cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mesio (oratorio)
Muzika lingvo
La vorton revealed oni devas prononci en tri silaboj. En multaj publikigaĵoj la litero 'e', ne prononcata dum parolado, sed kantenda kiel aparta silabo, estis diakritita per la malakuta supersigno: revealèd.
Haleluja
La plej fama fragmento de la oratorio estas la ĥoro Haleluja, kiu fermas la duan parton. La teksto estas prenita el tri versoj de Apokalipso:
En multaj partoj de la mondo endas leviĝi, kiam tiu ĉi parto estas plenumata. La tradicio devenas de la historio, ke la reĝo de Britio Georgo la 2-a estis tiom ekscitita de la muziko, ke li saltleviĝis, kaj, kiel ankaŭ nun, kiam la reĝo staras, leviĝas ĉiuj ĉeestantoj. Tamen nun oni taksas tiun historion dubinda: la reĝo povis entute ne viziti la premieron.
Homoj, kiuj ne konas la muzikaĵon, iufoje foriras post tiu ĉi ero, opiniante, ke ĝi estas la fino de la oratorio. Tamen ĝi, kiel jam estis menciite, nur fermas la duan el la tri partoj de la verko.
Listo de muzikaj eroj
Kiel estis menciite pli frue, Händel mem ofte ŝanĝis muzik-fortojn, uzatajn en la oratorio. Nun plejmulto da ĥoroj sekvas la version de la jaro 1912 fare de T. Tertius Noble, kaj sube la voĉoj kaj vortoj rilatas al tiu ĉi versio. Tamen ne malordinaras plenumado de certaj arioj fare de aliaj voĉoj, forigado de iuj arioj pro tempomanko aŭ malfacileco aŭ eĉ preterlasado de plenaj sekcioj. La sekva listo (laŭ la koncerta koruso de Masaĉuseca Instituto de Teknologio) ne estas "oficiala", ĝi simple estas la plej uzata nun.
PARTO I:
PARTO II:
PARTO III:
Al-Mu'tamid
Al-Mu'tamid (المعتمد al-Muʿtamid) (844 – 15-a de oktobro 892) estis la abasida kalifo en Bagdado de 870 ĝis 892 kaj plej aĝa survivanta filo de Al-Mutavakil. Li tenis la titolon de kalifo dum 23 jaroj, kvankam li dumlonge estis nur laŭnoma reganto.
Dum la regado de lia antaŭulo, nome al-Muhtadi, al-Mu'tamid estis enprizonigita en Samaro. Li estis liberigita post al-Muhtadi estis elpostenigita.
Ankaŭ la frato de Al-Mu'tamid, al-Muvafak, postuliĝis al la trono kaj kiam la ribelo Zanj startis ĉe Bagdado, al-Mu'tamid petis ehlpon al al-Muvafak. De tiam, al-Muvafak esence regis kiel praktika kalifo. Kiam al-Muvafak malsaniĝis, li transpasis substancan aŭtoritaton al sia filo, al-Mu'tadid. Al-Mu'tadid estis populara en la ĉefurbo, Bagdado, kaj al-Mu'tamid neniam rehavis la realan povon.
Eŭropo (luno)
Ĝi estas la plej malgranda el la kvar Galilejaj satelitoj. Ĝia surfaco estas ege glata kaj konsistas el glacio. Oni kredas ke ekzistas oceano de akvo sub la glacio.
Nomo
Ne konfuzu ĝin kun Eŭropo (kontinento sur Tero), nek kun 52 Europa (la asteroido), nek kun Eŭropio (elemento 63).
En Esperanto foje aperis ankaŭ la pli malofta nomo Eŭropao, por pli klare distingi la sateliton disde la kontinenton Eŭropo. Tamen, la formo neniam populariĝis; Reta Vortaro ne mencias ĝin, kaj la Astronomia Terminaro listigas ĝin kiel evitindan kaj resendas al la kutima formo Eŭropo.
Amaya
Amaya aŭ Amaia estis urbo de kantabroj sur monto Peña Amaya (1377 m super maro), en samnoma vilaĝo en nuna provinco Burgoso (norda Hispanio). Ĝi estis urba fortikaĵo, de kiu oni povas panorame rigardi sian ĉirkaŭareon kaj kontroli trafikon en la Kantabran Montaron.
Loknomo
La radiko de estas hindeŭropa: am(ma) signifas patrino. La sufikso io/ia indikas agon aŭ loknomon. Tiel, Amaya signifas patrin-urbo aŭ, kiel konate poste, ĉefurbo. En la eŭska lingvo de Biskajo, Amaia signifas limo aŭ fino.
Historio
Dum la Kantabraj militoj, la imperiestro Aŭgusto Cezaro estis kun siaj trupoj en kampadejo proksima al la urbo, de kie li estris militan kampanjon.
Laŭ mencio en la verko Chronica de Iohannes Biclarensis, en 574 la visigota reĝo Leovigildo atakis Kantabrio, en kampanjo por forpeli suebojn de Galegio. Tiam li okupis la urbon Amaya, kiun William Culican konsideris ĉefurbo de la kantabroj.
La asturia reĝo Alfonso la 1-a (filo de la duko de Kantabrio, Petro) rekonstruis la urbon. Tamen loĝantoj iom post iom malaperis pro daŭraj atakoj de rabistoj (ili abundis ĉar la urbo estis en teritorio malbone kontrolita de registaro). En 860 la asturia reĝo Ordonjo la 1-a rekonsideris la strategian valoron de la urbo kaj ordonis al Rodrigo de Kastilio (Grafo de Kastilio), ke li rekonstruu kaj ekloĝu la urbon. De tiam la urbo eknomiĝis Amaya Patricia.
Dum regado de la leona reĝo Ramiro la 2-a (Leono) oni efike reloĝis la urbon. Dum Rekonkero la limo de la nordaj kristanaj regnoj de Iberio situis pli kaj pli suden. Tial multaj loĝantoj forlasis la urbo irante en pli sudajn valojn proksimajn. De tiam historiaj verkoj ne plu menciis la urbon.
En la jaro 989, partianoj de la umajida kalifo Hisham la 2-a sieĝis kaj detruis la urbon. Tio estis la lasta batalo okazinta en ĝi.
Arkeologio
Ankoraŭ estas arkeologiaj restaĵoj sur la monto Peña Amaya. Estas tranĉeo kiu kondukas en la fortikaĵon, kiun oni verŝajne konstruis antaŭ la invado de Romio. Ankaŭ estas muroj de tiu epoko.
Krome, estas restaĵoj de vilaĝo de Mezepoko. Verŝajne oni uzis la murojn de la antikva fortikaĵo.
Phoenicoparrus
Phoenicoparrus estas genro de birdoj de la familio Fenikopteredoj. Tamen ambaŭ specioj estas pli komune anstataŭe lokigitaj en la genron Phoenicopterus kun la restantaj flamengoj.
Bulgario en la Vintra Olimpiko 2006
Rezultoj
Atentu ke la latinliterigo de la origine cirilaj nomoj ĉi tie okazis per angla sistemo, kvankam ĉi tie ne estas anglalingva teksto. Do preferindas esperantlingva latinliterigo analoga al la konsilaro Esperantigo de vortoj el rusa kaj ukraina fontoj (do Vitaliy Rudenchyk iĝas Vitalij Rudenĉik). Sed krome dubindas ĉu kreiĝos ĉiuj mankaj biografiaj artikoloj, konsiderante ke la olimpiko jam pasis ekde tiom da jaroj. Se ne, tiam forpreno de la ligiloj bonus. Sed tiam la teksto malgraŭ ĉio daŭre nur estas teda listo sen ajna kroma enhavo.
