cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Urogalo
Pariĝado kaj reproduktado
Estas pli malgranda ceremonia epoko aŭtune, kiu utilas por marki la teritoriojn por la vintraj monatoj kaj la venonta sezono. La ino konstruas neston surgrunde inter herbo kaj sekaj folioj, ofte ĉe pino aŭ inter malaltaj branĉoj de juna arbo. Ĉirkaŭ tri tagojn post kopulacio la ino komencas ovodemetadi. Post 10 tagoj tio finiĝas, la averaĝa ovaro estas de 8 ovoj sed povas esti ĝis 12, rare nur 4 aŭ 5 ovoj. Aprile, maje aŭ junie (se pli norde aŭ pli alte) ŝi demetas 5 ĝis 9 flavecajn ovojn makulitajn brune similajn laŭ grando kaj formo al tiuj de kokinoj, sed kun tiuj makuletoj. Ŝi kovas ilin ĉirkaŭ unu monato. Tuj post ĉies eloviĝo la idaro estas translokigita de patrino al pli sekura loko (elnestiĝo). La idozorgado daŭras ĉirkaŭ 26–28 tagoj depende de vetero kaj altitudo. La idoj flugas antaŭ unu monato post la eloviĝo, eĉ antaŭ la tuta plumiĝo. Post plenkreska plumoŝanĝo je trimonata aĝo la idoj havas malsimilan plumaron laŭ sekso.
Komence de la reprodukta sezono la ino estas tre sensiva al ĝenado kaj elnestiĝas rapide. Fine ŝi toleras iome ĝenadon, kaŭras sur neste kiu kutime estas kaŝita sub malaltaj branĉoj de juna arbo aŭ rompita arbokrono. Dum kovado la ino sidas surneste kaj eliros nur se ĝenado okazas proksimege. Kovantaj inoj rare pasas pli da unu horo forneste manĝante kaj tiele ŝi iĝas iome senfekokapabla. Esto de proksima nesto estas ofte indikata de distingaj longecaj kaj senformaj fekaĵoj. Eloviĝo okazas preskaŭ kolektive kaj tuj poste okazas elnestiĝo por eviti atakeblon. Abandonitaj nestoj ofte enhavas fekaĵojn; malplenigo el la inaj apendicoj okazas dum la kovada periodo.
Post eloviĝo la idoj dependas de varmigo fare de la ino. Kiel ĉe ĉiuj frumaturaj birdoj la idoj estas tute kovrataj de lanugo je eloviĝo sed ne kapablas reteni sian korpotemperaturon kiu estas 41 °C ĉe tiuj birdoj. Dum malvarmo kaj pluva vetero la idoj bezonas esti varmigitaj de la ino ĉiun kelkan minuton kaj dum la tuta nokto.
Ili serĉas manĝon sendepende kaj predas ĉefe insektojn, kiel papilioj raŭpoj kaj larvoj (estas specializa papilio kies raŭpoj disvolviĝas nur ĉe Vaccinium myrtillus), formikoj, miriapodoj, grundaj skaraboj kaj simile.
Ili kreskas rapide kaj plej parto de la energio konsumita estas transformata en proteino de flugo muskolaro (la blanka viando ĉirkaŭ la brusto ĉe kokoj). Je aĝo de 3–4 semajnoj ili povas ekflugi, el tiam ili komencas dormi en arboj en varmaj noktoj. Je aĝo de ĉirkaŭ 6 semajnoj ili povas reteni sian korpotemperaturon. La lanugo estis ŝanĝinta al nematura plumaro kaj je aĝo de 3 monatoj alia plumoŝanĝado metas ilin en sia antaŭkreska plumaro kaj tiam ambaŭ seksoj povas esti facile distingataj.
Komece de septembro la familioj ekdissiĝas. Unue disiĝas la junaj kokoj, poste la junaj inoj, kaj ambaŭ seksoj povas formi izolajn manĝogrupojn vintre.
Manĝo
La Urogalo vivtenas sin el varia manĝotipo, inklude burĝonojn, foliojn, berojn, insektojn, herbojn kaj vintre ĉefe koniferajn pinglofoliojn; oni povas vidi la manĝorestojn en ties fekaĵoj, kiuj estas ĉirkaŭ 1 cm de diametro kaj 5–6 cm in longaj. Plej parto de la jaro la fekaĵoj estas de solida konsisto, sed dum maturiĝo de mirteloj, tiuj hegemonias en la dieto kaj la fekoj iĝas senformaj kaj bluecnigraj.
Dum vintro, kiam alta neĝokovro malhelpas aliron al grunda vegetaĵaro, la Urogaloj pasas plej parton de tago kaj nokto surarbe, kie ili manĝas tiam koniferajn pinglofoliojn de piceo, pino kaj abio same kiel burĝonojn de fago kaj sorbo.
Por digesti tiun duran vintromanĝon la birdoj bezonas sablerojn, malgrandajn ŝtonetojn aŭ gastrolitojn kiujn ili aktive serĉas kaj englutas. Kun ties tre muskolaj stomakoj, tiuj stomakaj ŝtonetoj funkcias kiel muelilo kaj rompas la pinglofoliojn kaj burĝonojn en malgrandaj eroj. Krome Urogaloj havas du apendicojn kiuj ege kreskas vintre. Per helpo de simbiozaj bakterioj, la plantomaterialo estas digestata tie. Dum la mallongaj vintraj tagoj la Urogaloj manĝas preskaŭ konstante kaj produktas vomaĵojn preskaŭ ĉiu 10a minuto.
Vivmedio kaj habitato
Pro siaj interrilataj kaj flugaj kutimoj la urogaloj bezonas malfermajn arbarojn aŭ arbarojn kiuj havu proksime malfermajn zonojn. La arbaro povas esti de pinoj, betuloj, fagoj, kverkoj, ktp. La birdoj (maskloj unuflanke kaj inoj aliflanke) estas teritoriaj kaj markas por si mem areon de 1 km proksimume.
Ĝi povas troviĝi en arbaroj de tajgo de norda kaj nordorienta Eŭrazio ene de latitudoj de malvarmaj temperaturoj kaj arbarzonoj de koniferoj en la montaj teritorioj de mezvarma Eŭropo.
La Urogalo estas adaptita al originaj habitatoj – malnovaj arbaroj de koniferoj kun riĉa interna strukturo kaj densa grunda vegetaĵaro de specioj de Vaccinium sub hela kanopeo. Ili manĝas ĉefe speciojn Vaccinium, ĉefe mirtelo, trovas ŝirmon en juna arbokreskoj, kaj uzas malfermajn spacojn por flugi. Kiel habitataj specialistoj, ili apenaŭ uzas aliajn arbartipojn.
La Urogalo, kaj ĉefe ino kun idoj, postulas resursaron kiu enhavas partojn de malgrandaj herbejeroj: tio estas manĝoplantoj, malgrandaj insektoj por idoj, ŝirmo en densaj junaj arboj aŭ alta grunda vegetaĵaro, malnovaj arboj kun horizontalaj branĉoj por dormi. Tiuj kriterioj kuniĝas plej bone en malnovaj arbaroj kun piceoj kaj pinoj, densa grunda vegetaĵaro kaj lokaj arboj rekreskintaj sur sekaj deklivoj en sudaj al okcidentaj flankoj. Ties malfermaj areoj permesas subenajn flugojn kaj arborekresko havigas ŝirmon.
