cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Set (ludo)
La celo estas trovi triopojn da kartoj. Triopo konsistas el 3 kartoj kiuj ĉiuj samas aŭ ĉiuj malsamas laŭ la 4 ecoj. Alivorte, por ĉiu eco, la kartoj devas esti aŭ same aŭ tute malsame laŭ la eco. Ekzemple, se ĉiuj 3 kartoj havas 2 solidaj ondoj, (kun ruĝaj ondoj sur unu karto, verdaj ondoj sur alia karto, kaj purpura ondoj sur la lasta), do tiuj 3 kartoj estas triopo.
12 kartoj estas metitaj sur la tablon, kaj la unua ludanto kiu rimarkas triopon (“set”) da kartoj diras “Set!”, indikas la triopon, kaj kolektas ilin. Tiam tri novaj kartoj anstataŭas la prenitajn.
Se ludanto diras “Set!” kaj erare montros falsan triopon, tiu ludanto ne rajtas diri “Set” denove ĝis post alia ludanto kolektos triopon.
Se ĉiuj ludantoj konsentas ke ne estas triopo en la kartaro, aldonu 3 pliajn kartojn.
La ludado finiĝas post kiam ĉiuj kartoj estas aldonitaj kaj ĉiuj konsentas ke ne plu estas triopo trovebla. La ludanto(j) kiu(j) kolektis la plej multajn triopojn gajnas.
(Tio estas la kutima norma regularo; variaj versioj ekzistas.)
Anton Ĉeĥov
Anton Pavloviĉ ĈEĤOV (ruse cirile Антон Павлович Чехов; naskiĝis la en Taganrog, Rusio; mortis la  en Badenweiler, Germanio) estis rusa verkisto, konsiderata inter la plej bonkvalitaj aŭtoroj de noveloj kaj mallongaj rakontoj. Li estas rigardata granda reprezentanto de la rusa impresionismo.
Lia kariero kiel dramaturgo produktis kvar klasikaĵojn, kaj lia plej bonkvalitaj noveloj estas en alta estimo inter verkistoj kaj kritikistoj. Kun Henrik Ibsen kaj August Strindberg, Ĉeĥov estas ofte referencata kiel unu el la tri ŝlosilaj figuroj por la nasko de la frua modernismo en teatro. Ĉeĥov praktikis kiel kuracisto tra plej el sia literatura kariero: "Medicino estas mia laŭleĝa edzino", diris li iam, "kaj literaturo estas mia amatino."
Siajn unuajn verkojn – ĉefe humuraĵojn – li publikigis uzante la pseŭdonimon Antoŝa Ĉeĥonte. Famon li akiris per siaj rakontoj kaj teatraĵoj, kiuj melankolie priskribas la situacion de la siatempa burĝaro, karakterizitan de psika soleco kaj rezignacio. La verkaro de Ĉeĥov ne vivas de drameca agado, sed de lingve precizaj priskriboj de medioj kaj animstatoj.
Ekde 1879 Ĉeĥov studis medicinon en la Moskva Universitato, kie lin instruis kromalie fama profesoro Nikolaj Sklifosovskij. En la Universitato aperis lia amikeco kun studento de la medicina fakultato Ludoviko Zamenhof, kreinto de Esperanto.
Ĉeĥov rezignis pri teatro post la malbona ricevo de La mevo en 1896, sed la teatraĵo estis revivigita ĝis laŭdego en 1898 fare de la Moskva Arta Teatro de Konstantin Stanislavski, kiu poste produktis ankaŭ Onklo Vanja de Ĉeĥov kaj premieris liajn du lastajn teatraĵojn, nome Tri fratinoj kaj Ĉeriza ĝardeno. Tiuj kvar verkoj prezentas defion al la aktoraro same kiel al la publiko, ĉar anstataŭ konvencia agado Ĉeĥov havigas "teatron de bonfarto" kaj "metis vivon en la teksto".
Ĉeĥov dekomence verkis novelojn nur por financa akiro, sed kiam lia arta ambicio kreskiĝis, li faris formalajn plinovigojn kiuj poste influis la evoluon de la moderna novelaro. Li ne defendis la malfacilaĵojn kiun tio okazigis al la legantoj, insistante, ke la rolo de artisto estas levi demandojn, ne respondi ilin.
Infanaĝo
Ĉeĥov naskiĝis la tagon de la festo de Sankta Antonio (17a de Januaro malnovkalendare) en la 29a de Januaro 1860 kiel tria el ses survivantaj gefiloj en Taganrogo, havenurbo de la Azova Maro en suda Rusio. Lia avo Egor Miĥajloviĉ Ĉeĥ estis servutulo kaj administris sukeran rafinejon de grafo Ĉertkov; li sukcesis aĉeti sian liberecon kontraŭ 3 400.00 rubloj. Lia patro Pavel Jegoroviĉ Ĉeĥov kaj lia ukraina edzino, estis el la vilaĝo Olhovatka (de la gubernio de Voronej) kaj estis vendistoj. Li estis tre religiema, ortodoskisma kaj direktoro de la paroĥa koruso, kaj edukis infanojn per severa disciplino kaj oftaj punoj. Ankaŭ sian edzinon, Evgenija Jakovievna Morozova, li mistraktis. En letero Ĉeĥov poste skribis: "nia patro faris scenaĉon dum la vespermanĝo pro tro salita supo, aŭ nomis nian patrinon stultulino. " Por multaj fakuloj tia figuro de patro estis modelo por la roluloj de Ĉeĥov kiuj montras hipokritecon.
La patrino de Ĉeĥov, JevgeniJa (Morozova), estis elstara rakontistino kiu distris la gefilojn per rakontoj de sia veturoj kun sia tol-komercista patro tra tuta Rusio. "Niajn talentojn ni ricevis el nia patro," Ĉeĥov rememoris, "sed nian animon el nia patrino."
En posta plenkreskaĝo, Ĉeĥov kritikos la traktadon fare de sia frato Aleksander de ties edzino kaj filoj kio rememoris al Ĉeĥov la tiranecon de sia patro Pavel: "Permesu al mi memorigi ke estis despotismo kaj mensogo kio ruinigis la junecon de nia patrino. Despotismo kaj mensogo tiom kripligis nian infanaĝon ke estas nauza kaj timiga pensi pri tio. Memoru la hororon kaj malŝaton kiujn ni sentis en tiuj okazoj kiam Patro koleregis vespermanĝe pro tro multa salo en la supo kaj nomis Patrino stulta."
En 1873 Ĉeĥov spektis teatran prezentadon La belle Heléne de Offenbach kaj entuziasmiĝis pri la teatro. Kun siaj fratoj kaj sia fratino Maria li komencis hejme studi kaj prezenti teatraĵojn.
En 1876 Pavel Jegoroviĉ Ĉeĥov bankrotis, ĉar li superkalkulis siajn financojn aĉetante novan domon kaj trompita de kontraktisto nome Mironov. Pavel devis kaŝe fuĝi al Moskvo por eviti enprizonigon pro ŝuldoj. En Moskvo jam estis la plej aĝaj fratoj Aleksander kaj Nikolai, kiuj studis en la universitato. La familio vivis malriĉe en Moskvo, kaj la patrino fakte fizike kaj emocie ruiniigta pro la sperto. Anton restis en la domo por forvendi la familiajn havaĵojn kaj finstudi; dume li perlaboris sian vivon donante lecionojn al nepo de ties nova posedanto. Li nur atendis la lernejan ekzamenon por sekvi sian familion al Moskvo.
