cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hermann Sauppe
Vivo
Hermann Sauppe, filo de paroĥestro, dum la junulaj jaroj impresitis de la kontraŭnapoleonaj militoj kaj la kampanoj de la rusa armeo tiukontekste. Post sendiĝo patra al Müglitztal-Burkhardswalde la junulo pasigis pli malbruajn jarojn dum kiuj li ricevis la unuan instruadon fare de la patro. Post ties morto en la 9.6.1820 la vidvino transloĝiĝis kun la plej maljuna filino ĉe la patrinan domon, dume Hermann Sauppe venis en la domon de la onklo Christian August Sauppe kiu estis ekde 1814 kantoro kaj ĉefinstruisto ĉe Otmaro-kirko en Naumburg (Saale). Inter 1820 kaj 1827 Hermann frekventis la naumburgan katedralgimnazion; danke al instigoj de la lernejestro Gregor Gottlieb Wernsdorf li baldaŭ ekŝatis la klasikajn lingvojn.
Lia posta studado ĉe la Universitato de Lepsiko perlaboritis per dono de privataj horoj kaj korektadlegado por diversaj eldonejoj. Baldaŭ li aniĝis al la filologia seminario de Gottfried Hermann kie membris tiam ankaŭ Eduard Putsche kaj Moriz Haupt kaj iĝis la plej diligenta disĉiplo de la famega teksteldonisto. Paralele Sauppe estis ano de la studenta korporacio Germania estante ofte en la domo de la eldonisto Salomon Hirzel. Poste li ekstudentis en Halle (Saale) kie li pasigis la ŝtatan ekzamenon kaj doktoriĝis en 1832 ĉe Gottfried Hermann. Disertacio lia ne presitis, kiel kutime tiutempe.
Instruistado kaj privatdocentado en Zuriko
Je pasko 1833 Sauppe iĝis instruisto de la latina lingvo ĉe la ĵus fondita gimnazio en Zuriko kaj samtempe privata docento universitata. Al lia malpigreco ŝuldiĝas la instalo de la Zurika kantonobiblioteko kun 25.000 volumoj (1835), antaŭula institucio de la nuna Centra biblioteko zurika. En 1837 li nomumitis supera bibliotekisto. Unu jaron poste li elektitis viclernejestro gimnazia kaj iĝis eksterorda profesoro. Pro postulego de la edukadkonsilio li rifuzis vokon kiu venis al li de la gimnazio de Schaffhausen. En 1838 li edzinigis la 18-jaraĝan Emilie Nüscheler, filino de la zurika urba skribisto, en kies domo la juna paro ekloĝis. Tiutempe Sauppe ankaŭ ekcivitanis en Svislando elektante hejma komunumo Schottikon. En Zuriko li havis kontaktojn regulaj kun multaj elstaruloj kiel Adolf Ludwig Follen, Jakob Henle, Georg Herwegh kaj Gottfried Keller. Tamen li daŭre sentis sin fremdulo en Zuriko kaj preparis post longa vojaĝo tra Germanujo revenon tieen en 1844. Pro tio li ne sekvis vokon je orda profesoreco ĉe la Universitato de Berno.
Gimnazilernjestro en Vajmaro
En oktobro 1845 iĝis li lernejestro ĉe la Vilhelmo-Ernesto-gimnazio en Vajmaro. Lia famo kiel pedagogo ekkonitis nun ankaŭ en malproksimaj landoj. Novigo grava tiutempe estis instruado pri la klasika germana literaturo, do la emancipiĝo de la germana lingvo kontraŭ la tradiciaj fakliteraturoj latina kaj helena. Sauppe tre engaĝiĝis pri la plialtrangigo de la instruisto-profesio kaj pri tio ankaŭ entuziasmigis korteganojn. Vajmare li estadis en kulturrondo ĉirkaŭ Ludwig Preller, Gustav Adolf Schöll kaj Wilhelm Theophor Dittenberger; li flegis bonan kontakton kun la najbaroj Hans Christian Andersen kaj August Heinrich Hoffmann von Fallersleben ofte gastante ĉe Altenburg ĉe Franz Liszt kaj ties partnerino kaj salonistino Carolyne zu Sayn-Wittgenstein. Vajmare li ĝuis la bonvolon de granddukino Maria Pavlovna Romanova kiu pagis por li en 1853 sanigrestadon en Ostendo. Sauppe prezidis la komision pri starigo de Goeto-Ŝilero-monumento kaj havis viglan leterinterŝanĝon kun la artisto Ernst Rietschel. Vokon ĉe Katarino-gimnazion je Lübeck li malsekvis en 1854.
Profesoro en Göttingen
Nur la invito veni al la katedro de Göttinger por posteuli la okulmalsane suferantan Friedrich Wilhelm Schneidewin en 1855 forlasigis lin Vajmaron. Laŭ siaj propraj vortoj Sauppe finfine povis dediĉi sin tute je scienca laborado. Lia okupado pri kritika teksteldono kaj precipe pri helena epigrafio tie ĉi kulminis. Siajn bazajn esploratingojn li malavare malkaŝis antaŭ la prelegoaŭskultantaro: en 1860 li estis inter la unuaj profesoroj kiuj docentis pri epigrafio helena kaj romia. Malsame je sia magistro Gottfried Hermann li okupiĝis pri materiala filologio (filologio kiu respektis ne nur gramatikon/vortojn sed ankaŭ la fonon ĉerpotan el najbaraj disciplinoj). Por Sauppe ankaŭ gravis la lingva kaj kritikfara niveloj de la studentoj. Ofte li havis pli ol cento da aŭskultantoj dum prelegoj, seminarioj, ekzercoj.
Lia plej grava merito en Göttingen estis eble la malfermo de pedagogia seminario. Danke al propra longjara praktiko lerneja li estis kvazaŭ naturtalentita en la preparo de studentoj je la estonta profesio gimnazia. En tiaj specialaj semniaroj laboritis en etaj grupoj de maksimume ses personoj. Sume pli ol 250 studentoj trejniĝis tie. Sauppe ankaŭ estis vicrektoro en 1859/60, 1860/61 kaj 1873 kaj trifoje deputito de la universitato: dum la refondo de la Universitato de Strasburgo 1871, dum la ora geedzeco de imperiestro Vilhelmo la 1-a 1879 kaj ĉe zurika universitatjubileo 1883. Li faris eksterlanden vojaĝojn, en 1868 al Florenco kajRomo kaj en 1875 al Grekujo akompanante Otto Lüders kaj ties disĉiplojn Carl Robert kaj Rudolf Schöll.
