cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gylfaginning
Gylfaginning, la Sonĝo de Gylfi aŭ la Halucino de Gylfi, estas rakonto skribita de Snorri Sturluson kaj estas parto el la Proza Edda, skribita ĉirkaŭ la dekdua jarcento.
Resumo
La rakonto temas pri Gylfi, reĝo de Svedio, kiu estas trompita de virino nomita Gefjon kiu estas de la raso de la dioj Azoj. Perpleksa, Gylfi sin demandas ĉu la dioj ĉiam akiras tion kio ili volas per trompoj. Do li velas al Asgard, sed la dioj konfuzas lin kaj li alvenas al alia loko kie estas kastelo. Kiam li alvenas, li rendevuas homon nomita Gangleri kiu rakontas al Gylfi pri tio kio okazis al li kiam li alvenis tien.
Tiam la rakonto rakontas kion Gangleri rakontas al Gylfi, pri la tri homoj kiujn trovis tie, nomitaj Hár, Jafnhár kaj Trithi (la tri estas kromnomoj de Odin). Gangleri demandigas tri homojn pri kreadomondo kaj la antikvajaroj. Ekde tiu ĉi parto la rakonto konvertas demandaron el Gangleri al Hár, Jafnhár kaj Trithi.
Por tio la Gylfaginning estas tre bona resumo de la tre gravaj rakontoj de la Norda mitologio tial ke rakontas ekde la origino de la mondo kaj la Ragnarök, aŭ la Fatalo de la Dioj, ke estas la fino de la mondo.
Pri la strukturo
La strukturo de la rakonto, almenaŭ la parto lasta, memorigas rakonton de la Mil kaj unu noktoj, kie la rakonto estas interne de la rakonto, kiam Ŝehrazad rakontas rakontojn al sultano, kaj en la rakontoj la personoj rakontas rakontojn ankaŭ.
Fakte la konkurso de demandoj estas komuna evento en la rakontoj de la Nord-ĝermana mitologio kaj en la sagaoj (Historioj islandaj antikvaj).
Imre Zárday
Imre Zárday [zArdai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Zárday Imre (naskiĝis la en Budapeŝto, mortis la  samloke) estis hungara kuracisto, kardiologo, kuracisto pri internaj malsanoj, profesoro.
Biografio
Imre Zárday frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris medicinan diplomon en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1926. Post siaj studoj li laboris en la universitata kliniko sub gvidado de Sándor Korányi. Li studvojaĝis al Germanio kaj Francio (1931, 1933). En 1934 li gvidis laboratorion kaj kuracejon pri kardiologio. En 1943 li estis nomumita privata profesoro, en 1948 titulara eksterordinara profesoro en la menciita universitato. Inter 1945 kaj 1968 li gvidis (kiel ĉefkuracisto) kardiologian sekcion en hospitalo en Kőbánya. Li kandidatiĝis en 1952 antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Li pensiuliĝis en 1968, en la sama jaro li mortis.
(11447) 1978 UL4
(11447) 1978 UL4 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomino C. Michelle Olmstead elde la Observatorio de la Monto Palomar, (Kalifornio, Usono).
Stadtwerder
La urbinsulo, germane Stadtwerder, erare nomata ankaŭ Werderinsel (erare pro tio, ĉar „Werder“ signifas riverinsulo; do „Werderinsel“ signifas insul-insulo), estas enlanda duoninsulo en Bremeno.
Situo
La insulo etendiĝas en Bremen-Neustadt je proksimume ses kilometra longeco inter Vezero kaj Malgranda Vezero, kiu pli okcidente transiras en la Werder-Lagon, ĝis la urboparto Habenhausen. Sur la tiea terkonekto ĝi estas protektata per somerdigo kontraŭ altakvo-fluejo, dum kiam estas enkonstruita malgranda kanalo tra la endigita tereno, protektata per baroŝovilo.
Osmar Aparecido de Azevedo
Osmar Aparecido de Azevedo (n. ) estas brazila futbalisto.
Li futbalis ĉe Oita Trinita.
NGC 5045
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Rötgesbüttel
Rötgesbüttel estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Gifhorn de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Ruĝpieda falko
La ruĝpieda falko (Falco vespertinus) estas birdo de la familio de falkedoj, malgranda rabobirdo apartenanta al la genro Falco. Tiu birdo troviĝas en orienta Eŭropo kaj Azio kvankam ties nombroj malpliiĝas rapide pro habitatoperdo kaj ĉasado. Ĝi estas migranta, kiu vintras en Afriko. Ĝi estas regula vaganto en okcidentan Eŭropon, kaj aŭguste de 2004 oni trovis Ruĝpiedan falkon en Nordameriko la unuan fojon en la insulo de Martha's Vineyard, Masaĉuseco.
Sistematiko
La Amura falko estis iam inkludata ĉi tien kiel subspecio sed ĝi estas nune konsiderata tre distinga. Tamen tiu estas la nuna specio plej proksime parenca; ties rilataro al aliaj falkoj estas pli enigma. Ili aspektas morfologie iome intermezaj inter turfalkoj kaj apusfalkoj kaj datenoj pri DNA ne kapablis ankoraŭ solvi tiun aferon, ĉefe pro manko de sufiĉaj ekzemploj. Ili povus esti pli proksimaj al la Kolombofalko ol al aliaj vivantaj falkoj, aŭ pli ĝenerale rilataj al tiu specio kaj al amerikaj falkoj kiaj la Amerika turfalko kaj la Plumbofalko.
Aspekto
La virbirdo estas tute ardezgriza aŭ bluecgriza kun longaj flugiloj iom pli helaj kaj ruĝbruna suba parto (subvosto kaj kruroj), dum la subflugiloj estas uniforme grizaj (supra foto kaj en tabelbildo dekstre). La inbirdo havas grizajn dorson kaj flugilojn, oranĝeckolorajn subajn parton kaj kapon kun nigraj makulo ĉirkaŭokula kaj mustaĉo kontraste en blanka vizaĝo; ŝiaj krono kaj nuko estas ruĝecbrunaj (suba foto kaj en tabelbildo centre). Ĝi estas mezgranda specio kiu longas 28–34 cm kaj havas la enverguron de 65–75 cm.
Ĝiaj flugilpintoj preskaŭ atingas la vostopinton. La beko, okula ringo kaj la kruroj estas vigle oranĝ-ruĝaj.
Junuloj estas brunaj supre kaj sablokoloraj sube kun malhelaj strioj, kaj kapobildo simila al tiu de la ino (en tabelbildo maldekstre).
Kutimaro
Ĝi estas la plej insektoŝatanta el la falkoj. Ĝi ofte ripozas sur arbo, fosto aŭ telefona kablo, fojfoje foriras predi grandajn insektojn, sed ankaŭ malgrandajn mamulojn kaj birdojn. Ĝi ankaŭ ĉasas flugante grundproksime, kiel hirundo, ĝi povas ankaŭ ĉasi per partikulara distinga metodo ŝvebi, kiel Turfalko. Temas pri dumtaga birdo de malferma kamparo kun iome da arboj, ofte ĉe akvo.
Tiu falko estas kolonia reproduktulo, kiu reuzas malnovajn nestojn de korvedoj, kiaj de Frugilego. La ino demetas 2 al 4 ovojn.
