cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tinariwen
Ili komence ludis dum geedziĝaj, aliaj sociaj festoj, poste fuĝis kaj ludis en libiaj militistaj kampoj, ili eĉ batalis kontraŭ la subpremo de la tuaregoj. Ekde mezo de la 1990aj jaroj, ili okupiĝas plene je muziko, sed la politiko trafiltras la kantotekstojn.
Ili ludas per tradiciaj instrumentoj, sed ankaŭ per elektraj gitaroj kaj eltra baso. La tekstoj estas en la tamaŝeka kaj franca lingvoj. Dum koncerto, la muzikistoj portas tradician tuaregajn vestaĵojn.
La bando sukcese turneas en Eŭropo kaj Usono kaj ofte ludas en mondaj muzikaj festivaloj.
Joanny-Philippe Lagrula
En 1901 li prezentis sian doktorecan disertaĵon : Studo pri la kaŝadoj de stelamasoj far de Luno kun norma katalogo de la Plejadoj al la Universitato de Liono. Tiatempe, la kaŝadoj de la Plejadoj grave utilis por kontroli la kongruecon de la reala lokalizo de Luno kun tiu antaŭkalkulata.
Li laboris en la observatorio de Liono, ĝis la kiam li iĝis direktoro de la observatorio de Kito dum kelkaj jaroj. Poste li laboris en la observatorio de Nico ĝis 1924 ; li estis ties direktoro inter 1931 kaj 1938, kiel posteulo de François Gonnessiat, emerito.
Lia filo, Jean-Louis Lagrula, estis ankaŭ astronomo.
Li malkovris la asteroidon 775 Lumière la.
La asteroido 1412 Lagrula estis tiel nomata en lia honoro.
Rollo Beck
Rollo Howard Beck (26a Aŭgusto 1870 – 22a Novembro 1950) estis usona ornitologo, birdokolektanto kaj esploristo. La Bekka petrelo nomiĝas laŭ li.
Ekkariero
Rollo Howard Beck naskiĝis en Los Gatos (Kalifornio), kaj kreskiĝis en Berryessa, Kalifornio, laborante en kampo de abrikotoj kaj prunoj. Eĉ antaŭ fini bazan edukadon, li jam kreis fruan intereson en natura historio, kapti prerihundojn postlerneje en la famoj de la najbaroj. Unu el kiuj, nome Frank H. Holmes, estis bona amiko de la ornitologo Theodore Sherman Palmer, kiu siavice enkondukis Beck al Charles Augustus Keeler, kiu studis birdojn de la areo de la Golfo de San-Francisko. Beck tuj lernis prepari ornitologiajn specimenojn kaj munti birdojn por muzeaj kolektoj. Li aliĝis al la American Ornithologists' Union en 1894, kaj estis inter la unuaj membroj de la ĵus formita Cooper Ornithological Society en San Jose (Kalifornio). Li partoprenis en fruaj ornitologiaj ekspedicioj al la montoj Sierra Nevada, Yosemite, kaj al la Lago Tahoe kun Holmes kaj Wilfred Hudson Osgood, kaj kolektis kaj helpis priskribi la unuajn ovojn kaj nestojn de la okcidenta Vespera kokotraŭsto kaj de la Okcidenta parulio.
Polemiko
Historio plenplenas je ekzemploj de insulaj specioj kiuj estis persekutataj de farmistoj, ranĉistoj, ĉasistoj, maristoj; tiuj specioj estis kolektitaj neelteneble; kaj estis onigitaj de enmetitaj specioj. Kompare, sciencaj kolektistoj estis relative malmultaj laŭnombre kaj rare oni kaptis grandajn nombrojn de specimenoj de iu specio, sed konkurenco inter muzeuoj kaj kun privataj kolektoj por akiri la plej raraj metis disproporcian kolektopremon sur specioj kies populacioj estis formortontaj.
Rollo Beck estis kulpigita pro esti kolektinta specimenon de la Guadalupa karakaro en 1900 kiam ili estis formortitaj de kaprobredistoj kiu konsideris ilin predantoj. Tiam li asertis, ke la birdoj estis komunaj en Guadalupo, sed poste li verkis ke tiuj kiujn li kolektis povus esti la lastaj. Beck mortigis ankaŭ tri el la lastaj kvar individuoj de la subspecio de Galapaga testudo Geochelone nigra abingdonii, kiu estas indiĝena de Galapagoj.
Provinco Boliĥamsai
Boliĥamsai (ankaŭ Borikhamxay; ບໍລິຄໍາໄຊ) estas provinco de Laoso, situanta en la centro de la lando.
NGC 2214
NGC 2214 (alia indiko — ESO 57-SC74) estas malfermita stelamaso en konstelacio Orfiŝo.
Toniná
Toniná estas majaurbo en Chiapas, Meksiko, Mezameriko. Ĝi situas ĉirkaŭ 90 km de San Cristóbal de las Casas kaj 14 km oriente de la urbeto Ocosingo.
NGC 2214
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Toniná
La signifo de Toniná estas "domo de la grandaj ŝtonoj". Loĝis majaoj en la urbo inter la jaroj 400 kaj 900.
La granda piramido havas entute sep ŝtupojn kaj famiĝis pro la surskribitaj steleoj, altarojn kaj stukfreskoj. La plej alta de la piramidoj estas ĉirkaŭ 60 metrojn alta. Ŝtona kuglo en groto simbolas la ĉiutagan sunleviĝon kaj subiron. Troviĝas tie ankaŭ du grandaj pilkoludejoj.
La regnestroj en Toniná estis:
La lasta enskribo en majaa skribo troviĝas sur la monumento 101 kaj estas el la jaro 909. Dum milito kontraŭ Palenque ties regnestro K'an Joy Chitam la 2-a estis kaptita kaj oferita en Toniná en la jaro 711.
George Eliot
George ELIOT, aŭ realnome: Mary Ann EVANS (naskiĝis la 22-an de novembro, 1819, mortis la 22-an de decembro, 1880) estis angla verkistino.
Ŝi naskiĝis en Arbury Farm, Warwickshire. Metodisme edukita, ŝi ricevis bonan instruadon. Post la morto de la patrino en la jaro 1836 ŝi transprenis la dommastrumadon por sia patro (kiu mortis en 1849), krome ŝi legis multe kaj lernis fremdajn lingvojn. En 1841 ŝi kun sia patro transloĝiĝis al Coventry, kie ŝi ekkonis kelkajn gravajn intelektulojn kaj ekdistanciĝis pli kaj pli de sia religio.
Ŝi amikiĝis kun radikaluloj kiel Barbara Leigh Smith Bodichon, kiu rekonis Mary Evans kiel George Eliot, kiel verkisto de Adam Bede. Eliot skribis al Bodichon: Vi estas la unua amiko kiu ekmontris simptomon de koni min - la unua koro kiu rekonis min en libro kiu venis el mia korkoro."
Ekde 1854 ŝi – plene kontraŭ la konvencioj tiutempaj - vivis ne-edziniĝinte kune kun la kritikisto George Henry Lewes kaj post ties morto en la jaro 1878 ŝi edziniĝis al viro, kiu estis dudek jarojn pli juna ol ŝi.
