cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lupuso kaj gravedeco
Terapiaj taktikoj
Al tiuj virinoj oni donas etajn dozojn de aspirino dum la tuta gravedeco kaj dum ses monatoj post la akuŝo. Se haveblas altaj titroj de antikardiolipinaj antikorpoj, rekomendindas uzi malaltmolekulajn heparinojn: Enoxaparin sodium 1 mg/kg, Dalteparin sodium 50 ME/kg unufoje tage, Nadroparin calcium ktp. Risko de trombaj komplikaĵoj ĉe tiaj virinoj altas ne nur dum la gravedeco, sed ankaŭ dum ses postaj monatoj. Se akuŝo okazis nature, rekomendindas daŭrigi kuracadon per malaltmolekulaj heparinoj. Kaze de Cezara sekco oni nuligas malaltmolekulajn heparinojn antaŭ la operacio kaj presribas denove post ĝi kun posta transiro al nerektaj antikoagulantoj.
Al tiuj virinoj oni aplikas kombinon de etaj dozoj de aspirino (100 mg/tage) ekde koncipo ĝis la akuŝo, kaj malaltmolekulaj heparinoj ekde momento de dokumentita gravedeco kaj ĝis la akuŝo. 12 horojn post la akuŝo necesas rekomenci kuracadon per malaltmolekulaj heparinoj aŭ Warfarin. Longdaŭra terapio per heparino povas kaŭzi ostoporozon, do necesas nepre preskribi ankaŭ kalcion (1500 mg/tage) kaj vitaminon D3 (800 ME/tage).
3. Gravedulinoj kun antifosfolipida sindromo kaj antaŭaj neplacentaj trombozoj (ricevintaj antaŭ la gravedeco Warfarin)
Necesas nuligi Warfarin ĝis la 6-a semajno (prefere — antaŭ la gravedeco) kun posta preskribo de etaj dozoj de aspirino kune kun malaltmolekulaj heparinoj.
4. Gravedulinoj al kiuj ne efikis normala terapio dum antaŭa gravedeco
Al ili oni preskribas envejnan injektadon de imunoglobulino po 0,4 g/kg dum kvin tagoj ĉiumonate dum la gravedeco.
Molestado
Molestado, ĉikanado, seksa ĝenado aŭ turmentado (en: harassement, fr: harcèlement) estas vortoj por esprimi kondutojn kiuj okazas kiam persono agresas, ĝenas aŭ ĉagrenigas alian personon, kutime en ripeta maniero. Ĝi estas farita intence kaj faras ke la viktimo sentas sin timigita, maltrankviligita aŭ malsana de timo. Tuj ĉi kondutoj estas malaprobitaj.
Estas multaj tipoj de molestado: ĉikanado ĉe lernejo aŭ de najbaroj, seksa ĝenado ĉe laboro aŭ kiam iu depruntis monon aŭ rasa kaj religia diskriminacio. Estas leĝoj kontraŭ molestado en multaj landoj kaj dungantoj nun havas devon protekti dungitojn for de molestado.
Indonezia Ruĝa Kruco
La Indonezia Ruĝa Kruco - indonezie Palang Merah Indonesia - estas societo de humanitara helpo en Indonezio, kies celo estas provizi nacian krizan, katastrofan, ambulancan kaj sango-bankan servon. La societo membras en la Internacia Federacio de Societoj de Ruĝa Kruco kaj Ruĝa Krescento, internacie kunlaboras tie kun aliaj internaciaj societoj de humanitara helpo kaj precipe kun la aliaj naciaj asocioj de la federacio. Ĝia sidejo estas en, kaj kiel la nuntempa prezidanto funkcias .
Indonezio estas unu el la tre malmultaj islamaj plimultaj landoj por uzi la Ruĝan Krucon kiel sian simbolon. Ĉar Indonezio estas nek strikte fida nek sekulara nacio, ĝi elektis uzi la Ruĝan Krucon kiel sian simbolon.
Siruŝo
Siruŝo, estas la artista nomo de Siranuŝ Harutjunjan (arm. Սիրուշո, nask. 7-a de januaro 1987 en Erevano en Armenio) – armena kantistino de pop, R&B kaj tradicia armena muziko. Unuafoje ŝi aperis en disaŭdigo kiam ŝi estis 7-jara. Kiam ŝi estis 9-jara Siruŝo ricevis premion pro la kanto Lusabac.
Ŝi estas populara ne nur en Armenio sed ankaŭ koncertas en aliaj landoj kiel ekzemple: Irano, Rusio, Kartvelio, Pollando, Jordanio, Kanado, Francio, Grekio, Britio, Svedio, Germanio, Egiptio, Belgio, Usono.
Ŝia unua albumo titolita Siruŝo aperis en 1999, la dua – Sheram en 2005, tria, Hima, en 2007, en 2008 Qele Qele (titolo de la kanto prezentita samjare en Eŭrovido) kaj en majo 2010 aperis la KD "Havatum em".
En 2007 ŝi legis poentadon de Armenio en Eŭrovido.
1987-2004: frua vivo kaj kariero
Siruŝo naskiĝis en Erevano, soveta Armenio, la 7-an de januaro 1987, filino de aktoro kaj reĝisoro Hraĉja Harutjunjan, kaj Sjuzan Margarjan, unu el la plej popularaj kantistoj en Armenio en la 1980-aj kaj 1990-aj jaroj. Siruŝo gajnis ŝian unuan premion kiel infano ĉe la Armenaj Naciaj Muzikaj Premioj pro ŝia prezentado de "Tagiĝo", armena popolkanto verkita komence de la 20-a jarcento de Komitas Vardapet. En la aĝo de sep jaroj, Siruŝo komencis verki sian propran muzikon kaj kantotekston en la armena kaj la angla lingvoj. En la aĝo de naŭ jaroj ŝi gajnis alian premion ĉe la Konkurso de Junaj Talentoj pro unu el ŝiaj propraj komponaĵoj. Ŝi publikigis sian unuan studialbumon Siruŝo en la aĝo de 13 jaroj. Siruŝo studentiĝis ĉe la Lernejo Ĥaĉik Daŝtenc numero 114 de Erevano en 2004. Ŝi poste studis pianon en la Muzika Lernejo Sajat-Nova kaj diplomiĝis en la Erevana Ŝtata Universitato kun laŭro pri internaciaj rilatoj.
2005-2007: Ŝeram kaj Hima
Kvankam Siruŝo ĉefe faris folkon kaj popmuzikon en la plejparto de ŝia kariero, ŝi decidis labori en albumo de armenaj popolkantoj de gusano titolita Ŝeram, kiu estis publikigita en 2005. La albumo ankaŭ inkludis la unuopaĵon "Ŝorora", kiu estis tre bone ricevita. En 2005, la albumo Ŝeram estis premiita kiel la Plej bona Albumo de la Jaro ĉe la Armenaj Naciaj Muzikaj Premioj. Siruŝo ankaŭ gajnis la premion "Plej Bona Ina Artisto de la Jaro".
En 2006 mortis Varduhi Vardanjan, fama armena kantisto. Varduhi estis proksima amiko de Siruŝo ekde ŝia infanaĝo. Post ŝia morto, Siruŝo dediĉis kanton titolitan "Mez Voĉinĉ ĉi baĵani" ("Nenio apartigos nin"), kiu estas inkluzivita en la albumo de Siruŝo "Hima" ("Nun"), al Varduhi.
