cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ciklo de Carnot
La rea ciklo de Carnot
Tc – la temperaturo de la pli varma provizujo, °K
La efikeco de ĉi tiu varmgajnado helpe de la meĥanika laboro povas atingi sufiĉe grandan valoron. Dum ĉi tiu laborciklo okazas tiel nomata "varmtraĉerpado". La termodinamika efikeco \eta_c' estas ankaŭ nomita koeficiento de multobligado. Ĝi estas ĉiam pli granda ol 1.
La neinversigebla ciklo de Carnot
Inter la varmprovizujoj kaj la laborgaso devas esti iu temperaturdiferenco. Tial estos la temperaturo de la laborgaso dum ĝia ekspansio pli malata kaj dum la kunpremo pli alta ol la temperaturoj de la provizujoj Tc kaj Ta. Kiam estos la temperaturoj de ambaŭ varmprovizujoj, por kies helpo la neinversigebla ciklo realiĝas, Tc kaj Ta, ciam validas ĉi tiu rilato de la termodinamika efikeco:
(92)
Tc, Ta – la temperaturoj de ambaŭ varmprovizujoj, °K
T’c, T’a – la temperaturoj de la laborgaso, °K
q1, q2 – la aldonita kaj forprenita varmoj je la gaso, kJ/kg.
La neinversigebleco de ŝanĝiĝoj estas kaŭzita pro la temperaturdiferenco inter la gaso kaj la varmprovizujo, ĉar (T’c- T’a)<(Tc-Ta), kaj pro la frotado, kiu kaŭzas varmeldonadon. La temperaturdiferenco inter du korpoj estas bedaŭrinde la neevitebla kondiĉo de la varminterŝanĝo. La varmo transiras de la pli varma korpo al la pli malvarma korpo. Ĉi tiu kondiĉo de la varmtransiro memkompreneble kontraŭas la plenumon de la inversigeblec-kondiĉo, kiu supozas termodinamikan ekvilibrecon inter la gaso kaj ĝia ĉirkaŭaĵo.
Tial validas:
(92a)
(92b)
Jeĥezkelo
Mesaĝo de Jeĥezkelo
Kiel aliaj profetoj, kutime li ne uzas la vorton spirito, ankaŭ se ĝi aperas en laŭlitera referenco al la dia blovo aŭ senkontura spirito kiu ekposedas la profeton mem, sen aliaj specifecoj. Nur malofte Jeĥezkelo eksplicite parolas pri la spirito en aliaj cirkonstancoj.
Ezekielo jam estis iginta propra la porkondamnan dian juĝon: la juduja popolo estis malobeinta la diajn leĝojn, neglektinta la sabaton, profaninta la templon, praktikinta malpurecon, kreinta ligilojn kun fremdaj paganaj popoloj. Pro tio ĝi devas esti punata! Sed Jeĥezkelo transdonis ankaŭ mesaĝon de espero, ĉar la juduja popolo estos leviĝinta el sia falo kiel mortinto rezurektanta el tombo.
Kulto al Jeĥezkelo
La kulto al Jeĥezkelo estis enkondukita tre baldaŭ ĉe kristanaj eklezioj. Lia nomo troviĝas jam enŝovita en la Martirologio de Sankta Saba, dum en la Katolika Eklezio la memortago por Sankta Jeĥezkelo okazas la 10-an de aprilo.
Jeĥezkelo estas citita kiel profeto venerinda ankaŭ en la Korano.
Unu el la plejelstaraj vizioj de Jeĥezkelo, tiu pri la kampo de ostoj sur kiujn revenas la karno pere de la blovo de Dio, estas konsiderara de kristanoj kiel simbolo de la resurekto de la korpoj por kuniĝi al la animo.
Alia vizio estas tiu kiu montras la “kvar kreitaĵojn”, homo, Leono, Bovo kaj aglo (vidu Jeĥezkelo 1,10: “La aspekto de iliaj vizaĝoj estis kiel vizaĝo homa, kaj kiel vizaĝo leona sur la dekstra flanko de ĉiuj kvar, kiel vizaĝo bova sur la maldekstra flanko de ĉiuj kvar, kaj kiel vizaĝo agla ĉe ĉiuj kvar) ĉirkaŭe de la trono de la Eternulo", en kiuj kristanoj vidis aludon al la kvar Evangeliistoj.
Tradicio allasas ke lia tombo situus en la iraka Hilla.
IEEE 1394
IEEE 1394 – (kurta nomo de IEEE 1394 High Performance Serial Bus) estas normo de rapidega seria buso oficialigita de IEEE.
Ekde komence la buson prezentis firmao Apple en 1986 kaj nomis ĝin FireWire. La firmao intencis, ke la buso anstataŭu la multekostan interfacon SCSI por komuti flankaparataron. Firmao Sony nomas la buson iLink. IEEE 1394 estas rapidega seria buso funkcianta malsinkrone kaj realtempe, kio tre gravas por transdono de ciferecaj videoaj kaj sonaj datenoj. La buso estas vaste uzata por komuti neĉekomputilan aparataron (ekz. videokameraoj de normo DV).
Normo IEEE 1394 priskribas du kategoriojn de busoj: kabloj kaj regiloj. Buso de regilo estas paralela buso arboforma, konsistanta el pontoj kaj nodoj. 64-bita adreso konsistas el: Eblas kunkomuti ĝis 16 kablojn po 4,5 m, kio sume estas 72 m – maksimuma longeco de kablo. La buso permesas «varman» al-forkonektadon (sen malŝalto de komputilo) kaj tujan aŭtomatan sindeĉifron de komutanta aparato. IEEE 1394 permesas elektronutron de komutataj aparatoj (+8-40 V, 1,5 A, 60 W). Laŭ varianto de la normo IEEE 1394a-2000 rapideco de la buso povas esti 100, 200 kaj 400 Mb dum sekundo. Ekzistas multaj ĝustigoj kaj normoj rilataj al IEEE 1394: Mikrosofta UPnP kaj OpenHCI, DPP, PWG, HAVi, RBC, IP/1394, Device Bay k. a. Laŭ IEEE 1394-1995 estas uzata 6-stifta kablo kun elektronutraj konduktiloj. En IEEE 1394a-2000 estis normigita plimalgranda 4-stifta ŝtopoparo sen elektronutraj konduktiloj.
Jemena hebrea prononco
La jemena hebrea (hebree: Ivrit Temanit) estas la prononca sistemo por la hebrea tradicie uzata de la jemenaj judoj. Jemenaj judoj alportis sian lingvon al Israelo per enmigrado. Ilia unua organizita enmigrado al la regiono komencis en 1882.
La jemena hebrea estis multe studata de lingvaj sciencistoj, multaj el kiuj opinias, ke ĝi retenas malnovajn fonetikajn kaj gramatikajn kvalitojn aliloke perditajn. Jemenaj parolantoj de la hebrea ricevis konsiderindan laŭdadon de lingvaj puristoj pro sia uzo de gramatikaj kvalitoj de la klasika hebrea. La tunizia rabeno kaj erudiciulo Meir Mazuz iam diris pri jemenanoj, ke ili estas bonaj gramatikistoj.
