cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kaŝludo
Ludreguloj
La celo de la ludo estas kaŝi sin tiel, ke la elektita serĉanto ne malkovru kaj male la kaŝinto venu al loko, kie la serĉanto de komence kun malfermitaj okuloj dekalkulis anticipe interkonsentitan numeron. La resto de partoprenantoj dum la tempo de lia dekalkulado devas kaŝi sin, kaj la serĉanto, kiam li finos la dekalkuladon, ekiros por malkovri la kaŝintojn. La kaŝintoj klopodas veni nerimarkite al la dekalkul-loko, tiel ke la serĉanto ne vidu ilin. Do, se la serĉanto vidas la kaŝinton, li kuras por "ekvoki lin" per tio, ke li alkuros al la dekalkul-loko pli baldaŭ ol la kaŝinto (kutime li diros ian frazon).
Grava parto de la ludo estas verso (iam eĉ kanteto) uzata por mezuri tempon bezonatan por sinkaŝi. La verson deklamas la serĉanto.
Akrolito
En la antikveco, akrolito (en greka: ἀκρόλιθος / akrolithos) estis statuo kies torso estis el ligno kaj la membroj (kapo, manoj kaj piedoj) el marmoro. La ligno estis kaŝita de orumado aŭ, plej ofte, per vestaĵo, kun la partoj prilaboritaj el marmoro videblaj.
Laŭ Francisko Azorín ĝi estis ''Statuo kolosa starigita de la reĝo Maŭzolo en la templo de Marto [tiele] (Halikarnaso). Statuo el ligno aŭ bronzo kun kapo ŝtona. Amplekse, figuro farita parte per belaj ŝtonoj''. La termino devenis el la greka akrolithos, el akros (alta) kaj lithos (ŝtono) kaj el la latina acrolithus.
Mazamitla
Mazamitla estas unu el la 126 komunumoj de la meksika subŝtato Jalisco. La ĉefurbo de la komunumo estas Mazamitla. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 14 059.
Geografio
Mazamitla apartenas al la regiono Sureste kiu situas en la sudoriento de la subŝtato. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 11671 loĝantojn. El tiuj estis 5502 viroj kaj 6169 virinoj. La komunumo havas surfacon de 177,18 km². La meza alteco estas 2240 metroj super la marnivelo. La meza jara temperaturo estas 21,8 C. En la komunumo estas 982.00 mm da precipitaĵo jare.
Sociogeografio
En la jaro 1995 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 3055 viroj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 2679 scipovis legi kaj skribi kaj 375 viroj estis analfabetoj. Do 12.27 % de la viroj estis analfabetoj. En la sama jaro en la komunumo vivis 3515 virinoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 3090 sciis legi kaj skribi kaj 425 virinoj estis analfabetoj. Do 12,09 % de la virinoj estis analfabetoj. En 1995 en Mazamitla vivis 9421 personoj kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj estis 14 indiĝenoj. Tio signifas ke 0,149 % de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
22686 Mishchenko
22686 Mishchenko estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la programo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Michael Ivanovich Mischenko de la NASA-a Goddard Institute for Space Studies. Li studis la elektromagnetan difuzon. Li disvolvis novan fakon pri statistika optiko bazita sur ciferece ekzaktaj solvoj de la ekvacioj de Maxwell.
Tarcea
Tarcea [tarĉa] (hungare: Értarcsa [e:rtarĉa]) estas komunumo en Rumanio nordokcidente de Marghita. Apartenas al ĝi Adoni, Galoșpetreu.
Loĝantaro
En 1910 ĝi nombris 1 100 loĝantojn (hungaroj, rumanoj), en 1992 1 001 (rumanoj, 63 % da hungaroj).
Historio
Ĝi estis unue menciita skribe en 1163. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 Értarcsa apartenis al Hungario (Bihar).
Corriere della Sera
Corriere della Sera [koRJEre DEla SEra] estas itala nacia gazeto. Ĝi fondiĝis en Milano kaj havas sian centran redakcion tie. Gazetaj eldonoj ekde la 15-a de marto 1876 aperas ĉiutage.
Gimnospermoj
La gimnospermoj (Gymnospermae), aŭ pinofitoj, aŭ nudsemplantoj (la termino Gymnospermae elvenas el la grekaj gimno, nuda, kaj spermo, semo), estas aro de semplantoj. Male al florplantoj kies ovoloj estas en ujo, iliaj ovoloj estas nudaj, sen ovolujo.
Historio
Estus Teofrasto (ĉ. 374 ant. JK – ĉ.286 ant. JK) kiu unue distingis la nudsemplantojn kaj la florplantojn. John Ray uzas, fine de la 17a jarcento, tiun malsamecon en sia klasigo, kiu estas unu el la unuaj provoj de natura klasigo.
Klasifiko
Estas 4 subklasoj, kun 9 ordoj kaj 12 familioj, :
Komora olivkolombo
La Komora olivkolombo (Columba pollenii) estas birdospecio de la familio de Kolombedoj, Columbidae, kiu estas loĝanta en Komoroj kaj Majoto. Ĝi estas jam rara pro habitatoperdo.
Priskribo
Facile distingebla el aliaj kolombospecioj, la Komora olivkolombo estas la plej granda birdo en Komoroj. Ĝi havas malhelan plumaron. Junaj kolomboj havas brilflavan bekon, dum pli aĝaj kolomboj havas nebrilajn verdajn aŭ brunajn bekojn. La Komora olivkolombo faras tre profundajn "kuu" aŭ "guk-ohuu huu huu".
Habitato
Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montararbaroj kaj ĝi povas troviĝi en Komoroj (speciale ĉe la vulkano Kirtala) kaj en Majoto, kun tre pli densa populacio en Majoto.
Statuso
Kvankam iam priskribita kiel surloke ofta en partoj de Granda Komoro, la Komora olivkolombo estas jam ĝenerale tre malabunda birdo kun malgranda totala populacio. La ĉefa minaco kiun la specio frontas estas la klarigado de la arbara habitato en kiu ĝi vivas, sed ĝi ankaŭ estas ĉasata en ĉiu el la kvar insuloj en kiuj ĝi troviĝas. La populacitendenco estas nekonata, sed la totala populacio estas probable de malpli ol individuoj, kaj la Internacia Unio por la Konservo de Naturo rangigis ties konservostatuson kiel "preskaŭ minacata".
Brasilândia do Tocantins
Brasilândia do Tocantins estas municipo en la brazila subŝtato Tokantinso, kiu havis 2.064 loĝantojn en 2010.
Palaco de Liria
La palaco de Liria estas granda konstruaĵo de la 18a jarcento, rezidejo de la dukoj de Alba en Madrido kaj ĉefa sidejo de ties arta kolekto kaj historia arkivo, ambaŭ de eksterordinara valoro. Ĝi situas je la numeroj 20-22 de la aktuala strato Princesa (Princino). Oni diras, ke temas pri la privata loĝejo plej granda de Madrido, kaj ke ties ĝardenoj estas la únikaj privataj kiuj aperas markitaj verde en ĉiu mapo de la urbo.