Sauppe estis eldonisto de Göttinger Gelehrte Anzeigen kaj ekde 1861 koresponda membro de Akademie der Wissenschaften zu Göttingen. Post la morto de Friedrich Wöhler li transprenis en 1883 la rolon de sekretario. Veni en 1865 ĉe la Universitato de Bonn, kion deziris lai amiko kaj arĥeologo Otto Jahn ne konsideritis de Sauppe. Tiel la jahn-a kolego Friedrich Ritschl lernis pri la vokointencio kaŝa kio kaŭzisi la t.n. Bonna kverelo interfilologa. Tiam Ritschl iris Lepsikon. Sauppe aktivis science ĝis olduleco. Li nombriĝis inter la plej aĝaj kolegoj de Wilamowitz-Moellendorff kiu ekde 1883 estis profesoro en Göttingen. Kelkajn semajnojn post la morto de la edzino forpasis Hermann Sauppe. Memorigparoladon antaŭ la göttingen-a societo scienca faris Wilamotitz. La funebran paroladon faris la teologo Hermann Schultz kiu ankoraŭ samjare aperis ĉe Kästner-eldonejo. La ampleksa postlasitaĵaro de Sauppe troviĝas en la Ŝtata kaj universitata biblioteko de Malsupra Saksio en Göttingen (signo: Cod. Ms. H. Sauppe). Lia biblioteko kun ĉ. 9000 volumoj kaj 7000 specialaj presaĵoj venditis al kolegio Bryn Mawr en Pensilvanio kie fruktodone agadis lia disĉiplo Herbert Weir Smyth.
La paro Sauppe havis kvar infanojn: Heinrich (* 1841), Hedwig (1842–1926), Bertha (* 1844, edzino de la geologo kaj paleontologo Karl von Seebach) kaj Gertrud (1860–1946, edzino de la matematikisto Hans von Mangoldt). Inter la studentaro de Götting diritis la vortludo ke Hofrat (kortega konsilisto) Sauppe estus vere Saufrat Sauppe (drinkemulo).
Atingoj
Sauppe havis sur tri kampoj meritojn grandajn: pedagogike, teksteldonade, epigrafie. Sendube li helpis ekflorigi filologion en la duan duonon de la 19-a jarcento, per emancipigo de la germana lingvo kiel scienca lingvo, kaj la enkorpigo de socia/literaturkompara/alifaka interpretado en la studato de tekstoj klasikaj. Frukto de la jam en Zuriko komenciĝinta okupiĝo kun la atikaj oratoroj estis la de Sauppe kaj lia helpanto Johann Georg Baiter eldonita standardverko Oratores Attici, kiu gravis eĉ hodiau. Ĝi publikigiits en du serioj 1839–43 kaj 1845–50 kaj represitis en la jaro 1967-a (Olms, Zürich).
La procedon enfluigi la germanan lingvon en la klasikan filologion plirapidigis Sauppe tiel, ke li skribis ĉiujn rimarkojn/glosojn en la germana. Ili estiĝis en la unuaj vajmaraj jaroj precipe per instigo de Dietrich Reimer. Prizorgis tiun ĉi projekton Moriz Haupt - kiu neniam estis gimnaziinstruisto kaj tial nur teorie parolis pri (alt)lernejtaŭgaj eldonoj. Sauppe estante pedagogo inverse ĉiam atentigis pri la praktika utiligo de la teksteldonoj. La grandecon de tiu ĉi entrepreno montras jam la elekto de la helplibroj: Ernst Curtius, Griechische Geschichte; Theodor Mommsen Römische Geschichte; Theodor Bergk Griechische Literaturgeschichte. Planitis ankaŭ manlibro pri arĥeologio de la lepsika kunstudinto Otto Jahn kaj romia literaturhistorio de Ernst von Leutsch. De Sauppe mem aperis en menciita serio eldonoj de la platonaj Protagoras-dialogo (1857) kaj Gorgias-dialolo (laŭ nefinita manuskripto eldonis Alfred Gercke, 1897). Ties konjektaĵoj gravas ankoraŭ hodiaŭ por la teksta formo. Sauppe estis membro de la erfurta Akademie gemeinnütziger Wissenschaften.
NGC 2521
NGC 2521 (aliaj indikoj — UGC 4235, MCG 10-12-77, ZWG 287.42, VV 632, 7ZW 212, PGC 22866) estas galaksio en konstelacio Linko.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Les Bois
Pri la komunumo
Les Bois estas komunumo en la distrikto Franches-Montagnes en Kantono Ĵuraso, Svislando. Ĝi havis 1154 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Geografio
Les Bois troviĝas ĉe la nordokcidenta pinto de la kantono estante samtempe la plej norda kaj la plej orienta komunumo de Kantono Ĵuraso. La komunumo situas sur la ĵurasa altebenaĵo de la Liberaj Montoj. La rivero Doubs formas en nordokcidento de la komunumo la limon al Francio. Pro historiaj kialoj la limo ne situas en la plej profunda loko de la rivero, sed laŭ la svisa riverbordo. Al la komunumo apartenas krom la ĉefvilaĝo Les Bois mem, la vilaĝetoj Le Bois-Français, Le Peu-Claude, Le Boéchet, Les Prailats, Sous-les-Rans, Les Rosées, Le Cerneux-Godat, Biaufond, kaj La Large-Journée.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Les Bois limas en nordo al Charquemont (Francio), en nordoriento al Le Noirmont, en oriento al Saint-Imier (BE), en sudoriento al Sonvilier (BE), en sudo al La Ferrière  (BE), en sudokcidento al La Chaux-de-Fonds (NE), kaj en nordokcidento al Fournet-Blancheroche (Francio).
Biaufond estas domgrupo ĉe la rivero Doubs sur la landlimo. En tiu loko la kantono Ĵuraso tuŝas la kantonon Neŭŝatelo, la kantono Berno estante 100 metrojn oriente sen rekta kontakto kun la landlimo.
Trafiko
Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo n-ro 18 de Delemonto al La Chaux-de-Fonds, kaj ĝi disponas pri du stacidomoj ĉe la mallarĝŝpura trajnlinio de la Ĵurasaj Fervojoj de Le Noirmont al La Chaux-de-Fonds, nome en la ĉefvilaĝo mem kaj en.
Historio
La unua dokumenta mencio de Les Bois datiĝas el la jaro 1484 kiel Des Boix. Ĝis Les Bois farigixs memstara paroĥo en la jaro 1619 ĝi unue apartenis ĝis 1596 al la paroĥo Montfaucon kaj poste al Le Noirmont. La vilaĝeto Le Cerneux-Godat en la jaroj 1815 kaj 1871 vane provis sendependiĝi de Les Bois kaj fariĝis aŭtonoma komunumo.
Esperanto-nytt
Esperanto-nytt ("Esperanto-novaĵoj") povas esti aŭ
Les Bois
Historio
Dum mezepoko Les Bois apartenis al la Senjorejo Liberaj Montoj, kiu troviĝis sub la regado de la Princepiskopejo Bazelo. Post la Franca Revolucio de 1792 Les Bois apartenis dum unu jaro al la Raŭraka Respubliko kaj tiam de 1793 ĝis 1800 al la franca departemento Mont-Terrible, kiu tiam estis integrita al la departemento Haut-Rhin. En la jaro 1815 la Viena Kongreso atribuis la komunumon Les Bois al la distrikto Franches-Montagnes de la svisa Kantono Berno. Ek de la 1-a de januaro 1979 Les Bois apartenas al la nove fondita Kantono Ĵuraso.
