cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lisbona tertremo en 1755
La tertremo
La ĵus konstruita Domo de la Opero, malfermita nur ses monatojn antaŭ la tertremo, estis tute vorita de la fajro. La Reĝa Palaco (Palácio Real), kiu troviĝis ĉe la bordo de la rivero Taĵo, kie hodiaŭ estas la Terreiro do Paço, estis detruita de la tertremoj kaj de la cunamo. Ene de tiu palaco la biblioteko kun pli ol 70 mil volumoj kaj centoj da artaĵoj, inkluzive pentraĵoj de Tiziano, Rubens kaj Correggio, tute perdiĝis. La valorplena Reĝa Arĥivejo (Arquivo Real) kun dokumentoj rilataj al la oceana esplorado kaj aliaj antikvaj dokumentoj ankaŭ perdiĝis. Kaj la sama okazis al la historiaj registroj de la vojaĝoj faritaj de Vasco da Gama kaj Kristoforo Kolumbo. La tertremo plie detruis la plej grandajn preĝejojn de Lisbono, nome la Katedralon de Sankta Maria kaj la bazilikojn de Sankta Paŭlo, Sankta Katarino, Sankta Vincento de For kaj krome la Bazilikon de la Mizerikordo. La ruinojn de la Karmela Monaĥinejo (Convento do Carmo) oni ankoraŭ povas vidi en la urbocentro. La tombo de Nuno Álvares Pereira en tiu monaĥinejo tamen perdiĝis. Sennombraj konstruaĵoj tute malaperis, inkluzive multe da ekzempleroj de la arĥitekturo de la manoela periodo en Portugalujo, sed eble la plej kompatinda perdo okazis en la Reĝa Hospitalo de Ĉiuj Sanktuloj (Hospital Real de Todos os Santos), kies pacientoj, atingitaj de la fajro, mortis brulvunditaj.
La sekvintaj tagoj
La reĝa familio eskapis senvunde de la katastrofo. La Reĝo Jozefo la 1-a de Portugalujo kaj la kortego estis lasinta la urbon post meso dum la unuaj horoj de la mateno kaj troviĝis en Santa Maria de Belém, en la ĉirkaŭo de Lisbono. Tiun eliron la reĝo ŝuldas al deziro de la princinoj pasi la ferion (la Tagon de Ĉiuj Sanktuloj) for de la urbo. Post la katastrofo D. Jozefo la 1-a tamen akiris klaŭstrofobion kaj vivis de tiam en luksa tendaro en la kvartalo Alto da Ajuda, nomita Real Barraca da Ajuda ("Reĝa Tendo de Aĵuda") en Lisbono.
Samkiel la reĝo, la Markizo de Pombal, tiama Ŝtata Sekretario por Eksterlandaj Aferoj kaj Milito kaj iĝonta Ĉefministro, ankaŭ supervivis la tertremon. Per la pragmatismo, kiu markis lian venontan registaron, la markizo ordonis al la armeo la tujan rekonstruon de Lisbono. Oni rakontas, ke pri la demando "Kion nun?" li respondis "Oni enterigu la mortintojn kaj zorgu la vivantojn", sed tiu dialogo eble estas apokrifa. Ĉiel ajn lia rapida decido ebligis la pretigon de fajrestingistoj por batali kontraŭ la fajro kaj forigi la milojn da kadavroj por eviti epidemiojn.
La ministro kaj la reĝo donis la taskon rekonstrui Lisbonon al la reĝaj arĥitektoj kaj inĝenieroj, kaj malpli ol unu jaro post la tertremo jam ne troviĝis ruinoj en la portugala ĉefurbo, kaj la laboroj bone okazis. La reĝo deziris urbon novan kaj ordoplenan, tial grandaj placoj kaj larĝaj kaj rektaj avenuoj markis la novan Lisbonon. Tiutempe iu demandis al la markizo kial estas tiom larĝaj stratoj, kaj tiu respondis: "iam oni ilin trovos mallarĝaj".
La nova urbocentro, kiun hodiaŭ oni konas kiel Baixa Pombalina, estas unu el la noblaj partoj de Lisbono. Tie estas la unuaj konstruaĵoj kun protekto-sistemo kontraŭ tertremo. Tian teknikon oni testis en modeloj el ligno, dum militaj trupoj, marŝante, simulis la tertreman vibradon.
Sociaj konsekvencoj
La Lisbona Tertremo atingis multe pli ol la urbo kaj ĝiaj konstruaĵoj. Lisbono estis tiam la ĉefurbo de katolika lando, kun granda tradicio konstrui monaĥinejojn kaj preĝejojn kaj sin donanta al la evangeliigon de siaj kolonioj. Ĉar la tertremo okazis en sankta tago kaj detruis plurajn gravajn preĝejojn, tial tio levis multe da religiaj demandoj tra tuta Eŭropo. Por la religia racio de la 18-a jarcento la tertremo estis manifestacio de la dia iro malfacilege eksplikebla.
En la politika kampo la tertremo ankaŭ estis detruega. La ministro Markizo de Pombal estis la preferato de la reĝo, sed ne plaĉis al la alta portugala kortego, kiu disputis la povon kaj la favorojn de la monarĥo. Sed post la 1-a de novembro la efikecon de la agado de la markizo, kies titolon li akiris jam en 1770, al li donis pli grandan spacon antaŭ la reĝo, kiu ankaŭ profitis la okazon por plifortigi sian povon kaj firmigi la absolutismon.
La tertremo kaj la filozofio de la Jarcento de la Lumoj
La koncepto sublimo, kvankam jam kreita antaŭ 1755, estis disvolvita en filozofio kaj levita al temo de grava rolo de Immanuel Kant, parte pro ties provo kompreni la tertremon kaj la cunamon. Kant publikigis tri tekstojn pri la tertremo. La juna Kant, allogita de tiu fenomeno, kolektis ĉiujn informojn pri la katastrofo, ĉefe pere de raportoj presitaj en informiloj kaj uzis tiujn informojn por krei teorion pri la origino de tertremoj. La teorio de Kant, kiu parolis pri dislokiĝo de grandegaj subteraj kavernoj plenaj de gasoj en alta temperaturo, estis, malgraŭ tio, ke poste oni ĝin konsideris falsa, unu el la unuaj sistemaj provoj ekspliki tertremojn per naturaj kaŭzoj, anstataŭ supernaturaj. Laŭ la marksisma filozofo Walter Benjamin, la eta kajero de Kant pri la afero reprezentas eble la komencon de la scienca geografio en Germanujo. La sama aŭtoro ankaŭ asertas, ke tio "estis certe la komenco de sismologio", tamen eble la komencon de sismologio oni devas konsideri kiel okazintan en Portugalujo, pro la studoj stimulitaj de la Markizo de Pombal.
La postmoderna pensanto Werner Hamacher defendas la ideon, laŭ kiu la konsekvencoj de la tertremo atingis la filozofian terminaron kaj eĉ transformis la metaforojn "fundamentado" kaj "fundamento" de la filozofiaj teorioj, kiam tio montris, kiel ili povas "tremi" antaŭ la necerteco: "sub la impreso kaŭzita de la tertremo de Lisbono, kiu tuŝis la eŭropan penson dum unu el ties plej sentemaj epokoj, la metaforoj por 'fundamento' (ground en la angla) kaj por 'tremoj' tute perdis sian ŝajnan malkoherecon; ili ne plu estas simplaj vortfiguroj" (paĝ. 263). Hamacher defendas, ke la fondinta certeco de la filozofio de René Descartes suferis konsiderindan "tremon" post la tertremo de Lisbono.