La konstruon komencis ne la familio de Alba, sed alia dukfamilio, nome la dukoj de Berwick el Britio, kiam James Fitz-James, neleĝa filo de Jakobo la 2-a, ekloĝiĝis en Hispanio komence de la 18a jarcento, kiam li ekservis ĉe la kandidato Filipo de Anjou (estonta Filipo la 5-a) en la Hispana Milito de Sukcedo. La duko de Berwick ricevis de la nova reĝo burbona la duklandojn de Liria kaj Jérica pro sia venko en la decida batalo de Almansa (1707). Tiam li ekkonstruis la palacon pere de nekonata arkitekto, sed poste li translokiĝis al Parizo kaj poste mortis en Germanio en 1734.
La konstruon de la palaco de Liria reiniciatis lia nepo, jam laŭ gusto de novklasikismo laŭ planoj de la arkitekto Ventura Rodríguez. La ekkonstruo okazis ĉirkaŭ 1770 kaj finis en 1779. La konstruaĵo estis iom reformata komence de la 20a jarcento fare de Edwin Lutyens, sed tiu ŝanĝo ne survivis al incendio de 1936 dum la Hispana Enlanda Milito, post kiam ĝis estis rereformita fare de la sama angla arkitekto.
En 1802, kiam mortis la dukino Cayetana, muzo de Goya, la stirpoj Álvarez de Toledo (Alba) kaj Fitz-James (Berwick) unuiĝis sub ununura titularo, la duko Carlos Miguel. La Palaco de Liria ekestis tiam rezidejo de la familio Alba, kiuj antaŭe loĝis en tiu de Buenavista, proksime de Avenuo Prado kaj kiu aktuale estas Ĝenerala Kazerno de la Armeo.
Nuntempe enhavas gravegan artan kolekton kun pentraĵoj de Tiziano, Goya, Pietro Perugino, Velázquez, Ignacio Zuloaga, Anton Raphael Mengs kaj multaj aliaj, krom modernaj. La palaco viziteblas, sed laŭ antaŭmendo.
Shibayama Zenkei
Shibayama Zenkei (1894-1974) estis esperantista japana zena bikŝuo de la skolo Rinzai, bone konata pro sia komentario pri Mumonkan.
Li ankaŭ estis instruisto ĉe la universitato Otani kaj estis la ĉefbikŝuo de la bikŝuejo Nanzenji en Kioto kaj ties tuta organizaĵo, kiu enhavis kvin mil bikŝuejojn. Li verkis multe pri Zeno, kaj tradukoj de liaj eseoj aperis ankaŭ en okcidentaj lingvoj (A Flower Does Not Talk; Zen in Gleichnis und Bild).
Esperanto
Li lernis Esperanton en 1924 kaj en 1931 fondis Japanan Budhanan Ligon Esperantistan kaj ekeldonis ĝian organon La Lumo Orienta. El la ĉina, li tradukis en Esperanton la verkon de la ĉina Zena ĉefbbikŝuo K'uoan (12-a jarcento), La dek bildoj de bovpaŝtado (1930). Krome, li i.a. kompilis bibliografion de budhismaj verkoj en Esperanto (en La Revuo Orienta, 1934).
Traktato de Kardis
La Traktato de Kardis aŭ "Paco de Kardis"(ruse Кардисский мир) dum la jaro 1661 formale finis la Rusan-Svedan Militon, kies armeaj bataloj daŭris de 1656 ĝis 1658 - konflikton kiu rigardatas parto de la Nordia Milito 1655-1660. La traktato interkonsentiĝis inter la Grandduklando Moskvo kaj la reĝlando Svedio.
Armistico de Valiesar
Jam la 20-an de decembro 1658 en la loko Valiesar sude de Narva interkonsentiĝis armistico. Tiu interkonsento antaŭvidis, ke la Grandduklando Moskvo unue por tri jaroj rajtis teni la konkeritajn teritoriojn sur la tereno de la nuntempaj ŝtatoj Latvio kaj Estonio: Koknese, Alūksne, Tartu, Alajõe kaj iujn pliajn pli etajn urbojn.
Paco de Kardis
La Traktato de Kardis (nuntempe Kärde en la komunumo Jõgeva vald), de la 1-a de julio 1661 formale oficialigis la pacon inter ambaŭ ŝtatoj kaj konfirmis la teritoriajn ŝanĝiĝojn jam deciditajn laŭ la Traktato de Stolbovo (1617). Rusio armee estis signife malfortigita. Ĝi devis redoni ĉiujn teritoriojn en Latvio kaj Estonio, kiun ĝi estis konkerinta dum la militoj de 1656 kaj 1658, por eviti novan, plian militon kontraŭ Svedio.
Krome la pripaca traktato antaŭvidis la detruon de pluraj rusiaj armeaj ŝipoj.
Ŝidani Bahmen
EdE-Ŝ
ŜIDANI Bahmen, persa princo en Teheran. Unu el la pioniroj de E en Pesujo. Estante bahaano, en 1919 li sciiĝis, ke Abdul Baha rekomendis al siaj adeptoj lerni Esperanton. Post kelkaj monatoj li jam posedis Esperanton, kaj komencis propagandon inter la bahainoj. En 1916 li havis inter ili 10 instruistojn de E. Samjare li edziĝis je Esperantistino, Muĉu1 Mossover. Verkis lernolibrojn por persoj.
Mortis la 27-an de majo 1965.
Moshi
Moshi estas urbo en Tanzanio, ĉefurbo de regiono Kilimanĝaro. "Moshi" signifas "Fumo" en la svahila.
Moshi situas en la suda centro de la regiono. Laŭ la censo de 2002 ĝi havis 144.739 loĝantojn.
En Moshi kaj la ĉirkaŭa regiono vivas la triboj Ĉaga kaj Masaja. La urboj orientiĝas laŭ du gravaj ŝoseoj, kiuj kuniĝas ĉe la horloĝa turo: sud-orienten iras la ŝoseo al Tanga kaj Daresalamo kaj okcidenten la ŝoseo al Arusha.
Moshi estis la unua loko de la lando, kie oni kultivis la kafon, enkondukitan de katolikaj misiistoj fine de la 19-a jarcento. Nun multaj loĝantoj posedas pli aŭ malpli grandan kafoplantejon. Kafo estas la plej grava eksportaĵo.
Danke al kunlaboro inter misiistoj kaj lokaj kaj landaj aŭtoritatoj Moshi havas bonan edukan sistemon kun altkvalitaj lernejoj. Ĝia legokapabla kvoto estas alta kompare kun aliaj partoj de la lando. Moshi posedas ankaŭ universitaton. La Kilimanĝara Kristana Medicina Kolegio (angle Kilimanjaro Christian Medical College), fondita en 1971, estas la plej grava hospitalo en la regiono.
Trafiko
La menciitaj ŝoseoj ligas la urbon al sud-oriento kaj okcidento; krome ekzistas vojoj al Nacia Parko Kilimanĝaro kaj al Kenjo; la landlimo distancas ĉ. 30 km.
Moshi situas ĉe la fervoja linio inter Tanga kaj Arusha. La germana vikipedio indikas, ke tiu linio ne plu funkcias; la retejo de la tanzania fervoj-kompanio (en 2006 indikas la linion, sed ne donas horaron por ĝi.
