cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Carl Ludwig Nietzsche
Vivo
Carl Ludwig Nietzsche naskiĝis la saman jaron kian la komponisto Richard Wagner, kiu pli malfrue ege subtenis la filozofon Friedrich. Lia patrino Erdmuthe Dorothea (fraŭline Krause; 1778-1856) havis unua edzino la kortegan advokaton Krüger en Vajmaro. Ŝi vivis en Vajmaro dum la tempo de Johann Wolfgang von Goethe kaj travivis ankaŭ la okupadon de Vajmaro fare de la francaj trupoj. Lia patro Friedrich August Ludwig Nietzsche estis intertempe ankaŭ paroĥestro en Wolmirstedt antaŭ la karierpaŝo je superintendanteco en Eilenburg. El la unua geedzeco de la patro, Carl Ludwig havis sep duongefratojn. El ili unu poste riĉiĝis en Anglujo kaj ebligis tiamaniero la bonstaton de la tuta familio herede. Eĉ Friedrich Nietzsche ankoraŭ profitis de tiu bona cirkonstanco. El la dua nupto patra Carl Ludwig havis du fratinojn, Auguste kaj Rosalie, kiuj estis ludontaj pli malfrue gravan rolon onklinan en la vivo de Friedrich Nietzsche.
Sekvante la patron Carl Ludwig studis teologion en Halle antaŭ ol fariĝi edukisto por la princinoj al la duka kortego de Altenburg. En 1842 li metitis fare de la prusia reĝo Frederiko Vilhelmo la 4-a je la postenon paroĥan en la vilaĝo Röcken apud Lützen. Li sekve ekloĝis en la paroĥestra domo kune kun la patrino kaj la du needzinigitaj fratinoj. El ili Auguste responsis pli endomaj laboroj dume Rosalie dediĉis sin je karitataj aĵoj.
En la prijunulecaj rememoroj, kiujn verkis la filo Friedrich en la aĝo de nur 14 jaroj (Aus meinem Leben, 1858), li rakontis pri la klasika rolo pastora de la patro, lia ĝentileco kaj estimateco fare de la komunumanoj. Laŭdatis ankaŭ la muzika kaj scienca talentoj de la patro. Kiam alia pastoro nome David Ernst Oehler - li ĵus ekdeĵoris en la najbara vilaĝo Muschwitz - vizitis oficiale la kolegon, Carl Ludwig ekamis ties junan filinon Franziska. La nupto de la 17-jaraĝa virineto okazis en la 10.10.1843.
Eduko de Friedrich Nietzsche ankaŭ fariĝis per muziko, kiam li estis maltrankvila; tio iĝis tre grave por liaj postaj muzikaj sentoj. En 1846 naskiĝis la filino Elisabeth kiu pli malfrue ludis tre malfeliĉan rolon kiel fondintino de la Nietzsche-arkivo kaj unuflanka interpretistino de la pensadoj de la frato. La tria infano Karl Ludwig Joseph, naskiĝinte en 1848, mortis jam tri jarojn pli malfrue.
Malsano
Dum la malfrua somero 1848 Carl Ludwig Nietzsche malsaniĝis gravege je la cerbo kaj mortis la postan jaron. Friedrich Nietzsche pro la travivo de la malsaniĝproceso patra ĉiam timis ke temus pri hereda malsano kiu povus tuŝi ankaŭ lin mem.
Friedrich Nietzsche havis en la mortojaro patra ne tute kvin jarojn, do la parto de la patro koncerne la edukon memkompreneble limigita estis. Tamen gravis la protestanta medio pastora kaj pietisma eĉ ankoraŭ kiam la filozofo okupiĝis pri demandoj prikristanismaj.
Listo de urboj de Malavio
Jen listo de urboj de Malavio laŭ la loĝantaronombro:
Lothar Rendulic
Lothar RENDULIC (naskiĝinta la 23-an de novembro 1887 en Wiener Neustadt — mortinta la 18-a de januaro 1971 en Eferding) estis oficiro de la germana Wehrmacht dum la dua mondmilito.
Rendulic naskiĝis en Wiener Neustadt (Aŭstrio) en kroata familio. En 1910 li unuiĝis al aŭstria-hungaria armeo kaj partoprenis en la unua mondmilito.
En 1923 li unuiĝis al naziisma partio de Aŭstrio, kaj partoprenis en la diplomatiaj korpoj kaj poste okupiĝis kiel militisto en Londono kaj Parizo inter 1933 kaj 1935, sed li retiriĝis en 1936 ĉar li estis multan tempon aniĝinta al partio.
Pro la atakoj dum la milito en Jugoslavio kaj Finnlando, Rendulic estis prizonata dum 20 jaroj, tamen estis liberigita en 1951.
Ĉina liriodendro
La ĉina liriodendro (Liriodendron chinense), estas la sola azia specio en la liriodendro-genro. Tiu indiĝena arbo de centra kaj suda Ĉinujo kreskas en la regionoj de Anhujo, Gŭangŝio, Ĝjangsuo, Fuĝjano, Gŭiĝoŭo, Hubejo, Hunano, Ĝjanŝio, Ŝenŝjio, Ĝeĝjango, Siĉuano kaj Junano, kaj ankaŭ loke en norda Vjetnamujo. Protektitaj populacioj troviĝas en la Tianmuŝana Nacia Rezervejo, Huangŝan-Monto, Ŭuji-Ŝan, kaj Badagongŝana Naturrezervejo.
Lothar Rendulic
Post tio Rendulic skribis plurajn librojn ĝis sia morto en Eferding, kiam li estis 83-jaraĝa.
Ĉina liriodendro
Priskribo
Tiu palearktisa-orientalisa arbo estas tre simila al la nordamerika specio, la tulipa liriodendro, malsama pri la ofte iomete pli grandaj kaj pli profund-lobaj folioj, kaj pri la pli mallongaj internaj petaloj en la floroj, al kiuj mankas la oranĝa pigmento de L. tulipifera. La ĉina liriodendro atingas proksimuman alton de 40 metroj.
Kultivado
Ĝi ne estas tiel vintrorezista kiel la nordamerika specio, sed estas kultivata sur aliaj kontinentoj kiel ornama arbo. Ĝi estas kreskigata en Anglujo (kie ekzistas multaj ĉe Reĝa Botanika Ĝardeno ) de Londono ), Irlando, Belgujo, Nederlando, kaj Germanujo. En Nordameriko, ĝi kreskas tiel fore norden kiel Bostono, Masaĉuseco en la oriento, kaj kiel Vankuvero (Kanado) en la okcidento. La ĉina liriodendro ankaŭ troviĝas en Novzelando. En kultivado ĝi kreskas tiel rapide kiel la tulipa liriodendro.
Kaito Taniguchi
Li futbalas ĉe Iwate Grulla Morioka.
Miroslav Florian
Miroslav FLORIAN, naskita la en Kutná Hora, mortinta la  en Prago, estis ĉeĥa verkisto kaj tradukisto.
Post sia gimnazia tempo li studis, ekde 1950, pri biblioteka scienco ĉe la Universitato de Karolo en Prago. Poste, servante kiel deva soldato, li laboris por la gazeto Československý voják (ĉeĥa-slovaka soldato), iĝante ties redakta ĉefo.
Verson lian portas la muro de la memorejo Pafejo de Kobylisy.
Florian ricevis interalie jenajn distingojn:
Florian dum multaj jaroj estis komitatano de la Asocio de Ĉeĥaj Verkistoj.
