cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bresolettes
Bresolettes estas malaperinta franca situanta en departemento Orne, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Bruéroliens.
Ĝi nun formas parton de Tourouvre au Perche.
NGC 5994
NGC 5994 (aliaj indikoj — UGC 10033, KCPG 472A, MCG 3-40-38, ARP 72, ZWG 107.36, VV 16, NPM1G +18.0461, PGC 56020) estas galaksio en konstelacio Serpento.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Snæfell
Snæfell estas monto en la oriento de Islando. La nomo signifas simple Neĝ-monto. Ĝi estas konstruita ĉefe per tofo kaj riolito. Saman nomon havas fakte la monto en la okcidento de Islando sur kiu situas la fama Snæfellsjökull (Glaĉero de Snæfell).
Snæfell estas la plej alta neglaĉera monto en Islando.
Cirilo el Jerusalemo
Oni elstarigis lin dum la Unua koncilio de Niceo kaj en 358 li estis elpostenigita. Fine, en 381, Cirilo estis oficiale agnoskita kiel legitima episkopo de Jerusalemo fare de siaj samuloj ĉe la Koncilio de Konstantinopolo. Li reprezentis moderan tendencon inter arianismo kaj homooúsios (egaleco inter patro kaj filo).
Lia festotago estas la 18-a de marto.
18290 Sumiyoshi
18290 Sumiyoshi estas tre malgranda sed neordinare hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Hiroki Kosaj kaj Kiiĉiro Furukaŭa (aŭ Kiichiro Hurukawa) elde la Stacio Kiso de la observatorio de Tokio sur la Monto Ontake (gubernio Nagano, Japanio).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la kvartalo Sumijoŝi de Osako en la sudo de la gubernio Osaka, grava haveno por la komerco inter Japanio kaj la Korea duoninsulo. La ŝintoa sanktejo Sumiyoshi-taisha, protektanto de la vojaĝo, estis fondita en 211. Ĉe la sanktejo estas lumturo, opiniata esti la plej malnova en Japanio.
Brandenburga pordego
La Brandenburga pordego (Brandenburger Tor) staras ĉe la okcidenta enirejo de la malnova Berlino kaj estas la ĉef-monumento de la urbo. Ĝi memorigas pri la propileoj de la Akropolo en Ateno.
La konstruaĵo estas la finaĵo de la strato Unter den Linden (Sub la Tilioj) kaj anstataŭigis la unuan Brandenburgan Pordegon, kiu estis konstruata samtempe kun la doganmuro en 1734. Ĝi altas 26 m, vastas 65,5 m kaj profundas 11 m. Ĝi havas kvin traveturejojn kaj du pordegdomojn.
Historio
La prusa reĝo Frederiko Vilhelmo la 2-a konstruigis la Brandenburgan Pordegon ekde 1788 ĝis 1791 fare de Carl Gotthard Langhans laŭ fruklasikisma stilo. Jare 1793 sur ĝin estis metata la kvarĉevala ĉaro (Quadriga) kun la venko-diino de Johann Gottfried Schadow. Tiuj figuroj estis farita el kupro. En 1806, ĝi estis forprenita al Parizo fare de Napoleono kie oni volis ĝin starigi, sed antaŭ tio fariĝis, li estis senpotencigata kaj la Quadriga estis sendata reen al Berlino, kie ĝi unue estis renovigata. Tiam ĝi ricevis kiel novan potenc-simbolon la feran krucon, sur kiu sedas la aglo de la imperio. Ĉar ĝi revenis al Berlino, ĝi estis starigita rajdante en la urbon (male al la antaŭa direkto).
Ĝis la eksiĝo de la germana imperiestro, nur li rajtis veturi tra la meza arko. Dum la dua mondmilito oni faris de la Quadriga reproduktaĵon el gipso. Ĉar dum la batalo pri Berlino germanaj soldatoj pafis multfoje al ĝi, post ke oni tie altigis ruĝan flagon, ĝi estis ege damaĝata. Nur du ĉevaloj travivis la atakon. Tial, la figuraro devis esti rekonstruata. Je la 21-a de septembro 1956 la Berlina estraro decidis rekonstrui la eksan urban pordegon. Ambaŭ partoj de Berlino kunlaboris pri la rekonstruado, kiu finiĝis je 14-a de decembro 1957.
Post la konstruado de la Berlina muro je la 13-a de aŭgusto 1961 la konstruaĵo estis en la barita areo kaj povis esti trairata nek de okcidento nek de oriento.
Preskaŭ ĉiuj gravaj okazaĵoj de la Berlina historio rilatas al la Brandenburga Pordego kiel ŝtata kaj urba simbolo. Ekzemple diris la usona prezidanto Reagan la 12-an de junio 1987 dum vizito al Berlino antaŭ la Brandenburga Pordego: ''Mr. Gorbachev, open this gate! Mr. Gorbachev, tear down this wall! (Sinjoro Gorbaĉevo, malfermu ĉi-pordon! Sinjoro Gorbaĉevo, malkonstruu ĉi-muron!)''. 28 jarojn post la konstruo de la Berlina muro, ĝi remalfermiĝis je la 22-a de decembro 1989.
La pordego estas montrata sur la malantaŭa flanko de la germanaj eŭro-moneroj 10-, 20- kaj 50-cendaj kiel simbolo de dividiĝo kaj reunuiĝo.
Brandenburga pordego en Potsdamo
Ankaŭ en Potsdamo estas Brandenburga pordego, konstruigita de Frideriko Vilhelmo la 1-a en 1733 kiel unua pordego dum la pligrandigo de la Potsdama urbo.
Brandenburga pordego en Phantasialand Brühl
La Phantasialand, libertempa parko en Brühl, ankaŭ havas Brandenburgan pordegon. Ĝi estas la enirejo al la plej malnova parto de la parko, simpligita laŭ-konstruaĵo de Berlino. La pordego estas pli malgranda kaj simpla ol la originalo, sed tamen havas impresan efikon al la gastoj.
Brandenburga pordego en Kaliningrad
En la rusa Kaliningrado, la eksa Königsberg, estas ankaŭ Brandenburga pordego (Gorodskije Worota Brandenburskije). Ĝi nomiĝas laŭ la urbo Brandenburg (nun Uŝakovo) ĉe la freŝa golfo.
Fenilalanino
La L-fenil-alanino (simbolo Phe aŭ F) estas esenca aminoacido por la mamuloj. Ĝi apartenas al la glikogenaj kaj ketogenaj aminoacidoj.
Ĝi estas elirmaterialo de la adrenalino kaj de la ergotamino.
Eliahu Inbal
Eliahu INBAL (16a de Februaro 1936, Jerusalemo) estas dirigento el Israelo.
Li studis en Francio kaj Nederlando kaj ricevis instruon de Sergiu Celibidache kaj Franco Ferrara.