Ĉeĥov restis en Taganrogo tri jarojn, gaste ĉe homo nome Selivanov kiu, kiel Lopaĥin en Ĉeriza ĝardeno, estis malruiniginta sian familion pere de la prezo de ilia domo. Ĉeĥov devis pagi sian edukon, pere de tiu privata tutorado, kaptante kaj vendante kardelojn, kaj vendante mikronovelojn al gazetoj, inter aliaj laboroj. Li sendis ĉiun rublon kiun li povis ŝpari al sia familio en Moskvo, kun bonhumoraj leteroj por kontentigi ilin. En tiu epoko, li multe legis kaj eĉ analize, inklude la verkojn de Cervantes, Turgenev, Gonĉarov, kaj Schopenhauer, kaj verkis longan komedian teatraĵon, Senpatra, kiun lia frato Aleksander forigis kiel "nepardonebla sed senkulpa konstruaĵo." Ĉeĥov ankaŭ vivis serion de amaferoj, unu kun la edzino de instruisto.
En junio de 1879 li finis la lernejon kun tre bona atesto: Konduto: elstara; precizeco: bonega; aplikado: bonega; fervoro en skribaj laboroj: bonega. Ĉeĥov ricevis stipendion de 25 rubloj por studi medicinon kaj aŭguste forveturis al Moskvo, kie li renkontiĝis kun sia familio.
Ekkariero
Dum sia studado en la Moskva Universitato Ĉeĥov verkis humurajn rakontetojn; post pluraj rifuzoj la semajna revuo Strekoza (Стрекоза = libelo) publikigis en marto 1880 verketon lian, sub la pseŭdonima mallongigo "V.". En la sekvaj tri jaroj Ĉeĥov publikigis pli ol 100 rakontojn kaj unu romanon.
Ĉeĥov en tiu epoko elprenis respondecon por la tuta familio. Por vivteni ilin kaj pagi sian edukadon en la universitato, li verkis ĉiutage mallongajn, humorajn skizojn kaj rakontetojn pri la tiutempa rusia vivo, multaj el ili sub pseŭdonimoj kiel "Antoŝa Ĉeĥonte" (Антоша Чехонте) kaj "Senhata homo" (Человек без селезенки). Lia talenta produktaro laŭgrade havigis al li reputacion kiel satirema kronikisto de la rusia surstrata vivo, kaj ĉirkaŭ 1882 li estis verkante por la gazeto Oskolki (Fragmentoj), posedo de Nikolaj Lejkin, unu el ĉefaj publikigistoj de tiu epoko. Lejkin ofertis al li kontrakton verki por lia revuo je 8 kopekoj por ĉiu linio. La tono de Ĉeĥov en tiu epoko estis pli akra ol tiu kiu estos familiara el siaj maturaj fikciaj verkoj.
En 1884, Ĉeĥov gradiĝis kiel kuracisto, kion li konsideris sian ĉefan profesion kvankam li akiris malmultan monon el ĝi kaj traktis malriĉulojn kiel nepagantoj.
En 1884 kaj 1885, Ĉeĥov trovis sin tusanta sangon, kaj en 1886 la atakoj malboniĝis, sed li ne konfesis sian tuberkulozon al sia familio aŭ amikoj. Li konfesis al Lejkin, "Mi timas meti min al analizo fare de mia kolegoj." Li pluverkis por ĉiusemajnaj gazetoj, akirante sufiĉan monon por translokigi sian familion al pli kaj pli pli bonkvalitaj loĝejoj.
La Ĉeĥov estis invitita al Sankt-Peterburgo de Lejkin kaj estis prezentita al la riĉa eldonisto Aleksej Sergejeviĉ Suvorin, direktoro de la plej granda rusia gazeto, "Novoje vremja" (Новое время, nova tempo). Suvorin ofertis al li labori por li kaj en 1887 publikigis lian novelaron "En la krepusko". Suvorin pagis al li por linio duoble ol Lejkin kaj havigis al li trioble da spaco. Suvorin iĝis lia dumviva amiko, eble la plej proksima al Ĉeĥov.
Delonge, Ĉeĥov estis allogante literaturan same kiel la popularan atenton. La 64-jaraĝa Dmitri Grigoroviĉ, fama rusa enmoda verkisto tiama, verkis al Ĉeĥov post esti leginta lian novelon "La ĉasisto" ke "Vi havas realan talenton, talento kiu metas vin en pinta rango inter verkistoj de la nova generacio." Li plue konsilis Ĉeĥov-on iri malrapide, verki malpli, kaj koncentriĝi al la literatura kvalito.
Ŝanĝoj
En 1887, laca el troa laboro kaj malsano, Ĉeĥov veturis al Ukrainio, kio remontris al li la belon de la stepo. Reveninte, li komencis la novel-longan historion "La stepo," kion li nomis "iom pli stranga kaj multe pli originala," kaj kiu estis finfine publikigita en Severni Vestnik (La norda heraldo). En rakonto kiu drivas kun la mensaj procezoj de la roluloj, Ĉeĥov memoras veturon per kariolo tra la stepo pere de la okuloj de junulo sendita vivi for de la hejmo, kaj liaj kunuloj, pastro kaj komercisto. "La stepo" estis nomita "vortaro de la poetiko de Ĉeĥov", kaj ĝi reprezentis gravan progreson por Ĉeĥov, montrante multon de la kvalito de sia matura fikcia verkaro kaj atingante publikigon en literatura gazeto pli ol en ĵurnalo.
Kiam Fjodor Korŝ, posedanto de moskva teatro, petis teatraĵon de Ĉeĥov, li verkis la dramon "Ivanov" dum du semajnoj. Sed la prezentado ne estis sukcesa. En januaro 1889 "Ivanov" estis, kun kelkaj modifoj, reprezentita en Sankt Peterburgo, kun granda sukceso. La teatro Aleksandrinskij en Sankt Peterburgo rifuzis surscenigi lian novan komedion, pro manko de dramecaj efektoj. Eble kontribuis onidiroj, tuj malkonfirmitaj de Ĉeĥov, ke unu el la roluloj estas karikaturo de lia eldonisto Suvorin. En decembro Ĉeĥov sukcesis prezentigi la komedion en Moskvo, sed estis malsukceso.
Kvankam Ĉeĥov ne konstatis tion tiem, la teatraĵoj de Ĉeĥov, kiel La mevo (verkita en 1895), Onklo Vanja (verkita en 1897), Tri fratinoj (verkita en 1900), kaj Ĉeriza ĝardeno (verkita en 1903) servis kiel revolucia vertebraro por tio kio estas komuna senso por la maniero aktoradi ĝisnune: klopodo rekrei kaj esprimi la "realismon" kiel personoj vere agadas kaj parolas unu kun alia kaj kaj traduki tion sur scenejo por montri la homan kondiĉon tiom akurate kiom eblas en la espero ke la publiko vidu sian propran difinon de kio estas esti homa.