Ankaŭ en 2006, Siruŝo ricevis la premion kiel Plej Bona Virina Artisto de la Jaro ĉe la Ĉiujara Muzikpremio de la Armena Diasporo en Rusio okazinta en Moskvo, Rusio. Kelkajn tagojn poste, ŝi publikigis sian unuopaĵon "Heranum em" (armene: Հեռանում եմ) (mi foriras), kiu baldaŭ fariĝis furora. La unuopaĵo estis inkluzivita en la albumo de Siruŝo "Hima", kiu ankaŭ inkluzivas "Arĵani E", kanton kun alia kantisto, Sofi Mĥejan. La albumo montriĝis granda antaŭo en moderna armena muziko, deĉenigante freŝan ondo de miksaĵoj de modernaj stiloj kaj ritmoj kun tradiciaj instrumentoj kiel ekzemple duduko, dhol kaj zurna. Siruŝo gajnis la premion "Plej Bona Ina Artisto de la Jaro" ĉe la komunumo de la Armenaj Muzikaj Premioj en la Kodak-Teatro en Holivudo. Siruŝo ricevis ŝian kvaran premio kiel Plej Bona Ina Artisto en la armenaj naciaj Muzikaj Premioj en 2008.
Siruŝo estis elektita por reprezenti Armenion en la Eŭrovido-Kantokonkurso 2008. Ŝi prezentis sian landon per la kanto "Qele Qele", kiu estis kunproduktita de la kanada armena komponisto DerHova. La kanto eniris la unuan duonfinalon la 20-an de majo kaj pasis al la finalo okazinta la 24-an de majo 2008 en Beogrado. Siruŝo atingis la 4-an lokon kun 199 poentoj, kaj ankoraŭ restas la sola armena partoprenanto, kiu ricevis la plej grandan nombron de 12 poentoj. Dum la oficiala postfesto post la finalo, oni anoncis la kvar gajnintojn de la Premio Marcel Bezençon 2008 kaj donis premiojn. Ili prezentis novan Fan Award de sveda retejo Gylleneskor.se. Legantoj de la retejo havis la ŝancon voĉdoni interrete por la plej ŝatata artisto de 2008.
La 1-an de aprilo 2009, Siruŝo publikigis la kanton "Erotas", ankaŭ konata kiel "Erotas Ksafnikos" (Subita Amo), rapidema danckanto kun peza tradicia greka influo kantita tute en la greka lingvo. Ĝi estis kunmetita de kantisto Hajko kaj verkita de Natalia Germanou. Siruŝoo prezentis la kanton vive ĉe la ceremonio de Armenaj Premioj Taŝir en aprilo 2009. Erotas iĝis unuopa sukceso.
La 6-an de junio, 2009, Sirusho geedziĝis kun Levon Koĉarjan, la filo de la dua prezidanto de Armenio Robert Koĉarjan.
Ankaŭ en 2009 Siruŝo ankaŭ surbendigis kanton dediĉitan al paco kune kun la partoprenantoj de Eŭrovido 2008; Boaz Mauda kaj Jelena Tomasevic, reprezentante respektive Israelon kaj Serbion. "Tempo Por Preĝi" estis publikigita en majo; ĝiaj tekstoj estis verkitaj de la israela prezidento Ŝimon Peres. La kanto fariĝis furora en multaj landoj, inkluzive en Rusio kaj Serbio.
2010–2012: Havatum em kaj PreGomeŝ
En februaro 2010, Siruŝo prezentis sian novan kanton Havatum em (Mi kredas) ĉe la armena nacia selektado por Eŭrovido-Kantokonkurso 2010. La kantoteksto kaj la muziko estas verkitaj de Siruŝo. Fine de februaro ŝi estis invitita al Malto kiel speciala gasto por prezenti la maltan Eurovidan selektadon. Dum la vizito ŝi aperis en lokaj televidaj programoj kaj partoprenis en la malta jara bonfarado, prezentante Havatum em.
En 2010 Sirusho verkis la kanton "Судьба Зима" por fama rusa kantisto Grigorij Leps. La 9-an de septembro 2011, la unua unuopaĵo de la venonta studialbumo de Siruŝo, "Mi Ŝatas ĝin", estis liberigita sur iTunes. La filmeto estis publikigita la 11an de novembro tiun jaron. La 3an de decembro, Siruŝo estis speciala gasto en Junulara Eŭrovido-Kantokonkurso 2011 okazinta en Erevano. Ŝi prezentis Qele Qele, sed kun remiksa versio.
La 10an de decembro 2012, Siruŝo diskonigis la novan unuopaĵon " PreGomeŝ", kiu estas danca kanto, kiun ŝi mem verkis. La kanto estis inspirita de armena popolkanto "Lorva Gutanerg", kiun konservis Komitas. La filmeto naskis novan ondon de kultura revolucio en Armenio, revivigante armenajn tradiciojn kaj prezentante ilin laŭ moderna maniero. Kaj la kanto kaj la filmeto populariĝis en multaj landoj.
2013-nuna: Daŭra kariero
Siruŝo kaj Sakis Rouvas anoncis, ke ili registros kaj publikigos duopan kanton "Vidu" en oktobro 2013. En 2014, ŝi estis nomumita por La Plejbona Armena Kantisto, La Plejbona Armena Kanto kaj La Plejbona Armena Muzikfilmeto ĉe Mondaj Muzikaj Premioj. Miksante tradiciojn de malsamaj generacioj, Siruŝo publikigis la refilmigon de "Tariner" (armene: Տարիներ, "Jaroj") kun sia samlandano Harut Pambukĝjan. La 9-an de novembro la unua solkoncerto de Siruŝo okazis en Nokia Theatre, Los-Anĝeleso, Usono.
En 2015 Siruŝo publikigis novan kanton "Kga Mi Or"  ("Where Were You") dediĉita al la 100-a datreveno de la Armena genocido. La kanto estis publikigita en la armena kaj la angla, kaj ambaŭ versioj estis haveblaj ĉe iTunes. Ŝi ankaŭ publikigis muzikfilmon por la kanto. Fine de 2015 Sirusho publikigis novan unuopaĵon "Mi Togh Indz Menak" (Ne Lasu Min Sola).
En 2016 Siruŝo prezentis novan kanton "Mi Togh Indz Menak". En aŭgusto 2016 ŝi koncertis en Barclaycard Arena en Hamburgo, Germanio, kaj estis anoncita kiel la Plejbone Armena Ina Prezento ĉe Daf BAMA Music Awards kaj prezentis Qele Qele (Remiksaĵo). En la sama monato Siruŝo anoncis la venontan publikigon de ŝia nova albumo nomita "Armat" ("Radikoj") kiu reprezentus la armenan kulturon. En 2017 Siruŝo publikigis novan someran furoraĵon "Vuy Aman" kune kun armena-usona kantisto, kantverkisto, Sebu Simonjan de la muzikbando Capital Cities. Ŝi koncertis ĉe la malferma ceremonio de la Eŭropa Pokalo de Futbalo CONIFA 2019 en la memproklamita Arcaĥa Respubliko.
Biografio
Ŝi estas edziĝinta al Levon Koĉarjan, filo de la dua prezidanto de Armenio, Robert Koĉarjan kaj havas du filojn.
Tapauá
Tapauá estas municipo de la brazila subŝtato Amazonio, kiu taksis 19.077 loĝantojn en 2010.