Berikon
Pri la komunumo
Berikon estas urbo komunumo en la distrikto Bremgarten de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 4491 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
Geografio
La komunumo situas sur la kulmino de la Mutschellen-Pasejo ĉe la limo kun Kantono Zuriko. La komunumo konsistas el la du vilaĝoj Oberberikon kaj Unterberikon, kiuj kunkreskis du la lastaj jaroj.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Berikon limas en nordo al Rudolfstetten-Friedlisberg im Norden, en oriento al Birmensdorf (Kantono Zuriko), en sudo al Oberwil-Lieli, en okcidento al Zufikon, kaj en nordokcidento al Widen.
Fiŝkaptejo
Ĝenerale, Fiŝkaptejo estas unuo kiu okupiĝas pri kaptado aŭ rikoltado de fiŝoj kiu estas determinita fare de iu aŭtoritato koncerna pri fiŝkaptado. Laŭ la FAO, fiŝkaptejo estas tipe difinita laŭ la "homoj engaĝitaj, specioj aŭ speco de fiŝoj, areo de akvo aŭ marfundo, metodo de fiŝkaptado, klaso de boatoj, celo de la agadoj aŭ kombinaĵo de la antaŭceloj". La difino ofte inkluzivas kombinaĵon de fiŝoj kaj profesiaj fiŝkaptistoj en regiono, ĉi-lastaj fiŝkaptante por similaj specioj per similaj ilarospecoj.
Berikon
Trafiko
Tra la komunumo pasas la mallarĝŝpura fervojo de Dietikon al Bremgarten. La stacidomo de Berikon situas ekzakte sur la Mutschellen-pasejkulmino. De tie eliras ankaŭ poŝtaŭtolinioj al Baden kaj Zuriko-Wiedikon.
Fiŝkaptejo
Fiŝkaptejo povas impliki la kapton de sovaĝaj fiŝoj aŭ breditaj fiŝoj pere de fiŝbredado aŭ akvokulturo.
Berikon
Historio
La unua dokumenta mencio de Berikon datiĝas de la 28-a de junio 1153 kiel Berchheim.
Fiŝkaptejo
Rekte aŭ nerekte, la porviveblo de pli ol 500 milionoj da homoj da en evolulandoj dependas de fiŝkaptejoj kaj akvokulturo.
Troa fiŝkaptado, inkluzive de la prenado de fiŝoj preter daŭrigeblaj niveloj, reduktas fiŝarojn kaj dungadon en multaj mondoregionoj.
Berikon
Historio
En mezepoko Berikon apartenis al la Habsburgoj, kiuj en Berikon funkciigis tribunalon. Kiam la Svisa Ĵurkomunumo en 1415 konkeris la hodiaŭan Argovion, Berikon estis metita sub la suvereneco de la urbo Zuriko, kiu dividis la lokon en du partojn, nome Oberberikon, kiu estis atribuita al la distriko Keln kaj Unterberikon, kiu fariĝis parto de la Grafejo Baden. Okaze de la Helveta Revolucio en la jaro 1798 Argovio estis liberigita de la ĵurkomunuma servuteco. La du komunumoj nun estis atribuita al la Kantono Baden. En 1803 post la integriĝo de la Kantono Baden al la nova Kantono Argovio, la du komunumopartoj estis reunuigitaj. La civitanaj komunumoj ankoraŭ ĝis la jaro 1906 restis apartaj.
Interreta telefono
Interreta telefono estas komputila programo kiu povigas onin paroli per interreto trans iu protokolo VoIP, simila al telefono.
Pajsa regiono
La pajsa regiono estas areo en Kolombio, kiu komprenas la departementojn Antjokio, Kaldaso, Risaraldo, Kindio, kaj aliajn zonojn en Tolima kaj Valo de Kaŭko. La paisa regiono, entenas la kafan akson
La plej gravaj urboj ĉe la Pajsa regiono estas Medellín, Manizales, Pereira, Armenia, Cartago, Caucasia, Ríonegro kaj Santa Rosa de Cabal.
Cristina Branco
Cristina Branco naskiĝis en 1972 en Almeirim, en la regiono Ribatejo, Portugalio, kie ŝi ankoraŭ vivas. Origine ŝi estis altirita al ĵazo kaj aliaj formoj de portugala muziko antaŭ ol fine elekti la fadon post esti enkondukita en la muziko de Amália Rodrigues de sia avo. Post tio, Cristina studis la poemojn el kiuj la ĉefaj lirikoj estas prenitaj. Ekde tiam, Cristina laboris al sia repertuaro, akompanita de Custódio Castelo je gitaro kaj kiel komponisto. Ŝia muziko estas jen profunde enradikiĝinta en tradicio, jen esence moderna.
I.a., Cristina Branco kantis portugallingve tradukitajn poemojn de Slauerhoff kiel fadon.
Meudon-sur-Seine (Tramtransporto en Parizo)
Meudon-sur-Seine estas haltejo de Tramvojo T2 situanta en komunumo Meudon, departemento Hauts-de-Seine, regiono Francilio.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Puteaux - Issy-Plaine (972000).
20581 Prendergast
20581 Prendergast estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Dana Prendergast, mentorino de unu finalist(in)o de la scienca konkurso de mezlernejoj The Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC) de 2004. Ŝi instruis ĉe la Arcola Intermediate School de Norristown (Pensilvanio, Usono).
Empidorno
La Empidorno (Empidornis semipartitus) estas mezgranda paserina birdo de la familio de Muŝkaptuledoj, indiĝena el orienta Afriko.
Aspekto
Ĝi estas rimarkinda muŝkaptuledo de malfermaj areoj okcidente de la Granda Rifto, arĝentogriza (aŭ blugriza depende de la lumo) supre inklude vizaĝon kaj subvoston kaj oranĝeca sube. Tiuj du koloroj estas la ununuraj en laplumaro kaj dividiĝas per tre klare markata bordo. Junulo havas nigroborditajn helbrunajn punktojn en supraj partoj, kaj estas makulita sablokolore kaj nigre en gorĝo kaj brusto. La gamboj estas oranĝecaj kaj la kruroj malhelgrizaj; la okuloj kaj beko estas nigraj.
Robert Laffont
Robert Laffont, naskita la 30-an de novembro 1916 en Marsejlo kaj mortinta la 19-an de majo 2010 (en la aĝo de 93) en Neuilly-sur-Seine, estas la fondinto de Éditions Robert Laffont (en 1941), grava franca eldonejo.
Empidorno
Aspekto
La voĉo konsistas el mallongaj frazoj iom turdecaj, foje kun fina noto pli altatona kaj fajna, iii-sliŭa-iiii; ankaŭ pli longa iip-iip ĉua IIiip, iip-iip ĉerip ĉĉ ĉĉĉ eee, plibeligita per babilado kaj notoj kiel siip.
Robert Laffont
"Ĝuste li estis la unua enkonduki metodojn inspiritajn de Usono en Francion: merkatstudoj, kredito al aŭtoroj […], grandaj lanĉoj de furorlibroj", kiel juĝis lin en nekrologo Hubert Artus en la retejo rue98.com.
