cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 93
NGC 93 (aliaj indikoj — PGC 1412, UGC 209, MCG 4-2-12, ZWG 479.15, ARP 65) estas galaksio en konstelacio Andromedo.
Solana de los Barros
Solana de los Barros estas municipo de Hispanio, en la provinco de Badajoz, regiono de Ekstremaduro.
La loĝantoj nomiĝas solaneros. La censita populacio en 2008 estis de 2.814 loĝantoj.
Situo
Solana de los Barros estas situa en la suda parto de Ekstremaduro kaj pli precize en la komarko aŭ distrikto Tierra de Barros sur monteto ĉe la rivero Guadajira, je altitudo de 265 m; je 47 km de Badajoz, provinca ĉefurbo. La surfaco de ties teritorio estas de 65 km².
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado.
Historio
Post la Reconquista la vilaĝo estis posedo de la Ordeno de la Templanoj, kaj okazis konfliktoj kun la urbo de Badajoz, kiu konsideris ankaŭ sin la posedantoj. Dum la militoj kontraŭ Portugalio de la 14a jarcento la vilaĝo detruiĝis. Meze de la 15a jarcento, kiam ĝi estis preskaŭ abandonita, la loko integriĝis en la Senjorlando de Feria kiu reloĝigis ĝin kvazaŭ refondo kiel dependa de la najbara kaj pova Villalba de los Barros. Denove estis detruita de portugaloj en la 17a jarcento.
Viskozeco
Viskozeco estas la "glueco" de fluidaĵo aŭ gaso. Ĝi rezultas el la intermolekulaj fortoj en fluidaĵo, tiel ĝi dependas de la kohereco, de la intermolekulaj (inter la molekuloj aŭ korpuskloj) efikantaj fortoj. La nocio fluido entenas la agregatostatojn  likvaĵo kaj gaso.
Viskozeco de likvaĵoj
Oni parolas pri viskozeco ĉe fluema konduto de likvaĵo: ju pli granda estas la viskozeco, des pli densflua estas la substanco. Tion kaŭzas la moviĝon de molekulaj tavoloj unu super la alia, por kio necesas ioma forto. Tion persistemon oni mezuras kaj karakterizas la viskozecon.
Ĉe la alkanoj (ĉenformaj karbonhidrogenoj), la viskozeco kreskas kun longiĝo de la ĉeno (kaj tiel kreskas la intermolekula forto, la Forto de Van-der-Waals) daŭre kaj atingas ekde nonano (kun 9 C-atomoj) jam relative altan valoron.
Neŭtonaj likvaĵoj
La vario de rapido, inter du likvaĵaj platoj, pri kiuj estas distanco dy, estas: la ŝera ŝarĝado \tau de la dinamika viskozeco kalkuliĝas per:
D kaj ankaŭ \eta estas neŭtonaj konstantoj.
Tamen multaj substancoj ne sekvas tiun leĝon. Tial oni difinas alian parametron. La ŝera rapido D devas esti kalkulata de la tonda tensio \tau en la likvaĵo, kaj ne nur de la rapido-derivaĵo; tia fluaĵo tiam nomiĝas neneŭtona fluido. Ankaŭ, la kvociento de la dinamika viskozeco \eta per la denseco \rho difiniĝas kiel la kinematika viskozeco:
SI-unuoj
SI-unuoj:
Tipaj viskozecaj valoroj
(en [mPa s] ĉe 20 °C)
Viskozeco de gasoj
Oni povas ankaŭ difini la viskozecon:
kie v estas la averaĝa rapido, n estas la denso de la gaso, m ĝia maso kaj l ĝia meza libera vojolongeco.
La viskozeco de gasoj estas sendependa de premo pri malaltaj premoj (≈0,1 ĝis 10 bar), kaj (kontraŭe al likvaĵoj) kreskas kun altiĝo de la temperaturo.
Vortoderivo
La nocio venas el la latina vorto por visko "viscum", el kies beroj oni faris gluecan birdan glukaptilon.
Hadamar
Hadamar estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Limburg-Weilburg de la federacia lando Hesio, kaj krome apartenas al la distriktaro Gießen, la centra parto de la federacia lando. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
La loko interalie konatas pro tio, ke tie estas unu el la grandaj psikiatriaj klinikoj de la federacia lando.
(16483) 1990 QX8
(16483) 1990 QX8 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Eole-en-Beauce
Eole-en-Beauce estas nova franca situanta en departemento Eure-et-Loir, regiono Centro-Valo de Luaro.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Eolois.
(6494) 1992 NM
(6494) 1992 NM estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Satoru Otomo elde Kijosato (loĝloko de la urbo Hokuto en la gubernio Jamanaŝi).
1779
1779 estis normala jaro komenciĝanta vendrede (ligilo montras kalendaron).
En la jaro 1779 post Kristo okazis, interalie:
Piramidigita dekduedro
En geometrio, la piramidigita dekduedro aŭ seslateropiramidigita okedro estas pluredro, katalana solido. Ĝia duala pluredro estas la arĥimeda solido senpintigita kubokedro. Ĉar ĝi estas katalana solido do ĝi estas edro-transitiva kun malregulaj edraj plurlateroj.
Aŭro
Aŭro, laŭ Spiritismo, estas perispirita fenomeno. La Aŭro estas energia radiado kiu aperas de kunigo de fiziko-kemiaj fortoj de l' korpo kun la perispirito kaj mensaj radiadoj de Spirito. Pro tio, ĝi havas individuajn karakterojn kaj montras la evolua stato morale kaj intelekte de Spirito. Tiuj radiadoj pleneniĝis la tutan estulon, ekspansias kaj formas aŭreolon kun karakteroj kaj koloroj propraj al ĉiu estulo, kiun kelkaj individuoj povus vidi. Rozkrucanoj kaj teozofoj havas tre similajn, kvankam terminologie malsametajn, konceptojn.
Listo de belgaj reĝoj
Tiu listo estas listo de Reĝoj de la Belgoj, ekde 1830, dato de la fondo de la nuntempa belga ŝtato.
Torgny Lindgren
Torgny LINDGREN (naskiĝis la 16-a de junio 1938 en Norsjö, Västerbottens län, Svedio) estis sveda verkisto.
Lindgren estas la filo de Andreas Lindgren kaj Helga Björk. Li studis en Umeå, sekve fariĝis instruisto kaj laboris en tiu profesio ĝis la mezo de la 1970-aj jaroj. Dum kelkaj jaroj li aktivis kiel loka politikisto por la Sveda Socialdemokrata Partio. En 1980 li konvertiĝis al la katolika kredo.
Lindgren en 1965 publikigis sian unuan literaturan verkon, sed devis atendi ĝis 1982 kiam li nacie konatiĝis per la romano La vojo de serpento sur roko (svede Ormens väg på hälleberget), kiu tradukiĝis ankaŭ al Esperanto. Sume liaj verkaĵoj nun estas tradukitaj en pli ol tridek lingvoj, kaj li nun konsideriĝas unu el la internacie plej konataj nuntempaj svedlingvaj verkistoj. Li fariĝis membro de la Sveda Akademio en 1991.
(14918) 1994 BP4
(14918) 1994 BP4 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la venezuela astronomo Orlando A. Naranjo elde la Nacia Astronomia Observatorio de Llano del Hato en Merido (Venezuelo).
