cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Humora kongrueco
En psikiatrio, humora kongrueco estas la kongrueco inter sento, aŭ la emocio, kiun homo spertas, kaj efiko, aŭ la maniero en kiu tiu emocio prezentiĝas aŭ esprimiĝas.
Ekzemploj:
Riardo
Riardo estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Kampanio kaj al la provinco Caserta. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Pietramelara, Pietravairano, Rocchetta e Croce, Teano kaj Vairano Patenora. Kristanisma patrono de la komunumo estas la sanktulo Antonio la Granda, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
(19271) 1995 VG13
(19271) 1995 VG13 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la projekto Spacewatch, elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Metila glutamato
Metila glutamato aŭ C7H13NO4 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la glutamata acido kaj metanolo. Metila glutamato estas kristalblanka solidaĵo, uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Metila glutamato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Metila glutamato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj.
Riksgränsen
La loko estis fondita en 1902 ĉe la tiam konstruata "fer-erca" fervojo de Luleå tra Kiruna al Narvik. Ĝi estas konata skiejo kun 19 zorgataj skikurejoj, sume 15 km longaj, kaj ses ski-telferetoj. Skiado funkcias de februaro ĝis junio.
Coyah
estas grandurbo en Gvineo. Ĝi estas administra centro de la gubernio.
Geografio
situas en okcidenta parto de la lando. Konakrio etendiĝas 50 km.
Ekonomio
La plej granda entrepreno en estas produktado de mineralakvo.
Klimato
En tropika klimato regas. 2 sezonoj estas: la seka inter decembro-februaro kaj la pluva inter marto-novembro.
Trafiko
Naciaj vojoj kunligas -on kun Konakrio, Kindia kaj Liberio.
NGC 1423
NGC 1423 (aliaj indikoj — PGC 13628, MCG -1-10-25) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Biel
Biel havas diversajn signifojn:
27977 Distratis
27977 Distratis estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la italaj astronomoj Luciano Tesi kaj Andrea Boattini elde la Observatorio de la Montoj Pistoiese en San Marcello Pistoiese (Italio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Cosimo Distratis, kiu dediĉis sian vivon al la konstruo kaj la direkto de la Observatorio de Uggiano Montefusco (Manduria) proksime de Taranto. Krom astronomio, liaj interesoj inkludas patentitan sistemon de kapstano, fasonadon de instrumentoj por satelita telefono kaj plantosciencon.
Josip Jelačić
Josip JELAČIĆ Bužimski, (germane Joseph Jelačić von Bužim, hungare Jellasics aŭ Jellacsics József) estas nacia heroo de Kroatio. Li estis armeestro kaj banuso.
Li naskiĝis en Petrovaradin en 1801, mortis en Zagrebo en 1859. Post la lernado li iĝis oficiro en Karlovac. En 1835 (kiel kapitano) li batalis kontraŭ la turkoj. En 1848 li estris la armeon en Kroatio kaj elektiĝis banuso. Kiel politikisto, li rifuzis la kunlaboradon kun la freŝa hungara kabineto kaj deklaris union de Kroatio kaj Dalmatio, dume ĉesis la konkordo kun la Hungara reĝlando. En septembro li ekatakis Hungarion, lia armeo preskaŭ atingis Buda-n, kiam en Pákozd li malvenkis. La restarmeo retiriĝis al Vieno, sed dumvoje aliĝis diversaj armeoj, fine ili kune venkis la revoluciulojn de Vieno kaj ankaŭ la hungarojn antaŭ Vieno, poste en Parndorf, en Bábolna kaj en Mór. Printempe de 1849 jam denove la hungaroj venkis en Tápióbicske kaj Isaszeg. Somere li bataladis en suda Hungario. Post fiasko de la hungara liberecbatalo Jelačić hejmenvenis en Kroation, kie li iĝis nacia heroo kaj li ricevis ordenojn de la Habsburgoj.
Source-Seine
Source-Seine [] estas franca komunumo de la departemento Côte-d'Or, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo. Ĝi havis 4,097 loĝantojn en la jaro 2012.
Long Beach
Historio
En tiu loko vivis homoj jam antaŭ jarmiloj. Hispanoj alvenis kaj loĝis tie en la 16-a jarcento. Ili okupiĝis precipe pri bredado. En 1888 la komunumo prenis la loknomon "Long Beach". En la 20-a jarcento oni okupiĝis pri nafto kaj pri turistoj, kiuj banadas. En 1933 tertremo okazis kaj pro tio mortis 120 homoj.
Source-Seine
Geografio
La komunumo enhavas la vilaĝojn Saint-Germain kaj Blessey.
Stepan Ivanoviĉ Kretov
Stepan Ivanovich KRETOV (Ruse: Степан Иванович Кретов) (25-a de decembro, 1919 - 19-a de januaro, 1975) estis Sovetia militista aviadisto. Li estis farita Heroo de Sovetunio duokaze (Marto 13, 1944; Februaro 23, 1948).
Stepan Kretov premiiĝis du Ordoj de Lenin, du Ordoj de la Ruĝa Rubando, Ordoj de la Ruĝa Stelo, kaj multaj medaloj.
Historio de Belgio
La historio de Belgio tradicie dividiĝis en du grandaj epokoj. La unua el tiuj estas tiu kiu enhavas la historion de la aro da teritorioj kiuj formos la jaron 1830 la Ŝtaton de Belgio akurate dirite (ĉar neniam ĝis tiam estis vere sendependa stabile laŭlonge de tiu periodo). La dua plusekvas la ĉenon de eventoj post tiu dato, kiu konsistigas la naskon de Belgio kiel sendependa ŝtato politike kaj teritorie.
Generalaĵoj
La historio de Belgio estas ligata al tiu de la aliaj ŝtatoj de Benelukso. Iom post iom la aro de ŝtatetoj situantaj inter la estontaj Francio kaj Germanio estis kunigitaj en unusolan ŝtaton de la Dukoj de Burgonjo. Tiu unuigo ekis en 1384 kaj finiĝis nur en 1443. La teritorioj estis nomitaj kiel la Malaltaj Landoj ("Belgica" en latina lingvo).
Dum la 16-a jarcento kaj kiel konsekvenco de la Reformacio, la nordaj provincoj proklamis sian sendependigon. Ekde tiam oni devas diferencigi inter jenaj ŝtatoj:
Prahistorio kaj antikvo
La plej antikvaj spuroj de homa ĉeesto en la teritorioj kiuj nune kunformas la aktualan Belgion estis trovitaj en Hallembaye (provinco Lieĝo) kaj datiĝas de antaŭ 800 000 jaroj. Ekde 250 000 ĝis 35 000 a. K. tiuj teritorioj estis loĝataj de la neandertala homo, ĉefe en la provincoj Lieĝo kaj Namuro. Ĉirkaŭ 30 000 a. K., la homo de Neandertalo foriĝas antaŭ la Homo sapiens.
La unuaj spuroj de la Bronzepoko datiĝas de la 1750 a. K.. En la 500 a. K., loĝataj de Keltoj, tiuj regionoj ricevas la influon de la mediteranea mondo kaj komercas kun ĝi. Ekde la 150 a. K., aperas la unuaj keltaj moneroj.
