cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Roy Kilner
Roy KILNER (naskita la – mortinta la ) estis profesia angla kriketisto, kiu ludis en naŭ Testaj maĉoj por Anglio inter 1924 kaj 1926. Tutlertulo, li ludis por la Jorkŝira Kriketa Klubo inter 1911 kaj 1927. En ĉiuj unuaklasaj maĉoj, li faris 14 707 kurojn je meza tempo de 30,01 kaj prenis 1 003 palisetarojn je meze 18,45. Kilner faris mil kurojn en dek apartaj sezonoj, kaj prenis cent palisetarojn en unu sezono kvinfoje. En kvar kazoj li kompletigis la duoblon, t.e. kaj faris 1 000 kurojn kaj prenis 100 wickets en la sama sezono, kion oni rigardas kiel signo de altkvalita tutlertulo.
Kilner unue kriketis por Yorkshire kiel batanto antaŭ la unua Mondmilito, establante regulan ĉeeston en la teamo. Post vundiĝo en la milito, li revenis en 1919 al Yorkshire-a teamo al kiu mankis sende lertaj ludantoj. Rezulte, Kilner komencis ekzerci sin pri sendado ĝis oni alte rigardis lin kiel lanta maldekstrabraka sendisto. Lia agresema batado kaj lia varma personeco faris lin ŝatata kaj de kriketistoj kaj de spektantoj. Pro lia lerteco oni elektis lin por la nacia teamo de Anglio en 1924 kaj por vizito al Aŭstralio por la Serio Ashes de 1924–25. Kvankam li estis la duaranga sendanto de la turniro, lia sendado iom post iom malpli efikis kaj ne ĝenis batantojn ĉe bonaj sendejoj. Oni reselektis lin por la Ashes de 1926, sed malelektis lin por la fina Testo. Kilner plurfoje iris al Barato dum la anglaj vintroj por trejni kriketistojn, kaj en unu tia vojaĝo, en 1928, li malsaniĝis, kaj mortis 37-jaraĝa post sia reveno al Anglio. Lian funebraĵon ĉeestis pli ol cent mil homoj.
Samdistanca cilindra projekcio
Samdistanca cilindra projekcio (ekzemple projection cylindrique équidistante aŭ proyección cilíndrica equidistante) aŭ samdistanca rektangula projekcio (ekzemple equirectangular projection), foje ankaŭ simple nomata plata mapo (Plattkarte aŭ plate carrée) en kartografio estas distancofidela cilindra projekcio de mapo en normala pozicio.
Malgraŭ sia alta aĝo (unua mapo en samdistanca cilindra projekcio konatas de la fenica kartografo Martinos de Tiro, fine de la 1-a jarcento) tiu mapa projekcio longe malmulte uziĝis, sed en la moderna kartografio estas inter la plej gravaj projekcioj.
La baza formo de samdistanca cilindra projekcio ekestas, se geografiaj longitudo \lambda kaj latitudo \phi rekte uziĝas kiel karteziaj koordinatoj:
Sándor Rajnai
RAJNAI Sándor estis hungara scenejisto, scenejdekoraciisto, aktoro naskiĝinta en Arad la 15-an de marto 1911 kaj mortinta en Budapeŝto la 9-an de majo 1979.
Lia kariero
Sándor Rajnai debutis kiel aktoro en la dua parto de la tridekaj jaroj en Kluĵo, poste inter 1940 kaj 1944 li estis scenejisto, scenejdekoraciisto, laborejestro. En Hungarujo ekde 1946 ĝis 1954 la samon li faris en Szeged. Poste li estis direktoro de la Centra Laborejo de la Teatroj. Kiel laborejestro agadis poste en la Operetoteatro (Budapeŝto), Budapeŝta Ŝtata Operejo (1962–1964), Gaja Teatro (1964–1969).
Pleĥanova Rusia Universitato de Ekonomiko
La Pleĥanova Rusia Universitato de Ekonomiko aŭ Pleĥanova Rusa Universitato pri Ekonomiko (Российский экономический университет имени Г.В. Плеханова) estas publika esplor-universitato en Moskvo. Ĝi estis fondita en 1907 fare de la entreprenisto Aleksej Semjonoviĉ Viŝnjakov kiel la unua lernejo specializita en financo en la tiama Rusa Imperio, poste ĝi iĝis granda universitato, agnoskita internacie kiel unu el la plej bonaj en la mondo, kun 17 fakultatoj (altlernejoj) kaj ĉirkaŭ 100 edukaj departementoj. Nuntempe estas 1,437 membroj el la stabanaro kaj 14,103 studentoj.
NGC 4126
NGC 4126 (aliaj indikoj — UGC 7123, MCG 3-31-47, ZWG 98.65, PGC 38565) estas galaksio en konstelacio Berenica Hararo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
3-Cianobenzoata anhidrido
3-Cianobenzoata anhidrido aŭ m-cianobenzoata anhidrido estas organika kombinaĵo apartenanta al la familio de la anhidridoj, rezultanta el interagado de la 3-Cianobenzoata acido kaj 3-cianobenzila alkoholo. 3-Cianobenzoata anhidrido estas blanka solidaĵo, malmulte solvebla en akvo sed solvebla en alkoholoj kaj aliaj nepolaraj organikaj solvantoj. 3-Cianobenzoata anhidrido prezentas du m-cianobenzoatan grupon ligitan al oksigenatomo. Ĝi konsistas je 16 karbonatomoj, 8 hidrogenatomoj, 3 oksigenatomo, 1 nitrogenatomo kaj uzatas en kemiaj sintezoj.
Kaspia neĝokoko
La Kaspia neĝokoko,  Tetraogallus caspius, estas neĝokoko, tio estas birdo de la familio de Fazanedoj kaj ordo de Kokoformaj. Ĝi estis inkludata ene de specigrupo, nome malhelventraj neĝokokoj, kun la Kaŭkaza neĝokoko kaj la Himalaja neĝokoko.
Ĝi troviĝas en la montoj de orienta Turkio kaj Armenio, kaj tra la Elborz-Montaro de Norda Irano. Ili reproduktiĝas je altitudoj el 1800–3000 m sur nuda ŝtoneca grundo kun iome da alpa arbustaro. Ili nestumas en nuda grunda skrapaĵo kie la ino demetas 6-9 verdecajn ovojn, kiuj estas kovataj nur de la ino. Ties dieto konsistas el semoj kaj vegetala materialo. Ili formas malgrandajn arojn for de la reprodukta sezono.
Tiu palearktisa neĝokoko estas 56–63 cm longa. Ties plumaro estas griza, bruna, blanka kaj nigra, sed tiu neĝokoko aspektas palgriza eldistance. La brusto estas palgriza, kaj estas blankaj la gorĝareo kaj makulzono kolflanka, dum la nuko estas malhelgriza.
Ĝi diferenciĝas el la Kaŭkaza neĝokoko en tio ke la mustaĉa malhela strio estas multe malpli granda kaj tiele la vizaĝo aperas pli etende blankeca. Krome ĝenerale estas pli grizeca kaj malpli makuleca, kaj la brusto estas pli hela ol la subaj partoj.
