cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Historiaj nekristanaj fontoj pri Jesuo
Babilona Talmudo
La priskribo pri Yeshu ne korespondas, tamen, al tiu kristana pri Jesuo; oni inklinas pensi ke la vorto prefere estus akronimo de “yemach shemo vezichro ("estus forstrekitaj lia nomo kaj lia memoro") kiu indikas “tiun kiu provas deŝiri la Hebrearon el Hebreismo. Plue, la vorto ne aperas en la Jerusalema Talmuda teksta versio: oni atendus ke, tie ĉi ne povus manki mencio al Jesuo pro la senpera alproksimo de la jesuaj eventoj.
Ĉu tio dependis el la fakto ke, kiam oni kompilis Talmudon kristanismo ankoraŭ ne altiris sufiĉe da atento (Talmudo fakte atentigas pli pri la leĝo ol pli la historio), aŭ ĉu tio estus signalo ke Jesuo ne meritas atenton? Tamen, kaj fine, hodiaŭ se kristanoj daŭrigas rekoni en tiu figuro, plurfoje malamikige pentrita, Jesuon, Judoj inklinas subteni la neindividueblecon de la nomo kaj de la homo, kaj tiusence purigitaj eldonas modernajn Talmuderojn.
La dekok malbenoj
En unu el la redaktoj de la “Dekok Malbenoj”, liturgia juda teksto, vidiĝas referenco al kristanoj (aŭ “nazaretanoj”):
'”Ke por la apostatuloj ne plu estu espero; haste elŝiriĝu en niaj tagoj la regado de la uzurpo, kaj pereu abrupte kristanoj (nôserîm) kaj herezuloj (minim): ili estu forstrekitaj el la libro de la vivo kaj ili ne estu registritaj kun la justuloj. Benedikta estas vi, Sinjoro, kiu dispremas la arogantulojn”'.
La preĝo, nomata Birkat Ha Minim, datiĝas je la fino de la 1-a jarcento, sed ne klaras la epoko en kiu estis enŝovita la referenco al la kristanoj, se konsideri ke la aliaj samtekstaj redaktoj mencias nur herezulojn.
Sepher toldos jeschut
Per la sintagmo Sepher toldos jeschut (aŭ ankaŭ Toledot Jeschu/Yeschu) estas indikataj literaturaj verkoj pri la vivo de Jesuo. La unua estas anonima verko de la romia imperia epoko skribita en judaj rondoj por kontrasti la naskiĝantan kristanismon; la dua, publikigita en 1705, estas bazata sur la unua, eksplicite citata.
Korespondaĵo inter Plinio la juna kaj la imperiestro Trajano
Ĉirkaŭ en 112, en letero inter la imperiestro Trajano kaj la provinestro de Ponto kaj de Bitinio, Plinio la Juna, estas referenco al kristanoj. Plinio petas la imperiestron kiel sin konduti antaŭ kristanoj rifuzantaj adori la imperiestrajn statuojn kaj male preĝas “Kriston” kiel dion.
'''“La kristanoj... asertis krome ke ilia tuta kulpo aŭ eraro konsistis en la kutimo kuniĝi antaŭ ektagiĝo kaj kanti laŭvicĥore himnon al Kristo kvazaŭ al dio, kaj perĵure engaĝiĝi eviti ĉiuspecan krimon, nome plenumi nek ŝtelojn, nek fraŭdojn, nek adoltojn, fideli al la donita vorto kaj ne rifuzi la redonon de deponaĵo se repetita” (Plinio al Trajano 10.96 – 97). '''
La teksto limiĝas indiki “Kriston” kiel personon (veneritan “kvazaŭ Dion”), sed ne liveras kromajn informojn pri Jesuo: tutsole tiu dokumento ne utilas por precizigi la historian figuron de Kristo. Prefere ĝi dokumentas la disvastiĝon de la praaj kristanaj komunumoj kaj la sintenon de la romia administrado rilate ilin.
En sia respondo al Plinio, kiu ilin konsideras kulpaj pri “bedaŭrinda superstiĉo”, Trajano dispozicias ke la kristanoj ne estu serĉataj iniciate de la aŭtoritatuloj, sed ke ili povu esti persekutataj nur se denuncitaj de civitano, kondiĉe ke la denunco ne estus anonima, escepte se, oferante al la dioj de la imperioj, ili neu sian kredon.
Suetonio en la “Vivoj de la dekdu Cezaroj”
Historiisto Suetonio (70-122), en sia verko De vita Caesarum (112), skribas pri “judoj kiuj, instigitaj de Cresto (tiel!) dum la regno de imperiestro Klaŭdio estis provokintaj tumultojn, kaj ke pro tio la imperiestro ilin estis elpelintaj el Romo. Tiu pasaĵo, ĉiukaze, atestas pri la ĉeesto de kristanoj en Romo jam en tre antikva tempo (Klaŭdio forpasis en 54), ankaŭ se la utiligo de la termino “Kristanoj” por indiki la sekvantaron de Jesuo en Romo estas probable plimalfruas.
Chrestus estas ĝenerale interpretita kiel distordo de la nomo Christus (Kristo) kaj do kiel referenco al Jesuo. . La vorto Chrestus aperas, fakte, en tekstoj postaj: skriba eraro, do, eblas, ankaŭ pro la fakto ke la du vortoj en la antikva greka lingvo estis eldirita samsone: tio povis influi en la redakto de la teksto. Cetere tiutempe “Krestanoj” kaj “kristanoj” estis kutime samsence uzataj. Tio estas dokumentite en Tertuliano
Laŭ iuj esploristoj la elekto de la vortoj en la pasaĵo de Suetonio ŝajnas supozigi la ĉeeston de Kresto en Romo en la jaro 54 post Kristo: tiukaze malfacilus identigi Krestus kun Jesuo. Fakte, la nomo Krestus en romo tiuepoke estis ofte nomo de sklavoj, kaj signifis “bona” aŭ “utila”. Tiu kazo la tuta pasaĵo aludus al tumulto de sklavoj. Krom en tiu pasaĵo, Suetonio en alia verko, la “Vivo de Nerono”, mencias “kristanojn” skribante ke “(Nerono) submetis al mortopuno la kristanojn, homojn pratikantajn novan kaj malbonportan” (Vita Neronis XVI, 2). Kaj tio faris ilin akuzigante pri la incendio de Romo, laŭ Tacito.
