cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pont-Sainte-Maxence (stacidomo)
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Creil - Jeumont (242000).
Sámuel Szilágyi
Sámuel Szilágyi [ŝAmuel silAdji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szilágyi Sámuel estis hungara pastro, kalvinana episkopo, profesoro, tradukisto.
Sámuel Szilágyi naskiĝis la  1719 en Debrecen. Li mortis la 1785 en Transilvanio en Hegyközkovácsi (nuntempa Cauaceu en Rumanio).
Biografio
Sámuel Szilágyi lernis en sia naskiĝurbo. Li ekinstruis en 1742 en la sama urbo en la akademio. Ekde 1759 li estis pastro en diversaj vilaĝoj, sed en 1766 jam en sia naskiĝurbo. Li estis elektita episkopo en la sama jaro. En 1779 li malsaniĝis, tial li retitiĝis. Poste li tradukadis.
Antonio Rosmini
Antonio Francesco Davide Ambrogio Rosmini Serbati estis itala teologo, politiko kaj verkisto. Li naskiĝis la 24-an de marto 1797 en Rovereto (provinco Trento), kiu ekde 1509 apartenis al Aŭstria imperio. Li estis duenaskito post fratino Giuseppa Margherita kaj pli juna ol la fratoj Giuseppe kaj Felice. De 1804 ĝis 1808 li vizitis la popularan urban lernejon de Rovereto, fondita tridek jarojn antaŭe de imperiestrino Maria Tereza el Aŭstrujo.En 1816 la 12-an de aŭgusto li abiturientiĝis ĉe la imperiestra liceo en Trento. Poste li studis teologion ĉe la universitato de Padovo. Tiutempe li konatiĝis kaj amikiĝis kun Niccolò Tommaseo. Post tri jaroj li revenis al Rovereto. En 1820 mortis lia patro Pier Modesto Serbati patricio el Tirolo je la aĝo de 75 jaroj.
En septembro 1820 oni inaŭguris en Rovereto orfejon fondita de Margherita, fratino de Rosmini, kiu bone konatiĝis kun markizino Maddalena el Canossa, en tiu ĉi okazo Rosmini donacis al sia fratino la verketon "Pri la kristana edukado". Margherita fariĝis monaĥino de virina religia instituto fondita de Maddalena el Canossa kaj mortis 39 jaraĝa junie 1833.
En 1831 li revenis al Milano kaj poste al Trento, kie 1832-1833 li verkis "Pri la kvin vundoj de la Sankta Eklezio", kiun li ne publikigos ĝis la elekto al papa seĝo (1846) de Kardinalo Giovanni Maria Mastia Ferretti, Pio la 9-a. En 1837 Laŭpete de papo Gregorio la 16-a Rosmini sendis al Romo "Le costituzioni dell'Istituto della Carità" aprobotaj la 20-an de decembro 1838. En 1839 li translokiĝis la rezidejon al Stresa (nuntempe urbeto en provinco Verbania). La verko "La traktato pri la morala konscienco" 1841 estis atakita de anonima pamfleto kiu akuzis Rosmini pri herezaj ideoj. Laŭ historiistoj datas ekde tiu jaro la tiel nomatan "Rosminiana disputo" kun la Jezuitoj kies generala preposto (superulo) estis la nederlanda asketo Gerhard Roothaan. Intervenis Papo Gregoro la 16-a kiu devigis silenti al ambaŭ superuloj. De 1843 ĝis 1848 trankvila periodo en kiu Rosmini sindediĉis al siaj institutoj (fondiĝis ankaŭ la virina) kaj al la studoj.
En 1847 li redaktis "Eseo pri komunismo kaj Socialismo". Je la fino de tiu jaro oni anonime presigis la tiel nomataj "Postille" (t.e. gravaj akuzoj), pamfleto je 48 paĝoj, en granda formato, sur kiu oni raportis, imagu, 327 propoziciojn de Rosmini kun gravaj akuzoj. La presaĵo estis disdonita tute sekrete al elektitaj episkopoj kun peto subskribi petleteron je kondamno. Finfine 1848 aperis en Lugano (Svisujo) sen la nomo de la aŭtoro, la verko "Pri la kvin vundoj de la sankta Eklezio. Traktato dediĉita al la katolika pastraro". En la sama jaro aperis ankaŭ "La civila konstitucio laŭ sociala justeco" kie estis resumitaj la bazaj tezoj de "Filozofio pri rajto" riĉigita je apendico "Pri la unueco de Italio".
En aŭtuno 1848 iom post iom ekestis kontraŭ abate Rosmini personaj envioj, suspektemoj pri liaj politikaj ideoj (ekzemple: oni timis ke li instigu la Papon al milito) fine duboj pri la ortodokseco de liaj lastaj publikigitaĵoj. La 11-an de oktobro oni povis konsideri malsukcesa (fiaskita) la dilpomatian misiadon pro la hezitoj (prokrastaj decidoj) de antaŭalpa registraro. La 4-an de novembro dominikano Giacinto De Ferrari liveris al la Kurio konkludojn pri la ekzameno de la "Kvin vundoj". La 26-an de novembro Rosmini rifuĝis kun la Papo en Gaeta, kie la partio politike nekompromisema, kontraŭa al Rosmini, plifortiĝis. En januaro 1849 Rosmini forlasis Gaeta-n por provizore rezidi en Napolo, liaj kontraŭuloj profitos por trudi al li mortigan frapon. Fakte la 30-an de majo en Napolo dum la kunsido de la Kongregacio pri Indekso, estis kondamnitaj "La Kvin Vundoj kaj La Civila Konstitucio laŭ sociala justeco". La 15-an de aŭgusto en Albano ĉe kardinalo Antonio Tosti li ricevis la oficialan sciigon pri la kondamno, en la sama tago abate Rosmini deklaris sian submetiĝon al la Eklezio. Finfine denove li revenis al Stresa. En 1851 Pio la 9-a denove ordonis silenti al ambaŭ konfliktantaj partioj (jezuitoj kaj rosminianoj) kaj poste por definitive fermi la disputon submetis ĉiujn restantajn verkojn de Rosmini al ekzameno de la Kongregacio pri Indekso. En 1854 (la 3-an de julio) la generala Kongregacio pri Indekso kies prezidanto estis la Papo mem deklaris per dekreto Antonio Rosmini-Serbati opera omnia, de quibus novissime quaesitum est, esse dimittenda (tio signifis ke liaj libroj ne estis nepermesitaj, ke ili estis sen eraroj kontraŭ la kredo kaj la moralo). En aŭgusto li testamentis ĉiujn siajn havaĵojn al la religiuloj de Instituto de la Karitato. La 1-an de julio 1855 post dolora agonio Antonio Rosmini je la aĝo de 58 jaroj mortis en Stresa.
Károly Kerényi
KERÉNYI Károly [kerenji karoj] estis klasik-filologo, religihistoriisto, universitata profesoro, redaktoro, ano de MTA naskita en Temeŝvaro la 15-an de januaro 1897 kaj mortinta en Kirchberg apud Zuriko, (Svislando) la 14-an de aprilo 1973. Lia filino estis Grácia Kerényi.
