cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dobbertin
Dobbertin estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Ludwigslust-Parchim de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Döbern
La loĝloko estas la administra centro de similnoma komunumaro, do administra grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj civitanaj servoj, germane nomata Amt Döbern-Land.
Dobberkau
Dobberkau ĝis fino de 2009 estis administra komunumo en Germanio: ekde la 1-a de januaro 2010 ĝi apartenas al la komunumo Bismark (Altmark). La loĝloko troviĝas en la distrikto Stendal de la federacia lando Saksio-Anhalto. Fine de 2008 ĝi havis 294 loĝantojn.
Dittelbrunn
Dittelbrunn estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Schweinfurt kaj en la distriktaro Malsupra Frankonio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Diez
Diez estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rhein-Lahn de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
La mezepoka grafa kastelo Diez estas montburgo super la urbo Diez.
Dirlewang
Dirlewang estas foira komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Unterallgäu kaj en la distriktaro Ŝvabio de la federacia lando Bavario. Fine de Dirlewang havis  loĝantojn.
La komunumo estas la administra centro de samnoma komunumaro, germanlingve en Bavario titolata "Verwaltungsgemeinschaft", kiu konsistas el la foira komunumo Dirlewang kaj la najbaraj komunumoj Apfeltrach, Stetten kaj Unteregg.
Dittersdorf (Turingio)
Dittersdorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Saale-Orla de la federacia lando Turingio, kaj krome estas parto de komunumaro, do grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj administraj servoj, nomata Verwaltungsgemeinschaft Seenplatte. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Dittenheim
Dittenheim estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Weißenburg-Gunzenhausen kaj en la distriktaro Meza Frankonio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Dobitschen
Dobitschen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Altenburger Land de la federacia lando Turingio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Dobersdorf
Dobersdorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Plön de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. La 31-an de decembro 2003 la komunumo havis 1261 loĝantojn.
Dimbach (Palatinato)
Dimbach estas parto de la komunumaro Hauenstein, administra ligo de 8 grandparte malgrandaj unuopaj komunumoj kun administra centro en la samnoma komunumo Hauenstein.
Dobel
Dobel - prononco - estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Calw kaj en la distriktaro Karlsruhe de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Diepholz
Diepholz (prononco, platgermane Deefholt, prononco ) estas urba komunumo en Germanio. Ĝi estas la administra centro de la samnoma distrikto Diepholz de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Trafiko
per individua motora trafiko konektiĝas al la federaciaj vojoj, kaj.
Doberschau-Gaußig
Doberschau-Gaußig (jen germane, suprasorabe Dobruša-Huska) estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Bautzen de la federacia lando Saksio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Doberlug-Kirchhain
Doberlug-Kirchhain estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Elbe-Elster de la federacia lando Brandenburgio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Diepholz
Rilatoj al Esperanto
En pluraj okcidente najbaraj komunumoj, ekzemple Vechta, Lohne, Steinfeld kaj Dümmer en la lasta kvarono de la 20-a jarcento tre aktivis junularaj Esperanto-grupoj kaj kreskis pluraj konataj esperantistoj, ekzemple Franz Kruse kaj lia edzino Elisabeth Kuhl en Lohne, Marianne Böckmann-Maurer aŭ la familio Pusch en Damme. La 22-a IS ĉirkaŭ silvestro 1978/79 okazis nur tri kilometrojn okcidente de la suda komunuma limo, borde de la lago Dümmer - tiam multaj TEJO-anoj al- kaj forvojaĝis tra la fervoja stacidomo de Diepholz. Kaj la nuna vikipediisto Thomas Pusch en Diepholz dum jaro lernis la svedan.
Dissen-Striesow
Dissen-Striesow estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Spree-Neiße de la federacia lando Brandenburgio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Dobin am See
Dobin am See estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Ludwigslust-Parchim de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio, kaj apartenas al la komunumaro Amt Crivitz (ekde 2014, antaŭe Amt Ostufer Schweriner See). Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Ditzingen
Ditzingen - prononco - estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Ludwigsburg kaj en la distriktaro Stutgarto de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. Ditzingen rekte limas al la landa ĉefurbo Ŝtutgarto kaj konsidereblas nordorienta antaŭurbo de ĝi. En la urbo interalie rezidas la renoma germanlingva eldonejo Reclam.
Doberschütz
Doberschütz estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Norda Saksio de la federacia lando Saksio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Dischingen
Dischingen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Heidenheim kaj en la distriktaro Stutgarto de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Ditfurt
Ditfurt estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Harco de la federacia lando Saksio-Anhalto, kaj ĝis administra reformo en julio 2007 estis parto de pli malgranda distrikto Quedlinburg. Ekde januaro 2010 ĝi apartenas al tiam fondita komunumaro de pluraj najbaraj komunumoj, nomata Verbandsgemeinde Vorharz. Fine de la urbo havis  loĝantojn.
Divitz-Spoldershagen
Divitz-Spoldershagen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Antaŭpomerio-Rügen de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio. Administre ĝi apartenas la la komunumaro Amt Barth de pluraj proksime kunlaborantaj najbaraj komunumoj. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La komunumo konsistas el la loĝlokoj Divitz, Frauendorf, Gäthkenhagen, Martenshagen, Spoldershagen kaj Wobbelkow.
Dirmstein
Dirmstein - proksimuma prononco - estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Bad Dürkheim de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
apartenas al komunumaro, do administra ligo de pluraj najbaraj, formale sendependaj politikaj komunumoj, germane nomata Verbandsgemeinde Leiningerland. Antaŭ 2018 ĝi estis parto de pli malgranda komunumaro Grünstadt-Land.
Dingelstädt
Dingelstädt [prononco "Dinglŝet"] estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Eichsfeld de la federacia lando Turingio. Fine de la urbo havis  loĝantojn. Komence de 2019 la teritorio pliampleksiĝis je kvar ĉirkaŭaj komunumoj, kiuj nun konsideratas urbopartoj.
Dingelstädt situas borde de la rivero Unstrut. En Dingelstädt kaplanis la posta episkopo erfurta Joachim Wanke.
Komence de la jaro 2023 la loĝlokoj Bickenriede kaj Zella de la antaŭa komunumo Anrode kaj la loĝlokoj Beberstedt kaj Hüpstedt de la antaŭa komunumo Dünwald el la pli suda distrikto Unstrut-Hainich estis alligitaj al la urbo Dingelstädt kaj sekve ŝanĝis la distrikton.
Dobbin-Linstow
Dobbin-Linstow estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rostock de la federacia lando Meklenburgo-Antaŭpomerio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Al la teritorio apartenas la komunumopartoj Bornkrug, Dobbin, Glave, Groß Bäbelin, Hinrichshof, Klein Bäbelin, Linstow, Neu Dobbin kaj Zietlitz.
Dingolfing
Dingolfing estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Dingolfing-Landau kaj en la distriktaro Malsupra Bavario de la federacia lando Bavario, kaj estas la administra centro de la distrikto. Fine de la urbo havis  loĝantojn. Dingolfing situas borde de la rivero Isar.
Trafiko
Dingolfing per individua motora trafiko konektiĝas al la autovojo venanta el Munkeno, kaj kompreneble ankaŭ havas fervojan stacidomon.