La naskiĝo de sismologio
La efikeco de la tiama ministro de Portugalujo ne limiĝis en la rekonstruo de Lisbono. La Markizo de Pombal ordonis enketon, dissendita en ĉiun paroĥon de Portugalujo por koni la kaŭzon kaj la efektojn de la tertremo. La enketo enhavis aparte la jenajn demandojn:
La respondoj ankoraŭ estas arĥivitaj en la Turo de Tombo (Torre do Tombo). Pere de tiuj respondoj eblis al la moderna sciencistaro preni konfidajn informojn kaj tial kompreni la fenomenon laŭ scienca rigardo. La enketo de la Markizo de Pombal estis la unua iniciato pri objektiva priskribo en la kampo sismologia, kio igis lin pioniro de sismologio.
La geologiaj kaŭzoj de la tertremo kaj de la sismologia aktiveco en la lisbona regiono ankoraŭ estas tamen kialo por scienca diskuto. En tiu regiono ekzistas indiko pri okazo de grandaj tertremoj kun periodeco de ĉirkaŭ 300 jaroj. Lisbono troviĝas ĉe geologia rompejo, sed la plimulto da detruegaj tertremoj, kia la lisbona tertremo en 1755, nur okazas ĉe la limo de tektonikaj platoj. Kelkaj portugalaj geologoj sugestas, ke la tertremo estis rilata al la subdukcia zono de la oceano Atlantiko, inter la tektonikaj platoj eŭroazia kaj afrika.
8040 Utsumikazuhiko
8040 Utsumikazuhiko estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio, Hokajdo.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Kazuhiko Utsumi, kiu faris la unuan identigon de multaj el la kaj determinis la abundecon je elementoj de la. En la Universitato de Hiroŝimo li instruis pri astronomio kaj astrofiziko al pli ol 30 000 studantoj.
Masatoshi Tanaka
Masatoshi Tanaka (田中 政俊, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Yokohama Marinos.
Lozova-Pasaĵirska (stacidomo)
Lozova-Pasaĵirska (Лозова-Пасажирська) estas fervoja stacio en Lozova (Ĥarkiva provinco), urbo en Ukrainio.
Achada do Pau de Bastião
Achada do Pau de Bastião aŭ Achada do Pau Bastião estas loĝata loko en la paroĥejo São Roque do Faial, municipo Santana, Insulo Madejro, Portugalio.
Ĝi havis 182 loĝantoj en 2011.
Ekspedicio Terra Nova
La ekspedicio Terra Nova (1910-1913), oficiale la Brita Antarkta Ekspedicio de 1910, estis estrita de Robert Falcon Scott, kiu antaŭe ankaŭ estris la ekspedicion Discovery en 1901-04. La nomo de la ekspedicio devenas de ties provizŝipo, la Terra Nova. Ĝia ĉefa celo, klarigita de Scott mem, estis la atingo de la suda poluso.
La anoj de Scott atingis la sudan poluson la 17-an de januaro 1912 sed konstatis, ke la rivala ekspedicio de Roald Amundsen estis jam alveninta tien. Scott kaj liaj kunuloj sekve mortis dum sia reveno el la poluso. Iliaj taglibroj estis retrovitaj de savekspedicio ok monatojn poste, tiel ke oni tamen multe scias pri la ekspedicio.
Muzoj
En la helena mitologio la Muzoj (greke Μουσαι, Mousai) estas la grekaj diinoj de lernado, belartoj, kulturo, kaj inspiro. Ili estas la filinoj de Zeŭso kaj Mnemozino, kaj naskiĝis en Pieria, baze de la Monto Olimpo.
Laŭ Francisko Azorín Muzo estas ''Mita estaĵo naskita el Jupitro k. Mnemosina, simbolanata arton; ikonografie reprezentita per ĉarma junulino kun la atributo de iu arto. Oni kalkulis 3, poste 9 muzojn, loĝantajn en la Parnaso k. la Melikono. Li indikas etimologion el la greka mousa (muzo) kaj de tie la latina musa''. Kaj li aldonas liston pli malpli koincida kun la sube detaligita.
Dum jarcentoj la Muzoj estis adorataj kaj kultataj pro sia patroneco de la muziko, la belartoj, la dramarto, kaj la poezio. Tradicie, tiuj lokoj dediĉitaj al la gloro de la Muzoj estas konataj kiel mouseion, de kie venas la vorto muzeo.
17627 Humptydumpty
17627 Humptydumpty estas ne tre rapide rotacianta asteroido de la asteroida zono.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la japana astronomoTakeŝi Urata elde la observatorio de Ĉiĉibu (gubernio Saitama, Japanio).
Orbito
Kalkulita por la epoko de la, ĝia orbita granda duonakso estis 3,199712638. Laŭ tia mezuro ĝi tiam orbitus nur ĉ. 43 000 km km cis la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.
Sed rekalkulita por la epoko de la, ĝia orbita granda duonakso estis 3,20041199 AU. Tio signifas, ke ĝi tiam fariĝis asteroido de la ekstera asteroida zono, orbitante ĉ. 61 600 km trans tiu artefarita limo.
Eponimo
Ĝia nomo aludas al Humpty Dumpty, estaĵo en formo de ovo rolulo en fama angla infana rimaro sed ankaŭ fikciulo en la rakonto "Trans la spegulo" de Lewis Carroll. Li multe diras al Alice pri la signifo de vortoj, inkluzive de tiuj strangaj en la poemo "Jabberwocky".
Kis Jankó Bori
Kis Jankó Bori estis hungara brodaĵistino, antaŭdesegnanto, vivis en urbo Mezőkövesd 1876 - 1954. La nomo estas kromnomo. Ŝi uzis kromnomon de sia avo Kis Jankó, kiu estis majstro, pelisto. Ŝia vera nomo estis Gáspár Mártonné, la fraŭlina nomo Molnár Borbála.
Ilona Kiss
KISS Ilona [pr. kiŝ] estis hungara aktorino naskiĝinta en Iclozel la 18-an de februaro 1924 kaj mortis la 26-a de julio 2004.
Kariero
Ŝi debutis en 1939. Ekde 1941 ŝi estis anino de la Hungara Nacia Teatro de Koloĵvaro, poste ŝi ludis en Miskolc kaj en Kassa. En 1945 ŝi venis al teatro Szabad Színház, poste al la Nemzeti Színház de Budapeŝto, al la Szegeda Nemzeti Színház, inter 1949 kaj 1958 al la Ĉefurba Operetteatro (Fővárosi Operettszínház).
Schönenberg ZH
Pri la komunumo
Schönenberg ZH estas komunumo en la distrikto Horgen en Kantono Zuriko, Svislando. Kun 1930 loĝantoj je la 31-a de decembro 2007, ĝi apartenas al la pli malgrandaj komunumoj de la distrikto.
Geografio
Schönenberg situas sur la suda flanko de la montĉeno Zimmerberg. Temas pri flankmoreno de la glaciepoka Lindt-Glaĉero. Dank ĝia situo la komunumo situas aŭtune plej ofte super la vala nebulo. La plej profunda punkto de la komunumo torviĝas en la Sihlvalo kaj sur ĝia teritorio troviĝas la Sihlkatarakto.
