cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Maurice Papon
Lia proceso kaj kondamno
En 1998, Papon estis kondamnita al 10 jaroj da malliberejo. Papon apelaciis, kaj dum la proceso de la apelacio fuĝis al Svislando. La apelacio estis malakceptita ĉar franca juro postulis ke apelacianto kondamnita al malliberigo estu malliberigita en Francio la nokton antaŭ la apelaciaŭdo, dum Papon estis tiam en Svislando. La svisaj aŭtoritatoj ekstradiciis Papon al Francio por plenumi lian punon. Dum lia tempo en malliberejo, franca prezidanto Jacques Chirac senigis lin de ĉiuj honoroj, kiujn li ricevis por siaj servoj al Francio kiel publika servisto.
En 2002, Papon prezentis peton por frua liberigo pro sia sanstato, sed prezidanto Chirac malakceptis ĝin. Papon apelaciis la decidon al la Eŭropa Kortumo pri Homaj Rajtoj. La kortumo akceptis sian apelacion kaj ordonis al li konsiderindan pagon por juraj elspezoj. Samtempe advokatoj de Papon prezentis apartan apelacion en Francio, surbaze de nova leĝo postulanta liberigon de maljunaj kaj malsanaj kaptitoj por kuracado, kaj Papon estis liberigita el malliberejo la 18-an de septembro 2002, julio 2003 liaj pensiaj pagoj estis renovigitaj. Dum multaj en Francio kaj Eŭropo opiniis ke la malliberigo de Papon rekonus agnoskon de la franca kunlaboro de Vichy, lia liberigo remalfermis la vundojn.
En februaro 1999, Papon prezentis proceson pro insultado de publika funkciulo kontraŭ la historiisto Jean-Luc Einaudi, kiu esploris la masakron en Parizo kaj publikis ke: "En la nokto de la 17-a de oktobro, 1961, masakro estis farita de la polico laŭ la ordonoj de Maurice Papon." Tiutempe la ŝtato agnoskis la masakron en 1998 kaj akceptis 40 mortojn. Responde al la peto de Papon, la tribunalo donis neklaran verdikton, en kiu, asertante, ke Einaudi "kalumniis" la nomon de Papon, sed agnoskis ke li agis kun "bonaj intencoj" unuflanke, kaj aliflanke, laŭdis "la seriozecon kaj kvaliton de la esplorado de Einaudi. "
Bercero
Bercero [berZEro] estas municipo en la centrokcidento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Vintero (Tero de Vino, en hispana Tierra del Vino) en la sudokcidento de la provinco. Bercero estas komprenebla etimologie kiel Bierz-ano alude al reloĝantoj el El Bierzo.
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas formata de unusola loĝloko, okupas totalan areon de 41,72 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 195 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 300 el la 1940-aj jaroj. Ĝi distas 39 km de Valadolido, provinca ĉefurbo.
Ĝi limas kun municipoj Marzales, Vega de Valdetronco, Gallegos de Hornija, San Salvador, Villasexmir, Torrelobatón, Villalar de los Comuneros, Berceruelo, Velilla, Torrecilla de la Abadesa kaj Tordesillas. Ĝia municipa teritorio estas ebena sude kaj altebena kaj stepeca nordoriente.
Historio
Tradicie lokanoj estis kestistoj, kaj la loko havis milon da loĝantoj komence de la 20-a jarcento. La lernejo estis konstruita en 1931 dum la Dua Respubliko, kaj servis al ĉirkaŭ 200 lernantoj; aktuale ĝi estas la sidejo de la loka sancentro.
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, kaj beto) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo kun grava ĉefretablo de la lastaj jaroj de la 17-a jarcento.
Teatrejo Koloseo
La Teatrejo Koloseo (Colosseum Theater) estas eventejo, ĝis julio de 2010 nura muzikalejo en la Okcidenta Kvartalo de Essen. Koloseo estas la alikonstruita, iama 8-a meĥanika metiejo de Friedrich Krupp AG, nun monumentprotektata fabrikhalo. Ekde aŭgusto 2010 la poedanto ludonas ĝin por eventoj
Industria uzo
La brikdomo estis konstruata en la jaroj 1900 kaj 1901 ĉe la orienta bordo de la gisŝtalfabriko Krupp kiel trinava fabrikhalo. Tiam ĝi nomiĝis 8-a meĥanika metiejo kaj estis laborejo por proksimume 2.000 homoj, kiuj produktis interalie kadrojn por lokomotivoj kaj krankŝaftojn por ŝipoj. Male al la plej multaj aliaj ĉirkaŭaj fabrikdomoj ĉi tiu halo ne estis detruita dum la Dua Mondmilito. Post la milito la firmao AEG Kanis transprenis la fabrikhalon kiel luanto, poste kiel posedanto. Gi produktis tie vaporturbinojn, pli malfrue nur gasturbinojn. De 1983 ĝis 1987 ĝi produktis tie la tergaskondukilojn de Siberujo al okcidenta Eŭropo. Post finado de la produktado la domo subiĝis monumentprotektadon.
Uzado kiel eventejo
Januaron de 1993 oni decidis alikonstrui la industrian brunkampon ĉirkaŭ la iama fabrikhalo, por fari la terenon pli alloga por turistoj. Julion 1994 oni konceptis instali en la halon muzikalejon. La konstrulaboroj konservis la ŝtalkonstruaĵojn kaj la malnovan vitrotegmenon. De 1996 ĝis 2000 ĝin tenis Stella Entertainment AG. Post kiam tiu ĉi fariĝis nepagopova – nur unu muzikalo estis profitodona -, ekde aŭgusto de 2000 nova tenanto uzas la halon kiel eventejo kaj kongresejo.
Giaveno
Giaveno estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Piemonto kaj al la provinco Torino, kiu ekde la 1-a de januaro 2015 havas la nomon metropola urbo Torino. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Avigliana, Valgioie, Coazze, Trana, Perosa Argentina, Cumiana kaj Pinasca.
Teatrejo Koloseo
Nomdonado
La nomo Colosseum Theater memorigu pri la samnoma kulturpalaco, kiu troviĝis inter 1899 kaj 1919 ĉe la Kopstadt-Placo de Essen kaj estis varieteo, kiu ekster la limoj de la Ruhr-Regiono en Rejnlando kaj Vestfalujo.
Eriko la ruĝa
Eriko la ruĝa aŭ ruĝa Eriko (en la norena lingvo Eiríkr Rauði) (naskiĝis en 940 aŭ 950; mortis en 1003 aŭ 1010) estis norvega navigacianto. Lia vera nomo estis Eirikr Thorvaldson (Eiríkr Þorvaldsson), sed pro rufaj hararo kaj barbo liaj kunuloj kromnomis lin "la ruĝa".
Banita el Norvegio pro murdo, li ekloĝis en la nordokcidenta parto de Islando kun 450 homoj. Pli poste la nombro altiĝis ĝis ĉirkaŭ 3000. Eriko restis pagano, sed lia edzino Þjóðhildr (Thiodhild), kristano, konstruigis preĝejon de kiu postrestas ruino. La sidlantoj organizis la politikan vivon laŭ la islanda modelo, sed la episkopo de Gardhar rapide obtenis moralan kaj politikan aŭtoritaton ĝis kiam Groenlando estis subigita sub la rego de Norvegio en 1261.