Rafael dos Santos Silva
Rafael dos Santos Silva (n. ) estas brazila futbalisto.
Li futbalis ĉe Oita Trinita.
Ellen Ochoa
Ellen OCHOA [oĈOa] (naskiĝis la en Los-Anĝeleso) estas usona kosmonaŭto kaj direktoro de la Spaca Centro Lyndon B. Johnson. Ŝiaj patrinaj geavoj estis meksikaj, tial ŝi estas konsiderata la unua virino hispanida vojaĝinta al la spaco.
Selektita de NASA en januaro de 1990, Ochoa ekestis kosmonaŭto en julio 1991. Ekde tiam li partoprenis kvar spacajn misiojn: la STS-56-Pramo en 1993, la STS-66 en 1994, la STS-96 en 1999, kaj la STS-1 10 en 2002, amasigante preskaŭ 1000 horojn da spacaj flugoj.
Villmergen
Pri la komunumo
Villmergen (prononcu: filmergn; alemane: Vellmärge) estas komunumo en la distrikto Bremgarten de Kantono Argovio, Svislando. La komunumo estas konata, ĉar en ĝi okazis en la 17-a kaj 18-a jarcentoj la ''Militoj de Villmergen'. Ĝi havis 5508 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008, kiu nombro kreskis ĝis la 21-a de decembro 2009 al 5885.
Geografio
Villmergen situas ĉe la okcidenta marĝeno de la valo de la rivero Bünz ĉe la okcidenta piedo de la montoĉeno Rietenberg.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 11,94 km², de kiuj 4,15 km² estas kovritaj de arbaro kaj 2,64 km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 712 m s.m. sur la monto Rietberg, dum la plej malalta punkto troviĝas sur alteco de 408 m s.m. ĉe la bordo de la rivero Bünz.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Villmergen limas en nordo al, en oriento al Wohlen, en sudo al Büttikon kaj Hilfikon, en sudokcidento al Egliswil, en okcidento al Seengen kaj Dintikon, kaj en nordokcidento al Hendschiken.
Trafiko
Villmergen estas konektita per buslinio de Wohlen al Meisterschwanden al la publika trafikreto. Norde de la vilaĝo ankoraŭ sur la teritorio de la komunumo krome situas la stacidomo de la Svisaj Federaciaj Fervojoj.
La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas norde en distanco de proksimume 7 km en Lencburgo.
Historio
La unua dokumenta mencio de Villmergen datiĝas el la jaro 1185 kiel Vilmaringen.
En mezepoko Villmergen apartenis al la Kiburgoj, kiuj vendis ĝin en la jaro 1273 al la Habsburgoj.
En la jaro 1415 la lucernanoj konkeris la vilaĝon, sed en la jaro 1425 ili devis transdoni ĝin al la komuna posedaĵo de la Svisa Ĵurkomunumo kaj Villmergen fariĝis ĉefloko de voktejo en la tiel nomita Libera Distrikto. En la jaro 1529 la vilaĝo estis reformaciigita, sed post la 2-a Batalo de Kappel ĝi refariĝis katolika.
La 24-an de januaro 1656 en Himmelrych en Villmergen okazis la 1-a Batalo de Villmergen. La katolikaj lucernanoj kaj ties aliancanoj venkos kontraŭ la reformitaj bernanoj. La religia konflikto en la Svisa Ĵurkomunumo per tiu-ĉi batalo tamen ne ĉesis, kaj tial la 24-an de julio 1712 okazis la 2-a Batalo de Villmergen dum kiuj nun la reformitaj lokoj venkis.
En marto 1798 okaze de la Helveta Revolucio kun helpo de la francaj trupoj de Napoleono Argovio liberiĝis de la servuteco sub la Svisa Ĵurkomunumo, kiu ĉesis ekzisti kaj dum la kvin jaroj de la Helveta Respubliko ĝi apartenis al la distrikto Sarmenstorf de la Kantono Baden. Ek de la jaro 1803 Villmergen apartenas al la distrikto Bremgarten de la nova Kantono Argovio.
Kun valideco de la 1-a de januaro 2010 la najbara komunumo Hilfikon estis integrita al Villmergen.
Čížov (Horní Břečkov)
Čížov estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 14,69 km².
Bataloj je doganejo en Hardegg
Ponto trans rivero Dyje ĉe la limpasejo Čížov–Hardegg estis post proklamo de ĝenerala mobilizo la 23-an de septembro 1938 subminita kaj preparita por eksplodigo, dum kio okazis al parta malmuntado de pontero. En senpera proksimeco de la ponto, sekurigita per bariero Ippen, estis en la jaro 1937 konstruita konstruaĵo de doganejo, kies konsisto estis unu bastiona fortikaĵeto, kamuflita sub tavolo de stuko kvazaŭ balkono. Defendon de la pasejo subtenis ankaŭ linio de objektoj de malpezaj fortikaĵoj de nova tipo de modelo 37. Antaŭ la doganejo estis konstruita koneksa kontraŭtanka obstaklo el du vicoj de ŝtalaj ĉeĥaj erinacoj, plenigita per obstaklo el pikdrato. La armitaj kunpuŝiĝoj ĉi tie daŭris kun paŭzoj de la 25-a de septembro ĝis la 5-an de oktobro 1938. La doganejon defendis trupoj GDŜ subgvide de Karel Tojšl, kiujn dum ĝia defendo subtenis pafado el la linio de la malpezaj fortikaĵoj. Atakoj de Freikorps estis dekomence subtenataj de maŝinpafila pafado de taĉmentoj de germana armeo, kiuj pli poste laŭ atestoj de Karel Tojšl rekte enaktiviĝis en la okazantajn batalojn. Spite al multaj provoj transpaŝi riveron Dyje la ĉeĥoslovakaj defendantoj sukcesis savi la limpasejon ĝis eldono de tiu ĉi regiono enkadre de lasta anekso. La germanoj pagis sian provon konkeri la limpasejon preskaŭ per 22 mortintoj, dume la defendantoj havis 4 leĝere vunditojn.
Post la jaro 1989
Post la jaro 1989 estis en la vilaĝo onservita parto de la limpasejaj obstakloj kreantaj ferkurtenon sur la limoj kun Aŭstrio. El la devena sekurigo estas konservita priserva komunikaĵo, erinacoj kaj piramidaj obstakloj, bariloj el la pikdrato kaj gardoturo. Tio estas ununura konservita parto de la ferkurteno en Ĉeĥio.
Lotzorai
- jen itale kaj sarde - estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la insulo kaj administra regiono Sardio kaj al la provinco Ogliastra (inter 2016 kaj 2021 ĝi apartenis al la provinco Nuoro). Fine de en la komunumo vivis. Kristana patrono estas la sankta, kies memortago 18-an de aŭgusto sekve estas la komunuma festotago.
Najbaraj komunumoj estas Baunei, Girasole, Talana, Tortolì, Triei kaj Villagrande Strisaili.
Lotzorai situas ĉirkaŭ unu kilometron de la bordo de la Tirena maro kaj nur kelkajn metrojn super marnivelo. La centro de Lotzorai estas limata de du riveroj: norde Pramaera (sarde Palm(a)era) kaj sude Girasole (sarde S'arenàda).