Kantono Harris (Georgio)
Kantono Harris (angle Harris County) estas kantono de la usona ŝtato Georgio, kreita je la 14-a de decembro, 1827. Laŭ la popolnombrado en 2000, ĝi enhavis 23 695 loĝantojn, kaj en 2005 ĝi enhavis 27 779. La kantona ĉefurbo estas Hamilton (Georgio).
Bellac (stacidomo)
Bellac estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Bellac, en departemento Haute-Vienne, regiono Nova Akvitanio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Nova Akvitanio.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Le Dorat - Limoges-Bénédictins (606000).
Centra dispozicio
alternative=Pythagorean means.png|eta|[[Geometria konstruo de oftaj mezumoj (nur por 2 valoroj): Por du sekcioj a kaj b, konstruu duoncirklon kies diametro estas la sekcio konstruita de ĉi tiuj du sekcioj.
Ĉi tiuj mezumoj estas kolektive nomataj "pitagoraj mezumoj".]] En statistiko, centra dispozicio estas iu centro de aro da mezuroj; la vorto centro estas diverse komprenata kiel meznombro, mediano, aŭ alia mezuro de loko, depende de la ĉirkaŭteksto. Centra dispozicio estas priskriba statistiko analoga al centro de maso en fiziko. La termino estas uzata en iuj kampoj de empiria esplorado por paroli pri tio, kion statistikistoj iam nomis "loko". "Mezuro de centra dispozicio" estas loka parametro aŭ statistiko kutima taksata kiel loka parametro.
Estas kelkaj malsamaj specoj de kalkulado por centra dispozicio, kun la speco de kalkulo dependanta sur la tipo de datumoj (nivelo de mezuro) por kiu la centra dispozicio estas kalkulata.
Aritmetika meznombro
La aritmetika meznombro de kolekto de nombroj estas la plej ofta kaj akceptita "mezumo". La aritmetika meznombro \bar{x} estas difinita kiel la sumo de la koncernaj nombroj, dividita per ilia kvanto n, t.e.:
La mezumo de kolekto de valoroj estas karakterizita per la fakto, ke la sumo de ĝiaj kvadratoj de distancoj de la valoroj en la kolekto estas la plej malgranda. La aritmetika meznombro de la valoroj estas mezuro por la datuma centro, sed ne reflektas kiel ili estas distribuitaj.
Geometria meznombro
La geometria mezumo de pozitivaj valoroj estas la produkto de la valoroj, per la inverso de la nombro de valoroj:
La geometria mezumo havas trajton similan al tiu de la aritmetika meznombro: la produkto de aro de nombroj ne ŝanĝiĝas, se ĉiu el la nombroj en la produkto estas anstataŭigita per la produkto de la geometria mezumo de la grupo.
Harmona meznombro
Harmona meznombro de valoroj estas difinita kiel:
Kiam la datumaj valoroj estas pozitivaj, la harmona mezumo povas esti egala aŭ pli malalta ol la meznombroj de aritmetika kaj geometria sed ne pli alta ol ili.
Ekzemplo de problemo, kiun solvas harmona mezumo: persono vojaĝis de A al B kun rapideco de 90 km / h, kaj reiris kun rapideco de 60 km / h. Kio estis ĝia averaĝa rapideco? Aritmetika meznombro kondukos nin al respondo de 75 km / h, sed ĉi tiu respondo estas malĝusta. Por klarigi la problemon, ni supozu, ke la distanco inter la du urboj estas 90 km. La homo iris tien post unu horo, kaj reiris post unu horo kaj duono. Post du horoj kaj duono la viro veturis distancon de 180 km, do lia averaĝa rapideco estas 72 km / h. La harmonia mezumo kondukos nin al ĉi tiu rezulto.
Alia ekzemplo estas ligi rezistilojn paralele. Donita la nombro de rezistiloj konektitaj paralele, ilia ekvivalenta rezisto estas la harmonia meznombro de la valoroj de iliaj rezistiloj, dividita per la nombro de rezistiloj.
Malegaleco
Fama malegaleco en analitiko asertas ke donita serio de pozitivaj nombroj, Ilia aritmetika meznombro estas ĉiam pli granda aŭ egala al la geometria mezumo, kaj la geometria estas pli granda aŭ egala al ilia harmona mezumo. Tio estas:
Carlos Cervera Campos
Carlos Cervera Campos estas hispana esperantisto kaj poligloto kiu fondis en la jaro 2005 la Esperanto-Klubon Universitataj Amikoj en la urbo Alcalá de Henares (Madrido). Ekde 2010 li estas membro de la Madrida Advokata Asocio kaj daŭre pledas por la lingvaj rajtoj en la Eŭropa Unio.
István Avar (Auer la 2-a)
AVAR István, Auer la 2-a estis hungara piedpilkisto naskiĝinta en Arad (Hungara reĝlando, ekde 1920 en Rumanio) la 30-an de majo 1905 kaj mortinta en Kaposvár la 15-an de oktobro de 1977.
Kariero
Avar estis piedpilkisto ekde 1919 ĝis 1925 de Aradi Munkás Torna Egylet (Laborista Turnasocio) kaj ekde 1929 ĝis 1936 de la Újpest FC. En 1926-27 li estis dufoja rumana, ekde 1929 ĝis 1935 dudekunufoja hungara elektitulo. En 1934 li estis ano de hungara de mondĉampionecteamo en Italujo. Li estis en 1927–28 kaj en 1929–30 ano de rumana; en 1930–31, en 1932–33 en 1934–35 ano de la hungara ĉampionteamo. En 1929 li estis Mez-Eŭropa Pokalogajnito, en 1929 li estis ano de teamo gajninto en la Turno de Ĉampionoj. En 1930–31 li estis la piedkpilkisto de la jaro. Li estis la trejnisto de la teamo Rákóczi de Kaposvár.
NGC 7610
NGC 7610 (aliaj indikoj — NGC 7616, ZWG 432.42, UGC 12511, KUG 2317+099B, MCG 2-59-25, IRAS23171+0954, PGC 71087) estas galaksio en konstelacio Pegazo.
Ĉi tiu objekto estas en NGC-katalogo kelkfoje, kun indikoj NGC 7610, NGC 7616.
István Merly
MERLY István [merly] estis rumania hungara, hungara ĵurnalisto. Li naskiĝis en Mezőpetri la 28-an de junio 1914 kaj mortis en Bp. la 27-an de novembro 1969.
Edward Anseele
Edward ANSEELE (naskiĝis la 26-an de julio 1856 - mortis la 18-an de februaro 1938) estis flandra politikisto. Li naskiĝis en Gento. Kvankam liaj gepatroj apartenis al la "eta burĝaro " (la patro estis ŝuriparisto), Eward jam de junaĝo aktivis ene de la frua socialisma movado.
István Merly
Biografio
István Merly debutis kiel ĵurnalisto en gazeto Szamos, poste li publikis en Falvak Népe de Kluĵo, de 1927 li estis raportisto ĝis 1939 de Brassói Lapok, kiam li translokiĝis en Hungarion. En la lasta jaro de la dua mondmilito li falis en francan militkaptitejon. Reveninte en Hungarion, li estis kunlaboranto de Kis Újság, de 1948 kaj inter 1953 kaj 1956 de Esti Budapest, kies li estis enlandpolitika rubrikestro. Li laboris por pluraj jaroj ĉe la hungara presagentejo (MTI).
