cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Adolf Meschendörfer
Vivo
Familia lia venis el la vilaĝo Meșendorf. La filo de komercisto studis, post frekvento de hungarlingva komercadlernejo kaj germanlingva gimnazio, filologion, teologion kaj filozofion en Strasburgo, Vieno, Budapeŝto, Heidelberg Kluĵo kaj Berlino (1897-1901). En la 1903-a jaro li fondis kune kun Arthur Coulin kaj Ernst Kühlbrandt en Brașov artemulan societon Gesellschaft der Kunstfreunde. En disertaĵo defendita en la jaro 1910-a Meschendörfer esploris pri Heinrich von Kleist kaj liaj prozaĵoj (Heinrich Kleist als Prosaschriftsteller).
Inter 1907 kaj 1914 li eldonis la periodaĵon "Die Karpathen" kiu ege kaj decide influis la vojon de la germanlingvaj verkistoj de Transilvanio en la 20-a jarcento. Solvo por politike ĉiam pligrandiĝanta influo de sia etno (pro simpla demografia kaŭzo) estus laŭ li la apogo de kulturo kaj edukado kaj aktiva intelektuala kunlaboro kun rumanoj kaj rumanlandaj hungaroj. La fruktodonan malfermitecon de "Die Karpathen" heredis kaj daŭrigis la gazetoj "Klingsor" (Brașov, 1924-39) kaj "Banater Monatshefte" (Timișoara, 1933-39). Krome Meschendörfer ege kontraŭbatalis anakronismojn kaj artajn fuŝitaĵojn. Tiugazete li mem estis publikiginta anomime kaj en serio la romanon Leonore: libroforma eldoniĝo estis en 1920. En 1908 li nuptis Cornelia Rhein. Inter 1926 kaj 1940 li estis gimnazia lernejestro. Ekde 1954 li anis ĉe Unuiĝo de rumaniaj verkistoj. Lia filo estis la pentristo kaj grafikisto Harald Meschendörfer, lia nevo estas la edonisto Hans Meschendörfer.
Verkiste
Verkante kaj eldonante li ege influis la germanlingva literaturo en Rumanujo. La romano Leonore (1908) taksatas la unua moderna siaspece en la transilvania literaturo: La vojaĝemulo kaj dando Dr. Svend konatiĝas en Brașov kun klerita kaj emancipiĝema Leonore - kaj fasciniĝas per la tuta urba medio. Taglibre kaj epistole rakontatas ĉio de Svend. La stilo memorigas onin pri germana impresionismo kaj pri la verko Niels Lyhne de Jens Peter Jacobsen.
Lia aŭtumna poeziaĵo Siebenbürgische Elegie (1927) oftege plutraktitis de multaj aliaj lokaj aŭtoroj. Aliaj poemoj kaj ĉiuj dramoj aliaflanke ne tro ŝatitis de la legantaro. Danke al la romano Die Stadt im Osten lia naskiĝurbo ricevis amdeklaron (faritan de la maljuna protagonisto retrospektive): por ĝi aljuĝis en 1932 arĝentan medalon la Germana akademio.
Los libros
Los libros (La libroj) estis televidserio en Hispanio, elsendita per La 1 de TVE inter 1974 kaj 1977. La ideon de la serio havis la verkisto Jesús Fernández Santos, ​ kiu siavice inspiriĝis en la programo Les cent livres des hommes (La cent libroj de la homaro) de la ORTF, publika televidĉeno de Francio. ​ La serio estis sukcese laŭdita de la kritiko. ​
Per unuopaj epizodoj, en ĉiu ĉapitro oni rekreis klasikaĵon de la hispana kaj universala literaturoj. Ĉiu el la ĉapitroj disponis de apartaj geaktoraro kaj teknika teamo. Tiukadre, krom la ses epizodoj filmitaj de la inspirinto de la programo, ​ partoprenis en la serio kelkaj el la plej prestiĝaj tiamaj reĝisoroj kaj de kino kaj de televido, kiel Pilar Miró, Josefina Molina, Emilio Martínez Lázaro, Miguel Picazo, Antonio Giménez Rico kaj Jaime Chávarri.
Six-Fontaines (stacidomo)
Six-Fontaines estas fervoja stacidomo en Baulmes, Svislando.
Krisztina Goda
Krisztina Goda [kristina], laŭ hungarlingve kutima nomordo Goda Krisztina estas hungara reĝisoro, scenaristo.
Krisztina Goda naskiĝis la  en Budapeŝto.
Biografio
Krisztina Goda akiris reĝisoran diplomon en en:National Film and Television School, scenaristan diplomon en Universitato de Kalifornio ĉe Los-Anĝeleso. Hejmenveninta ŝi praktikadis en reklamaj filmoj, poste ŝi partoprenis en aliaj filmoj ekde 1995. Ŝi edziniĝis kaj naskis filinon en 2009. Ŝi ricevis filmajn premiojn inter 2006-2012.
Preĝejo Sankta Triunuo (Sellye)
La preĝejo Sankta Triunuo estas sakrala historia monumento en urbo Sellye (Hungario).
Historio
La unua mencio pri la paroĥa preĝejo okazis en 1333. Ĉirkaŭ 1500 ankaŭ monaĥejo ekzistis. La turkoj okupis la plenan ĉirkaŭaĵon en 1532, dum la sekvaj jardekoj kaj la kirko kaj la monaĥejo malaperis, dum la loĝantoj iĝis protestantoj. La unua katolika pastro revenis nur en 1721. La loka bienulo konstruis kastelon kun kapelo en 1748 kaj franciskanoj alvenis por servi. En 1913 oni trakonstruis grenejon al kirko, sed la turo estis konstruita inter 1946-1980. La kirko ricevis paroĥan rangon en 1976. La orgeno estis kreita en nekonata jaro.
Konstruaĵo
La preĝejo situas sola en herbejo laŭ placo. La fasado estas simetria, meze porĉo (arkitekturo) reliefas, la plej supre la malalta kvadrata turo altiĝas kun piramida turpinto. Ankaŭ la malantaŭ parto havas enirejon.
Kermeso okazas en la sekva dimanĉo post Pentekosta dimanĉo.
Sabiacoj
La sabiacoj (Sabiaceae) estas planta familio el la dukotiledonaj angiospermoj. Tiu familio apartenas al la ordo protealoj (Proteales). Ĝi enhavas ĉirkaŭ 120 speciojn,. Ĝia tipa genro estas sabio.
Taksonomio
Laŭ World Flora Online kaj The Plant List (14 maj. 2020), , jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj :
Belgio en la Vintra Olimpiko 1928
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Distrikto Naĉingŭea
Distrikto Naĉingŭea (Wilaya ya Nachingwea) estas unu el la distriktoj en la regiono Lindi de Tanzanio.
Naĉingŭea limas al la distrikto Ruangwa norde, al la kampara distrikto Lindi oriente, al la regiono Mtwara al la sudoriento kaj al la regiono Ruvuma sude. Laŭ la nacia censo de 2012, la distrikto Naĉingŭea havis 178.464 loĝantojn. La distrikto havas malsanulejon, instruistan trejnan lernejon, mezlernejon, kvar elementajn lernejojn, antaŭlernejon kaj infanzorgado. Flughaveno kaj kazerno ankaŭ situas en la distrikto.