Tacito en la "Annales"
Tacito, mencianta en du paragrafoj Kriston kaj kristanojn, skribas en la jaro 116. Li unuas en la asertado laŭ kiu iuj kristanoj ĉeestis en Romo jam en epoko de la imperiestro Nerono (54 al 68) kaj ke tiu ĉi, por eviti esti akuzata pri la incendio de Romo de 64, ilin kulpigis:
La dua asertas ke la kredo kristana estis vaste konfesata en Romo kaj Judeo kaj ke Kristo estis mortokondamnita de la “prokuratoro Poncio Pilato”:
'''“La aŭtoro de tiu nomigo, Kresto, dum la regado de Tiberio (imperiestro ekde 14 ĝis 37), estis mortokondamnita de la prokuratoro Poncio Pilato; sed, malaperinta pormomente, la mortokaŭza superstiĉo denove eksplodis ne nur en Judeo, origino de la malbono, sed ankaŭ en la Urbo, kien el ĉiuloke kunfluas ĉiuj kruelaĵoj kaj hontaĵoj (Annales, XV, 44). (Laintinlingve: Auctor nominis eius Christus Tiberio imperitante per procuratorem Pontium Pilatum supplicio adfectus erat; repressaque in praesens exitiabilis superstitio rursum erumpebat, non modo per Iudaeam, originem eius mali, sed per urbem etiam, quo cuncta undique atrocia aut pudenda confluunt celebranturque”.'''
Temas, certe, pri priskribo pri kristanismo decide negativa, markita kiel “mortokaŭza superstiĉo” do “malmorala”, tiel ke malpli probablas ke ĝi estas interpolaĵo de la kristana epoko.
Tacito registras simple Kriston – grekaĵo el la hebrea Mesio – anstataŭ Jesuon, kaj atribuas al Poncio Pilato la ŝarĝon de prokuratoro, ŝarĝon malsaman ol tiu de prefekto kaj reganto atribuita al la sama persono en la Evangelioj kaj atestita en arkeologiaj evidentoj (Skribaĵo de Pilato).
En la du paragrafo estas eksprimata negatina juĝo pri la disvastiĝo de kristanismo. Iuj esploristoj opinias ke Tacito sin bazis sur kristanaj fontoj, dum aliaj, inter kiuj Karl Adam, opinias ke Tacito, historia malamiko al la kristanoj kaj historiisto, rigore esploris pri la ekzekuto de Jesuo antaŭ ol pri tio registris. Eta malplimulto de fakuloj hipotezas ke la pasaĵo rilatanta al Poncio Pilato estas interpolaĵo flanke de tiuj kiuj celis surŝarĝi la tuta responson al Pilato.
Tiberio laŭ la raporto de Tertuliano
Tertuliano (150-220) aludas en la “apologeticum” al la fakto ke la imperiestro Tiberio estus proponinta al la romia senato agnoski Jesuon kiel dion (la romianoj ofte enkorpigis en ilia Panteono diaĵojn de la popoloj venkitaj.
La propono estus malaprobita, kio, laŭ la raportisto, konstituigis la juran bazon por la postaj persekutoj kontraŭ kristanoj, sekvantoj de “kulto nelica”.
Fragmento de vekto de Porfirio ; konfirmas la informaĵon de Tertuliano.
Se tio estus, kiuj konsilis kaj influis sur la senatatoj por ili tiel dekretis?
Reskripto de la imperiestro Hadriano
Eŭsebio de Cezareo, en sia Prieklezia historio gastigas la responson de la imperiestro Hadriano al la prokonsulo de la provinco de Azio Quinto Licinio Silvano Graniano (aŭ al ties sekvulo Gaio Minucio Fundano) kiu en letero estis petinta kiel konduti antaŭ kristanoj anonime denuncitaj. Hadriano respondas:
'''”Se tial la provincanoj kapablas klere subteni tiun petskribon kontraŭ kristanoj, en kondiĉoj en kiuj ili povu ankaŭ repliki en tribunalo, oni utiligu nur tiun proceduron, kaj ne opiniojn aŭ amaskriojn. Estas, fakte, ege oportune ke vi esploru la veron per proceso, se iu volus formaligi la akuzon. Tiam, se iu ilin akuzas kaj pruvas ke ili estis agantaj kontraŭ la leĝoj, vi decidu laŭ la graveco de la krimo; sed, vivu Herkulo, se iu kalumnie denuncas, pri tio esploru la gravecon kaj zorgu lin puni (IV.9, 2-3)”. '''
Imperiestro Marko Aŭrelio “Al si mem”
Marko Aŭrelio Antonino, imperiestro ekde 161 ĝis 180, en verko titolita “Al si mem” enirigas flugan aludon al kristanoj :
'''”Ho, kiel belas la animo kiu pace sintenas, kiam tempo estas ke ĝi malligiĝu el la korpo, aŭ estingiĝu, aŭ dissolviĝu aŭ transvivu! Sed tia dispozicio devenu el persona juĝo, kaj ne el simpla opozicio, kiel okazas por la kristanoj; ĝi estu, male, pripensita kaj inda tiel ke ankaŭ aliaj povu pri ĝi persvadiĝi, sen teatreco”. (M. Aŭrelio)'''
Letero de Publio Lentulo
La letero de Publio Lentulo estus supozita raporto de romia prokuratoro de Judeo, en kiu li informus imperiestron Tiberion pri Jesuo, pri tiu priskribante ankaŭ la fizikan aspekton. Ĉiuj historiistoj konsentas pri ĝia apokrifeco. Pri tiu persono, fakte, neniu scias, eble li ne ekzistis.
Oracio de Fronto
Marko Minucio feliĉo, en sia Octavius de fino de la 2-a jarcento), citas Oracion kontraŭ kristanoj de Marko Kornelio Fronto, difinante tiun lastan "nevidatestanto kiu liveru sian atestaĵon, sed nur deklamanto kiu volas lanĉi ofendegon", pro siaj senhonorigaj akuzoj kontraŭ la kristanaro. La atakparolo, kiu celis inciti la popolon kontraŭ la sekvantaro de la nova religio, eble meritas esti enkadrita inter la persekutoj lanĉitaj kontraŭ la kristanaro sub la regno de Marko Aŭrelio (161-180) . Reiras al tiu epoko, aparte, la epizodoj de popola perforto kontraŭ la kristanoj de Izmiro, Vieno kaj Liono . La oracio povas esti rekompilita, grandlinie, sur la bazoj de citaĵoj:.
'''”Ili kolektante el la plej malhonora popolaĉa feĉo la plej sensciulojn kaj la etklasajn virinojn, troinklinajn ekmordi pro la febleco de ilia sekso, amalgamas bandon de malbonega konspiro, kiu kolektiĝas en noktaj klikoj aŭ nehumanaj bankedoj, ne kun la celo plenumi riton, sed por kanajlaĵo; genttipo kiu emas sin kaŝi kaj fuĝi de la lumo, silenta en la publiko kaj babilema en la sekreto. Ili malŝatas sammaniere la altarojn kaj la tombojn, mokas la diojn, ridindigas la sanktajn ritojn; kompatas la sacerdotojn (se licas tion diri), preterlasas la publikajn ŝarĝojn kaj la honorajn purpurojn, ili kiuj estas preskaŭ senvestaj! [...] Ili sin rekonas en distingiloj kaj signoj kaj reciproke sin amas preskaŭ antaŭ ol ili sin konatiĝas: regnas, fakte, inter ili speco de religieco senbrida, kaj ili sin nomas sendistinge fratoj kaj fratinoj, tiel ke, sub la mantelo de la sankta nomo, ankaŭ la kutima seksemo fariĝas incesto. Tiamaniere ilia vana kaj stulta superstiĉo fieras pri krimoj. Rilate ilin, se ne estus almenaŭ io da vero, ne cirkulus insistega onidiro tiel terura, pri kiu oni pardonpetu antaŭ ol oni pri ĝi parolu. Mi aŭdas diri ke ili veneras konsekritan kapon de maldeca besto, azeno, mi ne scias pro kia konvinko: religio inda kaj prospera inter tiaj kondutoj! Aliaj rakontas ke ili veneras kaj adoras la generilojn de la sacerdote celebranto mem, kvazaŭ por adori la naturon de tiu kiu ilin generis: mi ne scias ĉu la suspekto estas pravigita, sed certe oni detaligas pri ilia kaŝitaj noktaj ritoj! Kaj kiu al ni diras ke ilia kulto koncernas viron punitan per la supera torturo de la lignoj de la kruco, kiuj konstituas la funebrajn substancojn de ilia liturgio, tiu ankaŭ alskribas al tiuj kanajlaj kaj koruptaj uloj la altarojn kiuj plej al ili konvenas por ke ili adoru kion ili meritas. Rilate la inicadon de la novadeptoj, komuna onidiro estas tiom abomenekscita kiom diskonata:'''
San Giorgio Monferrato
San Giorgio Monferrato estas komunumo de Italio.