Inbal faris grandan parton de sia ekkariero en Italio, sed sukcesa debuto en Britio en 1965 kun la Londona Filharmonia Orkestro kondukis al nombraj aliaj aranĝoj kun britaj orkestroj. Li poste laboris kun nombraj orkestroj tra la tuta Eŭropo kaj en Amerikon, kaj finfine li akiris ŝtatanecon de Britio.
Saint-Androny
- jen france, prononco [] - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĝirondio (france Gironde [] respektive okcitane kaj gaskone Gironda), en la administra regiono Nova Akvitanio (france Nouvelle-Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Nòva Aquitània) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Aquitània). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Blaye (aŭ Blaia) kaj al la kantono .
Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj.
Geografio
Saint-Androny situas ĉe la dekstra bordo de Ĝirondo, norde de Bordozo. Ĝia teritorio inkluzivas la insulon Patiras.
14576 Jefholley
14576 Jefholley estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Jeffrey Holley, mentoron en 2002 de unu finalisto de la konkurso de sciencaj mezlernejoj Discovery Channel Young Science Challenge. Li estis instruisto ĉe la St. Peter Chanel Interparochial School de Paulina (Luiziano, Usono).
25565 Lusiyang
25565 Lusiyang estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Frederik Prytz
Anton Frederick Winter Jakhelln PRYTZ (n. la 14-an de februaro 1878 - m. la 19-an de februaro 1945) estis norvega politikisto kaj membro de la nacisocialisma partio Nasjonal Samling. Li oficiis kiel ŝtatkonsilanto en la Nacia Registaro de Vidkun Quisling en 1940, kaj sekve kiel ministro de 1942 ĝis 1945.
Geja Honto
Historio
Geja Honto kreiĝis kiel protesto kontraŭ la komerciĝo de gejfieraj eventoj, kaj nomiĝis kontraŭe al ili. Membroj atakas "kviran asimiladon" en sociajn strukturojn konsiderataj de ili kiel premantaj. Tial ĝiaj (kutime sennomaj) anoj malkonsentas kun la laŭleĝigo de samseksa edziĝo, dirante ke: Geja Honto komenciĝis kiel ĉiujara evento en Brooklyn, Nov-Jorko, gastigita por multaj jaroj de DUMBA, artist-regata kolektivejo, kun bandoj kiaj Three Dollar Bill kaj Kiki and Herb kaj parolantoj kiaj Eileen Myles, Matilda Bernstein Sycamore kaj Penny Arcade. La eventon dokumentis Scott Berry kaj disponigis kiel la filmo Gay Shame 98. Swallow Your Pride estis gazeto eldonita de la novjorkaj gejhontaj planantoj, kun tri numeroj eldonitaj. La movado poste disvastiĝis al Sanfrancisko, Toronto, kaj Stokholmo.
LAGAI – Kvira Ribelo (antaŭe Lesbaninoj kaj Gejoj kontraŭ Intermeto) kontekstigis tian proteston. Ili skribis, ke "la originoj de la GLATK movado estas revoluciemaj [...] Nun, iuj el la samaj personoj, kiuj partoprenis en tiuj fabelaj ekŝutoj de kontraŭestabla furiozeco stumblis super unu la alia kurante al la urbodomo, por ke sia amo estu benita de Gavin Newsom, posteulo de Dan White kaj Dianne Feinstein, karulo de la urbaj evoluigantoj, persekutanto de la senhejmuloj, kaj kaŭzo de la multfojaj batadoj kaj arestoj de Geja Honto fare de policanoj."
En 2002, AlterNet eldonis eseon de la kvira aktivisto Tommi Avicolli Mecca, kiu loĝis en Sanfrancisko, pri Geja Honto. Kion li skribis esprimis multajn ideojn de Geja Honto:
En 2009, laŭ artikolo en IndyNay, Sanfranciska Geja Honto protestis ekster la GLAT-komunumejo de la urbo. Eldonaĵo de ili por la gazetaro diris:
La saman jaron okazis evento de la Londona branĉo de Geja Honto, kie oni havis tiel nomatan "endoma ludejo de interaga arto kaj alternativaj ideoj, [kio estis en] klubo [kiu] havis similan nekomercan, kontraŭkonsumisman vidpunkton...[kaj tie estis] tridek kvin flankaĵoj, 100 rendimentaj artistoj kaj 3 000 diboĉantoj."
En 2010 la Lambda Literatura Fondaĵo recenzis pri libro nome Gay Shame (Geja Honto). La recenzistoj rimarkis, ke la libro ekzamenas la originojn de Geja Honto kaj demandojn pri Geja Honto, kaj defias legantojn "demandi kaj esplori la eblon, ke la puŝo de la moderna GLAT-rajta movado por akcepto, asimilado, kaj—ili argumentus—fiero, rezultas en la perdo de io grave kvira dum ĝi klopodas forigi honton...esplorante la manierojn kiel fiero kaj honto konektas kun raso, sekso kaj sekseco."
En 2011, Mattilda Bernstein Sycamore estis intervjuita de enreta eldonaĵo nome We Who Feel Differently (Ni, kiuj alie opinias). Carlos Motta, la intervjuisto, demandis pri kiel malfermi spacojn, kaj responde, Mattilda priparolis siajn klopodojn kun Geja Honto:
Gejan Honton menciis ankaŭ Mission Local, Bay Area Reporter, verkisto Toshio Meronek en Huffington Post, radikala gazeto Slingshot, SF Weekly, Sarah Jaffe en Alternet, 7-paĝa artikolo en Quarterly Journal of Speech, kaj multaj aliaj.
Forfadiĝo kaj postlasaĵo
La Sanfranciska Geja Honto iĝis nehierarkia rekt-agada kaj radikal-kvira kolektivo, kiu kontinuis ĝis 2013, kiam ĝi perdis movoforton. Ĝi estis "principale respondeca pro la protestoj, mobilizoj, kaj gerilaj taktikoj, kiuj fermis la urbon Sanfrancisko responde al la deklaracio de milito kontraŭ Irako." Intervjuo afiŝita en la retejo de Mission Local rimarkis, ke la grupo ekorganizis en 2001, farante radikalan rektan agadon kun ideoj kiaj la "Gota Enploro", kiun ili priskribis kiel "spaco por bani en nia malfeliĉo pri la nuna stato de la GLAT-a politiko kaj la teruroj de la pli granda mondo." La grupo diris ankaŭ ke "la nuna stato de la GLAT-a politiko estas kuro por atingi malgejan privilegion" kaj, ke "sana prizorgo estu disponebla al ĉiuj el ni... kvira idento temas pri defio al la institucioj de dominado, kiaj geedziĝo kaj la militistaro, ne aniĝo en ili... ni laboru kontraŭ tradiciaj institucioj kaj konstruu konektojn kun homoj, kiuj sentigas al ni amon, ĝojon, liberon, kaj sekuron — kio multakaze, kiel ni scias, estas la rekta malo de geedziĝo... Geja Honto subtenas ĉian manifestaĵon de sekseca sindeterminado."