Balotdistriktoj
Listo de la 32 balotdistriktoj de la distrikto Naĉingŭea:
Thomas Wassberg
Thomas WASSBERG (naskita la 27-an de marto 1956 en Lennartsfors) estas sveda skiisto kaj kvarfoja olimpika ĉampiono.
Wassberg gajnis la eŭropan junularan ĉampionecon en 15 km skiado en la aĝo de 17 en 1974, kaj du jarojn poste gajnis arĝenton ĉe la Eŭropa Junulara Ĉampionado en 15 km kaj en la stafetado. Ĉe la Vintraj Olimpikoj de 1976 en Innsbruck, li finis sesa en la stafetado kaj 15-a en la 15 km. Li gajnis la totalan konkurson de la neoficiala Monda Pokalo de Skiado en la sezono 1976-1977, sed estis vundita en la komenco de 1978 en trafikakcidento baldaŭ antaŭ la Mondĉampionecoj en Lahtio, en kiu li estis tiel nekapabla partopreni. Ĉar la nova jardeko tagiĝis, la sukcesaj jaroj de Wassberg komenciĝis. En la Vintraj Olimpikoj de 1980 en Lake Placid, li gajnis oron en 15 kilometroj kun diferenco de centono de sekundo al Juha Mieto.
Valeyres-sous-Montagny (stacidomo)
Valeyres-sous-Montagny estas fervoja stacidomo en Valeyres-sous-Montagny, Svislando.
Baulmes (stacidomo)
Baulmes estas fervoja stacidomo en Baulmes, Svislando.
Vuiteboeuf (stacidomo)
Vuiteboeuf estas fervoja stacidomo en Vuitebœuf, Svislando.
Robert Donaldson Jr.
Robert Donaldson Jr. (15-a de junio, 1800 - 18-a de junio, 1872) estis usona bankisto kaj subtenanto de la artoj.
Frua vivo
Robert Donaldson naskiĝis je la 15-a de junio 1800 en Fayetteville, Norda Karolino, la plej aĝa el ses infanoj de Sarah (naskiĝinta Henderson) Donaldson kaj Robert Donaldson Sr., skota naskita komercisto, kiu konsolidigis sian komercon ĉe la komerca centro sur Cape Fear River.
Donaldson estis orfa je la aĝo de ok kaj estis sendita, kune kun siaj pli junaj gefratoj, por vivi kun familianoj loĝantaj apude.
Lia frato James Donaldson geedziĝis kun Alethea Lenox, filino de Robert Lenox, kaj lia fratino Joanna Donaldson geedziĝis kun Dr. Oliver Bronson, "heredanto de riĉa Konektikuta financisto, bankisto, kaj dom- aŭ ter-spekulisto." Ĉiuj liaj fratinoj lernis en Mordecai Female Academy en Fayetteville.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1936
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Hořensko
Hořensko estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Slaná en distrikto Semily. Ĝi troviĝas proksimume 1 km sudokcidente de Slaná. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo II/283. Estas ĉi tie registritaj 44 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Pensacola (Florido)
Pensacola estas havenurbo de Florido en Usono. Ĝi estas la gubernia sidejo de Escambia Gubernio, plej okcidente en la nomita Florida Patotenilo.
Hořensko
Hořensko estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 2,32 km². En la katastra teritorio Hořensko situas ankaŭ Světlá.
Pensacola (Florido)
En 2019, la loĝantaro estis taksita en 52 975. Pensacola estas la ĉefa urbo de la Pensacola Metropola Areo, kiu havis proksimume 502 629 loĝantojn en 2019. Pensacola estas unu el la plej grandaj metropolaj areoj en la Golfa Marborda regiono, la plej granda inter Nov-Orleano kaj Tampo.
Hořensko
Personecoj
En Hořensko naskiĝis pentristo, grafikisto, ilustristo kaj pedagogo Vladimír Komárek, unu el antaŭaj personecoj de la ĉeĥa belarto de la 20-a jarcento.
Mineralogia loko
Apud dekstra flanko de la ŝoseo, kiu kondukas el Hořensko al diisvojiĝo Zelený háj, troviĝas mineralogia loko. Krom ercoj de kupro ĉi tie aperas pektolito, pirito, gipsoŝtono kaj vivianito.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1948
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1952
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
50724 Elizabethbrown
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la angla suna observantino Elizabeth Brown (1830–1899), kiu tramonde vojaĝis por vidi eklipsojn. Ŝi estis unu el la ĉefaj movigantoj en la kreo de la British Astronomical Association kaj la unua direktorino de ties Suna Sekcio.
Mangana (III) klorido
Mangana (III) klorido aŭ klorido de mangano (III) estas neorganika kombinaĵo apartenanta al la familio de la kloridoj, rezultanta el interagado de la mangana hidroksido kaj klorida acido. Mangana (III) klorido estas nesolvebla en akvo sed solvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Mangana (III) klorido prezentas du klorajn jonojn ligitajn al manganatomo. Ĝi konsistas je 1 manganatomo, 3 kloratomoj, kaj uzatas en kemiaj sintezoj.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1964
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1956
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Trois-Villes (stacidomo)
Trois-Villes estas fermita fervoja stacidomo en Baulmes, Svislando.
Francisco Gózon
Francisco Gózon, laŭ hungarlingve kutima nomordo Gózon Francisco estas venezuela, parte hungara kameraisto, filmisto, altlerneja instruisto kun forta socia engaĝiĝo kaj ampleksa sperto pri sociaj kaj homaj rajtoj, precipe pri la rajtoj de etnaj minoritatoj. Lia familia nomvarianto estis Grósz [grOs].
95824 Elger
95824 Elger estas asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 4:7 kun Marso.
Sônia Braga
Sônia María Campos BRAGA (Maringá [Maringao], la 8-an de junio 1950), plej bone konata kiel Sônia Braga, prononco: /ˈso.njɐˈbɾa.gɐ/ estas brazil-usona aktorino. Ŝi estas onklino de la same brazila aktorino Alice Braga.
95824 Elger
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Catalina Sky Survey, plenumita elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward kaj elde la Observatorio de Monto Lemmon, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Francisco Gózon
Francisco Gózon naskiĝis la  en Baruta (Venezuelo).
Biografio
Francisco Gózon inter 1981-1985 organizis universitatajn filmklubojn kaj partoprenis en politikaj, sociaj kaj homrajtaj organizaĵoj en Venezuelo. Li studis inter 1983-1985 en grafika altlernejo en Karakaso (laŭ alia fonto en en:Simón Bolívar University (Venezuela)), poste li akiris kameraistan diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1989. Post la diplomo liaj fotitaj filmoj ricevis festivalajn premiojn. En 1997 li revenis al Venezuelo kaj kreis propran filmoproduktejon kun socia profilo. Inter 2002 kaj 2008 li instruis en Universitato de Dramo kaj Filmo (Budapeŝto). Intertempe li alterne pasigis tempojn en Venezuelo kaj Hungario (ofte en Zebegény), eĉ ankaŭ kelkajn jarojn en Hispanio. Lia filo naskiĝis en Hungario. Li ricevis filmajn premiojn inter 1991-1997.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1972
Robert Blanchaer Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Sônia Braga
Biografio
En 1988 ŝi estis reĝisorita de Robert Redford en The Milagro Beanfield War kaj en 1990 akompanis Clint Eastwood, Charlie Sheen kaj Raúl Juliá en The Rookie, polictema filmo reĝisorita de la propra Eastwood. Denove kun Juliá kaj kun William Hurt ŝi partoprenis en la filmo O Beijo da Mulher Aranha aŭ Kiss of the Spider Woman (La kiso de Araneulino, 1985), de Héctor Babenco, kies ludado havigis al ŝi ŝian unuan nomumon al premioj Ora Globo. En 1989 kaj 1995 ŝi estis denove kandidata al tiuj premioj pro Moon over Parador, de Paul Mazursky, kaj pro The Burning Season, de John Frankenheimer.
