cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zuriko
Zuriko (germane Zürich [CÜriĥ], france Zurich [züRIK], itale Zurigo [dzuRIgo], romanĉe Turitg [tuRIĜ]) estas la ĉefurbo de la samnoma kantono de Svisa Konfederacio (Svislando). La urbo estas krome formale ankaŭ la ĉefurbo de la samnoma distrikto Zuriko, kiu fakte konsistas nur el la politika komunumo Zuriko mem. Loĝantaro: 410'404 (politika komunumo, je la 30-a de septembro 2016), kun la ĉirkaŭa metropola regiono proksimume 1'200'000. Areo de la urbo: 91,88 km².
Andrej Saĥarov
Politika kontraŭstaro
En Decembro 1986, Miĥajl Sergejeviĉ Gorbaĉov liberigis Saĥarov de lia ekzilo. Ĝis la lasta tago de sia vivo, Saĥarov laboris por projekto de alternativa konstitucio :
Sándor Tatay
Sándor Tatay naskiĝis la 6-an de majo 1910 en Bakonytamási. Li mortis la 2-an de decembro 1991 en Budapeŝto.
Biografio
Sándor Tatay frekventis gimnaziojn en Tata, Pápa kaj Szarvas, universitatojn en Sopron kaj Pécs. Li komencis sian karieron en la 1930-aj jaroj. Ekde 1944 li vivis ĉiusomere en Badacsony, kie li verkadis, ĉiuvintre en Budapeŝto. Liaj verkoj estis tradukitaj al 9 lingvoj. Li ricevis premion Kossuth en 1991, pli frue ankaŭ aliajn premiojn.
Andrej Saĥarov
Antaŭvido pri la mondo en 2024
En printempo 1974, Andrej Saĥarov akceptis respondi al la demandoj de ĵurnalo « Saturday Review », kiu preparis artikolon, kies temo estis « La mondo post 50 jaroj ». Laŭ la antaŭvido de Saĥarov, la mondo en 2024 disiĝus en grandaj labor-zonoj, kies amaso da homoj vivus kaj kie estus flugaj kaj subteraj urboj. En tiuj zonoj, ankaŭ ekzistus vastaj ekologiaj ejoj, kie homoj retrovus sian internan ekvilibron. Ili havus la nuklean kunfandiĝ-energion kaj ili proksimigus la asteroidojn al Tero, per nuklea eksplodo, por ke homoj povu pli facile profiti de iliaj diversaj mineraloj. La homoj interkomunikus per videoreto, kiu nomiĝus « sistemo de universala informado ». Je la komenco de la artikolo, Saĥarov timege priskribis la danĝerojn, kiujn lia lando starigis al la mondo, sed li tamen konkludis sian kredon al la sano kaj inteligenteco de la homa speco :
Zuriko
Geografio
Zuriko situas ĉe la norda pinto de la Lago de Zuriko, kiu ricevis sian nomon de la urbo. Okcidente de la urbo leviĝas ĝia hejmmonto Uetliberg, kiu estas ŝatata ekskurscelo de ĉiuj zurikanoj. Tri riveroj fluas tra Zuriko, nome Limato, kiu elfluas el la lago de Zuriko, Sihl, kiu ĉe la ĉefstacidomo fluas al Limat kaj en nordo Glatt. De la lago krome Schanzengraben, kanalo de la iama urba fortikaĵo, kondukas al Sihl. Tiel parto de la malnova urbocentro efektive troviĝas sur granda insulo.
La nomo Zuriko devenas de la latina nomo de la urbo Turicum (= kun turoj, vortevoluo: --> Tsuric --> Zürich), kiu unuan fojon estis dokumente menciita en la jaro 20 antaŭ kristo kiel romia fondaĵo.
Antonia la Juna
Antonia Minor konata ankaŭ kiel Julia Antonia Minor (en Latino: Antonia Minor) (31a de Januaro 36 a.K. - 1a de Majo 37 p.K.), konata ankaŭ kiel Antonia la Juna, estis la plej juna filino de la Triumviro Marko Antonio kaj Oktavia la Juna kaj parenco de la unuaj Romiaj imperiestroj de la Juli-Klaŭdia dinastio.
Zuriko
Urbaj distriktoj kaj kvartaloj
La origina komunumo Zuriko antaŭ 1893 konsistis nur el la tereno de la hodiaŭa malnova urbo. Per du grandaj urboampleksigoj en la jaroj 1893 kaj 1934 oni enkomunuigis multajn ĉirkaŭajn vilaghojn, kiuj dum la 19-a jarcento iom kunkreskis kun la urbo. Hodiaŭ Zuriko konsistas el 12 urbaj distriktoj, kiuj portas la numerojn 1 ĝis 2 kaj en kiuj situas inter 1 ĝis 4 kvartaloj, kiuj korespondas al la iamaj sendependaj komunumoj:
Antonia la Juna
Ŝi estis nevino de la unua imperiestro Aŭgusto Cezaro, duon-fratino de la imperiestro Tiberio, patrinflanka avino de la imperiestro Kaligulo, kaj de la imperiestrino Agripino, patrinflanka onklino kaj bo-pra-onklino de la imperiestro Klaŭdio, kaj patroflanka avino kaj patrinflanka pra-pra-onklino de la imperiestro Nerono. Ŝi estis aldone la patrinflanka onklino de la imperiestrino Valeria Mesalina kaj de Faustus Cornelius Sulla Felix, la patrinflanka avino de Claudia Antonia, Claudia Octavia, kaj Britaniko kaj la patrinflanka avino de Julia Livia kaj de Tiberius Gemellus.
Zuriko
Urbodistrikto 1
La urbodistrikto 1 konsistas nur el la Malnovurbo Zuriko (germane Zürich-Altstadt, kiu respondas al la origina urbo kaj komunumo Zuriko ĝis 1893. La malnova urbo konsistas unuflanke oriente de Limato el la kvartaloj Niederdorf, Oberdorf kaj Rathaus, kaj alflanke okcidente de Limato el la kvartaloj Bahnhofstrasse (stacidoma strato), Lindenhof (kie troviĝis la palatinato de Karolo la Granda), stacidomo, Löwenplatz kaj City.
Urbodistrikto 2
La urbodistrikto 2 situas ĉe la okcidenta bordo de la lago kaj konsistas el la municipoj:
Antonia la Juna
Ŝi estis la patrino de Klaŭdio, Germaniko kaj Livilla.
Zuriko
Urbodistrikto 3
La urbodistrikto 3 situas en la Limat-Valo inter Sihl kaj Uetliberg kaj konsistas el la municipo Wiedikon.
Guadiela
La rivero Guadiela estas rivero de la centro de Hispanio, alfluanto de la rivero Taĵo, la unua grava kiun tiu ricevas el la maldekstra bordo. Ties akvoj formas la diglagon de la akvorezervejo de Buendía, kaj ĝi elfluas en la akvorezervejon de Bolarque. Kun la Taĵo, kiu devenas tiam el la akvorezervejo de Entrepeñas, ĝi formas la nomita "Mar de Castilla" (Kastilia Maro), kies malalta nivelo lastajn jarojn okazigas konfliktojn kun la lokanoj de Murcio pro la kanalo "Tajo-Segura".
Zuriko
Urbodistrikto 4
La urbodistrikto 4 situas en la ebenaĵo inter Sihl, Wiedikon kaj la fervojo kaj konsistas el la municipo Aussersihl.
Urbodistrikto 5
La urbodistrikto 5 situas sur la ebenaĵo inter Limato, Sihl kaj la fervojlinio kaj konsistas el la industrikvartalo, kiu estas parto de la iama komunumo Aussersihl.