La morto de la frato de Ĉeĥov nome Nikolai pro tuberkulozo en 1889 influis la novelon Mortohistorio, finita tiun Septembron, pri homo kiu estas antaŭ lafino de vivo kiun li konsideras sencela. Miĥail Ĉeĥov, kiu registris la deprimon kaj la senripozon de sia frato post la morto de Nikolai, estis esplorante prizonojn tiam kiel parto de siaj studoj pri juro, kaj Anton Ĉeĥov, serĉe de celo por sia propra vivo, tuj iĝis obsedita pro la afero de la prizonreformo.
Saĥaleno
Ĉeĥov decidis vojaĝi al insulo Saĥaleno, rusa punkolonio situinta en Fora Oriento, kaj komencis la 11 000.00-kilometran vojaĝon tra Siberio la. La li alvenis en Aleksandrovsk-Saĥalinskij. Li parolis kun multaj homoj kaj kolektis materialon por estontaj verkoj.
En 1891 li vojaĝis al Aŭstrio, Italio kaj Francio. En 1892 li aĉetis grandan vilaon Meliĥovo en Moskva gubernio kun 230-hektara areo. Tie li loĝis, praktikis kiel kuracisto kaj multe verkis sep jarojn. En 1899 Ĉeĥov konatiĝis kun aktorino Olga Knipper. La ili geedziĝis en Moskvo.
En 1990 tri grandaj rusaj verkistoj: Anton Ĉeĥov, Lev Tolstoj kaj Vladimir Korolenko estis elektitaj membroj de la Rusia Akademio de Sciencoj.
En 1904 Ĉeĥov forte suferis pro ftizo kaj konsultis la kuraciston Karl Ewald en Berlino, kiu diris al li, ke ne estas espero je resaniĝo. Ĉeĥov pasigis siajn lastajn tagojn en la kuracloko Badenweiler kaj mortis la 15-an de julio samjare.
Li estas sepultita en moskva Novodeviĉje tombejo.
Pri la malutilo de la tabako
Pri la malutilo de la tabako (ruse О вреде табака ; 1886) estas unuakta teatraĵo de Anton Ĉeĥov de unu personaĵo, la rolo Ivan Ivanoviĉ Njuĥin. Unue publike prezentita en la origina ruslingva versio en 1886, la teatraĵo estis reviziita fare de Ĉeĥov kaj plej bone konatas la versio de 1902. La agado de la teatraĵo okazas en urbodomo. Sinjoro Njuĥin estis premata de sia edzino fari prelegon pri „la malutilaj efikoj de tabako“, kvankam li mem estas fumanto. Li substrekas ke temos pri seka kaj enuiga prelego, sed ĉiam prokrastas la temon, parolante pri siaj problemoj kun la edzino dominema.
La mevo
La mevo (Чайка, Ĉajka, ankaŭ La laro) estas teatraĵo kiu temas pri la vivo de diversaj roluloj ĉirkaŭ la mndo de la teatro kaj de la literaturo, verkita en 1895 kaj unuafoje prezentita en 1896. 'La mevo' estas ĝenerale konsiderata la unua el liaj kvar ĉefaj teatraĵoj. Ĝi teatrigas la romantikajn kaj artajn konfliktojn inter kvar roluloj: la fama konservismeca mezklera rakontisto Boris Trigorin, la naiva Nina, la eksmodiĝinta aktorino Irina Arkadina, kaj ŝia filo la simbolisma dramaturgo Konstantin Treplev. La mevo estas metaforo por la vivo de unu el la roluloj, nome Nina.
Onklo Vanja
Ĝi por la unua fojo estis publikigita en 1897 kaj surscenigita en 1899 en produktaĵo de la Moskva Arta Teatro, reĝisorita de Konstantin Stanislavski. La teatraĵo skizas la viziton de pliaĝa profesoro kaj lia ŝika, multe pli juna dua edzino, Jeléna, al la rura bieno kiu subtenas ilian urban vivostilon.
Tri fratinoj
Ĝi estis verkita en 1900 kaj por la unua fojo surscenigita en 1901 je la Moskva Arta Teatro. La fratinoj Prozorov —Maŝa, Olga kaj Irina— vivas kun sia frato Andrei, en kampardomo de interna Rusio. Unu jaron post la morto de la patro, finas la funebro, kaj la familio fidís en la koemnco de nova vivo en Moskvo, kie okazis ilia infanaĝo. Ili jam havis sufiĉe de sia situacio nuntempa: Olga, fraulino kiu ne trovas edzon; Maŝa, edzino de iama instruisto, kiun ŝi vidas kiel mezulo; kaj Irina, la plej juna kiu ankoraŭ kredas en la estonteco.
Ĉeriza ĝardeno
Ĝi estas la lasta teatraĵo de Ĉeĥov. Ĝi estis por la unua fojo surscenigita en la Moskva Arta Teatro je la 17-a de januaro 1904, en produktaĵo reĝisorita de Konstantin Stanislavski.
Temas pri komedio verkita en kvar aktoj, kun etoso en la ekonomia dekadenco de la rusa aristokrataro fine de la 19-a jarcento. Dum tiu periodo, la filoj de tiuj kiuj iam estis sklavoj riĉiĝis kaj okazis reversigo de roloj kio pridemandis la vivmanieron de la tradiciaj riĉaj klasoj. Ĉeriza ĝardeno estas teatraĵo pri la historio de rusa nobela familio kiu pro malbona administrado de siaj havaĵoj devas solci gravajn financajn kaj ekonomiajn problemojn. La aristokratoj vidas la danĝeron po la familia bieno kie troviĝas fama kaj bela ĝardeno de ĉerizarboj, ĉar ĝi estas aŭkciota. Cele al helpo, komercisto kies patroj estis servistoj de la familio, vidas, ke neniu decidas serioze kaj proponas savi la bienon igante ĝin distra kaj ripoza centro, por kio necesos transformo de la bieno kaj la forhako de la ĝardeno.
Edziĝpropono
Edziĝpropono (ruse Предложение) estas unuakta teatraĵo (oficiale "ŝerco en unu akto") de Anton Ĉeĥov, verkita en 1888-1889 kaj unue publike prezentita en 1890. Ĝi estas rapide disvolviĝanta teatraĵo de dialogo-bazita enhavo kaj situacia humuro.
Filmo "Malsamaj vizaĝoj"
En 1971 en Sovetunio aperis neordinara filmo "Malsamaj vizaĝoj", en kiu sole ĉefrolas eminenta rusa aktoro Igor Iljinskij. Li prezentas kelkajn verkojn de Ĉeĥov: "Morto de oficisto", "Tro", "Oratoro", "La nokto antaŭ la proceso", "Filino de Albiono", "Botoj" kaj "Ĥameleono". Ĝi estas spektebla en Interreto.
Honoroj
La nomon de Ĉeĥov portas:
Vidu ankaŭ
Ĉeĥov-muzeo en Meliĥov
Šajdíkove Humence
Situo
Šajdíkove Humence situas laŭ rojo, fine de sakovojo, laŭ fervojo Kúty-Senica. La lasta urbo troviĝas je 7 km-oj.
Historio
Dum erao de Hungario estis tie nur bienocentro havanta la nomon Királymajor [kirAjmajor]. Ĝis Traktato de Trianon ĝi apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Senica, al municipo de Borský Mikuláš, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. La ekstera vilaĝoparto memstariĝis en 1927. En 2001 vivis en Šajdíkove Humence 1131 homoj, (1106 slovakoj).
