cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Komunumaro Cochem
La komunumaro Cochem - germane Verbandsgemeinde Cochem (ĝis la 18-a de februaro 2009 cetere formale Verbandsgemeinde Cochem-Land) - estas adminstra komunumaro en Germanio, ĉirkaŭ la urbo Cochem. Ĝi troviĝas en la distrikto Cochem-Zell de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumaro havis 0 loĝantojn. La administrejo de la komunumaro centre plenumas iujn oficejajn servojn por la loĝantoj de ĉiuj membraj komunumoj, kiuj parte en komparo kun aliaj partoj de Germanio havas relative malmultajn loĝantojn, tial ke vivteno de administrejo kun ĉiuj servoj en ĉiu unuopa komunumo estus malekonomia.
Specimen-alveniga misio
Specimen-alveniga misio aŭ "Specimen-reveniga misio" (kvankam revenas nur la kosmoŝipo, ne la specimenoj), prov-alveniga misio aŭ "prov-reveniga misio", estas kosmoŝipa misio kun la celo kolekti kaj sendi specimenojn de ekstertera loko al la Tero por analizo. Specimen-alvenigaj misioj povas alvenigi nur atomojn kaj molekulojn aŭ deponejon de kompleksaj komponaĵoj kiel malstrikta materialo ("grundo") kaj ŝtonojn. Ĉi tiuj specimenoj povas esti akiritaj laŭ multaj manieroj, kiel ekzemple grunda kaj roka elfosado aŭ kolektado uzata por kapti erojn de suna vento aŭ kometaj ruboj.
Ĝis nun specimenoj de luno-roko el la luno de la tero estis kolektitaj per robotaj kaj homekipitaj misioj, la kometo Wild 2 kaj la asteroidoj 25143 Itokawa kaj 162173 Ryugu estis vizititaj de robotaj kosmoŝipoj, kiuj redonis specimenojn al la Tero, kaj specimenoj de la suna vento resendita de la robota misio Genesis. Specimenoj de la asteroido 101955 Bennu estis akiritaj kaj alvenos al la Tero en marto 2021.
Aldone al provaĵ-alvenigaj misioj, provaĵoj de tri identigitaj ne-surteraj korpoj estis kolektitaj per rimedoj krom provaĵ-revenaj misioj: provaĵoj de la luno en la formo de lunaj meteoritoj, provaĵoj de Marso en la formo de marsaj meteoritoj, kaj specimenoj de 4 Vesta en formo de aĥondritaj meteoritoj.
Sven Hedin
Sven Anders HEDIN (naskita la en Stokholmo, mortinta samloke la ) estis sveda geografo, fotisto, malkovristo kaj verkisto, kiu ankaŭ ilustris proprajn verkojn.
Aliaj formoj de lia nomo estas Sven Hedin, Sven Gedin, Ssu-wên Ho-ting, Ssu-wen Hao-ting.
Sven Hedin iĝis nobelo en 1902 – li estas la lasta persono en Svedio kiu ricevis tiun honoron. Ekde 1913 li estis membro de la Sveda Akademio.
Winterhausen
Winterhausen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Würzburg kaj en la distriktaro Malsupra Frankonio de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Micke Englund
Lia kanto Fari nenion troveblas sur la kompaktdisko Vinilkosmo-kompil' 2. Dum la IJK 1999 Micke, Kim kaj Bertilo rekunvenis kaj koncertis.
Pepuza
Pepuza (ankaŭ Pepouza) estis urbo en regiono Frigio de Malgranda Azio (nuntempe en okcidenta Turkio) kiu estis proklamita en la 3-a jc p. K. ĉe la montanistaj kristanoj kiel nova Jerusalemo kaj loko, kie Jesuo revenas al la Tero.
La urbon kaj al urbajn sanktejojn ruinigis en ĉ. 500 p. K. la soldatoj de la Orient-Romia Imperio.
Artemidoro
Artemidoro de Efezo (Ἀρτεμίδωρος ὁ Ἐφέσιος, Artemidorus Ephesius; agadis antaŭ 100 a. K., Efezo, Lûdia (hodiaŭ Turkio)) estis greka geografo, je kies 11-voluma verko baziĝis verkoj de la fama greka geografo kaj historiisto Strabono (nask. 63/64. K.). La verko de Artemidoro baziĝis je propraj vojaĝoj en Mediteraneo kaj je raportoj de aliaj personoj. Lia verko estas konata el aludoj de Strabon kaj el fragmentoj, menciitaj de aliaj verkistoj. Restis eĉ mallonga resumo de lia verkaro el la 5-a jarcento, kiu priskribas la ĉirkaŭon de Mediteraneo kaj la Nigra maro.
Karenoj
Karenoj estas grupa nomo por popoloj, vivantaj en la suda Birmo en triba sistemo kaj parolantaj ĉino-tibetajn lingvojn. Ili ne formas unuecan grupon, ili diferencas etne, lingve, religie aŭ ekonomie. Laŭ unu tradicia diferencigo ekzistas blankaj kaj ruĝaj karenoj. Al la unuaj apartenas la popolgrupoj sgaw kaj pwo, al la lastaj bre, padaung, yinbaw kaj zayein.
La karenaj popoloj (plej granda malplimulto en Mianmaro) vivas en la sudokcidenta parto de la lando, ĉe la riverdelto Iravadio, en la Pegu-montaro kaj apud la rivero Salvino kaj en la najbaraj teritorioj de Tajlando.
Seria kapdoloro
Ĝi okazas per serio de sinsekvaj atakoj («grapoloj») en la sama zono de la kapo aŭ de la vizaĝo de daŭro de inter 15 kaj 180 minutoj, en momentoj relative antaŭvideblaj (cirkadia ritmo) interrompitaj per periodoj de plibonigo inter serioj kiuj ankaŭ montras ian gradon de antaŭvidebleco (cirkajara ritmo).
Karenoj
La virinaj anoj de la tribo paduang en Tajlando (regiono Mae Hong Son) uzas kolringojn kiel ornamaĵojn. Oni nomas la virinojn ĝirafkolaj virinoj (vidu foton). La uzo de la kolringoj malfortigas la kolajn muskolojn, tial la depreno de tio kaŭzus malsaniĝon de la virino. En pli fruaj epokoj, la adulton de la virino oni punis per depreno de la kolringoj. La tribo originale vivis en Mianmaro, sed la soldatoj forpelis ilin.
Martin Wiese
Martin WIESE (naskiĝis la ) estas sveda arĥitekturisto, muzikisto kaj esperantisto. Li estas kantisto, gitaristo, ĉefa tekstverkisto kaj muzikkomponanto de la Esperanta rokbando Persone. Post malaktiviĝo de Persone li kreis soloan muzikan projekton Martin & la talpoj, helpe de muzikaj gastoj de lia sveda muzikgrupo Jetpilot. Antaŭe li estis membro de la grupo Amplifiki.
Persona vivo
Martin vivas en Stokholmo, Svedio kaj laboras kiel arĥitekto. Li havas koramikinon Gabriella.
Dum la jarŝanĝo 2020/2021 li malsaniĝis de KOVIM-19. Baldaŭ post tio, lia sanstato serioze malpliboniĝis. Fine de Januaro 2021 li daŭre bezonas medicinan helpon, sed esprimas optimismon pri resaniĝo.
Komunumaro Dannstadt-Schauernheim
Dannstadt-Schauernheim estas komunumaro en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rhein-Pfalz (Rejno-Palatinato) de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumaro havis  loĝantojn.