Ilia retejo priskribis ilin kiel dediĉitaj al "kvira celebrego, kiu altigos rektan agadon ĝis mirigaj niveloj de teatreco, malakceptante la komercigitan gej-identon, kiu malkonfesas la imanentajn ligojn inter kvira baraktado kaj kontraŭstaro al potenco... kontraŭante la sinservajn "valorojn" de geja konsumismo kaj... batalante kontraŭ la rapida asimilisma monstro per ruiniga mobilizo de kvira brileco." En 2012, laŭ verkisto Toshio Meronek, kritiko de la "komercigo de Fieraj eventoj oficiale pensvirusiĝis... [kaj] ke Fiero fakte komenciĝis kiel tago de politika agado, nome la Liberiga Tago de Christopher Street." Foje, post la kontraŭleĝigo de Don't Ask Don't Tell, Geja Honto eldonis afiŝon, deklarante: "Neniujn Gejojn en la Militistaro! Ni bezonas vin sur la stratoj. Tenante la kurantan staton kontrolata kaj brulanta."
Post la fino de la lasta branĉo de Geja Honto estis iuj rimarkoj pri la movado en tuto. Unu el la ĉeforganizantoj de tiu grupo, Mattilda Bernstein Sycamore, diris al San Francisco Bay Guardian, ke:
En junio 2013, artikolo en White Rose Reader aldonis al tio, rimarkante ke: "Komencitaj en 1998, tiuj 'Geja Honto' eventoj antaŭenigis kontraŭkulturajn ideologiojn kaj radikalan esprimon... iuj rimarkis kaj sekvis tion: blogaĵo lastatempe aperis por postuli Gejan Honton, kreita de 48-jaraĝa kvira virdiskestro."
Reapero
En septembro 2013, Geja Honto SF, aŭ Sanfranciska Geja Honto, reaperis kiel rimarkite per ŝerco de #GayShame etikedo je Twitter. En sia retejo, la grupo enlistigas ĉiusemajnajn organizajn renkontiĝojn ĉe Modern Times Bookstore, kune kune gastigado de "pli malgrandaj renkontiĝoj dum la semajno por plani specifajn agojn kaj aktivaĵojn." Geja Honto SF priskribas sin kiel "Viruso en la Sistemo," deklarante "novan kviran aktivismon... por kontraŭi la sinservajn 'valorojn' de geja konsumismo kaj la pli kaj pli hipokrita maldekstro."
Aldone aperis aliaj branĉoj de Geja Honto. Ĉirkaŭ majo 2013 komenciĝis Geja Honto de Sandiego, priskribante sin en Facebook-paĝo kiel "kreita kiel protesto kontraŭ la trokomercigo de fieraj eventoj kaj oponanta kviran asimiladon. Geja Honto ekis en 1998 en Brooklyn, NY, kaj aktivis ĉe DUMBA, la artista kolektivo, je kiu la filmo Short Bus baziĝis." Tiu Facebook-paĝo kovris temojn de samseksa edz(in)iĝo al Lou Reed, ĝis geja fiero kaj eĉ multe pliaj. Ĉirkaŭ la sama tempo aperis ankaŭ Tumblr-blogo por la branĉo, ripetante la saman priskribon kiel la Facebook-paĝo, kaj ĝi ankoraŭ ekzistas. Ilia Tumblr reafiŝis verkojn de la Sanfranciska Geja Honto, kritikis kapitalismon, parolis pri kvira kaj transgenra liberiĝo, kaj faris multe pli.
Organizaj principoj
Organize, la Sanfranciska Geja Honto estas bazita je samopiniiĝa decidado, kio signifas, ke ĉiu devas konsenti pri decidoj antaŭ ol kontinui kaj, ke ili devas certigi ke ĉiu estas plene informita pri la agoj, kiuj okazos. Kiam iu ajn grupano parolas al la gazetaro, ili identas sin kiel 'Mary', por ke neniu estu vidata kiel estro, malĝuste identigante sin por ke anonimeco estu konservita.
Kritiko
Nemirinde por grupo, kiu kontraŭas la plimultan GLATK-an kulturon, iuj kritikis Gejan Honton. Unu blogisto, nome Dyneslines, argumentis, ke "Konsiderante tiun ĉi strangan fenomenon, estas malfacile ne rimarki maltrankviligajn elementojn de volonta malnobleco kaj internigita homofobio... Ekzistas evidenteco, ke la gej-honta tendenco nun malŝvelas. Tiu rezulto certe estas esperinda."
Alia kritiko, el kvira vidpunkto, kvankam ĝi laŭdas la grupon multamaniere, komentis, ke "por la grupo estas malfacile plene elmovi sin el la supera strukturo, kiel ilia ideologio postulas... Forigante individuajn nomojn, kaj rezulte, individuajn identojn inter la grupo, Geja Honto konformis al ĝuste la sama komercigo, kontraŭ kiu ĝi klopodas batali."
Akademia kongreso
Akademia kongreso ĉe la Universitato de Miĉigano Ann Arbor okazis en marto 2003. Laŭ raporto, dum la semajno estis frikcio inter la aktivistoj kaj la akademiistoj, kreskante el malsamaj strategioj, kaj el diraĵo de la aktivistoj, ke la akademiistoj ne sufiĉe agnoskis sian potencon kaj klasan privilegion, kaj ke ili kunhavu pli el tiu privilegio kun la aktivistoj.
Kojiro Shinohara
Li futbalis ĉe Fagiano Okayama, Roasso Kumamoto kaj Avispa Fukuoka.
Unuflanka Deklaro de Sendependeco de Rodezio
La Unuflanka Deklaro de Sendependeco (UDS) estis proklamo adoptita de la ministraro de Rodezio en la 11a tago de novembro 1965, anoncante, ke Rodezio, tiam brita teritorio en suda Afriko kiu jam regis sin mem ekde 1923, nun rigardas sin sendependa suverena ŝtato. La kulmino de longedaŭra disputo inter la brita kaj rodezia registaroj koncerne la kondiĉojn sub kiuj tiu lasta povus iĝi plene sendependa, ĝi estis la unua unuflanka rompiĝo el la Unuiĝinta Reĝlando fare de kolonio ekde la Usona Deklaro de Sendependeco antaŭ preskaŭ du jarcentoj. Britio, la Komunumo de Nacioj kaj la Unuiĝintaj Nacioj ĉiuj opiniis la UDS de Rodezio kontraŭleĝa, kaj ekonomiaj embargoj, unuafoje en la historio de la UN, estis truditaj al la sendependiĝanta kolonio. Inter preskaŭ senescepta internacia izoleco, Rodezio daŭris kiel neagnoskita ŝtato kun la helpo de Sud-Afriko kaj Portugalio.