Esperanto-nytt
1. norveglingva informilo pri Esperanto, eldonita de Norvega Esperantista Ligo aŭ
Les Bois
Ĝemela komunumo
Les Bois estas ĝemela komunumo de la itala komunumo Charvensod en la franclingva Aosta Valo.
Esperanto-nytt
2. eksa svedlingva informilo pri Esperanto, eldonita de Franko Luin, ĝis li mortis en septembro 2005.
Eksteraj ligiloj
kaj
La Forêt-du-Temple
Geografio
La Forêt-du-Temple etendiĝas sur 7,72 km², kaj havis 156 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 19 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo.
La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de La Forêt-du-Temple situas je alteco de 462 metroj.
Historio
Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, La Forêt-du-Temple apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.
Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la vilaĝo S-ino Evelyne Moulin, kiu do fariĝis la loka urbestro.
Administrado
La Forêt-du-Temple apartenas al la kantono de Bonnat, kies ĉefurbo estas Bonnat. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Guéret, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.
22911 Johnpardon
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de John Vincent Pardon, finalisto en 2007 de la Intel Science Talent Search, scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri matematiko. Li estis lernanto ĉe la Durham Academy Upper School de Durham (Norda Karolino).
Cordonnet
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
34017 Geeve
34017 Geeve estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Geeve, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2017 pro sia projekto en teamo pri biomedicina inĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la Little Rock Indian School en Brahmavar (Karnatako, Barato).
Ovoblanko
Ovoblanko estas la protektanta, gelateneca likvaĵo ĉirkaŭanta la ovoflavon en la ovoj de birdoj. Ĝi blankiĝas fakte nur post la kuiro. La ovoblanko enhavas malpli da proteino ol la ovoflavo, en la kokina ovo ekzemple nur 11% kontraŭ 16%.
Aliaj gravaj nutraj elementoj en la ovo estas: natrio (170 mg), kalio (155 mg), kalcio (11 mg), fosforo (20 mg) kaj fero (0,2 mg), kaj la vitaminoj A, B1, B2, C kaj niacino. La ovoblanko enhavas kvazaŭ neniun ĥolesterolon.
Châteauneuf-le-Rouge
(jen france, okcitane Castèunòu lo Roge) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bouches-du-Rhône (franca elparolo: [], "Riverbuŝoj de Rodano", okcitane Bocas de Ròse), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Plilongigita dupiramido
En geometrio, n-latera plilongigita dupiramido estas pluredro konstruita per plilongigo de n-latera dupiramido per enigo de n-latera prismo inter ĝiaj duonoj
Estas tri plilongigitaj dupiramidoj kiuj estas solidoj de Johnson por n=3, 4, 5, faritaj el regulaj trianguloj kaj kvadratoj. Formoj por pli granda n povas esti konstruitaj per izocelaj trianguloj.
Chris von Rohr
Ekde 1966 Chris von Rohr ludas tamburojn en diversaj lokaj svisaj grupoj.
En 1975 Chris von Rohr fondis la rokgrupon Krokus. Li estas grupestro. Li estis simpla membro ĝis 1983 kaj 1987–1989, kaj de 2008, li estis kantisto, tamburisto, basisto kaj ludas sintezilon kaj aliajn klavarojn; aliaj fondistoj estis la gitaristo Tommy Kiefer, ĝis 1981 (li mortis la 24an de decembro 1986) kaj la gitaristo Hansi Droz kaj la basisto Remo Spadino.
Diskaro
La diskaro estas tre granda. Vidu la grandan liston da komponitaj kaj produktitaj kantoj de Chris von Rohr en eksteraj ligiloj.
Libroj de Chris von Rohr
Li verkas librojn pri la vivo de rokmuzikisto. Li klarigas la muzikindustrion.
Châtenois
Châtenois povas esti:
Ebes
Ebes [ebeŝ] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Hajdú-Bihar, en subregiono Hajdúszoboszló. La loknomo signifas: hunda.
Situo
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Budapeŝto-Debrecen. Hajdúszoboszló troviĝas je 9, Debrecen je 15, Budapeŝto je 216 kilometroj.
Historio
La unua mencio okazis en 1271. Tiutempe la loĝantoj estis brdistoj de hundoj por la reĝo. Antaŭ la turkoj Ebes estis grava vilaĝo, sed la turkoj senhomigis ĝin en 1594. Post la turkoj farmoj formiĝis, kiujn Debrecen aĉetis en 1854. En 1952 la vilaĝo refondiĝis. Post unu jaro ankaŭ tie gulago funkciis.
Vilaĝservoj estas la vilaĝdomo, lernejo kaj kuracejo ekde 1952, apoteko, vendejoj, banko, infanĝardeno, hotelo ekde 2002 kaj benzinejo.
Aoudaghost
Aoudaghost (arabe أوداغوست Audaġust, Aoudaghost ankaŭ Awdaghost hodiaŭ Tegdaoust, Tiġdaust) estis grava komerca urbo en la mezepoka Okcidenta Afriko. Ĝi situas en la okcidenta Saharo en la hodiaŭa sudoriento de Maŭritanio. Rokpentraĵoj indikas, ke homoj loĝis tie jam jarcentoj a. K. kaj la flortempo de la oaza urbo estis inter la 9a kaj la 11a jarcento. Hodiaŭ Aoudaghost estas ruina urbo.
Historio
Aoudaghost estis fondita inter la 5a kaj la 7a jarcento fare de la Lamtunaoj, triba grupo de la Sanhaĝaoj. La en la 11a jarcento floranta komerca urbo situas ĉe la plej okcidenta punkto de la tra-sahara komerco inter la nigrafrika grandpejzaĝo Sudano en la sudo kaj la Magrebo. La itinero iras trans Koumbi Saleh ĝis Bouré-orkampo ĉe la supra parto de la rivero Niĝero en la hodiaŭa Gvineo. La plej fruaj trovitaĵoj kiuj konfirmas la komercajn kontaktojn de la islama nordo, estas glazuritaj argilaĵoj kaj duongemoj el la 9a jarcento.
Dyé
Dyé estas franca komunumo lokita en la departemento Yonne kaj en la regiono Burgonjo. Ĝi havis 175 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.
Geografio
Dyé etendiĝas sur 17 km², kaj havis 175 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas 10 homoj po kvadrata kilometro. La komunumo situas en Yonne, en la nordokcidenta parto de Burgonjo.
Historio
La departemento Yonne estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio.
Okaze de la municipa baloto de 2008 venkis en la komunumo S-ino Hélène Breuillé, kiu do fariĝis la loka urbestro.
Administrado
Dyé apartenas al la kantono de Flogny-la-Chapelle, kies ĉefurbo estas Flogny-la-Chapelle. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Avallon, unu el la tri arondismentoj de la departemento Yonne.