Viktimoj de malvarmiĝo de la klimato, de luktoj kontraŭ la inuitoj aŭ de malsategoj skandinavoj malaperis de Groenlando fine de la 14-a jarcento.
Albrechtice (distrikto Ústí nad Orlicí)
Historio
En tempoj de sia ekesto Albrechtice nomiĝis Albrechtsdorf, pli poste ankaŭ Olbschtoff, Buttapilz kaj Olbersdorf. La vilaĝo ekestis okaze de reĝa koloniigo de ĉi tiea regiono kaj ĝia nomo signifas, ke temis pri "vilaĝo de homoj de Albrecht". Skribe estas vilaĝo Albrechtice unue menciita en donaca akto de la reĝo Venceslao la 2-a al la monaĥejo Zbraslav en la jaro 1304. Pli poste, en la jaro 1356, tuta sinjorejo Lanškroun, al kiu la vilaĝo apartenis, fariĝis havaĵo de la episkopejo Litomyšl, poste ĝi estis havaĵo de familiaro Kostka el Postupice, sekve de Pernštejnoj kaj de Adam Hrzán el Harasov kaj post batalo apud Prago de Karel el Lichtenstein. Al tiu familiaro la sinjorejo apartenis ĝis nuligo de partimonia reĝimo en la jaro 1850. De la 1-a oktobro 1938 sekve de Munkena interkonsento estis la regiono apartenigita al t.n. Sudeta ĵupo kaj nazia Germanio. Post la dua mondmilito estis la germana loĝantaro ellandigita kaj en liberigitajn bienojn kaj domojn venis ĉeĥaj koloniistoj.
Kapelo
Sur monteto super la vilaĝo troviĝas, ĉirkaŭigita per la tombejo, kapelo de Sankta Anna. Ĝi estis konstruita en la jaroj 1861 - 1865 sur loko de ligna sonorilturo el la duono de 18-a jarcento.
Ekipaĵo estas pseŭdogotika de J Mühl el la jaro 1908.
Statuaro
Apud la ŝoseo al Laudon troviĝas statuaro de Pietato. Ĝi estas barokstila sur alta soklo datita 1704 kaj 1713.
-19
En la jaro 19 antaŭ Kristo okazis, interalie:
Zig et Puce
Zig et Puce (Zig kaj Puce) estas franca serio de bildliteraturo kreita de Alain Saint-Ogan en 1925 kiu iĝis populara kaj tre influa laŭlonge de longa tempoperiodo. Post la finproduktado, ĝi estis revivigita de la belga Greg por dua sukcesa publikigperiodo.
4097 Tsurugisan
4097 Tsurugisan estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Tsutomu Seki elde Geisei en la Gubernio Koĉi (Japanio).
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la monto Curugi (japane: 剣山, Tsurugi-san), alto de 1955 m en la insulo Ŝikoku.
Wael al-Halki
Wael AL-HALKI (naskiĝis en 1964 en Jasim (Sirio)), estas siria Politikisto. Ministro pri sano ekde 2011, li estis nomita Ĉefministro la fare de prezidanto Baŝar al-Asad,. Li estis anstataŭita en Ministerio pri sano en la sekvantaj tagoj.
Mihály Katona
KATONA Mihály estis hungara reformita pastro, geografo naskita en Satmaro la 9-an de oktobro 1764 kaj mortinta en Búcs la 9-an de majo 1822.
Biografio
Mihály Katona studis en Debreceno kaj li iĝis bibliotekisto de la loka kolegio en 1790. Poste de 1793 li studis en la universitato de Frankfurto. Post tri jaroj li revenis kaj instruis en Komárom. De 1803 ĝis sia morto li estis pastro en Búcs. Li verkis la plej altnivelan naturgeografion de sia tempo en hungara lingvo.
Granda dudek-dudek-dekduedro
Ĝi komunigas sian situon de verticoj kun la senpintigis dekduedro. Ĝi aldone komunigas sian situon de lateroj kun la granda du-tritranĉa dekdu-dudek-dekduedro kaj la granda dekdu-dudekedro.
Levente Szörényi
Levente SZÖRÉNYI [sorEnji], laŭ hungare kutima sinsekvo Szörényi Levente (Bálint) estas hungara ŝlagromuzikisto (kantisto, gitaristo kaj komponisto). Li estas fondinto de ŝlagrorkestro Fonográf. Lia filo estas Örs Szörényi, lia iama edzino estis Zsuzsa Kovács.
Levente Szörényi naskiĝis la 1945 en Gmunden, en Aŭstrio.
Biografio
Levente Szörényi vivis en Aŭstrio duonjaron, poste la tuta familio hejmenvenis al Budapeŝto. Parenco en Francio apogis ilin, Levente aĉetis gitaron el tiu mono. Komence li lernis pianludon, violonludon kaj kantadon, poste gitarludon, dume li frekventis gimnazion. En la fruaj 1960-aj jaroj startis la muzika kariero. Li aliĝis al bando Illés, kie li konatiĝis kun aliaj jam sukcesaj muzikistoj, inter ili kun Zsuzsa Koncz. La bando venkis en 1968 en konkurso de Hungara Televizio. En 1974 li fondis propran bandon Fonográf. Li apartenis al la plej famaj hungaraj ŝlagristoj, li ofte koncertadis, komponis (ankaŭ muzikon por filmoj), li kunlaboris ankaŭ kun Kati Kovács. En 1996 en koncerto li adiaŭis de la publiko, kiu tamen ne estis la lasta. Ekde 1994 li okupiĝas pri vinkulturo. Li havis edzinon, kiu naskis filon. Li ricevis premion Kossuth kune kun bando Illés en 2000, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn premiojn.
Marsa Scienca Laboratorio
Marsa Scienca Laboratorio estas robota kosma misio sendita al la planedo Marso, kiun lanĉis la organizaĵo NASA la 26-an de novembro 2011 el la kosmodromo Kennedy Space Center, Cape Canaveral, Florido, Usono. La misio havas moviĝantan roboton nome de Curiosity. La 6-an de aŭgusto 2012 ĝi surmarsiĝis. Kompleta misio daŭros laŭplane 668 Marsajn diurnojn.
Redemptoristoj
La Redemptoristoj (latine: Congregatio Sanctissimi Redemptoris, mallongigo: C.Ss.R.) estas katolika ordeno.
Komencoj
Post malsukceso en proceso la advokato Alfonso Maria de Liguori decidis iĝi pastro kaj ekprizorgis la malriĉulojn ĉe la rando de la socio, la t.n. lazzaroni. Por kuraciĝi li venis en 1730 al Scala, vilaĝeto apud Amalfi kie li rimarkis la spiritan neglekton de la loĝantaro. Kun tri aliaj pastroj kaj unu laikulo li decidis en novembro 1732 fari ion kontraŭ tion. Tiu jaro estas konsiderita la jaro de fondo.