La rodezia registaro, kiu plejparte konsistis el membroj de la blanka malplimulto de la lando, ĉirkaŭ 5% de la loĝantaro, indignis kiam, meze de la malkoloniigado kaj la Vento de Ŝanĝiĝo, malpli evoluigitaj afrikaj kolonioj en la nordo sen kompareblaj spertoj pri memregado rapide antaŭeniris al sendependiĝo dum la fruaj 1960aj jaroj, dum al Rodezio estis rifuzita suvereneco sub la graviĝanta principo pri "neniu sendependiĝo antaŭ regado de la plimulto" ("NIBMAR"). La plejmulto de blankaj rodezianoj sentis, ke ili meritis sendependecon post kvar jardekoj da memregado kaj ke Britio perfidis ilin per malpermeso de tio. Tio, kune kun akra nevolemo de la kolonia registaro transdoni potencon al nigraj naciistoj—la montrado de rasaj streĉitecoj, kontraŭ-komunismo dum la Malvarma Milito kaj la timo ke distopia Kongo-stila situacio povus esti rezulto—kreis la impreson, ke se Britio ne donas sendependecon, Rodezio eble estus prava pri unuflanka preno de sendependeco.
Plenhalto okazis inter la brita kaj rodezia ĉefministroj, Harold Wilson kaj Ian Smith respektive, inter 1964 kaj 1965. Disputado ĉirkaŭis la britan kondiĉon ke la postuloj por sendependeco devis esti akcepteblaj "al la popolo ĝenerale"; Smith asertis, ke tio estis plenumita, dum Britio kaj nigraj naciistaj gvidantoj en Rodezio opiniis, ke tio ne estis. Wilson proponis, en la lastaj tagoj de oktobro 1965, ke Britio eventuale protektos iun nigran deputitaron en la rodezia parlamento per retiro de kelkaj el la potencoj transdonitaj al la kolonia registaro. Li ankaŭ prezentis preskribojn por esplora reĝa komisiono. Tiujn la rodezianoj trovis neakcepteblaj kaj Smith kaj lia ministraro deklaris sendependecon. Nomante tion ŝtatperfida, la brita kolonia guberniestro siro Humphrey Gibbs formale eksigis Smith kaj lian registaron, sed ili ignoris lin kaj komisiis "funkciulon administranta la registaron" por anstataŭigi Gibbs.
Dum neniu lando rekonis UDS, la Altkortumo de Rodezio opiniis la post-UDSan registaron laŭleĝa kaj de jure (laŭrajta) en 1968. En la komenco, la administracio de Smith konfesis daŭran lojalecon al la reĝino, sed tion forlasis en 1970 kiam ĝi deklaris respublikon en malsukcesa provo gajni eksterlandan rekonon. Komenciĝis du jarojn poste la Rodezia Arbusta Milito, intensa gerila konflikto inter la registaro kaj du rivalaj nigraj naciistaj grupoj subtenitaj de komunistoj, kaj post pluraj provoj fini la militon Smith konsentis al la Interna Akordiĝo kun ne-militantaj naciistoj en 1978. Sub tiuj preskriboj la lando estis reorganizita sub nigra regado kiel Zimbabvo-Rodezio en junio 1979, sed tiu ĉi nova ordo estis malakceptita de la gerilanoj kaj de la internacia komunumo. La Arbusta Milito daŭris ĝis Zimbabvo-Rodezio nuligis UDS konforme al la Interkonsento ĉe Lankastra Domo en decembro 1979. Post mallonga tempo de rekta brita regado, Britio donis sendependecon al Zimbabvo en 1980.
Unika okazo
La suda afrika teritorio de Rodezio, oficiale Suda Rodezio, estis unika okazo en la Brita Imperio kaj Komunumo de Nacioj—kvankam nomita kolonio, ĝi estis interne memreganta kaj konstitucie simila al dominio. Tiu situacio datiĝis de 1923, kiam ĝi estis donita statuson respondeca registaro ene de la Imperio kiel memreganta kolonio, post tri jardekoj da administrado kaj evoluigo fare de la Brita Suda Afrika Kompanio. Britio intencis, ke la integriĝo de Suda Rodezio en la Unio de Sud-Afriko estu kiel nova provinco, sed ĉar tio estis malakceptita de registritaj balotantoj en 1922-a registara referendumo, la teritorio anstataŭe ricevis modladon en eventualan dominion. Ĝi  administris proprajn aferojn en preskaŭ ĉiuj manieroj, inkluzive defendon.
La povoj de Whitehall super Suda Rodezio laŭ la konstitucio de 1923 estis, surpapere, konsiderindaj; la brita krono estis teorie kapabla nuligi ĉiun aprobitan akton ene de jaro aŭ ŝanĝi la konstitucion laŭdezire. Tiuj rezervitaj potencoj estis celitaj protekti la indiĝenajn nigrajn homojn de diskriminacia leĝo kaj gardi britajn komercajn interesojn en la kolonio, sed kiel Claire Palley komentis en sia konstitucia historio de la lando, Whitehall tre malfacile povus observigi tiajn agojn kaj provoj tion fari verŝajne kaŭzus krizon. Ĉiaokaze, ili neniam estis efektivigitaj. Ĝenerale kunlaboreca interrilato evoluis inter Whitehall kaj la kolonia registaro kaj ŝtatoficaro en Harareo (Salisbury) kaj disputo estis malofta.
La 1923a konstitucio estis verkita en nerasisma vortumado kaj la balota sistemo priskribita en la konstitucio estis simile malferma, almenaŭ teorie. Voĉdonrajtoj koncerne personan enspezon, edukadon kaj nemoveblaĵojn, similaj al tiuj de la Voĉdonrajtaj Kvalifikoj de la Kaboj, estis aplikitaj egale al ĉiuj, sed pro tio, ke la plejparto de nigruloj ne kontentigis la difinitajn postulojn, kaj la registro de balotrajtuloj kaj la kolonia parlamento estis preskaŭ tute blankaj. La rezulto estis, ke nigraj interesoj estis apenaŭ reprezentitaj, afero kion la plejparto de la blankuloj de la kolonio ŝajnis senentuziasma voli ŝanĝi. Ili asertis ke la plejparto de nigruloj ne estis interesita en okcident-stila politika procezado kaj, ke ili ne regus konvene se ili estriĝus. Aktoj kiel la Akto pri Disparceligo de Tero de 1930, kiu destinis proksimume duonon de la lando al blanka proprieto kaj enloĝado kaj dividis la ceteron en nigran aĉeteblon, triban fideikomison kaj naciajn areojn, estis diversmaniere inklinitaj al la blanka malplimulto konsistante ĉirkaŭ 5% de la loĝantaro. Blankaj setlantoj kaj iliaj idoj provizis la grandan parton de la administracia, industria, scienca kaj farma kapabloj de la kolonio kaj konstruis relative ekvilibrigitan, parte industriigitan merkatan ekonomion, kun fierindaj fortaj agrikultura kaj fabrika sektoroj, fera kaj ŝtala industrioj kaj modernaj minindustriaj entreprenoj. Ĉiutaga vivo estis makulita de diskriminacio kiu kuris gamon de laborpostena rezervado al blankuloj ĝis etanima segregacio de trajnaj vagonoj, atendovicoj ĉe poŝtoficejoj, k.s. Blankuloj posedis la plejparton de la plej bonaj kultivejoj kaj havis ege superajn edukadon, salajrojn kaj hejmojn, sed la lernejoj, kuracaj servoj, salajroj kaj vivstiloj de nigraj rodezianoj estis tamen tre bonaj laŭ la normoj de Afriko.