Proksime de la urbo situas la Internacia Flughaveno Kilimanĝaro, kiu gravas precipe por turismo. La turistoj tamen direktiĝas pli al Arusha ol al Moshi.
Bajardo
Bajardo estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la administra regiono Ligurio kaj al la provinco Imperio. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Kristana patrono estas la sankta, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.
Najbaraj komunumoj estas Apricale, Badalucco, Castelvittorio, Ceriana, Molini di Triora, Perinaldo kaj Sanremo.
Industria arkeologio
Industria Arkeologio (IA) estas la sistema studo de materiaj objektoj asociitaj kun la industria pasinteco. Tiuj objektoj, kolektive referitaj kiel industria heredaĵo, inkludas konstruaĵojn, maŝinaron, artefaktojn, ejojn, infrastrukturon, dokumentojn kaj aliajn erojn asociitajn kun la produktado, fabrikado, ekstraktado, transporto aŭ konstruado de produkto aŭ vico da produktoj. La kampo de industria arkeologio enhavas vicon da disciplinoj inkluzive de arkeologio, arkitekturo, konstruo, inĝenieristiko, historia konservado, muzeologio, teknologio, urboplanado kaj aliaj specialaĵoj, por kunmeti la historion de antaŭaj industriaj agadoj. La scienca interpretado de materia objekto ofte estas necesa, ĉar la skribaj dokumentoj de multaj industriaj teknikoj ofte estas nekompletaj aŭ neekzistantaj. Industria arkeologio inkludas kaj la ekzamenon de ekzistantaj strukturoj kaj ejojn kiuj devas esti studitaj per elfosado.
IA-temoj kaj -ejoj
Industria arkelogio kovras larĝan gamon de temoj, de fruaj ferproduktejoj kaj akvo-muelejoj ĝis grandaj modernaj fabrikoj, same kiel ejoj kaj strukturoj kiel ekzemple laboristaj logejoj, stokejoj kaj infrastrukturo.
IA-temoj ĝenerale falas en unu el kvar kategoriojn:
Plie, la temo de mova forto (akvo, vento, vaporo, elektro, ktp.), se aplikebla al ĉiuj el la kvar gravaj IA-kategorioj, foje estas konsiderita propra kategorio.
Vidu ankaŭ: Listo de temoj de industria arkeologio
La laboro de industriaj arkeologoj kondukis al pli granda publika konscio pri industria heredaĵo, inkluzive de la kreado de industriaj muzeoj kaj la inkludo de ejoj en naciajn kaj internaciajn historiajn kulturajn registrojn en multaj mondopartoj. Rimarkindaj ekzemploj inkludas instituciojn kiaj la Muzeo Ferponto Gorĝo, Forĝejoj Engelsberg kaj Nacia Historia Parko Lowell, inter multaj aliaj.
Vidu ankaŭ: Listo de rimarkindaj industriaj heredaĵoj
Frua evoluo
Unu el la plej fruaj prezentoj de la IA-movado de la mezo de la 20a jarcento estis la Sheffield Trades Technical Societies, establitaj en 1918 ĉe la Universitato de Sheffield por konservi elementojn de la industria historio de tiu urbo. En 1920, la Newcomen Society estis fondita en Britio por kreskigi la studon de la historio de inĝenieristiko kaj teknologio, inkluzive de multaj restaĵoj de la industria revolucio, kiaj ekzemple vapormaŝinoj, kanaloj, ferpontoj, maŝinaro, kaj aliaj historiaj artefaktoj. La Newcomen Society ankaŭ establis la Journal of Industrial Archaeology (Revuo por Industria Arkeologio) en 1964, la unuan nacian IA-eldonon en Britio. Alia frua evoluo estis la formado de la Cornish Engines Preservation Committee (CEPC) en 1935, por savi la Minejon Levant en Kornvalo.
Dum la unua duono de la 20-a jarcento, la movado por historia konservado en Usono daŭre estis en sia infanaĝo. La plej multaj el la historiaj ejoj kiuj ricevis ajnan atenton estis rilatitaj al prezidantoj kaj politikaj figuroj, aŭ al la frua kolonia periodo. Tamen, en 1925, unu el la unuaj industriaj muzeoj en Usono malfermiĝis en Old Slater Mill, en Pawtucket (Rod-Insulo), en la loko de la unua sukcesa tekstilmuelilo en la lando, konstruita en 1793. La muzeo estis fondita fare de grupo de industriistoj kun ligoj al la Nov-Anglia teksa industrio, dum malprospera periodo pro suda konkurenco. La Asocio por la Old Slater Mill havis la intencon por reestigi la malnovan muelejon al ĝia frua 19-a-jarcenta aspekto, kaj plenigi ĝin kun reprezentanta kolekto de tekstila maŝinaro. En 1966, Old Slater Mill estis deklarita Nacia Historia Orientilo. En la fruaj 1970-aj jaroj, Paul E. Rivard, tiama direktoro de la Old Slater Mill-muzeo estis unu el la ĉefaj personoj ĉe la fondo de la Society for Industrial Archeology (Societo por Industria Arkeologio).
Alia rimarkinda ekzemplo de frua industria arkeologiejo (de antaŭ la establita IA-movado), estas la Historia Loko Ferfarejo Saugus en Saugus (Masaĉuseco). Ĝi estas la loko de la unuaj integraj ferprilaborejoj en Nordameriko, kaj estis rekonstruita en la 1950-aj jaroj post ampleksaj arkeologiaj elfosaĵoj, komencitaj en la komenco de la 1940-aj jaroj fare de Roland W. Robbins.
Komenco de la IA-movado
La esprimo \"industria arkeologio\" estis elpensita en Britio en 1955 de Michael Rix de Universitato de Birmingham, kiu skribis artikolon en La Amatora Historiisto, koncerne la bezonon de pli bona studado kaj konservado de 18a- kaj 19a-jarcentaj industriaj ejoj kaj restaĵoj de la brita industria revolucio. En 1959, Konsilio por Britia Arkeologio (KBA) establis industriarkeologian esplorkomisionon. La KBA baldaŭ evoluigis normigitan slipon por industriaj monumentoj, kiun ĝi distribuis al volontulgrupoj ĉirkaŭ la UR. En 1965, la Nacia Registro de Industriaj Monumentoj (NRIM) estis kreita kiel centra arkivo por la slipoj kiuj estis kolektitaj fare de Angus Buchanan ĉe la Universitato de Bath. De la fino de la 1960-aj jaroj, kelkaj lokaj industriaj arkeologiogrupoj estis formitaj en la UR, inkluzive de la Gloucestershire Society for Industrial Archaeology en 1963, la Bristol Industrial Archaeological Society en 1967, kaj la Industriarkeologia Societo de Grand-Londono en 1968, inter aliaj. La ĉefa misio de tiuj lokaj IA-grupoj dum tiu periodo estis registri la restaĵojn de industria antaŭhistorio, aparte tiujn konsideratajn plej endanĝerigitaj pro urbaj renovigoprojektoj. Depende de la kondiĉo de la ejo aŭ artefakto, tiuj registrado tipe konsistas el kompilado de mallonga resumo de la antaŭhistorio de la ejo tra haveblaj dokumentoj, inkluzive de malnovaj mapoj aŭ fotoj, sekvitaj per detalaj mezuradoj, desegnaĵoj kaj fotoj de la ekzistantaj kondiĉoj de la ejo. Ĝenerale, raporto estas farita kaj deponita en publika arkivo por la avantaĝo de ontaj generacioj. La plej multaj registrad-ekskursetoj celas akiri ĝeneralan superrigardon de ekzistantaj kondiĉoj, kaj ne estas intencitaj esti ĝisfunda studo.