La verkaro de George Eliot konsistas el psikologie profundaj realismaj romanoj, poemoj kaj eseoj. Krome ŝi tradukis filozofiajn verkojn ekz. de David Friedrich Strauss, Spinozo kaj Ludwig Feuerbach. Ŝi mortis en Londono.
Eksteraj ligiloj
La romanoj de George ELIOT rete legeblaj! en la originala (angla) teksto:
Alagna
Alagna estas komunumo de Italio.
Rudná pod Pradědem
Rudná pod Pradědem estas municipo en Ĉeĥio situanta en centra regiono de distrikto Bruntál proksimume 10 km de urbo Bruntál. Rudná pod Pradědem konsistas el du lokaj partoj - Stará Rudná (malnova Rudná) kaj Nová Rudná (nova Rudná). Ĉiu parto havas hodiaŭ diferencan karakteron. Dume Stará Rudná estas vilaĝa sidejo kun signifa loĝeja kaj produkteja-agrikultura funkcio, Nová Rudná estas eksplicite refreŝigeja regiono. Sur areo de tie vivas.
Historio
La unua skribinformo pri la vilaĝo estas el la jaro 1377.
Nitrobarbiturata acido
Nitrobarbiturata acido aŭ C4H3N3O5, ankaŭ konata kiel "diliturata acido", estas organika kunmetaĵo konsistanta je pirimidina ringo ligita al nitrogena grupo (-NO2). Nitrobarbiturata acido estas senkolora aŭ blanka solidaĵo nesolvebla en akvo kaj duetila etero sed solvebla en etanolo, metanolo kaj alkalaj solvaĵoj. Nitrobarbiturata acido estas facile kristaligebla kaj posedas kontraŭdoloraj, anestezaj, hipnotaj, antimalariaj kaj antihistaminaj proprecoj. Ĝi spertas dumerizon en la molekulo kaj uzatas kiel kemia reakciaĵo en organikaj sintezoj pro ĝiaj farmakologiaj aktivecoj. Barbiturata acido estis malkovrita en 1864 de Adolf von Baeyer (1835-1917).
Abáigar
Abáigar estas urbeto kaj municipo en la provinco kaj aŭtonoma komunumo de Navaro en norda Hispanio.
Kostolné Kračany
Kostolné Kračany, hungare Egyházkarcsa estas vilaĝo en Slovakio en regiono Trnava, en distrikto Dunajská Streda. 5 apudaj "Karcsa"-j apartenas al la vilaĝo.
Situo
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj. Dunajská Streda troviĝas 5 km-ojn for.
Historio
En 1910 loĝis en la vilaĝoj plejparte hungaroj. Ĝis 1919 la vilaĝoj apartenis al Pozsony, al distrikto de Dunaszerdahely. Ekde 1920 ĝi apartenis al Ĉeĥoslovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝo rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš ĝis 1948. En 2001 loĝis en la vilaĝo 1162 da homoj, (1078 hungaroj, 64 slovakoj). Apud la vilaĝo industria zono troviĝas.
Airuno
Airuno estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Lombardio kaj la Provinco Lecco [Leko]. Fine de en la komunumo vivis. Kristanaj patronoj estas la kuracistaj sanktuloj Kosmaso kaj Damiano, ĝemelaj fratoj, kies komuna memortago sekve estas la komunuma festotago.
(17256) 2000 HZ22
(17256) 2000 HZ22 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Airuno
Najbaras la komunumoj Brivio, Colle Brianza, Olgiate Molgora, Olginate kaj Valgreghentino.
Monaĥejo de Poblet
La Reĝa Monaĥejo de Sankta Maria de Poblet estas cisterciana monaĥejo fondita la jaron 1150. Situas piede de la Montoj de Prades, en la municipo de Vimbodí i Poblet, regiono Conca de Barberà de Katalunio.
Pobleton konsistigas impresa arkitektura ensemblo kaj ĝi troviĝas inter la plej gravaj monaĥejoj en Eŭropo; ĝi estas, fakte, la monaĥeja ensemblo kun plej da loĝantoj en la tuta eŭropa kontinento.
Estas la reĝa tombejo, kie kuŝas la reĝoj de la Aragona Kronlando ekde Petro la Ceremoniema; ankaŭ troviĝas, tamen, la praaj tomboj de Alfonso la Ĉasta kaj Jakobo la Konkeranto. La retablo estis verko de la skulptisto Damián Forment.
La jaron 1921 ĝi estis deklarita Nacia Monumento de la Hispana Registaro.
La jaron 1991 ĝi estis deklarita Monda Heredaĵo de UNESKO.
La jaron 2005 ĝi ricevis la Krucon de Sankta Georgo de la Kataluna Registaro "pro la elstara rolo, kiun ĝi ludis en la historio de nia lando ekde la 12-a jarcento kiam, post la enkonduko de la cistercianoj, ĝi elstariĝis kiel unu el la plej aktivaj spiritejoj de la Katalun-aragona Krono, de kies reĝaj tomboj tiu monaĥejo estas la ĉefa sidejo. Post la deklaro de ĉi tiu cenobitejo Monda Heredaĵo far UNESKO, ĝia inkludo en la Cisterciana Itinero igas ĝin hodiaŭ unu el la ĉeflokoj de la kultura turismo".
(16791) 1997 AR5
(16791) 1997 AR5 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Carol Channing
Carol Elaine CHANNING (naskiĝis la 31-an de januaro 1921, mortis la 15-an de januaro 2019) estis usona aktorino, kantistino, dancistino, komediistino, kaj kantistino.
Ŝi ricevis la Premion Ora Globo kaj estis nomumita por la Oskar-premio por la plej bona duaranga aktorino pro sia ludado kiel Muzzy Van Hossmere en Thoroughly Modern Millie (1967). Aliaj filmaperoj estas en The First Traveling Saleslady (1956) kaj Skidoo (1968). Por televido ŝi faris multajn aperojn kiel distristo ĉe varieteoj, ĉe The Ed Sullivan Show en la 1950-aj jaroj al Hollywood Squares. Ŝi estas konata ankaŭ pro sia ludado kiel La Blank aReĝino en produktaĵo de 1985 nome Alice in Wonderland.
Channing estis nomumita pro sia unua Premio Tony en 1956 pro The Vamp. Ŝia dua nomumo venis en 1961 pro Show Girl. En 1964 ŝi faris la rolon de Dolly Gallagher Levi en Hello, Dolly!, kio havigis al ŝi al Premion Tony por plej bonkvalita aktorino en muzikalo. Ŝi ricevis ŝian kvaran nomumon al Premio Tony pro la muzikalo Lorelei en 1974. Lorelei estis re-kreaĵo de Gentlemen Prefer Blondes, nom muzikalo de 1949 en kiu stelulis Channing en la ĉefa rolo de Lorelei Lee, kio faris ŝin stelulinon.