En 1905 establiĝis tie la fabriko Hans Glas GmbH. La kompanio komence fabrikis semadomaŝinojn kaj post la Dua Mondmilito skoterojn aŭtomobilojn. En 1966 BMW transprenis ĝin kaj tiu ankoraŭ havas gravan fabrikon en Dingolfing.
Trafiko
La urbo situas borde de la rivero Isar, kiu proksime de la urbocentro plilarĝiĝas preskaŭ kiel lago.
Diethardt
Diethardt - prononco - estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rhein-Lahn de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
apartenas al la mezalta montaro Taunus, kaj ankaŭ administre apartenas al la komunumaro Nastätten, kiu grupigas plurajn etajn komunumojn, por komune plenumi difinitajn taskojn. La lokuloj nomas la teritorion de la komunumaro Blaues Ländchen ("blua landeto"), kaj regule aperanta informilo de la administrejo same portas tiun nomon.
Dillenburg
Dillenburg, oficiale Oranienstadt Dillenburg, estas urbo en meza Hesio en Germanio. La urbo estis antaŭe la seĝo de la malnova Dillkreis distrikto, kiu nun estas parto de la Lahn-Dill-Kreis.
La urbo situas sur la germana-nederlanda feria vojo nomita la Oranje Vojo, aliĝanta urbojn kaj regionojn asociita kun la Domo de Oranje-Nassau, tiel kiel la Rothaarsteig marŝad vojo. Dillenburg situas sur la orienta rando de la Westerwald montaro en la mallarĝa valo de la rivero Dill, kiu fluas de da Hesio-Vestfalia landlimo al Wetzlar, enfluanta en la rivero Lahn. Dillenburg estis menciita unuafoje en 1254. Dillenburg estis la praula seĝo de la Oranja branĉo de la Domo de Nassau. Dillenburg Kastelo estis konstruita je la pinto de la nuntempe nomita "Schlossberg" en la lasta 13a aŭ frua 14a jarcento. Estas neniuj bildoj de ĉi tiu kastelo, tamen, ĝi estis ligna kaj estis detruita en la Dernbacher Vendetto.
De lia majesta hejmo en ekzilo, William I el Oranĝa-Nassau, kiu naskiĝis en Dillenburg, organizis la nederlandan reziston kontraŭ Hispanio (1567–1572), por tio ankoraŭ hodiaŭ okazas regulaj nederlandaj reĝaj vizitoj al la urbo. La lando estis administrita de la prezidantoj de la Domo de Nassau-Dillenburg. Unu el la lastaj prezidantoj estis Georg Ernst Ludwig Freiherr von Preuschen von und zu Liebenstein (naskita 1727 en Diethardt; mortis 1794 en Malbona Ems). En la Sep Jaroj da Milito, la majesta hejmo estis detruita (1760) kaj Wilhelmstraße (strato) estis elkonstruita de la restaĵoj.
En 1797, unu el la plej fruaj lernejoj de forstumo en Eŭropo, fondita jardekon antaŭe ĉe Hungen de Georg Ludwig Hartig, estis movita al Dillenburg. Ĝi daŭris en Dillenburg ĝis 1805, kiam Hartig perdis lian pozicion kiel Inspektoro de Arbaroj por la Princo de Oranje-Nassau, kiam la princujo estis neniigita de Napoleon.
En la Dua Mondmilito, Dillenburg fariĝis celo de Aliancitaj atakoj pro ties fervoja vagonmanovra korto. Pli poste la korto estis fermita kaj erca minado fariĝis pli kaj pli malpli profita kaj en 1968, la lasta fandforno, en Oberscheld, ĉesis operaciojn.
Ekde novembro 2017, la nomo de la urbo estis oficiale etendita al "Oranienstadt Dillenburg" por referenci specialan konekton de Dillenburg al la Domo de Oranje-Nassau kiel ties praula seĝo.
En 1875, la Wilhelmsturm (turo) estis kompletigita sur la Schlossberg. Ĝi estas hodiaŭ la orientilo de la urbo. La kazematoj sub la eksa kastelo estas inter la plej grandaj defendaj laboroj en Eŭropo. Ili estis parte elkavigita kaj povas esti travojaĝita.
Dingsleben
Dingsleben estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Hildburghausen de la federacia lando Turingio, kaj krome estas parto de komunumaro, do grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj administraj servoj, nomata Verwaltungsgemeinschaft Feldstein. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn. La administra sidejo estas en Themar.
La vilaĝo situas en alteco de 435 metroj la urba triangulo de Hildburghausen, Römhild kaj Themar ĉe la piedo de la montaro Gleichberge. La distrikta ŝoseo 510 malfermas la regionon kaj gvidas onin eĉ al aliaj vojoj tra la teritorio de Grabfeld en Hennebergio. Jenas la najbaraj komunumoj: Sankt Bernhard kaj eoste Zeilfeld (Römhild). La tuta regiono estas neglata kaj klimate influitis de la Baseno de Schweinfurt. Urbestrinas s-ino Steffi Hartleb.
Dillenburg
En la 19a jarcento venis la Industria Revolucio kun la konstruaĵo de la Deutz–Gießen fervojo linio kaj la uzo de fera erco trovita en la Lahn, Dill kaj Sieg regiono. Multaj minoj, fandejo kaj metalaj fabrikoj fondiĝis en la regiono. En ĉi tiu tempo, multaj fervojaj linioj estis konstruita de Dillenburg al, inter aliaj lokoj, Gönnern kaj Ewersbach. Ĉi tiuj linioj nun ĉiujn estis abolita. La linio al Gönnern estis abolita en 1987 kaj disŝirita. La fervoja provizejo, tiel utila en la tempo de vapora tirado, estis fermita en 1983.
Dingsleben
Historio
Dum la tumultoj de la revulocio de 1848 okupantis trupoj de la Reĝlando Bavario. En 1895 fonditis surloke de s-ro Metzler bierfarejo. En 1920 la vilaĝo turingiiĝis. Matene de la 8.4.1945 lokuloj kune kun punlaboristoj el Polujo kaj Rusujo forprenis la fare de Wehrmacht starigitajn tankforbarilojn por helpi la la alproksimiĝantaj trupoj de la Usona Armeo.
Dachwig
Dachwig estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Gotha de la federacia lando Turingio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn. apartenas al komunumaro, do administra ligo de pluraj najbaraj komunumoj, nomata Verwaltungsgemeinschaft Fahner Höhe. thumb|sigelo
Ĝis 1900
La unuaj skribaj mencioj kiel Dahaba (argilrivereto) en la posedaĵregistro de Abatejo Hersfeld faritis inter 755 kaj 802. Aliaj nomoj estis Dachebechi kaj Tachabechi. Laŭ pli malnova kroniktradicio ekde la jaro 874 Dachwig nomiĝis latine Dagoberti vicus (vilaĝo de Dagoberto) laŭ iu pli malpli legenda vilaĝofondinto Dagoberto. Je la fino de la 15-a jarcento ĝi apartenis al la voktejo de Walschleben ene de la teritorio erfurta. Jam antaŭ la Tridekjara milito havis la vilaĝo 1142 loĝantojn, kiuj perlaboris la vivon ĉefe per agrikulturo kaj diversaj metioj. Post la krueloj de milito, malsato (1640) kaj pestepidemio la nombro reduktitis en la jaro 1648-a je nur 168 uloj. Refortiĝoj demografia kaj ekonomia plurfoje malhelpitis per brulegoj. Ekde la administra reformo de 1706 Dachwig apartenis al la Administradujo Gispersleben.
