cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Reichenbach en Kander-Valo
Trafiko
Reichenbach im Kandertal situas ĉe la grava nord-sud-trajnlinio de la Berno-Lötschberg-Sempiono-Fervojo de Berno al Valezo kaj Italio kaj estas servata per lokaj trajnoj de tiu-ĉi fervojentrepreno. Diversaj poŝtaŭtolinioj krome zorgas por la fajna distribuo. Tra la komunumo pasas ankaŭ la kantona ĉefvojo n-ro 223, la tiel nomita Lötschberg-Vojo al Frutigen kaj Kandersteg.
Kuddewörde
Kuddewörde estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Duklando Lauenburg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumaro havis  loĝantojn. La kompare malgranda komunumo estas parto de la komunumaro Schwarzenbek-Land, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
13480 Potapov
13480 Potapov estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa geedzoj geastronomoj Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ kaj Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno, (en tiama Sovetunio, nun en Rusio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la rusa sovetunia pentristo de ikonoj kaj egiptologiisto Miĥail Miĥajlovic Potapov (cirile : Михаил Михайлович Потапов, 1904 — 2007, kiu faris serion da ikonoj en bizanca stilo de la 12-a jarcento por pluraj temploj. Li estas ĉefe konata pro sia pentroj kaj portretoj en la antikva egipta stilo.
Decimetro
Decimetro (simbolo: dm) estas SI-unuo de la longo egalas dekono (1/10) de metro. En scienco oni povas skribi 1 E-1 m aŭ 10−1 m
Loka regado kaj administrado en Kimrio
La loka regado kaj administrado en Kimrio estas organizita en 22 unuecaj administraj instancoj (angle: unitary authorities).
Notu ke la nomoj de malnovaj provincoj ankaŭ estas ofte uzataj en diversaj aferoj - ekzemple statistikoj, adresoj ktp. Tiuj historiaj provincoj estis Brecknockshire, Caernarfonshire, Cardiganshire, Glamorgan, Merionethshire, Montgomeryshire, Radnorshire, Clwyd, Dyfed, Gwent, Mid Glamorgan, South Glamorgan kaj West Glamorgan.
Knedliko
Knedliko estas ĉeĥa nacia manĝo, pastaĵo kuirata en bolanta akvo.
Etimologie la vorto devenas de la germana "Knödel", la ĉeĥa sufikso -ik ĉi tie signifas diminutivon kiel la Esperanta -et-, ĉar unuopaj knedlikoj estiĝas per tranĉado de granda knedlikego.
Iomete salitan farunon oni metas en pladon, enverŝas lakton kun dismiksita ovo kaj dispecigita gisto, per kio estiĝas ne tre densa pasto. Dum la pasto ripozas, oni tranĉas bulkon je malgrandaj pecetoj, enmiksas en la paston kaj formas el ĝi longan cilindroforman knedlikegon 10 cm dikan kaj metas ĝin en bolantan salitan akvon. Post 15 minutoj oni turnas ĝin. Kuiritan knedlikegon oni tranĉas minimume je du partoj, por ke povu eliri la vaporo. Poste oni tranĉas diskojn 1–2 cm dikajn kaj metas ilin sur teleron (anstataŭ terpomoj aŭ rizo) kiel garnaĵon al viando. Plie oni almetas iun saŭcon aŭ brasikon.
Patologio
Patologio aŭ malsanoscienco estas scienco, kiu studas la malsanojn, kaj ties efikojn. La vorto "patologio" deriviĝas de la grekaj vortoj pathos (malsano) kaj logia (scienco).
Knedliko
En la vendejoj oni vendas industrie produktatajn knedlikegojn, longajn 30 cm (hejme la virinoj kuiras malpli longajn bulegojn, laŭ grandeco de la hejma kaserolo). Do la aĉetata knedlikego estas malvarma, sed freŝa (tiutage kuirita), antaŭ la metado sur la teleron oni varmigas ĝin per vaporo aŭ en mikro-onda forno.
Patologio
Pli specife, ĉi tiu fako havas la taskon studi ŝanĝojn strukturajn, bioĥemiajn kaj funkciajn, kiuj produktas malsanojn en ĉeloj, histoj kaj organoj. Patologio uzas iloj molekulaj, mikrobiologiaj, inmunologiaj kaj morfologiaj por provi klarigi la etiologion kaj manifestacio klinikaj (signoj kaj simptomoj), kiuj aperas en pacientoj, kaj proponas bazojn raciajn por la traktado kaj profilaktiko.
Knedliko
Ŝatataj estas ankaŭ knedlikoj el terpoma pasto, kiu havas formon de bulo, farĉita per pecetoj de salamo, lardo aŭ plej ofte per grivoj. Oni manĝas ilin kutime kun kuirita spinaca saŭco.
Patologio
Procezo patologia
Procezo patologia estas komponata el kvar aspektoj bazaj: etiologio, patologigenio, ŝanĝoj morfologiaj kaj manifestacio klinikaj (ŝanĝoj funciaj). La bazo de ĉi tiu rezono estis enigita de Rudolf Virchow, la patro de la patologio moderna, en la jarcento 19, kiu asertis ke ĉiuj formoj de malsano estas la rezulto fina de ŝanĝojn molekulaj aŭ strukturaj de ĉelo.
Knedliko
Variaĵoj
Krom ne dolcaj knedlikoj, ekzistas ankaŭ dolĉaj knedlikoj plenigitaj kun fruktoj kiuj estas ĉefe ŝatataj de infanoj.
Klasika prunknedliko estas sana pruno (sen vermo, sen putro, sed kun kerno), tegita per maldika tavolo de dolĉa pasto, kuirita en bolanta akvo. Unu porcio sur telero enhavas ĉirkaŭ dek tiajn knedlikoj. Oni ilin ankoraŭ surŝutas per muelita papavo miksita kun sukero - kaj bonan apetiton!
Patologio
Etiologio
Kaŭzoj etiologiaj ofte dividiĝas laŭ genetikaj kaj akiritaj. En la historio de medicino ekzistis pluraj modeloj pri kialoj de malsanoj, inter kiuj elstaras la modeloj unufaktoraj (nur unu agento hazarda) kaj la multfaktoraj (pluraj kondiĉoj favoras la disvolviĝo de malsano).
Knedliko
Variaĵoj
Alia varianto de dolĉa knedliko estas knedlikoj ŝvelintaj, pufiĝintaj. Ili estas grandaj kiel tenispilko kaj enhavas aŭ marmeladon (prunan, abrikotan, fragan) aŭ fruktojn mem (kutime kelkajn ĉerizojn aŭ unu abrikoton). Ankaŭ ilin oni ankoraŭ dolĉigas per sukerpapavo.
Patologio
Patogenezo
Patogenezo estas sekvenco de okazaĵoj, kiuj konstituas la respondo de ĉeloj aŭ histoj antaŭ perilo etiologia, el stimulo komenca ĝis la esprimo fina de malsano.
Efiko de Purkyně
Efiko de Purkyně (laŭ la ĉeĥa fiziologo Jan Evangelista Purkyně): dum krepusko la homa okulo perceptas la bluan koloron pli bone ol la ruĝan, tial ĉe tagiĝo la bluaj objektoj aperas kiel la unuaj kaj ĉe vesperiĝo malaperas kiel la lastaj.