Stacio Kasumigaoka (Nara)
Stacio Kasumigaoka (japane: 霞ヶ丘駅 [Kasumigaoka-eki], angle: Kasumigaoka Station) estas fervoja stacio en Ikoma, Gubernio Nara, Japanio. La stacio servas 1 linion de Kintetsu: Kablotramo Kintetsu-Ikoma.
4763 Ride
4763 Ride estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell apud Flagstaff (Arizono, Usono).
NGC 2522
NGC 2522 (aliaj indikoj — UGC 4218, MCG 3-21-14, ZWG 88.31, PGC 22749) estas galaksio en konstelacio Kankro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
100728 Kamenice n Lipou
100728 Kamenice n Lipou estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la ĉeĥaj astronomoj Miloš Tichý kaj Zdeněk Moravec elde la Observatorio Kleť, proksime de České Budějovice en Ĉeĥa Respubliko.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la malgranda urbo Kamenice nad Lipou en Bohemiamoravia montetaro. La unua skribita pruvo de la urbo datiĝas de 1267. Kamenice nad Lipou estas feŭda urbo kiu apartenas al la kastelo de Benešovic. Proksimuloj de la unua malkovrinto vivas en Kamenice kaj la ĉirkaŭaĵoj.
Samsø
Samsø [samso] estas 112 km2-a insulo en Kattegat, meze inter Jutlando kaj Sjælland. Ĝi ankaŭ estas politika komunumo. Ĉirkaŭ 4300 homoj loĝas en Samsø, en 22 vilaĝoj. La ĉefvilaĝo nomatas Tranebjerg.
La komunumo Samsø enhavas plurajn ĉeajn insuletojn, el kiuj la plej notindaj estas Tunø, Kyholm kaj Vejrø. Samsø estas parto de la - komence de la jaro 2007 nove kreita - administra regiono Meza Jutlando – dane Region Midtjylland.
Trafiko
Ĉiutaga boato iras al Sælvig kaj Kolby Kås de Jutlanda Hov kaj al Kolby Kås de Kalundborg en Sjælland. En Samsø ankaŭ troviĝas eta flughaveno.
Ekonomio
Samsø famas pro siaj terpomoj, kaj ĝiaj bonaj kondiĉoj por biciklado, longaj plaĝoj kaj kampara etoso ĉiusomere allogas multajn turistojn.
Historio
Dum la vikinga epoko oni fosis kanalon Kanhavekanalen tra la plej mallarĝa parto de l' insulo.
Christian la 5-a je la 16-a de julio de 1676 donacis la insulon al Sophie Amalie Moth, kaj je la 31-a de decembro li nomumis ŝin "Grafino de Samsø".
Vidindaĵoj
En la insula okcidento troviĝas "sankta fonto" de Ilse Made.
Guglielmo Oberdan
Kiel filo de slovena patrino kaj itala patro li vivis en la tiam aŭstria urbo Triesto, tiutempe markita de la kontrasto inter fidelaj aŭstrianoj (precipe slavoj) kaj iredentismanoj, precipe italoj kaj juli-venecianoj. Li estis bona lernejano kaj en 1877 ricevis stipendion de la komunumo por studi ĉe la viena politekniko.
Kiam la sekvan jaron Aŭstrio proklamis armean mobilizon por okupi, laŭ decido de la Berlina Kongreso, Bosnion kaj Hercegovinon, Oberdan ricevis rekrutigan ordonon kaj devis interrompi sian studadon. Por ne devi batali sub aŭstria ordono li decidis dizerti kaj, helpate de italaj patriotismaj organizoj, atingis Romon. Li italigis sian nomon kaj registriĝis kiel studento por kompletigi sian inĝenieran studon. Sed en sia lasta studjaro li denove devis interrompi, ĉar la itala ŝtato nuligis helpopagon pro iuj opinioj esprimitaj de Oberdan.
En 1882 la morto de Giuseppe Garibaldi kaj la "triopa alianco" inter Italio, Aŭstrio kaj Germanio malkuraĝigis multajn ital-etnajn ekzilulojn, kiuj estis esperintaj, ke Garibaldi konkeru por Italio iliajn teritoriojn. Tiuj eventoj konvinkis Oberdan, ke necesas grava evento por savi la aferon de iredentismo. En julio li iris al Napolo kaj komunikis al la iredentisma estro Mateo Renato Imbriani, ke li provos ribeligi sian devenurbon eĉ koste de la propra vivo. Li kredis, ke por tio necesas triesta martiro, kies morto eble instigos al ribelo.
Tiutempe Triesto prepariĝis al vizito de la aŭstria imperiestro Francisko Jozefo la 1-a, okaze de 500-jara aparteno de Triesto al Aŭstrio. Oberdan konstruis du bombojn kaj veturis al Triesto. La 15-an de septembro, kiam li atingis Udine, Oberdan skribis en speco de politika testamento, ke li "plenumos agon solenan kaj gravan". La 16-an li transiris la limon; sed ĉar kunulo perfidis lin, polico lin arestis en Ronchi, malgraŭ defendo per revolvero. Li konfesis, ke la bomboj estis por mortigi la imperiestron. Je la li estis pro dizerto kaj reĝ-atenco kondamnita, de la plej supera armea tribunalo aŭstrio-hungaria, al morto per pendumo. La juĝo estis plenumita je la 20-a de decembro.
Laŭdire la lastaj vortoj de Oberdan estis "Vivu Italio! Vivu libera Triesto". Li iĝis martiro kaj simbolulo de itala iredentismo, kiu pro lia morto trovis multajn entuziasmajn anojn. Dum la unua mondmilito lia sorto servis kiel emocia instigilo por la itala popolo. Ekestis populara kanto "himno al Oberdan" (inno a Oberdan), kiu postulas la morton de la imperiestro.
En multaj italaj urboj estas placo aŭ strato nomita laŭ Oberdan. En la Museo del Risorgimento en Triesto troviĝas kapelo dediĉita al lia memoro.
Menziken
Pri la komunumo
Menziken estas komunumo en la distrikto Kulm de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 5461 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
Geografio
Menziken situas en la supra parto de la valo de la rivero Wyna ambaŭflanke de la rivero. La komunumo komplete kunkreskis kun la najbaraj komunumoj kaj formas kun ili kompaktan aglomeraĵon.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,38 km², de kiuj 1,49 km² estas kovritaj de arbaro kaj 1,87 km² de konstruaĵoj. La plej alta punkto de la komunumo situas sur alteco de 872 m s.m. sur la kulmino de la monto Stierenberg la plej malalta punkto sur alteco de 535 m s.m. ĉe la bordo de la rivero Wyna.
Najbaraj komunumoj
En sudokcidento la komunumo preskaŭ komplete enŝlosas la teritorion de la komunumo Burg, kiu en mezepoko iam estis parto de Menziken. Krome la komunumo Menziken limas en nordo al Reinach, en nordoriento al Beinwil ĉe la lago en oriento kaj sudo al Beromünster, en okcidento al Rickenbach kaj en nordokcidento al Pfeffikon.