Rubelita
La loĝloko fondiĝis en 1876 kaj estis levita al la rango de municipo la. La subŝtata ĉefurbo Belo Horizonte situas en distanco de 673 kilometroj.
Urogalo
Vivmedio kaj habitato
La abundo de Urogaloj dependas - kiel en plej parto de aliaj specioj - de habitatokvalito, tio estas tre sunbanaj malfermaj, malnovaj miksitaj arbaroj kun piceo, pino, abio kaj iome da betuloj kun riĉa grundokovro de specioj de Vaccinium.
Rubelita
Eksteraj ligiloj
<!-- Eble utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
Urogalo
Vivmedio kaj habitato
La populacio de Skotio iĝis formortinta, sed oni enmetis populacion el Norvegio; en Germanio ĝi estas en la "Ruĝa listo" kiel specio minacata je formorto, kaj ne plu troviĝas en la plej malaltaj montaraj areoj de Bavario; en la Bavaria Arbaro, la Nigra Arbaro kaj la montoj Harco la nombroj de survivantaj urogaloj malpliiĝas spite amasajn klopodojn bredi ilin kaptivece kaj liberigi ilin en naturon; kaj en Svisio, en la Svisaj Alpoj kaj en la Ĵuraso. Tiu specio estas formortinta el Belgio.
La plej danĝeraj minacoj kontraŭ tiu palearktisa specio estas habitatodegradado, ĉefe pro konverto de diversaj indiĝenaj arbaroj en ofte plantejoj de ununura lignospecio, kaj pro kolizio de la birdoj kontraŭ agrikulturaj bariloj uzataj por enfermi cervojn for de plantejojn. Ankaŭ pliiĝantaj nombroj de malgrandaj predantoj (kiaj Ruĝa vulpo) pro perdo de grandaj predantoj (kiaj lupoj, ursoj) povas kaŭzi problemojn en kelkaj areoj. En kelkaj areoj, malpliiĝo estas kaŭzitaj de troa ĉasado, kvankam ĉasleĝoj en multaj areoj haltis tion. Ĝi ne estis ĉasata en Skotio aŭ Germanio dum ĉirkaŭ 30 jaroj.
Statuso kaj konservado
Tiu specio havas ĉirkaŭkalkulatan teritorion de 1-10 milionoj da km² kaj populacio de inter 1.5 kaj 2 milionoj da individuoj nur en Eŭropo. Estas iome da pruvo de populacimalpliiĝo, sed oni supozas, ke la specio ne alproksimiĝis al sojloj por populacimalpliiĝo fare de la IUCN Ruĝa Listo de pli da 30 % en dek jaroj aŭ 3 generacioj, kaj tiele ĝi estas pritaksata kiel Malplej Zorgiga.
En Hispanio
Kelkaj el tiuj subspecioj malpliiĝas ĉefe pro reduktado de vivmedio. Ekzemple en Hispanio la okcidenta subspecio loĝas ĉe deciduaj arbaroj kiel fagaro kaj kverkaro, do multe suferas vintre kompare kun la pirenea subspecio kiu ĝuas pinarbarojn. Tiele la okcidenta malpliiĝis dum la lastaj 20 jaroj de la jarcento el preskaŭ 600 viroj ĝis nur ĉirkaŭ 200.
La kialoj de tiu ĝenerala malpliiĝo estas diversaj:
Kiel informis jam la hispana naturalisto Félix Rodríguez de la Fuente en sia televidserio "Fauna", la nordokcidenta subspecio de Hispanio nome Tetrao urogallus cantabricus -restaĵo de glaciepoko- estis minacata el la 1960-aj jaroj pro komerca rikolto de la beroenhavaj branĉetoj de ilekso por vendado kial Kristnaska ornamaĵo -praktiko tute fremda tie kaj importita el Anglosaksaj landoj. Feliĉe lia kampanjo sukcesis, la publiko komprenis la stultaĵon kiujn ili estis farinte (ĉiukaze akceptiĝis plastaj surogatoj), tiu praktiko estis malpermesata kaj ilekso protektita.
En Britio
En Skotio la populacio ege malpliiĝis el la 1960-aj jaroj pro porcervaj bariloj, predado kaj manko de taŭga vivejo (kaledoniaj koniferaroj). La populacio falis el supro de 10,000 paroj en la 1960-aj jaroj al malpli da 1000 birdoj en 1999. Oni supozis eĉ, ke la birdo iĝos formortinta en Britio ĉirkaŭ 2015. Tamen post forta laboro fare de la RSPB kaj aliaj organizoj ili povas nun sperti ioman rekuperon.
Abadia de Goiás
Abadia de Goiás estas brazila municipo de la subŝtato Gojaso. Ĝi havis en 2004 ĉirkaŭ 6.054 loĝantojn.
Geografio
La distanco al la ĉefurbo Goiânia estas 24km. La najbaraj municipoj estas Aragoiânia, Goiânia, Guapó kaj Trindade.
Historio
Ĝi iĝis municipo kun la nomo Abadia de Goiás, per ŝtata leĝo n-ro 12799, de la 27-a de Decembro 1995, apartiĝante de Aragoiânia, Goiânia, Guapó kaj Trindade.
Vidu ankaŭ
Municipoj de Goiás
Marechal Cândido Rondon
Marechal Cândido Rondon estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 46.799 loĝantojn en 2010.
48638 Třebíč
48638 Třebíč estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Miloš Tichý elde la Observatorio Kleť, proksime de České Budějovice en Ĉeĥio.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la moravia urbo Třebíč, ĉefe konata pro la Baziliko de Sankta Prokopio konstruita en la frua 13-a jarcento kaj la malnova Juda Kvartalo. Tiuj memoraĵoj pri la kun-ĉeesto de kristana kaj juda kulturoj de la mezepoko ĝis la 20-a jarcento estas Mondaj Heredaĵaj ejoj de UNESKO.
San Lorenzo Texmelucan
San Lorenzo Texmelucan estas unu el la 570 komunumoj de la meksika subŝtato Oaxaca. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas San Lorenzo Texmelucan. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 20 229.
Geografio
San Lorenzo Texmelucan apartenas al la distrikto Sola de Vega al kiuj apartenas entute 16 komunumoj. Ĝi situas en la regiono Sierra Sur, kiu apartenas al la sudokcidenta parto de la subŝtato Oaxaca. La plej granda parto de tiu regiono apartenas al la montara ĉeno Sierra Madre del Sur. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 6319 loĝantojn. El tiuj estis 3002 viroj kaj 3317 virinoj. La komunumo havas surfacon de 303.65 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 1370 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 4663 indiĝenoj. El tiuj 3700 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 3700 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Brojo (distrikto)
La distrikto Brojo (en la franca district de la Broye; en la germana Broyebezirk) estas administra unuo de Kantono Friburgo. Ĝi havis 27544 loĝantojn la 31-an de decembro 2008. Ĝia ĉefloko estas la komunumo Estavayer-le-Lac.
Geografio
La distrikto Brojo konsistas el kvar teritorioj, kiuj inter si ne estas ligitaj. Tri el ili estas eksklavoj en Kantono Vaŭdo, dum unu estas ligita teritrie al la distrikto Friburgo. La teritorioj de la distrikto entendiĝys en la ebenaĵo de la rivero Brojo kaj laŭlonge de la sudorienta bordo de la Lago de Neŭŝatelo.