Patologio
Patogenezo
Ĉi tiu aspekto de la patologio ofte estas konsiderata la plej grava, pro ke studas la rilatoj inter periloj etiologiaj kaj fiziologio.
Ŝanĝoj morfologiaj
Ŝanĝoj morfologiaj estas ŝanĝoj strukturaj de histoj aŭ ĉeloj, kiuj karakterizas al malsano au permesas diagnozi procezon etiologian.
Manifestacioj klinikaj
Manifestacioj klinikaj estas la esprimo de ŝanĝoj genetikaj, bioĥemikaj kaj strukturaj de ĉeloj kaj histoj, kaj kondiĉas ties evoluon.
Friedrich Eduard Schulz
Friedrich Eduard Schulz (1799-1829) estis germana filozofo kaj orientalisto, kiu estis unu el la unuaj malkovrintoj de evidentaĵoj pri la ferepoka ŝtato Urarto. Schulz malkovris kaj kopiis multnombrajn kojnoformajn surskribojn kaj ankaŭ re-malkovris la Keliŝin-steleon. Resumo de lia komencaj malkovroj estis eldonitaj en 1828. Schultz restis en la regiono, kaj estis murdita kun du persaj oficiroj kaj kvar de liaj servantoj fare de de kurdoj en 1829 proksime al Başkale.
Domokos Gyallay
GYALLAY Domokos (djalai) (foje Domokos Gyallay Pap) estis hungara verkisto naskita en Bencedo la 4-an de aŭgusto 1880 kaj mortinta la 11-an de aprilo 1970 en Budapeŝto. familinomo Pap
TGV TMST
TGV TMST (franca klasifiko, TransManche Super Train, estas la plej altkvalita trajno trans Maniko) alinome British Rail Class 373 (brita klasifiko), ankaŭ konata kiel "Eurostar" estas altrapida elektra trajno dezajnita por servi la alt-rapidlinion Eurostar inter Britio, Francio kaj Belgio tra la Manika Tunelo.
Domokos Gyallay
Biografio
Domokos Gyallay estis la patro de Zsigmond Gyallay-Pap. La mezlernejon li finis en Székelykeresztúr kaj Koloĵvaro (1899). Li akiris diplomon pri historio kaj latina lingvo en la Universitato de Kluĵo (1906). Li estis mezlerneja instruisto en Torda. Ekde decembro de 1906 ĝis aprilo de 1908 li estis respondecredaktoro de gazeto Aranyosvidék, ĝis novembro de 1909 ĝia ĉefkunlaboranto. Li estis membroj de Societo Kisfaludy kaj de Societo Petőfi.
TGV TMST
Kiel TGV-trajno, "Eurostar" devias de ili en havigo de pli malgranda larĝo por egali la britan dimension de la veturanta materialo, kaj ankaŭ zorgas pri aktuala kolekto de la tria kontaktrelo (750 V KK). Krome, la elektrotrajno havas pliigitan longon - ĝis (20 veturiloj, London and Continental Railways (LCR) funkciigas trajnojn de 16 veturiloj). El ĉiuj multoblaj trajnunuoj en operacio en la Unuiĝinta Reĝlando, "Eurostar" estas la plej longa kaj plej rapida.
Fernán Caballero
Por alia uzo vidu artikolon Fernán Caballero (Ciudad Real) pri la municipo de la provinco de Ciudad Real. --- Fernán Caballero estis la pseŭdonimo uzata de la verkisto en hispana Cecilia Böhl de Faber y Larrea (Morges, Kantono Vaŭdo, Svisio, 24-a de decembro de 1796 – Sevilo, Hispanio, 7-a de aprilo de 1877).
Biografio
Cecilia naskiĝis en Morges (Kantono Vaŭdo), Svisio, la 24a de decembro de 1796. Estis filino de la germana konsulo Juan Nicolás Böhl de Faber kaj de Frasquita Larrea, ambaŭ verkistoj, la patrino uzante seŭdonimon de Corina.
21292 Kanetakoichi
21292 Kanetakoichi estas asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 1:2 kun Marso.
Cinamila fosfato
Cinamila fosfato aŭ tricinamila ortofosfato estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la cinamila alkoholo kaj fosfata acido. Ĝi estas senkolora likvaĵo, nesolvebla en akvo, sed solvebla en etanolo, kloroformo kaj nepolaraj organikaj solvantoj. Cinamila fosfato posedas 27 karbonatomojn, 27 hidrogenatomojn, 4 oksigenatomojn kaj 1 fosforatomon. Cinamila fosfato uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de cinamilaj derivaĵoj.
Fernán Caballero
Biografio
Dum ŝiaj unuaj jaroj ŝi loĝis en Germanio, kaj revenis kun sia familio al Kadizo en 1813, kiam ŝi estis 17jaraĝa. Ŝi edziniĝis la 30an de marto de 1816 kun la kapitano Antonio Planelles y Bardaxí. La paro translokiĝis al Puerto Rico, ĉar ŝia edzo ricevis postenon tie, sed tiu geedzigo malmulte daŭris, ĉar mortiĝis la edzo.
21292 Kanetakoichi
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazurō Watanabe elde la Observatorio de Kitami (Hokajdo, Japanio).
Nomo
Ĝia nomo honoras Koichi Kaneta, kiu estas fascinata de la plenaj depost li spektis sian unuan elde Hokajdo en 1963. De tiam, li partoprenis al ekspedicioj pri sunaj eklipsoj tra la mondo. En Ĉinio li kontemplis la plenan eklipson de 2009 dum sia sesa ekspedicio.
Fernán Caballero
Biografio
Ŝi translokiĝis al Hamburgo, norde de Germanio, kie ŝi loĝis kun sia avino. Poste ŝi translokiĝis al El Puerto de Santa María, Hispanio, kie ŝi konis Francisco Ruiz de Arco, markizo de Arco Hermoso. La 26a de marto de 1822 ŝi denove edziniĝis, nun al markiso, en Sevilo. En majo de 1835 ŝi vidviniĝis denove.
Tuj poste konis Antonio Arrom de Ayala, al kiu edziniĝis en 1837. Sed Ayala estis malsana je ftizo kaj kun problemoj ekonomiaj kio estis tialo de memmortigo en 1863.
Staffordshire
Staffordshire estas unu el la graflandoj de Anglio. Ĝi situas en la regiono West Midlands. La ĉefurbo estas Stafford. Laŭ stato de la jaro 2000, en la teritorio vivis loĝantoj. Ĝi kovras areon de kvadrataj kilometroj. La ĉefa ekonomiaj branĉoj estas agrikulturo, potfarado, karbminado kaj bierfarado.
Fernán Caballero
Biografio
Ŝi mortiĝis en Sevilo la 7-a de aprilo de 1877.
2391 Tomita
2391 Tomita estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo Karl Wilhelm Reinmuth elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Fernán Caballero
Gravo
Ŝi partoprenis en polemika debato inter romantikismaj verkistoj defende la plej tradiciajn kaj reakciajn tendencojn, plej proksime al la katolikismo.
2391 Tomita
Nomo
Ĝia nomo honoras la japanan astronomon Kōichirō Tomita.