József Árvay (inspektoro)
József Árvay naskiĝis la  1823 en Hungara reĝlando en Kisráska (nuntempa Malé Raškovce en Slovakio). Li mortis la 1879 en Sárospatak.
Biografio
József Árvay frekventis gimnazion (ekde 1831) kaj altlernejon (ekde 1839) en Sárospatak. Post siaj studoj komence li estis familia edukisto. En 1848 li estis kalvinana pastro en Megyaszó duonjaron, poste li estis denove familia edukisto en Téglás, poste denove pastro en Golop. En 1851 li ekinstruis en gimnazio en Sárospatak, sed post 2 jaroj li interrompis la instruadon por kelkaj monatoj kaj li plulernis en Vieno. En 1857 estis kreita pedagogia instituto. Li unue studvojaĝis al Germanio, Belgio kaj Svislando, poste li iĝis institutestro. En 1863 li estis nomumita akademia profesoro. En 1869 li iĝis inspektoro de Zemplén (historia departemento). Li multe okupiĝis pri evoluo de librejo kaj pedagogiaj sistemoj.
Lány
Lány estas nomo por pluraj municipoj en pluraj distriktoj en Ĉeĥio.
Igor Diakonov
Igor Miĥailoviĉ DIAKONOV ( И́горь Миха́йлович Дья́конов) naskiĝis en Petrogrado, la 12-an de januaro 1915 – mortis en Sankt-Peterburgo, la 2-an de majo 1999 estis historiisto, lingvisto, kaj tradukisto soveta kaj rusia; li estis unu el la plej spertuloj pri la lingvoj de Antikva Oriento.
Hazaroj
Hazaroj, iam ankaŭ Hazarasoj, estas nacio loĝanta plejparte en la centra parto de Afganio kaj en la nordorienta Pakistano. Sed hazaroj nuntempe vivas ankaŭ en diasporo tra la tuta mondo. Ili estas samideanoj de ŝijaisma islamo. Ilia nombro estas taksata ĉirkaŭ 3,5 - 4 milionoj, kio faras el ili la trian plej ampleksan etnon en Afganio.
Scrapper Blackwell
Francis Hillman "Scrapper" Blackwell (21a de Februaro, 1903 – 7a de Oktobro, 1962 ) estis usona gitaristo kaj kantisto de bluso, plej bone konata kiel la duono de la gitar-piana dueto kiun li formis kun Leroy Carr fine de la 1920-aj kaj komence de la 1930-aj jaroj. Li estis akustika unusol-nota plukisto en Ĉikaga bluso kaj Piedmonta bluso. Kelkaj kritikistoj notis, ke li kliniĝis al ĵazo.
Haĝi Seraja Ŝapŝal
Haĝi Seraja Ŝapŝal, karaimlingve: Хаджи Серая Гахан Шапшал, pole: Hadży Seraja Chan Szapszał, ruse: Сергей Маркович (Мордехаевич) Шапшал, litove: Chadži Seraja Chan Šapšalas (naskiĝis la 8-an de majo 1873 en Ojsunsk (en krime-tatara lingvo: Ojsunkoj) apud Baĥĉisarajo, mortis la 18-an de novembro 1961 en Vilno) – karaima kleriko, spirita estro de Eŭpatorio (1915-1919) kaj Trakai (1928-1940-1945), turkologo, doktoro de filologiaj sciencoj, konanto de orientaj kulturoj.
Sciencaj atingoj
Kiel scienca laboranto de Sankt-Peterburga Ŝtata Universitato, Universitato de Vilno, Litovia Akademio de Sciencoj kolektis grandan heredaĵon. Li estis aŭtoro de preskaŭ 100 publikaĵoj, en tio 70 disertaĵoj. Kune kun rusa turkologo Nikolaj Baskakov kaj polaj orientalistoj: Ananiasz Zajączkowski kaj Aleksander Dubiński preparis monumentan "Vortaron karaima-rusa-polan" eldonitan en mallongigita versio en Moskvo en 1974.
Laŭ opinio de kelkaj aŭtoroj estis kreinto de la doktrino de t.n. "dejudigo" de karaima religio kaj historio. En la 20-aj jaroj popularigis teorion pri altaja-turka deveno de karaimoj kaj radikoj de ilia kulturo, kiu iĝis temo de akraj sciencaj diskutoj flanke de kontraŭuloj.
Li kolektis riĉan posedaĵon de karaimaj skribaĵoj kaj objektoj de ĉiutaga uzo, manufakturaĵoj, armiloj, dokumentoj kaj estis iniciatinto pri fondo de karaima muzeo en Trakai. Konstraduon de la muzeo oni komencis en 1938 helpe de pola ŝtato. Nuntempe parto de la kolekto konsistigas karaiman etnografian ekspozicion de la muzeo pri historio de la urbo Trakai, parto troviĝas en nacia muzeo de Vilno.
6582 Flagsymphony
6582 Flagsymphony estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, apud Flagstaff (Arizono, Usono).
Ĝi estas de spektra klaso "Ch", subkaso de la klaso "C" : riĉa je organikaj komponaĵoj, anhidraj silikatoj, hidrataj argiloj, magnetito kaj sulfidoj.
Kojo Annan
Kojo Annan (naskiĝis je julio, 1973 en Ĝenevo, Svislando) estas filo de Kofi Annan, la Ĝenerala Sekretario de la UN, kaj lia unua edzino, niĝero Titi Alakija. Li famiĝis, kiam evidentiĝis liaj kontaktoj kun la programo de UN "nafton por nutraĵo".
6582 Flagsymphony
Nomo
Ĝi estis nomita por celebri la 50-a sezonon de la Flagstaff Symphony Orchestra, regiona simfonia orkestro de Flagstaff.
Kojo Annan
Ekde 1995 ĝis 1997, Kojo laboris en okcidenta Afriko por la svislanda firmao Cotecna [kotekna], kiel marketiga konsultanto por la kompanio. Pli poste li helpis sian firmaon gajni kontrakton en la programo nafton por nutraĵo. En 2005 li konfesis siajn misagojn.
Crikvenica
Crikvenica, itale Cirquenizza estas marborda urbo en Kroatio. Crkva kroate signifas: preĝejo. Ankoraŭ 3 komunumoj apartenas al la municipo.
Ilja Arnoldoviĉ Ilf
Ilja Arnoldoviĉ ILF (origine Ilja Arnoldoviĉ Fainzilberg, ruse Илья Арнольдович Файнзильберг) estis soveta juddevena verkisto. La pseŭdonomo ILF estas siglo de liaj persona kaj familia nomoj.
Li naskiĝis en Odeso la 16-an de oktobro 1897 en familio de banka oficisto. En 1913 li finis teknikan lernejon kaj poste li laboris en desegna buroo, en telefona stacio, en aviadila kaj grenada fabrikoj. Post la Oktobra revolucio li estis librotenisto, raportisto en JugROSTA, redaktoro de la humuraj revuoj, membro de la odesa unio de poetoj.
Crikvenica
Situo
La urbo situas sur ebenaĵo, laŭ Adriatiko, laŭ flankovojoj. Rijeka troviĝas 31 km-ojn. Kontraŭe troviĝas insulo Krk. La haveno havas grandan trafikon.
Ilja Arnoldoviĉ Ilf
En 1923 li venis en Moskvon kaj eklaboris kiel raportisto de revuo “Gudok” (Sireno), kie Ilf verkis ĉefe humuraĵojn, satirikaĵojn kaj felietonojn. Tiam li konatiĝis kun Eŭgeno Petrov.