En "De Bello Gallico" de Julio Cezaro (volumoj 1 kaj 2 el 8) aperas la eko de la skribita historio de tiu ĉi regiono. La belgoj estis malfacile konkeritaj de Julio Cezaro dum kvin jaroj (57 a. K.) kaj ties regiono aldonitaj post ties konkero al Gallia, kaj poste estis nomitaj de la imperiestro Aŭgusto Cezaro per la nomo Gallia Belgica, kiu estis pli ampleksa ol la nuna Belgio ĉar enhavis parton de nunaj norda Francio kaj Svisio.
La romia ĉeesto havigas kvar jarcentojn de prospero al la regiono. La sekureco de la landlimoj kaj de la unuaj vojoj antaŭ la Ĝermanoj estis certigita de la legioj. La latina, uzata de romiaj funkciuloj, komercistoj kaj militistoj, iĝis tuj la ĉefa lingvo, anstataŭante la multnombrajn keltajn dialektojn. La kristanismo setlas rapide dum la 3-a jarcento.
La Mezepoko
Post la grandaj invadoj de la 5-a jarcento, la regiono iĝis la kerno de la unua regno de la Frankoj, kies ĉefurbo estis Tournai. Ĉirkaŭ la jaro 500, Kloviso la 1-a, reĝo de la Frankoj, ricevis la bapton kaj forlasis la urbon Tournai por iri al Parizo. Amasa kristanismo ekas en la jaro 630 pro helpo de keltaj monaĥoj.
Laŭ akcelo de Karolo la Granda, la valo de la rivero Mozo atingis statuson de politika kaj ekonomia centro de la Karola Imperio. Poste, la menciita imperio estis dividita inter ties tri filoj pro la Traktato de Verdun. Lotaringo unuiĝis al la Sankta Romia Imperio, kaj sur la estonta teritorio de Belgio disvolviĝis preskaŭ sendependaj politikaj estaĵoj kiel la graflandoj, kiel tiuj de Brabanto, Limburgo, Luksemburgo kaj Namuro.
Post la 10-a jarcento, la urboj ekdisvolviĝis, ĉefe en la Graflando Flandrio. La industrio de la lano sukcesis, kaj la transmara komerco pleje sukcesis kun la Hansa ligo. La regiono iĝis unu el la ĉefaj motoroj de la eŭropa ekonomio, kune kun Italio. La lano importiĝis el Anglio, kun kio oni starigis rilatojn kiuj graviĝos dum la estontaj konfliktoj inter la Kapetidoj kaj la Plantagenet. Tamen la urbaniĝo estas ankoraŭ malforta: nur la urbo de Nivelles estis konsiderebla vere urba. La aliaj internaj urboj, kiel Bruselo, Loveno kaj Meĥleno, ne estos veraj urboj ĝis la fino de la 10-a jarcento. En tiu epoko, la alfluantoj de la rivero Skeldo estis navigeblaj kaj la komerco inter Mozo kaj Rejno pliiĝis konsiderinde.
Tiu disvolviĝanta ekonomio ĉesas en la 14-a jarcento pro kelkaj krizoj kaj epidemioj de pesto. La loĝantaro stagnis aŭ eĉ malpliiĝis kaj en kelkaj urboj ne repliiĝos ĝis la komenco de la 19-a jarcento. Krome okazis bataloj inter la reĝo de Francio kaj la komunumoj de Flandrio, dum la grafoj estis en unu aŭ alia flanko. En 1302, la franca garnizono de Bruĝo estis masakrita dum la ribelo de la Bruĝa Mateniĝo kaj la reĝa armeo estis ekstermita la saman jaron de la komunumaj milicoj en la Batalo de la oraj spronoj. Tiu batalo estas nune konsiderata kiel la naskiĝdato de la flandra nacio, kvankam la nuntempa Flandra Regiono kaj la tiama Graflando Flandrio koincidas nur parte. Filipo la 4-a de Francio atingis sian venĝon en la batalo de Mons-en-Pévèle la 18an de aŭgusto de 1304.
Burgundaj Nederlandoj
En la 15-a jarcento, post la sabligo de Zwin, sed ankaŭ pro ekonomiaj kaj politikaj kialoj, Antverpeno anstataŭigas Bruĝon kiel ĉefa haveno de la okcidenta Eŭropo.
Hispanaj Nederlandoj
Sub Filipo la 2-a de Hispanio, la Nordaj Nederlandoj, konvertitaj al kalvinismo, ribelis kaj atingis fine sian sendependecon laŭ la nomo de Unuiĝintaj Provincoj. La teritorioj kiuj formos poste Belgion kaj kelkaj sudaj provincoj pluestis hispanaj posedaĵoj post multnombraj tumultoj kaj la ekstermo de la anabaptistoj.
Tio forprenis el Antverpeno ties ekonomian povon. La urbo estis postlasita de la plimulto de ties loĝantaro, kiu forfuĝis ĝis la Unuiĝintaj Provincoj aŭ al la Sankta Romia Imperio. Nur poste Amsterdamo ĉefurbiĝos.
Laŭlonge de la 17-a jarcento la militoj de Francio unuflanke kaj Hispanio kaj la Unuiĝintaj Provincoj duaflanke, markis la aktualan landlimon inter Francio kaj Belgio. Pro la Traktato de Utrecht en 1713 Hispanion ricevis la Kapetidoj ĉe Filipo la 5-a, nepo de Ludoviko la 14-a. La Sudaj Nederlandoj, tiame sub la kontrolo de la nederlanda armeo, revenis al la povo de la Habsburgoj de Aŭstrio kaj iĝis la Aŭstraj Nederlandoj.
Aŭstraj Nederlandoj
Dum tiu epoko la koncepto "belgo" estis rilata al federismo de katolika lando ene de fremda imperio kaj signife pri la Sudaj Nederlandoj, sen inkludi la Princlandon de Lieĝo. Tiele, en 1792, la patriotoj de tiu princlando kaj la belgoj rifuĝintaj en Parizo kunvenis kiel "Komitato de la Belgoj kaj Lieĝanoj Unuiĝintaj" (sub la regado de Walckiers). Sed tuje la lieĝanoj konsideros sin kiel belgojn dum la sinsekvaj revolucioj.
La revolucio de Lieĝo
La Revolucio de Lieĝo estas la periodo inter la jaroj 1789 kaj 1795, kio okazigos la malaperon de la princlando de Lieĝo post ok jarcentoj de ekzisto. Laŭ kelkaj historiistoj, la revolucio okazis dum malesto de la princepiskopo, ekde la 26-a de aŭgusto de 1789 ĝis ties reveno la 12-an de februaro de 1791. Laŭ tio la lieĝa revolucio estus la surogato de la Brabanta Revolucio en la Aŭstriaj Nederlandoj, kiu malsukcesis.