Dumfluge tiu prudenta birdo montras blankajn flugilplumojn kaj subvoston. La plumaroj kaj de maskloj kaj de inoj estas similaj, sed junuloj estas iom pli malgrandaj kaj senkoloraj. Estas tri rasoj diferencaj laŭ plumaro, nome pli palaj el okcidento orienten. La populacioj de Turkio kaj Armenio estis separataj en diferenca subspecio nome tauricus, sed dubinde distinga. Krome ja estas du subspecioj agnoskataj, nome caspius (S. G. Gmelin, 1784) – suda kaj orienta Turkio tra Armenio kaj nordokcidenta Irano al suda Transkaspio kaj semenowtianschanskii Zarudny, 1908 – en montoj Zagros de Irano.
La Kaspia neĝokoko havas ĝemecan fajfan kanton, iom kiel tiu de la Granda kurlo, suuu-luuu-liii. Ĝi diferenciĝas el la Kaŭkaza neĝokoko en tio ke ĝi ne havas tonfalon fine de la kanto kiun ja montras tiu specio. La alvokoj inkludas laŭtajn babilaĵojn kaj bolantajn bak-bak-bak-bak-baarrrrr.
Réaumur-skalo
La Réaumur-temperaturskalo (grado reomira, °Réaumur, °Ré, °Re) estas skalo por mezuro de temperaturo laŭ la franca sciencisto René Antoine Ferchault de Réaumur, kiu proponis ĝin en 1731.
La frostopunkto de akvo estas 0 °Réaumur, ĝia bolpunkto 80 gradoj Réaumur. Do, por konverti temperaturon en gradoj reomiraj al gradoj celsiaj oni multiplikas per 1,25 (formulo: °C = 1.25 × °Re), por konverti al Kelvin: K = 1,25 × °Re + 273,15 (vidu ankaŭ Grado celsia).
La mezuro laŭ la Réaumur-temperaturskalo ne apartenas al la SI-sistemo.
Réaumur bazis sian temperaturmezuradon sur la dilatiĝo de alkoholo ĉe altiĝanta temperaturo, kiu montriĝis ne konstanta en la tuta temperaturskalo.
La reomira temperaturskalo estis vaste uzita en Eŭropo, aparte en Francio kaj Germanio, sed estis anstataŭigita per la celsia skalo (kiu en Germanio estis enkondukita oficiale en 1901). Hodiaŭ mezurado laŭ la reomira skalo maloftas, nur ĉe la produktado de ĉokoladaĵoj kaj fromaĝoj oni foje uzas ĝin.
Tekso-formiko
La tekso-formikoj (oecophylla) vivas kolonie en la tropikaj arbaroj de Afriko kaj Azio. Ĉiu kolonio konsistas el ĉirkaŭ 500.000 loĝantoj, generitaj de unusola reĝino.
24412 Ericpalmer
24412 Ericpalmer estas asteroido de la ĉefa zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).
Tekso-formiko
Kiel en ĉiuj formikokolonioj regas tri kastoj: reĝino grandaj kaj malgrandaj laboristinoj. La grandaj laboristinoj plenumas la plej grandan parton de la laboro, nome provizas la nutraĵon kaj konstruas la neston. Ili ankaŭ zorgas pri la protektado de la nesto kontraŭ malamikoj, elĵetante metanalan acidon, kiu sekreciiĝas el venenoglando. Ĉiuminute, grandaj laboristinoj gutigas sukeran likvaĵon en la buŝon de la reĝino. Alia formiko demetas nutro-ovon, kiun la reĝino tuj glutas. Danke al tiu zorge adaptita nutraĵo, la reĝino demetas centon de da ovoj tage, kiujn la laboristinoj amasigas en la kov-ĉambroj. La malgrandaj laboristinoj zorgas pri la ovoj: ili manĝigas kaj purigas la larvetojn. La maskloj malmulte partoprenas en la vivo de la kolonio. Ili forlasas ĝin tuj kiam ili fariĝas sekse maturaj por partopreni en la geedziĝoflugoj kune kun la ontaj reĝinoj. Iom pli poste ili mortas.
La tekso-formikoj konstruas siajn domojn aŭ nestojn per arbofolioj. Post kiam ili elektis taŭgan arbon, skipoj de laboristinoj kurbigas kaj kunigas la randojn de du arbofolioj, helpe de siaj fortegaj mandibloj, dum aliaj skipoj rapidas al la larvoĉambroj. Prenante larvetojn inter siaj makzelojili transportas ilin al la konstruejo. Tie la laboristinoj stimulas la larvetojn, iomete pinĉante ilin, por ke ili ekkudru silkan fadenon. Tuj poste ili movas la gluecajn larvojn sur ambaŭ randoj de ĉiu folio, kiun oni uzas kiel glu-tubon, ĝis tavolo de blanka silko kunigas la foliojn. Tiu silka teksaĵo ankaŭ utilas por konstrui rondajn enirejojn kaj eksterajn galeriojn por atingi la neston.
24412 Ericpalmer
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Eric E. Palmer, scienca esploristo ĉe la Planetary Science Institute de Tucson. Liaj esploroj fokusiĝas al la ĉeesto kaj stabileco de akvo kaj aliaj vaporiĝemaj komponaĵoj ĉe la asteroidaj aŭ satelitaj surfacoj kaj ties detekto per spektroskopiaj teknikoj.
Tekso-formiko
aperis de Robert Roze, Francio por Kontakto 1999:2
Vasil Peevski
Vasil PEEVSKI (naskiĝis en septembro 1905 Loveĉ, Bulgario  - mortis la 9-an de julio  1992) estis bulgara esperantisto, elstara geodeziisto, eminentulo pri scienca aplikado de Esperanto, membro de la Honora Patrona Komitato de UEA. Vasil Peevski naskiĝis en septembro 1905 en la bulgara urbo Loveĉ. Dum sia unua gimnazia klaso en Pleven li ekkonis Esperanton, kaj baldaŭ li aktiviĝis kiel kursgvidanto kaj sekretario de la loka asocio. Studinte geodezion en la Teknika Altlernejo de Vieno, li ekoficis en 1929 en la ŝtata Geografia Instituto. Ekde la fondiĝo de la unua Teknika Altlernejo en Bulgario en 1942, li gvidis ties katedron de geodezio seninterrompe ĝis 1974. Li estis ankaŭ rektoro kaj profesoro de la Sofia Politeknika Universitato, rektoro de la Supera Konstruinĝeniera Instituto kaj estro de fako ĉe la edukministerio.
Lia internacia renomo pro aŭtoreco de cento da sciencaj verkoj kaj lernolibroj estis agnoskita per dumviva honora membreco en pluraj sciencaj asocioj, kaj kronita de honora prezidanteco en la Internacia Federacio de Geodeziistoj. Kiel konata aganto en internaciaj sciencaj rondoj, li atingis kun Boĵidar Popoviĉ, ke la Monda Federacio de la Sciencaj Laboristoj eldonis sian revuon Scienca Mondo ekde 1976 ankaŭ en Esperanta varianto, sub lia redakto. De 1974 li funkciis kiel vicprezidanto de la Internacia Scienca Asocio Esperanta. Dum la UK-oj de Sofio (1963), Ateno (1976) kaj Varna (1978) li estis rektoro de la Internacia Somera Universitato.
Rauschwitz
Rauschwitz estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Saale-Holzland de la federacia lando Turingio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Przemysław Gintrowski
Przemysław Adam Gintrowski (naskiĝis la en Stargard Szczeciński, mortis la  en Varsovio) estis pola inĝeniero, instruisto, komponisto kaj muzikisto. Bardo de Solidareco.