Trafiko
Schönenberg per poŝtaŭtobusoj al Horgen kaj Wädenswil estas konektita al la reto de la Zurika Trafik-Unio.
8820 Anjandersen
8820 Anjandersen estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la dana astronomo Poul Jensen elde la Observatorio Brorfelde en Holbæk (Danio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la dana astrofizikistino Anja Cetti Andersen. Ŝia esploro estas neordinara kombino de eksperimentaj, teoriaj kaj observaj laboroj pri la ecoj kaj implicoj de la polveroj. En 2005 ŝi ricevis la Premion Descartes de la Eŭropa komisiono por elstara ekscelenco en scienca komunikado.
Lando de Coats
La lando de Coats estas regiono de Antarkto, lokita okcidente de la lando de la reĝino Maud. Ĝi formas la orientan bordon de la maro de Weddell, kaj sekve etendiĝas direkte al nordoriento-sudokcidento, inter 20º00´U and 36º00´U. La norda parto de la lando estis malkovrita de la ŝipo Scotia okaze de la Skota Nacia Antarkta Ekspedicio, estrita de William Speirs Bruce.
La lando estis nomita laŭ James Coats kaj Andrew Coats, la du ĉefaj subtenantoj de la ekspedicio.
Hekto
Hekto- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "cent" (102), ĝia simbolo estas: h.
Vaslui
Historio
La unua dokumenta mencio de la urbo okazis en 1435, kiam Iliaș la 1-a iĝis kunprinco de Moldavio. Malgraŭ bona natura protekto de ĉirkaŭaj montoj la urbo en 1439 kaj 1440 estis konkerita kaj forbruligita de tataroj. La proksime okazis la batalo ĉe Vaslui (ankaŭ batalo ĉe Podul Înalt), en kiu Stefano la Granda venkis la trupojn de la Otomana Imperio.
Ĝemeliĝoj
Partneraj urboj de Vaslui estas
Transporto
Estas fervoja stacidomo. La urbo ne havas flughavenon. La plej proksimaj flughavenoj estas en Lasi (76 km) kaj Bacau (89 km).
Vidu ankaŭ
Listo de urboj de Rumanio
Ekstera ligilo
(ro) Oficiala retejo
Rochovce
Bazaj informoj
Rochovce, hungare Rozsfalva (roĵfalva), germane Rachensdorf estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Rožňava. Ĝis 1899 la oficiala hungara nomo estis Rochfalva, poste pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis hungarecan nomon.
Situo
Rochovce situas sub monto 882 m-ojn alta en valo de rojo, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Magnezitovce-Plešivec. Rožňava troviĝas 28 km-ojn.
Historio
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1318 en formo "Rezemch". En 1570 la turkoj bruldetruis la vilaĝon. En 1710 pro pesto 180 homoj mortis. Ekde 1774 paperofarejo ekfunkciis. En 1828 oni komputis tie 72 domojn kaj 596 homojn. Ekde la 19-a jarcento oni minadis feroercon. En 1910 loĝis en Rozsfalva 450 homoj, (397 slovakoj, 42 hungaroj, 4 germanoj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Rozsnyó, poste al Ĉeĥoslovakio, fine inter 1938-1945 kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 loĝis en Rochovce 322 homoj, (270 slovakoj, 26 ciganoj, 18 hungaroj kaj aliaj).
Akvarelo
Akvarelo (de la latina vorto aqua „akvo“) estas pentraĵo farita per akvosolveblaj, travideblaj farboj. La farboj el gumo kaj koloraj pigmentoj solviĝas en akvo kaj per fajna peniko pentriĝas sur papero, pergameno aŭ alia hela materialo. En kontrasto al guaŝo la fono videblas tra la kolorigitaj areoj. Koloromiksaĵoj ĝenerale ekestas per la sinsekva pentrado per diversaj travideblaj koloraj tavoloj. Blanko restas tie, kie ne estas pentrita farbo (por pli bona interfluo de blankaj kaj alikoloraj areoj eblas simple humidigi la blankajn areojn per akvo de peniko).
Departemento Kaketao
Departemento Kaketao estas departemento de Kolombio, en la sudo de la lando. La departemento ekestis je la 1-a de januaro 1981.
<LI>Ĉefurbo: Florencia (Kaketao) (123 000) <LI>Areo: 88 965 km² <LI>Loĝantaro: 446 000 <LI>Urboj:  San Vicente del Caguan (13 900), El Doncello (12 700)
Persa mitologio
La persa mitologio estas la tradicia, laŭ deveno antikva, folkloro kaj rakontaro de la persoj kaj iliaj idoj, la nuntempaj irananoj. La persaj mitologiaj rakontoj, ĉiuj implikantaj eksterordinarajn aŭ supernaturajn estaĵojn, estas tiritaj de la legenda pasinteco de Irano kaj reflektas la sintenojn de la socio al kiu ili unue apartenis - sintenoj al la konfronto de bono kaj malbono, al la agoj de la dioj kaj de la malpli altaj diaĵoj yazata, kaj al la heroaĵoj de herooj kaj fabelaj estaĵoj. Mitoj ludas kernan rolon en la irana kulturo kaj la kompreno pri ili estas pliigata kiam oni konsideras ilin ene de la kunteksto de irana historio.
Tiucele helpas ignori modernajn politikajn limojn kaj rigardi la historiajn evoluojn en la Granda Irano, vasta areo kovranta la Kaŭkazon, Mezopotamion, Anatolion kaj Centran Azion, preter la landlimoj de la nuna Irano. La geografio de ĉi tiu regiono, kun siaj altaj montaroj, ludas signifan rolon en multaj el la mitologiaj rakontoj. La dua jarmilo antaŭ nia erao estas kutime rigardata kiel la aĝo de migrado pro la apero en okcidenta Irano de nova formo de irana ceramikaĵo, simila al pli frua komercado de nordorienta Irano, sugestante la alvenon de la antikvaj iranaj popoloj. Tiu ceramikaĵo, helgriza ĝis nigra en koloro, aperis ĉirkaŭ la jaro 1400 antaŭ nia erao. Historie ĝi indikas la komencon de la ferepoko en tiu areo.
Granda Incendio de Romo
La Granda Incendio de Romo estis urba incendio kiu startis la nokton inter la 18a kaj la 19a de julio en la jaro 64 AD. Ĝi kaŭzis disvastigatan detruon antaŭ esti kontrolita post ses tagoj, la 24-an de julio. Diferencaj rakontoj ĉu kulpigas la imperiestron Neronon pro ekincendii aŭ kredas, ke li organizis decidojn por reteni ĝin kaj havifi helpon por la rifuĝintoj. Por deturni la suspektojn, laŭ Tacito, li akuzis kaj persekutis la kristanojn.
Variaj historiaj rakontoj
La variaj historiaj rakontoj de la evento venas el tri duarangaj fontoj — Diono Kasio, Suetonio kaj Tacito. La unuarangaj rakontoj, kiuj eble inkludis historiojn verkitajn de Fabio Rustiko, Kluvio Rufo kaj Plinio la Maljuna, ne survivis. Tiuj unuarangaj rakontoj estis priskribitaj kiel kontraŭdiraj kaj troigaj. Almenaŭ kvin separataj historioj cirkulis rilate al Nerono kaj al incendio:
Ĉiukaze la incendio estis kiel okazintaĵo por la historio de Romo dum la sinteno de la imperiestro (krom kompreneble la enormeco de la tragedio) restis kiel temo por la literaturo.