Edmund Rose
Edmund Rose (1836-1914) estis germana kirurgo kaj sukcedanto de Theodor Billroth (1829-1894) en la hospitalo de la Universitato de Zuriko. Li estis filo de la renoma mineralogo Gustav Rose, nevo de la kemiisto Heinrich Rose, nepo de Valentin Rose la Juna, pranepo de Valentin Rose la Maljuna kaj frato de la filologo Valentin Rose (1829–1916). Li plenumis esplorojn en la kampo de la oftalmologio, daltonismo, ksantopsio aŭ vidperturbo, noktblindeco kaj antihelmintaj medikamentoj. Li ankaŭ verkis pri la diversaj manieroj kiel la santonino efikas sur la vidkapablo. Rilate al kirurgia medicino, li plenumis gravajn studojn pri la kortamponado, ankaŭ konata kiel "perikarda tamponado", kiam la perikarda fluidaĵo (aŭ sako envolvanta la koron) formiĝas rezultante en kunpremo de la koro. .
Biografio
En 1858, li ricevis sian doktorecon, defendante tezon en la "Universitato de Würzburg". La temo de lia disertacio estis pri la malordo de la kolorpercepto pro la ingestado de santonino. Inter 1860-64 li laboris en Berlino kiel asistanto de la kirurgo Robert Friedrich Wilms (1824-1880).
Ekde 1865 li estis helpa profesoro en la "Fako pri Kirurgia Oftalmologio" de la "Universitato de Berlino". Inter 1867-1881 li plenumis kurson pri kirurgio en la hospitalo de la Universitato de Zuriko. Inter 1881-1903 li estis profesoro en la hospitalo Betanio, en Berlino. Tie ĉi Edmund Rose kapabliĝis pri kirurgio kaj oftalmologio. Inter liaj asistantoj en Zuriko troviĝis la renoma kirurgo Rudolf Ulrich Krönlein (1847-1910). Li estis redaktoro de la scienca Germana Revuo pri Kirurgio ("Deutsche Zeitschrift für Chirurgie").
48715 Balbinot
48715 Balbinot estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la elde la Observatorio San Vittore en Bolonjo (Italio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la itala teoria fizikisto Roberto Balbinot, kiu instruas pri ĝenerala relativeco ĉe la Universitato de Bolonjo. Lia kampo de esploro inkludas la akustikajn nigrajn truojn, la kaj la teoriojn pri la kampoj kaj la kordoj.
Paraíso do Norte
Paraíso do Norte estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 11.781 enloĝantojn en 2010.
NGC 2215
NGC 2215 (alia indiko — OCL 550) estas malfermita stelamaso en konstelacio Unukornulo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Abárzuza
Abárzuza estas urbeto kaj municipo, kiu troviĝas en la provinco kaj aŭtonoma komunumo de Navaro en norda Hispanio.
Rodrigo Duterte
Rodrigo "Rody" Roa DUTERTE (28-an de marto, 1945), konata karesnome kiel Digong, estas advokato kaj politikisto de Filipinoj kiu estis la 16a prezidento de Filipinoj inter jaroj 2016 kaj 2022. Li estas la unua politikisto el Mindanao kiu tenas la postenon, kaj la kvaran de deveno el Bisajoj. Estante 71jaraĝa, Duterte estas la plej aĝa persono kiu elposteniĝis kiel prezidento de Filipinoj; la rekordo estis antaŭe tenita de Sergio Osmeña 65jaraĝa. La politika sukceso de Duterte estis helpata de sia esprimita subteno al la eksterjura mortigado de drogokonsumantoj kaj de aliaj krimuloj. Laŭ Reuters, grupoj por homaj rajtoj dokumentis ĉirkaŭ 1 400 eksterleĝajn murdojn fare de porpolicaj grupoj okazintaj en Davao inter 1998 kaj Majo 2016; la viktimoj estis ĉefe drogokonsumantoj, malgravaj krimuloj kaj stratinfanoj. Duterte foje konfirmis kaj foje malkonfirmis sian partoprenon en tiuj murdoj.
En oktobro 2021, Rodrigo Duterte anoncis, ke li ne kandidatas por vicprezidanteco en 2022 kaj retiriĝos de la politika vivo. Anstataŭ de li, lia filino Sara Duterte elektiĝis vicprezidanto en 2022 sub la estreco de Bongbong Marcos.
Metono (luno)
Metono estas unu el la naturaj satelitoj de Saturno.
Malkovro
Prilaborante bildojn de Cassini faritaj la, Sébastien Charnoz , (ano de la teamo de Carolyn Porco) makovris du lunojn maldaŭre nomataj S/2004 S 1 kaj S/2004 S 2.
la, S/2004 S 1 ricevis de AUI la nomon de Metono, unu el la filinoj de la giganto Alciono.
Eblas, ke tiu satelito estis jam fotita de la kosmosondilo Voyager 2 la, kaj nomita S/1981 S 14.
Se oni hipotezas ĝian denson egala al tiu de Mimaso (1,17 × 103 kg/m3) oni estimas ĝian mason al 1,65 × 1013 kg, ĝia falakcelo al 0,000 48 m/s2 kaj ĝia liberiga rapido al 0,0012 m/s
La orbito de Metono estas perturbata de Mimaso. Ĝia granda duonakso varias de 20 km, ĝia discentreco varias inter 0,0011 kaj 0,0037, kaj ĝia inklinacio inter 0,003° kaj 0,020°. Segmento de ringo sekvas la orbiton de Metono (kiel tiun de Anteo)
Ijuí
Ijuí, prononco: /i.ʒuˈi/, en Esperanto: Iĵuio, estas municipo en la subŝtato Suda Rio-Grando de Brazilo. Ĝi situas en la mezoregiono Nordokcidento de Rio-Grando (portugale Noroeste Rio-grandense), kaj estas la administra centro de samnoma mikroregiono Ijuí. Laŭ la stato de en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km² - en 2010 estis 78 915 loĝantoj.
Porte de Vincennes (pariza metrostacio)
Porte de Vincennes [pɔʁt də vɛ̃sɛn] estas stacio sur linio 1 de la Metroo de Parizo; ĝi situas inter la 12-a kaj 20-a arondismentoj de Parizo.
Stacio
La stacio estis malfermita la. Ĝi situas sub Korso de Vincennes, oriente de kruciĝejo kun Strato des Pyrénées kaj Avenuo du Docteur-Arnold-Netter.
Linio 1 estis plilongigita al  la.
Ĝeneralistaj kaj specialistaj specioj
Ĝeneralista specio povas elteni en ampleksa vario de variaj kondiĉoj kaj povas uzi varion de diferencaj naturaj resursoj (ekzemple, heterotrofo kun varia dieto). Specialista specio povas elteni nur en mallarĝa gamo de mediaj kondiĉoj aŭ havas limigitan dieton. Tamen plejparto da organismoj ne enkadriĝas klare nur en unu el grupoj. Kelkaj specioj estas tre specialigitaj (la plej ekstrema kazo estus la monofagio), aliaj ne tiom, dum kelkaj povas toleri multajn diferencajn mediojn. Alivorte estas komplika gradaro de tre specialigitaj ĝis larĝe ĝeneralistaj specioj.
