cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
La Guardia (Toledo)
Loĝantoj
La loĝanto nomiĝas Guardiolo. La censita populacio en 2011 estis de 2.422 loĝantoj kaj la denseco estas de 3,4 loĝ/km².
Situo
La Guardia estas situanta en la centra parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Mesa de Ocaña en la nordorienta parto de la provinco de Toledo, je altitudo de 730 m; je 55 km el Toledo, provinca kaj regiona ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 196 km². La geografiaj koordinatoj estas 39°47′9″ N 3°28′38″ Ok.
Geografio
La municipo troviĝas «en lo alto de un cerro» (sur pinto de monteto). Ĝi apartenas al la komarko Mesa de Ocaña kaj limas kun la municipaj teritorioj de Dosbarrios kaj Villatobas norde, Corral de Almaguer oriente, Lillo, El Romeral kaj Tembleque sude, kaj Villanueva de Bogas kaj Huerta de Valdecarábanos okcidente, ĉiuj de la provinco Toledo. «Comprende los despoblados de Casar de Redondeo, Daucos, San Cebrián o Cuartos de la Hoz, Santa María y Villapalomas» (Enhavas senhomejojn Casar de Redondeo, Daucos, San Cebrián o Cuartos de la Hoz, Santa María kaj Villapalomas).
Trafluas la teritorion diversaj rojoj, sekaj plejparte de la jaro, kiaj Cedrón, Vadeláguila kaj Fuente del Madero.
Kastelo Trippstadt
La  Kastelo Trippstadt estas baroka kastelo el la 18a jarcento en la komunumo Trippstadt, en la distrikto Kaiserslautern, germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.
La Guardia (Toledo)
Historio
La arkeologiaj restoj de tiu municipo kaj ĉirkaŭaĵoj indikas praekziston el epoko prehistoria, okupita de diversaj popoloj ĝis la romia konkero. Ties alta situo ŝlosila ĉe la vojo al Andaluzio estis tialo por grava rolo laŭlonge de la historio.
Post la reconquista, Alfonso la 6-a ordonis la konkeron de tiu vilaĝo fare de ls Kavaliroj de Sankta Johano, al kies Ordeno ĝi apartenis. En 1212 lokanoj elstaris en la batalo de Las Navas de Tolosa, kaj pro tio Alfonso la 8-a distingis ilin per titolo Muy Leal (ege lojala). Post jaroj, Ferdinando la 3-a donid ĝin al la ekleziuloj de Toledo.
Poste ĝi estis donata de Filipo la 2-a favore al la senjoroj Guardiolas kaj Bazanes.
Ekde la Hispana transiro al la demokratio la urbestro estis ĉiam maldekstrulo, nome dufoje komunisto, dum sepfoje socialisto.
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado tradicie. Servoj kaj loĝejoj.
Antillo
Antillo estas komunumo en la sudo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono kaj insulo Sicilio kaj al la provinco Messina. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Casalvecchio Siculo, Castroreale, Fondachelli-Fantina, Francavilla di Sicilia, Graniti, Limina, Mongiuffi Melia, Motta Camastra, Roccafiorita kaj Rodì Milici.
Nobuhiro Uetani
Nobuhiro Uetani (上谷 暢宏, n. ) estas japana futbalisto.
Hermann Gmeiner
Hermann Gmeiner (naskiĝis la 23-an de junio 1919 en Alberschwende, Vorarlbergo, mortis la 26-an de aprilo 1986 en Innsbruck) estis fondinto de la SOS-Infanvilaĝoj post la dua mondmilito.
Nobuhiro Uetani
Li futbalis ĉe Vissel Kobe kaj Albirex Niigata Singapore.
Spahnharrenstätte
Spahnharrenstätte estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Emsland de la federacia lando Malsupra Saksio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Steffen Quasebarth
Steffen QUASEBARTH (naskiĝinta en la 15-a de julio 1970 en Erfurto) estas germana televida novaĵparolisto kaj moderigisto.
Vivo
Post la finfrekvento de la Politeknika Supera Lernejo en Erfurto li trejnitis kiel frizisto kaj laboris tiumetie ĝis 1990.
Al ĵurnalismo li venis kromvoje. Ekde 1992 li moderigas laŭ ege ŝatata maniero la elsendojn de MDR Thüringen-Journal. De 1993 ĝis 1996 li ankaŭ deĵoris kiel radimoderatoro ĉe la saksa privata stacio Antenne Sachsen, sub la pseŭdonimo de Fabian Rößler. Ekde 1999 li estas ankaŭ ĉefa parolisto ĉe KiKA.
Hermann Gmeiner
Li venis el multinfana familio, mem vizitis la gimnazion kiel duonorfo, vidis en la dua mondmilito la mizeron de multaj rusaj militorfoj. Reveninte el la milito, li iĝis infan-konsilisto kaj ekstudis medicinon, kion rompis la forta deziro por konstrui la unuan infanvilaĝon. La unua vilaĝo estis konstruita en 1949 en Imst en Tirol (Aŭstrio). En la jaro 1985 ekzistis jam 233 infanvilaĝoj en 85 ŝtatoj.
Li estis entombigita laŭ sia deziro en la unua SOS-Infanvilaĝo Imst.
Vandalismo
Vandalismo estas la intenca difektado aŭ detruado de objektoj kiuj apartenas al aliulo(j). La fenomeno estas nomata laŭ la popolo la Vandaloj, kiuj interalie plurfoje atakis Romon kaj tie kaŭzis detruojn.