Historio
La jemena hebrea eble estis derivita de, aŭ influita de, la hebrea de la gaon-epokaj babilonaj judoj: la plej malnovaj jemenaj manuskriptoj uzas la babilonan sistemon de vokalaj simboloj, kiujn oni kredas antaŭdati la tiberiadan vokalan sistemon. Tiom malfrudate kiom 937 k.e., Qirqisāni skribis: “La bibliaj legoj, kiuj estas vaste disvastiĝintaj en Jemeno, estas en la babilona tradicio." Ja laŭ multaj respektoj, kiel la asimilo de paṯaḥ kaj səġūl, la nuna jemena prononco konformas al la babilona sistemo pli bone ol la tiberiada (kvankam la babilona tradicio ne reflektas la proksimiĝon inter holam kaj sere en kelkaj jemenaj dialektoj). Tio okazas pro tio, ke en la babilona tradicio vokaliza ne ekzistas klara simbolo por səġūl. Malgraŭ asertoj de kelkaj erudiciuloj, tio ne implicas, ke la prononcoj inter la du komunumoj estis identaj, same kiel la prononcoj de sefardoj kaj aŝkenazoj ne estas samaj, kvankam ili ambaŭ uzas la tiberiadajn simbolojn. La ĉi-suba tabelo montras la sep vokalajn paradigmojn de la babilona sistemo, kiuj estas spegulataj hodiaŭ de la jemena hebrea prononco, kvankam ili nun uzas la tiberiadajn simbolojn. Ekzemple, al la babilona sistemo mankas aparta simbolo por la tiberiadaj vokaloj segol kaj petaĥ, kaj inter jemenaj judoj tiuj vokaloj havas la saman prononcon.
Konsonantoj
La ĉi-suba tabelo montras la fonetikajn valorojn de la hebreaj literoj laŭ la jemena tradicio de hebrea prononco.
Atentindas la plena reteno de begadkefat, sona ŝanĝo el la tempo, kiam la hebrea influiĝis de la aramea. En la moderna hebrea nur restas kelkaj el tiuj ŝanĝoj: bet /b/ ŝanĝiĝas al vet /v/, kaf /k/ al ĥaf /x/, kaj pe /p/ al fe /f/, kiam ili ne estas markitaj per dageŝ, kiu antaŭe markis longajn konsonantojn. En la jemena tiaj ŝanĝoj okazas ankaŭ ĉe la literoj gimel, tav, kaj dalet, kiel en la malfrua klasika hebrea.
Júlia György
Júlia György [jUlia djordj], laŭ hungarlingve kutima nomordo György Júlia estas hungara kuracisto, psikologo, neŭrologo, profesoro.
(19340) 1997 AV4
(19340) 1997 AV4 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Júlia György
Biografio
Júlia György akiris diplomon en Universitato de Budapeŝto en 1920, poste ŝi komencis kuracadi infanojn. Ekde 1925 ŝi okupiĝis pri nervaj malsanoj. post 5 jaroj ŝi laboris en kuracejo pri psikologio. Dum la 2-a mondmilito ŝi povis labori nur en kuracejo kaj infanĝardeno por judoj. Post la mondomilito ŝi establis kuracejon por infanoj, kiuj faris krimetojn, post jaroj ŝi laboris en hospitalo pri nervozaj malsanoj. En 1966 ŝi kandidatiĝis. Inter 1968 kaj 1976 ŝi gvidis kuracejon pri infana psikologio, sed tiutempe ŝi instruis en Scienca Universitato Eötvös Loránd kaj padagogia altlernejo. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1962.
Dekdutonismo
Dekdutonismo estas kompozicia doktrino, laŭ kiu komponistoj verkis dekdutonisman muzikon per dekdutona serio. Ĝi traktas la dekdu tonojn el la kromata gamo laŭ la egalgrade temperita agordosistemo komplete egalrajtaj (tio signifas: sen la superregado de "baztono"). La fundamentoj de la dekdutonismo evoluis komence de la 20-a jarcento. Dekdutonisma muziko estas konfuzebla nek per kromata muziko (en kiu ja ankaŭ ĉiuj dekdu tonoj povas aperi en malvasta spaco, sed ankoraŭ kondiĉigas tonalecon) nek per maltonaleco. La dekdutonismo transprenas la rolon de muzika ordoprincipo, kiun antaŭe posedis la funkcia harmoniko de la tonaleco. Ĉar la aplikado de la dekdutonismo estas tute diferenca disde la aŭdosperto, dekdutonismo ne estas muzikstilo (kiel ekz. la impresionismo) aŭ ĝenro, sed signifas la kompozicimetodon bazantan la muzikaĵon.
Dekdutonisma muziko kaj la ĝin bazanta dekdutonismo estas ĝeneralaj, interstilaj nocioj. Male la nocio dodekafonio (greke: dodeka = 12, fone = voĉo), kiun enkondukis René Leibowitz, kutime signifas la teknikon de la „komponado kun dekdu tonoj nur rilataj unu kun la alia“ evoluigitan de Arnold Schönberg.
Ekesto
Koncerne la evoluon kaj antaŭ ĉio teorian fundamentigon de la dekdutonismo nomendas la germana filozofo Theodor W. Adorno (1903-1969), kiu interpretis la dekdutonismon kiel la progresema respondo al la tonaleco, liaopinie fariĝinta reakcia, kaj kiu ankaŭ mem komponis pecoj laŭ dekdutonisma metodo. Tamen lia traktado de dekdutonaj serioj neniam estis tiel rigora kiel ekz. ĉe Schönberg, sed li defendis, ankaŭ teorie, certan artistan liberecon, kiun li vidis endanĝeriĝi pro troa ortodoksa traktado de la dekdutonismo. Ekz. por la enmuzikigo de la poemo "Entlang" (laŭlonge, op. 5, No 4)) li plilonĝigis la tonserion je 98 tonoj. Adorno muzike konsilis Thomas Mann por ties romano Doktor Faustus, precipe koncerne la muzikteoriaj meditadoj pri la dekdutonismo ka dekdutonisma tekniko.
Dekdutonismo laŭ Josef Matthias Hauer
Hauer evoluigis en 1919, ekde sia "sonkoloro-teorio", la postulon pri sonkolora tonaleco ene de tonala melodio, kies "leĝo" konstistas en tio, "ke ene de certa tonserio neniu tono ripetiĝu, kaj neniu estu preterlasata" (Vom Wesen des Musikalischen, 1920 – Tio same estas la plej frua priskribo de dekdutona serio). Lia "Nomos" op.19 (1919) validas kiel unua dekdutonisma komponaĵo entute. Hauer evoluigis en la jaro 1921 la 44 tropojn, ordosistemon en la dekdutona spaco baziĝantan sur heksakordoj (sestonaroj), el kiuj po du formas tropon ("turnoj", laŭ la senco formuloj), kiuj faciligas la superrigardon kaj aplikadon de la ecoj (ekz. simetrioj) de ĉiuj kombine eblaj dekdutonaj serioj (12! = 479.001.600). Hauer ĉicele evoluigis propran notacion. En 1926 li evoluigis dekdutonan sonserion („kontinuon“), akordsekvon formitan el la dekdutona serio, kiun li plue uzis kiel bazon de komponaĵo. Liaj komponaĵoj el inter 1919 kaj 1940 baziĝas plejparte sur variaĵoj de komponantotekniko, sur tropotekniko aŭ la kontinuotekniko. Post 1940 Hauer skribis, surbaze de siaj filozofiaj rezonadoj, nur t.n. "dekdutonajn ludojn".