Crawinkel
Historio
La unua endokumenta mencio estis en 1088 en la analoj de la klostro de Goseck sub la versio Cravunkele. Antaŭe estis samloke jam la grafoj de Kevernburg kiuj ĉ. 1065 konstruitis Mario-kapelon por certigi sekuran transiradon de Rennsteig; tiu ĉi ĉelo nomiĝis Gravincella. Aparenis la vilaĝo al la Administrujo Wachsenburg, kiu apartenis ekde 1640 al la Duklando Saksio-Gotha, ekde 1672 al Duklando Saksio-Gotha-Altenburg kaj ekde 1826 al la Duklando Saksio-Koburgo kaj Gotao.
Dingsleben
Historio
Dingsleben ĝuis pri la unua menciiĝo en la 3.2.799 kiam abatino Emhild de la monaĥinejo de Milz enmanigis la tuton al la Abatejo de Fulda. Dum la epoko de la tribaj duklandoj la vilaĝo troviĝis en la Duklando Frankonio. Regoleĝe ĝi estas en la Administradujo de Themar, unue ene de la Grafujo Henneberg. Post 1583 suverenis la Ernestidoj kaj ekde 1826 la dukoj de Saksio-Meiningen.
Vidindaĵoj
La protestantisma Preĝejo Sanktaj Nikolao kaj Margareto konstruitis en la 1740-aj jaroj.
Dachwig
Ĝis 1900
En 1802 Dachwig iĝis prusa kune kun Erfurto kaj estis inter 1807 kaj 1813 parto de la Princlando Erfurto. Post la malhelaj napoleonaj tempoj ĝi estis parto de la Distrikto Erfurto ene de la Provinco Saksio. La fervojlinio inter Erfurt-Kuhnhausen kaj Bad Langensalza kun stacidomo estiĝis en la 25.11.1897; ĝi funkcias ĝis hodiaŭ.
Dingsleben
Ekonomio
Ekonomie gravas en Dingsleben i.a. la Privata bierfarejo Metzler. Krome ekzistas pluraj etaj entreprenoj.
Dachwig
Ekde 1900 ĝis hodiaŭ
En la 8.4.1945 iĝis bomba atako, nur du tagojn antaŭ la dezirita liberiĝo de la nazia diktaturo fare de la Usona Armeo. Tiam detruitis 56 loĝaj kaj ekonomiaj ejoj kaj mortis unu virino kun infano. La celo servis kiel alternativo por Sondershausen kiu ne povis esti identigita elaere pro troa vaporo. Tiam perditis ankaŭ altvalora vilaĝokroniko. Ekde julio 1945 Dachwig apartenis al la sovetia okupadzono, ekde 1949 al GDR. En 1975 malfermitis vilaĝa muzeo en bieno donacita de Hermann kaj Elsbeth Martin.
Tuj post la Turniĝo kreitis nova metiista zono kaj nova loĝadareo ĉe Am Lützer See. Alia loĝadzono moderna Am Kornbach estiĝis ekde 2000 kiel ankaŭ samloka plusa industria zono.
Crawinkel
Friedrichsanfang
La vilaĝo Friedrichsanfang kunfandiĝis kun Crawinkel en 1859; ĝi estis kolonistejo kaj estiĝis laŭ instigo de la Duka forstadministrado en la 17a jarcento; ĉ. 1780 estis tie unu gastejo kaj tri domoj de arbarlaboristoj. Iliaj viv- kaj laborkondiĉoj estis tre malfacilaj. En 1858 la crawinkel-anoj protestis kontraŭ la plano ekkunvialĝanigi [kio?] la 50 friedriĉsanfang-anojn. Kaŭzo estis la timo ke oni devus finance helpadi la novajn kunvilaĝanojn.
Historio
Crawinkel iam estis centro de muzikinstrumenta fabrikado (ekz. violinoj, cistroj]]. Pri ĝi donis ateston multaj konserviĝintaj instrumentoj el la jarcentoj 18a kaj 19a en variaj eŭropaj muzeoj, ekz. en Eisenach, Leipzig, Darmstadt, Hago; loke ili admireblas en la regionhistoria muzeo Alte Mühle en Crawinkel mem.
Crawinkel – ĉu urbo?
Ŝajne Crawinkel en la mezepoko posedis la privilegion de urbaj rajtoj. Tamen pri tio ne plu ekzistas dokumento sed la nomo urbo konatas ekde 1340. Argumento por la korekteco de tiu ĉi konjekto estas ne nur la granda trafiknodeco de ĝi sed ankaŭ triangula placo antaŭ la ĉefa gastejo kiu nuntempe ankoraŭ nomiĝas merkatejo; mezepoke merkataj rajtoj kaj urbaj privilegioj ofte estis kune. Alia arguemnto estis ke la nomo de la menciita gastejo estis estinta Der alte Ratskeller, do gastejo ĉeŭrbodoma. Fakte engasteje okazis la kunvenoj de la konsilantaro kaj kestego oficiala kun dokumentoj gravaj ekzistis ĝis la 1950aj jaroj en subtegmentejo. Ĉu Crawinkel perdis aŭ eĉ vendis la urbajn rajtojn al Ohrdruf malklaras. Klaras ke post la incendio de 1624 la komunumo malriĉiĝis. La sumo de 100 taleroj kontraŭ cedo de urbaj rajtoj estus bona por rekonstrui la preĝejon.
Dachwig
Ĝis 1900
Ekde 1760 gravis la konstruo de orgenoj. La unua orgenfaristo estis Johann Georg Kummer, kiu faris en 1787 la orgenon de la Preĝejo Sankta Andreo (Erfurto). Postaj majstroj estis Ernst Siegfried Hesse (orgenoj ekz. por la Katedralo de Erfurto, por granda kirko en Rigo) kaj diversaj familianoj siaj, krome Albin Hickmann, Georg Hoecke kaj Max kaj Alfred Andreas. Hickmann-orgeno ankoraŭ nuntempe funkcias en la Preĝejo Sanktaj Petro kaj Paŭlo (Gräfentonna). Laboris en la orgenfarado en flortempoj ĝis 50 lokuloj: oni kreis orgenojn kirkajn, koncertajn, karuselajn kaj gurdojn. Ĉesis tiu ĉi tradiciriĉa metio en la 1951-a jaro. Apud la landa ŝoseo ĉe la vilaĝenirejo ĉe Bahnhof-strato troviĝas monumento publika prie kun orgenfajfiloj kaj informtabulo.
Trafiko
Dachwig situas trafike bonege ĉe la federacia ŝoseo B 176 kiu kondukas ekde 1983 malene de la vilaĝo disde Bad Langensalza al Erfurto. Krome ĝi havas haltejon fervojan kun ofta halto de trajnoj veturantaj inter Bad Langensalza respektive Leinefelde kaj la turingia ĉefurbo.