Fernán Caballero
Gravo
Spite sia konservativismo, ŝi kuraĝis eniri en maĉisma medio de tiamaj literaturistoj, sed kiam ekpublikiĝis adoptis seŭdonimon tute masklisman, ĉar Fernán estas praformo de Fernando, Ferdinando, kaj Caballero estas kutima familinomo hispana, sed signife kavaliro.
Ĉefe en La familia de Alvareda kaj La gaviota, ŝiaj plej konataj verkoj, ŝi antaŭanoncas la venon de nova literatura stilo, nome realismo.
Alderley Edge
Alderley Edge estas vilaĝo kaj municipo en Cheshire, Anglio. En 2011, ĝi havis 4,638 loĝantojn.
Alderley Edge estas je 6 mejloj (10 km) nordokcidente de Macclesfield kaj je 15 mejloj (24 km) sude de Manchester. Ĝi situiĝas ĉe la bazo de deklivo kaj densa arbara sabloŝtona klifo nome, Alderley Edge, kiu estas la plej karaktera topografia trajto de la areo kaj superrigardas al la Ebenaĵo de Cheshire.
Alderley Edge estas bone konata pro ties alfluo kaj multekostaj loĝejoj, kiuj estas ene de la tiel nomata Ora Trianglo de Cheshire. Alderley Edge havas selektitajn kafejojn kaj modovendejojn kaj allogis nombrajn futbalistojn de la Supra Ligo, aktorojn kaj milionulajn negocistojn. Ĝi estas unu el plej multekostaj kaj dezirataj lokoח por loĝi en Britio ekster Centra Londono.
Batalo de Villalar
La Batalo de Villalar [bijalAr] estis la decida epizodo de la Milito de la Komunumoj de Kastilio per kio militis la imperiaj armeoj de Karlo la 1-a kaj tiuj de la Komunuma Junto estritaj de Juan de Padilla, Juan Bravo kaj Francisco Maldonado, okazinta la 23an de aprilo de 1521 ĉe la loko de Villalar (nuntempe Villalar de los Comuneros provinco de Valladolid, Hispanio).
La batalon venkis la imperia armeo kaj finigis la Militon de la Komunumoj en la nordo de Kastilio, kaj tuj estis senkapigitaj la 24an de aprilo la tri komunumaj kapitanoj.
Omaĝe al tiu Batalo de Villalar oni elektis la 23an de aprilo por celebri ĉiujare la regionan tagon de la regiono Kastilio-Leono.
La 23a de aprilo
La komunuma armeo eliris la 23an de aprilo de 1521 mateniĝe al Toro, kiu estis ribela komunumo. Estis pluva tago, maltaŭga por milita translokiĝo. La soldatoj de la komunuma armeo premis horojn antaŭe na Padilla por ke ĝi realigu ian movoe en la zono. Tiu decidis eliri al Toro serĉe de helpo kaj provizo. Ĉe Vega de Valdetronco la batalo jam estis neevitebla. La pluvo plufalis forte kaj Padilla devis serĉi ŝirmejon por realigi la batalon.
La unua loko elektita estis Vega de Valdetronco, sed la armeo ne obeis ties ordonojn. La sekva loko survoje al Toro, post Vega de Valdetronco, estis Villalar kaj tiu estis la loko kie okazos la batalo.
La batalo
La komunuma armeo, klare malmultnombra kompare al la trupoj de la imperiestro Karlo la 5-a, klopodis ke la batalo okazu ene de la vilaĝo. Por tio ili instalis la kanonojn kaj la reston de artilerio surstrate. Multaj el la luktantoj profitis la komencan konfuzon por fuĝi al siaj loĝlokoj aŭ aliaj najbaraj al Villalar.
La batalo estis masakro, kaj je noktiĝo en la vilaĝo, oni aŭskultis nur la kriadon de vunditaj komunumanoj kiuj kuŝis sur kampoj, dum ili estis mortigitaj. La ĉefaj komunumaj kapitanoj, Padilla, Bravo kaj Maldonado, estis vivantaj kaptitaj, arestitaj kaj je juĝatendo.
Konsekvencoj
La soldatoj de la komunuma armeo kiu sukcesis fuĝi, faris ĝin al Toro kaj parto de la venkita armeo pasis al Portugalio tra la landlimo de Fermoselle. La resto unuiĝis kun Acuña en Toledo, plifortigante la reziston de la urbo ĉe la rivero Taĵo kelkajn pliajn monatojn. La batalo kaŭizs finfine la morton de inter 500 al 1.000 komunumaj soldatoj kaj la kapton de pliaj 6.000, kiuj estis enprizonigitaj.
Vrbica (Ĉoka)
Vrbica (serbe Врбица, hungare Egyházaskér) estas malgranda vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto Norda Banato, en municipo de Ĉoka.
Situo
Vrbica situas sur ebenaĵo, laŭ la rumana landolimo, laŭ traira flankovojo, laŭ fervojo el Kikinda.
Historio
Hungaroj alvenis en 896 kaj ili fondis ŝtaton en 1000. Post la turka erao diversaj popoloj alvenis al la senhomaj lokoj. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la loko apartenis al Hungario, al Torontál, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Vrbica 404 da homoj, (hungaroj 372 (92 %), serboj kaj jugoslavianoj po 11 (3 %), kroatoj 4 (1 %) kaj aliaj).
Komunumoj pri egyházas (=ekleziejo) en Hungara reĝlando
Komence en Hungarujo ĉiuj 10 vilaĝoj kune devis havi komunan preĝejon. Tiu vilaĝo, kie tiu konstruiĝis, nomiĝis "ekleziejo" vilaĝo havanta preĝejon. Jen listo, kie tiu rango restis:
Rambla Just Oliveras (Metroo de Barcelono)
Rambla Just Oliveras aŭ L'Hospitalet de Llobregat estas stacio sur linio 1 de la Metroo de Barcelono, situanta en L'Hospitalet de Llobregat.
Vrbica (Ĉoka)
Komunumoj pri Kér en Hungara reĝlando
Kér estas unu el la 7 hungaraj gentoj.
Vinvilaĝo
Vinvilaĝo estas titolo de iu ajn komunumo en Hungario, kie la lokaj vinkulturistoj fondas ligon por defendi la lokan bonkvalitan vinkulturadon. La origina hungara esprimo estas montovilaĝo, sed spite la nomon rajtas aparteni urbo, fine ankaŭ ebenaĵa vilaĝo.
Tiu aranĝaĵo naskiĝis en 1894 laŭ parlamenta leĝo. En la komunumo la fondintoj povas esti la lokaj vinkulturistoj, kiuj elektas vinvilaĝestron. Vinkultura regiono konsistas el vinvilaĝoj. Tutlanda Vinkultura Konsilio konsistas el vinkulturaj regionoj.
En Hungario troviĝas 313 da vinvilaĝoj (el ili 3 departamentejoj), kiuj formas 23 da vinkulturaj regionoj.
Vinkulturaj regionoj en Hungario:
NGC 1427
NGC 1427 (aliaj indikoj — PGC 13609, ESO 358-52, MCG -6-9-21, FCC 276) estas galaksio en konstelacio Forno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
12189 Dovgyj
12189 Dovgyj estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 5-a de septembro 1978 de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno, (en tiama Sovetunio, nun en Rusio).