En la pli larĝa kunteksto de la Imperio, Suda Rodezio okupis apartan kategorion pro ĝia "speciala kvazaŭ-sendependa statuso". La Ofico pri Dominioj, kreita en 1925 por pritrakti britajn rilatojn kun la dominioj de Aŭstralio, Kanado, Nov-Zelando, Novlando, Sud-Afriko kaj la Irlanda Libera Ŝtato, ankaŭ rilatis kun Suda Rodezio. Imperiaj Konferencoj inkluzivis la ĉefministron de Suda Rodezio apud tiuj de la dominioj de 1932. Tiu unika aranĝo daŭris post la alveno de Konferencoj de Konfederaciaj Ĉefministroj en 1944. Sud-rodezianoj el ĉiuj rasoj militis por Britio en la Dua Mondmilito kaj la kolonia registaro iompostiome ricevis pli da memstareco koncerne eksterajn aferojn. Tuj post la milito, sud-rodeziaj politikistoj ĝenerale opiniis sin efektive sendependaj kaj, ke plena memstareco en la formo de dominieco malmulte diferencus. Postmilita enmigrado al Suda Rodezio, ĉefe el Britio, Irlando kaj Sud-Afriko, kaŭzis la blankan komunumon ŝveliĝi de 68 954 homoj en 1941 ĝis 221 504 en 1961. La nigraj loĝantoj kreskis de 1 400 000 ĝis 3 550 000 dum tiu sama tempo.
Federacio kaj la Vento de Ŝanĝiĝo
Kredo ke plena statuso kiel dominio estas simbola ago havebla je nura peto, ĉefministro Godfrey Huggins (en ofico de 1933 ĝis 1953) dufoje ignoris britajn aludojn al dominieco kaj male aspiris al parte sendependa federacio kun Norda Rodezio kaj Lando Njasa, du kolonioj rekte administritaj de Londono. Huggins esperis, ke tio instigus la kreon de sola unuiĝinta dominio en sud-centra Afriko, en imito de la Federacio de Aŭstralio antaŭ duono de jarcento.[N 3] La Federacio de Rodezio kaj Lando Njasa, difinita en ties konstitucio kiel nedissolvebla, komenciĝis en 1953, mandato de la rezultoj de plejparte blanka referendumo, kun Suda Rodezio, la plej evoluigita el la tri teritorioj, ĉe la kapo, Huggins kiel federacia ĉefministro kaj Harareo kiel federacia ĉefurbo.[N 4]
Venante komence de la malkoloniiga periodo, la federacio de memreganta Suda Rodezio kun du rekte regataj britaj protektoratoj estis poste priskribita de la brita historiisto Robert Blake kiel "aberacio de historio—kurioza devio de la neevitebla irado de eventoj". De la komenco, la projekto alfrontis nigran kontraŭstaron kaj fine malsukcesis pro la ŝanĝiĝantaj internaciaj sintenoj kaj pliiĝantaj nigraj naciistaj ambicioj de la malfruaj 1950aj jaroj kaj fruaj 1960aj jaroj, ofte kolektive nomitaj la Vento de Ŝanĝiĝo. Britio, Francio kaj Belgio forte akcelis sian retiron el Afriko dum tiu periodo. Ili kredis kolonian regadon esti jam ne daŭrigebla; nek geopolitike nek etike. La ideo de "neniu sendependiĝo antaŭ regado de plimulto", ofte mallongigita al "NIBMAR", akiris konsiderindan sekvantaron en britaj politikaj rondoj. Kiam Huggins (kiu lastatempe ricevis nobelan titolon lordo Malvern) petis, ke Britio igu la federacion dominio en 1956, li estis repuŝita. La opozicia Dominia Partio respondis en la sekvaj kelkaj jaroj per pluraj petoj por federacia unuflanka deklaro de sendependeco (UDS). Post la emeritiĝo de lordo Malvern en la lasta parto de 1956, lia posteulo siro Roy Welensky pripensis tian agon almenaŭ tri fojojn.[N 5]
Provante antaŭenirigi la aferon por sudrodezia sendependeco, precipe se okazos federacia diseriĝo, la sudrodezia ĉefministro siro Edgar Whitehead peris la 1961an konstitucion kun Britio, kredante ke tio forigus ĉiujn britajn potencojn de rezervado super sud-rodeziaj aktoj kaj agoj kaj metus la landon sojle de plena suvereneco. Malgraŭ ke ĝi enhavis neniujn promesojn pri sendependeco, Whitehead, Welensky kaj aliaj subtenantoj de tiu ĉi konstitucio prezentis ĝin al la sudrodezia balotantaro kiel la "sendependecan konstitucion" sub kiu Suda Rodezio iĝus konfederacia regno samnivela kun Aŭstralio, Kanado kaj Nov-Zelando se la federacio dissolviĝus. Blankaj malkonsentuloj inkluzivis Ian Smith, parlamentano por la urbo Gwanda kaj ĉefa instigisto por la reganta Unuiĝinta Federacia Partio (UFP) en la federacia asembleo, kiu plendis pri la preterlaso ene de la konstitucio pri klara promeso de sudrodezia sendependeco okaze de federacia dissolviĝo. Fine, li demisiis proteste. Referendumo de la plejparte blanka balotantaro aprobis la novan konstitucion en plimulta voĉdono de 65% en la 26a de julio 1961. La neto de la konstitucio inkluzivis kelkajn kromajn kondiĉojn kiujn enmetis la britoj, unu el ili—sekcio 111—donis rezervan rajton al la krono amendi, aldoni aŭ revoki kelkajn sekciojn de la sudrodezia konstitucio per leĝdono en konsilio je peto de la brita registaro. Tio ĉi fakte nuligis la cedon de britaj potencoj priskribitan aliloke en la dokumento, sed la sudrodezianoj komence tion ne rimarkis.
La nigra naciista movado en Suda Rodezio, fondita kaj organizita de urbaj nigraj elitoj dum la lastaj 1950aj jaroj, estis plurfoje malpermesita de la kolonia registaro pro politika perforto, industria sabotado kaj timigado de nigraj balotontoj, agoj kiuj konsistigis ĝian aktivadon. La ĉefa naciista grupo, gvidita de la bulavaja laborsindikatano Joshua Nkomo, alinomis sin post ĉiu malpermeso kaj ree organiziĝis. Komence de 1962 la nomo de tiu grupo estis Zimbabva Afrika Popola Unio (ZAPU). En provo gajni nigran politikan subtenon, Whitehead proponis nombron da reformoj al rase diskriminaciaj leĝoj, inkluzive la Agon pri Disparceligo de Tero kaj li promesis efektivigi la reformojn se lia UFP gajnos la sekvan sudrodezian balotadon. Sed la timigado de ZAPU de eventualaj nigraj balotantoj malhelpis la penojn de la UFP gajni ilian subtenon kaj multaj en la blanka komunumo konsideris Whitehead tro radikala kaj tro malsevera rilate kion ili opiniis nigra ekstremismo. En la sudrodezia balotado de decembro 1962, la UFP estis venkita de la Rodezia Fronto (RF), lastatempe formita alianco de konservativaj voĉoj gvidita de Winston Field kaj Ian Smith, en rezulto ĝenerale konsiderita ŝoka. Field iĝis ĉefministro, kun Smith sia viculo.