Romia mitologio
La popolo de la antikva Romo havis siajn proprajn diojn, sed la romianoj ankaŭ adoptis la grekajn diojn, kaj ŝanĝis iliajn nomojn. Laŭ la poeto Ennius (en la 3-a jarcento a.K.), estis grupo de 12 dioj, (nomita Dii Consentes), en la latina Iuppiter, Iuno, Minerva, Vesta, Ceres, Diana, Venus, Mars, Mercurius, Neptunus, Volcanus, kaj Apollo; – ses dioj kaj ses diinoj. La nombro "dek du" venis de la Etruskoj, ĉar antaŭe ili havis dek du ĉefdiojn. La statuoj de ĉi tiuj dioj staris antaŭe en la Roma Forumo. Sed oni kultis ilin ankaŭ en la tuta vasta imperio.
Dioj
Jen listo de la Olimpaj dioj de Romio, sekvitaj de siaj grekaj nomoj;
Aliaj:
Greko-romanaj dimitoj
Francisko Azorín listigas plej konatajn greko-romajn mitojn. Jen ili kun la mita senco:
Sakrosankteco
En la antikvroma religio, sakrosankteco (latine: sacrosanctitas) estis netuŝebleco kun religia puno por kontraŭantoj. Sankta (sanctus/sancta/sanctum) estis tio, kies kontraŭadon oni punis; la puno estis plej ofte (nome en la kazo de sakrosankteco) sakrigo (sacratio): tio signifas ke oni donis la punendulon al la dioj, ofte al la inferaj dioj. Fakte, tio signifas, ke tiu ulo ne plu estis ano de la respubliko (sed havaĵo de la dioj), kaj oni vidis tiun kiel timendan.
Pyxicephalus
Pyxicephalus (pyxis = "poto," cephalus = "kapo") estas genro de veraj ranoj el Sub-Sahara Afriko, komune referencata kiel afrikaj taŭroranoj, kaj konata ankaŭ kiel Piksirano, kio estis derivita el ties genronomo. Ĝi estas la plej granda rano en Suda Afriko. Ĝi loĝas en malfermaj herbejoj, kie povas troviĝi en flakoj. En la seka sezono ĝi nestotruas subgrunde. Tiu rano manĝas insektojn de variaj tipoj, fiŝojn, musojn, lacertojn, kaj foje ankaŭ aliajn ranojn. Okaze de minaco, la rano ŝveliĝas klopode timigi la malamikon.
La plej evidenta karaktero kiu diferencigas Pyxicephalus adspersus el aliaj ranoj estas ties grando; ĝi estas unu el la plej grandaj, dua nur post Conraua goliath de la baseno de la rivero Kongo. Individuoj povas pezi ĝis 2 kilogramojn. Malkiel ĉe plej aliaj specioj de ranoj, la masklo de P. adspersus estas pli granda ol la inio. La maskloj povas estis ĝis 24 cm longaj kaj la inoj estas ĉirkaŭ 12 cm.
Tiu specio de rano troviĝas ĉefe en malfermaj herbejoj kaj en malaltaj altaĵoj en sub-saharaj afrikaj landoj de Malavio, Zambio, Niĝerio, Somalio, Mozambiko, Angolo, Sudafriko (escepte ĉe la sudokcidento de la Kaba Provinco), Kenjo, Zimbabvo, Tanzanio kaj Sudano.
Informotraliko
Informotraliko, aŭ informofuĝo, estas sciigo de sekretaj aŭ konfidencaj informoj, sen permeso de la instanco, kiu kontrolas ilian diskonigon.
Specoj de informotralikoj
Informotralikojn ofte kaŭzas oficistoj de institucio, kiuj hazarde havas aliron al interesa informo sed kiuj ne estas oficiale rajtigitaj malkaŝi ĝin al la gazetaro. Ili kredas, ke farante tiel estas en la publika intereso pro la bezono entute aŭ pli rapide publikigi la informon, aŭ pro persona deziro prezenti sin mem kiel gravulon. Informotralikoj povas esti intencaj aŭ senintencaj (informotralikiĝo). Informanto povas fari al ĵurnalisto personan favoron (eble kun espero de estonta kunlaboro), aŭ simple deziras intence disvastigi sekretajn informojn, aŭ averti la publikon pri danĝero aŭ damaĝi al la propra labordonanto. Tiu lasta tipo de traliko estas ofte farita anonime.
Lingva Imperiismo
Profesoro Robert Phillipson malkaŝis en sia libro “Lingva Imperiismo”, ke la hegemonio de la angla lingvo estis planata en du konfidencaj konferencoj de British Council kaj la usona Inform-Agentejo (USIA) ĉirkaŭ 1960. En ĉefparolado, la lingvisto Ivor Richards klarigis, ke la celo ne estas, ke la angla estu dua lingvo, sed unua lingvo por ĉiuj.
La transatlantika partnereco por komerco kaj investo
La mandato de la intertraktado estas oficiale nur havebla en la angla kaj ĝia disvastigo estas limigita. Per tralikoj, la dokumento estas konata kaj tradukita al la franca.
Kontraŭ al la Kongreso de Usono, la naciaj parlamentoj de Eŭropa Unio ne estas konsultitaj; nur la Eŭropa Parlamento estos konsultita.
La intertraktado okazas laŭ cikloj de unu semajno alterne en Bruselo kaj Vaŝingtono. La espero de intertraktantoj estas fini ĝin en 2015.
Tra la okuloj de alimondistoj, naturprotektistoj kaj (politike) maldekstruloj, la garantioj provizitaj per la mandato estas ne kredindaj, ĉar la politikoj de la Eŭropa Unio celas interne, en nomo de konkurenco "libera kaj sendifekta", malmunti la sociajn normojn kaj publikajn servojn. Iu decido de la Justica Kortumo de Eŭropaj Komunumoj rekonis la unuarangecon de la konkurenco rilate al sociaj rajtoj. Invoki la ILO-konvenciojn, mediajn konvenciojn kaj tiujn de Unesko estas neniel garantio pro tio, ke Usono ne ratifis ilin.
Skandalo Watergate
Fonto konata kiel Profunda Gorĝo tralikis informojn rilatajn al la Skandalo Watergate de 1972 per la gazeto The Washington Post. Tio kaŭzis akdikon de la usona prezidento Richard Nixon.
Gábor Vargyas
Gábor Vargyas [vardjas], laŭ hungarlingve kutima nomordo Vargyas Gábor estas hungara etnografo, altlerneja instruisto, muzeologo.
Gábor Vargyas naskiĝis la en Budapeŝto.
Biografio
Gábor Vargyas akiris etnografian diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1976. Li ricevis stipendion en la universitato inter 1977-1979, poste li estis muzeologo en la etnografia muzeo. En 1984 li eklaboris en akademia instituto, en 1993 li ekinstruis en Universitato de Pécs, kie li docentiĝis en 1996, inter 2001-2007 li estis katedrestro. Ekde 1992 li prelegis ankaŭ en Universitato Loránd Eötvös, krome foje en aliaj hungaraj kaj eksterlandaj universitatoj. Intertempe li akiris sciencajn gradojn CSc en 1995, DSc en 2010, habilitiĝo okazis en 2008.
