cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sufiksoj en Esperanto
Uzado de sufiksoj
En la libro La arto labori kune – Festlibro por Humphrey Tonkin norvega esperantisto Otto Prytz en sia artikolo ''Sistemo de sufiksoj en etnolingvoj kaj en Esperanto. Similaĵoj kaj diferencoj'' analizas la funkciadon de sufiksoj en Esperanto; por tio sinjoro Prytz komparas tion kun la sistemo en la hispana lingvo aldonante ekzemplojn de aliaj etnoligvoj. Dekomence li skize difinas la necesajn konceptojn de vorto, gramatika finaĵo, radiko, radikaĵo, prefikso, sufikso kaj afikso. Sufiksoj en etnolingvo povas esti derivaj (kiuj "modifas la signifon de la radikaĵo kaj eĉ povas pasigi la vorton al alia vortklaso" kaj taksaj; kelkaj povas esti kaj kaj. Ĉe kelkaj derivaj estas ofta ŝanĝo de genro (en hispana adjektoj kaj aĵ-nomoj havas genron). Kelkaj derivitaj vortoj leksikiĝas kaj tiel "[E]n ju pli da leksikiĝintaj unuoj partoprenas unu sama sufikso, des malpli produktiva ĝi fariĝas." En Esperanto sufiksoj povas aperi kiel radikoj, havas signifon tre bone difinitan kaj kovras po unu saman signifoparcelon. Tiel la uzo estas diferenca: Esperantaj derivaĵoj estas pli unusencaj, oni devas elekti pli precizan esprimon kaj la derivado estas pli multe uzata. Kelkaj derivitaj vortoj, kiel vortaro, arbaro, lernejo kaj preĝejo leksikiĝis kaj se tio "daŭros, la sufiksoj riskas perdi sian produktivecon". Oni devos memori, kiuj derivaĵoj jam estis "okupitaj", kaj elekti inter naturalismo kaj skemismo, el kiuj unua furoras en faka lingvaĵo (moskeo kontraŭ islama preĝejo). Indos meza vojo.
Vidu ankaŭ
Esperanto vocabulary
3134 Kostinsky
Nomo
Ĝia nomo honoras la rusan sovetan astronomon Sergej Konstantinoviĉ Kostinskij (cirile Сергей Константинович Костинский, 1867–1936).
Limburgerhof
Limburgerhof estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rhein-Pfalz de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
3844 Lujiaxi
3844 Lujiaxi estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Observatorio de Purpura Monto, apud Nankingo (Ĉinio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉina kemiisto kaj fizikisto Lu Jiaxi (ĉine : 卢嘉锡, pinjine : Lú Jiāxí, 1915–2001).
Iniciato Zono kaj Vojo
La Zono kaj Vojo Iniciato aŭ en aliaj komunaj kromnomoj la 21-a Jarcenta Ekonomia Silka Vojo aŭ Unu Zono, Unu Vojo estas disvolva strategio, prezentita de ĉina gvidanto Ŝji Ĝjinping. La strategio fokusiĝas al ligoj kaj kunlaboro inter landoj, kaj precipe al ligoj inter ili kaj la Ĉina Popola Respubliko kaj la resto de Eŭrazio. La ekonomia infrastrukturo baziĝas sur la Azia Infrastrukturinvesta Banko.
La programo inkluzivas du ĉefajn vojojn:
En novembro 2014, Ĉinio anoncis, ke ĝi starigos fonduso kun 40 miliardoj da dolaroj por antaŭenigi la entreprenon.
La strategio reliefigas kaj antaŭenigas la vizion de Ĉinio ludi pli signifan rolon en tutmondaj aferoj, uzante la internacia komerco kaj ekonomio, ekzemple en areoj kiel ŝtalproduktado.
La iniciato estis integrigita en la konstitucion de Ĉinio en 2017.
La projekto havas celan findaton de 2049, kiu koincidos kun la centjariĝo de la fondo de la Ĉina Popola Respubliko (PRĈ). Studo de 2019 farita de tutmondaj ekonomiaj konsultistoj prognozis, ke la BRI verŝajne akcelos la mondan MEP je 7.1 trilionoj USD jare je 2040.
Saint-Yrieix-la-Perche
- jen france, prononco [], okcitane Sent Iriès, Sent Irièg - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Vienne, en la administra regiono Nova Akvitanio kaj en la historia kultura regiono Limoĝio. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Limoĝo kaj al la kantono .
Iniciato Zono kaj Vojo
Internaciaj rilatoj
Ne estas ia dubo ke la Iniciato Zono kaj Vojo estas maniero etendi ĉinan ekonomian kaj politikan influon. Oficialaj PRĈ-amaskomunikiloj provas maski ajnan strategian aspektoj de la Iniciato Zono kaj Vojo kiel politika instigilo. Ĉinio jam investis miliardojn da dolaroj en pluraj sud-aziaj landoj kiel Pakistano, Nepalo, Sri-Lanko, Bangladeŝo kaj Afganio, plibonigi ilian bazan infrastrukturon, kun implicoj por la komerca reĝimo de Ĉinio same kiel ĝia armea influo.
Saint-Yrieix-la-Perche
La teritorio havas komunan limon kun.
Iniciato Zono kaj Vojo
Internaciaj rilatoj
Ĉi tiu projekto ankaŭ povas fariĝi nova ekonomia koridoro por diversaj regionoj. Ekzemple, en la Kaŭkaza regiono, Ĉinio pripensis kunlaborojn kun Armenio de majo 2019. Ĉinaj kaj armenaj flankoj havis multoblajn renkontiĝojn, subskribis kontraktojn, iniciatis nord-suda vojprogramon por solvi infrastruktur-rilatajn aspektojn.
Saint-Yrieix-la-Perche
Administrado
Saint-Yrieix-la-Perche estas la ĉefurbo de la kantono Saint-Yrieix-la-Perche. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento Limoĝo, unu el la tri arondismentoj de la departemento Haute-Vienne.
Iniciato Zono kaj Vojo
Internaciaj rilatoj
Ĉinio aperis kiel unu el la plej rapide kreskantaj fontoj de Fremda Rekta Investo (FDI) en Baraton- ĝi estis la 17-a plej granda en 2016, pli ol la 28-a rango en 2014 kaj 35-a en 2011, laŭ la oficiala rangotabelo de Barato de FDI-enfluoj.
Blua pingveneto
La Blua pingveneto, Eudyptula minor, estas la plej malgranda specio de pingveno. Ĝi averaĝe altas plenkreske 33 cm kaj longas ĝis 40 centimetrojn (kvankam specifaj mezuroj varias laŭ subspecioj).
Ili vivadas sur la sudaj marbordoj de Aŭstralio, insulo Tasmanio kaj ankaŭ en Nov-Zelando. Estis eblaj registroj en Ĉilio.
Taksonomio
La Blua pingveneto estis unuafoje priskribita de germana naturalisto Johann Reinhold Forster en 1781. Estas kelkaj subspecioj sed preciza klasigo de tiuj estas ankoraŭ polemikiga. La holotipoj de la subspecioj Eudyptula minor variabilis kaj Eudyptula minor chathamensis estas en la kolekto de la Muzeo de Novzelando Te Papa Tongarewa. La Blanknaĝila pingveneto estas foje konsiderata subspecio, foje distinga specio, kaj foje morfo. Ĉar la Bluaj pingvenetoj de Aŭstralio kaj de Otago (sudorienta marbordo de la Suda Insulo) povus esti distingaj specioj al kiuj oni povus apliki la specifan nomon minor, la Blanknaĝila pingveneto ja apartenus al distinga specio, kvankam ne ĝuste kiel origine oni supozis.