Biografio
Kerényi en Budapeŝto doktoriĝis en 1919 kaj li akiris atestilon de instruisto pri latina-helena lingvoj en Reĝa Universitato de Budapeŝto. Komence li instruis en mezlernejo, de 1934 en Universitato de Pécs klasik-filologion kaj antikvan historion. En 1941–43 li profesoris en Szeged, sekve en Budapeŝto. Li redaktis la revuon Sziget kaj libroserion Kétnyelvű klasszikusok (Dulingvaj klasikuloj), inter 1924–1934 Egyetemes Philologiai Közlöny, pli malfrue la seriojn Műhely kaj Pannónia Könyvtár. En 1929 en Grekujo li renkontiĝis kun W. F. Otto, kies religihistoria verkaro influis lin grave; la fino de la tridekaj jaroj li fariĝis internacie konata kiel religihistoriisto. En 1943 li elmigris Svislandon. En sia decido havis rolon la kunagado kun Carl Gustav Jung. Ili kune verkis la verkonEinführung in das Wesen der Mythologie (Zuriko, 1942) kaj fondis la Instituton C. G. Jung, kie li ofte prelegis. En vintra semestro de 1955–56-a studjaro li gastprofesoris en Bonn, en 1960 en Oslo, Romo, en 1961 Universitato de Zuriko, en 1964 en Ĝenevo. Li estis ano de la scienckomisio de Rowohlt Deutsche Enzyklopädie. Lian verkon Greka mitologio oni tradukis en 10 lingvojn.
Galambok
Galambok estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en subregiono de Zalakaros. La vilaĝnomo signifas: kolomboj.
Situo
Galambok situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj, ĉefvojo kaj aŭtoŝoseo M7 Budapeŝto-Zagrebo preteriras. Zalakaros troviĝas 5, Nagykanizsa 14, Balatonszentgyörgy 29 km-ojn.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. Antaŭ la hungaroj avaroj vivis tie. La unua mencio devenis el 1231 en formo "Golombuk". En la 1550-aj jaroj la turkoj bruldetruis la vilaĝon. Vilaĝservoj estas aŭtonomio de ciganoj, infanĝardeno, lernejo, kulturdomo, poŝto.
Dikarya
Dikarya estas klado de fungo kiu enhavas ambaŭ Ascomycota kaj Basidiomycota. Dikarya signifas kun du kernoj.
Priskribo
En ilia vivciklo estas fazo kun du haploidaj kernoj kiuj kune disiĝas. Ĉe la klabfungoj, la dukerna fazo estas la pli grava, ĉe la sakungo tiu fazo estas malonga.
Gustav Holst
Muziko >klasika muziko > malfruromantika muziko Gustavus Theodore von HOLST (naskiĝis la 21-a de septembro, 1874, mortis la 25-a de majo, 1934) estis angla komponisto kun latviaj (kaj iom hispaniaj) radikoj.
La relative malgranda eligo de HOLST por la blovinstrumenta bando garantias lian pozicion, kiel stratangula ŝtono de la medio, kiel vidiĝas en sennumeraj hodiaŭaj programoj trajtantaj liajn du Suitojn por Milita Bando.
Lia unu komponaĵo por latuna bando, Moorside Suite (Stepoflanko Suito), restas gravan parton de la latuna bando repertuaro.
Simila ol multaj komponistoj, HOLST ankaŭ ludis muzikan instrumenton, pri ĉitiu kazo, la trombonon (elekto diktita de medicina kondicio, kiu malhelpis lin lerte uzi la manojn, kiel bezonatas pri plej evidentaj instrumentoj tiel kiel la piano).
El 1933 HOLST suferis el severa stomako problemoj. Sur la 25-a de majo, 1934, li mortis de komplikaĵojn, sekvanta kirurgio en Londono.
Lia filino Imogen Holst estis ankaŭ komponistino kaj dirigento.
Li estis vegetarano.
Teatrejo Odéon
La teatrejo Odéon [ɔdeɔ̃], ankaŭ nomita teatrejo de Eŭropo (franclingve théâtre de l'Odéon aŭ théâtre de l'Europe) estas teatrejo lokita en la 6-a arondismento de Parizo, kore de la kvartalo Odéon. Ĝi estis inaŭgurita en 1782.
Ĝi estis konstruita inter 1779 kaj 1782 de Marie-Joseph Peyre kaj Charles De Wailly, laŭ novklasika stilo. La konstruaĵo unue celis gastigi la aktorojn de la fama Comédie-Française, sed poste fariĝis sendependa institucio. La teatrejo estas hodiaŭ unu el la kvin naciaj, ŝtatregitaj teatrejoj de Francio.
Geranila heksanato
Geranila heksanato aŭ C16H28O2 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la heksanata acido kaj geranila alkoholo. Geranila heksanato estas senkolora likvaĵo kun flora odoro uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Geranila heksanato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Geranila heksanato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj.
Viŝnjicjevo
Viŝnjicjevo, serbe Вишњићево, slave Višnjićevo estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojevodio, en distrikto Srem (regiono), en municipo de Ŝid.
Geografio
Viŝnjicjevo situas laŭ rojo, laŭ traira flankovojo.
Historio
Dum fino de la mezepoko la regiono estis sub turka kontrolo, poste ĝi apartenis al limgarda zono de Habsburgoj. Ĝis fino de la 1-a mondmilito la vilaĝo apartenis al Szerém, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, fine al Serbio. En 2002 loĝis en Viŝnjicjevo 1774 serboj (93 %), 52 slovakoj, 21 jugoslavianoj, 8 kroatoj, 2 rusoj kaj aliaj.
Fuhlendorf (Holstinio)
Fuhlendorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Segeberg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Bad Bramstedt-Land, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj, kies administra centro estas la urbo Bad Bramstedt, kiu tamen mem ne apartenas al la komunmara teritorio.
14582 Conlin
14582 Conlin estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Kimberly Conlin, mentorinon en 2002 de unu finalisto de la konkurso de sciencaj mezlernejoj Discovery Channel Young Science Challenge. Ŝi estis instruisto ĉe la Rocky Mountain Middle School de Heber City (Utaho, Usono).
Árpád Gözsy
Árpád GÖZSY [goeĵi], hungara/rumania hungara apotekisto. Li naskiĝis 1861 kaj mortis en 1931. Li estis la filo de Béla Leó Gyözsy, la patro de Béla Gözsy kaj de skermisto Sándor Gözsy.
Kariero
Árpád Gözsy akiris diplomon de apotekisto 1896 en Budapest. En 1898 li heredis de sia patro apotekon en Csíkszereda. De 1920 li estis la prezidanto de Gildo de Apotekistoj de Departemento Csík. En 1924 neatendite li vendis sian apotekon al fratoj Árpád Ajvász kaj Jenő Ajvász kaj li translokiĝis en Hungarujon.