Trafiko
En Menziken situas la finhaltejo de la etŝpura tramfervojo Wynentalbahn [Wyna-Valo-Fervojo], kiu komenciĝas en Araŭo. Krome de Menziken poŝtaŭtolinioj kondukas al Beromünster kaj al Sursee.
Tra la komunumo pasas la grava kantona ĉefvojo de Araŭo al Lucerno.
Ekonomio
En Menziken troviĝas la ĉefsidejo de la metalkoncerno Alu Menziken Holding AG, kiu estas la plej grava labordonanto de la tuta regiono.
Historio
La unua dokumenta mencio de Menziken datiĝas el la jaro 1045 kiel Manzinchouen. En mezepoko Menziken estis parto de la komunumo Reinach kaj dividis ties sorton unue sub habsburga kaj ek de 1415 sub berna regado kaj servuteco. Nur en la jaro 1580 Menzikon sendependiĝis de Reinach kaj fariĝis propra komunumo. Kiam en la jaro 1798 okaze de la Helveta Revolucio francaj trupoj liberigis Argovion, Menziken fariĝis komunumo de la distrikto Kulm en la nove fondita Kantono Argovio.
Kantono Bazelo
La Kantono Bazelo estas historia kantono de Svislando. El ĝi estiĝis la hodiaŭaj duonkantonoj
Ĉar la kampara loĝantaro sentis sin en la 19-a jarcento subpremita de la sinjoroj en la urbo, en la jaro 1833 la Kantono Bazelo estis disigita okaze de la Bazela Kantondisiĝo en la du duonkantonojn Bazelo Kampara kaj Bazelo Urba. Regule estiĝis iniciativoj por rekunigi la du duonkantonojn, kaj tiuj iniciativoj trovis ĉiam plimulton en la Kantono Bazelo Urba dum ili estis malakceptitaj en la kampara duonkantono.
Alpár Szilárd Mihály
Alpár Szilárd MIHÁLY [mihAj] rumania hungara aktoro. Li naskiĝis en Odorheiu Secuiesc la 18-an de majo 1987.
Kariero
Alpár Szilárd Mihály diplomitiĝis en 2004 en Arta Universitato de Târgu Mureș kaj li estas ano de Teatro Figura Stúdió de Gheorgheni.
Maldikbeka kurlo
La maldikbeka kurlo aŭ maldikbeka numenio, Numenius tenuirostris, estas vadbirdo el la ordo de ĥaradrioformaj birdoj kaj familio de skolopedoj.
Disvastiĝo
Tiu specio reproduktiĝas en tajgo de sudokcidenta Siberio aŭ centra Azio, kaj estas migranta birdo, kiuj vintras ĉe la orienta Mediteraneo, ĉefe en Balkanio, Turkio kaj Italio, pli malofte en okcidenta Mediteraneo, ĉefe en Maroko.
Aspekto
La maldikbeka kurlo estas mezgranda kurlo, proksimume de sama grando – ĉirkaŭ 40 cm – kiel malgranda kurlo, sed pli simila al Granda kurlo laŭ plumaro. Ĝi estas ĉefe brungriza dorse kun pli hela pugo kaj suba parto. Kompare kun la granda kurlo ĝi estas pli blanka ĉe brusto, vosto kaj subflugiloj, kaj la beko estas pli mallonga, maldika kaj iomete pli rekta ĉebaze. La flankaj malhelaj makuletoj havas malsimilan formon, ĉar ili estas pli rondaj aŭ de formo kvazaŭ de invertita koro pli ol de sago. La kapo montras fajnajn striojn ne tiom kolormarkitajn kiel tiuj de malgranda kurlo.
Kutimoj
La voĉaj alvokoj estas pli mallongaj kaj malpli akraj ol tiuj de granda kurlo, sed per simila "kur-li". Ĝi uzas ankaŭ pli subitan "kju-i" por alarmo.
Tiu specio manĝas per kribrado en milda koto de etaj senvertebruloj aŭ plukado de etaj kraboj kaj similaj predoj el la grundo aŭ akvosurfaco. Antaŭ migrado beroj estas grava parto de la manĝaĵo. La nesto estas nuda truo en tundro aŭ arkta stepo. La ino demetas 4 ovojn. Ili estis sufiĉe sociaj for de bredsezono, eĉ kun aliaj birdaj specioj.
Nombrada malpliiĝo
Post longa malpliigo, nuntempe estas specio tro rara, de malmultega kaj malpliiĝanta loĝantaro – ĉirkaŭ 50 birdoj – kaj nur 2 aŭ 3 vidoj en la lastaj jaroj. Pro tio la specio estas klasita kiel endanĝera specio, kaj probable la unua birdo en Eŭropo, kiu iĝos estingita en la lastaj 150 jaroj. Kialo de tiu malpliiĝo estas ĉefe troa ĉasado ĉe la Mediteraneo kaj perdo de medio ĉefe ankaŭ en la vintraj ejoj, ĉar en la siberiaj bredejoj restas sufiĉe da taŭgaj lokoj. Tamen iam eble estis pli multnombra eĉ ol la du parencaj samgenranoj, nome malgranda kurlo, Numenius phaeopus, kaj granda kurlo aŭ eŭrazia kurlo, Numenius arquata.
La lasta konita nesto troviĝis en 1924, ĉe Tara (57°N 74°O), en Omsko, Siberio. Ne multe oni scias pri la lasta nombrado de tiu specio kaj pri ĝiaj reproduktejoj, ĉar ties teritorio estas tro ampleksa. Sed oni ne vidas ilin ĉe iamaj vintrejoj en Maroko, lastatempe ĝis 1994 ĉe lageto Merja Zerga, sed oni vidis fine de la 20-a jarcento kelkajn ekzemplerojn en Italio kaj Grekio. Nuntempa polemiko okazas, ĉu vere la specio ankoraŭ ekzistas aŭ ne.
Pentimento
Pentimento (plurale pentimenti) estas itala artvorto: ĝi difineblas kiel difekto de pentraĵo, per kiu videblas spuroj de antaŭa verko. Ĝi devenas de tio, ke la artisto ŝanĝis la temon aŭ aspekton de sia verko dum la pentrado, kaj reuzis la saman tolon por ŝpari monon.
La vorto devenas de la itala pentirsi.
Angelos Tsirimokos
Angelos TSIRIMOKOS (Άγγελος Τσιριμώκος, naskiĝis en Ateno, do nun -jara) estas greka esperantisto kaj matematikisto. Li estas filo de la verkisto Yannis Tsirimokos. Li studis matematikon en la universitatoj Princeton kaj Harvard, kaj poste laboris por la Konsilio de la Eŭropa Unio en Bruselo. Intertempe li emeritiĝis kaj daŭre vivas en la Brusela Ĉefurba Regiono. Foje li kontribuas esperantlingvajn artikolojn interalie al Libera Folio.
