cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
79996 Vittoria
79996 Vittoria estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la elde la Observatorio San Vittore en Bolonjo (Italio).
Ricla
Historio
Estis setlejo de keltiberoj en la areo nome Nertobriga, sed de preciza loko nekonata. De romia epoko estas ruinoj de ponto kaj tomboj. Araboj kreis reton por irigacio kaj la urban planadon. Alfonso la 1-a definitive konkeris la areon en 1122 post la konkero de Tarazona kaj Calatayud.
79996 Vittoria
Ĝi estas proksima de la orbita resonanco 1:5 kun la Tero.
Ricla
Historio
La loĝantaro estis grandparte de mudeĥaroj kaj poste de moriskoj, kies forpelo rezultos en enorma demografia kaj ekonomia krizo. Krome estis ankaŭ juda komunumo.
79996 Vittoria
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de Vittoria Colombini, dua filo de Alberto Colombini kaj Elena Cuoghi.
Ricla
Historio
Dekomence murego separis la islaman kaj la kristanan kvartalojn, kaj du pordegoj estis malfermitaj tage sed fermitaj nokte; restas unu el la pordegarkoj.
79996 Vittoria
Nomo
Oni ne konfuzu kun 12 Victoria.
Ricla
Historio
En la 19-a jarcento estis malgranda industrio.
Preskaŭ ĉiuj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento, sed en Ricla oni retenis la loĝantaron ĉirkaŭ 3 000 loĝantoj. Evidente elmigrado ĝenerale foriris al industriaj aŭ pli viglaj areoj kiel Zaragozo, kaj Calatayud. Sed ĉiuokaze ĝi plutenis loĝantaron pli ol ĉe aliaj samkomarkaj loĝlokoj.
Aktualo
Tradicia bazo de ekonomio estis agrikulturo (ĉefe ĉerizoj), kaj brutobredado (ŝafoj), kaj sekva nutrindustrio (ĉefe vinproduktado). Nune gravas ankaŭ malgranda industrio, natura, kultura kaj rura turismo.
Altiraĵoj estas la mudeĥara turo de la preĝejo kun gravaj retabloj, la restaĵoj de la kastelo, la urbodomo en dom-palaco, placo, arko, vinkeloj, sanktulmonumentoj, paleontologiaj kuŝejoj, naturaj lokoj ĉefe ĉe la riveroj, groto ktp.
Teorio de la suno-lingvo
La teorio de la suno-lingvo (turke : Güneş Dil Teorisi) estis hipotezo elpensita en Turkio de naciisma pseŭdo-scienculo, laŭ kiu ĉiuj homaj lingvoj estas derivitaj de turka pralingvo. Tiu teorio asertas ke, pro fonemaj similecoj inter tiu lingvo kaj la turka, ĉiuj lingvoj originas el la turka.
Daniel Prévost
Daniel PRÉVOST (naskiĝis en Garches) estas franca aktoro kaj komikulo.
Saanenmöser (stacidomo)
Saanenmöser estas fervoja stacidomo en Saanen, Svislando.
András Bodnár (pastro)
András Bodnár [andrAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Bodnár András estis laŭvice hungara katolika pastro, aktoro, kalvinana pastro. Lia persona nomvarianto estis Endre.
András Bodnár naskiĝis en 1827 en Kiszte (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Kysta en Slovakio), li mortis la en Kunágota (Hungario).
Biografio
András Bodnár maturiĝis en gimnazio de Kassa, poste li akiris teologian diplomon en Temeŝvaro. Komence li estis subpastro en Szőreg, Kistelek, Battonya, Makó, Apátfalva, poste li estis levita pastro en Kunágota. Li estis motoro de la preĝejkonstruo en 1869 en Kunágota. Tamen pro vivstilo de Bodnár Sándor Bonnaz forigis lin en 1871, tial Bodnár aktoriĝis. Pro lia baritona voĉo li iĝis populara en muzikaj teatraĵoj. Kalvinanaj delegitoj venis al li por inviti lin kalvinana pastro en Kunágota. Bodnár faris la necesajn ekzamenojn en Debrecen, poste li estis kalvinana pastro 2 jardekojn ĝis sia morto. Inter 1874-1876 li denove estis motoro de konstruo de kalvinana preĝejo en Kunágota.
Schüpfen (stacidomo)
Schüpfen estas fervoja stacidomo en Schüpfen, Svislando.
Hrádek (Krajková)
Hrádek (Pürgles) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Krajková, troviĝanta en distrikto Sokolov. Ĝi troviĝas proksimume 2,5 km sude de Krajková. Estas ĉi tie registritaj 5 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Konsisto de la vilaĝo estas ankaŭ teritorio de la eksa domaro Markvarec (Marklesgrün), kiu situis apud ŝoseo el Krajková ĝis Hrádek. La domaro pereis en la jaro 1956.
Hrádek situas en katastra teritorio Hrádek u Krajkové kun areo 4,02 km². En la katastra teritorio Hrádek u Krajkové situas ankaŭ Anenská Ves. Hrádek situas ankaŭ en katastra teritorio Markvarec u Krajkové kun areo 2,17 km².
Naturrilatoj
Hrádek etendiĝas sur deklivoj de cismontaro de Ercmontaro sinkantaj direkte al Sokolova baseno. Komune kun ĉirkaŭaj domaroj ĝi situas sur mikaj ardezoj de ercmontara fundamento. Tra la vilaĝo trafluas rojo Dolinský potok.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1300. Post la jaro 1945 okazis deviga ellandigo de la germana loĝantaro kaj la nombro de loĝantoj de la vilaĝo karakterize reduktiĝis. Plimulto de domoj estis deŝirita kaj la restintaj modernigitaj. El la devena plejparte trabfaka popola arkitekturo nenion konserviĝis.
En la jaro 1953 Hrádek fariĝis loka parto de Krajková.
Santa Engracia
Santa Engracia estas loĝloko apartenanta al la hispana municipo Tauste, situanta en la komarko Cinco Villas de la provinco Zaragozo, kies origino kuŝas en la laboro de la Nacia Instituto de Koloniigo (Instituto Nacional de Colonización). Ĝi estas je distanco de 54 km de Zaragozo, situanta je altitudo de 267 m.
Michelle de Kretser
Michelle de Kretser (naskita en 1957) estas aŭstralia romanisto kiu naskiĝis en Srilanko (tiam Cejlon) kaj enmigris en Aŭstralion en 1972 kiam ŝi estis 14-jaraĝa.
Santa Engracia
Historio
Sankta Engracia estis la lasta koloniiga loĝloko konstruita en Aragono.​ Inter la jaroj 1971 kaj 1975, venis al ĝi 82 familioj, 2​3 ​el Navaro kaj el aragonaj provincoj Huesca kaj Zaragozo, ​el urboj kiel Boquiñeni, Buñuel, Cabañas de Ebro, Camino Real, Castejón de Valdejasa, Casetas, Cascajos, Cogullada, Lacorvilla, Ejea de los Caballeros, Erla, Fuentes de Ebro, Fustiñana, Gallur, Garrapinillos, Juslibol, Montañana, Novillas, Ontinar de Salz, Pedrola, Santa Isabel, Sobradiel kaj Tauste. En 1972 la cifero de 350 loĝantoj estis atingita.