Sarkoidozo
<!-- ist eine systemische Erkrankung des Bindegewebes mit Granulombildung, die meistens zwischen dem 20. und 40. Lebensjahr auftritt. Die genaue Ursache der Krankheit ist bis heute unbekannt.
Bei der Sarkoidose bilden sich mikroskopisch kleine Knötchen (Granulome) in dem betroffenen Organgewebe, verbunden mit einer verstärkten Immunantwort. Besonders betroffen sind Lymphknoten (90 % der Fälle) sowie die Lunge (90 %). Aber auch andere Organe wie Leber (60–90 %), Augen (25 %), Herz (5 %), Skelett (25 %) oder Haut (25 %) können betroffen sein (Neurosarkoidose als Beispiel bezeichnet den Befall des Nervengewebes). Da die Erkrankung familiär gehäuft auftreten kann, wird eine genetische Veranlagung vermutet. Im Februar 2005 wurde eine erste Genveränderung gefunden, die ein Ausbrechen der Krankheit beeinflusst. So reicht nach Angaben der Kieler Mediziner Stefan Schreiber und Jochen Hampe die Mutation eines einzigen Basenpaares im Gen BTNL2 auf dem Chromosom 6 aus, um die Erkrankungswahrscheinlichkeit um 60 Prozent zu erhöhen. Eine Veränderung beider Genkopien erhöht das Risiko sogar auf das dreifache. BTNL2 beeinflusst eine Entzündungsreaktion, die bestimmte weiße Blutkörperchen aktiviert.
Man unterscheidet eine zunächst akut verlaufende Form der Sarkoidose (das so genannte Löfgren-Syndrom) von der schleichend und symptomarm einsetzenden chronischen Verlaufsform. In Deutschland tritt die Erkrankung in 20–30 Fällen auf 100.000 Einwohner auf.
Erstmals ist sie von Ernest Besnier und Cæsar Peter Møller Boeck in den Jahren 1889 und 1899 als Hauterkrankung beschrieben worden. Im Jahre 1924 erkannte Jörgen Nilsen Schaumann, dass es sich hierbei um eine systemische Erkrankung verschiedener Organe handelt. Der Schwede Sven Halvar Löfgren beschrieb 1953 die nach ihm benannte akute Verlaufsform.
Epidemiologie
Sarkoidose ist eine weltweit vorkommende Krankheit, von der Männer etwas häufiger als Frauen betroffen sind, wobei sich die Zahlen mit zunehmendem Alter umkehren. In den USA und Europa wird der Anteil der betroffenen Personen (Prävalenz) je nach Bemessungsgrundlage zwischen 1–40 pro 100.000 Einwohner angegeben. Eine überdurchschnittliche Häufung findet man bei Nordeuropäern und der afroamerikanischen Bevölkerung in den USA (Newman et al.). Den höchsten Anteil von Neuerkrankungen (Inzidenz) findet man in Schweden und Island mit über 60 Fällen pro 100.000 Einwohner. In Deutschland beträgt die Inzidenz 10–12 pro 100.000 Einwohner (Scharkoff).
Symptome
Da alle Organe betroffen sein können, sind die Symptome variabel. Meist zeigt sich die Erkrankung durch Schwellung der Lymphknoten sowie durch ein Druckgefühl im Oberkörper mit zunehmendem Husten bis hin zur Atemnot. Die Patienten leiden häufig unter Müdigkeit (Fatigue) und Gelenkschmerzen. Bei Hautbeteiligung können auch Hautknötchen auftreten. Die chronische Verlaufsform der Haut ist als Lupus pernio bekannt und imponiert durch eine bläuliche Schwellung mit Erosionen der Wangen, Lippen und Hände.
Die Sarkoidose der Nerven zeigt sich häufig in einseitiger Schwäche des Gesichtsmuskelnerven (Heerfordt-Syndrom). Bei kardialem Befall können Herzrhythmusstörungen oder Herzmuskelschwäche auftreten. Bei einer Augenbeteiligung findet man häufig eine Uveitis ( = Entzündung der mittleren Augenhaut), die sich bei Beteiligung des Tränenganges zu einer Keratokonjunktivitis sicca ausweiten kann. Selten findet man bei einer Nierenbeteiligung einen gestörten Kalziumstoffwechsel, welches mit einer Nephrokalzinose einhergehen kann. Die zystische Umwandlung der Fingerknochen (Jüngling-Syndrom) ist Ausdruck eines Knochenbefalls. Auch eine Beteiligung der Hirnhäute (Meningen) und der Nasennebenhöhlen mit möglicher späterer Zerstörung der Knorpelteile wird beschrieben (Vorkommen bei 2 bis 18 % der Patienten).
Sehr selten ist ein Befall des Hypothalamus-Hypophysen-Regelkreises mit einem daraus resultierenden Diabetes insipidus.
Beim Löfgren-Syndrom sind Fieber, Gelenkschmerzen, Leber- und Milzschwellungen, sowie eine akute Entzündung des Unterhautfettgewebes mit „Knötchenbildung“ (von Medizinern als Erythema nodosum bezeichnet; Bild) die am häufigsten genannten Symptome.
Diagnostik
thumb|Computertomographie-Aufnahme eines 43 Jahre alten Patienten mit Sarkoidose. Dargestellt ist ein [[Thoraxschnitt im Bereich der Bronchieneintrittsstellen in die Lunge (Hilus) mit deutlich vergrößerten Lymphknoten]]
Da von der Krankheit jedes Organ betroffen sein kann, richtet sich die Diagnostik nach der jeweiligen Beschwerdesymptomatik. Aufgrund der oft symptomlos verlaufenden Lymphknotenschwellungen, wird die Sarkoidose nicht selten zufällig beim Röntgen festgestellt. Je nach Befallmuster und Zeichnung im Röntgenbild oder in der Computertomographie wird die pulmonale Sarkoidose in folgende Stadien eingeteilt: Die 67Ga-Szintigrafie, bei der sich das radioaktive Nuklid in aktiven Granulomen anreichert, ist aufgrund ihrer Strahlenbelastung keine Routinemethode.
Im Labor findet sich bei der akuten Verlaufsform oft eine Erhöhung der Blutsenkungsgeschwindigkeit (BSG), sowie ein erhöhter Anteil der Blutkörperchen mit jüngerem Alter im Blutbildes (die so genannte Linksverschiebung). Erhöhte Gammaglobulin- und Immunglobulin-G-Werte bei mehr als der Hälfte der Patienten sind Zeichen einer erhöhten Aktivität der B-Zellen. Parallel dazu findet man eine Störung der T-Zellen, die sich klinisch in einem negativen Tuberkulin-Test äußern kann.
Auch das Angiotensin Converting Enzym (ACE) kann in über 60 % der Patienten erhöht sein, was aber auch bei anderen Erkrankungen vorkommt, sodass es sich vorwiegend als Verlaufsparameter eignet. Bei Nierenbeteiligung misst man erhöhte Kalzium-Mengen in Urin und Blut und einen erhöhten Calcitriol-Spiegel. Ein erhöhter Neopterin-Spiegel korreliert meist mit der Entzündungsaktivität der Makrophagen.