Vivo
Edukado
Li finis la 6-an Ĝeneralklerigan Liceon je la nomo al Tadeusz Reytan en Varsovio (1969), en kiu aktivis en muzika ensemblo "Między niebem a ziemią” (Inter la ĉielo kaj la tero) kaj altlernejon ĉe Mekanika Fakultato de Varsovia Politekniko kun la titolo de ingceniero (1973).
Artisma kariero
En 1976 debutis en Varsovia studenta klubo Riwiera kun la kanto Epitafo por Sergej Jesenin. Nelonge poste en 1979 kune kun Jacek Kaczmarski kaj Zbigniew Łapiński kreis trion pretigante poezian programon Mury (Muroj). La titola kanto de la programo bazita sur verko de kataluna bardo Lluis Llach L’Estaca – iĝis neformala himno de "Solidarność" (Solidareco) kaj batal-simbolo kun la komunista reĝimo. Laŭvicaj programoj de ili kreitaj estis Raj (Paradizo) kaj Muzeum (Muzeo). Dum la 19-a Enlanda Festivalo de Pola Kanto en Opoleu li ricevis kune kun Jacek Kaczmarski la 2-an premion por la kanto Epitafo por Vladimir Visockij, verkitan de Jacek Kaczmarski.
Decembre 1981 Trio disfalis – dum la koncerta itinero en Francio Gintrowski kaj Łapiński decidis reveni por mallonga tempo al Pollando por ordigi profesiajn aferojn, Kaczmarski restis en Francio. La 8-an de decembro 1981 Gintrowski eksciis ke ne ricevos pasporton. Eklaboris kiel komponisto de filma muziko – dum dek sekvaj jaroj verkis muzikon por pli ol 20 filmoj. Li koncertis ekster oficialaj scenoj (ekz. ĉe Ĉefdioceza Muzeo) kaj liaj kantoj estis eldonataj samizdate. Lia ĉiutaga vivo estis tute subordigita al subtera agado. Pro sekuraj kialoj oni organizis koncertojn kun kelkhora anonco. Ili plejofte baziĝis sur tekstoj de Jacek Kaczmarski, Zbigniew Herbert kaj aliaj.
La lasta koncerto de Przemysław Gintrowski okazis la 1-an de marto 2012 en Eduka Centro de la Instituto pri Nacia Memoro „Przystanek historia” (Haltejo Historio) kadre de festado de Nacia Memortago pri "Anatemitaj Soldatoj". La artisto mortis post longa kaj serioza malsano. Funebraj solenaĵoj okazis la 29-an de oktobro 2012 en varsovia preĝejo al Sankta Anna en Wilanów. Liaj cindroj ripozas en la familia tombejo en Wilanów.
Meudon-la-Forêt (Tramtransporto en Parizo)
Meudon-la-Forêt estas haltejo de Tramvojo T6 situanta en komunumo Meudon.
Tanimbara nestamasulo
La Tanimbara megapodo aŭ Tanimbara nestamasulo (Megapodius tenimberensis) estas malgranda megapodo endemia de la Tanimbaraj Insuloj de Indonezio. Ĝi estis foje konsiderata subspecio de la Oranĝpieda nestamasulo, Megapodius reinwardt.
Ĝi estas surtera birdo samgranda kiel hejma koko, kiu troviĝas en arbaraj kaj arbustaraj habitatoj.
Ĝi manĝas semojn, falintajn fruktojn kaj surterajn senvertebrulojn. Kiel ĉe aliaj megapodoj, ĝi nestumas en grandaj amasoj de sablo, mortintaj foliaroj kaj aliaj ruboj kie la varmo generata de la putriĝo de la organika materialo utilas por kovadi la ovojn.
Orkrona parulio
La Orkrona parulio, Basileuterus culicivorus, estas specio de birdo de la familio de Paruliedoj kaj genro de Basileuterus ĉefe reprezentata en Centra kaj Sudameriko, de ĉefe fortikaj parulioj kun fortikaj bekoj kiuj havas olivecajn aŭ grizajn suprajn partojn kaj flavajn subajn partojn.
La Orkrona parulio estas 12.7 cm longa kaj pezas 10 g. Ĝi havas grizverdecajn suprajn partojn kaj brilflavajn subajn partojn el la mentono. La kapo estas griza kun nigroborda flava kronostrio, kaj flavecaj superokula strio kaj okulringo dividita de malhela traokula strio.
Ambaŭ seksoj estas similaj, sed nematuruloj estas pli senkoloraj, pli brunaj, kaj ne havas kapobildon, nur traokulan strion.
La Orkrona parulio havas 13 geografiajn rasojn, kiu grupiĝas en tri grupojn. La centramerika grupo culicivorus ("Strikrona parulio") estas esence kiel priskribita supre, la sudokcidenta grupo cabanisi ("Kabanisa parulio") havas grizajn suprajn partojn kaj blankan superokulan strion, kaj la grupo aureocapillus ("Orkrona parulio") de sudoriento havas blankan superokulan strion kaj oranĝecan kronostrion. La tri grupoj estas foje konsiderataj kiel diferencaj specioj.
Tiuj birdoj manĝas insektojn kaj araneojn. La kanto estas altatona fajna pit-siit-siit-siit-siit, kaj la alvoko estas akra cip.
Bad Cat
Bad Cat (Malbona kato) estas animacia filmo produktita de Anima Istanbul kaj publikigita en 2016. Ĝi estis bazita en la rakonto Kötü Kedi Şerafettin, publikita en 1996 de la turka verkisto Bülent Üstün.
George Newnes
George NEWNES (n. la 13-an de marto 1851 - m. la 9-an de junio 1910) estis brita entreprenisto kaj magazineldonisto. Li ĉefe famiĝis kiel eldonisto de la magazino Strand Magazine ekde 1891, en kiu Arthur Conan Doyle publikigis la aventurojn de Sherlock Holmes. Li ankaŭ eldonis aliajn gazetojn kiel The Westminster Gazette (1873), Tit-Bits (1881), The Wide World Magazine (1888) kaj Country Life (1897).
Li estis membro de la brita parlamento kaj financis la antarktan ekspedicion Southern Cross de Carsten Borchgrevink.
Gadĵo
Gadĵo (iam gaĝo) estas en la cigana lingvo markigo por personoj de alia ol la cigana deveno. La termino esprimas heterogenecon de la markito rilate al la ciganoj. La vorto gadĵo havas la saman radikon kiel gav - vilaĝo. Por virino de la necigana deveno ekzistas vorto gadĵi, gaĝi.
La origina signifo signifis sole vilaĝanon, bienulon de alia deveno ol la cigana. Sed en kelkaj regionoj de Slovakio ĝi estis uzata por kiu ajn ne-cigano. Escepto estis anoj de inteligentularo, eventuale pli supera urba tavolo, por kiuj estis uzata vorto raj = sinjoro, kiu hodiaŭ pli prefere signifas homon noblan, sed diferencigo de etna deveno. Plua termino de simila signifo estis vorto goro (por viro), gori (por virino), sed kiu markis ĉefe homon de blanka haŭto, pli ol homon de certa socia posteno.