Michelle de Kretser
Kariero
Ŝi laboris kiel redaktisto por vojaĝgvidkompanio Lonely Planet, kaj dum ŝabatjaro en 1999, verkis kaj publikigis sian debutan romanon, The Rose Grower. Ŝia dua romano, publikigita en 2003, The Hamilton Case estis gajninto de la Tasmania Pacific Prize, la Encore Award (UK) kaj la Commonwealth Writers Prize (por Sudorienta Azio kaj Pacifiko). Ŝia tria romano, La Perdita Hundo, estis publikigita en 2007. Ĝi estis unu el 13 romanoj en la longa listo por la 2008 -datita Man Booker Prize por fikcio. De 1989 ĝis 1992 ŝi estis fondredaktisto de la Australian Women's Book Review. Ŝia kvara romano, Questions of Travel, gajnis plurajn premiojn, inkluzive de la 2013 Miles Franklin Award, la Australian Literature Society Gold Medal ( ALS Ora Medalo), kaj la 2013-datita Prime Minister's Literary Awards por fikcio. Ĝi ankaŭ estis prioritatita por la 2014 -datita Dublin Impac Literary Award. Ŝia 2017 romano, The Life to Come, estis prioritatita por la Stella Prize de 2018, kaj gajnis kaj la Miles Franklin Award kaj la Christina Stead Prize por Fikcio. Ĉi tiu estas la trian fojon kiam Michelle de Kretser gajnis ĉi tiun premion kaj egalas la rekordon de venkoj de Peter Carey.
Santa Engracia
Historio
Alveninte al la urbeto, la loĝantoj renkontis gravajn malfacilaĵojn. La konstruado de Santa Engracia finiĝis en 1961, sed la domoj kaj ĝiaj korespondaj terenoj ne estis adjudikitaj, ĝis la irigacia sistemo ne funkciis.
En 1972 la preĝejo estis inaŭgurita, en la plej alta parto de la urbo. En tiu sama jaro, la Santa Engracia Koopera Societo estis fondita, kiu provis faciligi la aĉeton de agrikultura materialo kaj la komunan vendadon de farmproduktoj. En 1974 la naĝejo kaj la piknikejo estis konstruitaj en la sama areo, plej proksime al la futbalkampo.
En 1977 la estraro de loĝantoj kreis asocion de loĝantoj, kiu ne povis eviti la inkludon de Santa Engracia kiel Tauste-kvartalo, malgraŭ diversaj provoj havi sian propran urbodomon (fakte, ĝi havis konstruaĵon por ĝi). En 1982, la unuaj loĝantoj akiris la propraĵon de la domoj, en kie ili loĝis kaj la terenoj, kiujn ili kulturis, kaj 38 novaj dometoj estis konstruitaj en la areo plej proksima al la naĝejoj. En la fruaj jaroj de la 21-a jarcento, la vastiĝo de la urbo daŭris en tiu sama loko.
Monumentoj
La preĝejo Sankta Engracia, monumento el la 20-a jarcento, estis inaŭgurita en 1972. Farita el kalkŝtono, ĝi estas de modernisma stilo, kvankam al ĝi ne mankas cikonia nesto.
Estas menciinde
En 1974 Santa Engracia gajnis la unuan premion por Beligo de Urbaj kaj Kamparaj Nukleoj.
Hillel Omer
Hillel OMER (עומר הלל, la 4-an de aŭgusto 1926 - la 30-an de junio 1990), estis israela poeto kaj porinfana verkisto. Lia plumnomo estis Ain Hillel.
Vivo
Hillel Omer naskiĝis en kibuco Miŝmar HaEmek en la Valo de Jizre'el. Lia patro ŝanĝis sian familian nomon, Kotovitz al Ogni. Li batalis en la Palmaĥ dum la arab-israela milito de 1948. De 1954 ĝis 1969 li estis la ĉefa pejzaĝarkitekto de Jerusalemo.
Verkado
La verkado de Omer estis tradukita en la anglan, francan, germanan, grekan, hungaran, hispanan kaj rusan. Inter liaj plej famaj komponaĵoj estas "Kial la zebro vestas piĵamon" (1959) kaj "Onklo Simĥa" (1964).
Jack Kirby
Biografio
La unua numero de la Mirinda Kvaropo aperis en novembro de 1961, kaj la homeco de la personecoj, plus la kombino de elementoj de aliaj multe pli komercaj ĝenroj de la epoko, katapultis la serion en la vendolistojn. Post la sukceso de la Mirinda Kvaropo, Lee kaj Kirby komencis kunlabori kune en la kreado de pli kaj pli da serioj por Marvel, ĝis en 1970 Kirby lasas la eldonejon por labori pri siaj propraj scenaroj en DC Comics.
La plej persona etapo de Kirby estas probable tiu de DC, kie li kreas seriojn kiel "Kamandi" aŭ "La Kvara Mondo".
En 1975 Kirby revenas al Marvel kaj kreas "La Eternaj", inspirante sin en parto en la teorioj de Erich von Däniken kaj en la Novaj Dioj de DC. En 1978 Kirby komencas dediĉi sin al la desegnofilmo, kaj liaj laboroj en la bildstrio estos ĉiufoje pli sporadaj kaj kun pli malgranda sukceso.
Anenská Ves
Anenská Ves (Annadorf) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Krajková, troviĝanta en distrikto Sokolov. Ĝi troviĝas proksimume 1,5 km sudoriente de Krajková. Estas ĉi tie registritaj 14 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Anenská Ves situas en katastra teritorio Hrádek u Krajkové kun areo 4,02 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1784.
34567 Weidekoo
34567 Weidekoo estas malgranda, ne tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 5:2 kun Marso, malkovrita la 28-an de septembro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Oud Ade
Oud Ade estas vilaĝo en Sud-Holando, en municipo Kaag en Braassem, en la Verda Koro. La nomo signifikas "malnova rivereto". Ĝi havas proksimume sep cent loĝantojn. La vilaĝo komencis kiel malgranda domaro en la 16a jarcento, sed komencis kreski nur ekde la komenco de la 19a jarcento, ĉirkaŭ romkatolika preĝejo de la sanktulo Bavo. Estas multaj muelejoj apud la vilaĝo, kiu troviĝas proksime al la turisma torfa lagaro de la Kagerplassen.
34567 Weidekoo
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de Wei De Koo, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2018 pro sia projekto pri materiala scienco. Li estis lernanto ĉe la Nacia Junior Kolegio de Singapuro.
Szabolcs (virnomo)
La nomo Szabolcs [sabolĉ] estas malnova hungara persona nomo eble kun signifo "saĝa en sia vorto". Tamen ekzistas ankaŭ aliaj supozoj, eble ĝi estas huna vorto. Ekvivalentoj en aliaj lingvoj ne estas konataj. Karesnomo de Szabolcs estas Szabi.
Szabolcs laŭ la supozoj estis nomo de unu el la gvidantoj de la hungaroj (nevo de Arpado. Lia fortikaĵo estis la nun negrava Szabolcs (vilaĝo), kie argilaj remparoj estis elfositaj. Liaj homoj ekloĝis en la areo konata kiel Szabolcs.
Ofteco
En la 2000-aj jaroj ĝi estis la 16-a inter la viraj nomoj.
Fontoj
La listo enhavas tiujn nomojn, pri kiuj estas legeblaj artikoloj.
Glenn Close
Glenn CLOSE (Greenwich, Konektikuto, 19-a de marto 1947) ​ estas usona aktorino kaj produktorino. Konsiderata unu el plej bonaj aktorinoj siageneracie, ŝi ricevis nombrajn premiojn kaj agnoskojn, inklude tri Emmy, tri Tony kaj tri oraj Globoj, inter aliaj. Krome, ŝi estis nomumita okfoje al Oskar-premio, havante rekordon de plej granda nombro de nomumoj sen eĉ unu venko por aktorino. En 2016, Close estis enmetita en la American Theatre Hall of Fame, kaj en 2019, la revuo Time nomis ŝin unu de la 100 personoj plej influaj de la mondo.