Nomo
Ĝia nomo honoras Stanislav Oleksijoviĉ Dovgij (cirile : Станіслав Олексійович Довгий), korespondan anon de la Ukraina Nacia Scienca Akademio, scienciston en la kampo de la mekaniko, konatan pro liaj esploroj pri la matematika simulado de terfizikaj procezoj kaj pri la problemoj de la ekologia sekureco.
Pierreville (Manche)
Pierreville estas franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Pierrevillais.
Sudokcidenta Afriko
Germana kolonio
Kiel germana kolonio el 1884, ĝi estis konata kiel Germana Sudokcidenta Afriko. Germanio havis malfacilaĵojn por administri la teritorion, kiu, pro la germana politiko pri indiĝenoj, spertis multajn insurekciojn, ĉefe de tiuj estritaj de la gerilestro Jacob Morenga. La ĉefa haveno, nome Walvis Bay, kaj la Pingvenaj Insuloj estis aligitaj de Britio kiel parto de la Kabkolonio en 1878, kaj iĝis parto de la Unio de Sud-Afriko en 1910.
Kuden
Kuden estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Dithmarschen de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Nanase Kiryu
Nanase Kiryu (木龍 七瀬 n. ) estas japana futbalisto. Ŝi de 2010 ĝis 2014 membris en la japana virina nacia teamo de futbalo.
Studenta Esperanto-Klubo (Zagrebo)
La unua junulara esperanta klubo en Zagrebo estis Akademia Esperanta Klubo, fondita en la jaro 1929. Multaj konataj esperantistoj estis membroj de tiu klubo: Ivo Rotkvić, Ivo Lapenna (poste prezidanto de UEA) kaj aliaj.
SEK estis fondigita en la jaro 1957 de du grupoj de studentoj, la unua de membroj de klubo "Bude Borjan" kaj la alia de studentoj de Ekonomia fakultato.
Dum jaroj la plej aktiva estis drama grupo de SEK fondita en 1959 kiun gvidis konata aktoro Mladen Šerment kaj multfoje estis gastigita eksterlande kaj en Kroatio estis konata ankaŭ ekster Esperantujo.
Jazzkantine
Historio
Jam per sia unua verko nome Jazzkantine – ne laste danke al elstara programo – ili sukcesis kontrakti kun diskeldonejo BMG Hamburg kaj eniri la furorkantajn ranglistojn. En 1996 la bando ricevis por tio la muzikpremion Echo laŭ la kategorio plej bona ĵazdproduktaĵo; krome la ensemblo ricevis la Germanan Ĵaz-Premion kaj la Oran Orelon.
Studenta Esperanto-Klubo (Zagrebo)
Post la jaro 1992, aktivuloj de SEK iĝis la "kerno" de Kroatia Esperanto-Junulara Asocio, kiu post la ŝtata sendependiĝo de Kroatio rajtis formale fondiĝi kaj iĝi landa sekcio de TEJO.
Jazzkantine
Historio
Ekde 1994 la bando prezentis pli ol 1000 koncertojn en Germanujo, Aŭstrujo kaj Svisujo, i.a. ĉe la Ĵazfestivalo je Montreux. La 6-an de aprilo 2002 okazis kadre de la eventoserio „hr3@night“ en la foiregohaloj de Kassel koncerto kune kun la bandego de la Heslanda Radio (estro: Jörg Achim Keller). La bando kunproduktis kvar projektojn kun la Ŝtata Teatro je Brunsvigo, nome Tanzzkantine, Braunschweich, Braunschweich!, Ölper 12 Pöints kaj Ölper 12 Pöints - Die zweite Staffel kaj "Unser Eintracht".
En 2008 aperis la disko Hell's Kitchen, sur kiu la bando novinterpretas ŝtonrokajn kantojn laŭ sia aparta sono (i. a. kun gastkantistoj Xavier Naidoo, Max Mutzke, Tom Gaebel kaj Pat Appleton de DePhazz. La albumo atingis rangojn 1 en interreta ĵazranglisto kaj julion de 2008 ankaŭ en la ĵazranglisto de la germana firmao Media Control.
Ekde aprilo de 2011 la ritmosekcio de Jazzkantine prezentas en la teatraĵo "Fleisch ist mein Gemüse" kiel "Tiffanys" en la Ŝtata Teatro je Brunsvigo.
Alia projekto de Jazzkantine estas Blauhausband. Kvar - ĝis kvinfoje ĉiujare ĉi tiu bando spontankoncertas en la Teatro. Krom membroj de Jazzkantine (baza ensemblo: Christian Eitner, Tom Bennecke, Andy Lindner, Christian Winninghoff, Heiner Schmitz) gastmuzikistoj sekvas inviton al kunmuzikado, interalie ĝis nun Roger Cicero, Pat Appleton, Dr. Ring Ding, Sam Leigh Brown (Frank Popp Ensemble), Mädditation (Mousse T. Band), Rock DJ HandTrix (Such A Surge), B. La (Cultured Pearls), Tom Gaebel, Silent Radio, Sascha Münnich kaj Phil Barnes.
Decembron de 2011 kroma teatroproduktaĵo kunverkita kun Jazzkantine travivis unuafojan prezentadon: "Die Braunschweiger Weihnachtsgeschichte". Kune kun la multjara kunulo Peter Schanz (aŭtoro ka reĝisoro) la bando prezentis kristnaskodramon en historia spegultendo sur brunsviga placo.
Marton de 2012 Jazzkantine publikigos novan albumon ĉe Universal Music. Ĉi tiu enhavo laŭ indikoj de la bando novinterpretaĵojn de popularaj germanaj popolkantoj.
FAMAS
La nomo signifas Fusil d'assaut de la Manufacture d'armes de Saint-Étienne Pafilo Farita je la fabriko de pafilo de Saint Etienne, ĝi estis farita en 1973 kaj ĝi devenis la oficiala pafilo de la regimentoj de la franca armeo ekde 1983.
Kun la AK-47, ĉi tiu pafilo estas unu el la plej konataj pafiloj de la mondo.
(19273) 1995 XJ
(19273) 1995 XJ estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice en Ĉeĥio.
Paul Maximilian Schüller
Paul Maximilian Schüller (naskiĝis la 1999) estas germana infana aktoro.
Ekde la jaro 2004 la knabo publike aktoras en pluraj kinejaj kaj televidaj filmoj. Inter ili aparte menciindas la germanlingva kineja filmo Das Leben der Anderen de la filmproduktoro kaj reĝisoro Florian Henckel von Donnersmarck, kiu en 2006 ricevis la Eŭropan Filmpremion kaj en 2007 la usonan Akademian Premion kiel plej bona ne-usona filmo, kaj la en Germanlingvio aparte sukcesa kineja filmo Keinohrhasen de la aktoro, reĝisoro kaj kinproduktoro Til Schweiger.
Mongkut
Mongkut, konata ankaŭ kiel reĝo Rama la 4-a, kun reĝotitolo Fra Ĉom Klao Ĉao Ju Hua (naskiĝis la, mortis la ), estis la kvara monarko de Siamo (Tajlando) ene de la Dinastio Ĉakri, kiu regis de 1851 ĝis 1868.
Ekster Tajlando, li estas plie konata kiel la reĝo en la muzikalo de 1951 kaj en la filmo de 1956 samnome The King and I, bazitaj sur filmo de 1946 nome Anna and the King of Siam – siavice bazita sur romano de 1944 de la usona misiisto pri la jaroj de Anna Leonowens en lia kortego, de 1862 ĝis 1867, kiu inspiris la longan serion de fikcioj, inter kiuj ankaŭ la filmo Anna kaj la reĝo de 1999 kun Jodie Foster kiel Anna Leonowens kaj Chow Yun-Fat kiel la Reĝo Mongkut.