Ĉiomanĝantoj estas kutime ĝeneralistoj. Herbovoruloj estas ofte specialistoj, sed tiuj kiuj manĝas varion de plantoj povas esti konsiderataj ĝeneralistoj. Tre konata ekzemplo de specialista animalo estas la koalo kiu vivtenas sin preskaŭ nur el folioj de eŭkalipto. La lavurso estas ĝeneralista ĉar ĝi havas naturan teritorion kiu inkludas plejparton de Norda kaj Centra Amerikoj, kaj ĝi estas ĉiomanĝanto, kiu manĝas berojn, insektojn, ovojn kaj malgrandajn animalojn. Monofagiaj organismoj manĝas nur aŭ preskaŭ nur unusolan specion.
Quim Monzó
Quim Monzó (naskiĝis la 24-an de marto 1952 en Barcelono) estas kataluna verkisto vivanta en Barcelono, kiu skribas en la kataluna lingvo.
Chrysler
Chrysler aŭ plennome FCA US LLC estas usona aŭtomobila firmao kun sidejo en la urbo Auburn Hills, Miĉigano. Je kvinono, do je 20 procentaĵoj, la firmao apartenas al la itala firmao Fiat. Ĝis la jaro 1998 la firmao sub la nomo Chrysler Corporation estis memstara entrepreno kaj poste sekve de fuzio kun la germana firmao Daimler AG iĝis parto de nova konzerno DaimlerChrysler AG. En majo 2007 la estraro de tiu konzerno decidis plejparte vendi la konzernoparton Chrysler. Aĉetanto de la plejparto de tiu konzernoparto estis la investa societo  Cerberus Capital Management, kaj ekde la 3-a de aŭgusto 2007 validis la firmaa nomo Chrysler LLC. Fine de aprilo 2009 la firmao anoncis bankrotiĝon. Ekde la 10-a de junio 2009 validas la nuna firmaa nomo Chrysler Group LLC kaj la decida posedanto estas la itala aŭtomobila konzerno Fiat. La itala konzerno decidis forti interligi la markon Chrysler kun la marko Lancia kaj ekde somero 2011 planas ne plu vendi Chrysler-aŭtomobilojn en Eŭropo.
Laŭ la stato de 2011, la firmao produktas kaj vendas aŭtomobilojn de la markoj Chrysler, Dodge, Jeep (de kiu devenas la esperantlingva vorto "ĵipo" kaj Global Electric Motorcars. Aldone la firmao posedas la rajtojn je pliaj aŭtomobilaj markoj, kiuj ne plu produktatas kaj vendatas, interalie DeSoto (ĝis 1961), Fargo (kamionoj, ĝis 1972), Imperial (ĝis 1983), American Motors Corporation (AMC, ĝis 1987), Eagle (ĝis 1998), Plymouth (ĝis 2001) kaj Nissan Tiida respektive Trazo (2008 kaj 2009).
Quim Monzó
Vivo
Apud sia literatura verkado Monzó ankaŭ laboris kiel desegnisto de komiksoj. Li skribis por radio kaj televido kaj laboris kiel tradukanto kaj kanzon-verkisto. Precipe konata Monzó estas en Katalunio pro siaj kolumnoj, regule aperantaj en la taga ĵurnalo La Vanguardia kaj siaj ŝatataj radio-programoj El lloro, el moro, el mico i el senyor de Puerto Rico kaj El mínim esforç, kiujn li moderatoris kune kun la renoma kataluna aŭtoro Sergi Pàmies. Kun Pàmies, Monzó ankaŭ skribis Sang bruta (Malpura sango), radionovelo en 113 ĉapitroj.
Monzó skribas nur en la kataluna. Li prezentis la inaŭguran literaturan diskurson de la 59-a Libro-Foiro de Frankfurto en 2007, kiu en tiu jaro havis la teman fokuson Katalunio.
Quim Monzó en Esperanto
Hector Alos i Font tradukis la kurtrakonton Ĉirkaŭ tagmeze al Esperanto.
(76830) 2000 SA182
(76830) 2000 SA182 estas malgranda malhela troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas, kun granda klinangulo, en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero; ĝi do estas ano de la tiel nomata « Troja Tendaro ».
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la kampanjo UAO-DLR Asteroid Survey (UDAS), elde la Observatorio Kvistaberg, apud Bro.
Jesse James
Jesse Woodson James (Esperantigite Ĝessi Vudson Ĝejms) (n. la 5-an de septembro 1847 en Clay County, Missouri; mortis la 3-an de aprilo en 1882 en St. Joseph, Missouri) estis fama eksterleĝulo de sovaĝa okcidento.
Vivo
Post kiam la Konfederaciitaj Ŝtatoj de Ameriko perdis la militon, Jesse kaj Frank James fondis kun la fratoj James, John, Robert kaj Coleman Younger, kiu ankaŭ batalis ĉe Quantrill, bandon, kiu specifis sin por prirabo de fervojo kaj kiu ekde 1866 akiris timigan famon. Ĉar la bandanoj realigis la prirabojn ĉiam en masko, oni ne povas prijuĝi, kiom da priraboj estas sur ilia konto kaj kiom da priraboj sur aliuloj. En certa tempo, oni aljuĝis ĉiujn fervojajn prirabojn en Missouri kaj en la ĉirkaŭaĵo al la James/Younger-bando. Ĉar la fervoja entrepreno ne povis resti plu senaga, ĝi dungis detektivejon de Allan Pinkerton, kiu estis malbonfama pro la senprudaj metodoj. En 1875 okazis incendio en la bieno de James-familio, en kiu mortis duonfrato de Jesse kaj lia patrino perdis unu brakon. La suspekto trafis je agentoj de al detektivejo kaj jam tiutempe ekformiĝis simpatio je la James-fratoj, ĉar ankaŭ la fervojaj entreprenoj estis fifamaj pro siaj dunklaj kaj krimaj ag-metodoj. Jesse James en 1881 edziĝis kaj ekvivis kiel familia patro en St. Joseph (Missouri) sub la nomo Thomas Howard. Li estis – dedorse – mortpafita la 3-an de aprilo en 1882 fare de Robert Ford (ano de la propra bando) pro la rekompenco.
Post morto de James, oni igis lin moderna Robin Hood, al kio tre multe helpis la filma industrio. En la verkego de Henry King Jesse James en 1939, oni faris la demandon: "Kion fari kun krimuloj, al kiuj la fervojo apartenas?", sen prirespondante tion. Ankoraŭ en 1949 elparolis usona prezidento Harry S. Truman: "Jesse James estis moderna Robin Hood. Li prirabis la riĉulojn kaj donacis la malriĉulojn kaj tio ĝenerale ne estas malbona politiko." Sed fakte James ne donacis la rabaĵon al malriĉuloj, sed rezervis por si mem.
Robert Woodrow Wilson
Robert Woodrow WILSON (10-an de januaro 1936) estas usona astronomo kiu, kune kun Arno Allan Penzias, eltrovis kosman mikroondan fonan radiadon (CMB) en 1964. La paro gajnis en 1978 la Nobel premion pri fiziko pro ilia eltrovo.
Dum faranta testojn kaj eksperimentojn kun la Holmdel Kornanteno ĉe Bell Laboratorioj en Holmdel Township, Nov-Ĵerzejo, Wilson kaj Penzias eltrovis fonton de bruo en la atmosfero kiun ili ne povus klarigi. Post forigo de ĉiuj potencialaj fontoj de bruo, inkluzivanta kolombfekojn sur la anteno, la bruo estis fine identigita kiel CMB, kiu servis kiel grava konfirmo de la Big Bang teorio.
