cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dagondai
Dagondai, စံင်မံင်ထုင်း, estas vilaĝo en Birmo. Ĝi situas en la subŝtato Kajino, kaj multaj vilaĝanoj apartenas al la karenoj. Laŭ la stato de en la vilaĝo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
János Komlós (matematikisto)
János Komlós [jAnoŝ komlOŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Komlós János estas hungara-usona matematikisto, profesoro, membro ekstera de Hungara Scienca Akademio (1998).
János Komlós naskiĝis la  1942 en Budapeŝto.
Biografio
János Komlós ricevis diplomon pri matematiko en ELTE en 1965, poste li eklaboris en matematika esplora instituto de la Hungara Scienca Akademio en Budapeŝto. En 1967 li doktoriĝis. En 1981 li vojaĝis al Usono. Inter 1984-1988 li instruis en universitato San Diego, poste en Rutgers. Li okupiĝas precipe pri probablokalkulo kaj diskreta matematiko. Li ricevis hungaran premion en 1975, post 20 jaroj usonan premion.
Revaluto
Revaluto estas plialtigo de la alparo de valuto kaj la malo de devaluto, kiu estas redukto de la alparo. Revaluton kutime kaŭzas granda pagbilanca pluso de la revalutanta lando. La pluso estiĝis tial ke pli da varoj kaj servoj estas eksportitaj ol importitaj.
432
En la jaro 432 post Kristo okazis, interalie:
39539 Emmadesmet
39539 Emmadesmet estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla de ESO en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Emma de Smet (naskiĝis en 2005) dua nepino de la malkovrinto kaj filino de Mayré kaj Robby.
Laarne
Laarne (nederlande, proksimuma prononco [LA:Rne]) estas municipo en Belgio, en la nederlandlingva provinco Orienta Flandrio. Komence de la municipo havis  loĝantojn.
Ekde 1977, la municipo Kalken apartenas al Laarne.
La kastelo de Laarne datumas de la 11-a jarcento.
La malglataj pezaj turoj estas konstruitaj ankoraŭ antaŭ la Krucmilitoj. Post la reveno de la krucmilitiroj, la flandraj partoprenintoj tie povis ripozi. La fortikaĵo servis ankaŭ kiel antaŭa defendo de la urbo Gento
Radojevo
Situo
Radojevo situas sur ebenaĵo fine de sakovojo laŭ la rumana landlimo (kontraŭe Checea troviĝas, ankaŭ Jimbolia estas en la proksimeco).
Blazono de Usono
La granda blazono de Usono (Greater coat of arms of the United States of America) estas blankkapa maraglo kun etendiĝantaj kruroj kaj flugiloj. La kapo kaj la vostoplumoj estas blankaj, pluaj partoj estas brunaj. Sur la brusto troviĝas ŝildo kun 13 ruĝaj kaj blankaj vertikalaj strioj. Ĉe la ŝildosupro troviĝas horizontala blua strio. La stria ŝildo estis figurigita laŭ la flago de 1777, aludante je la fondantaj ŝtatoj. En la ungoj de la aglo estas tenata verda laŭrobranĉo kaj fasko (13) da arĝentkoloraj sagoj: la laŭra branĉo kaj la sagoj reprezentas la senaton, laŭ kio oni rajtas gvidi la landon en pacon kaj militon.
Super kapo de la aglo videblas disko, kun 13 arĝentkoloraj steloj meze, same aludante je la fondaj ŝtatoj. Sur la rubando legeblas la nacia devizo: „E Pluribus Unum” (Unu el multaj).
Radojevo
Historio
Dum la mezepoko estis tie vilaĝo Peterd, kiun la turkoj senhomigis. En 1770 germanoj kaj rumanoj refondis la komunumon. En 1910 vivis en Klári 2646 homoj (2337 serboj, 132 ciganoj kaj aliaj). Post Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio, ekde 2006 kiel Serbio. En 1941 la germana armeo okupis la komunumon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Radojevo 1385 homoj, (1094 serboj, 199 ciganoj, 11 hungaroj).
Blazono de Usono
Malgranda blazono de Usono
Malgranda blazono de Usono (Coat of arms of the United States of America) estas nur la ŝildo kun 13 ruĝaj kaj blankaj vertikalaj strioj, kiu en la granda blazono situas antaŭ la aglo.
Granda sigelo de Usono
La blazona bildo, kadrigita per duobla orkolora cirklo, konsistigas ankaŭ la antaŭan flankon de la Granda Sigelo de Usono - angle Great Seal of the United States of America, kies dorsa flanko estas bildo de piramido.
Minejo Rudý Říjen 1
Minejo Ida - Hoffnungschacht - Ida - Generalissimus Stalin 1 - Rudý Říjen 1 - tio estis nomoj por minejo, kiu finis kiel Rudý Říjen 1. Ĝi troviĝis en Ostrava, en loka parto de Silezia Ostrava, en Hrušov.
Historio
La minejo Ida estis fondita en la jaro 1872 ĉe la orienta rando de katastro de municipo Hrušov fare de lua kompanio Spojené vítkovické kamenouhelné doly (Unuiĝintaj vítkovicaj ŝtonminejaj minejoj). Post fino de la lua kontrakto la minejo fariĝis ekde la jaro 1895 parto de Vítkovické horní a hutní těžířstvo. La nomo de la minejo estis la 1-an de januaro 1942, en la tempo de okupacio, ŝanĝita je Hoffnungschacht. Post finigo de la milito la minejo revenis al sia devena nomo Ida, sed la 8-an de decembro 1946 ĝi estis alinomita je Generalissimus Stalin kaj la 31-an de decembro 1951 je Grandminejo Stalin. El ĝia organiza strukturo ĝi estis la 1-an de januaro 1956 elmembrigita Minejo Stalin II (devene Viktoria), kiu fariĝis uzino 2 de la grandminejo kaj Minejo Stalin (devene Ida 2) fariĝis uzino 1. La nomo de la minejo estis la 1-an de aŭgusto ŝanĝita je Rudý Říjen I. En la jaro 1961 estis finita la ekspluatado de karbo tra ŝakto al supraĵo kaj ĝi estis algvidita tra la subterejo al nova ekspluata ŝakto de la najbara minejo Rudý Říjen 2.
La minejo ekzistis en periodo 1872-1979, la ekspluatado de karbo okazis en la jaroj 1879-1961 kun pojara volumeno en la 19-a jarcento 39 - 75 mil da tunoj kaj en la 20-a jarcento 140 - 366 tunoj da karbo. Ekspluatataj estis galerioj en subaj hrušovaj tavoloj. La mineja kampo mezuris 404 ha kaj ĝi estis malfermita de tri agadaj kaj de unu rezerva ŝaktoj ĝis profundeco 420 metroj al la 8-a etaĝo.