Guadiela
Ĝi elfluas en la Serranía de Cuenca, je ĉirkaŭ 4 km oriente de Cueva del Hierro. Unu el ties plej gravaj alfluantoj estas la rivero Cuervo, de belega elfluejo, kiu kuniĝas al ĝi en Puente de Vadillos, submunicipo de Cañizares, kvankam ties ĉefa alfluanto estas la rivero Escabas, kiu elfluas post ties paso tra Priego, tuj antaŭ la malantaŭo de la akvorezervejo de Buendía, ĉe Albendea. Alia grava alfluanto estas la rivero Masegar, kie kuniĝas maldekstre ĉe Beteta.
Sándor Szopos
SZOPOS Sándor (sopoŝ) estis hungara pentristo naskita Csíkszereda la 8-an de septembro 1881 kaj mortinta en Kluĵo la 24-an de decembro 1954. Li estis la patro de Klára Szopos kaj la onklo de grafikisto Kálmán Szopos.
Rosemary West
Rosemary Pauline West, aŭ "Rose" estas Angla seria murdisto. Ŝi naskiĝis dum la 29a de Novembro , 1953 en Barnstaple. Ŝi nun loĝas en prizono en Durham, post la 1995a kulpigo de 10 murdoj. Ŝia edzo, Fred, kiu mortigis sin atendante juĝon, verŝajne laboris kun ŝi torturi kaj murdi almenaŭ 10 junulinojn, multaj ĉe la familia domo en Gloucester, Anglio.
Sándor Szopos
Biografio
Sándor Szopos inter 1900-1904 studis en hungara belarta altlernejo de Budapeŝto. Liaj majstroj estis: Bertalan Székely, László Hegedűs, Tivadar Zemplényi. Li estis desegninstruisto en Ditró, Gyergyószentmiklós, Dés, poste en Koloĵvaro. Inter la du mondmilitoj en Dej, respektive en Koloĵvaro li gvidis kun István Tóth pentristskolon.
Rosemary West
Verŝajne Fred West faris almenaŭ 12 murdojn. Rosemary ne partoprenis en la du unuaj; ŝi ankoraŭ ne renkontis Fred dum tiu tempo.
Frua vivo kaj edziĝo al Fred West
Ŝia fraŭlina nomo estis Letts. Ŝia gepatroj estis William Andrew kaj Daisy Gwendoline Letts. La gravedo estis malfacila kaj la patrino suferis de deprimo. Pro tio, gravede, ŝi havis elektran ŝokterapion. Iuj proponis ke tio kaŭzis damaĝon al Rosemary. Dum la adoleskaj jaroj de la vivo de Rosemary, al ŝi mankis humuron kaj ŝi ne ĝuis lernejon.
Post la eksedziĝo de ŝiaj gepatroj, Rosemary ekloĝis sole kun ŝia patro je la aĝo de 16. Dum tiu tempo, ŝi renkontis Fred. Ankaŭ dum tiu tempo, ŝia patro seksperfortis ŝin multfoje. Patro ne apogis la rilaton inter ŝi kaj Fred, sed je la jaro 1970, ŝi jam gravediĝis kun li.
Rosemary malkutime laboris kiel prostituo, ofte dum Fred spektis. Unu de la plej kutimaj vizitantoj al 25 Cromwell Street bordelo estis ŝia propra patro. Ofte ŝi iĝis graveda, kaj naskigis ok infanojn: Heather Anne (Oktobro 1970), Mae (Junio 1972), Stephen Andrew (Aŭgusto 1973), Tara (Decembro 1977), Louise (Novembro 1978), Barry (Junio 1980), Rosemarie (Aprilo 1982) and Lucyanna (Julio 1983).
Kvin de la infanoj estis idoj de Fred, sed Tara, Rosemarie kaj Lucyanna estis idoj de klientoj.
Eĉ post la naskiĝo de ŝia kvara bebo, la patro de Rosemary vizitis por seksumi, kaj poste seksumis kun Anne-Marie, filino de Fred.
Zuriko
Urbodistrikto 6
La urbodistrikto 6 situas ĉe la okcidenta deklivo de la monto Zürichberg kaj konsistas el la municipoj
Urbodistrikto 7
La urbodistrikto 7 situas ĉe la okcidentaj deklivoj de Zürichberg kaj Adlisberg. Ĝi konsistas el la municipoj
Urbodistrikto 8
La urbodistrikto 8 situas ĉe la orienta bordo de la lago. Ĝi konsitas el la municipo Riesbach.
Urbodistrikto 9
La urbodistrikto 9 situas inter Limato kaj Uetliberg kaj konsistas el la municipoj
Urbodistrikto 10
La urbodistrikto 10 situas dekstre de Limato ĉe la suda deklivo de la montoj Hönggerberg kaj Käferberg. Ĝi konsistas el la municipoj
Urbodistrikto 11
La urbodistrikto 11 situas en la ebenjaxo norde de la montoj Hönggerberg kaj Käferberg inter Glat-Valo kaj la lago Katzensee. Ĝi konsistas el la municiopoj
Urbodistrikto 12
La urbodistrikto 12 situas en Glat-Valo ĉe la norda piedo de la monto Zürichberg. Ĝi konsistas el la municipo Schwamendingen.
Historio
Jam antaŭ la romia tempo sur la tereno de la hodiaŭa urbo Zuriko troviĝis keltaj surfostaj setlejoj. La unua dokumenta mencio de Zuriko sub la nomo Turicum datiĝas el la jaro 15 antaŭ Kristo. En la 4-a jarcento en Zuriko sur Lindenhof estis konstruita romia kastelo kiel parto de la romiaj defendolinioj kontraŭ la alemanoj. La plej malnovaj trovaĵoj datumas proksimume je la jaro 3000 antaŭ Kristo. Ĉirkaŭ en la jaro 800 post Kristo en Zuriko troviĝis unu el la Palatinatoj de imperiestro Karolo la Granda, kiu laŭ la legendo ĉi-tie en Zuriko kristaniĝis, post kiam li dum ĉaso sekvis belan cervon de Aachen ĝis Zuriko, kie la cervo kliniĝis antaŭ la tombejo de la kristanaj martiroj Petro, Felikso kaj Eksuperacio. Laŭ dire ili en la tria jarcento estis senkapigitaj en Zuriko kaj poste levis siajn dehakitajn kapojn kaj marŝis sur la placo, kie hodiaŭ staras la Granda Monaĥejo (germane: Grossmünster). Karolo la Granda, tiel malkovrinte la tombejojn de la sanktuloj deklaris, ke estas la volo de Dio, ke li konstruu ĉi-tie por ili preĝejon. La legendo daŭrigas, ke Karolo la Granda tiam lasis sin bapti kaj ordonis la konstruon de la Monaĥejo, kiu entenis la unua kristanan preĝejon en Svislando norde de la Alpoj. Antaŭ sia morto Karolo la Granda konstruigis ankaŭ la Virinan Monaĥejon (germane Fraumünster) kaj nomumis sian filinon kiel unua abatino transdonante al ŝi tiel la regadon super la urbo. Zuriko poste dum jarcentoj estis regata far la abatoinoj de la monaĥinejo. En la 14-a jarcento la gildoj prenis la povon, tamen la vera potenco restis ĉe la abatinoj de Fraumünster. En 1502 Zuriko sendependiĝis de la Germana Imperio kaj aliĝis kun Lucerno kaj Berno al la Svisa Konfederacio, kiu ĝis tiam konsistis el Uri, Schwyz kaj Unterwalden. En 1519 la reformaciisto Ulrich Zwingli (1484-1531), tiama pastro de la Granda Monaĥejo, deklaris la sendependecon de la Zurika Eklezio de Romo kaj transprenis la regadon de la urbo. La tiama abatino de Fraumünster kaj regantino de la urbo transdonis al Zwingli simbole la ŝlosilojn de la urbo evitante tiel intercivitanan militon. Efektive ŝi estis la vera heroino de tiu epoko kaj ne la despoto Zwingli, kiu hodiaŭ estas rememorigita kiel unu el la "grandaj filoj de la urbo". Oni ja ŝatas prisilenti liajn militkrimojn kaj la masakrojn de 300 rebaptistoj en Mejleno okazigitajn je lia ordono. En la sekvaj du jarcentoj Zuriko ekkreskis dank al la seta perlaboro kaj komerco kaj akiris pli kaj pli da ekonomia signifo. En la jaro 1789 sub la influo de la franca revolucio la liberalaj fortoj de la Zurika kamparo faligis la gildan reĝimon de Zuriko kaj donis al Zuriko liberalan konstitucion. Sekvis poste la Napoleona regado super Svislando, kiu trovis sian finon en la batalo de Zuriko inter la trupoj de la rusa generalo Suvorov kaj la francaj trupoj. La kongreso de Vieno tiam solene akceptis la Svisan neŭtralecon por ĉiam kaj garantiis al la Svisoj la integrecon de la tiam fondita Svisa Federacio. Post la kompleta malvenko de Napoleono kaj la radikala revolucio de 1848 la svisoj sukcesis fondi la hodiaŭan Liberalan Svisan Federacion, ĉar la eŭropaj reĝoj estis sufiĉe okupitaj pri siaj propraj problemoj.