Unu el la unuaj areoj estantaj kiuj estis la temo de sistema studo de industria arkeologio estis la Ferponto Gorĝo en Shropshire, Unuiĝinta Reĝlando. Tiu pejzaĝo evoluis ekde la 17-a jarcento kiel unu el la unuaj industriaj pejzaĝoj en la mondo, kaj ekde la 18-a jarcento havis vicon da ekstraktaj industrioj same kiel ampleksan fer kreadon, ceramikan produktadon, kaj serion de fruaj fervojoj. La Muzeo Ferponto Gorĝo estis establita en 1967, kaj la signifo de la Ferponto Gorĝo estis rekonita en 1986 kun sia nomo kiel Monda Heredaĵo de Unesko.
Lörzweiler
Lörzweiler estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Mainz-Bingen de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Industria arkeologio
Komenco de la IA-movado
La sukceso de la enketoj el 1967 kaj 1968 kaŭzis la formadon de la Historia Usona Inĝenierika Registro (HAER) en 1969, kun la Usona Societo de Civilaj Inĝenieroj. Ekde tiam, miloj da industriaj ejoj kaj strukturoj ĉie en Usono estis registritaj fare de HAER, kaj estas registritaj ĉe la Library of Congress (Biblioteko de la Kongreso).
1970-aj kaj 1980-aj jaroj
De la komenco de la 1970-aj jaroj, industria arkeologio estis plejparte praktikata en nur kelkaj landoj fare de kaj amatoroj kaj profesiuloj kun malsamaj fonoj kaj celoj. Kvankam multe estis reaigita dum la antaŭa jardeko, la \"nova\" kampo de industria arkeologio daŭre luktis por esti akceptita kiel vera scienca okupo. En oktobro 1971, grupo de reprezentantoj de diversaj muzeoj, universitatoj kaj registaraj organizoj en Usono kaj Kanado renkontiĝis en Vaŝingtono por plibonigi la interŝanĝon de ideoj kaj informoj. La rezulto estis la unua nacinivela, IA-rilata akademia societo en la mondo; nome la Society for Industrial Archeology (SIA). Estis decidite ke la nomo de la societo akceptus la literumon fare de la Usona registaro de \" archeology\", anstataŭ \" archaeology \". La unua SIA-novaĵletero estis publikigita en januaro 1972, kun Robert M. Vogel kiel redaktoro. En aprilo de tiu sama jaro la nova grupo okazigis sian unuan ĉiujaran konferencon en Novjorko. En 1975, SIA lanĉis sian akademian ĵurnalon, IA, The Journal of the Society for Industrial Archeology, kun Emory L. Kemp kiel redaktoro.
En 1973, la Association for Industrial Archaeology (AIA) estis fondita en Britio. Ĝi kunigis la multajn lokajn IA-grupojn kreitajn ĉie en la lando. La AIA publikigas novaĵleteron, Industrial Archaeology News, kune kun sia akademia ĵurnalo, nome Industrial Archaeology Review, lanĉita en 1976. Multaj AIA-membroj estis aktivaj reklamantaj IA ĉie en Eŭropo kaj en la resto de la mondo.
Pro la rapida malkresko de multaj establitaj industrioj en Nordameriko kaj Eŭropo dum la 1970-aj jaroj, industriaj arkeologoj komencis akcepti novan rolon de registrado kaj konservado de ĵus fermitaj ejoj, kontraste al antikvaj restaĵoj de pli fruaj periodoj. Inter la rimarkindaj projektoj dum tiu jardeko estis la sukcesa transformo en subĉielan industrian muzeon de Fornoj Sloss en Birmingham, Alabamo, post kiam ĝi fermiĝis en 1971. Fornoj Sloss estis deklarita NHL en 1981. La muzeo malfermiĝis en 1983 kaj ofertas gamon da instruaj kaj civitaj programoj.
En 1982, I.A.Recordings estis fondita fare de grupeto de volontuloj en Britio, por registri pasintajn kaj nunajn industriojn sur filmo kaj vidbendo, kiel resurso por ontaj generacioj.
Dum la 1980-aj jaroj, la amplekso de la kampo de industria arkeologio en Britio ŝanĝiĝis for de kio estis okazanta en Nordameriko, kie la teorioj de socia arkeologio kiuj estis evoluigitaj en la kampo de historia arkeologio komencis esti aplikataj al la studo de industriaj ejoj. Britaj industriaj arkeologoj dume plejparte temigis la registradon de la teknikaj aspektoj de ejoj kaj artefaktoj. Esenca evoluo dum tiu periodo estis la ŝanĝo direkte al temstudoj de monumentoj laŭ tipo, inkluzive de tri komencaj tekstilmuelil-enketoj en Greater Manchester, Yorkshire kaj orienta Cheshire gviditaj fare de Keith Falconer.
Ekde 1990
Ekde 1990, ekzistas daŭre kreskanta konscio pri la graveco de industria heredaĵo, konfirmita plej elstare per la aldono de multaj industriaj ejoj al la Unesko Monda Hereda Listo. Multaj konservitaj industriaj ejoj fariĝis esenca parto de heredoturismo, inkluzive de la Eŭropa Itineraro de Industria Heredo (EIIH), kreita en 1999. Surbaze de la sukceso de la Route der Industriekultur en Ruhr, Germanio, la ERIH pliampleksiĝis ĝis dek ses itineroj el sep landoj, kun planoj por novaj itineroj en kromaj landoj. La nombro da industriaj ejoj kiuj estis konservitaj kaj transformitaj al aliaj uzoj kiaj ekzemple loĝejoj, publikaj spacoj aŭ muzeoj anstataŭ esti malkonstruitaj atestas ankaŭ la klopodojn de industriaj arkeologoj.
Industria arkeologio iom post iom akiris akcepton en la akademia mondo. En Britio, kie ĝi originis plejparte de la klopodoj de volontulaj esploristoj, la apero de projekt-financitaj projektoj en la pasintaj du jardekoj kondukis al pli granda ĉeesto de profesiuloj, kun la apliko de teoriaj arkeologiaj metodoj kiaj ekzemple pejzaĝa arkeologio al la industria scenaro. Tamen, dum multaj universitataj arkeologio-sekcioj nun inkludas la industrian periodon en siaj gradstudoj, industria arkeologio restas sufiĉe limigita kampo de studo, kun malmultaj specialigitaj industriaj arkelogiaj programoj, kiaj ekzemple tiuj ofertitaj en la Miĉigana Teknologia Universitato kaj la Ironbridge Instituto.