Post finigo de la ekspluatado en la jaro 1969 la ŝaktoj estis superŝutitaj kaj eluzeblaj objektoj estis transdonitaj kiel malliberejo en Heřmanice.
3368 Duncombe
3368 Duncombe estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono ; ano, laŭ ĝiaj orbitaj ecoj, de la Cibela grupo.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras la usonan astronomon Raynor Lockwood Duncombe.
NGC 3806
NGC 3806 (aliaj indikoj — UGC 6641, MCG 3-30-42, ZWG 97.54, PGC 36231) estas galaksio en konstelacio Leono.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Velegaoj
La velegaoj (Welega, Wallega, Wollega, ktp.) estas branĉo de la oromoj, kiuj vivas en Etiopio en la antaŭa provinco Welega; kelkaj vivas trans la limo en Sudano. La velegaa lingvo estas okcidentcentra dialekto de la oroma lingvo.
La velegaoj estas kelkaj miloj da homoj, multaj el ili estas kristanoj.
Nose
Nose-urbeto (能勢町 [nose-ĉo:]; Hepburn kaj Kunrei: Nose) estas urbeto en Osaka Prefektujo en Japanio.
Flugo 626 de Yemenia Air
La katastrofo
La la aviadilo Airbus A330-200 (la flugo IY749) ekflugis el Parizo (Francio) kaj faris interan alteriĝon en Marsejlo, kie estas plej granda en Francio komunumo de komoranoj. Tie eniris la avion pliaj pasaĝeroj. Poste ĝi havis similan alteriĝon en Sanao kaj elflugis al Komoroj. La 30-an de junio je 2:30 loka tempo ĝi devis alteriĝis en Moroni. La aviadilo malaperis surde ekranoj de radaroj la 30-an de junio je 1:50 loka tempo (la 29-an de junio je 22:50 UTC), kiam ĝi troviĝas ĉ. je 50 km de marbordo, antaŭ 40 minutoj la fino de la flugo.
La loka polico informis, ke ne havas rimedojn por serĉado. Tamen por tiu estis mobilizitaj civilaj kaj militistaj ŝipoj, kvankam la agadojn malhelpas malbona vetero. Inter la pasaĝeroj estis civitanoj de Francio kaj Komoroj. Al loko de la akcidento elflugis 2 francaj aviadiloj.
Serĉado de postvivintoj
Baldaŭ post la akcidento je 16-17 marmejloj de Moroni estis trovitaj rompaĵoj de la avio kaj la korpoj de tri pereintoj. La oficialuloj de Tanzanio informis pri la trovo ĉe la bordo de la insulo Mafia, troviĝata nord-okcidente de la loko de la falo de la aviadilo, 13 korpoj de pereintoj kaj rompaĵoj de fuzelaĝo, la foteloj el la avio ktp. Korpoj estis senditaj al ekspertizo, sed plej verŝajne tiuj apartenas al pasaĝeroj de la Flugo 626. La aperis la informo pri eltrovado ĉe sama loko de pliaj 9 korpoj. La oni komunikis ke restoj, pli malfrue trovitaj ĉe marbordo de Komoroj, apartenas balenoj.
Malveraj esperoj
Poste aperis la informo, ke la katastrofon postvivs unu 5-jaraĝa knabo. Vespere aperis la informo, ke en la loko de la katastrofo savistoj trovis la postvivintan aviadilestron Ĥalid Haĝeb. Yemen Post informis ankaŭ, ke jam estis trovitaj kaj rekonitaj kelkdekoj da korpoj de pereintoj.
La savo de Bahia Bakari
Vespere la 30-an de junio la telekompanio CBS informis, referencinte al Paŝida Abdulaĥ, la kunlaboranto de la Komora operacia centro, ke vere estis savita 12-jaraĝa junulino (unue oni informis, ke ŝi havis 14 jarojn). Tiu okaziĝis Bahia Bakari, la naskiĝintino de la komunumo Niumadzaĥa (Komoroj), kiu lastatempe loĝis kun siaj gepatroj en Marsejlo, kie la aviadilo havis interan alteriĝon dum la flugo. Ŝi flugis al Komoroj kun sia patrino. Savistoj trovis la junulinon sur akvo, inter rompaĵoj kaj korpoj de pereintoj. Ŝi surhavis naĝozonon. La junulino havis la brulvundojn de la genuoj, la frakturon de la klaviklo, kontuzoj laŭ tutan korpon kaj post la restado sur akvo dum 13 horoj ŝi havis grandan malvarmigon de la korpo. Kiam oni ĵetis al ŝi savbuon, ŝi tiun ne povis preni. Savistoj estis devigitaj naĝi pli proksime kaj elprenis la junulinon el akvo. Tamen ŝi ekpovis paroli kun kuracistoj kaj diri sian nomon. Kasim Bakari, la patro de Bahia, unue decidis flugi al Komoroj por viziti la filinon kaj atendi la malkaŝon de la korpo de sian edzinon. Tamen la 1-an de julio la junulino mem alflugis en Francio, al ŝia patro. Ŝi rakontis, ke la aviadilo fordronis kaj ŝi aŭdis la kriojn de homoj.
Serĉado de nigraj skatoloj
La je 12:30 UTC la serĉada grupo malkovris unu el nigraj skatoloj de la akcidentita aviadilo, kiu troviĝas je 40 km de marbordo de la insulo Granda Komoro (la oficiala nomo — Ngaziĝa). Vespere tiun informon estis refutita — savistoj konfuzis signalojn de la akcidentaj radiosignaliloj el la disrompiĝinta aviadilo. La aperis la informo, ke serĉistoj detektis la signalojn de nigraj skatoloj de la aviadilo. La Aĥmed Abdala Mohamed Sambi, la prezidanto de Komoroj, petis Francion plifortigu serĉadon de nigraj skatoloj.
La pasaĝeroj
66 el 142 pasaĝeroj estis civitanoj de Francio. Inter ili estis multe da naskiĝintoj de Komoroj. En la flugo estis multe da infanoj, inkluzive 3 antaŭlernantoj, ĉar en Francio ĵus komenciĝis la lernejaj ferioj kaj infanoj revenis al hejmoj. Krome la en Komoroj festos la Tagon de la sendependeco. La 1-an de julio Yemenia Air permesis elpagi al familioj de pereintoj kompensojn po 20 miloj da eŭroj. Ankaŭ la flugkompanio decidis repagi flugojn al Moroni por unu ano de ĉiu familio.
Kaŭzoj de la katastrofo: versioj
La atestantoj vidis, kiel la aviadilo unue ekiris al alteriĝo kaj poste malaperis. "Mi vidis, ke la aviadilo alteriĝas kaj poste denove forflugas. Mi ne povis kompreni tion", — diris Humed Msejdi, la eks-ministro de defendo de Komoroj, kiu alveturis en flughaveno por renkonti la bopatrinon. "Al mi ŝajnas, ke la aviadilo ekhavis la problemojn pri la alteriĝo. Ties motoro eligis strangan bruon", — rakontis Mohamed Jahja, la eks-ĉefo de la civila aviado de Komoroj. La atentanto Musa Boina ankaŭ komunikis, ke ŝi vidis, kiel la aviadilo penis alteriĝi.