Komunumoj de la distrikto Brojo
La distrikto Brojo konsistas (stato en 2012) el 30 komunumoj, el kiuj la ĉefloko Estavayer-le-Lac estas la plej granda. Jen la listo:
Moussa Sissoko
estas franca futbalisto. Li naskiĝis en Le Blanc-Mesnil, do nun estas -jara.
Ekde la jaro 2009 li estas membro de la franca nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li interalie kunkonkuris pri la Futbala Mondpokalo 2014 kaj en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016.
János Veres
János VERES [jAnoŝ vereŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Veres János estas hungara politikisto, ministro, parlamentano, ekonomikisto, urbestro. János Veres naskiĝis la  1957 en Nyírbátor.
Biografio
János Veres akiris diplomon en Universitato de Debrecen en 1981, poste li akiris plian diplomon en Ekonomia Universitato pri Marx Károly en 1986, fine li doktoriĝis. Li komencis labori jam post la unua diplomo en diversaj agrikulturaj firmao aŭ eĉ propra firmao. En 1980 li aliĝis al Hungara Socialista Laborista Partio, post jaroj li estis partiestro pri urbo. En 1989 li aliĝis al la nova fondita Hungara Socialista Partio. Li estis parlamenta deputito inter 1994 kaj 2014. En 2002 li estis elektita urbestro de sia naskiĝurbo, sed li abdikis en la sekva jaro, ĉar li estis nomumita subministro pri financo, poste ministro inter 2005 kaj 2009. Li havas edzinon, kiu naskis 2 filojn.
Thiago Neves
Thiago Neves (n. ) estas brazila futbalisto. Li de 2008 ĝis 2012 membris en la brazila nacia teamo de futbalo.
Toussus-le-Noble
Toussus-le-Noble [] estas franca komunumo en la departemento Yvelines, en la regiono Francilio. Ĝi havis 958 loĝantojn en la jaro 2010.
Geografio
Toussus-le-Noble troviĝas en la oriento de la departemento Yvelines, sudokcidente de Parizo kaj  sude de Versailles. La najbaraj komunumoj estas Buc, Les Loges-en-Josas, Jouy-en-Josas, Saclay, Villiers-le-Bâcle kaj Châteaufort.
En Toussus-le-Noble troviĝas malgranda flughaveno.
San Diego de Alejandría
San Diego de Alejandría estas unu el la 126 komunumoj de la meksika subŝtato Jalisco. La ĉefurbo de la komunumo estas San Diego de Alejandría. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 14 072.
Geografio
San Diego de Alejandría apartenas al la regiono Altos Norte kiu situas en la nordoriento de la subŝtato Jalisco (nordoriente de la regiono Altos Sur). Al tiu regiono apartenas 8 komumoj. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 6181 loĝantojn. El tiuj estis 2879 viroj kaj 3302 virinoj. La komunumo havas surfacon de 432,32 km². La meza alteco estas 1940 metroj super la marnivelo. La meza jara temperaturo estas 17,6 C. En la komunumo estas 642,1 mm da precipitaĵo jare.
Sociogeografio
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Gottlob Heinrich Schauerhammer
EdE-S Gottlob Heinrich SCHAUERHAMMER (ŝaŭerhamer), germano prof. por modernaj lingvoj. Nask. E aŭg. 1857 en Zeulenroda. E-istiĝis en Grenoble sekve de la konatiĝo kun Boirac. Paroladis pri E en Leipzig ĉe la Societo per moderna filologio en 1902. Estis inter la unuaj ekzamenantoj ĉe la E Instituto por la G. Respubliko kaj certe unu el la plej fruaj (eble la unua) E-istoj en Leipzig.
NGC 1990
NGC 1990 (alia indiko — LBN 940) estas stelo en konstelacio Oriono.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Nemo 33
Nemo 33 estas la plej profunda endoma naĝejo en la mondo. La naĝeja baseno situas en Bruselo, Belgio, estis malfermita en 2004. Ĝia maksimuma profundeco estas 34,5 metroj. Ĝi enhavas 2,5 milionojn da litroj de ne-klorumita, tre filtrita fonta akvo, konservita ĉe 30 °C (86 °F) kaj tenas plurajn simulajn subakvajn kavernojn sur la 10-metra profunda nivelo. Ekzistas multaj subakvaj fenestroj, kiuj permesas por eksteraj vizitantoj rigardi en la naĝejon en diversaj profundoj. La komplekso planis la belga subakvada fakulo John Beernaerts al mult-cela subakvadejo.
La nomo Nemo aludas je romano Dudek mil leŭgoj sub la maro de Jules Verne, en kiu rolas kapitano Nemo.
Róbert Schatz
SCHATZ Róbert (ŝac), ankaŭ Roberto Julio Schatz (nask. ) estis hungaro kaj doktoriĝinta kuracisto. Li estis vicprezidanto kaj sekretario de Hungarlanda Esperantista Societo (HES) antaŭ la Unua mondmilito.
Schatz havis gravan sukceson dum la Internacia Kuracista Kongreso, Budapeŝto, 1909. Li estis redaktoro de „Hungara Esperantisto", 1909-1910 kaj de „Juna Esperantisto". Surbaze de la tie faritaj spertoj li verkis poŝvortareton hungaran-esperantan, aperintan en 1910 kaj plurfoje reeldonitan ĝis 1947. Li kabeis antaŭ 1930.
Aplikata lingvistiko
Aplikata lingvistiko, foje aplika lingvistiko kune kun teoria lingvistiko estas parto de la lingvoscienco. Ĝi specialiĝas pri solvado de praktikaj problemoj rilataj al la studo de lingvo, kaj ankaŭ pri praktika uzo de lingvoteorio en aliaj kampoj, kiel instruado de lingvoj kaj stilistiko. Kritika aplikata lingvistiko ankaŭ okupiĝas pri interkulturaj aspektoj.
Heemstedestraat (amsterdama metrostacio)
Heemstedestraat estas metrostacio sur la linioj 50 kaj 51 de la Metroo de Amsterdamo.
1988
1988 estis superjaro komenciĝanta je vendredo (vidu ĉi tie kalendaron).
En la jaro 1988 post Kristo okazis, interalie:
Listo de svedaj reĝoj
Kronologia listo de reĝoj de Svedio.
Tiu ĉi listo estas tre nekompleta. Kompleta listo de svedaj regantoj streĉiĝas pli ol 1000 jarojn, de la vikinga tempo ĝis hodiaŭ, kaj estas trovebla, ekzemple, en la koresponda paĝo de la svedlingva Vikipedio.
La Sverkera kaj la Erika dinastio (nekomplete)
Dum la periodo inter ĉirkaŭ 1130 kaj 1250 Svedio estis regata ĉefe de membroj de la Sverkera dinastio, Sverkerska ätten, kaj la Erika dinastio, Erikska ätten, kiuj estas nomitaj laŭ la unuaj reĝoj de tiuj dinastioj. Kiam naskiĝdatoj mankas en la listo, tio estas ĉar oni ne scias kiam la personoj estis naskiĝintaj.