PIN
La vorto havas plurajn signifojn:
Ilja Arnoldoviĉ Ilf
Ilja Ilf kaj Eŭgeno Petrov, ambaŭ odesanoj, dum dek unu jaroj estis fidelaj amikoj kaj fruktodonaj kunlaborantoj, kiuj aperigis multajn rimarkindajn ĉefverkojn. En 1927 dum kuna verkado de romano “Dek du seĝoj” komencis krea kunlaboro de Ilf kaj Petrov. Tembazon de la romano proponis Valentin Katajev (frato de Petrov), al kiu la kunaŭtoroj dediĉis la verkon. En siaj rememoroj Petrov skribis poste:” Ni momente decidis, ke temo pri seĝoj ne devas esti esenco de la romano, sed nur kaŭzo, motivo por prezenti la vivon”.
Ĉi tion perfekte dum duonjaro realigis ambaŭ kunaŭtoroj: la verkoj (ĝia daŭrigo estas "La ora bovido") iĝis esprimplenaj ekzemploj de “enciklopedio de la soveta vivo” de tiama epoko. La ĉefa persono de ambaŭ libroj, gaja aventuristo Ostap Bender estas ĝis nun tre populara en Rusio. Pluraj liaj frazoj iĝis ofte uzataj aforismoj kaj belsonajn kanzonojn el filmoj oni povas kun plezuro aŭskulti tre ofte.
Crikvenica
Historio
Kroatoj okupis la regionon en la 8-a jarcento. En la 15-a jarcento abatejo fondiĝis. En 1891 hotelo ekfunkciis, la komunumo iĝis ŝatata feriejo kaj mara banloko. En 1910 loĝis tie 3 553 da homoj, (escepte 2 homojn ĉiuj kroatoj). Ĝis Traktato de Trianon Crikvenica apartenis al Habsburga Imperio, al Hungara reĝlando, al Modrus-Fiume, kie distriktejo estis, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio, fine ekde 1991 al Kroatio. En 2001 loĝis tie 11 350 da homoj, (10 215 kroatoj).
Ilja Arnoldoviĉ Ilf
Ekde 1932 Ilf kaj Petrov verkis felietonojn por ĵurnalo “Pravda”. En 1933-1934 ili vizitis la okcidentan Eŭropon kaj en 1935-1936 Usonon. El abundaj notoj kaj krokizoj al fotoj pri la vojaĝo en Usonon, publikigitaj en revuo “Ogonjok” (Lumeto), ili kompilis kaj verkis la libron “Unuetaĝa Usono” (1937).
En 2003, oni tradukis la libron "Unuetaĝa Usono" en Esperanton el la rusa kaj enmetis tri tekstojn (rusan, anglan, esperantan) en Interreton. Ĝi estas malpli konata en la mondo, ol “Dek du seĝoj” kaj La ora bovido, kvankam preskaŭ samtempe kun apero de la ruslingva originalo en 1937, aperis la anglalingva traduko far Charles Malamuth sub titolo “Little Golden America”
En 1936 en Usono Ilf jam komencis suspekti sian gravan malsanon - tuberkulozon. Reveninte Moskvon, li akurate plenumis ĉiujn rekomendojn de kuracistoj kaj eĉ provis ŝerci, tamen la malsano superis. Foje li prenis la pokalon da ĉampano kaj proponis nomi ĝin: “Ich sterbe” (germane “Mi mortas”). Kiel estas konate, tiuj vortoj estis lastaj, kiujn diris Anton Ĉeĥov, granda rusa verkisto, same mortinta pro tuberkulozo.
La 13-an de aprilo 1937 Ilf mortis kaj poste lia korpo estis kremaciita. La cindrujo troviĝas en Novodeviĉje tombejo en Moskvo.
Liaj amikoj, alvenintaj adiaŭiĝi, trovis en lia ĉambro stakojn de ĵus eldonita libro “Unuetaĝa Usono”.
En 1924 Ilja Ilf edziĝis al kozakino Maria Nikolajevna Tarasenko (1890-1981), kiu en 1935 naskis ties filinon Aleksandra.
Golfo Espero
Golfo Espero (en hispana Bahía Esperanza aŭ en angla Hope Bay) sur Duoninsulo Triunuo, estas 5 km longa kaj 3 km larĝa, ĉe la pinto de Antarkta Duoninsulo kaj malferme al Antarkta Markolo en la Suda Oceano.
Grava Birdareo
La golfo estis identigita kiel Grava Birdareo (GBA) fare de BirdLife International ĉar ĝi eltenas unu el plej grandaj kolonioj de Adelia pingveno en Antarkto kun ĉirkaŭ 125,000 paroj. Aliaj birdoj nestumantaj tie estas la Papua pingveno, la Bruna rabmevo, la Antarkta ŝterno, la Buntpieda petrelo, la Dominika mevo kaj la Blanka ĥionido.
NGC 1441
NGC 1441 (aliaj indikoj — PGC 13782, MCG -1-10-29) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Saori Ariyoshi
Saori Ariyoshi (有吉 佐織 n. ) estas japana futbalisto. Ekde la jaro 2012 ŝi membras en la japana virina nacia teamo de futbalo.
Distrikto Biskupiec
Distrikto Biskupiec - pole powiat biskupiecki - ĝis la jaro 1975 estis distrikto en la provinco (vojevodio) Varmio-Mazurio de Pollando. Administra centro estis la samnoma urbo Biskupiec. Ĝis la jaro 1945 la provinca teritorio estis germanlingva, administre apartenis al la Germana Regno kaj estis la suda parto de la historia regiono Orienta Prusio. La distrikta ĉefurbo ĝis tiu jaro nomiĝis Bischofsburg. Fine de 1973 en la distrikto vivis 46 300 loĝantoj.
Jenő Pozsonyi
Jenő Pozsonyi [poĵonji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Pozsonyi Jenő estis hungara memlernanta pentristo, kiu estis proksima al naturalismo kaj poste al impresionismo en sia pentra stilo. Lia nomvarianto estis Jenő E. Pozsony. Jenő Pozsonyi naskiĝis la en Nagyvárad (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Oradea en Rumanio), li mortis la  en Oradea (Rumanio).
Kührstedt
Kührstedt estas eksa komunumo en Germanio, kiu ekde la 1-a de januaro 2015 kun ls urbo Langen kaj la aliaj partoj de la eksa komunumaro Bederkesa apartenas al nove fondita urba komunumo Geestland. Ĝi troviĝas en la distrikto Cuxhaven de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de junio 2017 la komunumo havis loĝantojn. Ĝi apartenas kaj al la metropola regiono Hamburgo kaj al la metropola regiono Bremeno-Oldenburgo, kio respegulas la fakton ke la regiono ekonomie orientiĝas kaj al Bremeno sudokcidente kaj al Hamburgo sudoriente.
Jenő Pozsonyi
Biografio
Jenő Pozsonyi estis disĉiplo en la pentrolernejo de Ernő Tibor en sia naskiĝurbo inter 1908 kaj 1910, poste li debutis en ekspozicio. István Balogh (miniaturpentristo) kaj lia majstro konfirmis lian talenton. Li vojaĝis al Italio, kie li pentris pejzaĝojn. Hejmenveninta li ekspoziciis en 1913. Partoprenante en la unua mondmilito kiel poŝta oficiro, la suferis akutan akcidenton dum misio en Balkano kaj restis eterna vudo sur lian frunton. Post la milito le denove ekspoziciis kaj multe vojaĝis por pentri. Li malfermis pentristan lernejon en 1931 kune kun aliaj 2 pentristoj. Li mortis pro gripo.