Difekteco de la aviadilo
El Parizo la pasaĝeroj ekflugis en moderna Airbus 330-200, tamen en Sanao ili transiris en pli malnova Airbus 310-300. La akcidentita aviadilo estis ekspluatita ekde 1990. Ekde 1999 ĝi apartenas de Yemenia Air. Ĝis momento de la katastrofo la avio havis 51,9 milojn da horoj de flugado. Ĥaled Ibrahim al-Vazir, la ministro pri transporto de Jemeno, diris, ke en majo tiu aviadilo havis plenan teknikan inspektadon sub la observado de reprezentantoj de la kompanio Airbus. Tamen laŭ vortoj de Dominique Bussereau, la franca ministro pri transporto, dum la inspektado, kiun okazigis la Administrejo de civila aviado de Francio en 2007, estis trovitaj kelkaj difektoj. La francaj fakuloj ne plu inspektis tiun aviadilon kaj ĝi ne plu flugis inter la avia spaco de la lando. "La flugkompanio ne estis enregistrita nigran liston, sed ĝi iĝis la objekto de la skrupula observado de nia flanko", — diris la ministro. Baldaŭ la flugkompanio devos esti kontrolita en la Komitato de sekureco de la Eŭropa Unio. La 30-an junio, post la informo pri la akcidento, Antonio Taĝani, la komisaro de la Eŭropa komisiono pri transporto, proponis krei la unuecan liston de flugkompanioj, kies aviadiloj ne respondas al postuloj de la sekureco. Simila "nigra listo" jam ekzistas en Eŭropa Unio.
"Kiam oni alflugas al Sanao, ĉiujn transsidigis al malgranda aviadilo. Kaj ĝenerale oni sentas sin kvazaŭ veturus en kamiono. Kiam mi flugis, mi ne sidis — staris eĉ ĝis Moroni. Pasaĝeroj eĉ ne unu fojo petis potencojn decidu demandon pri Yemenia Air. Neniu okazas! Al ni respondas: se vi volas flugi — eniru avion, se ne — serĉu alian flugon", — diris Moĥamed Ali, kies parenco flugis en la akcidentita aviadilo.
Malbonaj veteraj kondiĉoj
Momente la katastrofo la rapido de vento atingis 61 km hore.
Reagoj
La naskiĝintoj de Komoroj blokis en la flughaveno Roissy-Charles-de-Gaulle (Parizo) la starton de la flugo de Yemenia Air, protestante kontraŭ malbona stato de aviadiloj de la flugkompanio.
La la prezidanto de Komoroj Aĥmed Abdala Sambi deklaris la nacian funebron por 30 tagoj.
Sekreta rezervo
Sekreta Rezervo estas ekonomia termino. Ĝi estas rezervo kies ekzisto ne montriĝas el la publikigita bilanco.
433
En la jaro 433 post Kristo okazis, interalie:
David Gaines
D-ro Gaines doktoriĝis sub la komponada fako de la Peabody-Konservatorio de Muziko en Baltimoro, Usono. Lia Esperanto-simfonio haveblas kompaktdiske registrita de la Moravia Filharmonia Orkestro de Ĉeĥio; Vit Micka, dirigento, kaj Kimball Wheeler, mezosopranulino.
Lia movada aktivado realiĝas precipe en de Muzika Esperanto-Ligo, en kiu li havas la postenon de Honora Prezidanto.
(15813) 1994 PL12
(15813) 1994 PL12 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Premio Bilbao por la antaŭenigo de kulturo de homaj rajtoj
Historio
Kreita en 1978 kiel la Premio por edukado pri homaj rajtoj de UNESKO por celebri la 3-an datrevenon de la adopto de la Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj, ĝi servas por honori la penojn de organizaĵoj aŭ individuoj kiuj faris modelan kontribuaĵon al la antaŭenigo de scio pri homaj rajtoj kaj por konstrui universalan kulturon de homaj rajtoj. Ĝi estis renomita la 5-an de majo 2008 surbaze de interkonsenta protokolo (angle: memorandum of understanding) kun la urbestro de Bilbao per kiu la urbo de Bilbao konsentis financi la premion por periodo de tri jaroj.
Pasintaj gajnintoj
La premia gajninto kaj la aliaj kandidatoj elektitaj por honora mencio estas elektitaj de la ĝenerala direktoro de UNESKO el mallonga listo elektita de internacia ĵurio kunmetita de ses publikaj personoj reprezentantaj la diversajn regionojn de la mondo.
La premio en valoro de US$ 25 000, akompanata de trofeo kreita de la japana artisto Toshimi Ishii, estas nuntempe atribuata ĉiun duan jaron. Gajnintoj estas anoncitaj la10-an de decembro, okaze de la Tago de Homoj Rajtoj de Unuiĝintaj Nacioj.
Ekstera ligilo
(angla) UNESCO/Bilbao Prize for the Promotion of a Culture of Human Rights
Ehrenfried von Kuenburg
Ehrenfried von Kuenburg (naskiĝis en 1573 - mortis en Salzburgo, en la 9-a de novembro 1618) estis Episkopo de Chiemsee inter 1610 kaj 1618.
Biografio
Li estis filo de Balthasar von Kuenburg, servisto de la ĉefepiskopo de Salzburgo, kaj lia patrino nomiĝis Barbara. El siaj 13 gefratoj, la plejmulto mortis ankoraŭinfane, tamen, lia fratino Margareta estis abatino en la Abatejo de Göß, en Stirio, Aŭstrio.
Post la morto de Sebastiano Cattaneo (1545-1609), Episkopo de Chiemsee, Wolf Dietrich von Raitenau nomumis lin por la episkopeco en la 14-a de septembro 1610, kies konsekriĝo okazis en la 27-a de novembro de tiu sama jaro. En tiu okazo li omaĝiĝis kun la titolo de barono. En 1616, li invitiĝis kiel rektoro far la kanonikaro de la Katedralo de Salzburgo, tamen, li rezignis al la kandidateco.
Li multe klopodis por plibonigi la financan situacion de sia episkopejo, tamen, kiam li mortis, konsiderinda ŝuldo ankoraŭ restis. Li sepultiĝis en la franciskana preĝejo de Salzburgo.
Sinĝino (distrikto)
La distrikto Sinĝino (district de la Singine) estas administra unuo de Kantono Friburgo. Ĝi havis 41113 loĝantojn la 31-an de decembro 2008. Ĝia ĉefloko estas la komunumo Tafers.