(ĉu "ĉ." 1156? ĉu 1167, fonto? kial Långe ne blua, se K&B ruĝa?) -->
Helikomilvo
La Helikomilvo, Rostrhamus sociabilis, estas rabobirdo de la familio de Akcipitredoj, kiu inkludas ankaŭ la aglojn, akcipitrojn kaj vulturojn. Ties parenco, nome la Longbeka milvo, estas nune denove lokigita en la genron Helicolestes, kio faras la genron Rostrhamus monotipa. Kutime lokigita en la subfamilio de Milvenoj, la valideco de tiu grupo estas ankoraŭ sub priserĉado.
Abadiânia
Abadiano estas brazila municipo de la subŝtato Gojaso. Ĝi havis en 2007 ĉirkaŭ 12.640 loĝantojn.
Helikomilvo
Aspekto
La maskla plenkreskulo havas malhelan blugrizan plumaron kun pli malhelaj flugilplumoj. La kruroj kaj vaksaĵoj estas ruĝaj. La ina plenkreskulo havas malhelbrunajn suprajn partojn kaj tre striecajn palajn subajn partojn. Ŝi havas blankecan vizaĝon kun pli malhelaj areoj super kaj malantaŭ okuloj. La kruroj kaj vaksaĵoj estas flavaj aŭ oranĝaj. La nematurulo estas simila al ina plenkreskulo, sed ĝia krono estas strieca.
Abadiânia
Turismo
Hodiaŭ la urbo havas kelkajn turismajn vidindaĵojn, kiel la lagon de la Hidroelektra centralo Corumbá IV kies utiloj estas i. a. produkti elektran energion, kaptado de akvo, ripozo k.t.p.
Helikomilvo
Distribuado
La Helikomilvo reproduktiĝas en tropika Sudameriko (el Kolombio al norda Argentino), Karibio (ĉefe Kubo), Meksiko, kaj centra kaj suda Florido en Usono. Ĝi estas specio de loĝantaj birdoj la tutan jaron en plej parto de sia teritorio, sed la plej sudaj populacioj migras norden vintre kaj la karibiaj birdoj disiĝas amplekse for de la reprodukta sezono.
Abadiânia
Geografio
La distanco al la ĉefurbo Goiânia estas 85km. Abadiânia troviĝas en la Subŝtato Gojaso, je proksimume 1.000 metroj super la nivela maro.
Helikomilvo
Distribuado
La Helikomilvo estas surloke endanĝerita specio en la floridaj Evergladoj, kun populacio de malpli da 400 reproduktantaj paroj. Pristudado montris, ke sekigado kaj disvolvigo de Everglades malbonigas la populacion de la pomohelikoj. Tamen, tiu specio ne estas ĝenerale minacata en sia etenda teritorio.
Abadiânia
Vidu ankaŭ
Municipoj de Goiás
Helikomilvo
Distribuado
Fakte ĝi povus esti pliiĝanta surloke kia en Centrameriko. En Salvadoro ĝi estis unuafoje registrata en 1996. Ekde tiam ĝi estis regule vidata, inklude nematurulojn, sugeste la ekziston de loĝanta reproduktanta populacio jam ekzistinta en tiu lando. Aliflanke plej vidaĵoj okazis for de la reprodukta sezono, pli indika de postreprodukta disigo. En Salvadoro la specio povas esti observata dum vintraj monatoj ĉe Akvorezervejo Cerrón Grande, Laguno El Jocotal, kaj ĉefe ĉe la Lago Güija. La pomhelikoj Pomacea flagellata estis disvastigitaj en Salvadoro inter 1982 kaj 1986 kiel manĝo por fiŝoj, kaj ŝajne la disvastigo de altaj nombroj de tiuj helikoj ne estis nerimarkita de la Helikomilvo.
Subspecioj
Sur tiu ampleksa teritorio oni agnoskas tri subspeciojn oficiale kiuj estas la jenaj:
Ekologio
Tiu estas gregema birdo de humidejoj de fluanta akvo, kiu formas grandajn vintrajn ripozantarojn. Ili estas samtempe gregemaj kaj nomadecaj. Dum sekaj periodoj forlasas reproduktejojn por trovi pli taŭgajn habitatojn al akva vivosistemo. Nereproduktuloj tendencas formi arojn kiuj veturas longdistance al manĝejoj.
Ties dieto konsistas preskaŭ nur el pomhelikoj. Helikomilvoj estis observataj manĝantaj aliajn predojn en Florido, kiaj kankroj de la genro Procambarus (Luiziana kankro) kaj Nigra pomokso. Oni supozas, ke la Helikomilvoj sin turnas al tiuj alternativoj nur kiam la pomhelikoj iĝas malabundaj, kiel dum sekegaj periodoj, sed plia studo necesas. La 14an de majo de 2007, birdorigandanto fotis Helikomilvon manĝantan ĉe farmo de Luiziana kankro en Kantono Clarendon (Suda Karolino).
Bacary Sagna
estas franca futbalisto. Li naskiĝis en Sens, do nun estas -jara.
De 2007 ĝis 2016 li estis membro de la franca nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li interalie kunkonkuris pri la Futbala Mondpokalo 2010, la Futbala Mondpokalo 2014 kaj en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2016.
Helikomilvo
Ekologio
Tiuj rabobirdoj estas inter kiuj havas plej specifan dieton en Nordameriko. Tiele en sia ampleksa distribuareo, ties manĝo estas preskaŭ nur ampularioj aŭ helikoj de la genro Pomacea. En Kolombio ili konsumas pli malgrandajn gastropodojn de la genro Marisa, sed la birdoj malfacile elprenas tiujn el la konko. Ili manĝas ankaŭ foje riverajn testudojn kaj dum sekaj periodoj eĉ malgrandajn mamulojn.
Tiu specio ne estas tre teritoriema. Dum la reprodukta sezono ili defendas malgrandan zonon el 4 al 30 m ĉirkaŭ la nesto. Sed kvankam ili foje konkurencas kun similmanĝantoj helikojn, ili rare defendas manĝoteritorion. Tamen kiam teritorio estas manĝabunda, ili certe protektas ĝin.
Reproduktado
Ili nestumas en arbusto aŭ surgrunde, kie la ino demetas 3–4 ovojn.
La nupta periodo estas vigle markata de nombraj ceremoniaj flugoparadoj kun akrobatiko. Masklo mallonge kaj ascendas kaj descendas aere per milda flugilfrapado. Sekve ino invitas sian partneron proponi manĝerojn aŭ materialojn utilajn por la nestokonstruado.
Apenaŭ okazas para plutenado for de la reprodukta sezono, ĉar nomadismo hegemonias kaj malhelpas paran kunvivadon. Eĉ dum la reprodukta sezono, la unuiĝo inter ambaŭ partneroj ne fortas, ĉar ekzemple en Florido reprodukta sezono ege longa (5 monatoj) permesas la individuojn partopreni en 3 aŭ 4 ovodemetadoj se oni rompas la parojn post eloviĝo kaj oni serĉas novan partneron. Male se oni konservas saman kaj oni okupas aktive por idomanĝigado, ili povas partopreni nur en 2 ovodemetadoj ĉiusezone. En 75 % de la kazoj, la nesto estas abandonata de unu de ambaŭ gepatroj kiam la idoj estas 3-semajnaj. La restonto pluas senprobleme la idozorgadon.