La diferencoj inter la dekdutonisma tekniko de Hauer kaj la "komponado per 12 tonoj" de Schönberg estas gravaj. La rezonado de Hauer pli kaj pli estis pregita de filozofio kaj mondkoncepto, de la spiritiĝo de muziko, de la foriro de ĉiu individua artista esprimo, sed ankaŭ de melodio kaj harmoniko.
Dekdutonismo laŭ Arnold Schönberg
Decida elemento de la "komponado per 12 tonoj" ĉe Arnold Schönberg estas tonserioj, en kiuj ĉiuj 12 tonoj de oktavo aperas unufoje. Male al la tradicia tonala muziko ĉiuj intervaloj estas konsiderataj tute egalrajtaj, la juĝa diferencigo inter disonancoj (dissolvendaj) kaj konsonancoj (favorigitaj) forfalas, ambaŭ estas egalrangaj ("emancipiĝo de la disonanco"). Ĉar la oktavo en la tradicia muziko estas konsonanco, sed en la teorio de la dekdutonismo estas ekskludita de la egalrajteco de la intervaloj, la teorio estas ĉiloke iomete malkonsistenca. Tiun ĉi problemon Schönberg solvis per tio, ke li rigardis la oktavon ĉirilate ne kiel intervalo, sed kiel ebleco, prezenti donitan tonon per oktavotransŝovo en variaj sonkoloroj.
La dekdutona serio aperas en kvar formoj: praformo, invertado (ascendaj intervaloj estas anstataŭitaj per samgrandaj malascendaj), kankro (la serio estas retrolegata) kaj kankroinvertado. El ĉiuj kvar formoj oni povas formi 12 transponaĵojn (elire ekde ĉiu tono de la kromata gamo), tiel ke 48 serioj estas algrupigendaj al dekdutona serio.
Ekzemploj por la kvar formoj de dudektona serio:
Dekdutona serio estas la melodia, sed ankaŭ la harmonia materialbazo por dekdutonisma komponaĵo.
Post sia vasta deturniĝo de la tonaleco komence de la 20-a jarcento Arnold Schönberg kaj siaj disĉiploj, ĉefe Alban Berg kaj Anton Webern, konsideris la dekdutonismon kiel fundamente nova principo de muzika komponado kaj logika, evolua kontinuigo de la muzikhistorio. Ankaŭ por multaj komponistoj, kiuj ne estis senperaj disĉiploj de Schönberg kaj ties rondo, dekdutonismo iĝis bazo por abundeco da personaj stiloj, etendiĝantaj ekde strikta, preskaŭ mekanika aplikado (ekz. ĉe René Leibowitz) ĝis pliampleksigita tonaleco (ekz. ĉe Frank Martin aŭ Leonard Bernstein).
Post la elmigrado de Schönberg en Usonon kaj la ekinstruado tie la dekdutonismo precipe disvastiĝis en norda Ameriko. En okcidenta Eŭropo ĝin forŝovis post la Dua Mondmilito la seria muziko, kiu sin konsideris pluevoluigo de la dekdutonismo precipe en la elformado de Anton Webern.
Dekdutonisma muziko en filmo kaj plurmedio
La dekdutonisma muziko foje estis uzata kiel filmmuziko ĉe komponistoj kiel Jerry Goldsmith aŭ Leonard Rosenman. Elstara ekzemplo estas la muziko, komponita de Jerry Goldsmith por la filmo La planète des singes de Pierre Boulle, pulsanta, simfonia, atonala muziko.
La svisa komponisto kaj operintendanto Rolf Liebermann kombinis en 1988 propran dekdutonisman muzikon kun ĵazo de sia samlandano George Gruntz kaj kun libreto de Allen Ginsberg por la plurmedia produktaĵo „Cosmopolitan Greetings“.
Emerson Sheik
Emerson Sheik (n. ) estas katara futbalisto. Li en 2008 membris en la katara nacia teamo de futbalo.
Gjumri (stacidomo)
Gjumri (Գյումրու Երկաթուղային Կայարան), estas la plej malnova fervoja stacidomo en Armenio kaj la ĉefa stacidomo de Gjumri.
Historio
La fervoja nodo de Gjumri estas la plej malnova kaj la plej granda en Armenio. Ĝi estis formita en 1897. La unua fervoja ligo al Aleksandropolo/Gjumri kiu konektis la urbon kun Tbiliso estis kompletigita en 1899. La fervojlinio estis poste plilongigita de Aleksandropolo al Erevano (en 1902), Kars (en 1902), Julfa (en 1906), kaj Tabrizo. Rezulte, Aleksandropolo fariĝis grava fervoja nabo.
Infrastrukturo
El la stacio eliras kvar branĉoj:
Novmezurado
Novmezuradoestas katastromezurado. Per gix, se necese, la terpeckatastro de pluraj terpecoj estas renovigita.
San Asensio
San Asensio [sanaSENsjo] estas vilaĝo kaj municipo de Rioĥo (norda Hispanio), nome en la nordokcidenta Komarko de Haro. ​
Ĝi estas sur la valoj de la riveroj Ebro kaj Najerilla. La municipa teritorio limas norde kun San Vicente de la Sonsierra; oriente kun Torremontalbo kaj Cenicero; sude kun Uruñuela, Hormilleja, Nájera kaj Hormilla; kaj okcidente kun Briones. Estas lagetoj nomitaj "Lagunas Salinas" (Sallagetoj).
La plej frua dokumenta mencio de la loko aperas en donacio de García Sánchez "el de Nájera" al la Monaĥejo de Santa María la Real de Nájera farita en 1052: "Sanctum Salvarorem de Ascensio cum omnibus suis pertinentiis". La historio de San Asensio estas tre ligita al la historio de Davalillo, kiu iam senloĝiĝis. Sed dum jarcentoj oni konfuziĝis inter ambaŭ domaroj kaj iam iom post iom la loĝantoj de Davalillo venis al San Asensio.
La rura elmigrado okazis laŭlonge de la 20-a jarcento, de kies komenco oni malaltiĝis el 2 431 loĝantoj ĝis nunaj 1 111.
Nuna ekonomio ege dependas de industrio de vinproduktado.
Vizitindaĵoj estas preĝejo, sanktejo de Sankta Maria de la Stelo, kastelo de Davalillo, blazondomoj, vinmuzeo, ktp.