Federacia dissolviĝo; la radikoj de malfido
Dume, secesiemaj nigraj naciistaj partioj gajnis balotadajn venkojn en Norda Rodezio kaj Lando Njasa kaj la konservativa administracio de Harold Macmillan en Britio ekis al rompiĝo de la federacio, konvinkita ke ĝi estas nun sendefendebla. En februaro 1962, la brita Ŝtatsekretario pri Konfederaciaj Rilatoj, Duncan Sandys, kaŝe informis la gvidanton de Lando Njasa Hastings Banda, ke secesio ja estus permesita. Kelkajn tagojn poste, li konsternegis Welensky kiam li diris ke, "Ni britoj perdis la volon regi". "Sed tamen, ne," rebatis Julian Greenfield, la leĝ-ministro de Welensky.[N 7] La vic-ĉefministro de Macmillan kaj Unua Sekretario de Ŝtato, R A Butler, kiu gvidis britan kontrolon de la federacio, deklaris en decembro 1962 la rajton de Lando Njasa secesii. Kvar monatojn poste, li informis la tri teritoriojn ke li kunvenigos konferencon por decidi la estontecon de la federacio.
Ĉar Suda Rodezio estis leĝdona partnero de Britio en la kreo de la federacio en 1953, ne eblus (aŭ almenaŭ malfacile eblus), ke Britio diserigu la union sen la kunlaboro de Rodezio. Field povis do, kripligi la britojn per rifuzo ĉeesti la konferencon ĝis ili promesis doni al lia lando plenan sendependecon. Laŭ Field, Smith kaj aliaj RFaj politikistoj, Butler faris plurajn tiajn promesojn por gajni ilian kunlaboron ĉe la konferenco, sed plurfoje rifuzis ion surpaperigi. La sudrodezianoj asertis, ke Butler pravigis sian rifuzon doni skriban promeson per la diro ke la ligigo de la vortoj de Whitehall al dokumento prefere ol liaj perbuŝaj vortoj estus kontraŭ la "spirito de fido" de la konfederacio—argumento kiun Field poste akceptis. "Lasu nin memori la fidon emfazita de vi," Smith avertis, dum, laŭ la rakonto de Field, li svingis la fingron je Butler; "Se vi rompos tion, vi vivos bedaŭri". Suda Rodezio ĉeestis la konferencon, kiu okazis ĉe la urbo Viktoria Akvofalo, dum semajno komencanta en la 28a de junio 1963, kaj, inter aliaj aferoj, interkonsento estis atingita formale dissolvigi la federacion fine de la jaro. Poste, en la Ĉambro de Deputitoj, Butler definitive neis sugestojn, ke li glatigis la vojon al federacia diserigo per sekretaj promesoj al la sudrodezianoj.
La administracio de Field surpriziĝis pro la anonco de Britio en oktobro 1963, ke Lando Njasa fariĝos plene sendependa en la 6a de julio 1964. Neniu dato estis fiksita por Nordrodezia ŝtateco, sed ĝenerale oni supozis, ke tio sekvus post nelonge. Tuj, Smith estis sendita al Londono, kie li starigis rondon de nedecidigaj interparoloj pri sudrodezia sendependeco kun la nova brita ĉefministro, siro Alec Douglas-Home. Proksimume samtempe, en Suda Rodezio oni ekkomprenis la ĉeeston kaj signifon de sekcio 111 en la 1961a konstitucio. Konjektoj aperis en politikaj rondoj, ke estonta brita registaro povus laŭplaĉe ignori antaŭajn konvenciojn per leĝdonado nome de Harareo, sed senkonsente, per retiro de transdonitaj potencoj aŭ alimaniera ŝanĝiĝo de la konstitucio de Suda Rodezio. Timo de tio, kion povus fari la Laborista Partio se ĝi gajnos la sekvantan britan ĝeneralan balotadon (kiu estis planita okazi malfrue en 1964), la sudrodezianoj intensigis siajn penojn, esperante gajni sendependecon antaŭ ol Britio iros voĉdoni kaj prefere ne post tiu de Lando Njasa. La federacio dissolviĝis akurate je la fino de 1963.
Starpunkto de la brita registaro
Rifuzo de la brita registaro doni sendependecon al Suda Rodezio sub la 1961a konstitucio estis plejparte la rezulto de la geopolitikaj kaj moralaj ŝanĝoj asociitaj kun la Vento de Ŝanĝiĝo, kune kun la deziro de Britio eviti kritikaĉon kaj perdon de prestiĝo en la Unuiĝintaj Nacioj (UN) kaj la konfederacio. De la fruaj 1960aj jaroj, la ĝenerala sento en la postkolonia UN—precipe en la Ĝenerala Asembleo, kie la komunista bloko kaj la afrik-azia interesgrupo estis kune tre fortaj—estis severe kondamni ĉiujn formojn de koloniismo kaj subteni komunist-subtenitajn nigrajn naciistajn popolribelojn trans suda Afriko, konsiderante ilin ras-liberigaj movadoj. Meze de la Malvarma Milito, Britio kontraŭis la disvastiĝon de sovetia kaj ĉina influoj en Afrikon, sed sciis, ke ĝi iĝus internacia pario se ĝi publike esprimus dubojn aŭ retiriĝus pri NIBMAR en la demando pri Suda Rodezio. Kiam la temo de Suda Rodezio ricevis atenton en la UN kaj aliaj korpoj, precipe la Organizaĵo de Afrika Unueco (OAU), eĉ daŭrigo de la nuna stato estis rigardita kiel neakceptebla internacie, donante al la brita registaro grandan kvanton da embaraso.
En la konfederacia kunteksto ankaŭ, Britio komprenis, ke la simpla dono de sendependeco al Suda Rodezio ne estis vera elekto, ĉar multaj afrik-aziaj landoj estis ankaŭ konfederaciaj membroj. Ŝtateco por Harareo sen regado fare de la plimulto kaŭzus fendon en la konfederacio kaj eble kaŭzus tutan rompiĝon, katastrofa eventualaĵo por brita eksterlanda politiko. La konfederacio ofte vokis al Britio rekte interveni okaze de daŭra sudrodezia defio. Dume, liberaluloj en Britio maltrankviliĝis, ke se lasita senbridigita Harareo povus vagi direkte al sudafrik-stila rasapartismo. Dezirema eviti devigan elekton inter Suda Rodezio kaj la konfederacio, Whitehall provis iri laŭ meza vojo inter la du, sed fine li decidis ke internaciaj konsideroj estas pli gravaj.