Krom la instruadoj li ofte pasis monatojn en foraj landoj, ekzemple Papuo-Nov-Gvineo kaj Aŭstralio (1981-1982), kelkfoje en Vjetnamio (1985-1989, 2002, 2007) Ĉinio (1999). Li parolas angle, france, germane, ruse kaj en triba vjetnama lingvo. Li ricevis premiojn inter 1984-2019.
Braveheart
Komenco
Ni tempas en 1280. La angla reĝo, Edward la 1-a, depostulas la skotajn terojn tiam senestrajn. Sed la skotaj nobeloj tion kontraŭas. Pro tio, la angla reĝo proponas renkonton por palavri kaj akordigi la du flankojn. Sed estis nur kaptilo. Ĉiuj el ili estis pendumitaj. Alveninte tro malfrue, Malcolm Wallace kaj lia filo, William, hororiĝas je tiu vidaĉo. Li tuj kunigas kelkajn el siaj sampatrianoj kaj foriras, sub la okuloj de sia filo, por ekataki la anglojn. La postan matenon, kiam la eta William ekvidas personarojn reveni kun difektitaj vizaĝoj kaj du kadavroj, li tuj komprenas, ke neniam plu li aŭdos sian patran voĉon. Post la enterigo, knabineto nomiĝanta Murron, al li enmanigas kardofloron, emblemon de ilia propra patrio. Kelkajn jardekojn poste, Skotio restas grava problemo por la maljuna reĝo Edward, kiu estas edzigonta sian filon, Edward-on la 2-an, kun la princino Izabella, kies patro estas la franca reĝo, Philippe le Bel. Izabella bone konscias, ke ŝia edziĝo estas nur por servi al la reĝaj interesoj. Sed ŝi baldaŭ naŭziĝas pri la rimedoj de sia bopatro : Por "dresi" la skotojn, li decidas reaktualigi malnovan kutimon: Latine la jus primæ noctis aŭ la sinjoran rajton malvirgigi ĉiujn nov-edzinojn sur sia grundo...
Violentaĵoj
La filmo enhavas violentajn batalojn kaj krudajn scenojn, kvankam estis ja realaĵoj dum tiu periodo.
Historia ĝusteco
Braveheart estas fikcia verko inspirita de realaj historiaj eventoj. Tamen, pro la preciza kaj granda laboro pri kostumoj, ŝminkoj kaj specialaj efektoj, la publiko povus erare supozi, ke la produktado estas historie ĝusta.
Kelkaj frazoj
« La problemo en Skotio estas, ke svarmas skotoj » Longshanks
« Ili povas forpreni niajn vivojn, sed ili neniam forprenos nian liberecon » William Wallace
« Ĉiuj homoj mortas, sed ne ĉiuj homoj vere vivas » William Wallace
Yadegar Asisi
Yadegar ASISI (naskiĝis la  en Vieno) estas arkitekto kaj artisto. Li realigis grandegajn panoramojn, kies angulo egalas 360°. Tiuj panoramoj estas prezentitaj en Germanio kaj Francio.
Biografio
Yadegegar ASISI naskiĝis en Vieno, de iranaj gepatroj. Lia patro estis unu el la 23 komunistaj oficiroj, kiujn la ŝaho de Irano mortigis. Lia infaneco kaj liaj lernjaroj okazis en Halle ĉe Saale kaj en Leipzig. Ekde 1973 ĝis 1978, li studis en la Teknologia universitato Dresdeno, kie li ricevis la inĝenierart-diplomon pri arkitekturo. Ekde 1978 ĝis 1984, li studis pentro-arton en la Universitato de Artoj Berlino. Ekde 1987 ĝis 1994, en tiu universitato, li instruis pri perspektivo. En 1991, li instruis arkitekturon.
Kisdobsza
Kisdobsza [kiŝdobsa] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en Distrikto Szigetvár. En la loknomo kis signifas hungare: malgranda kaj tio faras diferencon de la simila kaj najbara komunumo Nagydobsza.
Situo
Kisdobsza situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Pécs-Barcs. La stacidomo troviĝas 2, Szigetvár 12, Barcs 19, Pécs 46, Kaposvár 52, Budapeŝto 231 km-ojn.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1277 laŭ tiama hungara ortografio "Dubza". Post invado de la tataroj du apartaj vilaĝoj fondiĝis: Granda kaj Malgranda Dobsza. Dum regado de la turkoj ekde 1566 la vilaĝo ne senhomiĝis, sed dume kroatoj alvenis. En 1979 ambaŭ Dobsza unuiĝis, sed ili disiĝis en 1992.
En Kisdobsza migra poŝto servas.
Proterozoiko
Proterozoiko estas la dua periodo de la geologia eono antaŭkambrio. Ĝi daŭris de 2,5 miliardoj da jaroj ĝis 540 milionoj da jaroj. Oni ofte dividas la proterozoikon je tri etapoj: suba (2,5–1,6 md), meza (1,6–0,9 md), kaj supra (0,9–0,540 md.).
Ĝiaj ŝtonoj troveblas sur ĉiu kontinento kaj entenas fer-, kupro-, uran- kaj nikelercon, oron. Oni supozas, ke protokontinentoj de la antaŭkambrio kuniĝis al unu aŭ kelkaj grandaj kontinentoj.
En ŝtonoj de proterozoiko oni trovis restaĵojn de plurĉeluloj kiel ekz.:
Ĝin sekvis la paleozoika erao, kambrio.
Nagydobsza
Nagydobsza [nadjdobsa] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Baranya, en subregiono de Szigetvár. En la loknomo nagy signifas hungare: granda kaj tio faras diferencon de la simila kaj najbara komunumo Kisdobsza.
Situo
Nagydobsza situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Pécs-Barcs. Szigetvár troviĝas 11, Barcs 20, Pécs 45, Kaposvár 51, Budapeŝto 230 km-ojn.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1277 laŭ tiama hungara ortografio "Dubza". Post invado de la tataroj du apartaj vilaĝoj fondiĝis: Granda kaj Malgranda Dobsza. Antaŭ okupado de la turkoj husanoj aŭ ĉeĥoj okupis la vilaĝon. Nagydobsza apartenis al la Osmana Imperio ekde 1566. En 1979 ambaŭ Dobsza unuiĝis, sed ili disiĝis en 1992.
87 (nombro)
Okdek sep (87) estas la natura nombro kiu sekvas 86 kaj antaŭas 88.
La nombro 87 en la dekuma sistemo havas alternativajn formojn:
9340 Williamholden
9340 Williamholden estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Orbito
Kun orbito de granda duonakso de 3,200422, ĝi orbitas ĉ. 63 100 km trans la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la usona aktoro William Holden (1918–1981), admirita pro lia kunlaboro kun Kim Novak en Picnic (1955) kaj en The Bridge on the River Kwai. Li estis ankaŭ kreinto de fondaĵo por la naturo en Kenjo.
Landévant (stacidomo)
Landévant estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Landévant, en departemento Morbihan, regiono.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Savenay - Landerneau (470000).
(16351) 1971 US
(16351) 1971 US estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Luboš Kohoutek elde la Observatorio de Hamburgo-Bergedorf (Germanio).
Hortobágy (vilaĝo)
Hortobágy  [hortobAdj] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Hajdú-Bihar, en Distrikto Balmazújváros. La loknomo ne havas sencon en la hungara.