Edward Anseele
Edward iris al ateneo ĝis la aĝo de 17, kio por tiu tempo estis escepte longe. La socialisma kongreso de 1877 en Gento estis la komenco de lia socialisma engaĝiĝo. Li ekdeĵoris kiel ĵurnalisto ĉe la semajna ĵurnalo "De Volkswil", poste rebaptita kiel "Vooruit". Li ankaŭ kunorganizis la kooperativa bakejo Vooruit en 1880. Tiu ĉi estis la eko de tuta serio de entreprenoj kiuj poste iĝis industria imperio. Per ili Anseele volis fari "kontraŭpezilon" kontraŭ la kapitalismaj entreprenoj kaj danke al ili li povis ankaŭ subteni la laboristojn per materialoj. Dum la krizo de la 30aj jaroj de la pasinta jarcento multe perdiĝis. La Genta Vooruit ankoraŭ restas kiel pruvilo de tiu ĉi periodo.
Anseele dum multaj jaroj estis komunuma konsilanto kaj skabeno de Gento, anstataŭa urbestro kaj popola reprezentanto. Li ankaŭ kunfondis la Belga Laborista Partio. Dum la Unua mondmilito la germanoj al li ofertis la postenon de "prezidanto de Belgio", sed li rifuzis ĝin. Post la milito pro tio li estis rekompencita kaj dankita pro tio per kelkaj ministraj postenoj: de 1918 ĝis 1921 li estis ministro de publikaj laboroj kaj de 1925 ĝis 1927 ministro de Fervojoj kaj Telekomunikado. En 1930 oni al li aljuĝis la honoran titolon "Ministro de la Ŝtato".
Li mortis en Gento en 1938.
Petras Cvirka
Petras CVIRKA (12-a de marto 1909 – 2-a de majo 1947) estis litovia verkisto. Li naskiĝis en farmista familio. Liaj unuaj verkoj aperis en 1924. Lia romano Frank Kruk (1934) rakontas pri en Ameriko riĉegiĝinta litovo sarkasme, lia romano Žemė maitintoja (1935) pri kontraŭpremita pozicio de farmista popolo kaj romano Meisteris ir sūnūs pri vivo de metiistoj en kamparo en komenco de 20-a jarcento. Li studis en arta lernejo en Kaunas en 1926–1930, kaj en 1931–1932 studis arton kaj literaturon en Parizo. En 1940 li ligiĝis al Komunisma Partio de Sovetunio kaj estis elektita parlamentano. Li atentis fondon de Ligo de Sovetverkistoj de Litovio, kaj ekde 1945 li estis prezidanto de Verkista Ligo de Litovio. Li skribis ankaŭ porinfanajn librojn kaj redaktis literaturan gazeton.
Getaoj
Getaoj (japane: 下駄) estas japanaj ŝuoj, simila al lignoŝuoj kaj sandaloj. Ili estas portataj kun tradiciaj japanaj vestoj, kiel kimonoj, sed ankaŭ kun okcidentstilaj vestoj.
Tipoj
Ekzistas pluraj tipoj de getaoj. La eksterlande plej konataj estas farita el kruda lignotabulo, nomita dai (台, subteno), sur kiu estas metita la piedo, kiu estas tenita de rimeno, kiu pasas inter la unua kaj dua piedfingroj. La dai estas fiksita sur du vertikalaj lignopecoj, nomitaj ha (歯, la dentoj). La klakado de tiuj lignopecoj surplanke estas tre tipa kaj estas unu el tiuj, kies malaperon bedaŭras multaj japanoj.
Kantono Worth (Georgio)
Kantono Worth (angle Worth County) estas kantono de la usona ŝtato Georgio. Laŭ la popolnombrado en 2000, ĝi enhavis 21 67 loĝantojn, kaj en 2005 ĝi enhavis 21 996. La kantona ĉefurbo estas Sylvester (Georgio).
Getaoj
Materialo kaj formo
Formdetaloj kaj materialo de la eroj povas esti tre diversa. Tiel kamparanaj getaoj estas el kruda ligno kun kanaba rimeno kaj malaltaj ha-oj por ne enkotiĝi surpade. Kontraŭe gejŝaj getaoj estas lakitaj kun silka rimeno. Dum la Edo-epoko oiran-oj aŭ tayu-oj portis tre altajn getaojn, kiuj ŝajnigis ilin misteraj kaj malhelpis paŝadon senhelpan. Eblas ankoraŭ vidi tiajn getaojn dum kabuko-prezentado.
Oni nomas ankaŭ getaoj diversajn aliajn similajn sandalojn kun plasta plandumo, kiu similas al sandaloj el rizo-pajlo (zorioj).
Ignác Horváth
Ignác Horváth [horvAt], laŭ hungarlingve kutima nomordo Horváth Ignác estis hungara inĝeniero pri maŝinoj, profesoro, membro korespondanta de Hungara Scienca Akademio (1874).
Ignác Horváth naskiĝis la  1843 en Pest (urbo). Li mortis la 1881 en Budapeŝto.
Biografio
Ignác Horváth frekventis teknikan universitaton en urbo Pest inter 1861-1865, poste helpe de la urbestraro li plulernis en Zuriko kaj Parizo. En Francio li longe studis centralojn. Li ekinstruis en universitato de Pest en 1867, post 2 jaroj li profesoriĝis. Baldaŭe li grave malsaniĝis, tial li mortis sin.
Japanaj Vintraj Fabeloj
Japanaj Vintraj Fabeloj estas « kolekto de pecoj de Miyamoto [Masao] nur aperintaj en gazetoj dum okdekaj jaroj. »
Tiu libro, eldonita de SAT Parizo, presita en Japanio (1989), kaj redaktita de Yosikawa Syôiti enhavas originalajn rakontojn, pri beletraj, membiografiaj kaj historiaj temoj, verkitaj de Miyamoto Masao.
(18538) 1996 XY18
(18538) 1996 XY18 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde la Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
Dürrhennersdorf
Dürrhennersdorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Görlitz de la federacia lando Saksio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Annika Förster
Annika Förster, vivanta en Würzburg, estas germana esperantistino. Ĝis 2016 ŝi estis la prezidantino de Germana Esperanto-Junularo. Krome ŝi funkciis kiel ĉeforganizantino de la 71-a Internacia Junulara Kongreso (IJK) de TEJO, okazinta de la 2-a ĝis la 9-a de aŭgusto 2015 en Wiesbaden kaj la 8-a Junulara E-Semajno fine de 2016 en Langwedel am Brahmsee.
Andor Dudits
Andor Dudits [dudiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Dudits Andor estis hungara pentristo, altlerneja instruisto, prezidanto de Societo Benczúr. Lia familia nomvarianto estis Dudics [dudiĉ]. Andor Dudits naskiĝis la  en loko, kie nun estas Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Andor Dudits frekventis piaristan gimnazion en sia naskiĝurbo, en 1886 li studis en arta akademio de Vieno, en la sekva jaro en simila instituto de Munkeno, inter 1892 kaj 1897 en majstrolernejo de Gyula Benczúr. Lia alia instruisto estis Simon Hollósy. Ekde 1895 li pentradis ankaŭ freskojn, sekpentraĵojn, grandajn pentraĵojn. En 1925 li ekinstruis en Reĝa Belarta Altlernejo. Li estis ŝatata pentristo dum regaddo de Miklós Horthy, tial dum la socialismo li ne estis konforma, lia nomo mankas el tiutempaj leksikonoj. Li ricevis ŝtatan premion en 1931. Li edziĝis en 1901, post 3 jaroj filo naskiĝis.
Éva Tulit (Ruszuly)
RUSZULY Éva [pr. rusuj] estas rumanuja hungara aktorino naskiĝinta en Sâncrăieni en 1981. Ŝi estas la edzino de la entreprenisto, montgrimpisto Zsombor Tulit.