Crawinkel
Historio
Dum GDR Crawinkel iĝis parto de Distrikto Arnstadt; ekde 1994 ĝi apartenas al Distrikto Gotha. Komence de januaro 2019 ĝi iĝis parto de Ohrdruf.
Dachwig
Ekde 1900 ĝis hodiaŭ
Plaĉas la multo da trabfakaĵo envilaĝe. Ekde 1969, okaze de la 20-a datreveno fonda de GDR-reĝimo, ekzistas en Dachwig bela liberaera naĝejo. Inverse la en 1989 finfarita naĝohalo pro diversaj mankoj neniam ekfunkciis.
Alia loĝadzono moderna Am Kornbach estiĝis ekde 2000 kiel ankaŭ samloka plusa industria zono.
Geografio
Tra Dachwig do fluas la torento Jordan (alfluo al Gera), kiu servas kiel provizilo de la akvobaraĵo Dachwiger Talsperre. Tiu ĉi artefarita baraĵo akva troviĝas sudueste de Dachwig jam sur la teritorio de Großfahner nordokcidente de Erfurto. Ĝi konstruitis en 1976 por akvigi la terenojn funkciinte tiel ĝis 1990. En 1993 konstatitis en ĝi amasmorto de fiŝoj verŝajne pro botulismo. En niaj tagoj la barilaro estas ripoz- kaj bredloko por akvaj kaj kantaj birdoj plenumante tial gravan naturprotektan funkcion. Ĉe la eosta vilaĝorando Jordan-rivereto akceptas akvon de la rojo Kornbach venanta el la direkto de Döllstädt kaj kondukanta norde preter Dachwig (ĉe la naĝejo malaperta subtere).
Literaturo
Der fränkische Reiter, Dingsda-Verlag Querfurt, Leipzig 2006, ISBN 3-928498-92-4
Geografio
Dachwig lokiĝas en la Turingia Baseno ĉ. 6 kilometrojn norde de Fahner Höhe en la triangulo de la urboj Bad Langensalza, Gotao kaj Erfurto. La plej alta punkto ĝia estas en alteco de 234 metroj ĉe Oberfeld; ĉe la plej malalta punkt je alteco de 162 metroj la rojo Jordan estas forlasanta la teritorion komunuman en la oriento.
Ĝis 1900
En 1711 renovigitis la gastejo centra. En 1760 konstruitis ponto trans la Jordan-rojo ĉe la strato al Witterda. Dachwig posedis iam kvar pordegojn kiujn gvardis ĝis 1826 gvatistoj. Turgvatisto sur turo en la kvartalo Zur Warte avertadis la loĝantojn en kazo de minacantaj danĝeroj (incendiaj kaj aliaj) per kornosignalo. La iama preĝejo troviĝis antaŭ la vilaĝo sur la Johano-kirkomonto, dume la nova (kaj nuna) en la centro konstruitis ne antaŭ 1863.
Umar ibn al-Ĥattab
Fondo de la Kaliflando
Okcidentaj fakuloj tendencas interkonsenti ke Ali kredis ke li havas klaran mandaton por politike sukcedi Muhammad, sed proponas diversajn vidpunktojn je la etendo de la uzado de forto fare de Umar en klopodo por timigi Ali kaj liaj subtenantojn. Ekzemple, Madelung malakceptas la eblon de uzado de la forto kaj asertas ke:
Konverto al Islamo
Umar estis plenumema homo kaj klopodis fari kion li diris. Por maldirekti lian atenton, Nuaim demandis al li pri lia propra hejmo kie lia fratino kaj ŝia edzo estis konvertiĝinta al Islamo. Post alveni al ŝia hejmo, Umar trovis sian fratinon kaj bofraton Said bin Zajd (kuzo de Umar) recitantajn la versojn de Korano el surao Ta-Ha. Li ekkverelis kun sia bofrato. Kiam lia fratino venis helpi sian edzon, li ankaŭ ekkverelis kun ŝi. Tamen ŝi obstine diris "vi povas mortigi nin sed ni ne forlasos Islamon". Post aŭdi tiujn vortojn, Umar frapis sian fratinon tiom forte ke ŝi falis surgrunden elsangante el sia buŝo. Kiam li vidis kion li ĵus faris al sia fratino, li trankviliĝis kulpece kaj petis al sia fratino kion ŝi estis recitanta. Ŝia fratino respondis nee kaj diris "Vi estas malpura, kaj neniu malpura persono povas tuŝi la Skribaĵon." Li insistis, sed ŝia fratino ne estis preparita permesi al li tuŝi la paĝojn se li ne purigus sin. Umar fine rezignis. Li purigis sin kaj poste eklegis la versojn kiuj estis: Vere, mi estas Allaho: ne estas Dio se ne Mi; tiele servu (nur) Min, kaj establu regulan preĝon por Mia memoro (Korano 20:14). Li ploris kaj deklaris, "Certe tiu estas la vorto de Allaho. Mi portas ateston ke Muhammad estas la Mesaĝisto de Allaho." Aŭdinte tion, Hadhrat Ĥabbab venis el interno kaj diris: "Ha, Umar! Kontentigaj novaĵoj por vi. Hieraŭ Muhammad preĝis al Allaho, 'Ha, Allaho! Plifortigu Islamon per ĉu Umar aŭ Abu Jahl, tiu kiun Vi preferos.' Ŝajne tiu lia preĝo estis respondita por via favoro."
Li estis kompetenta islama juristo konata pro sia pia kaj justema naturo, kiu havigis al li la epiteton Al-Farooq ("tiu distinganta inter pravo kaj malpravo"). Li estas foje aludita kiel Umar la 1-a fare de historiistoj de Islamo, ĉar ankaŭ posta umajida kalifo, Umar la 2-a, portis tiun nomon. Laŭ Sunaistoj, Umar estis la dua plej granda inter la Sahaboj post Abu Bakr.
Konverto al Islamo
Umar tiam iris al Muhammad kun la sama glavo per kiu li intencis murdi lin kaj akceptis Islamon antaŭ li kaj liaj kompanoj. Umar estis 27jaraĝa kiam li akceptis Islamon.
La konverto de Umar al Islamo garantiis povon al islamanoj al al Islama religio en Mekko. Post tiu okazaĵo islamanoj preĝis malferme en Masĝid al-Haram por la unua fojo. Abdullah bin Masoud diris,
Konvertinto al Islamo dum la 6-a jaro post la unua revelacio de Mohamedo li pasigis 18 jarojn en kamaradeco de Mohamedo, nome li iĝis Sahabo. Li sukcedis post Abu Bakr la 23-an de aŭgusto 634 kiel la dua kalifo de la Raŝiduna Kaliflando, kaj ludis signifan rolon en Islamo. Sub Umar la islama imperio kreskis kun senprecedenca rapideco regante la tutan Sasanidan Persian Imperion kaj pli ol du trionojn de la Orienta Romia Imperio. Liaj leĝdonaj kapabloj, lia ekonomipolitika kaj administra kontrolo de rapide kreskanta imperio famigis lin. Li estis mortbatita fare de persa kaptito.
