemple Germanujo kaj Britujo, ne estas permesite veturi per memekvilibriĝa rultabulo sur publikaj vojoj. En Germanujo la kialo estas, ke ĝi estas motora veturilo pli rapida ol 6 km/h, kio laŭ la trafik-regularo necesigas apartan permesilon por tia veturilo, sed tiaj permesiloj ankoraŭ ne ekzistas.
Estis raportitaj okazoj de subita ekbruliĝo de la elektrujo de memekvilibriĝa rultabulo.
Selbitz (Supra Frankonio)
Selbitz estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Hof kaj en la distriktaro Supra Frankonio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Châteauneuf-sur-Charente
Châteauneuf-sur-Charente estas franca situanta en departemento Charente, regiono Nova Akvitanio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Castelnoviens.
Polipteredoj
Polipteredoj, Polypteridae, estas familio de arkaikaspektaj Aktinopterigoj kaj la nura familio en la ordo Polipteroformaj. Ĉiuj specioj vivas en nesalakvaj habitatoj en tropika Afriko kaj la sistemo de la rivero Nilo, ĉefe en marĉecaj, neprofundaj inundebenaĵoj kaj estuaroj.
Polipteredoj estas konsiderataj frata grupo de ĉiuj aliaj nuntempaj Aktinopterigaj fiŝoj.
Anatomio
Polipteredoj estas longecaj fiŝoj kun unika serio de dorsaj naĝileroj kiuj varias laŭ nombro el sep añ 18, anstataŭ unusola dorsa naĝilo. Ĉiuj el la dorsaj naĝileroj havas bifidajn (duoble-pintajn) dornopintojn, kaj estas la nuraj naĝiloj kun dornospinoj; la ceteraj naĝiloj estas komponitaj de mildaj radioj. La korpo estas kovrata de dikaj, ostecaj, kaj romboformaj (ganoidaj) skvamoj.
Polipteredoj havas maksimuman korpolongon game el 25 cm ĝis ĉirkaŭ 100 cm depende de la specifaj specioj kaj morfologio.
Dieto kaj biologio
Polipteredoj estas noktuloj kaj manĝas malgrandajn vertebrulojn, krustulojn kaj insektojn.
Ĉe la Pulmofiŝoj kaj Polipteredoj oni priskribis pulmojn similajn al tiuj de la tetrapodoj, pro kio ili devas supreniri al la akvosurfaco por engluti freŝan aeron tra la buŝo por ke ĝi pasu tra la brankoj aŭ tra la brankaj filamentoj.
Verbo
Verbo estas vortospeco, kiu plej ofte signifas agon ("legi", "kuri"), okazon ("brili", "disiĝi"), aŭ staton ("ekzisti", "vivi", "stari"). Depende de la lingvo, verbo povas varii forme laŭ multaj faktoroj, eble inkluzive de ĝia verbotempo, aspekto, gramatika modo, kaj voĉo. Ĝi ankaŭ povas akordi kun la persono, genro, kaj/aŭ pluraleco de kelkaj el ĝiaj argumentoj (kiujn ni normale nomas subjekton, objekton, ktp.).
Judy Tyler
Judy TYLER (naskiĝnome: Judith Mae Hess) (naskiĝis la en Milvokio (Viskonsino), mortis la  apud Rock River (Wyoming)) estis usona aktorino.
Verbo
Oni povas klasifiki verbojn laŭ diversaj kriterioj. Laŭ valentecaj argumentoj ekzistas almenaŭ kvar tipoj. Iuj verboj havas specialan gramatikan uzon kaj komplementojn, ekzemple kopuloj kaj helpverboj. Multaj verboj povas partopreni en kompleksaj verboj. Plue, verboj povas esti nefinitaj, ne fleksitaj laŭ tenso, kaj havas diversajn formojn, ekzemple infinitivo, participo aŭ gerundio.