Nutradismo
Nutradismo estas la ideo, ke nur la nutreroj ĉeestaj en diversaj nutraĵoj indikas la valoron de iu dieto.
La valoro de dieto kalkuleblas sumante la valorojn de ĉiuj nutraĵoj de la individuaj elementoj.
Laŭ nutradismo homoj manĝas nur por resti sana. Ĝenerale la vorto havas negativan ideon.
Siegfried Jacobsohn
Naskiĝita en Berlino en judan familion, Jacobsohn decidis en la aĝo de 15 jaroj iĝi teatra kritikisto. En oktobro de 1897 li forlasis lernejon sen akiri iujn diplomojn kaj komencis studi en la Humboldt-Universitato de Berlino. Tiutempe ankoraŭ eblis eniron al universitato sen ia formala kvalifiko. La 7-an de septembro 1905 li fondis teatran revuon sub la titolo Die Schaubühne ("la publika scenejo"), kiu estis nomata Die Weltbühne ("la monda scenejo") la 4-an de aprilo 1918 kaj inter la mondmilitoj iĝis influa literatura kaj arta revuo en Germanio.
En 1924 lia edzino Edith fondis porinfanan eldonejon, kiu interalie konatigis la verkiston Erich Kästner kaj nun nomatas Eldonejo Cecilie Dressler.
Post la morto de Jacobsohn en decembro 1926, Kurt Tucholsky transprenis la gvidadon de la revuo Die Weltbühne, kiun li transdonis al Carl von Ossietzky en majo 1927. La nazioj malpermesis la publikigadon post la Incendio de Reichstag, kaj ĝia lasta eldono aperis la 7-an de marto 1933. En la ekzilo la revuo estis publikigita sub la titolo Die neue Weltbühne ("La nova monda scenejo").
Jakutoj
Jakutoj (memnomo plurala estas — saĥalar) sed Jakuto estas Saĥa'. Saĥaanoj estas tjurka popolo, rezidanto en Jakutio, subjekto de Rusia Federacio, kaj en aliaj subjektoj. Ili konfesas ortodoksismon kaj tradiciajn kultojn. Jakutoj parolas la jakutan kaj rusan lingvojn.
Jakutoj havas multajn nomojn. Memnomo estas saĥalar aŭ antaŭe estis nomataj uranĥaj saĥalar. Ankaŭ, nun, jakutoj havas alian memnomon — jakuti. Iam jakutoj / saĥaanoj venis en la teritorion kie jam loĝis evenkoj kaj jukagiroj.
Sciencistoj diras ke la nomo saĥa' devenas de tjurka nomo saka (boaco, rangifero).
Teodoro la 1-a
Teodoro estas nomo kiun uzis kaj papoj kaj reĝoj, nome inter aliaj la jenaj:
PET
PET estas mallongigo por:
Friedrich Uhlmann
Svisa esperantisto
Friedrich (Fritz) UHLMANN (1881-1938), estis svisa esperantisto, framasono. Li estis medicinisto, kaj laboris en Schussenried, Virtembergo
Uhlmann verkis lernolibron, vortareton, tradukis "Kulturceladoj de la nuntempo" de Auguste Forel en 1911. Li kunlaboris al la revuoj "Esperanto", "Monda Poŝto", "Internacia Medicina Revuo", "Vespera Horo".
Jean Benoît
Jean BENOÎT estas artisto, kiu studis ĉe la Ecole des Beaux Arts de Montréal, kie li konatiĝis kun Mimi Parent, kiun edzinigis li en 1948.
Friedrich Uhlmann
Vivo
Friedrich Uhlmann vizitis la gimnazion en Burgdorf kaj Berno kaj studis poste medicinon en la universitatoj de Berno, Zuriko, Bruselo (Belgio), Parizo (Francio) kaj Halle (Germanio). En 1907 li doktoriĝis kaj poste eklaboris kiel kuracisto en Huttwil, Kantono Berno, kie li en 1910 publikigis la Esperanto-revuon Verda Horo. En 1918 li fariĝis privatdocento pri farmakologio en la Universitato de Berno.
Framsaonoaj aktivecoj
Uhlmann estis aŭtoro de la unua framasonista ritualo en Esperanto, membro de la loĝio «Freundschaft und Beständigkeit», fondinto kaj seĝomastro de la loĝio «Zum Fels am Rhein», poste «Osiris», prezidanto de la «Allgemeine Freimaurerliga», aŭtoro de libro pri AASR, de la tri kateĥismoj kaj de la «Grosse Werklehre der Freimaurerei».
Iporã
Iporã estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 14.964 loĝantojn en 2010.
En la gvarania lingvo, Iporã signifas bela akvo-n.
(13503) 1988 RH6
(13503) 1988 RH6 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Severeno
Severeno (Severinus; naskiĝis nekonatan daton, mortis 640) estis papo de 638 ĝis sia morto. Lia patro nomiĝis Abenius, kaj preskaŭ nenion oni scias pri lia vivo antaŭ ke li estis elektita papo, jam kiam li estis maljunulo. Li estis elektita de pastraro kaj devis esti referendita de imperiestro Heraklio, sed ĉar la kortego emis al monofizitismo, li restis sen agnosko de imperiestro.
Somalilando
Ĝi estas memdeklarita ŝtato en Orientafriko kaj efike funkciis kiel plene sendependa ŝtato post la kolapso de la somala centra administracio ekde 1991, tamen estas oficiale agnoskita nur de Etiopio. La ĉefurbo estas Hargejso.
Geografio
La lando situas laŭ marbordo de golfo de Adeno, ĝuste en korno de Afriko. Interne troviĝas 2000 metrojn altaj montoj.
Administrado
Somalilando havas duĉambran parlamenton. La teritorion oni povas dividi en 6 regionoj:
Klimato
Somalilando havas tropikan dezertan klimaton kun pluvsezono printempe. Ĉe la marbordo, la temperaturo povas atingi 42 ⁰ C en junio ĝis septembro, la averaĝa jara temperaturo estas inter 25 kaj 35 ⁰ C. Ĉe la altebenaĵoj, la temperaturo povas fali sub 0⁰ C.
La lando suferegas de sekeco sekve de la klimata ŝanĝo.
Historio
En la 19-a jarcento ĝi estis kolonio de Britio. Dum la 2-a mondmilito, Italio dum mallonga tempo ekhavis la kolonion. La lando sendependiĝis en 1960. Poste tuj ankaŭ la iam itala kolonio Somalio sendependiĝis kaj ili formis novan ŝtaton Somalia Respubliko. En 1991 komenciĝis intercivitana milito, sekve la iam Brita landoparto proklamis denove sendependiĝon.
Politiko
Vidu Parlamento de Somalilando
Somalilando estis taksita en 2019 kiel la plej stabila en la regiono kaj faris pacajn elektojn. Movante la pacprocezon de loka nivelo, la lando sukcesis atingi internan stabilecon, male al la resto de Somalio kiu daŭre baraktas kontraŭ malstabileco, ĉefe pro la terrosisma grupo Al Ŝabab.
La Sveda Agentejo pri Migrado skribis en 2019, ke Somalio estas la plej stabila regiono en Somalio. Ekzistis funkcianta ekonomio, propra registaro, polico, jura sistemo kaj flago. Potenco ŝanĝiĝis per pacaj, ĝeneralaj elektoj. La ĉefaj sekureco-minacoj kiuj ekzistis estis la alta nivelo de krimo kaj la konfliktoj kun Mogadiŝo kaj Puntlando. La ​​Unuiĝintaj Nacioj raportis en 2020 ke nur 1.2% de membroj de parlamento estis virinoj.