Komenco kaj progreso
Laŭ Tacito, la incendio komenciĝis en butikoj kie flamiĝemaj komercaĵoj konserviĝis, en la zono apud la Kaelio kaj la Palatino Montetoj de Romio. La nokto estis venta, tiel la flamoj povis ekdisvastiĝi rapide. La stratoj estis tre malvastaj kaj apartamentoj estis malproksime konstruitaj. La incendio haltis post ses tagoj de daŭre brulanta, tamen baldaŭ komencis ekbruli denove por aliaj tri tagoj.
Postsekvoj
Romo enhavis tiam 14 kvartalojn, tri estis tute brulitaj, kvar estis parte detruitaj kaj sep suferis damaĝojn de la incendio. Nero profitis la okazaĵon por rekonstrui la urbon laŭ nova urbanisma plano. Pro tio, li kolektis kromajn tributojn je provincoj.
Carpen
Carpen (Árvédtanya) estas vilaĝo en Rumanio, administre apartenanta al Şpring.
TRA
La vorto havas plurajn signifojn:
Deka
Deka- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "dek" (101), ĝia simbolo estas: da.
Ŝivismo
Ŝivismo aŭ Ŝivanismo (शैव पंथ, Śaiva Paṁtha, La Ŝiva Vojo), estas unu el la plej grandaj branĉoj de Sanāthana Dharma (hinduismo), kultanta Ŝivon kiel la Superan Estaĵon.
Anoj de Ŝivismo nomiĝas Ŝivanoj kaj kredas, ke Ŝivo estas Ĉio kaj en ĉio, la kreanto, konservanto, detruanto, revelanto kaj kaŝanto de ĉio, kio ekzistas. Ŝivismo, kiel kelkaj el la aliaj formoj de hinduismo, disvastiĝis al aliaj partoj de Sudorienta Azio, inkluzive al Javo, Balio kaj al partoj de la Sudorientazia kontinento, inkluzive Kamboĝo.
Ŝivo estas kelkfoje prezentita kiel la furioza dio Bajravo. Ŝivanoj estas pli allogitaj al asketismo ol la anoj de aliaj Hinduismaj sektoj kaj povas esti trovitaj vagantaj tra Barato kun cindro sur siaj vizaĝoj farantaj mempurigajn ritojn. Ili kultas ĉe temploj kaj praktikas jogon, klopodante iĝi unu kun Ŝivo. Inter hinduistoj, ĉirkaŭ 252 milionoj aŭ 26.6% estas Ŝivanoj.
Charallave
Charallave [ĉarajave] estas urbego en subŝtato Miranda (Venezuelo) en norda Venezuelo. La urbego estas parto de urbaro nomata Valles del Tuy. La loknomo devenas el iama nomo de tribo.
Geografio
Charallave situas laŭ la samnoma rivereto sur montetaro. Cúa troviĝas 10, Ocumare del Tuy 17, Santa Teresa del Tuy kaj Baruta po 21, Los Teques 22, Petare 27, Karakaso 29, Guarenas 36, Guatire 43, Turmero 69, Valencio (Venezuelo) 126, Barcelono (Venezuelo) 236, Barquisimeto 271, Coro (Venezuelo) 333, Maturín 407, Cabimas 417, Bolívar (urbo) 433, Guayana (urbo) 507, Marakajbo 525, San Cristóbal (Venezuelo) 651 km.
Historio
Charallave estis fondita en 1681 kiel Santa Rosa de Lima de Charallave. En 1880 la kirko bruliĝis.
Ekonomio
Loĝantoj de Charallave okupiĝas ĉefe pri komerco, kiun helpas la fervojo.
Klimato
En Charallave la averaĝa temperaturo estas 25 °C.
Trafiko
Tasko de Charallave estas voje ligi Ocumare del Tuy-n al la tutlanda ĉefvoja reto. La urbego havas 2 fervojajn modernajn stacidomojn.
18-a de oktobro
Je la 18-a de oktobro okazis, interalie:
Tagoj de semajno
La 18-a de oktobro estas (laŭ gregoria kalendaro):
Listo de bataloj
Listo de la apartaj artikoloj pri gravaj bataloj: (sed rigardu plu en la kategorio)
Dato / Batalloko / Decidiga Ago Laŭ Creasy
Naoto Muramatsu
Naoto Muramatsu (村松 直人, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Yokohama Marinos.
Deci
Deci- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "dekono" (10−1), ĝia simbolo estas: d.
Mošurov
Mošurov, hungare Ádámfölde estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
Geografio
Mošurov situas en valo, laŭ flankovojoj. Prešov troviĝas je 14 km-oj.
Mohammad-Taki Bahar
Mohammad-Taki Bahar (perse محمدتقی بهار; ankaŭ latinliterigita kiel Mohammad-Taqi Bahar, Mohammad-Taghi Bahar aŭ kun diakritaj signoj Mohammad-Taqí Bahār; naskiĝis la 6-an de novembro 1884 en Maŝhado, mortis la 22-an de aprilo 1951 en Teherano), vaste konata kiel Malek o-Ŝo'arā (perse ملکالشعراء) respektive Malek o-Ŝo'arā Bahār (laŭvorte: "la reĝo de poetoj"), estas fama irana poeto kaj klerulo, kiu ankaŭ estis politikisto, ĵurnalisto, historiisto kaj profesoro pri literaturo. Kvankam li estis 20-a-jarcenta poeto, liaj poemoj estas sufiĉe tradiciaj kaj havas forte naciisman karakteron. Multas en ili aludoj al la persa mitologio.
Mošurov
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1259. En 1796 laŭ la tutlanda geografia libro taksis la vilaĝon unuaklasa (=eminenta). En 1828 loĝis tie 246 vilaĝanoj en 37 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Ádámfölde 147 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Sáros, al distrikto de Kisszeben, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Mošurov 157 homoj, (152 slovakoj).
Géza Balás
BALÁS Géza (bala:ĵ, estis hungara inĝeniero pri ĝardenado naskita en Satmaro la 11-an de februaro 1914 kaj mortinta en Budapeŝto la 31-an de januaro 1987. Lia nobela antaŭnomo estis sipeki.
Biografio
Géza Balás diplomiĝis en 1936 en Budapeŝto en Instituto de Ĝardenado kaj li instruis tie kaj dume li faris entomologiajn esplorojn. En 1949 li fondis la Katedron de Entomologio, kie li ricevis en 1954 la titolon de universitata profesoro. En 1952 li kandidatiĝis. De 1961 li laboris en la Esplorinstituto de Ĝardenado.
Luma kurbo
En astronomio, la luma kurbo de kosma objekto estas grafikaĵo kiu montras la evoluon de la lumeco de tiu objekto en funkcio de la tempo.
La luma kurbo povas esti perioda (kiel tiu de eklipse duopa stelo aŭ de rotacianta asteroido) aŭ neperioda (kiel tiu de novao aŭ de supernovao).
En planedoscienco
En planedoscienco, luma kurbo utilas por taksi la rotacian periodon de malgranda korpo (natura satelito, asteroido, kerno de kometo...). Elde tero estas ofte neeble vidi detalojn de objekto. Observante la maksimumojn de la kurbo de la lumo reflektita de objekto en funkcio de la tempo, oni povas kalkuli la rotacian periodon kaj la neregulan formon de la objekto, aŭ ĝiajn variadojn de albedo. En pluraj okazoj estas malfacile scii ĉu estas unu aŭ du maksimumoj dum unu rotacio.