Historiaj nekristanaj fontoj pri Jesuo
Oracio de Fronto
'''”Infano surŝutita per faruno, por trompi la nelertulojn, estas metata antaŭ tiuj kiuj devas esti inicitaj al ritoj. Invitita trudi batojn kvazaŭ ili estus senofendaj, la infano estas mortigita de iniciatito per fendoj provokitaj hazarde kaj senscie pro tio ke supre staras la faruno. Horordirende, ili el la mortigito suĉas la sangon, ili dividas avide inter si la membrojn, kaj sur tiu viktimo fiksas pakton, reciproke engaĝiĝas observi la sekreton motivite de la kompliceco en tiu krimo. Tiaj iliaj ritoj, la plej damaĝaj inter la sakrilegiaj. Ilia bankedo, estas sufiĉe konata: ĉiuj parolas pri ĝi diversenhave, kaj tion klare atestas oracio de nia retoro de Cirta. Ili banketcele kuniĝas en solena tago kun ĉiuj gefiloj, fratinoj, patrinoj, personoj de ĉiu sekso kaj ĉiu aĝo. Tie, post abunda bankedo, kiam la festenantoj jam varmiĝis kaj, inter la vinfumoj, febro de incesta volupto ilin bruligas, hundo legita al kandelingo estas incitita per lanĉo de kuko por ke ĝi unusalte sin lanĉu trans la limon al ĝi permesitan.'''
”Tiel, post estingo de la lumilo kiu egaligis ĉion kperceptitan, ili ekglonĝas en kuniĝojn de pereiga avido en la tenebroj kiuj nuligas la pudoron, hazarde partneriĝante kun incestuloj, almenaŭ konsente, ĉar en la dezirego ĉiuj celas al tio kio povas prezebtiĝi al ĉiu. (Octavius VIII,4-IX,7; Ed. J. P. Waltzing, Louvain, 1903). Latina teksto: “Qui de ultima faece collectis imperitioribus et mulieribus credulis sexus sui facilitate labentibus plebem profanae coniurationis instituunt, quae nocturnis congregationibus et ieiuniis sollemnibus et inhumanis cibis non sacro quodam, sed piaculo foederatur, latebrosa et lucifuga natio, in publicum muta, in angulis garrula, templa ut busta despiciunt, deos despuunt, rident sacra, miserentur miseri (si fas est) sacerdotum, honores et purpuras despiciunt, ipsi seminudi! [...] Occultis se notis et insignibus noscunt et amant mutuo paene antequam noverint: passim etiam inter eos velut quaedam libidinum religio miscetur, ac se promisce appellant fratres et sorores, ut etiam non insolens stuprum intercessione sacri nominis fiat incestum. Ita eorum vana et demens superstitio sceleribus gloriatur. Nec de ipsis, nisi subsisteret veritas, maxime nefaria et honore praefanda sagax fama loqueretur. Audio eos turpissimae pecudis caput asini consecratum inepta nescio qua persuasione venerari: digna et nata religio talibus moribus! Alii eos ferunt ipsius antistitis ac sacerdotis colere genitalia et quasi parentis sui adorare naturam: nescio an falsa, certe occultis ac nocturnis sacris adposita suspicio! Et qui hominem summo supplicio pro facinore punitum et crucis ligna feralia eorum caerimonias fabulatur, congruentia perditis sceleratisque tribuit altaria, ut id colant quod merentur. Iam de initiandis tirunculis fabula tam detestanda quam nota est. Infans farre contectus, ut decipiat incautos, adponitur ei qui sacris inbuatur. Is infans a tirunculo farris superficie quasi ad innoxios ictus provocato caecis occultisque vulneribus occiditur. Huius, pro nefas! sitienter sanguinem lambunt, huius certatim membra dispertiunt, hac foederantur hostia, hac conscientia sceleris ad silentium mutuum pignerantur. Haec sacra sacrilegiis omnibus taetriora. Et de convivio notum est; passim omnes locuntur, id etiam Cirtensis nostri testatur oratio. Ad epulas sollemni die coeunt cum omnibus liberis, sororibus, matribus, sexus omnis homines et omnis aetatis. Illic post multas epulas, ubi convivium caluit et incestae libidinis ebriatis fervor exarsit, canis qui candelabro nexus est, iactu offulae ultra spatium lineae, qua vinctus est, ad impetum et saltum provocatur. Sic everso et extincto conscio lumine inpudentibus tenebris nexus infandae cupiditatis involvunt per incertum sortis, etsi non omnes opera, conscientia tamen pariter incesti, quoniam voto universorum adpetitur quicquid accidere potest in actu singulorum”.
Satyricon de Petronio
'''”Portu ankaŭ unkventon kaj gustindaĵon el tiu amforo, per kiu mi volas ke estu lavataj miaj ostoj” [...] Tuj li malfermis la vazeton da nardo, unktis nin ĉiujn kaj diris: “Mi esperas ke ĝi povu tiom plaĉi al mi, morta, kiom al mi, viva”. Poste ordonis ke estu surverŝita vino en la kruĉo kaj diris: “Agu kvazaŭ vi estus invititaj al miaj funebroj”. '''
Tiuj pasaĵoj montras similaĵojn kun la Evangelio laŭ Marko (14,3-9): 3 Kaj dum li estis en Betania, en la domo de Simon, la leprulo, kiam li sidis ĉe manĝo, venis virino, havanta alabastran vazon da pura narda ŝmiraĵo, tre multekosta; kaj rompinte la vazon, ŝi surverŝis lian kapon.
Ci tie la koko estas vidata kiel signo de misŝanco, kontraŭe ol ĉe la greka kaj roma tradicio en kiu la kokkanto simbolas la venkon: kaj similas al la epizodo de la perfido de la apostolo Petro, priskribita en la kvar Evangelioj (Mt 26,69-79; Mk 14,66-72; Lk 22,54-62; Jo 18,25-27).