En 1970, Wilson gvidis teamon kiu faris la unuan malkovron de rotacia fantoma linio de karbona monooksido (CO) en astronomia objekto, nome la Nebulozo de Oriono kaj en ok aligalaksiaj fontoj. Poste, COaj rimarkoj fariĝis la norma metodo spuri freŝan molekulan interstelan gason kaj malkaŝo de CO estis la fonda evento por la kampoj de milimetra kaj submilimetra astronomioj.
NGC 2216
NGC 2216 (aliaj indikoj — ESO 556-17, MCG -4-15-27, IRAS06194-2203, PGC 18877) estas galaksio en konstelacio Granda Hundo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Demokratoj 66
''Ĉi tiu artikolo estas pri politika partio. Pri la aliaj signifoj de la dusigna kombino vidu apartigilon D kun nombro.''
Democraten 66 aŭ D66 estas socialliberala kaj progresema politika partio en Nederlando. Ĝi fondiĝis en 1966 kaj ĝia ĉefa celo estis politika renovigo. La partio volas interalie referendumojn kaj rektan elekton de urbestroj kaj de la ĉefministro.
D66 nomas sin sociala-liberala. Laŭ D66 homo estu libera sed respondeca.
Ek de la 27a de majo 2003, D66 regis en koalicio kun CDA kaj VVD. La partio forlasis la koalicion en 2006, en la balotoj de tiu jaro ĝi falis de ses al tri seĝoj en la parlamento (dua ĉambro).
Kulturbatalo
Historia kulturbatalo en Germanio dum la 19-a jarcento
En Germanio kulturbatalo (germane: Kulturkampf) signifis la konflikton inter la Reĝolando de Prusio respektive la posta Germana Imperiestra Regno sub kanceliero Otto von Bismarck kaj la katolika Eklezio sub la papo Pio la 9-a.
Bismarck lanĉis kontraŭ-katolikan Kulturkampf ("kulturlukto") en Prusio en 1871. Tio estis parte okazigita pro timo de Bismarck ke Pio la 9-a kaj liaj sukcedantoj uzus la papan neeraripovon por atingi la "papan deziron por internacia politika hegemonio... La rezulto estis la Kulturkampf, kiu per ambiciaj Prusiaj decidoj komplementis per similaj agadoj en kelkaj aliaj Germanaj ŝtatoj, celis bremsi la klerikalan danĝeron per leĝaro kiu limigu la politikan povon de la katolika eklezio." En Majo 1872 Bismarck tiele klopodis atingi interkomprenon kun aliaj Eŭropaj registaroj por manipuli futurajn papajn elektojn; registaroj interkonsentus should antaŭvidi netaŭgajn kandidatojn, kaj poste instrukcius siajn landajn kardinalojn por voĉdoni taŭge. La celo estis finigi la papan kontrolon super la episkopojn en difinita ŝtato, sed la projekto ne antaŭeniris.
Bismarck akcelis la Kulturkampf. En ties itinero, ĉiuj Prusiaj episkopoj kaj multaj pastroj estis enprizonitaj aŭ ekzilitaj. La loĝantaro de Prusio ege etendiĝis en la 1860-aj jaroj kaj estis tiam unu-trione katolika. Bismarck kredis ke la papo kaj la episkopoj tenis tro multan povon super la germanaj katolikoj kaj krome priokupiĝis multe pri la apero de la Katolika Centra Partio, organizita en 1870. Kun subteno el kontraŭklerikala Nacia Liberala Partio, kiu estis la ĉefa aliancano de Bismarck en la Reichstag, li abolis la Katolikan Departementon de la Prusia Ministerio de Kulturo. Tio lasis la katolikojn sen voĉo en altaj cirkloj. Krome, en 1872, la Jezuitoj estis elpelitaj el Germanio. Pliaj kontraŭ-katolikaj leĝoj de 1873 permesis al la Prusia registaro superrigardi la edukadon fare de la romkatolika pastraro kaj limgis la disciplinajn povojn de la Eklezio. En 1875, oni ekpostulis civilajn ceremoniojn por la civilaj geedziĝoj. Ĝis tiam, nuptoj okazintaj en preĝejoj estis civile agnoskitaj.
Kulturkampf iĝis parto de la politiko pri eksterlandaj aferoj de Bismarck, ĉar li serĉis malstabiligi kaj malfortigi katolikajn reĝimojn, speciale en Belgio kaj Francio, sed li havis malmultan sukceson.
La Brita ambasadoro Odo Russell informis al Londono en Oktobro 1872 ke la planoj de Bismarck estis estintaj kontraŭutilaj ĉar ili plifortigis la ultramontana (pro-papa) sinteno ene de la Germana Katolikismo: "La Germanaj Episkopoj, kiuj estis politike senpovaj en Germanio kaj teologie opozicia al la Papo en Romo, nuntempe iĝis povegaj politikaj estroj en Germanio kaj entuziasmaj defendantoj de la nune neerara Fido de Romo, unuigitaj, disciplinitaj, kaj deziregaj de martireco, danke al la nealvokita por kontraŭliberala deklaro de Milito kontraŭ la libereco fare de Bismarck kiun ili ĝis nun pace estis ĝuinta."
La katolikoj reagis organizante sin ili mem kaj plifortigante la Centran Partion. Bismarck, devota pietisma Protestanto, estis alarmita ke nereligiuloj kaj socialistoj estis uzante la Kulturkampf por ataki ĉiun religion. Li abandonis ĝin en 1878 por konservi sian restintan politikan kapitalon ĉar li tiam bezonis la voĉojn de la Centra Partio en sia nova batalo kontraŭ socialismo. Pio la 9-a mortis tiun jaron, kaj estis anstataŭita de la pli pragmata Leono la 13-a kiu negocadis plej el la kontraŭ-katolikaj leĝoj. La Papo tenis la kontrolon de la elekto de la episkopoj, kaj la katolikoj ĉefe subtenis unuigon kaj plej el la ceteraj politikoj de Bismarck. Tamen, ili neniam forgesis lain miltkulturon kaj predikis solidarecon por prezenti organizitan reziston.
Uragano Wilma
Uragano Wilma estas la 22-a nomita ŝtormo kaj dekdua uragano de la 2005 uragano sezono. Ĝi ankaŭ estas la tria Klaso-5 uragano, farante 2005 la plej intensa uragano sezono iame registrata. Uragano Wilma ankaŭ estas la plej intensa uragano registrata en la atlantika baseno, kaj la 10-a plej intensa ŝtormo iam ajn. En ĉi tiu uragano, la plej malalta premo iam ajn estis registrata en la okcidenta hemisfero je 882 milibaroj.
Ĝi estis en la Golfo de Meksiko kaj iris en la direkto de duoninsulo Jukatano de Meksiko.
Historio
La ŝtormo uraganiĝis je la 15-a de oktobro, 2005. Ĝi intensigis rapide dum la 17-a de oktobro ĝis klaso-5.