La BBC raportis en 2017, ke pli ol 97% de la loĝantaro voĉdonis por subteni la konstitucion adoptitan en 1997, en referendumo okazigita en 2001. La konstitucio celis konfirmi la memdeklaritan sendependecon de Somalio.
Male al Somalio, Somalilando estas libera kaj sufiĉe paca lando kie la terorisma grupo Al Ŝabab estas forte kontraŭbatalata.
En 2020, la lando faris paŝon direkte al rekono kiam Tajvano ekigis diplomatiajn rilatojn kun la lando.
Edukado
La sendinto de Somalilando ĉe Eŭropa Unio raportas, ke ekzistas pli ol 30 universitatoj en Somalilando.
Laŭ Unuiĝintaj Nacioj (UN), duono de ĉiuj infanoj en Somalilando ne iras al lernejo, kio kontraŭas la celojn de Agendo 2030 por daŭripova evoluo. Laŭ la UN, estas bezono de edukado en la lando por pliigi ekonomian evoluon.
Sano
Kvankam alkoholo estas malpermesita, oni taksas ke 90% de ĉiuj viroj uzas la drogon kat laŭ raporto de Al Jazeera.
Ekonomio
Precipe paŝtado. Sub la tero troviĝas nafto, tergaso, terkarbo, plumbo, oro, sulfuro apenaŭ eksplutata.
Trafiko
Troviĝas 2 flughavenoj, 3 havenoj kaj vojoj resume 5000 km-ojn longaj.
Baram Dam
La digo estos 162 metroj (531 fute) altaj kaj ĝia rezervujo kovros areon de 39.000 hektaroj. Almenaŭ 20.000 homoj el 25 longaj domoj estos delokita kiam la akvobaraĵo estos konstruita.
Savu Saravakriverojn Reto (Save Sarawak's Rivers Network) kontraŭas la konstruon de la akvobaraĵo. Protesto okazisj ĉe la loko de la proponita akvobaraĵo kiam "Manyau Dalleh" ceremonio estis farata, tradicie uzita por purigi lokon kaj popolon post malfeliĉo.
La Baram MP Jakob Dungau Sagan, aktuale Malajzia Deputito Ministro de Internacia Komerco kaj Industrio, estis akuzita subteni la projekton post akiri RM63 milionvalorajn kontraktojn kaj lignoproduktadajn koncesiojn por la Baram distrikto. Oni eksigis lin kiel politika aganto antaŭ parlamentaj elektoj.
Kazimierz Mazur
Kazimierz MAZUR (naskiĝis la 2-an de decembro 1948, mortis la 6-an de septembro 2022) – estis pola aktoro filma, teatra kaj dublada. Kunfondinto de Indiĝena Pola Eklezio. Kontribuanto al Esperanto.
Vivo
En 1974 finis Ŝtatan Teatran Altlernejon en Varsovio. Gajnis popularecon pro la rolo de Tomaszek Niechcic en la filmo Noktoj kaj tagoj, bazita sur la romano de Maria Dąbrowska. Rolinta en 31 filmoj, gaste en 17, kaj 4-foje kiel dublisto. Unua edzino Beata Bogdańska-Mazur estis impresario, la dua Katarzyna Gärtner — komponistino, aŭtorino de ŝlagroj.
Sacerdoteco
Li estis indiĝena slava religiulo, kunfondinto de Indiĝena Pola Eklezio, registrita en 1995, en kiu plenumis rolon de Ĝenerala Oferisto kaj membro de Asocia Konsilio, sekretario kaj kasisto.
Esperanto
Plurfoje prezentis kiel monologon la novelon de Aleksandr Puŝkin La Neĝa Blovado, ankaŭ dum unu el UK-oj en la 1990-aj jaroj. Poste voĉigis Esperantan version de la televida kurso de Esperanto "Mazi en Gondolando" kaj "Mazi revenas al Gondolando".
Al-Mu'tadid (Bagdado)
Abu'l-Abbas Ahmad ibn Talha al-Muvafak (857 ĉ. – 5-a de aprilo 902), pli bone konata laŭ sia regotitolo al-Mu'tadid bi-llah (المعتضد بالله, "kiu serĉas subtenon en Dio" ) estis abasida kalifo en Bagdado de 892 ĝis sia morto en 902.
Al-Mu'tadid estis la filo de al-Muvafak, kiu estis la regento kaj fakta reganto de la Abasida ŝtato dum la regado de sia frato, nome la kalifo al-Mu'tamid. Kiel princo, la futura al-Mu'tadid servis sub sia patro en variaj militkampanjoj, ĉefe por la subpremado de la Zanja Ribelo, en kiu li ludis gravan rolon. Kiam al-Muvafak mortiĝis en Junio de 891 al-Mu'tadid sukcedis lin kiel regento. Li rapide apartigis sian kuzon kaj ŝajna heredonto al-Mufauŭad, kaj kiam al-Mu'tamid mortiĝis en Oktobro 892, li sukcedis lin en la trono. Kiel ĉe lia patro, la povo de al-Mu'tadid dependis el liaj rilatoj kun la armeo: fakte al-Mu'tadid estis la plej militistema el ĉiuj Abasidaj kalifoj.
Oedenburger Zeitung
Oedenburger Zeitung estis germanlingva taggazeto (ekde 1900) kiu aperis inter 1868 kaj 1944 en Sopron.
Historio
Temis pri unu el la plej gravaj germanlingvaj gazetarproduktoj en Hungario. Ĝia unua titolo estis (ĝis 1875) Oedenburger Nachrichten; la sinteno de la redaktistaro estis liberalisma. La mankanta proksimeco al hungarpopolaj interesoj igis naciemulojn ataki ĝin (aparte dum la lasta triono de la 19-a jarcento).
Sub la estrado de Hans Ambroschitz ĝi pli kaj pli favoris interesojn de Cislajtio. Krom la regionaj kaj reĝolandaj novaĵoj substrekindas la kvalito de la kulturaj paĝoj. Oni publikigis ekz. dialektajn historiojn kaj poeziaĵojn de Ignaz Anton Schiller, de Johann Neubauer kaj de Mida Huber.
En la mallonga tempo de Hungara Sovetrespubliko ĝia apero ĉesis kaj la laborista kolektivo anstataŭis la redaktistaron. Post 1921, kiam referendume klariĝis daŭra restado de la urbo sur hungaria teritorio, ĝi iĝis la ĉefa organo por la surlokaj germanlingvanoj. En 1944 la sovetiaj okupantoj malpermesis kontinuigon de la aperado. La eldonkvanto pendolis inter kaj  ekzempleroj.
Ĉinio en la Vintra Olimpiko 2006
Kunordigis la teamon la Ĉina Olimpika Komitato, kiu reprezentas la Popolan Respublikon de Ĉinio. En aparta nacia teamo partoprenis atletoj el Honkongo.
Persona identiga numero
La plej ofta uzo de PIN-kodoj estas la identigo ĉe monaŭtomato. Tie oni devas tajpi, aldoni kvarciferan numeron por akiri propran monon. La sekreta pin-kodo malebligas por fremdaj personoj eltiri monon el la aŭtomato ekz. ĉe perdo de la plasta banka karto.
Ankaŭ necesas pin-kodo por la interreta banko. Per la PIN kaj la konto-datumoj oni rajtas aliri sian konton, spekti la kontostaton kaj la lastajn librotenadojn.
PIN-numeroj uzatas ankaŭ por enŝalti poŝtelefonojn aŭ uzi telefonojn por propra celo en la laborejo (tiukaze la identiga numero povas esti pli longa).