La nesto estas granda, sed de nesolida strukturo, kio estas tialo de oftaj detruoj kaj ovoperdoj. Ĝi situantas el 2,50 m al 9 m super akvosurfaco. Dum la kovado oni aldonas verdajn materialojn por reguligi humidecon kaj temperaturon. Kvankam tiu specio ofte revenas al sama nestoloko ĉiujare, ili konstruas preskaŭ ĉiam novan neston. Tiu tasko daŭras el 4 al 18 tagojn kaj estas farata ĉefe de la masklo. La ino finkonstruas. Ŝi demetas plej ofte 3 ovojn, ĉiun 3an tagon. Ili estas blankaj, brunaj aŭ makulecaj kaj kovado estas farata laŭvice dum 27 aŭ 28 tagoj. La idoj restas neste 23 al 30 tagojn kaj eĉ post elnestiĝo ili restas dependaj por manĝo ĝis kiam ili estos 11-semajnaj. La mortindico de idoj estas relative alta, ĉefe pro fuŝa nestostrukturo, pro predado fare de serpentoj (Elaphe obsoleta) kaj malbonaj veterkondiĉoj.
Ferdinand Tönnies
Ferdinand TÖNNIES (naskiĝis la 26-an de julio 1855 en Oldenswort, mortis la 9-an de aprilo 1936 en Kiel) estis filozofo kaj sociologo el Germanio. Ekde 1913 profesoro de universitato en Kiel.
Opinioj
Unu el la ideoj de Tönnies estis la malfermo de ŝtatoj kaj faro de tutmonda respubliko. Ĝi supozis, ke la ŝtatoj formus solan politikan enton, en kiu la plej altaj pozicioj estus okupataj de akademiuloj kaj filozofoj. Unu el la ĉefaj ideoj estis kreado de pacisma socio. La aŭtoro notis la grandan rolon de la amaskomunikilaro (gazetaro), kiu devis ludi en la procezo de kunfandado de landoj. En sia utopia vizio, tamen, li restas dista, montrante, ke la forto de grupa identeco ĉiam estos signifa.
Albert P. Crary
Albert Paddock Crary (1911–1987), estis pionira polusa geofizikisto kaj glaciologo. Li estis la unua persono kiu piediris sur kaj la Norda kaj la Suda Polusoj, nome en la Norda Poluso la 3an de majo 1952 (kun Joseph O. Fletcher kaj William P. Benedict) kaj poste en la Suda Poluso la 12an de februaro 1961 kiel estro de teamo de ok. La ekspedicio al la Suda Poluso eliris el la stacio McMurdo la 10an de decembro, 1960, uzante tri snowcat. Crary estis la sepa ekspediciestro kiu alvenis al la Suda Poluso per surfaca transportado (la ses aliaj antaŭ li estis sinsekve Amundsen, Scott, Hillary, Fuchs, Rusia ekspedicio en 1959/60 el Bazo Vostok, kaj Antero Havola). Li estis amplekse admirita pro sia scienca kapablo, lerteco kaj kiel granda administranto por polusaj esplorekspedicioj.
Anne Robert Jacques Turgot
Anne Robert Jacques TURGOT, barono de l'Aulne, foje nomita simple Turgot (Parizo, 10a de majo 1727-samloke, 18a de marto 1781) estis franca politikisto kaj ekonomikisto. Partiano de la liberalaj kaj fiziokrataj teorioj de François Quesnay kaj de Vincent de Gournay, estis nomumita ministro "secrétaire d’État" de Ŝiparmeo, kaj poste de financoj de la reĝo Ludoviko la 16-a. Tamen, lia politiko por klopodi malpliigi la longdaŭran nacian ŝuldon kaj por plibonigi la vivnivelon de la popolo ne estis sukcesa, kaj estis nuligita de sia sukcedanto, la barono Jean Clugny de Nuits.
Intendanto
En 1769, li verkis sian Mémoire sur les prêts à intérêt, pro okazo de la krizo okazigita de financa skandalo en Angulemo. Por li, la afero de prunto devas esti traktata science, kaj ne nur el vidpunkto de la moralo aŭ la religio, devena el skolastiko kaj malakceptanta la profiton.
Dum sia intendanteco en Limoĝo, aperis la Mémoire sur les mines et carrières kaj Mémoire sur la marque des fers, per kiuj li protestas kontraŭ la normoj de interveno de la ŝtato, kaj defendas la liberan konkurencon. Same li kuraĝigis la agrikulturon kaj la lokajn industriojn, kiel la fabrikoj de porcelano.
Dum la malsatego de 1770-1771, li postulis el la terposedantoj la devigon helpi la malriĉulojn kaj partikulare siajn laboristojn, kaj organizis en la atelieroj de la provinco karitatejojn por havigi laboron al tiuj kapablaj labori, kaj helpon al la malsanuloj. Paralele, li kondamnis la karitaton nediskriminacian. Turgot faris la pastrojn agentoj de liaj karitatoj kaj reformoj. En 1770 li verkis siajn famajn Lettres sur la liberté du commerce des grains (Leteroj pri la libero por grenkomerco) al la ĝenerala kontrolisto de financoj, nome abato Terray. En 1766, li redaktis Éphémérides du citoyen, kio aperis en 1769-1770 en la gazeto de Dupont de Nemours, kaj estis publikita aparte en 1776. Dupont, tamen, ŝanĝis la tekston por kongruigi ĝin plie kun la doktrino de Quesnay, kio malvarmigis siajn rilatojn kun Turgot.
Post skizi la originon de la komerco, Turgot disvolvigis la teorion de Quesnay laŭ kiu la grundo estas la nura riĉofonto, kaj dividas la socion en tri klasojn, nome kultivistoj, dungitoj aŭ metiistoj kaj posedantoj. Post studi la evoluon de la diversaj sistemoj de kultivo, de la naturo de la ŝanĝĝoj kaj de la negocado, de la mono, kaj de la funkcio de la kapitalo, li elektis la teorion de la «nura imposto», laŭ kiu nur la produkto de la tero estu impostigita. Sekve, li petis la totalan liberon de komerco kaj de industrio.
Favale di Malvaro
Favale di Malvaro estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Ligurio kaj la provinco Ĝenovo, kiu ekde 2015 oficiale nomatas metropola urbo Ĝenovo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Lorsica, Mocònesi, Neirone kaj Rezzoaglio.
Kristanisma patrono de la komunumo estas la sankta, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
19417 Madelynho
19417 Madelynho estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Madelyn Meng-Ling Ho, kiu gajnis la kvaran rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2003 pro sia projekto pri inĝenierarto. Ŝi estis lernantino ĉe la William P. Clements High School de Sugar Land (Teksaso, Usono).
Patrick Bruel
Patrick BRUEL, naskiĝnome Patrick Benguigui (naskiĝis la en Tlemcen, Alĝerio), estas franca kantisto kaj aktoro.
Lia unua granda sukceso en muzika medio estis Marre de cette nana-là. En 2002 li aperigis Entre deux, albumon de duopoj kun, interalie, Charles Aznavour, Jean-Louis Aubert aŭ Jean-Jacques Goldman. La saman jaron li komponis la francan kanzonon por la Eŭrovido-Kantokonkurso, Il faut du temps kantitan de Sandrine François, kiu atingis la kvinan vicon.