Historio
La vilaĝo estis loĝata dum la neolitiko. En skribitaj dokumentoj en 1009 aperis la nomo Hortobágy, kiel rojo kaj en 1067, kiel setlejo. Ŝajnas, la tataroj en 1241 faris senhoma la komunumon. Poste tie preteriris vojo de salo, krome Debrecen luis la kampojn por paŝtejo. Tra la rojo estis ligna ponto, kiu en 1833 konstruiĝis el ŝtono nomata naŭtrua ponto. Ĝi estis simbolo de la regiono kaj ekde 1892 foiro okazas havanta la nomon ponta foiro. Komence de la socialismo la kampoj iĝis ŝtata bieno, formiĝis fiŝlagoj, bestbredejoj. La loko iĝis fifama, ĉar la komunistoj tie kolektis "malamikojn de la popolo", kiuj devis sklave labori. Pri tio memorigas monumento kruco ĉe la ĉefvojo. La ŝtata bieno prosperis kaj por siaj laboristoj fondis vilaĝon havanta la nomon Hortobágy en 1966. La ĉirkaŭaĵo iĝis Nacia parko havanta la nomon Hortobágy en 1973, krome Monda Heredaĵo en 1999.
Vilaĝservoj estas 2 hoteloj, diversaj gastejoj, infanĝardeno, lernejo kun kolegio, 2 kuracejoj kaj familihelpa centro. En la vilaĝo troviĝas ebenaĵa muzeo kaj ĉiujare okazas foiro kun rajdaj prezentoj, spektakloj. La loĝantoj vivas precipe el turismo, vendo de popolartaĵoj. La centro de la turismo estas la granda ĉardo de Hortobágy, konstruita en 1781.
Nacia parko
Pli detale vidu: Hortobágy (Nacia parko)!
Ĝi estas herbara ebenaĵo (pusto) sur la Post-Tiso, inter la rivero Tiso kaj urbo Debrecen. Tiu regiono estis ŝatata de Petőfi, pri la pejzaĝo temas multe da poemoj. Sur la pli frue produktema areo floris multaj vilaĝoj, sed ili senhomiĝis dum la turka okupo de Hungario. Oni ne plu kultivis la agron nur bredis ĉevalojn kaj bovojn (hungara griza bovo). Post la reguligo de la rivero Tiso –en la 1840-aj jaroj-, la areo sekiĝis, estis forlasita kaj regata de banditoj. Oni pli poste konstruis akvumajn kanalojn, kiujn helpis la denovan aperon de la agrokultivado, sed sur la larĝaj herbejoj oni plu paŝtas bovarojn kaj ĉevalarojn.
Sur Hortobágy vivas 250 specioj de akvobirdoj, inter ili griza ardeo, blanka cikonio, kuleranaso, sovaĝa ansero kaj anaso, sed ankaŭ rabobirdoj kiel buteo kaj falko. La plej gravabirdo estas granda otido (pro turismaj kaŭzoj), tiu ĉi birdo aperas eĉ en emblemo de la Nacia Parko Hortobágy.
Dum la frua socialismo Hortobágy estis deportejo, kie la deportuloj estis trudkamparanoj.
Rojo
La trafluanta rojo havas la saman nomon Hortobágy.
Feuerscheid
Feuerscheid estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Bitburg-Prüm de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Rangpur
Rangpur (রংপুর) estas industria kaj universitata urbego en Rangpuro (regiono), en Bangladeŝo. Ĝi estas ĉefurboj de Rangpuro kaj la samnoma distrikto.
Geografio
Rangpur situas en nordokcidenta parto de la lando sur ebenaĵo en valo de rivero. Dako troviĝas 244 km.
Historio
Rangpur estis konkerita en 1575, sed daŭris la integrado al la imperio Mughal ĝis 1686. Pli poste Rangpur pasis sub la kontrolon de (Brita Orienthinda Kompanio). Rangpur estis deklarita ĉefsidejo de distrikto en 1769, municipo en 1869.
Ekonomio
Rangpur estas komerca nabo kaj unu el la plej gravaj ekonomiaj zonoj en Bangladeŝo. Oni prilaboras el kotonoj tapiŝojn, krome gravas produktado de cigaredoj kaj cigaroj. La urbego enhavas ok registarajn altlernejojn. Ankaŭ sukero-muelejoj funkcias.
Trafiko
En Rangpur ekzistas proksimume 50,000 rikiŝoj kurante ĉiun tagon, sed estas ankaŭ aŭtobusoj. Al la urbego kuras 5 vojoj, inter ili estas trairanta aŭtovojo kaj alia vojo venas el la proksima ponto. Rangpur havas stacidomon kaj flughavenon.
Klimato
Rangpur havas tropikan klimaton kun influo de musono. Jare pluvas averaĝe 2192 mm. En ĉiuj monatoj pluvas. Inter majo-septembro daŭras la pluvsezono. La averaĝa jara temperaturo varias inter 19-30 °C.
7638 Gladman
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la kanada astronomo Brett J. Gladman, kiu faris gravajn kontribuojn por modeligi la dinamikan evoluon de la apudteraj objektoj kaj de la transporto de meteoroido, inkluzive tiujn venintaj de Luno kaj Marso. Gladman ankaŭ faris observadajn enketojn pri la kaj en 1997 kunmalkovris 2 neregulajn satelitojn de Urano.
Malabara Marbordo
La Malabara Marbordo estas longa kaj mallarĝa bordo ĉe la sudokcidenta parto de la Hindia subkontinento kaj la Hinda Oceano, en la subŝtatoj Karnatako kaj Keralao de Barato. Geografie ĝi konsistas el la plej pluvoplenaj regionoj de suda Hindio, ĉar la montaro Okcidentaj Ghatoj interkaptas la humidajn ŝarĝojn de la musono, speciale sur siaj okcidentaj montaj deklivoj. La termino "Malabara Marbordo" ankaŭ estas foje uzita por aludi al la tuta okcidenta marbordo de la Hindia subkontinento, de la plej norda parto de la marbordo de la subŝtato Maharaŝtro, tra la marbordo de Goao, Karnatako kaj Keralao ĝis la pinto de la subkontinento ĉe Kanyakumari en Tamilnado.
Knabo
Knabo estas virseksa infano.
Etimologio
La vorto devenas de la germana Knabe, ankaŭ iam Knabo. La germana Knappe komence havis la saman signifon, tamen evoluis poste al vorto indikanta nur nobelan junulon, kiu servis kavaliron.
Arto
En klasika (precipe greka) artaĵo, la ĉefimago de fizika beleco, eĉ por dioj estis tio de virseksa sportulo, ĉu knabo ĉu viro, ofte kouros, kutime senvesta. La Renaskiĝo sekvis la ekzemplon, same kiel en multaj aliaj aferoj.
Multaj mitologiaj knaboj aperas tra arthistorio, ekzemple Kupido, la ofte ruza filo de Venuso estas foje beba foje junula pafarkisto, kiu tiel suferigas amoriĝon al homoj; en kelkaj periodoj li eĉ multnombriĝis, tiel nomiĝante "putti".