Ankaŭ la rakonto de la matrono de Efeso ŝprucas suspekton de aludo: '''”Efesa matrono, [...] fariĝinte vidvino, [...] loĝe sekvis la forpasinton eĉ en la tombo. [...] Samtempe la provincestro ordonis ke estu krucumitaj friponegoj ĝuste apude de la tombo en kiu la matrono priploradis la ĵuse kadavriĝintan edzon. La sekvan nokton, kiam soldato kiu gardadis la krucojn por ke neniu forprenu la korpojn por ilin entombigi, rimarkis lumon brilantan inter la tomboj kaj aŭdis la ĝemon de plorantino [...] Li volis scii kiu li estus kaj kion li farus, malsupreniris, do, en la tombon. [...] Tial ili kuŝis kune ne nur tiun nokton en kiu estis plenumita ilia himeno, sed ankaŭ la sekvan kaj la trian tagon, certe zorgante teni fermitaj la pordojn de la tombo. [...] Sed la parencaro de unu el la krucumitoj, konstatinte malpliigita la gardadon, malaltigis la alkroĉiton kaj lin honoris per la ekstrema ofico. Kaj kiam, la sekvan tagon, la soldato [...] vidis krucon senkadavran, terurite pro la puno, ekrakontis al la virino la okazintaĵon. [...] Ŝi tiam diris ke oni prenu la korpon de sia edzo el la kesto kaj ĝin pendigu sur la kruco igita senkorpa. La soldato profitis de la talento de la lertega virino, kaj la sekvan tagon la popolo miradis sin demandante kiel tiu mortinto sukcesis supreniri la krucon”. (Sat. ĈI-ĈII) '''
Tamen, ĉiuj tiuj pasaĵoj povas esti interpretitaj sendepende de la Evangelioj, aŭ eblas, ekstremmale, interpreti la Evangeliojn dependaj de Petronio; ĉiukaze se oni akceptas ke esploriĝas rilaton inter Satyricon kaj kristanismo, multaj ties pasaĵoj povas esti legita sammaniere.
Epikteto en “Disertacio” de Arriano
En la “Disertacio” de la stoika filozofo Arriano (95 ĉirkaŭ – 175 ĉirkaŭ) estas raporto pri unu el la instruaĵoj de la majstro Epikteto, kiu parolaqante pri la morto, indikis la “galileojn” (aludante eble al la kristanoj) kiel ulojn kiuj pri ĝi ne timas: '''”Ankaŭ pro frenezo iu povas rezisti kontraŭ tiaĵoj (agoj plenumitaj de tiranoj, ndt) aŭ pro obstino, kiel okazas ĉe la Galileoj”. (Dis. al Arriano IV, 6, 6) '''
Galeno en "Historio antaŭislama" de Abulfida
Abulfida en la "Historia pri epoko antaŭa al Islama epoko" registras juĝon de Galeno (129 – 216) pri kristanoj: '''”La plej granda parto de la homoj kapablas kompreni per sia menso pruvan paroladon konsekvencan, por kio ili bezonas, por esti edukitaj, mitojn. Tiaj ni konstatas en nia epoko la homoj nomataj kristanoj eltiri sian kredon el mitoj. Ili, tamen, plenumas la samajn agojn de la veraj filozofoj, Fakte, ke ili malŝatas la morton kaj ke, puŝite de ia malinklino, abomenas la karnajn plezurojn, ni tion havas antaŭ la okuloj. Troviĝas, fakte, inter ili kaj viroj kaj virinoj kiuj laŭlonge de la tuta vivo sin abstinis pri la seksaj kuniĝoj; kaj estas ankaŭ kiuj tiel progresis en la dominado kaj direktado de la animo, kaj en la plej tenaca serĉo de la virto, ĝis en nenio cedi kompare kun la veraj filozofoj”. (|De sentent. )'''
Galeno havas ne nur pozitivan vizion pri kristanoj:
'''”Neniu senpripense dekomence, kvazaŭ estus unubapte alveninta al la doktrino de Moseo aŭ Kristo, akceptu nepruvitajn leĝojn, en kiuj oni nenikaze devas kredi [...]”. (De differentia pulsuum libri quattuor II, 4 e III, 3). '''
Letero de Mara Bar Sarapion
<Small>'''”Al kio utilis al la hebreoj mortigi ilian saĝan reĝon, se konsideri ke la regno estas poste forprenita de ili. [...] nek Sokrato mortis, danke al Platono; nek Pitagoro, danke al la statuo de Junono. Eĉ nek la saĝa reĝo, danke al la nova leĝo kiun li doni”.'''</Small>
Lukiano el Samosata
Lukiano el Samosata (120 ĉirkaŭ – 186 ĉirkaŭ) informas pri sinmortigo de Peregrino Proteo intermitante diversajn aludojn al kristanoj kaj al ilia unua “leĝofarinto”: "
'''”Tiam Proteo eksciis pri la mirakla doktrino de la kristanoj, frekventante en Palestino iliajn sacerdotojn kaj skribistojn. Kaj el tio kio? Abrupte li ilin ĉiujn reduktis al la kondiĉo de infanoj, ĉar mem tutesole estis profeto, majstro kaj gvida de iliaj renkontiĝoj, interpretadis kaj eksplikadis iliajn librojn, kaj je tiuj li kompilis diversajn, kaj ili lin veneradis kiel dion, je li ili sin servis kiel je leĝofaranto kaj lin levadis al protektanto simila al tiu kiun ili veneras ankoraŭ nun, nome la homo kiu estis krucumita en Palestino pro la kreo de tiu nova religio. '''
'''”Persvadiĝis, fakte, tiuj preterlertuloj esti tutecerte nemortemaj kaj laŭeterne vivantaj, pro tio ili malŝatis la morton kaj plejgranda parto al ĝi sin konfidis spontanee. Krome, la unua leĝofarinto ilin konvinkis ke ili estas ĉiuj fratoj unu de la aliaj, sekve ili forlasis la grekajn diojn, ĉiujn unubate, kaj ekadoris la saman sofiston kiu estis krucumita kaj sin kondutis laŭ liaj leĝoj. Ili malŝatas, tial, sendistinge ĉiun bonaĵon kaj ĝin konsideras porĉiam, kutimiĝinte al tiu konduto tute senmotive. Se, do, alvenas ĉe ilin ĉarlatano kaj trompanto, kapabla profiti la okazojn, tiu povas facilege riĉiĝi, mistifikante tiujn stultajn hmojn”. (De morte Per. XI-XIII). '''
Kelso en la "Parolado verdira"
Filozofo Kelso, en la dua jarcento, polemikas kontraŭ kristanoj en sia verko “Parolado verdira” (Λόγος Ἀληθής = Alethès lógos). Tiu verko atingis la nunan epokon pere de la "Contra Celsum" de Origeno, en kiu la aŭtoro reproduktas diversan pasaĵojn por ilin refuti.