Kariero
Ruszuly ludis ekde 2004 en la hungara sekcio de la teatro de Târgu Mureş kaj poste ekde 2007 en la Teatro Tamási Áron de Sfântu Gheorghe.
Lajos Pócs
Biografio
Lajos Pócs frekventis kalvinanan gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris fizikistan diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1954. Post siaj studoj li laboris ĝismorte en la centra fizika esplora instituto en Budapeŝto. Komence li esploris produktadon de energio helpe de fuzio, tial li studvojaĝis al Kopenhago, Dubna, Usono. Ankaŭ en la sekvaj jardekoj li okupiĝis pri atomoj kaj fuzioj. Ekde la 1960-aj jaroj li estis hungara pioniro en sistema uzado de komputiloj. Tiutempe li ofte instruis en la menciita universitato. En 1972 li kandidatiĝis.
Elektitaj kontribuoj
(En ĉiuj artikoloj li estis kunlaboranto.)
Aglomeraĵo
'''
Ĝeneralsence, aglomeraĵo estas densa nedisiĝema maso kunigita el pluraj aĵoj. Laŭ la fako la difino malsamas.
Aglomeraĵo aŭ urbaro, estas centra urbo kaj ĝiaj najbaraj komunumoj, kiuj estas ligitaj al la centra urbo per senrompa ĉeno de urboj aŭ per multaj laborantoj, kiuj vojaĝas al la aglomeraĵo ĉiutage por labori. Aglomeraĵo povas havi pli ol unu centron (ekzemple, la aglomeraĵo de Ruhr en Germanio).
Aglomeraĵo aŭ aglomerado ankaŭ estas ekonomia termino:
Internacia Komerca-Ekonomika Vortaro (IKEV) difinas jene: aglomerado estas kuniĝo de entreprenoj en difinitaj regionoj aŭ centroj de loĝantaro pro la el tio rezultantaj avantaĝoj, kiuj esprimiĝas speciale en malpli alta kosto de produktado.
Eksteraj ligiloj
Pri la plej grandaj aglomeraĵoj de la mondo (angle, germane)
Florence Fuller
Florence Ada FULLER (n. en 1867 - m. la 17-an de julio 1946) estis sudafrik-devena aŭstralia artisto. Naskiĝinta en Port Elizabeth, Fuller elmigris junaĝe al Melburno kune kun sia familio. Ŝi tie lernis pentradon kun sia onklo Robert Hawker Dowling kaj kun artinstruistino Jane Sutherland. Post pluraj kursoj en la artakademio National Gallery of Victoria Art School, ŝi fariĝis profesia artisto fine de la 1880-aj jaroj. Florence Fuller foriris el Aŭstralio en 1892 kaj unue vojaĝis al Sud-Afriko, kie ŝi renkontis Cecil Rhodes kaj plenumis plurajn verkojn por li, antaŭ ol pluvojaĝi al Eŭropo. Ŝi restadis kaj studis en Eŭropo dum la sekva jardeko, escepte de mallonga reveno al Sud-Afriko por pentri portreton de Rhodes. Inter 1895 kaj 1904, ŝiaj verkoj estis ekspoziciitaj en la pentrosalono de Parizo kaj en la Reĝa Akademio de Londono.
Fuller revenis al Aŭstralio en 1904 kaj enloĝiĝis en Perth. Ŝi fariĝis sufiĉe aktiva en la loka Teozofia Societo kaj tiam pentris kelkajn el siaj plej famaj verkoj, inkluzive de A Golden Hour, kiun la Nacia Galerio de Aŭstralio priskribis en 2013 kiel « majstroverkon ». Ekde 1908, Fuller plenumis multnombrajn vojaĝojn : ŝi iomtempe vivis en Barato kaj Anglio antaŭ ol fine enloĝiĝi en Sidnejon. Ŝi akiris katedron pri figura desegno en loka akademio pri belaj artoj fondita en 1920 de la Novsudkimria Societo de Pentristinoj (New South Wales Society of Women Painters). Florence Fuller mortis en 1946.
Siatempe rigardita kiel talenta portretistino kaj pejzaĝistino, Florence Fuller estis jam en 1914 ekspoziciata en kvar publikaj artgalerioj, respektive tri en Aŭstralio kaj unu en Sud-Afriko : tio estis rimarkinda rekordo por aŭstralia virina pentristo de tiu periodo. Ŝi sekve estis tute forgesita de plejmultaj referencaj verkoj pri aŭstralia arto. Ŝiaj pentraĵoj tamen ankoraŭ videblas en la Nacia Galerio de Aŭstralio, la Artgalerio de Okcidenta Aŭstralio, la Artgalerio de Suda Aŭstralio, la Nacia Galerio de Viktorio kaj la Nacia Portretgalerio.
Junaĝo kaj frua kariero
Florence Fuller naskiĝis en Port Elizabeth (Sud-Afriko) en 1867. Ŝi estis la filino de Louisa kaj John Hobson Fuller. Florence havis plurajn gefratojn, inkluzive de du fratinoj nomitaj Amy kaj Christie, kiuj ambaŭ fariĝis kantistinoj. La tuta familio elmigris al Aŭstralio, kiam Florence estis ankoraŭ knabino. Ŝi sekve eklaboris kiel guvernistino kaj samtempe ekstudis arton : siajn unuajn kursojn ŝi vizitadis en 1883 en la artlernejo National Gallery of Victoria Art School, antaŭ ol kompletigi plian sesion en 1888. Florence dum la intera periodo ankaŭ ricevis privatajn kursojn de S-ino Jane Sutherland, priskribata de la referencverko Australian Dictionary of Biography kiel « la ĉefa virina artisto en grupo de melburnaj pentristoj, kiuj rompis la 19-jarcentan tradicion rilate al ateliera pentrado kaj preferis plenumi natur-inspiritajn verkojn ekstere ».
La onklo de Florence Fuller, Robert Hawker Dowling, estis pentristo, al kiu plej plaĉis orientalismaj aŭ aborigenaj temoj sed ankaŭ portretoj aŭ miniaturoj. Denaske brita, Robert estis edukita en Tasmanio kaj unue restis sur tiu insulo por vivteni sin kiel portretisto, antaŭ ol reveni al Britio en sia 30-a jaro. Dum la sekvaj du jardekoj, liaj verkoj ofte aperis en la ekspozicioj de la Reĝa Akademio. Li reiris al Aŭstralio en 1885 kaj tiam fariĝis unu el la artinstruistoj de Florence. En la sama jaro, la juna pentristino ricevis sian unuan komision el S-ino Ann Fraser Bon, loka filantropino kaj defendanto de la Aborigenoj de Viktorio. La komisio rilatis al la plenumado de portreto de William Barak, lasta estro de la aborigena tribo Yarra Yarra. Tiu oleopentraĵo estis poste akirita de la ŝtatbiblioteko de Viktorio. Kvankam la verko de Fuller estis multfoje uzita por bildigi Barak (eminentan figuron de la historio de Aŭstralio), ĝi ricevis mezvarmajn kritikojn. Unu kritikisto ekzemple laŭdis la objektivecon de la pentraĵo kaj ĝian emon ne ekcese idealigi aborigenan kulturon, dum alia aŭtoro taksis, ke « Fuller pentris idealon, ne personon ».