Ŝi ekkarieris kiel aktorino en teatro, kaj krome aperis ankaŭ en televidaj filmoj ekde mezo de la 1970-aj jaroj. Famiĝis ĉefe pro la ludado kiel Alex Forrest en Fatal Attraction (1987), filmo de Adrian Lyne kun Michael Douglas kiel kunprotagonisto. Pro tiu rolo ŝi estis nomumita al Oskar-premio por plej bona ĉefaktorino, kio okazis denove ĉe Dangerous Liaisons (1988).
Ŝi estas la prezidantino de Trillium Productions kaj kunfondais la retejon FetchDog. Ŝi estas aktivulino ekzemple per donacoj al la demokrataj politikistoj, kaj estas proparolanto en aferoj kiel geedzeco de samseksemuloj, virinrajtoj kaj mensa sano.
Luterana preĝejo (Ózd)
La luterana preĝejo estas sakrala konstruaĵo en urbo Ózd (Hungario).
Historio
La nun videbla kirko estis konsekrita en 1902. La orgeno estis kreita en 1934.
Konstruaĵo
Tiu luterana kirko situas sola en granda korto. La fasado estas malsimetria, ĉar pro financaj problemoj turo estis konstruita nur ĉe la maldekstra angulo. Estas 2 enirejoj por la navo kaj por la turo, al ambaŭ enirejoj kelkaj ŝtupoj kuras. En la turo 3 sonoriloj loĝas, la turpinto estas plurlatera alta piramido. La navo sur la fasado havas grandan fenestron super la enirejo, krome estas nur blindfenestroj. Rita Böhm pentris la altaran bildon pri Kristo sur la Monto de Olivarboj.
2-Etilheksanolo
2-Etilheksanolo aŭ 3-Karbinolheptano estas organika kombinaĵo aŭ izooktanolo, grasa alkoholo uzata en la fabrikado de diversaj produktoj. Ĝi estas branĉa, ok-karbona alkoholo. Etilheksanolo estas klara, senkolora likvaĵo preskaŭ nesolvebla en akvo, sed bone solvebla en la plej multaj organikaj solvantoj. 2-Etil Hexanol (2-EH) estas klara, unuforma, netoksa likvaĵo kun karakteriza odoro.
Ĝi estas ok-karbono branĉa ĉena alkoholo havanta altan bolpunkton kaj malrapidan vaporiĝo-rapidecon. 2-Etilheksanolo estas plej ofte uzata en produktado de ftalatoj en la fabrikado de kaŭĉukoj kaj plastaj artefaritaĵoj. Ĝi ankaŭ estas uzata por fari la vinilkloridan plastifikaĵon, konata kiel bis(2-etilheksila) ftalato (vinil-aplikoj), akrilatoj, 2-etilheksila nitrato, lubrikoleaj aldonaĵoj, minindustriaj kemiaĵoj, specialaj plastigiloj, herbicidoj kaj esteraj oleoj (ne-vinilaj aplikaj areoj).
Alia eblo estas la produktado de la 2-etil-heksil-akrilaton uzatan en la produktado de gluaĵoj kaj farboj. 2-Etilheksanolo havas tre malaltnivelajn malpuraĵojn kaj havas primaran hidroksilgrupon. Ĝi ankaŭ estas ofte uzata kiel malalte rapidbola solvanto. 2-Etilheksanolo estas bruligebla likvaĵo super 60 °C. Ĝi estas mara poluanto kaj ĝi iritas haŭton, okulojn kaj spiran vojon. Ĝi ankaŭ povas kaŭzi naŭzon kaj kapdoloron per enspiro, kaj diareon kaj vomadon post kontaktado.
Longtempa aŭ ripeta ekspozicio povas kaŭzi sengrasadon de la haŭto. DEHP (DuEtilHeptila Ftalato) estas produktita de ftalata anhidrido reaganta kun 2-etilheksanolo.
Dolina (Krajková)
Dolina (Loch) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Krajková, troviĝanta en distrikto Sokolov. Ĝi troviĝas proksimume 1 km nordoriente de Krajková. Estas ĉi tie registritaj 16 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Dolina situas en katastra teritorio Dolina u Krajkové kun areo 3,49 km².
Simon Rieber
Simon Cosmas Michael (naskiĝis la 18-an de majo 1994 en Daresalamo), pli konata kiel Simon Rieber estas tanzania bildartisto, vigligisto kaj verkinto. Li estas la gajninto de la Umoja Prize for Contemporary Tanzanian Artist en 2020. Li okazigis plurajn ekspoziciojn en Tanzanio kaj Orientafriko, konstruante bonan pozicion kiel emerĝanta tanzania artisto en la orientafrika arta scenejo. Kelkaj el liaj verkoj estis en internacia ekspozicio en 2018; lia verko «Working for the Time» estis en Seula Muzeo de Arto, Seulo, Sud-Koreio, kaj en 2021 lia verko «Project 30: Look At Me» estis en Garaĝa Muzeo de Nuntempa Arto, Moskvo.
Jaakov Rotblit
Jaakov "Jankele" ROTBLIT (hebree: יעקב רוֹטְבְּלִיט; prononco [ JaKOV ROT:blit] la familia nomo germanlingve signifas "ruĝa folio"; la 13-a de februaro 1945 en Hajfo) estas israela kantisto-kantoverkisto, kaj ĵurnalisto, kiu estas plej bone konata por lia kontraŭmilita kanto Ŝir LaŜalom.
Kantverkado
La unua kanto de Rotblit, "Zemer Ŝekazeh" (זמר שכזה, "Tia Kanto") estis registrita en 1968. Lia dua kanto, "Ŝir LaŜalom" (שיר לשלום, "Kanto al Paco") estis verkita en 1969 kaj fariĝis himno de la israela paca movado. La kanto estis aranĝita al muziko de Jair Rosenblum .Dum lia muzika kariero, Rotblit skribis dekduojn de popularaj kantoj, inter ili la jenon:
Rotblit verkis kantojn por la plej popularaj kantistoj en Israelo, inter ili Arik Einstein, Ŝmulik Kraus, Jehudit Ravic, Ŝalom Ĥanoĥ, Matti Kaspi, Nurit Galron, Riki Gal, Korin Elal, Jehuda Poliker, Ŝlomo Artzi, Miki Gavrielov, Josie Katz, TiSlam, Izhar Aŝdot, Aĥrit HaJamim, Danni Bassan, Jigal Baŝan, Ariel Zilber kaj Ninet Tajeb.
Pluraj artistoj eldonis tutajn albumojn en kunlaboro kun Rotblit, inkluzivanta Arik BaDeŝe Etzel Avigdor de Einstein (1971), Baa MeAhava (venas de amo) de Jehudit Ravic (1987), samnoma albumo de Danni Bassan (1986), Galgal Mistovev (turniĝanta rado) de Ŝmulik Kraus (1982), Aĥrei Esrim Ŝana (post dudek jaroj) (1988), Jedidoti LaSviva (amikeca al la medio) (1994) kaj Yom Rodef Yom (tago sekvas tagon) (2003).
Dutiopirofosfata anhidrido
Dutiopirofosfata anhidrido aŭ oksido de dutiopirofosfato estas organika kombinaĵo rezultanta el senhidratigado de la dutiopirofosfata acido. Ĝi estas blanka aŭ flaveca solidaĵo, solvebla en akvo. Dutiopirofosfata anhidrido posedas 3 oksigenatomojn, 2 fosforatomojn kaj 2 sulfuratomojn. Dutiopirofosfata anhidrido uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de insekticidoj kaj pesticidoj.