Pruvaro per mitokondrio kaj nuklea DNA sugestas, ke la disiĝo inter Eudyptula kaj Spheniscus okazis antaŭ ĉirkaŭ 25 milionoj da jaroj, kaj la prauloj de la Blanknaĝila pingveneto kaj de la Blua pingveneto estus diverĝintaj antaŭ ĉirkaŭ 2.7 milionoj da jaroj.
Aspekto
Kiel tiuj de ĉiuj pingvenoj, la flugiloj de la Blua pingveneto evoluiĝis al naĝiloj uzataj por naĝi. La Blua pingveneto tipe kreskas al inter 30 kaj 33 cm alte kaj kutime pezas ĉirkaŭ 1.5 kilogramon averaĝe. La kapo kaj supraj partoj estas bluaj, kun ardezgrizaj orelkovriloj nuance al blanko sube, el la mentono al la ventro. La naĝiloj estas bluaj. La malhele griznigra beko estas 3–4 cm longa, la irisoj estas pale arĝentec- aŭ bluec-grizaj aŭ avelkoloraj, kaj la piedoj estas rozkoloraj supre kun nigraj plandoj kaj membranoj. Nematuruloj havas pli mallongan bekon kaj pli helajn suprajn partojn.
Kiel plej marbirdoj, ili havas longan vivodaŭron. La averaĝo por tiu specio estas de 6.5 jaroj, sed naĝilringaj eksperimentoj montris en tre esceptaj kazoj ĝis 25 jaroj en kaptiveco.
Distribuado kaj habitato
La Blua pingveneto reproduktiĝas laŭlonge de la tuta marbordo de Novzelando, la Ĉathamoj, kaj suda Aŭstralio (inklude ĉirkaŭ 20,000 parojn en Insulo Babel).
La Blua pingveneto estis registrita ankaŭ el Ĉilio (kie ĝi estas konata kiel Pingüino pequeño aŭ Pingüino azul, eta pingveno aŭ blua pingveno) (Insulo Ĉanjaralo 1996, strando Santo Domingo, San Antonio, 16an de Marto 1997) kaj Sudafriko, sed neklaras ĉu tiuj birdoj estis vagantoj.
La ĉefa minaco por la populacioj de Blua pingveneto estis predado (inklude nestopredado) fare de katoj, vulpoj, grandaj reptilioj, furoj kaj ermenoj. Pro ties malgrando kaj enmeto de novaj predantoj, kelkaj kolonioj malpliiĝis tiom multe kiom ĝis 98 % en nur kelkaj jaroj, kiaj la malgranda kolonio ĉe Mezinsulo, ĉe Warrnambool, Viktorio, kiu malpliiĝis el proksimume 600 pingvenoj en 2001 al malpli ol 10 en 2005. Pro tiu minaco de kolonia malapero, konservadistoj pioneris eksperimentan teknikon uzante la helpon de la Maremma ŝafhundo por protekti la kolonion kaj forigi la eventualajn predantojn.
Kutimaro
La Blua pingveneto estas dumtaga animalo kiel multaj pingvenaj specioj, kaj pasas plej parton de la tago naĝe kaj manĝe mare. Dum la reproduktada kaj idozorgada sezonoj, la Blua pingveneto lasas sian neston je sunleviĝo, manĝas la tutan tagon kaj revenas al sia nestoj ĝuste post krepusko. La Blua pingveneto plumaranĝadas sin por teni siajn plumojn akvimunaj. Ili faras tion per frotado sur ĉiu plumo de fajna guto de oleo el speciala glando supravosta.
Dieto
Tiuj birdoj manĝas ĉasinte fiŝojn, kalmarojn kaj aliajn malgrandajn marbestojn, por kio ili veturas kaj plonĝas etende. En Novzelando, gravaj predoj estas sagokalmaroj, harengoj, grahamfiŝoj, Pseudophycis kaj ahuru. Ili estas ĝenerale marbordaj manĝantoj. La uzado de kontroliloj havigis informon pri la plonĝokutimaro de Bluaj pingvenetoj. Ĉirkaŭ 50 % el ties plonĝoj ne iras pli profunde ol 2 m kaj la ĉefa plonĝodaŭro estas 21 sekundoj. Ĉiukaze ili kapablas plonĝi tiom profunde kiom ĝis 20 m kaj resti submerĝe tiom longe kiom ĝis 60 sek.
Bluaj pingvenetoj ludas gravan rolon en la ekosistemo ĉar la specio estas ne nur predanto de parazitoj sed ankaŭ ties gasto. Ĵusaj studoj montris novan specion de plumakaro kiu manĝas ĉe la plumaranĝa oleo de la plumoj de la pingveno.
Reproduktado
Bluaj pingvenetoj maturiĝas je diferencaj aĝoj. La ino maturiĝas 2-jaraĝa. La masklo, tamen, maturiĝas 3-jaraĝa. Bluaj pingvenetoj restas fidelaj al sia partnero nur dum la reprodukta sezono kaj dum la ovokovado. Je aliaj jarepokoj ili tendencas ŝanĝi el nestotruoj. Ili montras lokofidelecon al siaj nestokolonioj kaj nestolokoj dum sinsekvaj jaroj.
Bluaj pingvenetoj povas reproduktiĝi kiel izolaj paroj, en kolonioj aŭ duonkolonie. Nestoj estas situantaj ĉe la maro en nestotruoj elfositaj de la birdoj aŭ de aliaj specioj, aŭ en kavoj, rokofendoj, subtrunke aŭ en aŭ sub vario de homfaritaj strukturoj kiaj nestoskatoloj, tuboj, amasoj el ligno, kaj konstruaĵoj. Ili estas monogamaj ene de la reprodukta sezono, kaj kunhavas kovadon kaj idozorgadon. Ili estas la nuraj specioj de pingvenoj kapablaj produkti pli ol unu ovodemetado por reprodukta sezono, sed nur kelkaj populacioj faras tion. La 1-2 blankaj aŭ helbrune makulitaj ovoj estas demetataj el julio al mezo de novembro, kaj kun pli raraj duaj (aŭ eĉ triaj) ovodemetadoj komence tiom malfrue kiom ĝis decembro. Kovado daŭras ĝis 36 tagoj. Idoj estas zorgitaj dum 18–38 tagoj, kaj sendependiĝas post 7–8 semajnoj.
Bluaj pingvenetoj tipe revenas al siaj kolonioj por nutri siajn idojn krepuske. La birdoj tendencas veni ĉeborde en malgrandaj grupoj por havigi iome da defendo kontraŭ predantoj kiuj povus plukokapti individuojn unu post unu. En Aŭstralio, la plej fortaj kolonioj estas kutime sur senkataj kaj senvulpaj insuloj. Tamen, la populacio de Insulo Granita (kiu estas senkata, senhunda kaj senvulpa insulo) estis ege senpopulaciigita, el ĉirkaŭ 2000 pingvenoj en 2001 al nur 146 en 2009.