En komputika terminologio PIN-kodo estas speciala formo de pasvorto, kiu konsistas nur el ciferoj. Por firmigi la protekton oni kutime permesas nur du sinsekvajn malsukcesajn provojn pri la PIN-kodo; tria malsukceso blokas la karton, konton, telefonon ktp.
Ĉe magnetkarto tamen eblas eviti tiun blokad-mekanismon per reskribo de la antaŭa informo sur la magnetstrion.
Kantono Dallas (Iovao)
La kantono Dallas - angle Dallas county - estas unu el la 99 kantonoj de Usono en la subŝtato Iovao. Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La kantona ĉefurbo estas . La kantono estis fondita la.
Giessenlanden
Giessenlanden estas municipo en la provinco Sud-Holando (Zuid-Holland) de Nederlando. La municipo kovras areon de 65,11 kvadrataj kilometroj kaj la 1-an de januaro 2014 havis loĝantojn, kio rezultigas loĝdenson de po  homoj laŭ kvadrata kilometro. Administra centro de la municipo estas la loĝloko Hoornaar. Pliaj municipopartoj estas Arkel, Giessen-Oudekerk, Giessenburg, Hoogblokland, Noordeloos kaj Schelluinen.
Fléré-la-Rivière
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Indre, en la regiono Centro-Valo de Luaro (Centre-Val de Loire, prononco [). Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Châteauroux kaj al la kantono .
Ĝiaj loĝantoj en la franca nomiĝas fléréens aŭ fléricois.
La Montaña
La Montaña (La Monto en la hispana) estas kromnomo de Kantabrio (norda Hispanio).
La kantabra lingvo ankaŭ ricevas la historian nomon montañés. Multaj asocioj kaj firmaoj en Kantabrio uzas la adjektivon montañés en siaj nomoj, kiel la ĉefa regiona ĵurnalo El Diario Montañés. Krome, la regiona himno de Kantabrio estas ''Himno a la Montaña.
Kuhs
Kuhs estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rostock de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Al la teritorio apartenas ankaŭ la komunumoparto Zehlendorf.
Instituto de Ĝenerala Semantiko
Instituto de Ĝenerala Semantiko (angle: Institute of General Semantics) – entrepreno de la tipo neprofitcela organizaĵo en Usono, fondita de Alfred Korzybski en 1938. Ĝi apogas disvolvon de ĝenerala semantiko. De 1952 la Instituto organizas ciklajn renkontojn sub la nomo Alfred Korzybski Memorial Lecture. Ankaŭ eldonas revuon ETC: A Review of General Semantics, General Semantics Bulletin kaj newsletter Time-Bindings.
Pfenigo
Pfenigo (mallongigo Pf., signo ₰) estas monera valoro. La deveno de la vorto estas necerta. Ĝi eble havas la saman devenon kiel la angla penco kaj ambaŭ baziĝas sur la latina nocio pondus = pezo.
Mezepoko
Karolo la Granda deklaris en la t.n. Karolinga monpiedo, ke oni devas pregi el unu pundo da arĝento 240 monerojn, kiuj devas estis nomataj pfenigo aŭ denaro. Tiu ĉi klarigas la malnovan mallongigon "d", kiu estis uzata ĝis 1971 en Britio por la "malnova" penco. La pfenigo havis ĉ. 1,3g ĝis 2g purenhavon. Ĝis komenco de la 13-a jarcento, pfenigo havas grandan aĉetpovon, pro tiu oni nomis tiun epokon kiel "pfenig-tempo"n.
Novepoko
La germana imperio enkondukis en 1873 la monunuon ormarko kaj unu el tio estis dividita je 100 pfenigoj.
La lasta kaj plej eta germana pfenigo havis kuprokoloron, unuflanke kun nombro 1, aliflanke kun kverka foliaro. Ĝi konsistis el ŝtalo kaj estis kovrita per kupro.
Sirdarjo
La 2212 kilometrojn longa rivero Sirdarjo (ankaŭ nomata Syrdarja, Syr-Darja aŭ Syr; en la antikva epoko Jaksartes respektive Jaxartes, priskribita interalie de la kronikisto Tito Livio) situas en Centra Azio kaj enfluas la lagon Aralo.
Sacco (SA)
estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Kampanio kaj la provinco Salerno. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Sirdarjo
Nomo
La antikve nomo de la rivero, Jaksartes, fontas el la greka vorto ὁ Ιαξάρτης, kiu mem estis variaĵo de la malnovpersa nomo Jaĥŝa Arta, kiu tradukite pli-malpli signifas "la granda perlokolora rivero". En mezepokaj islamaj dokumentoj la rivero estis nomata سيحون ("Sajhoun") - la nomo de unu el la kvar riveroj de la paradizo. La "ĝemela rivero" Amudarjo, kiu pli sude ankaŭ enfluas la lagon Aralo, tiutempe nomatis جيحون ("Ĝajhoun"). Tiuj du malnovaj arabaj nomoj de la riveroj klarigas la nuntempajn turkajn nomojn de la riveroj - Seyhun kaj Ceyhun. La nuntempa nomo de la rivero estas relative nova: En la ŝtatoj, tra kiuj la rivero fluas, ĝi nomiĝas uzbeke Sirdaryo; kazaĥe Сырдарья ("Sirdar'ja") kaj taĝike Сирдарё ("Sirdarjo").
Sacco (SA)
Najbaras la komunumoj Corleto Monforte, Laurino, Piaggine, Roscigno kaj Teggiano.
Sirdarjo
Vojo
La rivero ekestas per kunfluo de la du riveroj Narin kaj Karadarja - ambaŭ fontoriveroj venas el Kirgizio. La kunfluejo situas en la uzbekia parto de la Fergana Valo inter la montaroj Tianŝan kaj Alajo. De tie la rivero fluas en okcidenta direkto tra la valo kaj komence de la akvobaraĵo Kairakkum aŭ Kajra-Ĥum pasas la limon al Taĝikio. Iom post la akvobaraĵo la rivero denove pasas en Uzbekion, trafluas la basebenaĵon de Turan kaj direktiĝas norden, por poste pasi la limon al Kazaĥio. En tiu ŝtato, kiun la rivero trafluas nordokcidenten, ĝi konsistigas la nordan randon de la dezerto Kizilkumo. Krome nuntempe en vintroj oftas inundoj en tiu lasta parto de la rivero, kaj tial parto de la akvo devas esti debranĉigita en la lagon Ajdar Koʻl en Uzbekio.
Ekologia katastrofo
Vasta sistemo de kanaloj, kiujn parte jam en la 18-a jarcento instaligis la ĥanoj de Kokand, forprenas grandajn kvantojn da akvo el la rivero por akvigo de agrikulturaj areoj. Dum la sovetunia epoko tiu kanala sistemo amase ampleksiĝis, kiam la centra registaro antaŭenpuŝis la produktadon de kotono en Centra Azio. Tiam krom la kanaloj instaliĝis pluraj akvobaraĵoj por reteni la riveran akvon kaj pli premi ĝin en la kanalojn. Tiu amasa ekspluato de la rivero kaŭzis ekologian katastrofon. Krom en plej pluvoriĉaj jaroj, la rivero nuntempe ofte komplete sekiĝas antaŭ ol atingi la lagon Aralo, la lago mem nur estas malgranda restaĵo de la origina laga areo, kaj pro la sekiĝo la restaĵo estas dividita en du partojn. Inter la jaroj 1980 kaj 1988 la rivero en sia fina parto eĉ komplete sekiĝis antaŭ atingo de la lago. Nuntempe milionoj da homoj vivas en la kotonoprodukta regiono, kaj la registaroj de Kazaĥio, Uzbekio kaj Turkmenio malkonsentas pri bremso de la ekologia katastrofo - tial plej malklaras ĉu kaj kiel regi kaj solvi tiun problemon.