Bernov
Nomon Bernov havas pluraj setlejoj:
Signau (stacidomo)
Signau estas fervoja stacidomo en Signau, Svislando.
St-Imier (stacidomo)
St-Imier estas fervoja stacidomo en Saint-Imier, Svislando.
34364 Katequinn
Nomo
Ĝia nomo honoras Kate Elise Quinn, finalistinon de la Broadcom MASTERS 2018, konkurso pri matematiko kaj scienco por studentoj de meza lernejo, pro ŝia projekto pri mikrobiologio kaj biokemio. Ŝi estis lernantino ĉe la "Katolika Lernejo Sankta Francisko el Asizo" de Louisville, Kentukio.
Arkta ekosistemo
Arktaj ekosistemoj estas la ekosistemoj de la Arkto, tio estas la regiono norde de la Arkta Cirklo (66°33’). Iliaj plej gravaj karakteroj estas malfacilaj abiotaj medifaktoroj: ekstrema malvarmo, malmultaj precipitaĵoj, mallonga vegeta sezono (50–90 tagojn) kaj manko de sunlumo dum la vintro. La teraj biomoj de la Arkto estas tajgo kaj tundro, kiuj troviĝas ankaŭ en la plej altaj lokoj ekster la arkto. La Arkta Oceano estas ekologie unika pro tio, ke ĝi estas plejparte kovrita de glacio kaj disbarita de la aliaj oceanoj. Facile malstabiligeblaj ekosistemoj ekzistas tra la tuta Arktoj kaj estas draste ŝanĝataj de tutmonda varmiĝo.
Multaj indiĝenaj homaj kulturoj ekzistis aŭ ekzistas en la Arkto. Aktiva ekologia esplorado okazas de la frua 20-a jarcento, kiam Vilhjalmur Stefansson gvidis la unuan grandan Kanadan Arktan Ekspedicion.
Abiota medio
Gravaj faktoroj en la arkta medio estas flosglacio en la Arkta Oceano kaj ĉiamfrosta grundo en teraj ekosistemoj.
Flosglacio estas glaciiĝinta marakvo portata de marfluoj. Ĝi havigas gravan habitaton kaj ripozejon al bestoj, precipe dum la vintro. Ĝi estas malpli sala ol la maro ĉar salo estas ekskludata de la kristala strukturo dum glaciiĝo. Ĝi daŭras tra la jaro, sed estas pli malabunda dum la somero.
Ankaŭ granda parto de la tero estas glacia. Ĉiamfrosta grundo estas grundo glaciiĝinta antaŭ almenaŭ 2 jaroj. Ĝi povas esti kontinua aŭ nekontinua. Nekontinuaj ĉiamfrostejoj troviĝas en ŝirmataj lokoj en regionoj kies jaraveraĝa temperaturo estas nur iomete sub la frosta temperaturo (0 °C). En lokoj kie la jaraveraĝa grundosupra temperaturo estas malpli ol -5 °C, estiĝas kontinua ĉiamfrostejo. Ĝi ne limiĝas al ŝirmataj lokoj kaj ĝia profundeco gamas de kelkaj centimetroj ĝis pli ol 300 m. La supra aŭ aktiva tavolo senglaciiĝas dum la somero kaj estas gravega por plantoj.
Biomoj
Grave influas ekosistemojn sekeco kaj varmeco. Arktaj latitudoj kaj altejoj eksterarktaj havas sekajn kaj malvarmajn kondiĉojn, kiuj favoras tundron kaj tajgon. Akvo ĝenerale estas glaciiĝinta kaj vaporado estas tre malrapida. Tundroj situas pli norde kaj tajgoj pli sude. Sude de la tajgoj, ekster la Arkto, troviĝas falfoliaj moderklimataj ekosistemoj. Specia diverseco, nutrosubstanca disponebleco, precipitaĵa multeco, kaj averaĝa varmeco pliiĝas de nordo al sudo.
Tundro
Tundro troviĝas en latitudo de 55° ĝis 80° N en Norda Ameriko, Eŭrazio, kaj Gronlando. Ĝi troviĝas ankaŭ en altejoj de moderaj kaj tropikaj regionoj. La averaĝa temperaturo estas -34 °C; somere ĝi estas malpli ol 10 °C. Averaĝa precipitado gamas de 10 ĝis 50 cm kaj la ĉiamfrosta grundo estas de 400 ĝis 600 m dika. La tundra plantaro havas malgrandajn, plej ofte falajn foliojn, estas malalta (de 74 mm ĝis <5 m), kaj havas altan proporcion de radikoj al tigoj. Ĝi konsistas ĉefe el plurjaraj herboj, nanaj arbustoj, likenoj, kaj muskoj.
34569 Bryanlim
34569 Bryanlim estas asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 5:2 kun Marso.
Arkta ekosistemo
Tajgo
Kompare al tundro, tajgo havas pli longan kaj varman vegetan periodon, kaj estigas pli grandajn specidiversecon kaj biomason, pli altan krontegmenton, kaj pli densan plantaron. Tajgaj kondiĉoj regas tra la nordo de Norda Ameriko kaj Eŭrazio. Tajgoj malproksimaj de la maro kreskas super ĉiamfrosta grundo pro la malvarmego de la vintro, sed granda parto de la tajgoj havas dissituajn aŭ neniajn ĉiamfrostejojn. La ankoraŭ mallongan (3- aŭ 4-monatan) vegetan periodon aktivigas pli granda kvanto da precipitaĵo (inter 30 kaj 85 cm jare) ol ĉe tundro. En tajgoj dominas arbaroj kun malferma krontegmento konsistantaj el daŭrafoliaj koniferoj, precipe piceoj, abioj, pinoj, kaj larikoj, kun kelkaj maldensporaj florarboj. Ankaŭ arbustoj, herboj, filikoj, muskoj, kaj likenoj gravas. Renovigo de arbogrupoj pro arbokronaj fajroj estas tre grava en tajgoj; en kelkaj lokoj, tiaj fajroj okazas eĉ po fojo en 50-100 jaroj.
34569 Bryanlim
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la 30-an de septembro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Arkta ekosistemo
Arkta Oceano
Pro la ekstremeco de la sezonoj en la Arkta Oceano, kun po 2–6 monatoj da noktomeza suno kaj polusa nokto, la primara produktado de fotosintezantoj kiel glaciaj algoj kaj fitoplanktono limiĝas al la printempo kaj somero (marto/aprilo ĝis septembro). Inter la gravaj konsumantoj de aŭtotrofoj en la meza Arkta Oceano kaj la ĉirkaŭaj bretaj maroj estas zooplanktono, precipe kopepodoj kaj kriloj, kaj apudglaciaj faŭnanoj (ekz. Amfipodoj). Tiuj primaraj konsumantoj ligas la primarajn produktantojn al pli altaj trofaj niveloj. Ĉi ties konsisto varias inter la apud-Atlantika kaj apud-Pacifika regiono kaj laŭ la vasteco de flosglacia kovro. Sekundaraj konsumantoj estas fiŝoj kaj la pintopredantoj estas marmamuloj kiuj manĝas la fiŝojn.
34569 Bryanlim
Nomo
Ĝia nomo honoras Bryan Wei Leong Lim, kiu gajnis la unuan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2018 pro sia projekto en teamo pri kemio. Li estis lernanto ĉe la Institucio Hwa Chong de Singapuro.