Álvaro Negredo
Álvaro Negredo aŭ plennome Álvaro Negredo Sánchez estas hispana futbalisto. Li naskiĝis en Madrido, do nun estas -jara. Laŭ stato de la jaro 2012 li profesie ludas futbalon en la unua vira teamo de la klubo Sevilla FC - antaŭe li interalie estis profesia futbalisto de la kluboj Real Madrid kaj UD Almería. Krome Álvaro Negredo ekde la jaro 2009 estas membro de la hispana nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li kunkonkuras pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012. Antaŭe li laŭ sia tiutempa aĝo jam ekde la jaro 2006 membris en la nacia teamo de sub-21-jaruloj.
Listo de distriktoj de Moskvo
Distrikto de Moskvo estas administra unuo de Moskvo, elemento de administra arondismento.
Tiu ĉi listo enhavas distriktojn de Moskvo laŭ alfabeta ordo, krom distriktoj de Zelenograd kaj de la du novaj arondismentoj (arondismento Troick, Nov-Moskva).
La arondismento Zelenograd nun estas dividata en 5 distriktoj:
Vidu ankaŭ
Statistiko pri areo, loĝantaro kaj loĝdenso laŭ distriktoj videblas en la artikoloj pri administraj arondismentoj: Centra, Orienta, Sud-Orienta, Suda, Sud-Okcidenta, Okcidenta, Nord-Okcidenta, Norda, Nord-Orienta.
13087 Chastellux
13087 Chastellux estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla (Ĉilio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la franca generalo kaj verkisto François-Jean de Chastellux (1734–1788), aŭtoro de De la félicité publique (1757) kaj fondinto de la. Li strebis determini ĉu socio estus plibonigebla, se ne perfektebla. Li citis Amerikon kiel ekzemplon de la homa kapablo progresi al libereco, racio kaj egaleco.
Hagnau
Hagnau havas diversajn signifojn:
Piliscsév
Piliscsév (piliŝĉEv), slovake Ĉiv estas vilaĝo en Hungario en regiono Meza Transdanubio, en departemento Komárom-Esztergom, en subregiono de Dorog.
Historio
La romianoj havis tie vilaĝon Lacus Felicis. La unua mencio devenis el 1247, tiutempe la bienoj apartenis al figuro Csév. La turkoj faris senhoma la vilaĝon, poste slovakoj refondis ĝin. Okazis pesto en 1738, poste denove slovakoj alvenis. El ili iom profitis la loĝantarŝanĝon kaj reiris al Ĉeĥoslovakio en 1946.
Vilaĝservoj estas slovaka aŭtonomio, preĝejo, lernejo, infanĝardeno, kulturdomo, biblioteko, poŝto, apoteko, klubo de maljunuloj.
Johano de Aŭstrio (Hispanio)
Biografio
En sia retirejo de la Monaĥejo de Yuste, la imperiestro ordonis al don Luis de Quijada veni loĝi tie kaj «Jeromín» translokiĝis al Cuacos de Yuste. Karolo oficiale rekonis sian filon en sia testamento, kaj je lia morto estis duboj ĉe la heredanto Filipo la 2-a kiel trakti la ekstergeedzan fraton; ĉiuokaze oni akceptis la indikojn de lia patro: akcepti lin en la reĝa familio kun la nomo de Johano.
Li studis en la Universitato de Alcalá de Henares. En 1565 li klopodis aliĝi al ŝiparmeo kontraŭ turkoj, kiuj estis konkerintaj Malton, eĉ kontraŭ la decidoj de sia frato la reĝo, kvankam li ne ĝustatempe povis alveni. Ĉiuokaze la reĝo nomumis lin ĉef-admiralo, helpita de spertaj fakuloj Álvaro de Bazán kaj Luis de Requesens y Zúñiga.
La princo Karolo fidis al Johano siajn planojn fuĝi al Flandrio el Italio, por kio li bezonis galerojn. Kompense li promesis la regnon Napolon. Don Juan tamen denoncis lin al la reĝo, kiu revenis el El Escorial al Madrido por subpremadi la klopodon. Don Carlos alvokis don Juan por pridemandi lian decidon. Komprenante, ke li ne helpos kaj eble jam denoncis lin, atakis glave sian onklon, kiu defendis sin ĝis venis helpo. La aresto de la princo estis tialo ke don Juan vestis sin funebre, sed la reĝo Filipo ordonis lin ĉesi kaj fakte ordonis la ekzekuton de sia filo fine de Julio 1568.
Militisto
Dekreto de 1a de Januaro 1567 devigis la moriskojn kiuj vivis en la Regno Granada, precize tiu de Alpujarras, kontraŭ iamaj promesoj forlasi entute siajn kutimojn, lingvon, vestomanieron kaj religiajn praktikojn. Tio rezultis en Aprilo 1568 malferman ribelon, kiu sukcesis en ĉirkaŭ du cent loĝlokoj. Don Juan de Austria estis nomumita komandanto de la reĝa armeo. Li venis la 13an de Aprilo 1569 al Granado. Li uzis militajn rimedojn kiel peza artilerio, kaj masakroj en Februaro 1570. En Serón, li ricevis kuglon kape, kaj estis vundita don Luis de Quijada, kiu mortis unu semajnon poste. En Majo 1570, don Juan de Austria negocis pacon kun El Habaquí. Ĉiuokaze en Februaro 1571, Filipo la 2-a aprobis dekreton de forpelo de ĉiuj moriskoj de la regno Granada. La leteroj de don Juan priskribis tiujn devigajn ekzilojn kiel plej granda «homa mizero».
En 1571 mem oni organizis Sanktan Ligon ĉefe de italoj kaj hispanoj kontraŭ la Otomana Imperio. Filipo la 2-a akceptis aliĝi kondiĉe ke la plej supra komandanto estu Johano. Kvankam dekomence la ĝusta celo estis konfuza ĉu Tunizio ĉu Kipro, finfine la ŝiparo alvenis al Mesino en Aŭgusto 1571. Don Juan defendis la ideon de agresmilito: serĉi la turkan ŝiparon kaj detrui ĝin; tion apogis liaj markonsilistoj, kiel Álvaro de Bazán. Tio estis akceptita kontraŭ pli konservemaj sintenoj, kaj la batalo okazis la 7an de Oktobro 1571 en la golfo de Lepanto, kie la turkoj estis rifuĝintaj. La galeroj rekte estritaj de don Juan estis en la centra parto de la formacio. La katolika alianco venkis kaj tio estis grava venko: oni nuligis la otomanan minacon en okcidenta Mediteraneo, kaj krome oni atingis grandan militakiron, kaptis miltŝipojn kaj liberigis milojn da punremistoj, nome kristanoj malliberigitaj de la turkoj.
La milita prestiĝo de Johano kreskiĝis kaj en Oktobro 1573 li konkeris Tunizon. Li ambiciis propran regnon, ĉu de Albanio ĉu de Tunizio. Tiucele li negocadis en Italio kaj Uluĥ Ali rekonkeris Tunizon. Tiam Johano ambiciis katolikan invadon de Anglio, geedzecon kun Maria Stuart kaj akiri tial propran regnon, por kio li havis apogon de la papo kaj de anglaj katolikoj. Iam li ricevis sugeston pri geedzeco eĉ kun la propra reĝino Elizabeto la 1-a, pro kio li informis al la reĝo Filipo, kiu tute malaprobis tion. Johano deziris veni al Madrido, sed Filipo ordonis lin resti en Italio por pasigo de malamikaj urboj, dum li spionis liajn rilatojn malfidante la lojalecon de Johano.