95824 Elger
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la brita selenografo Thomas Gwyn Elger (1836–1897), kiu estis la unua direktoro de la Luna Sekcio de la Brita Astronomia Asocio. Lia libro The Moon (1895) estas rigardita kiel klasika observa gvidlibro por la de tiu tempo.
Sônia Braga
Biografio
En 1996 ŝi revenis al la brazila kino per Tieta de Agreste, laŭ alia romano kaj rolulo de Jorge Amado, kies produktorino ŝi estis. Poste ŝi revenis al Usono kaj en 1998 filmis serieton Four Corners. Krome ŝi partoprenis ankaŭ en la serioj Sex and the City, Law & Orde kaj CSI: Miami, inter aliaj. Poste ŝi vivis jen en Novjorko, jen en Rio-de-Ĵanejro. Sonia Braga estis nomumita, dum sia kariero, al Premioj BAFTA kaj Emmy.
István Hevesi
István Hevesi, prononco, laŭ hungarlingve kutima nomordo Hevesi István estis hungara akvopilkisto, naĝisto, dufoja olimpiano, olimpika ĉampiono kaj oficiro.
naskiĝis en  kaj mortis  en.
Biografio
en la sportklubo li estis devige ankaŭ oficiro. Li pensiuliĝis en rango kolonelo, poste dum mallonga tempo li estis taksiisto. Li akiris pli frue trejnistan diplomon en Gimnastika Altlernejo de Budapeŝto en 1967, sed li ne profitis el tio. Li ricevis premiojn inter 1954-2004.
Sporta kariero
sportis ekde 1945, do ekde kiam li estis 13- respektive 14-jara, en sia naskiĝurbo, ekde 1952 jam en la ĉefurbo. Komence li havis rezultojn naĝe, pli poste akvopilke. Li estis hungara ĉampiono trifoje naĝe (4 × 200 m stafeta, rapida) en 1947, 1948, 1952. Lia akvopilka teamo estis la tria dufoje hungara ĉampionumo (1954, 1955), dum 1953-1960 li estis membro de la nacia teamo 73-foje.
Gabriel Miró
Gabriel MIRÓ Ferrer (Alakanto, 28a de julio 1879 - Madrido, 27a de majo 1930) estis hispana verkisto, enkadrita plej ofte en la nomita "generacio de 1914" aŭ "novecentismo".
István Hevesi
Sporta kariero
Interalie kun la teamo li gajnis la Eŭropan ĉampionumonen 1954 kaj estis teamano en la Somera Olimpiko 1956 kun ora medalo: Aparte elstarigindas pri la olimpiko de 1956 la duonfinala matĉo de akvopilko inter la teamoj de Hungario kaj Sovetunio, kiu iĝis aparte brutala kaj poste ricevis la nomon "Sango en akvo" - kaŭzo por la agresema etoso estis la invado de la ruĝa armeo de Sovetunio en Hungarion por perforte subpremi la Hungaran revolucion de 1956 monaton antaŭe. La teamoj de Hispanio, Nederlando kaj Svislando cetere pro tiu armea invado bojkotis la olimpikon, sed la hungara teamo ja partoprenis ĝin. Malgraŭ la sangaj vundiĝoj la hungara teamo de akvopilko sukcesis venki la duonfinalan matĉon kaj fine atingis oran medalon. István Hevesi estis inter tiuj teamanoj, kiuj ne tuj post la olimpiko revenis al Hungario, sed ekde februaro 1957 li jam denove aktive partoprenis en la nacia teamo, kaj en 1958 gajnis duafoje la Eŭropan ĉampionumonen.
Gabriel Miró
Biografio
Li studis juron, malsukcesis iĝi juĝisto kaj iĝis funkciulo en Alakanto. En 1908 li gajnis sian unuan literaturan premion. Inter aliaj omaĝis lin Ramón María del Valle-Inclán, Pío Baroja kaj Felipe Trigo. Li ekkunlaboris kiel ĵurnalisto por gazetoj kiel Heraldo de Madrid, Los Lunes de El Imparcial, ABC kaj El Sol de Madrido, kaj Caras y Caretas kaj La Nación de Bonaero. Ekde 1914 loĝis kaj laboris en Barcelono, unue por religia enciklopedio, kaj inter 1914 kaj 1920 li kunlaboris en la barcelona gazetaro: Diario de Barcelona, La Vanguardia kaj La Publicidad. Li translokiĝis al Madrido nomumita en 1920 funkciulo de ministerio kaj tie restis la dek lastajn jarojn de sia vivo. En 1927 li estis proponita por la Real Academia Española, sed li ne estis elektita, eble pro skandalo starigita pro sia romano El obispo leproso (La lepra episkopo), kiu estis konsiderata kontraŭklerika.
István Hevesi
Sporta kariero
En la Somera Olimpiko 1960 en Romo li kun la akvopilka teamo akiris bronzan medalon. Post tio li finis sian aktivan sportan karieron en 1960.
40956 Ericamsel
40956 Ericamsel estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Catalina Sky Survey, elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras la usonan-kanadan psikologon kaj instruiston Eric Amsel. Per instruo, esploro kaj praktiko, li mentoris sennombrajn studentojn historie senrajtigitajn, por helpi, ke ili akademie kaj profesie sukcesu.
Etila izocianido
Etila izocianido estas kemia komponaĵo kun molekula formulo H3C-CH2-N≡C estas izomero de la etila cianido aŭ H3C-CH2-C≡N. Saloj kaj esteroj de la izocianida acido nomatas izocianidoj. Etila izocianido estas senkolora solidaĵo, danĝera kaj toksa substanco kun malaltaj fandopunkto kaj bolpunkto.
Kontraste kun la malforte dolĉa, etera odoro de acetonitrilo, la odoro de etila izocianido, kiel tiu de aliaj simplaj facilbolaj izocianidoj, estas klare penetranta kaj tranĉa. Etila izonitrilo estas kutime produktata per senhidratigo de la etila formamido.
La akra odoro de la rapidbolaj izocianidoj estas senkompare kompensita per la unikaj trajtoj de la izocianida grupo. Ekde ilia malkovro antaŭ proksimume 150 jaroj, izocianidoj trovas multajn aplikojn en la sintezo de nitrogenaj heterocikloj. Krom diversaj multkomponentaj procezoj, multaj aliaj alternativoj ekzistas por konstrui tiajn ringsistemojn el izocianidoj.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1976
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Jesús Fernández Santos
Jesús FERNÁNDEZ SANTOS (Madrido, 9-a de novembro 1926 - samloke, 2-a de junio 1988) estis hispana verkisto, ĵurnalisto, kritikisto pri kino kaj reĝisoro de kino kaj de dokumentaj filmoj.