In der Regel wird eine Lungenfunktionsprüfung durchgeführt, um die Therapiebedürftigkeit abschätzen zu können. Eine Bronchiallavage und transbronchiale Biopsie der vergrößerten Lymphknoten können durch die Pathologie zur Diagnosesicherung beitragen. Dabei werden in den Präparaten insbesondere nicht-verkäsende, epitheloidzellige Granulome mit Langerhans' Riesenzellen und einem Randwall aus Lymphozyten, Monozyten und Fibroblasten beobachtet. Das histologische Bild ist allerdings nicht spezifisch für die Sarkoidose.
Differentialdiagnose
Der Verdacht auf Sarkoidose muss vor allem von einer Lungentuberkulose, einer Tumoraussaat der Lunge (Lymphangiosis carcinomatosa) oder einem Lymphom abgegrenzt werden. Auch andere fibrosierende Lungenerkrankungen, wie Langerhans-Zellhistiozytose X, exogen-allergische Alveolitis und Pneumokoniosen wie Silikose, Mischstaubsilikose oder Asbestose kommen in Frage. Bei Vorhandensein eines Erythema nodosum muss auch an Borreliose, Yersinien, diverse Bakterien, Mukoviszidose, Morbus Crohn und weitere Erkrankungen gedacht werden, die mit derselben Symptomatik einhergehen.
Verlauf und Prognose
Je nach Stadium sind die Verlaufsformen der Sarkoidose zu bewerten. Insbesondere im Stadium I hat sie bei einer akuten Verlaufsform in über 90 % der Fälle die Neigung zur Selbstheilung ohne weiteren Therapiebedarf. Auch im Stadium II gibt es noch eine hohe Spontanheilungsrate. Ansonsten verläuft die Krankheit chronisch, meist schubförmig mit günstiger Prognose. Im Stadium III ist mit einer jahrelangen stationären Verlaufsform zu rechnen, die auch bis hin zum Cor pulmonale und respiratorischer Insuffizienz (Atemnot) fortschreiten kann. Hier ist die Indikation zu einer medikamentösen Therapie mit Kortikosteroiden gegeben. Die Prognose der Sarkoidose ist insgesamt gut, nur 5 % der Fälle gehen in die chronische Verlaufsform über, welche bei weniger als 1 % der Fälle tödlich endet. Als Faustregel gilt: Je jünger der Patient, je akuter der Verlauf, desto besser die Prognose.
Therapie
Eine echte kausale Therapie existiert bei der Sarkoidose nicht. Man versucht die unterschiedlichen Beschwerden möglichst symptomatisch zu lindern. Der Zeitpunkt des Beginns der Therapie mit Kortikosteroiden bei Sarkoidose ist nicht unumstritten, da die Prednisontherapie die Symptome nur unterdrückt und bei Beendigung der Therapie wieder auftreten lässt. Indiziert ist sie bei funktionellen Einschränkungen der Lunge und insbesondere im Stadium III oder bei Hyperkalzämie. Die Therapie wird dabei in der Regel über drei Monate durchgeführt, anschließend ausgeschlichen. In der Langzeittherapie werden auch Immunsuppressiva wie Azathioprin und Chloroquin zur Reduzierung der Kortikosteroid-Dosis angewendet.
Beim Löfgren-Syndrom und in akuten Schüben können statt Prednison auch Acetylsalicylsäure, Ibuprofen oder Diclofenac eingesetzt werden.
Eine Untersuchung zur Kortisontherapie kam allerdings zu den Ergebnis, dass die Behandlung mit Kortison die Rückfallquote wesentlich erhöht. Als mögliche Ursachen wird zum einen die Kortisonbehandlung genannt. Alternativ könnte es auch einfach darauf zurückzuführen sein, dass überwiegend schwerere Krankheitsverläufe mit Kortison behandelt wurden.
Derzeit wird in einer multizentrischen, prospektiven Studie die Wirkungsweise des TNF-α-Blocker Infliximab getestet, wie auch bei anderen Krankheitsbildern aus dem rheumatischen Formenkreis.
In einem Artikel im deutschen Ärzteblatt über die Behandlung von Morbus Crohn mit Infliximab wird allerdings darauf hingewiesen, dass Infliximab bei dieser Erkrankung eine höhere Sterblichkeit zur Folge hatte.
Bakterielle Ursachenhypothese
Gewisse Ähnlichkeiten zwischen Sarkoidose und Tuberkulose führen zum Verdacht, dass auch die Sarkoidose bakterielle Ursachen haben könnte. Versuche, die Sarkoidose mit Tuberkulosemedikamenten zu behandeln, blieben im Allgemeinen allerdings erfolglos. Da auch kein entsprechender Erregernachweis gelang, wurde die bakterielle Ursachenhypothese überwiegend abgelehnt. <!-- Ausführliche Darstellung über mögliche Belege für eine bakterielle Ursache und sich daraus ergebende Behandlungsmöglichkeiten finden sich im Internet insbesondere auf der Seite [www.sarcinfo.com]. Sarkoidose würde demnach von zellwandlosen oder L-Form-Bakterien verursacht welche innerhalb von Körperzellen leben würden. Eventuell würde auch ein gewisser Pleomorphismus im bakteriellen Entwicklungszyklus eine Rolle spielen. Als Belege für eine bakterielle Hypothese wird ein entsprechender Erregernachweis angeführt. Des Weiteren wäre bei der Behandlung mit dem Antibiotikum Minocyclin Jarisch-Herxheimer-Reaktion zu beobachten, welche durch die Freisetzung von Giftstoffen bei der Abtötung der Bakterien verursacht würde. Eine Behandlung mit Antibotika müsste daher vorsichtig erfolgen um Schäden durch Jarisch-Herxheimer-Reaktion zu vermeiden. Bei der Krankheitsentwicklung würden nach Marshall Vitamin D] und Agiotensin II eine wichtige Rolle spielen. Marshall hat darauf aufbauend ein Behandlungskonzept, das Marsahll-Protokoll, entwickelt. Für eine erfolgreiche Behandlung müsste demnach die Vitamin-D-Zufuhr durch Sonne und Nahrung reduziert werden. Zur Behandlung wird zum einen der Agiotensin II Blocker Olesartan (Handelsnamen: Votum, Olmetec) in hoher Dosierung eingesetzt, insbesondere auch um die Entzündung zu reduzieren. (Dieser Wirkstoff ist zur Blutdrucksenkung zugelassen). Zum anderen wird das Antibotikum Minocyclin in niedriger Dosierung zur Bekämpfung der Bakterien eingesetzt. Diese Behandlung ist bisher allerdings nicht allgemein anerkannt und die genannten Medikamente dafür nicht zugelassen.