Programo Voyager
La programo Voyager estas usona scienca programo, kiu uzas du kosmosondilojn, Voyager 1 kaj Voyager 2, por studi la eksteran Sunsistemon. Ili estis lanĉitaj en 1977 por utiligi favoran liniiĝon de Jupitero, Saturno, Urano kaj Neptuno kaj ili nun esploras la eksterajn limojn de la heliosfero. Kvankam ilia komenca misio estis studi nur la planedajn sistemojn de Jupitero kaj Saturno, Voyager 2 plu vojaĝis ĝis Urano kaj Neptuno, kaj nun ambaŭ sondiloj esploras interstelan spacon. Ilia misio estis plilongigita trifoje kaj ambaŭ sondiloj daŭre kolektas kaj sendas sciencajn datumojn.
Kun distancoj de la Suno  kaj   en oktobro 2015, Voyager 1 kaj Voyager 2 estas inter la plej malproksimaj homfaritaj objektoj, kune kun Pioneer 10 kaj Pioneer 11.
La sondiloj estis konstruitaj de Jet Propulsion Laboratory kaj financitaj de NASA.
NGC 5046
NGC 5046 (aliaj indikoj — MCG -3-34-35, NPM1G -16.0398, PGC 46141) estas galaksio en konstelacio Virgo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
32069 Mayarao
32069 Mayarao estas tre malgranda, neordinare hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Maya Rao, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2015 pro sia projekto pri terscienco kaj scienco de la medio. Ŝi estis lernantino ĉe la Hempfield High School de Landisville (Pensilvanio, Usono).
154 Bertha
154 Bertha estas granda malhela asteroido de la asteroida zono.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita, la elde la observatorio de Parizo (Francio) farde la fratoj Paul kaj Prosper Henry, kiuj interkonsentis por partigi la titolon de malkovrinto de ĉiu asteroido. 154 Bertha estis oficiale malkovrita de Prosper-Mathieu Henry.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Berthe Martin-Flammarion, fratino de la astronomo Camille Flammarion.
The Paradise Syndrome
"The Paradise Syndrome" [La Paradiza sindromo] estas la tria epizodo de la tria sezono de Star Trek: The Original Series. Verkita fare de Margaret Armen kaj reĝisorita fare de Jud Taylor, ĝi unue estis elsendita la 4-an de oktobro 1968.
Intrigo
Kapitano James T. Kirk ĉefoficiro Spock kaj ĉefkuracisto Leonard McCoy transportiĝas al la surfaco de tero-simila planedo, el kiu ili devas devii proksimiĝantan asteroidon. Ili malkovras obeliskon kun strangaj markoj, kaj observas setlejo kies loĝantoj, laŭ Spock, estas devenitaj el indiĝenaj amerikanoj. Kirk, ekstere de vido de la aliaj, falas tra kaptilo en la bazon de obelisko, kie li restas senkonscia. Spock kaj McCoy ne povas trovi Kirkon kaj revenas al la USS Enterprise (NCC-1701) por kompletigi sian mision.
Kirk vekas kun amnezio, kaj du virinoj, inkluzive de Miramanee (Sabrina Scharf), la triba pastrino, vidas Kirk emerĝi de ilia "templo". Li estas alvokita kiel dio, kaj ili reiras al sia vilaĝo, kie la tribaj pliaĝuloj postulas pruvon pri la diaĵo de Kirk. En tiu momento, oni enkondukas dronigitan knabon (Lamont Laird). Salish (Rudy Solari), la medicinisto, deklaras la infanon mortintan, sed Kirk uzas spiradon el buŝo en buŝon por revivigi lin. La plejaĝuloj akceptas Kirk kiel dio, devigante al Salish forlasi sian pozicion al Kirk.
Sekvante la tradicion, ke la tribo pastrino kaj medicinisto edziĝas, Miramanee malakceptas Salish'on por Kirk. Dume, la kosmonaŭtoj interkaptas la asteroidon, sed malsukcesas deviigi aŭ detrui ĝin. Spock ordigas la kosmoŝipon sekvi la asteroidon al la planedo, kie Kirk faras pli profunde enamiĝita de Miramanee, kvankam en la nokto ĉagreniĝis per sonĝoj. Miramanee feliĉe diras al Kirk ke ŝi estas graveda.
Kiam la Enterprise proksimiĝas la planedon, Spock sukcesas parte deĉifri la simbolojn sur la obelisko. Ĝi estas asteroida deflektoro konstruita fare de la "Preservantoj", malnova kulturo, kiu restarigis diversajn endanĝerigitajn humanarajn populaciojn sur aliaj planedoj por certigi ilian postvivadon. Spock supozas, ke la obelisko malfunkciis.
Ĉar la asteroido venas la planedon, la ĉielo malheliĝas, la tondroj kaj la fortaj ventoj blovas, kaj la plejaĝuloj diras al Kirk, ke li devas eniri en la templon por haltigi la ŝtormon. Kiam Kirk haltas sur la flanko de la obelisko, la tribo turniĝas kontraŭ li, ŝtonigante lin kaj Miramanee'n. Spock kaj McCoy materialiĝas, timigante la vilaĝanojn for. Spock uzas konscian kunfandiĝon por rekuperi la memorojn de Kirk, dum McCoy vidas la vundojn de Miramanee. Kirk malfermas la kaptilon kaj Spock aktivigas la deflektoron en la lastaj minutoj. McCoy rakontas al Kirk, ke Miramanee ne plu vivas.
Kritiko
Daniel Leonard Bernardi diras ke la epizodo prezentas stereotipojn de indiĝenoj amerikanoj kiel noblaj sovaĝuloj kaj blankuloj kiel "normalaj" kaj eĉ diaj estaĵoj. Miramanee estas portretita kiel simpla, ne tiel brila, ŝi ne scias eĉ kiel forigi la ĉemizon de Kirk. Ĉi tio ne okazas kun Kirk. Li faras lampon el malnova peco kaj savis knabon per uzado de buŝo en buŝon. Malgraŭ lia amnezio, li estas "nature supera". Kiam la fremduloj rimarkas, ke Kirk ne estas dio, ili sovaĝe ŝtonigas lin kaj Miramanee'n. Spock kaj McCoy eventuale intervenas, sed nur Kirk pluvivas por eviti miksrasan bebon al Kirk.
Fervojlinio Podu Olt – Piatra Olt
La fervojlinio Podu Olt – Piatra Olt estas duaranga fervojlinio en Rumanio. Ĝi havas la numeron 201 kaj ligas la linion inter Sibiu kaj Braŝovo al la transkarpataj distriktoj Vâlcea kaj Olt.
La linio dum sia tuta itinero sekvas la fluon de la rivero Olt. Ĝi komenciĝas sur ties dekstra bordo ĉe Podu Olt kaj kvarfoje transiras ĝin, revenante sude de Dăești al la dekstra flanko. Ĝia altitudo malkreskas de 378 metroj en Podu Olt al 132 metroj en Piatra-Olt. De Turnu Roșu al Râmnicu Vâlcea la nacia vojo DN7 (E81), same sekvante la riveran valon, akompanas la fervojlinion, poste tion faras la nacia vojo DN64.