NGC 5416
NGC 5416 (aliaj indikoj — UGC 8944, MCG 2-36-14, ZWG 74.52, IRAS13597+0940, PGC 49991) estas galaksio en konstelacio Bovisto.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Dragonja
Dragonja (itale Dragogna) estas rivero en Istrio en Kroatio kaj en Slovenio. La rivero longas 28 km kaj estiĝas per kunfluo de Dragogna Grande (el sudo) kaj de Dragogna Piccolo (el nordo) kaj alfluas la Adriatikon ĉe Piran. Dum la mezepoko, la rivero havis la nomojn Argaonte kaj Argaone. Dragonja formas parte la limon inter Kroatio kaj Slovenio.
Doganburgo
La doganburgo  estas burgo, kiu en la mezepoko kaj en la frua moderna epoko sekurigu doganejon. Tial ĝi staris ĉiam proksime de gravaj komercaj vojoj. ekzempleaalpaj pasejoj aus gravaj riveroj, ekzemple la Rejno. Ili situis proksime de lilmpasejoj. La doganburgo staras sub kontrolo de la koncerna teritoriestro aŭ de li komisiita vasalo aŭ ministerano.
Ambrym
Ambrym estas vulkana insulo de Vanuatuo. Ĝi havas surfacon je kaj troviĝas inter la insuloj Malekula, Pentecost kaj Paama. En 2009 ĝi havis 7,275 loĝantojn.
La vulkano de Ambrym daŭre erupcias ekde la 23-a de majo 2008.
En la vilaĝoj Lonmei, Lolongwe, Port Vato, Lalinda Pres, Lalinda SDA kaj Maranata, en la sudo de la insulo, estas parolata la Dakia lingvo.
Ryosuke Ishida
Ryosuke Ishida (石田 良輔, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Oita Trinita, FC Machida Zelvia kaj Azul Claro Numazu.
Esmeralda (telenovelo)
Esmeralda estas meksika telenovelo kun 137 partoj.
Okazintaĵoj
Dum unu nokto naskiĝis du infanoj. Unu malriĉa - sana knabeto kaj la dua estas knabineto, kiu ŝajnas esti tre malforta. Ŝi aspektas kiel morta kaj tial akuŝistino Dominga komune kun la patrino de konjekte morta knabineto decidos pri interŝanĝo de la infanoj. Ili nomigos la knabon José Armando Peñarreal. Kiam Dominga alportos la bebon hejmen al si, por ke ŝi trovu konvenan lokon por sepulti la knabineton, la knabineto malfermos la okulojn. Redoni la infanojn estas neeble kaj tiel Dominga lasos por si la knabineton. Ŝi nomigos ŝin Esmeralda.
La okazintaĵoj komenciĝas nur post kelke da jaroj. El la infanoj estas plenkreskuloj, el la plenkreskuloj estas maljunuloj kaj Peñarrealidoj revenas al haciendo Casa Grande. El José Armando estas sukcesa kuracisto. Sed Esmeralda ne havas la vivon tro facilan. Kvankam ŝi estas tre bela, kiel junulino ŝi perdis la vidkapablon.
Esmeralda rifuzas, ŝi postulas divorcon kaj ŝi transloĝiĝas en la urbon. Montriĝas, kiuj estas ŝiaj veraj gepatroj kaj sinjorino Blanca ekiras serĉi sian perditan filinon. Rodolfo estas tre ŝokita pro tiu ĉi informo kaj nur malfacile li serĉas senkulpigon por sia konduto al Esmeralda.
Esmeralda naskos belegan knabeton, kiun ŝi nomigos José Rodolfo Peñarreal kaj poste ŝi subiĝos sukcesan operacion de la okuloj en kliniko de doktoro Alvaro Lazcano. Ŝi komencas labori en la masanulejo. Graciela estas edziĝinta al riĉa junulo, sed ŝia geedzeco ne estas feliĉa. Adrian interkonatiĝis kun malriĉa knabino Aurora kaj Graciela komencas ĵaluzii. José Armando komencis interrilati kun Georgina Montalva, al Esmeralda amindumas doktoro Lazcano.
Esmeralda laboras en la sama malsanulejo kiel José Armando kaj ili tion ne ŝatas. Georgina klopodas seniĝi de Esmeralda per ĉiuj alireblaj rimedoj kaj en la urbon transloĝiĝas doktoro Malaver. Li volas subiĝi al operacio, dum kiu estus forigitaj liaj cikatroj. En la operaciejo li ricevas infarkton kaj José Armando savas la vivon al tiom malamata viro. Malaver juĝas pri la filo de Esmeralda José Rodolfo. Fine doktoro Malaver mortas kaj Esmeralda ekscias la veron pri la fatala nokto. Alvaro Lazcano petis la manon de Esmeralda kaj ŝi konsentas, eĉ kiam ŝi scias en profundo de la animo, ke ŝi amos José Armando por ĉiam. José Armando disiras kun intrika Georgino. El Graciela estas vidvino. Ŝi esperas, ke Adrian revenos al ŝi, sed tiu ne volas forlasi Auroron. Graciela, kies dependeco al medikamentoj estas super kadro de homaj eblecoj, fine mortas en la brakumo de Adrian.
José Armando forveturas al la haciendo Casa Grande, kie li havas akcidenton, dum kiu li blindiĝos. Antaŭ geedziĝceremonio kun Alvaro Esmeralda ekscias pri la akcidento de José Armando kaj rapidas al li. Esmeralda konscios, ke ŝi ne povas senĉese nei la amon al José Armando kaj forlasas Alvaro Lazcano. Al José Armando revenas la vidkapablo kaj okazas grandega nupto.