En kelkaj dialektoj (ekzemple en la ŝariŝa dialekto - la dialekto disvastigita en orienta Slovakio en regiono de Šariš) la nocio gadĵo, kaj derivitaj vortoj (gadĵovka aŭ gadĵuvka por virino, eventuale gadĵovina = gadĵaĵo) havas negativan signifon nerilata kun la nocio "necigana", ĝi signifas needukitan homon, forkegulon, al kiu pajlo grimpas el botoj), "gadĵaĵo" poste signifas nekvalitan aĵon aŭ nedeziratan aperaĵon. Tiuj ĉi vortoj estas en donita signifo kutime uzata en Prešova regiono.
En okcidenta Eŭropo kaj en Ameriko ĝi havas iam pejorativan signifon en senco "nepura", tio estas nekonservanta la ciganajn moralajn principojn. Ekzemplo en frazo (proverbo):
Sikhav gadžeske, kaj sal manuš, jov tuke sikhavela, hoj the jov hin manuš.
Montru al gadĵo, ke vi estas homo, kaj li montros al vi, ke eĉ li estas homo.
István Gyurity
István Gyurity [iŝtvAn djuritj], kroate Stipan Đurić, laŭ hungarlingve kutima nomordo Gyurity István estas hungaria kroata aktoro, operetkantisto, voĉoaktoro.
Monasterolo di Savigliano
Monasterolo di Savigliano estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Piemonto kaj al la provinco Cuneo. Najbaraj komunumoj estas Cavallermaggiore, Ruffia, Savigliano kaj Scarnafigi. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Komunuma festotago estas la dua dimanĉo de septembro.
István Gyurity
Biografio
István Gyurity devenis el kroata familio. Li akiris licencojn en aktorstudioj de Nacia Teatro (Budapeŝto) en 1990 kaj de Operetoteatro (Budapeŝto) en 1993. Jam en 1988 li havis rolojn en la Nacia Teatro. Li plej ofte estis liberprofesiulo aŭ li apartenis al Kroata Teatro (Pécs) (1992-), Operetoteatro (1993-2003), Teatro de Tatabánya (2021-). Li estis videbla ankaŭ en Kroata Nacia Teatro (Osijek).
Dunice
Dunice estas municipo troviĝanta en Ĉeĥio, en Mezbohemia regiono, en distrikto Benešov proksimume 22 km sudoriente de urbo Vlašim. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1352.
Andwil SG
Pri la komunumo
Andwil SG estas komunumo en la elektodistrikto Sankt-Galo, Kantono Sankt-Galo, Svislando. Ĝi havis 1739 loĝantojn je la 31-a de decembro 2006.
Geografio
Andwil situas norde de la urbo Gossau SG en la elektodistrikto Sankt-Galo. La komunumo konsistas el la municipoj kaj setlejoj Andwil, Oberarnegg, Fronackeren, Hinterberg kaj Andwilermoos.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Andwil limas en nordo kaj oriento al Waldkirch SG, en sudoriento al Gaiserwald, kaj en sudo kaj okcidento al Gossau SG.
Trafiko
Andwil atingeblas per poŝtaŭtobuso de Gossau SG en ok minutoj.
Historio
Laŭ la historia leksiko de Svislando la unua skriba mencio de Andwil datas sub la nomo Anninwilare el la jaro 846. En la unua duono de la 13-a jarcento la Sinjoroj de Andwil konstruis la kastelon Wasserburg Andwil, de kie ili voktis por la Monaĥejo de Sankt-Galo. La kastelo estis detruita en la jaro 1405 de la apencelanoj. Dum la epoko de la Helveta Respubliko inter 1798 kaj 1803 Andwil apartenis al la tiama Kantono Säntis kaj fariĝis en 1803 parto de la tiam fondita Kantono Sankt-Galo.
Eŭropa taksuso
La eŭropa taksuso (Taxus baccata) estas malgranda aŭ mezgranda ĉiamverda ĉefe palearktisa arbo. La folioj estas tre toksaj. La strobiloj estas neordinaraj, kaj ĉiu enhavas unuopan 4-7 mm semon. La strobilon ĉirkaŭas fruktokarna bero-forma kovrilo nomata arilo. La semo estas toksega kaj amara, sed la arilo estas netoksa kaj dolĉa.
La ligno de la taksuso ĉiam estis alt-estimita de la homo, ĉar ĝi pro la malrapida kresko de la arbo estas escepta pri malmoleco kaj forteco.
Ferenc Baranyi
Ne konfuzu kun Ferenc Baranyai!
Ferenc BARANYI [baranji], hungare Baranyi Ferenc estas hungara poeto, verkisto kaj tradukisto.
Li naskiĝis la 24-an de januaro 1937 en Pilis. Lia pseŭdonimo estas Francesco del Sarto.
Biografio
Li frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1957-1962, dume li lernis itale. Li komencis poemadi ekde 1962. En 1967 li lernis en Poitiers. Komence li estis ĵurnalisto, poste plenumis diversajn postenojn en revuoj. Ekde 1992 li estas emerito. En 1962 li edziĝis, poste li havas unu filon. Li ricevis premion Kossuth en 2008.
István Arató
István Arató [iŝtvAn], laŭ hungarlingve kutima nomordo Arató István estis hungara pentristo, altlerneja instruisto. Lia origina nomo estis Stephan Meitner ĝis 1945.
Stephan Meitner naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
István Arató frekventis desegnan mezlernejon en sia naskiĝurbo, poste privatan liberan pentrolernejon, kie li lernis ĉefe de Aurél Bernáth. Li lernis ankaŭ en Belarta Altlernejo, sed li interrompis la lernadon kaj li estis simpla fabrika laboristo. En 1944 li estis deportita al la nazia Germanio. Hejmenveninta en la sekva jaro li estis sindikata administranto. Ekde 1947 li lernis pentradon en fabrika libera lernejo. Li faris studvojaĝojn al Sovetunio (1956), Parizo (1961), Italio (1962), Nederlando (1974, 1978), Orienta Germanio (1976, 1977), Okcidenta Germanio (1982).
Ora disko
La nombro de la venditaj diskoj por akiri oran diskon dependas de grandeco de landa loĝantaro.
La originala premio de 'ora rekordo' estis prezentita, kalkulita ĉe la diskoeldonaj firmaoj por al atingita 1.000.000 vendoekzempleroj. La unu rekordo okazis ĉe RCA kaj premiiĝis Glenn Miller en februaro de 1942, solenante vendojn de 1.200.000 el Chattanooga Choo Choo. Alia ekzemplo estas ora rekordo de Elvis Presley en 1956 per 1.000.000 vendoj de la disketo Hound Dog.
Oni kelkfoje ŝanĝis la nombron de la necese vendendaj diskoj.
Hungario
Historie
fonto
Lovosice
Lovosice estas urbo en Ĉeĥio en distrikto Litoměřice regiono Ústí nad Labem troviĝanta sur maldekstra bordo de rivero Elbo proksimume 6 km okcidente de Litoměřice. En la urbo loĝas. Al la urbo apartenas estinta vilaĝo Prosmyky.
La urbo troviĝas sub monto Lovoš (570 m s.m.), kiu fariĝis dominanto de la ĉirkaŭaĵo. El la monto videblas la tuta urbo longa ĉirkaŭ 5 km. Pro tiu ĉi longeco (kaj mallarĝeco) oni diras en Ĉeĥio, ke io estas "longa kiel Lovosice". Plua dominanta monto estas Radobýl (399 m s.m.) sur alia bordo de la rivero. Ĉi tiu regiono estas fama pro kultivado de vito. En la urbo troviĝas precipe ĥemia kaj manĝovara industrio. Lovosice estas ankaŭ grava trafiknodo. En ĝi troviĝas riverhaveno, fervoja stacidomo por 5 trakoj kaj sude de la urbo kondukas aŭtoŝoseo D8 Praha - Dresden.