Flandrio
En Flandrio post la akra subpremado fare de la Duko de Alba kaj de la pli modera Luis de Requesens, don Juan estis tuj nomumita kiel guberniestro. Don Juan de Austria tamen venis al Madrido, por esplori la eblojn de la angla afero kaj la apogojn el lia frato. Filipo malakceptis peton plialtigi lian titolon al infanto de Kastilio, sed ja akceptis kian unikan komandadon. Pri la angla afero, la reĝo ne klare montriĝis. Don Juan iris al Flandrio, tamen ne el Italio, sed tra Francio, maskita kiel moriska servisto de itala nobelo, Ottavio de Gonzaga. En Luksemburgo, li renkontiĝis kun sia patrino, Barbara Blomberg, kiun li konvinkis iri loĝi al Hispanio, kie ŝi poste mortos en Colindres.
Pro tiu prokrasto, la nepagitaj hispanaj trupoj la 4an de Novembro 1576 rabadis, incendiis kaj masakris (sep mil) en Antverpeno. Kiam alvenis don Juan kun ordonoj pacigi, li devis resendi la hispanajn trupojn al Italio, krom aliaj akceptoj. Finfine oni subskribis pactraktaton la 17an de Februaro 1577 kaj don Juan povis eniri triumfe en Bruselo. Tiukadre don Juan deziris reveni al Madrido por trakti la aferon de Anglio. Sendis en Junio 1577 sian sekretarion, Escobedo, por negocadi lian revenon al Hispanio aŭ ricevon de rimedoj por invado al Anglio. La reĝo tion malakceptis kaj la cirkonstancoj akriĝis en Flandrio. En Julio 1577, don Juan rompis la pakton kaj ordonis la revenon de la senditaj trupoj kiuj estis en Milano.
Fino
La 31an de Januaro 1578, la hispanaj trupoj venkis super la nederlandanoj en la batalo de Gembloux, sed tiu venko ne sufiĉis. Li tuj bezonegis monon kaj du armeoj invadis Flandrion: nome unu franca, estrita de la duko de Anjou, kaj alia estrita de Johano Kasimiro financita de la reĝino Elisabeto de Anglio, el oriento sieĝanta Deventer. Don Juan ordonis sian sekretarion, Escobedo, en Hispanio, atingi sendon de mono. Sed Escobedo estis murdita la 31an de Marto 1578. Plej verŝajne tio rilatis al la ambicioj de don Juan kaj ebloj ke li decidu per si mem pri invado al Anglio aŭ pri alianco kun la nederlandaj ribeluloj aŭ eĉ pri reveno al Hispanio estre de la trupoj por elpostenigi Filipon. Eksciante pri la morto de sia sekretario, don Juan sendis leteron al la reĝo, montrante komprenon de la okazo, kaj ke ne eblis esperi apogon el Hispanio. Li deprimiĝis, malsaniĝis, kaj dum sieĝo al Namur li nomumis sukcedanto kiel guberniestro de Flandrio sian nevon Aleksandro Farnesio. Liaj restaĵoj estis entombigitaj kun lia patro en la Monaĥejo de El Escorial.
18659 Megangross
18659 Megangross estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Kurejo de Spa-Francorchamps
La cirkvito de Spa-Francorchamps estas cirkvito por konkursoj de Formulo 1 en Belgujo.
Longeco: 7,004 km
Dungana lingvo
La Dungana Lingvo (Dunganoj: Хуэйзў йүян Huejzw jyian, дунганский язык ~dunganskij jazyk, Simpla-ĉine: 东干语, Tradicia-ĉine: 東干語, Pinjine: Dōnggān yǔ) estas ĉina lingvo parolata de la Dunganoj (aŭ Hui ~hŭi) de Mez-Azio.
Kurejo de Spa-Francorchamps
Kurbiĝoj: 21
Dungana lingvo
Demografio
La Dunganan oni parolas unuavice en Kirgizio, kun aldonaj parolantoj en Kazaĥio, Taĝikio, Uzbekio, kaj Rusio. La Dungana etno estas la posteuloj de rifuĝintoj el Ĉinio kiuj migris okcidenten en Mez-azion. Ĝi estas uzata en la lerneja sistemo. En la Soveta erao estis kelkaj lernejaj lernolibroj publikigitaj por studi la Dunganan lingvon, tri volumena Rusa-Dungana vortaro (14 000 vortoj), la Dungana-Rusa vortaro, filologiaj monografioj pri la lingvo kaj libroj en la Dungana. La unua Dungan-lingva ĵurnalo estis fondita en 1932; ĝi daŭre eldoniĝas hodiaŭ en semajna formo.
Kurejo de Spa-Francorchamps
Plej rapida giro: 1:47:203 de Sebastian Vettel (2009)
Dungana lingvo
Demografio
Laŭ la statistiko de la Sovetaj censoj de 1970 al 1989, la Dunganoj flegis la uzon de sia etna lingvo multa pli sukcese ol aliaj malplimultaj etnoj en Mez-azio; tamen, en la post-Soveta periodo la proporcio de dunganoj parolantaj la Dunganan kiel sian patrinan lingvon verŝajne krute falis.
Fonologio kaj vortoprovizo
En baza strukturo kaj vortoprovizo, la Dungana lingvo ne tre malsamas de la Normĉina (Mandarina), aparte de la dialektoj de la Mandarina parolataj en la provincoj Ŝenŝjio kaj Gansuo. Simile al aliaj Ĉinaj lingvoj, la Dungana estas tona. Estas du ĉefaj dialektoj, unu kun 4 tonoj, kaj la alia, konsiderata norma, kun nur 3 tonoj.
La basilektoj (malnormaj dialektoj) de la Gansua/Ŝenŝjia Mandarina kaj la Dungana estas tre interkompreneblaj; Ĉiniaj ĵurnalistoj parolantaj en unu el tiuj Mandarinaj dialektoj raportas, ke ili povas sin komprenigi komunikante kun Dunganaj parolantoj. Tamen, eĉ je la nivelo de baza vortoprovizo, la Dungana enhavas multajn vortojn ne ekzistantajn en la modernaj Mandarinaj dialektoj, kiaj Arabaj kaj Persaj pruntvortoj, kaj aldone al arĥaika ĉina vortprovizo el la epoko de la dinastio Qing. . Plue, la akrolektoj (prestiĝaj dialektoj) de la Dungana kaj la Gansua/Ŝenŝjia Mandarina jam grave diverĝis pro la tempodaŭro kaj ĉirkaŭaj influoj. Dum la 20-a jarcento, tradukistoj kaj intelektuloj prezentis multajn neologismojn kaj paŭsaĵojn en la ĉinajn lingvojn, aparte por politikaj kaj teĥnikaj konceptoj. Tamen, la Dunganoj, fortraĉitaj de la ĉefa fluo de Ĉinia intelekta interkomunikado per ortografiaj baroj, anstataŭe pruntis vortojn por tiuj samaj nocioj de la Rusa, kun kio ili kontaktiĝis pro la registaro kaj pli alta klerigado. Kiel rezulto de ĉi tiuj pruntaĵoj, la ekvivalentaj Normĉinaj terminoj ne estas larĝe sciataj aŭ komprenataj inter la Dunganoj.