La linio devas transponti ne nur la riveron Olt, sed ankaŭ plurajn flankajn riverojn ĝiajn, kiuj venas de okcidento:
Sude de Zlătărei la linio je kelkaj kilometroj konsistigas la limon inter la distriktoj Vâlcea kaj Olt, disigante la vilaĝojn Șerbanești (Vâlcea, okcidente) kaj Petculești (Olt).
La linio estas pliparte unutraka; dua trako inter Cozia kaj Râmnicu Vâlcea estis malfermita en decembro 1981. Kvar stacioj (du eksaj kaj du ekzistantaj) de la linio ne havas nomojn, sed nur indikon de kilometra distanco; ĝi rilatas al la distanco al Bukareŝto.
Historiaj monumentoj
Kvin konstruaĵoj de la linio estis deklaritaj historiaj monumentoj:
Dambořice
Dambořice estas vilaĝo en Ĉeĥio, en Sudmoravia regiono, en distrikto Hodonín. Vivas ĉi tie.
Interesaĵoj
En ĉirkaŭaĵo de vilaĝo oni elterigas nafton. Tiu ĉi loko estas ĉefa fonto de nafto en Ĉeĥio.
Emil Jónsson
Emil Jónsson  (Guðmundur Emil Jónsson; naskiĝis la, mortis la ) estis islanda inĝeniero, bankdirektoro, politikisto kaj ĉefministro. Li estis partiestro de la Popolpartio en 1958—1968, kaj parlamentano en 1934—1971.
Familio
Liaj gepatroj estis Jón Jónsson (1865—1941) kaj Sigurborg Sigurðardóttir (1865—1949). Lia edzino: Guðfinna Sigurðardóttir (1894—1981), gefiloj: Ragnar (1923), Vilborg (1928), Jón (1929), Sigurður Gunnar (1931), Sighvatur Birgir (1933), Guðrún (1936).
Virina Futbala Mondpokalo 2003
La ĉampionado pri la Virina Futbala Mondpokalo 2003, oficiale Virina Mondpokalo de FIFA 2011, estis turniro por naciaj teamoj de futbalistinoj - la kvara tiaspeca ĉampionado. Ĝi okazis inter la  20-a de septembro kaj la 12-a de oktobro 2003, kiel la antaŭa turniro denove en pluraj urboj de Usono: Origine la evento estis planata okazi en Ĉinio, sed la tiea epidemio de netipa pneŭmonio (SARS) kaŭzis translokigon al Usono. Laŭ la regularo rajtas partopreni 16 teamoj: Al la turniro komence aliĝis 98 naciaj teamoj kaj en antaŭturniraj matĉoj elektiĝis la 16 plej bonaj. Mondĉampiono kaj gajninto de la pokalo iĝis la Germana virina nacia teamo de futbalo, la duan pozicion akiris la teamo de Svedio kaj la trian tiu de Usono.
Bradornoj
Bradornoj estas la membroj de Bradornis, kio estas genro de malgrandaj paserinaj birdoj de la granda familio de Muŝkaptuledoj.
Temas pri grizbrunaj birdoj, pli malhelaj supre ol sube, kun nigraj okuloj kaj helaj markoj ĉe tiuj.
Kontraŭjudismo
Kontraŭjudismo estas la tuta aŭ parta kontraŭo al la juda religio — kaj sekvantoj de tiu religio — fare de personoj, kiuj sekvas alian religion. Tamen judismo povas esti konsiderata ne nur kiel religio sed ankaŭ kiel kulturo, pro kio kontraŭjudismo, povas esti ankaŭ kultura maltoleremo.
Kontraŭjudismo, kiel kontraŭo al specifa pensmaniero pri Dio, estas distingebla de antisemitismo, kiu estas pli kiel formo de rasismo. Tamen en multaj kuntekstoj ambaŭ terminoj tro ofte estas interuzataj.
Kritiko
Laŭ David Nirenberg en sia libro Kontraŭjudismo: La okcidenta tradicio, judoj (kaj judismo) estas por okcidentanoj konsistiga aliulo. Tio celas diri, ke anoj de la okcidentaj civilizoj uzas judojn por konstrui siajn proprajn identecajn konceptojn. Per "okcidentanoj" li celas ne nur kristanojn sed ankaŭ islamanojn, antikvajn egiptojn kaj romianojn, kaj eĉ hodiaŭaujn klerismanojn, marksistojn, anarkiistojn, ktp.. Liaopinie, temas pri iuspeca projekcio: idealigo de la kristana, islama aŭ (pli moderne) klerisma civilizo, kune kun malidealigo de la juda religio. Kontraŭjudistoj, laŭ Nirenberg, traktas problemojn en la propraj civilizoj kiel juda influo, ekz. la tiel nomata "fariseismo" aŭ la trakto, en la kontraŭreligia polemiko de Miĥail Bakunin, de kristanismo kiel evoluinta judismo kaj de ateismo kiel eĉ pli evoluinta, eĉ pli civilizeca.
Selk
Selk estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Schleswig-Flensburg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Haddeby, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj, kun administra centro en la komunumo Busdorf.
Ĝinano
Ĝinano aŭ Ĝjinano aŭ Jinan (济南市) estas sidejo de Ŝandongo kaj universitata urbo (konata, kiel "Grandurbo de Fontoj") en meza-orienta Ĉinio. Historie (ekzemple en la Enciklopedio de Esperanto de 1934) la urba nomo ankaŭ estis latinliterigita Tsinan.
Soisy-sous-Montmorency
estas franca komunumo, lokita en la departemento Val-d'Oise kaj en la regiono Francilio.
Luxé
Luxé - prononco laŭ sistemo IFA [], jen france, en limoĝia komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĉarento (france Charente, prononco []), en la regiono Nova Akvitanio (Nouvelle-Aquitaine) kaj en la antaŭa regiono Puatuo-Ĉarentoj. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Confolens (prononco []) kaj al la kantono .
Soisy-sous-Montmorency
Ĝiaj loĝantoj estas nomataj Soiséens.
Luxé
Ĝiaj loĝantoj en la franca lingvo nomiĝas s respektive ses, se temas pri nur virinoj aŭ knabinoj.
Eksteraj ligiloj
Luxéens.
Ĝinano
Historio
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko. Ekde la 5-a jarcento budhismo prosperis tie kaj estis longe religia centro.
Proksime de Ĝjinano en la iama antikva Lu-ŝtato en la nuna provinco naskiĝis, vivis kaj mortis Konfuceo (vidu la suban bildon) ( grava ĉina instruisto, verkisto, politikisto, kaj filozofo, kies ideoj, nomataj konfuceismo, profunde influis multajn aziajn kulturojn).
Crest
Crest estas la nomo de pluraj artikoloj.
Ĝinano
Historio
Dum la interna milito en 1260 Ĝinano estis centro de ribelo. En 1906 la urbo donis permeson al la internacia komercado. Inter 1937-1945 la japanoj okupis la urbon. Nun Ĝinano estas grava industria centro. Ekde 1948 la komunistoj havis tie la potencon.
Klimato
Ĝinano havas subtropikan klimaton kun kvar klare difinitaj sezonoj. somere estas varmega kaj pluvoplena klimato, vintre estas malvarmo. La meza temperaturo estas 14.2 °C. La pluvokvanto estas ĉirkaŭ jare po 675 mm. Januare estas la plej malvarma kaj plej seka monato. Julio estas la plej varma kaj plej malseka monato.