Biografio
Li orfiĝis de patrino estante unujara kaj de patro estante 14-jaraĝa, tuj post la Hispana Enlanda Milito.
En la universitato konis kaj amikiĝis kun Ignacio Aldecoa kaj Josefina Aldecoa, Rafael Sánchez Ferlosio, Medardo Fraile kaj Carmen Martín Gaite inter aliaj estontaj verkistoj kaj dramaturgoj. Kun helpo de Florentino Trapero kaj Alfonso Sastre, li estris la trupon Teatro Experimental Universitario, kiu premieris en Hispanio verkojn de Tennessee Williams, William Saroyan, August Strindberg kaj Paul Claudel, same kiel unu de la propra Fernández Santos: Mientras cae la lluvia. Tiukadre li abandonis la universitatajn studojn.
Ekde la publikigo de sia unua romano (en 1954) ĝis sia morto (en 1988), la literatura veko de Fernández Santos konsistas el dek unu romanoj, dek novelaroj, kaj centoj da artikoloj. Ĉefaj verkoj estas jenaj: Los bravos, Cabeza rapada, El libro de las memorias de las cosas, Extramuros, Cabrera, Los jinetes del alba, Jaque a la dama kaj El Griego.
Camille Mandrillon
Camille Mandrillon (naskiĝis la 6-an de septembro 1891 en Les Rousses; mortis la 22-an de marto 1969 en La Tronche, Isère) estis franca skianto kaj oficiro de elita alpa unuo de la franca armeo.
Ĉe la Vintra Olimpiko 1924 li estis flagoportanto de la franca teamo kaj parolanto de la olimpika ĵuro. Lia frato Maurice Mandrillon ankaŭ estis parto de tiu teamo. Kiel soldato, li estis kapitano de la franca teamo ĉe la vintrosporta disciplino armea patrolkuro, kaj lia teamo gajnis bronzan medalon gajnita. Kvar jarojn poste li denove estis membro de la franca teamo de armea patrolkuro en la Vintra Olimpiko 1928, kvankam la konkurso de 1928 estis nur manifestacia konkurso. La franca teamo tiam ne kompletigis la konkuradon, prenante okan kaj lastan lokon.
Peter Merseburger
Peter MERSEBURGER (naskiĝinta la en Zeitz, mortinta la  en Berlino ) estis germana ĵurnalisto kaj verkisto. Li furoris verkinte la unuan ampleksan biografion de kanceliero Willy Brandt.
Vivo
Estante filo de la pentristo kaj grafikisto Karl Erich Merseburger li trapasis la abiturientan ekzamenon en sia naskiĝurbo antaŭ ekstudo de germanistiko, historio kaj sociologio en Halle (Saale) kaj Marburg.
Li laboris kiel korespondanto kaj redaktoro ĉe Der Spiegel. De januaro 1967 ĝis aprilo 1975 Merseburger estris kaj moderigis la politikan televidmagazinon Panorama posteulante Joachim Fest. Ekde 1968 li estis paralele ĉefredaktisto kaj estro de la sekcio de nuntempa historio de Nordgermana Radio. Ekde 1977 li korespondantis kaj ĉefis en ARD-studioj en diversaj gravaj urboj: en Vaŝingtono (1977–1982), en Orienta Berlino (1982–1987) kaj en Londono (1987–1991).
Post retiriĝo el televidumado li estis liberprofesia verkisto vivante en Berlino kaj Francujo. Li estis membro de la germana PEN-klubo: tiam li ankaŭ al multaj konatiĝis per la skribo de biografioj pri Kurt Schumacher, Rudolf Augstein, Willy Brandt kaj Theodor Heuss.
Tombo lia troviĝas sur Heerstraße-tombejo en Charlottenburg-Wilmersdorf. Lia filo Stephan Merseburger (* 1964) ankaŭ ĵurnalistas.
Ákos Rédey
[Akoŝ rEdei], laŭ la hungarlingve kutima nomordo Rédey Ákos estis hungara kemiisto, altlerneja instruisto.
naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la.
Biografio
akiris kemian diplomon en Pezindustria Universitato de Veszprém en 1974. Post la diplomo li samloke ekinstruis. Li esploris en temo en:Heterogeneous catalysis ankaŭ en Milvokio kaj Pittsburgh. Post jaroj li okupiĝis pri la mediprotekto, eĉ en 1992 li fondis katedron kaj li estis ties katedrestro ĝis 2013. Li estis vicrektoro inter 1998–2007, rektoro inter 2007-2011. Intertempe li kandidatiĝis (CSc) en 1983, li doktoriĝis (DSc) en 1995 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li akiris plian diplomon en Universitato de Bolonjo en 1996. Li ricevis premiojn inter 1992-2020.
La Brinaz (stacidomo)
La Brinaz estas fervoja stacidomo en Montagny-près-Yverdon, Svislando.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1980
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1988
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1984
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Malgranda arao de Spix
Malgranda arao de Spix aŭ malgranda blua arao (Cyanopsitta spixi) estas specio de papagoj el tribo Arini de subfamilio Arinae (neotropisaj papagoj) de familio Psittacidae. Ĝi apartenas al netaksona grupo de araoj kaj estas endemia en Brazilo. La specion unue priskribis germana naturalisto Georg Marcgrave dum sia vojaĝo en brazila subŝtato Pernambuko en 1638. Ĝi ricevis sian nomon omaĝe al alia fama germana naturalisto Johann Baptist von Spix, kiu kaptis vivan specianon en 1819 apud rivero São Francisco en subŝtato Bahio de Brazilo.
Tiu birdospecio estas mezgranda papago kiu pezas ĉirkaŭ 300 g, pli malgranda ol plej el la grandaj araoj. Ties plumaro estas kun variaj nuancoj de blua, kun griz-blua kapo, helbluaj subaj partoj, kaj tre markataj bluaj supraj partoj. Maskloj kaj inoj estas identaj laŭ aspekto, krom ke la inoj estas iom pli malgrandaj averaĝe.
La specio loĝis en ĉeriveraj el karajbaj (Tabebuia aurea) arboj en baseno de rivero São Francisco ene de Kaatinga vegetaĵara zono (nord-uesta Brazilo). Ĉar ĝi estas tre dependa al tiu ĉi aparta tipo de arbaro por nutrado kaj nestiĝo, ĝia habitato estis tre limigita. Ĝi nur nestis en karajboj kaj manĝas plejparte semojn kaj nuksojn de karajboj kaj diversaj eŭforbiacaj arbustoj, kiuj estas dominanta vegetaro en Kaatingo. Pro tiu ĉi limigo la specia habitato estas tre vundebla por senarbarigo kaj la birdo iĝis tre rara en naturo jam en frua 20-a jarcento.
La plej lasta loko kie oni rimarkis malgrandan araon de Spix en naturo estas en nord-eostaj partoj de Bahio. Oni vidis sovaĝan iĉan birdon en 2000 kaj poste kaj lastafoje en 2016. IUCN rigardas malgrandan araon de Spix formortinta en naturo. CITES listas la specion en Apendaĵo I pri specioj kun malpermesita komerca uzo krom por celoj de konservo, scienco aŭ eduko.