Komunumaro Daun
La komunumaro Daun - germane Verbandsgemeinde Daun - estas komunumaro en Germanio, do administra ligo de pluraj najbaraj komunumoj. Ĝi troviĝas en la distrikto Vulkaneifel de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumaro havis  loĝantojn. La administrejo de la komunumaro centre plenumas iujn oficejajn servojn por la loĝantoj de ĉiuj membraj komunumoj, kiuj parte en komparo kun aliaj partoj de Germanio havas relative malmultajn loĝantojn, tial ke vivteno de administrejo kun ĉiuj servoj en ĉiu unuopa komunumo estus malekonomia.
Kim J. Henriksen
Muziko
En 1982 Kimo estis ano de la grupo Amplifiki kun Bertilo Wennergren kaj Micke Englund. Li verkis kaj kantis la plej faman kaj popularan kanton de esperanta rokmuziko: 'Sola'.
Li ankaŭ ludis en Hungara/Dana Amikec' Fortec' Grupo meze de la 80-aj jaroj.
Li estis unu el la fondintoj de la muzika grupo Esperanto Desperado en 1996, kiu unue nomiĝis Brokantaĵoj. La nomon Esperanto Desperado li elpensis pro intervjuo kiun li faris kun fama dana kantisto, kiu diris ke ĉar Esperanto malsukcesis li verkis kanton en Desperado. Li estis kantisto kaj akordionisto en tiu grupo.
Postenoj en Esperanto-asocioj
Li estis prezidanto de la Dana Esperanto-Asocio ekde 1995 ĝis 2002. Li estis prezidanto de Kopenhaga Esperanto-Klubo ekde 2005 ĝis 2007. Li estas estrarano de la Esperanto-Klubo de Malmö ekde 2007.
Ernő Mészáros
Ernő Mészáros [mEsAroŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Mészáros Ernő estas hungara meteologo, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1990), membro de Academia Europaea.
Ernő Mészáros naskiĝis la  1935 en Budapeŝto.
Biografio
Ernő Mészáros frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1953-1957, en 1961 li samloke doktoriĝis. Li laboris en Tutlanda Meteologia Servo ĝis 1992, poste li instruis en universitato de Veszprém (urbo). En 2005 li pensiuliĝis. Li doktoriĝis en 1970 antaŭ la akademio. Li longe redaktis meteologiajn revuojn, ekzemple Atmospheric Environment. Li okupiĝis ekzemple pri efiko de sulfuro en la atmosfero. Li ricevis premiojn inter 1979-2005.
Winterlingen
Winterlingen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Zollernalb kaj en la distriktaro Tübingen de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Provinco Uşak
Uŝak (turka literumado: Uşak) estas provinco en okcidenta Turkio. Ĝi najbaras la provincojn provinco Manisa al okcidento, provinco Denizli al sudo, provinco Afyonkarahisar al oriento, kaj provinco Kutahya al nordo. La provinca ĉefurbo estas Uşak, kaj ĝia trafika kodo estas 64. Inter aliaj urbo de la provinco menciindas Banaz, Eşme, Karahallı, Sivaslı kaj Ulubey.
Cigna ansero
La Cigna ansero (science: Anser cygnoides) estas rara granda anseroforma birdo kiu reproduktas en Mongolio, plej norda Ĉinio kaj sudorienta Rusio. Ĝi estas migranta birdo, kaj en vintro ĝi restas en centra kaj orienta Ĉinio. Vagantoj troviĝis en Japanio kaj Koreio (kie ili kutime vintris en nombroj kiam ili estis pli komunaj), kaj pli rare en Kazaĥio, Laoso, marborda Siberio, Tajvano, Tajlando kaj Uzbekio.
Jam jarcentojn antaŭe, ĝi estis malsovaĝita en areoj de Ĉinio kaj aliloke. Enmetitaj kaj sovaĝiĝintaj populacioj de ties hejmigitaj rasoj videblas en multaj lokoj for de ties natura teritorio. La natura formo estas ankaŭ tenata en kolektoj, kaj fuĝintoj estas kutimaj inter sovaĝiĝintaj aroj de aliaj anseroj de genroj Anser kaj Branta.
Aspekto
La Cigna ansero estas granda kaj longkola inter la membroj de sia genro; naturaj birdoj estas 81–94 cm longaj (la plej longaj inter la anseroj de la genro Anser) kaj pezas 2.8–3.5 kg aŭ plie (la dua plej peza Anser, post la Griza ansero A. anser). Ambaŭ seksoj estas similaj, kvankam la masklo estas pli longa, kun proporcie pli longaj beko kaj kolo; fakte la plej grandaj inoj estas preskaŭ tiom grandaj kiom la plej malgrandaj maskloj. Tipaj mezuroj de la flugiloj estas 45–46 cm ĉe maskloj, 37.5–44 cm ĉe inoj; la beko estas ĉirkaŭ 8.7–9.8 cm longa ĉe maskloj kaj 7.5–8.5 cm ĉe inoj. La tarso ĉe maskloj estas ĉirkaŭ 8.1 cm. La enverguro de plenkreskuloj estas 160-185 cm.
La voĉo estas laŭta longega kaj ascenda hupado aang. Kiel averta alvoko, simila sed pli bojeca hupado estas elsendata du aŭ tri fojojn en mallonga serio.
Ekologio
Ĝi loĝas en stepoj al tajgo kaj montaj valoj ĉe fluanta akvo, paŝtante plantojn kiaj Ciperacoj (Cyperaceae), kaj rare naĝante. Ili formas malgrandajn arojn for de la reprodukta sezono. Vintre, ili paŝtas en ebenaĵoj kaj stoplejoj, foje malproksime de akvo. Birdoj revenas el vintrejoj ĉirkaŭ aprilo, kaj la reprodukta sezono komencas tuj poste. Ili reproduktiĝas kiel solaj paroj aŭ izolaj grupoj ĉe marĉoj kaj alitipaj humidejoj, kaj nestagado komencas ĉirkaŭ majo. La ino demetas kutime 5–6 ovojn, sed foje ĝis 8 ovojn, kiuj estas demetataj en neprofunda nesto farita el plantoj, situanta rekte surgrunde, ofte sur malgranda amasmonteto por elteni ĝin seka. La frumaturaj idoj eloviĝas post ĉirkaŭ 28 tagoj kaj iĝas sekse maturaj post 2–3 jaroj. Ĉirkaŭ fino de aŭgusto aŭ komence de septembro, la birdoj startas al vintrejoj, kie ili ariĝas en malgrandaj grupoj por plumoŝanĝado de la eluzita plumaro.
Tiu palearktisa specio estis suprenlistita el Preskaŭ Minacata al Vundebla en 1992 kaj plue al Endanĝerita en 2000, ĉar ties populacio estas malpliiĝanta pro habitatoperdo, troa ĉasado kaj (ĉefe en la ebenaĵo Sanjiang en Ĉinio) ovokolektado. Sed nova priserĉado montris, ke ĝi ne estas tiom rara kiom supozite, kaj sekve, ĝi estis subenlistita al la statuto de Vundebla denove en 2008. Krome malpli da 500 paroj povus resti en Rusio, dum en Mongolio ties nombroj estas nekonata kvankam estis vidataj ĉirkaŭ 1,000 ĉe la lago Ögii en 1977. Preferataj vintrejoj en Ĉinio estas la Lago Dongting, la Lago Pojang, la Janĉengaj marbordaj humidejoj kaj aliaj lokoj ĉirkaŭ malsupra rivero Jangzio, kie povas troviĝi ĉirkaŭ 60,000 individuoj ĉiujare – kvankam tio povus esti preskaŭ la tuta tutmonda populacio. Ĝis la 1950-aj jaroj, tiu specio vintris en malgrandaj nombroj (ĝis ĉirkaŭ 100 birdoj ĉiujare) en Japanio, sed habitatodetruo malaperigis ilin. Kune el 60,000 al 100,000 plenkreskaj Cignaj anseroj restas en naturo nuntempe.