Geografio
La distrikto Sinĝino entendiĝas de la okcidenta bordo de la samnoma rivero en oriento ĝis al la bordo de la rivero Sarino en okcidento.
Historio
La ununura komplete germanlingva distrikto de Kantono Friburgo estis fondita surbaze de la nova kantona konstitucio en la jaro 1848. Krom la iama Voktejo Plaffeien la komunumoj de la hodiaŭ distrikto apartenis al la malnova kamparo de Friburgo.
Elimianoj
La elimianoj - greke Elymoi, latine Elymi - kune kun la sikanoj kaj sikeloj estis la praloĝantoj de la insulo Sicilio en la Mediteranea Maro, antaŭ la tempo de la fenicia kaj greka koloniigo de la insulo. Ili loĝis en la ekstrema okcidento de Sicilio. La plej gravaj urboj de la elimianoj estis Eryx (la nuntempa Erice), Segesta kaj Entella.
Pri la ekzakta deveno de la elimianoj ekzstas nur spekulativaj supozoj. La helena antikva historiisto Tucidido skribs ke ili estis trojanoj, kiuj post la detruo de sia hejmurbo sub la gvidanto Elymos setlis ĉi-tie. Ili laŭdire estis inter la trojanoj, kiuj fuĝis kune kun Eneo el la urbo, sed ne kun li pluvojaĝis ĝis Latio. Ĉar Eneo konsideriĝas prapatro de Romulo kaj Remo, la legendaj fondintoj de la urbo Romo, la romianoj post ties konkero de Sicilio konsideris la elimianojn parenca popolo, kiu meritis privilegian trakton.
Ĉe la historiisto Vergilio Elymos Helymus kaj laŭ la historiisto Servio li estis la fondinto de la urboj Asca, Entella kaj Segesta. La nomoj de tiuj urboj supozigas liguran devenon, sed pli novaj arkeologiaj trovaĵoj el la 9-a kaj 8-a antaŭkristaj jarcentoj supozigas, ke la popolo havis italikan devenon kaj proksimajn rilatojn al la italikoj. Laŭ Helianko de Lesbo ili devis elmigri el suda Italio. La elimianoj plej ofte estis aliancanoj de la fenicianoj kaj ĝis la 5-a antaŭkrista jarcento, kiam ili koloniiĝis de la helenianoj, estis plejparte malamikaj rilate al la grekoj. Post la helena koloniigo ili asimiliĝis kaj ne plu menciiĝas en literaraj tekstoj.
Por la elimia lingvo ĝis nun nur ekzistas malmultaj skribaj indikoj, kiuj nur konatas ekde la 1960-aj jaroj. Unue oni supozis kulturajn ligojn al la liguroj aŭ iliroj, sed tamen poste taksis tiujn hipotezojn nepravigeblaj. Ŝajne la elimia lingvo estas dialekto tre simila al la sikela lingvo - do hindeŭropa, italika lingvo. La trovitaj lingvospuroj estas aparte sur 600 ceramikaĵoj el la 8-a ĝis 6-a antaŭkristaj jarcentoj el Segesta kaj sur moneroj el la 5-a antaŭkrista jarcento en Erxy kaj Segesta.
Mutt and Jeff
Mutt and Jeff (Mutt kaj Jeff) estas long-daŭra kaj tre populara usona gazeta bildostrio kreita de kartunisto Bud Fisher en 1907 pri "du miskongruaj banaluloj". Historiistoj konsideras Mutt kaj Jeff, origine titolita A. Mutt, kiel la unua usona gazeta kartuno publikigita kiel bildostrio de paneloj, diference el unusola panelo, kio faras ĝin la unua "komiksa strio" sukcese pionira en tiu tiom ofta formato ekde tiam.
La bildostrio "Mutt and Jeff" restis en kolektiva disvastigado ĝis 1983, uzante talentojn de kelkaj bildliteraturistoj, ĉefe Al Smith kiu desegnis la strion dum preskaŭ kvindek jaroj. Tiu serio finfine iĝis komiksa libro, dekomence publikigita de All-American Publications kaj poste publikigita de DC Comics, Dell Comics kaj Harvey Comics. Poste ĝi estis publikigita ankaŭ kiel kartunoj, filmoj, varoj de popola kulturo kaj represaĵoj.
Pirk
Pirk estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Neustadt an der Waldnaab kaj en la distriktaro Supra Palatinato de la federacia lando Bavario, sude de la eksterdistrikta urbo Weiden en Supra Palatinato. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
La komunuman teritorion trafluas la rivero Waldnaab.
Ribeyrolle 1918 aŭtomata karabeno
La Ribeyrolles 1918 estis provo fabriki aŭtomatan fusilon por la francaj armitaj fortoj. Ĝi estis ĉambrigita en la eksperimenta 8x35mm-kartoĉo, uzis sistemon de rekta re-blovo, havis 25 kartoĉojn en la stokejo kaj havis efikan gamon de 400m. Ĝia oficiala nomo estis Carabine Mitrailleuse 1918.
NGC 3807
NGC 3807 estas stelo en konstelacio Leono.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Šípkov
Šípkov, hungare Báncsipkés [bAnĉipkEŝ] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
Situo
Šípkov situas laŭ rojo, meze de sakovojoj. Bánovce nad Bebravou troviĝas je 19 km-oj.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la bronzepoko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1295 en formo "Sonko". En 1784 loĝis tie 354 vilaĝanoj (54 familioj) en 38 domoj, en 1828 456 vilaĝanoj en 37 domoj. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis Sipkó, poste ĝi ricevis hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1905 pro incendio la tuta vilaĝo cindriĝis. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Báncsipkés 862 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Trencsén (reĝa departemento), al distrikto de Bán, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1944 pro apogado de partizanoj la faŝistoj murdis 23 vilaĝanojn. En 2001 vivis en Šípkov 176 homoj, (174 slovakoj).
17807 Ericpearce
17807 Ericpearce estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la programo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono, Usono).
Cortiglione
- prononco - estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la provinco Asti de la regiono Piemonto. Fine de en la komunumo vivis. Kristana patroneco estas la festo Virgulino de la Rozario, kies tago, la 7-a de oktobro, sekve estas la komunuma festotago.
Najbaras la komunumoj.
Loĝantnombra evoluo
Eksteraj ligiloj
Aldonu bonan bildon, se vi povas!
Statero
La plej disvastiĝintaj Stateromoneroj estas la oraj moneroj de Filipo la 2-a kaj de Aleksandro la Granda de Makedonio.
Saint-Romain-en-Viennois
(jen france, okcitane Sant Roman de Vienés) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Vaucluse (franca elparolo: [], okcitane Vauclusa), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
7097 Yatsuka
7097 Yatsuka estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Hiroshi Abe kaj Seidai Miyasaka elde Jacuka en gubernio Ŝimane.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la urbo Jacuka, loĝloko de la unua malkovrinto, en orienta parto de la gubernio Ŝimane.