Liaj tri plej sukcesaj kanzonoj en Francio estas Qui a le droit, Casser la voix kaj Alors regarde.
Patrick Bruel ankaŭ estas konata kiel poker-ludanto.
Joan Cererols
Joan Cererols (9-a de septembro, 1618 ĝis 27-a de aŭgusto, 1680) estis kataluna muzikisto kaj benediktana monaĥo. Lia muzika verkaro inkluzivas rekviemon (aŭ Missa pro defunctis) komponita meze de la 17-a jarcento dum la granda bubonpesto kiu regis en Barcelono, kaj Missa de Batalla (meso de batalo) kiu solenas la konkeron de la Reĝlando de Napolo.
Biografio
En 1648, Cererols ricevis la permeson de March viziti Madridon, kie li povis renkonti novan generacion de muzikistoj. Post la reveno li estis konfirmita kiel membro de la monaĥa komunumo. Post la morto de March en 1658 Joan Cererols iĝis ĥordirektisto en sia hejma monaĥejo, pozicio kiun li tenis ĝis sia morto en 1680. Li estis 61 jarojn aĝa.
Vesproj
Dixit Dominus, Confitebor, Beatus vir, Laudate pueri, Lætatus, Nisi Dominus, Credidi, Ave maris stella, Magnificat
Kompletoj
Cum invocarem, Qui habitat, Ecce nunc, Te lucis ante terminum, In te Domini speravi, Nunc dimitis, Alma redemptoris mater, Ave Regina cœlorum, Regina cæli
Károly Barakonyi
Károly Barakonyi [kAroj barakonji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Barakonyi Károly estas hungara inĝeniero, profesoro, ekonomikisto.
Károly Barakonyi naskiĝis la  en Pécs.
Biografio
Károly Barakonyi frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris elektroinĝenieran diplomon en Teknika Universitato de Budapeŝto en 1962. Li akiris plian diplomon pri ekonomia inĝeniero en 1968. Post la unua diplomo li laboris en serva kompanio ĝis 1974, tiam li doktoriĝis en Universitato Corvinus de Budapeŝto, poste li instruis en Scienca Universitato Janus Pannonius. Li akiris gradon PhD en 1978, DSc post jardeko antaŭ la Hungara Scienca Akademio. En 1979 li atingis la instruan rangon docento, en 1990 universitata profesoro, fine en 2008 emerita profesoro. Interrompoj okazis en la jaroj 1989-1990, 1991-1992, tiam li instruis en Universitato de Pensilvanio. Ekde 2006 li instruis ankaŭ en Scienca Universitato de Szeged. Li estis en Pécs katedrestro (1986-2004) kaj rektoro (1994-1997). Li ricevis premiojn precipe en la 2000-aj jaroj. Li havas edzinon, kiu naskis 2 filinojn.
Občina Komenda
Obĉina Komenda estas unu el 212 municipoj en Slovenujo. Ĝi situas en la Regiono Osrednjeslovenska. La municipo enhavas 14 komunumojn kaj ĝia areo estas 24,1 km². Komence de 2014 tie loĝis 5868 homoj. La administra centro estas la vilago Komenda.
Loko, priskribo
La areo fluas de la nordo ĝis la sudo de la rivero Pšata. La alteco estas ĉirkaŭ 330 m ĝis 400 m. Občina situas ĉirkaŭ 17 km norde de la centro de Ljubljana.
Komunumoj
La municipo konsistas el 14 vilaĝoj: Breg pri Komendi, Gmajnica, Gora pri Komendi, Klanec, Komenda, Komendska Dobrava, Kriĵ, Mlaka, Moste, Nasovĉe, Podborŝt pri Komendi, Potok pri Komendi, Suhadole, Ĵeje pri Komendi.
Skivego
Skivego aŭ kurskia vego estas preparita vego (sporto) por praktiki kurskiadon.
Preparado
Ĝis meze de la 20a jarcento skivegoj estis preparitaj de kurskiistoj, kiuj kiel unuaj tra netuŝitaj neĝoj, iris lasante spuron. Ankaŭ hodiaŭ ekzistas tiaj skivegoj.
En vintrasportaj lokoj la skivegoj estas preparitaj per speciala maŝino. La speciala maŝino (skivega spuratoro) estas muntita malantaŭ la skieja veturilo. Ĝi frezas la neĝon malantaŭ la veturilo kaj malkompaktigas ĝin.. Poste la neĝejo estas premita firme. La skivego estas poste formita per pliforta premo.
Ekzistas du specoj de skivegoj:
Por la klasika stilo oni premas spurojn en la neĝo, kiuj evitas, ke la skioj flankenglitas; por la skata tekniko oni bezonas glatan neĝostrion. Sur skata skivego la skiistoj atingas pli grandan rapidecon. Tial tiu formo de skikurado hodiaŭ estas tre ŝatata. Klasikaj skivegoj estas nur ŝatataj de pli maljunaj personoj.
Ŝildoj
En Germanujo ekzistas nomigado laŭ DIN 32912 (Klasifikado de bazaj simboloj kaj ŝildoj por informi la skikurantoj) kaj DIN 32914 (ŝildoj por montolenoj, skiejoj kaj skivegoj). La normoj klasifikas la malfacileco-gradojn“:
Salatiga
Salatiga estas universitata urbego en la ĉefa insulo Javo, en provinco Centra Javo en Indonezio. Salatiga havas kvar distriktojn.
Geografio
Salatiga situas ĉirkaŭ meze de la insulo sur montetaro proksime de altaj montoj. Provinca ĉefurbo Semarang troviĝas 35, Surakarta 46, Jogjakarto 57, Surabajo 249, Bandungo 320, tutlanda ĉefurbo Ĝakarto 423, Tangerang 443, Serang 496, Palembang 795, Makassar 1017, Batam 1179, Padango 1326, Pekanbaru 1328, Medano 1784, Banda Aceh 2208 kilometrojn (aere).
Historio
Salatiga estis fondita frue jam en 750. La Nederlanda Orienthinda Kompanio konstruis fortikaĵon en 1746. La statuso estis levita al urbeto en 1917. Tiutempe la loĝantoj estis indiĝenoj, ĉinoj kaj nederlandanoj.
Ekonomio
Salatiga estas agrikultura urbo, kie oni produktas kafojn, kaŭĉukojn, kakaojn, kotonojn, spicojn, tabakojn, tritikojn. Ili estas prilaboritaj grandparte en Semarang, sed la tekstilojn loke en Salatiga. Menciindas la komerca sektoro.
Trafiko
Al Salatiga kuras ĉefvojoj el diversaj direktoj, kie aŭtobusoj helpas la trafikon.
Religio
En Salatiga Islamo estas la plej ofta religio (78%), sekvita per protestantismo (16%) kaj katolikismo (5%). Aliaj religioj (budhismo, hinduismo, konfuceismo) estas malpli ol 1%. Salatiga estas tolerema, ekzemple en la urbego oni aranĝas subĉielajn religiajn festivalojn dum Kristnasko.
Eduko
Salatiga havas plurajn universitatojn kaj altlernejojn.