En 1886 revenis Dowling al sia denaska Britio. Rezignante sian postenon kiel guvernistino, Fuller entreprenis dediĉi sian tutan tempon al pentrado : ŝi tiel sukcese akiris sian unuan propran atelieron antaŭ eĉ sia 20-a datreveno. Dowling, kiam li foriris Aŭstralion, lasis antaŭ si nefinitan portreton de la edzino de la guberniestro de Viktorio, S-ino Loch, jam planante revenvojaĝon. La artisto tamen mortis iom post sia alveno al Britio, tiel ke Fuller mem finpretigis la portreton. Sekvis aliaj frukarieraj portretoj, inkluzive de du bildoj de senhejmaj knaboj (Weary kaj Desolate) en 1888 kaj verko titolita Gently Reproachful ("Afable riproĉema") ĉirkaŭ 1889. La juna artistino ricevis en la sama jaro premion el la Societo de Viktoriaj Artistoj, en la kategorio « Plej bona portreto fare de malpli ol 25-jara artisto ».
Eŭropo kaj Sud-Afriko
Florence Fuller vojaĝis en 1892 al la Kabo de Bona Espero por « resaniĝi », kvankam ŝia biografistino Joan Kerr ne klarigas la originon de la malsano aŭ vundo. Dum sia restado, ŝi estis gasto de sia onklo Thomas Ekin Fuller, kiu estis membro de la Parlamento de la Kabo de Bona Espero. Per lia intermeto renkontis la juna artistino la politikiston Cecil Rhodes, kiu tiam estis la ĉefministro de Kabkolonio kaj mendis al ŝi pejzaĝan pentraĵon de sia domo. Post du jaroj, ŝi ŝipveturis al Anglio kaj Francio, kie ŝi entute restadis dek jarojn. En la 1890-aj jaroj, vojaĝantaj aŭstraliaj artistoj ofte preferis Parizon ol Londono, kaj tiel ankaŭ estis la kazo de Florence Fuller. Inter aliaj samnaciaj artistoj tiam studantaj en Francio estis ekzemple Agnes Goodsir, Margaret Preston, James Quinn kaj Hugh Ramsay. Fuller ricevis kursojn en la fama kaj prestiĝa akademio Julian : ŝi tie vizitadis instruistojn kiel William-Adolphe Bouguereau kaj (poste) Raphaël Collin, kiu cetere kaj dumtempe cedis al ŝi unu el siaj atelieroj. Plejmultaj francaj artlernejoj estis nur freŝdate alireblaj de virinoj : la membrinoj de la akademio Julian spertis malbonajn studkondiĉojn kaj iom da malestimo el la virseksaj instruistoj. Spite al tiuj variaj obstakloj sukcesis Fuller pludisvolvigi sian talenton : tiutempaj kritikistoj rapide laŭdis la influon de la franca trejnado sur la verkoj de la artistino.
Dum sia eŭropa periodo, Fuller imponis sin kiel tre sukcesa artisto. Post kiam unu el ŝiaj paŝtelportretoj estis akceptita ene de la prestiĝa pentrosalono de Parizo en 1895, du pliaj verkoj estis denove ekspoziciitaj en 1896. Lasta pentraĵo titolita La Glaneuse aperis en la pentrosalono en 1897. En la sama jaro estis cetere akceptita unu el ŝiaj verkoj en la Reĝa Akademio de Londono por la unua fojo. Florence Fuller partoprenis al multaj aliaj ekspozicioj tra la mondo : precipe indas mencii la Reĝan Instituton de Oleopentristoj kaj la Artgalerion de Manĉestro en Anglio, sed ankaŭ la Societon de Viktoriaj Artistoj aŭ la Novsudkimrian Societon de Artistoj en Melburno. Unu pentraĵo, Landscape, eĉ estis akceptita en la ekspozicio organizita okaze de la 15-a datreveno de la fondjaro de Bendigo (Viktorio). Florence Fuller tamen ne restis seninterrompe en Eŭropo dum tiu periodo : ŝi revenis al Sud-Afriko en 1899 por pentri portreton de Cecil Rhodes. Laŭ kelkaj fontoj, ŝi entute preparis ne unu sed kvin apartajn portretojn de la fondinto de Rodezio. Pli posta gazeta notico raportis, ke Fuller ankaŭ vojaĝis kaj desegnis skizojn en Kimrio, Irlando kaj Italio.
Perto
Plifamiĝis Florence Fuller en 1904, kiam unu el ŝiaj verkoj, Summer Breezes, estis ekspoziciita de la Reĝa Akademio. Inter aliaj ekspoziciataj artistoj de tiu jaro estis ekzemple Rupert Bunny, E. Phillips Fox, Albert Fullwood, George Lambert kaj Arthur Streeton : Fuller restis la nura virino de tiu privilegia grupo. Artkritikisto en la gazeto The West Australian pri la ĵus plenumita verko rimarkis la jenon :
La verko (...) estas fundamente aŭstralia, preskaŭ ĝis la plej eta detalo. Starante meze de sunbrila aŭstralia paŝtejo, svelta aŭstralia blondulino tenas sian somerĉapelon kontraŭ la akraj karesoj de aŭstralia venteto - jen temo ja simpla sed grandioze simpla. (...) Krom sia subtila sugesto de sunplena vento kaj sia bildigo de delikateca figuro, la pentraĵo valoras kaj admirindas pro sia kolorskemo. (...) Esplorado de la detaloj de la bildo malkaŝas senlacan zorgon [de la artisto].
Kiam Summer Breezes estis publike prezentita, Fuller tamen jam estis reveninta al Aŭstralio. Ŝi enloĝiĝis ne en sian antaŭan domon de Melburno sed en Perton (Okcidenta Aŭstralio), kie ŝi ĝoje reiris kun sia kantistina fratino Amy Fuller. Kvankam ŝi estis nur ĉirkaŭ 35-jara, Fuller jam estis rigardata kiel « unu el la plej spertaj artistoj de Okcidenta Aŭstralio de tiu tempo ». Ŝi ĉefe pentris portretojn dum la sekvaj kvar jaroj, inkluzive de tiu de politikisto James George Lee Steere, plenumita postmorte danke al kolekto da fotografaĵoj poseditaj de la Artgalerio de Okcidenta Aŭstralio. Fuller ankaŭ ŝarĝis sin per la trejnado de pluraj studentoj, inkluzive de la franca-aŭstralia artisto Kathleen O'Connor.
Inter la ĉefaj verkoj de Fuller de tiu periodo menciindas A Golden Hour. La pentraĵo estas, laŭ oficiala prezento de la Nacia Galerio de Aŭstralio, « majstroverko kaj proponas subtilan prezenton de la homoj, lokoj kaj epokoj, kiuj konsistigas nian historion ». Tiu granda oleopentraĵo alta je 109 centimetroj kaj larĝa je 135 centimetroj bildigas viron kaj virinon, kune starantajn meze de kampara pejzaĝo en la komenco de vespero. La du personojn ĉirkaŭas herboj, kelkaj eŭkaliptoj kaj unukotiledonaj plantoj. Kiam la verko estis vendita en 2012, la aŭkcio-katalogo malkaŝis, ke la antaŭa proprietulo estis William Ride, eksa direktoro de la Okcident-Aŭstralia Muzeo. La teksto raportis la jenon :
Profesoro Ride ĉiam supozis, ke la du personoj de la pentraĵo fakte estas Sir John Winthrop Hackett (tiama direktoro de la gazeto The West Australian, fama aferisto kaj filantropo, kies bonfaroj ebligis la starigon de la impresaj konstruaĵoj de la Universitato de Okcidenta Aŭstralio) kaj de ties nova edzino Deborah Vernon Hackett.