Laŭ aliaj, la lieĝa revolucio estus la respegulo de la Franca Revolucio kiu ekis samtempe en 1789 kaj laŭ tiu vidpunkto la revolucio en Lieĝo pludaŭris post la portempa reveno de la princepiskopo; tio akriĝis je la alveno de la revolucia armeo en 1792, kaj poste denove en 1794 pro la dua reveno de la francoj. La revolucio finiĝis en 1795 kiel rekta konsekvenco de la malapero de la princlando kaj de ties aliĝo al la Franca Respubliko.
Dum tiu epoko, la revolucio montris ekstremajn epizodojn, kiel ekzemple tiun de la detruo de la katedralo Saint-Lambert; sed ankaŭ promesplenajn: la deputitoj de la Lieĝa Konsilantaro, kiu decidos poste la eniron de la Princlando enen de Francio, estis elektitaj en 1792 per Universala voĉdonrajto.
La brabanta revolucio
En 1789, la politikaj kaj religiaj reformoj kiujn klopodis la imperiestro Jozefo la 2-a provokis insurekcion. La parlamento de la Nederlandoj ne agnoskis ties povon. Tiu insurekcio koincidis kun la disiĝo de la imperia armeo post la malvenko ĉe Turnhout la 24a de oktobro 1789. Tiu brabanta revolucio naskas sendependismon en diversaj «ŝtatoj», kaj la kreon de la Konfederacio de la Belgaj unuiĝintaj ŝtatoj la 11an de januaro de 1790. La malakordo inter katolikoj kaj liberaluloj helpas la revenon de la aŭstriaj aŭtoritatoj.
Tiam estis enkarcerigita patrioto Louis de Potter, belga ĵurnalisto, kiu estis liberigita danke al la apogo de la profesoro Harsin. Potter estis kunportita triumfege al Bruselo de la loĝantoj de Kortrijk, Roubaix, Gento kaj ĉirkaŭaĵoj. De tiu epizodo devenas fama frazo de Potter kiu iĝis blazono de Belgioj: "Unuiĝo faras forton".
Louis de Potter estis elektita prezidanto popole. Sed kiam la eŭropaj ŝtatoj decidis elekti inter la reĝaj familioj ankaŭ reĝan familion por Belgio, Louis de Potter estis forigita kaj ekziliiĝis en Italion sen iu ajn povo porĉiame.
20px La franca periodo
En 1792 la princlando de Lieĝo petis per siaj patriotoj rifuĝintaj en Parizo kaj en la Sudaj Nederlandoj, la liberigon de sia armeo post la Batalo de Jemmapes. La francoj organizis Belgion sub la regado de Louis-Ghislain de Bouteville du Metz, kiu forstelis la landon por financi la novan respublikon. La belgaj provincoj estis rekonkeritaj portempe de Aŭstrio en 1793 kun kunsento de la belga popolo, ĝenita de la fiagado de francoj.
En 1794, la belgaj ŝtatoj reiĝis parto de la Franca Respubliko la 1a de oktobro de 1795 kaj la Princlando de Lieĝo iĝis definitive «belga». Kiam Napoleono iĝis konsulo, la estonta Belgio iĝis parto de la franca imperio. Dum la franca periodo, la karboregiono Valonio ĝuis sian propran industrian revolucion kaj iĝis unu el la plej industriaj regionoj de Eŭropo. La resto de Belgio, ĉefe Flandrio, estis tiam malprogresa.
Belgio adoptis tiam la instituciojn de la Franca Revolucio: administrado, Franca civila kodekso, impostado por la Ŝtato kaj reformita sistemo de justico inter aliaj. Tamen la popolo suferis, ĉefe pro la religio kaj pro la deviga militservo. Pro tio, en la nuna provinco Lieĝo, la 6 % de la loĝantaro mortis en batalkampoj (6500 homoj). La uzado de la lokaj lingvoj kiel la flandra estis subpremita kaj la publikaĵoj en tiu lingvo estis malpermesata. La franca periodo finiĝis en 1815 pro la malvenko de Napoleono en Waterloo.
20px La nederlanda periodo
.
En la kongreso de Vieno de 1815, la tri grandaj venkintoj dispartigas Eŭropon inter si sen rimarki la ĵusnaskitan naciismon kaj sen konsulti la loĝantarojn. Tiele la teritorioj de la futura Belgio unuiĝis al tiuj de Nederlando por formi fortikaĵon norde de Francio. Kiel registo de tiu Unuiĝinta Regno de la Nederlandoj estas Vilhelmo la 1-a. Post la franca okupado tiele kreiĝis la reĝlando Nederlando en 1815, reunuigante ĉiujn malaltajn landojn en la Reĝlando de la Unuiĝintaj Nederlandoj aŭ Unuiĝinta Reĝlando de la Nederlandoj kiu ekzistis de 1815 ĝis 1831 (1839) kiel kunigo de teritorioj kiuj nun estas an la aktualaj Nederlando, Belgio kaj Luksemburgio. Tiu ĉi ŝtato, ofte ankaŭ simple nomata „Reĝlando de la Nederlandoj“, konsistis el la iamaj Aŭstraj Nederlandoj en la sudo kaj la antaŭa Respubliko de la Sep Unuiĝintaj Provincoj (1795–1806: Batava Respubliko, 1806–1810: Reĝlando Holando) en la nordo. Oni intencis starigi vivopovan ŝtaton norde de Francujo kaj okcidente de Prusujo, kiu kiel kontraŭpezo rezistu eblajn novajn ambiciojn francajn ĉi-direkten, sed ankaŭ prusan-germanan entrudiĝon al la flandra marbordo. La lando ekzistis, ĝis la sudaj provincoj sin disigis dum la Belga Revolucio en 1830 por fondi la ŝtaton Belgujo.
La unua konflikto estis logike religia, kaj la situacio estis inversa al tiu de 1581. La 3,5 milionoj da belgoj de la sudaj provincoj estis katolikoj en ŝtato regata de 2 milionoj de protestantoj de la nordaj provincoj kaj de ties reĝo. Krome, oni decidis la egalecon de religioj: la katolika pastraro sentis sin minacata kaj organizas opozicion ĉefe en Flandrio, kaj regata de la episkopo de Gento. Same kiel en 1581, la religio estis rekta kialo de la disigo de la Nederlandoj.
La dua antagonismo estas ekonomia: la liberaluloj perdis la eniron en la franca merkato, kaj devas konkurenci kun la libera komerco kun Anglio kaj ties disvolvigita industrio. Krome, la registaro favoris la investadon en la nordo kaj la reĝo eĉ bremsis la disvolvigon de la haveno de Antverpeno por favori la nordon. Pro ĉio tio, en 1816 la ambasadoroj de Aŭstrio, de Rusio kaj de Prusio estis perdinta ĉian fidon en la kunigo de la 2 Nederlandoj.
La insurekcio de la belgoj estas tiam neevitebla, kaj helpas la dua tajdo de revolucioj en Eŭropo (en 1830). La burĝaro atingos la povon en aŭgusto de 1830 kaj estos apogata, kontraŭ la absolutisma fremda reĝo, de ĉiu tavolo de la socio (ekde la nobeluloj ĝis la kamparanoj).