En iuj citaĵoj li rekte pritraktas Jesuon. Ekzemple: '''Puŝite de la malriĉeco, li elmigris al Egiptio por prilabori la panon, kaj instruiĝinte, tie, pri la artoj de la okulto en kiuj elstaras la egiptoj, revenis ĉe la siajn tutfiera pro la lernitaj artoj, kaj sin proklamis mem Dio puŝite de ili”. (Alethès lógos, I, 28).'''
”Jesuo kunigis ĉirkaŭ si dek aŭ dekunu personaĉojn, la plej aĉajn inter la “publikanoj kaj maristoj”, kaj kun ili trairadis ien kaj tien, malnoblege kaj malpurege pluktenante proviĵaĵoj”. (Alethès lógos, I, 62)
'”Tiu al kiu vi donis la nomon “Jesuo” reale nenio estis ol ĉefo de rabistoj, kies mirakloj kiujn vi al li atribuas nenio estis ol manifestacioj realigataj laŭmagie kaj eksoteraj artifikoj. La vero nestiĝas en la fakto ke tiuj supozitaj faroj nenio estas ol mitoj kiun vi mem kreis sen tamen revesti viajn mensogojn per la forto de la vero. Estas sciate ĉe ĉiuj ke tio kion vi skribis estas la rezulto de konstantaj remanipuladoj aranĝitaj sekve de kritikoj kontraŭ lanĉitaj”.' (Celso, Contro i Cristiani, traduzione, premessa e note di Rizzo S., Biblioteca Universale Rizzoli, 1989).
Árpád Kákonyi
Árpád Kákonyi [kAkonji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kákonyi Árpád estas hungara komponisto, altlerneja instruisto.
Árpád Kákonyi naskiĝis la en Kalocsa.
Biografio
Árpád Kákonyi frekventis muziklernejon en sia naskiĝurbo, ekde 1997 li studis en muzika mezlernejo en Budapeŝto, lia komponista majstro estis István Fekete Győr. Dum lernado li ricevis premiojn en lernejaj muzikaj konkursoj. Li akiris diplomon en Muzikarta Universitato Ferenc Liszt, lia majstro estis János Vajda (komponisto). Intertempe en 2006 li instruis en Svislando. Ekde 2008 li estas helpekzercisto en Universitato de Dramo kaj Filmo (Budapeŝto), ekde 2013 muzika gvidanto de Teatro István Örkény. Li ricevis premion en 2016.
5071 Schoenmaker
5071 Schoenmaker estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 30-an de septembro 1973 de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (apud San-Diego, Kalifornio), kaj de la nederlandaj geastronomoj kaj geedzoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (angle : Second Trojan Survey).
Nomo
Oni ne konfuzu ĝin kun 2074 Shoemaker.
Chevilly VD
Chevilly estas komunumo en la distrikto Morges en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 250 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.
Geografio
La komunumo Chevilly situas ĉe la sudorienta flanko de la Ĵurasa Montaro en la Vaŭda Mezlando sur la okcidenta deklivo de la rivero Veyron, kiu formas la orientan limon de la komunumo, proksimume 20 kilometrojn norde de la distriktĉefurbo Morges kaj 25 kilometrojn nordokcidente de la kantonĉefurbo Laŭzano. La sudan komunumlimo formas la rivero Venoge. Ĉe la sudorienta pinto de la komunumo situas la kunfluejo de la riveroj Venoge kaj Veyron. La komunumo konsistas el la vilaĝo Chevilly kaj la setlejtoj La Condémine kaj Grands Champs, kaj kelkaj izolitaj bienoj.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,87 km², de kiuj 16,3% estas kovritaj de arbaro, 75,2% servas por agrikulturo kaj 5,4% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Chevilly limas en nordo al Ferreyres, en nordoriento al La Sarraz, en sudoirento al Dizy, en sudo kaj sudokcidento al La Chaux, kaj en nordokcidento al Moiry.
Trafiko
Chevilly situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Al Chevilly kondukas flankaj vojoj de La Sarraz, Dizy kaj Moiri.
Historio
La unua dokumenta mencio de Chevilly datiĝas el la jaro 1540 kiel Chivillier. Dum mezepoko Chevilly apartenis al la Baronlando La Sarraz, kiu en la jaro 1542 fariĝis havaĵo de la familio de Gingins. Okaze de hereda divido en la jaro 1623 Chevilly estis atribuita al juna frato Joseph de Gingins-Chevilly. La senjorujo tiam fariĝis parto de la familia branĉo, kiu posedis la Senjorujon Orny. De 1709 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 ĝi esits denove aparta senjorujo. La senjorujo sub la berna regado ĝis 1798 apartenis al la Voktejo Romainmôtier.
Péter Gáncs
Péter Gáncs [gAnĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Gáncs Péter estas hungara pastro, luterana episkopo. Péter Gáncs naskiĝis la  1951 en Budapeŝto.
Ĉeĥov-muzeo en Meliĥovo
Ĉeĥov-muzeo en Meliĥovo ( Государственный литературно-мемориальный музей-заповедник А. П. Чехова в Мелихово) situas proksime de Ĉeĥov urbo, Moskva provinco, Rusio. Ĝia inaŭguro okazis la 29-an de junio 1944, danke al multaj klopodoj de gefratoj de la granda rusa verkisto Anton Pavloviĉ Ĉeĥov.
Historio
En 1892 reveninte al Moskvo post sia vojaĝo en Saĥaleno insulon Anton Ĉeĥov tre bezonis akiri oportunan loĝejon taŭgan por lia karaca praktiko kaj literatura verkado. Li sukcesis aĉeti vilaon kun vasta areo en apudmoskva distrikto Lopasnja. Samjare li tien venis kune kun siaj gepatroj kaj gefratoj. La bieno estis tute nearanĝita, tial oni multe konstruis novajn kabanojn, deponejojn, banejojn ktp. Ĉeĥov, kiel bienmastro kaj kuracisto, establis du ambulatoriojn kaj kvin separajn barakojn por ĥolermalsanuloj (tiam en Rusio okazis ĥolera epidemio). Krom du ĉiusemajnaj tagoj, kiam Ĉeĥov diagnozis pacientojn, li vizitis gemalsanulojn loĝantajn malproksime, kiuj ne povis pro sia malbona farto alveni en ambulatorion. Lian laborkampon konsistigis 26 vilaĝoj kun kelkaj miloj da loĝantoj. En Meliĥovo mem kaj ĉirkaŭe malriĉaj kamparanoj ricevis liajn senpagajn kuracan helpon, medikamentojn ka eĉ monon.
NGC 4518B
NGC 4518B (aliaj indikoj — MCG 1-32-94, ZWG 42.149, VCC 1480, PGC 41666) estas galaksio en konstelacio Virgo.
Ĉeĥov-muzeo en Meliĥovo
Historio
Multajn liajn fortojn deprenis filantropa agado: konstruado de tri lernejoj kun aĉeto de necesaj materialoj, aperigo kaj riparo de vojoj, konstruado de poŝtejo kun telegrafa aparato (tio estis raraĵo por tiama epoko) kaj fajrodeponejo, restaŭrado de loka preĝejo ktp.