Nu (armena litero)
Nu, նու en la armena ([nu]), estas la 22-a litero de la armena alfabeto. Ĉi tiu litero estas la ekvivalento de la latina litero N.
István Konkoly
István Konkoly [iŝtvAb konkoli], laŭ hungarlingve kutima nomordo Konkoly István estis hungara pastro, episkopo, profesoro..
István Konkoly naskiĝis la  1930 en Kerkaszentmiklós.
Biografio
István Konkoly frekventis gimnazion, poste seminarion en Szombathely, poste tuj li lernis teologion, fine li doktoriĝis en 1954. En la sama jaro li pastriĝis. Li komencis sian pastran karieron en Szombathely, poste en diversaj vilaĝoj. Inter 1963–1972 li estis episkopa sekretario, poste denove pastro en Gencsapáti.
Rudná (distrikto Rožňava)
Rudná, hungare Rozsnyórudna (roĵnjOrudna) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Rožňava.
István Konkoly
Biografio
En 1987 li episkopiĝis en Szombathely, ekde 1992 li ankaŭ instruas en altlernejo de la sama urbo. En 2006 li abdikis kaj pensiuliĝis. En 2000 kaj 2004 li ricevis premiojn.
Rudná (distrikto Rožňava)
Situo
Rudná situas sur malebenaĵo, laŭ traira flankovojo. Rožňava troviĝas 3 km-ojn.
Ho (armena litero)
Ho, հօ aŭ հո en la armena ([ho]), estas la 16-a litero de la armena alfabeto. Ĝi estas unu el la malmultaj literoj kiu similas al la litero en la latina alfabeto en sia minuskla formo kaj la sono similas al la esperanta Ho.
(17628) 1996 FB5
(17628) 1996 FB5 estas marsrenkonta asteroido malkovrita la de la teamo de la Laboratorio Lincoln elde la situejo de Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Centi
Centi- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "centono" (10−2), ĝia simbolo estas: c.
Nabunturan
Nabunturan - Bayan ng Nabunturan - estas urbo (municipo) en Filipinoj, en insulo Mindanao, en Dabaa Regiono, kie estas ĉefurbo de la provinco Davao de Oro. La urbo havas 28 distriktojn, kiuj enhavas protektitan naturareon. La loknomo devenas de indiĝena lingvo "buntod" signifanta "monto" aŭ "ĉirkaŭita de montoj".
Geografio
Nabunturan kuŝas ene de la insulo. Tagum troviĝas 25, regiona ĉefurbo Dabao 74, Cagayan de Oro 176, General Santos 187, Cebuurbo 376, Zamboanga 432, ĉefurbo Manilo 948, Kezonurbo 952, Tuguegarao 1205 kilometrojn (aere).
Historio
Antaŭ konstruado de la nacia vojo trapasanta Nabunturan, la loko estis malmulte konata; sed malgraŭ la minaco de malario, pioniroj alvenis en la areon. La indiĝena vilaĝo situis laŭ la provinca vojo ĉirkaŭ 4 km de la nuna loko. La menciita vojo estis konstruita en 1938, poste amase venis novaj loĝantoj. Dum la japana erao (1942-1945) Nabunturan estis japana garnizono, poste ĝi estis pro la vojoj komerca centro. En 1957 Nabunturan estis deklarita komunumo. En 1998 aparta provinco naskiĝis kiel Kompostela Valo (nun nomata Davao de Oro) kun ties ĉefurbo Nabunturan.
Trafiko
Nabunturan voje estas alirebla laŭ traira ĉefvojo inter Dabao-Butuano kaj estas 2 lokaj vojoj.
Klimato
La klimato de Nabunturan estas klasifikita kiel ekvatora klimato. En ĉiuj monatoj pluvas. Ne estas grandaj diferencoj inter la monatoj.
Mikolajiv-Dnistrovskij (stacidomo)
Mikolajiv-Dnistrovskij (Миколаїв-Дністровський) estas fervoja stacio en (Lviva provinco), urbo en Ukrainio.
Odelzhausen
Odelzhausen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Dachau kaj en la distriktaro Supra Bavario de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
IJK 2013
La 69-a Internacia Junulara Kongreso (IJK) de TEJO okazis de la 19-a ĝis la 26-a de aŭgusto 2013 en Nazareto, Israelo, organizis ĝin Junulara Esperanto-Ligo Israela. La organizantoj unue proponis kiel kongresan temon "Reciklado – ĉu nova vivmaniero? ĉu nova religio?" , sed ĝi estis poste ŝanĝita al "Mondaj demandoj – Esperplenaj respondoj: socio, medio, ekonomio".
Por la organizado de la 69-a IJK ĝis la limdato (la ) kandidatiĝis ankaŭ Germanio (GEJ) kaj Meksiko (MEA), aldone intereson neformale esprimis kelkaj pliaj grupoj. Pro la rezigno de Japanio kiel kongreslando de la IJK en 2012, oni ĉirkaŭ la jarŝanĝo 2011/2012 dum certa tempo konsideris peti al iu el la kandidatoj por 2013 transpreni la organizadon jam de tiu IJK ; fine oni tamen elektis Vjetnamion, en kiu okazis ankaŭ la 97-a Universala Kongreso.
Samjare, monaton antaŭ la IJK, okazis en Rejkjaviko (Islando) la 98-a UK.
Organiza teamo
La Lokan Kongresan Komitaton konsistigas sep personoj :
HAI
La vorto havas plurajn signifojn:
Mili
Mili- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "milono" (10−3), ĝia simbolo estas: m.
Zibido San Giacomo
Zibido San Giacomo estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la metropola urbo Milano de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis.
Najbaras la komunumoj Trezzano sul Naviglio, Buccinasco, Gaggiano, Assago, Rozzano, Noviglio, Basiglio, Lacchiarella kaj Binasco.
Hlasivo
Hlasivo (germane: Groß Hlasiwo) estas municipo de Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Tábor, en Sudbohemia regiono. En ĉi tie vivis. Norde de la municipo fontas rojo Mindlovka, kiu estas maldekstraflanka alfluanto de rivero Blanice.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1316.
Zimnicea
Zimnicea [zimniĉa] estas urbo en la distrikto Teleorman en Rumanio. Ĝi dufoje estis ĉefurbo de la distrikto, en 1837/38 kaj en 1877/78.
Zimnicea estas la plej suda urbo de Rumanio. Ĝi situas en la suda parto de la ebenaĵo Boian, je 40 km de la distrikta ĉefurbo Alexandria. Danubo, tie limo al Bulgario, preterfluas en distanco de du kilometroj de la urbocentro. La urbon trafluas la rivero Pasărea.
En 1977 tertremo detruis proksimume 89 % de Zimnicea. Tiu granda parto kredeble rezultas el tio, ke konstruaĵojn ankoraŭ ripareblajn oni tamen detruis por povi konstrui tute novan urbon. Bedaŭrinde la kvalito de la konstruado ne estis bona, kaj kelkaj domoj tiam konstruitaj jam kadukiĝas.
Zimincea situas ĉe tri naciaj vojoj: Fervojo ekzistas de 1901. Trajnoj iras de la haveno (Zimincea Port) tra la urbo norden al Alexandria kaj Roșiorii Nord; tie estas ligo al la ĉefa linio de Bukareŝto al Timișoara.