Tiam la lingva divido ne estis problemo por la unuigo de Belgio. Fakte oni agnoskis septembre de 1819 la nederlandan kiel oficiala lingvo (en la nederlandaparolantaj provincoj) ĉe la justico kaj la administrado, sed la lokaj lingvoj ne estis protektataj (kiel la germana en Luksemburgio). Krome, la valonoj ne sentis sin minacataj ĉar Vilhelmo la 1-a, spite esti reĝo de Nederlando, estis francaparolanto (kiel la plej parto de la tiama eŭropa burĝaro).
20px La revolucio de 1830 kaj la sendependo
La 25an de aŭgusto de 1830, tuj post la Revolucio de Julio en Francio, Bruselo insurekciiĝis. La tumultoj ampleksiĝis al la tuta lando kaj la 27an de septembro la registara armeo de la Nederlandoj forigis la plejparton de siaj trupoj el la sudaj provincoj (nur la fortikaĵoj de Antverpeno, Maastricht kaj de Luksemburgo restis ĉe la nederlanda armeo.
Septembre oni formis provizoran registaron kiu redaktis Konstitucion por Belgio, kaj elektinte monarkion. La belga krono estis unue oferita al Ludoviko de Orleáns, duko de Nemours, filo de la reĝo Ludoviko-Filipo de Francio, kiu malakceptis por eviti diplomatajn konfliktojn. Oni planis eĉ situi Belgion kiel sendependa ŝtato ene de persona unio ĉirkaŭ la reĝo de Nederlando, sed tio fine estis malakceptata de la belga registaro, ĉefe pro malfaciligo de la konfliktoj (la 27an de oktobro la nederlanda armeo bombardis la urbon Antverpeno).
Formiĝanta ŝtato
La 4-an de oktobro 1830 provizora registaro proklamis la sendependecon de Belgio kaj la 3an de novembro estis elektita la belga nacia kongreso inter ĉirkaŭ 30 000 balotantoj. La 7an de februaro de 1831 oni aprobis la konstitucion de la nova ŝtato. La plimulto de la voĉdonintoj devenis el la franclingva burĝaro kaj la franca estis elektita kiel unusola oficiala lingvo. La ĝenerala tiama opinio estis, ke la francparolantoj estis la majoritato en Belgio, ĉar la franca estis la lingvo de la elito kaj de la reganta klaso kiu havis la politikan povon. La popolo uzis siajn regionajn lingvojn, en Flandrio la diversajn formojn de la nederlanda (flandra, brabanta, limburga) kaj en Valonio la valonan kaj pikardan.
La 4-an de novembro 1830 ekis konferenco en Londono pri la estonteco de Belgio: fine la grandaj potencoj decidis agnoski la sendependecon de Belgio la 20-an de januaro de 1831. Oni instalis monarkion kaj la krono estis donita al germana princo loĝanta en Britio, Leopoldo de Saksio-Koburgo-Gotha (onklo de la reĝino Viktorino de Britio), kiu iĝis Leopoldo la 1-a de Belgio la 21-an de julio 1831. Belgio deklaris sian neŭtralecon en la internacia politiko.
Historio de la landlimoj
La landlimoj de Belgio ne estis definitive fiksitaj ĝis 1839 kiam okazis la disiĝo de Limburgo (provinco kreita en 1795 ĉe la teritorio de la Princlando de Lieĝo) kaj la sendependo de Luksemburgio kiel Granda Duklando (ĝis tiam la tuta Luksemburgio formis parton de Belgio, escepte la propra urbo Luksemburgo).
La Industria Revolucio
En la 19-a jarcento, havinte karbon kaj feron, Belgio inicis sian Industrian Revolucion kaj dum iom da tempo ĝi estis la dua industria potenco en la mondo, malantaŭ Britio. La centro de la industria povo de la lando troviĝis en Valonio, kie jam antaŭe ekzistis antikva tradicio de elfosado kaj metalurgio de fero kaj karbo. La lando iĝis ankaŭ la dua produktanto tutmonde de ŝtalo kaj karbo.
La kolonia imperio
La reĝo Leopoldo la 2-a, filo de Leopoldo la 1-a kaj reĝo ekde 1865 regis private la koloniigon de la Sendependa Ŝtato de Kongo kun la celo atingi prestiĝan kolonion por Belgio. La teritorio de la nuna Demokratia Respubliko Kongo estis transdonita al la registaro de Belgio nur en 1908 pro la premo de la internacia publika opinio pro la perforto kontraŭ la indiĝenoj.
Por akiro de kaŭĉuko, rubenoj, diamantoj, oro kaj eburo en granda kvanto, la indiĝenoj estis devigataj perforte labori kaj ekis reĝimo de teruro kaj masakroj de enteraj vilaĝoj. Kalkuloj inkludante la rektajn kaj la nerektajn viktimojn (pro malriĉigo de la lando) varias inter 6 kaj 10 milionoj da homoj.
Laŭ la belga konstitucio la registaro ne rajtis investi ŝtatan monon en siaj kolonioj. Tiele ĉio estis financata private aŭ de la propra kolonio. En 75 jaroj Belgio igis la kolonion de Kongo giganton agrikolan kaj minejan. Tamen la plej parto de la konga loĝantaro ne ĝuis la ekonomian kreskon. La salajroj estis malalategaj, la tradicioj estis anstataŭitaj de bazlernejoj, oni organizis faktan sistemon de rasapartigo. Ĉe Belgio dum multe da tempo oni faris politikon kaj propagandon patrecajn pri la kolonio de Kongo, respegulita ekzemple en verkoj kiel "Tinĉjo en Kongo", kiu gloriis la "civilizan mision" de Belgio. Tio daŭris almenaŭ ĝis la jardeko de 1930.
La Unua Mondmilito
En 1914 Germanio, kiu estis milite kontraŭ Francio, invadis Belgion por ataki la francajn armeojn ekde la nordo. La perforto kontraŭ la belga neŭtraleco provokis la eniron en militon de Britio. Male al la espero de la germanaj militistoj, la rezisto de la belga armeo rezultis forta. Fakte dekomence la germana armeo devis retroiri. Ili bezonis 15 tagojn kaj armeon de 100 000 homoj por venki la fortikaĵojn de Lieĝo. La belga armeo, estrata de la reĝo Alberto la 1-a, fine devis retiriĝi, kvankam kontraŭatakis en Antverpeno septembre. Tiu ne antaŭvidita rezisto de la belgoj malhelpis la planojn de la germanoj, kies celo estis trapasi rapide la belgan teritorion por ataki Francion, kiu tiele povis reordigi sian armeon.
Tamen, spite la reziston, Belgio estis entute okupita dum la milito. La belga registaro ekziliĝis en Le Havre. La kolonia armeo de Kongo deklaris la militon kontraŭ Germanio kaj atakis la germanajn koloniojn de Kameruno kaj Namibio danke al la helpo de la francaj, britaj kaj portugalaj kolonoj. Post la milito, Belgio atingis de la Ligo de Nacioj la fideikomison super Ruando kaj Burundio.