Afableco kaj gastameco de la bienmastro estis tiel grandaj, ke iufoje oni devis aranĝi kromajn litojn por multenombraj vizitantoj. Ofte alvenis liaj amikoj: teatra reĝisoro Vladimir Nemiroviĉ-Danĉenko, raportisto Vladimir Giljarovskij, eldonisto Aleksej Suvorin, pentristoj Isako Levitan kaj Iosif Braz (lia portreto de Anton Ĉeĥov pentrita en 1898 troviĝas nun en Tretjakova galerio en Moskvo) k.a.
NGC 4518B
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
Ĉeĥov-muzeo en Meliĥovo
Historio
Anton Pavloviĉ mem loĝis en aparta malgranda alo, kies pacaj kaj kvietaj kondiĉoj taŭgis por verkado. Dum sep jaroj de lia loĝado en Meliĥovo aperis ĉ. liaj 40 verkoj, inter kiuj:
Muzeo
Nun funkcianta Ĉeĥov-muzeo konsistas el tri eksponejoj:
Kvanto de eksponaĵoj kalkulas ĉ. 28 000.00 ekzempleroj, kiuj troviĝas en enaj eksponejoj, kies areo egalas 336.00 m2, en malkovritaj deponejoj (188.00 m2) kaj eksteraj parkoj (6.00 hektaroj). En la muzeo laboras 135 specialistoj, kiuj ĉiujare prezentas tieajn eksponaĵojn al 80 000.00 vizitantoj.
En la muzeo ofte okazas literaturaj kunsidoj kaj teatraĵoj, ekskursioj tra la parko, kie oni povas kvazaŭ profundiĝi en tiaman medion kontribuantan al Anton Ĉeĥov verki.
Vidu ankaŭ
Ĉeĥov-muzeo en Jalto
Rheinbach
Rheinbach estas urbo en la federacia lando Nordrejn-Vestfalio de Germanio. Ĝi apartenas al la distrikto Rhein-Sieg, tutproksime de la urbo Bonno. Fine de la urbo Rheinbach havis  loĝantojn.
Partneraj urboj
Inter la partneraj urboj de Rheinbach estas kie en 1957 okazis la Internacia Junulara Kongreso de TEJO.
Rilatoj al Esperanto
En Rheinbach interalie de la jaroj 1991 ĝis 1994 en internulejo de la katolika gimnazio Vinzenz-Pallotti-Kolleg abiturientiĝis la esperantisto Ulrich Farrenkopf.
Feiko Munniksma estis dum la Dua Mondmilito en prizono tie.
Ferreyres
Ferreyres estas komunumo de la distrikto Morges en Kantono Vaŭdo en Svislando.
Geografio
Ferreyres situas ĉe la piedo de la ĵurasa montaro, proksimume 23 km nordokcidente de Laŭzano kaj 62 km nordoriente de Ĝenevo.
Schönhausen (Meklenburgo)
Schönhausen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Meklenburga Lagaro de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Ferreyres
Geografio
Sur la komunuma teritorio situas la kunfluejo de Veyron kaj Venoge en loko kun la nomo La Tine de Conflens (= la falo de la kunfluantoj) ĉar la du riveroj tie pasas akvofalojn.
La rivero Venoge formas la sudan limon de la komunumo kun Chevilly.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Ferreyres limas norde kaj oriente al La Sarraz, sude al Chevilly, okcidente al Moiry, kaj norde al Croy kaj Romainmôtier-Envy (en la distrikto Vaŭda Nordĵuraso).
Historio
La unua dokumenta mencio de Ferreyres datiĝas el la jaro 814 kiel Forrarias.
Henrik Geduly
Kursiva tekstoHenrik Geduly, laŭ hungarlingve kutima nomordo Geduly Henrik estis hungara pastro, literana episkopo.
Biografio
Henrik Geduly lernis teologion en Pozsony, poste li pastriĝis. Ekde 1896 li estis pastro en Nyíregyháza. Baldaŭe li estis eklezia notario, pli poste ĉefnotario. En 1911 li estis elektita episkopo. lett. En 1936 li ricevis la ŝtatan titolon sekreta konsilisto. Li strebis multe por la luterana edukado, en 1917 li fondis mezlernejon por fraŭlinoj en Nyíregyháza.
Gaston Thorn
Gaston Egmond THORN (naskiĝis la 3-an de septembro 1928; mortis la 26-an de aŭgusto 2007) estis politikisto de Luksemburgo, kiu - kaj enlande kaj internacie - dum sia kariero havis plurajn altajn politikajn postenojn.
Inter la jaroj 1974 kaj 1979 li estis ĉefministro de Luksemburgo. Aldone, dum 1975 li oficis kiel prezidanto de la ĝenerala asembleo de la Unuiĝintaj Nacioj. Sekve, inter la jaroj 1981 kaj 1985 li estis prezidanto de la Eŭropa Komisiono: Pri listo de liaj kolegoj en tiu eŭropa institucio vidu la artikolon pri la Komisiono Thorn.
Johano de Norprath
Johano de Norprath (naskiĝis 30an de novembro 1599; mortis la 6an de decembro 1657 en Duisburg) estis brandenburgia generalleutenanto kaj guberniestro de Herford kaj Duseldorfo same kiel Sinjoro de Hüllhausen. Li devenis de la malnova rejnlanda nobelgento Norprath el la linio Dyckhof. Liaj gepatroj estis Godhard de Norprath el la dinastio Dykhove kaj ties edzino Katarina de Bottlenberg nomita Kessel.
Karcero
Karcero estas mallarĝa kaj malluma ĉelo de malliberejo, kelkfoje eĉ subtera kamero por punitoj aŭ kondamnitoj.
Pli frue karcero estis universitata arestejo por universitatanaj ribelemuloj.
Laŭ Francisko Azorín Karcero estas Malluma ĉambro por enteni punitojn aŭ kondamnitojn. Li indikas etimologion el hebrea carcer (ĉeno) kaj de tie la latina carcer.
Madono de Caravaggio
Madono de Caravaggio/Nia sinjorino de Caravaggio aŭ Sankta Maria de la fonto/Virgulino de la sankta fonto, estas la titolo atribuita al la Madono, do Maria, la patrino de Jesuo, post la apero kiu, laŭ katolika tradicio, estus okazinta la 26-an de majo 1432 en la kamparo ĉirkaŭ la loĝloko Caravaggio, en Lombardio.
Sanktejo estis konstruita sur la loko, la nunan bazilikon starigis en 1571 la arkitekto Pellegrino Tibaldi. Sankta Maria de la fonto estas la objekto de katolika sindonemo en multaj aliaj lokoj, inkluzive de la grandurbo de Farroupilha, en la brazila ŝtato de Suda Rio-Grando, kie situas la plej granda Maria templo dediĉita al ŝi.
Episkopo Danio Bolognini ĉirkaŭ la jaro 1962 kun la aprobo de la Apostola Seĝo deklaris la Virgulinon de la Sankta Fonto en Caravaggio kunpatronino de la diocezo de Kremono.