Rilato kun homoj
Sude de Perth, Okcidenta Aŭstralio, vizitantoj de la Pingveninsulo povas vidi pingvenojn en totale natura stato. Je malpli ol unu horo el la centro de la urbo, eblas vidi Bluajn pingvenetojn en ĉiuj monatoj, inklude vizitosuferajn areojn kie ili restas surtere dum etendaj periodoj pro plumoŝanĝado.
Ĉe Filipinsulo oni preparis rigardejon ĉe la Naturparko Filipinsulo por permesi vizitantojn vidi la noktan "pingvenan paradon". Oni starigis lumojn kaj ejojn el cemento por permesi vizitantojn vidi sed ne foti la birdojn interage en ties kolonio.
En Bicheno, Tasmanio, vesperaj pingvenpromenoj estas proponitaj de loka turismagento ĉe birdarejo de privata tero.
Maskotoj kaj logooj
Pingveneto pikis la kreinton de la operaciumo libera Linux (kerno), Linus Torvalds, dum li feriis en Aŭstralio, kaj estis unu el liaj kialoj por elekti la pingvenon Tux, kiel la maskoton de Linux.
Penny la Blua pingveneto estis maskoto de la Mondaj Naĝĉampionado de 2007 okazinta en Melburno, Viktorio.
Sea World
Estas kolonio de Bluaj pingvenetoj ĉe Sea World (Marmondo), ĉe Ora Marbordo, Kvinslando, Aŭstralio. Komence de Marto 2007, 25 el 37 pingvenoj mortiĝis pro nekonata toksino sekve de ŝanĝo de gruzo en ties ejo. Ankoraŭ oni ne konas tion kio kaŭzis la mortojn de la Bluaj pingvenetoj, kaj oni decidis ne revenigi la 12 survivantajn pingvenojn al la sama loko kie la pingvenoj malsaniĝis. Oni malfermis novan pingvenejon por la kolonio de Blua pingveneto ĉe Sea World en 2008.
Predantoj
Bluaj pingvenetoj en naturo estas foje predataj de la foko forstera arktocefalo. Studo farita de esploristoj de la South Australian Research and Development Institute (baze ĉe la kampuso Waite de la Universitato de Adelajdo) trovis, ke ĉirkaŭ 40 % el la fokofekoj en la areo de la sudaŭstralia Granita Insulo enhavas restojn de Bluaj pingvenetoj.
Bluaj pingvenetoj ĉe Mezinsulo en Warrnambool suferis fortan predadon fare de vulpoj, kiuj povis atingi la insulon dum malalta tajdo per tajda sabloponto. La uzado de Maremmaj ŝafhundoj por protekti la pingvenan kolonion haltigis la vulpan fiagadon kaj permesis la pingvenan populacion rekuperiĝi. Tio aldoniĝas al la subteno el grupoj de volontuloj kiu laboras por protekti la pingvenojn el noktaj atakoj. En Sidnejo, oni uzas snajperojn por protekti kolonion de Bluaj pingvenetoj.
Limeshain
Limeshain - prononco - estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Wetterau de la federacia lando Hesio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Julien Vanverts
Julien VANVERTS (vanvers, naskiĝis la 10-an de novembro 1870, mortis la 10-an de majo 1954) estis franca kuracisto (doktoro), profesoro de la Universitato en Lille kaj Esperanto-pioniro.
Vanverts verkis multajn verkojn pri kirurgio kaj ginekologio. Li estis vicprezidanto de SFPE kaj eksprezidanto de TEKA. Li organizis kursojn kaj konferencojn pri Esperanto kaj estis ĉefredaktoro de la „Internacia Medicina Revuo“.
Verkoj
EdE-V
Brovalaŭdo
La Brovalaŭdo aŭ Duponta alaŭdo (Chersophilus duponti), estas specio de birdo de la familio de Alaŭdedoj, kaj la ununura alaŭdo de la genro Chersophilus. Tiu reproduktiĝas en multe de norda Afriko, el Alĝerio al Egiptio, kaj en Hispanio kaj Francio. Ĝi estas nemigranta loĝanto.
Temas pri birdo de malferma sableca duondezertoj aŭ stepoj kun iom da herbo. Ili nestumas surgrunde, kie la ino demetas 3-4 ovojn. La manĝo estas semoj kaj insektoj.
Kiel plej parto de aliaj alaŭdoj, la Brovalaŭdo estas nedistingebla specio surgrunde. Ĝi estas 17-18 cm longa, svelta, kun longa kolo, longaj kruroj kaj fajna iomkurba beko. Ĝi havas mallarĝan palan kronostrion kaj malhelan brustostrion.
Estas du rasoj. C. d. duponti de Eŭropo kaj nordokcidenta Afriko estas ĉefe brungriza supre kaj pala sube. C. d. margaritae, kiu okupas plej parton de la resto de la afrika teritorio, havas ruĝecajn subajn partojn.
Temas pri tre timida specio, kiu forkuras kaŝi se ĝenata. Ties kanto estas naza fajfado, farita ĉefe dum mateniĝo aŭ krepusko.
Tiu palearktisa birdo ricevas duan nomon laŭ la franca naturalisto Leonard Puech Dupont, kiu unue kolektis specimenon.
Bourghelles
- prononco laŭ sistemo IFA [], jen france, etimologie nederlande respektive okcidentflandre de la vorto burcht ("burgo", "fortikaĵo") en diminutiva formo - estas komunumo de Francio kadre de la historia pejzaĝo Franca Flandrio, Frans-Vlaanderen respektive Flandre française. Ĝi situas en la departemento Nord [], nederlande/flandre Noorderdepartement, en la regiono Hauts-de-France (prononco [], laŭvorte "supraĵo de Francio" pikarde Heuts-d'Franche) kaj en la antaŭa regiono Nordo-Kaleza Markolo (france Nord-Pas-de-Calais, nederlande/flandre Noord-Nauw van Calais). Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Lille (france Arrondissement Lille, nederlande Arrondissement Rijsel respektive okcidentflandre Arroundissement Rysel), kaj al la kantono .
Ľubomír Moravčík
Ľubomír Moravčík (n. ) estas slovaka futbalisto. Li de 1994 ĝis 2000 membris en la slovaka nacia teamo de futbalo.
Trávnik
Trávnik, hungare Komáromfüss estas malgranda vilaĝo en Slovakio en regiono Nitra, en distrikto Komárno. La slovaka nomo ĝis 1948 estis Fiš (fiŝ). La loĝantoj nomumas sian vilaĝon mallonge Füss (fuŝ).
Situo
la vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo. Danubo estas proksime. Komárno troviĝas 28, Veľký Meder 13 km-ojn for.
Historio
La unua mencio devenis el 1216 en formo Fys. La kampoj apartenis al abatejo de Pannonhalma. La loĝantoj iĝis nobeloj ekde 1383. Longe estis apude 2 vilaĝoj: Malgranda kaj Granda Füss. La turkoj detruis ilin. Estis malamikeco inter katolikoj kaj kalvinanoj. Ofte okazis inundoj. En 1867 incendio okazis. En 1910 loĝis tie 645 da homoj (plejparte hungaroj). Ĝis 1919 la vilaĝo apartenis al Komárom (reĝa departemento), al distrikto Csallóközi, poste al Ĉeĥoslovakio. Inter 1938-1945 la komunumo rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Granda inundo okazis en 1965. En 2001 loĝis tie 703 da homoj (plejparte hungaroj). La instruado ĉesis en la vilaĝo ekde 2007.