515 Athalia
515 Athalia estas granda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Temisa familio.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la 20-an de septembro 1903 de la germana astronomo Max Wolf elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
NGC 94-1
NGC 94-1 (aliaj indikoj — PGC 1423, ZWG 479.17) estas galaksio en konstelacio Andromedo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Societo Dugonics
Societo Dugonics [dugoniĉ] estas hungara literatura societo en Szeged. Ĝi estas la plej malnova civila klubo de la urbo, sed pro la politiko dum la socialismo ĝi ne funkciis.
Historio
György Lázár (urbestro) fondis la societon en 1892, kiu prenis la nomon de András Dugonics, kiu verkis la unuan hungaran romanon. La societo aranĝis kunvenojn por literaturaj vesperoj, la ĉefaj prelegantoj estis István Tömörkény, Ferenc Móra, Gyula Juhász, Sándor Sík, ja ili estis ankaŭ mebroj. Krome regule alvenis literaturistoj el aliaj urboj, interalie Géza Gárdonyi, Béla Vikár, Ottó Herman, Endre Ady, Áron Tamási, Miklós Radnóti. Ne nur literaturaj, sed ankaŭ kuracistaj, etnografiaj prelegoj okazis, sed la literaturo ĉiam dominis. Oni ofte malfermis ankaŭ literaturajn konkursojn.
Inter 1952-1991 ne okazis kunvenoj.
Piroșa
La plej proksimaj fervojaj stacioj estas en Cuciulat kaj Băbuteni.
Aleksandra Miĥajlovna Kollontaj
Aleksandra Miĥajlovna KOLLONTAJ (Александра Михайловна Коллонтай, 31-a de marto 1872 - 9-a de marto 1952) estis rusa kaj soveta marksima revoluciulo, kaj politikisto. Ŝi funkciis kiel Komisaro de Socia Bonfarto (1917 al 1918), komisaro pri virinoj (1918 al 1922), komisaro pri eksterlandaj aferoj (1922). Ambasadoro al Norvegio, Meksiko, Svedio. La foresto pro sia diplomata laboro liberigis ŝin el mortigo de komencaj sovetaj estroj fare de stalinismo.
Lale Andersen
Lale ANDERSEN [lale ANdersen], origine: Lise-Lotte Helene Berta BUNNENBERG (naskiĝis la 23-an de marto, 1905, mortis la 29-an de aŭgusto, 1972) estis germana kantistino kaj aktorino.
Lale Andersen naskiĝis en Bremerhaven. En la jaro 1931 ŝi unuafoje en Berlino aperis sursceneje; poste ŝi laboris en teatroj de Zuriko kaj Munkeno.
Grandan popularecon ŝi akiris per la kantado de la kanto Lili Marleen, kies tekston Hans Leip en la jaro 1915 verkis. Dum la Dua mondmilito ĝin disvastigis la radiostacio Soldatensender Belgrad por la soldatoj.
En 1972 Lale Andersen mortis en Vieno. Ŝia tombo troviĝas sur la insulo Langeoog, kie ŝi dum longa tempo vivis.
120460 Hambach
120460 Hambach estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la germanaj astronomoj Freimut Börngen kaj Lutz D. Schmadel elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).
Sankta Lucio
Sankta Lucio aŭ Sent-Lucio - angle Saint Lucia - estas lando en la regiono Karibio de Centra Ameriko.
120460 Hambach
Ĝi estas en orbita resonanco 13:4 kun Jupitero.
Sankta Lucio
Lingvoj
Kvankam la oficiala lingvo estas la angla, la plimulto de la loĝantoj parolas kreolan variaĵon de franca lingvo.
Tindrujo
Tindrujo estas antaŭaĵo de alumeto kaj servis por fari 'fajron'. Ĝi estis skatoleto, kies enhavo konsistis el tindro, facile flamigebla materialo, ekzemple peceto de sekigita tindrofungo. Krom tio oni bezonis fajroŝtoneton kaj metalan ringon, la fajroŝtalon. Tiu konsistis el karbonhava fero. Kiam oni tenis la fajroŝtonon sufiĉe proksima al la tindro, oni povis klopodi per la metala ringo faligi fajreron sur la tindron. Se tio sukcesis, la lerta uzanto per iom da blovado povis produkti flameton. Kiam la substanco sufiĉe ekbrulis oni blovestingis ĝin, post kio la substanco restis subbruli. Per fermo de la tindrujo, oni povis kunporti la subbrulantan substancon je sekura maniero al ĉeneto kaj laŭbezone eksciti la flamon.
Sankta Lucio
Historio
Allen Chastanet iĝis ĉefministro la 7-an de junio 2016. Li estis antaǔe ministro pri Turismo kaj Civila aviado de 2006 ĝis 2011. Li estis opoziciestro de tiam.
Tindrujo
En la komenco de la 20-a jarcento tindrujo iĝis ne plu uzata.
Sankta Lucio
Historio
Ekde julio 2021 la ĉefministro estas 	Philip J. Pierre.
Politiko
La Guberniestro ĝenerala (Governor General) estas la reprezentanto en Sankta Lucio de la krono de la Unuiĝinta Reĝlando, la ŝtatestro de Sankta Lucio. Ekde 1953 la reĝino de Sankta Lucio estis Elizabeto la 2-a.
Občina Dravograd
Občina Dravograd estas unu el 212 municipoj en Slovenio. Ĝi situas en la Regiono Karintio. La municipo konsistas el 24 komunumoj kovrante areon de 105 km². Komence de 2018 tie loĝis 8799 homoj. Administra centro de la municipo estas la urbo Dravograd.
Sankta Lucio
Ekonomio
La ŝtato estas parto de orientkaribia valuta unuiĝo kaj kune kun kvin aliaj karibiaj ŝtatoj kaj du pliaj transmaraj teritorioj de Britio kiel oficialan valuton uzas la orientkaribian dolaron.stlucia vacation information
Ekstera politiko
Sankta Lucio apartenas al la AKP-ŝtatoj, internacia organizaĵo de momente 77 nacioj el la regionoj Afriko, Karibio kaj la Pacifika Oceano.
Občina Dravograd
Loko, priskribo
Občina situas sur la okcidenta periferio de Pohorje. De okcidento al oriento fluas rivero Drava. La rivero estas konstruita digo kun hidroelektra centralo. Laŭ la rivero estas alteco de ĉirkaŭ 335 - 370 m.
Märstetten
Geografio
Märstetten situas ĉe la norda bordo de la rivero Turo kaj ĝian sudan limon formas la rivereto Chemebach. Al la komunumo apartenas krom Märstetten mem la municipoj kaj setlejoj Boltshausen, Altenburg, Dattenhub, Ruberbaum kaj Ottoberg.
Občina Dravograd
Loko, priskribo
Laŭlonge de la rivero estas gvidata de Highway 1 kaj fervojo kiuj kondukas orienten al Maribor.
Märstetten
Najbaraj komunumoj
Märstetten limas en nordokcidento al Wigoltingen, en nordoriento al Kemmental, en sudoriento al Weinfelden kaj en sudokcidento al Amlikon-Bissegg.
Občina Dravograd
Loko, priskribo
La apudaj municipoj estas: Občina Muta kaj Občina Vuzenica en la oriento, Urba municipo Slovenj Gradec en la sudo kaj Občina Ravne na Koroškem en la okcidento. Ĉe la norda limo, la občino limas kun Lavamünd kaj Neuhaus en Aŭstrio.