Moskva Gazeto
Moskva Gazeto - esperantlingva bulteno, eldonita en Moskvo (Rusio) en 1990-1995. Redaktoroj: Elena kaj Aleksandr Ŝevĉenko. Aperritmo: dumonata. Formato: A5. Entute aperis 28 numeroj. Enhavis novaĵojn pri E-movado kaj literaturan rubrikon "Cerbe kaj Kore".
Miklós Moskovits
Biografio
Miklós Moskovits studis en Vieno, Charlottenburg kaj poste li doktoriĝis en la Universitato de Budapeŝto. En 1898 li aliĝis al fabriko de spiritoj kaj fermentoj Moskovits Mór, resp. Moskovits Mór kaj Fia. Li havis gravajn eltrovaĵojn, resp. patentojn. Anstataŭ albuminoj li uzis por fermentfabrikado amonion, amonisalojn, amidon kaj amidsalojn. Li ricevis patenton por fabriki materialon alkoholenhavan. Li estigis en Hungario la unuan solvilfabrikon kaj memstaran plantdefendan fabrikon, kies produktaĵojn li enkondukis en la hungara agrokulturo.
Moskva Gazeto
Ekde 2000 anstataŭ ĝi aperas REGo.
Historio de la Universala Lingvo Volapuko
Historio de la Universala Lingvo Volapuko estas libro verkita de Johann Schmidt en 1962, kiun tradukis Philippe Combot (1996) kaj eldonis André Cherpillod, Courgenard (Francujo), 1996.
Enhavo
Presita per malgranda litertipo kaj plena de etaj detaloj, ĉi tiu libreto rakontas la enkondukon, kreskadon, kaj morton de la unua sukcesa universala lingvo Volapuko. Granda parto de la libreto konsistas el listoj de kluboj, de famaj adeptoj, kaj de volapukaj eldonaĵoj.
Mályinka
Mályinka [mAjinka] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en subregiono de Kazincbarcika.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko. Antaŭ la hungaroj hunoj, avaroj kaj slavoj vivis tie. La unua mencio devenis el 1254, kiu ĝis la turka apartenis al fortikaĵo Dédes [dEdeŝ]. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, biblioteko, interretejo, kuracejo, poŝto, kalvinana paroĥo.
Niharra
Niharra [niAra] estas municipo en la centro de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Avilo kaj al la jurisdikcia teritorio de Avilo, en la centro de la provinco. Niharra estas komprenebla etimologie kiel devena el araba kaj signige al Fojnejo.
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 11,28 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 188 loĝantojn. Ĝi perdis 220 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 20 km de Avilo, provinca ĉefurbo.
Ĝi limas kun Padiernos, Salobral, Sotalbo kaj Mironcillo. Tra la teritorio fluas la rivero Adaja sur la Valo Amblés.
Historio
Estas evidentaj pruvoj de romia loĝado en la arkeologis kuŝejo nomita Pared de los Moros (Muro de la Maŭroj) sur la maldekstra bordo de la rivero Adaja je 2 km de la nuna loko de la vilaĝo. Ĉi tie oni malkovris surstrate restaĵojn de iama romia ŝoseo. Nehazarde tiu strato estis nomita "Calzada Vieja" (Malnova Pavimvojo). Eble temas pri la ŝoseo kiu trapasis la tutan valon ĝis la Montopaŝejo Piko (de la montopinto). En Mezepoko okazis reloĝado. La nuntempa loko eble datas el la 11-a jarcento kiam Alfonso la 6-a de Kastilio komisiis la reloĝadon de la zono de Avilo al sia bofilo Rajmondo de Burgonjo. La areo apartenis al la Regno Kastilio.
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
Tóbiás Lőw
Tóbiás Lőw [tObiAŝ lOv], laŭ hungarlingve kutima nomordo Lőw Tóbiás estis hungara juristo, oficisto, prokuroro, redaktoro. Lia patro estis Lipót Lőw, liaj plej konataj fratoj estis Vilmos Lőw, Sámuel Lőw kaj Immánuel Lőw, lia konata filo estis Tibor Lőw.
Tóbiás Lőw naskiĝis la en Nagykanizsa, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Tóbiás Lőw akiris juran diplomon, ekde 1867 li havis postenon en la ĵus sendependiĝanta ministerio. Inter 1872 kaj 1880 li estis reĝa vicĉefprokuroro, inter 1874-1880 ankaŭ fondinta redaktoro de jura revuo, krome li ofte kontribuis en gazetoj. Li edziĝis en 1873, lia edzino naskis 3 filojn en 1873, 1875 kaj 1879.
Rusko Selo
Bazaj informoj
Rusko Selo, serbe Руско Село, hungare Torontáloroszi (aŭ Kisorosz) estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto Norda Banato en municipo de Kikinda.
Situo
Rusko Selo situas sur ebenaĵo.
Historio
Ĝis fine de la 1-a mondmilito la komunumo apartenis al Hungario, al Torontál, al distrikto de Kikinda, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Rusko Selo 3328 da homoj, (serboj 1880 (57 %), hungaroj 1181 (36 %), jugoslavianoj 55 (2 %) kaj aliaj).
Pato Bragado
Pato Bragado estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 4.049 loĝantojn en 2010.
Samuel Willenberg
Samuel Willenberg pseŭdonomo „Igo” (hebree: שמואל וילנברג; naskiĝis la 16-an de februaro 1923 en Częstochowa, mortis la 19-an de februaro 2016 en Tel-Avivo) – pola-israea skulptisto kaj pentristo, malliberulo de ekstermejo Treblinka kaj partoprenanto de la ribelo en ĝi en 1943, partoprenanto de la Ribelo de Varsovio.
LinkedIn
LinkedIn estas profesia socia reto kreita en 2003 de kvin entreprenistoj en Kalifornio. Ĉi tiu reto ebligas krei tute publikan profesian profilon per prezentado de studoj, rekomendoj de aliaj homoj. Ankaŭ eblas interŝanĝi mesaĝojn private. Iuj kompanioj uzas varbadon. En 2016, dum ĝia rotacio estis $ 3,6 miliardoj, la retejon LinkedIn aĉetis la usona konzerno Mikrosofto per 26 miliardoj da usonaj dolaroj.
(16792) 1997 AK13
(16792) 1997 AK13 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
12295 Tasso
12295 Tasso estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la itala verkisto kaj poeto Torquato Tasso (1544–1595), konata pro lia Gerusalemme liberata (1575) : epopea poemo pri la unua krucmilito, kiu tre serioze konsideras la batalon inter bono kaj malbono. Lia muzika kaj lirika stilo treege influis postajn verkistojn kaj muzikistojn, kiel en la simfonia poemo Tasso de Franz Liszt.
Stünzli
Stünzi estas familia nomo el Svislando
28524 Ebright
28524 Ebright estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Katherine Yon Ebright, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2011 pro sia projekto pri mikrobiologio. Ŝi lernis ĉe la North Brunswick Township High School de North Brunswick (Nov-Ĵerzejo, Usono).
Julius Blüthner Pianofortefabrik GmbH
Pianofortefabrik Blüthner estas germana produktanto de pianoj (pianetoj kaj pianegoj el Großpösna ĉe Lepsiko. La familia entrepreno, fondita la 18-an de novembro 1853 estas unu el la plej renomaj pianofabrikantoj tutmonde.