La Traktato de Zuriko estis internacia pactraktato, subskribita la 10-an de novembro de 1859 de la Aŭstra imperio, la Franca imperio kaj Sardio en la urbo Zuriko.
Nun sekvis tempo de rapida evoluo de Zuriko. La unua fervojo inter Zuriko kaj Badeno estis konstruita kaj poste en malmultaj jaroj el tiu unua fervojlinio fariĝis la plej densa fervojreto de la mondo. Grandaj personecoj kiel Alfred Escher, Gottfried Keller kaj Johann Heinrich Pestalozzi naskiĝis kaj laboris en tiu-ĉi epoko en Zuriko. Kun la kreskanta industrio la loĝantaro de Zuriko kreskis pli kaj pli kaj hodiaŭ en la grandregiono de Zuriko loĝas proksimume 1,2 milionoj da homoj. Zuriko ankaŭ fariĝis ŝatata azilurbo de gravaj politikaj gvidantoj. Komence de la unua mondmilito ĉi-tie vivis la rusa revoluciisto Lenino kiel antaŭ li jam Bakunino kaj aliaj gravaj personecoj.
Inter la du militoj en Zuriko naskiĝis la dadaismo kaj dum la dua mondmilito Zuriko fariĝis kiel ununura libera germanlingva grandurbo la rifuĝejo de la tuta germana intelektularo kaj de la rezisto kontraŭ la nazioj.
Rosemary West
Krimoj
La West paro kutime kolektis knabinojn de buso haltejoj ĉirkaŭ Gloucester kaj enprizonigis ilin en la West familia domo dum multaj tagoj antaŭ la murdoj.
Dum Majo de 1992, Fred seksperfortis unu de siaj filinoj kaj filmis la agon. La filino konfidis al ŝiaj amikoj en lernejo kaj dum la 4a de Aŭgusto, unu amiko diris al ŝia patrino, kiu raportis al la polico. Rosemary estis arestita kiel helpinto de la krimo, kaj la gefiloj adoptiĝis de aliaj gepatroj. En juĝejo, la du primaraj atestantoj rifuzis atesti dum la 7a de Junio, 1993. Tamen, policanoj adis esplori la malaperon de la filino Heather.
Heather Ann West, filino de Rosemary kaj Fred, estis murdita dum Junio, 1987, kaj enfosita sub la ekstera sidejo en la kampo malantaŭ la familia domo. Post la mortigo, la West paro eksplikis al enketemaj najbaroj ke Heather fuĝis kun ŝia lesbanina partnero. Ofte Fred minacis la aliajn gefilojn ke ili "finos sub la grundon kun Heather" se ili malbone kondutis.
Kulpigo
Rosemary pledis senkulpa dum Oktobro de 1995, sed la ĵurio trovis ŝin kulpa je la 22a de Novembro 1995, de 10 murdoj. La juĝisto kondamnis ŝin al ĝismorta puno en prizono.
Zuriko
Historio
Zuriko en la mezo de la 20-a jarcento estis konata kiel konservema cvinglia urbo, sed la Zurika Junulara Movado en 1980 kaŭzis kompletan paradigmoŝanĝon. El la spartana Zuriko fariĝis bunta miskpoto plene de vivĝojo.
Ekonomio
Zuriko estas hodiaŭ la kultura, financa kaj ekonomia centro de Svislando kaj laŭdire la plej riĉa urbo de la mondo. En diversaj enketoj Zuriko ricevas jam dum jaroj la unuan rangon en internaciaj listoj de la plej loĝindaj urboj de la mondo.
Unuavice Zuriko estas scienca kaj kultura urbo. Ekzistas pluraj universitatnivelaj altlernejoj, la ĉefaj estas la Universitato de Zuriko kaj la Svisa Federacia Instituto pri Teknologio (ETH Zuriko) ĉe kiuj sume studas pli ol 60000 studentoj, kio estas preskaŭ 20% de la tuta loĝantaro.
Plej grava ekonomia branĉo estas la servoperado. Fama Zuriko estas pro la bankoj, kiuj ne malsignife kontribuas al la ekonomia prospero de la urbo. Sed ankaŭ por la informatikindustrio Zuriko estas grava kaj profitas de la plej densa kaj efika kaj rapidega vitrofibrokabloreto de Eŭropo estante la eŭropa sidejo de Microsoft, Google kaj nun ankaŭ de Yahoo. Zuriko ludas hodiaŭ gvidan rolon en sunteknologio, kiel ĝi antaŭ 150 jaroj foje gvidis en la tekstilindustrio.
Trafiko
En Zuriko troviĝas unu el la plej trafikriĉaj flughavenoj de Eŭropo kun preskaŭ 300 000 flugmovoj jare, kaj Zuriko estas gravega fervojnodo. La publika trafiksistemo de Zuriko, kiu estas unuigita en la Zurika Trafik-Unio estas unu el la plej efika de la tuta mondo, kaj pro tio en neniu alia urbo sur la planedo la proporcio de utiligantoj de la publikaj trafikiloj estas tiom alta kiel en Zuriko. La koron de la Zurika Trafik-Unio formas en la urbo la tramreto, kiun funkciigas la Zurikaj Trafikentreprenoj. La Ĉefstacidomon de Zuriko utiligas ĉi-tage pli ol 340'000 pasaĝeroj. Tramoj kaj busoj veturas en kadenco de malmultaj minutoj, kaj regionaj trajnoj konektas la urbopartojn inter si kaj kun la resto de la kantono. Vendrede ĝis dimanĉe busoj kaj trajnoj funkcias la tutan nokton.
Arto kaj Kulturo
En Zuriko ekzistas riĉa kultura vivo. En la urbo ekzistas pli ol 50 teatroj kaj multnombraj muzeoj. Tradicia festo okazas en printempo kun granda procezio de la gildoj kaj bruligo de la neĝoviro. Ĉiun trian jaron en Zuriko okazas la granda Zurika Lagofesto kun unu ĝis du milionoj da festantoj kaj jam tradicion havas la granda tekno-strato-parado, kiu amasigas ĉiun jaron preskaŭ unu milionon da dancantajn gejunulojn el la tuta mondo. En aprilo 2014 apud Limato estis starigita havengruo, kiu provokis multajn diskutojn kaj kritikojn.