Märstetten
Trafiko
Märstetten situas en la krucpunkto de la ĉefstratoj de Zuriko al Romanshorn kaj de Weinfelden al Konstanco.
Občina Dravograd
Komunumoj
La municipo konsistas el la sekvaj 24 vilaĝoj:
Bukovska vas, Dobrova pri Dravogradu, Dravograd, Črneče, Črneška Gora, Gorče, Goriški Vrh, Kozji Vrh nad Dravogradom, Libeliče, Libeliška Gora, Ojstrica, Otiški Vrh, Podklanc, Selovec, Sveti Boštjan, Sveti Danijel, Sveti Duh, Šentjanž pri Dravogradu, Tolsti Vrh, Trbonje, Tribej, Velka, Vič, Vrata
Märstetten
Trafiko
La publika trafiko estas certigita per la fervojlinio de Svisaj Federaciaj Fervojoj de Vinterturo al Romanshorn.
Občina Dravograd
Referencoj
Statistikoj: http://www.citypopulation.de/php/slovenia-koroska.php
Geografia loko: http://www.geopedia.si/#T1257_F408:25_x502220.2965_y160814.95299999998_s12_b4
Märstetten
Historio
La unua dokumenta mencio de Märstetten datiĝas el la jaro 1155 kiel Marsteten. La hodiaŭa komunumo estiĝis en la jaro 1975 el la kuniĝo de la municipoj de Märstetten kun Ottoberg. Dum meza mezepoko supre de Märstetten situis la burgo de Märstetten. Poste Märstetten fariĝis havaĵo de la episkopo de Konstanco, kiun ĝin donis kiel feŭdo en la jaro 1155 al la Baronoj de Klingen. Märstetten formis kune kun Illhart kaj Wigoltingen tribunalejo, kiu troviĝis sub la alta jurisdikcio de la Senjoroj de Altenklingen, kiuj residencis en Kastelo Altenklingen.
Reggio nell'Emilia
Reggio nell'Emilia aŭ Reggio Emilia (ĝis 1861 Reggio di Lombardia, latine Regium Lepidi, kelte Rigion/Region) estas komunumo de Italio. La urbo estas la administra centro de la samnoma Provinco de Reggio Emilia kaj apartenas al la regiono Emilio-Romanjo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Albinea, Bagnolo in Piano, Bibbiano, Cadelbosco di Sopra, Campegine, Casalgrande, Cavriago, Correggio, Montecchio Emilia, Quattro Castella, Rubiera, San Martino in Rio, Sant'Ilario d'Enza kaj Scandiano.
Bismarck-turo (Hildburghausen)
Planado kaj konstruo
La jaron 1882 la loka plibeligsocieto konstruigis urbomontan turon (germane: Stadtbergturm) je alteco de 496 metroj. Skizojn faris la loka artisto Plato Ahrens, la laborojn plenumis la loka firmao Siegmund Leffler. Konstrumaterialoj estis kalkbrikoj, la malantaŭo estas de brikoj stxonaj. Sume ĝi kostis 4000 markoj. Ebligis la tuton ekskluzive privataj donacoj. Eĉ firmaestro Leffler rezignis grandparte pri la pago de la laboroj.
Alinomo
En la 1.4.1905, okaze de la naskiĝtaga datreveno 90-a de kanceliero Otto von Bismarck la turo alinomitis oficiale kaj ricevis iluminebligan fajropelvon gisferan. Miksaĵo el torfo kaj petrolo ebligis bruligon de flamoj inter 3 kaj 5 metroj altaj dum du horoj.
Sankta Vincento kaj la Grenadinoj
Sankta Vincento kaj Grenadinoj estas insularo kaj suverena ŝtato en la regiono Karibio de Ameriko, do situas en la Kariba Maro.
Bismarck-turo (Hildburghausen)
Historio
En 1908 oni aldonis je la maldekstra flanko de la enirejo bronzan Bismarck-reliefon, kiun faris la skulptisto Ferdinand Lepcke el Berlino, senkoste ĉar lia patrino originis el Hildburghausen. En 1909/10 eblis lupreni la ŝlosilon por la turo en la najbaraj gastejoj Zur schönen Aussicht kaj Schulersberg. Post la Dua mondmilito la konstruaĵo ne estis alirebla. Restaŭrado estis nur en 1957.
En 1967 la regiono sur la urba monto deklaritis barita zono fare de la sovetiaj okupantaj trupoj. Ĝi servu kiel granda radarstacio por observi la aerspacon. Tiam ankaŭ la Bismarck-reliefo perdiĝis. Sed en 1990 ĝi malkovritis en antikvaĵbrokantejo. La urbo tiam ne povis permesi al si aĉeti ĝin pro troa prezo, pluse la jura stato prie ne klaris. Inter aprilo 1990 kaj aŭgusto 1991 oni forigis la fajropelvojn. Ĝis la hejmenirado de la sovetiaj okupantoj en 1991 la zono restis malpermesita por la germanoj. Ekde 1997 komenciĝis la restaŭradlaboroj, denove financitaj plejparte fare de privatuloj.
Reinaŭguro solena okazis en la 3.10.1998 (sen reliefo kaj fajropelvoj). La reliefo originala muntitis inter 1999 kaj 2003 iom supre de la enirejo. Super la pordo ankaŭ videblas ŝtona blazono de la urbo kun la jarnombro 1882 meze. En la 17.11.2000 estis la fino de la tegmentnovkonstruoj; oni instalis veteraĉimunan spajron el ligno kun ŝtala konstruaĵaro. La 32 pinakloj konservitis. Nuntempe la konstruaĵo estas 19 metrojn alta. Tamen ankaŭ en 2015 restaŭradbezono restis.
Fonto
Priskribo ĉe retpaĝaro specialigitaj pri Bismarck-turoj
Sankta Vincento kaj la Grenadinoj
Politiko
La Guberniestro ĝenerala (Governor General) estas la reprezentanto en Sankta Vincento kaj la Grenadinoj de la krono de la Unuiĝinta Reĝlando, nome la ŝtatestro de Sankta Vincento kaj la Grenadinoj. Ekde 1953 la reĝino de Sankta Vincento kaj la Grenadinoj estis Elizabeto la 2-a.
Ekonomio
La ŝtato estas parto de orientkaribia valuta unuiĝo kaj kune kun kvin aliaj karibiaj ŝtatoj kaj du pliaj transmaraj teritorioj de Britio kiel oficialan valuton uzas la orientkaribian dolaron.
Ekstera politiko
Sankta Vincento kaj Grenadinoj apartenas al la AKP-ŝtatoj, internacia organizaĵo de momente 77 nacioj el la regionoj Afriko, Karibio kaj la Pacifika Oceano.
Listo de Esperanto-Centroj
Tiu artikolo estas listo de kelkaj Esperanto-Centroj iamaj kaj nuntempaj en la tuta mondo:
Georgij Dzugajev
Dum la Dua mondmilito li estis militkaptito, tamen sukcesis eskapi en februaro 1945 kaj plu batali kun la Ruĝa Armeo. Kontraste al multaj aliaj civitanoj de Sovetunio, kiuj estis militkaptitaj, li iel evitis novan punon de stalinisma reĝimo kaj laboris ĝis sia morto en osetlingva socia-literatura revuo "Fidiŭag" ("Heroldo"), eldonata en Cĥinvalo.