Zimnicea havas partnerecon aŭ kunlaboron kun jenaj urboj :
HAJ
La vorto havas plurajn signifojn:
Mikro
Mikro- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "milionono" (10−6), ĝia simbolo estas: µ.
Vev (armena litero)
Vev, վեւ aŭ վեվ en la armena ([vɛv]), estas la 30-a litero de la armena alfabeto. La sono de la litero vev korespondas al tiu de la latina litero V en multaj lingvoj kiel la franca, angla aŭ esperanto. Laŭ la normo ISO 9985, la litero estas transkribita per « v ».
Stacio Gifu-Hashima
Stacio Gifu-Hashima (japane: 岐阜羽島駅 [Gifu-Haŝima-eki], angle: Gifu-Hashima Station) estas fervoja stacio en Haŝima, Gubernio Gifu, Japanio. La stacio servas 1 linion de JR Centra: Ŝinkanseno Tōkaidō.
Carpenii de Sus
Carpenii de Sus [karpenij de sus] (hungare: Gyertyános) estas vilaĝo en Rumanio administre apartenanta al Şpring.
SER
La vorto havas plurajn signifojn:
Te (kanao)
て (hiragana) aŭ テ (katakana) estas litero de la japana kanao. Prononcata kiel [te] Tiu litero estas 19-a litero de Goĵūon, 35-a litero de Iroha.
Variantoj
Kombinaĵoj ティ, ディ estas legata kiel [ti, di], por Fremdlingvaj vortoj.
De
で (hiragana) aŭ デ (katakana) estas prononcata kiel [de]. Tiu litero estas signifata Te kun Dakuten, Sekve voĉa [te].
Muktada al-Sadr
Hoĝatoleslam Muktada al-Sadr (مقتدى الصدر, ankaŭ skribite Muqtada aŭ Moktada, as-Sadr aŭ as-Sader; naskiĝis la 12-an de aŭgusto 1973) estas radikala iraka religiestro, milicestro kaj ŝijaisma politikisto, nepo de la fama ŝijaisma klerulo Mohamed Sadek al-Sadr. Li estas fakta estro de la Urbo Sadr, la nord-orienta urbodistrikto de Bagdado, kaj gvidas milicon nomata Armeo de al-Mahdi. Li estas ankaŭ ĉefa estro de la politika partio Bloko Sadr, kiu estas politika branĉo de lia milico.
Takayuki Nakamaru
Takayuki Nakamaru (中丸 貴之, n. ) estas japana futbalisto.
Kantono Wayne
Kantono Wayne aŭ angle Wayne County estas la nomo de pluraj kantonoj en Usono. Jen listo pri ili. La usonaj ŝtatoj, en kiuj ili troviĝas, estas menciitaj inter krampoj esperantlingve, kaj en kursivaj literoj anglalingve:
Takayuki Nakamaru
Li futbalis ĉe Yokohama Marinos.
Alexandroff Ragtime Band
Alexandroff Ragtime Band (ARB) estas bulgara ĵaza formacio. La grupo estis fondita somere 1986 de Rumen Aleksandrov. La unua scena prezentiĝo estas dum monato aprilo de 1987 en Plovdiv en Junulara ĵaz-sceno, organizita de ĵurnalisto Vladimir Gadĵev.
ARB estas rondo de muzikistoj, kunigitaj de ilia intereso al tradicia ĵazo - ragtimo, diksilando, bluso.
Tonfasko
Tonfasko estas muzika akordo kiu enhavas sinsekvajn tonojn en muzika gamo. Pratipaj tonfaskoj bazas sur la kromata gamo kaj disiĝis de duontonoj. Ekzemple, tri najbaraj klavoj (kiel Do, Do dieso kaj Re) frapiĝis samtempe produktas tonfaskon. Varioj de la tonfasko inkluzivas akordojn, kiuj enhavas sinsekvajn tonojn disiĝitajn diatone, kvintone aŭ mikrotone. Sur la piano, tiaj faskoj ofte engaĝas la samtempe frapon de sinsekvaj blankaj aŭ nigraj klavoj.
40795 Akiratsuchiyama
40795 Akiratsuchiyama estas tre malgranda, treege hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, en orbita resonanco 1:2 kun Marso.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sudoriente de Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Akira Tsuchiyama , profesoron ĉe la Universitato de Ricumejkan (Japanio) kaj gvidanton en la analizo de specimenoj el 25143 Itokawa de la kosma misio Hajabusa. Li fakiĝis en studo de primitivaj sunsistemaj materialoj kaj estas pioniro por la tri-dimensia studo de materialo per iksradia mikrotomografio.
Rustam Kasimĝanov
Rustam KASIMDZHANOV (naskiĝis ) estas uzbeka ŝakisto, grandmajstro kaj FIDE mondĉampiono en 2004-2005. Li naskiĝis en Taŝkento, en la tiama Uzbeka Soveta Socialisma Respubliko. Laŭ etno, li estas uzbeko.
Yıldız İbrahimova
Yıldız İbrahimova (bulgare Йълдъз Ибрахимова) estas bulgara kantistino de turka deveno, unu el la plej popularaj farantoj de ĵazo en Bulgario. Ŝi kantas ankaŭ bulgare, turke kaj cigane folklorajn kantojn, rusajn romancojn.
HAL
La vorto havas plurajn signifojn:
Jeĉ (armena litero)
Jeĉ', եչ en la armena ([jɛtʃʰ]), estas la 5-a litero de la armena alfabeto. Jeĉ estas unu el la du literoj kiuj reprezentas la sonon "e" sed ĝi diferenciĝas de la alia en tio ke en komenco de vorto ĝi ĉiam sonas kiel je (escepte de la konjugaciado de la verbo esti) kaj ene de vorto ĝi sonas kiel e. Tiu fenomeno ankaŭ ekzistas en aliaj hindeŭropaj lingvoj kiel la rusa aŭ la rumana.
Zinasco
Zinasco estas komunumo de Italio.
Nano (SI)
Nano- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta " 	miliardono" (10−9), ĝia simbolo estas: n.
Piko (SI)
Piko- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "duilionono" (10−12), ĝia simbolo estas: p.
(78809) 2003 OR22
(78809) 2003 OR22 estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, ano de la Hilda grupo.
Putraĝajo
La urbo servas kiel la federacia administra centro de Malajzio. La sidejo de la registaro estis translokita tien en 1999 el Kuala-Lumpuro, pro la troloĝiĝo kaj spacomanko en la metropolo. Tamen Kuala-Lumpuro restas la nacia ĉefurbo de Malajzio, estante la sidejo de la reĝo kaj de la nacia parlamento, krom esti la nacia komerca kaj financa centro. En 2001, Putraĝajo iĝis la tria federacia teritorio de Malajzio, post Kuala-Lumpuro kaj Labuano.
(78809) 2003 OR22
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Lincoln Near-Earth Asteroid Research (LINEAR) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Putraĝajo
La urbo ricevis sian nomon laŭ la unua ĉefministro de Malajzio, Tunku Abdul Rahman Putra. En la malaja kaj sanskrita, la vortoj "putra" aŭ "putera" signifas "princo" aŭ "vira infano" ("knabina infano" estas nomata "putri" en la sanskrita), kaj "ĝaja" signifas "sukceso" aŭ "venko". La disvolviĝo de Putraĝajo komenciĝis en la 1990-aj jaroj, ĝis hodiaŭ multaj gravaj konstruaĵoj estas finitaj kaj antaŭvidatas ke la loĝantaro plu kresku.