Sporto
En Zuriko okazas en la stadiono Letzigrund ĉiujare la fama atletikrenkontiĝo Weltklasse Zürich (en Esperanto Mondklaso Zuriko). En la stadiono Letzigrund en somero 2008 ankaŭ okazis 3 grupludoj de la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2008. La glacihokeklubo de Zuriko ZSC Lions gajnis en la sezono 2008-2009 la Ligon de la Glacihokeĉampionoj kaj fariĝis eŭropa glacihokeĉampiono. En somero 2014 en Zuriko okazas la Eŭropa ĉampionado en atletiko.
Esperanto-movado
Zuriko havas tradician Esperanto-movadon Esperanto-Societo Zuriko (ESZ), la plej malnova seninterrompe funkcianta loka Esperanto-klubo de la mondo estis fondita en 1905 kaj gastas hodiaŭ en la Esperantejo (www.esperanto.ch/esperantejo). De 1986 ĝis 2006 Esperanto-Societo Zuriko eldonis la retrevuon KOMENTOJn. La societon prezidas Dietrich Michael WEIDMANN kiu ankaŭ fondis la internacian tradukservon Allsprachendienst Esperanto GmbH.
En 2005 Zuriko gastigis la Ĝeneralan Kunvenon de Svisa Esperanto-Societo.
Lingvoj
Oficiala lingvo de Zuriko estas la germana. Parolata estas la zurika dialekto de la alemana, kiu apartenas al la altalemanaj idiomoj. Pli ol triono de la loĝantaro de Zuriko tamen estas eksterlandanoj alilingvaj, la ĉefaj inter tiuj lingvoj estas la hispana, itala kaj la serbokroata, kiuj estas parolataj de po 10% de la loĝantaro. Laŭ la lasta oficiala popolnombrado de la jaro 2000 loĝis en Zuriko homoj kun 181 diversaj denaskaj lingvoj.
Religioj
Religie la urbo estas de post la reformacio oficiale protestanta, sed intertempe nur 40 % de la loĝantoj apartenas al la ŝtata protestanta eklezio. Sama nombro estas katolikoj, proksimume 10 % estas adeptoj de la islamo kaj aliaj 10 % apartenas al aliaj religioj, kiel budhismo, hinduismo, bahaismo kaj aliaj aŭ estas ateistoj. Oficalie estas registritaj en Zuriko pli ol 370 religiaj komunumoj, kaj la urbo estas konata pro la paca kunvivado de la diversaj religioj kaj lingvoj.
Červeník
Situo
Červeník situas tute apud Leopoldov laŭ ĉefvojo, fervojo kaj aŭtoŝoseo Bratislavo-Piešťany, Váh preterfluas. Hlohovec troviĝas je 5 km-oj.
Historio
La loko estis loĝata jam dum la neolitiko, poste alvenis diversaj popoloj. Oni trovis hungarajn tombojn el la 10-a jarcento. La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1113 en formo "Bin". En 1665 la vilaĝo iomete translokiĝis pro konstruo de fortikaĵo de Lipótvár. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Vágvörösvár 1005 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Galgóc, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Červeník 1477 homoj, (1465 slovakoj).
Stacio Samurajhama
Stacio Samurajhama estas stacio de Orient-Japania Fervoja Kompanio. Ĝi lokiĝas en Kuĵi, Japanio.
Komuta ringo
En ringo-teorio, branĉo de abstrakta algebro, komuta ringo estas ringo, kies multiplika operacio obeas la komutan leĝon. Ĉi tio signifas ke se a kaj b estas iuj ajn elementoj de la ringo, tiam a×b=b×a.
La studado de komutaj ringoj estas nomata komuta algebro.
Ekzemploj
<!--
Ĝenerala diskuto
La ena strukturo de komuta ringo estas difinita per konsideranta ĝia (idealoj, idealas). Ĉiuj (idealoj, idealas) en komuta ringo estas duflanka, kiu (konstruas, faras) konsideroj konsiderinde pli simpla ol en la ĝenerala (kesto, okazo).
La ekstera strukturo de komuta ringo estas difinita per konsideranta lineara algebro super (tiu, ke) ringo, kio estas, per esploranta la teorio de ĝia (moduloj, modulas). Ĉi tiu subjekto estas grave pli malfacila kiam la komuta ringo estas ne kampo kaj estas kutime (nomita, vokis) _homological_ algebro. La aro de (idealoj, idealas) en komuta ringo R povas esti akurate karakterizita kiel la aro de R-(moduloj, modulas) kiu estas (submoduloj, submodulas) de R.
Komutaj ringoj estas iam karakterizis per la eraj ili enhavi kiu havi specialaj propraĵoj. multiplika idento en komuta ringo estas speciala ero (kutime signifis 1) havanta la propraĵo (tiu, ke) por ĉiu ero A de la ringo, 1×= A. Komuta ringa posedanta tia ero estas dirita al esti ringo kun idento.
Ero A de komuta ringo (kun idento) estas (nomita, vokis) unuo se ĝi _possesses_ inverso, kio estas, se tie ekzistas alia ero b de la ringo (kun b ne bezone klara de A) porke A×b = b×= 1. Ĉiu nenula ero de kampo estas unuo. Ĉiu ero de komuta loka ringo ne enhavis en la maksimuma idealo estas unuo.
Ne-nula ero A de komuta ringo estas dirita al esti nuldivizoro se tie ekzistas alia ne-nula ero b de la ringo (b ne bezone klara de A) porke A×b = 0. Komuta ringo kun idento kiu _possesses_ ne nuldivizoroj estas (nomita, vokis) integrala domajno ekde ĝi proksime similas la (entjeroj, entjeras) en iu (vojoj, vojas). -->
Arab-israela milito de 1948
La arabo-israela milito de 1948, konata de la israelanoj kiel Milito de Sendependeco (en hebrea: מלחמת העצמאות) aŭ kiel Milito de Liberigo (hebree: מלחמת השחרור) kaj de palestinanoj kiel Nakba (en araba النكبة, "katastrofo"), estis la unua de serio de armitaj konfliktoj kiuj okazis inter la ŝtato Israelo kaj ties arabaj najbaroj, en tio kion oni konis tutmonde kiel Araba-israela konflikto.
La rezulto de tiu milito estis la starigo de la nova ŝtato de Israelo en siaj internacie konataj landlimoj, ankaŭ konataj kiel la linioj de 1949, post batalhalto kaj signo de armistico kun la najbaraj arabaj armeoj, nome de Egiptio kaj de Jordanio.
Unuiĝintaj Nacioj interkonsentis pri la disdivido de la Brita Mandato Palestino en du ŝtatoj: unu juda, kun la 55 % de la teritorio (kvankam pli granda ĝi inkludis komplete la dezerton de Negev tiam tute neutila), kaj alia araba, kun la cetero escepte Jerusalemo, kiu estos konsiderata internaciigita zono. Tiu rezolucio estis akceptita de la judaj estroj, sed malakceptita fare de la armeecaj organizoj cionismaj kaj de la araboj are.
Dum la periodo inter la disdivida rezolucio de UN kaj la ekestu de la ŝtato de Israelo okazis armitaj sporadaj konfliktoj inter milicoj. Tiu estas konata kiel la Palestina milito de 1948.
Tiu mandato oficiale finiĝis la 15-an de majo 1948. Ses horojn antaŭe, por eviti koincidon kun ŝabato, antaŭvespere de la 14-an de majo, jam estis proklamita de David Ben-Gurion la sendependeco de Israelo en Tel Avivo, kio estis tuj agnoskita de Usono, Sovetunio kaj multaj aliaj landoj.