Dum lia regado, la premo de la okcidenta ekspansiismo tuŝis por la unua fojo Siamon. Mongkut akceptis la okcidentajn plinovigojn kaj iniciatis la modernigon de sia lando, kaj en teknologio kaj en kulturo — kio havigis al li la kromnomon "La patro de scienco kaj teknologio" en Siamo.
János Antal
János Antal
Komunumo de Teruelo
La Komunumo de Teruelo aŭ en hispana Comunidad de Teruel estas komarko de Aragono (Hispanio) situa en la centro de la provinco Teruelo. Ties ĉefurbo estas Teruelo. Ĝi estas inter la Sierra de Albarracín okcidente kaj Gúdar-Javalambre oriente. La triopo okupas la sudan duonon de la provinco.
Municipoj
La komarko enhavas la jenajn municipojn:
Geografio
Ĝi limas norde kun la komarkoj Jiloca kaj Cuencas Mineras, okcidente kun la Sierra de Albarracín, oriente kun Maestrazgo kaj Gúdar-Javalambre kaj sude kun la provinco Kvenko (Kastilio-Manĉo) kaj la Rincón de Ademuz, en la provinco Valencio (Valencilando).
La komarko kiel institucio
La leĝo de kreado de la komarko estas 7/2003 de la 12-a de marto de 2002. Ĝi konstituiĝis en la 28-a de aprilo de 2002. La kompetenco estis transpasataj en la 1-a de oktobro 2003.
Ekonomio
La industrio de la komarko koncentriĝas ĉefe en la ĉefurbo, Teruelo, pro servoj, iom da industrio, komerco, turismo ktp. En la aliaj lokoj eltaras la brutobredado, ĉefe por la prilaborado de ŝinkoj kun deven-nomigo; kaj la agrikulturo, ĉefe de seka produktado. Gravas ankaŭ por la ekonomio la Paleontologia Parko de Galve kaj la tema parko Dinópolis.
Dumetil-sulfuroksido
Dumetil-sulfuroksido aŭ  C2H6OS ankaŭ konata kiel DMSO estas organika sulfura solvanto, higroskopa, senkolora, senprotona likvaĵo kun milde toksaj kaj antiinflamaj proprecoj, uzata en kemiaj sintezoj kaj en organikaj reakcioj. DMSO estas topike uzata por doloro-malpliigo, vundo-, brulo- kuracadoj kaj muskolaj kaj skeletaj damaĝoj. DMSO estas same topike uzata en la traktado de doloraj kondiĉoj tiaj kiaj kapdoloroj, osto-artrito, reŭmatoida artrito, kaj seriozaj vizaĝo-neŭralgioj.
Aliaj uzoj inkludiĝas kataraktoj, glaŭkomo kaj aliaj retino-malsanoj; por traktado de piedo-malkomfortoj inkluzivante Hallux valgus, piedkaloj, kaj en la traktado kontraŭ ungofungoj; kaj por haŭtotraktado en kazoj de keloidaj cikatroj kaj sklerodermo. Kelkfoje ĝi topike uzatas en haŭto-traktado kaj histo-damaĝoj kaŭzataj de kemioterapio tiam kiam ĝi filtras el la intra-vejno uzata por ĝia aplikado. DMSO estas uzata sola aŭ kombinita kun aliaj drogoj en la trakado de doloroj asociitaj al zostera malsano
Potosiio
Potosiio (Potosí) estas departemento de Bolivio, en la sudokcidento de la lando, ĉe la bordoj al Ĉilio kaj Argentino. Ĝi kovras areon de kvadrataj kilometroj. Laŭ stato de la jaro 2001, en la departemento sume vivis homoj - laŭ takso de la jaro 2010 intertempe estu pli ol 788,000. Administra centro de la departemento estas la samnoma urbo Potosí.
La teritorio estas plejparte montara, roka kaj nefekunda. Parto de ĝi estas la lago Salar de Uyuni, la tutmonde plej granda salakva lago.
Toni Ortelli
Antonio "Toni" Ortelli naskiĝis 1904-11-25 en Schio, Italio, mortis 200-03-03, estis italia montgrimpanto, dirigento kaj komponisto.
Ortelli estas konata en la sudaj Alpoj de Italio, Svisio kaj Aŭstrio kiel komponisto de la populara kanto "La Montanara", la kanto de la montaroj. Li skribis la melodion kaj tekston en 1927 dum ekskurso en montaro. La teksto estas tradukita en 148 lingvojn.
Roccadaspide
estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Kampanio kaj la provinco Salerno. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Kristana patrono estas la sankta Sinforosa de Tivoli, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.
Najbaras la komunumoj Albanella, Aquara, Capaccio, Castel San Lorenzo, Castelcivita, Felitto, Monteforte Cilento kaj Trentinara.
672 Astarto
672 Astarto estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita de la germana astronomo August Kopff, la elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la fenicia diino Astarto.
Kantono Greene (Iovao)
La kantono Greene - angle Greene County - estas unu el la 99 kantonoj de la usona Iovao. La administra centro estas la urbo . La kantono estis fondita la.
Pirou
Pirou estas franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Pirouais.
2392 Jonathan Murray
2392 Jonathan Murray estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Nomo
Ĝia nomo honoras Jonathan Murray, filon de Bruce kaj Suzanne Murray, geamikoj de la gemalkovrintoj. Jonathan naskiĝis la kelkaj semajnoj post la asteroida malkovro.
Kad Merad
Kad Merad - franca prononco laŭ sistemo IFA [] - estas franca komikisto, filma kaj televida aktoro, scenaristo kaj filmreĝisoro. Li naskiĝis en Sidi Bel Abes (Alĝerio), do nun estas -jara.
Li interalie brilis en la filma komedio Bienvenue chez les Ch'tis de 2008, en kiu precipe temis pri antaŭjuĝoj de la francoj el la sunplena sudo de la lando kontraŭ la laŭdire pluva, griza kaj senkultura pleja nordo de la lando, la historia franca Flandrio, baze la arondismentoj Dunkerque kaj Lille. Sekvajare, li havis simile, internacie atentatan rolon en la filmo Le Petit Nicolas, filma adaptigo de serio de klasikaj infanlibroj de René Goscinny (aparte konata pro la bildstrioj pri Asterikso) kaj Jean-Jacques Sempé.
Siama revolucio de 1932
La Siama revolucio de 1932 aŭ Siama puĉo de 1932 (en taja: การปฏิวัติสยาม พ.ศ. 2475 aŭ การเปลี่ยนแปลงการปกครองสยาม พ.ศ. 2475) estis ŝlosila mejloŝtono en la historio kaj politiko de Tajlando en la 20-a jarcento. Tiu revolucio, fakte puĉo, estis preskaŭ sensangoelverŝa transiro la 24an de junio 1932, kiu ŝanĝis la sistemon de regado en Siamo el absoluta monarkio al konstitucia monarkio. La "revolucio" estis organizita de kompare tre malgranda grupo de militistoj kaj civiluloj, kiuj formi la unuan politikan partion de Siamo, nome Ĥana Ratsadon (Popola Partio). Ĝi metis finon al 150 jaroj de absolutismo sub la Ĉakri Dinastio kaj preskaŭ 800 jaroj de absoluta regado de reĝoj super la historio de Tajlando. Ĝi estis rezulto de tutmmonda historia ŝanĝo same kiel de enlandaj sociaj kaj politikaj ŝanĝoj. Ĝi ludis gravan rolon en la historio de Tajlando ankaŭ ĉar la popolo de Siamo ricevis sian unuan konstitucion.