Hademstorf
Hademstorf estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Heidekreis de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Piramidigita tridekedro
En geometrio, la piramidigita tridekedro aŭ seslateropiramidigita dudekedro estas pluredro, katalana solido. Ĝia duala pluredro estas la senpintigita dudek-dekduedro. Ĉar ĝi estas katalana solido do ĝi estas edro-transitiva kun malregulaj edraj plurlateroj.
Balotsistemo
Balotsistemo estas metodo por kolekti la preferojn de unuopaj homoj (balotantoj) kaj kombini ilin per algoritmo por fari finan decidon.
Balotsistemoj estas studitaj de matematikistoj kaj politiksciencistoj. Montriĝas, ke la elekto de taŭga algoritmo ne estas evidenta.
Reggiolo
Reggiolo estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la provinco Reggio Emilia kaj la regiono Emilio-Romanjo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Campagnola Emilia, Fabbrico, Gonzaga (MN), Guastalla, Luzzara, Moglia (MN), Novellara kaj Rolo.
Podlesí (Malá Morava)
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1598.
NGC 94-2
NGC 94-2 (aliaj indikoj — PGC 1670567, NPM1G +22.0020) estas galaksio en konstelacio Andromedo.
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
Naturtono
Naturtono estas tono produktata nature per superfrekvencaj ondoj en muzikilo, ekzemple blovinstrumento, per tio ke sonaj ondoj resaltas pli multfoje ol devigas la unuopa longeco de la blovtubo (korno). La plej malalta frekvenco kiu havas lokon en blovtubo enhavas duonan sonondon laŭlonge en la tubo. La dua estas tutondo en sama distanco, do duobla frekvenco, do unu oktavon pli supre. La tria estas je unu kaj duona ondolongoj, la kvara je du tutaj ondoj en la tubo, tio estas denove oktavon pli supre, kaj tiel plu.
Se ni nomas la plej bazan tonon je tonsilabo [,do] laŭ kodaja-dalekarla gamo, la unuaj dek du tonoj (tonsilaboj kaj relativaj frekvencoj) estas:
Allianz
Allianz SE, en germanlingva prononco [aliˈants], estas eŭropa entrepreno pri financaj servoj kun sidejo en Munkeno, Germanio. Ties kernaj negocoj estas asekuroj kaj financa administrado. Je 2014, ĝi estas la plej granda asekurkompanio en la mondo, la plej granda grupo de financaj servoj kaj la plej granda kompanio laŭ komponita mezuro fare de la gazeto Forbes, same kiel la plej granda entrepreno de financaj servoj se mezurite laŭ la enspezo de 2013. La kompanio estas komponanto de la bursindico Euro Stoxx 50.
Oron
Oron estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
(16484) 1990 QJ9
(16484) 1990 QJ9 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Listo de hispanaj esperantistoj
Listo de hispanaj esperantistoj
(Aliaj esperantistoj de Hispanio estas listigitaj en la artikolo Katalunaj esperantistoj)
Noto: Pri la duoblaj familiaj nomoj, legu: hispanaj kaj hispanlingvaj personaj nomoj
Laguna Blanca (Paragvajo)
Laguna Blanca (blanka lageto) estas ekologia kaj turisma loko de Paragvajo kiu enhavas agrikulturajn kaj brutobredajn instalaĵojn, kun lago super kalka sablo, kio estas tialo por akvo komplete travidebla kaj taŭga por plonĝado.
Loko
Ĝi situantas en Departemento San Pedro, en la distrikto Santa Rosa del Aguaray, ĉirkaŭ 28 kilometrojn oriente de la urbo samnoma.
Priskribo
La surfaco de la lago estas ĉirkaŭ 147 hektaroj. Ĝi estas konsiderata de fakuloj kiel nura natura lago de la lando, ĉar ĝi havas nek temperaturan tavoligon, nek profundon de pli ol 7 metroj nek propran fonton. Tiele ĝi ĉefe ricevas akvon el fontoj (estas elfluo sed ne enfluo) kaj tiele ties akvo estas pura kaj trinkebla sen neceso de traktado.
Pustkovec
Pustkovec estas ekde la 24-a de novembro 1990 urboparto de statuta urbo Ostrava en Ĉeĥio kun areo 106,95 hektaroj. Vivas ĉi tie. La nomo estas derivita de pli aĝa ĉeĥa nomo Pustimír.
Historio
La unua skriba mencio pri la municipo devenas el la jaro 1377, la municipo mem estis fondita en interŝanĝo de la 13-a kaj la 14-a jarcentoj. Devene ĝi estis apartigita en du partojn, sed en la jaro 1447 kavaliro Jindřich el Děhylov kun sia edzino Katerino unuigis ĝin.
Hjalmar Söderberg
Hjalmar SÖDERBERG (naskiĝis la 2-an de julio 1869 en Stokholmo, kie li ankaŭ pasigis la plejparton de sia vivo, ĝis en 1917 li translokiĝis al Danio, mortis la 14-an de oktobro 1941 en Danio) estis sveda romanisto, dramaturgo, poeto kaj ĵurnalisto. Liaj verkoj ofte pritraktas melankolion kaj karakterojn suferantajn pro malfeliĉa amo, kaj bildigas riĉan portreton de la homa vivo en Stokholmo de sia epoko tra la okuloj de rigardanto promenanta tra la urbaj stratoj. Söderberg estas ege estimata en sia denaska lando, kaj estas foje konsiderata en sia signifo egala al August Strindberg, la sveda nacia aŭtoro.
Pustkovec
Historio
La permesilon al la propra lernejo la municipo akiris la 19-an de januaro 1890. La fundamenta ŝtono estis solene metita la 23-an de majo 1890 kaj je unu jaro pli poste en julio la nova lernejo estis finkonstruita. Ekde la 6-a de septembro 1891 tiel la lernantoj el Pustkovec ne bezonis viziti lernejon en Plesná kiel ĝisnun.
La 6-an de decembro 1998 episkopo František Lobkowicz konsekris preĝejon sub patroneco de sanktaj Cirilo kaj Metodo. Tiu havas bazplanon de egallatera kruco kaj ĝi estas 12 metrojn alta. En 24 metra sonorilturo, kiu estas netradicie lokigita apud la preĝejo, estas tri sonoriloj.
Kálmán Imre
Kálmán studis en Budapeŝto, unue jurisprudencon, poste muzikon (ĉe Hans Koessler). Li intencis iĝi fortepianisto, sed artrito de lia dekstra mano malhelpis tion. Pro tio li iĝis muzika kritikisto kaj komponisto. Inter liaj grandaj sukcesoj estis la operetoj Tatárjárás (1908), Die Csárdásfürstin (1915), Gräfin Mariza (1924) kaj Die Zirkusprinzessin (1926).
Li dumtempe vivis en Vieno, sed en 1938 pro naziismo devis foriri el Aŭstrio; li iris al Zuriko kaj Parizo kaj en 1940 elmigris al Kalifornio. Post la dua mondmilito li ekloĝis en Parizo. Li dumtempe reiris al Aŭstrio; tie, en la centra tombejo de Vieno, estas ankaŭ lia tombo.
La verkaro de Kálmán estas konsiderata esenca parto de la "arĝenta epoko" de la viena opereto (inter la mondmilitoj).