Skribsistemo
La Dungana estas unika en tio, ke ĝi estas la sola variento de la Ĉinaj lingvoj kiu ne estas normale skribata per uzo de Ĉinaj skriboj. Originale la Dunganoj, kiuj estis Islamanaj posteuloj de la Hui (pron. hŭi), skribis sian lingvon en Arabe-bazita sistemo nomata Xiao'erjing. Sovetunio forbaris ĉiujn Arabajn skribsistemojn en la malfruaj 1920-aj jaroj, kio rezultigis Latinan ortografion. La Latina ortografio daŭris ĝis 1940, kiam la Soveta registaro promulgis la aktualan Cirile-bazitan sistemon. Xiao'erjing estas nun virtuale estingiĝinta en la Dungana socio, sed ĝi restas en limigita uzo far iuj Huiaj komunumoj en Ĉinio.
La skribsistemo estas bazita sur la norma 3-tona dialekto. Tonaj markoj aŭ numerado ne aperas en ĝeneral-cela skribado, sed estas precizigitaj en vortaroj, eĉ por pruntvortoj.
Literaturo
Verkoj de la Dungana poeto Yasir Shiwaza (Iasyr Shivaza) estis tradukitaj en la Rusan, la Normĉinan, kaj nombron da aliaj lingvoj, kun eldonkvantoj fojfoje multe pli grandaj ol tiuj en la originala Dungana. Anglalingvaj tradukoj de iuj el ili, kune kun la originala Dungana teksto, estas haveblaj en la libro de S. Rimsky-Korsakov (1991).
Nová Dědina (Uničov)
Nová Dědina (Schröffelsdorf) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Uničov en distrikto Olomouc. Ĝi troviĝas proksimume 3 km norde de Uničov. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo II/449. En la jaro 2009 estis ĉi tie registritaj 40 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Nová Dědina situas en katastra teritorio Nová Dědina u Uničova kun areo 2,34 km².
Historio
En fruaj matenaj horoj la 16-an de marto 2020, en la tempo, kiam Ĉeĥa respubliko baraktis sin en pandemio de kronviruso COVID-19, higienistoj decidis rilate al abrupta kresko de pacientoj kun tiu ĉi malsano fermi urbojn Uničov kaj Litovel komune kun ties ĉirkaŭaĵoj. Polico gardis la regionojn kaj malebligis al neniu enpaŝi en la regionon nek forlasi ĝin. Unu el tiel ĉi trafitaj municipoj estis ankaŭ Nová Dědina.
Marmora limozo
La Marmora limozo, Limosa fedoa, estas granda (42-48 cm longa) vadbirdo de la familio de Skolopedoj kaj ordo de Ĥaradrioformaj. Ĝi estas relative longkrura membro de la genro de limozoj.
Aspekto
Plenkreskuloj havas longajn blugrizajn krurojn kaj tre longan rozkoloran bekon iomete suprenkurvitan kaj malhelan ĉepinte. La longa kolo, brusto kaj ventro estas helbrunaj kun malhelaj strioj ĉe brusto kaj flankoj. La dorso estas punktomakulita kaj malhela. Ili montras cinamokolorajn striojn en la flugiloj dumfluge.
Disvastiĝo
Ties reprodukta medio estas en nordaj herbejoj de okcidenta Kanado kaj nordocentra Usono proksime de marĉoj aŭ lagunetoj.
Aŭtune tiu specio migras poare al marbordoj kaj estuaroj de Kalifornio, Meksika Golfo, Meksiko kaj Suda Ameriko.
La loĝantaro de tiu specio malpliiĝis pro ĉasado fine de la 19a jarcento. Kvankam ili repliiĝis iome post tiam, la loĝantaro malpliiĝis denove lastatempe ĉar ties kutima medio estas uzata por terkulturrejoj. Fine de la 20a jarcento oni supozis, ke estas ĉirkaŭ 170,000 ekzempleroj. Ili povas vivi ĝis 30 jaroj.
Kutimoj
Tiuj birdoj manĝas per tuŝoprobado ĉe kotejoj, marĉoj aŭ strandoj. En malalta herbaro ili manĝoplukas insektojn per rigardo. Ili manĝas ĉefe insektojn kaj krustulojn, sed ili manĝas ankaŭ erojn da akva plantaro. Ĉio foje kun aliaj vadbirdoj.
Ili nestumas ekde maje kolonie surplanke, kutime inter malalta herbaro. Antaŭe ili ariĝas kaj la maskloj flugas kiel ceremonio, foje laŭ kieloka bildo. La ino demetas 4 verdecajn ovojn kaj post pli ol 3 semajnoj de kovado la idoj eloviĝas; zorgado daŭras pliajn 3 semajnojn.
<br style="clear: both">
Marmora limozo dummanĝado, Nacia Strando de Point Reyes, Kalifornio''
Ilona Győri
Ilona Győri [djOri], laŭ hungarlingve kutima nomordo Győri Ilona estis hungara aktoro, voĉoaktoro. Ŝia familia nomo malofte aperis en formo Győry, ŝia filo estis István Fazekas, ŝia bofilino estis Olga Antal.
Ilona Győri naskiĝis la  en Fonyód, ŝi mortis la  en Leányfalu.
Biografio
Ilona Győri akiris diplomon en Teatra Akademio en 1948, post ŝi aliĝis al trupo de Nacia Teatro (Budapeŝto). En 1952 ŝi apartenis al Gaja Teatro, poste ŝi estis membro de Teatro Szigligeti (Szolnok). Inter 1966 kaj 1988 ŝi laboris en produktejo de filmoj. Ŝi ricevis premiojn en 1962 kaj 1998.
Žár (Vacov)
Žár estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Vacov, en distrikto Prachatice. Ĝi troviĝas proksimume 3,5 km sudoriente de Vacov. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo II/171. Estas ĉi tie registritaj 39 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Žár situas en katastra teritorio Žár u Čkyně kun areo 3,2 km². En la katastra teritorio Žár u Čkyně situas ankaŭ Ptákova Lhota.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1400.
Naturrilatoj
Tra la suda parto de la katastra teritorio trafluas rojo Spůlka, kies valo estas ĉi tie protektata kiel naturmemorindaĵo Onšovice – Mlýny.
6234 Sheilawolfman
6234 Sheilawolfman estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 30-an de septembro 1986 de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).
Nomo
Ĝi estis nomita en omaĝo al la polino Sheila Wolfman, naskita Sala Fajerman (1930–2005), unu el la unuaj infanoj posvivintaj de la ŝoaho liberigitaj en Prago en aŭgusto 1945. Priskribis ŝin la brita historiisto Martin Gilbert en The Boys (1997). Ŝi poste vivis en la nordo de Britio, en Montrealo kaj en Clifton (Nov-Ĵerzejo, Usono).
33478 Deniselivon
33478 Deniselivon estas tre malgranda, tre hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la brazila astronomo Cristóvão Jacques elde la Observatorio Wykrota, ĉe la limo inter Sabará kaj Caeté (Minas-Ĝerajso Brazilo).
Nomo
Ĝia nomo honoras la brazilan biologiistinon Denise Selivon, profesorino ĉe la Universitato de San-Paŭlo. Fakulino pri la evolua biologio de la bestoj, ŝi faris modelon de la Tephritidae, familio de fruktomuŝoj. Tre interesita pri astronomio depost sia infanaĝo, ŝi ankaŭ donas kursojn pri biologia evoluo koncernanta astrobiologion.