Dum la periodo intermilita (1918-1939) Belgio, kiel la resto de Eŭropo, suferis la konsekvencojn de la Granda Ekonomia Depresio.
La Dua Mondmilito
En 1940 Belgio estis denove okupita de Germanio. Post nova rezisto kontraŭ tre supera malamiko dum 18 tagoj en la batalo ĉe Liso, kie pereis ĉirkaŭ la duono de la belga armeo, la reĝo Leopoldo la 3-a decidis kapitulaci, kontraŭ la opinio de la belga registaro ekzilita en Londono. Multaj konsideris tiun decidon de la belga reĝo kiel perfidon, dum aliaj konsideris ĝin montro de solidareco por la soldatoj kaptitaj de la invadantoj. La reĝo restis en Belgio kiel milita prizonulo kaj malakceptis oficialajn funkciojn eĉ oferitaj de Adolf Hitler fine de 1940.
La Belga registaro en Londono (en franca: Gouvernement belge à Londres, en nederlanda: Belgische regering in Londen), konata ankaŭ kiel registaro Pierlot la 4-a, estis la Belga registaro en ekzilo inter oktobro 1940 kaj septembro 1944 dum la Dua Mondmilito kaj la okupacio de la lando fare de Nazia Germanio. La registaro estis triparta, kun ministroj el katolika, liberala kaj labor-partioj.
La Belga rezistado aŭ Belga rezistomovado (en franca: Résistance belge, en nederlanda: Belgisch verzet) kolektive referencas al la rezistomovadoj kiuj opoziciis kontraŭ la Germana okupacio de Belgio dum la Dua Mondmilito. Ene de Belgio, la rezistado estis fragmentita en granda nombro de apartaj organizoj, dividitaj laŭ regionaj kaj politikaj instancoj.
La reĝo Leopoldo la 3-a ja estis kontakte kun la burokratoj de la ekzila registaro de Hubert Pierlot. En 1941 li edziĝis sekrete al Liliane Baels, sed tiu geedziĝo estis jure nevalida kaj malakceptita de iuj. Multaj malakceptis ankaŭ la fakton, ke la plimulto de la Valonoj enkarcerigitaj de Germanio restis en germana kaptiteco ĝis la fino de la milito, dum preskaŭ ĉiuj flandraj prizonuloj estis liberigitaj post la reĝa kapitulaco. La monarkio perdis popularecon en Valonio kaj en Bruselo, dum la VNV (naciistoj flandraj), pliigis sian forton en Flandrio. La belga kunlaborado kun la nazioj estis markita de la divido inter valonoj kaj flandroj. La SS organizis divizion en Valonio, sed la plimulto de la kunlaborado kaj politika kaj intelekta koncentriĝis en Flandrio, dum en Valonio la Belga rezistado koncentris siajn fortojn, per industria sabotado kontraŭ strategiaj celoj. En Flandrio kelkaj elementoj de la flandra naciismo konsideris la kunlaboradon kiel ilon por progresi en siaj politikaj celoj. Aliflanke la konsisto de la konservativa naciismo flandra troviĝis pli proksime ideologie al la germana nacisocialismo.
Pri la belgaj kolonioj, dum la Dua Mondmilito Kongo malligis sin entute el la okupa registaro kaj proviziis per krudaj materialoj al la Alianculoj, kaj pli precize per uranio per kio konstruiĝis la atombomboj kiujn Usono uzos fine de la Dua Mondmilito.
20px Eŭropa kaj internacia rolo
Post la Dua Mondmilito, Belgio iĝis unu de la membroj fondintoj de la NATO kaj de la Eŭropa Ekonomia Komunumo, aktuale la Eŭropa Unio.
La monarkia afero
Pro la malpopulara rolo de la reĝo Leopoldo la 3-a dum la Dua Mondmilito, en 1950 oni organizis referendumon pri la monarkio, kaj pro malmulto, la reĝo Leopoldo estis akceptita kiel monarko. Tamen la plej parto de la valonoj voĉdonis kontraŭe kaj ties reveno estis malbone akceptita provokante kelkajn tumultojn en Valonio. Fine Leopoldo la 3-a decidis abdiki favore al sia filo Baldueno la 1-a, kio permesis la pludaŭron de la belga monarkio kaj la revenon al trankvilecon, sed la monarkia afero markis definitive tranĉon inter la belgaj politikaj medioj.
20px La sendependo de Kongo
Post kelkaj jaroj de naciista efervesko post la Dua Mondmilito la 4an de januaro de 1959 la belga registaro anoncis agnoskon de la sendependo de Kongo kaj decidis fiksi la daton de la 30a de junio de 1960 por la sendependo post negocado en Bruselo. La partioj pli kontraŭkoloniaj venkis en la parlamentaj kaj prezidentaj balotadoj. Joseph Kasa-Vubu estis elektita prezidento kaj Patrice Lumumba Ĉefministro. La 30a de junio de 1960, la belga kolonia atingis la sendependon post ses monatoj de preparoj.
La nova lando suferis kelkaj internaj malfacilaĵoj, kaj Belgio intervenis por certigi malokazigon de naciigo de la naturaj rezsursoj, apogante la disigon de la du minejaj provincoj de Katango kaj Suda Kasaio. Joseph-Désiré Mobutu ekhavis la povon en Kongo, kaj ordonis la enkarcerigon de Lumumba, kiu estis mortigita en karcero danke al la kompliceco de la belga sekreta servo. Post 1980 la korupto kaj malbona administrado de la reĝimo de Mobutu lanĉis Kongon en la mizeron kaj la intercivitanan militon. Post 2005, Belgio klopodis helpi la novan ŝtaton Kongo Kinŝasa en sia marŝo al vera demokratio.
Ekonomia evoluo
En Belgio la jardekoj de 1960 kaj 1970 elstaris pro ŝanĝo en ekonomio. Flandrio disvolviĝisi om post iom, iĝante la regiono pli produktanta kaj prospera de la lando, damaĝe al Valonio, kiu suferis sinsekvajn industriajn krizojn. La krizoj de Valonio, inter diversaj kialoj, okazis pro malintereso de la privata sektoro por investi en la regiono, la sindikata radikalismo kaj la malforteco de la registaroj por eliri el la krizoj.
Federismo kaj komunumaj streĉecoj
Pro la samcela premo de la flandraj kaj valonaj regionistoj aŭ naciistoj, Belgio evoluis iom post iom al ŝtato pli kaj plu pli federisma. La instituciaj reformoj ŝanĝis la antikvan unuecan ŝtaton en strukturo pli kaj plu pli centrisma sed de federa karaktero, kaj eĉ kunfedera. La prilingvaj leĝoj de 1963 difinis la medion kaj la uzadon de la tri oficialaj lingvoj de la lando (franca, flandra kaj germana), setligante lingvan sistemon tre komplikan. La konstitucio de 1994 enmetis kelkajn reformojn en la federa ŝtato kaj en 2004 la flandraj naciistoj esprimis sian deziron modifi la konstitucion por krei kunfederan ŝtaton kiu permesus eĉ la disigon de Flandrio eventuale.