Migrado al Medino
En la jaro 622, pro sekureco havigita de Jatribo (poste renomita Medīnat an-Nabī, aŭ simple Medina), Muhammad ordonis al siaj sekvantoj migri al Medino. Plej islamanoj remigris nokte timante reziston fare de Kurajŝoj, sed Umar laŭ registroj jam forlasis malferme tion dumtage dirante: "Iu ajn kiu volas vidvinigi sian edzinon kaj orfigi siajn filojn venu kaj renkontu min ĉe tiu klifo." Umar migris al Medino akompane de sia kuzo kaj bofrato Said bin Zajd.
Morto de Mohamedo
Abu Bakr poste recitis tiujn versojn el la Korano:
Komencaj defioj
Kvankam preskaŭ ĉiuj islamanoj montris fidelon al Umar, li estis pli timita ol amata. Laŭ Muhammad Husajn Hajkal, la unua defio por Umar estis konvinki siajn subulojn kaj la membrojn de Majlis al Ŝura.
Umar estis elstara oratoro, kaj uzis sian kapablon por meti mildan angulon en la koroj de la homoj. Muhammad Husajn Hajkal verkis ke la priokupo de Umar estis en la bonfarto de malriĉuloj kaj malprivilegiitaj personoj. Aldone al tio Umar, por plibonigi sian reputacion kaj rilaton kun Banu Haŝim, nome la tribo de Ali, donis al li liajn disputitajn bienojn de Ĥajbar. Li sekvis la decidon de Abu Bakr pri la disputata tero de Fidak, kaj pluigis ties statuson kiel ŝtata propraĵo. Ĉe la Ridaj militoj (apostatecaj militoj), miloj de prizonuloj el la ribelaj kaj apostataj triboj estis kaptitaj kiel sklavoj dum la ekspedicioj. Umar ordonis ĝeneralan amnestion por la prizonuloj, kaj ties tujan emancipigon. Tio faris Umar tre popularan inter beduenaj triboj. Havinte necesan publikan subtenon kun li, Umar faris kuraĝan decidon retirigi Ĥalid ibn Ŭalid el la suprema komando de la Romi-Bizanca fronto.
Dum la regado de Umar, la kaliflando etendiĝis je senantaŭaĵa komparo. Liaj atakoj kontraŭ la Sasanida Imperio rezultis en la konkero de Persio en malpli ol du jaroj (642–644). Laŭ la juda tradicio, Umar interrompis la kristanan malpermeson kontraŭ Judoj kaj permesis ilin veni en Jerusalemon por preĝadi.
Morto de Mohamedo
''Muhammad estas nur mesaĝisto; mesaĝistoj jam forpasis antaŭ li. Se, poste, li mortiĝas aŭ estas mortigita, ĉu vi revenos sur viaj piedoj?''
Aŭdinte tion, Umar falis sur siaj genuoj bedaŭre kaj akcepteme. Sunaiismaj islamanoj diras ke tiu malakcepto de la morto de Mohamedo okazis pro sia profunda amo al li.
Vivo en Medino
En 624 Umar partoprenis en la unua batalo inter islamanoj kaj Kurajŝoj de Mekko, t.e. la Batalo de Badr. En 625 li partoprenis en la Batalo de Uhud. En la dua fazo de la batalo, kiam la kavalerio de Ĥalid ibn Ŭalid atakis la islamanojn ĉe malantaŭo ŝanĝante la venkon de islamanoj al malvenko, disvastiĝis onidiroj pri morto de Muhammad kaj multaj islamaj militistoj retiriĝis el la batalkampo, Umar ankaŭ dekomence retiriĝis sed aŭdinte ke Muhammad estis ankoraŭ viva li venis al Muhammad ĉe la monto Uhud kaj preparis la defendejon de la monteto por eviti ke la armeo de Kurajŝoj alproksimiĝu al la montopinto. Poste en la jaro Umar estis parto de kampanjo kontraŭ la juda tribo de Banu Nadir. En 625 la filino de Umar nome Hafsa edziniĝis al Muhammad.
Poste en 627 li partoprenis en la Batalo de la Tranĉeo kaj ankaŭ en la Batalo de Banu Kurajza. En 628 Umar partoprenis en la Traktato de Hudajbija kaj iĝis unu el la atestanto de la interkonsento. Samjare li estis parto de la islama kampanjo al Ĥajbar. En 629 Muhammad sendis Amr ibn al-A’as al Zaat-ul-Sallasal el kie li alvokis por plifortiĝo kaj Muhammad sendis Abu Ubajdah ibn al-Ĝarrah kun plifortigaĵoj, kaj servante sub li estis Abu Bakr kaj Umar, ili atakis kaj vekis super la malamiko.
Konverto al Islamo
Post sia konverto, Umar iris informi la ĉefon de Kurajŝoj, nome Amr ibn Hiŝam, pri sia akcepto de Islamo. Laŭ unu rakonto, Umar poste malferme preĝi ĉe Kaabo dum la Kurajŝestroj, Amr ibn Hishām kaj Abu Sufjan ibn Harb, registre rigardis kolere. Tio poste helpis la islamanojn akiri fidon por praktiki Islamon malferme. Tiam Umar eĉ defiis ĉiun ajn kiu kuraĝu haltigi islamanoj el preĝado, kvankam neniu kuraĝis intermetiĝi ĉe Umar kiam li malferme preĝis.
ʿUmar ibn al-Ĥaṭṭāb aŭ Umar la 1-a, أبو حفص “الفاروق” عمر بن الخطاب aŭ ankaŭ Omar aŭ Omaro (naskiĝis ĉirkaŭ 587 aŭ 591 en Mekao; mortis la ) estis kunulo de la islama profeto Mohamedo kaj iĝis dua kalifo de Islamo post Abu Bakr en 634. Li estas ano de la klano Banu Adi de la tribo de Kurajŝoj. Li estis unu el plej povegaj kaj influaj islamaj kalifoj (sukcedantoj) en la historio.
Vivo en Medino
Kiam Muhammad alvenis en Medinon, li parigis ĉiun el la enmigrantoj (muhajir) kun po unu el la loĝantoj de la urbo (ansari), kaj tiele kunigis Muhammad ibn Maslamah kun Umar farante ilin fratoj en fido. Poste en la regado de Umar kiel kalifo Muhammad ibn Muslamah iĝos Ĉefa Inspektisto de la Trezoro. Islamanoj restis en paco en Medino dum proksimume unu jaron antaŭ la Kurajŝoj organizis armeon por ataki ilin.
Fondo de la Kaliflando
Laŭ Tom Holland, la historieco de Omar estas ekster disputo. Armena episkopo skribante jardekon aŭ iom tiom post Kadisijja priskribas Umar kiel "tre potenca kunordigante la avancojn de la filoj de Ismaelo el la profundoj de la dezerto". Tom Holland verkis "Kio aldoniĝis senkompare al lia prestiĝo, estis ke liaj ter-skuaj kvalitoj kiel generalissimo estis kombinitaj kun la plej distinga gamo de virtoj. Pli ol imiti la manieron de unu Cezaro, kiel estis farintaj la Ĝasanidaj reĝoj, li montris ekzemplon de tre diferencan tipon de kristano. La ĉifonecaj roboj de Umar, lia dieto je pano, salo kaj akvo, kaj lia rifuzo de mondecaj riĉoj estus rememorante al iu ajn el la dezerto trans Palestino tre partikularan tipon de persono. Monaĥoj el la Judea dezerto estis dumlonge selektinte sin kiel militistoj de Dio. La atingo de Umar estis preni tian parolmanieron laŭvorte kaj al neimagebla ekstremo."