Nagyigmánd
Nagyigmánd (nadjigmAnd) estas grandvilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario en regiono Norda Transdanubio, en departemento Komárom-Esztergom, en subregiono de Komárom. Nagy signifas: granda.
Situo
Nagyigmánd situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Székesfehérvár-Komárom. Aŭtoŝoseo M1 inter Budapeŝto-Vieno estas ne tro for, en la sama direkto biciklovojo preteriras. Győr troviĝas 35 km-ojn.
Historio
La komunumo estas menciita unuafoje en 1233, kiun la tataroj en 1242, la turkoj en la 16-a jarcento faris senhoma, fine la francoj detruis la vilaĝon en 1809. La katolika paroĥo en 1749, la baroka romkatolika preĝejo omaĝe al Sankta Miĥaelo en 1777, la kalvinana preĝejo kun 39 m-ojn alta turo en 1889 konstruiĝis. En 1863 apud la vilaĝo oni fosis puton, kies akvo kaŭzis lakson por homoj kaj por bestoj. Post la ekzameno oni konstatis kuracan trinkakvon, kiu faris tutlande fama la komunumon. En 1944 la judoj estis deportitaj, en 1945 la Ruĝa Armeo sieĝis la setlejon dum 10 tagoj, kiu tute ruiniĝis. Oni malpermesis la vendadon de kuracakvo depost 1988, ĉar la agrokulturado venenis la akvon.
Famuloj
En Nagyigmánd naskiĝis József Pápay (lingvisto).
Erika Mann
Erika Julia Hedwig MANN (naskiĝis la 9-an de novembro 1905 en Munkeno, mortis la 27-an de aŭgusto 1969 en Zuriko, Svislando) estis germana verkistino, ĵurnalistino kaj aktorino. Ŝi estis la filino de Thomas Mann, la fratino de Klaus Mann kaj Golo Mann kaj la nevino de Heinrich Mann.
La verkaro de Erika Mann konsistas ĉefe el infanliteraturo, rakontoj, eseoj, vojaĝraportoj, biografioj kaj tekstoj por la kontraŭnazia kabaredo Die Pfeffermühle kun kiu ŝi tre sukcese turneis tra Eŭropo. La nomon Die Pfeffermühle (la pipra muelilo) inventis ŝia patro Thomas Mann. En la jaro 1933 Erika Mann elmigris al Svislando, kvar jarojn poste al Usono. Tie ŝi provis daŭrigi sian kabaredan laboron (nomante la entreprenon The Peppermill), sed ne gajnis tiel grandajn sukcesojn kiel en Eŭropo. En 1952 ŝi revenis al Svislando, kie ŝi restis ĝismorte.
15155 Ahn
15155 Ahn estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Ryan J. Ahn, finalisto de la konkurso de sciencaj mezlernejoj Discovery Young Scientist Challenge (DYSC) de 2001. Li estis lernanto ĉe la  Landisville Middle School de Landisville (Pensilvanio, Usono).
NGC 1427A
NGC 1427A (aliaj indikoj — PGC 13500, ESO 358-49, MCG -6-9-16, AM 0338-354, FCC 235) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
3817 Lencarter
3817 Lencarter estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj Schelte J. Bus elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
Nomo
Ĝia nomo honoras Leonard J. Carter, (1922–1998), ĝeneralan sekretarion de la British Interplanetary Society.
Zoé Félix
Zoé Félix - franca prononco laŭ sistemo IFA [] - estas franca aktorino. Ŝi naskiĝis en Parizo (Francio), do nun estas -jara.
Ŝi interalie aktoris en la filma komedio Bienvenue chez les Ch'tis de 2008, en kiu precipe temis pri antaŭjuĝoj de la francoj el la sunplena sudo de la lando kontraŭ la laŭdire pluva, griza kaj senkultura pleja nordo de la lando, la historia franca Flandrio, baze la arondismentoj Dunkerque kaj Lille.
José María Salguero Rodríguez
José María SALGUERO Rodríguez (naskiĝinta en Guareña, 1957) estas hispana esperantisto, konata sub nomo Kani. Laŭ profesio li estas instruisto de la hispanaj lingvo kaj literaturo. Li loĝas en urbo Don Benito en Ekstremaduro, sudokcidenta regiono de Hispanio. Li estas membro de HEF, SATeH kaj SAT. Li klopodas kaj organizi fakan grupon de esperantistoj, kiuj laboru pri birdoj, kaj disvastigi esperanton en lernejaj kaj liberecanaj medioj.
Li kontribuis foje per artikoloj al gazetoj Boletín de HEF, Sennaciulo de SAT, Beletra Almanako, ktp. Li estis kun Javier Alcalde kunredaktoro de la kolektiva verko Antaŭ unu jarcento. Esperanto kaj la unua mondmilito.
Ekster la esperantaj medioj, li doktoriĝis per doktoriga disertacio pri Ramón J. Sender. Li emeritiĝis en 2017.
Erzsébet Bakos
BAKOS Erzsébet [bakoŝ] estas hungara tekstilartistino. Ŝi naskiĝis en Lunca Mureșului (Aluniș), (Rumanio) la 25-a de decembro 1946. Ŝi estas la edzino de skulptisto Ernő Lajos Ferencz.
Kariero
Erzsébet Bakos studis en fako pri insdustriarto de Arta Altlernejo de Kluĵo. Ŝi instruis en Miercurea Ciuc. De 1989 ŝi vivas en Hungario en Csömör.
Bled (lago)
Bled (Blejsko jezero) estas glacia lago kiu kuŝas en la Alpoj de Julian en nordokcidenta Slovenio. Ĝi estas apud la urbo Bled. La areo estas populara turisma loko.
La lago estas m longa kaj  m larĝa, ĝia maksimuma profundo estante 30.6 metroj. La lago estas lokigita en bela ĉirkaŭaĵo, ĉirkaŭbarita per montoj kaj arbaroj. Mezepoka kastelo Bled staras pli supre de la lago sur la norda bordo. Estas insulo lokigita en la lago kun kelkaj konstruaĵoj, la ĉefa el ili estas la Ĉieliro de Pilgrimada Preĝejo de Maria (slovene: Cerkev Marijinega vnebovzetja), konstruita en la 15-a jarcento.
Jazovo
Bazaj informoj
Jazovo, serbe Јазово, hungare Hódegyháza estas vilaĝo en Serbio, en aŭtonomio Vojvodino, en distrikto Norda Banato, en municipo de Ĉoka.
Historio
Hungaroj alvenis en 896 kaj ili fondis ŝtaton en 1000. Post la turka erao diversaj popoloj alvenis al la senhomaj lokoj. Ĝis fine de la 1-a mondmilito la loko apartenis al Hungario, al Torontál, poste al Reĝlando de serboj, kroatoj kaj slovenoj, depost 1928 al Jugoslavio. En 1941 la germana armeo okupis la regionon ĝis 1944. En 2002 loĝis en Jazovo 978 da homoj, (hungaroj 832 (85 %), serboj 92 (9 %) kaj aliaj).