Elnaturigo
Kvankam majoritato de Hejmaj anseroj estas descendaj el la Griza ansero (A. anser), almenaŭ du rasoj estas rektaj descendantoj de la Cigna ansero: nome la Ĉina ansero kaj la Afrika ansero. Tiuj du rasoj estis hejmigitaj ekde almenaŭ mezo de la 18a jarcento – eble eĉ (en Ĉinio) ekde ĉirkaŭ la 1000-aj jaroj antaŭ nia erao. Ili varias konsiderinde el siaj naturaj papatroj laŭ aspekto, temperamento, kaj kapablo por produkti viandon kaj ovojn; plej rimarkinda karaktero estas la elstara beka karunklo.
Virgeco
Virgeco estas la eco de iu, kiu ankoraŭ ne amoris. Ĉe virinoj, la virgecon montras la ekzisto de himeno, kiu deŝiriĝas dum la unua amoro. Tamen, ĉi tiu signo ne estas perfekta. La himeno povas deŝiri alie.
Cigna ansero
Elnaturigo
Charles Darwin studis rasojn de anseroj kiel parto de sia verko pri la teorio de evoluo. Li notis, ke la eksteraj diferencoj inter Ĉinaj anseroj kaj la rasoj descendaj el la Griza ansero kaŝis pli proksiman rilaton: "'La hibridoj el la komuna kaj la ĉina anseroj (A. cygnoides), specioj kiuj estas tiom diferencaj ke ili ĝenerale estas lokataj en distingaj genroj, ofte reproduktiĝis en tiu lando sen puraj gepatroj, kaj en ununura instanco ili reproduktiĝas inter se.'"
Virgeco
En kelkaj kulturoj estas devige ke oni restu virgulo ĝis sia edziĝo aŭ edziniĝo. En multaj kulturoj estas tiel, ke virgeco estas konsiderata pli grava ĉe inoj ol ĉe viraj personoj.
Por virga ino oni kutime uzas la esprimon "virgulino" en Esperanto. La esprimo "virgulo" estas tial precipe uzata por viraj virguloj, kvankam teorie ĝi estas uzeble por ambaŭ seksoj. Tiu ĉi lingva seksemfazo verŝajne devenas de tio, ke oni konsideras la sekson de homo tre grava kiam oni parolas pri ties virgeco.
Prevalenco
Oni povas distingi du tipojn de prevalenco: kaj punkta kaj de periodo.
Temas pri tre utila parametro ĉar ĝi ebligas priskribi fenomenon pri sano, identigi la populacian oftecon de la fenomeno kaj generi klarigajn hipotezojn. Tiu koncepto estas uzata ofte fare de la epidemiologoj, de la personoj kiuj zorgas pri la sansistema politiko, la asekuragentejoj kaj en diversaj medioj de la publika sano.
Subgubernio Ŝiribeŝi
Subgubernio Ŝiribeŝi (後志支庁 [ŝiri-beŝi ŝiĉō], Hepburn: Shiribeshi, Kunrej: Siribesi) estas subgubernio de Hokajdo en Japanio. La ĉefurbeto de la subgubernio estas Kutĉan (倶知安町).
Subgubernio Oŝima
Subgubernio Oŝima (渡島支庁 [o-ŝima ŝiĉō], Hepburn: Oshima/ Kunrej: Osima) estas subgubernio, kies ĉefurbo estas Hakodate.
Hajabusa 2
Hajabusa 2 (japane は や ぶ さ 2, "Migra falko 2") estas asteroida prov-alveniga misio de kosmosondilo operaciita de la japana ŝtata kosma agentejo JAXA. Ĝi estas posteulo de la misio Hajabusa, kiu redonis specimenojn de asteroidoj por la unua fojo en junio 2010. Hajabusa 2 estis lanĉita la 3-an de decembro 2014 kaj renkontiĝis en spaco kun la apud-tera asteroido 162173 Ryugu la 27-an de junio 2018. Ĝi prienketis la asteroidon dum jaro kaj duono kaj prenis specimenojn. Ĝi forlasis la asteroidon en novembro 2019 kaj redonis la specimenojn al la tero la 5-a de decembro 2020.
Hajabusa 2 portas multoblajn sciencajn utilajn ŝarĝojn por distancsondado, specimenigo kaj kvar malgrandajn esplorveturilojn por esplori la asteroidan surfacon kaj analizi la median kaj geologian kuntekston de la kolektitaj specimenoj.
Winterscheid
Winterscheid estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Bitburg-Prüm de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Tensia kapdoloro
Kuraciloj kontraŭ la doloro, kiel la aspirino kaj ibuprofeno, estas efektivaj en la traktado de tiu malordo. La triciklaj kontraŭdeprimaj ŝajne estas utilaj en ties prevento. ​ Ekzistas malmulta pruvaro pri la uzado de SMRS-oj, propranololo kaj muskolaj malstreĉigiloj.
Winterrieden
Winterrieden estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Unterallgäu kaj en la distriktaro Ŝvabio de la federacia lando Bavario, kaj estas memstara membro de la komunumaro Babenhausen. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Komunumaro Eisenberg
La komunumaro Eisenberg - germane Verbandsgemeinde Eisenberg, mallonge VG Eisenberg - estas komunumaro en Germanio, do administra ligo de pluraj najbaraj komunumoj. Ĝi troviĝas en la distrikto Donnersberg de la federacia lando Rejnlando-Palatinato, kaj ene de ĝi, en la suda parto, la historia regno Palatinato (germane Pfalz respektive historie Kurpfalz). Fine de la jaro la komunumaro havis  loĝantojn. La administrejo de la komunumaro centre plenumas iujn oficejajn servojn por la loĝantoj de ĉiuj membraj komunumoj, kiuj parte en komparo kun aliaj partoj de Germanio havas relative malmultajn loĝantojn, tial ke vivteno de administrejo kun ĉiuj servoj en ĉiu unuopa komunumo estus malekonomia.
Rayuela
Rayuela (Hopludo) aperis en 1963 kaj estas la plej fama romano de Julio Cortázar. Ĝi estas ankaŭ majstroverko de la nuntempa sudamerika literaturo kaj estas rezulto de stilo persona, ribelema kaj parodia.
Intrigo
Ĉe tiu romano la intrigo ne estas ĉefa faktoro de la tuta libro. Pli grava estas ludemo -ties titolo estas ludo-, persona stilo kaj, pri la rakontaĵo, la tipo de roloj kiuj “ludas” tiun verkon. Ĉiukaze la ĉefrolulo estas Horacio Oliveira, argentina skulptisto enmigrinta en Parizo. Ĉu li estas skulptisto ne gravas, sed ja la fakto, ke li estas artisto, sudamerika kaj enmigrinto en Parizo. Tia estas konsisto de specifa socikultura tavolo, kie bohemia vivmaniero ludas gravan rolon. Estas tri partoj en la romano:
Legmaniero
La romano famiĝis subite ĉar estis la unua en Hispanlingvio kaj eble en la mondo kiu proponas diversajn legmanierojn kaj almenaŭ du ĉefajn -la rakontisto sugestas, ke eĉ senfina nombro da ili eblas-. Unu estus la tradicia legmaniero, komencante el la unua paĝo kaj sekvante normalan ordon ĝis kiam aperos la vorto “Fino” -tamen mankos tiam multaj legotaj paĝoj en la libro-. La dua estus proponita en preciza ordo saltante de ĉapitro en ĉapitron -ne sinsekve- kaj tiu ordo aperas komence de la romano kaj fine de ĉiu ĉapitro. Tiel la leganto ricevas pli da informo kaj iĝas “kunkulpulo” de modernaj teorioj pri romanoj.