Gradella
Gradella estas agrikultura kvartalo (frazione) de la urbo Pandino, en Italio.
Johann Hieronymus Kniphof
Vivo
Post finfrekvento de la Konsilantargimnazio (1719-22) li studis en Jena kaj en Erfurto. Ekde 1727 li estis kuracisto en sia naskiĝurbo kaj privata docento pri medicino. En 1736 liaj domo kaj biblioteko forbrulis. Li vokitis al profesoreco en 1737 kaj iĝis en 1747 ankaŭ dekano de la medicina fakultato. De 1761 ĝismorte li estis rektoro de la Universitato de Erfurto.
Verkaro
Pri la de li plibonigitaj konservadteknikoj nenio hodiaŭ estas konata.
Česká Ves
Česká Ves (en traduko Ĉeĥa Vilaĝo) estas vilaĝo en Ĉeĥio situanta en norda cismontaro de montaro Hrubý Jeseník, en valo de rivereto Bělá. La suda parto de la vilaĝo rekte ligas al distrikta urbo Jeseník, norde ĝi malproksimas de ŝtatlimo kun Pollando 13 km. La valo estas borderita de arbarkovritaj montetoj, kiu nordokcidente apartenas al terlangoj de montaro Riĥleba montaro. Vivas ĉi tie.
Historio
La unuaj spuroj de loĝigo de la valo de rivero Bělá, norde de Jeseník, kie etendiĝas la hodiaŭa Česká Ves, tuŝas ĝis la 6-a jarcento. La vilaĝanoj estis anoj de slavaj triboj, vivantaj en teritorioj de suda Pollando. Skribmencioj pri vilaĝo kun nomo Waltherowici devenas el la jaro 1284, kiam estiĝis La fundamenta dokumento de vroclava episkopujo. La hodiaŭa nomo de la vilaĝo aperas nur en la jaro 1410.
La nomo havas sian devenon verŝajne laŭ ministoj (evidente el Kutná Hora), kiujn invitis por mini ferercon kaj oron sur montopiedo de monteto Zlatý chlum ĉirkaŭ la jaro 1350 Hynek Muščín, tiama posedanto de la vilaĝo. Tiutempe jam la loĝantaro estis tute germangita de germanaj kolonistoj. La vilaĝo en la historio ne evitis al vico de katastrofoj. Tre difektis ĝin militmarŝoj de la tridekjara milito kunigita kun rabado, epidemio de pesto en 1627 kaj fine ankaŭ triste famaj sorĉistinaj procesoj, en kiuj estis ŝtiparumitaj 16 virinoj kaj 1 infano - plej multe el la vilaĝoj de regiono de Jeseník. Nur kun rompo de la 18-a jarcento ĝi notas pli bonajn tempojn. En 1804 vizitas lokan lernejon 140 infanoj. En la vilaĝo estas renovigita preĝejo, laboras muelejo kaj aliaj. Federacia fabriko ŝanĝiĝas en 1894 en akcian kompanion por produktado de fera varo - la hodiaŭa Ĉenfabriko.
Naskiĝintoj
Naskiĝintoj el Česká Ves ankaŭ meritis pri jeseníkaj banlokaj aferoj. En la jaro 1798 en la vilaĝo naskiĝis Johann Schroth (lia naskodomo ĉi tie senĉese staras), fondinto de banloko en Lipová-lázně. En la 1814 loka kamparano, Vincenz Priessnitz komencis okupiĝi per kuracado de malsanoj per akvo el arbaraj fontoj. Banloko Gräfenberg nome apartenis en katastron de Česká Ves.
Šurice
Šurice, hungare Sőreg [ŝOreg] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
Geografio
Šurice situas laŭ traira flankovojo. Fiľakovo troviĝas je 9 km-oj.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la paleolitiko. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1219 laŭ tiama hungara ortografio "Seureg". En 1241 apude fortikaĵeto konstruiĝis. En 1748 epidemio pri pesto, en 1873 pri ĥolero okazis. En 1828 loĝis tie 560 vilaĝanoj en 65 domoj. En 1893 incendio okazis. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Sőreg 795 homoj, (hungaroj en majoritato, slovakoj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Gömör kaj Kis-Hont, al distrikto de Feled, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko. Inter 1938-1945 Sőreg rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. Ekde 1993 Šurice apartenas al Slovakio.
Charlotte de Kembriĝo
Princino Charlotte Elizabeth Diana (naskiĝis la ) estas la filino de princo Vilhelmo kaj Catherine Middleton, kaj la fratino de Georgo de Kembriĝo. Ŝi estas la tria en la ordo de tronheredo de Unuiĝinta Reĝlando, post sia frato.
Ŝia esperantigita kompleta titolo estas: Ŝia reĝa Alteco la princino Charlotte Elizabeth Diana de Kembriĝo.
Stateless (televida serio)
Senŝtatuloj aŭ Forlokitoj (angle: Stateless) estas aŭstralia dramserialo, kiu estis lanĉita ĉe la Aŭstralia Dissenda Korporacio (ABC) la 1-an de marto 2020. La 8-an de julio 2020, la serio iĝis havebla sur Netflix tutmonde.
San Gabriel
San Gabriel estas unu el la 126 komunumoj de la meksika subŝtato Jalisco. La ĉefurbo de la komunumo estas San Gabriel. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 14 113.
Stateless (televida serio)
La serio estas parte inspirita per la vera rakonto de Cornelia Rau, aŭstralia permanenta loĝanto kiu estis kontraŭleĝe arestita kiel parto de la deviga arestprogramo de la aŭstralia registaro.
San Gabriel
Geografio
San Gabriel apartenas al la regiono Sur kiu situas en la centra suda parto de la subŝtato. Al tiu regiono entute apartenas 16 komunumoj. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 13378 loĝantojn. El tiuj estis 6338 viroj kaj 7040 virinoj. La komunumo havas surfacon de 449,01 km². La meza alteco estas 1280 metroj super la marnivelo. La meza jara temperaturo estas 21,3 C. En la komunumo estas 741,6 mm da precipitaĵo jare.
Stateless (televida serio)
Intriga resumo
La serio centras sur kvar eksterlandanoj en enmigrada malliberejo nomata Burton en la aŭstralia dezerto: aviadkompania stevardo fuĝanta de barbara sekto, afgana rifuĝinto fuĝanta de persekuto en sia lando, juna aŭstralia patro fuĝanta de sensignifa laboro, kaj burokrato kaptita en nacia skandalo. Kiam iliaj vivoj interplektiĝis ili estas puŝitaj al la rando de prudento, tamen neverŝajna kaj profunda emocia ligo formiĝas inter ili.
Distribuo
La serio premieris ĉe la 70-a Berlina Internacia Kinfestivalo. La Aŭstralia televidkanalo ABC premieris la serion en Aŭstralio en marto 2020, kie Netflix distribuas la serion tutmonde sur ĝiaj servoj komence de julio 2020.