Gyula Toronyi (pli juna)
Gyula Toronyi [djula toronji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Toronyi Gyula estis hungara operkantisto, bonvivanto (tenoro). Lia samnoma patro same estis operkantisto.
Biografio
Gyula Toronyi komence kantis en Teatro Városi en sia naskiĝurbo, poste en la teatra jaro 1929 li ricevis stipendion de la Reĝa Operejo de Budapeŝto. Ekde la sekva jaro li estis membro de la Operejo ĝis 1959. Li edziĝis dufoje pro divorco en 1926, respektive en 1933.
Giulio Mancini
Giulio MANCINI estis itala kuracisto, historiteoriisto, biografo kaj persona kuracisto de la papo Maffeo Barberini, unu el la grandaj arto-patronoj el ĉiuj tempoj. Enamiĝinto pri arto, li estis ankaŭ kolektisto kaj liaj skribaĵoj pri la samtempaj artistoj estas grava fonto pri la barokaj pentristoj tiaj kiaj Karavaĝo, Annibale Carracci, Nicolas Poussin kaj El Greco.
Eugen Wüster
Eugen Bernhard Casper WÜSTER ([vister]; naskiĝis la 10-an de oktobro 1898 en Wieselburg, mortis la 29-an de marto 1977 en Vieno) estis aŭstra industriisto, terminologo kaj fondinto de la moderna terminologia fako.
Wüster elpensis la internaciajn principojn de terminologia normigo kaj kontribuis signife al la fundamentoj de la moderna informa socio.
Li stampis la terminojn esperantologio kaj planlingvo. Inter la somero de 1918 kaj 1920 li verkis kiel 20 ĝis 22-jaraĝa studento la kernon de la enciklopedia vortaro Esperanta-germana ("Enciklopedia Vortaro"), kiu ankoraŭ nuntempe ne estas superita rilate al precizeco kaj fidindeco. La sperton kiun li akiris kun ĝi formis la bazon de lia Stuttgarta disertaĵo, kiu estas konsiderata kiel la fundamenta verko de la moderna terminologia scienco (2a eldono Bonn 1966).
Post la morto de Wüster, Infoterm transprenis lian heredaĵon, kiu pli poste fariĝis la Arkivo Eugen Wüster de la Universitato de Vieno. La Arkivoj de Eugen-Wüster ĉe la Universitato de Vieno same kiel ĉe la Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj de la Aŭstria Nacia Biblioteko baziĝas sur materialo kiun ili heredis.
Vivo
Wüster, filo de industriisto, studis elektroteknikon kaj diplomiĝis en 1927. En la jaro 1931 li doktoriĝis kaj samjare transprenis la gvidadon de familio-propra segilfabriko (kun elektrocentralo kaj laminejo). La fabriko ebligis al li financi multajn el siaj sciencoteoriaj kaj scienco-organizaj projektoj, interalie terminologian centron, el kiu poste fariĝis Infoterm. Li instruis kiel profesoro en la Universitato pri agrikulturo en Vieno.
Eugen Wüster kaj interlingvistiko
En juneco li aktive laboris en la Esperanto-movado kaj postlasis riĉan verkaron (vidu sube). La Enciklopedio de Esperanto jene karakterizas lian signifon por la movado:
Wüster estis tiom fascinata de la logiko, sistemeco kaj strukturo de la lingvo Esperanto, ke li jam komencis dum sia lerneja tempo verki enciklopedian vortaron 'esperanta-germana'.
Eugen Wüster kaj normigado
Eŭgeno Wüster akiris grandan renomon ankaŭ en sciencaj rondoj ekster nia movado. Lian verkon pri normigo en la tekniko tradukis Ernest Drezen en la rusan (1935) kaj en la sekva jaro sovetia normkomitato iniciatis fondon de la Teknika Komitato ISA 37, okupiĝanta pri la normigado de principoj de termin-farado kaj konstruado de fakvortaroj. Post la Dua Mondmilito, kiam ISA transformiĝis en ISO, Wüster atingis rekreon de la komisiono kiel ISO/TC 37 (Terminologio: principoj kaj kunordigado). Laŭ komisio de Aŭstria Normiga Instituto (germane Österreichischer Normenausschuss) Wüster transprenis en la jaro 1951 la sekretariejon ISO/TC 37 – "Terminologio (principoj kaj kunordigado)".
Eugen Wüster kaj terminologio
Kiel leksikografo Wüster kunlaboris por la unua eldono de la seslingva Internacia Elektroteknika Vortaro (International Electrotechnical Vocabulary, London 1938). Plie li laboris pri problemoj de bibliografiado, pri reformo de la germana ortografio, pri la Universala dekuma klasifiko, pri problemoj de informadiko, estis eksperto pri segiloj (habilitiĝo en 1952), redaktis modelan normvortaron laŭ la ekzemplo de ilaro por maŝinoj Li postlasis multajn nepublikigitajn manuskriptojn pri diversaj temoj. En 1971 Wüster iniciatis la fondon de Infoterm, kiun li aktive subtenis ĝis sia morto.
En siaj terminologiaj verkoj li kalkulis Esperanton kiel internacian normigan lingvon de la estonteco. Sed en 1935 li opiniis ke pli bona solvo estas okcidental kaj poste interlingua. La influo de la terminologiaj ideoj de Wüster estis grandega, speciale en la medicina kampo, kie ĝi ankaŭ kaŭzis kritikan reagon.
Eugen Wüster kaj Infoterm
En 1971 Wüster iniciatis en Vieno fondon de Infoterm, kiun li gvidis ĝis sia morto. Post la morto de Wüster, Infoterm transprenis lian heredaĵon, kiu pli poste fariĝis la Arkivo Eugen Wüster de la Universitato de Vieno.
Eugen Wüster kaj la terminologia ŝlosilo
Post la kreiĝo de la komitato ISA 37 surbaze de la disertacio de Eugen Wüster, naskiĝis projekto pri internacia terminologia "ilo", alivorte "terminologia ŝlosilo". Tiu terminologia ŝlosilo devintus utiliĝi je tri funkcioj: Eugen Wüster neniam forlasis la ideon de "terminologia ŝlosilo". Ankoraŭ en 1976 (li mortis en la komenco de la jaro 1977 pro grava malsano), dum renkontiĝo de la komitato ISO/TC 37 en Moskvo, li raportis pri la verkado kaj la statuso de la projekto. Li tre kredis kaj esperis, ke baldaŭ oni ekreverkos pri la temo. Pri la ŝlosilo, E. Wüster iam sin mem esprimis tiel: "Der Code muss alle bisherigen internationalen Benennungssysteme möglichst unverändert in sich aufnehmen können und [...]. Die Code-Wörter sollen in allen Ländern gleich geschrieben und gleich ausgesprochen werden. Der Code sollte eine gemeinsame Lösung für alle technischen Gebiete darstellen."). Traduko: La ŝlosilo devas konsideri ĉiujn ĝisnunajn internaciajn sistemojn de nomindikoj (terminoj) kaj uzi ilin laŭeble senŝanĝe. La vortoj de la ŝlosilo devas esti same skribitaj kaj same elparolataj en ĉiuj landoj. La ŝlosilo devas esti komuna solvo por ĉiuj teknikaj fakoj.