(78809) 2003 OR22
Malkovro
Ĝia tre discentra orbito interne proksimiĝas tiun de Jupitero, ĝia jupitera MOID estas 0,468886 astronomia unuo, tie estas 70,144 milionoj da km, pro tio ĝi estas rigardita kiel jupiterrenkonta asteroido. Tamen, ĝia orbita resonanco 3:2 kun Jupitero tenas ĝin malproksima de tiu planedo.
951
En la jaro 951 post Kristo okazis, interalie:
Metroo de Porto-Alegro
La Metroo de Porto-Alegro estas metrosistemo, funkciigita fare de la brazila federacia registaro tra la firmao Trensurb (Empresa de Trens Urbanos de Porto Alegre SA). Ĝi havas 22 staciojn, estas 43.4 km longa kaj transportas ĉirkaŭ 228 mil uzantojn ĉiutage. Laŭ la direktoro-prezidanto de Trensurb, Humberto Kasper, 60 elcentoj de la uzantoj venas el la komunumo Canoas.
Historio
La konstruado de linio 1 komenciĝis en 1980. Tiu linio ligas la centron de Porto-Alegro al municipoj en la nordo de la metropolitena areo, ekzemple Canoas, Esteio, Sapucaia do Sul, São Leopoldo kaj Novo Hamburgo. La elekto de ĉi tiu itinero estis farita por moderigi trafikon sur la ŝoseo BR-116, la sola opcio antaŭ la konstruado de tiu ĉi linio, kiu jam havis gravajn trafikproblemojn tiutempe.
Linio 1 estis inaŭgurita la 2-an de marto 1985 inter Mercado kaj Sapucaia. La 9-an de decembro 1997, ĝi estis etendita al Unisinos kaj la 20-an de novembro 2000, ĝi jam havis stacidomon en la centro de São Leopoldo, kelkajn metrojn de Rua Independência (Rua Grande), la Butikcentro kaj la busa stacio, etendiĝanta. la vojaĝo al pliaj 2,45 km de Unisinos Station.
La 22-an de majo 2012, Trensurb komencis eksperimentajn operaciojn en du el la kvin novaj stacioj de la firmao, parto de la vastiĝo de Linio 1 al Novo Hamburgo. Tiu ĉi unua etapo de la ekspansio de Trensurb al Novo Hamburgo etendas Linio 1 por pliaj 4,9 kilometroj, atingante entute 38,7 kilometrojn. La 26-an de junio, la unuaj trajnoj inter Novo Hamburgo kaj São Leopoldo oficiale foriris, metante la etendaĵon en operacion. La vojaĝo de Mercado Station ĝis Santo Afonso Station daŭras 46 minutojn kaj aldonis proksimume 6,000 pliajn uzantojn ĉiutage al la metrosistemo. En aŭgusto 2013, la ligo per Aeromóvel inter la Aeroporto-stacio sur Linio 1 kaj Terminalo 1 en Salgado Filho Internacia Flughaveno estis inaŭgurita. La linio longas 814 metrojn en unutrako kaj uzas 2 veturilojn (A-100, kun kapacito por 150 personoj, kaj A-200, kun kapacito por 300 personoj) kiuj estas alternitaj laŭ la postulo de la horaro.
En 2013 estis inaŭguritaj tri pliaj novaj stacioj sur Linio 1, nome Industria, FENAC, apud la Busstacidomo Novo Hamburgo, kaj Novo Hamburgo, apud Bourbon Shopping, en la urbocentro. La novaj stacioj estis aldonitaj al la du stacioj - Rio dos Sinos kaj Santo Afonso - kiuj jam funkcias. Je la fino de la ekspansio al Novo Hamburgo, estis entute 9,3 novaj kilometroj da linio kaj sumo de pli ol 30 mil uzantoj tage.
La operacio al Novo Hamburgo markas la kompletigon de la origina projekto de la firmao, por ligi la ĉefurbon de Rio Grande do Sul al la municipo de Hamburgo.
Nuntempe, Linio 1 de Trensurb havas 22 staciojn: ses en Porto Alegre, ses en Canoas, unu en Esteio, du en Sapucaia do Sul, tri en São Leopoldo kaj kvar en Novo Hamburgo.
Estontaj ekspansioj
Du pliaj reĝimoj estas planitaj esti aldonitaj al la metrosistemo: la aviadilveturilo kaj la subtera trajno. La flugmaŝino jam havas linion inaŭguritan ligantan la flughavenstacion Trensurb al la terminalo 1 ĉe la Flughaveno Salgado Filho. Dua projekto estas en progresinta stadio en Canoas; dividita en tri partojn, ĝi jam havas la buĝeton por la unua parto garantiita. Ekzistas ankaŭ projekto daŭre en la fruaj stadioj por ligi la Anchieta do Trensurb-stacion al la Arena do Grêmio-stadiono.
En Canoas, ekzistas projekto malaltigi la trakojn en la centro de la grandurbo. Menciindas, ke Canoas, la tria plej granda urbo en la ŝtato kaj la plej granda en la metropola areo de Porto Alegre laŭ loĝantaro, estas duonigita dufoje, unufoje per la BR-116 kaj alia per la Trensurb-reloj. La malaltiĝo de la reloj devus okazi nur en la centra regiono, celante revigligi la urbocentron respondecan por la dua plej granda ekonomio en la ŝtato.
Alia ekspansioprojekto estas etendaĵo inter la municipoj de Novo Hamburgo, Campo Bom kaj Sapiranga, sed ĉi tiu laboro ankoraŭ ne havas datan prognozon, itinero-alternativojn, lokon de stacioj kaj difinon de la ideala teknologio por esti uzata; ankoraŭ en planado.
Nielo
Laŭ Francisko Azorín nielo estas Smalto nigreblua, farita per arĝento k. plumbo fanditaj, en metalaĵo ĉizita. Li indikas etimologion el la latina nigellus, el niger (nigro). Kaj li aldonas la terminojn nieli, por ornami per nielo; nielisto, nielarto, nielado.
Intermaro
eta|240px|dekstra|La [[Respubliko de Ambaŭ Nacioj dum la 17a jc.:Teritorio de la Krono de la Regno de Pollando kaj Grandprinclando Litovio (Litvo), dum la jaroj 1619–1622, post la armistico (batalhalto) en Deulino (Dywilin), vidata sur la nunaj limoj de la landoj en Eŭropo.
COVID-19-pandemio en Afriko
Ĉi tiu artikolo dokumentas la efikojn de la koronavirus-pandemio de 2020 en Afriko kaj eble ne inkluzivas ĉiujn ĉefajn nuntempajn respondojn kaj mezurojn.
Intermaro
Legendo:
COVID-19-pandemio en Afriko
La 17-an de aprilo, la nombro de mortintoj en Afriko superis 1,000 mortojn, laŭ kalkulo de AFP bazita sur oficialaj fontoj. Ĝis tiu dato, Alĝerio estis la lando kun la plej alta nombro da mortoj kun 364, antaŭ Egiptujo kiu registris 205 mortojn, Maroko kun 135, kaj Sudafriko kun 50 mortoj.