Tojono
Urbeto Tojono (豊能町 [tojono-ĉō], Hepburn: Toyono, Kunrej: Toyono) estas urbeto en Gubernio Osaka en Japanio.
Egeria
Egeria estis eŭropa kristana pilgrimantino al la Sanktaj Lokoj de kristanismo kaj vivis en la kvara jarcentoj de nia epoko. Foje oni ŝin, malĝuste, difinas monaĥino, eble pro ŝia devoteco kaj kompetenteco.
Egeria (ankaŭ konata kiel Aetheria aŭ Etheria, kiel pilgrimo vizitis inter 381 kaj 384 la Sanktan Landon kaj verkis itineran libron pri tio, kiun en 1884 oni retrovis en la monaĥeja biblioteko de Arezzo en Italujo: la t.n. Codex Aretinus.
436
En la jaro 436 post Kristo okazis, interalie:
Egeria
Pri ŝia devenloko oni ne certas, ĉar la komenciĝo perdiĝis de ŝia Pilgrimado al Sanktaj Lokoj. Oni do decidu surbaze de nerektaj indikoj, ekzemple lingvaj detaloj. Egeria eble devenas el Hispanujo aŭ Gaŭlio.
Ŝia uzado de la vulgara latino fariĝis fama.
Ŝin helpis ĉe la itinero unuflanke la Biblio, aliflanke la lokaj monaĥoj kaj episkopoj.
Enhavo de la Itinerarium
La ero konservita enhavas du partojn klare dividitaj: en la unua, Egeria rakontas pri kvar vojaĝoj kiujn ŝi entreprenis, startante de Jerusalemo, al la Sinaja duoninsulo, al Transjordanio ĝis la Monto Nebo, al la valo de la Jordano kaj al Mezopotamio ĝis Harran. El Mezopotamio ŝi iris al Antioĥio kaj Konstantinopolo, kie ŝi ekskribis pri siaj spertoj. Eblas sekvi tagon post tago Egerian en ŝiaj pilrgrimoj plenumitaj de la 16-a de decembro ĝis junio de 384.
La dua parto estas priskribo pri liturgio de Jerusalemo: tio gravegas por la historio de kristanismo de la komenco de la bizanca epoko. Egeria, fakte, dekomence prezentas la ĉiutagan liturgion, poste la dimanĉan (bedaŭrinde, kun mankoj inter la du) kaj la paskajn festojn kaj la antaŭajn karesmajn, la ceremoniojn de la Sankta Semajno, kaj la postpaskajn. Ĉe la fino ŝi haltas informi pri la katekizado de la katekumenoj. La priskribo de Egeria pri la pasko-festoj en Jerusalemo estas unika.
Bibliografio
Ĉar ankoraŭ ne ekzistas tradukaĵo de la Itinerarium al la esperanta lingvo, oni povas konsulti tiun francan aŭ erojn de la origina latina:
P. Maraval, ''Égérie. Journal de voyage (Itinéraire) & M. C. Diaz y Diaz, Valérius du Bierzo. Lettre sur la Bienheureuse Égérie, Sources chrétiennes'', 296, Paris, 1982 (réimpr. 1997).
Eroj de la latina teksto.
24186 Shivanisud
24186 Shivanisud estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Shivani Sud, finalistino en 2008 de la Intel Science Talent Search (STS), scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro ŝia projekto pri biokomputiko kaj genomiko. Ŝi estis lernantino ĉe la Charles E. Jordan High School de Durham (Norda Karolino).
Interkrutejo de Trenck
Interkrutejo de Trenck (ĉeĥe: Trenckova rokle) estas naturmemorindaĵo de registra numero 5725 kaj eŭrope signifa loko de registra numero 3170 en valo de rivero Bobrůvka inter municipoj Skryje kaj Strážek, proksime de municipo Drahonín en distrikto Brno-provinco.
Temas pri roka interkrutejo, tra ki traflas eta rojo fluanta el municipo Drahonín kreanta kaskadojn kaj akvofalojn, el kij plej alta mezuras 4 metroj.
La interkrutejo portas sian nomigon laŭ barono Trenck, la gvidanto de soldataro de panduroj defendantaj Habsburgan monarkion antaŭ atakoj de turkoj, kiu onidire laŭ mito kaŝis sin kaj kampadis ĉi tie post tio, kiam Maria Tereza eldonis ordonon por kapti lin pro kaŭzo de rabado, kiun li devis fari.
70713 Sethmacfarlane
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de la verkisto, aktoro kaj televidproduktoro Seth MacFarlane, fondinta membro de la Konsilantaro de la Interŝanĝo por Scienco kaj Amuzo, los-anĝelesa filio de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj. Li pli malfrue servis kiel Plenuma Produktoro de la tridek-parta televida serio de 2014 : Cosmos: A Spacetime Odyssey.
Preĝejo Koro de Jesuo (Nagybajom)
La preĝejo Koro de Jesuo estas sakrala historia monumento (deklarita en 1997) en urbo Nagybajom (Hungario).
Historio
La unua mencio okazis pri la paroĥa kirko en 1332. Dum dominado de turkoj la loĝantoj elektis la kalvinismon, la restintaj katolikoj ricevis apogojn de monaĥoj. La katolika grupo kun paroĥo estis refondita en 1716. Pli nova, jam baroka kirko estis konstruita ĝuste post 2 jardekoj, sed 1785 ĝi estis trakonstruita kaj baldaŭ ĝi klasikismiĝis, fine en 1904 ĝi estis renovigita. En 1945 la germanoj eksplodigis ĝin, en la saman lokon oni konstruis novan preĝejon inter 1946-1950. Plenaj renovigaj laboroj okazis en la jaroj 1999 kaj 2000. Oni kreis la orgenon en 2002, depost somere ankaŭ koncertoj okazas.
Konstruaĵo
La konstruaĵo situas sola, antaŭ ĝi ŝtona kruco estas videbla. La strikta fasado estas simetria, tamen dekstre simpla kvadrata kampanilo malreliefas. Inter la navo kaj kampanilo estas interliga mallonga koridoro. La navo ĉe la fasado havas tri arkadojn, malantaŭe la enirejo funkcias. Super la arkadoj estas granda kruco, apude po unu fenestroj. Menciindas la koloraj fenestroj fare de Ágnes Kertészfi.
Kermeso okazas en tago de Koro de Jesuo.
Wikiwand
Wikiwand estas programara interfaco disvolvita por vidi artikolojn de Vikipedio kun reklam-bazita enspeziga modelo, havebla por pluraj popularaj TTT-legiloj (retumiloj).