Mozelo (vinregiono)
Mozelo estas la nomo de germana vinregiono por kvalita vino de certa vinregiono en la valo de la rivero Mozelo kun la flankaj valoj de Saro kaj Ruwer laŭ la germana vinjuro. Ĝis la jaro 2006 tiu regiono nomiĝis „Mosel-Saar-Ruwer“. La urboj en tiu vinregiono estas Saarburg, Konz, Treviro, Schweich, Bernkastel-Kues, Traben-Trarbach, Zell, Cochem kaj Koblenco. La plej grandaj vinlokoj laŭ la grandeco de la vitejoj estas Piesport, Zell (Mozelo), Leiwen, la Konzer Tälchen, Neumagen-Dhron, Mehring, Bernkastel-Kues kaj Trittenheim.
Ĝeneralaĵo
En tiu regiono la troviĝas unu el kelkaj el la plej malnovaj vinurboj de Germanujo nome Treviro aŭ Augusta Treverorum, la plej malnova vinloko de Germanujo, Neumagen, kun la romia vinŝipo de Neumagen kaj la plej malnova muelejo norde de la Alpoj, nome la „Karlsmühle“, de romia origino apud Mertesdorf.
La regiono havas unu el la plej granda akradekliva kultivadejo de la mondo kun pli ol 5300 hektaroj. Ankaŭ ĉi tie troviĝas la plej granda kultivadejo de Riesling en la mondo. En la regiono oni produktis en 2012 vinon en 669 125 hektolitroj. La plej akra vitejo de la mondo estas la Bremmer Calmont kun dekliveco de ĉ. 65 gradoj.
Vitaj kultivaroj
Sur 91 % de la vitejoj kreskas blankajn vinkultivarojn.
Dominas Riesling (60,5 %) kaj Müller-Thurgau (ĉ. 14,0 %). Krome estas kultivataj Elbling (6,1 %), Kerner (4,0 %) kaj Spätburgunder (4,0 %).
Fonto: Statistisches Landesamt Rheinlandpfalz
Ruĝaj kultivaroj
Fonto: Taschenbuch der Rebsorten, Fachverlag Fraund
Imre Kinszki
Imre Kinszki [kinski], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kinszki Imre estis hungara fotisto. Lia avo estis Zsigmond Schiller.
Mozelo (vinregiono)
„Grand Cru“ kaj Erste Lage, ligo de la predikataj kaj kvalitvinaj bienoj
La Grand Cru-vinarealoj laŭ Hugh Johnson estas la jenaj:
Drohobiĉ
Drohobiĉ aŭ Drohobiĉo (Дрогобич, Drohobycz, דראָביטש) estas urbo en okcidenta parto de Ukrainio, en la nuna Lviva provinco (Львівська область, Lvivska oblast'). Ĝi estis ĝis 1959 administra centro de la samnoma provinco. Laŭ la stato de, en la urbo vivis loĝantoj sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Mozelo (vinregiono)
„Grand Cru“ kaj Erste Lage, ligo de la predikataj kaj kvalitvinaj bienoj
La VDP deklaris jenajn vinarealoj de siaj membroj kiel unuranga arealo:
Imre Kinszki
Imre Kinszki naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis en 1945 en nazia Germanio.
Salles-Courbatiès (stacidomo)
Salles-Courbatiès estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Salles-Courbatiès, en departemento Aveyron, regiono.
Drohobiĉ
Drohobiĉo estis fama en la 11-12-aj jarcentoj pro la salminado. Ĝi estas ankaŭ hodiaŭ minurbo, oni minas tie nafton, tergason, kalisalon, magnezion. La urbo estis inter la du mondmilioj parto de Pollando, kie ĝi funkciis kiel naftocentro de Pollando.
Salles-Courbatiès (stacidomo)
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj.
Mozelo (vinregiono)
Vinbienoj (elekto)
Krom la malgrandaj kaj mezgrandaj vinentreprenoj, ofte familiaj entreprenoj, laulonge de la Mozelo ekzistas i.a. jenaj renomaj vinbienoj:
Drohobiĉ
La urbo havas naftorafinejon, maŝinindustrion kaj malpez-industriajn uzinojn. En la urbo funkcias Instrua Altlernejo.
Salles-Courbatiès (stacidomo)
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Brive-la-Gaillarde - Toulouse-Matabiau tra Capdenac (718000).
Imre Kinszki
Biografio
Imre Kinszki devenis el juda familio. Li maturiĝis en piarista gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li devis interrompi la studadon en la universitato pro la kontraŭjudaj leĝoj. Li iĝis simpla kontoristo kaj libertempe li komencis fotadi. En la 1930-aj jaroj liaj fotoj aperis ekzemple en Nyugat, Vasárnapi Újság, National Geographic. Ekde 1943 li plurfoje estis trudlaboristo en Hungarlando, fine en 1945 li estis deportita al nazia Germanio, kie li malaperis en nekonata cirkonstanco. Li edziĝis en 1926, lia edzino naskis 2 gefilojn en 1926 kaj 1934.
Drohobiĉ
En la urbo naskiĝis Jurij Drohobiĉ (estas monumento al li), tie ĉi finis gimnazion poeto Ivan Franko. En tiu urbo kreadis unu el plej grandaj mondaj kaj polaj aŭtoroj - Bruno Schulz. Lia samgentano, la jud-pola Maurycy Gottlieb estis mondfama pentristo.