Krom sia aperio kiel la virina persono de A Golden Hour, Deborah Vernon Hackett ankaŭ estis la pozistino de portreto plenumita ĉirkaŭ 1908, ankaŭ en la perta periodo de Fuller. Laŭ Anne Gray, estro de la sekcio pri aŭstralia arto en la Nacia Galerio de Aŭstralio, la portreto estas interesa pro pluraj kialoj :
Fuller portretis sian pozistinon simpatie, kaj sukcese kaptis la ĉarmon kaj graciecon de la juna virino. Sed ŝi ankaŭ aludis al la kompleksa personeco de S-ino Hackett per la kontrasto inter ŝia dolĉa, virineca kaj helblua robo kompare kun ŝiaj vigle nigra ĉapelo kaj rekta rigardo.
D-ro (poste Sir) Winthrop Hackett estis grava patrono de S-ino Fuller, kaj li ofte vizitis ŝian atelieron super sia ofico en la malnova ŝtatparlamento de Okcidenta Aŭstralio. La unua portreto, pri kiu mi vidis labori S-inon Fuller, estis tiu de S-ino E. Chase (...) La portreto estis komisio de D-ro Hackett, kiu intencis pendigi ĝin en sia privata galerio. S-ino Fuller pentris S-inon Hackett plurfoje, kaj antaŭ kaj post ŝia edziniĝo. Unu el la plej gajaj verkoj bildigas ŝin kiel knabinon kolektante sovaĝajn florojn en la Darlington-montetoj. La portretoj de la unuaj beboj de la geedzoj Hackett ankaŭ montriĝis interesaj studoj pri junaĝeco.
Cinomuso
Prerihundoj aŭ cinomusoj kaj ankaŭ laŭ etimilogio hundomusoj (Cynomys) estas genro de plejparte herbovoraj nestotruaj ronĝuloj praloĝantaj en la herbejoj de Norda Ameriko. Tiuj ĉi bestoj estas malpli longaj kaj malpli pezaj ol marmotoj. La kvin specioj de cinomusoj estas: nigravosta cinomuso, blankavosta cinomuso, gunisona cinomuso, meksika cinomuso, kaj allena cinomuso. Ili estas speco de ter-sciuro (Tribo: Marmoteno) kiu troviĝas en Usono, Kanado, kaj Meksiko. En Meksiko, cinomusoj plejparte troviĝas en la nordaj ŝtatoj, kiuj lokiĝas ĉe la suda fino de la Grandaj Ebenaĵoj, nordorienta Sonora, norda Nuevo Leon, kaj norda Tamaulipas. En Usono, tiuj plejparte etendiĝas de okcidento de la rivero Misisipo, kvankam ili ankaŭ enkondukiĝis en kelkaj orientaj lokoj.
Etimologio
La nomo prerihundo venas de la habitato kaj la averta voko, kiu sonas kiel la bojo de hundo. La genra nomo cinomuso devenas de la grekaj vortoj por "hunda muso".
Priskribo
Mezaveraĝe, tiuj ĉi korpulentaj ronĝuloj kreskas al longo inter 30 kaj 40 cm inkludante mallongan voston kaj kun pezo inter 0,5 kaj 1,5 kg. Seksa dimorfismo de korpa maso de cinomusoj varias inter 105 kaj 136 percentoj inter la seksoj. Inter la specioj la nigravosta cinomuso tendencas esti la malplej sekse dimorfa, kaj la blankavosta cinomuso tendencas esti la plej sekse dimorfa. Seksa dimorfismo plej altiĝas dum demamigo, kiam inaj cinomusoj perdas pezon kaj viraj cinomusoj komencas manĝi pli, kaj plej malaltiĝas kiam inoj estas gravedaj, kiam viraj cinomusoj estas lacaj pro seksumado.
Dieto
Cinomusoj estas ĉefe herbovoraj, kvankam ili manĝas iom da insektoj. Ili ĉefe manĝas gresojn kaj malgrandajn semojn. Aŭtune, ili manĝas floreblajn ne-poacajn vegetalojn. Vintre laktonutrantaj kaj gravedaj inoj aldonas al siaj dietoj neĝon por kroma akvo. Ili ankaŭ mangas radikojn, semojn, fruktojn, kaj burĝonojn. Ankaŭ poacoj de variaj specioj estas manĝataj. Nigravostaj cinomusoj en Suda Dakoto manĝas okcidentan poon, herbojn de specioj Bouteloua gracilis (angle: blue grama), Bouteloua dactyloides (angle: buffalograss), Festuca octoflora (angle: six-weeks fescue) kaj rultigarojn, dum gunisona cinomuso manĝas rultigarojn, taraksakon aŭ leontodon, plantojn el genroj Chrysothamnus (angle rabbitbrush) kaj Atriplex (angle: saltbrush), kaj iam ankaŭ kaktojn aldone al Bouteloua dactyloides (angle: buffalograss) kaj Bouteloua gracilis (angle: blue grama).
Habitato kaj nestokonstruado
Cinomusoj ĉefe loĝas je altitudo de 600 ĝis 3000 m super marnivelo. La regionoj kie ili loĝas povas varmiĝi ĝis 38 °C somere kaj malvarmiĝi ĝis -37 °C vintre. Pro tio, ke cinomusoj loĝas en regionoj emaj al mediaj minacoj inkludantaj hajlŝtormojn, neĝventegojn, inundojn, trosekecoj, kaj preriajn brulegojn, nestotruoj provizas gravajn protektadojn. Nestotruoj helpas al cinomusoj reguli siajn korpajn temperaturojn ĉar ili estas 5–10 °C vintre kaj 15–25 °C somere.Tunelaj sistemoj de cinomusoj enkanaligas pluvakvon en la subteran akvujon kiu malebligas disfluadon kaj erozion, kaj povas ŝanĝi la konsiston de la grundo en regiono per renversado de grunda densigo kiu povas rezulti de paŝtado de bovoj.
Nestotruoj de cinomusoj estas 5–10 m longaj kaj 2–3 m sub la tersurfaco. La enirtruoj estas ĉefe 10–30 cm diametra. Cinomusaj nestotruoj povas havi ĝis ses enirejoj. Foje la enirejoj estas simplaj plataj truoj en la tero, dum alifoje ili estas ĉirkaŭata de altaĵetoj de grundo aŭ lasitaj kiel stakoj aŭ dense pakitaj. Iom da altaĵetoj, kiuj nomiĝas kupolaj krateroj, povas esti tiel alta kiel 0,2-0,3nbsp;m. Aliaj altaĵetoj, kiuj nomiĝas randaj krateroj, povas esti tiel alta kiel 1 m. Kupolaj krateroj kaj randaj krateroj funkcias kiel observejojn uzitajn de la bestoj por rigardi al predantoj. Ili ankaŭ protektas la nestotruojn de inundo. La truoj ankaŭ eble provizas ventoladon dum la aero eniras tra la kupola altaĵeto kaj eliras tra la randa kratero, kiu kaŭzas brizon tra la nestotruo. Cinomusaj nestotruoj entenas ĉambrojn por provizi certajn funkciojn. Ili havas vartejojn por siaj infanojn, ĉambrojn por la nokto, kaj ĉambrojn por la vintro. Ili ankaŭ entenas aerajn ĉambrojn kiuj eble funkcias por protekti la nestotruon de inundo kaj aŭskulĉambroj por predantoj. Dum ili kaŝiĝas de predantoj, cinomusoj uzas malpli profundaj ĉambroj kiuj kutime estas metron sub la surfaco. Vartejoj emas esti pli profundaj, estante du aŭ tri metrojn sub la surfaco.