Historio
Wikiwand (origine WikiWand, "Wand" estas la angla vorto por "sorĉbastono", kiu mirakle donas ravan aspekton al la tede aspekta origina Wiki-paĝo) estis fondita en 2013 fare de Lior Grossman kaj Ilan Lewin. Oficiale lanĉita en aŭgusto 2014, la interfaco inkludas flankan menuon, supran navigadon, personecigitajn ligilojn al aliaj lingvoj, novan tipografion, kaj aliron al antaŭrigardoj de ligitaj artikoloj. La listo de enhavoj estas konstante montrita sur la maldekstra flanko.
Grossman disvolvis ĝin por superi sian frustriĝon kun Vikipedio, argumentante ke "Tio ne havas sencon por ni, ke la kvina plej populara retejo en la mondo, uzata de duonmiliardo da homoj, havas interfacon kiu ne estis ĝisdatigita dum pli ol jardeko. Ni trovis la Vikipedian interfacon malorda, malfacile legebla (grandaj blokoj de malgranda teksto), malfacile navigebla, kaj mankohava en terminoj de uzebleco. "
Havebleco
La interfaco estas havebla por Google Chrome, Safari kaj Firefox same kiel tra la retejo de Wikiwand. En marto 2015, Wikiwand aperigis iOS programon por iPhone kaj iPad.
Financado
Wikiwand povis levi $ 600.000 por apogi la disvolviĝon de la plibonigita interfaco. La entrepreno esperas enspezi per la produkto integrante reklamojn por lernolibroj, artikoloj kaj klasoj. Ĝi deklaris ke ĝi intencas donaci 30% de siaj profitoj al la Fondaĵo Vikimedio.
Euilly-et-Lombut
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ardennes (prononco []), en la regiono Grand Est (prononco [], (france, en Esperanto Granda Oriento) kaj en la antaŭa regiono Ĉampanjo-Ardenoj. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Sedan (prononco [], ) kaj al la kantono .
CCTV
CCTV povas esti mallongigo de:
Kriptosporidiozo
Kriptosporidiozo aŭ origine en latina Criptosporidiosis estas parazita malsano kaŭzata fare de Cryptosporidium, protozoo parazito en la filumo Apicomplexa. Ĝi influas la intestojn de mamuloj kaj estas tipe akuta mallongperspektiva infekto. Ĝi estas disvastigita tra la fek-buŝa itinero, ofte tra kontaminita (poluado) akvo; ĉefa simptomo estas konstanta diareo ĉe homoj kun sendifektaj imunaj sistemoj. Ĉe individuoj kun difektaj imunaj sistemoj, kiel ekzemple pacientoj de aidoso, la simptomoj estas precipe akraj kaj ofte mortigaj.
Eksteraj ligiloj
(En angla)
G
G estas la 7-a litero de la latina alfabeto kaj la 8-a de la esperanta alfabeto. Ĝia nomo en Esperanto estas go.
Elparolo en diversaj lingvoj
Ĝibraltaro estas prononcata
Konferenco de Kairo
La Konferenco de Kairo (nomita ankaŭ "SEXTANT") okazis en la egipta ĉefurbo Kairo de la 22a al la 26a de novembro 1943. En tiu oni difinis la aliancan sintenon kontraǔ Japanio dum la Dua Mondmilito kaj oni faris decidojn pri la estonteco de Azio en la postmilito. Al tiu kunsido alvenis la prezidento Franklin Roosevelt de la konto de Usono, la ĉefministro Winston Churchill de la konto de Unuiĝinta Reĝlando, kaj Ĉiang Kai-ŝek de la konto de la Respubliko Ĉinio.
La «Deklaro de Kairo» estis subskribita la 27an de novembro 1943 kaj publikigita per elsendo pere de la radio la 1an de decembro, markante la intencon de la Aliancanoj pluigi la disvastigon de la milita forto ĝis la senkondiĉa kapitulaco de Japanio. La tri ĉefaj klaǔzoj de la Deklaro estis la jenaj:
Kazys Grinius
Kazys GRINIUS (* la 17-an de decembro 1866 en Selima proksime de Marijampolė; † la 4-an de junio 1950 en Ĉikago, Usono) estis litova politikisto.
Grinius estis membro de la "Litovia Konferenco de Vilno" de 1917, kaj poste ekde 1918 de la "Litovia Konsilio" (la pli postas ŝtata konsilio de la sendependiĝinta Litovio) - nome de la kamparana popola partio. Inter la jaroj 1920 kaj 1922 li estis ĉefministro de Litovio kaj interkonsentis traktaton inter la demokratia Litovio kaj bolŝevisma Sovetunio, kiu subskribiĝis dum 1922. Dum 1926 li elektiĝs prezidento de Litovio, sed jam post ses monatoj estis forigita el sia posteno pro armea puĉo de Antanas Smetona.
Post la okupiĝo de Litovio fare de la armeo de Nazia Germanio dum la Dua Mondmilito li ne kunlaboris kun la konkerintoj. Antaŭ la sovetunia okupiĝo de Litovo dum 1944 li fuĝis al okcidenta Eŭropo kaj dum 1947 rajtis elmigri al Usono.
1818 Brahms
1818 Brahms estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝia nomo honoras la germanan komponiston Johannes Brahms.
437
En la jaro 437 post Kristo okazis, interalie:
Samario (geografio)
Samario estis prenita fare de Israelaj fortoj disde Jordanio dum la Sestaga Milito en 1967. Tiam Jordanio retiris siajn teritoriajn postulojn pri tiu teritorio, kaj pri la tuta Cisjordanio, inkluzive de Samario, kaj konfirmis tiun retiriĝon post la Israela-Jordania pacakordo de 1993. Jordanio plie agnoskis la Palestinan aŭtonomion kaj suverenecon en la teritorio. En la Oslo akordoj de 1994, respondeco por la administro super parto de la teritorio de Samario (zonoj 'A' kaj 'B') estis transdonita al la Palestina Aŭtonomio.
Distrikto Tojono
Distrikto Tojono (豊能郡 [tojono-gun]) estas distrikto en Gubernio Osaka en Japanio.
Ĝi enhavas 2 urbetojn:
Šemša
Šemša (hungare Semse (ŝemŝe)) estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Košice-ĉirkaŭaĵo.
Situo
Šemša situas sur deklivoj, laŭ traira flankovojo. Košice troviĝas 12 km.
Historio
La vilaĝo estis unue menciita en la jaro 1280 en formo "terra Scemse". En 1828 oni komputis tie 80 domojn kaj 546 homojn. En 1910 loĝis en Semse 419 homoj, (355 hungaroj, 62 slovakoj kaj aliaj). Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, al Abaúj-Torna, al distrikto de Košice, poste al Ĉeĥoslovakio, fine ekde 1993 al Slovakio. Inter 1938-1945 Semse rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis en Šemša 716 homoj, (504 slovakoj, 5 ukrainoj, 3 rutenoj kaj aliaj).
Tootsi
Tootsi estas estona kampurbo kaj samtempe municipo (Tootsi vald) en regiono Pärnumaa.