Brazila institucio Instituto Chico Mendes de Conservação da Biodiversidade (ICMBio) konduktas projekton kun kodnomo Ararinha-Azul por konservo de la specio kun helpo de kelkaj aliaj naturkonservaj organizaĵoj kaj la brazila registaro. La projekto inkludas bredadon de la birdoj en kapteco, rekonstruon de ilia habitato kaj eventuale poetapan reenkondukon de la birdoj en naturon.
Taksonomio
Malgranda arao de Spix estas la sola specio en monotipa genro Cyanopsitta. La genra nomo devenas de vortoj kuanos ("blua" aŭ "cejana") kaj psittakos ("papago"), kaj la specia nomo estas latinigita genetivo de familinomo "von Spix". Cyanopsitta estas unu el ses centramerikaj kaj sudamerikaj genroj de araoj el la tribo Arini, kiu, kune kun mallongvostaj amazonaj papagoj kaj kelkaj aliaj parencaj papagoj formas subfamilion Arinae (neotropisaj papagoj) en familio Psittacidae, unu el tri familioj de veraj papagoj.
La unua eŭropa naturalisto kiu observis kaj priskribis la specion estis Georg Marcgrave, kiu faris sian priskribon en 1638. Tamen, ĝi ricevis sian nomon omaĝe al Johann Baptist von Spix, kiu preskaŭ du jarcentojn poste kaptis la tipan specianon en 1819 dum sia ekspedicio en Brazilon. Von Spix donis la specion misnomon Arara hyacinthinus pro ĝia karaktera blua koloro, sed tiu ĉi nomo koliziiĝis kun tiama nomo de la kutima hiacintulo Psittacus hyacinthinus, kiun donis John Latham en 1790. Eraron de Spix rimarkis en 1832 germana profesoro pri zoologio Johann Wagler, kiu komprenis ke la speciano de Spix estas pli malgranda kaj de iom diversa koloro ol kutima hiacintulo. Li redifinis ĝin kiel nova specio Sittace spixii. Nur en la 1854 franca naturalisto Princo Charles Bonaparte komprenis ke la arao meritas sian propran monotipan genron kaj difinis ĝin kiel Cyanopsitta spixi, notante gravajn morfologiajn diferencojn inter arao de Spix kaj la hiacintuloj. Itala zoologo Tommaso Salvadori ankaŭ listis ĝin kiel Cyanopsittacus spixi en sia verko Catalogue of the Psittaci, or parrots, in the collection of the British museum de jaro 1891.
Naturalistoj rimarkis notendajn morfologiajn similarecojn inter arao de Spix kaj pli malgrandaj papagoj el tribo Arini jam en komenco de la 20-a jarcento. Ekzemple, Rev. F.G. Dutton, prezidento de Brita Birdobredada Societo, diris en jaro 1900, ke "ĝi pli similas al konuro". Same, brazila ornitologo Helmut Sick en 1981 deklaris ke "Cyanopsitta spixii… ne estas vera arao".
Priskribo
Malgranda arao de Spix estas facile distingebla, ĉar ĝi estas la sola malgranda blua araa specio, kaj ankaŭ rimarkebla laŭ ĝia karaktera griza kalva haŭto ĉirkaŭ okuloj kaj inter okuloj kaj la beko. La tuta longo de birdo estas ĉ. 56 cm, inklude la voston de 26–38 cm. Longo de flugilo estas 25–30 cm. Seksa duformismo preskaŭ ne rimarkeblas en tiuj ĉi birdoj. La iĉo kaj la ino aspektas preskaŭ same, krom ke la iĉo estas iom pli granda: averaĝa pezo de iĉoj en kapteco estas 318 g kaj de la inoj 288 g.
La plumaro estas grizece blua sur la kapo, pale blua en malsupraj partoj kaj brile blua en la dorso kaj sur supraj partoj de la flugiloj kaj la vosto. La kruroj kaj piedoj estas brunece nigraj. En plenkreskuloj la haŭto sur kalvaj partoj de vizaĝo estas griza, la beko malhele griza kaj la irisoj flavaj. Junuloj tre similas al plenkreskuloj je la plumaro, sed ilia haŭto estas pli pale griza, irisoj estas brunaj kaj ili havas rimarkeblan blankan strion sur la plej supra parto de la supra makzelo (kulma kresto).
Dieto
Oni observis ke en naturo plej kutima nutraĵo por la malgranda arao de Spix estas semoj kaj nuksoj de lokaj plantoj Pinhão (Jatropha pohliana var. mollissima) kaj Favela (Cnidoscolus phyllacanthus). Tamen tiuj ĉi specioj estas nenativaj specioj en la habitato de la birdo, do ili ne povas esti historiaj nutraĵoj de la specio.
Aliaj plantoj kies semojn kaj nuksojn manĝas la papagoj estas Joazeiro (Ziziphus joazeiro), Baraúna (Schinopsis brasiliensis), Imburana (Commiphora leptophloeos aŭ Bursera leptophloeos), Facheiro (Pilosocereus piauhyensis), diversaj specioj de Phoradendron, Caraibeira (Tabebuia caraiba), Angico (Anadenanthera macrocarpa), Umbu (Spondias tuberosa) kaj la Unha-de-gato (Acacia paniculata). Pli fruaj esploristoj aldonas pluajn plantojn en la listo: Maytenus rigida, Geoffroea spinosa, kaj eble ankaŭ Combretum leprosum.
Reproduktado
En kapteco malgrandaj araoj de Spix iĝas seksan fekundecon en la aĝo de 7 jaroj. Unu ino naskita en fondaĵo Loro Parque Fundación metis ovojn en la aĝo de 5 jaroj, sed tiuj estis nefekundaj. Oni suspektas ke tiom malfrua fekundiĝo en kapteco estas sekvo de enkruciĝo kaj aliaj mediaj stresoj ĉar aliaj papagoj de simila grando iĝas fekundaj post 2–4 jaroj. En naturo esploristoj priskribis komplikajn pariĝajn ritualojn de malgrandaj araoj de Spix kiuj inkludis interŝanĝojn de nutraĵoj kaj kunflugadon. Tiaj ritualoj ĉe aliaj grandaj papagoj povas daŭri kelkajn sezonojn, kaj eble simile okazis kun araoj de Spix.
Malgrandaj araoj de Spix nestas en arbotruoj de grandaj karajbarboj kaj reuzas saman neston kelkfoje de jaro al jaro. La pariĝa sezono estas inter novembro kaj majo, kaj plejparto de la idoj eloviĝas en januaro, kiam en Kaatingo komencas pluvsezono. Onikrede en naturo kutima ovaro de malgranda arao de Spix estis tri ovoj, sed en kapteco ĝi estas averaĝe kvar ovoj, kaj povas esti de unu ĝis sep. Kovado daŭras 25–28 tagojn, dum kiu nur la ino kovas. La idoj elnestiĝas post 70 tagoj kaj iĝas tute sendependaj post 100–130 tagoj.
La pariĝa voĉsignalo de malgranda arao de Spix estas kutime priskribata kiel [ŭiĉaka]. Ĝia kutima voĉo estas ada mallonga grinco aŭ kokobleko.
Vivodaŭro en naturo estas nekonata. La sola birdo observita en sovaĝeco (la lasta konata sovaĝa iĉo) aĝis pli ol 20 jarojn. La plej maljuna birdo en kapteco mortis en la aĝo de 34 jaroj.