Salles (Gironde)
Salles - jen france, prononco [], okcitane respektive gaskone Salas - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ĝirondio (france Gironde [] respektive okcitane kaj gaskone Gironda), en la administra regiono Nova Akvitanio (france Nouvelle-Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Nòva Aquitània) kaj en la tradicia, historia regiono Akvitanio (france Aquitaine [], okcitane kaj gaskone Aquitània). Ene de la departemento, la komunumo apartenas al la arondismento Arcachon (aŭ Arcaishon) kaj al la kantono .
Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj.
Braväcovo
Braväcovo (hungare Baracka) estas malgranda vilaĝo en Slovakio, en la Regiono Banská Bystrica, en la Distrikto Brezno. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis Bravac(z)kó, poste pro la hungariga politiko la vilaĝo ricevis iomete pli hungarecan formon.
Situo
Braväcovo situas laŭ rojo, fine de sakovojo el Beňuš. Brezno troviĝas 11 km.
Historio
Arbohakistoj kaj germanaj ministoj fondis tie komunumon en la 16-a jarcento, kiel ekstera parto de Benyus. La unua mencio devenis el 1630. En 1828 loĝis en Braväcovo 332 jomoj en 44 domoj. Ĝis Traktato de Trianon Baracka apartenis al la Hungara reĝlando, al Zólyom (reĝa departemento), al la distrikto de Brezno, poste al Ĉeĥoslovakio, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. La komunumo iĝis municipo en 1957. En 2001 loĝis en Braväcovo 752 homoj (750 slovakoj, po 1 hungaro kaj ĉeĥo).
Klaso DF4B de CNR
DF4B (ĉine:東風4B型柴油機車 4B-tipa dizel-lokomotivo Dōngfēng) estas dizel-lokomotivo de ĉina fervojo. Dōngfēng signifas "orienta vento".
Ekde 1982 la lokomotivo ekproduktita en la lokomotiva kaj vagona fabriko Dalian. Maksimuma rapideco estas 120 km/h (pasaĝera tipo), 100 km/h (altebeneja kaj karga tipoj).
Wijchen
Wijchen (, esperante Viĥeno) estas municipo en la nederlanda provinco Gelderland. La municipo ekestis en 1984 el la antaŭaj municipoj Batenburg, Bergharen kaj Wijchen. Antaŭe en 1818 Niftrik estis aneksita, kaj en 1980 oni aldonis parton de Overasselt. Laŭ la stato de en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
La teritorio havas komunan limon kun.
Nukleoj
Nombro de loĝantoj laŭ nukleo la 31-an de decembro 2009: Fonto: CBS
Topografio
Topografia komunuma karto de Wijchen de decembro 2015
Historia-geografia skizo
En la prahistoria epoka en la regiono de Nimego, en kiu estas Wijchen, loĝis multaj homoj. Apud la centra Wijchen ekestis nova nukleo Alverna cirkaŭe la monaĥ(in)ejo konstruitra en 1886 apud la kruciĝo de la vojoj Nimego-Grave kaj Wijchen-Heumen. Tiu ĉi nukleo evoluis, kiel la vilaĝo Wijchen 500 jarojn antaŭe, ĝis prizorganta nukleo por la bienoj en la cirkaŭaĵo.
Gravaj eventoj
Ĉiun jaron la nederlanda organizaĵo Stichting Rolstoeldansen Nederland (SRN, fondaĵo radseĝa danco Nederlando) organizas la rulseĝbalon kiu nomiĝas "Wijchen Swingt Internationaal" (Wijchen svingas internacie).
Esperanto en Wijchen
En la apuda urbo Nimego estas la Esperantoklubo 'Zamenhof', al kiu aliĝas esperantistoj el Nimego kaj apudaj urboj/urbetoj/vilaĝoj. Ĝi havas 14 membrojn kaj 9 donacantojn. Klubvesperoj estas la 2-an merkredon de la monato escepte en julio kaj aŭgusto.
Informoj: Esperanto Nederland aŭ lokaj informejoj pri Esperanto en la UEA-vikio.
Gemeliĝoj
Wijchen havas ĝemeliĝon kun Stargard Szczeciński en Pollando, ekde 1992. Laŭ la oficiala retejo de la municipo Wijchen "La celo de tiu ĝemeliĝo estas montri amikecon kaj konatigi la alian kulturon kun interŝanĝoj, kaj per la municipo kaj per la asocioj, ni volas lerni unu de la alia kaj kunhavigi niajn spertojn kun niaj loĝantoj".
Politiko
La komunuma konsilantaro de Wijchen konsistas el 27 sidlokoj. Jen la strukturo de la komunuma konsilantaro ekde 1998:
(*) 1 komunuma konsilanto forlasis la partion LDP en 2012 kaj daŭras sub la nomo Sociaal Wijchen (**) ekde la 1-a de januaro alinomata Wijchen Lokaal
Ekonomio
En Viĥeno interalie havas sian sidejon la firmao Yoast BV, kiu vivtenas kaj distribuas la serĉiloptimumigan kromprogramon Yoast por WordPress, kiu laŭ la stato de 2018, daŭre aktuala en 2023, havas pli ol 5 milionojn da aktivaj instalaĵoj kaj estis elŝutita pli ol 350 milionojn da fojoj kun pli ol 25 000 kvinstelaj recenzoj ĉe Wordpress.org.
Flanka malfermo
Flanka malfermo estas ŝaka malfermo ludata de blanko karakterizata de disvolviĝo sur unu aŭ ambaŭ flankoj (parto de la tabulo ekster la centraj kolonoj d kaj e). Blankaj ludoj laŭ hipermoderna stilo, atakante la flankon per ŝakpecoj anstataŭ okupi ĝin per peonoj. Ĉi tiuj malfermoj ludiĝas ofte, ekzemple 1.Ĉf3 kaj 1.c4 antaŭenigitaj en populareco nur de 1.e4 kaj 1.d4 kiel malfermaj movoj.
Silabo
De la fiziologia vidpunkto silabo estas sono aŭ kelkaj sinsekvaj sonoj, prononcataj per unu puŝo de elspirata aero. De la akustika vidpunkto silabo estas parto de parolado, en kiu unu sono estas distingebla per pli klara sonado disde la najbaraj sonoj.
Difino de silabo, kvankam ĝenerale "intuicie komprenebla", varias ĉe diversaj lingvistoj kaj lingvistikaj skoloj (ĝis plena neo de tiu nocio, kiel en la frazo de sovetia esploristo Zinder: "Silabo estas fikcio"). Male, Noam Chomsky diras ke silabo estas realo, dum fonemo estus scienca abstraktaĵo. Ĉiukaze amplekse konstateblas, ke malfacilas difini definitive tiun koncepton, se eble nur por praktikaj celoj sed ne por atingi konkludan teorion. Tiaj praktikaj celoj povus rilati al poezio (metriko, tio estas mezuro aŭ kalkulado de silaboj), komprenebligo en malfavoraj cirkonstancoj, disdivido de skribado laŭ linioj ktp.
En Esperanto kaj aliaj lingvoj, nur vokaloj povas esti centro de silabo, sed estas lingvoj en kiuj duonvokaloj (j, ŭ) aŭ eĉ duonkonsonantoj (r, l, m aŭ n) povas esti centro de silabo, ĉar ili havas sufiĉon da aero (provu prononci ssss, rrrrr). Vere, fonetike ne estas malsamo inter /i/ kaj /j/, /u/ kaj /ŭ/, ili havas la samajn formantojn en sama frekvenco, nur la daŭro estas malsama. Sekve la diferenco inter /i/ kaj /j/, /u/ kaj /ŭ/ estas fonema, t. e., gramatika, ne fonetika, t. e., fizika. Ekzemple, en la portugala lingvo, nur oksitonaj vortoj povas fini per vokaloj, paroksitonaj kaj proparoksitonaj finas per konsonantoj aŭ duonvokaloj, kiu formas silabojn ĉar en tiu lingvo tio eblas (kiel ankaŭ en kelkaj slavaj kaj barataj lingvoj).