Milito en Afganio (2001-2021)
La Milito en Afganio komenciĝis la 7-an de oktobro 2001, kiam la Operaco Enduring Freedom de la usona militistaro (OEF) estis lanĉita, kune kun la brita militistaro, en respondo al la atakoj en Usono, la 11-an de septembro 2001. Britio havas, ekde 2002, sian propran armean operacon, Operaco Herrick, kiel parto de la sama milito en Afganio. La milito evoluis kiel batalo de usonaj kaj aliaj fortoj kontraŭ Al-Qaeda kaj ĝiaj talibanaj subtenantoj, ĝis kompleksa kontraŭribela iniciato de usonaj fortoj, kontraŭ afganoj kiuj postulas forpeli tiujn usonajn fortojn. La milito mortigis dekojn de miloj de homoj, kies plimulto estis civiluloj.
La unua fazo de la milito estis la sekvo de la atakoj de la 11-an de septembro 2001, kiam Usono lanĉis la "Operation Enduring Freedom", kiu, ĝi asertis, havis la celon "forigi de sekura rifuĝejo Al-Qaedan kaj sian uzon de la afgana teritorio kiel bazo de operacoj por kontraŭ-usonaj terorismaj aktivecoj". En tiu unua fazo, usona kaj koaliciaj armeoj, laborante kun la afganaj opozicifortoj de la Nord-alianco, rapide forigis la talibanan reĝimon. Dum la sekvanta registaro de Karzai, la karaktero de la milito ŝanĝiĝis al fortostreĉo direktita kontraŭ kaŝado de malamika ribelo pro la usona aprobo de la registaro de Karzai, en kiuj la ribelantoj preferis ne rekte alfronti la trupojn de la Internacia Sekureco-Asistado-Forto (ISAF), sed batalis malkaŝitaj en la loka loĝantaro kaj plejparte uzis improvizajn eksplodan aparatojn kaj memmortigantojn.
La usona registaro asertis ke la celo de ilia invado estis trovi Usama bin Laden kaj aliajn elstarajn membrojn de la terorisma Al-Qaeda por esti metita sub jura akuzo, detrui la organizon, kaj forigi la talibanan reĝimon kiu apogis kaj donis sekuran lokon al ĝi. La registaro de George Bush deklaris ke, kiel politiko, ĝi ne distingos inter teroraj organizoj kaj nacioj aŭ registaroj kiuj enhavis ilin.
Alia daŭranta operaco estas la Internacia Sekurec-Asista Forto, kiu estis establita fare de la UN Sekureckonsilio ĉe la fino de decembro 2001 por sekurigi Kabulon kaj la ĉirkaŭajn regionojn. NATO supozis kontrolon de ISAF en 2003. Antaŭ la 23-a de julio 2009, ISAF havis ĉirkaŭ 64,500 trupojn de 42 landoj, kie NATO-membroj disponigas la kernon de la forto. La NATO-engaĝiĝo estas precipe grava al Usono ĉar ĝi ŝajnas doni internacian legitimecon al la milito. Usono havas ĉirkaŭ 29,950 trupojn en ISAF.
Ho Jong-suk
Ho Jong-Suk (en korea: 허정숙, ĉinkoree: 許貞淑, 16-a de julio 1902 - 5-a de junio 1991) estis korea feministo, sendependa aktivisto, liberalulo, ĵurnalisto, kaj verkisto. Ŝi estis pionirino de la movado por libera sekso.
Milito en Afganio (2001-2021)
Usono kaj Britio gvidis la aerbombadon, en subteno de terarmeoj provizitaj ĉefe de la Afgana Nord-alianco. En 2002, usona, brita kaj kanada infanterio estis devige enhospitaligita, kune kun fakistaj rotoj de pluraj aliancitaj nacioj, inkluzive de Aŭstralio. Poste, NATO-trupoj estis aldonitaj.
La komenca atako forigis la talibanojn de potenco, sed talibanoj poste reakiris forton. Ekde 2006, Afganio travivis pliigitan agadon de talibanaj ribeloj, rekorde altaj niveloj de kontraŭleĝa medikamento-produktado, kun partopreno de Nord-alianco en la reĝimo de Karzai, kaj korupta registaro kun limigita kontrolo ekster Kabulo. La talibanoj povas resti senfine, laŭ informkunveno de decembro 2009 de la supra usona spiono en Afganio. La 1-an de decembro 2009, Barack Obama sciigis la sendadon de kromaj 30,000 soldatoj dum periodo de ses monatoj. Li ankaŭ proponis komenci trup-retiriĝojn 18 monatojn ekde tiu dato.
La 26-an de januaro 2010, ĉe la Internacia Konferenco pri Afganio en Londono, kiun ĉeestis 70 landoj kaj organizoj, afgana prezidento Hamid Karzai komentis al mondgvidantoj ke li intencis kontakti la suprajn ŝtupojn de la talibanoj ene de kelkaj semajnoj kun paciniciato. Karzai estigis la kadron por dialogo kun talibanaj gvidantoj por iniciati pacnegocadojn.
Opinisondadoj montris la malkreskintan subtenon de la okupmilito ekde 2001. Balotenketoj de 2010 montris ke la plimulto de homoj en Usono, Britio, Aŭstralio, kaj pluraj NATO-landoj estas kontraŭaj ke iliaj registaroj restu en Afganio.
Ekde 2020 okazis intertraktoj inter la afgana registaro kaj la Talibano en Doho (Kataro), kie rezidas estroj de la Talibano. Ĝi ne donis fruktojn. Fine Usono anoncis retiriĝon de ĉiuj usonaj trupoj ĝis la. La komenciĝis fulmrapida ofensivo de la talibanoj, kadre de kiu ili dum okupis la ĉefurbojn de 26 provincoj de Afganio, plejparte sen rimarkinda rezisto kaj meze de septembro ili regis jam ĉiujn 34 provincajn centrojn kaj ĉiujn landlimojn. La trupoj de la Talibano eniris Kabulon kaj senreziste okupis la ĉefurbon de Afganio. Altranguloj de la islamista movado eniris la prezidentan palacon kaj deklaris ke la milito en Afganio finiĝis. Prezidanto Aŝraf Ghani fuĝis eksterlanden. Okcidentaj diplomatoj estis urĝe evakuitaj, afganoj kunlaborintaj kun la koalicio, panike fuĝis al la flughaveno en Kabulo, pluraj pereis en kreiĝinta tumulto aŭ eĉ falis de sur ekflugintaj usonaj aviadiloj, al kiuj ili pene kroĉiĝis pro manko de aliaj elireblecoj.
Bibliografio
(en) Rodric Braithwaite, ''Afgantsy. The Russians in Afganistan (1979-1989)''
Hirschfeld (Turingio)
Hirschfeld estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Greiz de la federacia lando Turingio, kaj krome estas parto de komunumaro, do grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj administraj servoj, nomata Verwaltungsgemeinschaft Am Brahmetal. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Suzuki
Suzuki Motor Corporation (japana: ス ズ キ 株式会社 Hepburn: Suzuki Kabushiki-Kaisha) estas japana plurnacia korporacio kun sidejo en Minami-ku, Hamamatsu, kiu fabrikas aŭtojn, kvar-radajn veturilojn, motorciklojn, seĝojn de radoj kaj diversajn aliajn malgrandajn veturilojn. En 2014, Suzuki estis la naŭa plej granda aŭtomobila firmao laŭ produktado tutmonde. Suzuki havas pli ol 45 000 dungitojn kaj havas 35 produktejojn en 23 landoj, kaj 133 distribuantojn en 192 landoj.
Johann Michael von Sailer
Johann Michael von SAILER (naskiĝinta la en Aresing, mortinta la  en Regensburg) estis germana teologo.