En la urbo loĝis renoma ukraina Esperantisto, fotoartisto Vasil Stanoviĉ.
La urbo havas ĉirkaŭ 79.000 (2004) loĝantojn.
Dua mondmilito
Dum la dua mondmilito germanoj establis geton kaj murdis plimulton de judaj loĝantoj. Unu el viktimoj estis Bruno Schulz.
Moratalla
Moratalla estas hispana municipo lokanta en la nordokcidento de Murcia Regiono kaj en komarko Comarca del Noroeste. Ĝi estas ĉea de Calasparra, Caravaca de la Cruz, Cehegín kaj provinco Albaceto. La municipo havas etendon de 954,8 km2. Ĝia logantaro konsistis je 7954 personoj en la jaro 2018. Famas la prahistoriaj rokpentraĵoj kaj Festo de Tamburoj.
Ellen Franz
Ellen FRANZ, ekde 1873 baronino de Heldburg, (naskiĝis la 30-an de majo 1839 en Naumburg (Saale), mortis la 26-an de marto 1923 en Meiningen) estis germana aktorino kaj pianistino.
Moratalla
Geografio
La municipo de Moratalla estas tre ampleksa (kun 955 km² estas la dekdua plej granda en Hispanio), kaj enhavas diversajn submunicipojn, kelkaj el ili tre for de la urba kerno, kaj multaj el ili enhavantaj siavice diversajn domarojn. Inter ili estas Arenal, Benizar (kun La Tercia, Mazuza, Otos kaj aliaj), Béjar, Campo de San Juan (kun Casicas de San Juan, Zaén de Arriba, Zaén de Abajo, Casas de Aledo, La Ribera kaj aliaj), Cañada de la Cruz (je 57 km, kun Cañada de la Cruz kaj Los Odres (je 59 km)), Cobatillas, Inazares (je 55 km), La Rogativa, Roble, Salmerón kaj San Bartolomé (kun El Sabinar, Calar de la Santa kaj aliaj).
Ellen Franz
Vivo
Franz ricevis muziktrejnadon ĉe Hans von Bülow kaj iĝis poste aktorinadeptino de Heinrich Marr. Franz (Ferenc) Liszt peris ŝian venigon al la Kortega teatro de Coburg en la jaro 1860-a. La unua rolo tie estis Jane Eyre en Waise von Lowood de Charlotte Birch-Pfeiffer, kun Emil Devrient. Aliaj engaĝigoj estis 1862-64 en Oldenburg, 1864-67 en Mannheim. La de ŝi luditaj roloj estis de salondamoj enkomediaj, heroinoj respektive tragikaj amantinoj.
Danke al Friedrich von Bodenstedt ŝi venis en 1867 al Meiningen (unua rolo: Julia en Romeo und Julia), kie ŝi ja furoris. Post la morganata edziniĝo kun duko Georgo la 2-a de Saksio-Meiningen ŝi ne plu aktoris. Franz estis inteligenta, artiste sentokapabla virino kun bonega - ĉar malegoisma - influo sur sian edzon, la t.n. "teatrodukon". Ŝi ne nur faris multon por la Teatro je Meiningen sed engaĝiĝis ankaŭ sociale kaj estis ege ŝatata en la tuta duklando.
Moratalla
Geografio
La municipa teritorio estas trapasata de la rivero Segura.
Historio
En la teritorio de Moratalla estas la duono de la rokpentraĵoj de la regiono, do grava havaĵo ene de la Surroka arto ĉe la Mediteranea Arko; estas ankaŭ dolmeno. En la Mezepoko oni konstruis kastelon. En la 16a jarcento okazis granda prospero kaj oni konstruis preĝejon. En 1994 okazis enorma arbarincendio. La urbestro plej ofte estas socialisto.
Stimmen der Völker in Liedern
Stimmen der Völker in Liedern estis la unua sistema kolekto de popolkantoj fare de Johann Gottfried Herder, kiu kolektis tekstojn el tuta Eŭropo por sia kantokolekto. La unua versio aperis en 1778/79 sub la nomo popolkantoj. La dua versio aperis en 1807 post lia morto sub la nomo "Stimmen der Völker in Liedern" (Voĉoj de la popoloj en kantoj) La difino de popolkanto fare de Herder ne kongruas kun la nuntempa difino de popolkanto. Kelkaj kantoj estas legendoj el aliaj landoj, ekzemple li ankaŭ enprenis citaĵojn de Ŝekspiro en la kolekton.
Historio
La kantokolekto Stimmen der Völker in Liedern estis la unua sistema kolekto de popolkantoj. Ĉi tiun kolekton de Herder publikis en 1807 kiel dua eldono. Herder kompilis per sia libro „Stimmen der Völker in Liedern“ kolekton da popolkantoj. Je tio lia difino de popolkanto ne estas la sama, kiun oni hodiaŭ uzas. Por li la kantoj ne devas esti malnovaj kaj anonimaj, por esti rigardataj kiel popolkantoj. Li enprenis kantojn de Shakespeare kaj aliaj famaj poetoj. La kantoj ĉiuj estas tradukaĵoj en la germanan kaj devenas el diversaj landoj. Krom pri tiuj de la la okcidentaj landoj Herder aparte interesiĝis por la kantoj de la orientaj landoj kiel ekzemple Estonujo, Litovujo kaj Polujo. Laŭ Christel Käschel li serĉis multajn kantojn el ĉi tiu mondregiono por sia kolekto. Herder tamen ne scipovis la ĉiregionajn lingvojn, tiel ke li devis sin apogi sur tradukaĵoj. En 1771 li konatiĝis kun Johann Wolfgang von Goethe kaj influis ties ontan verkadon. Unu poemon de Goethe, nome Sah ein Knab ein Röslein stehen/ Heidenröslein enhavas la kolekton de Herder. Käschel skribas, ke Goeto tiam paŭzis je la verkado kaj estis elĉerpita. En ĉi tiu situacio li konatiĝis kun Herder, kaj la kunveno pozitive influis lin.