Rayuela petas kunlaboradon de aktiva leganto, male al tio kion la verkisto nomis “ina leganto”, tiu kiu volas esti regata kaj ricevi facilan historion kie ĉefine io okazos. Kompreneble Cortázar pentis pro tiu etikedo por pasiva leganto. Ĉiukaze la moderneco de Rayuela kaj Cortázar baziĝas sur la ideo, ke la leganto devas kunlabori kun la verkisto por konstrui la historion, la rezulton de la legado.
Notoj
Teksto de la mencio al Esperanto en "Rayuela" (en la hispana)
Komunumaro Diez
Diez estas komunumaro en Germanio, germane nomata Verbandsgemeinde Diez, do administra ligo de pluraj najbaraj komunumoj. Ĝi troviĝas en la distrikto Rhein-Lahn de la federacia lando Rejnlando-Palatinato, lime al Hesio. Fine de la komunumaro sume havis  loĝantojn.
János Karácsony
KARÁCSONY János (karaĉonj) estis rumania hungara pentristo en Rumanujo naskita la 27-an de julio 1899 en Gheorgheni kaj mortinta la 31-an de majo 1974.
Kariero
János Karácsony de 1931 plurfoje lernis kaj pentris en la Artistkolonio de Baia Mare. En 1938, 1943 li ekspoziciis kune kun la tieaj artistoj. Post reveno en sian naskiĝurbon li fariĝis desegnistruisto en la mezlernejo. Multe da liaj verkoj estas videblaj en la loka muzeo.
Wintersheim
Wintersheim estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Mainz-Bingen de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Komunumaro Emmelshausen
Emmelshausen estas komunumaro en Germanio, do administra ligo de pluraj najbaraj komunumoj. Ĝi troviĝas en la distrikto Rhein-Hunsrück de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumaro havis  loĝantojn.
Komunumaro Römerberg-Dudenhofen
Römerberg-Dudenhofen estas komunumaro en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rhein-Pfalz (Rejno-Palatinato) de la federacia lando Rejnlando-Palatinato, oriente kaj sude de la eksterdistrikta urbo Speyer. La 1-an de julio 2014 la antaŭa komunumaro Dudenhofen malfondiĝis kaj la membraj komunumoj kun la aldona komunumo Römerberg kreis novan komunumaron de la nuna nomo. Fine de la jaro la komunumaro havis  loĝantojn.
Areko
Areko (Areca) estas genro de arboj, palmoj. kiuj atingas alton de 25 metroj. Ili estas monoikaj, inaj kaj viraj floroj sidas aparte sur la sama planto.
Ili havas fruktojn ovalajn kun longo de ĝis 4 – 5 centimetroj, kun unu malmola semo, kiu ofte estas nomata nukso, kvankam vera nukso ĝi ne estas. Tiuj fruktoj estas multe uzataj en suda Azio por produkti betelaĵon, kombinante ilin kun la folioj de betelo.
La plej grava specio estas la kateĉuareko (Areca catechu).
Kraniotomio
Kraniotomio estas kirurgia operacio per kiu parto de la kranio, nomita "osta pendaĵo", estas elprenita cele al aliro al cerbo. La kraniotomioj estas ofte urĝa operacio farita al pacientoj kiuj suferas pro cerbaj lezoj aŭ de kraniencefala traŭmato (KET), kiu ankaŭ povas ebligi, ke kuracistoj instalu stimulilojn kontraŭ la Parkinsona malsano kaj la epilepsio.
La kraniotomioj en homoj estas kutime farataj sub ĝenerala anestezo, sed povas esti farata ankaŭ estante la paciento veka uzante surlokan anestezilon; la ĝenerala proceduro ne nepre okazigas gravajn ĝenaĵojn al la paciento. Ĝenerale, kraniotomio estas antaŭata de Magneta resonanco kiu havigas bildon de la cerbo kiun la kirurgo uzas por planigi la precizan lokigon por la forigo de osto (respektive ostopeco) kaj la taŭgan angulon por aliro al la respektiva cerbareo. La "osta pendaĵo" kiu devas esti elprenita, dependas grandmezure de la tipo de kirurgio uzota.
Kiam la forpreno de peco de kranio estas farita tra malgrandaj truoj, tiuj povas saniĝi facile. En la kazoj en kiuj grandaj partoj de la kranio estas elprenataj, la kirurgoj kutime retenas la "ostan pendaĵon" pr poste re-aligi ĝin al la kranio, kaj pro tio la vorto "pendaĵo". En la loko de la truo, oni metas portempe metalajn lamenojn kaj poste oni remetas la parton de la kranio, momento en kiu oni forigas la lamenojn.
Montanismo
La montanistoj dismigris en la 2-a6-a jarcento el Malgranda Azio dise tra la Romia Imperio. La administra centro kaj la plej sankta loko estis Pepuza, kie oni atendis la alvenon de la „Nova Jerusalemo", kiel aŭguris la libro de la Fenomenoj(?). La tiamaj gvidantoj de la frukristanaj eklezioj deklaris la montanismon herezo, ĉar ne plaĉis al ili iliaj ekstazaj deklaroj, la pastriĝo de virinoj, kaj ili suspektis influon de la friga, pagana diino Cibela (Kybele).
La konfesio eltenis preskaŭ 400 jarojn kaj malaperis nur en 550, kiam la soldatoj de la Orient-Romia Imperio ruinigis la sanktejon en Pepuza kun aliaj konstruaĵoj kaj neniigis la keston, kiu konservis la ostojn de la fondinto kaj de liaj du pastrinoj Prisca kaj Maximilla.
La fama frukristana teologo Tertuliano en 207 fariĝis montanisto, sed pli poste fondis sian propran ankoraŭ pli rigoran sekton.
Aŭstrazio
Aŭstrazio (franclingve Austrasie) estis iama, franka provinco kaj reĝlando de la merovida epoko. Ĝia teritorio kongruas kun nuna nordorienta Francio, ekde la Mozo kaj la Mozelo ĝis la Rejno, sed ĝi ankaŭ entenas partojn de Germanio, Belgio kaj Nederlando. La ĉefurbo estis unue Reims, sekve Metz. La loĝantoj de Aŭstrazio estis nomitaj Aŭstrazianoj (Austrasiens).
Tiu teritorio aperis post la morto de Kloviso la 1-a en 511, kiam la vasta reĝlando de ĉi tiu estis dividita inter liaj filoj. Lulilo de la karolida dinastio, Aŭstrazio malaperis kun la lasta merovida reĝo en 751, kaj estis kunigita kun la granda karolida reĝlando (estonta Karolida Imperio) regita de Pipino la Malalta kaj Karlo la Granda.
Louisa May Alcott
Louisa May ALCOTT (29-a de novembro 1832 – 6-a de marto 1888) estis usona romanverkisto, fame konata por la romano Little Women, kiun ŝi verkis en 1868.
Infaneco kaj fruaj verkoj
Ŝi estis filino de la fama transcendisto Amos Bronson Alcott kaj Abigail MAY la Tria, kaj malgraŭ deveno kaj loĝejo je New England, naskiĝis en Germantown, nuntempe parto de Philadelphia, Pennsylvania. La familio transloĝiĝis al Bostono en 1844, kie ŝia patro fondis eksperimentan lernejon kaj aniĝis en la Transcendista Klubo kune kun Ralph Waldo Emerson, Henry David Thoreau, ktp.