Arkta ekosistemo
Bestoj
Vintre aktivaj bestoj havas adaptojn por vivi en la malvarmego. Ofta ekzemplo estas piedoj okulfrape grandaj proporcie al korpa pezo, kiuj servas kiel neĝoŝuoj, havataj interalie de neĝoŝuaj leporoj kaj boacoj. Multaj arktaj bestoj estas pli grandaj ol iliaj moderklimataj similuloj (la Regulo de Bergmann) por profiti de la malpli alta proporcio de surfaco al volumo ĉe pli granda korpo, ĉar tio helpas konservi varmon. Tavoloj de graso, plumoj, kaj haroj estas tre efikaj izoliloj por varmokonservado kaj tial havataj de blankaj ursoj, marmamuloj, kaj aliaj arktaj bestoj. Aliaj bestoj havas digestaj adaptoj por pliebligi la digeston de lignaj plantoj, foje helpe de mikroboj. Tio ege utilas dum la vintro, kiam herboj plejparte estas kovritaj sub la neĝo.
Ne ĉiuj arktaj bestoj rekte frontas al la malfacilecoj de la vintroj. Multaj migras eksterarkten al pli varmaj klimatoj, dum aliaj evitas la vintron per vintra dormo. Tiuj tamen ne estas facilaj solvoj, ĉar ili kostas multe da energio kaj necesigas altan riskon de prediĝo.
Plantoj
Unu el la plej gravaj problemoj por plantoj en malvarma klimato estas apero de glaciaj kristaloj en la ĉeloj, kiu rezultigas morton de la histo. Plantoj havas du rimedojn kontraŭ glaciiĝo: eviti aŭ toleri ĝin.
Plantoj povas havi plurajn mekanismojn por malhelpi glaciiĝon. Planto povas produkti izolilon, havi la tigon proksima al la grundo, izoliĝi fare de kovranta neĝo, aŭ fariĝi superfandita. Superfandita akvo restas likva ĝis -38 °C (anstataŭ la normala fandopunkto ĉe 0 °C). Kiam ĝi atingas -38 °C ĝi spontane kristaliĝas kaj la planta histo detruiĝas. Tiu temperaturo estas la nukleapera punkto. La nukleapera punkto povas esti eĉ pli malalta se solvaĵoj estas en la akvo.
Aliflanke, plantoj povas havi diversajn mekanismojn por toleri glaciiĝon. Iuj travivas glaciiĝon okazigante ĝin nur en eksterĉelaj spacoj. Kiam la eksterĉela akvo glaciiĝas, ĝi estigas grandan vapordeficiton, kiu tiras vaporon el la ĉelo. Tiel la ĉelo senakviĝas kaj povas travivi temperaturon multe pli malaltan ol -38 °C.
Alia danĝero de malvarmego estas kavitacio. Ringopora ligno estas vundebla de kavitacio ĉar la grandaj akvoportaj poroj facile glaciiĝas. La danĝero estas multe malplia ĉe ĉiepora ligno, ĉar la akvoportaj poroj estas pli malgrandaj. La malavantaĝo por tiaj specioj estas malpli efika transporto de akvo.
Homa ekologio
La natura medio ofte estas grava en la religio de arktanoj. Foje okazas konfliktoj inter tiuj religiaj kredoj kaj sciencaj. Ekzemple, alaskaj atabaskoj kredas ke la nombro de alkoj estas konstanta kaj ĉasmortigita alko tuj revenas en la mondon, dum sciencaj esploroj montras ke ĝi ŝanĝiĝas, interalie pro ĉasado fare de homoj. En tiu kazo la alaskaj leĝoj koncedas escepte al atabaskoj, ke ili mortigu alkojn por potlaĉoj ekster la normale permesata ĉassezono. En multaj aliaj kazoj, eksterulaj primediaj leĝoj estas aplikataj senescepte, ne konsiderante lokajn religiojn.
Historio
La plej norda homa speco ĝis antaŭ proksimume 40 mil jaroj estis la neandertala. Tiam ilian teritorion okupis modernaj homoj. La historio de la disvastiĝo de homoj al la nordo estas malbone konata. Oni trovis indikojn ke homoj ĉasis grandajn arktajn mamulojn sur nordeŭropaj stepoj frue en la periodo Würm-Weichsel de la Glacia Epoko, sed estas malklare ĉu tiuj estis migrantoj aŭ permanentaj loĝantoj.
La aŭrinjakeca tradicio (ilfara stilo de la malfrua Ŝtonepoko) de modernaj homoj karaktere uzis teknologion de klingoj kaj kernoj. Laŭ la arkeologo C.V. Haynes, arktaj kavernaj artaĵoj, kies temoj inkludis ĉasadon kaj religion, ekis dum la aŭrinjakeca tempo kaj klimaksas dum la fina plejstoceno. Idoj de la Kulturo Clovis ekloĝis en norda Kanado kaj komencis la Nordan Arkaikan kaj Maran Arkaikan tradiciojn fine de la lasta glacia periodo. La Plano-kulturo, evoluinta antaŭ proksimume 8000 a.K., kaj aliaj postvenantoj de la Arkaikaj kulturoj, komencis uzi lancoĵetilojn, kio verŝajne pligrandigis ilian loĝantaron kaj plidiversigis iliajn manĝokutimojn. Malgrandaj silikaj faraĵoj de antaŭ 5 mil jaroj apartenas al kulturo nomata Arkta Malgrandlaborila Tradicio. La modernaj arktaj inuitoj estas kredeble la biologiaj kaj kulturaj idoj de la AMLT-uloj. Jam antaŭ 1000 p.K., arktanoj evoluigis aliajn teknikojn cele al pli alta vivnivelo, ekzemple bruligo de arbaroj por kurigi ĉasotajn cervojn.
Malfrue en la 18-a kaj frue en la 19-a jarcento, eŭropaj komercistaroj de la Nordokcidenta Kompanio kaj Hudson-Golfa Kompanio enirantaj nordan Kanadon pliintensigis la rolon de arktaj indiĝenoj en komerco. Pliiĝadis la enkomunuma aĉetado kaj vendado de eŭropaj produktoj, interalie potoj, feraĵoj, pafiloj, tabako, kaj alkoholo. La plia facilo de ĉasado per kuglaj pafiloj kompare al tradiciaj metodoj rezultigis ekstermon de bestoj, en ekzemplo de la tiel nomita (de la usona homekologo Garrett Hardin) tragedio de la komunaĵoj.
Frua historio
Fine de la 18-a jarcento kaj komence de la 19-a, la angla sciencisto William Scoresby esploris la Arkton kaj verkis raportojn pri ĝia meteologio, zoologio, kaj terfiziko. Ĉirkaū la sama tempo la Arkto fariĝis grava esplorcelo de imperia scienco. Kvankam ankoraŭ ne estis starigitaj permanentaj observejoj, vojaĝantaj sciencistoj komencis kolekti datumojn pri magnetismo en la Arkto komence de la 19-a jarcento. En junio 1831, Sir James Ross kaj grupo de Eskimoj esploris la Duoninsulon Booth Peninsula por precize determini la lokon de la norda magnetpoluso. En la eŭropa arkto plejparte kolektis la datumojn skandinavaj ŝtatoj pro la kolonioj frue organizitaj de vikingoj en Islando kaj Gronlando. Sciencaj ekspedicioj arkten plioftiĝis ĉirkaŭ la mezo de la 19-a jarcento. La franco La Recherche ekspediciis de 1838 ĝis 1840 al la norda Atlantiko kun skipo de francaj, danaj, norvegaj, kaj svedaj sciencistoj. Inter 1856 kaj 1914, svedoj faris proksimume dudek kvin ekspediciojn al la arkta insulo Spicbergo de Norvegujo. Dum la svedoj pliigis sian influon en Spicbergo, ili uzadis ĝin ankaŭ ekonomicele per minado kaj proprigo de resursoj. Samepoke en Spicbergo pliaktiviĝis Usono, Rusujo, Britujo, Aŭstrujo, Svisujo, Norvegujo, kaj Germanujo.