Signifo de la nomo
„Stimmen der Völker in Liedern“ estas nomo, kiun la unua eldono de la kantokolekto de Herder ankoraŭ ne havis. Tiu aperis en 1778/79. Ĉi tiun nomon ĝi ricevis nur post la morto de Herder, en la dua eldono fare de Johann von Müller. La nomo devis indiki pri tio, ke ĉi tiu kolekto enhavas kantojn el ĉiuj eblaj landoj. Krom tio la titolo laŭvorte rigardas la kantojn kiel voĉoj de la popoloj. Herder kreis por siaj kantoj la senton de naciecon. Li estis la unua, kiu publikigis multajn germanajn popolkantojn. Li prezentis proksimume 27 kantojn el germanlingvaj regionoj kaj kreis per tio kiel unu el la unuaj senton de germana nacieco.
Saint-Robert (Corrèze)
Saint-Robert - jen france, okcitane respektive gaskone Sent Robèrt - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Corrèze, en la administra regiono Nova Akvitanio kaj en la historia kultura regiono Limoĝio. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Brive-la-Gaillarde kaj al la kantono .
Geografio
Saint-Robert situas en kampara, maldense loĝata pejzaĝo en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. La komunumo troviĝas en la geografia baseno de Brive-la-Gaillarde, en la sudokcidenta parto de la departemento.
Historio
La departemento Corrèze estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. Saint-Robert antaŭe apartenis al la reĝa provinco Limoĝio. Kaŭze de ĝia historia heredaĵo, la vilaĝo ricevis la etikedon de "La plej belaj vilaĝoj de Francio".
Monumentoj
Saint-Robert estas miljara urbo organizita ĉirkaŭ sia fortikigita preĝejo de la 12-a jarcento.
Segonzac
Segonzac estas la nomo de pluraj artikoloj.
Aragona (Italio)
Aragona estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Sicilio kaj al la provinco Agriĝento. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Agriĝento, Campofranco (CL), Casteltermini, Comitini, Favara, Grotte, Joppolo Giancaxio, Sant'Angelo Muxaro, Santa Elisabetta.
Gabrielle Petit
Gabrielle Petit naskiĝis la 20-an de februaro 1893 en Tournai en Belgio, kaj estis mortpafita la 1-an de aprilo 1916 en Schaarbeek, en Belgio. Flegistino, ŝi iĝis spionino dum la Unua mondmilito.
Biografio
Ŝi estas 21-jaraĝa, kiam en 1914 la germanaj armeoj subite invadis Belgion. Ŝi devis prokrasti sian edziniĝon. Ŝia fianĉo Maurice Gobert enregimentiĝis kaj ŝi varbiĝis kiel flegistino. La junulo, vundita dum la unuaj bataloj, estis kaptita, sed li senprokraste forfuĝis. Li kaŝis sin en sia lando tiam okupata. Konvaleskanta, li volis reiri al la belga armeo fortikigita malantaŭ la rivero Izero. Tiam li devis trairi Nederlandon ekster la konflikto, transiri al Anglio kaj fine alveni en la nordan Francion. Dum tiu vojaĝo Gabrielle akompanis kaj subtenis lin.
En tiu alianca lando, post mallonga trejnado al spionado, ŝi konsentis plenumi proponitan mision. Reveninte en Bruselon je la fino de julio 1915, ŝi kolektis kaj transigis al la aliancaj staboj informojn pri la pozicioj kaj la movadoj de la malamikaj trupoj en la sektoro de Maubeuge kaj de Lille.
Irma Kecskeméti
KECSKEMÉTI Irma [pr. keĉkeme:ti], Bolyhos Irma, estis hungara aktorino naskiĝinta en Szászrégen la 7-an de oktobro 1865 kaj mortinta ?.
Gabrielle Petit
Biografio
Unuafoje la germana sekreta polico suspektis pri ŝi. Ŝi estis arestita, pridemandita kaj pro manko de indicoj, ŝi estis liberigita. Ŝi prenis falsan identecon sub la nomo de «Fraŭlino Legrand» kaj daŭrigis siajn misiojn ĝis ŝi estis denove arestita en januaro 1916. La 3-an de marto, germana milita tribunalo kondamnis ŝin al mortpuno. Ŝi estis mortpafita la 1-an de aprilo en la nacia Pafejo ĉe Bruselo. Ŝi prononcis «Vivu la reĝo! Vivu la …» sed ne havis tempon por fini sian parolon. Ŝi estis 23-aĝa.
Diservo Te Deum estis celebrita honore al ŝi en la katedralo Saints-Michel-et-Gudule en Bruselo. Post la milito la postrestaĵoj de Gabrielle Petit estis elterigitaj. Nacia funebraĵo okazis en majo 1919. Ĉeestis la reĝino Elisabeth de Bavière (1876-1965) kiu demetis la krucon de la Ordeno de Leopold sur la ĉerkon en granda momento de popola emocio.