Giovanni Teresi
Giovanni TERESI (naskiĝinta la en Marsala), studinte ĉe la Universitato de Palermo, estas itala poeto kaj verkisto latinlingva. Artikolojn li ĉefe skribis por Melissa, Latinitas, Vox Latina kaj por la interretaj blogoj de Ephemeris aŭ de Centrum Latinitatis Europae.
Vivo kaj agadoj
Multaj liaj verkoj kaj poeziaj kaj rakontaj en multaj gazetoj internaciaj jam aperis. Malofte li verkis ankaŭ en la itala lingvo. Li ankaŭ jam deĵoris kiel latinisto por Vatikanurbo. Teresi membro honora estas de la Poeta asocio de Parizo, por kiu li starigis filion en Sicilio kun la nomo de Marius Scalesi. Prezidentas Teresi ĉe la Eŭropa centro de latinaĵoj(Centrum Latinitatis Europae). En la jaro 2012 li honora verkisto fariĝis ĉe la Itala Instituto de Napolo por kiu li regule liveras latinlingvajn antaŭparolojn. Ĉefo ĵuria li iĝis en 2013 ĉe la Pontifika universitato de la Salesianoj por konkurso poeta, kie li mem iam estis gajninta premion. En 2014 li elektitis Senator Academicus Leopardianus ricevante la Premion de Sankta Georgo post publikigo de la itallingva libro Mythus et poësis.
Verkoj
o* 2011 : "Aere perennius nomen tuum", en la periodaĵo Latinitas, Lib.II, Mense IVN, AN. MMXI, p.161
Adrados
Adrados [aDRAdos] estas municipo en la nordo de la provinco Segovio, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Pinares (Pinartero) en la nordo de la provinco. La loknomo Adrados estas etimologie komprenebla kiel hedero-hava.
Toponimio
La loknomo koincidas kun aliaj similaj toponimoj pri elementoj de la pejzaĝo kun hedero, tio estas, "hedrados". Kompare kun La Adrada foje Peña Hedrada. En Zamoro estas Las Hedradas, ĉe Oŭrenso. En Salamanko, Ledrada aperis ankaŭ kiel El Hedrada en 1470.​ La evoluo el latina *ILLOS HĔDĔRĀTOS > Los Edrados estas regula. Poste okazis asimilado al Adrado.
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 19,19 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 125 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte 350 el la 1850-aj jaroj.
Ĝi distas 54 km de Segovio, provinca ĉefurbo kaj limas kun municipoj Perosillo, Cozuelos de Fuentidueña, Torrecilla del Pinar kaj Hontalbilla.
Historio
La areo apartenis unue al la Regno Kastilio. En Mezepoko okazis reloĝado.
Aktualo
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj, vitejoj, legomoj kaj terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
De la historia pasinteco restis vizitindaj vidindaĵoj el kiuj menciindas la preĝejo de Sankta Maria de la 16-a jarcento kaj la ruinoj de la ermitejo de Sankta Benedikto.
Hiroshi Ichihara
Hiroshi Ichihara (市原 大嗣, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Oita Trinita, Sagan Tosu, Renofa Yamaguchi FC, Kamatamare Sanuki kaj Honda Lock.
12833 Kamenný Újezd
12833 Kamenný Újezd estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥaj geedzoj geastronomoj Jana Tichá kaj Miloš Tichý elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en Ĉeĥa Respubliko.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la vilaĝo Kamenný Újezd. Tiu vilaĝo sude de České Budějovice, menciita unuafoje en 1263, estis ĉe malnova ŝoseo, kiu ligas la al Aŭstrio. La ŝoseo estis anstataŭigita per la ĉevaltira tramo al Linz en la 19-a jarcento.
Algeca hipokampo
La Algeca hipokampo, folieca mardrako kaj en angla leafy seadragon aŭ mardrako de Glauert, Phycodurus eques, estas mara fiŝo de la familio Singnatedoj (Syngnathidae, en la ordo Singnatoformaj), kiu inkludas mardrakojn, tubofiŝojn kaj hipokampojn. Ĝi estas la nura membro de la genro Phycodurus, el kio ebl ankaŭ la nomo Fikoduro.
Ĝi troviĝas laŭlonge de la sudaj kaj okcidentaj marbordoj de Aŭstralio. La nomo "algeca" (aŭ leafy) estas derivita el ĝia aspekto, kun longaj foliecaj (respektive algecaj) protrudoj kiuj eliras el la tuta korpo. Tiuj protrudoj ne estas uzataj por elpelado; ili utilas nur por kamuflado. La Fikoduro elpelas sin pere de brusta naĝilo borde de sia kolo kaj de dorsa naĝilo sur sia dorso proksime de sia vostofino. Tiuj malgrandaj naĝiloj estas preskaŭ komplete travideblaj kaj estas malfacile vidi ilin kiam ili ondas lantete por movi la korpon flosante tra la akvo, kio kompletas la iluzion de flosantaj algoj.
Ĝi estas la mara simbolo de la ŝtato Suda Aŭstralio kaj fokuso por la surloka markonservado.
Mueleja Kolonaro
Mueleja Kolonaro aŭ Kolonaro de Zítek (ĉeĥe: Mlýnská Kolonáda - Zítkova Kolonáda)
Oni ĝin konstruis sur la kajo de la rivereto Teplá (sur ĝia maldekstra bordo) en la jaroj 1871-1881 laŭ projekto de elstara ĉeĥa arkitekto Josef Zítek, kiu konstruis ankaŭ Nacian teatron en Prago. Do, la centjaran datrevenon ĝi jam solenis en la jaro 1981. Dum kelkaj jaroj (ok-dekaj) ĝi estis rekonstruata - la rekonstruo estis finita en la jaro 1986 de la ĉefa parto, sed dum pluaj jaroj oni daŭrigis la rekonstruadon de la teraso (tiam oni ne povis al la teraso veni).
Se ni promenus inter cento da korintikaj kolonoj (pli precize inter 124) kaj se ni rigardus supren, ni vidus la kasetforman plafonon, kiu estas tre interesa.
8252 Elkins-Tanton
8252 Elkins-Tanton estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Mueleja Kolonaro
Sur la teraso estas dek du statuoj, kiuj estas alegorioj de monatoj. Sub la volbo de la Kolonaro (Portiko) troviĝas kvar fontoj, nome:
8252 Elkins-Tanton
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Lindy Elkins-Tanton, direktorino de la Departemento pri Tera Magnetismo de la Carnegie Institution en Vaŝingtono. Ŝiaj studoj pri la formiĝo, varmiĝo kaj diferenciĝo de la asteroidoj permesis kompreni la devenon de la de la meteorŝtonoj.
Tina Majorino
Albertina Marie „Tina“ MAJORINO (7-an de februaro 1988 en Westlake Village, Kalifornio) estas usona aktorino.