Ĉar li estis tro postulema, kelkaj adeptoj forlasis lin, aliaj venis aliĝi hezitante. Alia problemo estis, ke la Reĝlando de Napolo intermiksiĝis en la precizan vortigon de la ordena regularo. Sekve ankoraŭ en 1790 ekzistis du versioj, unu por Napolo kaj la alia por la Papa ŝtato.
Estroj
Jen la estroj (latine: rectores maiores) ekde la fondo :
Annapolis (Marilando)
Annapolis estas la ĉefurbo de federacia ŝtato Marilando, Usono. Laŭ la popolnombrado en 2000, ĝi havas 35.838 loĝantojn. Ĝi ankaŭ estas la ĉefurbo de la ŝtata Kantono Anne Arundel. Ĉi-tiu urbo estas parto de la Metropola Areo Vaŝingtono-Baltimore. En Annapolis situas la Usona Mararmea Altlernejo kaj Kolegio de Sankta Johano.
Aktuala historio
En Annapolis okazas la 27-an de novembro 2007 internacia packongreso, organizita de Usono.
Júlia Orosz
Júlia Orosz [oros], hungare Orosz Júlia estis hungara operokantisto (soprano). Ŝia kuzino estis Vilma Orosz. Júlia Orosz naskiĝis la 1908 en Budapeŝto - mortis la  1997 en Budapeŝto.
Biografio
Júlia Orosz frekventis muzikan ĉeflernejon en Budapeŝto. Ŝi komencis sian karieron en la nuntempa Teatro Erkel. Ŝi sukcese debutis en Budapeŝta Ŝtata Operejo en 1929. Baldaŭe ŝi gastroladis en diversaj urboj kaj ŝia kantovoĉo ofte estis aŭdebla en Hungara Radio. Kelkfoje ŝi kantis ankaŭ operetojn. Ŝi ricevis premion Kossuth en 1956, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn 3 premiojn.
Berlina krizo (1961)
La Berlina krizo (1961) komenciĝis de ultimato de la sovetia ŝtatestro Nikita Ĥruŝĉov, adresita la 27-an de novembro 1958 al la venkintoj en la dua mondmilito. Oni nomas tiun mesaĝon ankaŭ foje Berlin-ultimato.
En la mesaĝo, Sovetio postulis la transformon de la Okcidenta Berlino al memstara politika unuo, do sendepende de la okcidenta kaj orienta Germanioj. Tiu mesaĝo enhavis ankaŭ postulon pri forigo de la okcidentaj aliancanoj el Berlino. Sovetunio postulis tion, ĉar ĝia vera celo, la unuiĝo de Berlino kaj la Germana Demokratia Respubliko ŝajnis nerealigebla.
Sovetunio minacis, se la postuloj ne estos plenumitaj post ses monatoj, ke ĝi donos la ŝtatan suverenecon al la GDR, kiu tiam havos la kontrolon de ĉiuj trafikvojoj al okcidenta Berlino. Tiel oni intencis haltigi la fuĝmovadon de oriento alokcidenten tra okcidenta Berlino.
Flanke de la okcidentaj potencoj post la Berlina ultimato estis starigitaj la tri principoj:
Tiuj principoj estis sekurigitaj en junio 1972 de la kvarpotenca konvencio pri Berlino.
Ralo
Ralo (Rallus) estas genro de birdoj en la familio de Raledoj (Rallidae) kaj ordo de Gruoformaj (Gruiformes). Ĝi konsistas el ĉ. 10 specioj, kiuj estas disigitaj tra ĉiuj kontinentoj.
Vortouzo
Krom por la genro, la vorto "Ralo" povus esti uzata
Aspekto
De aliaj genroj de la familio raloj distingas sin per sia longa maldika korpo. Ĝenerale ili estas brunaj kun nuancoj laŭ la specioj. Kiel la tuta familio, ili estas birdoj rilataj al akvaj kaj marĉaj medioj. Pro tio ili havas longajn fingrojn kaj mallongajn flugilojn. Tamen multaj estas migrantaj.
Eksteraj ligiloj
Interreta datenbazo Avibase
Tensoro
En matematiko kaj fiziko, tensoro estas geometria ento etendanta la komprenaĵojn de skalaro, vektoro, kvadrata matrico kaj dulineara formo.
Multaj fizikaj kvantoj estas nature ne vektoroj mem, sed rilatoj inter unu aro de vektoroj kaj la alia. Ekzemplo estas la streĉo, kiu prenas unu vektoron kiel enigo kaj produktas alian vektoron kiel eligo kaj tiel priskribas interrilaton inter la eniga kaj eliga vektoroj.
Plejparto de parametroj de substanco, kutime priskribataj per skalaroj, iĝas tensoroj se la substanco estas malizotropa. Inter la parametroj estas elektra rezistanco, varma rezistanco, dielektra permeableco, rapido de sono.
Ĉar ili esprimas interrilatojn inter vektoroj, tensoroj mem estas sendependaj de aparta elekto de koordinatosistemo. Eblas prezenti tensoron per ekzamenado de tio kion ĝi faras al koordinata bazo aŭ kadro de referenco; la rezultantaj kvantoj estas tiam organizitaj kiel multdimensia d×d×...×d tabelo de nombraj valoroj, kie d estas dimensio de la spaco. La koordinata sendependeco de tensoro tiam prenas la formon de kunvarianca transforma leĝo kiu donas rilatojn de la tabelo komputita en unu koordinatosistemo al tiu komputita en alia koordinatosistemo. La ordo (aŭ grado) de tensoro estas la dimensinombro de la tabelo bezonata por prezenti ĝin. Tial skalaro estas nulo-orda tensoro: ĝia grandeco estas ĝia sola komponanto, tiel ĝi povas esti prezentita kiel 0-dimensia tabelo. Vektoro estas unu-orda tensoro, estante prezentebla en koordinatoj kiel 1-dimensia tabelo de komponantoj. Kvadrata matrico estas du-orda tensoro, estante prezentebla kiel 2-dimensia tabelo. Kaj tiel plu: ordo-k tensoro povas esti prezentita kiel k-dimensia tabelo de komponantoj. La ordo estas la kvanto de indicoj necesaj por precizigi ĉiun apartan komponanton de tensoro.
La sendependeco de tensoro mem de la koordinatosistemo videblas surbaze de vektoro kiel simpla ekzemplo. En la alia koordinatosistemo, la vektoro kiel geometria ento estas la sama, sed la nombroj kiuj ĝin prezentas estas la aliaj.
Difinoj
Estas du manieroj de difinado de tensoroj:
Fondaĵo Joseph Ratzinger-Benedikto la 16-a
Fondaĵo Joseph Ratzinger-Benedikto la 16-a estis kreita en Vatikano la 1-an de marto 2010 kun la celo antaŭenpuŝi la sciojn kaj studon pri la teologio ankaŭ pere de asigno de premio. La rimedoj por la premio estas konstituataj per monsumoj jare preneblaj el la enspezoj de la aŭtorrajtoj sur la tekstoj de la verkoj de profesoro Jozeph Ratzinger kaj per donacoj publikaj kaj privataj.