Ĝeneraligita aprezo de la graveco de industria heredaĵo de la publiko daŭre mankas en multaj lokoj, ĉar la subjekto ofte konservas la percepton esti \"ne sufiĉe aĝa\" por esti konsiderita arkeologio. Plie, ekzistas ofte negativaj pensoj rilate al neglektitaj aŭ forlasitaj industriaj ejoj, inkluzive de la sociaj, ekonomiaj kaj mediaj sekvoj, ekzemple la (ejoj de \"Bruna kampo\"). Kiel kun aliaj histori-bazitaj kampoj, unu el la daŭraj defioj de industria arkeologoj ĉie en la mondo estas la konkurado por daŭre malkreskanta publika financado por ilia esplorado, instruaj kaj konservadprojektoj. Jam pro la nombro da historiaj industriaj ejoj kaj la limigita financado daŭre multaj estas perdiĝintaj pro neglekto, incendioj kaj malkonstruoj.
En 2003, la Nizhny Tagil Ĉarto estis adoptita fare de TICCIH ĉe ĝia XI-a Kongreso en Niĵnij Tagil, Rusio. Ĝi estas la internacia normaro por la studo, dokumentaro, konservado kaj interpreto de la industria heredaĵo.
IA-organizoj
Ekzistas naciaj IA-organizoj en multaj landoj. Ili kunigas homojn kun intereso pri esplorado, registrado, konservado kaj prezentado de industria heredaĵo. Industria arkitekturo, elfosado de mineraloj, heredaĵ-bazita turismo, generatora teknologio, reuzado, kaj transporthistorio estas nur kelkaj el la temoj kiuj estas esploritaj fare de iliaj membroj. La plej multaj grupoj publikigas periodajn novaĵleterojn kaj aranĝas gamon da konferencoj, seminarioj kaj vizitoj al IA-ejoj kaj ankoraŭ aktivajn industriojn (konatajn kiel procezturneoj). IA-organizoj ankaŭ povas esti implikitaj en konsilado en historiaj konservad-aferoj, aŭ konsilado de registaroj pri renovigo aŭ malkonstruo de signifaj ejoj aŭ konstruaĵoj.
Eksteraj ligiloj
Ĉar neniuj valoroj estis precizigitaj por la apogilparametro, heredaĵformato estis uzita por la produktaĵo. Tiu formato estas malrekomendita, kaj en la estonteco, normalvaloro estos metita por la apogilparametro, igante la novan formaton ĉiam esti uzita.
Lokaj IA organizoj
Britio Usono
La asocio por Industrial Archeology havas la sekvajn lokajn ĉapitrojn:
Provinco Carchi
Carchi estas provinco de Ekvadoro.
<LI>Ĉefurbo: Tulcán <LI>Areo: 3,750 km² <LI>Loĝantaro: 166 000 (2010)
Rusulo
Listo de specioj
La tipa estasRussula emetica (Schaeff.) Pers. (1796). Aliaj specioj estas :
Provinco Carchi
Kantonoj
Kantono (Ĉefurbo)
Rusulo
Eksteraj ligiloj
fotoj de rusoloj
Sucy-en-Brie
Sucy-en-Brie [] estas franca komunumo en la departemento Val-de-Marne, en la regiono Francilio. Ĝi havis 25,900 loĝantojn en la jaro 2012.
Geografio
Sucy-en-Brie situas sudoriente de la centro de Parizo.
Transporto
En Sucy-en-Brie troviĝas la stacidomo Sucy - Bonneuil, kiu estas haltejo de la regiona linio RER A.
NGC 1891
NGC 1891 estas grupo de steloj en konstelacio Kolombo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Balestrino
Balestrino estas komunumo de Italio.
San Juan Lajarcia
San Juan Lajarcia estas unu el la 570 komunumoj de la meksika subŝtato Oaxaca. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas San Juan Lajarcia. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 20 204.
Nebelspalter
Nebelspalter, (fonetike: ne-bel-ŝpal-ter; traduko: "Nebulo- fendulo" / "Nebulo-fendisto") estas svisa humora kaj satira magazino ekde 1875.
San Juan Lajarcia
Geografio
San Juan Lajarcia apartenas al la distrikto Yautepec al kiuj apartenas entute 12 komunumoj. Ĝi situas en la regiono Sierra Sur, kiu apartenas al la sudokcidenta parto de la subŝtato Oaxaca. La plej granda parto de tiu regiono apartenas al la montara ĉeno Sierra Madre del Sur. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 674 loĝantojn. El tiuj estis 306 viroj kaj 368 virinoj. La komunumo havas surfacon de 160.75 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 900 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 20 indiĝenoj. El tiuj 20 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 20 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Akrotero
En la klasikaj Greka kaj Romia arkitekturoj, la akroteroj estas strioj kiuj subtenas la ornamaĵojn, disponitajn sur la pintoj de frontono. La termino devenas de la antikva greka ἀκρωτήριον, 'pinto', latinigita kiel acroterium, tra la franca acrotère.
129327 Davehamara
129327 Davehamara estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 1:7 kun Venuso.
Akrotero
Etende, la akroteroj etas ankaŭ la subtenitaj ornamaĵoj mem, kiuj povas esti statuoj, statuetoj el ŝtono, vazoj el terakoto ktp. La uzitaj materialoj estas variaj: ŝtono, terakoto, pentraĵo, plasto kaj bronzo.
Laŭ Francisko Azorín ĝi estas Staranta skulptaĵo, vazo, statueto, sur frontono, ampleksence sur konstruaĵo kaj ankaŭ la Longa piedestalo surportanta akroterojn. La termino devenus el greka akroterion (altaĵo) kaj el la sekva latina acroteria.
129327 Davehamara
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de Dave Hamara, kiu servis kiel gvidanta elektronika planisto por la Regada Moduo de Fotilo OCAMS de la Asteroida Specimena Alveniga Misio OSIRIS-REx. Li laboris per neŭtronaj kaj gama-radiaj instrumentoj kaj datumoj el la misioj Mars Odyssey, Mars Phoenix, MESSENGER kaj Lunar Reconnaissance Orbiter.
Sankt Martin am Wöllmißberg
Sankt Martin am Wöllmißberg estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Stirio kaj al la distrikto Voitsberg. Fine de en la komunumo vivis.
Preĝejo Stefano la 1-a (Sajószentpéter)
Preĝejo Stefano la 1-a (Hungario) estas romkatolika historia monumento en Hungario, en urbo Sajószentpéter.
Historio
Gotika katolika kirko de Sankta Petro konstruiĝis en la 14-a jarcento en la tiama Zenthpeter, nuntempa Sajószentpéter, kiun la kalvinanoj akiris en la 1550-aj jaroj. Nova katolika rondo kreiĝis en 1763. La katolika preĝejo estis konstruita inter 1763-1765, kiu baldaŭe kadukiĝis, tial en la frua 19-a jarcento ĝi estis renovigita kaj trakonstruita. La orgeno ekfunkciis en 1934. En 1950 kaj 2008 la preĝejo estis renovigita.
Konstruaĵo
La konstruaĵo situas sola apud tombejo havanta 3 ĉefajn partojn: navon, kvadratan turon kaj duonrondan sanktejon. La turo estas kovrita per bulba kupolo. Sur la muro ekstere oni metis memortabulon pri la deportitaj germanoj. Interne la ĉefaltara bildo estis pentrita en 1850 kaj ĝi prezentas Stefanon la 1-an (Hungario), kiam li dediĉas la landon al Sankta Maria.