Socia organizado kaj interspacado
Alte sociaj cinomusoj loĝas en grandaj kolonioj aŭ urbetoj, kaj kolektoj de cinomusaj familioj povas etendiĝi ĝis centoj da hektaroj. La cinomusa familia grupo estas la plej baza unuo de ĝia societo. Anoj de familia grupo loĝas en la sama teritorio. Anoj de familiaj grupoj interagas tra buŝa kontakto aŭ “kisado” kaj striglado de unu la alian. Ili ne kondutas ĉi tiel kun cinomuoj de aliaj familiaj grupoj.
Cinomusa urbeto povas enteni 15-26 familiaj grupoj. Povas ankaŭ esti subgrupoj ene de urbetoj, kiuj nomiĝas “kvarteloj”, kiuj apartiĝas de fizikaj bariloj. Familiaj grupoj ekzistas interne de tiuj ĉi kvarteloj. La plej multaj familiaj grupoj komponiĝas de unu adolta reprodukta masklo, du ĝis tri adoltaj inoj kaj unu aŭ du masklidoj kaj unu aŭ du inidoj. inoj restas en sia naska grupo vivdaŭre kaj tiel estas la fonto de stabileco en la grupoj. Maskloj foriras de siaj naskaj grupoj kiam ili maturiĝas por trovi alian familian grupon por defendi kaj reprodukti. Iom da familiaj grupoj entenas pli da reprodukaj inoj ol unu masklo povas regi, do enhavas pli ol unu adolta masklo en si. Inter tiuj ĉi mult-masklaj grupoj, iom eblas enteni maskloj kiuj amike interrilatiĝas, sed la pli multo entenas maskloj kiuj antagonisme interrilatiĝas. Ene de la antaŭaj, la maskloj emas esti parencaj, dum inter la postaj ili emas ne esti parencaj. Du ĝi tri grupoj de inoj povas esti regata de unu masklo. Tamen, inter tiuj ĉi inaj grupoj, ne estas amikaj rilatoj.
La averaĝa cinomusa teritorio ampleksas 0,05-1,01 hektarojn. Teritorioj havas bone establitajn limojn kiuj koicidas kun fizikaj bariloj tiaj kiaj ŝtonoj kaj arboj. La enloĝanta masklo de teritorio defendas ĝin kaj antagonisma konduto ja okazas inter du maskloj de malsamaj familioj por defendi iliajn teritoriojn. Tiuj interagoj povus okazi 20 fojojn tage kaj daŭras kvin minutojn. Kiam du cinomusoj renkontas unu la alian ĉe la rando de siajn teritoriojn, ili komencas per fiksrigardado, farado de falsaj kuratakoj, ekpligrandigo de la vosto, klakigo de la dentoj, kaj flaresplorado la proksim-anusaj odorglandoj de unu la alian. Dum batalado, cinomusoj mordas, piedbatas, kaj ramas unu la alian. Se ties konkuranto estas proksimume la saman grandeco, la inoj partoprenas en baraktado. Alie, se la konkuranto vidiĝas, la inoj signalas al la loĝanta masklo.
Reproduktado kaj gepatrado
Cinomusa koito okazas en la nestotruoj, kaj tiel malpliigas la risko de interrompo de konkuranta masklo. Ili ankaŭ estas je malplia risko de predado. Kondutoj kiuj signas ke la ino estas en oestro inkludante subtera akompanado, memlikado de generilo, polvobanado, kaj malfrua nokta eniro en la nestotruo. La likado de generilo eble protektas kontraŭ sekse transdonitaj malsanoj kaj malsanoj de la generilo dum polvobanado eble protektas kontraŭ parazitoj. Cinomusoj ankaŭ havas seksparigan vokon kiu konsistas el aro de 2 ĝis 25 bojoj kun 3 ĝis 15 sekundan paŭzon inter ĉiu. inoj povas provi pliigi sian reproduktan sukceson per sekskuniĝo kun maskloj ekster siaj familiaj grupoj. Kiam koito finiĝas, la virseksulo ne plu sekse interesiĝas pri la ino, sed preventas al aliaj maskloj koiti.
Patrinaj cinomusoj plejmulte zorgas pri idoj. Aldone al mamnutrado de idoj, la patrino ankaŭ defendas la vartejan ĉambron kaj kolektas herbojn por la nesto. Virseksuloj rolas sian parton per defendado de la teritorio kaj tenado de la nestotruo. La idoj travivas siajn unuajn ses semajnojn sub la tero estante mamnutritaj. Ili estas demamigitaj kaj komencas alsupri de la nestotruo. Antaŭ kvin monatoj, ili plene kreskiĝas. La temo de kooperacia vartado inter cinomusoj jam estas longe debatita inter biologoj. Kelkaj argumentas ke cinomusoj defendas kaj nutras idojn kiuj ne estas siaj. kaj ŝajnas ke idoj foje dormas en la vartĉambro kun aliaj patrinoj; pro tio ke mamnutrado okazas dumnokte, ĉi tio eblas esti kazo de komuna mamnutrado. En la posta kazo, aliaj sugestas ke komuna mamnutrado okazas nur kiam patrino misidentigas idon de alia patrino kiel sian propran.
Infanmurdo ankaŭ okazas inter cinomusoj. Maskloj kiuj ekregas familia grupo foje mortigas la idojn de la antaŭa masklo. Tio ĉi kaŭzas la patrinon pli frue ekoestri. Tamen, plejmulto de infanmortigoj estas farita de proksimaj parencoj. Laktantaj inoj foje mortigas la idojn de parencaj inoj kaj por malpliigi la konkuron por la idoj de la ino, kaj por pliigi la furaĝa areo de la viktima patrino per malpliigo de ŝia teritoria defendo. Subtenantoj de la hipotezo ke cinomusoj estas komunaj vartantoj diras ke plia kialo de infanmortigo por tiu ĉi specio estas tio ke la ino povas ekhavi eblan helpanton. Ne havante proprajn idojn, la viktima patrino povas helpi nutri kaj prizorgi idojn de la alia ino.
Kontraŭ-predantaj vokoj
La cinomuso estas bone adaptita al predantoj. Uzi ties diĥromatan koloran vizion, ĝi povas detekti predantojn de malproksima distanco; ĝi tiam avertas aliajn cinomusojn pri la danĝero kun spciala alt-frekvenca voko. Constantine Slobodchikoff kaj aliaj asertas ke cinomusoj uzas uzas kompleksa sistemo de voĉa komunikado por preskribi specifajn predantojn. Laŭ ili, cinomusaj vokoj entenas specifajn informojn rilatajn al kiu predanto, kiom granda ĝi estas, kaj kiom rapide ĝi alproksimiĝas. Tiuj ĉi estis preskribitaj en la formo de gamatiko. Laŭ Slobodchikoff, tiuj ĉi vokoj, kun sia individueco responde al specifa predanto, implicas ke cinomusoj havas alte disvolvitajn kognajn kapablecojn. Li ankaŭ skribas ke cinomusoj havas vokojn por aferoj kiuj ne estas predantoj al si. Tio ĉi estas citita kiel indikaĵo ke la bestoj havas tre priskriba lingvo kaj havas vokojn por iajn eventualajn minacon.
Hiroki Kotani
Hiroki Kotani (小谷 光毅, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Grulla Morioka.