Nomumo kiel kalifo
Pro sia strikta kaj aŭtokrata naturo, Umar ne estis tre populara figuro inter elstaruloj de Medino kaj membroj de Majlis al Ŝura, kaj tiele la sukcedo de Umar estis dekomence malkuraĝita fare de altrangaj kompanoj de Abu Bakr. Tamen, Abu Bakr decidis fari Umar sian sukcedanto. Umar, ankoraŭ estis bone konata pro sia eksterordinara volpovo, inteligento, politika ruzo, sempartiemo, justecemo kaj zorgemo por malriĉuloj kaj malprivilegiuloj. Abu Bakr ŝajne diris al altrangaj konsilistoj:
Fondo de la Kaliflando
La politika genio de Umar unuafoje manifestis sin kiel la arkitekto de la kaliflando post Mohamedo mortiĝis en la 8a de Junio 632. Dum la funebro de Mohamedo estis aranĝita de grupo de sekvantoj de Mohamedo kiuj estis indiĝenaj de Medino, nome Ansaroj (helpantoj), organizis kunsidon ĉe la bordoj de la urbo, efektive serĉante tiujn kompanojn konatajn kiel Muhajiroj (la enmigrantoj) inklude Umar. Umar iris al tiu kunsido ĉe la Sakifah de Bani Saadah, kaj portante kun li du aliajn Muhajirojn, nome Abu Bakr kaj Abu Ubaidah ibn al-Jarrah, partoprenis en la kunsido, supozeble por kontraŭi la planojn de ansaroj por politika separismo. Alvenante al la kunsido Umar frontis unuigitan komunumon de triboj de ansaroj kiuj malakceptis la estrecon de la Muhajiroj. Tamen Umar estis metita en sia kredo ke la kaliflando estu sub kontrolo de Muhajiroj. Kvankam la Ĥazraoj estis en malkonsento, Umar poste klopodis negocadon kiu daŭris unu aŭ du tagojn, brile dividante la Ansarojn en siaj malnovaj militfakcioj de Aŭoj kaj Ĥazraoj. Umar solvis la dividojn per surmeto de sia mano sur tiu de Abu Bakr kiel unueciga kandidato por tiuj arigitaj ĉe la Sakifah. Aliaj arigitaj ĉe la kunsido de la Sakifah sekvis kun la escepto de la Ĥazraa tribo kaj ties estro, Sa'd ibn 'Ubada, kies tribo estis apartigita. La Ĥazraa tribo ŝajne ne estis minaco ĉar estis sufiĉaj milithomoj de la Medinaj triboj kiaj la Banu Aŭoj por tuj organizi ilin en milita roto por Abu Bakr.
Komenca vivo
Umar naskiĝis en Mekko ĉe la klano Banu Adi, kiu estis respondeca por arbitrado inter triboj. Lia patro estis Ĥattab ibn Nufajl kaj lia patrino estis Hantama bint Hiŝam, el la tribo de Banu Maĥzum. Ŝajne li apartenis al mezklasa familio. En sia junaĝo li zorgis pri la kameloj de lia patro en la ebenaĵoj ĉe Mekko. Lia komercista patro famis pro sia inteligento inter sia tribo. Umar mem diris: "Mia patro, Al-Ĥattab estis senpasia homo. Li kutimis laborigi min forte; sed mi ne laboris li kutimis frapi min kaj laborigi min ĝis forlaciĝo."
Kvankam legokapablo estis malofta en antaŭislama Arabio, Umar lernis legi kaj skribi en sia junaĝo. Kvankam li mem ne estis poeto, li disvolvigis amon por poezio kaj literaturo. Laŭ la tradicio de Kurajŝoj, ankoraŭ dekiomjarulo, Umar lernis luktoarton, ĉevalrajdadon kaj luktadon. Li estis alta, fizike povega kaj renoma luktanto. Li estis ankaŭ lerta oratoro kiu sukcedis sian patron kiel arbitro inter triboj.
Vivo en Medino
En 630, kiam la islamaj armeoj iris por la Konkero de Mekko, li estis parto de tiu armeo. Poste en 630, li estis parto de la Batalo de Hunajn kaj la Sieĝo de Taif. Li estis parto de la islama armeo kiu iris por la kampanjo de Tabuk sub estreco de Muhammad kaj li estis registrita kiel donanto de la duono de sia riĉo por la preparado de tiu ekspedicio. Li partoprenis ankaŭ en la adiaŭa Haĝo de Muhammad en 632.
Politika kaj civila administracio
La registaro de Umar estis pli malpli unueca registaro, en kiu la suverena politika aŭtoritato estis la kalifo. La imperio de Umar estis dividita en provincoj kaj kelkaj aŭtonomaj teritorioj kiaj ĉe kelkaj regionoj de Azerbajĝano kaj Armenio, kiuj estis akceptinta la suvereneco de la kaliflando. La provincoj estis administrataj de provincaj guberniestroj aŭ ŭalio, kies elekto estis farita persone de Umar, kiu estis tre ĝena por tio. Provincoj estis krome dividitaj en distriktoj: estis ĉirkaŭ 100 distriktoj en la imperio. Ĉiu distrikto aŭ ĉefa urbo estis sub la zorgo de subguberniestro aŭ Amil, kutime nomumita ankaŭ de Umar mem, sed foje ili estis nomumitaj de la provinca guberniestro. Aliaj funkciuloj de la provinca nivelo estis la jenaj:
Fondo de la Kaliflando
La kreado de la Islama Kaliflando estis unu el plej longdaŭraj heredoj de Umar, kaj ties gravo por la monda historio estas granda. Umar mem estis karaktere konsiderata pri sia propra kreaĵo. Wilferd Madelung resumas la kontribuon de Umar:
Epoko de la kalifo Abu Bakr
Umar konsilis Abu Bakr kompili la Koranon en la formo de libro post 300 huffāẓ (parkeristoj) de Korano mortiĝis en la Batalo de Jamama.
Komenca vivo
Umar iĝis komercisto kaj faris kelkajn veturojn al Bizanca Imperio kaj al Persio, kie ŝajne li renkontis kun fakuloj kaj analizis la orientromian kaj persan sociojn. Kiel komercisto li estis nesukcesa. Kiel aliaj ĉirkaŭ li, Umar drinkis en siaj antaŭ-islamaj tagoj.
Politika kaj civila administracio
La ĝeneralaj instrukcioj de Umar al siaj oficiroj estis la jenaj:
Komenca malamikeco al Islamo
Pro tiu persekutado, Muhammad ordonis al kelkaj siaj sekvantoj migri al Abisenio. Ĉar malgranda grupo de islamanoj ja migris, Umar priokupiĝis pri la estonta unueco de la Kurajŝoj kaj decidis ke Muhammad estu murdita.