Famuloj
En la iama Komáromfüss mortis instruisto-pastro Fábián János Szeder.
Černíkov
Černíkov (Tschernikau, antaŭe Czernikau) estas municipo en Ĉeĥio. Ĝi situas en Regiono Plzeň, distrikto Klatovy proksimume en duonvoje inter urboj Kdyně kaj Klatovy. Ekde la 1-a de julio 1960 ĝis la 31-a de decembro 2006 la municipo estis konsisto de distrikto Domažlice. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1379.
Rignano Flaminio
Rignano Flaminio estas komunumo de Italio.
Onubo
Onubo (Huelva prononcu Ŭelba) estas urbo en la regiono Andaluzio en Hispanio. Oni uzas la esperantigon Onubo, laŭ la malnova latina nomo Onuba. Ĝi estas ĉefurbo de samnoma provinco ekde 1833 kun oficiala kategorio de urbo ekde 1876.
Onubo lokiĝas sudokcidente de Ibera Duoninsulo, ĉe marenfluo de riveroj Tinto kaj Odiel.
Ĝia loĝantaro estas 148,806 personoj (2009).
Denove dum la 20a jarcento la urbo estis ligata ekonomie al la industrio pri kemiaĵoj (kemia industrio, petrolrafinejo, metalurgio de kupro, celulozo kaj termaj centraloj) kiu, laŭ kelkaj opinioj favoris la ekonomian disvolvigon de la urbo kaj laŭ aliaj estas ekzemplo de la media damaĝo provokita de la koncentro de tiaj industrioj. Ankaŭ la triaranga sektoro kaj tiu de fiŝkaptado estas konsiderinde gravaj en la urbo. Pro ties atlantika situo ĝi posedas gravan fiŝkaptan ŝiparon frostigan de la lando.
Situo
Onubo troviĝas en malgranda duoninsulo ĉe la marenfluo de la riveroj Tinto kaj Odiel, ĉe ebenaĵo apartenanta al la Baseno de la rivero Guadiana. Ĝi situas proksima de tiu, el kiu marenfluo separiĝas per rio kaj kelkaj insuloj. La du riveroj koincidas en la loko konata kiel Punta del Sebo (aŭ Duoninsulo de Huelva aŭ Anicoba). La mezaveraĝa altitudo varias el nulo (marnivelo) al 54 m super marnivelo.
La ebenaĵo kie situas Onubo enhavas marmarĉojn, sablejojn, lagunojn ktp. La grunda materialo estas ĉefe el argiloj. Temas pri sedimentoj el la riveroj Tinto kaj Odiel. La rivero Tinto estas "morta" rivero, ĉar pro la enhavo de metaloj neniu viva estaĵo estas en ĝi ĝis la alveno ĉe Onubo, kie la alfluo de mara akvo ŝanĝas la situacion. Sude estas marmarĉoj, la Rio de Onubo kaj la diversaj insuloj Saltés, Enmedio, Bacuta, Burro ktp kiuj formas gravan naturan lokon. La urbo sidas sur tereno de argilaj montetoj.
Klimato
Pro sia situo en la onuba marbordo la klimato de la urbo estas de tipo mediteranea (de transiro inter subtropika kaj moderklimata) kun atlantika influo. La temperaturoj estas de tipo mara, kun jara averaĝo de 17,7 °C kio faras de tiu urbo unu el la plej varmaj de Eŭropo kaj ĝi ricevas 2.984 horojn de suno jare. En 2007, Onubo estis la plej suna urbo de Hispanio, kun 3.120 sunhoroj, laŭ informoj de la Instituto Nacional de Estadística. La plej varma monato estas julio, kiam oni superas la 40 °C ofte. La plej malvarma monato estas januaro, kiam minimumoj ĉirkaŭas la 6 °C kaj la maksimumaj la 16 °C.
La Ŝtata Agentejo de Meteorologio (AEMET) registris en Onubo (urbodomo) la jenajn ekstremaĵojn (el 1984 al 2009):
Historio de Onubo
La urbo estis renkontiĝejo de diversaj kulturoj kaj civilizoj. En 2006 oni trovis restaĵojn datitajn inter 3000 kaj 2500 a.K., tre antaŭaj al Tartezo. La trovo de du cilindraj ujoj enhavantaj ĉirkaŭ tridekon de pecoj de prahistoriaj diaĵoj, plej granda konata ĝis tiam, lokigus en Onubo «la konstantan setlejon plej antikvan de Iberio». Spite ĉio tio la historiistoj koincidas je montro de la jaron 1000 a.K. kiel tiu de la fondo de la urba setlejo fare de fenicoj con el nombre de Onoba ("Onos Baal" signifas Dian Fortejon), proksime de tarteza loko.
Samuel Umtiti
estas franca futbalisto. Li naskiĝis en Jaundo, Kameruno, do nun estas -jara.
Ekde la jaro 2016 li estas membro de la franca nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li interalie kunkonkuras pri la Futbala Mondpokalo 2018 en Rusio, matĉe li tie rekoneblas per la numero "5".
Onubo
Historio de Onubo
Ĝi estis tre fama de la antikveco, ĉar en tiu ĉirkaŭaĵo troviĝas la tre riĉaj Minoj de Riotinto.
La zono havis historian gravecon ankaŭ ĉar de Palos de la Frontera (urbo apud Onubo) eliris la unuaj ŝipoj kiujn el Eŭropo trovis Amerikon, gvidataj de Kristoforo Kolumbo.
En la 19a jarcento pro la aĉeto de la minoj de kupro de la nordo de la provinco okazas grava industriigo kaj kresko en la urbo kiu ĝuis de alta ankaŭ populacia kaj industria kresko. Denove dum la 20a jarcento la urbo estis ligata ekonomie al la industrio pri kemiaĵoj (kemia industrio, petrolrafinejo, metalurgio de kupro, celulozo kaj termaj centraloj) kiu, laŭ kelkaj opinioj favoris la ekonomian disvolvigon de la urbo kaj laŭ aliaj estas ekzemplo de la media damaĝo provokita de la koncentro de tiaj industrioj. Ankaŭ la triaranga sektoro kaj tiu de fiŝkaptado estas konsiderinde gravaj en la urbo. Pro ties atlantika situo ĝi posedas gravan fiŝkaptan ŝiparon frostigan de la lando.
Onubo kaj Esperanto
Okazis kurso de Esperanto sur la placo de la Konstitucio ene de la indignaj movadoj "15M".
Dominic Purcell
Dominic Haakon Myrtvedt PURCELL naskiĝis estas aŭstralia aktoro naskita en Britio. Li estas konata pro siaj roloj de Lincoln Burrows en Prison Break (2005–2009; 2017) de Fox kaj Mick Rory/Heat Waveen en The Flash (2014-2016) kaj Legends of Tomorrow (2016-nune).
22616 Bogolyubov
22616 Bogolyubov estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la programo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la sovetunia ukraina matematikisto kaj teoria fizikisto Nikolaj Nikolajeviĉ Bogoljubov (cirile : Николай Николаевич Боголюбов, 1909–1992), konata pro lia laboro pri statistika kampa teorio kaj dinamikaj sistemoj. Li ricevis la Stalin-premion en 1947 kaj 1953, la Lenin-premion en 1958, la Ŝtatan Premion de Sovetunio en 1984, la medalon de Heroo de Socialisma Laboro en 1969 kaj 1979, la en 1985 kaj la Dirac Medalon en 1992.