Difinoj
Laŭ PIV silabo estas Sonanto, apartigita de la aliaj sonantoj per perceptebla malgrandiĝo de la sonoreco, kiun kaŭzas jen la plimalfortiĝo de la spirblovo, jen la intermeto de unu aŭ pluraj kontoidoj kaj per dua signifo Sono aŭ songrupo, prononcata en unu voĉellaso. Por kompreni tion necesas scii kio estas unue sonanto tio estas Parolsono, estigata per neniu obstaklo (vokaloj) aŭ per minimuma obstaklo (nazaloj, likvidoj, glitantoj) kaj poste kontoido kiu estas Sono kun obstrukco, plena aŭ parta, de la voĉa kanalo. Silabi estas Montri per la prononco la silabojn de vorto, intermetante paŭzeton inter ĉiu el ili (ekz.: kar di na lo) kaj tio kongruas kun la rusa kaj pola tradukoj en la Fundamento, nome en ĝia Fundamenta Vortaro, dum la franca kaj angla tradukoj plej bone kondukas fakte al literumi.
Por postaj konsideroj indas halti ĉe la difino de silabolimo nome limo, kiu apartigas du silabojn, antaŭ konsonanto, kiam la vokaloj estas apartigitaj per unu konsonanto (a-mo) aŭ per unu konsonanto plus likvido (e-blo, ne-pre), post la unua el ĉiu alia grupo de konsonantoj, kiam la vokaloj estas apartigitaj per pli ol unu konsonanto (ar-mi, es-tro, tem-plo).
Tipoj de silaboj en diversaj lingvoj
En diversaj lingvoj silaboj povas kombiniĝi aŭ ne laŭ diversaj manieroj kaj el tio povas veni diversaj rezultoj. Multaj lingvoj distingas inter unusilabaj, dusilabaj, trisilabaj aŭ multsilabaj vortoj. En Esperanto „la akcento estas ĉiam sur la antaŭlasta silabo” escepte kompreneble se la vorto havas nur unu silabon; en la hispana, kie oni markas la akcentitan vokalon, tio okazas laŭ preciza regularo ankaŭ escepte se la vorto havas nur unu silabon, kiam okazas aliaj reguloj por la skribado de la akcento.
En angla lingvo unusilabaj kaj dusilabaj vortoj plej ofte devenas el la propra radiko anglosaksa dum multsilabaj vortoj devenas tre ofte el la latina, kaj tio kondukas al diversaj konsekvencoj prononcaj, stilaj, signifaj kaj eĉ sociaj. En ĉina aŭ vjetnama lingvoj ĉiu vorto estas unusilaba, aŭ pli bone dirite ne estas diferenco inter silabo kaj vorto, do absolute ne estas la koncepto vorto. Kaj oni ne forgesu ke estas multaj lingvoj en kiuj skribsistemo estas silaba kaj ne alfabeta. En araba lingvo preskaŭ ĉiu fundamenta radiko estas trisilaba, aŭ pli bone dirite la radiko estas formata de la tri konsonantoj el la tri silaboj, kiuj poste kombiniĝas diversmaniere kun vokaloj por formi la diversajn vortojn de la radika familio: ekzemple la sumo de la konsonantoj m + l + k donas la radikon por reĝo kaj similajn vortojn.
Ĉar silabado ne funkcias same en diversaj lingvoj, tio tuŝas la manieron kiel lingvo prunteprenas fremdajn vortojn el aliaj lingvoj. Oni citas ofte la vorton el la havaja Kalikimaka nome kvinsilaba, kiu fakte imitas la anglan Christmas du silaba. La araba ne havas sentakajn silabojn (por atako vidu sube) kaj tiele konvertas aŭtomobilo en la dialekta توموبيل [tumubil].
En Esperanto
Plena Manlibro de Esperanta Gramatiko, nome unu el la plej konataj gramatikoj en kaj pri Esperanto apenaŭ uzas kaj la terminon kaj la koncepton. Nur por la frazo „la akcento estas ĉiam sur la antaŭlasta silabo”, kiu fakte estas nur citaĵo el la Fundamenta Krestomatio.
Kvankam en la 16 reguloj de la Fundamento oni mencias nur la jam komentitan dekan regulon kaj ties aludon al la koncepto silabo. Poste tiu koncepto ne plu aperas, sed en la legadekzercoj 2a kaj 3a ja aperas la vortoj dismetitaj laŭsilabe per dividstreko, kio donas precizan konon pri ties funkciado en Esperanto. El tio eblas dedukti kelkajn silabigajn regulojn, el kiuj la plej simplaj estus: Ĉiu silabo enhavas precize unu vokalon kaj se du vokalojn apartigas unu konsonanto la silabolimo situas antaŭ la konsonanto. Pri la diversaj kazoj de koincido de du aŭ tri konsonantoj estas diversaj konsideroj kaj eĉ kelka kontraŭdiro, kio konfirmas la maldefinitivecon de la afero. Tamen spite tiujn malmultajn kontraŭdirojn, tiaj menciitaj reguloj ebligas por Bavant silabadi 96 % el la vortprovizo de PIV 2002.
Silabado aŭ silabigo rilatas al praktika afero kia estas vortotranĉado, vortodivido aŭ eĉ vortotransporto, tio estas disdivido de vorto inter la fino de unu linio kaj la komenco de la venonta. Tiu tranĉo povas okazi ĉe la silabolimigo sed ne nur, ankaŭ eblas ĉe la limoj inter radiko, prefiksoj, sufiksoj aŭ eĉ plej malofte finaĵoj (tio estas laŭ morfemoj, kiel rekomendis Zamenhof mem).
Kiel kuriozaĵo en la studo de Bavant oni mencias rezultojn de statistika perkomputila analizo de la vortostoko de PIV 2002 Tie oni analizis pli ol 47 000 vortoj kun ĉirkaŭ 340 mil ĉeneroj (vokaloj aŭ konsonantogrupoj) kaj ĉirkaŭ 180 mil silaboj. Aperis ĉirkaŭ 2500 malsamaj silaboj el kiuj la plej oftaj estas: to, o, lo, no, a, ti, do, ro, ko, ta, mo, ri, li... La plej ofta fermita silabo estas kon, nome la 54-a laŭ la ĝenerala ofteco.
Terminologio
Krom la jam menciitaj, indas scipovi pri la signifoj de apudaj terminoj kiaj estas segmento, parolsono, silabokerno, silabofara aŭ silabiga, kerno, atako kaj vosto kiel centra, komenca kaj fina partoj de silabo, el kiuj la sumo de kerno plus vosto igas rimon. Resilabado kaj fonotaktiko estas agadoj rilataj al komentitaj procezoj.
Kreado de nacio
La termino "Kreado de nacio", germane Nationsbildung kaj angle Nation-Building, priskribas la provon, krei stabilan politikan unuon kaj identiĝon de la loĝantoj kun tia politika unuo en regiono, kie tia unuo aŭ neniam ekzistis aŭ pro la disfalo de antaŭa politika unuo devas denove formiĝi.