San Gabriel
Sociogeografio
En la jaro 1995 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 4329 viroj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 3659 scipovis legi kaj skribi kaj 669 viroj estis analfabetoj. Do 15.45 % de la viroj estis analfabetoj. En la sama jaro en la komunumo vivis 4695 virinoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 4150 sciis legi kaj skribi kaj 545 virinoj estis analfabetoj. Do 11,61 % de la virinoj estis analfabetoj. En 1995 en San Gabriel vivis 12797 personoj kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj estis 7 indiĝenoj. Tio signifas ke 0,055 % de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.
József Baróti
József Baróti [jOĵef], laŭ hungarlingve kutima nomordo Baróti József estis hungara aktoro, reĝisoro. Lia origina familia nomo estis Brüll, lia familia nomvarianto estis Baróthy [barOti]. József Brüll naskiĝis la  en Felsőpakony, li mortis la  en Budapeŝto.
San Gabriel
Sociogeografio
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Historio
La ĉefurbo de la komunumo kaj la komunumo inter la jaroj 1934 kaj 1993 nomiĝis "Ciudad Venustiano Carranza". La nomŝanĝon ĉiam kontraŭis la loĝantaro. Finfine en 1993 laŭ la dekreto numero 15093 de la federacia parlamento la komunumo rehavis la originan nomon.
József Baróti
Biografio
József Baróti akiris diplomon en Reĝa Teatra Akademio en 1908, poste li debutis en Nacia Teatro (Kolozsvár). En la sekvaj jaroj li estis aktoro en pluraj provincaj urboj. Dum la 1-a mondmilito li batalis, eĉ li estis vundito kaj militkaptito. Li hejmenvenis en 1918, en la sekva jaro li havis rolojn en Teatro Madách, en la teatra jaro 1920 li estis reĝisoro en Teatro Csiky Gergely (Kaposvár). En la sekva teatra jaro li estis ĉefreĝisoro en Teatro Belvárosi. Ekde 1923 kaj 1928 li denove estis aktoro en Teatro Magyar, inter 1924 kaj 1927 en Nacia Teatro (Szeged). Li estis samtempe aktoro kaj reĝisoro en Nova Teatro (Budapeŝto) (1928–1932) kaj Teatro Belvárosi (1932-1939).
En 1922 li ekhavis edzinon, kiu naskis poste filon.
Carichí
Carichí estas unu el la 67 komunumoj de la meksika subŝtato Chihuahua, kiu situas en norda Meksiko kun limo al Usono. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Carichí. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 08012.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 8377 loĝantojn. El tiuj estis 4199 viroj kaj 4178 virinoj. La komunumo havas surfacon de 2782,1 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 2080 metroj super la marnivelo.
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe 200,0 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 16,4 °C.
Tempozono
La komunumo, kiel la tuta subŝtato apartenas al la tempozono UTC -7 (Monta Tempo – Tiempo de la Montaña). Al tiu tempozono la subŝtato Chihuahua nur ŝanĝis en 1998. Antaŭe ĝi apartenis al la centra tempo (UTC -6).
Sociogeografio
En la jaro 1995 en la komunumo vivis 7202 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 2726 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 37,85 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Helbruna kreko
La Helbruna kreko (Anas castanea) estas birdospecio de la grupo de plaŭdanasoj troviĝanta en suda Aŭstralio. Ĝi estas protektata laŭ la National Parks and Wildlife Act 1974.
Aspekto
La Helbruna kreko estas pli malhela kaj iomete pli granda birdo ol la Gracia kreko.
Temas pri specio kun evidenta kazo de seksa duformismo. La masklo havas distingan verdeckoloran kapon pli brilverdan al nuko kaj pli nigrecan frunton kaj bridon kaj malhele makulecan helbrunan korpon kun pli malhelbruna dorso (bruneco nomigas la specion ankaŭ en la latina scienca nomo: kaŝtankolora). Antaŭ subvosto estas tre kontrasta suba ventro, kies marko videblas eĉ dum naĝado. La ino havas malhelbrunan kapon kaj makulece malhelbrunan korpon (preskaŭ nigrecaj plumoj kun brunaj fajnaj bordoj). La ino estas pli malhela ol la masklo kaj preskaŭ identa laŭ aspekto al la Gracia kreko. Ambaŭ seksoj havas grizan bekon kaj ruĝajn irisojn.
UK 1912
8-a UK, la 8-a Universala Kongreso de Esperanto okazis en Krakovo, Pollando (tiama Aŭstrio-Hungario) en 1912. 1000 partoprenantoj ĉeestis.
Helbruna kreko
Distribuado kaj habitato
La Helbruna kreko estas komune distribuata en sudorienta kaj sudokcidenta Aŭstralio, dum vagantoj povas esti ie plie. Tasmanio kaj suda Viktorio estas la ĉefaj hejmoj de la specio, dum vagantoj povas troviĝi tiom for norde kiom ĝis Novgvineo kaj insulo de Lord Howe.
UK 1912
L. L. Zamenhof diris: „Tiu kongreso estas la lasta, ĉe kiu vi vidos min antaŭ vi; poste, se mi povas veni al vi, vi ĉiam vidos min inter vi.“ Kaj klarigis la kaŭzon de tiu decido.
Helbruna kreko
Distribuado kaj habitato
La Helbruna kreko preferas marbordajn estuarojn kaj humidejojn, kaj indiferentas pri saleco. Tiu birdospecio estas ĉiomanĝanta.
Reproduktado
Helbrunaj krekoj formas monogamajn parojn kiuj restas kune eĉ for de la reprodukta sezono, defendas la nestolokon kaj zorgas la idojn post eloviĝo. Nestoj situantas kutime super akvo, en lanugokovrita arbotruo ĉirkaŭ 6–10 m alte. Foje nestoj situantas surgrunde, inter herbotufoj ĉe akvo. La frumaturaj idoj pretas naĝi kaj piediri post unu tago.
UK 1912
Laŭ aserto de lia nevo, Julius Glück renkontiĝis dum la kongreso kun Lenin.
Manyi Kiss
KISS Manyi (kiŝ manji) estis hungara aktorino naskita en Magyarlóna la 12-an de marto 1911 kaj mortinta en Budapeŝto la 24-a de marto 1971.
Biografio
Sian aktoran karieron Manyi Kiss komencis en Kolozsvár en 1926. Inter 1928 kaj 1932 ŝi ludis en Miskolc kaj Szeged. En 1931 kun sia edzo, itala akrobato ŝi ludis en eksterlandaj cirkoj. En 1934 provizore ŝi rolis en Budapeŝto en pli malgrandaj-malpli grandaj teatroj. En la fino de 30-aj jaroj ŝi ludis en Operetoteatro (Budapeŝto). En 1943 en Gaja Teatro en komedio de Mihály Eisemann (Fekete Péter) ŝi havis elstaran sukceson. Ekde tiam ĝis 1953 ŝi ludis en tiu teatro. Inter 1954 kaj 1971 ŝi havis kontrakton kun Teatro Madách. Ekde 1936 ŝi regule filmrolis, resume 81 ŝi prezentis 81 filmojn kaj televiziajn seriojn.