En la municipo troviĝas uzino por prilaborado de torfo de kompanio AS Tootsi Turvas. La torfo estas el torfejaj kampoj transportata en la uzinon per etŝpura fervojo.
Teletono
Teletono (mallongigo de "televida maratono") estas televida programo de pluraj horoj. La celo estas rikolti multe da mono por bonkoraj organizoj. Ĝenerale artistoj subtenas la kaŭzon kaj alvokas la publikon por havi donacojn. La donacaj promesoj estas rikoltitaj per telefono kaj tuja televida afiŝo skribas la totalan sumon en la ekrano.
En Francio, la programo daŭras dum 30 horoj. Ĝi estas organizita de la Franca Asocio Kontraŭ la Miopatio kiu rikoltas la monon por lukti kontraŭ cerbomuskolaj malsanoj. Ĝia ideo alvenas de usonaj programoj samtemaj kiu miksas artistojn kaj filantropajn celojn.
Tiu operacio okazas ĉiujare ekde 1987 je komence de decembro, videbla per la franca televidkanalo France 2. Krome artistoj, voluloj kaj sciencistoj klinas monpromesojn. Je ĉiu elsendo, kvanto da mono pliigas la antaŭjarajn monpromesojn.
Urinado
Urinado estas procedo de senigado de urino el urinveziko tra uretro eksteren el la korpo. La procedo de urinado estas kutime priregata per la volo. Se oni perdas kontrolon super la urinado, la staton oni markas kiel enurezo.
(15814) 1994 PX12
(15814) 1994 PX12 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Amalgamated Press
Amalgamated Press estis eldona kompanio kiu publikigis ĵurnalojn kaj gazetojn en Granda Britio fondita de la ĵurnalisto kaj entreprenisto Alfred Harmsworth en 1901, kiu arigis siajn multajn publikigajn entreprenojn kune sub unu marko.
Urinado
Urina sistemo
Reflekso de urinado estas aktivata, kiam la muro de urinveziko estas streĉita, kio montriĝos kiel urinado. Tiu ĉi reflekso troviĝas en la spino, specife en la sakrala tereno (ĉe krucosto). Poste ĝi estas modifikita per pli altaj centroj en la cerbo: tra ponso kaj la cerebro. La ĉeesto de urino en la veziko stimulas akceptantojn de ŝtreĉo, kion produkas akcia potencialo.
Amalgamated Press
El 1912 ili havis sidejon en Fleetway House en Farringdon Street, Londono. En 1959 la kompanio estis aĉetita de la grupo Mirror kaj renomita Fleetway Publications. Ĝi akiris Longacre Press kaj la entreprenojn de George Newnes en 1961, kaj la grupo estis renomita International Publishing Corporation en 1963, kvankam la komponantaj kompanioj plue uzis siajn proprajn nomojn ĝis 1968 kiam ili reorganiziĝis en la unuiga IPC Magazines. La marko "Fleetway" plue estis uzata por kelkaj publikaĵoj ĝis la komiksoj de la linio IPC estis venditaj laŭ la nomo Fleetway Publications al Robert Maxwell en 1987.
Urinado
Urina sistemo
La akciaj potencialoj estas transprenataj per sensoraj neŭronoj en la sakralajn segmentojn de la spino tra pelvaj nervoj. Parasimpatikaj fibroj transprenas la akciajn potencialojn en la urinvezikon en la pelvaj nervoj. Tio kaŭzas kontrakton de la vandoj de la veziko. La malplialtigitaj somataj motoraj akciaj potencialoj pleje kaŭzas liberigon de ekstera urina kontraŭmuskolon, kiu konsistas el skeleta muskolo. Se la ekstera urina kontraŭmuskolo estas liberigita, la urino fluas el la urinveziko, nur kiam la premo estas sufiĉe granda por elpremi la urinon. La reflekso de urinado kutime produkas serion de kontrakturoj de la urinveziko.
La akciaj potencialoj transprenataj per sensoraj neŭronoj el akceptantoj de la streĉo en la muro de la urinveziko ankaŭ iras tra la spino en la centrojn de urinado en la ponso kaj la cerebro. La descendantaj potencialoj estas sendatataj el tiuj ĉi terenoj de la cerbo en la sakralan terenon de la spino, kie ili modifikas aktivecon de la reflekso de urinado en la spino. La reflekso de urinado integrita en la spino superas ĉe suĉinfanoj. Kapablo reteni la urinadon per la volo evoluas en aĝo de 2 – 3 jaroj kaj sekve superas influo de la nerva ponso kaj la cerebro super la spina reflekso de urinado. La reflekso de urinado integrita en la spino estas aŭtomata, sed ĝi estas stimulita aŭ subpremata per la descendaj akciaj potencialoj el la cerebro kaj la ponso tra la spinaj vojoj por subpremi la spinan reflekson de urinado. Sekve estas subpremita la parasimpatika stimulado de la urinveziko kaj la somatikaj motoraj neŭronoj retenantaj la eksteran urinan kontrahmuskolon en la stato de kunpremo estas stimulitaj.
Premo en la urinveziko rapide kreskas, se ĝia volumeno superos proksimume 400 – 500 ml kaj estiĝas kresko en frekvenco de la akciaj potencialoj transprenataj per la sensoraj neŭronoj. La plialtigita frekvenco de la akciaj potencialoj kondukataj tra ascendantaj spinaj vojoj en la ponton kaj la cerebron montriĝas kiel plialtigita bezono urini.
La komenco de la urinado per la volo ensumigas plialtiĝon de la akciaj potencialoj elsendataj el la cerebro por perigi la reflekson de la urinado kaj por liberigi volojn de la ekstera urina kontrahmuskolo. Kontraŭe al la subtenata reflekso de urinado ĉi tie estas ankaŭ plialtigita kontrakturo de voloj de abdomenaj muskoloj, kiu kaŭzas kreskon de abdomena premo. Tio plifortigos la reflekson de urinado per plialtigita premo aplikata al la muro de la urinveziko.
La ekstarto de la urinado estas kaŭzita per la streĉo de la muro de la urinveziko. Sed eĉ ankaŭ inflamo kiel ekz. bakteria infekto de la urinveziko aŭ uretero aŭ aliaj kondiĉoj povas kaŭzi bezonon urini, eĉ kiam la urinveziko estas preskaŭ malplena.
Dum la urinado la muskoloj en la muro de la urinveziko kunpremiĝas elpremante la urinon eksteren en la ureteron. Samtempe la muskoloj de la kontrahmuskolo ĉirkaŭ la uretero liberiĝas, tralasante la urinon eksteren el la korpo. La enurezo okazos, kiam la muskoloj de la urinveziko subite kuntiriĝos aŭ la muskoloj ĉirkaŭ la uretero subite liberiĝos.