Nuntempe speciale la ŝtato Usono penas pri kreado de nacio en mondaj regiono, kie politikaj reĝimoj disfalis kaj tie demokratiaj ŝtatoj ekestu. Tute malsukcesa la provo estis en la afrika lando Somalio. En pluraj ŝtatoj de Orienta Eŭropo kaj Centra Azio, kiuj antaŭe apartenis al Sovetunio, la provo ŝajnas sukcesi, dum ankoraŭ eblas dubi pri la sukceso de tia evoluo en Kosovo, Afganio aŭ Irako.
Iuj sciencistoj nomas modelon de sukcesa rekreado de nacio la evoluon en Germanio post la dua Mondmilito - la situacio tie kaj tiam tamen apenaŭ kompareblas kun nunaj politike malstabilaj regionoj.
Dagmersellen
Pri la komunumo
Dagmersellen estas komunumo en la distrikto Willisau en Kantono Lucerno, Svislando. Ĝi havis 4848 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
Geografio
La komunumo Dagmersellen situas en la Svisa Mezlando ĉe la bordo de la rivero Wigger. La komunumo konsistas el la tri komunumpartoj Buchs, Dagmersellen kaj Uffikon.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 23,87 km², de kiuj 8,09 km² estas kovritaj de arbaro, 13,03 km² servas por agrikulturo kaj 2,43 km² por setlejoj.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Dagmersellen limas en okcidento kaj nordo al Reiden, en nordoriento al Knutwil, en sudoriento al Mauensee, en sudo al Wauwil, Egolzwil kaj Nebikon, kaj en sudokcidento al Altishofen.
Trafiko
Dagmersellen disponas pri stacidomo ĉe la grava trajnlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Olten al Lucerno. Ĝi estas servata de regionaj trajnoj de Olten al Lucerno kaj de la loka linio S8 de Olten al Sursee.
La komunumo posedas propran alveturejon al la svisa aŭtovojo A2 de Bazelo tra Lucerno kaj Sankt-Gotardo al Tiĉino.
Historio
La unua dokumenta mencio de Dagmersellen datiĝas el la jaro 1076 kiel Tagmarsellen. La unua mencio de la vilaĝo Buchs okazis en la jaro 1180 kiel Buchis kaj de Uffikon jam en la jaro 893 kiel Uffinchova.
En mezepoko en Dagmersellen ekzistis senjora bieno, kiu estis la sidejo de vokto de la Monaĥejo Einsiedeln, kiu estis grava bienposedanto en la regiono. En la jaro 1262 la Monaĥejo Einsiedeln koncedis la voktoficon pri Damgersellen al la Nobeloj de Trostberg. Ili posedis akvokastelon en Dagmersellen, kiu estis detruita verŝajne dum la Milito de Sempach. La 18-an de majo 1679 la urbo Lucerno akiris la bienojn de la Monaĥejo Einsiedeln en Dagmersellen, kaj tiel la vilaĝo fariĝis lucerna.
Sian aktualan grandecon kaj formon la komunumo atingis la 1-an de januaro 2006 per la kunigo de la ĝis tiam aŭtonomaj komunumoj Buchs kaj Uffikon.
Diemerswil
Diemerswil estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Fraubrunnen kaj ek de la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 205 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Geografio
Diemerswil situas en la Svisa Mezlando 8 kilometrojn norde de la federacia urbo Berno. La komunumo konsistas el la vilaĝo Diemerswil kaj la setlejoj Cholhoz (en okcidento de la komunumo sur alteco de 649 m s.m.), Mettle (en nordo de la komunumo), Uf em Moos (sur alteco de 616 m s.m. en sudo de la komunumo), kaj la Neumatt, Widacher kaj Riedmatt, kiuj kunkreskis kun la ĉefa vilaĝo.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,86 km², de kiuj 19,6% estas kovritaj de arbaro, 72,7% servas por agrikulturo kaj 5,9% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Diemerswil limas en nordo kaj oriento al Münchenbuchsee, en sudo al Kirchlindach, kaj en okcidento al Schüpfen.
Historio
La unua dokumenta mencio de Diemerswil datiĝas el la jaro 1257 kiel Diemarswile. En la arbaro Brandwald estis trovita tombejomonteto kun ĉara entombigo el la Hallstatt-epoko. Dum mezepoko Diemerswil apartenis al la johanita komandorejo kaj malalta tribunalo de Münchenbuchsee, kiu post la reformacio de la jaro 1528 fariĝis berna voktejo. Post la fino de la Helveta Respubliko en la jaro 1803 Diemerswil estis atribuita al la distrikto Fraubrunnen. Post la malfondo de la distrikto Fraubrunne, la komunumo la 1-an de januaro 2010 estis atribuita al la administra distrikto Berno-Mezlando.
Mansvingo
Mansvingado esta vida saluto. Mansvingi oni faras per svingi la mano(j)n plurfoje dekstren kaj maldekstren. Per tiu svingado, oni altiras la atenton de alia persono. Tio ofte okazas de granda distanco, ĉar mangesto estas pli bone perceptebla ol verba komunikado. Ankaŭ por bonvenigi aŭ adiaŭi iun oni mansvingas.
Pola landvojo n-ro 19
La pola landvojo n-ro 19 (DK19) estas landvojo en orienta parto de Pollando, je longeco 460 km. Ĝi kunigas tri plej gravajn urbarojn en orienta Pollando: bjelostoka, lublina kaj rzeszówa (prononco: ĵeŝuva)
Egbert Bratt Grandin
Egbert Bratt GRANDIN (Marto 30, 1806 - Aprilo 16, 1845) estis printisto en Palmyra, Novjorko, konata pro sia eldonado de la unua eldono de la Libro de Mormon, sankta teksto de la eklezio de la Movado de la Sanktuloj de la Lastaj Tagoj.
Biografio
E. B. Grandin naskiĝis en Kvita proprieto, Monmouth Gubernio, Nov-Ĵerzejo, la plej juna de dek infanoj, kaj estis edukita sur bieno apud Palmyra, Novjorkio. Ĉe dek ok li fariĝis metilernanto pri printilo ĉe la oficejo de Wayne Sentinel, kiun li aĉetis en 1827. Krom eldonado de ĵurnalo, Grandin vendis kaj bindis librojn kaj funkciigis pruntedonan bibliotekon. Li geedziĝis al Harriet Roger en 1828; ili ne havis gefilojn. Li mortis ĉe Palmyra.
István Finály
FINÁLY István (fina:li) estis hungara inĝeniero naskita en Koloĵvaro la 6-an de majo 1876 kaj mortinta en Budapeŝto la 13-an de februaro 1947.
Kariero
István Finály finis en la teknikuniversitato de Budapeŝto en 1898, poste li iĝis asistanto ĝis 1901 en la katedro de akvokonstruado. Poste per ŝtatstipendio li faris studvojaĝon en Germanio kaj Parizo. En jaroj 1903–1904 li laboris en la projektoficejo de profesoro O. Intze en Aachen. Inter 1905–15 li estis privatinĝeniero. En 1914 li iĝis doktoro pri teknikaj sciencoj. Li iĝis de 1917 ĉefinĝeniero de la Magyar Földgáz Rt., poste de 1929 de Rimamurányi-Salgótarjáni Vasmű Rt..
Pervouralsk
Pervouralsk (ruse Первоуральск) estas urbo en Sverdlovska provinco en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 65480.
La urbo estis fondita en jaro 1732 kiel loĝejo ĉe ferproduktanta uzino.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1933.