Irma Kecskeméti
Kariero
Kecskeméti debutis en 1881 kaj ŝi ludis en Miskolco, Temeŝvaro, Lugoŝo, Panĉevo, Nagybecskerek, Budapeŝto. Ŝi pasigis tri jardekojn en la teatra kariero.
Pfungen
Pri la komunumo
Pfungen estas komunumo en la distrikto Vinterturo, Kantono Zuriko, Svislando. Ĝi havis 2629 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.
Geografio
Pfungen situas sude de la rivero Töss kaj limas oriente al la urbo Vinterturo. En Pfungen troviĝas la limtriangulo inter la tri zurikaj regionoj Zurika Vinlando, Zurika Unterlando kaj Zurika Oberlando.
Trafiko
Pfungen situas ĉe la trajnlinio de la kompanio THURBO de Vinterturo tra Embrach kaj Bülach al Waldshut-Tiengen, kiu estas servita de la regiona trajnlinio S41 de la Zurika Trafik-Unio. Pfungen havas ankaŭ aliron al la nacia aŭtoŝoseo A1 de Zuriko al Sankt-Galo.
Éva Farkas-Tatár
Éva Farkas-Tatár (1924-2018) estis hungara esperantistino. Ŝi eklernis Esperanton en 1961. En 1962 ŝi partoprenis en la UK en Kopenhago, Danio, kaj tuj poste la KELI-kongreson en Strandbaden, en suda Svedio, kiuj tiom ravis ŝin, ke ŝi decidis dediĉi sin al la instruado de Esperanto. Por perfektiĝi ŝi iris al la UK en Hago, Nederlando, en 1964, kie ŝi sekvis lecionojn de Andreo Cseh. Tiel komenciĝis 50-jara instrua agado per la Cseh-metodo en multaj landoj kaj plej diversaj eventoj. Ŝi revenigis la Cseh-metodon al ĝia kerna sistemo: la gaja, luda maniero, danke al kiu la komencantoj tuj ekparolas Esperante. Tiun arton ŝi transdonis al multaj novaj instruantoj, kiujn ŝi trejnis per Cseh-seminarioj, i.a. en UK-oj.
Ŝi estis aktiva en KELI (Kristana Esperantista Ligo Internacia) jam de la komenco. En 1966 ŝi aranĝis KELI-kongreson en Debrecen, por la unua fojo en Hungario. Ĝi okazis tuj antaŭ la 51-a UK en Budapeŝto. La nombro de partoprenantoj estis rekorda. La lasta kongreso, pri kiu interalie ŝi responsis, estis aranĝita en 2005 en Piliscsaba kaj estis ekumena kongreso.
Ŝi ricevis la Premion Deguĉi en 2015 atribuita de UEA danke al donaco de Oomoto. Tiu decido estis anoncita en la Fermo de la 100-a UK okazinta en Lillo, Francio.
Amata dojeno de la hungara esperantistaro, Éva Farkas-Tatár (1924/1961-2018)la 23an de novembro, forpasis en Budapeŝto. Instruistino laŭ Ĉe-metodo, ŝi transformis la vivoĉambron de sia loĝejo al unika, ŝatata lernoĉambro. Ŝia klubo estis dum jardekoj fiksa renkontejo de la budapeŝtanoj.
Parley P. Pratt
Parley P. PRATT, Sr. (n. la 12-an de aprilo, 1807 - m. la 13-an de majo, 1857) estis frua gvidanto de la Movado de la Sanktuloj de la Lastaj Tagoj, kaj (kune kun la pli juna frato Orson Pratt) en 1835 fariĝis unu el la fondaj membroj de la Kvorumo de la Dek du Apostoloj. Li estis misiisto, poeto, religia verkisto, redaktoro de la revuo The Latter-day Saints' Millenial Star (Jarmila Stelo de la Sanktuloj de la Lastaj Tagoj). Li partoprenis la mormonan migradon al Utaho en 1847 sub Brigham Young.
Éva Farkas-Tatár
Éva Farkas-Tatár estis persono ĉarnire grava inter la diversaj epokoj de la hungara Esperantio, precipe tuj antaŭ kaj post la ekonomia kaj politika mutacio de la 1990aj.
Parley P. Pratt
Li naskiĝis en Burlington (Novjorkio). Post edziĝo li iris kun la edzino al la regiono de Klevlando, Ohio. Li fariĝis adepto de restaŭrisma baptista sekto, sed dum vizito al la familio en Novjorkio en 1830, li legis la Libron de Mormono, konvinkiĝis pri ĝia vereco, kaj aliĝis al tiu movado.
En 1857, la jura edzo de lia 12-a edzino murdis lin.
Éva Farkas-Tatár
Kiel ŝi mem skribas pri sia vivo?
En la knabina gimnazio en mia aĝo ni lernis ok jarojn la germanan, ses jarojn la francan kaj kvar jarojn la latinan lingvojn. Mi trapasis la abiturientan ekzamenon en 1942 kaj poste mi deziris studi en la universitato de Budapeŝto. Sed baldaŭ mi renkontis simpatian, inteligentan reformitan pastoron kaj post unu jaro ni geedziĝis. Sekvan jaron naskiĝis mia unua filino - tiutempe oni jam bombardadis Budapeŝton.
En 1948 mia edzo estis komisiita organizi novan komunumon en la mezo de Budapeŝto en la densa sepa distrikto. En ĉi tiu laboro ankaŭ mi estis tre okupita, krome en 1950 naskiĝis mia kvina filino, do longtempe mi ne havis tempon kaj forton okupiĝi pri io alia ol miaj devoj. Sed tamen kelkfoje mi revis pri lingvoj kaj mi legis france kaj germane por ne forgesi ĉion.