Konverto al Islamo
Laŭ Muhammad al-Buĥari, "Dum Umar estis hejme timante, venis Al-'As bin Ŭail As-Sahmi Abu 'Amr kiu estis klara malamiko de Muhammad, portante broditan mantelon kaj ĉemizon kun silkaj bordoj. Li estis el la tribo de Bani Sahm kiuj estis niaj aliancanoj dum la antaŭ-islama periodo de nesciado. Al-'As diris al 'Umar 'Kio estas malbona al vi?' Li diris, 'Via popolo plendas ke ili moritgus min se mi iĝas islamano.' Al-'As diris, 'Neniu damaĝos vin post mi donis al vi mian protekton.' Tiele Al-'As eliris kaj trafis la popolon kriantan en la tuta valo. Li diris, 'Kien vi iras?' Ili diris, 'Ni volas Ibn Al-Ĥattab kiu konvertiĝis al Islamo.' Al-'As diris, 'Neniu rajtas tuŝi lin.' Tiele la popolo retiriĝis."
Politika kaj civila administracio
Variaj aliaj striktaj kodoj de konduto estis obeotaj de la guberniestroj kaj ŝtataj funkciuloj. La ĉefaj oficiroj estis postulitaj veturi al Mekko okaze de Haĝo, dum kio la popolo estis libera plendi kontraŭ ili. Por minimumi la ŝancojn koruptadi, Umar devigis ke oni pagu altajn salajrojn al la stabanaro. Provincaj guberniestroj ricevis tiom multe kiom ĝis 5 al 7 miloj da dirhamoj ĉiujare krom iliaj partoj de akiraĵoj dummilite (se ili estas ankaŭ ĉefkomandantoj de la armeo de ties sektoro).
Komenca malamikeco al Islamo
En 610 Muhammad ekpredikis la mesaĝon de Islamo. Kiel multaj aliaj en Mekko, Umar kontraŭis al Islamo kaj li eĉ minacis murdi Muhammad. Li decidis defendi la tradician politeisman religion de Arabio. Li estis persista kaj kruela je sia kontraŭeco al Muhammad kaj tre elstara je persekutado de islamanoj. Li rekomendis la murdon de Muhammad. Li firme kredis je la unueco de la Kurajŝoj kaj vidis la novan religion Islamo kiel kaŭzo de divido kaj malkonkordo.
Epoko de la kalifo Abu Bakr
Dum la mallonga epoko de la regado de Abu Bakr kiel kalifo, Umar servis kiel lia ĉefa sekretario kaj konsilisto; kaj dum la Militoj pro Apostateco, Umar (kun Ĥalid ibn Al-Ŭalid) servis la kalifon kiel milita strategiisto kaj konsilisto. Pro la malfacila politika situacio en Arabio, Umar dekomence malvolis militajn operaciojn kontraŭ la ribelaj triboj de Arabio, espere akiri ties eltenon kaze de invado gfare de bizancanoj aŭ persianoj. Poste, tamen, li interkonsentis kun la strategio de Abu Bakr por subpremi la ribelon perforte. Fine de 632, Ĥalid ibn Ŭalid estis sukcese unuiginta Arabion post sinsekvaj venkoj kontraŭ la ribeluloj.
Abu Bakr nomumis Umar kiel sia sukcedonto antaŭ la morto de la kalifo en la jaro 634.
Fondo de la Kaliflando
Laŭ variaj dekduimamismaj ŝijaismaj fontoj kaj Madelung, Umar kaj Abu Bakr fakte muntis politikan puĉon kontraŭ Ali ĉe la Sakifah. Laŭ unu versio de la rakontoj en unuarangaj fontoj, Umar kaj Abu Bakr ŝajne uzis perforton por klopodi sekurigi la abeon el Ali kaj lia partio. Oni registris en ĉefe persaj historiaj fontoj verkitaj 300 jarojn poste, kiaj la Historio de al-Tabari, ke post la malakcepto de Ali por pagi omaĝon, Abu Bakr sendis Umar kun armita roto al la hejmo de Fatima kie laŭdire Ali kaj liaj subtenantoj estis arigitaj. Umar ŝajne avertis tiujn en la hejmo ke se Ali ne subiĝis al Abu Bakr, li ekbruligus la domon kaj sub tiuj cirkonstancoj Ali estis devigita kapitulaci. Tiu versio de eventoj, tute akceptita de ŝijaismaj fakuloj, estas ĝenerale malakceptita de la sunaismaj fakuloj kiuj, laŭ aliaj informoj en sia literaturo, kredas ke Ali ĵuris obeon al Abu Bakr sed peno. Sed poste aliaj kaj sunaismaj kaj ŝijaismaj fontoj diras ke Ali ne ĵuris obeon al Abu Bakr post lia elekto sed ses monatojn poste post la morto de lia edzino Fatima metante sub dubo la rakonto de al-Tabari. Ĉiukaze kaj sunaismaj kaj ŝijaismaj rakontoj koincidas ke Ali sciis ke Abu Bakr informis lin antaŭ iri al la kunsido kun la Ansaroj kaj ke Ali ja ĵuris obeon al Abu Bakr.
Politika kaj civila administracio
Ĉe kelkaj distriktoj estis apartaj militoficiroj, kvankam la guberniestro (ŭalio) estis plej ofte la ĉefkomandanto de la armeo kazernita en la provinco. Ĉui nomumo estis farita skrine. Je la momento de la nomumo oni publikigis aron da instrukcioj cele al regulado de la konduto de guberniestroj. Akceptante la postenon, la guberniestro estis postulita asembleigi la popolon en la ĉefa moskeo, kaj legi la aron da instrukcioj antaŭ ĝi.
Regado kiel kalifo
En la 22a de Aŭgusto la kalifo Abu Bakr mortiĝis. Umar atribuis al si la postenon de kalifo samtage. Li poste alparolis la islamanojn jene:
Politika kaj civila administracio
Sub Umar la imperio estis dividita en la jenaj provincoj:
Umar starigis specialan departementon por la esplorado de plendoj kontraŭ la oficiroj aŭ funkciuloj de la Ŝtato. Tiu departamento agadis kiel administracia juĝistaro, kie la juraj procesoj estis persone kondukitaj fare de Umar. Tiu Departamento estis sub la estro de Muhammad ibn Maslamah, unu el plej fidindaj homoj por Umar. Por gravaj kazoj Muhammad ibn Maslamah estis sendita de Umar por esplori la kazon kaj decidi agadon. Foje oni konstituis Esploran Komisionon por esploradi la kazon. Foje la funkciuloj kontraŭ kiuj venis la plendoj estis resenditaj al Medino, kaj kondamnitaj en la administracia juĝistaro de Umar. Umar estis inteligenta en tiu servo pere de kiu li faris siajn funkciulojn respondecemaj. Tiu servo ŝajne ankaŭ inspiris timon al la subuloj.
Konverto al Islamo
Umar konvertiĝis al Islamo en 616, unu jaron post la migrado al Abisenio. Tiu historio estas rakontata en la verko de Ibn Ishak nome Sīrah. Survoje al murdo de Muhammad, Umar trafis sian amikon Na'eem bin Abdullah kiu sekrete estis konvertinta al Islamo sed ne estis dirinta tion al Umar. Kiam Umar informis le li planas murdi Muhammad, Na'eem timis la aferon.