15838 Auclair
15838 Auclair estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la kampanjo Spacewatch elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Fondaĵo Joseph Ratzinger-Benedikto la 16-a
La fondaĵo estas administrata kaj formita de la helpa sekretario de la Papa Konsilio por la Sociaj Komunikoj, la vicdirektoro de la Instituto por la verkoj de Religio (aŭ vatikana banko), la ĝenerala direktoro de la eldona vatikana Librejo.
Tensoro
Valento
Tensoro de valento (n, m) super d-dimensia vektora spaco V estas ero de tensora produto de m spacoj V kaj n konjugitaj spacoj V*. V* estas spaco de linearaj funkcioj (1-formoj) sur V.
Fondaĵo Joseph Ratzinger-Benedikto la 16-a
La fondaĵo havas ankaŭ “sciencan komitaton” nun (junio de 2011) prezidatan de kardinalo Kamilo Ruini kaj honorata de altaj respondeculoj de gravaj administraj kaj kulturaj vatikanaj oficoj.
Tensoro
Valento
La sumo n+m estas ordo de la tensoro. Tensoro de valento (n, m) estas n foje kunvarianca kaj m foje kontraŭvarianca.
Tensoro kiel plurlineara funkcio
Kunvarianca tensoro de valento (1, 0) estas lineara funkcio (1-formo).
Simile, tensoro τ de valento (n, m) povas esti konsiderata kiel funkcio de n vektoroj kaj m kunvektoroj, kiu estas lineara je ĉiu el siaj argumentoj:
Ekzemploj
Kiel ekzemplo de malsameco de la transformo kun ŝanĝo de koordinatoj, estu x kaj y koordinataj prezentoj de vektoroj. En la alia koordinatosistemo ili estas prezentataj kiel  x'  = Gx  kaj  y'  = Gy . Estu lineara operatoro A, tiam povas esti egaleco  y=Ax . Tiam:
Gifflenga
Gifflenga estas komunumo de Italio.
Tensoro
Ekzemploj
Estu dulineara formo prezentata kiel b = xTBy . Tiam
De ĉi tie videblas ke la konvertaj reguloj por A kaj B estas malsamaj.
Tensoro estas tabelo de komponantoj kune kun certa leĝo de transformado de la komponantoj en okazo de ŝanĝo de koordinatosistemo. Tiel ne ĉiu tabelo de nombroj, eĉ de taŭgaj ampleksoj, estas tensoro.
Ekzemploj de ne-tensoroj:
Komponantoj de tensoro
Estu en la spaco V bazo , kaj estu duala bazo en konjugita spaco V* (kio estas ke, kie \delta_a^b estas delto de Kronecker).
Tiam en tensora produto \Tau^m_n(V) de spacoj estas bazo
Se difini tensoron kiel plurlineara funkcio, do ĝiaj komponantoj estas difinataj per valoroj de la funkcio sur la bazo \Tau^m_n(V):
Tiam la tensoron eblas skribi kiel lineara kombinaĵo de bazaj tensoraj produtoj:
Ekzemple, prezento de dufoje kunvarianca tensoro h estas:
Simetrioj
Estadas tensoroj kun certaj propraĵoj de simetrio.
Simetria je du indicoj estas tensoro tia ke
aŭ en komponantoj
Malsimetria je du indicoj estas tensoro tia ke
Simetrieco kaj malsimetrieco estas ne nepre pri najbaraj indico, sed pri ajnaj. Tamen la du indicoj devas esti de la sama speco, ambaŭ kunvariancaj aŭ ambaŭ kontraŭvariancaj. Simetrio je kunvarianca kaj kontraŭvarianca indicoj ofte ne estas de intereso ĉar ĝi perdiĝas kun ŝanĝo de koordinatosistemo. Tamen ĉe ekzisto de metrika tensoro ĉi tiu kondiĉo povas esti forprenita.
Simetrieco kaj malsimetrieco povas esti ĝeneraligitaj al pli ol du indicoj de unu tensoro. Tiam simetria tensoro ne ŝanĝiĝas post ĉiu permuto de la indicoj; malsimetria tensoro ne ŝanĝiĝas post ĉiu para permuto de la indicoj kaj ŝanĝias signumon post ĉiu nepara permuto de la indicoj.
Operacioj kun tensoroj
Ĉefaj tensoraj operacioj estas adicio kaj kunfaldo. La adicio estas laŭkomponanta, same kiel ĉe matricoj. La kunfaldo estas ĝeneraligo de matrica multipliko. Multipliko de tensoro je nombro povas esti konsiderata kiel okazo de kunfaldo, ĝi estas multipliko de ĉiu komponanto per la nombro.
Kunfaldo de unu tensoro estas specifa operacio kiu malpligrandigas valenton de ĝi. Ĝi estas kalkulata per sumigo laŭ du indicoj, unu supra kaj unu suba, ekzemple:
Ofte la rezulto de kunfaldo estas signifata per la sama litero, sed kun malpli multaj indicoj.
Tensora produto estas difinita sen limigoj je valento de la fontaj tensoroj. Produto de tensoro A de valento (n, m) kaj tensoro B de valento (n', m') estas tensoro P=A⊗B de valento (n+n', m+m'), kies komponantoj estas produtoj de respektivaj komponantoj de la fontaj tensoroj. Ekzemple:
aŭ
Kunfaldo de du tensoroj estas kunfaldo de produto de la tensoroj. Ĝi estas kalkulata per sumigo laŭ du indicoj, unu supra kaj unu suba, de malsamaj fontaj tensoroj:
Kunfaldo estas lineara je ĉiu el siaj argumentoj. Tiel kunfaldo kun tensoro estas lineara bildigo de tensora spaco al tensora spaco, la sama aŭ la alia.
Kunfaldo de ajnaj tensoroj, se rezulte restas neniu indico, estas skalaro. Ĝi ne dependas de elekto de koordinatosistemo. Tiel spuro estas okazo de plena kunfaldo de unu tensoro.
Kunfaldo de vektoro kun tensoro de valento (1, 1) estas apliko al la vektoro de la lineara operatoro, priskribata per la tensoro, kaj estas reale la samo kiel multipliko de vektoro kaj matrico:
Kunfaldo de du tensoroj de valento (1, 1) redonas komponaĵon de la linearaj operatoroj, priskribataj per la tensoroj, kaj estas reale la samo kiel matrica multipliko de du kvadrataj matricoj:
Simetrigo kaj malsimetrigo estas konstruo de tensoro de la sama valento kun certa simetria propraĵo. Ekzemple, simetrigo de tensoro T_{ij} estas simetria tensoro, malsimetrigo de ĝi estas malsimetria tensoro. Pli ĝenerale simetrigo je n indicoj estas
kaj malsimetrigo estas:
La simetrigo kaj malsimetrigo povas esti faritaj je nur parto de havataj indicoj de la tensoro.