Historio
En jaro 1850 estis finkonstruita fervojtrako el Prago, kiu pluan jaron daŭrigis al Dresdeno. La unua ĥemia fabriko estis fondita en jaro 1900.
Ferenc Toldy
Ferenc TOLDY [toldi], hungare Toldy Ferenc estis hungara poeto, literaturhistoriisto, kritikisto, profesoro, sekretario de la Hungara Scienca Akademio, membro de Societo Kisfaludy, grava figuro de la tiutempa hungara literaturo. Lia filo estis ĵurnalisto István Toldy. Li naskiĝis la 10-an de aŭgusto 1805 en Buda, kiel Schedel Ferenc. Li mortis la 10-an de decembro 1875 en Budapeŝto.
Biografio
Li frekventis gimnazion en Cegléd kaj Pest (urbo). Li konatiĝis kun József Bajza (poeto) kaj komencis verki poemojn en 1818, tradukaĵojn en 1821. Inter 1822-1827 li frekventis universitaton pri kuracado, sed li ne forlasis la literaturon. En 1828 lia pseŭdonimo estis Toldy, kio estis lia oficiala nomo ekde 1847. En 1830 li vizitis diversajn urbojn de Eŭropo, kie li kontaktiĝis ekzemple kun Johann Wolfgang von Goethe. En la sama jaro li estis elektita ano de la Akademio. Poste pro epidemio en Pest li kuracadis, poste li agadis diversmaniere por la literaturo. Poste li plenumis diversajn postenojn, li estis unu el la fondintoj de Societo Kisfaludy, kie li estis inter 1841-1861 direktoro, ekde 1860 vicdirektoro). Ekde 1860 ĝismorte li estis katedrestro de la hungara literaturo en Reĝa Universitato de Pest.
Gropo
La gropo, en la ekstera morfologio de besto, estas la parto de la malantaŭa dorso. Tio estas, malantaŭ la lumboj kaj antaŭ la vosto. Anatomie, la pozicio de la vosto konformas kun la sakro.
Kalia peroksonitrito
Kalia perokso-nitrito aŭ KNO=OO estas neorganika oksokombinaĵo de kalio kaj nitrogeno, potenca oksidigagento, kapablanta startigi lipidan peroksidigon, oksidigi sulfidrilojn kaj nitratigi aromatajn restaĵojn de proteinoj. Ĝi respondecas pri procezoj je ĉeldegenerado en la homa korpo, krom esti la deirpunkto por multaj biologiaj malsanoj.
Tapio Hämäläinen
Eemil Tapio Hämäläinen (1922–2008) estis finna aktoro. Li ŝtudis aktoran laboron baldaŭ post Vintra milito. Liaj konataj roloj estas ekzemple Salo en filmoversio de Nekonata soldato en la jaro 1955, Tuura en Uuno Turhapuro -filmoj kaj voĉrolo de Muminpatro en Muumilaakson tarinoita animacia serio pri Mumintroloj kaj maljuna instruisto en filmo Lakeuden kutsu. Li aktoris ankaŭ en teatrejoj kiel en Nacia teatrejo de Finnlando.
Nat Hentoff
Nathan Irving „Nat“ HENTOFF (naskiĝinta la en Bostono) estas usona ĵurnalisto, historiisto kaj ĵazkritikisto.
Kiel ĵazkritikisto li estis inter 1953 kaj1957 kuneldonisto de Down Beat kaj ekde 1958 ĝis 1961 kuneldonisto de Jazz Review. Ĉe Down Beat li estis maldungita en 1957. Laŭ lia eldiro en intervjuo la kaŭzo estis, ke li dungis nigrulan sekretariinon. Oficiale oni maldungis lin, ĉar li ne petis pri tio la permeson de la posedanto de la ĵazrevuo. Li verkis kelkajn librojn pri ĵazo (i.a. la intervjuaron Hear Me Talkin' to Ya el 1955 kun Nat Shapiro) kaj estis konsilanto por la filmo The Sound of Jazz de Robert Herridge el 1957. Li verkis multajn kovriltekstojn por ĵazdiskoj de la plej variaj stiloj kaj verkis en la 1990-aj jaroj pri ĵazo por Wall Street Journal. En 1960 li ankaŭ laboris kiel muzikproduktisto kaj muzika direktisto de diskeldonejo Candid Records kaj produktis diskojn i.a. kun Benny Bailey, Abbey Lincoln, Charles Mingus, Phil Woods kaj Cecil Taylor.
Krasnohrad (stacidomo)
Krasnohrad (Красноград) estas fervoja stacio en Krasnohrad (Ĥarkiva provinco), urbo en Ukrainio.
Bálint Magyar (teatrohistoriisto)
Bálint Magyar [madjar], laŭ hungarlingve kutima nomordo Magyar Bálint estis hungara teatrohistoriisto, teatrestro. Lia nobela antaŭnomo estis dömsödi [domŝodi], lia patro estis Elek Magyar, lia edzino estis Olga Siklós, ilia filo estis Bálint Magyar (ministro). Bálint Magyar naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Bálint Magyar maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li doktoriĝis en Scienca Universitato Péter Pázmány en 1931. Li laboris en Nacia Teatro (Budapeŝto) inter 1931-1934, poste en Budapeŝta Ŝtata Operejo. Inter 1945–1955 li estis ĉefsekretario de la Nacia Teatro, poste 3 jarojn li estis teatrestro de Teatro de la Popolarmeo, fine li laboris ĝis la emeritiĝo en 1970 en filmoscienca instituto. Intertempe en 1968 li kandidatiĝis el literaturhistorio. Lia edzino naskis 2 gefilojn.
Licencplato
Licencplato aŭ numerplato estas parto de la licenco de veturilo. Ĝi enhavas en iu specifa lando unike eldonitan kombinon de literoj kaj/aŭ ciferoj (la aŭtokodon), per kiu oni povas tracei la posedanton de la veturilo. La alfikso de licencplato sur aŭto preskaŭ ĉie en la mondo estas deviga. Plej ofte ili devas esti antaŭe kaj malantaŭe, ĉe motorcikloj kaj remorkoj (postveturiloj) nur malantaŭe. En kelkaj ŝtatoj de Usono ĝenerale sufiĉas malantaŭa ŝildo. En iuj lokoj, ekzemple en kelkaj ŝtatoj de Usono, eblas mem elekti la kombinon de literoj kaj/aŭ ciferoj relative libere, tiel ke eblas atentigi pri si aŭ pri socia temo per la plato: ekzemplo estas la dekstre bildigita usona licencplato de esperantisto el la 1990-aj jaroj kun vorto "Saluton".
Andrzej Kubica
Andrzej Kubica (n. ) estas pola futbalisto. Li ludis kiel atakanto. Kelkaj el liaj teamoj estis Rapid Wien, FK Austria Viena, KSV Waregem, Royal Standard de Liège, Nice, Maccabi Tel Aviv, kaj Beitar Jerusalemo. Li futbalis en la Japana Ligo ĉe Urawa Reds kaj Oita Trinita.
Rumsteko
Rumsteko kelkfoje rumpsteko estas tranĉaĵo da bovoviando. Rump estas la angla vorto por gropo, kaj steko priskribas la maniero de preparado.