Marĉa bluso
Marĉa bluso, en angla swamp blues, foje Excello sound, estas subĝenro de bluso kaj fakte variaĵo de Luiziana bluso kiu disvolviĝis ĉirkaŭ la areo de Baton Rouge en la 1950-aj jaroj kaj kiu atingis pinton de populareco en la 1960-aj jaroj. Ĝi ĝenerale havas lantecan tempon kaj aligas influojn el aliaj muzikĝenroj, partikulare de regionaj stiloj de zideko kaj de Kaĵun-muziko. Ties ĉefaj sukcesaj muzikistoj estis Slim Harpo kaj Lightnin' Slim, kiu havis multnombrajn sukcesojn en la landa ritmenblusa pinta listo kaj kies verkoj estis ofte reuzitaj fare de bandoj de la Brita Invado.
Karakteroj
Marĉa bluso estas trankvila, malrapidema, kaj ĝenerale pli ritmeca variaĵo de Luiziana bluso, kiu enhavas influojn el Novorleana bluso, zideko, soulo kaj Kaĵun-muziko. Ĝi estas karakterizita de simpla sed efika gitarludado kaj estas tre influita de bugiaj modeloj uzitaj en diskoj de Jimmy Reed kaj de la verkaro de Lightnin' Hopkins kaj Muddy Waters.
Weißensee (komunumo)
Weißensee estas komunumo de Aŭstrio, kiu situas borde de samnoma lago Weißensee. Ĝi apartenas al la federacia lando Karintio kaj al la distrikto Spittal. Fine de en la komunumo vivis.
Paganico Sabino
Paganico Sabino estas komunumo de Italio.
Thise
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Besançon (france arrondissement de Besançon), la okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Perfektlingvo
Perfektlingvo (Perfekt aŭ Perfektsprache) estas naturalisma internacia planlingvo kreita en 1909 en Linz de Alois Hartl aŭ HARTLE (1859-1944) bazita sur Novialo.
Viva
Viva estas internacia planlingvo proponita en 1913 de N. Nyesmyeyanov aŭ Nesmejanov. Ĝi uzas radikojn naturajn, ĝenerale el la angla, deformitajn kaj mallongitajn. La aŭtoro mortis (ironie) tuj post la publikigo.
Perfektlingvo
Ekzempleto: Alio dramas social deb essere considerat ab illos qvi occupa se ad colonizazion.
Viva
Specimenoj :
Perfektlingvo
Traduko: "Aliaj dramoj sociaj devas esti konsiderataj de tiuj kiuj okupiĝas pri koloniiado".
Hartl, Alois Auf zur spracheinheit! oder Lehrbuch der Perfektsprache Linz: 1909, 1910
La projekto ricevis la bibliotekan klasifikon 418 “1909” de Biblioteko Butler.
Smolník (distrikto Snina)
Smolník estis rutena vilaĝo en orienta Slovakio. La teritorio de vilaĝo kuŝas en distrikto Snina. Unua skribaĵo pri vilaĝo estas de jaro 1568. Dum historio la vilaĝo apartenas origine al noblaj familioj de Humenné, poste al kelkaj aliaj noblaj familioj.
La vilaĝo estis neniigita pro la konstruaĵo de Trinkakvujo Starina en 1980 kune kun aliaj ses vilaĝoj. Antaŭ detruado la vilaĝo havis 72 domojn kaj ĉirkaŭ 360 loĝantoj. De la estinta vilaĝo konserviĝis nur tombejo de Unua mondmilito kaj sonorilturo. Sur la loko de estinta preĝejo estis konstruita kapeleto. Unu jare okazas disservoj por estintaj samvilaĝanoj. Nune la teritorio estas en la Nacia parko Poloniny.
Markuspassion (Bach)
La Markus-Passion aŭ Pasiono laŭ Marko, BWV 247, estas oratoria pasiono de Johann Sebastian Bach, kies temo estas la sufero kaj morto de Jesuo Kristo laŭ la evangelio de Marko. Dum kiam la libreto de Picander komplete konserviĝis en poemkolekto, la muziko validas kiel perdiĝinta, male al la komplete konserviĝinta Pasiono laŭ Mateo kaj Pasiono laŭ Johano; la Pasiono laŭ Luko validas kiel plejparte ne aŭtenta. Markus-Passion estis unuafoje prezentata Sanktan Vendredon la 23-an de marto 1731 en Lepsiko.
Kvankam la muziko perdiĝis, la verko tamen estas certagrade rekonstruebla per la komplete konserviĝinta libreto. Male al la du aliaj aŭtente konserviĝintaj pasionoj Markus-Passion estus parodio, tio signifas, ke ĝi reutiligas movimentojn el jam antaŭe komponitaj verkoj, ekzemple el du sakralaj kantatoj („Widerstehe doch der Sünde“, BWV 54; „Lass Fürstin, lass noch einen Strahl“, BWV 198). Du ĥoralojn el Markus-Passion Bach reutiligis en la kristnaskoratorio. Tiel restas ankoraŭ kelkaj mankantaj arioj, kiujn oni je rekonstruprovoj prenis el aliaj komponaĵoj de Bach. La recitativoj tamen perdiĝis, tiel ke la plej multaj rekonstruprovaĵoj uzas la recitativojn el Markus-Passion de Reinhard Keiser. Bach mem almenaŭ du fojojn prezentis la pasionon de Keiser.
Al la multaj rekonstruprovoj apartenas tiuj de Diethard Hellmann (1964/1976), Andor Gomme (1997), Rudolf Kelber (1998), Ton Koopman (1999), Johannes Koch (1999; baziĝanta sur la versio de Hellmann el 1976) kaj Alexander Ferdinand Grychtolik (2007).
Krom la rekonstruprovoj la moderna kompletigo Und ich erzähle (1993) de Otfried Büsing, laŭ tekstoj de Walter Jens (transskribado de la evangelio laŭ Marko), prezentas pluan eblecon de la okupiĝo pri la fragmento de Bach.
Giacomo Meazzini
Giacomo MEAZZINI estis itala sacerdoto, esperantisto kaj vortaristo, kiu poste transiris al la planlingvo Ido kaj fine en 1928 publikigis propran planlingvan projekton Ido reformita.
Vivo
Meazzini fariĝis profesoro je 21a de septembro 1922 en Trieste, sed libervole rezignis je 22a de marto 1925 favore al Corrado Grazzini. Li vivis en San Giovanni Valdarno.
Verkoj
Meazzini verkis Dizionario italiano-esperanto (italan-esperantan vortaron), kiu estis vaste uzata: 1a eld. 1907, 2a 1912, 3a 1923. En 1922 aperis en San Vito lia Novo vocabolario Esperanto-Italiano (Nova vortaro Esperanto-itala) kun antaŭvorto de Giuseppe Peano. En tiu jaro li estis membro de la Lingva Komitato.