Geschichtliches
Als Erstbeschreiber der Sarkoidose kann Jonathan Hutchinson (1828–1913) angesehen werden. Er stellte 1863 einen an Gicht erkrankten Patienten vor, der zusätzlich Hautveränderungen aufwies und vier Jahre später an Nierenversagen verstarb. Hutchinson führte dies jedoch auf die Gicht zurück – heute vermutet man, dass der aufgrund Sarkoidose veränderte Kalziumstoffwechsel die eigentliche Ursache war. Der französische Dermatologe Ernest Henri Besnier (1831–1909) beschrieb 1889 eine symmetrische Hautveränderung der Extremitäten. Der schwedische Dermatologe Cæsar Peter Møller Boeck (1845–1917) erwähnte 1899 in dem wissenschaftlichen Aufsatz „multiple benign sarcoid of the skin“ die histologischen Hautveränderungen und stellte schon damals den Verdacht einer systemischen Erkrankung. Die Hautveränderungen sind seitdem als Boeck'sche Sarkoidose bekannt.
Der Schwede Sven Halvar Löfgren (1910–1978) beschrieb 1953 die akute Verlaufsform anhand der Trias Erythema nodosum, Arthritis und bihiläre Lymphadenopathie.
Selbsthilfe
Da die Sarkoidose bereits seit über 100 Jahren bekannt ist und zudem einen nicht unbeträchtlichen Teil der Bevölkerung mittleren Alters betrifft, kam es wie bei vielen anderen Erkrankungen international zu einem Zusammenschluss von Betroffenen in Selbsthilfegruppen. Diese sind untereinander vernetzt und haben sich im Wesentlichen ähnliche Ziele gesetzt.
Eines der zentralen Ziele ist dabei die Information der Betroffenen und deren Umfeld über die Sarkoidose. Für diese Personen ist es meistens sehr schwer, an laienverständliche Informationen zu gelangen. Gerade aufgrund der massiven Symptomstreuung und der Notwendigkeit von Differentialdiagnosen sowie der relativ geringen Kenntnisse vieler Ärzte zu dieser Krankheit sollen auch diese umfassend informiert werden. Hinzu kommt das Ziel einer Sensibilisierung der Öffentlichkeit für die Probleme der Betroffenen, die aufgrund ihrer diffusen Symptomatik häufig als „Simulanten“ abgestempelt werden.
Auch die Verbesserung der Versorgung von Sarkoidosekranken ist ein wesentliches Ziel der Interessenverbände. So werden häufig bessere Versorgungsstrukturen und Spezialambulanzen sowie eine vermehrte Erforschung der Ursachen und der Heilungs- und Linderungsmöglichkeiten gefordert. Natürlich spielt hierfür auch die Sensibilisierung der Politik und der Ansprechpartner des Gesundheits- und Sozialwesens eine zentrale Rolle. Viele Sarkoidose-Selbsthilfegruppen treten auch als aktive Förderer der Sarkoidoseforschung auf.
Wichtige Selbsthilfegruppen für Sarkoidosepatienten sind etwa:
Siehe auch
Equines Sarkoid
Wissenschaftliche Arbeiten
-->
Eksteraj ligiloj
難病情報センター｜サルコイドーシス
Červená (Jetětice)
Červená (antaŭe ankaŭ Červená nad Vltavou) estas konata kabana ripozloko en Ĉeĥio. Ĝi situas en Sudbohemia regiono, distrikto Písek, en alteco 346 m s.m., apud origina samnoma vilaĝo, subakvigita post konstruo de valbaraĵo Orlík sur la rivero Vltava. Vivas ĉi tie.
En Červená okazigis somerajn Esperanto-tendarojn Esperanto-klubo La Ponto el proksima urbo Písek.
Miro (programo)
Miro elŝutas videojn el RSS-bazitaj kanaloj, zorgas ilin kaj videbligas ilin.
Mongola dolaro
La mongola dolaro (Монгол доллар; ankaŭ konata kiel lan, лан) estis valuto de Mongolio de 1921 al 1925. Oni emisiis la banknotojn en 1921 kiam la diktatoro de la lando estis la barono Roman Ungern von Sternberg. Oni emisiis la monbiletojn de 10, 20, 50 kaj 100 dolaroj. Oni volis ŝanĝi la ĉinan senminbion, sed laŭ eŭropaj vojaĝistoj en tiaj tempoj ĝi ne havis valoron. En 1924 oni presis la monbiletojn de 50 cendoj, 1, 3, 5, 10 kaj 25 dolaroj, sed oni ne emisiis ilin. La dolaro kaj aliaj kelkaj valutoj uzitaj en la teritorio de la lando estis anstataŭigitaj de la tugriko en 1925.
Projekto
La monbiletoj mostris diversajn bestojn: Oni presis la monbiletojn en Ulaanbaataro, antaŭ konita kiel Urga.
Baron (Ĝirondio)
Baron - jen france, prononco [], okcitane respektive gaskone principe same, foje ankaŭ Varon - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĝirondio (france Gironde [] respektive okcitane kaj gaskone Gironda), en la administra regiono Nova Akvitanio (france Nouvelle-Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Nòva Aquitània) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Aquitània). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Libourne (aŭ Liborna) kaj al la kantono .
El Oro
El Oro estas la nomo de pluraj lokoj. Interalie temas pri:
Konĉerto por orkestro (Bartók)
Konĉerto por orkestro (Szőllősy-verklisto 116) estas unu el la plej konataj pecoj de Béla Bartók kaj apartenas samtempe al liaj plej ŝatataj kaj alireblaj komponaĵoj.
En ĉi tiu verko kunfandiĝas la plej variaj komponteknikoj, kaj temas je pri unu el la plej brile instrumentitaj muzikpecoj de ĉiuj epokoj.
La verko de Bartók estas verŝajne la plej konata el serio de pecoj kun la komence kontraŭdira aperanta titolo Konĉerto por orkestro. Bartók nomis laŭ propra eldiro la pecon konĉerto kaj ne simfonio pro tio, ĉar la unuopaj instrumentoj ludas pli soloe kaj virtuoze.
Biografia klasifikado
La Konĉerton por orkestro Bartók verkis en 1943 havante 62 jarojn, mallonge post sia fuĝo de la Dua Mondmilito el Hungarujo en Usonon. Temis pri mendoverko por la fondaĵo de dirigento Sergej Aleksandroviĉ Kusevickij. Sen ĉi tiu mendo Bartók rezignus la komponadon eble jam post la 6-a arĉkvarteto (1939). Tiel tamen sekvatempe ekestis ankoraŭ pluaj verkoj, ekz. sonato por soloviolono kaj 3-a pianokonĉerto.
Sur la partituro estas notita la tempospaco inter 15-a de aŭgusto ĝis 8-a de oktobro. La unua prezentado fare de Bostona Simfonia Orkestro la 1-an de decembro 1944 en la Bostona Simphonihalo sub Kusevickij estis treege sukcesa. Nuntempe la peco apartenas sur simfonia kampo al la normrepertuaro.