Muziko
En muziko, knaboj, antaŭ ol la voĉoŝanĝiĝo estas sopranoj (specife knabsoprano) kaj popularas en ĥoro, malkiel plenkreskaj viroj (en ĥoro kutime tenoro kaj baso), ofte en lokoj kie virinvoĉoj estis taksite maltaŭgaj, kiel en preĝeja aŭ teatra muziko. Eĉ aperis praktikoj kirurgi kontraŭ la voĉoŝanĝon. Dum jarcentoj, kastritoj kiu havis plenkreskajn forton kaj sperton kun knabsoprana voĉregistron kiel kontratenoro ofte aperis en muzikteatraĵoj, ĉefe opero.
Griesheim-sur-Souffel
(jen france, origine germane kaj alemane Griesheim an der Suffel, ofte nur Griesheim, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Kozelník
Kozelník (hungare Zólyomkecskés [zOjomkeĉkEŝ], germane Koselnik [kozelnik]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Kozelník situas laŭ rojo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Zvolen-Krupina. Banská Štiavnica troviĝas je 11 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1424 en formo "Porwba". La unuaj loĝantoj estis ferlaboristoj. Inter 1582-1668 la setlejo apartenis al la Osmana Imperio. En la 17-a jarcento fandoforno pri fero ekfunkciis. En 1828 loĝis tie 247 vilaĝanoj en 35 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Zólyomkecskés 310 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Zólyom, al distrikto de Zvolen, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Kozelník 204 homoj, (ĉiuj slovakoj).
Izononila acetato
Izononila acetato aŭ izononila etanato estas organika kombinaĵo apartenanta al la familio de la esteroj, rezultanta el interagado de la acetata acido kaj izononanolo. Izononila acetato estas senkolora likvaĵo kun florodoro, nesolvebla en akvo sed solvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. Izononila acetato prezentas acetatan grupon ligitan al izononila grupo. Ĝi konsistas je 11 karbonatomoj, 22 hidrogenatomoj, 2 oksigenatomoj kaj posedas antifungajn kaj antimikrobajn proprecojn.
Saint-Germain-Laval
Saint-Germain-Laval havas diversajn signifojn:
Ĉefurboj kaj tomboj de la antikva regno Kogurjo
Ĉefurboj kaj tomboj de la antikva regno Kogurjo estas Monda heredaĵo de Unesko (identiga nombro 1135) situanta en la Ĉina Popola Respubliko. La areo de la ejo estas situanta en kaj ĉirkaŭ Ji'an, Ĝjilino. La ejo estis nomumita kiel kultura Monda heredaĵo de Unesko en 2004, plenumante kvin el la ses kriterioj por kulturoheredaĵ-ejoj.
La ejo enhavas la arkeologiajn restaĵojn de tri grandurboj (Montara urbo Wunü, urbo Guonei kaj Montara urbo Wandu), kaj kvardek identigitajn tombojn de la Kogurjaj imperiaj kaj nobelaj gentoj.
Ĉefurboj
La montara urbo Wunü estis la unua ĉefurbo de Kogurjo, pluaj ĉefurboj estis urbo Gounei (ĉine: 國內城) kaj Montara urbo Wandu (ĉina:丸都山城). Tiuj areoj apartenas nun al ĉina teritorio, sed tiam okcidenta ĉina teritorio apartenis al reĝlando Kogurjo, kiu estas unu el la Antikva Korea Dinastio.
La montara urbo Wunü estas nur parte elfosita. La urbo Guonei, ene de moderna grandurbo de Ji'an, ludis la rolon de apoga ĉefurbo post kiam la ĉefa kogurja ĉefurbo estis movita al Pjongjango. La montara urbo Wandu enhavas multajn historiajn spurojn inkluzive tiujn de granda palaco kaj de multaj tomboj.
6304 Josefo Flavio
6304 Josefo Flavio estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la juda historiisto Josef Ben-Matitjahu (ĉ.37 – ĉ.100) konata sub la latina nomo Josephus Flavius, aŭ Jozefo Flavio.
Ĉefurboj kaj tomboj de la antikva regno Kogurjo
Ĉefurboj
La ĉefurbo de la Kogurjo-Regno estas frua ekzemplo de la montaraj urboj, poste imititaj fare de najbaraj kulturoj. La sistemo de ĉefurboj reprezentitaj fare de urbo Guonei kaj La montara urbo Wandu ankaŭ influis la konstruadon de pli postaj kapitaloj konstruitaj fare de la Kogurjo-reĝimo.
Tomboj
La ejo inkludas arkeologiajn restaĵojn de 40 tomboj kiuj estis konstruitaj fare de Kogurjo (37 a.K. - 668 p.K) kiu estis fondita en pli norda Ĉinio kaj poste etendita en la nordan duonon de la Korea Duoninsulo.
Unu el la plej gravaj tomboj estas la Tombo Anak n-ro 3 kun murpentraĵoj.
Corropoli
Corropoli estas komunumo de Italio.
2178 Kazaĥstanio
2178 Kazaĥstanio estas tre malgranda sed neordinare hela duopa asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 11-an de septembro 1972 de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en tiama Sovetunio, nun en Rusio.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la tiama Kazaĥa Soveta Socialisma Respubliko, nun sendependa Kazaĥa Respubliko (ankaŭ Kazaĥstano).
Satelito
Ĝia satelito estis malkovrita en oktobro 2018 de V. Benishek, P. Pravec, H. Kucakova, K. Hornoch, V. G. Chiorny, F. Pilcher, A. Aznar kaj V. Casanova uzinte observojn de elde diversaj observatorioj, anoncita la.
Tiu satelito havas diametron de 1,08 km, orbitan taksata je 8 km kaj orbita periodo de 0,771 ± 0,00025 tago (18,504 horoj). Ankaŭ la rotacia periodo de la satelito estas 18,504 horoj : tiu satelito estas en ligita rotacio.
Studnice
Studnice estas nomo por pluraj municipoj en Ĉeĥio:
(8563) 1995 US
(8563) 1995 US estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Timothy B. Spahr elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward, nord-oriente de Tucson (Arizono, Usono).
Masakro de Oradour-sur-Glane
La Masakro de Oradour-sur-Glane okazis la kiam anoj de la germana truparo Waffen-SS ĉirkaŭis la francan vilaĝon Oradour-sur-Glane kaj mortigis preskaŭ ĉiujn loĝantojn, por venĝi pro atakoj de francaj partizanoj.
La SS-anoj ordonis, ke ĉiuj loĝantoj kolektiĝu sur la vilaĝa placo, laŭindike por kontroli la identecojn. Oni dividis virinojn kaj virojn; la virojn oni kondukis en ses grenejojn kaj mortigis ilin per mitraloj. La virinoj kaj infanoj estis enfermitaj en la kirko. Intertempe la soldatoj elrabis la vilaĝon.
El la viroj mortis 197, kvin eskapis; laŭdire oni bruligis la korpojn helpe de benzino, kvankam ne ĉiuj estis jam mortaj. La kirko kun la virinoj kaj infanoj estis parte detruita per eksplodoj, fuĝantoj estis mortpafitaj. El 240 virinoj kaj 205 (aŭ 207) infanoj postvivis nur unu.
Rezisto kaj terorismo
La nazioj konsideris la gerilajn rezistulojn teroristoj, sed frontis la malfacilon, ke ilia malamiko povis post atako malaperi en la civila loĝantaro. Do ili deklaris totalan militon, en kiu la civilularo devis elporti punon pro subteno de la rezistularo.