La 14an de majo 1948, nome la tagon, en kiu la brita mandato pri Palestino elspiris, la Judpopola Konsilio kunvenis en la Tel-Aviva Muzeo, kaj aprobis proklamon kiu deklaris la starigon de juda ŝtato en Erec Israelo, por esti konata kiel la ŝtato de Israelo. Je tio ne estis mencio de la limoj de la nova ŝtato krom ke ĝi estu en Erec Israelo. La 15an de majo 1948, per oficiala telegramo de la Ĝenerala Sekretario de la Ligo de Arabaj Ŝtatoj al la Ĝenerala Sekretario de la Unuiĝintaj Nacioj (UN), la arabaj estraroj publike deklaris ke ili trovis "sin devigitaj interveni por la sola celo restarigi pacon kaj sekurecon kaj establi leĝon kaj ordon en Palestino. "(Klaŭzo 10 (e)). Plia en Klaŭzo 10 (e) - "La registaroj de la arabaj ŝtatoj tiamaniere konfirmis en ĉi tiu stadio la vidpunkton kiu estis multfoje deklarita de ili sur antaŭaj okazoj, tiaj kiel la Londona Konferenco kaj antaŭ la Unuiĝintaj Nacioj ĉefe, la ja justa solvon al la problemo de Palestino estas la kreo de Unuiĝinta Ŝtato de Palestino bazita sur la demokratiaj principoj ... "
La saman tagon de la brita retiriĝo el la regiono, trupoj de Egiptio, Irako, Libano, Sirio kaj Transjordanio, helpataj de volontuloj de Libio, Saŭdarabio kaj Jemeno, komencis la invadon de la ĵus proklamita Juda Ŝtato.
En tute mortis 6373 israelanoj (ĉirkaŭ 4000 soldatoj kaj 2373 civiluloj) kaj inter 10 000 kaj 15 000 araboj. Ĝi estis la unua de multaj malvenkoj de la araboj en la mondoregiono.
Karnavalo en San-Paŭlo
Historio
La karnavalo evoluis en la regionoj de Brazilo kiel ekzemple en Rio-de-Ĵanejrio, Bahio kaj Pernambuko tre malsame. Dum kiaj la karnavalo de Salvador de Bahio, Recife kaj Olinda devenas de afrikaj tradicioj, en Rio-de-Ĵanejro ĝi baziĝas sur bone organizitaj karnavalaj asocioj kaj postaj sambolernejoj. La karnavalon de San-Paŭlo la kampara loĝantaro portis dum la kafokrizo en la urbon: Post prezfalo de la kafo okazis amasa enmigrado de la malriĉiĝinta loĝantoj el la kamparo al San-Paŭlo, kaj per tiuj ĉi ekestis la unuaj karnavalaj aranĝoj. La sambo en San-Paŭlo distingiĝas de tiu en Rio-de-Ĵanejro pro sia rapideco, paŝosinsekvo kaj muziko. Siajn radikojn havas la Samba Paulista en la laboro de la kafo-prilaborado, kiel esprimis Plínio Marcos : La sambon de San-Paŭlo stampis afrikobrazilaj kaj treege ritmaj elementoj kiel ĵongo-makumbo aŭ Caxambu. Dum la militreĝimo la sambistoj estis persekutataj. Ĉe la rando de San-Paŭlo en la marĝenaj kaj mizeraj kvartaloj fine de la 19-a jarcento ekestis la sambokulturo inter liberigitaj sklavoj, kiuj devenis de la kafoplantejoj. Ili kunportis siajn instrumentojn, ludis danceblan kaj entuziasmigan sambon, dum kiam ili kantis pri sia ĉiutaga vivo. La aŭtoritatuloj de San-Paŭlo pelis kaj marĝenigis ilin urboranden. Dionísio Barbosa (naskiĝinta en 1891), liberigita sklavo, fondis per Cordão Barra Funda la unuan sambejon en Barra Funda, kiu komence treege sin apogis sur la karnavalaj tradicioj en Rio de Janeiro. La membroj de Cordão Barra Funda paradis sur la strato vestinte per verdaj ĉemizoj kaj blankaj pantalonoj, pro kio en 1953 la unua sambolernejo je sia fondiĝo nomiĝis Camisa Verde e Branco. La plej malnovaj sambolernejoj de San-Paŭlo, Camisa Verde e Branco el Barra Funda kaj Vai-Vai el Bela Vista, devenis el malnovaj metiistaj kvartaloj.
Ankaŭ en San-Paŭlo evoluis la karnavalo en stratan karnavalon, "Carnaval de Rua", konsistanta el dancoj, paradoj kaj popolecaj ŝercoj. En 1934 la Prefeitura Municipal de São Paulo organizis la karnavalon. Ekde la 1950-aj jaroj pli kaj pli la sambolernejoj kiel ekzemple Lavapés, Unidos do Peruche kaj Nenê de Vila Matilde regis la karnavalon. En 1995 okazis la unua karnavalparado de la sambolernejoj en Ibirapuera. En 1970 oni fondis la turisman administrejon Anhembi Turismo e Eventos da Cidade de São Paulo S/A, por privarbi la karnavalparadojn en la sambospektejo Sambódromo (vd. ankaŭ Sambodromo en Rio-de-Ĵanejro). Tio instrumentigis la karnavalon en San-Paŭlo. Kritikantoj rimarkigas, ke la ŝatata influo malbone efikas sur la kulturajn aspektojn de la karnavalo. La sambolernejoj estas sin organizintaj en UESP – União das Escolas de Samba Paulistanas [Unuiĝo de la Sambolernejoj San-Paŭlaj]. Alia organizaĵo estas la Liga Independente das Escolas de Samba de São Paulo, mallonge LigaSP [Sendependa Ligo de la Sambolernejoj San-Paŭlaj]. En 1968 okazis la unua parado de la sambolernejoj en la Avenuo São João. En 1977 oni translokis la paradon en la Avenuon Tiradentes, kie proksimume 30.000 personoj povis spekti. En la 1980-aj jaroj la sambolernejo Mocidade Alegre [Gaja Junaĝo] gajnis per sia paradotemo "Embaixada, Sonho de Bamba" multajn titolojn kaj per tio famiĝis. En 1991 la paradoj okazis en la Avenuo Olavo Fontoura en Polo Cultural Grande Otelo, popoldire Sambódromo do Anhembi. Ekde 2006 oni transdonas du titolojn en la konkurso de la sambolernejoj: Grupo Especial das Escolas de Samba kaj Grupo Especial das Escolas de Samba Desportivas. La dua premio rilatas kun la interligo de sambolernejo kaj piedpilko-asocio de la anoj: ekzemple Mancha Verde estas ligita kun la klubo Palmeiras kaj Gaviões da Fiel kun Corinthians.
Por 2012 oni viziis Fábricas de Sonhos kaj Cidade do Samba [sambourbo]. Oni planis konstruan ensemblon en San-Paŭlo, kie la sambolernejoj povus produkti kaj surmerkatigi siajn kostumojn kaj alegoriojn. Tio ankaŭ celis krei allogaĵon kadre de la Piedpilka Mondpokalo 2014 kaj la Olimpiaj Ludoj en la jaro 2016. Nun ekzistas proksimume 200 sambolernejoj en San-Paŭlo. La plej grandaj estas Nenê de Vila Matilde, Vai-Vai, Camisa Verde e Branco, Unidos do Peruche, Mocidade Alegre kaj Rosas de Ouro. Krom tio gravas Barroca Zona Sul, Imperador do Ipiranga, Morro da Casa Verde, Acadêmicos do Tatuapé, Leandro de Itaquera, Acadêmicos do Tucuruvi, Águia de Ouro, Pérola Negra, Tom Maior kaj Unidos de Vila Maria.