Steuerberg
Steuerberg estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Karintio kaj al la distrikto Feldkirchen. Fine de en la komunumo vivis.
RER de Francilio B
RER de Francilio B, plej ofte simple nomita RER B, estas linio de RER de Francilio kiu trairas la parizan aglomeraĵon laŭ nord-orienta / sud-okcidenta akso, kun du branĉoj. Ĝi kunligas kaj  en la nord-oriento al  kaj  en la sudo, trapasante la centron de Parizo. Origine estis la linio de Sceaux, inaŭgurita meze de la 19-a jarcento, kiu post pluraj sinsekvaj plilongigoj kunligis stacidomon al Saint-Rémy-lès-Chevreuse.
Corporales
Corporales [korpoRAles] estas vilaĝo kaj municipo de Rioĥo (norda Hispanio), nome en la nordokcidenta Komarko de Santo Domingo de la Calzada. La municipo estas formata per la loĝlokoj Corporales kaj Morales. Ĝi estas sur la valo de la rivero Oja, ĉe la Sierra de la Demanda, kaj temas pri municipo esence agrikultura, speciale por cerealoj, kaj brutobreda. La loĝantaro estas tre maljuna pro elmigrado de junuloj, sed oni konservas domojn por semajnfinoj.
Geografio
Ĝi estas sur deklivo, ĉe la Sierra de la Demanda.​ Limas oriente kun Santo Domingo de la Calzada, okcidente kun Grañón kaj sude kun Santurde de Rioja. Estas municipo proksima al la provinco Burgoso, preskaŭ lima kun la areo nomita Riojilla Burgalesa (Burgosa Rioĥeto).
The Byrds
The Byrds /bɜːrdz/ estis usona rokbando, formita en Los-Anĝeleso, Kalifornio, en 1964. La bando trapasis multajn ŝanĝojn en la personaro laŭlonge de sia ekzistado, kun estro Roger McGuinn (konata kiel Jim McGuinn ĝis mezo de 1967) restinta la nura permanenta membro, ĝis la grupo disbandiĝis en 1973. Kvankam ili atingis la grandan komercan sukceson de samtempuloj kiel the Beatles, the Beach Boys, kaj the Rolling Stones nur dum mallonga periodo meze de la 1960-aj jaroj, the Byrds estas nuntempe konsiderataj de la kritikistoj kiel unu el la plej influaj bandoj de la 1960-aj jaroj. Ties reprezenta mikso de klara harmonia kantado kun la dekdukorda gitaro Rickenbacker de McGuinn estis tuj absorbita en la popola muziko kaj restis influa ĝis nuntempe.
Corporales
Historio
Frua mencio estas de 1180 en dokumento per kiu Doña Sancha de Hervías donis al la preĝejo de Santo Domingo de la Calzada lokon en Santurde la Mayor kaj «vitejon en la loko Corporales». En 1194, don Rodrigo de Morales donacis al la monaĥejo de Premostratanojs de Bugedo de Campajares la bienon kiun li havis en «Villaseca kaj en liaj lokoj en Villaveznar, Morales kaj Corporales». ​
The Byrds
Dekomence, la bando pioniris en la muzika ĝenro de popola roko en sia albumo Mr. Tambourine Man (1965), kunigante influojn de Beatles kaj de aliaj grupoj de la Brita Invado kun tiutempa kaj tradicia popola muziko. Dum la 1960-aj jaroj pasis, la bando estis influa en la originigo de psikedela rokmuziko kaj de raga rokmuziko (hinddevena), per sia kanto "Eight Miles High" kaj la albumoj Fifth Dimension (1966), Younger Than Yesterday (1967) kaj The Notorious Byrd Brothers (1968). Ili ludis ankaŭ pioniran rolon en la disvolvigo de kontrea roko, per la albumo de 1968 nome Sweetheart of the Rodeo reprezentante sian plenan eniron en la ĝenron.
Corporales
Historio
En 1357 la nobelo Sancho Martínez de Leiva, vendis al la katedralo de Santo Domingo de la Calzada la fortikaĵan turon de Corporales kun apudaj bienoj. Ĝi estis integrita en la reĝa jurisdikcio de Santo Domingo de la Calzada kaj posedis vicurbestron. ​
Aktualo
La rura elmigrado okazis laŭlonge de la 20-a jarcento, kaj tial oni descendis el 240 loĝantoj en 1950-aj jaroj ĝis nunaj 40.
Vizitindaĵoj estas la preĝejoj, el kiuj tiu de Morales elstaraj pro apartaj arkitekturaj elementoj, kiel kvar sonorilmuroj por unika konstruaĵo.
Aureil
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Vienne, en la administra regiono Nova Akvitanio kaj en la historia kultura regiono Limoĝio. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Limoĝo kaj al la kantono .
Stanetinec
Stanetinec, hungare Határörs [hatArorŝ] estas ne memstara, malgranda vilaĝo en Kroatio, en distrikto Međimurje (provinco), en municipo de Štrigova.
Loknomo
La historia hungara loknomo estis simila, kiel la kroata: Sztanetinecz [stanetinec]. Fine de la 19-a jarcento pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis hungaran nomon.
Situo
Stanetinec situas laŭ la slovena landlimo. Štrigova troviĝas je 6, Čakovec je 15 km-oj.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo okazis en 1478 en formo "Scanocinecz". La kampoj longe apartenis al estroj de Csáktornya. En 1910 vivis tie 259 homoj, (plejparte kroatoj). Ĝis Traktato de Trianon Határörs apartenis al Hungara reĝlando, al Zala (reĝa departemento), al distrikto de Csáktornya, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, ekde 1929 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon kaj post 10 tagoj transdonis ĝin al Hungario. Ĝis 1945 tio estis parto de Hungario, poste de Jugoslavio kaj ekde 1991 de Kroatio.
Praslin
Praslin estas la dua plej granda insulo la Sejŝeloj. La insulo longas ĉ. 12 kilometrojn kaj longas 5 kilometrojn. Politike ĝi dividiĝas inter la du administraj komunumoj "Grand Anse" kaj "Baie St. Anne", kiuj dividiĝas per montoĉeno dividanta la entute montaran insulon. La plej alta insula monto "Fond Azore", kiu situas inter la du loĝlokoj, havas pinton de 367 m super la marnivelo.
Praslin kovras areon de 37,58 km² kaj laŭ la censo de la jaro 2002 havis iom pli ol 7.000 loĝantoj. Tie kaj sur la sejŝela insulo Curieuse estas la solaj lokoj surtere, kie nature kreskas la sejŝela palmo, ankaŭ nomata Coco de mer ("mara kokoso") aŭ latine Lodoicea maldivica. La sablaj plaĝoj Anse Kerlan kaj Anse Lazio de Praslin konsideriĝas esti inter la plej pitoreskaj de la tero.
La insulo plurfoje tage per 2-motoraj helicoaviadiloj estas ligita al la internacia flughaveno de la ĉefa sejŝela insulo Mahé. Alternative eblas atingi ĝin pramŝipe per la altrapideca katamarano "Cat Cocos" el la haveno de la sejŝela ĉefurbo Viktorio) (50 min), kaj per motora velŝipo el la insulo "La Digue" (30 min).