Ĝi reprezentas la ligopecon inter la lumboj kaj la femuro.
Rausdorf (Holstinio)
Rausdorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Stormarn de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Trittau, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Madagaskara kronaglo
Tiu afrotropisa birdo estis eble pintopredanto de la malagasaj arbaroj kun la Giganta kriptoprokto kaj la du specioj de krokodiloj. Ĝi ŝajne iĝis formortinta pro homa troĉasado de ties predo kaj eble ankaŭ ĝi estis ĉasata.
Staŭdo
Staŭdo estas plurjara herbo, foje duonligneca, kiu vivas pli longe ol du jarojn kaj kies superteraj partoj forvelkas vintre, dum la subteraj partoj, kiel tubero, rizomo, bulbo aŭ la radikoj, travivas. Al staŭdoj apartenas ekzemple: irido, ajlo, primolo, lilio, frago kaj beto.
Difino
Staŭdoj estas plurjaraj plantoj, kiuj restas nelignaj, male al arboj kaj arbedoj. Iliaj supergrundaj plantpartoj ne ligniĝas, sed restas herbece molaj kaj ordinare formortas post ĉiu kreskosezono. Male al aliaj herbaj plantoj, la unujaraj kaj dujaraj, la staŭdoj vivas plurajn jarojn kaj floras kaj fruktas en ĉiu jaro denove. Staŭdoj travintras per rizomoj, bulboj, bulbotuberoj, stolonoj kaj similaj rezervorganoj, kiuj troviĝas aŭ sub la grundsurfaco (geo- aŭ kriptofitoj) aŭ ĉe la grundsurfaco (hemikriptofitoj). La plantoj rekreskas dum ĉiu vegeta periodo denove ekde la travintrintaj burĝonoj. Sed ekzistas ankaŭ aro da vintroverdaj staŭdospecioj, kiuj ne forvelkas aŭ formortas. En malvarmaj kaj mezvarmaj zonoj, staŭdoj estas tiom malaltaj, ke ili kovriĝas sub neĝo. Kune kun la lignecaj arbustoj, ili formas la plantgrupon de kamefitoj. Tropikaj ĉiamverdaj staŭdoj, ekzemple banano, povas atingi enorman grandecon.
Hortikultura sistematiko de la staŭdoj
Staŭdoj povas esti malgrandaj sukulentoj (karnecaj-sukaj staŭdoj, kiuj adaptiĝis al sekaj cirkonstancoj), sed ankaŭ pompaj staŭdegoj. Apud la veraj „florstaŭdoj“ ankaŭ la vintrorezistaj filikoj, multaj gresoj kaj bulboplantoj apartenas al la staŭdoj, same multaj akvoplantoj.
Ĝardenistoj ordigas la staŭdojn en jenaj kategorioj laŭ ilia vivmedio:
Uzo de staŭdoj en ĝardeno
La staŭdoj en privataj kaj publikaj ĝardenoj aŭ parkoj originas el mezvarmaj zonoj de ĉiu kontinentoj. En eŭropaj landoj la sortimento de eŭropdevenaj staŭdoj kaj staŭdoj el Mediteraneaj landoj pligrandiĝis dum la lastaj tri jarcentoj pro la aldono de aziaj kaj nordamerikaj plantoj.
Ĝis la mezo de la 19-a jarcento plej gravis ĉefe la enlandaj spicplantoj kaj kuracplantoj. Ornamplantoj raris dum tiu tempo. Ekde la mezo de la 18-a jarcento pligrandiĝis la nombro de la staŭdospecioj pro enkonduko de novaj plantoj el ekstereŭopaj lando kaj pro intensiva novbredado. La anglaj staŭdospecialistoj William Robinson (1838–1935) kaj Gertrude Jekyll (1843-1932) ekde 1870 kombinis staŭdojn en artecaj plantaranĝoj laŭ pure estetikaj aspektoj. En Germanujo la pioniro estis la staŭdobredisto kaj ĝardenpoeto Karl Foerster. En la unua duono de la 20-a jarcento li entuziasmigis la ĝardenŝatantojn por ŝtaudoj per libroj kiel Blütengarten der Zukunft (Flora ĝardeno de la estonteco, 1917).
Ekzemploj
Vidu ankaŭ: listo de ornamŝtaŭdoj
Jukka Virtanen
Jukka VIRTANEN (naskiĝinta la en Jämsänkoski, mortinta la  en Helsinko) estis finna aktoro, aŭtoro, reĝisoro, poeto, tradukisto kaj kantisto. Li reĝisoris por kaj televido kaj kino. Li ankaŭ instruis pri futbalo kaj trolo. Li skribis en Helsingin sanomat kolumnojn pri televido.
En 1958 li fariĝis la unua tuttaga redaktoro de televidaj novaĵoj de Finnlando. Baldaŭ li komencis fari amuzon. Virtanen estis unu el la membroj de grupo, kiu faris distran programon Lumilinna en 1960-aj jaroj. En 1980–1997 li prezentis muzikan programon Levyraati en finna radio. Kiel kantisto liaj kantoj estas kun aliaj ”Hanna ja Niilo” (1969), ”Balladi pojasta nimeltä Vee” (1971), ”Perspirantti-Antti” (1972) kaj ”Kaupungin rumin mies” (1974). Li estis unu de personoj, kiuj fondis bandon Songilon.
Adiel de Oliveira Amorim
Adiel de Oliveira Amorim (n. ) estas brazila futbalisto. Li ludis kiel mezkampulo. Kelakj el liaj teamoj estis Santos, Botafogo, Santos, Qadsia, Wuhan Zall kaj Xinjiang Tianshan Leopard. Li futbalis en la Japana Ligo ĉe Urawa Reds kaj Shonan Bellmare.
Sankta ĵaŭdo
La Sankta Ĵaŭdo aŭ Granda Ĵaŭdo celebriĝas la ĵaŭdon antaŭan al Glordimanĉo, dum la Sankta Semajno kristana. Estas la unua tago de la Paska Tagotrio. Tiutage la Katolika Eklezio rememoras la institucion de la Komunio faritan en la Lasta Vespermanĝo fare de Jesuo, kaj de la Pastreco.
En la eklaziaj ceremonioj oni celebras la vespermanĝon kaj postajn eventojn, nome preĝado en olivarbaro kaj aresto de Jesuo, nepra por ties mortigo.
Aurresku
La honora aurresku (ohorezko aurreskua, en eŭska origine) estas danco eŭska dancata kutime kiel omaĝo. Ĝi estas ludata fare de ĉistulari (muzikisto kiu ludas fluton kaj tamburon) kaj de dantzari (dancisto). Tiu danco estas ege populara kaj tradicia en nuptoj, omaĝoj kaj publikaj ceremonioj en la nordo de Hispanio: nome Eŭskio, Navaro kaj ne tiom en kelkaj areoj de la provinco de Burgos.
Dancas nur viroj omaĝe de viroj aŭ de virinoj, pli tradicie de virinoj, ekzemple filino de urbestro. El strio de dancistoj fakte aurresku estas la unua kiu dancas antaŭ la virino aŭ omaĝato. Oni havas ruĝan ĉapelon en mano, krom ruĝa zono kontraste kun tre blanka vesto. Oni saltas kaj oni levegas piedon eĉ super kapalto. Poste dancas la sekvantoj.