Dum la infanaj kaj junulinaj jaroj ŝi kunhavis kaj la mizeron kaj la transcendajn idealojn de la familio. En 1840, post kelkaj malprogresoj en la lernejo, la familio transloĝiĝis al dometo kaj du akreoj apud la Concord River en Concord (Masaĉuseco). Poste ili transloĝiĝis al la komunumo Utopian Fruitlands kaj rezidis tie nur mallongan tempon (1843–1844), ĝis la komunumo iĝis luĉambrejo. Tiam ili aĉetis domon en Concord per patrina heredaĵo kaj helpo de Emerson. Ŝia frua edukado inkluzivis lecionojn de la naturalisto Thoreau, sed estas plejparte direktita de ŝia patro. Ŝi priskribis tiujn fruajn jarojn en ĵurnalartikolo "Transcendental Wild Oats", poste represita en la volumo Silver Pitchers (1876), kiu rakontas pri la travivaĵoj de la familio dum la eksperimento "simpla vivado kaj malsimpla pensado" ĉe Fruitlands.
Pliaĝante, ŝi evoluis kiel kaj abolisto kaj feministo. La familio gastigis fuĝantan sklavon dum unu semajno en 1847, kaj en 1848 ŝi legis kaj admiris la "Declaration of Sentiments" pri virinaj rajtoj, eldonitan de la Seneca Falls Convention. Pro la mizero de la familio ŝi fruaĝe komencis labori kiel fojfoja instruisto, kudristino, guvernistino, ĉambristino kaj verkisto – ŝia unua libro estas Flower Fables (1854), rakontoj originale verkitaj por Ellen EMERSON, filino de Ralph Waldo Emerson.
En 1860 ŝi komencis verki por la revuo Atlantic Monthly, kaj ŝi estis flegistino en la Union Hospital en Georgetown (Vaŝingtono, D.K.) dum ses semajnoj en 1862/1863. Leteroj, kiujn ŝi sendis hejmen, revizitaj kaj eldonitaj en la Commonwealth kaj kolektitaj kiel Hospital Sketches (1863, reeldonita kun aldonaĵojn en 1869), allogis la unuajn kritikajn agnoskojn de ŝia observado kaj humuro.
Malpli konata parto de ŝiaj verkoj estas la pasiaj, ardaj romanoj kaj rakontoj, kiujn ŝi plejofte eldonis sub la kaŝnomo A. M. Barnard. Tiujn ĉi verkoj, ekzemple A Long Fatal Love Chase kaj Pauline's Passion and Punishment, estis rigardataj kiel "potboilers" aŭ "blood-and-thunder tales" en la "Victorian Era", kaj poste estis nomataj "danĝeraj por malgrandaj mensoj" en la romano Little Women verkita de Alcott mem. La protagonistoj intence kaj senkompate ĉasas siajn celojn, kiuj ofte inkluzivas venĝon al tiuj, kiuj humiligis aŭ malhelpis ilin. Tiuj ĉi verkoj atingis tujan komercan sukceson kaj restas legindaj eĉ hodiaŭ.
Ŝi verkis ankaŭ moralaĵajn kaj virtajn rakontojn por infanoj, kaj, escepte de duonaŭtobiografia Work (1873), kaj la anonima A Modern Mephistopheles (1877), ŝi ne plu kreis verkojn por plenaĝuloj.
Literatura sukceso kaj malfrua vivo
La sukceso de Louisa May Alcott komenciĝis per la aperigo de la unua parto de Little Women: or Meg, Jo, Beth and Amy (1868), duonaŭtobiografia rakonto pri la infanaj jaroj de la fratinoj Alcott en Concord en Masaĉuseco. Little Men (1871) simile traktis la infanan vivon de ŝiaj nevoj, kiuj loĝis ĉe ŝi en Concord. Jo's Boys (1886) kompletigis la "March Family Saga". Plejparto de ŝia malfrua verkado, An Old-Fashioned Girl (1870), Aunt Jo's Scrap Bag (6 volumoj, 1871-1879), Eight Cousins kaj ties sekvaĵo Rose in Bloom (1876), kaj aliaj, similis al Little Women.
Kvankam la rolulo "Jo" en Little Women estis bazita sur la verkisto mem, Alcott ne edziniĝis. En 1879 ŝia plijuna fratino, May, mortis, kaj Louisa May alproprigis la dujaraĝan Louisa May Nieriker ("Lulu"), filino de May.
ALCOTT iĝis proparolanto je virina balotrajto, kaj estis la unua registrita balotantino en Concord.
Martiro
Martiroj (v. greke: martys = atestanto; martyrion = atestaĵo) estas anoj de ia religio aŭ konfesio, kiuj suferas mistraktojn, morton pro sia kredo. En pli vasta senco, ankaŭ konvinkitaj membroj de politikaj movadoj, kiuj mortis pro tiu konvinko, nomeblas martiroj.
Ekstremaj islamanoj nomas same martiroj tiujn teroristojn, kiuj eksplodigas sin kaj kunmortigas senkulpulojn.
Kristanoj ofte faras distingon inter vera martiro, kiu suferis la morton pro sia fido, kaj konfesinto, kiu "nur" konfesis sian fidon kaj suferis pro tio sed postvivis tion.
En frua epoko de kristanismo, Tertuliano verkis libreton por kuraĝigi la estontajn martirojn, kiuj estis enkarcerigitaj; Cipriano verkis pri la temo, kiel la eklezio traktu tiujn kristanojn, kiuj en tempe de persekutado malkonfesis sian fidon (la tiel nomataj "Falintoj"), sed post ĉeso de l' persekutado volas reveni al la eklezio.
Dum la mezepoko oftis ke oni adoras kiel martiroj reĝojn kiuj estis murditaj aŭ kiuj mortis dumbatale. En Anglio, eĉ dum la 17-a jarcento iuj adoris la senkapigitan Karlon la 1-an kiel martiro, kaj ankoraŭ estas Societo de Reĝo Karlo la Martiro kiu rite memoras lian mort-tagon.
En Esperanto
El latinaj verkoj de Tertuliano aperis esperante Kuraĝigo al la Martiroj (Latina: Ad Martyres) - trad. G. Berveling; - 1986 - eld. VoKo, 12 p.
Verkehrsverbund Rhein-Ruhr
La korporacio Verkehrsverbund Rhein-Ruhr (VRR), germana prononco, en Esperanto "Trafika Ligo Rejno-Ruhr" estas korporacio de Publika transporto en Nordrejn-Vestfalio (Nordrhein-Westfalen ), federacia lando en la okcidento de federacia Respubliko Germanio. Ĝia areo ampleksas la Ruhr-regionon, la regionon Malsupra Rejno, partojn de la pejzaĝa regiono Bergisches Land kaj la landan ĉefurbon Duseldorfo. La areo limas norde kaj orienta al tarifa sistemo de Vestfalio (en la mapo maldekstre bildigita per diversaj nuancoj de bluo), sude al la Trafika Ligo Rejno-Sieg ĉirkaŭ la urboj Kolonjo kaj Bonno (en la mapo maldekstre malhelgrize), sudokcidente al la Trafika Ligo Akeno (en la mapo maldekstre grize) kaj okcidente limas al Nederlando (en la mapo maldekstre la supra maldekstra parto).
Parto de la trafika ligo estas interalie la teknike nekutima pendotrajno de Wuppertal.