Li kunlaboris al la itala gazeto L'Esperanto, tamen disiĝinte de la Zamenhofaj principoj tiom, ke Bruno Migliorini, kiu lingve kontrolis la gazeton en 1922 (p. 131) deklaris: "mi deziras ke la legantoj sciu ke mia kontrolo neniel rilatas la artikolojn kaj recenzojn de Prof. J. Meazzini, pri kiuj nur li portas respondecon".
IFOR
2) IFOR (The Implementation Force) – plurŝtataj armeaj unuoj servintaj en iama Jugoslavio dum la malpacoj
Badjuoj
Pri la origino de la nomo oni donas du klarigojn:
Kiam en la malfrua 19-a jarcento kaj per la batalo por la sendependeco (vidu Amílcar Cabral) ekestis kabo-verda nacieckonscio, identigis sin la loĝantaro de Santiago kun la tradicioj de la badjuoj kaj la nomo fariĝis la nomo de la tuta loĝantaro de la insulo kaj ties lingvo.
En la badjua lingvo oni nomas la homojn de la aliaj etnoj sur la insuloj sampaĝuduoj.
Cape Verdean Creole
Ŝvingo
Ŝvingo estas nomo de speciala "svinga" movo aŭ movado en la tre maljuna svisa sporto kun nomo "Ŝvingado".
La sportisto havas diversajn ĉefaŝvingojn kun specialaj svisaj dialektaj nomoj:
En franca lingvo oni parolas pri "Lutte suisse" – (lukto svisa).
William Shatner
Shatner ekstudis komercon en la Universitato McGill en Montrealo, sed poste studis aktoradon. En 1956 li transloĝiĝis al Novjorko. Tie li laboris por televido kaj ĉe Broadway. Post kiam li aktoris en kelkaj televidaj filmoj, filmproduktoroj ekinteresiĝis pri li.
La unuan sukceson kiel aktoro Shatner havis en la filmo La fratoj Karamazov (1958). Vere mondfama li fariĝis en la 1960-aj jaroj pro la rolo de Captain James T. Kirk en la sciencfikcia televidserio Star Trek.
Menciinde ankoraŭ estas, ke li unufoje en sia aktora kariero uzis Esperanton: en la rolo de la juna soldato Marko en la filmo Incubus (1965). En tiu filmo evidentiĝis lia franclingva akĉento.
Shatner flue parolas la francan lingvon krom iom da Esperanto.
Papa Konsilio por la Kulturo
Papa Konsilio por la Kulturo (laŭ la stariga latina Pontificium consilium de cultura) aŭ kiel tie kaj tie en Vikipedio “Papa konsilantaro pri kulturo” kaj  estas unu el la 12 papaj konsilantaroj aŭ ministerioj de la katolika Roma kurio.
Historia skizo kaj celoj de la Papa Konsilio por la Kulturo
Tiu Papa Konsilio estis fondita en 1982 perdekrete de papo Johano Paŭlo la 2-a por "apogi la rilatojn inter la Apostola Seĝo kaj la mondo de la kulturo, antaŭenigante aparte la dialogon kun la niatempaj kulturoj, por ke la homa civilizo malfermiĝu ĉiam pli al la Evangelio, kaj la kultantoj de la Sciencoj, Beletro kaj Artoj sin sentas konsiderataj de la Eklezio kiel personoj ja la servo de la vero, de la bono kaj de la belo". (Vidu la Pastor Bonus, n. 166)
La 3-an de septembro 2007 papo Benedikto la 16-a levis al la posteno de ĝia prezidento la tiaman prefekton de la Ambrozia biblioteko, nome monsinjoro Gianfranco Ravasi, nun kardinalo.
Saint-Bonnet-Briance
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Vienne, en la administra regiono Nova Akvitanio kaj en la historia kultura regiono Limoĝio. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Limoĝo kaj al la kantono .
La teritorio havas komunan limon kun.
Geografio
La komunumo situas en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. Ĝi estas trafluata de la rivero Briance.
Cimabue
Cimabue (ĉ. 1240 – 1302), konata ankaŭ kiel Cenni di Pepo aŭ Cenni di Pepi, estis itala pentristo kaj desegnisto de mozaikoj el Florenco.
Stilo
Kvankam tre influita de bizancaj modeloj, Cimabue estas ĝenerale konsiderita kiel unu el la unuaj grandaj italaj pentristo kiuj elrompis disde la ital-bizanca stilo. Kvankam en la tiama mezepoka arto hegemoniis scenoj kaj formoj kiuj ŝajnis relative ebenaj kaj tre stiligitaj, la figuroj de Cimabue estis priskribitaj per pli modernaj realismaj proporcioj kaj nunacoj ol ĉe aliaj artistoj siatempe. Laŭ la itala pentristo kaj historiisto Giorgio Vasari, Cimabue estis instruisto de Giotto, la unua granda artisto de la itala Pra-Renesanco. Tamen, multaj fakuloj nuntempe tendencas malatenti la postulon de Vasari citante pli fruajn fontojn kiuj sugestas alidirekten.
Oni konsideras lin kiel la lasta granda pentristo de la bizanca tradicio. ​ Cimabue konfirmis la plinovigon de la bizanca pentrarto rompante kun ties formalismo kaj enkondukante elementojn de la gotika arto, kiel la realismo de la esprimoj de la roluloj. Ekde tiu vidpunkto li povas esti konsiderata kiel iniciatinto de pli realisma traktado de la tradiciaj temoj, kio fakte faras lin pioniro de la realismo en la Renesanco de Florenco.
Ĵusaj studoj pruvis, ke reale la plinovigo farita de Cimabue ne estis io absolute izolita en la eŭropa kunteksto, ĉar dekomence liaj instruistoj estis precize bizancanoj, kaj due la propra bizanca pentrarto montris signojn de evoluo al pli grava reprezentado de la volumenoj kaj al pliigo de la intergado kun la observanto. Por ekzemplo en la freskoj de la monaĥejo de Sopoćani, datitaj en 1265, oni povas vidi figurojn jam sen konturo en kiuj la tre fajnaj sfumatoj evidentigas la rondoformon volumenece. Al Cimabue korespondas tamen fundamenta paŝo en la transiro de la hieratikaj kaj idealigitaj figuroj de bizanca tradicio al veraj subjektoj, dotitaj de homeco kaj emocioj, kiuj estos la bazo de la itala kaj okcidenta pentrartoj.
Chav
La vorto ĉav (angle: chav) estas slanga vorto kiu populariĝis en Britio dum la lastaj jaroj. Ĝi indikas apartan specon de brita junulo kiu vivas en malriĉa kvartalo, havas malmulte da eduko kaj eble ne havas fiksan laboron kaj uzas drogojn aŭ okupiĝas pri aliaj kontraŭleĝaj aferoj. Laŭ la stereotipo, la ĉavoj ankaŭ vestiĝas en aparta maniero, kun sportaj vestoj, korbopilkaj ĉapeloj kaj oraj kolĉenoj. La vorto estas tre uzata en skandalismaj ĵurnaloj.