Moderna historio
En 1946 la Arkta Esplorlaboratorio estis starigita en Point Barrow, Alasko, per kontrakto de la Oficejo pri Mararmea Esplorado, por esplori fizikajn kaj biologiajn fenomenojn unikajn de la Arkto. En 1948, D-ro Laurence Irving estis nomumita Scienca Direktoro de la Arkta Esplorlaboratorio kaj estrigita super la kunordigo de diversaj projektoj. Oni faris novajn surlokajn observojn kaj ligis ilin al jam akceptitaj scioj. Oni elpruvis la gravon de historiaj ekzemplesploroj per teknikoj kiel grundaj specimenoj, pejzaĝaj mezuroj kaj fotoj, kaj salmaj etikedoj. La kompareblo de antaŭaj kaj nunaj datumoj permesis, ke oni komprenu la kaŭzojn kaj efikojn de ekologiaj ŝanĝoj. Geografoj de la Universitato McGill samepoke evoluigis novajn metodojn studi arktan geografion. Kiam la gravo de laboratoria esplorado estis eksuperanta surlokajn observojn, geografoj de McGill enkondukis aviadon en sciencon, per kio eblis reporti observojn por enlaboratoria analizo. Aviado permesis reformon de la studado de la Arkto kaj de arktanoj. Facilaj kaj rapidaj aviadaj vojaĝoj ebligis integron de norda kun suda komunuma scienco kaj pligrandigis la skalon je kiu oni studis ekologion. Oni povis foti kaj observi grandegan spacon samtempe kaj aserti objektivecon pri la rezultoj. Fotoj havis fakan valoron similan al tiu de laboratoriaj datumoj, sed ankaŭ estis kompreneblaj kaj ĝueblaj por ordinaruloj.
Dum la Malvarma Milito, la kanada ŝtato komencis plifirmigi sian regadon en la norda parto de la lando, inkluzive la arktan, kie ĝis tiam Usono estis plej aktiva surloke. La ŝtato postulis ke aliaj landoj ne uzu ĝian teritorion por militaj iniciatoj sen kanada permeso. Ĝi ankaŭ helpis nemilitajn iniciatojn, interalie utiligon de resursoj, konservon de naturo, kaj la socian kaj ekonomian evoluigon de indiĝenoj. En la jardeko de 1950 Charles Elton venis al la Arkto por studi loĝnombrajn ciklojn ĉe bestaj populacioj, dum Frank Banfield kaj John Kelsal studis la faktorojn, precipe la homajn impaktojn, influantajn la populaciojn de ĉasataj bestoj kiel boacoj. La jardekoj de 1960 kaj 1970 malpliigis intereson protekti la Arkton, ĉar oni rigardis ĝin kiel ne sufiĉe biodiversan. Tio permesis ke nekonservrilataj esploroj fariĝu pli vastaj. En junio 1960, la Malvarmeja Esplora kaj Inĝeniera Laboratorio konstruiĝis, estrata de Generalo Duncan Hallock kaj la Usona Armea Inĝenieraro. Ĝi estis unuigo de du antaŭirintaj organizoj, la Arkta Konstruada kaj Frostefika Laboratorio kaj la Esplora Starigitaĵo pri Neĝo, Glacio, kaj Ĉiamfrostejoj. La celo de la nova laboratorio estis pliigi la grandon kaj sciencan reputacion de tiuj organizoj, solvi teknikajn problemojn pri malvarmejoj, kaj esplori iliajn bazajn mediajn ecojn. La studadon kaj mastrumadon de la Arkto ekdominis konsultaj firmaoj dungitaj kaj kontrolataj de la ŝtato.
Arktaj indiĝenoj kaj esplorado
Dum scienca esplorado en la polusa regiono de Norda Ameriko plioftiĝis, plimultiĝis ankaŭ konfliktoj inter sciencistoj kaj indiĝenoj. Indiĝenoj aŭdigis zorgojn pri tio, ke scienca esplorado rezultigus malbonajn ŝanĝojn en la arkta pejzaĝo kaj ekonomio. Ekde la jardeko de 1960 ili fariĝis pli aktivaj en politiko kaj provis agnoskigi siajn rajtojn rilate terposedon kaj politikan sinregon. La kanada registaro agnoskis ke sciencistoj devas konsulti indiĝenajn komunumojn antaŭ ol fari esploron. En 1977 la Asocio de Kanadaj Universitatoj por Nordaj Studoj fondiĝis en Churchill, Manitobo, cele al plibonigi sciencan agadon en la regiono. Ĝi publikigis dokumenton titolitan Etikaj Principoj por la Okazigado de Esploroj en la Nordo (1982). Oni publikigis la dokumenton en la angla, la franca, kaj la inuita por ke diversaj grupoj bone komprenu ĝin. Indiĝenaj komunumoj de la amerika arkto daŭre agas en la fiksado de etikaj normoj por arkta esplorado. Rilatoj inter scienco kaj socio en la arkto daŭre adaptiĝas laŭ la evoluado de politiko.
Fizikaj ŝanĝoj
Kvar aspektoj de la varmiĝo de la Arkto povas havi aparte zorgigajn efikojn.
Due, la malapero de glaĉeroj kaj flosglacio malebligas la vivostilon de ampleksa gamo de specioj. Blankaj ursoj, ekzemple, vivas sur la flosglacio dum granda parto de la jaro kaj trovas sian manĝaĵon en la ĉirkaŭa maro. Lastaj modeloj antaŭdiras, ke somera flosglacio plejparte malaperos en maksimume 40 jaroj.
Fine, la impakton de ellasoj de karbono povas pligravigi alta nivelo de senarbarigo en la tajgoj de Eŭrazio kaj Kanado. Tiu biomo nuntempe servas kiel granda karbona malfonto, formetante multe da karbondioksido. Tamen, pli ol duono de la originalaj tajgoj estas aŭ estis minacata per hakado, ĉefe por vendo.
Biodiverseco
Klimata ŝanĝiĝo rekte kaj malrekte influis multajn speciojn en arktaj ekosistemoj kaj permesis enkondukon de eksteraj specioj. Ĝi rezultigas plimultiĝon de la neindiĝenaj specioj (NIS) enkondukataj en la Arkton. Inter 1960 kaj 2015 oni malkovris 0-4 NIS en jaro. Sed iuj lokoj, kiel la Islanda Breto, havis ĝis ĉirkaŭ 14 NIS en jaro. . Akvaj specioj estis 39% de la NIS. Ili estas enkondukataj de homaj agadoj, interalie ŝipa trafiko, akvokulturo, provizado de breditaj fiŝoj al kaptistoj, kaj konstruado de kanaloj. NIS aliigas la funkciadon de ekosistemoj. . Antaŭe oni konsideris la Arkton malgrandriska rilate invadon de NIS pro ĝiaj malfacilaj kondiĉoj, malabundaj nutrofontoj, kaj relativa nealireblo. . La lastatempa pliiĝo de homa konstruado kaj la varmiĝo de la klimato faras ĝin pli modera kaj rezultigas pli oftan pluvivon de NIS el la sudo.