Děhylov
Děhylov estas vilaĝo en Ĉeĥio en Moravia-Silezia Regiono, en distrikto Opava. En germanaj tekstoj ĝi estas notata kiel Dielhau. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo estas el la jaro 1400 – vilaĝo Děhylov tenata de sinjoro Stach el Děhylov. La loko estis loĝigita multe pli baldaŭ ol en la jaro 1400. La vilaĝo estiĝis verŝajne fine de la 13-a jarcento. Motivo de vilaĝa emblemo fariĝis figuro de heraldike maldekstre turnigita unuvosta leono en salto el sigelilo el la jaro 1748. Tiu ĉi motivo estis transprenita el blazono de iama posedanto de la sinjorujo de grafo Gianini, kiu donis unuopajn kampojn de sia blazono al kvar vilaĝoj, inkluzive de Děhylov. La vilaĝo situas en la plej orientaj kaboj de montaro Nízký Jeseník, super valo de rivero Opava, en refreŝigej-regiono de proksimaj urboj Ostrava kaj Hlučín. En la valo de la rivero estas ampleksa kabana regiono kun naturrezervejoj, fiŝlago Stepano kaj Poŝta fiŝlago. Tra la teritorio de la vilaĝo, laŭlonge de la rivero Opava, kondukas cikloturisma pado Moravia pordego, direkte al limoj al Pollando.
Sito
Sito estas la sola genro de la familio Sitedoj (Sittidae), sed por kelkaj fakuloj nur unu el la du, el kiuj la alia estu la Tikodromedoj kun ununura specio. Ĉi genro havas 24 speciojn tutmonde. Ili vivas en Norda Ameriko, Eŭrazio kaj Aŭstralio. En Eŭropo vivas tri specioj. Laŭ evoluo, la genro sito estas dividita je kelkaj subgenroj.
Listo de specioj
(Laŭ alfabeta ordo de la latinaj sciencaj nomoj)
Ĝeneralaĵoj
La sitoj estas genro, Sitta, de etaj paserinaj birdoj kiuj apartenas al la familio de Sitedoj. Ili karakteras pro grandaj kapoj, mallongaj vostoj kaj povaj bekoj kaj piedoj; sitoj avertas pri siaj teritorioj uzante laŭtajn, simplajn kantojn. Plej parto de specioj montras grizajn aŭ bluecajn suprajn partojn kaj nigran traokulan strion.
Plej parto de sitoj reproduktiĝas en moderklimataj aŭ montaraj arbaroj de la Norda Hemisfero, kvankam du specioj adaptigixis al rokaj habitatoj en la plej varmaj kaj sekaj regionoj de Eŭrazio. Tamen, la plej granda diverseco en Suda Azio, kaj similaĵoj inter specioj malfacilas identigon de distingaj specioj. Ĉiuj membroj de tiu genro nestumas en truoj aŭ fendoj. Plej parto de specioj estas nemigrantaj kaj loĝas en siaj habitatoj la tutan jaron, kvankam la nordamerika Kanada sito migras al pli varmaj regionoj dum vintro. Kelkaj specioj de sitoj havas limigitajn teritoriojn kaj frontas minacon pro senarbarigo.
Sitoj estas ĉiomanĝantoj, kaj nutras sin ĉefe el insektoj, nuksoj kaj semoj. Ili serĉas insektojn kaŝitajn en aŭ sub arboŝelo grimpante laŭlonge de arbotrunkoj kaj branĉoj, foje kapalsube. Ili manĝas ene de siaj teritorioj dum reproduktado, sed povas kuniĝi al aroj de miksitaj specioj fojojn. Ili havas kutimon enpremi grandajn manĝerojn ene de fendojn kaj frapi ilin per siaj fortaj bekoj por pli facile manĝi ilin.
Taksonomio
La familio Sitedoj konsistas el du subfamilioj: la subfamilio Sittinae, formita de la veraj sitoj kaj la subfamilio Tichodromadinae, formita de nur la Tikodromo. Morfologie intermeza inter la sitoj kaj la certiedoj, la plumarteksturo kaj formo kaj bildo de la vosto de la Tikodromo sugestas, ke ĝi estas pli proksime de la Sittinae. La lokigo de la Tikodromo tamen ne estas ankoraŭ solvita. Kelkaj taksonomoj lokigas la sitojn kaj la tikodromon en pli granda grupo kun la trogloditedoj kaj la polioptiledoj. Tiu superfamilio, nome Certhioidea estas proponita en filogenetikaj studoj uzante DNA, kaj estis kreita por kovri kladon de kvar familioj eligitaj el pli granda grupigo de paserinaj birdoj, nome Sylvioidea.
Malfacilas precizigi la limojn inter specioj ĉe sitoj. La Kanada sito, la Korsika sito kaj la Ĉinia sito havas reproduktajn teritoriojn separatajn de miloj da kilometroj, sed estas similaj en habitata prefero, aspekto kaj kanto. Ili estis iam konsiderataj kiel unu specio, sed nuntempe estas plej ofte disigitaj en tri kaj formas superspecion kun la Turkia sito kaj la Kabila sito. Malkutime ĉe sitoj la kvin specioj elfosas siajn proprajn nestojn. La Eŭropa, Nagaa, Kaŝmira kaj la Kaŝtanventra sitoj formas alian superspecion kaj anstataŭas unu la alian geografie tra Azio. Ili estas nuntempe konsiderataj kvar separataj specioj, sed la sudaziaj formoj estis iam konsiderataj kiel subspecioj de la Eŭropa sito. Ĵusa ŝanĝopropono en tiu taksonomio estas disigo de la Kaŝtanventra sito en du specioj, nome la Hindia sito, Sitta castanea, sude de la rivero Gango, kaj la Kaŝtanventra sito sensu strictu, S. cinnamoventris, kiu loĝas en Himalajo.
La Koralbeka hiposito de Madagaskaro kaj la Neositedoj el Aŭstralio kaj Nov-Gvineo estis iam lokitaj en la familio de Sitedoj, pro simileco en aspekto kaj vivstilo kun sitoj, sed ili ne estas proksime rilataj, kaj la simileco devenas el konverĝa evoluo por plenigi ekologian niĉon.
Restudo de 2006 pri aziaj sitoj sugestis, ke estas ankoraŭ nesolvitaj problemoj en la taksonomio de sitoj kaj proponis disigon de la genro Sitta. Tiu sugesto movus la ruĝbekajn kaj flavbekajn sudaziajn speciojn (Velurfrunta, Flavbeka kaj Sulfurbeka sitoj) al nova genro, kreus trian genron por la Blua sito, kaj eble kvaran por la Belega sito. Studoj de DNA pruvis, ke la blankabrustaj nordaj subspecioj de la Eŭropa sito, S. (europea) arctica, estas distinga kaj ankaŭ ebla kandidato por statuso de propra specio.
Aspekto
Sitoj estas fortikaj birdoj kun mallongaj gamboj, kunpremitaj flugiloj kaj kvadrataj 12plumaj vostoj. Ili havas longajn, fortikajn, pintajn bekojn kaj fortajn fingrojn kun longaj krifoj. Sitoj havas blugrizajn dorsojn (violbluajn en kelkaj aziaj specioj, kiuj havas ankaŭ ruĝajn aŭ flavajn bekojn) kaj blankajn subajn partojn, kiuj estas varieble nuancaj je okra, oranĝa, ruĝeca aŭ lila. Kvankam kapomarkoj varias inter specioj, estas komuna longa nigra traokula strio, kun kontrasta blanka superokula strio, malhela frunto kaj nigreca krono. Ambaŭ seksoj similaspektas, sed povas diferenciĝi en suba koloro, ĉefe en plej subaj flankoj kaj subvosto. Junuloj kaj unujaruloj povas esti preskaŭ nedistingeblaj el plenkreskuloj.