Mueleja Kolonaro
Super la Mueleja fonto troviĝas marmora tabulo kun odo de Bohuslav Hasištejnský el la jaro 1500, je glora honoro de Gejsero en Karlovy Vary. Tiu ĉi odo dokumentas la longan historion de la fontoj. Ĝi estis ĉizita en marmoron laŭ iniciato de la kuracisto D-ro Jean de CARRE en la jaro 1827 fare de skulptisto Trachner el Prago. Antaŭ ol oni enpaŝus sub la volbon de Kolonaro, estas necese rigardi pluan fonton, nomatan Roka fonto (Skalní pramen) 47,9 °C varma. Menciinda estas ankaŭ la malgranda sed pitoreska malfermita altano, kie elfluas la Fonto de libereco (Pramen svobody) kun temperaturo 60,8 °C. Ĝi troviĝas ĉe la ĉefa promenada vojo inter la Mueleja kolonaro kaj la bandomo 3.
Super la kolonaro staras Kolono de Kembriĝo (Cambridžský sloup), kiu tie staras ekde la jaro 1834 je memoro al gedukoj el Cambridge. Al tiu kolono kondukas supren la ŝtuparo tuj ĉe la kolonaro. Kaj proksime de tiu loko super la dekstra parto de Kolonaro kaj super la Roka fonto, sur la deklivo troviĝas la sabloŝtona statuo de Sankta Bernardo el Clairvaux, de nekonata baroka artisto. Ĝi datiĝas el la jaro 1706.
Tina Majorino
Kiel naŭjara, ŝi ludis unuafoje en la kineja filmo When a Man Loves a Woman', poste kelkaj kinofilmoj, el kiuj la plej konata estas Waterworld kun Kevin Costner. Poste ŝi ludis porokaze en televido, ekde 1999 tute ne. Post ludo en serio Without a Trace kaj ludo de grava helprolanto en Napoleon Dynamite, ŝi denove daŭre ludas kaj ludis la rolon Cindy „Mac“ MacKenzie en Veronica Mars same la rolon Heather Tuttle en la sukcesa serio Big Love pri mormona familio. see you next year 5 of Jan 2023 Tina Majorino says i am 36 years old An image of the personality in question. Birth name	Tina Marie Majorino Birth	February 7, 1988 (aged 31) Nationality	American Careers)	Actress Internet Movie Database profile
Majorino estas membro de la muzika bando The AM Project.
Gallimard
Eldonejo Gallimard - france éditions Gallimard - estas franclingva libroeldonejo kun centra oficejo en la 7-a arondismento de Parizo. La eldonejo fondiĝis en 1911.
Konsiderita kiel unu el la plej gravaj kaj influaj eldonejoj en Francio, precipe por la dudeka jarcento kaj nuntempa literaturo, Gallimard interalie en 2011 estis la distribuisto de katalogo konsistanta el 38 Goncourt-premiitoj, 38 verkistoj kiuj ricevis la Nobel-premion pri literaturo kaj 10 verkistoj honorigitaj per la premio Pulitzer.
Gallimard estas parto de la Madrigall Group, la tria plej granda franca eldoneja konzerno.
Obsedo (Karolo Piĉ)
Obsedo estas libro de poezio de Karolo Piĉ, eldonita de Artur E. Iltis en Saarbrücken, 1984.
20582 Reichenbach
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Edith Reichenbach, mentorino en 2004 de unu finalist(in)o de la scienca konkurso de mezlernejoj The Discovery Channel Young Scientist Challenge (DCYSC). Ŝi estis instruistino ĉe la St. Anthony of Padua School en Columbus Grove (Ohio, Usono).
Obsedo (Karolo Piĉ)
Enhavo
La poemaro konsistas el 114 mallongaj poeziaĵoj de naŭsilabaj versoj.
Laŭ la fina postparolo de la aŭtoro mem, oni agnoskas la paralelecon aŭ komplementecon de tiu verko al la romano La Litomiŝla Tombejo. Ĉio okazas same en la ĉeĥa urbo Litomiŝl, kaj la sinsekvo de la poeziaĵoj laŭiras la jarsezonojn nome vintro (26 pecoj), printempo (34), somero (26) kaj aŭtuno (28). Evidentiĝas pli da atento al la plej inspirigaj sezonoj nome printempo kaj duarange aŭtune. La literatura tradicio respegulas en senhomaj urbaj panoramoj de stratetoj, placoj kaj arkadoj, kie resonas kalkanumoj de virinoj aŭ kie videblas lumetoj ĉu de lanternoj ĉu el fenestroj. La sezonoj montras sian plej arketipan karakteron frosto, neĝo, pluvo ktp.
La titolo aludas al la obsedoj aŭ, alimaniere dirite, ripetemo de samaj temoj aŭ motivoj: nome la urbo, la lumoj, la pluvo, la deziro al virinoj, obsede kun du pintaj mamoj, aŭ eĉ al junulinoj, kies jupojn levas la vento ktp. La aŭtoro mem rekonas tiun ripetemon en la postparolo. Tiu klasikemo kontrastas kun la lingva aliro al propra lingvaĵo esperantoreformema, kiu estas defendita per 18paĝa klarigaro dum la postparolo mem havas nur 3 paĝojn. Tia reformemo ne temas nur pri simplaj neologismoj (ankaŭ) sed ankaŭ pri afiksoj, prepozicioj kaj aliaj gramatikaĵoj.
Monika Wulf-Mathies
Monika WULF-MATHIES, naskiĝinta la 17-an de marto 1942 en Wernigerode (montaro Harco), estas germana sindikatistino kaj politikistino. Ŝi interalie estis membro en la Eŭropa Komisiono Santer, kiu gvidis la Eŭropan Union de la 23-a de januaro 1995 ĝis la 15-a de marto 1999. En la Eŭropa Komisiono, ŝi prezidis la fakon regiona politiko. Monika Wulf-Mathies estas membro de la socialdemokrata partio SPD de Germanio.
Lula (Sardio)
Najbaraj komunumoj estas Bitti, Dorgali, Galtellì, Irgoli, Loculi, Lodè, Onani, Orune kaj Siniscola.
Amerika turfalko
La Amerika turfalko (Falco sparverius) estas la plej eta kaj la plej kolorplena falko el Nordameriko. Ĝi estas malgranda falko, tio estas birdo de la familio de Falkedoj, kaj la ununura membro de la grupo de turfalkoj en Ameriko. Ĝi estas la plej komuna falko en Nordameriko, kaj ĝi troviĝas en ampleksa vario de vivejoj. Ĝi estas 19–21 cm longa, kaj la plej malgranda falko de Nordameriko. Ĝi estas kazo de seksa dimorfismo laŭ grando kaj laŭ plumaro, kvankam ambaŭ seksoj havas ruĝecbrunan dorson kun rimarkinda strieco. Junuloj estas similaj laŭ plumaro al plenkreskuloj.
Ĝi estas komuna birdo uzata en falkado, ĉefe fare de komencantoj.
Ĝiaj moroj similas al tiuj de la kuza eŭropa turfalko, sed ĝi ĉasas pli ofte el ripozejo ol per ŝvebo, kaj ĝi manĝas plie insektojn, ĉefe akridoj, ol mamuletojn kiaj musoj aŭ lacertoj kaj aliaj malgrandaj birdoj.