Teknikoj de urinado
Pro diferencoj en la finigo ĉe urindukto de virino kaj viro ambaŭ seksoj uzas diversajn teknikojn de urinado.
Urinado de virinoj
Ĉe virinoj la uretro malfermiĝas rekte en vulvon. Tial la urino eliras proksime de la korpo kaj ties vojo ne estas kontrolata. Pro supraĵa streĉo en la urino estas la plej facila metodo konfidi al gravito, kiu forkondukos la urinon post ties ellasigo. Tio estas facila, se la virino sidas dum la urinado, eĉ kiam kelkaj virinoj elektos kaŭron aŭ antaŭkliniĝon super necesejujo.
Malmulte konate estas, ke virinoj povas urini eĉ starante. Tio eblas atingi per manipulado de la generiloj per certa maniero – orientado de la pelvo en angulon kaj per rapida premo de la fluo de urino eksteren. Alternativa metodo estas uzo de helpa ilo.
Se virinoj urinas ekstere, ili kaŭras tiel, por ke ili havu ian objekton malantaŭ la dorso kaj vidu antaŭ si eblan danĝeron, viroj kontraŭe ekstere urinas tiamaniere, ke ili urinas ian objekton kaj ebla danĝero povas aperi malantaŭ iliaj dorsoj. Tia objekto povas esti ekz. arbo, konstruaĵo ks.
Urinado de viroj
Ĉar peniso estas fleksa kaj ĝi elstaras antaŭen, la viroj facile kontrolas fluon de la urino. Por viroj estas facile urini starante, kion faras plimulto da ili, sed ankaŭ eblas urini sidante sur necesejujo.
Urinado de bestoj
Multe da bestoj uzas la urinon kiel flarmarko de sia teritorio, ĉe kelkaj specioj la urino estas uzata al multe da gravaj montroj de ilia socia konduto.
Markado de la teritorio estas montro plimulte de maskloj, kiuj ne urinas en unu fojo, sed sur pluraj kutime limlokoj de sia teritorio, por tia konduto oni uzas terminon markado.
Trejnado je necesejo
Infanoj bezonas kontrolon de la urinado. Trejnado je necesejo estas procedo de lernado limigi la urinadon en socie akceptebla tempo kaj situacion. Multe da malgrandaj infanoj suferas pro litpisado.
Necesejo
Estas socie pli akceptebla kaj pli higiena, se plenkreskuloj kaj pli grandaj infanoj urinas en necesejoj (nomataj WC, necesejo, latrino ktp.). Publikaj necesejoj estas ofte apartigitaj por virinoj kaj por viroj.
(158153) 2001 KE49
(158153) 2001 KE49 estas marsrenkonta asteroido malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Orbito
Ĝi estas en orbita resonanco 1:3 kun la Tero.
Ĝia discentra orbito ekstere tanĝas tiun de Marso, ĝia marsa MOID estas 0,23494 astronomia unuo, tie estas 35,147 milionoj da km.
Psikologio de la religio
La Psikologio de la Religio estas tiu branĉo de la psikologio kiu okupiĝas pri la studo de la religiaj fenomenoj kun empiria kaj scienca aliro.
Priskribo
La Psikologio de la Religio estas disciplino kiu alfondas siajn radikojn en la historia tempo, tiel ke oni povas aserti ke la unuaj disvolviĝoj de tiu psikologia branĉo koincidas kun la scienca evoluo de la psikologio ĝeneralsence. Fakte, la fenomeno de la religio estis objekto de studo de eminentaj esploristoj kiuj, ankaŭ, determinis la modernajn konceptojn de la psikologio. Pri religio interesiĝis Sigmund Freud (1907, 1912-13, 1927, 1934-38), Carl Gustav Jung (1938-40), William James (1902), Erich Fromm (1950), Gordon Allport (1950) por citi nur la nomojn plej elstarajn. Sed oni rajtas ankaŭ eĉ elvoki la nomon de Wilhelm Wund, kiu opiniis necesa la konstruon de specifa kultura aliro en psikologio por la studo de kompleksaj fenomenoj, kiaj ekzemple la religia sinteno (Vidu: Belzen, 2006). La Psikologio de la Religio havas, do, longan historion kiu, kvankam nemulte konata, rivelas kiom en la kuro de la tempo la Psikologoj de la Religio kaj la religia psikologio esploris pri la religia fenomeno en la sinteno de la subjekto.
Malgraŭ tio, nepras enkonduki klarigojn kaj distingi la limojn kiuj povas esti erare konfuzitaj: Psikologio de la Religio kaj religia psikologio (Beit-Hallahmi, 1992) povus esti esprimoj egalsencaj, se konsideri ke, en scienca kadro, la adjektivado indikas la studindan objekton de la disciplino, kiel okazas, ekzemple, por la socia psikologio (Vergote, 1983). Tamen, la esprimo "religia psikologio" facile trafas en konfuzegojn terminologiajn kaj konceptajn, ĉar per tiu esprimo multaj intencas psikologion kiu jam enŝoviĝas en la religian kadron, kun la celo esplori la psikologiajn radikojn de la religio en la homa estulo. Tiukaze, la adjektivado ne indikus la studindan objekton de la psikologio, sed la celon pri kiu engaĝiĝas la psikologio por orienti la subjektojn en la direkton de la religia dimensio, taksata valida kaj fundamenta por la konstruiĝo de la personeco (Beit-Hallahmi, 1992). En tiu kadro povas trovi aplikaĵojn la diversaj formoj de paŝtisma psikologio aŭ de paŝtisma “counseling”.
Male, per la Psikologio de la Religio oni intencas la sciencan studon, pere de aplikado de psikologiaj teorioj kaj metodoj, pri la fenomenoj kiujn oni konsideras religiaj ene de preciza kultura kunteksto (Vergote, 1993; Belzen, 1997a).
Nepras, tamen, fari gravan metodologian precizigon: la Psikologio de la Religio estas scienca disciplino kaj kia tia ĝi havas neniun povon juĝi pri la valideco aŭ nevalideco de la religiaj “valoroj” konfesataj de persono aŭ socia grupo: ĝi konstituiĝas kiel nekonfesia aliro aŭ, plibone, nereligia. Tiasence, la psikologio estas nek ateista, nek religia. Tial, la Psikologio de la Religio procedas tra metodologia agnostikismo kaj tra sistema ekskluzo de la transcendeca, kie per tiu dua opcio oni subintencas la ebleco por la psikologio esplori metafizikajn fenomenojn kiuj estas preter'' la observebla empiria realo (Aletti, 1992): maksimume, la psikologo limiĝas esplori la rilaton kiun la observato plutenas kun transcenda “ento” postulata kaj travivata kiel signifa realo en lia vivo. La psikologo, tial, interesiĝas pri la religio konfesata de la observato, kiu devas indiki la objektivan religion al kiu li referencas, en la specifa kultura kunteksto. (Vergote, 1993).