Kiel mi eklernis Esperanton
En 1961 okazis, ke mi renkontis iun maljunan, entuziasman esperantiston, kiu pruntedonis al mi malnovan Esperanto-lernolibron. Enrigardante mi ekvidis la latinajn prepoziciojn kaj kaptis min la nostalgio. Mi tralegis pli atente la libron kaj mi estis ravita pri la genieco de Zamenhof, pri la spritaj solvoj en la gramatiko kaj mi vidis, ke tiu lingvo estas io ellernebla. Tiam mi aĉetis la tiaman plej modernan lernolibron de Julio Baghy kaj mi "finlernis" ĝin. Mi neniam havis tempon regule viziti lingvokurson, sed eble ĝi estis mia bonŝanco, ĉar tiel mi sekvis nur fidele la konsilojn de Julio Baghy neniu alia influis min. Mi finstudis la libron en 1962 kaj iu proponis al mi partopreni Universalan Kongreson, kiu tiujare estis en Kopenhago. En ĉi tiu jaro oni enkondukis en nia lando la t.n. "turistan pasporton" kaj tio plifaciligis al ni vojaĝi eksterlanden. Mi eksciis, ke antaŭan semajnon estos kristana kongreso de KELI en la sveda urbeto Srandbaden kaj mi aliĝis al ambaŭ. Ĉi tiuj renkontiĝoj kun esperantistoj el la tuta mondo estis decidaj por mia tuta vivo.
Antaŭ mi en la mikrofonon parolis brazilano, italo, madagaskarano, nederlandano, norvego, svedo kaj mi ĉion komprenis,- kaj ĉirkaŭ mi la poloj, francoj kaj germanoj komprenis la samon, - eĉ hodiaŭ mi sentas tiun tremon, kiu kaptis min pro tiu miraklo. Ĉi tiu profunda sento helpis min en la fortostreĉoj kiam mi en supergrada ekzameno parolis antaŭ la pretendema d-ro István Szerdahelyi esperantlingve pri gramatiko aŭ pri movadhistorio kaj literaturo. Do, mia deziro pri lingvoj, kiu ŝajnis ĉesi pro la milito kaj pro la familiaj devoj, tiel plenumiĝis. Kompreneble pri ĉi tiu mia ĝojo kaj malkovro mi tre volonte parolis al ĉiuj. Tiel komenciĝis mia instruista kariero, kun granda entuziasmo mi volonte transdonis ĉion, kion mi sciis kaj malkovris.
Post la unua UK en Kopenhago
Post mia entuziasma raporto pri la unua UK multaj konatoj deziris lerni Esperanton kaj mi invitis el la budapeŝta Esperanto-klubo Egressy la maljunan sinjoron dr Réthelyi, pri kiu mi aŭdis, ke li instruis kiel Cseh-instruisto ankaŭ eksterlande. Mi estis lia helpanto kaj mi ĝuis, kiel li ĉion klarigas laŭeble montrante la objektojn kaj la movojn. Jam tiutempe mi pensis pri tio, ke la ŝercetoj kaj ekzemploj estas iom malmodernaj kaj en la kapo jam kolektiĝis novaj ideoj por la sama instrumetodo. Kiam en 1964 mi povis ĉeestila kongreson en Hago, mi feliĉege partoprenis la seminarion de Andreo Cseh, kaj aĉetis lian pakaĵon de instrumaterialoj. En la super-grada kurso de d-ro Szerdahelyi ankaŭ teorie ni okupiĝis pri diversaj instrumetodoj kaj tiel konscie mi elektis la vojon de Andreo Cseh uzante ankaŭ tiun liberecon, kiun li donas en siaj konsiloj. Mi kuraĝis uzi modernajn ekzemplojn, novajn objektojn sur tiu bazo, kiun li tiel konsilas:" amu la objekton, kiun vi instruas kaj amu la lernantojn, kiuj sidas antaŭ vi (kaj tiam ĉiuj miaj konsiloj estos superfluaj)". Tiel mi komprenis ankaŭ tion, ke por hungaraj oreloj ne estas problemo la akuzativo. Ni rekonas la transitivajn verbojn, sed despli granda problemo estas la verbo havi, kiun nature uzas multaj aliaj eŭropanoj. Do tiel mi ellernis kiel mi devas esti "elasta". Nu tiel mi fariĝis jam iom konata kiel instruisto, kiam oni organizis la UK en Varna. Kiam el Hago de la Esperanto Instituto oni interesiĝis pri ebla Cseh-instruisto, s-ano Aleksijev rekomendis min. Loka bulgara instruisto gvidis la seminarion kaj mi la lingvokurson. Tio estis senpaga, la alia ne. Neniam antaŭe mi devis ekstari antaŭ pli ol 300 homoj. Sed en bona etoso gaje kaj tre aktive ni estis kune. Tio iris bone ĉiutage, kaj la reprezentanto de la Instituto, kiu kontrolis ĉiujn horojn fine jam invitis min, ke ankaŭ en la sekva jaro en UK en Lucerno mi prezentu instruadon lau Cseh-metodo. La samon mi faris en 82, en Antverpeno kaj en 86 en Beijing. En Finnlando oni organizis somerajn Esperanto-kursojn, do mi instruis tie eĉkvinfoje. Trifoje mi instruis en Bulgaraj tendaroj. Mi estis invitita ankaŭ al Grésillon kaj al la sudfranca urbo Sete. Ĉie estis granda avantaĝo mia Cseh-bazo, ke ne estis problemo se miaj kursanoj apartenis al diversaj nacioj.