San Pedro del Arroyo
San Pedro del Arroyo [sanPEdro delaROĝo] estas municipo en la nordo-centro de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko La Moraña aŭ Komarko de Arévalo kaj al la jurisdikcia teritorio de Ávila, en la centro de la provinco. San Pedro del Arroyo estas komprenebla etimologie kiel Sankta Petro de la Rojo, kaj tiukadre kaj en la blazono kaj en la flago aperas la ŝlosiloj de Sankta Petro, konsiderata la unua papo, kaj ondoj de rojo. Fakte trafluas la teritorion la rivero Arevalillo kaj la rojo Espinarejo.
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas formata de submunicipo Morañuela kaj San Pedro del Arroyo mem, okupas totalan areon de 18,55 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 445 loĝantojn.
Ĝi perdis 250 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 27 km de Avilo, provinca ĉefurbo, kaj estas tre bone komunata kun Avilo kaj kun Salamanko kaj ŝosee kaj per fervojo: estas fervoja stacio (en la tabelfoto).
Ĝi limas kun la samprovincaj Albornos, San Juan de la Encinilla, Aveinte, Villaflor kaj Santo Tomé de Zabarcos.
Historio
Estis rura romia setlejo de la 1a-2a jarcentoj.​ Poste tiu rezultis en la monumenta romia vilao, nune nomita El Vergel, de la 3a-4a jarcentoj.
En Mezepoko okazis reloĝado kaj gravis la Reĝa Brutovojo Okcidentleona. La areo apartenis al la Regno Kastilio. En la preĝejo estas mudeĥara kasona plafono de la 15-a jarcento.
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo: mezepoka fonto, piedirado).
La tuta municipa teritorio estas Birdoprotekta Areo ZEPA.
Fajfomilvo
La Fajfomilvo (Haliastur sphenurus) estas mezgranda dumtaga rabobirdo troviĝanta tra Aŭstralio (inklude marbordajn insulojn), Nov-Kaledonio kaj multe de Nov-Gvineo (eksklude la centrajn montojn kaj la nordokcidenton). Nomata ankaŭ Fajfaglo aŭ Fajfakcipitro, ĝi estas tiele nomata pro sia laŭta fajfalvoko, kiun ĝi ofte elsendas dumfluge. Kelkaj fakuloj lokigas tiun specion en la genron Milvus, spite markatajn diferencojn en kutimaro, voĉo kaj plumaro inter tiu specio kaj aliaj membroj de tiu genro.
Aspekto
La Fajfomilvo gamas laŭ grando inter 50–60 cm, kun enverguro inter 123–146 cm. Ties pezo gamas 380–1050 g. Kiel ĉe plej parto de rabobirdoj, inoj estas pli grandaj kaj fortikaj ol maskloj; kvankam estas konsiderinda koincido inter seksoj, inoj povas esti ĝis 21% pli grandaj kaj 42% pli fortikaj. Sudaj birdoj estas ankaŭ pli grandaj ol tiuj troviĝantaj en tropikoj. Maskla ka ina plumaroj estas samaj. Plenkreskuloj estas hele sablokoloraj en kapo, brusto kaj vosto, kun pli brunaj flugiloj kaj nigraj flugilplumoj. Nematuruloj estas tre striecaj ruĝecbrune kun elstaraj palaj punktoj en flugiloj. Laŭlonge de ties vivoj, Fajfomilvoj havas ostokolorajn krurojn kaj piedojn, kiuj estas senplumaj. Ĝenerale la Fajfomilvo aspektas malgrandkapa kaj longvosta, kun flugilpintoj iom preterpasantaj vostopinton dum birdoripozo. Kvankam ties kruroj estas mallongaj, tiu birdo facile piediras surgrunde. Fajfomilvoj ŝvebas per iom falditaj flugiloj, kun ties longaj flugilplumoj ofte ege malfermaj. La rimarkinda bildo subflugila estas distinga.
Voĉo
Tiu estas bruema specio, kiu alvokas regule dumfluge kaj ripoze, eĉ ĉe nesto. Ties plej komuna alvoko estas klara descenda fajfo, ofte sekvata (malplej ofte antaŭata) de rapida serio de ascendaj notoj. Intrige kampostudo fare en la Nacia Parko Taunton, de centra Kvinslando de Fiona Randall el la Universitato de Edinburgo, Skotlando montris ke la Makula ptilonorinko (Chlamydera maculata) en tiu parko regule imitas la alvokojn de la Fajfomilvo, kaj la frekvenco de tiu kamuflimito pliiĝas dum la progreso de la reprodukta sezono. La funkcio de tiu kamuflimito estas nekonata.
Habitato
Specio de malferma aŭ maldense arbaraj areoj, Fajfomilvoj estas tipe troviĝantaj ĉe akvo, je lokoj el marnivelo al 1400 metroj. Kvankam la specio kiel tuto estas ĝenerale de loĝantaj birdoj, kelkaj aŭstraliaj birdoj estas nomadaj, kiuj vagadas al marbordaj areoj de norda Aŭstralio dum la seka sezono; kelkaj sudaŭstraliaj birdoj migras suden aŭtune. Estas ioma pruvo ke tiu specio malpliiĝas surloke en suda Aŭstralio pro sekigado de humidejoj kaj akompana malpliiĝo en manĝodisponeblo.
Kutimaro
Fajfomilvoj tendencas troviĝi sole aŭ en paroj, sed foje ariĝas en pli grandaj grupoj, ĉefe dum nomadecaj movoj, je ripozejoj kaj je fontoj de abunda manĝo.
Manĝo
Fajfomilvoj estas tre diversaj en siaj gustoj, kaj kaptas malgrandajn mamulojn, birdojn, fiŝojn, reptiliojn, amfibiojn, krustulojn, insektojn kaj kadavraĵojn. Tiuj de Aŭstralio tendencas kapti ĉefe vivantajn predojn (escepte vintre, kiam ili vivtenas sin ĉefe el kadavraĵoj), dum tiuj de Nov-Gvineo estas ĉefe kadavromanĝantoj. Plej manĝeroj estas kaptataj ĉu elgrunde aŭ el akva surfaco, kvankam insektoj estas foje kaptataj rekte el aero dumfluge. Fajfomilvoj ankaŭ dediĉas sin al kleptoparazitismo el ibisoj kaj ardeoj kaj el aliaj rabobirdoj, kaj eĉ devigas grandajn akvobirdojn vomi ties kaptaĵojn. Ili regule laŭas ŝoseojn serĉe de ŝosemortintoj, kaj ŝvebas super la bordoj de herbejaj incendioj serĉe de eventualaj predoj fuĝintaj el fajro.
20500 Avner
20500 Avner estas tre malgranda sed tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la far'de la teamo de la astronomia kampanjo Catalina Sky Survey elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward, nord-oriente de Tucson (Arizono, Usono), kaj elde la Observatorio de Monto Lemmon.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de Lillian I. Avner (1952–2017), kuracistino en urĝeca medicino ĉe la malsanulejo Martin Memorial kaj medicina direktorino de la fajrbrigado de la kantono Martin. Ŝi dediĉis sian vivon por helpi homojn La pasio kaj la gvidado de Lil gvidis la urĝecon kaj la kontraŭincendian savadon de la infanaĝo ĝis la plenkreskeco. Ŝi kontribuis savi milojn da vivoj dum siaj jardekoj da servo.