Paul Passy
Paul Édouard PASSY (1859–1940) estis franca lingvisto, kreinto de la Internacia Fonetika Asocio en 1886. Li aniĝis en la prilaborado de la Internacia Fonetika Alfabeto.
Biografio
Li naskiĝis en 1859 en Versajlo. Lia familio, en la 19a jarcento, famiĝis pro agado en la sciencaj kaj politikaj kampoj. Lia patro, Frédéric Passy, estis nobelpremiita je paco.
En 1906, li partoprenis la fondiĝon je la Unuiĝo de Kristanaj Socialistoj. Poste, li kreis en 1909, proksime al Fontette (Aube) /fontet (ob)/, la kolonion "Liéfra" (Libereco, Egaleco, Frateco) kiu funkciis laŭ la "Mosea leĝo". Bazita sur la principoj de socialismo kristana kaj de kolektivismo, la tero, posedaĵo kolektiva necedebla, estis ekspluatata komune. Tiu ĉi kolonio malaperis komence de la unua mondmilito.
Li mortis en 1940 en Bourg-la-Reine.
(19274) 1995 XA1
(19274) 1995 XA1 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Natsuko Hara
Natsuko Hara (原 菜摘子 n. ) estas japana futbalisto. Ŝi en 2010 membris en la japana virina nacia teamo de futbalo.
Preĝejo Sanktaj Petro kaj Paŭlo (Baja)
Preĝejo de Apostoloj Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo estas romkatolika historia monumento en Hungario, en urbo Baja.
Historio
La unua kirko konstruiĝis en tiu loko en 1728. La nun videbla preĝejo estis konstruita inter 1742-1765. La turo estis plialtigita en 1791, la konstruaĵo estis pligrandigita en la 19-a jarcento. La benkoj estis faritaj en 1820. La preĝejo renoviĝis en la jaroj 1883, 1898, 1987. Ekde 1986 la orgeno funkcias elektronike.
Konstruaĵo
La preĝejo situas sola laŭ placo. En mezo de la fasado estas la ĉefenirejo. Pli supre la unusola kvadrata turo estas videbla. Sub la preĝejo oni trovis kriptojn en 1998.
Antaŭ la preĝejo troviĝas skulptaĵo pri Sankta Floriano kun germanlingva teksto. Kermeso okazas en 29-an de junio. Malofte ankaŭ germanlingvaj mesoj okazas.
Rumpelstilzchen
Rumpelstilzchen estas ĉef-rolulo de fabelo kiu originiĝis en Germanio (kie li estis konata kiel Rumpelstilzchen dum en aliaj landoj kiel Rumpelstiltskin, Nain Tracassin, aŭ Tremotino). La rakonto estis kolektita de la Fratoj Grimm en la eldono de 1812 de Kinder- und Hausmärchen. La saltema nano inkludas tradiciajn elementojn kiaj maleblaj taskoj, la penkondiĉo, la interŝanĝo de la filo, kaj, ĉefe, la sekreta nomo.
Intrigo
Muelisto asertas pri sia bela filino ke ŝi povas ŝpini pajlon al oro kaj volas edzinigi ŝin kun la reĝo. La reĝo vokas la filinon al si kaj donas al ŝi la taskon ŝpini ĉambron plenan de pajlo al oro tuj, alie ŝi devos morti. La filino de la muelisto estas malespera, ĝis kiam ekaperas mistera vireto. Li ofertas al ŝi sian helpon interŝanĝe kontraŭ ŝia kolĉeno kaj ŝpinas la pajlon al oro por ŝi. La sama afero ripetiĝas en la dua nokto, ĉi-foje kontraŭ la prezo de ringo. La reĝo tiam promesas geedziĝon al la knabino se ŝi povas ŝpini alian kameron plenan de pajlo al oro. Ĉi-foje la vireto postulas de la filino de la muelisto ricevi ŝian unuan infanon, pri kio ŝi finfine ankaŭ konsentas.
Post la geedziĝo kaj la naskiĝo de la unua infano, la vireto postulas la promesitan rekompencon. La filino de la muelisto ofertas al li ĉiujn riĉaĵojn de la imperio, sed la vireto postulas ŝian infanon. Moligite per ŝiaj larmoj, li donas al ŝi tri tagojn por diveni lian nomon. Se ŝi konos lian nomon en la tria nokto, tiam ŝi povos plu havi sian infanon. En la unua nokto la reĝino provas ĉiujn nomojn kiujn ŝi konas; sed sen sukceso. En la dua nokto ŝi provas malsukcese kun nomoj kiujn ŝi demandis de siaj regatoj. La venontan tagon ŝi ekscias de mesaĝisto pri vireto kiu loĝas en malgranda domo malproksime, kiu dancas kaj kantas ĉirkaŭ fajro nokte:
La reĝino unue demandas al la vireto ĉu li estas nomata "Kunz" aŭ "Heinz" kaj nur poste donas la ĝustan tradician nomon. Tiel ŝi solvis la enigmon. Rumpelstilzchen ege koleras kaj disŝiras sin per jenaj vortoj "Tion la diablo malkaŝis al vi!"
Placy-Montaigu
Placy-Montaigu estas malaperinta franca situanta en departemento Manche, regiono Normandio.
Ĝi nun formas parton de Saint-Amand-Villages.
Eduard Mörike
Eduard MÖRIKE [Eduad MErike], naskiĝis la 8-an de septembro 1804 en Ludwigsburg, mortis la 4-an de junio 1875 en Stutgarto, estis germana teologo kaj verkisto.
Mörike studis teologion en Tübingen, poste laboris en pluraj lokoj kiel vikario kaj (ekde 1851) kiel instruisto pri literaturo.
La verkaro de Mörike estas stile inter romantismo kaj realismo. Li publikigis poemojn, fabelojn, novelojn kaj idiliojn, krome li dediĉis sin al la traduko de verkoj el la klasika antikveco. Sian solan romanon Maler Nolten (1832) li poste prilaboris, por anstataŭigi la romantismajn enhavojn per realismaj. La projekto tamen restis fragmento.
Rete legeblas
Mozart rakontas Trad. Joseph F. Berger
Can Serra (Metroo de Barcelono)
Can Serra estas stacio sur linio 1 de la Metroo de Barcelono, situanta en L'Hospitalet de Llobregat.
Maĉgumo
Maĉgumo estas mola, kunteniĝema substanco por maĉi sen gluti ĝin.
Malutilo
Troa maĉado de maĉgumoj povas kaŭzi diversajn problemojn ĝis perdo de dentoj. Krome, maĉgumo povas enhavi komponantojn, nedanĝerajn en malgrandaj dozoj, sed eventuale nocajn, se konsideri, ke kelkaj infanoj maĉas la gumon po multe.
Historio
Dum arkeologiaj esploroj estis trovitaj pecoj de peĉo, kiun niaj foraj antaŭuloj uzis por maĉado. Ankaŭ en historiaj fontoj eblas trovi, ke antikvaj grekoj maĉis peĉon el arboj, kiuj kreskis (kaj kreskas ĝis hodiaŭ) en Grekio kaj en Anatolio.