Morto de Baldueno la 1-a
Je la 31a de julio de 1993 mortis la reĝo Baldueno la 1-a en Motril, en suda Hispanio. La tuta lando suferis pro la morto de la populara monarko kaj miloj da homoj en la palaco de Bruselo adiaŭis la monarkon. Multaj tutmondaj registoj kaj gravuloj ĉeestis ties funebraĵojn.
Post la morto de la reĝo Baldueno la 1-a, lia frato iĝis la reĝo de Belgio laŭ la nomo de Alberto la 2-a. La edzino iĝis la reĝino Paola. Aktuale ili havas tri gefilojn: la nuna reĝo Filipo, la princino Astrid kaj la princo Laŭrentio. Ili ŝajnas pli moderna reĝa familio ol tiu de la senornama antaŭanto.
Internacia Televido
Internacia Televido (aŭ ITV) estis interreta televidkanalo en Esperanto. La projekto estis iniciata en 2003 de Ĝangalo E-Portalo. En februaro kaj marto 2004 Flavio Rebelo, ĉefredaktoro de la retportalo Ĝangalo, prelegvojaĝis en Eŭropo por promocii la projekton inter la eŭropaj esperantistoj. La kanalo celis montri diversajn programojn esperantlingvajn kiel kinofilmojn, dokumentariojn kaj Esperanto-kursojn.Oni ne sukcesis kolekti la planitan startan kapitalon (35.000 eŭrojn), sed nur 23.000 eŭrojn. Tamen la iniciatintoj ne nuligis la tutan projekton, sed ekfunkciigis ĝin kun ŝanĝita, iom simpligita formo.
La, ITV komencis elsendi test-signalon kun informo pri la nova servo. La 5-an de novembro 2005, ITV ekis. Pro financaj malfacilaĵoj, la ITV ĉesis en 2006.
Novaj planoj kun malmulta mono
ITV planis post la monkolekto de 2004, ke anstataŭ disponigi novajn programojn ĉiutage, plej verŝajne ili sendas programojn monate aŭ eble dusemajne. Anstataŭ kvar-hora programaro, kiu ripetiĝos kelkajn fojojn tage, oni planis disponigi programojn poparte, tiel ke ĉiu povos spekti la programojn en ajna horo.
Anstataŭ fari teleĵurnalon ĉiutagan, oni planis fari ĝin nur unu fojon semajne, almenaŭ komence. Tia Internacia Televido, kiu estis pli frue proponita al la personoj, kiuj legis la informojn en la portalo de la projekto, kaj kiujn oni prezentis dum la prelegoj, ne plu povis esti lanĉata. Tio, kion oni volis tamen lanĉi estis pli modesta semo de tiu, kiu estis laŭplane iom post iom konturiĝonta cele al la originala ideo.
Anstataŭ havi sian propran studieton, estis planate ke la eta teamo de Internacia Televido luu studiojn malmultekostajn en la urbo San-Paŭlo (sidejo de la televidkanalo kaj de Ĝangalo). Ĉi tio certe ŝparus multe da mono, ĉar oni ne estus tial devigataj dungi teknikiston pri elsendfluo.
ITV lanĉis novan monvarbadon por akiri la necesan monsumon ĝis fino de aŭgusto de 2005. La unua dissendo okazis la 5-an de novembro 2005.
La fino
En aprilo de 2006 – pro manko de monapogantoj kaj elĉerpiĝo de la kolektita mono – la ITV ĉesigis la elsendfluon. La estraro diris en la retpaĝo: "Internacia Televido estas dumtempe fermita pro manko de kapitalo."
Tiam je iniciato de Marcos Cramer okazis promeso en la promesoujo PledgeBank, en kiu 52 homoj promesis ĉiumonate donaci dek eŭrojn al ITV. Poste la elsendfluo denove funkciis dum kelkaj monatoj, sed en aŭgusto 2006 ITV finfine ĉesis la elsendadon, kaj ne plu informis la publikon pri la kialoj.
László Mulasics
László Mulasics [lAslO mulaŝiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Mulasics László estis hungara pentristo.
Nietzsche-arkivo
La Nietzsche-arkivo (germane Nietzsche-Archiv) pri la elstara filozofo Friedrich Nietzsche estis fondita en 1894 en Naumburg, kaj trovis permanentan lokon en Vajmaro. La domo nomiĝas Villa Silberblick; la arkivaĵoj nuntempe troviĝas grandparte alie, la domo servas kiel muzeo kaj loko por aranĝoj. Apude estiĝu memorhalo en giganta stud- kaj memordomo pri Nietzsche kiu post 1945 servis kiel radifoniejo.
László Mulasics
László Mulasics naskiĝis la  en Szepetnek, li mortis la  en Káptalantóti (en ties ekstera parto Feketebács).
Biografio
László Mulasics akiris diplomon en Belarta Altlernejo de Budapeŝto en 1986. Lia ĉefinstruisto estis János Blaski. Jam dum la studentaj jaroj li aliĝis al la plej nova avangarda grupo. Inter 1986 - 1988 kaj en 1990 li havis stipendiojn. Ekde 1987 li trovis konvena pentroteknikon el la antikva epoko anstataŭ la tradiciaj farboj. Li pentradis ĝismorte en Budapeŝto.
Nietzsche-arkivo
Historio
Ĝia historio ĝis la mezo de la 20-a jarcento estis proksime ligita al sia fondinto kaj ĉefo dum multaj jaroj, nome Elisabeth Förster-Nietzsche, la fratino de la filozofo. Kvankam de ĝia komenco la arkivo venis sub multe da kritiko pro fuŝo por apogi iajn ideologiajn celojn, la Arkivo estis, ĝis la fino de la Dua Mondmilito, loko de centra graveco por la esploro pri (postmorta) Nietzsche-disradio.
Malnova Kuprokomplekso
La Malnova Kuprokomplekso de la Okcidentaj Grandaj Lagoj estis la plej bone konata el tiuj socioj. La indiĝenoj de la Grandaj Lagoj de la arkaika tradicio lokigis 99% puran kupron en la areo de la Lago Superior, kaj en vejnoj kaj en grajnoj en gruzejoj.
Nietzsche-arkivo
Historio
En GDR ĝi estis alligita al Nationale Forschungs- und Gedenkstätten der klassischen deutschen Literatur en Vajmaro, kaj formale dissolviĝis en 1956. Ĝiaj posedaĵoj fariĝis alireblaj por okcidentaj esploristoj, el kiuj famis Mazzino Montinari kiuj anstataŭigis la dubindajn malnovajn Nietzsche-eldonojn per pli fidindaj. Dum la komunisma periodo aliaflanke Nietzsche daŭre estis malpermesita verkinto.
Ekde la germania reunuiĝo la posedaĵoj de la arkivo estas en prizorgiĝo de Klassik Stiftung Weimar. La domicilo de la arkivo, la Vilao Silberblick, nun estas muzeo.