Brita reĝa familio
Tiuj kiuj iam ricevis la titolojn de "Royal Highness" nome "His" aŭ "Her Royal Highness" (HRH) (honoro je la konto de la monarko), kaj de "Majesty" nome "His" aŭ "Her Majesty" (HM), estas normale konsiderataj membroj, inkluzive tiujn kiuj ricevis tiujn titolojn eĉ antaŭ la komenco de la regado de la nuntempa monarko. Laŭ tiu kriterio, listo de la nuntempa reĝa familio kutime inkluzivas la monarkon, ties filojn kaj vir-liniajn nepojn de la monarko kaj de antaŭaj monarkoj, la filojn de la plej aĝa filo de la Princo de Kimrio, kaj ĉiujn el ties nunaj aŭ vidvaj edz(in)oj.
Kelkaj membroj de la reĝa familio havas oficialajn loĝejojn nomitajn laŭ la lokoj el kiuj anoncoj estis faritaj, nome la "Court Circular" pri la oficialaj engaĝiĝoj kiujn ili estis plenumintaj. La oficialaj taskoj kaj dungitaro de kelkaj membroj de la reĝa familio estas financataj per parlamenta monatribuo, ricevita nerekte el la monarko aŭ el la ŝtata trezoro. La reĝa familio estas subtenata de nombraj Britaj Reĝaj Hejmoj, krom de la dungitoj de la loĝataj reĝaj palacoj kaj de la Duklando Kornvalo.
Ekde 1917, nome dum la Unua Mondmilito, kiam la reĝo Georgo la 5-a ŝanĝis la nomon de la reĝa dinastio el tiu duongermana de Saksio-Koburgo kaj Gotao, al kiu membroj de la reĝa familio estis apartenintaj, ĉu pro nasko ĉu pro geedzeco, al tiu de Windsor. Iamaj titolitaj membroj de la reĝa familio kutime ne uzas familian nomon, kvankam ekde 1960 la familinomo Mountbatten-Windsor de Princo Filipo estis adoptita de la familio Mountbatten, estis preskribita kiel familia nomo por la rektaj posteuloj de Elizabeto la 2-a kiuj ne havas reĝajn titolojn, kaj ĝi estas foje uzata laŭbezone por tiuj kiuj ja havas tiajn titolojn.
Salatiga
Klimato
Salatiga havas tropikan musonan klimaton (Am). En ĉiuj monatoj pluvas, resume jare 2668 mm. Inter julio-septembro iomete malpli ofte pluvas. La averaĝa jara temperaturo estas 23 °C kaj varias inter 18-28 °C. Ne estas grandaj diferencoj inter la monatoj.
NGC 1992
NGC 1992 (aliaj indikoj — ESO 423-23, MCG -5-14-7, AM 0532-305, PGC 17466) estas galaksio en konstelacio Kolombo.
28483 Allenyuan
28483 Allenyuan estas tre malgranda hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Epinal-bildo
Epinal-bildo estas viv-kolora gravuraĵo pri popola temo. Pasinte vendataj far migrantaj vendistoj (kolportistoj), ili ŝuldas sian nomon al la franca urbo Epinal, kie unuafoje produktiĝis tiuj bildoj, en la jaro 1796.
Epinal-bildo pra-nepas de la bildigado, popola negoccela arto naskita en la 15a jarcento, precipe celanta la malklerajn kamparanojn.
San Lorenzo Victoria
San Lorenzo Victoria estas unu el la 570 komunumoj de la meksika subŝtato Oaĥako (Oaxaca). La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas San Lorenzo Victoria. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 20 230.
Epinal-bildo
La esprimo "Tio estas Epinal-bildo" rilatas al la fifamo de tiuj bildoj (vidu ĉi sube).
San Lorenzo Victoria
Geografio
San Lorenzo Victoria apartenas al la distrikto Silacayoapam al kiuj apartenas entute 19 komunumoj. Ĝi situas en la Miŝteka regiono de Oaĥako (regiono Mixteca), kiu apartenas al la nordokcidenta parto de la subŝtato. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 948 loĝantojn. El tiuj estis 458 viroj kaj 490 virinoj. La komunumo havas surfacon de 30.62 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 1190 metroj super la marnivelo.
Epinal-bildo
Temoj kaj formoj
La temoj estas tre diversaj, sed plej oftas religio, historio, (Franca Revolucio, Bataloj, Militistaj uniformoj...) aŭ popularaj romanoj/rakontoj.
San Lorenzo Victoria
Sociogeografio
Fontoj: Statistikoj de la nacia geografia instituto INEGI pri la censo de 2005 (hispane: Conteo de Población y Vivienda de 2005).
Epinal-bildo
Temoj kaj formoj
Nur ununura bildo tutpaĝa ĉe la komenco, Epinal-bildo evoluis progresive al sekvenca serio de bildoj, kiuj priskribas rakonton, kanzonon aŭ ion tian. En tiu formo, oni povas jam ĝin nomi bildrakonto.
Alia speco tre ofta: la enigmo-bildo, en kiu oni devas trovi kaŝitan objekton (aŭ vivantan estaĵon), bildigitan nur pere de la strekoj uzitaj por la aliaj eroj de la bildo. Plej ofte, oni bezonas turni kapopiede la bildon, por fine vidi la serĉaĵon.
Plu fabrikataj, la modernaj Epinal-bildoj temas plej diverse, ekzemple "La piano", "La franca futbala teamo de 1998, monda ĉampiono", "Cyrano de Bergerac", ktp.
Eco kaj famo
Unue destinita al publiko ne tre klera, la Epinal-bildoj restis enhave tre simplaj, falante ofte en naivecon. Ili tutnature uziĝis por morala propagando, eĉ ofte politika, kiel ekzemple sub la Unua Imperio, per kiu oni multe festis la imperiestron, lian familion, liajn armeojn kaj ties venkoj.
Tio klarigas la duoblan famon de la Epinal-bildo:
Historio de la fabriko en Epinal
La unuaj Epinal-bildoj aperis en 1796, serie presitaj far Jean-Charle Pellerin. Afero de metiisto ĉe la komenco, la Epinal-bilda farado progresive industriiĝis larĝskale.
La tradicia farado konsistis el du fazoj: unue en presado per mana presilo nomita « Gutenberg » de bildo gravurita en ligna tabulo (lignografio); due, mana kolorado per truŝablonoj kaj rondaj penikoj, de la diversaj koloroj necesaj por la fina rezulto.
La tradicia mana kolorado postvivis longtempe ĝis 1989 dum presado evoluis nur iomete danke al litografio. Tiam, la bildfarado evoluis al la plej modernaj pres-teknikoj.
Komence de la 20a jarcento, la produktoj de la bildfabriko konatiĝis mondskale. Paperaj teatroj, artikitaj fadenpupoj kaj diversaj konstruaĵoj el kartono konsistigis gravajn disvendajn sektorojn, al kiuj aldoniĝis post la unua mondmilito, la militaj temoj.
Ek de 1980, la bildfabrikado pligrandigis sian famon, eldonante verkojn de famaj desegnistoj kiel Tardi kaj Fred. Ĝi ĝuis plie pri unu regula televida elsendo ĉe franca ŝtata televidado. Tamen finance ne bone flegata, la entrepreno iom post iom sinkis ĝis bankroto. En 1984, aro de 50 akciuloj decidis reorganizi la kapitalon por renaski tiun gravan eron de la loka vivo: ja Epinal ŝuldas sian famon kvazaŭ nur al la fabriko.