La grandoj de sitoj varias, el la granda Giganta sito, de 195 mm kaj 36 al 47 g, al la etaj Brunkapa sito kaj la Pigmea sito, ambaŭ ĉirkaŭ 100 mm longaj kaj ĉirkaŭ 10 g.
Sitoj estas tre voĉemaj, uzante variegon de fajfoj, triloj kaj alvokoj. Ties reproduktaj kantoj kutime estas simplaj kaj ofte identaj al la kontaktalvokoj sed pli longaj. La Kanada sito, kiu kunloĝas kun la Nigrakrona paruo en multe de la teritorio, kapablas kompreni la alvokon de tiu laste menciita specio. La paruo havas subtilajn kantovariantojn kiuj komunikas informon pri grando kaj risko de eventualaj predantoj. Multaj birdoj rekonas la simplan alarmalvokon produktitan de aliaj specioj, sed la Kanada sito kapablas interpreti la detalajn variaĵojn de la paruoj kaj reagi akurate.
Specioj
La specidiverseco ĉe Sitedoj estas plej granda en suda Azio (eble la origina hejmo de tiu familio), kie vivas ĉirkaŭ 15 specioj, sed ili havas reprezentantojn tra multe de la Norda Hemisfero. La nuntempaj agnoskataj specioj de sitoj estas en la jena tabulo.
El supre suben videblas, ke estas 14 specioj kun klare videbla nigra traokula strio, poste 2 kun blankaj vizaĝoj nome la Blankvanga sito kaj la Karolina sito, poste 2 aliaj pli helaj specioj nome Roka sito kaj Persia sito, poste 4 specioj kun pli da bluo aŭ violkoloro kaj 2 finaj specioj.
Distribuado kaj habitato
La membroj de la genro de sitoj loĝas en plej parto de Nordameriko kaj Eŭropo kaj tra Azio sube de la nomita Linio Wallace. Sitoj estas malabundaj en Afriko; unu specio loĝas en eta areo de nordorienta Alĝerio kaj ia populacio de la subspecio de Eŭropa sito nome, S. e. hispaniensis, loĝas en montaroj de Maroko. Plej parto de specioj estas loĝantaj birdoj la tutan jaron. La ununura grava migranta specio estas la Kanada sito, kiu vintras amplekse tra Nordameriko, sed ne en la plej nordaj partoj de sia reprodukta teritorio en Kanado; ĝi estis observata kiel vagulo en Bermudo, Islando kaj Anglio.
Plej parto de sitoj estas arbaraj birdoj kaj majoritato troviĝas en arbaroj de koniferoj aŭ aliaj ĉiamverdaj, kvankam ĉiu specio preferas precizan tipon. La forto de tiu asocio varias el la Korsika sito, kiu estas ege ligata al la Korsika pino, al la ampleksa habitato de la Eŭropa sito, kiu preferas deciduajn aŭ miksitajn arbarojn sed reproduktiĝas en arbaroj de koniferoj norde de sia etenda teritorio. Tamen, la du specioj de rokarsitoj ne estas tiom forte ligitaj al arbaroj: ili reproduktiĝas en rokaj kornicoj aŭ klifoj, kvankam ambaŭ moviĝas al arbaraj areoj kiam ili ne reproduktas. En partoj de Azio kie kelkaj specioj loĝas en la sama geografia regiono, estas ofte altitudina separado en siaj preferataj habitatoj.
Sitoj preferas moderklimaton; nordaj specioj loĝas ĉe marnivelo dum tiuj sudaj troviĝas en pli malvarmaj altateraj habitatoj. Exuropa kaj Kanada sitoj estas birdoj de malaltaj teroj en la nordo de siaj etendaj teritorioj, sed reproduktiĝas en montaroj pli sude; ekzemple, Eŭropa sito, kiu reproduktiĝas kie la julia temperaturo estas el 16 al 27 °C, troviĝas ĉe marnivelo en Norda Eŭropo, sed inter 1,750 kaj 1,850 m de altitudo en Maroko. La Velurfrunta sito estas la ununura membro de la familio kiu preferas tropikajn arbarojn de malaltaj teroj.
Reproduktado kaj survivado
Ĉiuj sitoj nestumas en kavaĵoj; escepte ĉe la du specioj de roksitoj, ĉiuj uzas arbotruojn, kie ili faras simplan tason kovritan el mildaj materialoj sur kiuj ripozos la ovoj. Ĉe kelkaj specioj lo kovraĵo konsistas el etaj ligneroj kiaj arboŝeleroj aŭ semoŝeloj, dum ĉe aliaj ĝi inkludas muskon, herbon, harojn kaj plumojn tipe ĉe paserinaj birdoj.
Membroj de la superspecio de Kanada sito elfosas siajn proprajn arbotruojn, kvankam plej parto de aliaj sitoj uzas naturajn truojn aŭ malnovajn nestojn de pegoj. Kelkaj specioj malpliigas la grandon de la enirejo per fermeto per koto. La Kanada sito sekurigas sian neston ŝmirante gluecan rezinon de koniferoj ĉirkaŭ la enirejo, la masklo ekstere kaj la ino de interne. La rezino povas malhelpi predantojn aŭ konkurantojn (la nestobirdoj evitas la rezinon per rekta plonĝado tra la enirtruo). La Karolina sito ŝmiras mortintajn skarabojn ĉirkaŭ la enirejo de la nesto, kaj oni sugestis, ke fetoro de la premitaj insektoj forigas sciurojn, rivalojn por naturaj arbokavaĵoj.
La Roka sito konstruas prilaboritan ujoforman neston el koto, fekaĵo kaj haro aŭ plumoj, kaj ornamas la nesteksteron kaj najbarajn fendojn per plumoj kaj insektoflugiloj. La nestoj estas lokataj en rokfendoj, en kavaĵoj, sub klifaj kornicoj aŭ eĉ sur konstruaĵoj. La alia roksito nome Persia sito konstruas similan sed malpli kompleksan strukturon tra la enirejo al kavaĵo. Tiu nesto povas esti tre eta sed povas pezi ĝis 32 kg. Tiu specio nestumas ankaŭ en riverbordoj aŭ arbotruoj kaj pligrandigas la nestotruon se la kavaĵo estas tro malgranda.
Sitoj estas monogamaj kaj pariĝas porvive. La ino demetas blankajn ovojn kun ruĝaj aŭ flavaj markoj; la ovokvanto varias, pli granda ĉe nordaj specioj. Kovadon faras nur la ino dum 12 al 18 tagoj, aŭ ambaŭ gepatroj, depende de la specio. La malfrumaturaj (nudaj kaj helponecesaj) idoj elnestiĝas post 21 al 27 tagoj. Ambaŭ gepatroj manĝigas la idojn, kaj ĉe la du amerikaj specioj, nome la Brunkapa kaj la Pigmea sito, masklaj helpantoj el la antaŭa ovodemetado povas helpi la gepatrojn manĝigi la idaron.