Februaron 1945, sep monatojn antaŭ lia morto, Bartók priverkis denove la komponaĵon. La plej grava ŝanĝo koncernas la lastan movimenton, por kiu la komponisto verkis pli longan finaĵon. Ambaŭ versioj estis publikataj kaj gis nun prezentataj.
La dua movimento: Eraro en la preseldono
Dum kiam en la presitaj eldonoj la dua movimento havas la surskribon Giuoco delle coppie (eo.: „Ludo de la paroj“), ĝi nomiĝas en la manskribaĵo de Bartók Presentando le coppie (eo.: „Prezentado de la paroj“). La presitaj partituroj ankaŭ enhavas malĝustan metronomindikon por ĉi tiu movimento. Tion konstatis Georg Solti dum la preparado de sonregistraĵo de la Konĉerto por orkestro kaj de la Dancsuito. Li skribas:
Je la preparado de ĉi tiuj du verkoj por la sonregistrado mi estis firmdecidinte, realigi la tempojn ĝuste tiel kiel pensite de Bartók. Tio kondukis al kelkaj eksterordinaraj malkovroj koncerne aparte la duan movimenton de la Konĉerto por orkestro. En la presversio de la partituro staras metronomnombro de 74 kvaronnotoj po-minute. Tio estas tre malrapida, sed mi ja volis teni min strikte je la instrukcioj. Dum la proboj tio tamen tute ne plaĉis al la muzikistoj. Dum la paŭzo venis al mi la frapinstrumentisto, kiu je la komenco ludis la soloon sur la tambureto, dirante: "Majstro, en mia voĉo tamen staras 94 kvaronoj po-minute". Mi pensis pri eraro, ĉar neniu el al aliaj solvoĉoj enhavas metronomnombron.
La ununura ebleco por kontrolado konsistis en tio, enrigardi la manskribaĵon. Danke al la afabla subteno per la Biblioteko de Kongreso en Vaŝingtono ni ricevis kopion de la koncernata paĝo, sur kiu ne nur estis indikitaj tutklare 94 kvaronoj po-minute, sed ankaŭ la tempoindiko "Allegro scherzando" (dum kiam en la presversio staras "Allegretto scherzando".) Krom tio Bartók tekstis kiel surskribo "Presentando le coppie" (eo.: "Prezentado de la paroj"), ne "Giuoco delle coppie", (eo.: "Ludo de la paroj").
Les Ageux
Les Ageux estas franca situanta en departemento, regiono Hauts-de-France.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Ageois.
Sergej Bondarĉuk
Sergej Fjodoroviĉ BONDARĈUK ( Сергей Фёдорович Бондарчук, Сергі́й Фе́дорович Бондарчу́к; naskiĝis la  en Belozjorka, Ĥersona provinco, Ukrainio, mortis la  en Moskvo, Rusio) estis granda kinomajstro de Sovetunio, kiu famiĝis kiel reĝisoro, scenaristo kaj aktoro meritinta plej prestiĝan rangon - Popola artisto de Sovetunio kaj kelkajn plej altajn rekompencojn.
Biografio
Liaj gepatroj Fjodor Petroviĉ kaj Tatiana Vasiljevna estis ordinaraj gekamparanoj. La familiestro estis ido de kozakoj el Zaporiĵa provinco, pri kio li tre fieris. Dum kolektivigo li estis la unua kolĥozo - estro tiea. La gepatroj havis du gefilojn: Sergej kaj Tamara. Poste la gefamilianoj translokiĝis al urbo Taganrog, kie Sergej frekventis lokan mezlernejon. Tiam aperis lia pasio al la teatra arto, kiu li realigis en multaj amatoraj spektakloj.
En 1937 li malfacile venis la teatran altlernejon en Rostov-na-Donu urbo, kiun li sukcese finis en 1941 kaj iom da tempo partoprenis kiel aktoro en spektakloj de la loka drama teatro.
Dum la Dua mondmilito Sergej militservis kiel ordinara soldato ekde 1941 ĝis 1946.
En 1948 li finis la aktoran fakultaton de VGIK en Moskvo, kiun instruis profesoro Sergej Gerasimov. Samjare komenciĝis la sukcesa aktora kariero de Sergej Bondarĉuk, pro kiu jam en 1952 li meritis plej prestiĝan rangon - Popola artisto de USSR, kio estis senprecendenta okazo en tiama Sovetunio. Dum lia longa profesia vivo (46 jarojn) li partoprenis kiel aktoro en 36 filmoj, 9 filmojn li reĝisoris kaj verkis 7 scenarojn por filmoj.
Ekde 1971 ĝismorte Bondarĉuk estis profesoro de Vsesojuznij Gosudarstvennij Institut Kinematografii kaj samtempe li estris la Union de la sovetaj kinematorafistoj (ĝis 1986).
Sergej Bondarĉuk mortis la 20-an de oktobro 1994 pro korinfarkto. Li estas entombigita en la Novodeviĉje tombejo, Moskvo.
Elbingerode
Elbingerode havas diversajn signifojn:
Drahňov
Bazaj informoj
Drahňov, hungare Deregnyő (deregnjO) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Michalovce.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo devenis de 1315. En la 19-a jarcento Deregnyő havis la rangon kampurbo. En 1910 loĝis en Deregnyő 844 da homoj, (797 hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon Deregnyő apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén (reĝa departemento), al distrikto de Nagymihályi, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1944 Deregnyő rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Drahňov 1076 da homoj, (627 hungaroj, 353 slovakoj, 86 ciganoj kaj aliaj).
Famuloj
En la vilaĝo naskiĝis:
Kantono Cass (Minesoto)
La kantono Cass - angle Cass County - estas kantono de Usono en la subŝtato Minesoto. La administra centro estas la urbo . La kantono estis fondita la.
Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Le Fête
Le Fête estas franca komunumo, kiu situas en departemento Côte-d'Or kaj en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.
Vidindaĵoj
La kastelo datiĝas el la 19-a jarcento.
Jacques Berque
Jacques BERQUE, (1910-1995), franca orientalisto, naskiĝinta en Alĝerio, rimarkinda pro la kvalito de lia stilo, multe strebis al egala komprenemo inter okcidento kaj Oriento, precipe la araba mondo.
Li verkis multajn tradukojn interalie tiun de la Nobla Korano, kiun li nomis humile "tradukprovo".
Li revis pri araba mondo renovigita, kiu retrovus sian klasikajn radikojn kune kun sia kapableco efektivigi sin tolera kaj malferma.
Emese Keller
KELLER Emese estas rumania hungara artistino, karikaturistino naskita en Temeŝvaro la 26-an de februaro 1950. Ŝi estas la edzino de András Kósa.
Kariero
Keller Emese apartenis al la hungara minoritato en Rumanio. Ŝi diplomiĝis en Arta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo (1973). Ŝi estis moddezajnistino (1975–76), desegnisto de porinfana gazeto Jóbarát (1976–82), artraportisto de ĵurnalo Előre. Ŝi vivas en Bukareŝto.