Ejnŝtejna skribmaniero
Ejnŝtejna skribmaniero estas konvencio por skribado de formuloj kun tensoroj sen skribado de sumadaj signoj. Ĝi fidas sur la ideo ke ĉiu ripetita indico estas sumita super: se la indico i estas uzata dufoje en donita termo de tensora esprimo, ĉi tio signifas ke la valoroj devas esti sumitaj super i. Kelkaj malsamaj paroj de indicoj povas esti sumitaj tiamaniere.
Ekzemple anstataŭ
estas skribata
Aplikoj
Iuj el la plej gravaj aplikoj estas en kontinuaĵa mekaniko. La streĉoj en solida korpo aŭ fluaĵo estas priskribitaj per tensoroj. La streĉa tensoro kaj tensia tensoro estas ambaŭ tensoroj de ordo 2, kaj estas rilatantaj en ĝenerala lineara elasta materialo per elasteca tensoro de ordo 4. Detale, la 2-a orda tensoro priskribanta streĉon en 3-dimensia solida objekto havas komponantojn kiu povas esti oportune prezentataj kiel 3×3 tabelo. La tri karteziaj edroj de kubo-formita infinitezima volumeno de la solido estas ĉiu kun iu donita forto. La fortaj vektoraj komponantoj estas ankaŭ tri en kvanto (estante en tri-spaco). Tial, 3×3, aŭ 9 komponantoj estas postulitaj por priskribi la streĉon je ĉi tiu kubo-formita infinitezima parto (kiu povas nun esti traktata kiel punkto). Tial, 2-a orda tensoro estas bezonata.
Se aparta surfaca ero en la materialo estas eltranĉita, la materialo sur unu flanko de la surfaco aplikos forton transe. Ĝenerale, ĉi tiu forto estos ne nepre perpendikulara al la surfaco, sed ĝi dependos de la orientiĝo de la surfaco en lineara maniero. Ĉi tio estas priskribita per tensoro de speco (2, 0), lineara elasteco, aŭ pli detale per tensora kampo de speco (2, 0) pro tio ke la streĉoj povas ŝanĝiĝi de punkto al punkto.
Kiel la alia ekzemplo kosideru la elektran konduktivecon σ. Malizotropa materialo, kiel kristalo, povas esti kvazaŭ multaj paralelaj bone konduktantaj dratoj en malbone konduktanta ĉirkaŭaĵo.
Elektra konduktiveco laŭlonge de la dratoj estu σ1. Se la dratoj estas kunpremitaj en unu direkto perpendikulare al la longo, la konduktiveco laŭ la kunpremo kaj perpendikulare al la kunpremo povas esti malsamaj. Tiel konduktiveco laŭ la kunpremo perpendikulare al la longo de la dratoj estu σ2 kaj konduktiveco perpendikulare al la kunpremo perpendikulare al la longo de la dratoj estu σ3.
Ne evidenta fakto pri ĉi tio estas ke nepre ekzistas 3 reciproke perpendikularaj direktoj, por kiuj la vektora kurenta denseco j kaj vektora elektra kampo E estas interrilatantaj per multipliko je skalara faktoro, do ili estas paralelaj. En la ekzemplo, la 3 direktoj estas tiuj por kiuj estas la konduktivecoj σ1, σ2 kaj σ3.
Ĉiun vektoron eblas malkomponigi je komponantoj je ĉi tiuj 3 direktoj
kaj la valoroj de la kurenta denseco en ĉiu el la direktoj tiam estas
Tiam por ĉiu vektoro E, ne paralela al la 3 direktoj, la vektoroj E kaj j povas esti ne paralelaj.
Trairante al karteziaj koordinataj kies aksoj ne koincidas kun la direktoj de σ1, σ2 kaj σ3, necesas multipliki la vektorojn je certaj turnadaj matricoj, kaj do en ĝeneralaj karteziaj koordinataj la interrilato havas formon
kaj tiel σ estas tensoro de la 2-a ordo, kiu estas kiel kvadrata matrico, lineara operatoro donanta vektoron j por ĉiu donita vektoro E. Ĉi tie la koordinatoj estas perpendikularaj inter si kaj de la sama skalo, do ne estas diferenco inter subaj kaj supraj indicoj.
Plu, denseco de varmeca povumo pro la kurento w egalas al la skalara produto, kaj ĝi povas esti skribita:
kie ρ estas la elektra rezistanco, inverso de σ. Ĉi tio montras la alian okazon de tesoro, kiu estas kvadrata formo, konvertanta vektoron en skalaron, kun tio ke kvadrata formo estas dulineara forma uzata kun la sama vektoro por ambaŭ argumentoj.
NGC 3943
NGC 3943 (aliaj indikoj — MCG 4-28-84, ZWG 127.90, PGC 37237) estas galaksio en konstelacio Leono.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Listo de famuloj naskiĝintaj en Sátoraljaújhely
Jen listo de famuloj, kiuj naskiĝis en Sátoraljaújhely:
Fontoj
La listo enhavas tiujn nomojn, pri kiuj jam artikolo kreiĝis.
Radegast (Anhalto)
Radegast ĝis fino de la jaro 2009 estis memstara administra komunumo kaj ekde la 1-a de januaro 2010 estas parto de la urba komunumo Südliches Anhalt en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Anhalt-Bitterfeld de la federacia lando Saksio-Anhalto. La 30-an de junio 2006 la komunumo havis 1236 loĝantojn.
József Somkuthy
József Somkuthy [jOĵef ŝomkuti], laŭ hungarlingve kutima nomordo Somkuthy József estis hungara oficiro, ministro.
József Somkuthy naskiĝis la  1883 en Hungara reĝlando en Folt (nun en Rumanio). Li mortis la 1961 en Vaŝingtono.
Biografio
József Somkuthy frekventis soldatan lernejon, li iĝis leŭtenanto en 1903. Inter 1907 kaj 1910 li plulernis en Vieno, poste li servis en supera armea stabo, same dum la 1-a mondmilito. En 1920 li aliĝis al la nacia armeo. Li ricevis taskojn en la supera stabo. En 1936 li iĝis ministro, sed post monatoj pro morto de Gyula Gömbös la kabineto ne plu funkciis, tial li retiriĝis.
Malgranda rombo-dekduedro
En geometrio, la malgranda rombo-dekduedro estas nekonveksa unuforma pluredro, indeksita kiel U39.
Ĝi komunigas la situon de lateroj kaj ankaŭ siajn kvadratajn edroj kun la konveksa malgranda rombo-dudek-dekduedro.
Aliario
La aliario (Alliaria) estas genro de angiospermoj el la familio de la brasikacoj, kun 93 specioj. Ĝenerale temas pri dujaraj plantoj el la norda duonsfero.
La genronomo Alliaria, "simila al Allium" aŭ "kun areo de Allium", rilatas al la ajlo-simila odoro de la dispremita foliaro.
63 Ausonia
63 Ausonia estas granda kaj meze hela asteroido de la asteroida zono.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la itala astronomo Annibale de Gasparis. "Ausonia" estas poezia kaj arĥaika termino por "Italio".
Ĝia luma kurbo suspektigas pri la ĉeesto de satelito.