Ili nestumas en kavaĵoj en arboj, klifoj, konstruaĵoj kaj aliaj strukturoj. La tri ĝis sep ovoj estas demetataj en variaj monatoj laŭ lando: junio en Kanado, marto en Florido, januaro en Centrameriko, oktobro en Ĉilio. Ambaŭ gepatroj helpas al kovado.
Ĉefaj karakteroj estas ruĝbrunaj dorso kaj vosto, blugrizaj flugiloj (ruĝbrunaj je ino), griza kapo, blankaj vangoj kun du nigraj vertikalaj strioj.
Aspekto
Granda kiel granda turdo, la Amerika turfalko estas la plej malgranda falko de Nordameriko. La Amerika turfalko estas ekzemplo de seksa dimorfismo, kvankam estas ioma koincido en plumarkoloraro inter ambaŭ seksoj. Tiu birdo estas 19–21 cm longa kun enverguro de 50–60 cm, kaj la ino estas tipe pli granda ol la masklo. La masklo pezas 103-120 g, kaj la ino 126-166 g.
La plumaro havas pli da variado inter seksoj ol grando. Maskloj havas blugrizajn flugilojn kun nigraj punktoj kaj blankaj subflugiloj kun nigra strieco. La dorso estas ruĝecbruna kun strieco en suba duono. La ventro kaj flankoj estas blankaj kun nigra punkteco. Ankaŭ la vosto estas ruĝecbruna, kun blanka aŭ ruĝecbruna pinto kaj nigra antaŭfina zono. La dorso kaj flugiloj de la ino de la Amerika turfalko estas ruĝecbruna kun malhelbruna strieco. Subaj partoj de inoj estas kremokoloraj al sablokoloraj kun tre markata bruna strieco. La vosto estas rimarkinde diferenca el tiu de la masklo, ĉar estas ruĝecbruna kun nombraj mallarĝaj nigraj strioj. Junuloj montras kolorbildojn similajn al tiuj de plenkreskuloj. Ĉe ambaŭ seksoj, la kapo estas blanka kun bluecgriza pinto. Estas ankaŭ du mallarĝaj, vertikalaj nigraj vizaĝaj markoj ĉe ĉiu kapoflanko, dum aliaj falkoj havas unu. Estas du nigraj punktomakuloj (ocelli) en ĉiu flanko de la blanka aŭ oranĝeca nuko. La funkcio de tiuj punktoj estas studata, sed plej komune akceptita teorio estas ke ili funkcias kiel "falsaj okuloj", kaj helpas protekti la birdon el eventualaj atakuntoj el malantaŭe. La flugiloj estas mezlongaj, sufiĉe mallarĝaj kaj eĉ pli mallarĝaj pinte. Dum la turfalko ripozas, la flugilpintoj estas rimarkinde pli mallongaj ol la vostopinto.
Voĉoj
La Amerika turfalko havas tri bazajn voĉojn – la "klii" aŭ "kili", la "ĝemo", kaj la "babilaĵo." La "klii" estas kutime elsendita kiel rapida serio – klii, klii, klii, klii kiam la turfalko estas ĝenata aŭ ekscitata. Tiu alvoko estas uzata en ampleksa vario de situacioj kaj estas aŭdata de ambaŭ seksoj, sed la pli grandaj inoj tipe havas pli bastonajn voĉojn ol la maskloj. La "ĝema" alvoko estas ĉefe asocia kun manĝo, sed ĝi estas ankaŭ kriata dum kopulacio. La "babilaĵo" estas uzata en aktivado rilata al interagado inter masklo kaj ino, inklude ceremonian manĝadon, kopulacion, kaj manĝigadon de idoj. Idoj povas produkti alvokojn similajn al tiuj de plenkreskuloj kiam tiuj estas 16-tagaj.
Taksonomio
Ĝis la sesa eldono de la AOU Checklist of North American Birds estis publikigata de la American Ornithologists' Union en 1983, la plej komune uzata nomo por la Amerika turfalko estis la Pasernizo aŭ Pasera nizo. Tio okazis pro miskonekto kun la Nizo de la genro Accipiter. La sesa eldono de la listo AOU korektis tion, oficiale renomante la birdon American Kestrel (Amerika turfalko). Aliaj popolaj nomoj por la turfalko estas Grasshopper Hawk (akridonizo), pro ties dieto, kaj Killy Hawk (Kiliakcipitro), pro ties distinga alvoko.
La latina scienca nomo de la Amerika turfalko nome, Falco sparverius, estis farata de Carolus Linnaeus en sia verko de la 18a jarcento nome Systema Naturae. La genro aludas al falkata (glavoforma), aŭ hokoforma, formo de la beko, kaj la specifa parto signifas "rilata al pasero", alude al la birda malgrando kaj foja ĉasado de paseroj.
Oni agnoskis 17 subspeciojn de la Amerika turfalko, ĝenerale baze sur plumaro, grando kaj voĉoj:
Ekologio kaj kutimaro
Amerikaj turfalkoj troviĝas en ampleksa vario de biotopoj, inklude herbejojn, paŝtejojn, dezertojn kaj aliajn malfermajn al duonmalfermajn regionojn. Ili povas troviĝi ankaŭ kaj en urbaj kaj en ĉeurbaj areoj. La turfalka vivejo devas inkludi ripozejojn, malfermajn spacojn por ĉasado, kaj kavaĵojn por nestado (ĉu naturajn ĉu artefaritajn). La Amerika turfalko povas vivi en tre diversaj kondiĉoj, game el sub Arkta Cirklo, al tropikoj de Centrameriko, al altaĵoj de super 4500 m ĉe Andoj. Tiu birdospecio estas distribuata el norda Kanado kaj Alasko al plej suda pinto de Sudameriko, Fajrolando. Ĝi estas la ununura turfalko troviĝanta en Ameriko. Ĝi estis kiel vaganto en Britio, Danio, Malto kaj Azoroj.
Amerikaj turfalkoj de Kanado kaj de norda Usono tipe migras suden vintre, foje tiom malproksime kiom ĝis Centrameriko kaj Karibio. Birdoj kiuj reproduktiĝis suden je ĉirkaŭ 35 gradoj norde latitude estas kutime loĝantaj birdoj la tutan jaron. Migrado dependas ankaŭ el lokaj veterkondiĉoj. La vintrejoj kaj ties habitatoj estas elektitaj depende de la sekso. Inoj troviĝas en malfermaj areoj plej ofte ol maskloj for de la reprodukta sezono. Komuna klarigo por tiu konduto estas ke la plej grandaj inoj alvenas al preferata habitato la unuaj kaj forpelas la masklojn el siaj teritorioj.
Tiu nearktisa kaj neotropisa birdo ne estas longviva, kun averaĝa vivodaŭro de 15 monatoj. La plej aĝa ringita natura birdo estis 11jara kaj 7monata, kaj la plej aĝa kaptiva turfalko estis 17-jarulo maskla. Laŭ iu studo, homoj respondecas pri 43.2% de 1,355 konstatitaj mortoj, kiuj inkludis rektajn mortigojn kaj ŝosemortintojn, dum predado (inklude tiun fare de pli grandaj rabobirdoj) respondecis pri nur 2.8%. Tiu statistiko estas eble nuancigota tamen ĉar informitaj mortoj kutime okazas ĉe aŭ en areoj loĝataj de homoj.