Parti-nivele, la Laborista Partio, la opozicio ĝis oktobro 1964, estis malkaŝe kontraŭ sendependeco de Suda Rodezio sub la 1961a konstitucio kaj subtenis la nigran naciistan movadon ideologie kaj morale. La Liberala Partio, kiu tenis manplenon da parlamentaj seĝoj, sintenis simile. La Konservativa Partio,  ankaŭ sekvante politikon de malkoloniiĝo, tamen sentis sin pli komprenema al la starpunkto de la registaro de Suda Rodezio kaj enhavis membrojn kiuj publike subtenis la registaron.
Vidpunkto de la sudrodezia registaro
La sudrodezia registaro trovis bizara la fakton ke Britio kreis sendependajn ŝtatojn de Norda Rodezio kaj Lando Njasa, malpli evoluigitaj teritorioj kun malmultaj spertoj pri memregado, dum neante suverenecon al Suda Rodezio, altranga partnero de la federacio, kiu jam regis sin kvar jardekojn kaj kiu estis unu el la plej prosperaj kaj evoluigitaj landoj en Afriko. La principo de regado de la plimulto, la bazo por la evidenta malkonsekvenco, la sudrodezianoj konsideris senrilata. Ili supozis, ke okaze de federacia dissolviĝo, ili estas unualoke en vico por sendependeco sen gravaj ŝanĝoj al la 1961a konstitucio, impreso konfirmita al ili per antaŭa interregistara korespondado, precipe la voĉaj promesoj kiujn ili asertis ricevi de Butler. Kiam la atendita aranĝo de eventoj ne okazis, ili sentis sin trompitaj. Harareo asertis, ke ĝia plejparte blanka parlamento pli meritis sendependecon ol la sentestitaj nigraj naciistaj gvidantoj, ĉar la parlamento jam pruvis kompetentecon dum jardekoj da memregado.
La RF asertis, ke la sangaj enlandaj militoj, militistaj puĉoj kaj aliaj katastrofoj turmentantaj la novajn plimulto-regatajn afrikajn ŝtatojn al la nordo, multaj el kiuj fariĝis koruptaj, aŭtokratecaj aŭ komunistaj unu-partiaj ŝtatoj baldaŭe post sendependeco, montris, ke nigraj naciistaj gvidantoj ne estis pretaj regi. Forte influita de la blankaj rifuĝintoj kiuj fuĝis suden el Kongo, la RF prezentis kaosajn pereajn scenarojn pri la signifo de nigra naciista regado en Suda Rodezio, precipe por la blanka komunumo. Subtenantoj de la RFa starpunkto bagateligis nigrajn naciistajn plendojn koncerne al landa proprieto kaj rasapartigo kaj argumentis, ke malgraŭ la rasa misekvilibro en enlandaj politikoj—blankuloj konsistigis 5% de la loĝantaro, sed pli ol 90% de la registritaj balotantoj—la balotada sistemo ne estis rasisma, ĉar la balotrajto estis bazita sur financaj kaj edukaj kvalifikoj, ne sur etneco. Ili emfazis la fieran historion de la kolonio militante por Britio kaj esprimis deziron kuntekste de la Malvarma Milito formi kontraŭ-komunistan, por-okcidentan fronton en Afriko apud Sud-Afriko kaj Portugalio.
Tiuj ĉi faktoroj aldoniĝis al tio, kion RFaj politikistoj kaj subtenantoj vidis kiel britaj dekadenco, ĉikanado kaj perfidado por krei la argumentaron ke UDS, ja dubinda laŭleĝe kaj probabla provoki internacian tumulton, tamen povus esti, laŭ ili, prava kaj bezonata por la bono de la lando kaj regiono se akordiĝo ne povus esti trovita kun Whitehall.
Unuaj paŝoj, sub Field
La malsukceso de Field sekurigi sendependecon samtempe kun la fino de la federacio kaŭzis, ke lia ministraro ŝanceliĝis en subteno por li dum malfrua 1963 kaj frua 1964. La RFa regokomitato en januaro 1964 montris multan malkontentecon kun li, bazita sur la impreso, ke la britoj ŝajnas lin superruzi. La ĉefministro estis metita sub grandega premo gajni la sendependecon de la kolonio. Poste tiumonate, Field vojaĝis al Anglio por urĝi Douglas-Home kaj Sandys por sendependeco kaj li levis la eblecon de UDS kelkfoje, sed revenis sensukcese en la 2a de februaro.
La RF unuiĝis malantaŭ Field post kiam Sandys sendis al li abruptan leteron avertantan pri probabla konfederacia reago al deklaro de sendependeco, sed post tio, la ĉefministro perdis la fidon de sia partio pro manko de provo sekvi vojon al almenaŭ efektiva sendependeco, vojon elpensita de Desmond Lardner-Burke, advokato kaj RFa parlamentano por Gwelo. Dum marto 1964, la leĝdona asembleo en Harareo konsideris kaj aprobis la mocion de Lardner-Burke, ke la guberniestro, siro Humphrey Gibbs, devus doni skribpeton al la reĝino petante modifon de sekcio 111 en la 1961a konstitucio, por ke la tie-priskribita reĝa konsento estu farita ĉe peto de la sudrodezia registaro prefere ol ĉe peto de ĝia brita kolego. Tio kaj forigus la eblon de brita leĝdona sintrudo kaj glatigus la vojon antaŭen al preno de sendependeco laŭ leĝdono en konsilio.[N 11]
La intenco de la RF, parte, estis elprovi ĉu la britoj penus bloki tiun akton post la dono de reĝa konsento fare de Gibbs, sed la afero neniam leviĝis, ĉar Sandys persvadis Field ne plusendi ĝin al Gibbs por ratifo, pro tio, ke la akto ne estis unuanime aprobita. Lordo Salisbury, unu el la ĉefaj subtenantoj de Suda Rodezio en Britio, malesperis pri la neagemo de Field, dirante al Welensky ke, siaopinie, "la simpla tempo deklari sendependecon, ĉu prava ĉu malprava, estus kiam la federacio finiĝis". La RFa hierarkio interpretis tiun plej lastan retroiron de Field kiel pruvon ke li ne serioze defius la britojn pri sendependeco kaj do devigis lian abdikon en la 13a de aprilo 1964. Smith akceptis la nomunumon de la ministraro al la pozicio de Field.