Moderna karnavalo de la 21-a jarcento
Temo de la karnavalo de 2000 estis la historio de Brazilo en 14 partoj, je kio ĉiu sambolernejo bildigis po unu parton alegorie. Novaj favoritoj estis Vai-Vai kaj X-9 Paulistana, kiuj ensakigis aron da titoloj kaj premioj. Ilin sekvis Gaviões da Fiel kaj Leandro da Itaquera. En la jaro 2002 Gaviões da Fiel venkis per la temo "Xeque Mate" (mato) kaj en 2003 per "As Cinco Deusas Encatadas na Corte do Rei Gavião" kaj priverkis pr tio kvin brazilajn regionojn al alegorioj. La sambolernejo Mocidade ofte elektis sociokritikajn temojn kiel akvomalabundo kaj malriĉeco en la brazila nordoriento. En 2004 la ĉefa temo estis "O Novo Espelho de Narciso. Um Delírio Sobre os Heróis da Mitologia Paulistana" Mocidade venkis per la temo "Do Além-mar à Terra da Garoa… Salve esta gente boa." , prikantante la ecojn de la san-paŭlanoj. La sambo de la lernejo Imperador do Ipiranga ĝis nuntempe validas kiel la plej bona karnavala kanto. En 2005 Império de Casa Verde kantis "Brasil: Se Deus é por nós, quem será contra nós" [„Se Dio estas por ni, kiu estas kontraŭ ni?“ (El la epistolo de la apostolo Paŭlo al la Romanoj, 8,31)]. Oni ankaŭ prezentis multajn polemikajn temojn, ekzemple omaĝon al la krima Bicheiro (hazardludisto) Francisco Plumari Júnior, ankaŭ konata kiel Chico Ronda, kiu antaŭe estis ĵus mortinta. En 2008 Vai-Vai furoris per "Acorda Brasil! A saída é ter esperança", kiu aludas la ekonomian evoluon de Brazilo.
Provinco Burdur
Burdur estas provinco en la suda parto de Turkio. Ĝi situas en la Mediteranea regiono (turke Akdeniz Bölgesi) de la lando. Administra centro de la provinco estas la samnoma urbo Burdur.
Saskaĉevano
Saskaĉevano estas la meza de la tri preriaj provincoj, inter Alberto kaj Manitobo, kaj inter la Nordokcidentaj Teritorioj kaj Usono (Montano kaj Norda Dakoto). Laŭ la stato de en la provinco vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
La nuna ĉefministro de Brita Kolumbio ekde la estas. La guberniestro, kiu formale reprezentas la britan monarkion, estas.
La nomo de la provinco, prononcata angle laŭ sistemo IFA, venas de la nomo de la rivero Saskaĉevano kies kria nomo kisiskāciwani-sīpiy (ᑭᓯᐢᑳᒋᐘᓂ ᓯᐱᐩ) signifas "rapide fluanta rivero".
Historio
La brito Henry Kelsey estis la unua blankulo, kiu vizitis "Saskaĉevanon", en 1690, kaj li pretendis la landon por la Kompanio de la Hudsona Golfo. Sed la franc-kanadano La Vérendrye konstruis komerc-postenojn en la Rivero Saskaĉevano en la jaro 1740. En 1754, Louis François de la Corne penis kultivi tritikon en la teritorio. Nuntempe, tritiko estas grava produkto de la provinco. Hodiaŭ estas 19.075 francparolantoj en Saskaĉevano.
Demografio
Dum la gefiloj de Eŭropanoj konsistigas la plej grandan parton de la loĝantaro, indiĝenoj ankaŭ konsistigas signifan parton de la loĝantaro. Nur malmultaj saskaĉevananoj apartenas al nek unu grupo nek la alia.
Loĝantaro de Saskaĉevano depost 1901
Etna deveno
Saint-Chéron (stacidomo)
Saint-Chéron estas franca stacidomo sur linio C (branĉo C4) de RER, situanta en komunumo, en departemento Essonne, regiono Francilio.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Brétigny - La Membrolle-sur-Choisille (550000).
Pleŭro
Pleŭro estas serozo de origino mezoderma, kiu kovras ambaŭ pulmoj, la mediastino, la diafragmo kaj la interna parto de la toraka skatolo.
La parietala pleŭro estas la ekstera parto, kontakte kun la toraka skatolo, la mediastino kaj la supra flanko, sed la viscera pleŭro estas la interna flanko, kontakte kun la pulmoj.
La pleŭra kavo estas la virtuala spaco inter la parietala pleŭro kaj la viscerala pleŭro. Ĝi havas tavolo el pleŭra likvo preskaŭ kapilara. La volumeno normala de la pleŭra likvo en ĉi tiu kavo estas 0,1 ĝin 0,2 ml/kg laŭ pezo.
Stacio Rikuĉu-Nacui
Stacio Rikuĉu-Nacui (Rikuĉū-) estas stacio de Orient-Japania Fervoja Kompanio. Ĝi lokiĝas en Kuĵi, Japanio.
Tutmonda diluvo
Tutmonda diluvo aŭ simple diluvo estas mita superakvego, kiu iam kovris "ĉiujn altajn montojn" kaj pereigis ĉion vivan sur la tero.
En la Biblio
Tia legendo estas menciita ankaŭ en la Malnova Testamento de la Biblio. Ĉi tie ĝi estas prezentita kiel puno, per kiu Javeo punis la homaron pro ties pekoj. Laŭ la Biblio, en la libro Genezo ĉapitroj 6-8, Javeo avertis pri la inundo la piulon Noa kaj ordonis al li konstrui arkeon, sur kiu Noa saviĝis kun sia familio. Sur la sama arkeo Noa laŭ la ordono de Javeo savis "el ĉiu karno po unu paron". Tiel estis savitaj la homaro kaj ĉiuj bestoj.
Malsamecoj en la biblia rakonto
Tiu rakonto montras esti derivajo de du fontoj uzitaj unu miksita al la alia. En la kazo de kreo La du bibliaj rakontoj pri la kreado) la du fontoj estis alproksimigitaj unu al la alia, ĉi tie ili modifas, ŝajne kontraŭdire, la unikan rakonton, nome intersekcantaj inter si. En tiu rakonto, fakte, la sankta aŭtoro, redaktanta la finan tekston, reprenas iujn versegojn de unu fonto kaj iujn de alia kaj ilin unuigas laŭ kriterio de teologia kaj ne de rakonta: kio signifas tion? Signifas ke la sankta aŭtoro volas komuniki al la leganto la verojn kiujn Dio al li inspiras kaj por tion fari ne timas utiligi – laŭ maniero kiu al ni ŝajnas “malorda” – tekstojn kiujn li dispozicias, tiel ke formiĝas rakonto kiu esprimu la revelacion de Dio sen zorgi pri literatura harmonio.
La fontoj pri kiuj oni estas parolantaj estas tiu Sacerdota kaj tiu Javista, tiel agantaj: tradicio javista: Gn 7,1-5.7-10.12.16b.17b.22; Gn 8,2b.3a.6-12-13b.20-22. [[Hipotezo|Sacerdota tradicio: Gn 7,6.11.13-16a.17a.18-2; Gn 8,1-2a.3b-5.13a.14-19. Iuj malsamecoj estas evidentaj: en Gn 6,19 (sacerdota) oni parolas pri paro por ĉiu speco de bestoj, male en Gn 7,2 (javista) por la puraj bestoj estas enirigitaj la arkeon 7 paroj: por tiuj malpuraj unusolan paron.