126905 Junetveekrem
126905 Junetveekrem estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Catalina Sky Survey, plenumita elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward kaj elde la Observatorio de Monto Lemmon, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de June Tveekrem, kiu kontribuis al la asteroida specimen-alveniga misio OSIRIS-REx kiel optika inĝenierino. Spertulino pri optika modeligo kaj analizo, ŝi faris analizojn pri la parazita lumo por la spektrometro OVIRS kaj pri la sunaj reflektoj por la tutaĵo de la misio OSIRIS-REx.
Kemal Kılıçdaroğlu
Kemal KILIÇDAROĞLU (IPA: [keˈmal kɯˌlɯt͡ʃdaˈɾoːlu] (naskiĝis la en vilaĝo Ballıca en provinco Tunceli, orienta Turkio) estas turka politikisto kaj opzozicia gvidanto por la prezidenta baloto en 2023.
Politika kariero
Kılıçdaroğlu estis elektita partiestro de la respublikana popola partio (turke: Cumhuriyet Halk Partisi, mallonge CHP) ekde la. Li estas la parlamentano por Istanbulo ekde 2002. Li estis ankaŭ nomumita fare de la CHP por la oficejo de urbestro de Istanbulo en la baltoj de 2009 kaj ricevis 36.8% de la voĉdono en la balotoj. Kılıçdaroğlu estas la komuna kandidato de la sespartia opozicia alianco "Tablo de Ses" (Millet İttifakı) por la prezidenta balotado de 2023 kontraŭ turka prezidento Recep Tayyip Erdoğan. Ekrem İmamoğlu, eks-urbestro de Istanbulo kaj Mansur Yavaş, urbestro de Ankaro, sciigis ilian subtenon por la kandidateco de Kılıçdaroğlu.
Kılıçdaroğlu estis elektita kiel la vicprezidanto de la Socialista Internacio la 31-an de aŭgusto 2012.
Partio CHP
La CHP estas partio kiu donas grandan gravecon al la principoj de Atatürk. Sub partiestro Kılıçdaroğlu, la CHP profilas sin kiel centro-maldekstra, social-demokrata partio. Krome, la CHP serĉas altiri novajn balotantgrupojn rekrutante eminentajn progresemajn intelektulojn al la plej altaj niveloj de la partio. La elekto de Kılıçdaroğlu estis vidita en Turkio kaj eksterlande kiel signalo ke la CHP, kiu lastatempe altiris atenton ĉefe pro sia naciisma retoriko, revenis al vere maldekstrema kaj socialdemokrata politiko.
Persone
Lia patro de Kemal Kılıçdaroğlu estis inter la miloj da kurdoj (kirmanc, kurmanc) kiuj partoprenis la malsukcesan Dersim-ribelon.
La familio estis origine nomiĝis Karabulut, sed ĉar preskaŭ ĉiuj en la vilaĝo havis la familian nomon Karabulut, en la 1950-aj jaroj lia patro ŝanĝis al la familia nomo Kılıçdaroğlu.
Vidu ankaŭ
Ekrem İmamoğlu
Eksteraj ligiloj
turke) Persona retejo de Kemal Kılıçdaroğlu
Cuptoare
Cuptoare (kuptoare; hungare: Kuptorja) estas vilaĝo en Rumanio 20 km norde de Băile Herculane (Herkul-banejo). En 1910 ĝi havis 997 loĝantojn (rumanoj), en 1992 771 (rumanoj, hungaroj), en 2002 748, kaj laŭ la stato de en la loĝloko vivis. Ĝia unua mencio skriba estas en 1501. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al Cornea.
Lo Cailar
Lo Cailar estas la okcitana nomo de la komunumoj france nomataj
Pampango
situo de la provinco (malhelruĝe en la suda centro de la insulo)
Töss
Töss [ˈtøːs] estas rivero en la oriento de la Kantono Zuriko. Ĝi havas longecon de 50 km. Ĝia fonto troviĝas en la Zurika Oberlando ĉe la montoj Schnebelhorn kaj Tössstock je alteco de proksimume 1000 m super la marnivelo. Ĝi trafluas la Tössvalon norden, pasas la urbon Vinterturon kaj alfluas ĉe la limo de Eglisaŭ kaj Freienstein-Teufen al la rivero Rejno.
Pampango
Pampango - filipine Pampanga - estas provinco de la Filipinoj, nomata laŭ samnoma rivero. La provinca teritorio lokiĝas en la suda parto de la insulo Luzono, la plej granda insulo de la lando. La provinco estas parto de la administra regiono 3 de la Filipinoj - la regiono Centra Luzono, kaj situas norde de la Golfo de Manilo, okcidente de la provinco Bulakano kaj relative proksime al la landa ĉefurbo Manilo, kio klarigas altan loĝdenson de la teritorio (1088 homoj po kvadrata kilometroj, la kvara rango inter la filipinaj provincoj).
Administra centro de la provinco estas la urbo San Fernando (Filipinoj). Laŭ la censo de la jaro 2015 sur la provinca teritorio vivis sume 2 198 110 homoj. Ĝi kovras areon de 2 044 kvadrataj kilometroj.
Töss
Energiliveranto
Jam en mezepoko la homoj utiligis la akvoenergion de la rivero Töss kaj ĝiaj alfluantoj konstruante akvomuelejojn laŭlonge de la rivero. Kun la industriiĝo en la 19-a jarcento la Tössvalo dank al la akvoenergio farĝis sidejo de multnombraj fabrikoj, kiel ekzemple diversaj kontoŝpinejoj aŭ la fama nutraĵentrepreno Maggi en Kempttal, kiu hodiaŭ apartenas al Nestlé.
Komunumoj laŭlonge de la rivero Töss
La rivero Töss fluas de fonto ĝis alfluo tra la sekvantaj komunumoj: Fischenthal en la distrikto Hinwil, Baŭmo, Wila kaj Wildberg en la distrikto Pfäffikon, Turbenthal, Zell ZH, Vinterturo, Neftenbach, Pfungen kaj Dättlikon en la distrikto Vinterturo kaj Embrach, Rorbas, Freienstein-Teufen kaj Eglisaŭ en la distrikto Bülach.
Göpfritz an der Wild
Göpfritz an der Wild estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Zwettl. La komunumo situas en la okcidenta parto de la federacia lando kaj estas parto de la historia regiono Waldviertel (arbara regiono). Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
(115088) 2003 SU13
(115088) 2003 SU13 estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono malkovrita la 16-an de septembro 2003 en la kadro de la astronomia kampanjo Spacewatch elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Ĝi estas ano de la Hilda grupo, tie estas en orbita resonanco 3:2 kun Jupitero.
Ascanio Sobrero
Ascanio SOBRERO (naskiĝis la Casale Monferrato; mortis la  en Torino) estis itala kemiisto.