La plej malproksima Aleksandrio
Tiu ĉi rivero formis la nordan limon de la konkeroj de Aleksandro la Granda en Centra Azio. Ĉi tie, li fondis en 329 a.K. grekan urbon nomitan Aleksandrio Ascata (Ἀλεξάνδρεια Ἐσχάτη; laŭvorte: la plej malproksima Aleksandrio) post la venko super la skitoj, ĉe la batalo de Jaksartes. Eblas, ke ĉi tiu urbo unue estis fondita de la persa Ciro en la 6-a jarcento a.K. nomita Kiropoliso, kvankam iuj fontoj indikas, ke Kiropoliso estis urbo, kiu estis najbara al la loko kaj nun estas konata kiel Korkat dum Hojend estis fondita de Aleksandro la Granda.
Nacia Muzeo de Mongolio
La Nacia Muzeo de Mongolio [antaŭe la Nacia Muzeo de mongola historio] estas unu el la naciaj muzeoj de Mongolio lokita en la ĉefurbo Ulanbatoro. La Nacia Muzeo de mongola historio estas kultura, scienca kaj eduka organizo, kiu havas respondecon por la kolekto, zorgo kaj lego de la celoj.
La unua muzeo en Mongolio, kiu estis nomita la Mongolia Nacia Muzeo (nun la Mongolia Naturhistoria Muzeo), estis establita en 1924 kaj iĝis la bazo por aliaj muzeoj, inkludante la Nacia Muzeo de mongola historio. Rusa erudiciuloj, kiel PKKozlov, VILisovskii, ADSimukov, kaj la usona esploristo C.Andrews kontribuis en la kolekto kaj montro de la unua muzeo en Mongolio.
La moderna Nacia Muzeo de mongola historio estis establita post la fandado de historia, arkeologia kaj etnografia fakoj de la Ŝtata Centra Muzeo kaj la Muzeo de la Revolucio en 1991. Ĝi nun situas en la instalado konstruita por la Muzeo de la Revolucio, kiu estis fondita en 1971. La Nacia Muzeo de Mongolio nuntempe estas agnoskata kiel unu el la ĉefaj muzeoj en Mongolio. Signifa respondeco konservas Mongoliajn kulturajn heredaĵojn kiu sekve kuŝas en la muzeo. Ankaŭ estas respondeco de evoluantaj muzeologiaj gvid-linioj por muzeoj en la lando.
Ekspozicioj kovras prahistorion, pramongolimperia historio, Mongola Imperio, 17a-19a jarcento de Mongolio, etnografia kaj tradicia vivoj, kaj dudekjarcentaj historioj. La etnografia kolektaĵo havas signifajn ekranojn de la tradicia vesto de diversaj Mongoliaj etnaj grupoj kaj de tabakaj boteloj. Plej multaj ekspoziciaĵoj havas etikedojn en kaj mongola kaj angla. La muzeo eldonas unu aŭ plian temojn de ĝia jargazeto, kun artikoloj en mongola kaj fremdaj lingvoj kiel rusa kaj angla.
Mai Kyokawa
Mai Kyokawa (京川 舞 n. ) estas japana futbalisto. Ŝi de 2012 ĝis 2015 membris en la japana virina nacia teamo de futbalo.
Pál Benczédi
BENCZÉDI Pál [bencedi] estis rumanuja hungara bibliografo, historiisto, tradukisto naskiĝinta en Bencéd la 2-an de januaro 1883 kaj mortinta en Kluĵo la 9-an de junio 1966.
Biografio
Pál Benczédi studis en Székelykeresztúr, Kolozsvár kaj Manchester en Unitarian College. Ekde 1934 li estis mezlerneja, ekde 1943 teologia instruisto. Inter 1948 kaj 1957 li estis akademia bibliotekisto. En 1920 por Erdélyi Szemle li tradukis la dramon kun titolo Chitre de Rabindranath Tagore. Li eldonis kaj antaŭparolis la verkon Székelyhoni utazás a két Homoród mentén de István Jánosfalvi Sándor (Erdélyi Ritkaságok 7–8. Kv. 1941). Li diskonigis la manuskriptaron de biblioteko de unitariisma kolegio en Memorlibro Kelemen Lajos (1957). La biografioj pri Kelemen Gál, Ferenc Kanyaró, Lőrinc Mikó, Dénes Péterfi restis manuskriptaj.
Rusia Soveta Federacia Socialisma Respubliko
Rusia Soveta Federacia Socialisma Respubliko (Российская Советская Федеративная Социалистическая Республика, RSFSR), la unua en la mondo socialisma ŝtato, estis proklamita en la III-a tutrusa kunveno de sovetoj de laboristaj, soldataj kaj kamparanaj reprezentantoj, kiu okazis inter la 10-a kaj la 18-a de januaro 1918.
La 1-an de decembro 1918 sovetiaj trupoj invadis Latvion, kiu klopodis sendependiĝi dum la Latva milito de sendependeco.
En 1922 RSFSR kunfondis Sovetunion kaj eniris ĝian konsiston.
Þorsteinn Þorsteinsson
Baldaŭ post sia esperantistiĝo en 1899 Þorsteinn komencis aperigi poresperantajn artikolojn. Li verkis la unuan islandan lernolibron de Esperanto, kiu estas traduko de verko de Théophile Cart. La lernolibro aperis en 1909 kaj estis reeldonita en 1927. Tiujare Þorsteinn fariĝis prezidanto de la unua islanda Esperanto-klubo, en Rejkjaviko. Þorsteinn prezidis ankaŭ la unuan Islandan Esperanto-Asocion, fonditan en 1931.
Isle Royale
Isle Royale (prononce en angla |aɪ|l|_|ˈ|r|ɔɪ|.|ə|l) nome Reĝa Insulo, estas insulo de la Grandaj Lagoj, situanta en la nordokcidento de la Supra Lago, kaj parto de la usona ŝtato Miĉigano. La insulo kaj la 450 ĉirkaŭaj pli malgrandaj insuloj kaj akvoj formas la teritorion de la Nacia Parko Isle Royale.
La insulo estas 45 mejlojn (72 km) longa kaj 9 mejlojn (14 km) larĝa, kun areo de 206.73 kvadrataj mejloj (535.43 km²), kio faras ĝin la plej granda natura insulo en la Supra Lago, la dua plej granda insulo en la Grandaj Lagoj (post insulo Manitoulin), la kvara plej granda en la koheraj subŝtatoj (post Longinsulo kaj Padre Insulo), kaj la 33a plej granda insulo en Usono.
3821 Sonet
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la belga jezuito Jean Sonet (1908–1987), rektoro inter 1953 kaj 1958 de la Universitato de Namuro kaj, de 1953 ĝis sia morto, de la Katolika Universitato de Kordobo en Argentino.
Club Africain
Historio de la klubo
Oni fondis ĝin la 4-an de Oktobro 1920.
Nuntempaj ludistoj
La ludistoj je 2014–15 estas sekvaj:
Aliaj teamoj
Club Africain havas sekcion de korbopilko kaj havas sekcion de manpilkado.
Piedkalo
Piedkalo (latine: clavus), estas ofte dolora, internen kreskanta kalo (dikiĝo de la haŭto). Ĝi ofte aperas je lokoj sur la piedo kie estas premo aŭ/kaj froto sur la haŭto, pro tio formiĝas kalo. En la mezo de la piedkalo amasiĝas mortintaj haŭtrestaĵoj. Tio estas videbla pro la malhela koloro en la mezo. Ĝi estas tre dolora kaj sentiĝas kvazaŭ estas najlo en la piedo.