-43
En la jaro 43 antaŭ Kristo okazis, interalie:
Naskiĝoj
Ovidio
Bariero
Bariero estas movebla barilo por bari aliron al vojo. Ĝi estas kutime farita el sur fosto moveble fiksita horizonta stango. Povas ekzisti aliaj aldonaĵoj por malhelpi pason super aŭ malsuper la horizontan stangon. La barilbrako povas esti longa stango, aŭ pliebla, kiam mankas spaco. Por estis facile videbla, barilbrako estas ofte kolorigita.
Celo de bariero estas kutime malhelpi aŭ kontroli transpason. Bariero ekzistas ĉe landlimoj, fervojtransirejoj kaj ĉe enirejoj, ekzemple al privataj terenoj.
Laŭ Francisko Azorín bariero estas Movebla barilo por fermi pasejon. Kaj li indikas etimologion el kelta bar (baro, branĉo).
9-a de julio
La 9-a de julio estas la 190-a tago de la jaro (la 191-a en superjaroj) laŭ la Gregoria kalendaro. 175 tagoj restas.
Je la 9-a de julio okazis, interalie:
Mikaelplaco
Mikaelplaco (Michaelerplatz) estas la placo en Interna Urbo de Vieno (Aŭstrio), formita en 1725. Sian nomon ĝi ricevis en 1850 pro la situanta ĉi tie Preĝejo de Sankta Mikaelo. Estas tie ankaŭ la Preĝejo de Sankta Petro.
En 1883 ĉi tie aperis la unua publika gasa lumigado. En 1927 oni konstruis en la placo la unuan rondan vojnodon en Vieno.
Nun sur la placo videblas ĉefe historiaj monumentoj inter kiuj la plej gravaj estas Preĝejo de Sankta Mikaelo kaj la imperiestra kastelo Hofburg.
Krome rimarkindas arkeologiaj restaĵoj — sekvoj de la esplorado okazinta en 1990-1991, lasitaj subĉiele kiel monumento in situ. Klariga tabulo informas ke temas pri restaĵoj de malnovaj konstruaĵoj, el kiuj la plej antikvaj rilatas al ĉirkaŭaĵoj de la romia fortikaĵo. Fakte videblas nur profunda ŝtonumita kavo kaj brikaj muroj.
Vendel Endrédy
Vendel Endrédy [endrEdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo (kaj pli komplete) Endrédy Kálmán Vendel (naskiĝis la en Fertőendréd,  mortis la  en Pannonhalma ) estis hungara pastro, instruisto, monaĥo, abato. Lia origina nomo estis Hadarits Kálmán [hadariĉ] ĝis 1939.
Biografio
Vendel Endrédy frekventis gimnaziojn en Sopron kaj Győr. En 1917 li aliĝis al la cistercianoj, en 1919 li pastriĝis. Li akiris pedagogian diplomon en Universitato de Budapeŝto en 1920. Post siaj studoj li instruis en gimnazio en Budapeŝto ĝis 1939. En la lasta studjaro li estis gimnaziestro, poste li estis nomumita abato. En 1950 la monaĥejoj ne plu rajtis funkcii, li estis arestita, en la sekva jaro li estis kondamnita 14 prizonajn jarojn. Dum la Hungara revolucio de 1956 li liberiĝis, sed post falo de la revolucio li denove estis en prizono, tamen nur duonjaron. Liberiĝinta li vivis en maljunulejo en Pannonhalma. Li estis entombigita en Cisterciana Monaĥeja Baziliko de Ĉieliro de Maria en Zirc. En 1990 la ŝtato oficiale nuligis la kondamnon.
NGC 3944
NGC 3944 (aliaj indikoj — UGC 6859, MCG 4-28-85, ZWG 127.91, ZWG 157.48, PGC 37244) estas galaksio en konstelacio Leono.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
20272 Duyha
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Duy Minh Ha, finalisto en 2004 de la Intel Science Talent Search, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri medicino kaj sano. Li estis lernanto ĉe la Ulysses S. Grant High School en Portlando (Oregono, Usono).
24274 Alliswheeler
24274 Alliswheeler estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la fare de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Allison Wheeler, mentorino de unu finalist(in)o de la Intel Science Talent Search (STS) de 2008, scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo. Ŝi estas instruistino ĉe la Bronx High School of Science en Bronkso (Novjorko, Novjorkio).
Monaĥinejo monta (Heiligenstadt)
La Monta monaĥejo de Heiligenstadt (germane: Bergkloster Heiligenstadt) en Heilbad Heiligenstadt, Germanujo (Friedensplatz nr. 5) apartenas al la ordeno de la Fratinoj de Mario Magdaleno Postel.
Historio
Fondis fratino Placida post kontaktoj je instruistinoj en la katolika insulo enprusia Eichsfeld, en la jaro 1862 la unuan germanan filion de la menciita ordeno sur iama konvento-monto (de la cistercianoj). De tiam la fratinoj instruistaj konatas ankaŭ sub la nomo Heiligenstädter Schulschwestern kaj la klostro mem kiel Bergkloster. Dum Kulturbatalo ĝi eĉ neniigitis en 1877 por la daŭro de 10 jaroj. La monaĥinejo iĝis la ĉefsidejo de la germanaj fratinoj. Post la divido de Germanlando je unu libera kaj unu komunisma parto la laboro kunordiga por la en 1920 fondita tutgermania branĉo ege ĝenitis. Tiel en 1968 la ĉefsidejo devis translokiĝi al Bestwig. En 2003 tio remalfaritis.
Monaĥinejo
Al la frokulinejo apartenas la konventaj ejoj, kapelo, infanĝardeno kaj ĝardeno kun Via crucis. Dum la restaŭradlaboroj en la 1990-aj jaroj oni trovis arĥeologie intersajn elfosaĵojn el la jarcentoj 8-a kaj 9-a, do el la fondotempo de la urbo mem.
Instruadejoj
Fare de la ordeno tenadatas jenaj klerigaj institucioj en Heiligenstadt: Alia gravega lernejo de la ordeno en Germanujo estas Gimnazio Engelsburg en Kaselo.
Notoj
Thüringer Allgemeine; 22.5.2015: "Placida-Empfang der Schulschwestern mit Vortrag zur Gründungszeit"
Paŭlina Turo
Paŭlina Turo (germane: Paulinenturm) estas belvidejo en Bad Berka, Germanujo. Troviĝas ĝi en alteco de 416 metroj sur Adelsberg-monto ĉe la eosta urborando, ĉ. 150 m supre de la valogrundo de Ilm.
Historio
Paŭlina Turo starigitis en 1884 laŭ komisio de la loka Kuraceja kaj plibeligada societo. Por financi la tuton faritis lotumado kaj monkolektoj. Konstrulaboradoj faritis de loka firmao kiu intencis krei similaĵon je mezepoka gvatturo el berka-a kalkŝtono. Por ŝpari kostojn la ŝtuparo estis nur ligna. Detalemaj laboristoj elpensis variajn embrazurojn kiel lumenlasejojn aŭ simplajn ornamaĵojn kaj metis belan blazonan ŝtonon enmuren.