Interven-Buroo de la Komitato de Socia Memdefendo ĉe KOR
Interven-Buroo de la Komitato de Socia Memdefendo ĉe KOR – agentejo de la Komitato de Socia Memdefeno ĉe Komitato por Defendo de Laboristoj (KOR) fondiĝis la 9-an de majo 1977. Ties tasko estis registrado de ĉiuj kazoj pri rompo de homrajtoj flanke de regopovoj de la Pola Popola Respubliko, helpado al subpremitoj kaj viktimoj de la registaro. Gvidata de Zbigniew Romaszewski kaj Zofia Romaszewska ĝi dokumentis kelkcent kazojn de eksterleĝa agado de la komunistaj funkciuloj. Depost la tempo de malfondo de KOR en 1981 ĝi funkciis kiel la Interven-Buroo.
En agado de la buroo partoprenis i.a.: Lech Kaczyński, Jarosław Kaczyński, Jan Krzysztof Kelus, Jacek Kuroń, Jan Józef Lipski kaj Jan Lityński.
Srinivasa Aiyangar Ramanujan
Srinivasa Aiyangar RAMANUJAN, [ŝrinivAsa Aijangar ramAnaĝan] naskiĝis la 22-a de decembro, 1887 en Arode, Tamil Nadu, Barato, mortis la 26-a de aprilo, 1920 en Kumbakoman, Tamil Nadu, Barato. Li estis unu de la plej grandaj matematikaj genioj.
Li devenis el malriĉa bramana familio kaj estis edukata kun granda energio de sia patrino. En la lernejo, li estis bona, sed ne eksterordinara. Post atingi 15 jarojn li montris ekstreman matematikan talenton. Hazarde li trovis libron Synopsis of Elementary Results in Pure Mathematics ("Resumo de elementaj rezultoj per pura matematiko"). Sed tiu libro estis preskaŭ sen klarigoj kaj Ramanujan lernis labori tiamaniere. Baldaŭ li konis la tutan libron kaj komencis fari proprajn formulojn. Li mem eltrovis solvojn de problemoj, kiujn grandaj matematikistoj jam trovis.
Koncentriĝinte sole je matematiko, li lernis malbone en lernejo kaj, pro tio, li preskaŭ ne sukcesis fini ĝin. Li ricevis stipendion en Pachaiyappa's College, sed ne sukcesis pri la angla lingvo. Tamen oni permesis al li studi en la universitat. Li publikigis artikolojn en matematikaj revuoj, sed neniu rekonis lin esti genio. Li sendis multajn leterojn al gravaj matematikistoj, sed neniu komprenis liajn formulojn sen klarigoj.
Nur la brita matematikisto Godfrey Harold Hardy serioze legis lian leteron kaj rekonis lin esti genio komence de la jaro 1913. Hardy venigis Ramanujan al Kembriĝo, Anglio en Trinity College. Ĉar Ramanujan havis problemojn kun la angla kulturo kaj klimato, li ofte estis malsana kaj malbonfartis. Ramanujan povis labori nur kun Hardy, kiu oferis ĉion pro la laboro kun Ramanujan. Tiamaniere ili havis grandajn sukcesojn, sed Ramanujan neniam povis adaptiĝi al la angla medio. Ramanujan malsaniĝis pro tuberkulozo kaj mortis 32 jarojn aĝa. Hardy nomis la tempon pasigitan kun Ramanujan la plej feliĉa periodo de lia vivo. Ramanujan postlasis notlibrojn, kiuj ankoraŭ plenas de misteroj.
Moniom
Moniom [monjom] (hungare: Monyó) estas vilaĝo en Rumanio nordoriente de Reşiţa. En 1910 ĝi havis 562 loĝantojn (rumanoj); en 1992 388 (rumanoj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1777. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Krassó-Szörény vármegye). Administre ĝi apartenas al Reşiţa.
Rutongo
Historio
La kompanio Rutongo Mines ekspluatas deponejon de kasiterito. En 1948, en sia rakonto The New Congo (La Nova Kongo), la usona ĵurnalisto Tom Marvel priskribis ĉi tiun "belan" stanan minon sub la titolo "Riĉaĵoj de Ruando".
La urbo estas sidejo de la Granda Propedeŭtika Seminario de Rutongo. ,
Molitor
Molitor estas familia nomo de jenaj personoj:
5784 Yoron
5784 Yoron estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Akira Natori kaj Takeŝi Urata elde la Stacio Yakiimo, en Ŝimizu (kvartalo de Ŝizuoka).
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la insulo Joronŝima (japane 与論島, Yoron-shima), plej suda el la Amami-insuloj. Tiu nomo estis proponita de la astronomo Y. Ueno, kiu sukcesis, elde tiu insulo, observi la stelon (α Cru) dank'al la atmosfera refrakto.
134105 Josephfust
Nomo
Ĝia nomo honoras Joseph Fust, inĝenieron pri integrigo de kosmoŝipo ĉe United Launch Alliance por la Asteroida Specimenalveniga Misio OSIRIS-REx. Li estis inĝeniero pri integrigo de kosmoŝipo por la misio MAVEN al Marso. Li ankaŭ servis kiel integristo de kosmoŝipo por diversa misioj de la Usona Aerarmeo kaj por la Nacia Sekureco.
Kenneth
Kenneth estas angla vira individua nomo. Mallongigita formo estas Ken.
Etimologio
La nomo venas de la kelta lingvo.La kelta vorto Coinneach signifas "beleta,laborema, rapida". La dua fonto estas eble la malnovangla vorto Cyne-ath kiu signifas "reĝa ĵuro". Tria fonto estas eble la pikta nomo Ciniod aŭ la  gaela Cináed. Ambaŭ signifas "fajrokapo" aŭ "naskita el fajro".
Nomtago
Ĝia nomtago estas la 1-a de aŭgusto.
Nordoriento de Rio-Grando
Nordoriento de Rio-Grando (Nordeste Rio-grandense) estas unu el la mezoregionoj en la subŝtato Suda Rio-Grando de Brazilo. Laŭ oficiala takso de 2008 fare de la Instituto Brazila de Geografio kaj Statistiko en la teritorio vivis loĝantoj.
Isaac von Sinclair
Isaac von SINCLAIR (naskiĝinta la en Homburg vor der Höhe, mortinta la  en Vieno) estis germana diplomato kaj verkisto kaj amiko de la verkisto Friedrich Hölderlin.
Origino
Isaac von Sinclair devenis el prae skota familio; verŝajne jam la patro Alexander Adam von Sinclair naskiĝis en Germanujo ĉ. la jaro 1713. Tiu ĉi viro estis jursito kaj studento en Jena ekde 1773. En aprilo 1752 li ekestis edukisto en Bad Homburg de trijara filo de landgrafo Frederiko la 4-a (Hesio-Homburg) laŭ la ideoj de pietismo kaj kalvinismo.
Mortis la patro en 1778 kiam Isaac havis nur tri jarojn. Kune kun la pli junaj infanoj de landgrafo Frederiko la 5-a (kiu estis lia baptopatro) li edukitis sekve. Inter 1792 kaj 1793 li studis ĉe la Universitato de Tübingen jursciencojn kaj inter 1793 kaj 1795 ĉe la Universitato de Jena. Poste, en 1796 li ekeĵoris por la landgrafujo.