Batalo de Almonacid
En la Milito de Sendependigo, Almonacid de Toledo iĝis fama pro la batalo, en kiu la Marŝalo Sebastiani, plifortigita pro la alveno de la reĝo Jozefo la 1-a, sukcesis forpeli la hispanajn trupojn al la rivero Gvadiano. En la batalo mortiĝis ĉirkaŭ 4.000 hispanoj kaj 2.000 francoj. En la Triumfa Arko de Parizo aperas la nomo de Almonacid kiel memoro de tiu franca venko.
Ĝi okazis la 11an de aŭgusto de 1809.
Kontraŭstaris la Grande Armée franca de ĉirkaŭ 14.000 soldatoj sub la estrado de la Marŝalo Sebastiani al armeo hispana de ĉirkaŭ 22.000 soldatoj, 3.000 ĉevaloj kaj 29 kanonoj sub la estrado de la generalo Venegas.
SixDegrees.com
SixDegrees.com estis socia reto en retejo kreita de usona kompanio en 1996 kaj funkciigita en 1997 ĝis 2001. Ĝi permesis krei profilon, interŝanĝi mesaĝojn kaj malkovri la kontaktojn de oniaj kontaktoj. Ĉe ĝia pinto ĝi havis 3,5 milionojn da uzantoj. La originala retejo fermiĝis en 2001 ĉar ĝi estis deficita.
Schneider Electric
Schneider Electric estas franca internacia kompanio en la rangotabeloj Fortune Global 500 kaj estas ĉefo en la produktado de elektraj produktoj, aŭtomatigo kaj personecigitaj solvoj por ĉi tiuj profesioj. Ĉefsidejita en Hauts-de-Seine, Rueil-Malmaison, administrado estas dividita en tri sekciojn, kun Rueil en Bostono, Usono, kaj unu en Honkongo.
Schneider Electric SE estas parto de la CAC 40-borsindekso kaj la Interkontinenta Interŝanĝo (antaŭe NYSE Euronext).
Alfred North Whitehead
Alfred North Whitehead BMO kaj RSL (15-a de Februaro 1861 – 30a de Decembro 1947) estis angla matematikisto kaj filozofo. Li estas plej bone konata kiel grava figuro de la filozofia skolo konata kiel "proceza filozofio", kiu nuntempe trovis aplikadon al ampleksa vario de fakoj, kiel ekologio, teologio, edukado, fiziko, biologio, ekonomiko, kaj psikologio, inter aliaj areoj.
En la komenco de sia kariero Whitehead verkis ĉefe pri matematiko, logiko, kaj fiziko. Lia plej elstara verko en tiuj fakoj estas la tri-voluma Principia Mathematica (1910–1913), kiun li verkis kun iama studento Bertrand Russell. Principia Mathematica estas konsiderata unu el la plej gravaj verkoj de la 20-a jarcento pri matematika logiko, kaj estis rangigita la 23a en listo de la 100 pintaj angla-lingvaj nefikciaj libroj de la 20-a jarcento fare de publikigejo Modern Library.
Dekomence en la fino de la 1910-aj kaj komenco de la 1920-aj jaroj, Whitehead laŭgrade turnis sian atenton el matematiko al la filozofio de scienco, kaj finfine al metafiziko. Li disvolvigis kompletan metafizikan sistemon kiu radikale eliris el plej el la Okcidenta filozofio. Whitehead argumentis, ke realo konsistas el okazaĵaj procezoj pli ol el materiaj objektoj, kaj ke procezoj estas plej bone difinitaj per siaj rilatoj kun aliaj procezoj, tiel malakceptante la teorion ke realo estas fundamente konstruita de materialo kiu ekzistas sendepende unu de alia. Nuntempe la filozofiaj vekoj de Whitehead – partikulare Process and Reality – estas konsiderataj kiel fondaj tekstoj de proceza filozofio.
La proceza filozofio de Whitehead argumentas, ke "estas urĝo veni vidi la mondon kiel reto de interilataj procezoj kiuj estas integraj partoj, tiel ke niaj elektoj kaj agoj havas konsekvencojn por la mondo ĉirkaŭ ni." Pro tio, unu el la plej promesplena aplikaĵo en la pensaro de Whitehead en ĵusaj jaroj okazis en la areo de ekologia civilizacio kaj primedia etiko pionirita de John B. Cobb.
Kastelo de Ponferado
La "Templana Kastelo" de Ponferado troviĝas en la urbo Ponferado, komarko Bierzo, Provinco Leono, Kastilio kaj Leono, Hispanio ĝi estis starigata sur monteto en la kunfluejo de la riveroj Boezo kaj Silo.
La hodiaŭa templana kastelo probable troviĝas sur kelta kastro, en simila pozicio kiel aliaj de la komarko Bierzo. Poste oni kredas ke ĝi estis romia kaj visigota
NGC 2217
NGC 2217 (aliaj indikoj — ESO 489-42, MCG -5-15-10, AM 0619-271, IRAS06196-2712, PGC 18883) estas galaksio en konstelacio Granda Hundo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Augustin Matata Ponyo
Augustin Matata Ponyo Mapon (5a de junio 1964) estas Konga politikisto kiu estis ĉefministro de la Demokratia Respubliko Kongo de aprilo 2012 ĝis novembro 2016. Antaŭe li estis ministro pri financoj de februaro 2010 ĝis aprilo 2012; kiel ĉefministro, li respondecis ankaŭ pri la financa ministerio.
Li estis nomumita kiel Ĉefministro fare de la Prezidento Joseph Kabila la 18-an de aprilo 2012.
Li havas 5 gefilojn.
La 25an de oktobro 2021 Matata Ponyo devis esti juĝita en la Konstitucia Tribunalo pro defraŭdo de publikaj financoj en la kazo Bukanga Lonzo.
La 15-an de novembro 2021, juĝisto de la Konstitucia Tribunalo anoncis, ke la Konstitucia Tribunalo deklaris sin nekompetenta por juĝi Augustin Matata Ponyo kaj la aliajn du akuzitojn. Tial, la kazo nun estas fermita en ĉi tiu jurisdikcio.
Kráľovičove Kračany
Kráľovičove Kračany, hungare Királyfiakarcsa estas vilaĝo en Slovakio en regiono Trnava, en distrikto Dunajská Streda.
Situo
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj. Dunajská Streda troviĝas 3 km-ojn for.
Historio
La unua mencio devenis el 1215 en formo Corcha. En la mezepoko formiĝis diversaj apudaj vilaĝoj Karcsa (ekzemple Etrekarcsa), sed la centro estis Egyházkarcsa, kie estis la preĝejo. En 1910 loĝis en ĉi tiu vilaĝo 200 da homoj, (plejparte hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Pozsony, al distrikto de Dunaszerdahely. Ekde 1920 ĝi apartenis al Ĉeĥoslovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝo rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš ĝis 1948. En 2001 loĝis en la vilaĝo (kun 5 setlejoj Karcsa) 967 da homoj, (872 hungaroj, 84 slovakoj).
Famuloj
En la iama Etrekarcsa naskiĝis hungara juristo Illés Georch.