Intermaro
]] Intermaro (Międzymorze) estis politika ideo de Józef Piłsudski de antaŭ la unua mondmilito celanta kreon de federacio de la ŝtatoj de Mezeŭropo kaj Orienta Eŭropo. Estonte al Intermaro estis apartenonta la areo inter la maroj Adriatika, Balta kaj Nigra („Maroj ABN”), konkrete Pollando, Litovio, Latvio, Estonio, Belorusio, Ukrainio, Ĉeĥoslovakio, Hungario, Rumanio, Jugoslavio kaj eventuale Finnlando.
Intermaro estis tamen rigardata de litovoj kiel minaco por ilia novaperinta, sendependa ŝtato, ukrainoj konsideris tiun ĉi ideon kolizianta kun iliaj sendependecaj streboj. Krom tio kontraŭstaris Rusio kaj plimulto de okcidentaj mondpotencoj, krom Francio.
La ideo de Intermaro kompletigis sin kun la alia geopolitika vizio de Piłsudski – prometeismo, kies premiso estis disdivido unue de Rusia Imperio, kaj poste de Sovetunio.
Dum la du jardekoj ekde fiasko de la ideo pri Intermaro ĉiuj ŝtatoj membriĝontaj al la federacio ektroviĝis en influzono de Sovetunio aŭ Nazia Germanio.
Vidu ankaŭ
]
Za (armena litero)
Za, զա en la armena ([zɑ]), estas la 6-a litero de la armena alfabeto. Ĝi sonas kiel la esperanta Zo.
Nicolas Louis de Lacaille
Nicolas Louis de la Caille (naskiĝis la en Rumigny, apud Reims; mortis la  en Mazarin, apud Parizo) estis franca astronomo kaj geodeziisto.
Unue li studis teologion, sed post ioma tempo li forlasis tiun ĉi karieron kaj plene okupiĝis pri matematiko kaj astronomio.
Li studis la sudan ĉielon kaj observis pli ol dek mil stelojn en 14 konstelacioj. Malkiel klasikaj konstelacioj, kiuj estas nomitaj laŭ mitologiaj figuroj, liaj konstelacioj plejparte portis la nomojn de teknikaj atingoj kiel ekzemple la konstelacio Pumpilo.
Friedrich Wieck
Vivo
La pasio de Friedrich Wieck pro muziko evoluis preskaŭ sen subteno flanke de la gepatroj, jam kiel gimnaziano ĉe Thomas-Lernejo en Lepsiko li sekvis pianolecionojn sen scio de la gepatroj. Laŭ ties deziro li studis tamen teologion. Post finado de la studo li komence laboris kiel dominstruisto, sed poste li fondis pianofabrikon same kiel pruntejon por muzikaĵoj. En 1817 li geedziĝis kun kantistino Marianne Tromlitz, kun kiu li havis kvin gefilojn: Adelheid (kiu mortis jam infanaĝe), Clara (* 1819, posta edzino de Robert Schumann), Alwin (* 1822), Gustav (* 1823) kaj Viktor (* 1824), je kies momento de naskiĝo la gepatroj jam estis separitaj. En 1828 Wieck geedziĝis kun la dudek jarojn pli juna Clementine Fechner.
Alexandria (Rumanio)
Alexandria [aleksandria] estas municipo kaj la ĉefurbo de distrikto Teleorman en Rumanio.
Femto
Femto- estas prefikso uzata antaŭ unuoj kaj signifanta "duiliardono" (10−15), ĝia simbolo estas: f.
Friedrich Wieck
Vivo
Friedrich Wieck renkontiĝis en decembro 1844 en Dresdeno kun pianinstruisto kaj komponisto Karl Krägen kaj aliaj personoj por organizi serion de ĉambromuzikaj koncertoj.
Alexandria (Rumanio)
Alexandria estis fondita en 1834 kaj portas la nomon de Alexandru Dimitrie Ghica, kiu faris la fondan dokumenton. La urbo laŭ la censo de 2002 havis 58.651 loĝantojn, sed havas areon de nur 9,56 km², el kio rezultas alta loĝdenso de pli ol 5.000/km².
Yosuke Fukase
Yosuke Fukase (深瀬 庸介, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Yokohama Marinos.
County
En iuj anglalingvaj landoj oni esprimas la signifon de la esperanta vorto distrikto per la angla vorto county [KAŬNti]; ĝi ofte estas parto de la distriktonomo (ekzemple Wayne County, Orange County kaj multaj aliaj). La vorto estas esperantigebla al graflando aŭ kantono.
🇬🇧
En Britio, historie feŭdisma ŝtato, tradicie eblas traduki la vorton "county" al Esperanto ankaŭ per graflando aŭ grafejo (count = grafo). Britio ne havis grafojn, tamen la invadintaj francaj normandoj ne komprenis la indiĝenan sistemon de shire, do ili anstataŭigis la vorton comté (graflando) per sia modo, kaj la vorto persistas.
🇺🇸
En lando kia Usono, kie neniam regis grafoj, preferindas la ĝenerala esprimo "distrikto" (kvankam klaras, ke la angla vorto "district" ne havas ekzakte la saman signifon kiel la Esperanta esprimo "distrikto" – angla "district" signifas parton de urbo aŭ parto de Usona ŝtato kreita de la ŝtata parlamento kun aparta povo: ekzemple akva distrikto, hospitala distrikto, sendependa lerneja distrikto, federa kongresa distrikto, ŝtata parlamenta distrikto, ktp.).
20px Kebekio
En Kebekio, pluraj municipoj estas amasitaj en municipalités régionales de comté, laŭ antaŭa sistemo bazita je la graflandoj de Eŭropo. Oni povus diri regionaj municipoj. Oni ankaŭ uzas la vorton comté neoficiale por la distriktoj kiuj elektas diputatojn al la kanada aŭ kebekia parlamentoj -- fakte, tiuj distriktoj antaŭe egalis al la senjoraj comtés, kvankam ne plu. La oficiala franca vorto estas circonscriptions.
Bridgman
Loko en Usono:
Kantono Wayne (Ilinojso)
Kantono Wayne aŭ angle Wayne County estas kantono en la usona ŝtato Ilinojso. Ĝia administra centro estas la urbo Fairfield. Pliaj grandaj urboj estas Cisne, Golden Gate, Jeffersonville, Johnsonville, Keenes, Mill Shoals, Mount Erie, Sims kaj Wayne City.
Dum la jaro 2000 la kantono havis 17 151 loĝantojn.
Deziderio
Deziderio estas malofta vira persona nomo. Ĝi originas el la latina lingvo signifanta: dezirita (infano). La nomvarianto estas Desiderio.
Kalvinana preĝejo (Zsujta)
La Kalvinana kirko estas religia monumento historia en Hungario, en vilaĝo Zsujta.
Historio
Oni konstruis tiu ĉi malgrandan, senturan, romanikan kirkon en la malfrua 12-a jarcento aŭ la frua 13-a jarcento. Estas fakto, ke sur la ekstera muro estas legebla 1300, eble konstrujaro. Baldaŭ en nekonata tempo ĝi gotikiĝis, en 1711 barokiĝis. Ekde la meza 16-a jarcento la kalvinanoj profitas la konstruaĵon. Sonorilostablo konstruiĝis en 1878, kiu jam estis superflua en 1924, ĉar kvadrata turo estis konstruita en 1924. La konstruaĵo renoviĝis en 1980.