Gábor Vajna
VAJNA Gábor estis hungara politikisto kaj ministro pri internaj aferoj de Hungario: Li naskiĝis en Kézdivásárhely la 4-an de novembro 1891 kaj mortis en Budapeŝto la 12-an de marto 1946.
Biografio
Vajna post la unua mondmilito laboris en la ambasado de Vieno, poste en la ministerio por militaferoj. En 1924 oni pensiigis lin kiel oficiron (majoro). Post tiu li estis direktoro de la pulverfabriko de Fűzfő. En 1939 li iĝis landkunvena deputito. Kiel unu el gvidantoj de Partio Sagokrucista li estis intima adepto de Ferenc Szálasi kaj ekde 16-a de oktobro 1944 li iĝis ministro pri internaj aferoj. Kiel militkrimulon oni kondamnis lin al morto kaj estis ekzekutita.
NGC 1440
NGC 1440 (aliaj indikoj — NGC 1442, PGC 13752, ESO 549-10, MCG -3-10-43) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto estas en NGC-katalogo kelkfoje, kun indikoj NGC 1440, NGC 1442.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Mimi Parent
Mimi PARENT (naskiĝinta je la 8-a de septembro, 1924 - mortinta je la 14-a de junio, 2005), naskiĝinta kiel Marie PARENT en Montrealo, estis kanada superrealista artistino.Ŝi estis la oka el naŭ infanoj de la arĥitekto Lucien Parent. Inter 1942 kaj 1947 ŝi studis ĉe la École des Beaux-Arts de Montréal, kie ŝi konatiĝis kun la artisto Jean Benoît (kiun edzigis ŝi en 1948). En 1947 ŝi havis ŝian unuan unuvirinan ekspozicion ĉe la Galerio Dominio en Montrealo, kiu laŭdon ricevis de la magazino Time.
En 1948 ŝi ricevis la medalon de Cézanne kaj ekspoziciis ĉe la "Superrealisma Entrudiĝo en la Regon de la Sorĉisto" en Novjorko en 1960 kaj en 1966 havis unuvirinan ekspozicion ĉe la Galerio "Maya" en Bruselo. Ŝi ankaŭ ekspoziciis en Ĉikago, Londono, Lausanne, kaj Frankfurto. Ŝi helpis kun la organizon de la "Exposition inteRnatiOnale du Surréalisme (EROS), kiu okazis de la 15-a de decembro, 1959 ĝis la 15-a de februaro, 1960 en Parizo, kun la katalogo de la ekspozicio desegnita per Parent kaj Duchamp. La ekspozicia katalogo, titole Boite Alerte - Missives Lascives estis prezentita kiel verda skatolo en kiu ideoj povis esti "poŝtitaj."
Ŝi vivis kaj laboris en Parizo, Francio. Ŝi mortis en Svislando.
Kapvorto
En la lingvoscienco kaj vortaroscienco, kapvorto estas la baza formo de vorto, sub kiu oni serĉas la vorton en vortaroj kaj per kiu oni kutime citas la vorton.
Elekto de kapvorto
En multaj lingvoj, unu vorto povas havi diversajn formojn, kiuj teorie estas ĉiuj samrangaj, sed el kiu oni tradicie sisteme elektas unu formon kiel bazan por vortaroj kaj por ajna parolado pri la vorto ĝenerale. Por la plej multaj lingvoj kun kazo-distingo kaj nombro-distingo, la kapvorto por substantivoj estas ĝia nominativa ununombra formo, kaj la kapvorto por verboj kutime estas ĝia infinitivo. Tamen por la latina ankaŭ ekzistas la tradicio uzi kiel kapvorton de verbo la unuan personon de la singularo en prezenco kaj laŭeble en aktiva voĉo.
Naciaj parkoj de Svedujo
La sube listitaj Naciaj parkoj de Svedujo estis jam tio en 2009, sed ekzistas planoj por deklari aliajn parkojn. Administras ilin la agentejo de media protektado de Svedujo, la Naturvårdsverket.
Pluraj parkoj en la nordo de la lando estas parto de monda heredaĵo de Unesko.
Manele
Manele (el la rumana manele, pluralo de manea) estas muzikĝenro kiu estas kombinaĵo de orienta influita muziko kaj balkana muziko kun tre forta influo de romaa muziko. En Rumanio, muzikistoj kiuj ludas manele estas nomataj maneliști (singularo: manelist). "Klasika manele" estas turk-devena ĝenro ludita fare de romaaj muzikistoj, dum "moderna manele" estas miksaĵo de arabaj, bulgaraj, grekaj, serbaj kaj turkaj elementoj luditaj sur modernaj elektronikaj instrumentoj, nuntempe uzante ankaŭ modernajn (elektronikajn) instrumentojn kaj ritmojn (elektropopmuziko kaj sintez-popmuziko).
Similaj muzikstiloj estas troveblaj en aliaj lokoj de la Balkana Duoninsulo, kiel ekzemple Bulgario, Serbio, Montenegro, Albanio, Bosnio, Grekio kaj Turkio. Aparte, la bulgara muzikstilo ĉalgao (Чалга tchalga), la greka skiladiko (gr: Σκυλάδικο) kaj la serba turbofolko (Турбофолк) havas influojn de unu la alian, kaj la artistoj ofte kopias sukcesajn kantojn kaj faras el tiuj siajn proprajn lingvajn versiojn.
La periodo 1984–1991 estis la periodo en kiu naskiĝis la moderna manele (elektronika sono aldonita).
Manele estas muzikstilo kiu ĝuas kreskantan popularecon ekde la 1990-aj jaroj, sed samtempe dividas la loĝantaron en fervorajn ŝatantojn kaj impetajn kontraŭulojn. La plimulto de manele-komponistoj kaj prezentistoj estas romaoj. La vorto manele estas fakte la plurala formo de manea, tradicia rumana kantoformo kiu ekestiĝis de balkana liutluda muziko kaj spuras reen al turkaj radikoj. Manele partumas komunaĵojn kun aliaj popularmuzikaj stiloj en Sudorienta Eŭropo, plej precipe la pophomo aŭ chalga de Bulgario, la tallava de Albanio, la laiko de Grekio kaj la arabesko de Turkio. Turbo folk, kiu estas pli konata en la okcidento, estas same populara en Serbio kiel la rumana Manele-muziko, kvankam ĝi kutime havas pli rapidajn ritmojn kaj laboras kun pli modernaj elementoj, kiel tiuj prenitaj de rok-muziko.
Mluvtecesky.net
Mluvtecesky.net estas TTT-paĝo, kiu ofertas senpagan interretan kurson de la ĉeĥa lingvo per e-lernado. La retejo estis publikigita en la jaro 2015 kaj estas rezulto de dujara projekto CZKey realigata de Masaryk-Universitato kaj ĝiaj kvin partneroj per financa subteno de Eŭropa Komisiono.
Manele
Temaro
La temoj de la kantoj estas diversaj, sed ĝenerale temas pri amo, malamikeco, mono, alkoholo, kaj la malfacilaĵoj de la vivo, kvankam ekzistas ankaŭ kantoj skribitaj por specifaj festoj kaj geedziĝoj. La plej multaj el la registradoj de Manele okazas en privataj registradstudioj, posedataj fare de la kantisto mem aŭ grupo de kantistoj. Ĉi tio ŝuldiĝas al la fakto, ke gravaj diskokompanioj malakceptas la ĝenron.