La daŭro mem de la diluvo pasas de 40 tagoj (Gn 7,12) al unu tuta jaro (kiam Noa eniras arkeon aĝas sescentjare: Gn 7, 6.11; kiam li eliras aĝa sescentunu: Gn 8,13). Kiel ekspliki tiun ripetaĵojn kaj kontraŭdirojn? Ankaŭ ĉi tie, kiel en la kazo de kreo, la hipotezo dokumenta montras la ĝustan eksplikon: la sankta rakontisto reprenis du neegalajn rakontojn kiuj, ankaŭ se malsamaj en iuj apartaĵoj, estas ĉiukaze konkordaj en la esencaj punktoj kaj en la fundamenta signifo, kaj ĝuste pro tio li ilin teni en la teksto. Plie memorendas ke tiuj nombroj (40, 60 ktp) povas enteni valoron pure artan-ornaman, kiel estis uzate en la tiuepoka proksima oriento kaj la sankta aŭtoro ne zorgis pri iliaj malsamecoj ĉar la akcesoraj datoj kiel tiaj oni devas ilin konsideri. (Vidu: Hipotezo dokumenta).
Nebibliaj fontoj
Je realeco de la biblia mito la sciencistoj kredis ĝis la unua duono de la 19-a jarcento. Sed tiam oni trovis, ke la mito venis al hebreoj el Mezopotamio. En 1872 la asiriologo D. Smit trovis inter la restaĵoj de la biblioteko de la asira reĝo Asurbanipalo (7-a jarcento a.K.) tre antikvan argil-tabuleton kun fragmento de la "Eposo pri Gilgameŝo" (duonlegenda reganto de la urbo Uruko en Sumero (ĉ. 27-a jarcento a.K.). Sur la tabulo estis skribita la rakonto pri la inundo, pereiginta "la tutan homaron". Multaj detaloj de la rakonto koincidas kun tiuj el la biblia versio. Komence de la 20-a jarcento dum fosado de la sumera urbo Nipuro estis trovita ankoraŭ unu tabelo, kiu same temas pri la tutmonda inundo.
Poste estis trovitaj arkeologiaj konfirmoj pri la ekzisto de la "inundoj". En 1922 la 34-jara angla arkeologo Woolly, fosante en unu el la plej antikvaj sumeraj urboj, Uro, malkovris sub la kulur-portaj tavoloj (facoj) la spurojn de grandega inundo (la tavolo de sablo kaj ŝlimo estis 2 metrojn dika). Pli poste oni ĝustigis, ke okazis kelkaj tiaj katastrofaj inundoj antaŭ ĉ. 5.000 jaroj. La inundoj kovris areon 600-km longan kaj 150-km larĝan, t.e. ili kovris fakte la tutan malaltaĵon de Mezopotamio (kiu ja estis por ĝiaj loĝantoj "la tuta mondo"). Plej verŝajne, ĝuste tiuj inundoj naskis la sumeran miton pri la tutmonda inundo, kiu poste tra Babilonio kaj Asirio trafis la hebreojn. Memkompreneble, nenia inundo povintus kovri la tutan teron kun "altaj montoj" - tioma kvanto da akvo simple ne ekzistas.
Aliaj "tutmondaj diluvoj"
Similajn mitojn pri inundego havas preskaŭ ĉiuj popoloj de la mondo: en Hindio, Azio, Aŭstralio, centra kaj suda Ameriko. Estas ĝenerale konsiderate, ke tiaj mitoj havas realan bazon, ligitan al naturaj fenomenoj: cunamoj, inundoj kaŭzitaj de tropikaj ciklonoj, alta akvo en riveroj ktp.
Krom tio, en la 1970-aj jaroj de la 20-a jarcento estis trovita alia mekanismo, kiu povas estigi mondskalajn inundojn. Temas pri rapidaj kaj grandegaj laŭ la areo moviĝoj de bretaj (subakvaj) antarktaj glacioj, kio kondukas al ĵeto de grandegaj glaci-masoj en la oceanon. Tio, siavice, povas estigi ondegon, kiu levos la ocean-nivelon tra la tuta mondo je kelkaj metroj. Laŭ la pritaksoj, faritaj de geologoj en historio, tiaj moviĝoj okazis inter 5130 a.K. kaj 4700 a.K., kio bone korespondas al la sumera okazaĵo. Tio signifas, ke la antikvaj mitoj havas realan bazon, sed ili priskribas la realon eble pli terura, ol ĝi vere estis.
Teorio pri kometo
La geologo Alexander Tollmann havas unu el la plej interesaj teorioj, laŭ kiu okazis alproksimiĝo de kometo al la tero antaŭ 9.550 jaroj.
Ĉirkaŭ la enbatoj disvastiĝis aerprema ondo rapida 1000 km hore, kiu renversis kaj bruligis arbarojn, levis kaj forportis ŝtonojn. Sekvis diluvo. Grandaj partoj de la kontinentoj pro ondegoj subakviĝis. Proksime de la trafpunktoj la ondoj estis altaj kelkajn kilometrojn, ĉe kelkaj marbordoj nur 100 metrojn, sed oni scias, ke surteriĝanta ondo rimarkinde plialtiĝas·kaj kapablas supreniri montegon.
Madamo de Pompadour
(Fi)fama diraĵo de Madamo de Pompadour estus: après nous, le déluge (post ni, la diluvo).
Sonarto
Sonarto (aŭ arto de sono) estas arto kiu enhavas diversan grupon de artaj praktikoj kiuj havas kiel ĉefa celo diversajn nociojn de sono, kio estas uzata kiel ĉefa rimedo. Kiel ĉe multaj ĝenroj de nuntempa arto, sonarto povas esti multfaka nature, aŭ esti uzata en hibridaj formoj. Sonarto povas esti konsiderata kiel elemento de multaj areoj kiel akustiko, psikoakustiko, elektroniko, brumuziko, aŭdirimedoj, kamporegistro aŭ media sono, sonpejzaĝoj, esplorado de la homa korpo, skulptarto, arkitekturo, kino aŭ video kaj aliaj aspektoj de la nuna diskurso de nuntempa arto.
Ordinara minao
La ordinara minao aŭ ordinara akridotero (Acridotheres tristis) estas specio de sturno de la familio de Sturnedoj kaj genro de Akridoteroj kiuj portas fruntajn krestojn. Ĝi estas indiĝena de Azio kaj ties dekomenca teritorio etendiĝis el Irano, Pakistano, Barato kaj Kazaĥio al Malajzio kaj Ĉinio. Ĝi estas ĉiomanĝanta birdo de malferma arbaro kun tre forta teritoriema instinkto, kvankam ĝi adaptiĝis tre bone al urbaj medioj.
Dekanujo
Dekanujo aŭ dekanejo (el la latina vorto decanatus), iam renkonteblas ankaŭ la nesistema formo dekanato, estas administra unuo de la Romkatolika kaj anglikana eklezio, origine teritorio de pli-malpli dek paroĥoj (greke deka = dek). Reale, tia ĉi eklezia distrikto konsistas el diversa nombro da paroĥoj. Kelkaj dekanujoj kune formas teritorion de episkopujo.
Estro de dekanujo nomiĝas dekano. En iuj landoj oni lin nomas vikario kaj la administra unuo tial nomiĝas vikaria distrikto (ekzemple en Bohemio li estas okrskový vikář (distrikta vikario) kaj la teritorio vikariát; en Polio la estro estas wikariusz rejonowy (distrikta vikario) kaj la teritorio wikariat rejonowy).
Sonarto
En arto de Okcidento, fruaj ekzemploj estas la Intonarumori de Luigi Russolo aŭ bruentonaciiloj (1913), kaj postaj eksperimentoj fare de dadaistoj, superrealistoj, la Situaciista Internacio, kaj en spektakloj de Fluxus.