Cent Skoloj de Pensaro
La Cent Skoloj de Pensaro (en tradicia ĉina, 諸子百家; en simpligita ĉina, 诸子百家; en pinjino, zhūzǐ bǎijiā; Wade-Giles, chu-tzu pai-chia; laŭvorte, ‘ĉiuj filozofoj cent skoloj’) estis serio de filozofoj kaj skoloj kiuj aperis inter la jaro 770 ĝis 221 a.n.e., nome epoko de granda kultura kaj intelekta disvastigo en Ĉinio. Spite la fakton, ke tiu periodo - konata en ĝia plej frua epoko kiel Periodo de Printempo kaj Aŭtuno kaj kiel Militŝtata periodo en ĝia plej malfrua parto - estis plenplena je kaoso kaj bataloj, ĝi estas agnoskita ankaŭ kiel Orepoko de la Ĉina Filozofio pro la ampleksa gamo de pensaroj kaj idearoj kiuj disvolviĝis kaj diskutiĝis libere. Tiaj pensaroj kaj idearoj faris enorman influon en la vivostilo kaj la socia konscio de la popoloj de Orienta Azio ĝis nuntempe. La intelekta aktiveco de tiu epoko karakteriziĝis per la agado de vagantaj saĝuloj, ofte komisiitaj de diversaj regantoj de diversaj ŝtatoj kiel konsilistoj pri regado, milito kaj diplomatio. Tiu periodo filĝis per la alveno de la Dinastio Qin kaj la sekva purigo de opoziciaj ideoj.
Malgranda arao de Spix
Distribuo kaj habitato
Laŭ diversaj rakontoj malgrandaj araoj de Spix estis pli kutimaj en Pernambuko ol en Bahio ĝis la 1960-aj jaroj, sed ne pli malfrue. La plej malfruaj observaĵoj de la specio (1974–1987) lokalis en valo de rivero São Francisco en nordeosta Brazilo, aparte en suda baseno de la rivero en subŝtato Bahio. En 1974 ornitologo Helmut Sick hipotezis, surbaze de informo obtenita de lokaj negocistoj kaj incidĉasistoj, ke arealo de la specio povas inkludi nord-uestajn partojn de Gojaso kaj sudajn partojn de Maranjo. Raportoj de aliaj ornitologoj pri renkontoj de la birdo en diversaj partoj de Piaŭio plue vastigis teorian vivareon de la arao je grandaj sekaj areoj de nord-eosta Brazilo.
En la 1990-aj jaroj oni observadis unusolan birdon apud rojo Melância en Nova Soure, Bahio. Dum tiu ĉi observado oni eltrovis multajn gravajn informojn pri la habitato de la specio. Antaŭe oni supozis ke malgranda arao de Spix havas vastan vivareon en Brazilo kiu inkludas kelkaj tipojn de habitato, interali buriti-palmajn (Mauritia flexuosa) marĉojn, ceradajn savanojn kaj sekan kaatingon. Tamen esploroj de la birdo de Melancia montris ke la malgranda arao de Spix estas specialista specio adaptita aparte por travivo en jam tiam endanĝeritaj. Ornitologo Tony Silva mencias ke "tie, kie la karajbaj arbaj estas faligitaj, kiel sur la Pernambuka bordo de rivero São Francisco, la specio malaperis".
Oni ne multe scias certe pri la originala arealo de la specio, ĉar plejparto de ĝia habitato jam estis forhakita kiam naturalistoj komencis observi la birdojn kaj iliaj nestejon. Nun oni kredas ke la historia arealo inkludis partojn de Bahio kaj Pernambuko en la 50 km-vasta koridoro laŭ 150–200 km-longa parto de rivero São Francisco, inter Juazeiro (aŭ eble Remanso) kaj Abaré. La raportoj pri la birdoj ekster tiu ĉi regiono plej probable aperis pro misidentigo de alia specio, ekzemple de ruĝaventra arao (Orthopsittaca manilatus).
Kaatinga vegetaĵo de nord-eosta Bahio (kiu inkludas habitaton de malgranda arao de Spix) konsistas je malgrandaj arboj, arbustoj kaj kaktoj. Plejparto de ĝia biodiverseco konsistas je plantoj el familio Euphorbiaceae. La arao adaptiĝis al vivo en la plej seka kaj varma parto de kaatingo, kie karajboj (Tabebuia caraiba) formas galerian arbaron. La karajbaj galerioj estas aparta mikroklimo en kaatingo. La galerioj formas malvastajn, ne pli ol 18 m, marĝenojn ĉirkaŭ almenaŭ 8 m-vastaj riveretoj kaj rojoj en la akvokolekta areo de rivero São Francisco. Ĉiuj konataj T. caraiba-arbaroj estas en mezaj kaj malsupraj niveloj de la akvokolekta sistemo kie formiĝis fajnaj aluviaj grundoj. Karakteraj ecoj de la galeriaj arbaroj estas relative altaj (averaĝe 8 m) T. caraiba-arboj egale spacitaj kun denseco de 10 por 100 m, inter kiuj kreskaj malaltaj arbustoj kaj kaktoj. Ŝajnas tiel ke grandaj maturaj arboj de nur tiu ĉi specio estis taŭgaj por nestoj de malgranda arao de Spix, kaj ĝiaj semoj estas la plej taŭga nutraĵo por la specio.
Inter la rojoj kaj riveretoj notindaj estas rojo Melância proksime de samnoma vilaĝeto (30 km sude de Curaçá), kie loĝis kaj nestis la lasta konata sovaĝa arao de Spix, apuda rojo Barra Grande kaj rojo Vargem ĉ. 100 km norde apud Abaré. Ĉiuj ili estas en subŝtato Bahio sude de rivero São Francisco. En 1990 ili estis la lastaj restaĵoj de iame vastaj karajbaj galeriaj arbaroj, kiuj vastis ĝis 50 km de ambaŭ bordoj de rivero São Francisco laŭ granda parto de ĝia longo. Alia areo, laŭ rojo Brígida en Pernambuko, norde de rivero São Francisco, jam estas forhakita.
Historio
La specio estas plej frue observita kaj priskribita far germana naturalisto Georg Marcgrave dum lia esploro en Pernambuko en 1638. Lia priskribo estas jena:
Belgio en la Vintra Olimpiko 1994
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Malgranda arao de Spix
Historio
Maracana Brasiliensibus, avis Psittaco planè similis (cuius & species) sed maior, plumae totius ex gryseo subcoerulescunt, clamat ut Psittacus. Fructus amat, Murucuia imprimis.
(Traduko: Brazila papago, birdo tre simila al Psittacus [t.e. griza papago], sed pli granda, tuta plumaro cindre blua, vokas kiel papago. Frukton ĝi amas, aparte pasifrukton).
La nomon la malgranda arao de Spix ricevis omaĝe al germana naturalisto Johann Baptist von Spix kiu kolektis la unuan specianon de la specio en aprilo 1819 apud rivero São Francisco proksime de Juazeiro Pli malfruaj esploroj hipotezas ke fonto de la tipa speciano estas Curaca,   sed aliaj deklaras ke ne eblas scii ĝian konkretan fonton kun iugrada certeco. . Spix priskribis la specion jene:
Habitat gregarius, rarissimus licet, propre Joazeiro in campis riparüs fluminis St. Francisci, voce tenui insignis
(Traduko: Ĝi loĝas en grupoj, kvankam tre raraj, apud Juazeiro en areoj najbaraj de rivero São Francisco, [kaj estas] notinda pro sia alta voĉo).