Meze de la insulo situas la naturprotektejo Vallée de Mai ("maja valo"), kiu en 1983 akceptiĝis en la liston de mondaj naturaj heredaĵoj de UNESKO. La protektejo estas hejmo ne nur de la sejŝelaj palmoj, sed ankaŭ de iuj el la plej raraj teraj birdospecioj, kiel la "malgranda vasa papago" (latine Coracopsis nigra), la sejŝela orelstrigo aŭ la kantobirdo Hypsipetes crassirostris el la familio de piknonotedoj.
De la marbordo de Praslin eblas vidi interalie la najbarajn insulojn Mahé, Silhouette, Curieuse, Aride, Cousin, Cousine, Île Ronde, La Digue kaj Île St. Pierre.
Tibor Varga
Tibor Varga, laŭ hungarlingve kutima nomordo Varga Tibor estis hungara violonisto, dirigento, altlerneja instruisto.
Tibor Varga naskiĝis la en Győr (Hungario), li mortis la  en Grimisuat (Svislando).
Biografio
Tibor Varga estis mirinfano, en aĝo 6 li jam violonadis antaŭ publiko. En aĝo 10 li komencis studi en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt. Lia violonmajstro estis Jenő Hubay. Li plulernis en Berlino de Károly Flesch. Li aĝis 14, kiam li koncertis en Eŭropo. Dum la 2-a mondmilito li studis filozofion en Scienca Universitato Péter Pázmány. Li translokiĝis al Londono en 1947, kie li fariĝis brita civitano. Inter 1949 kaj 1984 li estis instruisto de muzikakademio en Detmold, kie li fondis orkestron en 1954. En la sekva jaro li ekloĝis en Svislando kaj en 1964 li organizis la Festivalon Tibor Varga en Sion, kie li prizorgis sian propran muzikakademion. Li ankaŭ instruis en Mozarteum de Salzburg kaj en Graz. Li ricevis germanajn, francajn, svislandajn kaj hungarajn premiojn. Li havis edzinon, kiu naskis 2 gefilojn.
49-a norda paralelo
La 49-a norda paralelo (anglalingve 49th parallel North) estas la latitudo, kiu interalie konsistigas parton de la internacia landlimo inter Usono kaj Kanado, ekde Manitobo ĝis Brita Kolumbio ĉe la kanada flanko kaj ekde Minesoto ĝis Vaŝingtonio ĉe la usona flanko. Tiu landlimo rezultas el la angla-usona traktato de 1818, sed ankaŭ de la Oregona traktato de 1846.
Hervías
Geografio
La municipa teritorio estas inter la ríosiveroj Oja kaj Najerilla. Ties ekonomio baziĝas esence sur agrikulturo (terpomoj, tritiko, sekalo ktp.), kaj kelkaj lokanoj foriras ĉiutage labori al proksimaj lokoj. Ĝi estas je 4 km de Santo Domingo de la Calzada kaj je 13 de Nájera. Estas ankaŭ ŝoseo al Bañares.
Historio
La plj frua mencio estas donacdokumento de Sanĉo el Mayor, reĝo de Navaro, de la monaĥejo de Hervías al tiu de San Millán, en 1029. Krome oni mencias Hervías en dokumento de 1221 de donaco farita al San Millán de la sinjoro Fortún González de la palacoj kiujn li havis en Hervías.
49-a norda paralelo
Usona-Kanada landlimo
Kvankam parto de Vankuvera Insulo kaj plimulto de orienta Kanado situas sude de la 49-a paralelo, kaj kvankam la usona ŝtato Alasko situas norde de ĝi, la nomo "49-a paralelo" estas ofte kromnomo de la tuta usona-kanada landlimo. Tio ja povas esti konfuzema, despli ke la plej multhomaj regionoj de Kanado situas nete sude de la paralelo, inkluzive de la du plej grandaj urboj de Kanado (Toronto kaj Montrealo) kaj de la ĉefurbo Ottawa.
Aliaj landoj
La 49-a norda paralelo ankaŭ trapasas la jenajn landojn :
Hervías
Historio
La 26an de Marto 1651 Filipo la 4-a donis la titolon de Grafo de Hervías al la episkopo de Burgoso, nome Francisco Manso.
Aktualo
La rura elmigrado okazis laŭlonge de la 20-a jarcento, kaj tiel oni malaltiĝis el pli ol 600 loĝantoj en 1950-aj jaroj ĝis nunaj 117.
Vizitindaĵoj estas preĝejo, palaco, lageto (je 2 km) kaj vinkelo Prestigio.
Papa Konsilio por la Laikoj
La Papa konsilio por la laikoj (latinlingve Pontificium consilium pro laicis) estas eklezia administrofako de la Roma kurio kiu helpas por ke la papo povu plenumi sian servon avantaĝe de la laikaj fideluloj kaj kompreni kaj solvi problemojn koncernantajn la diversajn formojn de agregado en la Katolika Eklezio kiel, ekzemple, la asociojn kaj la movadoj por ke, fine, ili pli efike realigu siajn kristanajn celojn.
Por la plenumado de sia tasko por servi al la Eklezio en la tuta mondo, la Papo estas konstante helpata de serio da organismoj ĝenerale nomataj Roma kurio. La kurio ne konfuzendu kun la administrado de la Ŝtato. La Papo estas ankaŭ ĉefŝtatestro de la plej malgranda Ŝtato de la mondo, Vatikanurbo, sed unika ekzistokialo de tiu neglektinda Ŝtato kuŝas en la neceso garantii la liberon bezonatan por ke la Supera Paŝtisto de la Katolika Eklezio ekzercu sian specialan funkcion: kaj estas ĝuste en tiu funkcio ke Li estas helpata de la Roma kurio. Tiu ĉi dividiĝas laŭ diversaj administrofakoj kiuj zorgas diversajn aspektojn de la vivo de Eklezio en si mem kaj en ĝiaj rilatoj kun la realo de la mondo.
Celoj de la Konsilio por la laikoj
La konstitucio “Pastor bonus” (la Bona Paŝtisto) dekretas ke la Papa Konsilio por la Laikoj “kompetentas pri tiuj materioj apartenantaj al la Apostola Seĝo por la promovo kaj koordinado de la apostolado de la laikoj kaj, ĝenerale, pri materioj koncernantaj la kristanan vivon de la laikoj ĉar laikoj” (art. 131); «Estas ĝia tasko animigi kaj subteni laikojn por ke ili partoprenu en la vivo kaj misio de la Eklezio laŭ ilia propra maniero, kaj kiel unuopuloj kaj kiel membroj apartenantaj al asocioj, precipe por ke ili plenumu sian propran oficon trapenetri per evangelia spirito la sferon de la teraj relaĵoj” (art. 133); la Konsilio “helpas la kunlaboradon de la laikoj en la katekiza instruado, en la liturgia kaj sakramenta vivo kaj en la mizerikordaj verkoj, karitataj aktivecoj kaj sociala promovo” kaj “ĝi sekvas kaj subtenas internaciajn kunvenojn kaj alispecajn iniciatojn koncernantajn la apostoladon de la laikoj” (samloke).
Historio
La konsilio por la laikoj estis fondita en 1967 por konkretigi la ordonon de la konstitucia Apostolicam actuositatem de la Dua Vatikana Koncilio pri la apostola aktivado de la laikoj.
Tiu administrofako de la Roma kurio estas estrata de pola episkopo Stanislaw Rylko promociita al la posteno fare de Johano Paŭlo la 2-a en 2003, promociita kardinalo en 2007 dekrete de Benedikto la 16-a.