Lomy
Lomy estas municipo en distrikto Třebíč en Regiono Vysočina, Ĉeĥio troviĝanta 5 km nordoriente de Jemnice, kondukas tra ĉi tie el Budeč ĝis Budkov kaj el Chotěbudice ĝis Radkovice u Budče. Vivas ĉi tie.
Ellgau
Ellgau estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Augsburg kaj en la distriktaro Ŝvabio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Pont-Sainte-Maxence
Pont-Sainte-Maxence estas franca situanta en departemento, regiono Hauts-de-France.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Maxipontains aŭ Pontois.
Tápiószecső
Bazaj informoj
Tápiószecső (tApiOseĉO) estas grandvilaĝo en Hungario en regiono Meza Hungario, en departemento Pest, en subregiono de Nagykáta. Tápió estas rojo, alfluanto de rivero Zagyva.
Situo
La grandvilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ la ĉefvojo kaj fervojo Budapeŝto-Nagykáta-Szolnok, inter urboj Gyömrő kaj Nagykáta. La ĉefurbo estas 48 km-ojn for.
Historio
El la bronzepoko oni trovis tie terfortikaĵon. La unua skriba mencio devenis el 1263. En la 15-a jarcento Tápiószecső iĝis kampurbo. Dum la turka erao la vilaĝo ne senhomiĝis. La katolika preĝejo en la 17-a j.c. konstruiĝis. En 1874 la fervojo ekfunkciis. En 1914 vilaĝdomo konstruiĝis.
Apud la grandvilaĝo fiŝista lago troviĝas, krome apartenas al Tápiószecső ankaŭ setlejo Magdolnatelep havanta apartan fervojan haltejon.
Communal Studies Association (Usono)
La Communal Studies Association (Asocio por Prikomunuma Studado) aŭ CSA estas usona asocio celanta provizi forumon por studado pri komunumaj societoj, pasintaj kaj nuntempaj; instigi kaj faciligi la konservadon, restaŭradon, kaj publikan interpretadon pri la historiaj komunumaj situoj en Usono; kaj komuniki al la ĝenerala publiko la sukcesajn ideojn el, kaj lecionojn lernitajn de, komunumaj societoj. CSA fondiĝis en 1975. Por plenumi siajn celojn CSA aŭspicias ĉiujaran konferencon, eldonas revuon, novaĵleteron, kaj membroliston, publikigas retejon (communalstudies.org), kaj subtenas pli grandan komprenon pri historiaj komunumejoj kaj pri ekzistantaj komunumoj per ekskursoj, broŝuretoj, kaj aliaj projektoj.
Ellenberg
Ellenberg havas diversajn signifojn:
Dahlenheim
(jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin), en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Marnix Gijsen
Marnix GIJSEN (naskiĝis en Antverpeno la, mortis en Lubbeek la ) estis flandra verkisto. Lia nomo estas pseŭdonimo por Jan-Albert GORIS
Goris estis doktoro pri historiaj sciencoj (Loveno, 1925), estis oficisto kaj restadis en Nov-Jorko kiel belga komisaro pri informado (1941–1964) kaj rajtigita ministro (1959–1964). Post la Unua mondmilito li estis unu el la plej gravaj poetoj de la ekspresionismo en Flandrio.
La pseŭdonimon li pruntis de la nomoj Marnix van Sint-Aldegonde (urbestro de Antverpeno en la 16a jarcento) kaj la familia nomo Gijsen de sia patrino.
Gijsen sin dediĉis al la verkado de romanoj kaj noveloj kaj rapide konkeris la grandan publikon post unua sukcesa romano, Het boek van Joachim van Babylon (1947).
Lavenda (koloro)
Lavenda estas hela nuanco de viola koloro. Ĝi aplikiĝas precize al la koloro de floro samnoma.
La termino lavenda povas esti ankaŭ uzata ĝenerale por esti aplikata al ampleksa gamo de palaj, helaj, mezaj, aŭ grizecaj violaj koloroj, same kiel por kelkaj palaj aŭ helaj rozkoloraj, magentaj, aŭ purpuraj koloroj same kiel por kelkaj palaj au helaj bluec-indigo koloroj. Por pentrarto, la koloro lavenda estas farata per miksado de viola kaj blanka farbo.
Frauenkirche (Dresdeno)
Frauenkirche en Dresdeno, do la Kirko Nia kara Sinjorino, estas evangela-lutera preĝejo el la baroko kaj la stampa monumenta domego de la dresdena Nova Foirejo. Ĝi estas pompa atesto de protestanta preĝejkonstruado kaj disponas pri unu el la plej grandaj ŝtonaj preĝejaj kupoloj norde de la Alpoj.
La dresdena Frauenkirche estis konstruita ekde 1726 ĝis 1743 la plano de George Bähr. Modela por ĝi estis la Paroĥuja kirko de Waltershausen. Dum la aermilito de la Dua Mondmilito ĝi estis dum la usonaj kaj britaj aeratakoj sur Dresdenon grave difektita en la nokto de la 13-a al la 14-a de februaro 1945 pro la fajroŝtormo furiozanta en Dresdeno, kaj la matenon de la 15-a de februaro ĝi kunfalis elbruligite. En la Germana Demokratia Respubliko ĝia ruino konserviĝis, servante kiel memorejo kontraŭ milito kaj detruo. Post la Turniĝo komenciĝis en 1994 la rekonstruo, finita en 2005, kiun financis subvencioj kaj mondonacoj.
La 30-an de oktobro 2005 en la Frauenkirche okazis konsekra diservo kaj solenaĵo. El la memorejo kontraŭ milito nun fariĝis simbolo de la repaciĝo kun la detruintoj de Dresdeno.
Usona Esperantisto (bulteno)
Usona Esperantisto estas oficiala bulteno de la usona nacia organizo de Esperanto, Esperanto-USA. Antaŭaj bultenoj inkluzivis North American Esperanto Review, ELNA Newsletter kaj Esperanto USA.
Enhavo
Ĝi estas eldonita dumonate, kaj enhavas diversajn artikolojn pri Esperanto kaj la Esperanto-movado, librajn recenzojn, listojn de novaj libroj aperantaj en la libroservo, kaj informon pri esperantaj turismaj okazaĵoj. Estas ankaŭ anoncoj pri novaj varoj en la retbutiko de Esperanto-USA kaj leterkesto.
Artikoloj aperas foje en la angla sed ĉefe en Esperanto. Ili prezentas informojn pri Esperantujo kaj raportojn pri agadoj, ĉu de Esperanto-USA, ĉu de aliaj retejoj, asocioj, kluboj aŭ unuopuloj.
Historio
Iamaj redaktantoj inkluzivas Cathy Schulze, Philip Brewer, Ionel Oneţ, Don Harlow kaj Joel Amis. Nun ĝin redaktas Hoss Firooznia.
Menterwolde
Menterwolde
(loĝantoj je la 1-a de junio 2005: 12.580) estas antaŭa municipo en norda Nederlando, en la provinco Groningen. La antaŭa municipo havas areon de 81,62 km² (de kiu 1,25 km² akvo).