La turo nomitis por la hereda granddukino Paŭlino (Saksio-Vajmaro-Eisenach) ankaŭ por gajni la gracon kaj la apogon fare de la kortego en Vajmaro.
Laŭ peto de Hermann Siewert, ĝardenisto el Bad Berka, konstruitis apudture kabano, kies knajpan uzon al si prenis la Siewert-oj. Per altenhisita turoflago signaliĝis la trinkeja malfermo. La treege frekventata gastejo krimfajre brulkonsumiĝis sed tuj anstataŭigitis per nova ejo: ĝi inaŭguritis en la 3.8.1932 sub la nomo Hermann-Siewert-Hütte. En la 26.5.1935 dua eĉ pli granda domo malfermitis tuj najbare tenadota fare de la Kuraceja kaj plibeligada societo. Dum la Dua mondmilito Wehrmacht konfiskis la turon por utiligo aerobservada.
Kiam eroj de Bad Berka bombade fare de la Aliancanoj damaĝitis minego eksplodis je 150 metroj for de ĉe nia loko: tiam kaj la restoracio kaj la turo ege suferis. Ĝis 1950 sukcesis provizora flikado de la turo. Dum GDR-tempo la turo (ekde 1950) nomiĝis Pacturo kaj nur post Turniĝo ĝi reakiris sian historian nomon. Kune kun du najbaraj turoj - Hain-turo apud Vajmaro kaj Karolina Turo apud Kiliansroda – ĝi unuiĝas per la 26 km longa migradopado Drei-Türme-Wanderweg.
Post 1960 anoj engaĝiĝemaj de Bad Berka petis rekonstruon de la gastejo kaj fakte en la 1.8.1964 okazis la solena remalfermo. Malpermeso eniri la kadukan turon ordonendis en 1982 - tamen la urbaj konsilianoj daŭre agnoskis la valoron turan. Restaŭrado profunda (vandarplibonigo, fendoŝtopado) ekis sub la gvidado de la urba arĥivisto Ludwig Häfner kun helpo de la studentaj montogrimpistoj de Hochschulsportgemeinschaft Weimar kaj soldatoj de la Ruĝa Armeo (speciale rilate la akvoprovizadan tubarometon). De 1992 pri turo kaj knajpo responsas Kur- und Fremdenverkehrsverein Bad Berka.
Datenoj teĥnikaj
La tura alteco estas de 26 metroj; la ekstera diametro estas nur de 7 metroj ĉepiede pro kio la tura tuto ŝajnas tre svelta kaj eleganta. Interne ligna helikŝtuparo kun 143 ŝtupoj kondukas onin al la belvederplatformo. La plej alta etaĝo havas fenestrojn kaj kontraŭveteraĉprotektan feran klapon. Ekde 2009 lumigas la turon nova instalaĵo en variaj koloroj. Ĝi solene ŝaltiis en la 23.8.2009 dum arbara festo okaze de la 125-a datreveno konstrua (125 Jahre Paulinenturm). La Paŭlina Turo, kun du najbaraj belvidejoj - t.e. Karolina Turo apud Kiliansroda kaj Hain-turo apud Ehringsdorf) - unuiĝas pere de la 26 km longa migradopado Drei-Türme-Wanderweg. Dum bonaj veterkondiĉoj desupre spektatas la urbo Bad Berka kaj multon de la naturprotekta zono Mittleres Ilmtal. De tempo al tempo videblas eĉ Großer Inselsberg kaj (norde) Brocken.
-40
En la jaro 40 antaŭ Kristo okazis, interalie:
Vysočany (distrikto Bánovce nad Bebravou)
Vysočany, hungare Viszocsány [visoĉAnj] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
Situo
Vysočany situas fine de aĉa sakovojo. Bánovce nad Bebravou troviĝas je 4 km.
Historio
Oni trovis tie tombojn el la 7-a jarcento. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1232 en formo "Vyssian". En 1784 loĝis tie 191 vilaĝanoj (41 familioj) en 31 domoj, en 1828 202 vilaĝanoj en 16 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Viszocsány 183 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Bán, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Visočany 144 homoj, (ĉiuj slovakoj).
87142 Delsanti
87142 Delsanti estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 2:9 kun la Tero.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sudoriente de Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras la francan astronominon Audrey C. Delsanti, asociatan profesorinon ĉe la Universitato de Aix-Marsejlo (Francio), kiu studas la kemian komponiĝon kaj la fizikajn ecojn de la malgrandaj korpoj tra la sunsistemo.
Erzsébet Vaszkó
Erzsébet Vaszkó [erĵEbet vaskO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Vaszkó Erzsébet estis hungara pentristo, grafikisto. Ŝia frato estis Ödön Vaszkó, same pentristo.
Erzsébet Vaszkó naskiĝis la en Nagykikinda (Hungara reĝlando, nuntempa Kikinda en Serbio), ŝi mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Erzsébet Vaszkó akiris diplomon en Reĝa Hungara Belarta Altlernejo en 1929. Ŝia ĉefinstruisto estis János Vaszary (pentristo). Post siaj studoj ŝi pentradis kaj ekspoziciis. En la socialismo ŝi ne aliĝis al la direktivo, ŝi forlasis la pentradon kaj laboris en firmao, kiel grafikisto kaj desegnisto. En la 1960-aj jaroj ŝi pensiuliĝis kaj denove estis aktiva pentristo en la Artistkolonio (Szentendre), en ateliero de Géza Fónyi. Ŝi ricevis unufoje premion en 1985.
József Kopácsy
József Kopácsy [jOĵef kopAĉi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kopácsy József estis hungara pastro, episkopo, primaso, membro honora de Hungara Scienca Akademio (1831).
József Kopácsy naskiĝis la  1775 en Veszprém (urbo). Li mortis la 1847 en Esztergom.
Biografio
József Kopácsy frekventis lernejon en sia naskiĝurbo, poste lernis teologion en Pozsony. Li pastriĝis en 1798 en Zirc. En la sekva jaro li ekinstruis en sia naskiĝurbo. En 1805 li iĝis eklezia juĝisto, poste li ricevis pli altajn pastrajn titolojn. En la jaroj 1811 kaj 1812 li ĉeestis en laboro de la parlamento. En 1817 li ricevis la rangon prelato, en 1822 jam episkopo de Székesfehérvár. Post 5 jaroj li iĝis episkopo de sia naskiĝurbo, fine en 1838 primaso en Esztergom. Li helpis la ekleziajn edukadojn kaj en tiu periodo oni komencis konstrui la Primasan Bazilikon de Sankta Adalberto kaj Dipatrino. Li (re)eldonis diversajn ekleziajn kaj mezepokajn eldonaĵojn.
Picea ligno
Picea ligno estas la plej ofte uzata speco de koniferligno, kaj tial la plej ofte uzata speco de ligno. Ĝi estas ne nur facila por prilabori sed ankaŭ relative malmultekosta.