Mankas kritikoj pri la uzado de la vorto, ĉar laŭ opinio de iuj homoj ĝi kaŝas snobisman aliron al la malpli altaj sociaj klasoj kaj primokadon de seriozaj sociaj problemoj.
Estas malkonsento pri la deveno de la vorto. La plej ofta teorio estas ke ĝi devenas el la ciganalingva vorto ĉavi, kutima vorto por junulo aŭ knabo en tiu lingvo. Proponantoj de tiu ĉi teorio mencias, ke la angla slangaro ankaŭ havas aliajn ciganalingvajn vortojn: ekzemple "gadjie" [gaĝi] — viro aŭ ne-cigano kaj "cushty" [kuŝti] — fidinda.
Regionaj vortoj kun simila signifo inkluzivas "scally" [skali] (plej ofte en la Liverpola distrikto), kaj "ned" en Skotlando. En nordorienta Anglio oni renkontas la iomete pli malnovan vorton "charver" [ĉave(r)], kun preskaŭ sama signifo.
László Nemere
László Nemere [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Nemere László estis hungara reĝisoro, altlerneja instruisto.
László Nemere naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en ?.
Biografio
László Nemere estis simpla laboristo inter 1946–1949, li estis helporeĝisoro aŭ li plenumis aliajn postenojn en produktejo de filmoj inter 1953-1957. Li akiris diplomon pri televida reĝisoro en Teatra kaj Filma Altlernejo en 1965. Ekde la sekva jaro li havis reĝisoran statuson en Hungara Televizio, ekde 1978 li ankaŭ instruis ĝismorte en la menciita altlernejo. Li ricevis premiojn en 1978 kaj 1985.
Emese Medgyesi
MEDGYESI Emese [medjeŝi] estas rumania hungara verkistino, instruistino. Ŝi naskiĝis en Târgu Mureș la 29-an de julio 1961.
Kariero
Emese Medgyesi finis en 1984 en la fako pri hungara kaj franca lingvoj en UBB de Kluĵo. Ĝis 1990 ŝi instruis en Cristuru Secuiesc, poste ŝi instruis en la poraktora altlernejo de Târgu Mureș. Nuntempe ŝi estas asistantino en la Parlementejo Eŭropa. En revuo Helikonde Kluĵo ŝi publikis en 1990 romaneton titolitan Magyorka densz.
Brazila Masivo
La Brazila Masivo, ankaŭ nomita Brazila Ebenaĵo, Ŝildo de Brazilio kaj Kristalmasivo de Brazilio, estas antikva kuŝejo formita de kristalaj rokoj kiuj formas tavolon el bazalto de inter 20 kaj 140 m larĝan kiu situantas en la centro-oriento de Sudameriko je diversaj profundoj laŭ la larĝo de la sedimento ĉu eola (el vento) aŭ hidra (el akvo). Ĝi etendas tra 4000 kilometroj inter siaj nordorienta kaj sudorienta pintoj. Tra ties fendoj aŭ faŭltoj fluas la riveroj de la basenoj de la Amazona kaj Plata Basenoj. La Brazila Masivo okupas la orienton, centron kaj sudon de Brazilo, grandan parton de Urugvajo, la orienton de Paragvajo kaj plej parton de Argentino norde de Patagonio. Hegemonias la altebeneca tereno, sed ĉe la orienta bordo la altebenaĵo descendas krute kaj tie troviĝas la ĉefaj altaĵoj en la Marmontaro, dum okcidente la descendo estas milda.
(12260) 1989 SP11
(12260) 1989 SP11 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
La Londe-les-Maures
(jen france, okcitane La Lònda dei Mauras) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Var, en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
9768 Stephenmaran
9768 Stephenmaran estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usonaj geedzoj geastronomoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kantono San Diego, Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras la usonan astronomon kaj popularigiston Stephen P. Maran, longtempan veteranon de kosmaj programoj. Li grave helpis al la publika kompreno de la astronomio kiel gazetara oficiro por la American Astronomical Society.
Bad Kleinkirchheim
Bad Kleinkirchheim estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Karintio kaj al la distrikto Spittal. Fine de en la komunumo vivis.
Ferenc Patsch
PATSCH Ferenc (paĉ) estis hungara inĝeniero pri minado, laŭreato de Kossuth-premio (1952). Li naaskiĝis en Verespatak 1-an de majo 1919 kaj mortis en Budapeŝto 4-an de aŭgusto 1979.
Biografio
Ferenc Ptsch komencis siajn studojn en 1937 en la Politeknika Universitato Reĝo Karlo la 2-a en Bukareŝto, li daŭrigis ĝin en 1940 en Sopron, kie li havigis diplomon de inĝeniero pri minado en 1942. Ĝis 1950 li laboris plejparte ĉe MAORT (Hungara Oleoindustria Akcia Societo). Ĝis 1955 en Lovászi li estis uzinestra ĉefinĝeniero ĉe la Hungara-Soveta Oleindustria Akcia Societo. Inter 1957 kaj 1964 li estis ĉefinĝeniero de Transdanubia Ŝtonoleborada Uzino. Ekde 1-a de marto 1964 li estis gvidanto de Borada Ĉefsekcio de Landa Ŝtonolea kaj Gasindustria Trusto (OKGT), pli poste gvidanto de la Internacia Ĉefsekcio. Ĝis sia pensiuliĝo li estis la fakkonsilanto de ĝenerala direktoro de OKGT. Li havas gravajn fakverkojn kaj hungare kaj en fremdaj lingvoj.
(19341) 1997 AQ5
(19341) 1997 AQ5 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Ahmed Yasser
Ahmed Yasser (n. ) estas katara futbalisto. Li de 2013 ĝis 2017 membris en la katara nacia teamo de futbalo.
Amerigo Iannacone
Biografio
Li naskiĝis en 1950 en Venafro (regiono Molizo). Profesie li estis instruisto. Li mortis 67-jara la 12an de julio 2017 pro stratakcidento, frapita de aŭto dum li regule trairis straton en sia hejmurbeto Venafro.
Li ankaŭ estis prezidanto de de la Premio Paci de Isernia por la sekcio Poezio.
Inter siaj libroj gravas:
Li ankaŭ tradukis plurajn librojn de la franca al la itala kaj de la itala al Esperanto.
La italaj poetoj Massimo Acciai Baggiani kaj Fabio Strinati dediĉis al li la libron de poezio Preter la sojlo, lumluko (Edizioni Segreti di Pulcinella, 2020).
Esperanto
Pluraj estas liaj tradukaĵoj en Esperanto, inter kiuj la poemkolekto "Ĉe la temporando" de Jozefo Napolitano kaj "La monda origino" de Donato Di Poĉe, "Oboe d'amore - Ama hobojo" (2007).
Eksteraj ligiloj
a Iannacone"
16713 Airashi
16713 Airashi estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazurō Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (insulo Hokajdo, Japanio).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la nova urbo Airai (japane : 姶良市, Aira-shi) en la centro de la gubernio Kagoŝimo. Kreita en 2010 per kombino de tri urbetoj, la urbo entenas multenombrajn historiajn lokojn.