Nomumo kiel kalifo
Abu Bakr estis tute konscia pri la povo de Umar kaj lia kapablo sukcedi lin. Sukcedo fare de Umar ne estus problemiga same kiel iu ajn alia. Lia estis eble unu el plej facilaj povotransiroj el unu aŭtoritato al alia en islamaj landoj. Abu Bakr antaŭ sia morto alvokis Utman por verki sian testamenton per kiu li deklaris Umar sia sukcedonto. En sia testamento li instruis Umar sekvi la konkerojn en la frontoj de Irako kaj Sirio. La decido por Abu Bakr montriĝos ŝlosila por la plifortigo de la naskiĝanta Islama Imperio.
Politika kaj civila administracio
Umar estis pioniro en kelkaj aferoj kiaj la jenaj:
Morto de Mohamedo
kiu adoris Muhammad, konu ke Muhammad mortiĝis, kaj kiu adoris Allahon, konu ke Allaho estas viva kaj neniam mortas
Abu Bakr tiam publike parolis al la komunumo en la moskeo dirante al ili:
Ekologio (scienco)
Ekologio estas la scienco, kiu studas la vivantajn estaĵojn en ilia medio kaj la rilatojn inter ili. La termino ekologio venas de la greka oikos (domo, loĝejo) kaj logos (parolo, scienco) ĝi montras la sciencon de la loĝejo. La vorton inventis en 1866 Ernst Haeckel, germana biologo pordarvinisma. En lia verko « ĝenerala morfologio de organismoj », li indikas per tiu termino « la sciencon de la organismrilatoj kun la ĉirkaŭa mondo, t. e. en larĝa senso, la scienco de ekzistkondiĉoj ». Difino kutime agnoskita, aparte en homa ekologio, difinas ekologion kiel triangula rilato inter la uloj de iu specio, la organizita aktivado de tiu specio kaj la medio de tiu aktivado. La medio estas kaj la produktitaĵo kaj la kondiĉo de tiu aktivado, kaj konsekvence de la vivteno de la specio. Ekologo estas fakulo pri ekologio, kiun oni ne konfuzu kun ekoligiisto.
La inciatintoj de ekologio
Unu el la unuaj ekologoj povus esti Aristotelo, kiu interesiĝis pri multaj bestoj. Lin sekvis multaj naturasciencistoj, kiel Linnaeus aŭ Buffon, kies laborojn oni kelkfoje agnoskas kiel premisoj de moderna ekologio.
La nocio de biosfero – Eduard Suess kaj Vernadsky
En la 19-a jarcento la esploroj pliriĉiĝas per konoj akiritaj en kemio de Lavoisier kaj de Saussure, kiuj interalie studas la nitrogenciklon. Kun la fakta observado, ke vivo disvolviĝas nur en tre precizaj limoj ene de tri fakoj, kiujn konsistigas atmosfero, hidrosfero kaj litosfero, la aŭstria geologo Eduard Suess proponas la terminon biosfero en 1875. Suess proponas nomi biosfero, tiun vivkoverton karakterizantan Teron, kiu enhavas flaŭron, faŭnon, mineralojn, matericiklojn, ktp. En la 1920-aj jaroj, Vladimir Ivanovich Vernadsky, rusa geologo rifuĝita en Francio, precizigas la biosfernocion en sia verko La biosfero (1926) kaj priskribas la fundamentajn principojn de la grandaj biogeokemiaj cikloj. Tiam li redifinas biosferon kiel la aro de la ekosistemoj. Aliflanke la unuajn ekologajn difektojn oni datis je la 18a jarcento, kiam la multobligo de kolonioj kaŭzas senarbarigon. Jam en la 19a jarcento kun la industria revolucio, pli kaj pli premaj duboj naskiĝas pri la konsekvencoj de la homaj aktivadoj sur la medio. La termino ekoligiisto aperas jam fine de la 19a jarcento.
La nocio de ekosistemoj kaj Arthur Tansley
En la 19aj, biogeografio, kiu starigas la lokstato de la specioj, estas konsiderata kiel scienca ne konfuzendaj kun ekologio ; ĝi celas ekspliki la ĉeestkialojn de specioj en iu loko. En 1935 Arthur Tansley, brita ekologiisto, nomas ekosistemo, la interagan sistemon, kiu estiĝas inter la biocenozo (la vivularo) kaj la biotopo (ilia vivmedio). Ekologio tiam iĝis la scienco de ekosistemoj.
Hipotezo Gaia kaj James Lovelock
De post la dua mondmilito, nuklea energio, industriigo, konsekvencoj de poluadoj, malŝparado de la naturaj resursoj far la industriaj landoj kaj eksponenciala pliiĝo de demografio de malriĉaj landoj, pli kaj pli starigas la problemon de la loko kaj de la rolo homa sur la Tero, kaj estas la origino de subdisciplino de ekologio nomita homa ekologio. La vido de Gaïa, simptoma pri iu epoko, hipotezo far James Lovelock, komparas Teron al unusola organismego en lia verko « Tero estas vivulo ». Kvankam kontraŭstarita, la hipotezo Gaïa ebligis disvolvon de iu « ekologia zorgo » ene de la publiko, ebligante al ĝi ekkonscii, ke patrina Tero, Gaïa, estis malsana pro homoj kaj iliaj aktivadoj. Laŭ scienca vidpunkto, tiu hipotezo situas la novan vidon de ekologio, kiel entuta vido de la biosfero kaj de la biodiverseco.
La homa ekologio
La homa ekologio aperis en la 1920-aj jaroj, pere de la studado de vegetaĵaj sinsekvoj en la usona urbo Ĉikago. Ĝi iĝis aparta esplorkampo en la jaroj 1970. Homo koloniisto de ĉiuj kontinentoj, estas nun agnoskita kiel cefa ekologa faktoro. Li modifegas sian medion pere de la disvolvo de sia loĝloko (aparte la urba disvolvo), de la disvolvo de fiŝkaptado kaj de agrikulturaj kaj industriaj aktivaĵoj. Studadoj kaj instruado pri homa ekologio ekestiĝas, per la kunlaboro de antropologoj, arkitektoj, biologoj, demografoj, ekologoj, ergonomoj, etnologoj, urbanizistoj kaj kuracistoj.
La diversaj fakoj
Por multaj, ekologio apartenas al bazaj biologiaj sciencoj, kiuj koncernas la vivularon. En biologio ekzistas diversaj organizniveloj, tiu de la molekula biologio (kiu pritraktas la nukleoacidojn), de la ĉela biologio, la individua biologio (je nivelo de individuoj kaj organismoj), la studado de populacioj de komunumoj, de la ekosistemoj kaj de la biosfero.
La homa ekologio
Homa ekologio estas la parto de ekologio, kiu studas la homan specion, la organizitan aktivadon de tiu specio kaj ĝian medion. Aliflanke filozofio naskita de ekologio kaj taŭga por homaj socioj, disvolviĝis : ekologiismo. Finfine politika ekologio aperis en la 1920-aj jaroj ; ĝi konsistas en aplikado de ekologa scienco al politiko kaj regado de socio.