La masakro de Oradour estis parto de ĝenerala politiko kontraŭ-terora por forpreni de la rezistularo subtenon kaj instigi kunlaboron pro timo. Tiu bruta logiko kondukis ankaŭ al la masakroj en Lidice (Ĉeĥio), Kragujevac (Serbio) kaj Sant'Anna di Stazzema kaj Marzabotto en Italio.
Proceso
La germanaj armeaj aŭtoritajoj esploris, ĉu akuzi vickolonelon Adolf Diekmann, kiu ordonis la bruligon de la vilaĝo; sed li kelkajn tagojn poste mortis en batalo. Hitler malpermesis enketojn kaj proceson. Granda parto de la masakrinta SS-kompanio mortis batale en la sekvaj semajnoj.
La la armea tribunalo de Bordozo komencis proceson kontraŭ la restantaj 65 el la 200 murdintoj. Nur 21 el la akuzitoj ĉeestis (multaj vivis en Germanio, kiu pro sia konstitucio ne rajtis ekstradicii ilin), sep germanoj kaj 14 alzacaj "malvolontuloj" (malgré-nous). Nur unu "malvolontulo" konfesis, ke li libervole aliĝis al la Waffen-SS. Ĉar la franca parlamento malpermesis komunan proceson kontraŭ francoj kaj germanoj, oni aparte procesis. La ĉeesto de "malvolontuloj" kaŭzis viglan protestan movadon en Alzaco. Je la 11-a de februaro 20 akuzitoj estis liberigitaj, tamen venĝemo daŭris en Alzaco; la parlamento fine decidis amnestion por la "malvolontuloj" je la 19-a de februaro. Mallonge poste ĉiuj alzacaj malliberuloj estis liberigitaj. Tiu paciga paŝo kaŭzis egan senton pri maljusteco en Limousin.
Ankaŭ la afero de la germanaj kulpuloj estis rapide aranĝita. Ĝis 1958 ĉiuj estis liberigitaj. Divizia generalo Karl-Heinz Lammerding, kiu estis ordoninta la paŝojn kontraŭ la "teroristoj", mortis pace en 1971. Li neniam estis kondamnita kaj havis brilan karieron en komerco.
Komence de la 1980-aj jaroj vickolonelo Heinz Barth estis trovita en GDR. Li en Oradour estis estro de la unua pelotono kun 45 soldatoj kaj ordonis mortpafi 20 virojn enfermitajn en remizo. En 1983 okazis proceso kontraŭ li en Berlino, kaj li estis kondamnita al tutviva mallibero. En 1997 li estis liberigita.
Memorejo
Fine de la milito, je la 5-a de marto 1945, generalo de Gaulle vizitis la ruinojn kaj decidis, ke la vilaĝon oni ne rekonstruu, sed konservu kiel memorejon pri la doloro de Francio sub la nazia regado. Oni konstruis novan vilaĝon apude. En 1999 prezidento Jacques Chirac deklaris la vilaĝon kiel martiran vilaĝon.
Rokytnice v Orlických horách
Rokytnice v Orlických horách (signifas Rokitnice en Orlica montaro) estas urbo en Ĉeĥio troviĝanta en orienta parto de Orlica montaro en distrikto Rychnov nad Kněžnou. Vivas ĉi tie.
En la placo estas konservita vico da domoj el konstrua ligno kun arkadoj.
Historio
La urbo estis fondita en la 13-a jarcento. Verŝajne en la jaro 1260 Rokytnice estiĝis kiel lignokarbista vilaĝo, fondita de sinjoroj el Rychnov. En 1627 aĉetas ĝin apelacia administranto en Praga burgo Jan Mikuláš, la aloda sinjoro el familio Nostitz. Nostitzidoj, kiuj fine de la 17-a jarcento akiras grafan titolon, tenas Rokytnicon ĝis la jaro 1928, kiam rokytnica branĉo de Nostitzidoj pereas. Plua evoluo de la urbo okazis pro malfermo de fervojo Doudleby nad Orlicí - Rokytnice v Orlických horách.
18839 Whiteley
18839 Whiteley estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la aŭstralia astronomo John Broughton elde la Observatorio de Reedy Creek en Ora Marbordo (Gold Coast, Kvinslando, Aŭstralio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la aŭstralia pentristo Brett Whiteley (1939–1992), plurfoje gajninto de ĉiuj la plej gravaj aŭstraliaj artaj premioj. Kiel tio estas evidenta en liaj memportretoj, la Harpo-simila Whiteley ne estus en maltaŭga loko apud la Fratoj Marx.
Gürzenich
Gürzenich estas festohalo en la centro de la kolonja malnova urbo. Nomdonanto estas la patricia familio von Gürzenich, sur kies terpeco oni starigis la profankonstruaĵon en la 15-a jarcento. Nuntempe oni uzas la domon por koncertoj, kongresoj, sociaj- kaj kulturaj eventoj.
Historio
La halodomo de Gürzenich estis konstruata ekde 1441 ĝis 1447 kaj funkcis ekde la komence kiel urba festohalo por plej diversaj okazoj. Unuflanke oni akceptis ĉi tie la honorgastojn de la urbo Kolonjo en la festohalo, aliaflanke la ĉambregoj disponiĝis por nobeloj kaj grandburĝoj por publikaj kaj privataj festoj. Al pompaj aŭdiencoj invitis en 1474 imperiestro Frederiko la 3-a kaj en 1486 reĝo kaj posta imperiestro Maksimiliano la 1-a, kiu okazigis ĉi tie en 1505 regnoparlamentan kongreson. Ankaŭ Karlo la 5-a iris en 1520 post sia kronado kiel reĝo en Akeno al Kolonjo. Okaze de la elektoprinca kongreso la Gürzenich-halo prezentis en 1531 por preskaŭ tri jarcentoj lastan fojon pompan bildon, ĉar kun la malpliiĝa grandeco de la regnourba Kolonjo ankaŭ la solenaĵoj en Gürzenich finiĝis.
Ekde proksimume 1645 oni uzis la domon pretertempe kiel ĉiovendejo. Kiam oni en la 20-aj jaroj de la 19-a jarcento revivigis la mezepokan festodoman tradicion, Gürzenich denove ricevis la rangon de la plej grava kolonja eventejo. Al la plej popularaj festoj ankaŭ jam tiam apartenis karnavalaj aranĝoj. Jaron antaŭ ol fondiĝis la Festkomitato Kolonja Karnavalo, oni jam dancis en 1822 en la salono de Gürzenich je maskobaloj.
Karl Marx proklamis la 6-an de majo 1849 en la premplena halo sian Manifeston de la Komunista Partio. La 8-an de majo 1849 kunveno de 500 delegitoj de rejnlandaj ruboj aprobis en Gürzenich la konstitucion decidita de la Frankfurta Nacia Asembleo. Ekde 1857 ĝis la pretigo de la Kolonja Filharmoniejo en 1986 la Kolonja Koncert-Societo okazigis en Gürzenich sian koncertserion. El ĉi tiu evoluis la regule okazontaj Gürzenich-koncertoj same kiel la Gürzenich-Ĥoro kaj la Gürzenich-Orkestro.