Distrikto Bielsk (Podlaĥio)
La distrikto Bielsk aŭ plene esperantigite distrikto Bielsko - pole powiat bielski - estas distrikto en la podlaĥia provinco de Pollando. Administra centro estas la urbo Bielsk Podlaski. Fine de en la distrikto vivis.
Nepo
Nepo estas filo de ido de iu. La homoj, kies nepo li estas, estas liaj geavoj.
En kelkaj kulturoj estas tradicio, ke almenaŭ unu el la nepoj havu la saman personan nomon kiel la avo.
Proverbo
Ekzistas proverboj pri nepo en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof :
Palestrina
Palestrina estas komunumo de Italio.
Ĝi estas la hejmo de grava antikva mozaiko de la Nilo.
Mühldorf (Karintio)
Mühldorf estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Karintio kaj al la distrikto Spittal. Fine de en la komunumo vivis.
Slakbaŝ
Slakbaŝ (Слакбаш) estas vilaĝo en Baŝkirio, en la distrikto Belebeevskij. Loĝantaro estas 551 homoj. La plimulto de la loĝantoj estas baŝkiria etno, kun minoritataj ĉuvaŝoj.
Atomismo
La atomismo estas greka filozofia skolo, kies laŭ lia ĉefa teorio, la universo komponiĝas nur el vakuo kaj materio sub formo de atomoj. La atomoj, nedivideblaj kaj neŝanĝantaj, estas ĉiuj el la sama substanco, kaj diferenciĝas unu el la aliaj pro siaj formoj kaj lokiĝo. En la universo estas nenio krom amaso da atomoj. Tiu doktrino estas proksima de la materiisma monismo.
La helena filozofo Leŭkipo (ĉ 440 a.K) kaj lia disĉiplo Demokrito (ĉ 433 a.K) estas rigarditaj kiel la kreintoj de la atomismo. Tiun doktrinon pluigos Epikuro (ĉ 360 a.K) kaj Lukrecio (-99 - -55).
Giordano Bruno (1548 - 1600) asociis atomismon kaj spiritecon en la nocio pri monado, samtempe ero de materio kaj de spirito.
La scienca atomismo
La nuna teorio pri atomoj estis malvolvita de John Dalton, kiu konstatis ke, en kemia reakcio, la reakciantaj substancoj kombiniĝas ĉiam laŭ difina rilatumo de maso. Li do konkludis, ke la kemia materio konsistiĝas el nedetrueblaj eroj, kiun li nomas atomojn, memore al la ideo de Leŭkipo.
Nur pli malfrue, oni konstatos, ke atomoj ne similas al tiuj, kiujn imagis la antikvuloj; ĉar eblas diserigi ilin en subatomaj partikloj.
Ildikó Dobos
DOBOS Ildikó [doboŝ] estas hungara aktorino naskita en Szatmárnémeti la 24-an de februaro 1942.
Kariero
Ekde 1964 ŝi estis anino de Miskolca Nemzeti Színház. Inter 1970 kaj 1991 ŝi estis aktorino de la Veszpréma Petőfi Színház. Ŝi pasigis unu sezonon denove en Miskolc. Ekde 1992 ŝi ludis en la Szegeda Nemzeti Színház.
Saint-Genest-sur-Roselle
Saint-Genest-sur-Roselle estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Vienne, en la administra regiono Nova Akvitanio kaj en la historia kultura regiono Limoĝio. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Limoĝo kaj al la kantono .
La teritorio havas komunan limon kun.
Tournans
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Besançon (france arrondissement de Besançon), la okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Liebenburg
Liebenburg estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Goslar de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Le Lavandou
(jen france, okcitane Lo Lavandor) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Var, en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Kieselbach
Kieselbach estas nomo de loko en Germanio:
Kieselbach estas nomo de rivero en Germanio:
Kieselbach estas familia nomo:
Vidu ankaŭ:
György Floznik
Biografio
Floznik abiturientiĝis en Gyulafehérvár kaj la 28-an de oktobro 1907 li iĝis studento en Romo, doktoro pri teologio. Li estis Dante-esploristo. Li revenis la 20-an de junio 1913 kaj la 15-an de oktobro lin ordinis pastro en Alba Iulia. Li estis helppastro en Ditró, en 1914-16 bivaka pastro en Serbio. En 1947 li estis parokestro de Borbánd, ĉefredaktoro de gazeto Erdély inter 22-a de decembro 1921 kaj 4-a de februaro 1923. Li estis gvidanto de episkopa oficejo, papa kameristo.
Latinulo
Latinulo (Latinulus) estas internacia planlingvo kreita en 1919 de Vito Martellotta. Oni jam diris ke la nomo de la projekto estas ridinda, ĉar "latinulus" en latina lingvo signifas "malgranda ulo el Lacio".
Ekzemplo: Leos abeo crassa capus circumdata cum longa et ticca comas de fulva colos.
Traduko: Leo havas grandan kapon ĉirkaŭata de longa kaj densa hararo de ruĝflava koloro.
Bibliografio
Martellotta, Vito, Latinulus: grammaticas de latinula linguas, Bari: 1919 (155+ p.)
Paliano
Paliano estas komunumo de Italio.
György Feszt (1889 - 1952)
György FESZT [fest] estis rumania hungara kuracisto. Li naskiĝis en Koloĵvaro la 13-an de aprilo 1889 kaj mortis en Târgu Mureș la 7-an de januaro 1952. Li estis la patro de same kuracisto György Feszt.
Biografio
György Feszt akiris diplomon en 1912 en la Universitato de Koloĵvaro, kaj de 1913 li estis asistanto universitata, de 1919 fakkuracisto pri radilogio en Kluĵo, de 1941 lekciisto en la universitato, de 1945 gvidanto de kliniko pri radiologio en OGYI de Târgu Mureș, dekano, pli poste rektoro. Li havis gravan rolon en la organizado de la medicina universitato.
76818 Brianenke
76818 Brianenke estas tre malgranda sed neordinare hela duopa asteroido de la interna asteroida zono (Hungaria familio) malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras la usonan sisteman kaj datuman analiziston kaj planedscienciston Brian L. Enke de la Southwest Research Institute, ankaŭ famkonatan sciencfikcian verkiston. Li partoprenis al multenombraj interplanedaj kosmosondilaj misioj kaj al la malkovroj de pluraj asteroidaj satelitoj per bildigo.
Satelito
Ĝia satelito estis malkovrita en aŭgusto 2005 per observoj de, anoncita la. Tiu satelito havas diametron de ĉirkaŭ 3,6 km, orbitan de 5,6 km kaj  de 0,5885 tago (14,124 horoj). La rotacia periodo de la satelito estas ankoraŭ nekonata.
György Feszt (1925 - 2019)
György FESZT [fest], filo, estis rumania hungara kuracisto. Li naskiĝis en Koloĵvaro la 15-an de septembro 1925 kaj mortis la 17-a de januaro 2019. Li estis la filo de kuracisto György Feszt.