Klimata ŝanĝiĝo plialtigas la marnivelon, aliigas marfluojn, variigas la temperaturon, kaj fandas flosglacion. Tiuj habitataj ŝanĝoj, kune kun eksterarktaj, minacas diversajn speciojn, interalie birdojn kiuj uzas la Orient-Azian Migrejon. Pro leviĝanta marnivelo kaj plirapidiĝanta marborda konstruado, marbordaj kaj tajdaj habitatoj malaperas, minacante speciojn kiuj bezonas ilin.
Arktaj maraj ekisistemoj havas gravan kaj diversan stokon de specioj. Ili utiligas glaciajn bretojn, glaciajn kovrojn, malvarmajn fluetojn, varmajn elfluojn, kaj aliajn favorajn kondiĉojn por vivi. Surtera habitata detruo kaj pliiĝo de rivera fluo, de pluvo, kaj de fando de ĉiamfrostejoj kaj glaĉeroj rekte damaĝas arktajn marajn ekosistemojn.
Diversaj protektaj strategioj estas uzataj en diversaj lokoj de la Arkto kontraŭ minacoj al biodiverseco. Longedaŭra observado bezoniĝas por kompreni kiel lokaj politikoj helpas aŭ malhelpas la ekosistemon. Unu strategio estas pliefikigo de aktivoj kiuj venigas NIS en la Arkton, ekzemple transportado. Kontraŭkreskaj teknologioj plipopulariĝis en la lastaj jaroj. Ili postulas aplikon de specialaj ŝmiraĵoj sur la hulo de ŝipo. La ŝmiraĵoj enhavas diversajn venenojn, ekzemple plumbon kaj kupron, kiuj malhelpas la surhuliĝon de NIS ĉe veturiloj transportantaj varojn Arkten. Tio malpliigas la transkondukon de NIS en la Arkton, sed riskas la enporton de venenoj.
Protektaj strategioj kontraŭ perdo de biodiverseco ne estas universaligeblaj ĉar la specioj ekzistantaj, la fizikaj kaj kemiaj kondiĉoj, kaj la interagado inter ili en ĉiu aparta regiono influas al la efikoj de klimata ŝanĝiĝo. La perda tendenco mem ja estas evidenta kaj vasta tra la Arkto.
Ambattur
Ambattur (அம்பத்தூர்) estas urbego en distrikto de Ĉenajo, en subŝtato Tamilnado en sudaorienta Barato. Ĝi apartenas al urbaro de Ĉenajo.
Geografio
Ambattur situas tute apud Ĉenajo sen marbordo. Tiu menciita urbo (ankaŭ subŝtata ĉefurbo) troviĝas nur 6, Tirupatio 99, Salem (Barato) 271, Bengaluro 281, Mumbajo 1020, Kolkato 1364, tutlanda ĉefurbo Delhio 1754 kilometrojn (aere).
Demografio
En 2011 Ambattur havis 466,205 da loĝantoj. En la 1970-aj jaroj Ambattur atingis la internacian kvalifikon urbego (pli granda, ol cent mil), nun ĝi estas preskaŭ metropolo.
Historio
Ambattur origine estis vilaĝo kun grandaj agrikulturaj bienoj. Baldaŭ ĝi transformiĝis al industria zono, kie oni produktis aŭtojn kaj biciklojn. Pro la industrio alvenis amase homoj. Dum la inundoj en 2015 en Ambattur la situo ne estis tiel danĝera, ol en la najbara Ĉenajo.
Ekonomio
La ekonomio de Ambattur estas plejparte industria, kiu komenciĝis en 1964. Nuntempe oni produktas eĉ tankojn, krome ekzistas tekstilaj produktoj fare de virinoj.
Religio
La ĉefa religio en Ambattur estas hinduismo (86,53%), poste islamo (3,68%) kaj kristanoj (8.95%).
Eduko
En Ambattur pluraj kolegioj funkcias, la pli gravaj edukejoj troviĝas en Ĉenajo.
Klimato
Ambattur havas savanoklimaton laŭ klimata klasifiko de Köppen kun musono. Averaĝe pluvas jare po 1383 mm. En ĉiuj monatoj pluvas, tamen en la dua duonjaro pli ofte. La averaĝa temperaturo estas 29 °C kaj varias inter 24-33 °C.
Hans-Rudolf Müller-Schwefe
Hans-Rudolf MÜLLER-SCHWEFE (naskiĝinta la en Punschrau, mortinta la  en Hamburgo) estis germana teologo.
Vivo
Estante filo de teologo li pasigis la junulajn jarojn en Werne, Bochum, Soest kaj Münster. Post la abiturienta ekzameno trapasigita en Münster en 1929 li studis ĝis 1934 evangelian teologion ĉe la Universitato de Münster kaj la Universitato de Tübingen. Li prezentis sin en Münster en 1934 je la unua teologia ekzameniĝo kaj doktoriĝis en Tübingen pri Rainer Maria Rilke kiel mistikulo. Dumstude li membris ĉe la korporacioj Wingolfsbund kaj Tübinger Wingolf Nibelungen.
Jan Hulsker
Jan HULSKER (2a de oktobro 1907, Hago – 9a de novembro 2002, Vankuvero) estis nederlanda arthistoriisto specializita en laboro pri Vincent van Gogh. Li studis nederlandan literaturon en Leiden kaj doktoriĝis per disertacio pri la aŭtoro Aart van der Leeuw. En 1953, li estis nomumita en la Ministerio de Kulturo, por distraj servoj en Maatschappelijk, zorge de la arta departemento. En 1959, li iĝis ĝenerala direktoro zorge de ĝenerala kulturo ("directeur-generaal voor culturele zaken"). La establado de la Fondaĵo Vincent van Gogh kaj de la Muzeo Van Gogh en Amsterdamo estis inter liaj plej gravaj taskoj.
Ekde la 1950-aj jaroj, Hulsker kontribuis al la esplorado pri van Gogh, koncentrite en la datado de la korespondado de van Gogh. En 1973, la plej grava studo de Hulsker estis publikigita, nome Van Gogh door Van Gogh, kiu ne estis tradukita el la nederlanda.
Hans-Rudolf Müller-Schwefe
Vivo
Inter la 1.11.1955 ĝis al emeritiĝo en la 30.9.1976 Müller-Schwefe kiel orda profesoro pri praktika teologio ĉe la Universitato de Hamburgo. Tie ĉi li ankaŭ aktivis predikiste kaj dekane (1960/61 kaj 1964/65). Pensiuliĝinte li transprenis intertempe docentkomisiojn, verkadis kaj prelegadis. Poste li iris en Sudan Afrikon por labori anstataŭigonte ĉe la Luterana teologiklerigejo de Pietermaritzburg, en 1983/84 kiel animzorganto de la germanlingvuloj en Windhoek en Namibia. Pro laŭdira bagateligo de apartismo dumpredike li ekkverelis kun studentoj hamburgaj en 1985.
Lia frato estis la anglisto Gerhard Müller-Schwefe (1914–2010).
Jan Hulsker
En la 1980-aj jaroj, Hulsker lasis Nederlandon kaj setliĝis en Vankuvero, Brita Kolumbio, Kanado, kie li mortis en 2002.