Panzerkampfwagen I
La Panzerkampfwagen I (milita protekta veturilo) estas la unua tanko de la nazia Germana soldataro, kaj komencis esti konstruata je 1934. Pezanta nur 5 tunoj, ĝi do havis maldikan protektaĵon, ĝis nur 13 milonmetroj, kaj simpla kontraŭtanka fusilo povis destrukti ĝin.
Plu, ĝi havis neniun kanonon, nur du fusiladilojn (7, 92 mm), tiel tia tanko ne povis bati aliajn ajnajn tankojn, eĉ ne malpezajn.
Efekte, ĝi estis unua konstruata nur por la porpliboniĝado de la soldatoj, ne por la direkta milito.
Sed la malfaciloj de produkti Panzerkampfwagen III (tankoj kiuj ja estis armita per kanono) igis la Germano multege uzi ilin dum la Pollanda milito de 1939, kaj ankoraŭ multe dum la atakado de la Francio, de la Danio kaj de la Norvegio. Estis nur ja poste, ke ili anstataŭigis per pli novaj tankoj.
Bolhás
Bolhás [bolhAŝ] estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Nagyatád. La loknomo signifas: pula.
Historio
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el la 14-a jarcento laŭ tiama hungara ortografio "Bolhas". Post la mezepoko la turkoj dufoje detruis la vilaĝon. Vilaĝservoj estas kulturdomo, biblioteko, migra poŝto.
Szenta
Ne miskomprenu kun Szenna!
Szenta [senta] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Somogy, en Distrikto Csurgó.
Situo
Szenta situas sur ebenaĵo kaj rande sur deklivoj, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo Dombóvár-Gyékényes. Csurgó troviĝas 8, Nagyatád 18 km-ojn.
Historio
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1360. Vilaĝservoj estas infanĝardeno, lernejo, kulturdomo, biblioteko, kuracejo, 2 vendejoj, drinkejo, migra poŝto.
Dolfin-klaso
La Dolfin-klaso estas klaso de submarŝipo de la israela mararmeo. Ĝi konsistas el dizelelektraj kaj bruligaĵ-ĉelaj submarŝipoj, kiujn evoluigis germanaj entreprenoj IKL kaj HDW en Kiel kaj estis produktitaj en kunlabore kun Nordseewerke en Emden.
Historio
Pro kompensado al Holokaŭsto, Israelo premis Germanion liveri submarŝipojn. Tio okazis jam en la 1950-aj jaroj kaj post la dua golfa milito. En 1993 Rusio vendis tri modernajn submarŝipojn de Kilo-klaso al Irano, kio intensigis premon je Germanio por vendi submarŝipojn al Israelo.
La unuaj du submarŝipoj (1999) estis donacoj de Germanio al Israelo, dum la tria (2000) estis nur duonpagita de la du kontraktantoj. Pliaj du submarŝipoj (2005), Germanio transprenis trionon de la vendokostoj.
Nukleaj armiloj
La submarŝipoj klaso dolfin povas transporti nukleajn armilojn, tiu estas kritikita per la germanana opozicio.
Teknikaj informoj
La torpedotubo havas la diametron de 650 mm, tiel ĝi povas servi por nukleaj armiloj.
20336 Gretamills
20336 Gretamills estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Greta Mills, kiu mentoris unu finalist(in)on de la Intel Science Talent Search de 2004 ; scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo. Ŝi estas instruistino ĉe la Hanover High School en Hanover (Nov-Hampŝiro, Usono).
31688 Bryantliu
31688 Bryantliu estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la far'de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Bryant Michael Liu, finaliston de la Broadcom MASTERS de 2015 : konkurso pri matematiko kaj scienco por gestudentoj de mezlernejoj, pro lia projekto pri plantoscienco. Li estis lernanto ĉe la Rocky Point Middle School de Rocky Point (Nov-Jorkio).
Trizona parulio
La Trizona parulio (Basileuterus trifasciatus) estas specio de birdo de la familio de Paruliedoj kaj genro de Basileuterus ĉefe reprezentata en Centra kaj Sudameriko, de ĉefe fortikaj parulioj kun fortikaj bekoj kiuj havas olivecajn aŭ grizajn suprajn partojn kaj flavajn subajn partojn.
Ĝi troviĝas en Ekvadoro kaj Peruo. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montararbaroj kaj tre degraditaj iamaj praarbaroj.
La nomo de tiu specio kaj en Esperanto kaj en la latina scienca nomo aludas al la tri zonostrioj kiuj videblas en ties kapobildo nome tre markata malhelgriza traokula strio, longa helgriza superokula strio kaj malhelgriza centra krono. La resto de la supraj partoj estas olivverdecaj kaj la subaj partoj flavaj el la mentono. La kruroj estas karnokoloraj.
Moncalieri
Moncalieri estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Piemonto kaj al la provinco Torino, kiu ekde la 1-a de januaro 2015 havas la nomon metropola urbo Torino. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Torino, Pecetto Torinese, Nichelino, Cambiano, Trofarello, Vinovo, La Loggia, Villastellone kaj Carignano.
Cinklo
Aspekto
Junuloj estas grizecbrunaj kaj ne havas helbrunan subbrustan zonon.
Subspecioj
La nomiga Nigraventra cinklo, C. c. cinclus, ne havas helbrunan subbrustan zonon. Ili reproduktiĝas en norda Eŭropo kaj vagadas al pli mildaj regionoj vintre. Ili estis vidataj en Britio multajn fojojn. La cinklo de Britio kaj Irlando, C. c. gularis kaj la centreŭropa raso C. c. aquaticus estas ĉefe loĝantaj birdoj.
La populacio de Kipro iĝis formortinta komence de la 1950-aj jaroj. Ili estis priskribitaj kiel distinga subspecio, la Kipra cinklo (C. c. olympicus), sed ties valido estas dubinda.
Kutimoj
La Cinklo ofte ripozas kliniĝante spasme havante sian mallongan voston supren (kiel plej parto de trogloditedoj) sur la rokoj kontraŭ kiuj la akvo frapas kaj kirliĝas. Ili flugas rapide kaj rekte per siaj mallongaj flugiloj zumantaj milde kaj sen ĉesoj aŭ glidado, kantante stridan zil, zil, zil; ili ofte flugas malalte super la surfaco. Ili foje falas en akvon kaj subnaĝas aŭ plonĝas per malgranda plonĝofrapo. El ripozejo ili povas piediri enakve kaj merĝi, foje piedirante per forta alkroĉado de siaj piedoj al la grundaj rokoj, sed la kutima metodo de progreso sub la surfaco estas naĝado, uzante la flugilojn efike por flugi (subnaĝi) subakve.
Tiele ili sekurigas sian manĝon, kutime akvajn senvertebrulojn inklude Trikopterojn kaj aliajn akvajn larvojn, skarabojn, Limnaea, Ancylus kaj aliajn moluskojn de fluanta akvo, kaj ankaŭ malgrandajn fiŝojn. Preferata manĝo estas la malgranda krustulo Gammarus, kaj aliajn amfipodajn salikokojn. Ili ankaŭ piediras kaj kuras sur bordoj kaj rokoj serĉante terajn senvertebrulojn.