Celoj
De la komenco de la 1890-aj jaroj, la ricevado de Nietzsche en la germanlingva mondo kreskis grandege. La Nietzsche-arkivo provis ekhavi la laŭleĝajn rajtojn de interpreto de Friedrich Wilhelm Nietzsche kaj liajn filozofiojn en publikaj diskutoj. Ne nur trompetis Elisabeth Förster-Nietzsche la mondon, sed ankaŭ amaso da ĵurnaloj kaj gazetartikolojn kiuj venis de la arkivo kaj la ĉirkaŭaj regionoj. Förster-Nietzsche jam kolektis dokumentojn de sia admirita frato ekde la junaĝo kaj tiam komencis aĉeti pluse ĉion el liaj poŝtaj korespondadoj. Tiuj leteroj estis tial ankaŭ publikigitaj rekte kaj nerekte per la arkivo kune kun la verkaro. Alia kialo de la eldonfrenezo de la arkivo kaj ĝia monopoligo de Nietzsche estis gajni grandajn profitojn el tio.
Priskribo
La interno de la arkivejo estis farita de Henry Van de Velde (kiu komisiis la meblofabrikon Scheidemantel): ĝi nombriĝas al ties plej bonaj kreadoj. Liaj planoj koncernis la novan enirejon, la vestiblon, la centran bibliotekan kaj kunvenan salonon kaj etan laborĉambro sen forgesi la manĝoĉambron.
La ensemblo kvazaŭ integre konservitis. Van de Velde ne nur projektis la lignaĵojn sed ankaŭ la fornojn, la meblaron, la lampojn, la plankon, la vazojn dekorajn ktp.
Meze estas la biblioteka salonego kun Nietzsche-busto farita de Max Klinger. Survande troviĝas portretaj prezentoj de la jam malsana filozofo de Hans Olde, dum envitrine videblas dokumentoj, fotoj, memoraĵoj elektitaj de la fratino de la geniulo. En la iama refektorio dokumentadas ekspozicio la interesan historion de la domo kaj ties rolon en la kulto pri Nietzsche dum la nacisocialisma tempo. Ene de la vilao nuntempe regule okazas aranĝoj de la societo Kolleg Friedrich Nietzsche.
21294 Yamaguchiyuko
21294 Yamaguchiyuko estas asteroido de la ĉefa asteroida zono proksima de la orbita resonanco 7:2 kun Jupitero.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazurō Watanabe elde la Observatorio de Kitami (Hokajdo, Japanio).
Ricigliano
estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Kampanio kaj la provinco Salerno. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Kristana patrono estas la sankta Kristoforo, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.
Najbaras la komunumoj Balvano (PZ), Muro Lucano (PZ), Romagnano al Monte kaj San Gregorio Magno.
Rocca San Felice
Rocca San Felice estas komunumo de Italio.
162059 Mészáros
162059 Mészáros estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, proksima de la orbita resonanco 1:3 kun Marso.
Somera Olimpiko 1912/biciklado
Dum la Somera Olimpiko 1912 okazis nur unu konkurso pri biciklado. Temis pri tempa provo, teame kaj unuoble.
Barrine
Barrine estas nesala lago situanta sur Atherton Tableland en Malproksima Norda Kvinslando, Aŭstralio, proksime al Eacham.<!--
Barrine estita formita super 17,000 jaroj antaŭe kiam granda vulkano _erupted_, lasanta kratero (tiu, ke, kiu) super tempo plenigita supren kun akvo al krei lago. La kratero estis formita sekve de serio de vulkana (eksplodoj, eksplodas). Ĉi tiuj (eksplodoj, eksplodas) estita kaŭzita per la varma _molten_ roko venanta enen (kontakti, kontakto) kun terakvo. Ĉi tiu kaŭzis _buildup_ de vaporo, gasoj kaj premo kiu _blasted_ la centra kerno de la vulkano. Ĉi tiu (masiva, peza) eksplodo (maldekstre, restis) giganta kratero, kiu plenigita kun (pluvo, pluvi) akvo al krei Barrine.
La lago estas 730 m pli supre marnivelo, sur averaĝa ĝi estas 65 m profunda, ĝi estas pri 1 km en diametro, havas bordolinio de preskaŭ 4.5 km kaj estas la plej granda de la naturaj vulkanaj lagoj en la areo. Ne (flirtas, torentoj, torentas) aŭ (fontoj, risortoj, printempoj) nutri la kristala klara lago; ĝi estas plenigita nur per _rainwater_.
Estas estas marŝanta (kurejoj, trakoj, trakas) ĉirkaŭ la lago kaj vojaĝo (operatoroj, operatoras) (oferi, oferti) krozas sur la lago. La ĉirkaŭbaranta pluvarbaro enhavas Grandega _Kauri_ (Pinoj, Pinas, Stiftoj, Kejloj), Cedro (Arboj, Arbas) kaj Floranta Ombrelo (arboj, arbas). Sovaĝa vivo komuna en la areo inkluzivi, Orienta akvo (drakoj, drakas), Grandegaj Angiloj, Kraketanta _Turtles_, _Amethystine_ Pitonoj, Tortis (Kormoranoj, Kormoranas), Nigra (Anasoj, Anasas), Vaganta Akvo _whistler_ (Anasoj, Anasas), Nigra (Fuliko, Akvokoko), Fajfanta (Kajto, Milvo, Flugludilo, Deltoido) (Akcipitroj, Akcipitras), _Brahminy_ (Kajto, Milvo, Flugludilo, Deltoido) (Akcipitroj, Akcipitras), Nigra milvo (Akcipitroj, Akcipitras), Blanka (Mamis, Brustita) Maro (Agloj, Aglas), kaj Sombraj galinoloj.
Eksteraj ligiloj
-->
(57759) 2001 VW22
(57759) 2001 VW22 estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝi estas ano de la Hilda grupo, tie estas en orbita resonanco 3:2 kun Jupitero.
Can Tries - Gornal (Metroo de Barcelono)
Can Tries | Gornal estas stacio sur linio 9 kaj linio 10 de la Metroo de Barcelono, situanta en L'Hospitalet de Llobregat.
Mana Iwabuchi
Mana Iwabuchi (岩渕 真奈 n. ) estas japana futbalisto. Ekde la jaro 2010 ŝi membras en la japana virina nacia teamo de futbalo.
Magma kameno
Magma kameno estas spaco sub surfaco de Tero (proksimume 1 ĝis 10 km) kreita de eliranta magmo kiel ties rezervujo. Se la magmo estas eliranta en sia supreniro ĝis la surfaco kaŭzante vulkanan erupcion, tiam magma kameno troviĝas ĝuste sub tiu ĉi vulkano.
Se la magmo restas en la kameno pli longan tempon, tiam okazas en ĝi diferencigaj procezoj. Malfacile fandeblaj mineraloj firmiĝas, kaj la kemia konsisto de magmo ŝanĝiĝas. Plua efekto de iom-post-ioma kristaligo estas liberigado de solvitaj gasoj kaj plialtigo de premo. Tio ofte gvidas al eksplodeca erupcio kaj al elsputo de kvanto de firmaj rompitaĵoj (vulkanoklastoj) en la ĉirkaŭaĵon. Se sekve de tia ĉi erupcio la magma kameno tute malpleniĝas, iam okazas trafalo de la plafono de kameno kaj sinko de superbazo - la estiĝinta formacio nomiĝas kaldero.