Sekvafoje esploristoj renkontis la birdon 83 jarojn poste, en 1903, kiam Othmar Reiser el la Aŭstria Akademio de Sciencoj observis la araon apud lago ĉe Parnaguá en subŝtato Piaŭio. Reiser ankaŭ vidis unu kaptitan specianon en fervojstacio de Remanso. Tiuj ĉi observaĵoj ebligas supozi ke arealo de malgranda arao de Spix povas esti pli vasta ol oni kredis kaj inkludi sekajn areojn nord-ueste de la valo. Tamen, nunaj scioj pri la habitatdemandoj de la birdo igas onin dubi tiun ĉi teorion.
La birdo ne estis observata en naturo ĝis la 1970-aj jaroj, kaj do malkresko de ĝiaj sovaĝaj populacioj longe ne iĝis rimarkita far esploristoj kaj ekologoj. En 1974 brazila ornitologo Helmut Sick observis grupojn de tri aŭ kvar birdoj apud Formosa do Rio Preto en nord-uesta Bahio flugantajn ĉirkaŭ Mauritia flexuosa-palmoj. Eĉ en 1980 Usona ornitologo Robert Sterling Ridgely deklaris ke "ne estas evidentaĵoj pri la nuna malkresko de kvantoj [de la birdoj]". Sed dum la 1980-aj jaroj pro kontraŭleĝa komerco je papagoj dekoj de malgrandaj araoj de Spix estis kaptitaj kaj venditaj, kaj en mez-18980-aj jaroj oni plejparte kredis ke la specio malaperis en naturo. Naturalosto Paul Roth observis la birdojn en regiono de Curacá inter 1985 kaj 1988. En 1985 Roth trovis 5 birdojn, en 1986 tri kaj en majo 1987 nur du.
Oni scias ke du birdoj estas kaptitaj por komerco en 1987. Sola iĉo, parigita kun ina bluflugila arao, estis malkovrita en 1990. Ina malgranda arao de Spix estis ellasita de kapteco en 1995, sed sep semajnojn poste pereis pro kolizio kun alttensia elektrodukto. La lasta travivanta en naturo iĉo ne plu observeblis post oktobro de jaro 2000. Lia malapero estas onikrede markilo de formorto de la specio en naturo, kvankam ekzistas raportoj pri observo de sovaĝaj araoj de Spix en 2016. IUCN rigardas la specion draste endanĝerita, kvankam ornitologo Nigel Collar de BirdLife International, la aŭtoritato por IUCN Ruĝa Listo pri birdoj, konsideras ĝin formortinta en naturo.
Skolo de la kvin elementoj
La Skolo de la kvin elementoj, Kvin Ĉinaj Elementoj aŭ teorio de la kvin elementoj (en ĉina: 五行; en Pinjino: wǔxíng) estas maniero klasigi la naturajn fenomenojn, kaj iliajn interrilatojn, laŭ la tradicia ĉina filozofio. Pli preciza traduko estus kvin fazoj aŭ kvin movoj, por eviti perdon de la dinamika kaj transforma karaktero kiun tio havas en ĉina lingvo. Tiu teorio estas aplikata al fakoj tiom diversaj kiom la muziko, la ĉina tradicia medicino, la milit-strategio, la batalartoj aŭ la Fengŝuo. La kvin elementoj estas jenaj: fajro (火, huǒ), akvo (水, shǔi), ligno (木, mù), metalo (金, jīn) kaj tero (土, tǔ). La teorio priskribas la ciklojn de generado (生, shēng) kaj de dominado (克, kè) inter ili.
Eduardo Noriega
Eduardo NORIEGA Gómez (Santandero, Kantabrio; 1a de aŭgusto 1973) estas hispana aktoro.
Skolo de la kvin elementoj
Laŭ la ciklo de generado (nomita ankaŭ ciklo de kreado):
Laŭ la ciklo de dominado (nomita ankaŭ stelo de detruo):
Malgranda arao de Spix
Malkresko kaj malapero en naturo
Malgranda arao de Spix jam estis rara kiam Spix priskribis la specion en 1819, ĉar antaŭan jarcenton Kaatingo estis rutine forhakita, forbruligita kaj transformita por kreskigo de brutaj paŝtejoj. La procedo de habitatdetruo por homaj argokulturaj celoj laŭ rivero São Francisco daŭrigis ĝis la dua duono de la 20-a jarcento. Naturalistoj kiuj esploris la galeriaj arbaroj en areo de Curaçá, teoriis ke jam antaŭ 100 jaroj la habitato ne povis subteni na pli ol 60 birdoj samtempe. Alia faktoro kiu kontribuis al malkresko de la specio estis enkonduko de kiel, , mungotoj kaj marmozet-simioj, kiuj predas ovojn kaj idojn de la birdoj, kaj ankaŭ de kaproj, ŝafoj kaj bovoj kiuj formanĝas junajn ĝermojn de kaatingaj arboj, aparte de karajboj.
Yverdon William Barbey (stacidomo)
Yverdon William Barbey estas fervoja stacidomo en Yverdon-les-Bains, Svislando.
Malgranda arao de Spix
Malkresko kaj malapero en naturo
Krome, novaj esploroj montras ke antropogenaj ŝanĝoj en norda bordo de rivero São Francisco kiel grandskalaj konvertoj de arbaroj en agrokulturajn kampojn kaj inundigo de grandaj areoj pro konstrukto de hidroelektra stacio de Sonandinho kaŭzis globalajn ŝanĝojn de flaŭro de Kaatingo kaj igis partojn de originala habitato de la malgranda arao de Spix ne plu taŭga por la birdo. Alia ebla minaco estas enmigro de el pli sudaj regionoj, kiuj konkuras kun la birdoj por nestejoj.
Eduardo Noriega
Biografio
Lia unua filmo estis Historias del Kronen pri vivo de junuloj, filmita en 1994. Ekde tiam, li intervenis en filmojn tiom enspezigaj kiel Nadie conoce a nadie (Neniu konas iun) de Mateo Gil aŭ El espinazo del diablo de Guillermo del Toro.
Malgranda arao de Spix
Malkresko kaj malapero en naturo
Karajbaj arboj kreskas tre malrapide. Plejparto de nun ekzistantaj arboj aĝas 200–300 jarojn kaj junaj arboj preskaŭ ne aperis dum la lastaj 50 jaroj. Aldone, ĉ. 45% de iamaj Kaatingaj areoj estis forhakitaj por farmoj, ranĉoj kaj bienoj. Tio ĉi kaj desertigo pro klimatŝanĝo verŝajne permanente malkreskigis eble rekonstrueblan habitaton.
Eduardo Noriega
Biografio
En Plata quemada (Bruligita arĝento), de la argentina Marcelo Piñeyro, li ludis la rolon de ŝtelisto kiu fuĝis el la polico kun Leonardo Sbaraglia.