Averaĝa vivo en naturo estas el 2 al 3.5 jaroj, kvankam foje okazas aĝoj de ĝis 10 jaroj. La Eŭropa sito havas plenkreskulan jaran survivindicon de 53 % kaj la masklo de Korsika sito 61.6%. Sitoj kaj aliaj etaj arbaraj birdoj kunsuferas samajn predantojn: akcipitroj, gufo, sciuroj kaj pegoj. Usona studo montris, ke la reagoj de sitoj al predantoj povas esti ligataj al reproduktaj strategioj. Ili mezuris la pretecon de maskloj de la du specioj manĝigi kovantajn inojn enneste kiam oni montris ŝajnaĵojn de Striakcipitro, kiu ĉasas plenkreskajn sitojn, aŭ de Amerika troglodito, kiu detruas ovarojn. La Karolina sito estas malpli longviva ol la Kanada sito, sed havas pli da idojn, kaj oni trovis, ke ili respondas pli akre al la ovopredanto, dum la Kanada sito montris pli grandan reagon al la akcipitro. Tio subtenas la teorion ke pli longvivaj specioj profitas el plenkreska survivado kaj futura reprodukta oportuno dum pli mallongvivaj birdoj zorgas plie pri la survivado de siaj pli nombraj ovodemetadoj.
Manĝado
Insektoj kaj aliaj senvertebruloj estas la plej parto de la sitodieto, ĉefe dum la reprodukta sezono, kiam ili ligiĝas preskaŭ nur al vivantaj predoj, sed plej parto de specioj manĝas ankaŭ semojn dum vintro, kiam senvertebruloj estas malpli disponeblaj. Plej grandajn manĝerojn, kiel grandaj insektoj, helikoj, glanoj aŭ eĉ semoj, la birdoj povas enmeti en fendojn kaj frapi per siaj fortaj bekoj. Malkutime ĉe birdoj, la Brunkapa sito uzas pecon de arboŝelo kiel levilo por movi aliajn arboŝelerojn kaj serĉi manĝaĵojn; tiu arbaŝela levilo povas esti portata el arbo en arbon aŭ uzata por kovri semokaŝejon.
Statuso
Kelkaj sitoj, kiaj la Eŭropa sito kaj la nordamerikaj specioj, havas etendajn teritoriojn kaj grandajn populaciojn, kaj malmulte da konservadproblemoj, kvankam surloke ili povas suferi arbaran fragmentadon. Kontraste kelkaj el la plej limigitaj specioj frontas damaĝajn premojn.
La endanĝerita Viktoria sito troviĝas nur en la regiono de Monto Viktoria en Birmo, kie arbaroj ĝis 2,000 m super marnivelo estis jam preskaŭ entute klarigitaj kaj la habitato inter 2,000 kaj 2,500 m estas danĝere degradita. Preskaŭ 12,000 homoj loĝas en la Nacia Parko Natma Taung kiu inkludas la Monton Viktoria, kaj ties fajraĵoj kaj kaptiloj pligrandigas la premon kontraŭ sitoj. La populacio de la Viktoria sito, ĉirkaŭkalkulita je nur kelkaj miloj, malpliiĝas kaj ne estas konservada politiko. La Kabila sito troviĝas nur en kvar areoj de Alĝerio, kaj eble la totala populacio ne superas 1,000 birdojn. Incendioj, erozio kaj paŝtado malplibonigis ka kvaliton de la habitato, spite ties lokigon en la Nacia Parko Taza.
Ankaŭ senarbarigo malpliigis populacion de vundeblaj Junana kaj Flavbeka sitoj. La Junana sito povas elturniĝi el arboperdo, ĉar ĝi preferas malfermajn arbarojn de pino, sed kvankam ĝi estas ankoraŭ surloke komuna, ili jam malaperis el kelkaj de la areoj en kiuj ili estis konstatitaj en la komenco de la 20a jarcento. La minaco al Flavbeka sito estas plej akra en Hainan, kie pli da 70 % de la arbaro perdiĝis en la pasintaj 50 jaroj pro kultivoŝanĝoj kaj eluzado de ligno kiel energio dum la ĉinaj resetligaj programoj.
Kluzosojlo
Kluzosojlo estas en ŝipkanala kluzo la muran elstaraĵon, kiu servas kiel alfrapejo por la fermita montoflanka kluzopordego kaj je kluzoj kun fluomastrumilo en la pordegoj aldone al la energitransformado.
Je la veturado en la kluzo estas atentenda la sojloprofundo de la kluzo, ĉar tiu ĉi difinas la mezuron de la maksimuma enprofundiĝo de la ŝipoj. Por ke je la forfluigo de la akvo el la kluzokamero la ŝipo ne tuŝas la sojlon kaj per tio difektiĝas, la pozicio de la sojlo estas kolore markita sur la muro de la kluzokamero per flava vertikala strio kaj atentenda je la veturo valen: La akvoveturilo ne rajtas troviĝi pli proksime ĉe la supra kluzopordego ol la markostrio indikas. Je veturo monten oni vidas la sojlon kiel muro malsupre de la montoflankakluzopordego, vidu bildon.
Vidu ankaŭ
Lock (water transport)
Neŭstrio
Neŭstrio (franclingve Neustrie) estas iama, merovida provinco kaj reĝlando, kies teritorio kongruas kun la nunaj Normandio kaj Pariza Regiono en Francio, inter la Sejno kaj la Luaro. Ĝi havis Soissons kiel ĉefurbo (reĝlandon de Siagriuro)
Neŭstrio estis kreita post la morto de Klotaro la 1-a en 561, kiam liaj filoj partigis la frankan reĝlandon (aŭ Regnum Francorum). Tamen, la vorto Neustrie (deveninta de Niuster, «la plej freŝdata») aperis nur unu jarcenton poste.
La militaj venkoj de Klotaro la 2-a, en 613, grandege plifortigis Neŭstrion, kiu konkeris Akvitanion. Sed post la morto de Klotaro la 3-a, Neŭstrio devis akcepti novan reĝon trudita de la Aŭstrazianoj, kaj Akvitanio fariĝis sendependa je 670. Ébroïn ja revivigis Neŭstrion iomete poste, sed nur nedaŭre, ĉar il estis venkita de la aŭstrazia duko en 687 ĉe Tertry, vilaĝo de Pikardio lokita dektri kilometroj sude de Péronne.
Detempe de tiu epoko, Neŭstrio estis nur vasala ŝtato de Aŭstrazio, regita de la domo de Héristal. Tamen postvivis la distingeco inter Neŭstrio, Aŭstrazio kaj Burgonjo. Post la Karolida Imperio kaj la traktato de Verdun de 843, la vorto Neustrie malaperis por fariĝi Northmannie : ĉi tiu fariĝis duklando de Normandio en 912, kiam parto de la teritorio estis donita al la normana estro Rollo.
La vojaĝo de Ĉihiro
La vojaĝo de Ĉihiro (japane: 千と千尋の神隠し [sen to ĉihiro no kamikakuŝi], laŭvorte: La mistera malapero de Ĉihiro kaj Sen) estas japana animacia filmo de la fama reĝisoro Hajao MIJAZAKI, kreita en Studio Ghibli, distribuita de Toho kaj premierita en la jaro 2001. La muzikon komponis Ĝo HISAIŜI.
Ekde ĝia premiero, okazinta la 20-an de julio 2001, la filmo atingis grandan sukceson en Japanio kaj ankaŭ ekster ĝi. Ĝi akiris pli ol 30.000.000.000 enojn nur en sia devena lando, t.e. 229 milionoj da usonaj dolaroj.
La filmo ricevis la Oran Urson de la Berlina Filma Festivalo en 2002 kiel Plej bona filmo de la jaro, kaj en 2002 ĝi ricevis ankaŭ la Akademian Premion ("Oskaro") kiel Plej bona animacia filmo. Laŭdita de kritiko kaj publiko, oni konsideras ĝin kiel unu el la plej bonaj animaciaj filmoj el la mondo.
Ekzistas esperantlingvaj subtekstoj por ĉi tiu filmo, fare de Patrick Oudejans.