Ordinara minao
La ordinara minao estis enmetita en multaj aliaj partoj de la mondo kaj ties distribua teritorio pliiĝas al etendo ke en 2000 la IUCN deklaris ĝin inter la plej tutmondaj 100 malplej bonaj invadaj specioj. Tiu orientalisa akridotero estas unu de nur tri birdoj en tiu listo de invadaj specioj. Ĝi estas akra minaco al la ekosistemoj de Aŭstralio.
Dekanujo
La funkcion de dekano kutime plenumas paroĥestro de iu paroĥo apartenanta al la dekanujo. Dekanon ĉiam nomumas episkopo.
Responda unuo en la protestanta eklezio estas en iuj regionoj ankaŭ dekanujo, aliloke eklezia distrikto. Responda estra funkcio do nomiĝas dekano aŭ superintendanto.
Ordinara minao
Aspekto
La ordinara minao estas facile identigebla pro la bruna korpo, nigra kapuĉa kapo kaj la nuda senpluma flava haŭtaĵo ĉirkaŭ kaj ĉefe malantaŭ la okulo. La beko kaj kruroj estas brilflavaj. Estas blankaj flugilmakulo kaj flugilbordo, same kiel estas blankaj la subpugo kaj subvosto. La raso de Srilanko, A. t. melanosternus estas pli malhela ol la disvastigata nomiga raso. Ambaŭ seksoj estas similaj kaj la birdoj estas kutime vidataj en paroj.
Kutimaro
La alvoko de tiu specio inkludas grakojn, gakojn, ĉirpojn, klikojn kaj fajfojn, kaj la birdo ofte ŝvelas siajn plumojn kaj klinas sian kapon dumkante. La ordinara minao krias avertojn al partnero aŭ al aliaj birdoj kaze de proksimiĝantaj predantoj aŭ kiam ĝi estas ekflugante. Ordinaraj minaoj estas tre popularaj kiel kaĝobirdoj pro ties kantaj kaj "parolaj" kapabloj. Oni supozas ke ili pariĝas porvive. Ili reproduktiĝas tra multe de la jaro depende de la loko, kaj konstruas sian neston en truo de arbo aŭ muro. La normala ovodemetado estas de 4–6 ovoj. La Azia koelo estas foje nestoparazita de tiu specio.
Kiel plej parto de sturnoj, la ordinara minao estas ĉiomanĝanta. Ili manĝas insektojn kaj fruktojn kaj rubaĵojn el homaj setlejoj. Ili manĝas surgrunde inter herbo insektojn, kaj ĉefe akridojn, el kiuj devenas la genra nomo Acridotheres, Akridotero aŭ "akridoĉasanto". Ili tamen manĝas ampleksan gamon de insektojn, ĉefe plukita elgrunde. Ili piediras surgrunde kun kelkaj eventualaj saltetoj.
Vivejo
Tiu abunda paserino troviĝas tipe en malferma arbaro, kultivejoj kaj ĉirkaŭ homaj setlejoj.
Kvankam temas pri adaptebla specio, ties populacio malpliiĝis en Singapuro kaj Malajzio (surloke nomta 'gembala kerbau', laŭvorte 'bubala paŝtisto') pro konkurenco kun la proksima samgenrano, la enmetita Java minao.
Urba sukceso
La ordinara minao prosperas en urbaj kaj ĉeurbaj medioj; en Kanbero ekzemple 110 ordinaraj minaoj estis liberigitaj inter 1968 kaj 1971. Ĉe 1991 la populacidenseco de la ordinara minao en Kanbero averaĝis 15 birdoj por km². Nur post tri jaroj dua studo trovis averaĝan populacidensecon de 75 birdoj por km² en la sama areo.
La birdo ŝajne ŝuldas sian sukceson en urbaj kaj ĉeurbaj medioj de Sidnejo kaj Kanbero al sia evoluaj originoj; ĉar evoluis en malfermaj arbaroj de Barato, la ordinara minao estas antaŭadaptita al habitatoj kun altaj vertikalaj strukturoj kaj malmulte aŭ nenioma vegetala grundokovraĵo, ecoj karakteraj de urbaj stratoj kaj urbaj naturaj rezervejoj.
La ordinara minao (kun la Eŭropa sturno, la Hejmpasero, kaj ennaturigitaj Rokkolomboj) estas damaĝo por urbokonstruaĵoj; tie nestoj ŝtopas tubojn kaj kanaletojn, kaŭzante akvodamaĝojn ĉe konstruaĵaj eksteroj.
Invada specio
La ordinara minao estas plago en Sudafriko, Nordameriko, Mezoriento, Aŭstralio, Novzelando kaj multaj insuloj de la Pacifiko. Ĝi estas precize problemiga en Aŭstralio. Kelkajn metodojn oni klopodis por kontroli la populacion de tiuj birdoj kaj protekti indiĝenajn speciojn.
Aŭstralio
En Aŭstralio, la ordinara minao estas invada plago. Ili estas nuntempe ofte la hegemonia birdo en urbaj areoj laŭlonge de la orienta marbordo. En 2008 per populara voĉdonado, tiu specio estis nomata "La plej grava plago/problemo" en Aŭstralio.
La ordinara minao troviĝas nature en Sudorienta Azio, kaj estis unuafoje enmetita en Aŭstralion en Viktorio inter 1863 kaj 1872 en la ĝardenoj de la merkato de Melburno por kontroli insektojn. La birdo ŝajne disvastiĝis al Novsudkimrio (kie ĝi estas nune ege multnombra) pli malpli samtempe, sed la informoj estas necertaj. La birdo estis poste enmetita en Kvinslando kiel predanto de akridoj kaj de la sukerkana skarabo; la kialoj de ties origina enmeto en Viktorio tamen perdiĝis en la historio. Nune la populacioj de ordinara minao en Aŭstralio estas koncentraj laŭlonge de la orienta marbordo ĉe Sidnejo kaj ĉirkaŭaj ĉeurboj, kun pli disaj populacioj en Viktorio kaj kelkaj izolataj komunumoj en Kvinslando.
La birdo povas loĝi kaj reproduktiĝi en ampleksa gamo de temperaturoj, kvankam ĝi prosperas en pli varmaj regionoj. Memeltenaj populacioj de ordinara minao troviĝis en regionoj de pli varmaj monataj temperaturoj ne malpli da 23.2 °C kaj pli malvarmaj monataj temperaturoj ne malpli ol -0.4 °C, implice ke la ordinara minao povus eventuale disvastiĝi el Sidnejo norden laŭlonge de la orienta marbordo al Cairns kaj okcidenten laŭlonge de la suda marbordo al Adelajdo (kvankam ne al Tasmanio, Darvino, aŭ tra Granda Disiganta Montaro al la aridaj landinternaj regionoj).
Sudafriko
En Sudafriko kie ĝi skapis en naturon en 1902, ĝi iĝis tre ofta kaj ties distribuado estas pli granda kie homa populacio estas pli granda aŭ kie estas pli da homa ĝenado.
Minaco al indiĝenaj birdoj
La ordinara minao estas trunestumanta specio; tio estas, ili nestumas kaj reproduktiĝas en protektitaj truoj ĉu naturaj en arboj ĉu artefaritaj en konstruaĵoj (ekzemple, enmetitaj fenestrosojloj aŭ malaltaj tegmentorandoj). Kompare al indiĝenaj trunestumantaj specioj, la ordinara minao estas ege agresema, kaj reproduktantaj maskloj aktive defendas areojn de ĝis 0.83 hektaroj (kvankam maskloj en dense loĝataj urbaj areoj tendencas defendi nur la areon tuj ĉirkaŭ ties nestoj).