Judy Tyler
Biografio
Naskiĝinta Judith Mae Hess en Milvokio, Viskonsino, ŝi venis de familio en la spektakla medio kaj estis kuraĝigita studi dancadon kaj aktoradon. Ŝia aktora kariero komenciĝis en la adolesko per regulaj aperoj en Howdy Doody kiel Princess Summerfall Winterspring (Princino Someraŭtuno Vintroprintempo) de 1950 al 1953.
Kiel ŝia patrino, ŝi fariĝis ĥoristino sed poste ŝi ekludis ĉefan rolon en la muzikalo de la duopo "Rodgers kaj Hammerstein", Pipe Dream. Life verkis artikolon pri la kreskantaj talentoj de Broadway kun Tyler sur la kovrilo de la magazino kiel unu el la promesplenaj steloj. Ŝi vivis kun siaj gepatroj en Teaneck, New Jersey kiam ŝi aperis en Howdy Doody kaj Broadway.
Verbo
Valenteco
La nombro de argumentoj, kiujn verbo povas havi, estas ĝia valenteco. Laŭ valenteco, oni povas klasifiki verbon kiel unu el:
Judy Tyler
Biografio
Ofertita oportunecon en Hollywood, Tyler aperis en la filmo Bop Girl Goes Calypso kaj poste ludis ĉefan rolon kun Elvis Presley en Jailhouse Rock (1957). post la fino de filmado de la filmo de Presley, ŝi kaj ŝia dua edzo, Greg Lafayette, havis ferion. Dum veturado tra Wyoming, ili estis implikitaj en aŭto-akcidento sur Ŝoseo 287, norde de Rock River (Wyoming), kiu forprenis ambaŭ iliajn vivojn. Presley diris, ke li ne povis spekti Jailhouse Rock ĉar li estis tiel malĝojigita de tiu morto. Per stranga interligo de la cirkonstancoj Tyler kaj ŝia kun-stelulo de Pipe Dream, William Johnson ambaŭ mortis de vundoj suferitaj en aŭto-akcidentoj la saman jaron.
F-ino Tyler aperis en la unua sezono de Perry Mason en la epizodo "Case of the Fan Dancers Horse" kiel Chi-Chi.
La kremaciitaj restaĵoj de Judy Tyler troviĝas en la Privata Familia Ĉambro de ŝia edzo en la maŭzoleo en tombejo de Ferncliff en Hartsdale, Nov-Jorkio.
Verbo
Valenteco
En Esperanto, verboj estas valentece flekseblaj, ĉar la sufiksoj "-igi" kaj "-iĝi" povas ŝanĝi la transitivecon de verbo.
En Esperanto verbo povas havi pli ol unu valentecon nur se ĝi havas pli ol unu signifon. Ekzemple:
Transitiveco
Gonçalo Neves en sia eseo Niaj verboj sen veproj [1999] pere de dialogo inter amikoj kiuj parolas pri seriozaj temoj, nome akuzativo, kaj diversaj manieroj de transitiveco de verboj, sed kvazaŭ temus pri banala babilado trinkeje, prikomentas dekomence sufiĉe oftajn verbojn (skribi, konstrui. lerni), sed poste unu post alia precipe verbojn kiujn la parolantaro ne ĉiam utiligas ĝuste, kiel enui, ĵongli, kuri, fumi, lumi, pafi. miri, remi, movi, plori kaj pasi, inter kiuj ne ĉiuj funckiigas transitivecon same. La resumo de la esea sinteno estas ke akuzativo estas signo de energia transigo.
Kopulo
Kopulo estas tipo de verbo, kelkfoje nomita "kuniganta verbo", kiu estas uzata por pridiri la subjekton aŭ egaligi la subjekton kaj la komplementon. Ĉar kopuloj ne signifas agojn, oni ofte analizas ilin ekster la transitiva/netransitiva distingo. La plej baza kopulo en Esperanto estas la verbo esti. Aliaj kopuloj temas pri komenco de stato (ekzemple iĝi, montriĝi, troviĝi), pri daŭro de stato (resti, konserviĝi), aŭ pri ŝajno (ŝajni, aperi, aspekti, vidiĝi)
Kelkaj lingvoj (la ŝemidaj lingvoj, la rusa, la ĉina kaj aliaj) povas forigi bazan kopulon, speciale en la prezenca verbotempo. En tiuj lingvoj substantivo kaj adjektivo (aŭ du substantivoj) povas konsistigi plenan frazon. Ĉi tiun frazospecon oni nomas senkopula frazo aŭ "ekvacia frazo.