La prezidenta komitato estas formata de 32 membroj: episkopoj, sacerdotoj kaj precipe de laikoj, viroj kaj virinoj kooptitaj el la tuta mondo. La konsilio utiligas ankaŭ la kunlaboradon de 30 spertuloj, kiuj estas kunvokitaj okaze de specialaj kunvenoj. Ankaŭ diversaj asocioj deklaritaj helpantoj pro ilia sperto en la mondo de la laikaro; inter ili estas kooptata la esperanta asocio IKUE
Karl Friedrich Schinkel
Karl Friedrich Schinkel (naskiĝis la 13-an de marto 1781 en Neuruppin (Brandenburgio); mortis la 9-an de oktobro 1841 en Berlino; ankaŭ literumita Carl), estis prusia arkitekto, urboplanisto kaj pentristo. Li decide realigis la klasikisman arkitekturon en la reĝlando Prusio, aparte la klasikisman aspekton de la urbocentro de Berlino, kaj estis fondinto de klasikisma arkitektura skolo nomita laŭ li.
Juneco
En la aĝo de ses jaroj Karl Schinkel perdis sian patron, kiu volontulis estingi la fajron de fortega incendio en sia hejmurbo, sekve ekhavis pneŭmonion kaj mortis pro ĝi. Dum la jaro 1794 la familio translokiĝis al Berlino, kie la 13-jara Karl iĝis lernanto en la urbocentra gimnazio zum Grauen Kloster ("griza monaĥejo"). Jam frue la knabo konvinkiĝis, ke li volus esti arkitekto kaj urboplanisto, kaj li multe desegnis.
Studo
Dum 1798 li forlasis la gimnazion, aliĝis al la privata arkitekta lernejo de Friedrich Gilly kaj ties patro David Gilly, kaj amikiĝis kun Friedrich. Sekvajare li aldone aliĝis kiel studento en la nove fondita Berlina Akademio pri Konstruado. La eduko estis praktika: Nur vintre antaŭvidiĝis lecionoj, kaj la somerojn la studentoj pasigis sur konstruejoj. Aldone Karl Schinkel vizitis prelegojn en la urba Akademio de Belaj Artoj. Li estis inter la unuaj studentoj, kiuj sukcesis pri fakaj ekzamenoj pri ŝtata deĵoro kaj ricevis la titolon de "konstrueja inspektoro". Post la frua morto de lia amiko Friedrich Gilly somere de 1800 li daŭrigis ties konstruajn projektojn gvide de David Gilly, interalie la konstruon de la klasikisma kastelo Owinsk, proksime de Toruń, en tiu parto de la okcidenta reĝlando Pollando dum 1793 okupita de Prusio.
Pentrado
Dum 1803 Karl Schinkel unuafoje vojaĝis al Italio. En Romo li renkontiĝis kaj amikiĝis kun Wilhelm von Humboldt. Reveninte du jarojn pli poste al Berlino, li perfektiĝis kiel pentristo kaj pruvis, ke pri pentrado li same talentis kiom pri arkitekturo. Liaj motivoj ofte estis utopiaj kaj idealaj urbaj pejzaĝoj. Dum 1809 li edziĝis.
La elstara signifo de la pentrado en la vivoverko de Karl Schinkel rekoneblas per tio, ke ankaŭ poste, kiam liaj taksoj kiel arkitekto pli kaj pli intensiĝis, li konstante dediĉis parton de sia tempo al pentrado. Fakte la du fakoj intermiskiĝis: en plej multaj el liaj pentraĵoj rekoneblas la arkitekto, kaj en liaj konstruaĵoj rekoneblas la pentristo.
Ŝtata konstrua konsilisto
Laŭ perado de Wilhelm von Humboldt, Karl Schinkel dum la jaro 1810 dungiĝis en la Berlina supera oficejo pri konstruado. Dum 1815 li deklariĝis konstrua konsilisto kaj fine povis dediĉi sin al sia vera profesio, la arkitekturo. En tiu pozicio li ne nur respondecis pri la transformo de Berlino al reprezenta ĉefurbo por Prusio, sed ankaŭ gvidis multajn pliajn konstruajn projektojn en la prusiaj teritorioj de Rejnlando okcidente ĝis la urboj Königsberg kaj Memel en Orienta Prusio.
Inter kaj jaroj 1819 kaj 1840 li publikigis 28 kajerojn kun sume 174 grandformataj kuproĉize presitaj desegnaĵoj pri arkitektaj projektoj. Dum 1829 li dum pluraj monatoj stude vojaĝis al Francio, Anglio kaj Skotio, por studi la tieajn arkitekturon kaj alte evoluintan inĝenieran arton. Ekde la jaro 1830 li estis supera gvidanto de la prusia oficejo pri konstruado, kiu devis doni sian konsenton por ĉiuj unuopaj konstruaj projektoj en Prusio. Li insistis stile perfektigi arkitekturajn planojn, kaj lia klasikisma arkitektura stilo pli kaj pli disvastiĝis en la tuta teritorio de Prusio – inter Nederlando kaj la Rusia Imperio. Dum 1838 li ankoraŭfoje ricevis pli altrangan titolon, tiun de "ŝtata konstrua direktoro", konstigeriĝis "la arkitekto de la reĝo" kaj estis ĉe la kulmino de sia kariero.
Kiam li fine de la 1830-aj jaroj malsaniĝis, li tamen apenaŭ bremsis la profesian agadon. Dum septembro 1840 li suferis je apopleksio kaj jaron poste mortis.
Klasikismo
Karl Schinkel ne nur estis la klasikisma pinta arkitekto de la Reĝlando Prusio, sed ankaŭ aktivis pri interna arkitekturo, dezajno kaj pentrado. Liaj klaraj kaj rektaj formoj, influitaj de lia instruisto Friedrich Gilly, tre kontrastis al la konkavaj kaj konveksaj pompaj fasadoj de la antaŭa baroka epoko, kaj tiu arkitekturo respondis al la epoko de raciismo en Prusio. Grandan influon al li kaj aliaj klasikismaj arkitektoj de la epoko havis la esploroj de la angloj James Stuart kaj Nicholas Revett pri la arkitekturo de la antikva epoko. La uzo de antikvaj arkitekturaj elementoj plisistemiĝis kaj ne plu dependis de la persona gusto de la arkitekto. Dum ekzemple la Brandenburga Pordego de la arkitekta kolego Carl Gotthard Langhans, starigita dum la jaro 1788, ankoraŭ havis iom liberajn stilajn interpretojn, la verkoj de Karl Schinkel ĝuste aplikis la leĝojn de antikva arkitekturo.
La plej famaj konstruaĵoj de Karl Schinkel troveblas en kaj apud Berlino. Inter la kulminoj estas la koncertejo ĉe la placo "ĝendarma bazarejo" (Gendarmenmarkt), kiu anstataŭis pli fruan kaj en incendio detruitan teatrejon. Elstaras ankaŭ la "malnova muzeo" (Altes Museum) en la centro de Berlino, kiu estis la unua publika muzeo de la urbo kaj arkitekture kompletigis la parkon vidalvide de la reĝa kastelo.