Hibo
Hiba (Thujopsis dolabrata) estas la ununura specio de tujopso. Ĝi estas tre disvastigita en Japanio, kie ĝi estas ofte plantita ĉirkaŭ temploj. Ĝi estas ankaŭ iomete uzita en forstejoj pro sia ligno, kiu estas daŭrema kaj odora, tiel kiel tiu de la tujoj. Ĝi povas kreski ĝis 40 metroj en alteco kaj la trunko ĝis 1,5 m diametre.
Losenrade
Losenrade ĝis printempo de 2010 estis administra komunumo en Germanio: ekde la 29-a de aprilo 2010 ĝi apartenas al la hansa urbo Seehausen (Altmark). La loĝloko troviĝas en la samnoma distrikto Stendal de la federacia lando Saksio-Anhalto, kaj estas parto de komunumaro de pluraj najbaraj komunumoj kunlaborantaj, nomata Verbandsgemeinde Seehausen (Altmark). Fine de 2008 la tiutempa komunumo havis 382 loĝantojn.
Bismarck Barreto Faria
Bismarck Barreto Faria (n. ) estas brazila futbalisto. Li de 1989 ĝis 1990 membris en la brazila nacia teamo de futbalo.
Caseara
Caseara estas municipo en la brazila subŝtato Tokantinso, kiu havis 4.601 loĝantojn en 2010.
Leegmeer
Leegmeer estas ekde la encivitigo en la jaro 1903 parto de la urbo Emeriĥo ĉe Rejno en la federaciero Nordrejn-Vestfalio de Germanujo. Leegmeer lokas nordoriente de la urbocentro. Norde de Leegmeer troviĝas la urboparto Speelberg kaj oriente lokas la urboparto Klein-Netterden.
Pithiviers
Pithiviers [] estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Loiret, en la regiono Centro-Valo de Luaro (Centre-Val de Loire ). Fine de en la komunumo vivis, fine de 2011 estis 8 893. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Pithiviers kaj al la kantono .
Geografio
Pithiviers situas ĉe la rivero Essonne, sude de Parizo.
Historio
Pithiviers estis gaŭla vilaĝo, poste gallo-romia. Estis kastelo je Pithiviers, starigita ĉirkaù la jaro mil, kiu inkludis la kapitulan kirkon Saint-Georges kaj la "donjon" (loĝejturo) mendita de Héloïse de Pithiviers al la majstro de verko Lanfred, kiu intervenos same sur la kastelo de Ivry-la-Bataille. Tiu loĝejturo de 33 metroj superstaros la urbon dum ĉirkaù 840 jaroj ĝis malkonstruo en 1837. Hodiaŭ (2023) la proksima Teatro de la loĝejturo (Théâtre du donjon) elvokas ĝian memoron. Dum la oka milito de religio, la urbo estas prenita de la du Henri (la reĝo de Francio Henri 3a kaj Henri de Nafaro) en 1589. Inter la 29a de januaro kaj la 8a de februaro 1939, pli ol 2 800 hispanaj rifuĝintoj fuĝante la kolapson de la hispana respubliko pro la trupoj de Franco, alvenas en Loiret. Pro la nesufiĉon de la strukturoj de akcepto de Orléans, 46 centroj de kampara akcepto estas malfermitaj, de kiuj unu je Pithiviers. La rifuĝintoj, precipe virinoj kaj infanoj (la homoj estas malarmitaj kaj malliberitaj en la Sudo de Francio), estas submetitaj al strikta kvaranteno, vakcinitaj, la kuriero estas limigita, kaj la proviantado, se li estas malmulte variita kaj kuirita laù la franca, estas tamen sekura. Iuj de tiuj rifuĝintoj revenas en Hispanion, instigitaj de la franca registaro kiu faciligas la kondiĉojn de la reveno. Aliaj, preferante resti, estas kunigitaj en la kampo "la verrerie" je "les Aydes", apud Orléans. Dum la Dua mondmilito, tiu kampo estas transformita en internigejo por Judoj, poste en transit-kampo antaŭ la eliro al la naziaj ekstermejoj. Post tio milito, en 21 jaroj, la urbo gajnis rapide 3 000 loĝantojn de ĉirkaù 7 000 loĝantoj en 1954 al pli ol 10 000 en 1975. Sed la loĝantaro malpliiĝas de tiam.
Géza Delly-Szabó
Géza DELLY-SZABÓ [deli-sabo:] estis rumania hungara komponisto. Li naskiĝis en Somogycsurgó la 19-an de majo 1883 kaj mortis en Kluĵo la 1-an de novembro 1961.
Biografio
Géza Delly-Szabó finis en la porinstruista lernejo en sia naskiĝurbo kaj de 1908 ĝis sia pensiuliĝo (1947) li estis bazlerneja instruisto en evegalia lernejo de Kluĵo. En konservatorio li estis studento de Ödön Farkas, kaj de 1910 li lekciis muzikharmonion; de 1925 li gvidis la ĥoron de presitoj Gutenberg.
Sportlaan (amsterdama metrostacio)
Sportlaan estis haltejo de rapidtramo sur la linio 51 de la Metroo de Amsterdamo.
Vlaha
Vlaha (hungare: Magyarfenes madjarfeneŝ) estas vilaĝo en Rumanio sude de Cluj-Napoca. Administre ĝi apartenas al Săvădisla.
Historio
Ĝia unua mencio estas en 1285. En 1876 oni establis la virĥoron Magyarfenesi Férfi Dalárda.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1 271 loĝantojn (hungaroj), en 1992 973 (hungaroj). Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Kolozs).
1991
1991 estis normala jaro komenciĝanta je mardo (vidu ĉi tie kalendaron).
En la jaro 1991 post Kristo okazis, interalie:
Lentuga palumbo
La Lentuga palumbo aŭ Hodgsona palumbo (Columba hodgsonii) estas mezgranda birdospecio de la familio de Kolombedoj, Columbidae, kiu estas loĝanta en montararbaroj de Kaŝmiro ĝis Nordorienta Barato, orienta Tibeto, centra Ĉinio, Junano kaj Birmo.
Makula ptilonorinko
La Makula ptilonorinko (Ptilonorhynchus maculatus) estas birdo de la genro de Ptilonorinkoj amplekse distribuata tra interna Kvinslando kaj Novsudkimrio.
Kampostudo fare en la Nacia Parko Taunton, de centra Kvinslando de Fiona Randall el la Universitato de Edinburgo, Skotlando montris ke la Makula ptilonorinko (Chlamydera maculata) en tiu parko regule imitas la alvokojn de la Fajfomilvo, kaj la frekvenco de tiu kamuflimito pliiĝas dum la progreso de la reprodukta sezono. La funkcio de tiu kamuflimito estas nekonata.