La vintra kutimaro de la cinkloj varias konsiderinde kaj ŝajne laŭ individuoj. Kiam la montotorentoj frostiĝas, ili devas malsupreniri al malaltaj teroj kaj eĉ viziti marbordojn, sed kelkaj restas, se estas iom da malferma akvo. Ili videblas kutime solaj aŭ laŭ paroj, sed vintre ili povas ripozi pogrupe en ŝirmita ripozejo ekzemple sub ponto. La rilato al rivero estas simila al tiu de la alciono kaj foje videblas ke rivero havas tri partojn: en la plej alta loĝas sole cinkloj, en la meza koincidas cinkloj (ĉefe en la plej altaj zonoj) kun alcionoj kaj en la plej malsupra (kaj kutime ankaŭ malpli torenta) estas nur alcionoj.
La masklo havas dolĉan kanton kvazaŭ de Troglodito. Dum pariĝado la masklo kantas dum li kuras kaj sinteniĝas, montrante sian blankegan bruston, kaj por montrado li faras longajn kaj altajn flugojn, kiel tiuj de Alciono, akompane de akraj metalecaj alvokoj klink, klink, diferenca el la normala zil.
Reproduktado
La nesto estas ĉe akvo. Ĝi estas granda, balonforma aŭ ovalforma, kiel granda nesto de trogloditedo, konstruita en fendo aŭ truo en roko, en konstruero aŭ subponto kaj pli rare en pendanta branĉo. Ĝi estas komponita el musko, mortinta herberoj kaj folioj. Tiu pilko tamen estas fakte ŝirmejo. Kutime kaŝita sub kaŝilo estas la enirejo al la reala nesto ene, taso el herberoj aŭ junkoj, preskaŭ tiom granda kiom tiu de merlo, kovrita el folioj de kverko, fago aŭ aliaj arboj. La ino kutime demetas 3 al 6 blankajn ovojn inter marto kaj majo, kiujn kovas dum 14 al 16 tagoj. La masklo zorgas la neston nur kiam la ino iras manĝi aŭ manĝigas ŝin. Oni faras unu aŭ du ovodemetadojn, kutime en la sama nesto. Elnestiĝo okazas post 25 tagoj kaj la gepatroj povas ankoraŭ manĝigi la idaron kelkajn tagojn. Se oni ĝenas la idojn, se ili jam plumkovriĝis, ili tuj falas ankaven kaj plonĝas.
Krome
La Cinklo estas la nacia birdo de Norvegio.
24413 Britneyschmidt
Kalkulata por la epoko 2457600.5 ( TDB) ĝia orbita granda duonakso estis 3,20351052, ĝi do tiam orbitis ĉirkaŭ 525 200 km trans la arbitra limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Britney Elyce Schmidt, helpanta profesorino de la departemento Sciencoj pri Tero kaj Atmosfero ĉe la Instituto de Teknologio de Georgio. Ŝia esploro pri la termalaj scenaroj de formiĝo kaj evoluo por la plej grandaj asteroidoj montras novajn implikaciojn pri ties estintaj kaj nunaj hidrosferoj.
5850 Masaharu
5850 Masaharu estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio sur la insulo Hokajdo (Japanio).
Ĝi ricevis la "Masaharu" en honoro de Masaharu Suzuki, responsulo de la divido pri produkto de programoj por planetario ĉe la Optika Laboratorio Gotoh. Li produktis ankaŭ filmojn de formato 70-mm.
(11297) 1992 PP6
(11297) 1992 PP6 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne kaj de la hispana astronomo Álvaro López-García elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Bársonyos
Bársonyos (bArŝonjoŝ) estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Komárom-Esztergom, en subregiono de Kisbér. La nomo signifas velura.
Situo
Bársonyos situas sur mildaj deklivoj, laŭ flankovojoj. Kisbér troviĝas 10, Pannonhalma 16, Bábolna 19 km-ojn.
Historio
Pri la vilaĝo la unua skribita postsigno troviĝas el 1221 en formo Barsonos. La turkoj faris senhoma la vilaĝon en 1536. Hungaroj kaj germanoj refondis la vilaĝon en la 18-a jarcento. En 1959 kolĥozo formiĝis.
Famuloj
En Bársonyos naskiĝis juristo György Szinovácz.
Dolný Kubín
Geografio
Dolný Kubín situas en valo en ambaŭ bordoj de Oravo.
Historio
La urbo estis loĝata dum la bronzepoko, poste la keltoj konstruis fortikaĵon. Antaŭ la hungaroj ĝi apartenis al Granda Moravio. La unua mencio devenis el 1235 en formo "Kolbin". En la 16-a j.c. germanoj alvenis. En 1632 Kubín urbiĝis, en 1633 ĝi ricevis foirorajton, en 1683 iĝis departementejo de Árva (reĝa departemento), sed ĝuste en tiu jaro la pola-litvana armeo detruis ĝin. Tamen fine de la 18-a j.c. ĝi estis grava kampurbo, havanta hospitalon. Okazis incendioj en 1834, 1893, 1895. Ĉirkaŭ la urbeto oni kultivis ankaŭ tritikon. 1849 la hungara armeo venkis la slovakajn taĉmentojn. En 1910 loĝis en Alsókubin 1821 homoj (1055 slovakoj, 471 hungaroj kaj 245 germanoj). Post Traktato de Trianon Dolný Kubín iĝis parto de Ĉeĥoslovakio.
Inĝeniero
Inĝeniero (aŭ inĝenieriisto) estas science instruita profesiulo pri teknika fako. Li praktike aplikas la scion de inĝenierarto, kiu siavice aplikas la scion de natura aŭ kibernetika scienco. Foje oni parolas pri inĝenierio.
Historio
La inĝeniero estis profesio jam dum la praaj landoj. Ili gvidis kaj respondecis pri konstruadoj de diversaj konstruaĵoj (domoj, vojoj, ktp). Laŭ nuna klasifiko ili estis arkitektoj. Post longa evoluo la pli nova branĉo estis la mekanika inĝeniero (nun maŝininĝeniero). Oni moke diras: se ies laboro ne movas, tio estas arktekto, se ies laboro movas, tio estas mekanika inĝeniero. En la pli modernaj tempoj disvolviĝis diversaj branĉoj.
La vorto inĝeniero venas de la franca vorto ingenieur [eĵenJER]. Ĝi estis unue uzita pri la franco Sébastien Le Prestre de Vauban, fortikaĵisto de Ludoviko la 14-a. La milita inĝenierarto (konstruado de fortikaĵoj, atakvojoj aŭ pontoj, ktp.) estas france nomata génie. Ne-milita inĝenierarto nomiĝas civila inĝenierarto.
1036 Ganimedo
1036 Ganimedo estas mezgranda tre hela marsrenkonta asteroido, la plej granda el la amoraj asteroidoj.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la germana astronomo Walter Baade elde la Observatorio de Hamburgo.
Ĝi ricevis la nomo de Ganimedo, bela troja reĝido amata de Zeŭso en la helena mitologio. Tiun nomon ricevis ankaŭ Ganimedo, satelito de Jupitero.
Ecoj
Ĝi estas S-tipa asteroido, tie estas entenanta silikatojn de fero kaj de magnezio. Spektraj mezuroj klisifikis ĝin en la sub-klaso S (VI), riĉa je ortopirokseno kaj eble metalo (kvankam la metaloj povus esti kaŝitaj kaj ne aperi en la spektroj). En 1998 Ganimedo estis observita per la radioteleskopo de Arecibo, kiu montris ĝin kun krude sfera formo. Samtempe, studo per polarizita lumo sugestis pli-malpi unuforman surfacon