Vivo
Estante filo de ŝufaristo kaj tajlorino Sailer frekventis la gimnazion de la jezuitoj en Munkeno. Ekde 1770 li studis teologion en Ingolstadt. Kiam la ordeno nuligitis en 1773 ĉesis ankaŭ lia novicado. Sailer ordinitis pastro en 1775 kaj iĝis en Ingolstadt ripetigisto porstudenta (en 1777) kaj dua profesoro pri dogmatiko en 1780 krom lia instruisto Benedikt Stattler. Sed jam en 1781 oni demisiigis lin kune kun aliaj eksaj jezuitoj. En 1783 li iris al Augsburg, kie aperis lia verko Vollständiges Lese- und Betbuch zum Gebrauche der Katholiken. Ankaŭ pro tio li iĝis en 1784 profesoro pri morala kaj pastora teologioj en Dillingen. Sed en 1794 li perdis ankaŭ tiun ĉi postenon pro kalumnia akuzo esti iluminato. Post kvin jaroj pasigitaj en Ebersberg – tie li tradukis la verkon De imitatione Christi de Tomaso de Kempis en la germanan lingvon – li vokitis profesoro ĉe la universitaton de Ingolstadt. Ĉar tiutempe ŝatatis lia famo kiel "klerismulo". Jam unu jaron poste la instituto translokitis al Landshut. Ĉe la Universitato de Landshut Sailer verkis siajn ĉefverkojn. La pedagogia skribaĵo Über die Erziehung für Erzieher (1807) klare montras influojn de Johann Heinrich Pestalozzi; la trivoluma manlibra verko Handbuch der christlichen Moral (1817) modernigis moralteologion el konscienca vidpunkto de la unuopaj fideluloj. Inter la disĉiploj de Sailer troviĝis ankaŭ la tronheredanto Ludoviko. Sailer iĝis centra figuro por la restaŭrado de katolika vivo en Bavario. En 1819 tamen ne permesitis fare de la Roma kurio lia ekepiskopeco en Augsburg. Anstataŭe li iĝis – pro instigo de lia reĝa moŝto Maksimiliano la 1-a – kapitulano en Regensburg. Tie li iĝis en 1822 helpepiskopo kun rajto je aŭtomata episkopa posteuleco. En 1829 li fakte iĝis episkopo.
Graveco
Sailer evoluigis animzorge orientitan teologion restantan ĉiam sur katolika kredofundamento. Substrekitis biblia centreco kaj orientiĝo je la figuro de Jesuo Kristo. Mistiko gravu kaj morala teologio refariĝu kiel privirta doktrino el la kredo. Liaj prelegoj allogis ankaŭ neteologojn. Danke al vasta amika cirklo (i.a. Ignaz Heinrich von Wessenberg, kardinalo Melchior von Diepenbrock) Sailer influis tutan generacion da klerikoj. Liaj modernaj ideoj baldaŭ estis atakitaj de fortaj ultramontanismaj tendencoj. Li suferis postmorte, en la kunteksto de la beatigo de Klemens Maria Hofbauer, eĉ akuzon inkvizician instigitan de lia posteulo episkopa Ignatius von Senestréy. Sailer de kelkaj eĉ taksitis ideologia prapatro de la Prakatolika Eklezio. Vera kaŭzo estis supozeble simpla kverelo interordena inter jezuitoj kaj redemptoristoj. Post la Dua Vatikana koncilio la ideoj de Sailer remalkovritis. Papo Johano Paŭlo la 2-a laŭdis lin en 1982 kiel mesaĝiston de ekumenismo kaj defendanton de la katolika kredo. Unu lia kontraŭulo teologia estis Matthäus Fingerlos, profesoro pri teologio pastorala el Landshut.
Super Nintendo Entertainment System
Super Nintendo Entertainment System, ankaŭ konata kiel Super Nintendo, Super NES aŭ SNES, estas 16-bita videoludilo lanĉita de la firmao Nintendo en Nord-Ameriko, Brazilo, Eŭropo kaj Aŭstralio. En Japanio kaj Sud-Orienta Azio, la respektivaĵo estas konata kiel Super Family Computer (スーパーファミリーコンピューター - Sūpā Famirī Konpyūtā) aŭ Super Famicom (スーパーファミコン - Sūpā Famikon). En Sud-Koreio, ĝi estas konata kiel Super Comboy (슈퍼 패미컴) kaj estas disdonata per la firmao Hyundai Electronics. Ĝi estas la dua hejma videoludilo de Nintendo (post Nintendo Entertainment System), kaj unu el la plej disvastigataj en la mondo dum la unua duono de la 1990-aj jaroj. La videoludilo uzis progresan teknikon pri sonoj kaj grafikaĵoj kvankam la CPU estis relative malrapida kompare kun aliaj konsoloj de la sama tempo.
Twiggy
Damo Lesley Lawson (denaske Hornby; 19a de Septembro 1949) estas angla manekeno, aktorino, kaj kantistino, amplekse konata laŭ sia kromnomo Twiggy. Ŝi estis brita kultura ikono kaj elstara junulina modelo dum la buntaj 1960-aj jaroj en Londono.
Kariero
Twiggy estis dekomence konata pro sia fajne svelta korpo kaj androgina aspekto konsiderata rezulto el siaj grandaj okuloj, longaj okulharoj, kaj mallonga hararo. Ŝi estis nomita "La vizaĝo de 1966" fare de Daily Express kaj voĉdonita kiel Brita Virino de la Jaro. Ĉirkaŭ 1967, ŝi estis manekeno en Francio, Japanio, kaj Usono, kaj estis aperinta sur la kovrilpaĝoj de la gazetoj Vogue kaj The Tatler. Ŝia famo etendiĝis tutmonde.
Post esti manekeno, Twiggy faris sukcesan karieron kiel aktorino de kino, teatro, kaj televido. Ŝia rolo en la filmo The Boy Friend (1971) havigis al ŝi du premiojn Ora Globo. En 1983, ŝi faris sian broadvejan debuton per la muzikalo My One and Only, pri kiu ŝi ricevis nomumon al Premio Tony al la Plej Bonkvalita Aktorino en Muzikalo. Ŝi poste havis sian propran televidan serion, nome Twiggy's People, en kiu ŝi intervjuis famulojn; ŝi ankaŭ aperis kiel juĝisto en la realecprogramo America's Next Top Model. Ŝia membiografio de 1998 nome Twiggy in Black and White eniris en la listo de furorlibroj. Ekde 2005, ŝi estis modelo por Marks and Spencer, plej ĵuse por promocii ilian ĵusan remarkigon, aperante en televidaj reklamaĵoj kaj presitaj amaskomunikiloj, kun Myleene Klass, Erin O'Connor, Lily Cole kaj aliaj. En 2012, ŝi laboris kun desegnistoj de Marks & Spencer por lanĉi altnivelan vestokolekton por la virina branĉo de M&S.
Totale ŝi aperis en 15 filmoj, 25 televidprogramoj, 9 teatraĵoj, publikigis 10 diskalbumojn, kaj 16 unuopaĵojn. Ŝi verkis kvin librojn kaj partoprenis aŭ aperis en aliaj kvin publikaĵoj.