Smith anstataŭigas Field; kunsidoj kun Douglas-Home
Smith, kultivisto de urbo Selukwe en la provinco Midlands, grave vundita dum servo en la brita Reĝa Aera Forto dum la Dua Mondmilito, estis la unua indiĝene naskita ĉefministro de Suda Rodezio.[N 12] Rigardita en britaj politikaj rondoj kiel "kruda koloniano"—kiam li ministriĝis, la spertoj de Smith rilate Brition konsistis en kvar nelongaj vizitoj—li promesis pli severan starpunkton ol tiun de Field en sendependecaj kunparoladoj. La anstataŭigo de Field fare de la RF kaŭzis kritikojn flanke de la brita Laborista Partio, kies gvidanto Harold Wilson nomis "brutala" la anstataŭigon, kaj Nkomo priskribis la novan Smith-ministraron kiel "suicidan taĉmenton ... Ne interesita en la bonfaro de ĉiuj homoj sed nur en sia propra". Smith diris, ke li sekvas mezan vojon inter nigra naciista regado kaj rasapartismo, por ke ankoraŭ estu "loko por la blankulo" en Suda Rodezio; tio ĉi profitigus la nigrulojn ankaŭ, li asertis. Li tenis, ke la registaro devus esti bazita "sur merito, ne sur koloro aŭ naciismo" kaj insistis, ke estus "neniu afrika naciista registaro ĉi tie en mia vivdaŭro".
La malsubtila rifuzo de Harareo esti parto de la Vento de Ŝanĝiĝo kaŭzis, ke la tradiciaj britaj kaj usonaj ekipistoj de la sudrodezia militistaro trudis neformalan embargon kaj instigis Whitehall kaj Vaŝingtonon haltigi la sendon de monhelpo al Suda Rodezio ĉirkaŭ la sama tempo.[N 13] En junio 1964, Douglas-Home informis Smith ke Suda Rodezio ne estos reprezentita ĉe la tiujara konferenco de ĉefministroj de la konfederacio, malgraŭ ke Harareo ĉeestis ekde 1932,[n 14] pro politiko modifita por inkluzivi nur delegitojn de plene sendependaj ŝtatoj. Tiu decido de Britio, prenita por eviti malkaŝan konflikton koncerne aziajn kaj nigrajn afrikajn gvidantojn ĉe la konferenco, profunde insultis Smith. Lordo Malvern egaligis la britan forigon de la konferenca seĝo de Suda Rodezio al "forpelo de ni for de la konfederacio", kaj Welensky esprimis hororon je tio, priskribita de li kiel "ĉi tiu senkonsidera trakto de lando kiu, ekde ĝia kreo, firme subtenis, en ĉiu ebla maniero, Brition kaj la konfederacion". Ĉe 10 Downing Street en frua septembro 1964, okazis senhalto en interparolo inter Douglas-Home kaj Smith pri la plej bona maniero mezuri nigran publikan opinion en Suda Rodezio. Kerna politikero de brita politiko rilate Sudan Rodezion estis, ke la postuloj por sendependeco devis esti "akcepteblaj al la popolo ĝenerale"—Smith konsentis kaj sugestis, ke blanka kaj urba nigra opinioj povus esti taksitaj per ĝenerala referendumo de registritaj balotantoj kaj, ke kamparaj nigraj vidpunktoj povus esti havigitaj ĉe nacia indaba (triba konferenco) de ĉefuloj kaj malsuperaj ĉefuloj. Douglas-Home diris al Smith, ke kvankam tiu ĉi propono kontentigis lin, li ne povis akcepti ĝin ĉar li kredis ke la konfederacio, la Unuiĝintaj Nacioj aŭ la Laborista Partio malakceptus ĝin. Li emfazis, ke tia paŝo al akordiĝo kun Smith povus vundi la ŝancojn de la konservativuloj en la brita ĝenerala balotado sekvamonate kaj li sugestis, ke eble estus en la plej bonaj interesoj de Smith atendi ĝis post la balotado por daŭrigi intertraktadojn. Smith akceptis tiun argumenton. Douglas-Home certigis Smith ke konservativa registaro venus en akordo kun li kaj donus sendependecon ene de jaro.
Penante formi realigeblan blankan kontraŭstaron al la Rodezia Fronto, la UFP resurektis, kun Welensky ĉe la kerno, alinomis sin la Rodezia Partio kaj eniris la krom-balotadojn de Arundel kaj Avondale kiuj estis vokitaj la 1an de oktobro 1964. Maltrankviligita de eventuala alfronto al la politika grandulo Welensky en parlamento ĉe la kapo de la opozicio, la RF verŝis grandegajn rimedojn en penojn gajni ambaŭ iamajn UFPajn sid-rajtojn kaj kandidatigis Clifford Dupont, la viculo de Smith, kontraŭ Welensky en Arundel.[N 15] La RF senprobleme gajnis ambaŭ seĝojn kaj la Rodezia Partio post nelonge forvelkis. Spronita de tiu sukceso, Smith planis, ke la indaba okazu en la 22a de oktobro kaj vokis ĝeneralan sendependecan referendumon por la 5a de novembro 1964. Dume, Wilson skribis nombron da leteroj al sudrodezianaj nigraj naciistoj, certigante ilin ke, "La Laborista Partio estas tute kontraŭ dono de sendependeco al Suda Rodezio, tiel longe kiel la registaro de tiu lando daŭras sub la rego de la blanka malplimulto".
Laborista registaro de Wilson; la opinisondoj de Harareo
Kiam la indaba finiĝis en la 26a de oktobro, la ĉefuloj kaj malsuperaj ĉefuloj donis unuaniman decidon subteni la sintenon de la registaro por sendependeco sub la 1961a konstitucio, atestante en sia raporto ke, "Homoj kiu vivas fore ne komprenas la problemojn de nia lando". Tiu juĝo estis malakceptita de la naciista movado surbaze de tio, ke la ĉefuloj ricevis salajrojn de la registaro; la ĉefuloj rebatis, ke la nigraj parlamentanoj en siaj parlamentaj kontraŭstaroj ankaŭ ricevis tiajn salajrojn, sed tamen kontraŭis la administracion. Malvern, kiu maltrankviliĝis pro la agoj de la RF, malakceptis la indaba kiel "trompon", asertante ke la ĉefuloj jam ne havis veran potencon; la britoj simple ignoris ĉion tion. La 27an de oktobro, Wilson dissendis firman komunikaĵon koncerne la planitan respondon de Britio al UDS, avertante ke la ekonomiaj kaj politikaj ligoj de Rodezio kun Britio, la konfederacio kaj plejparto de la mondo estus tuj tranĉitaj per kampanjo de embargoj se la registaro de Smith antaŭeniros kun UDS. Tio estis celita malinstigi blankajn rodezianojn for de voĉdono por sendependeco en la referendumo, pri kiu la RFa kampanja slogano estis, "Jes signifas unuecon, ne UDS". Plaĉis al Wilson kiam Douglas-Home, lia eminenta kontraŭulo en la Ĉambro de Deputitoj, laŭdis la komunikaĵon kiel "akran sed pravan". En la 5a de novembro 1964, la plejparte blanka balotantaro de Rodezio jesis al (eventuala) sendependiĝo sub la 1961a konstitucio je marĝeno de 89%,[n 18] kaŭzante Smith deklari, ke la brita kondiĉo de ĝenerala popola akcepteblo estis atingita.