Ĉefaj teatraj roloj
Literaturo: Révy E.: K. M. (1988)
Calvignasco
Calvignasco - prononco - estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la metropola urbo Milano de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis.
Najbaras la komunumoj Rosate, Vernate, Bubbiano kaj Casorate Primo (PV).
NGC 2523
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Daniel Sinapius-Horčička
Daniel Sinapius-Horčička (1640-1688) estis slovaka poeto, verkisto, dramverkisto, himnisto, evangelia teologo kaj predikanto, filo de la evangelia teologo Michael Sinapius (1595-1653) kaj patro de la historiisto Johannes Sinapius (1657-1725). Li ankaŭ estis verkisto de nostalgiaj kanzonoj emocie ŝarĝitaj kiuj elesprimis la esencajn sentojn de la baroka homo.
Biografio
Li naskiĝis en la 17-a jarcento en regiono nuntempe konata kie Slovakio. Tiuepoke, Sučany, la urbo kie li naskiĝis nuntempe nomiĝas Distrikto Martin, en la Regiono Žilina en la nordo de Slovakio. Li apartenis al familio de predikistoj kaj post siaj bazaj studoj en Levoča kaj Wittenberg, li laboris kiel predikanto kaj rektoro respektive en la urboj Jelšava, Kameňanoch, Liptovská Teplička kaj fine en "Radvaň, apud "Banská Bystrica".
En 1673, pro la ribelo de la hungara nobelaro kontraŭ la suverano Leopoldo la 1-a kaj persekutado kontraŭ la protestantoj, Sinapius estis ekzilita el hungaraj landoj. Li vojaĝis kun lia familio unue al Brzeg, en Silezio kaj poste al Nowy Bojanow, ambaŭ el ili ekster la hungara jurisdikcio, tamen ankoraŭ ene de la habsburgaj regionoj. En 1677 li ricevis postenon kiel rektoro en la urba lernejo de Nowy Bojanow, en Pollando.
En 1678, Sinapius publikigis rimarkindan libron ene de la tiama literatura kunteksto en Slovakio. Li kolektis slovakajn proverbojn kaj aforismojn, kune kun proverboj el ĉefe pola deveno kaj latinaj sentoj, sub la dulingva titolo "Neo-forum Latino-Slavonicum" ("Nova forumo latina-slava"). Ĉi-libro estis dediĉita al lia patrono Juraj Radvanský (mortis 1645) kaj estas la plej antikva kolekto da antikvaj slavaj proverboj kun klara karaktero helpi en la lerneja instruado.
Tiamaniere ke ĝi estis helplibro por la studado de la latina kaj la slovaka lingvoj. Post reveni el ekzilo, en 1683, li mallongatempe laboris en Radvan, antaŭ ol translokiĝi al Levoča. En Levoča, Sinapius servis kiel rektoro, evangelia pastoro, lerneja inspektoro, eldonisto kaj presprovanto de libroj publikigitaj en Slovakio. Sinapius mortis en Levoča, aĝante 47 jarojn.
Lia prozo estas konsiderata speguli lian nacian konsciencon - laŭdante la slovakan lingvon kaj kritikante la mankon de patriotismo de siaj slovakaj kamaradoj. Li tuŝas la antikvecon de la slovaka nacio kaj de la slovaka juneco. Kio estas pli notinda en liaj proto-naciismaj versoj, tio estas ke li verkis ekskluzive en la Slovaka, kiam multaj el liaj slovakaj samtempuloj pli ofte uzadis la ĉeĥan kiel literaturan lingvon.
Károly Jármai (bestokuracisto)
Károly Jármai [kAroj jArmai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Jármai Károly estis hungara bestokuracista patologo, altlerneja instruisto. Lia origina familia nomo estis Janovecz [janovec] ĝis 1903. Károly Janovecz naskiĝis la (aŭ laŭ alia informo la ) en Körmöcbánya (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, nuntempa Kremnica en Slovakio), li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Károly Jármai maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris bestokuracistan diplomon en Veterinara Altlernejo de Budapeŝto en 1909, poste li doktoriĝis en 1913. Post la diplomo li estis samloke praktikanto kaj asistanto, dum la 1-a mondmilito li estis soldato kaj hospitalestro pri ĉevaloj. Ekde 1918 ĝismorte li instruis kaj esploris en la altlernejo. Jam en 1920 li estis altrangigita eksterordinara instruisto, en 1924 ordinara publika instruisto. Lia habilitiĝo okazis en 1931 en Scienca Universitato Péter Pázmány. En la studjaro 1927 li estis vicrektoro, en 1936 dekano. Li ricevis du medalojn dum la soldata servo.
Châteauneuf-les-Martigues
(jen france, okcitane Castèunòu dau Martegue) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bouches-du-Rhône (franca elparolo: [], "Riverbuŝoj de Rodano", okcitane Bocas de Ròse), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Sunĵa
Sunĵa estas rivero en Norda Kaŭkazio, kiu fluas laŭ teritorioj de Nord-Osetio (kie ĝi fontas), Inguŝio kaj Ĉeĉenio kaj enfluas en la rivero Terek. Ĝi estas 278 kilometrojn longa. Kaj en Inguŝio kaj en Ĉeĉenio ekzistas distriktoj nomataj laŭ la rivero.
Comberjon
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Sándor Szives
Biografio
Sándor Szives interrompis siajn studojn pro la dua mondmilito. Reveninte el deportado li finis la vesperan liceon, poste en 1956 medicinon. De la mezo de 70-aj jaroj li vivas en Israelo.
Mária Boros
Mária BOROS [boroŝ] rumania hungara aktorino. Ŝi naskiĝis en Miercurea Ciuc la 11-an de septembro 1975.
Kariero
Mária Boros diplomitiĝis en Teatroarta Universitato sekcio Szentgyörgyi István de Târgu Mureș en 2004 kaj ŝi laboris inter 1996–2000  kaj de 2004 en la Teatro Figura Stúdió.
Gironcourt - Houécourt (stacidomo)
Gironcourt - Houécourt estas franca varstacidomo sur linio Neufchâteau -, situanta en Gironcourt-sur-Vraine, apud Houécourt, en departemento , regiono Grand Est.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Neufchâteau - Épinal (030000).
Riverbuŝo de Onubo
La Estuaro de Onubo aŭ Riverbuŝo de Onubo estas estuaro kiu troviĝas en la sudo de la provinco de Onubo; ĝi etendas inter la lokoj de Huelva, Punta Umbría kaj Palos de la Frontera (Hispanio), formita de la kunfluo de la riveroj Odiel kaj Tinto kaj ricevanta la ĉiutagan akvon de la Atlantika Oceano.