NGC 95
NGC 95 (aliaj indikoj — PGC 1426, UGC 214, MCG 2-2-3, ZWG 434.3, IRAS00196+1012) estas galaksio en konstelacio Fiŝoj.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Zoltán Kodály
Zoltán KODÁLY [kodAj] hungare KODÁLY Zoltán (16-a de decembro, 1882 en Kecskemét, Hungario – 6-a de marto 1967 en Budapeŝto) estis esploranto de la hungara kaj mezeŭropa popola muziko. Lia edzino estis Emma Sándor.
Li ofte faris la esplorlaboron kune kun Béla Bartók. La kolektitajn kantojn, muzikojn ili registris, per la tiutempa tekniko, sur vaksaj cilindroj. Tiuj cilindroj estis konvenaj por priskribi la muzikaĵojn per muziknotoj. La muzikajn motivojn de la popolkantoj kaj Bartók kaj Kodály uzis en siaj komponaĵoj. Do li estis esploristo de popolmuziko, scienculo pri muziko kaj etnografio, mondfama instruisto de muziko, kaj elstara komponisto. Ano de la Hungara Scienca Akademio.
Biografio
La bazlernejon li frekventis en Galánta (nun Slovakio). Poste li frekventis la romkatolikan gimnazion en Nagyszombat. Tie eminente li maturiĝis en 1900.
La studojn li daŭrigis en Budapeŝto en la Scienca Universitato Pázmány Péter. Li elektis la hungaran-germanan fakon, sed dume li frekventis ankaŭ en la Muzikakademio de Budapeŝto la komponistan fakon. Li loĝis en la fama Kolegio Eötvös. Pro ĝia fekundiga atmosfero elstaraj sciencistoj fariĝis multoj el la tie vivintoj. Jam kiel studento li komponis la D-minoran uverturon kaj la Es-majoran uverturon. La komponistan diplomon li ricevis en 1904. La temo de lia doktora disertaĵo estis: Strofo-strukturo de la hungaraj popolkantoj.
Hadenfeld
Hadenfeld estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Steinburg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis nur  loĝantojn.
Kvinlatera sesdekedro
En geometrio, la kvinlatera sesdekedro estas pluredro, katalana solido. Ĝia duala pluredro estas la riproĉa dekduedro. Ĝi havas du diversajn formojn spegule simetriajn unu de la alia. Ĉar ĝi estas katalana solido do ĝi estas edro-transitiva kun malregulaj edraj plurlateroj.
Zoltán Kodály
Biografio
Li klopodis krei hungaran muzik-kulturon, Tial li komponis muzikon al poemoj de hungaraj poetoj: János Arany, Kisfaludy, Berzsenyi, Kölcsei, Csokonai kaj Balassi. Sed li komponis muzikon ankaŭ al la poemoj de samtempaj poetoj. Dum la 1-a mondmilito li ne povis kolekti popolkantojn, kaj ne povis popularigi siajn komponaĵojn en Okcidento. En 1919 li estis nomumita vicdirektoro de la Muzika Altlernejo, kaj kune kun Bartók ili estis anoj de la muzika direktorio.
En 1923, je la 50-a datreveno de la unuiĝo de Pest, Buda kaj Óbuda li komponis la faman hungaran psalmon: „Psalmus Hungaricus”. (La teksto estis kompilita el kantoj de la kalvinana pastro Kecskemméti Végh Mihály.) Per tiu ĉi grandioza kreaĵo li fariĝis gvida komponisto de la lando. En 1930 li ricevis la honirigon „Corvin-florkrono” (pri la renesanca reĝo Matiaso la 1-a).
Por planti la muzikon en la lernejan instruadon li ekredaktis la gazeton "Hungara Ĥoro kaj Kanto". La celo estis reformo de la romkatolika eklezia muziko, kaj levo de la nivelo de la lerneja kanto kaj muzika edukado. Tiam li decidis, ke komponos kantojn ĉefe por lernejaj infan-ĥoroj. Naskiĝis la opero „Hári János” (1925-27), Dancoj de Maroŝszék, (1930),  „Dancoj de Galánta” (1933) : Pluaj komponaĵoj: „ Fölszállott a Páva” (Surflugis ls pavo) (1938)„ Conĉerto” (1934), estis komponitaj pro eksterlanda mendo.
Por la libro „Etnografio de Hungario” en 1937 li verkis la ĉapitron „La hungara popolmuziko.” Per tio naskiĝis la kompara popolmuzika scienco.
Li opiniis tre grava la muzikan edukadon de la infanoj. Jen kelkaj citaĵoj el liaj verkoj: „ La muziko estas nutraĵo de la animo, kiu estas anstataŭigebla per nenio alia. „ Plena anima vivo ne ekzistas sen muziko „ „La muziko estas ne malhavebla parto de la homa kulturo. Tial estas memkompreneble, ke la muzoko devas aparteni al la lernejaj studobjektoj. „ Sen muziko plena homo ne ekzistas.” „Muzikon oni dervas instrui jam en la infanĝardenoj.”
„Kion oni devas fari? En la lernejoj instrui la muzikon kaj kanton tiel, ke ĝi ne estu torturo, sed plezuro por la lernantoj. kaj por la tuta vivo tio veku la interesiĝon je la muziko.” „En la lernejoj bona muzika instruado estos nur tiam, se unue estas edukitaj bonaj instruistoj.” „Ĉiu popolo havas aron da popolkantoj, kiuj estas elstare konvenaj por la edukado.” „ La ekkono de kantoj de fremdaj popoloj, estas la plej bona vojo por ekkoni tiujn popolojn.” „La ekzercado de la ritmo estas tre grava. La plurtona kanto malfermas la konon de la majstroverkoj de la mondliteraturo.”
Laŭ la supraj principoj li prilaboris por muzik-instruado la Kodály-metodon, kiun oni konas kaj uzas tutmonde.
Cobeja
Cobeja [kobEĥa] estas municipo de Hispanio, en la Provinco de Toledo, regiono de Kastilio-Manĉo.
Loĝantoj
La loĝantoj nomiĝas Cobejanos. La censita populacio en 2010 estis de 2.444 loĝantoj kaj la denseco estas de 140,7 loĝ/km². La populacio kreskis ĉefe el la 1960-aj jaroj. Nune estas multaj enmigrintoj ĉefe el Maroko, Hispanameriko kaj Orienta Eŭropo.
Geografio
Limas kun la municipaj teritorioj de Pantoja norde, Alameda de la Sagra oriente, Villaseca de la Sagra sude kaj Villaluenga de la Sagra okcidente, ĉiuj de la provinco de Toledo.
La municipa domaro estas situanta en ebenaĵo de la komarko de La Sagra kaj formas du kvartalojn bone diferencataj, separataj de la ŝoseo kiu trapasas la municipon. La norda kvartalo estas komponata ĝenerale de modernaj konstruaĵoj (vilaoj, etaĝejoj), kun stratodezegnado amplaksa kaj planita. La suda kvartalo estas formata de popolaj kaj senplenaj konstruaĵoj, reformitaj dum la jaroj, kun neregula dezegno.
La tereno estas taŭga por la agrikulturo.
Hidrografio
La rojo Guatén aŭ Guadatén (en araba “rivero de koto”) trapasas la municipan teritorion de Cobeja, de nordo suden kaj estas alfluanto de la Taĵo. La rojo ne fluas libere sed kanaligita kaj subterigita. Ne estas akvoabunda kaj eĉ malaperas somere. Aliaj rojoj kiuj trafluas estas San Pedro kaj Gansarínos.