Subdivido
La antaŭa municipo Menterwolde konsistas el la sekvaj vilaĝoj: Borgercompagnie, Meeden, Muntendam, Noordbroek, Tripscompagnie, Zuidbroek.
Historio
La nomo Menterwolde (Menterasilva, 1222) estas derivita de la mezepoka torfomarĉo ĉe la bordoj de la rivereto Munter Ee. En la dekkvina jarcento ĉi tiu areo grandparte inundiĝis de la Dollard. En la deksesa jarcento la inundita lando denove estis senakvigita. La vilaĝoj situas kiel tiritaj regionaj vilaĝoj ĉirkaŭ la iama Dolardgolfo. Tial ili kutime estas kalkulitaj al la Oldambt. En la landinterno troviĝas nekulturita altsfagnejo, kiu parte apartenas al la torfejoj. Ĉi tie situas la vilaĝoj Borgercompagnie kaj Tripscompagnie kaj ankaŭ la vilaĝeto Stootshorn.
Pejzaĝo kaj konstruaĵoj antaŭ ĉio estas difinitaj per grandskalaj agrikulturaj kompanioj, kiuj inter 1850 kaj 1940 floradis. En tiu periodo la areo estis karakterizata per grandaj sociaj kontrastoj, kiuj ankaŭ forte influis la politikajn rilatojn.
Estraro
La municipo Menterwolde ekestis je la 1-a de januaro 1990 per kunigo de la municipoj Oosterbroek, Muntendam kaj Meeden. La magistratejo situas en Muntendam.
En junio 2005 urbestro Fijke Liemburg subite foriris, laŭ lia propra diro ĉar kelkaj 'ŝlosilroluloj' el la komunuma konsilantaro malebligis la funciadon de li, de la estrara kolegio kaj de la oficistaro.
Je la 1-a de julio 2005 provincestro Hans Alders sciigis ke la ofico de urbestro dumtempe estas transprenita de Meindert Schollema, je tiu momento jam urbestro de Pekela.
Publika transporto
Zuidbroek havas stacion je la fervojlinio Groningen-Winschoten. La municipo estas servata de la sekvaj buslinioj:
Allain
Allain estas franca komunumo en la departemento Meurthe-et-Moselle kiu troviĝas en la regiono Loreno.
Historio
La unua dokumenta mencio de Allain datiĝas de la jaro 836 kiel Alanum.
En 1115 rabistoj nomitaj Cotereaux predis la vilaĝon.
Demografio
fonto :Insee
Luženičky
Luženičky estas municipo en Ĉeĥio, troviĝanta en distrikto Domažlice, en Regiono Plzeň. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1543.
2991 Bilbo
2991 Bilbo estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la brita astronomo Martin Watt elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la hobito Bilbo Baggins, heroo de la fantasta verko de J. R. R. Tolkien : « La Hobito ».
Kortega kapelmajstro
La kortega kapelmajstro tenis altan muzikan postenon ĉe reĝaj kaj princaj kortegoj en Eŭropo (ekzemple Innsbruck, Kassel) ekde proksimume la 15-a jarcento. Kreskan gravecon li ricevis meze de la 18-a jarcento, kiam la nova stilo de la fruklasikismo instigis multajn artemajn princojn, teni proprajn kortegajn orkestrojn, la tiel nomatajn kapelojn aŭ pligrandigi la jam ekzistan.
Ofte la kapelmajstroj ankaŭ komponis, kaj la dungo de fama komponisto povis doni al kortego apartan gloron. Ekzemplo por tio povis esti la princo Nikolaus la 2-a de Esterházy kaj Joseph Haydn, kiu laboris ĉe li.
Taskaro
La tasko de kortega kapelmajstro estis krom la direktado de la kortega orkestro (resp. de la ĉambromuziko), prigardi la personan vivtenon de la kortegaj muzikistoj kaj aranĝi muzikpecojn en taŭgajn orkestroversiojn. Multaj kapelmajstroj samtempe laboris kiel komponisto – tamen nur malmultaj atingis la rangon de kortega kapelmajstro kaj la privilegiojn ligitajn kun ĝi.
Ĉar bona artisto povas esti maltaŭga por administrado kaj homkondukado, kelkaj kortegaj kapelmajstroj suferis pro sia gardodevo por siaj muzikistoj. Ĝis proksimume 1800 tiuj ĉi fakte estis servutuloj de siaj dungintoj kaj devis solide vivkonduti, partopreni ĉiujn ekzercludojn, ofte muziki dum pluraj koncertoj ĉiusemajne aŭ dum vesperaj festoj – kaj tion ofte je tre mallonga limtempo aŭ ankaŭ je malsano.
Nur en la tempo de Mozart pliboniĝis la ŝancoj, labori ankaŭ kiel liberprofesia artisto. La nuntempa kutimo de gasta dirigento ekestis nur iom pli malfrue.
Kortega kapelmajstro plejofte ankaŭ havis la taskon de muzikinstruisto por la junaj nobeloj. Transregione famaj majstroj foje ankaŭ estis membro de akademio.
Sur kelkaj kampoj la pozicio de pli fruaj kortegokapelestroj (resp. kelkaj kortegokomponistoj) estas komparebla kun tiu de nunaj kultur-ministroj aŭ almenaŭ respondeculoj. Rekonataj majstroj plejofte ankaŭ estis demandataj instruistoj kaj havis trans sia arto influon sur la socio. Tamen kelkiuj estis en la kortega rangordo enordigita en la servistaron, ekzemple je la kortego de la salcburgaj princepiskopoj.
Famaj kortegorkestroj
Unu el la unuaj orkestroj famaj en tuta Eŭropo estis tiu de imperiestro Maksimiliano en Innsbruck, en kiu laboris longan tempon Heinrich Isaac, kaj iom poste la munkena kortegokapelo sub Ludwig Senfl kaj precipe de Orlando di Lasso. Sur la kampo de la eklezia muziko unualinie la papa kapelo sub direktado de Giovanni Pierluigi da Palestrina havis gravecon. En Anglujo Nicholas Lanier estis nomumita en 1626 kortega kapelmajstro. Al la plej malnovaj orkestroj de la mondo apartenas la nuna Ŝtata Orkestro je Brunsvigo, fondita en 1587 kiel duka kortegokapelo.
Ekde 1700 kreska nombro de princaj kortegoj influis la stilan evoluon de la muziko, inter alie:
Gravaj kortegorkestroj konserviĝis ĝis la nuntempo kiel ŝtataj orkestroj.
Evoluo en la 19-a jarcento
Je la fino de la 19-a jarcento la graveco de la kortegorkestroj malpliiĝis iom post iom – kvankam kelkaj reĝaj kortegoj ĝis nun havas propran orkestron. La evoluo de la orkestromuziko transiris pli kaj pli sur publikajn instituciojn, kaj oni konstruis multajn koncertejojn (vidu ankaŭ muzikdirektoro).