Majaa skribo
La majaa skribo aŭ la majaaj hieroglifoj, estas la skribsistemo uzita de la majaa civilizo en la Antaŭkolumba Ameriko, pli specife en la regiono Mezameriko. La skribaĵoj aŭ literoj estis nomataj hieroglifoj de la antikvaj eŭropaj esploristoj de la 18a kaj 19a jarcentoj, kiuj ne komprenis ĝian signifon, sed atribuis similecojn laŭ ilia aspekto kun la egiptaj hieroglifoj, kun kiuj la majaa civilizo ne havis kontaktojn. Temas pri la sola skribsistemo deĉifrita el la mezamerikaj skribsistemoj. La unuaj enskriboj identigeblaj kiel majaaj datas de la 3a jarcento a.K. kaj la skribo estis uzata ĝis iom da tempo post la alveno de la hispanaj konkistadoroj en la 16a jarcento (kaj eĉ poste en lokoj kiel Tayasal). La majaa skribo uzis logogramojn kompletigitajn de silabaj glifoj, kun funkcioj similaj al tiuj de la japana skribo.
Strukturo
La majaa skribo konsistas el kompleksa aro da glifoj, kiuj pene estis pentritaj sur ceramikaĵoj, muregoj aŭ kodoj; gravurita sur ligno aŭ ŝtono (en kiuj elstaras la laboraĵoj ĉe la steleoj kaj interno de certaj piramidoj); aŭ estis mulditaj en stuko. La gravuritaj glifoj kaj mulditaj ankaŭ estis pentritaj, kvankam la pentraĵoj ofte difektiĝis ĝis la fina malapero. La majaa skribo estis silaba sistemo, kies signifo estas diskutata. La unuopaj simboloj ("glifoj") povis reprezenti vorton (kutime morfemon) aŭ silabon; verdire, la sama glifo ofte povis uziĝi dumaniere. Ekzemple, la kalendara glifo MANIK' same uziĝis por reprezenti la silabon ĉi. La majaa skribo estis skribita en blokoj organizitaj kiel kolonoj el du blokoj da larĝo kaj estis legataj sekvamaniere:
Ene de ĉiu bloko, la glifoj estis metataj de supre malsupren kaj maldekstre dekstren, simile al la silabaj blokoj de la korea skribo Hangulo. Tamen, en la majaa kazo, ĉiu bloko reprezentis unu frazon substantivan aŭ verban. Krome, la glifoj kelkfoje estis mallongigitaj, kie glifero povas anstataŭi parton de alia. La simpligo aŭ mallongigo aperas en aliaj skriboj: Ekzemple, en la hispanaj manuskriptoj mezepokaj la vorto de kelkfoje estis skribata kiel Ð (D kun centra streko de la E). En la angla la et (&), kiu estas ligaturo de la vorto "et" en normana franca lingvo. Kelkfoje, anstataŭ la kutima agordo de la blokoj, ili estis skribitaj per uzo de linio aŭ simplaj kolonoj, aŭ en formo de 'L' aŭ 'T'. Tiuj ĉi variantoj aperis pli ofte, kiam ili pli bone adaptiĝis al la disponebla areo por skribi. La glifoj estas ĉefe logografiaj, tio estas, ĉiu simbolo reprezentis aĵon aŭ koncepton, kiel "fiŝo" aŭ "jaguaro". Ĝenerale, la glifoj uzataj kiel elementoj fonetikaj estis en la komenco logogramoj apartenantaj al vortoj, kiuj en la parola lingvo estis unusilabaj, kiuj aŭ finiĝis per vokalo aŭ per konsonanto malforta kiel i, u, h aŭ glota halto.
Historio
Ĝis antaŭnelonge la fakuloj kredis, ke la majaoj adoptis skribon de la olmekoj aŭ de la epi-olmekoj. Tamen, lastaj eltrovoj konfirmis, ke la origino de la majaa skribo estas multe pli malnova ol tiuj ĉi lastaj kaj eble estis la majaoj, kiuj inventis la skribon en Mezameriko.
La scio pri la majaa skribo daŭris en la komenco de la kolonia epoko kaj, laŭ referencoj, kelkaj el la unuaj hispanaj pastroj, kiuj iris al Jukatano lernis ĝian skribon. La pastro Diego de Landa, unua episkopo de Mérida, skribis «Relación de cosas del Yucatán» dum la hispana konkero. La Pastro Landa skribis, ke li fiere bruligis grandan kvanton da idiĝenaj libroj, manuskriptoj kaj simboloj redaktitaj en majaa skribo, vidinta, ke multaj majaoj ankoraŭ havis sian kredon, kiun li konsideris sovaĝa. La pastro Landa redaktis sian kronikon por lasi atestaĵon pri sia konvertigemo de la amerikaj indiĝenoj, sed samtempe, li lasis gravajn kaj valorajn etnografiajn informojn kaj ekzaktajn priskribojn de la majaa skribo, kiuj helpis multajn jarojn poste, por povi interpreti tian skribon. La hieroglifoj reproduktitaj de la episkopo de Mérida de la bruligitaj verkoj fare de la kristanaj konkistadoroj estis ĝuste tiuj, kiujn J.L. Stephen eltrovis en la historiaj monumentoj de la arbaro, kiam li malkovris Kopanon la 17an de novembro 1839. Tiu ĉi utilis por transkribi la hieroglifajn majaajn kalendarojn kaj la tempokalkulojn. La libro de Landa estis malkovrita en la Reĝa Biblioteko de Madrido en 1869 de Brasseur de Bourgbourg kaj ebligis realigi novajn hipotezojn rilate al la majaa skribo. Landa ankaŭ kreis ortografion en latina alfabeto por la jukatana majaa lingvo. Tiu ĉi estis la unua ortografio pri la majaa lingvo, kiuj estas ĉirkaŭ tridek. La scio de la skribo perdiĝis verŝajne fine de la 16a jarcento aŭ komence de la 17a. Sed en la 19a jarcento estiĝis renovigita intereso pri la majaaj arkeologiaj lokoj.
Gubernio Aomori
Aomori, la insulo de la plej norda prefektejo de Honŝuo, estas plejparte monta areo, precipe enlanden. La areo estas unu el la plej vulkane aktivaj de Japanio, kie troviĝas interalie la 879 metrojn alta vulkano Osorezan, kiu havas gravan religian pozicion inter budhanoj.
Simboleco
La emblemo kaj flago de la prefektejo estis elektitaj la 1-an de januaro 1961. La blanka koloro de la emblemo simbolas la senfinecon de la universo, kaj la riĉa verda koloro simbolas la esperon por disvolviĝo kaj prospero.
Monda heredaĵo de Unesko
Aomori ankaŭ estas hejmo de Ŝirakami-Sanchi, netuŝita praarbaro en monta areo kiu estis aldonita al la listo de Monda Heredaĵo de Unesko.
La Granda Budho
Aomori Shōwa Daibutsu (昭和大仏) estas la plej granda Budho-monumento en Japanio. Ĝi estas parto de la templo Seiryuu-ji, konstruita en 1982. La Budho altas 21,35 metrojn kaj pezas 220 tunojn. Sub la Budho estas ankaŭ cirkla ĉambro kun pentraĵoj, bildoj kaj skulptaĵoj.
Mezepoka kastelo Hirosaki
Fama pro la ĉerizfloroj en siaj ĝardenoj, ĉi tiu kastelo situas en la urbo Hirosaki.