La vilaĝo havas diversajn fontojn, en parkoj kaj placoj. Elstaras la fonto de la suda parto de la vilaĝo, kiu datas de 1702, laŭ la skribaĵo en ĝi.
Flaŭro
La teroj kiuj ĉirkaŭas la domaron estas okupataj de kultivoj de cerealoj. La vegetaĵaro ne estas tre abunda, ĉar estis anstataŭata de etendaj terkultivejoj. Estas makisoj kiaj tiuj de junkoj aŭ kanoj, kiuj kreskas en humidaj medioj kiaj ĉe la valo de la rojo Guatén.
Faŭno
En la municipa teritorio abundas la specioj kiujn la lokanoj ĉasas kiaj perdrikoj, kunikloj kaj leporoj. Abundas ankaŭ apodedoj (kiaj la apuso aŭ la hirundo) kaj kanedoj kiaj la vulpoj.
Ekonomio
Agrikulturo (tritiko kaj hordeo, kaj lastatempe ankaŭ tomatoj, terpomoj) kaj brutobredado (ŝafoj) tradicie. Nune proksimeco al Madrido, ŝtata ĉefurbo, ebligas proponi loĝejon al madridanoj nekapablaj trovi ĝin tie je malalta kosto. La ekonomia ĉefa resurso de Cobeja estis kaj estas ĉefe la industrio de ceramiko (32,2% el laboristaro), kion pruvas la nombraj ceramikaj industrioj troviĝantaj en la municipa teritorio, kaj konstruado (27,2%). Oni produktas brikojn kaj tegolojn ĉefe; estas ankaŭ ŝton-, argil- kaj sablominejoj.
Historio
La deveno de la municipo ne tute klaras, sed ŝajne estas de deveno el keltoj, loĝata poste de hispanromianoj kaj mozaraboj. En 1086 post la konkero de Toledo fare de Alfonso la 6-a, Cobeja iĝis posedo de la katedralanaro de la Katedralo de Toledo, kaj tiele restis ĝis 1833. En 1155 kun permeso de la katedralanaro reloĝigis Cobeja per 48 loĝantoj kaj nur fine de la 13a jarcento Cobeja ricevis dokumenton privilegian. Ĉiukaze la katedralanaro funkciis kiel senjoraro kaj plenumis la administradon de justico en la vilaĝo kaj respondecis pri la kontrolo de la kultivoj, kiuj tiam estis abundaj en vitejoj kaj tritiko. La katedralanaro ricevis la sesonon de la vinberoj rikoltitaj en Cobeja. Ĉiu loĝanto estis vasalo de la katedralanaro. Tio pluis ĝis 1833.
Komence de la 19a jarcento dum la Milito de Hispana Sendependiĝo la vilaĝo estis rabita de francoj kaj perdiĝis la eklezia arkivo.
Blazono
En la blazono videblas diversaj simboloj rilate al la historia pasinteco de la vilaĝo kaj al la ĉefaj resursoj de la ekonomio: nome ora kruco de la katedralanaro super ruĝa fono, oraj tritikospiko kaj grapolo super blua fono, krom suba ruĝa tegolo (ceramiko) super arĝentokolora fono.
Toponimio
La termino "Cobeja" ŝajne estas fidiminutivo de cueva signife kavo, tio estus signife "kavaĉo" aŭ "fikavo". La historiisto Basilio Pavón Maldonado parolas pri la araba al-qubba kiel “turoj aŭ templetoj de palacoj”. García Sánchez citas aliajn fakulojn kaj mencias aliajn signifojn de al-kubba: “bovla puto, bovla tombo, marabuto, bovla ermitejo”. Laŭ kobeĥanoj la termino devenus el kavoj elfositaj en tero por la tritiko kaj la vino. Aktuale ili jam ne ekzistas, sed estas spuroj ke ili ekzistis. La radeiko de Cobeja povus deveni el latina cubicula, pluralo de cubiculvm, dormejo, kiu poste akiris la signifon de gastejo. Aliaj ebloj estas latina diminutivo cova, covicula, malgranda truo, aŭ cubilia, nestotruoj, kaj de la araba qúbba, bovlo, kupolo.
Laŭlonge de la historio aperis laŭ diversaj nomoj:
Servoj
Estas municipa policejo, sanigejo, apoteko, trinkejoj, vendejoj, surstrata vendejaro lunde, ŝoseo al Toledo, Madrid kaj Illescas, sed la proksimaj fervojoj ne donas servon al tiu vilaĝo, kaj la unikaj publikaj transportebloj estas busoj.
En kulturo estas muzika bando kaj ĥoro, bazlernejo, sed ne mezlernejo, futbalteamo, ktp.
Talarrubias
Talarrubias estas municipo de Hispanio, en la provinco de Badajoz, regiono de Ekstremaduro.
La loĝantoj nomiĝas talarrubianos. La censita populacio en 2008 estis de 3.646 loĝantoj.
Situo
Talarrubias estas situa en la sudorienta parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto La Siberia, je altitudo de 435 m; je 172 km de Badajoz, provinca ĉefurbo kaj je 112 km de Mérida, la regiona ĉefurbo. La surfaco de ties teritorio estas de 339,3 km².
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado.
Ĉirkaŭaĵo
Proksime estas la Akvorezervejo de García de Sola, konata ankaŭ kiel "Puerto Peña", de kie eliras kanaloj por irigacio kaj kie estas bela pejzaĝo kun rokomontoj kie nestumas vulturoj kaj aliaj interesaj birdospecioj.
Historio
Estas restaĵo en la municipa teritorio de la Paleolitiko, Ĥalkolitiko (surrokaj pentraĵoj) kaj de antaŭroia epoko. Sed plej abundas tiuj de la romia epoko kaj estas ankaŭ de la visigotoj kaj araboj.
La mezepoka deveno de la vilaĝo rilatas al la graveco de la tiama Puebla de Alcocer kaj de la militaj ordenoj de Templanoj kaj Calatrava dekomence kaj poste de tiu de Alcántara. Dum la 15a kaj 16a jarcentoj la vilaĝo prosperas, kion pruvas la grandeco de la projektita preĝejo. En 1583 okazis terura nigra pesto kio mortigis vilaĝanojn ĉefe de apudaj domaroj.
Riccione
Riccione estas komunumo de Italio. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Coriano, Misano Adriatico kaj Rimini. Kristanisma patrono de la komunumo estas la sanktulo Marteno de Tours, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Rybníček (distrikto Havlíčkův Brod)
Rybníček (Ribnitschek) estas municipo de Ĉeĥio, regiono Vysočina, en distrikto Havlíčkův Brod. Vivas ĉi tie.
Tempo fuĝas
Tempo fuĝas estas antologia kolekto de 25 rakontoj de 25 esperantlingvaj aŭtoroj. Redaktis la elekton de prozo originala William Auld, kaj en 1995 eldonis ĝin Flandra Esperanto-Ligo en Antverpeno. Ĉiu el la 25 kontribuoj inter la jaroj 1980 kaj 1994 unuope publikiĝis en la Revuo Monato. Unu el ili estas la novelo "Tempo fuĝas" de William Auld, kiu donis sian titolon al la tuta volumo kaj kiu ankaŭ estas rete legebla.
Vojo de Vivo
Vojo de Vivo (Дорога Жизни) estis la sola vojo, kiu ligis la sieĝitan fare de nazia kaj finna armeoj urbegon Leningrado kun la cetera Sovetunio en la jaroj 1941-1943.