Hans-Rudolf Müller-Schwefe
Graveco
Müller-Schwefe okupiĝis precipe pri teknikoj de homilio. Inter 1961 kaj 1973 li skribis trivoluman lernolibron pri bona predikado. Tie li enplektis multon da tempoj pri lingvofilozofio kaj fundamenta teologio. Kiel Karl Heim li pensis ke la homaro ĉesigis la serĉadon de Dio kio staru nepre malfine kiel elirpunkto de predikoj. Müller-Schwefe klopodis unuigi lingvon kaj ekzistadon. Li estis inter la unuaj teologoj kiu revivigis la rolegon de retoriko por teilogio esplorante pri dialektiko kaj strukturismo. Intence li forlasis la propran fakkomplekson parolante kun teknikistoj kaj scienculoj de aliaj sciencobranĉoj. Granda estis lia interesiĝo pri la ŝanĝoj de homa vivo pro teknika kaj scienca evoluo; minacado je eklezio estas laŭ li sekularigo. Krome li skribis aferojn pri antropoligio, teologihistorio, ekzistadfilozofio, lingvoanalizo kaj socipolitiko. Krome li okupiĝis pri modernaj poezio kaj literaturo, ekz. Ernst Jünger, Günter Grass aŭ Heinrich Böll.
Edith Konradt
Edith Ingeborg KONRADT (naskiĝinta la en Sighișoara) estas germanlingva verkistino kaj tradukistino de origino rumanuja. Apartenas Konradt al la minoritato de la transilvaniaj saksoj.
Vivo
En 1976/77, Edith Konradt estis redaktistino de la grava gazeto Echinox el Kluĵo. Ŝi estis estina lernantino de la Monta lernejo kaj studis germanistikon kaj anglistikon ĉe la Universitato de Kluĵo. Post elmigro al Germanujo ŝi kontinuigis la studojn en Würzburg kaj Munkeno. Bakalaŭriĝo faritis en 1982, doktoriĝo en 1987 post defendo de disertaĵo pri Adolf Meschendörfer.
Inter 1991 kakj 1995 ŝi estis eldonistino, administratino kaj redaktistino de la literatura-kultura periodaĵo Halbasien.
Ŝi membras en la redaktistaro de "Matrix" (revuo pri literaturo kaj arto) el la eldondomo POP de Ludwigsburg. Krome ŝi laboras kiel kritikistino kaj liberprofesiulino en Geretsried verkante por "Siebenbürgische Zeitung" kaj por "Zeitschrift für Siebenbürgische Landeskunde" (el Heidelberg).
34365 Laurareilly
34365 Laurareilly estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la 1-an de septembro 2000 en la kadro de la astronomia kampanjo « LINEAR » elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en la situejo de Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras Laura Maria Reilly, finalistinon de la Broadcom MASTERS 2018, konkurso pri matematiko kaj scienco por studentoj de meza lernejo, pro ŝia projekto pri medicino kaj sano. Ŝi estis lernantino ĉe la "Katolika Lernejo Sankta Mateo" de San Antonio, Teksaso.
Limpasejo Chałupki-Bohumín (ŝosea)
Limpasejo Chałupki-Bohumín - estis pola-ĉeĥa limpasejo, kiu troviĝis en municipo Chałupki (en Silezia provinco, en distrikto Racibórz, en komunumo Krzyżanowice) en la pola flanko kaj en urbo Starý Bohumín (en Moraviasilezia regiono, en distrikto Karviná, en parto de urbo Bohumín) en la ĉeĥa flanko. Ĝi estis nuligita en la jaro 2007.
Priskribo de la limpasejo
La landlimo de Chałupki-Bohumín kun la landlima transirejo sur la pola flanko en la urbo Chałupki estis kreita danke al la interkonsento inter Pollando kaj Ĉeĥio. Ĝi estis malfermita dum la tuta tago kaj nokto. Movado de piedirantoj, biciklantoj, motorcikloj, personaj aŭtoj, aŭtobusoj kaj kamionoj kun tuta pezo ĝis 20 tunoj kaj malalta landlima trafiko estis permesita. Sur la limo estis kontrolitaj personoj, varoj kaj rimedoj de transporto, kion faris la doganistoj de la Ĉelima Kontrolposteno en Chałupki (GPK SG en Chałupki).
Ambaŭ landlimoj estis kunigitaj per landlima ponto sur la rivero Odro.
Sur la ĉeĥa flanko, kondukis al ĝi ŝoseo la n-ro 58 (la vojo Bohumín - Ostrava - Příbor). 200 metrojn de la limpasejo estis la vojkruciĝo de la ĉeĥa aŭstrado D1. Laŭ la pola flanko, nacia vojo n-ro 78 kondukis laŭ la vojo (Chałupki - Wodzisław Śląski - Rybnik - Gliwice).
La 21-an de decembro 2007 la limpasejo estis fermita sub la traktato de Schengen.
Rutilius Claudius Namatianus
Rutilius Claudius NAMATIANUS estis romia poeto kaj politikisto originante el Gaŭlio.
Vivo
Sub imperiestro Flavio Honorio li estis prefekto de Romo. Li rakontis pri sia vojaĝo al la visigota reĝo Alariko en detruita Romo en la direkto de Gaŭlio en la jaro 416-a, elegipiede en du libroj. Titoliĝis la verko De reditu suo. Komenco kaj malkomenco de tiu ĉi verspiede glata versaro vivigas la tumultajn tempojn tre impone. Restis ne tute sep centoj da versoj.
Lal Bahadur Shastri
Lal Bahadur Shastri (naskiĝis la 2-an de oktobro 1904 en Mughalsarai kaj mortis la 11-an de januaro 1966, 61-jara, en Taŝkento) estis hindia kaj barata politikisto. Li estis la Ĉefministro de Barato inter 1964 kaj 1966. Antaŭis lin Gulzarilal Nanda kaj sukcedis Indira Gandhi.
Rutilius Claudius Namatianus
Fonto
Meyers Großes Konversations-Lexikon, volumo 14, Leipzig 1908, p. 400 (tie ĉi interrete)
Turniacoj
La turniacoj (Thurniaceae) estas planta familio el unukotiledonaj angiospermoj. Tiu familio apartenas al la ordo poaloj (Poales). Ĝi enhavas 2 genrojn kaj 4 speciojn,. Ĝia tipa genro estas turnio.
Taksonomio
Laŭ World Flora Online kaj The Plant List (12 maj. 2020), , jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj :
Květná (Krajková)
Květná (Plumberg) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Krajková, troviĝanta en distrikto Sokolov. Ĝi situas proksimume 1,5 km nordokcidente de Krajková. Estas ĉi tie registritaj 21 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Scienca kaj Teknologia Parko de Kataro
La Scienca kaj Teknologia Parko de Kataro (Qatar Science & Technology Park, QSTP) estas entreprena "kovilo" por ekfirmaoj situantaj en Kataro. La subtenaj programoj de QSTP helpas al kompanioj evoluigi kaj komercigi siajn teknologiojn.
Květná (Krajková)
Naturrilatoj
Krajková etendiĝas sur deklivoj de cismontaro de Ercmontaro sinkantaj direkte al Sokolova baseno. Komune kun ĉirkaŭaj domaroj ĝi situas sur mikaj ardezoj de ercmontara fundamento.
Scienca kaj Teknologia Parko de Kataro
Inter la unuaj membroj de QSTP troviĝas EADS, ExxonMobil, General Electric, Microsoft, Shell kaj Total, kunigante esploradon kaj komercon, akcelante la evoluon de la ekonomio de Kataro.
Květná (Krajková)
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1277. Post la jaro 1945 okazis deviga ellandigo de la germana loĝantaro kaj la nombro de loĝantoj de la vilaĝo karakterize reduktiĝis. Pereis arkitekture valoraj plektitaj kaj en la etaĝo trabfakaj domoj. El la devena popola arkitekturo preskaŭ nenion konserviĝis.
En la jaro 1953 Květná fariĝis loka parto de Krajková.