Filozofio de la religio
Filozofio de la religio estas branĉo de la filozofio kiu prikonsideras la signifon kaj la efikon de la religio por la homa estulo, unuope kaj kolektive konsiderata. Ĝi studas la rilaton de la homo kun la religia sfero klopodante enkadrigi tiun fenomenon pere de logikaj instrumentoj de la filozofiaj kompreno kaj interpreto. Ĝi diferenciĝas de la fenomenologio de la religio, de la psikologio de la religio kaj de la sociologio de la religio pro esplormetodo kaj objekto, sed ĝi diferenciĝas ankaŭ de la teologio, spite de ĝi diversaj tanĝaĵoj kun la natura teologio (aŭ fundamenta teologio) pro ties eventualaj emoj al apologetikaj.
La filozofio de la religio povas estis praktikata laŭ kriterioj enplektantaj ĝeneralajn aspektojn de la temo, ĉar interesita pri la religia fenomeno kaj klopodas ĝin analizi intelekte kaj sisteme, sed povas ankaŭ enfokusigi individuajn kaj specifajn kadrojn, kiel ekzemple tiujn de la filozofio de la juda religio aŭ kristana aŭ islama ktp. Tiu disciplino studas la fundamentojn sciteoriajn, moralajn kaj etikajn de unuopa religia kredo kaj rilate ĝin priskribas la tipon de ĝia aliro al la kredo kun pli/malpli da interveno de la racio. La granda dilemo en tiu disciplino kuŝas ĝuste en la diĥotomio kredo/racio dum ĝi provas determini kaj klarigi la disigan linion (se ĝi ekzistas) de unu de la alia.
Sciteoria statuto de la filozofio de la religio
Kontentigante inviton el pluraj flankoj, laŭ kiu prefereblas eviti ĉirkaŭlimigi la esploran kadron pere de antaŭprepara difino (ĉiam problema kiel ĉiuj difinoj), eble oni povas opcii por mallongega prilumado pri la nocio de "filozofio de la religio" kiu klarigu almenaŭ iujn elstarajn aspektojn. Multaj fakuloj klopodis ĉirkaŭskribi, el negativa vidpunkto, la semantikan spektron de tiu koncepto, evidentigante ekzemple la diferencojn interkurantajn inter la filozofio de la religio specife dirita kaj la afinaj disciplinoj, kiel estas, unuflanke, la "sciencoj pri religio" (historio, antropologio, etnologio, psikologio, sociologio de la religioj kaj ktp) kaj aliflanke la teologio en ĉiuj ĝiaj branĉoj.(vidu Adriano Fabris, Introduzione alla filosofia della religione, Laterza, Roma-Bari 1996).
Historio
Laŭhistorie, la filozofio de la religio povas esti indikata kiel transira momento de la historio de la homa pensado, kiu trovas sian precipan radikon en la germanaj filozofoj kiel Immanuel Kant Friedrich Schleiermacher kaj Hegelo. Kant kaj Hegelo startigis, aŭ iliainflue ekgastiĝis ĉe universitatoj, tie kaj tie la fakaj kursoj pri la filozofio de la religio.
La linio de pritraktado pri la filozofio de la religio kutime laŭiras tra diversa epistemologiaj metodoj, inter kiuj:
Esencismo
La esencistaj aliroj havas precizan koncepton pri filozofio de la religio kaj kutime donas grandan gravecon al la problemo pri la ekzisto aŭ ne de unu aŭ pluraj diaĵoj. Tiu problemo determinas la fakton ke oni konsideras la religion kiel elpensaĵon tute homan aŭ kiel respondon al la agado de unu aŭ pluraj dioj en la mondo. Por respondi al tiu demando, ili finiĝas por multefoje fari, kiel en mezepoko, naturan teologion, sen eviti la tension inter la du partioj.
Funkciismo
La aliroj diritaj funkciistaj apogiĝas sur la faktoj aŭ funkcioj de la religio en la socioj: kiaj ili estas kaj kiaj iliaj manifestadoj? Tiuj aliroj subtenas ke la “religieca” ne ekzistas ekstere de la formoj historie donitaj kaj kontingencaj: oni atribuas la prioritaton al la fenomenoj diritaj religiaj elmerĝantaj el la konsidero pri la komparo inter la instruoj de la religioj mem kun tio kion ili proponas kredi. Al kiu socia funkcio utilas la bezono kredi? La respondo ne konsideras la validecon aŭ nevalidecon de la religio.
Fakuloj pri tiu disciplino kapablas labori per maltfacetaj metodoj. Epigonoj pri ilia aplikado estas, interalie, Sigmund Freŭdo, Émile Durkheim, Raffaele Pettazoni ktp.
Fundamentaj problemoj
Certe prezentiĝas diversaj problemoj:
Aliaj projektoj
Religio Vikiquote
Rūdolfs Blaumanis
Kārlis Rūdolfs Leonīds BLAUMANIS (1-a de januaro 1863 – 4-a de septembro 1908) estis latva verkisto. Lia aktiva verko komenciĝis en 1880-aj jaroj. Lia verkaro inkludas multe realisman stilon. Li skribis k.a. novelojn, dramojn kaj komediojn. Li skribis ankaŭ poemojn. Li ricevis tuberkulozon kaj mortis je tuberkulozo en tuberkuloza malsanulejo en Punkaharju, Finnlando.
Idarbach (Hahnenbach)
La rojo Idarbach estas flankrivero de Hahnenbach (Nahe) en la mezmontaro Hunsrück en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.
Hermann von Pückler-Muskau
Hermann Ludwig Heinrich von PÜCKLER-MUSKAU (naskiĝinta la en Muskau, mortinta sur Kastelo Branitz la  en Cottbus-Sandow) estis germana nobelo, verkisto kaj pejzaĝĝardenisto. Lia pseŭdonimo kiel vojaĝanto kaj verkisto estis Der Verstorbene aŭ Semilasso.
Idarbach (Hahnenbach)
Geografio
La rojo estiĝas el pluraj fontrojoj en la norda parto de Idarwald apud Hochscheid. Ĝi ĉirkaŭfluas la Idarwald-on kaj unuiĝas apud Hausen kun la rojo Kyrbach al la rojo Hahnenbach.
Flaŭro kaj Faŭno
La rojo Idarbach trafluas ekstenzive utiligataj valherbejoj. Rojborde staras precipe salikoj kaj alnoj. Inter Krummenau kaj Rhaunen la valo fariĝas pli mallarĝa kaj arbaraj deklivoj limas tuj ĉe la rojo. Ĉi-tie oftas kverkojn kaj karpenoj. Grizaj ardeoj kaj platbekaj anasoj estas la plej oftaj akvobirdoj.
Hermann von Pückler-Muskau
Vivo
Post frekvento de instituto de la Herrnhutanoj en Uhyst (Spree) li iris al Pädagogium je Halle (Saale) kaj al Philanthropinum je Dessau. Poste li studis en Leipzig jursciencojn. Sed en 1803 li iĝis en Dresdeno leŭtenanto en la regimento Garde du corps. Post kelkaj jaroj li forlasis la armeon en la rango de kavaleria kapitano. Li vojaĝis al Francujo kaj Italujo kaj iĝis post reveno en 1811 post la morto patra posedanto de la Regujo muskau-a (Standesherrschaft Muskau). Post la komenco de la kampanjo de 1813 kontraŭ Napoleono Bonaparte Pückler servis kiel majoro ĉe la rusoj kaj akompanis kiel adjutanto la batalestron Bernhard von Sachsen-Weimar. Plialtrangigite je subkoloneleco Pückler plurfoje montris sian kuraĝon (ekz. dum la sturmpreno de Merksem) kaj ankaŭ kiel guberniestro de Bruĝo li estis tre lerta.