Helpverboj kaj verbaj partikuloj
La helpverboj de specifa lingvo ĝenerale formas fermitan klason, t.e. ilia nombro estas fiksita kaj relative malmulta. Helpverboj en diversaj lingvoj tipe helpas esprimi gramatikajn tenson, aspekton, modon, kaj voĉon. Ili ĝenerale povas aperi kune kun participo aŭ baza verbformo, sed en Esperanto ili aperas nur kun participo. Oni konsideras ke esti estas la precipa kaj modela helpverbo en Esperanto, sed iuj aliaj kopulaj verboj ankaŭ povas funkcii tiel. Verbotempoj kompleksaj (malsimplaj, kunmetitaj) formiĝas per la kunmeto de la aktivaj kaj pasivaj participoj kun la helpverbo esti.
Helpverboj en Esperanto helpas la participojn, kontribuante verbecon, tenson, kaj modon. Ekzemple:
Rolas tiel, de tempo al tempo, la verboj esti, resti, ŝajni, aspekti, iĝi kaj iuj iĝ-verboj (montriĝi, troviĝi, k.a.) Tio estas limigita, relative malgranda klaso. En iuj lingvoj, anstataŭ helpverbojn, oni uzas verbajn partikulojn (nevariantajn vortetojn) por doni al la verbo tenson, aspekton kaj modon. Jen kelkaj ekzemploj en la maoria lingvo:
La paro e...ana donas daŭran aspekton sed ne tempon al la verbo, do oni dependas de kunteksto por la tempo.
Karel Van Miert
Karel VAN MIERT (naskiĝis la 17-an de januaro 1942 en Oud-Turnhout, mortis la en Beersel) estis belga politikisto. Li interalie estis membro de la Eŭropa Komisiono Santer, kiu gvidis la Eŭropan Union de la 23-a de januaro 1995 ĝis la 15-a de marto 1999. En la Eŭropa Komisiono, li prezidis la fakon konkurenco. Jam antaŭe, dum la dua periodo de la Eŭropa Komisiono Delors, inter la jaroj 1989 kaj 1993, li respondecis pri la fako transporto, kaj dum la tria periodo de la komisiono Delors inter 1993 kaj 1995 li zorgis pri la sama fako. Karel van Miert estis membro de la socialisma partio SP de Belgio kaj ŝtatministro.
Verbo
Verba substantivo kaj verba adjektivo
La plejparto de lingvoj havas kelkajn verbajn substantivojn kiuj signifas la agadon de la verbo. En hindeŭropaj lingvoj, estas multaj specoj de verbaj substantivoj, inkluzive gerundoj, infinitivoj, kaj supinoj.
Esperanto povas uzi infinitivojn substantive, ekzemple "vidi estas kredi". Vortoj kun verba radiko ankaŭ havas substantivajn formojn: ekzemple vido kaj vidado.
En la hindeŭropaj lingvoj, verbaj adjektivoj ĝenerale nomiĝas participoj. Esperanto havas ses tipojn de participoj; de la verbo "vidi" oni povas krei la aktivajn participojn "vidinta", "vidanta", "vidonta", kaj pasivajn participojn "vidita", "vidata", "vidota", adjektivojn kiuj enhavas signifon de verbo (komplete kun la verbotempo kaj aspekto), de kiu la substantivo estas la subjekto aŭ la objekto. Vidu ankaŭ supre pri helpverboj.
Akordo
La hispana fleksias verbojn tempe, mode, kaj aspekte kaj ili akordas persone kaj nombre (sed ne genre) kun la subjekto. La japana, aliflanke, fleksias verbojn laŭ multaj pliaj kategorioj, sed montras nenian akordon kun la subjekto. La eŭska, la kartvela, kaj kelkaj aliaj lingvoj, havas multapersonan akordon: la verbo akordas kun la subjekto, kun la rekta objekto kaj eĉ kun la nerekta objekto, se ĝi ĉeestas.