Novgotiko
Krom liaj klasikismaj konstruaĵo Karl Schinkel ankaŭ revivigis la formojn de la mezepoka gotika arkitekturo kaj kreis la "novgotikan" stilon. Inter la unuaj tiustilaj konceptoj estis la kastelo  Ehrenburg en Coburg dum la jaro 1810. La preĝejo Friedrichswerder en Berlino, konstruita inter la jaroj 1824 kaj 1830, establis gotikajn formojn kaj nekovritajn ruĝajn brikojn en la fasado, kies stilo poste multfoje kopiiĝis. Inter liaj plej elstaraj novgotikaj konstruaĵoj sendube estas la berlina akademio pri konstruo (Berliner Bauakademie) (1832–1836), kiu havis modelan disdividon kaj same nekovritan brikan fasadon kun multaj artaj terakoraj reliefoj. En sia funkcia simpleco ĝi influis tutajn generaciojn de arkitektoj ĝis la modernisma stilo Bauhaus.
Pentrado, sceneja dekoro kaj dezajno
Krom siaj multnombraj konstruaĵoj Karl Schinkel ankaŭ kreis verkojn de pentrado, sceneja dekoro, interna arkitekturo kaj dezajno. En siaj pentraĵoj parte montriĝis solvoj de arkitekturaj problemoj, kiujn li nur poste havis ŝancon vere realigi. La Berlina Akademio de la Artoj akceptis la artiston dum 1811 kiel membron. Ekde 1815 li produktis grandformatajn pentraĵojn.
Famiĝis liaj scenejaj dekoroj kadre de reformo de la berlina teatra arto, kiel ekzemple dum la jaro 1816 por la opero Zauberflöte de Mozarto. Lia pentrista majstroverko estis mura pentraĵaro por la "malnova muzeo" de Berlino, kiu prezentis sintezon inter la gotika kaj klaskisma stiloj kaj okupis lin de la jaro 1823 ĝis lia morto.
Por reĝaj kasteloj li konceptis la internan arkitekturaĵon kaj multnombrajn meblojn. Feraj ĝardenaj mebloj laŭ liaj modeloj ankoraŭ nuntempe produktiĝas.
Eglimata
La televida serio "Eglimata" (greka: εγκλήματα) estis projekciita de Antenna Kanalo en Grekio en la periodo 1998-1999 kaj 1999-2000. Ĝi estis tre sukcesa kaj ĝi havis tre multajn rigardantojn. La scenaraŭtoro estis Lefteris Papapetru kaj la direktoro estis Adonis Agelopulos (kiu estis la direktoro de la sukcesa serio "Para Pede").
Baskó
Baskó estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Gönc situante en fermita valo de okcidenta parto de la Montaro Zemplén, sur fontoregiono de kelkaj malgrandaj riveretoj. Ĝi estas sakstrata vilaĝo.
Bazaj informoj
Baskó havas aŭtobuslinion al la je 19 km distanco estanta Abaújszántó kaj al la je 15 km distanco estanta loko Erdőbénye. Al la per belegaj arbaroj, kampoj ĉirkaŭita vilaĝo, - tra pitoreska ĉirkaŭaĵo - kondukanta landvojo ligas la grandajn koloniojn.
Historio
Ĝi estis iam reĝa bieno, kiun reĝo Sigismundo lombardis al la familio Czudar. La bienhavantoj ofte ŝanĝiĝis. La loĝantaro okupiĝis kun arbomastrumado kaj ĝis la filoksero - danĝero kun vinberproduktado.
La loĝantaro dum la turkaj tempoj tre maloftiĝis. Pro la maldensa loĝantaro dum la 18-a jarcento oni lokigis tien rutenojn. Ties grekkatolika preĝejo devenas el jaro 1790. En ĉi tiu loko la senĝena naturo ideala estas por tiuj, kiuj ripozi deziras.
En Baskó migra poŝto servas.
Margaret Ethel MacDonald
Margaret Ethel Gladstone (1870-1911) estis socialisto, feministo kaj edzino de la tiam estonta brita ĉefministro Ramsay MacDonald (ŝi mortis antaŭ lia elektiĝo). Ŝi estis prezidento de la Women's Labour League (Virina laboristara ligo) kaj membro de la Women's Industrial Council (Virina konsilio de industrio), la National Union of Women Workers (Nacia sindikato de virinaj laboristoj) kaj la National Union of Women's Suffrage Societies (Nacia unio de virinbalotrajto-socioj, aŭ NUWSS).
Frua vivo kaj familio
Margaret Ethel Gladstone naskiĝis la 20-a julio, 1870 de John Hall Gladstone kaj Margaret Thompson King. La patro estis ĥemiisto kaj liberalisto. La juna Gladstone, ĉeestis King's College (Reĝa kolegio), Londono kaj fariĝis lernanto pri politika ekonomio de Millicent Fawcett. En 1889, ŝi fariĝis instruisto ĉe la Sunday school (dimanĉa lernejo) de St Mary Abbots preĝejo en Kensington. Ŝi ankaŭ laboris kiel sekretario de la Hoxton and Haggerston Nursing Association (Flegista socio de Hoxton kaj Haggerston). En 1893 ŝi laboris senpage por la Charity Organization Society (Karitata organizada socio) de Hoxton. Pro tiu laboro kun malriĉuloj, ŝi fariĝis socialisto kaj aliĝis al la Socio Fabian.
Politiko
En 1894, Margaret Gladstone aliĝis al la Women's Industrial Council (Virina konsilio de industrio). Aliaj membroj estis Clementina Black, Eleanor Marx, Hilda Martindale, Charlotte Despard, Evelyn Sharp, Mary Macarthur, Cicely Corbett Fisher, Lily Montagu kaj Margery Corbett-Ashby. Ŝi laboris en tiu organizaĵo ĝis ŝia morto, kaj organizis aparte por senlaboraj virinoj.
En 1896, ŝi aliĝis al Independent Labour Party (Nedependa laboristara partio, aŭ ILP). Ekde 1897, kiel edzino de laboristara politikisto Ramsay MacDonald ŝi subtenis la politkian karieron de ŝia edzo, kaj ŝia enspezo permesis al li sekvi lian nepagitan politikan laboron.
En 1906, Margaret MacDonald fariĝis prezidento de la Women's Labour League (Virina laboristara ligo), kiu celis kuraĝigi virinojn partopreni en laboristara movado.
Ŝi ĉiam apogis virinbalotrajton, sed (kiel ŝia edzo) malaprobis sufragetan movadon, aparte la militemajn taktikojn de la Women's Social and Political Union (Socia kaj politika unio de virinoj) de Emmeline Pankhurst.
Morto kaj memoraĵoj
En 1911, post rekontiĝo kun William Du Bois en la House of Commons, MacDonald komencis malsaniĝi. Ŝi mortis pro sepso la 8-a Septembro, 1911.
4509 Gorbatskij
4509 Gorbatskij estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 23-an de septembro 1917 de la rusa astronomo Sergej Ivanoviĉ Beljavskij elde la Simeiza observatorio en Krimeo.
Margaret Ethel MacDonald
Morto kaj memoraĵoj
Ŝia edzo verkis biografion pri ŝi, Margaret Ethel MacDonald, kiu unue aperis en 1912.
Kiel memoraĵo de kaj MacDonald kaj Mary Middleton (edzino de Jim Middleton, kiu estis kolego de Ramsay MacDonald), fondiĝis en 1912 la ''Mary Middleton kaj Margaret MacDonald sanigejo kaj malsanulejo por beboj. .