Paula Freitas
Paula Freitas estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 5.430 loĝantojn en 2010.
Eĉmiadzin
La urbo estis fondita kiel Vardkesavan en la 3a aŭ 4-a jarcento a.K. La reĝo Vagharŝ (117-140) ŝanĝigis la nomon al Vagharŝapat (Վաղարշապատ), kiu ankoraŭ restas kiel la oficiala nomo de la urbo. Dum kelkaj jardekoj ĝi estis la ĉefurbo de Armenio kaj estis la plej grava urbo de la lando ĝis la 4-a jarcento.
Historie, la plej grava loko de la urbo estas la katedralo de Eĉmiadzin, kiu laŭtradicie estas konsiderata kiel la plej antikva en la mondo. Ĝi estis konstruita de Sankta Gregorio la Iluminanto kiel baziliko inter 301-303, kiam Armenio estis la sola lando kie la kristana religio estis la religio de la ŝtato. Laŭ la armenaj skriboj de la 5-a jarcento, Sankta Gregorio havis vizion kie Jesuo Kristo malsupreniras de la ĉielo kaj frapante la teron per ora martelo indikis kie devas esti konstruota la katedralo. Pro tio, la patriarko nomis kaj la katedralon kaj la urbon per la nova nomo Eĉmiadzin, kiu povas esti tradukata kiel "loko kie la Ununura Naskiĝinto de Dio malsupreniris".
Eĉmiadzin estas la historia centro de la Armena Apostola Eklezio kiu havas sekvantojn ne nur en Armenio sed tutmonde. La urbo havas monaĥejan komplekson kun la loĝejo de la katolikoso, la katedralo de Eĉmiadzin, teologiaj edukaj institucioj. La katedralo, en la formo de ordinara baziliko, estis konstruita en 303, kiam ĝi laŭsupoze enkondukis kristanismon kiel laŭleĝan religion en Armenio, kaj ĝi estis rekonstruita en la 5a kaj 7a jarcentoj. La sonorilturo estis konstruita en 1653-1658, la sakristio en 1869.
La interno de la katedralo enhavas freŝajn freskojn de la fino de la 17-a kaj 18-a jarcentoj faritaj de Ovnatan Nagash, same kiel aliaj freskoj de la 18a jarcento faritaj de Ovnatanjan. La konjunkturo de la monaĥejo inkluzivas refektorion (unua stilo de la 17-a jarcento), hotelon (18a jarcento), la domon de la katolikoso (1738-1741), lernejon (1813), ŝtonan deponejon (1846) kaj aliajn konstruaĵojn. Dum la soveta epoko, kelkaj loĝaj kaj publikaj eldonejoj estis instalitaj.
Eĉmiadzin ankaŭ gastigas la templojn de sankta Ripsime (618), la bazilikon sankta Gajane (630, restaŭrita en 1652) kun tri-arka navo (1683), la preĝejon Ŝoghakat (1694). La katedralo estas muzeo kun kolekto de ornamaj kaj aplikaj mezepokaj artaĵoj (fondita en 1955).
Etimologio
Laŭ Moseo de Ĥoreno, la areo de Eĉmiadzin (Vagharŝapat) estis konata kiel Artimed (Արտիմէդ), derivita de la malnovgreka diaĵo Artemiso. Poste, ĝi estis renomita Avan Vardgesi (Աւան Վարդգէսի, "Urbo Vardges") aŭ Vardgesavan (Վարդգէսաւան) fare de princo Vardges Manuk, kiu rekonstruis la loĝlokon proksime al la bordoj de la rivero Kasagh, dum la regado de la reĝo Oronto la 1-a Sakavakjac de Armenio (570– 560 a.K.). Tamen, en lia unua libro, Militoj de Justiniano, la bizanca historiisto Prokopio nomas la urbon Valaŝabad , nomita tiel pro la reĝo Valaŝ de Armenio. La nomo evoluis al posta formo per la ŝanĝo de la meza l al gh, kio oftas en la klasika armena lingvo. Moseo de Ĥoreno menciis, ke la urbo Vardges estis tute rekonstruita kaj murigita de reĝo Vagharŝ la 1-a por konatiĝi kiel Norakaghak (Նորաքաղաք, "Nova Urbo") kaj poste Vagharŝapat.
Frua historio
La teritorio de antikva Vagharŝapat estis jam loĝata ekde la tria jarmilo antaŭ nia erao. Multaj lokoj, kiel la setlejo kaj fortikaĵo Mecamoro, Ŝreŝ-monteto kaj Moĥrablur-monteto devenas de la neolitika periodo. La unuaj skribaj registroj pri Vagharŝapat estis trovitaj en la surskriboj lasitaj de la urarta reĝo Rusa la 2-a (685–645 a.K.), kie ĝi estis menciita kiel Kuarlini (Կուարլինի). La surskribo trovita en la arkeologia loko de antikva Vagharŝapat citas akvokanalon malfermitan de reĝo Rusa la 2-a, inter rivero Ildaruni (rivero Hrazdan) kaj valo de Kuarlini.
En la unua duono de la 1-a jarcento p.K., sub la regado de la armena arsakida reĝo Vagharŝ la 1-a de Armenio (117-144), la malnova urbo de Vardgesavan estis renovigita kaj renomis Vagharŝapat (Վաղարշապատ). En lia unua libro Militoj de Justiniano, la bizanca historiisto Prokopio citis la urbon Valaŝabad (Balashabad), nomita laŭ reĝo Valaŝ (Balaŝ) de Armenio. La nomo evoluis al sia posta formo per la ŝanĝo en la meza L al Gh, kiu oftas en la armena lingvo. Moseo de Ĥoreno menciis, ke la urbo Vardges estis tute rekonstruita kaj barita de reĝo Vagharŝ la 1-a kiu iĝis konata kiel Noarakaghak (Նորաքաղաք, "Nova Urbo") kaj poste Vagharŝapat.
Vagharŝapat funkciis kiel la ĉefurbo de la arsakida reĝlando de Armenio inter 120 p.K. kaj 330 p.K. Post alpreno de kristanismo kiel ŝtata religio en Armenio en 301, Vagharŝapat iom post iom nomiĝis Eĉmiadzin (armene: Էջմիածին), laŭ la nomo de la Patrina Katedralo; la sidejo de la Armena Katolikosejo, kiu estas konsiderata kiel unu el la plej malnovaj religiaj organizaĵoj en la mondo. Kiel spirita centro de la tuta armena nacio, Vagharŝapat kreskis rapide kaj disvolviĝis kiel grava centro de edukado kaj kulturo. La urbo estis hejmo de unu el la plej malnovaj edukaj institucioj en Armenio fondita de Mesrop Maŝtoc.
La politika ĉefurbo de la armena reĝlando estis transdonita al la urbo Dvin en 336.
Mezepoko
Vagharŝapat konservis sian statuson kiel la plej grava urbo de la lando ĝis la falo de la arsakida dinastio en 428. La urbo iom post iom perdis sian gravecon sub la persa regado, specife kiam la sidejo de la Katolikoso estis transdonita al Dvin en 452. Tamen, la unua manuskripta biblioteko en Armenio estis fondita en 480 en Vagharŝapat (Eĉmiadzin).