Kompleksaj verboj
Tamen la ĉefverbo decidas la modon, voĉon, tenson kaj aspekton de la tuta verba grupo.
En ekzemplo donita en PMEG, Ili ĉesis konstrui la urbon, la vortgrupo la urbon estas la komplemento de konstrui, kiu estas la infinitiva komplemento de ĉesis. Tiaj strukturoj estas rikuraj, t.e. oni povas enmeti pluajn infinitivojn. Konsideru la jenajn propoziciojn kun tri sinsekvaj verboj:
Malofte okazas kvarverbaj grupoj, ekzemple:
Tie ĝin estas la komplemento de pruvi, kiu estas la infinitiva komplemento de provi, kiu estas la infinitiva komplemento de ĉesi, kiu estas la infinitiva komplemento de povas. La ĉefverbo povas montras, ke la verba grupo estas deklara, nuntempa kaj (semantike) daŭra kaj la voĉo estas aktiva.
La infinitiva komplemento ne ĉiam troviĝas tuj post la ĉefa verbo, ekzemple:
János Kriesch
János Kriesch, laŭ hungarlingve kutima nomordo Kriesch János estis hungara biologo, zoologo, iĥtiologo, agronomo, profesoro, instruisto, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1881). Lia filo estis Aladár Körösfői-Kriesch.
János Kriesch naskiĝis la  1834 en Habsburga Imperio en Reinthal. Li mortis la 1888 en Budapeŝto.
Biografio
János Kriesch frekventis mezlernejojn en Habsburga Imperio en nunaj partoj de Ĉeĥio kaj Pollando, fine li ricevis diplomon en universitato de Vieno. Li ekinstruis en 1859 en Ungvár, sed en 1861 li instruis en gimnazio de Pest (urbo), en la sekva jaro samloke en la universitato. En 1868 li estis direktoro de Bestoĝardeno kaj Botanika ĝardeno (Budapeŝto), sed post jaro li revenis al la universitato, kie li estis rektoro inter 1884-1886. Li okupiĝis precipe pri moderna fiŝado, brdado de abeloj. Li estis grava adepto de Darwin.
NGC 5039
NGC 5039 (alia indiko — PGC 46064) estas galaksio en konstelacio Virgo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Ĝemo
Ĝemo laŭ PIV estas
Konkretigite, la vorto dolorĝemo, kiel klare indikas la vorton, signas ĝeman sonon pro korpa doloro, kaj plorĝemo estas sono de ploro aŭdigante spasman bruon de gorĝo, pro grava doloro fizika aŭ morala.
Ekzemplaj citaĵoj
Ekzemplaj citaĵoj pri la vortuzo el la frua literaturo de Esperanto estas:
Vidu ankaŭ
la artikolojn murmuro, suspiro, lamento, vekrio kaj plendo.
Douglas Fairbanks Jr.
Douglas Elton Fairbanks Jr., OBI (9-a de decembro 1909 – 7-a de majo 2000), estis usona aktoro kaj produktoro, kaj medaligita oficiro de Ŝiparmeo en la Dua Mondmilito. Li estis plej bone konata kiel stelulo de filmoj kiel The Power of the Press (1928) The Prisoner of Zenda (1937), Gunga Din (1939) kaj The Corsican Brothers (1941). Li estis la filo de la aktoro Douglas Fairbanks kaj estis edzo de Joan Crawford.
(5853) 1992 QG
Ĝi estas ankoraŭ sennoma.
Tadeo Brakko
Tadeo Brakko estas populara rolulo de la komikso Rat-Man, kreita de Leo Ortolani. Brakko estas policisto, kiu poste fariĝos kapitano anstataŭigante la maljunan kapitanon Samuel Krik, kaj estas la plej bona amiko de Rat-Man. Por lin desegni, Ortolani inspiriĝis je la usona aktoro Danny Glover, fama por aperi kune kun Mel Gibson en la filma serio Lethal Weapon.