La entreprena stirado tiam iĝis multe pli oportuna kaj ŝparema, ŝirmante la specifecon de la bildfarado, nome la perŝablona kolorigado.
Nun, uzante ek de 1989 plej modernajn presteknikojn, la fabriko plu eldonas bildojn kiel en la pasinteco. Sep artistoj laŭstile malsamaj sed komplementaj verkas bildojn laŭ temoj plej diversaj.
Ĝi plie disponigas gravan muzeon pri presado, kiu akceptas pli ol 200 000 vizitantojn jare.
Vidu ankaŭ
Lubok (arto)
Batalo ĉe Nemiga
La Batalo ĉe Nemiga ( Битва на реке Немиге, beloruse Бітва на Нямізе) estis granda kolizio inter Polacka princlando gvidita de Vseslav Brjaĉislaviĉ kaj triumviraro de Kieva, Ĉernihiva kaj Perejaslava princlandoj estrita de filoj de Jaroslavo la Saĝa: Izjaslav Jaroslaviĉ, Svjatoslav Jaroslaviĉ kaj Vsevolod Jaroslaviĉ. Ĝi okazis la 3-an de marto de 1067 ĉe rivero Nemiga.
En la priskribo de la batalo nuntempa ĉefurbo de Belarusio Minsko unuafoje estis menciita.
Laŭ kieva kronikisto Vseslav malvenkis kaj retiriĝis al Polack. Kievaj princoj ne persekutis lin, sed ili okupis sudan teritorion de Polacka princlando.
La batalo ankaŭ estas priskribita en Parolo pri la militiro Igora, en kiu analisto mencias ĝiajn reciprokan kruelecon kaj multajn viktimojn.
Almonaster la Real
Almonaster la Real (La Reĝa Monaĥejo) estas municipo de Hispanio, en la provinco Onubo, regiono Andaluzio.
Situo
Almonaster la Real estas situa en la norda parto de la provinco Onubo en la komarko aŭ distrikto Sierra de Aracena, je altitudo de 916 m; je 100 km de Onubo, provinca ĉefurbo, je 20 km de Aracena kaj je 40 km de Portugalio. La areo de ties teritorio estas de 322 km².
Almonaster troviĝas nordokcidente de la provinco Onubo kaj limas norde kun Cortegana kaj Jabugo, oriente kun Santa Ana la Real, Alájar kaj Aracena, okcidente kun Cortegana, Aroche kaj El Cerro del Andévalo kaj sude kun El Campillo, Zalamea la Real, El Cerro kaj Cortegana.
Reliefo
La reliefo estas tre kruta kaj enhavas pli grandajn altitudojn norde (situa en la sierra de Aracena), kaj estas pli ebena sude (Andévalo). La propra vilaĝo troviĝas je 613 metroj super la marnivelo, kvankam la maksimuma altaĵo de la municipa teritorio troviĝas en la Sierra de San Cristóbal, kaj estas 916 m alta.
Hidrografio
La ĉefaj riveroj kiuj trapasas la municipon estas la rivero Odiel, la rivereto Escalada, la rivereto Olivargas, rivereto Almonaster kaj la rivereto Río Caliente, krom malgrandaj rojoj kiaj la rivereto Moro, la rojo Acebuche, la rojo La Lisa...
Flaŭro
Ekzistas granda vario vegetala, pro la etendo de la komunuma areo. En la norda zono, la plej elstara elemento estas la paŝtejo, en kiu elstaras specioj kiel la verda kverko kaj la korkokverko, kaj en la zonoj de plej granda alteco, la kaŝtanarbo kaj iuj specoj de malgrandaj kverkoj. Apud la fluejoj de la riveretoj kreskas ĉerivera arbaro, formata de nigra poplo, fraksenoj, salikoj kaj alnoj. En la suda parto elstaras la grandaj arbaroj de Pinus pinaster, Pinus pinea kaj eŭkaliptoj, uzitaj por industriaj celoj. En la zonoj de monto pli malalta aperas la mediteranea arbaro; kaj, apud la urba kerno kaj al la multnombraj vilaĝoj, troviĝas la tipaj legomĝardenoj, okupante la fruktodonan ebenaĵon kaj la plej ebenajn zonojn.
Historio
La nomo de la vilaĝo devenas el la araba, المنستير al-munastir, termino de latina deveno kiu signifas "la monaĥejo".
Gradsko
Gradsko (makedona Градско) estas vilaĝo situanta en la centra parto de la regiono Vardar. Ĝi estas la administra centro de la Opština Gradsko. En 2002 loĝis ĉi tie 2 219 loĝantoj.
Almonaster la Real
Moskeo
Konstruita sur baziliko visigota de la 5-a jarcento, estas malregula konstruo farita el briko kaj ŝtono sur trapezoida bazo, kies formo probable estis determinita de la deklivo de la tereno. Estas probable ke la moskeo nur havis eniron en la unua norda sekcio de la centra navo oriente. Ties malabunda lumo ricevis de la korto, la pordo kaj tri mallarĝaj fenestretoj aŭ embrazuroj, du de ili maldekstre kaj dekstre de la mihrabo. En la salono de petego malkovriĝis dek ses tomboj sen dato. Lia arkaika karaktero povas veni ĉar ĝi estis konstruita komence de la 9-a jarcento, sed ankaŭ oni povas konsideri ĝin kiel provinceca solvo al la programo de konstruaĵoj de la epoko de la kalifoj. La hierarkio de la salono de petego ŝajnas apogi pli ĝuste la duan supozon.
Gradsko
Loko, priskribo
La vilaĝo situas en la suda parto de la komunumo Opština Gradsko.Ĝi estas konstruita en la valo de la rivero Vardar en alteco de ĉirkaŭ 130 - 190 m. Sur la orienta rando de la vilaĝo la rivero Crna Reka enfluas en Vardar, kiu fluas de la lago Tikveš. La vilaĝo kovras areon de 12,8 km².
Golfo de Rigo
La Golfo de Rigo estas granda golfo de la Balta Maro inter la ŝtatoj Latvio kaj Estonio. La estona insulo Saaremaa nekomplete dividas ĝin de la cetera Balta Maro. La plej grandaj urboj ĉe la Golfo de Rigo estas Rigo kaj Pärnu.
Gradsko
Loko, priskribo
La aŭtovojo A1 / E75 pasas de nordokcidento al sudoriento samtempe kun la regiona vojo R1102. Ili iras de Skopjo kaj Veles al la limo kun Grekio. Ili estas konektitaj al la regiona vojo R1101 de la sudo en Gradsko.
Tra la vilaĝo pasas ankaŭ elektrigita ĉefa fervoja linio de Skopjo al Grekujo.
Almonaster la Real
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado. Rura turismo.
Gradsko
Loĝantaro, ekonomio
Ekzistis 1 920 makedonoj, 215 bosnianoj, 48 ciganoj kaj 36 aliaj.
La vilaĝo Gradsko estas loĝata ĉefe de makedonoj de ortodoksa kristana fido.
Nagyszénás
Nagyszénás (nadjsEnAŝ) estas grandvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Ebenaĵo, en departemento Békés, en subregiono de Orosháza. La loknomo signifas: granda-fojna.