Biografio
Feszt György estis doktoro pri medicinaj sciencoj (1963), universitata profesoro de OGYI de Târgu Mureș. Li esploris la efekton de kuraciloj kaj la eksperimentan patologion.
Imre Dobos
DOBOS Imre [doboŝ] estas rumanuja hungara aktoro naskita en Marosvásárhely la 22-an de marto 1941.
Kariero
Ekde 1966 li ludis ĝis 1988 en la Sepsiszentgyörgyi Tamási Áron Színház kaj poste en la Nagyváradi Állami Színház Szigligeti Társulat.
Kalvinana preĝejo (Tiszakóród)
La Kalvinana kirko estas religia Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Tiszakóród.
Historio
Tiu ĉi preĝejo (tiam katolika) estis konstruita en la 15-a jarcento laŭ la supozoj (laŭ aliaj taksoj inter 14-a kaj 16-a jarcentoj). Same ne estas konata, kiam la kalvinanoj akiris ĝin. En la 18-a jarcento la konstruaĵo barokiĝis. En 1864 oni trovis freskon, sed la kalvinanoj tuj kovris ĝin per kalko. La kvadrata turo estis konstruita en 1893.
Konstruaĵo
La kirko situas sola en korto. En la fasado meze la turo reliefas, kie estas ankaŭ la pordo. La absido estas plurlatera kaj apogaj pilieroj apogas ĝin. Ankaŭ en la absido funkcias enirejo, tio estis farita jam dum la kalvinana erao. Origine ĉe la sanktejo estis sakristio, sed la kalvinanoj malkonstruis ĝin.
Gyula Teghze
TEGHZE Gyula estis hungara juristo, universitata profesoro naskita en Satmaro la 13-an de aprilo 1867 kaj mortinta en Budapeŝto la 12-an de novembro 1939.
Kariero
Teghze post siaj studoj instruis en jurakademio de Kecskemét (1895 – 1910, punjuro). En 1904 li iĝis privatprofesoro de la Universitato de Budapeŝto (jur- kaj ŝtatfilozofio), de 1910 jurakademia profesoro en Debreceno, de 1914 ĝis 1937 pensiita ordinata profesoro (jur- kaj ŝtatfilozofio, poste internacia juro).
Nov Latin Logui
Nov Latin Logui au Neu-Latein (ne konfuzu al Nov Latin) estas internacia planlingvo de bazo latina, proponita en 1918 de Karl Pompiati en Vieno, Aŭstrio. Tiu lingvo estas derivita de Latino sen fleksio kaj estas naturalisma planlingvo kiu apartenas al familio de rekonstruitaj latinidoj.
Nombroj (1-10): un du tre quat quinq sex sept oct nov dec
Unuaj versoj de patro nia: O maisen parento, kvi ess in zoeli, vun nomi sagitu, vun regnari venu, vun buli agitu kvam in zoeli tam in terri.
Bibliografio
Pompiati, K. (1918): Die neue Weltsprache: Nov Latin Logui. Wien: Jasper, 1918 (120 p.)
Konjugacio de la angla
Ĉi artikolo traktas tiujn du facetojn de la angla konjugacio: la formo de la verbo kaj la uzado de tensoj.
13534 Alain-Fournier
13534 Alain-Fournier estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla (Ĉilio).
Konjugacio de la angla
Simplaj tensoj
Simplaj tensoj, aŭ tensoj, kadras la koncernan tempon dum kiam ago ozakas aŭ plenumiĝas. La angla havas tri tensojn, la paseo, la prezenco, kaj la futuro.
Nov Latin Logui
Bibliografio
La projekto recevis la bibliotekan kodon 417.7 "1918” de Biblioteko Butler.
Konjugacio de la angla
Paseo simpla
La formojn de neregulaj verboj en la paseo oni devas parkere lerni:
Listo de verboj neregulaj estas disponebla ĉe Vikivortaro.
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Prezenco simpla
La prezenco fleksias nur por la tria persono singularo per aldono de -s al la radiko. La aliaj personoj estas nevariaj.
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Futuro simpla
La futuro uzas la helpoverbojn shall kaj will (shall estas malpli ofta en Usono).
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Paseo imperfekta
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Prezenco imperfekta
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Futuro imperfekta
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Paseo perfekta
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Prezenco perfekta
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Futuro perfekta
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Ora Triangulo (Sudorienta Azio)
La Ora Triangulo (birma : IPA [ʃwè tɹḭɡàɴ nɛ̀mjè] ; taja : สามเหลี่ยมทองคำ, IPA: [sǎːm.lìəm.tʰɔːŋ.kʰam] ; laosa : ສາມຫຼ່ຽມທອງຄຳ; malajala : Tam giác Vàng; La ĉina: 金 三 角 ; pinjino : jīn sān jiǎo) estas unu el la du precipaj opi-produktantaj areoj de Azio. Ĝi estas areo de proksimume 950 000 da kvadrataj kilometroj kiu kovras la montojn de tri landoj de Sudorienta Azio: Birmo, Laoso kaj Tajujo. Kune kun Afganujo en la Ora Krescento, ĝi estis unu el la plej ampleksaj opi-produktantaj areoj de Azio kaj de la mondo ekde la 1920-aj jaroj. La plej granda parto de la heroino de la mondo venis de la Ora Triangulo ĝis la frua 21-a jarcento kiam Afganujo iĝis la plej granda produktanto de la monda.
Konjugacio de la angla
Pasea
Tabelo tipa de regulaj formoj:
Futura
Tabelo tipa de regulaj formoj:
13534 Alain-Fournier
Kalkulata por la epoko de la, la granda duonakso de ĝia orbito estis 3,20300665 ; ĝi do orbitis ĉ. 450 000 km trans la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.
Ora Triangulo (Sudorienta Azio)
Produktado
Birmo estas la due plej granda produktanto de la monda de kontraŭleĝa opio, post Afganujo kaj estis signifa raddento en la internacia  drogkomerco ekde la Dua Mondmilito. Laŭ la Oficejo de Unuiĝintaj Nacioj pri Narkotaĵoj kaj Krimo (UNODC) estis en 2005 laŭtakse 430 kvadrataj kilometroj da opiokultivado en Birmo.
Irschen
Irschen estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Karintio kaj al la distrikto Spittal. Fine de en la komunumo vivis.
Ora Triangulo (Sudorienta Azio)
En Kamboĝo
La apero de drogoj en Kamboĝo rilatas al la proksimeco de la lando al la ora triangulo. Kontraŭleĝaj drogoj povas troviĝi tuj kaj estas facile atingeblaj. La kamboĝa drogotrafiko negocas kanabon, metamfetaminon kaj purega heroinon. Oni raportas ke stranguloj petantaj por kokaino foje anstataŭ petas heroinon. Drogotrafikistoj uzas retajn kanalojn kaj la oran triangulon norde en Sud-Orienta Azio.