La koloro de la ligno estas pala al blankece flava kun mola kaj kruda desegno. Post longedaŭra elmeto al lumo, ĝi fariĝas flavbruna. Por malhelpi senkoloriĝon, la speco de ligno devas esti finlaborata rapide. Ne estas flarebla rezina odoro kiel ĉe pinoligno. La ligno ne estas tre daŭra: ĝi ne bone toleras humidon. Picea ligno estas relative facila speco de ligno por impregni, laki kaj vernisi. Ĉi tio kompreneble povas signife pliigi fortikecon. Eĉ kiam ĝi estas uzata sub akvo, ĝi restas bona dum longa tempo (rampalisoj).
La picea ligno estas ĉefe uzata en konstruado: tegmentaj konstruaĵoj, kadroj, pordoj ktp. La pli bonaj kvalitoj taŭgas por farbota interna lignaĵo. Ĝi ankaŭ povas esti trovata en librobretoj kaj stokorakoj. Ĝi estas vaste vendata en lignobutikoj kaj magazenoj: ĉar la pli malbonaj specoj havas multajn nodojn, kiuj povas elfali post sekiĝo, estas dezirinde kontroli la aspekton por certaj aplikoj.
La ligno estas plejparte importata el Skandinavio kaj la Balta regiono (inkluzive de Rusio), sed ankaŭ de Mezeŭropo. La plej bonkvalita ligno venas de iom pli malvarmaj areoj, kie la arboj kreskas pli malrapide, rezultigante en pli fajnajn kreskoringojn. Tre bona ĉiujara (mallarĝaj kreskoringoj) picea ligno el Mezeŭropo estas uzata en muzikinstrumenta konstruado.
Sanglak-montaro
La Sanglak-montaro estas etendaĵo de la Hindukuŝo, neproksime okcidente de Kabulo. Ĝia montopinto estas Unai; la riveroj Hilmend kaj Kabul fontas en la montaro, ilian akvokolektan areon dividas la Unai-pasejo.
Pohlheim
Pohlheim estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Gießen de la federacia lando Hesio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
András Bálint
András Bálint povas esti:
8163 Ishizaki
8163 Ishizaki estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Tsutomu Seki elde Geisei en la gubernio Koĉi (Japanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la japana astronomino Masako Ishizaki, pionirino de la studo pri la meteorita polvo. Precipe, ŝi studis polvon kolektitan por ŝi en la Stacio Ŝova (japane : 昭和基地 Shōwa Kichi) en Antarkto.
10119 Remarque
10119 Remarque estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio de Calern en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).
7119 Hiero
7119 Hiero estas malrapide rotacianta kaj sufiĉe granda troja asteroido, malkovrita la de la usonaj geastronomoj kaj geedzoj Carolyn S. Shoemaker kaj Eugene M. Shoemaker elde la Observatorio de la Monto Palomar, en la kantono San Diego (Kalifornio, Usono).
Ĝi orbitas apud la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero, do en la tiel nomata "Greka Tendaro". Ĝi ŝuldas sian nomon al la militistino Hiero, generalino de la armeoj de Misio. Ŝi batalis dum la troja milito sed estis neglektita de Homero, ĉar, laŭ Filostrato "Tiu plej granda kaj plej bela virino estus eklipsinta la heroinon Helenan".
Zdeňkov
Zdeňkov (Zdenkau) estas municipo en Ĉeĥio, en Moravio en distrikto Jihlava, regiono Vysočina. En la jaro vivis ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1655.
Gignese
Gignese estas komunumo de Italio.
Tamás Szirtes
Tamás SZIRTES [tamAŝ sirteŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szirtes Tamás estas hungara reĝisoro, teatrestro kaj altlerneja instruisto.
Tamás Szirtes naskiĝis la 1945 en Budapeŝto.
Biografio
Tamás Szirtes studis en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo inter 1964-1968. Post la diplomo li komencis sian reĝisoran karieron en Teatro József Attila, poste en Nacia Teatro (Miskolc), fine en Teatro Madách. En 1970 li edziĝis, baldaŭe havanta 2 gefilojn. Inter 1977–2005 li instruis en la altlernejo (dum altrangigita universitato). En 2004 li transprenis la estrecon en Teatro Madách. Li ricevis premion Kossuth en 2009, ĝis tiam pli frue ankaŭ aliajn premiojn. Li havas edzinon.
La Tène
La Tène havas la sekvantajn signifojn:
Lansingo
Lansingo (Lansing) estas la ĉefurbo de Miĉigano, ŝtato de Usono, kaj estas la sesa plej granda urbo en la ŝtato. Laŭ la 2010 popolnombrado, ĝi havas loĝantojn. Pro tio, Lansingo estas la kvina plej granda urbo en Miĉigano je loĝantaro. Ĝi lokas plejparte en Kantono Ingham, sed ankaŭ en Kantono Itano. La nuntempa urbestro estas Virg Bernero. Lansingo estas tre proksima al Orienta Lansingo, la hejmo de Miĉigana Ŝtata Universitato, kiu estas la sepa plej granda universitato en Usono. Ĝi havas proksimume studentojn kaj preskaŭ  laboristojn. La universitato membras de la Granda Dek Konferenco (Big Ten Conference) kaj la maskoto estas la Sparto.
La Granda Rivero (La plej longa rivero en la stato) fluas tra Lansingon, daŭranta nord-okcidente ĝis la urbon: Grand Rapids kaj Lagon Miĉiganon poste.
Ĝi iĝis la ĉefurbo post la Milito de 1812. Dum tiu milito, la Britoj kaptis la tiaman ĉefurbon, Detrojto.
1735
1735 estis normala jaro komenciĝanta sabate (ligilo montras kalendaron).
-47
En la jaro 47 antaŭ Kristo okazis, interalie:
Eventoj
Julio Cezaro submetis la Malgrandan Azion, iris al Egipto serĉante Pompeon kaj iĝis diktatoro de Romo.
Latvalingva Vikipedio
La latvalingva Vikipedio estas aŭtonomeca eldono de Vikipedio en la latva lingvo. Sialingve ĝi havas la titolon Vikipēdija latviešu valodā. La projekto fondiĝis en junio 2003. La 1-an de 2023 ĝi enhavas  artikolojn.
Laŭ la stato de oktobro 2021, la Latvalingva Vikipedio estas la 68-a plej granda Vikipedio laŭ mezuro de la nombro de artikoloj kaj la dua plej granda Vikipedio en balta lingvo, post la litova kaj antaŭ la ĵemajtia dialekto (Žemaitėška Vikipedėjė). Ekde februaro 2021, ĝi estis la plej vizitata lingvoversio de Vikipedio en Latvio. Ĝi rangis antaŭ la rusa kaj la angla Vikipedioj.
Yusuke Yoshizaki
Yusuke Yoshizaki (吉崎 雄亮, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Shimizu S-Pulse kaj Ventforet Kofu.
Aldviolono
La aldviolono (nomata ankaŭ aldo aŭ vjolo) estas iomete pli granda ol violono, sed tute simila arĉa muzikinstrumento. Ĝia sono estas pli malalta ol tiu de violono (c-g-d1-a1). La itala nomo viola da braccio signifas, ke oni tenas la instrumenton per brako. Ne estas kutime, sed eble, ludi ĝin kiel gitaron - aŭ preskaŭ kiel violonĉelon sine.