Okaze de la plena firmiĝo de magmo en la kameno kreiĝas intruzivaj korpoj de granitoj.
Pacsa
Ne miskomprenu kun Pócsa!
Pacsa [paĉa] estas urbo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Zalaegerszeg.
Situo
Pacsa situas en valo de kanalo Principális, laŭ ĉefvojo Balatono-Rédics-Slovenio, la fervojo inter Nagykanizsa-Szombathely estas iomete for. Zalaegerszeg troviĝas 28, Nagykanizsa 31, Zalalövő 49, Szombathely 78, Budapeŝto 197 km.
Historio
La unua mencio okazis en 1226. La turkoj okupis la tutan ĉirkaŭaĵon en la 16-a jarcento. Post la Aŭstra-hungara interkonsento la komunumo iĝis distriktejo kaj fervojo ekfunkciis en la proksimeco. En 1945 oni disdonis parcelojn el la grandbieno al la malriĉaj kamparanoj. La iama grandvilaĝo urbiĝis en 2009.
(17122) 1999 JH63
(17122) 1999 JH63 estas malrapide rotacianta asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Orange Twin (Konservada komunumo)
La Konservada Komunumo Orange Twin (Oranĝkolora Ĝemelo) estas piedirante-bazita ekologia vilaĝo bazita kvin mejloj de urbocentra Athens, Georgio. Ĝi estas estrita per la homoj, kiuj estras la muzikan etikedon Orange Twin Records en la sama areo.
Athelney
Ĝi famas ĉar estis tie kie Alfredo la Granda kaŝis sin kaj kunigis soldatojn en 878, post la dana kapto de Chippenham kaj antaŭ venki la danojn ĉe Ethandun. Tiutempe la insulo estis ligata per digvojo al najbara vilaĝo, East Lyng, kvankam Vilhelmo de Malmesbury diras ke ĝi estis atingebla nur boate. Fortikaĵo ĉe Athelney datiĝas de la ferepoko kaj estis plifortikigata de Alfredo.
Post la batalo de Ethandun, Alfredo, por danki Dion pro sia venko, en 888 fondis abatejon sur la insulo, kun monaĥoj plejparte alvenintaj de Francio. La abatejo neniam riĉis, kaj dum la regado de Eduardo la 1-a la monaĥoj petis la reĝon ne kolekti imposton pro malriĉeco. La lasta abato estis Roberto Hamlyn, kiu cedis la abatejon al Henriko la 8-a en 1540. Post tio la konstruaĵoj kadukiĝis, kaj nenio nun videblas.
En 1801 Kavaliro John Slade konstruis monumenton memore al Alfredo ĉe la plej alta pinto de Athelney.
162059 Mészáros
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la ĉeĥa hungardevena astronomo Attila Mészáros (1951 – 2022). Li estis ano de la Astronomia Instituto de la Universitato de Karolo en Prago de 1984. Mészáros traktis pri kosmologio, grand-skalaj strukturoj de la universo kaj la. Li estis bonega lekciisto kun freŝa senso de humuro.
Inno e Marcia Pontificale
La Himno kaj Marŝo Pontifika (Inno e Marcia Pontificale), ankaŭ konata kiel Papa himno estas la himno ludata okaze de ĉeesto de la papo aŭ ties reprezentanto (ekz. nuncio), kaj ĉe aliaj solenaĵoj.
Kvankam Inno e Marcia Pontificale estas fakte uzata en la rolo de nacia himno de la Apostola Seĝo kaj Vatikano, oficiale Vatikano substrekas, ke "oni ne devas trovi ĝin nacia himno".
Tsutomu Seki
Li malkovris plurajn kometojn, el kiu la fama kometo Ikeya-Seki, kun Kaoru Ikeya. Li ankaŭ malkovris multenombrajn asteroidojn inter kiuj estas la amora asteroido 13553 Masaakikoyama kaj la troja asteroido 5209 Oloosson (1989 CW1).
Li estas direktoro de la Observatorio de Geisei en Kōĉi kaj estras la departemento pri la kometoj de la Orienta Astronomia Asocio.
La asteroido 3426 Seki ricevis lian nomon.
Mikroondoj
Mikroondoj (angle „microwaves“) estas la kuna nomo por deci-, centi- kaj milimetraj ondoj. Mikroondoj estas elektromagnetaj ondoj, kies ondolongo estas inter 1 m kaj 1 mm, kio respondas al frekvencoj inter 300 MHz kaj 300 GHz.
Parigny (Manche)
Parigny estas malaperinta franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj enloĝantoj nomiĝas Parignais.
Ĝi nun formas parton de Grandparigny.
Kuchelmiß
Kuchelmiß estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rostock de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Al la teritorio apartenas la komunumopartoj Ahrenshagen, Hinzenhagen, Seegrube, Serrahn kaj Wilsen.
Mikroondilo
Mikroondilo (mikroonda forno, mikroonda kuirilo ) estas ilo por la rapida varmigo de nutraĵoj, likvaĵoj aŭ aliaj taŭgaj materioj - per sorbo de altfrekvencaj elektromagnetaj mikroondoj (ĉ. 2450 megahercoj). La akvo, graso, sukeroj kaj aliaj molekuloj sorbas la ondojn kaj ekvibras, tiel estiĝas varmo. La aero ne varmiĝas nur la nutraĵoj.
La akvoentenaj materialoj pli rapide varmiĝas ol la sekaj, ekstere pli forte ol interne. Vitro, porcelano, kelkaj plastoj apenaŭ sorbas mikroondojn, tiel oni povas uzi ilin en la mikroondilo.
Oni ne povas, nek devas, uzi metalojn, ĉar la metalo ombras kaj kurtcikvitas la ondojn.
La tekniko inventiĝis kaj patentiĝis dum la jaro 1946 fare de Percy Spencer de la entrepreno Raytheon en Usono.
3816 Chugainov
3816 Chugainov estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de la rusa astronomo Pavel Fjodoroviĉ Ĉugajnov (cirile : Павел Фёдорович Чугайнов, 1933–1992).
Höchstetten
Pri la komunumo
Höchstetten estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Burgdorf kaj ek de la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Emme-Valo en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 255 loĝantojn je la 31-a de decembro 2010.
Geografio
Höchstetten situas en la Svisa Mezlando meze inter Herzogenbuchsee kaj Burgdorf ĉe la orienta marĝeno de la flotebenaĵo de la rivero Emme. Tra la komunumo fluas la rojo Chrümmelbach, kiu alfluas al Oesch. La komunumo konsistas el la vilaĝo Höchstetten kaj la setlejoj Breiti en nordo, Bergfeld sude de la kantona ĉefvojo kaj Holdermatt en oriento, kaj kelkaj izolitaj bienoj. La komunumoj Alchenstorf, Hellsau, Höchstetten, Koppigen kaj Willadingen formas la komunumasocion Koppigen.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,64 km², de kiuj 19,7% estas kovritaj de arbaro, 70,8% servas por agrikulturo kaj 8,7% por setlado.