Malgranda arao de Spix
Malkresko kaj malapero en naturo
Analizo de jaro 2018 kiu inkludis esploron de danĝeroj, konfirmitaj observoj de la birdoj kaj tipaj scenaroj de birda formorto sugestis ke malgranda arao de Spix plej verŝajne estas formortinta en naturo. Ekde 2019 same IUCN agnoskas la specion formortinta en naturo.
Eduardo Noriega
Biografio
Ekde la 8an de majo 2016 la aktoro havas stelon sur la promenejo de la famo de la kvartalo Tetuán de Santandero.
Belgio en la Vintra Olimpiko 1992
Kunordigis la teamon la Belga Olimpika Komitato.
Malgranda arao de Spix
Konservaj projektoj
En mez-1980-aj jaroj, kiam arealo kaj habitato de malgranda arao de Spix jam estis kompleta, evidentis ke la specio estis proksima al formorto en naturo. Fakuloj pri naturkonservado interkonsentis ke por konsevo de la specio necesas bredoprogramo en kapteco. En 1987 grupoj de naturkonservistoj, inter aliaj reprezentantoj de IUCN, kunvenis en birdoparko Loro Parque sur Tenerifo (kie estis tenataj iuj el la kaptitaj specianoj) kaj diskutis la konservon de la specio. Tiam oni povis trovi na nur 17 el araoj kiuj vivis en kapteco. La rezulto de tiu ĉi unua diskuto estis neigebla, ĉar sen plimulto de kaptitaj specianoj kaj sen kunlaboro kun brazila registaro ne multon eblis fari.
En 1990 brazila institucio Instituto Brasileiro do Meio Ambiente e dos Recursos Naturais Renováveis (IBAMA, laŭlitere "Brazila Institucio pri la Medio kaj Renoveblaj Naturaj Risurcoj") establis permanentan komitaton pri restarigo de malgranda arao de Spix (CPRAA), kaj kreis projekton de konservo de la specio kun kodnomo Ararinha Azul (laŭlitere "blua araeto"). Jaro 1990 estas la plej trista tempo por konservo de malgranda arao de Spix. Tiam nur estas konataj 15 kaptitaj kaj unu sovaĝa speciano. En 2002 la komitato dissolviĝis pro konfliktoj inter ĝiaj membroj, kaj en 2004 reformiĝis kun nomo "Laborgrupo pri restarigo de arao de Spix".
Fonduso de Loro Parque ankaŭ partoprenis en studo kaj konservado de la specio. Ekde 1987 ĝi financis studon kaj observadon de la lasta sovaĝa birdo kaj restarigon de ĝia habitato. En 1997 ĝi ĉesis memstaran konservan projekton kaj transdonis ĉiujn specianojn kiuj vivis en ĝiaj parkoj al brazila registaro.
En jaroj 2007 kaj 2008 Naturrezervejo Al Wabra kun kontribuoj de kelkaj aliaj naturkonservaj organizaĵoj aĉetis du bienojn apud Curaçá, Bahio, Brazilo kun tuta areo de 2780 ha. Iliaj areoj estas grava parto de iama arealo de malgranda arao de Spix kaj apude troveblis la lasta konata nesto de la araoj. Ekde tiam laboroj por rekonstruo de la habitato estis daŭrigataj far la Al Wabra fonduso.
En majo de 2012 brazila organizaĵo ICMBio formis kaj publikigis 5-jaran nacian agplanon (PAN) por konservo de la specio kaj ĝia reenkonduko en naturon. Paŝoj de tiu ĉi plano inkludas kreskigon de popolacio en kapteco ĝis almenaŭ 150 specianoj antaŭ 2020, konstruon de bredejo en Brazilo ene de natura habitato de malgrandaj araoj de Spix, aĉeton de landbienoj kaj restarigon de habitato en la natura arealo de la specio kaj poetapan ellason de birdoj en naturon inter 2017 kaj 2021. Kadre de la plano la brazila registaro establis privatan birdobredejon kun nomo NEST apud Avaré, subŝtato San-Paŭlo, Brazilo, kie oni bredu la araojn kaj pretigu ilin por eventuala ellaso. Birdoj kiuj antaŭe estis en Bestĝargeno de San-Paŭlo kaj en ejoj de Fonduso Loro Parque movigitis al NEST. La posedanto de NEST estas brazila registaro kaj administras ĝin la Naturrezervejo Al Wabra.
Populacio en kapteco
La tuta nun ekzistanta kaptita populacio de malgrandaj araoj de Spix devenas de nur 7 birdoj, kiuj onikrede devenis el nur du nestoj ekzistintaj post 1982, paroj posedataj far Birds International en Filipinoj, far Dr. Hammerli en Svisio, kaj far Wolfgang Keissling en Loro Parque, kaj unu iĉo el Bestoĝardeno de São Paulo.
Ekde 1987, kiam naturalistoj, konservistoj kaj poste IBAMA/ICMBio komencis serĉi por araoj de Spix, oni trovis nur du antaŭe nekonatajn arojn de birdoj. Tiuj estas birdoj de Dr. Hammerli en 1991, kaj sola iĉo nomata Presley, trovita en Koloradio en 2002. Estas neniuj kredeblaj evidentaĵoj pri ekzisto de iuj aliaj birdoj nekonataj post 1987.
En jaro 2022 estis proksimume 177 malgrandaj araoj de Spix vivaj en kapteco. El ili 83 partoprenas en bredprogramo de Instituto Chico Mendes de Conservação da Biodiversidade (ICMBio) de la naturheredaĵa branĉo de brazilia registaro. La programo estas plejparte administrita far Al Wabra Wildlife Preservation (AWWP), kiu aĉetis plejparton de la araoj de la kolekto de Birds International kaj de kolekto de Dr. Hammerli en Svisio. Aliaj araoj estas en Loro Parque, Tenerife, Kanarioj, en Association for the Conservation of Threatened Parrots (ACTP) en Berlino, kaj en NEST en Brazil. Programoj de kapteca bredado de AWWP, ACTP kaj NEST celas reenkonduki la malgrandajn araojn de Spix al ilia natura habitato en Brazilio. La sola ino en Loro Parque Foundation ne povas bredi pro sanaj problemoj kaj do ne partoprenas en la programo. Kaj AWWP kaj ACTP pruntodonis birdojn al Birdoparko Jurong en Singapuro.
Géza Aczél
[acEl], laŭ la hungarlingve kutima nomordo Aczél Géza estis hungara bibliotekisto, poeto, redaktoro.
Malgranda arao de Spix
Populacio en kapteco
La loko kaj statuso de la 5 malgrandaj araoj de Spix el kolekto de Dr. Hammerli venditaj al privataj kolektoj estas nekonata, sed supozeble iuj el ili povas esti ankoraŭ vivaj; de ili devenis proksimume 13 malgrandaj araoj de Spix kiuj nun supozeble estas en privataj kolektoj en Svisio.
Géza Aczél
naskiĝis la en Ajak.
Biografio
maturiĝis en gimnazio en Nyíregyháza en 1965, poste li akiris pedagogian diplomon en Scienca Universitato Lajos Kossuth en 1971. Post la diplomo li estis bibliotekisto en la universitato ĝis 1978. Intertempe li doktoriĝis en 1975. Inter 1978–2015 li estis redaktoro, en la fina periodo ĉefredaktoro en revuo. Li ricevis stipendiojn en 1984, 1996 kaj 1998, premiojn inter 1989-2015.