Foje okazis en iu UK, ke laŭ la programo mi kun kolektiĝanta grupo iris en la salonon destinitan por nia kurso kaj pro iu miskompreno tie ne estis nigra tabulo, kretoj ktp. Ni tion konstatis kaj mi komencis diri al la homoj kelkajn paŝojn de la komenco. Subite iu sinjoro eksaltis kaj kriis: "ĉu vi volas prezenti Cseh- metodon sen nigra tabulo kaj koloraj kretoj?" Mi iom surpriziĝis, sed venis en mian kapon ĉi tiu frazo (donaco ankau al mi mem):" vidu mi tion lernis de Andreo Cseh, ke inter ĉiuj cirkonstancoj ni povas instrui Esperanton!". Dum mia longa vivo mi vere kelkfoje estis inter strangaj cirkonstancoj, sed la konsilo de Andreo Cseh funkciis: se vi amas vian objekton kaj viajn lernantojn, vi sukcesos.
Esperanto en la familio
En mia granda familio plej bone estis ke mia edzo akceptis ĉi tiun mian "ŝatokupon", kiu poste fariĝis vera profesio. Li, kiu konis plurajn lingvojn, facile komprenis miajn gazetojn kaj artikolojn, kaj se necesis, li eĉpertelefone bone povis uzi Esperanton kaj afable li povis interparoli kun miaj geamikoj, kiuj ĉiam pli ofte aperis en nia hejmo. Ni pasigis 56 jarojn kune, el tiuj 51 en la sama komunumo. Li aktive partoprenis kun mi en du kristanaj kongresoj, kaj en la solena ekumena diservo okaze de la Universala Kongreso en Budapeŝto en 1983 li predikis (eminente) en la plen-plena Baziliko Sankta Stefano de Budapeŝto.
Miaj filinoj siatempe multe ĝuis, ke panjo tiel serioze lernas kaj ekzameniĝas, ili kolektis iun bazan konon, sed ne multe okupiĝis pri tio, poste ankaŭ ili frue edziniĝis kaj estis okupataj pri siaj infanoj kaj profesiaj laboroj. Sed inter la genepoj jam estas tri nepinoj kaj unu nepo, kiuj eminente scias nian lingvon kaj unu, kiu ankaŭ aktivadas en KELI.
Mi partoprenis 16 Universalajn Kongresojn el kiuj en 1966 kaj en 1983 mi aktivadis ĉar ili estis en Budapeŝto. KELI (Kristana Esperantista Ligo Internacia) kaj IKUE (Internacia Katolika Unuiĝo Esperantista) ĉiujare organizas kongresojn el kiuj ĉiu dua estas komuna, do, ekumena. En tiuj mi aktive partoprenas jam de la jaro 1986, kaj kelkajn ni kun gefratoj, helpantoj organizis en Hungario.
Esperanto Radioelsendoj en Budapeŝto (1966-1969, 1989-1995)
En la Budapeŝta Radio imponaj esperantlingvaj programoj estis de printempo 1966 por antaŭprepari la UK kaj tio daŭris plu tri jarojn, ĉiuvespere kvaronhoron. Poste oni ne plu metis en la programon Esperanto-dissendon ĝis la unua de oktobro 1989 kiam denove ni povis komenci esperante saluti niajn karajn aŭskultantojn, unufoje semajne.
Nia elsendotempo poste kreskis de dek minutoj ĝis duonhoro. Mi povis prezenti intervjuojn kun eminentaj esperantistoj, prelegetojn, informojn eĉkantojn el nia internacia trezorejo. Sed tiuj elsendoj estis nur por hungaroj, ses jarojn daŭris kaj ĉesis denove sen iu alia klarigo ol: ni devas ŝpari.
Mi neniam kalkulis en kiom da lingvokursoj mi instruis Esperanton, sed vere en multaj. Ankaŭ eksterlanden oni ofte invitis min, tiel mi estis en Bulgario, Finnlando, Francio kaj en kelkaj UK-j mi prezentis la Cseh-metodan instruadon. Nun de multaj jaroj mi jam ne entreprenas instrui en grupoj, sed individue mi tre volonte okupiĝas pri instruado kaj kiel mi scias, neniu el miaj gelernantoj malsukcesis.
Kiam mi ekstaras antaŭ la mondmapo kaj mi rememoras pri lokoj, kiujn mi povis viziti kaj tie lasi iun pozitivan spuron, - estas mirinda sento. Kaj kiam mi pripensas, ke eĉ tie, kie mi neniam estis, vivas homoj al kiuj mi povis prezenti ion el tiu nobla ideo, kiun nia Majstro heredigis al ni, mi simple estas dankema.
Mi deziras al ĉiuj, kiuj komencis okupiĝi pri Esperanto, ke ili ankaŭ fariĝu esperantistoj kaj trasentu la gravan signifon, ke ni estas anoj de unu granda familio.
Éva Farkas-Tatár por la Panteono, decembro 2011.
Salles-Courbatiès
Salles-Courbatiès estas franca situanta en departemento Aveyron, regiono.
Víťazovce
Víťazovce (hungare Vitézvágás [vitEzvAgAŝ]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Víťazovce situas en valo de rojo, laŭ traira flankovojo. Humenné troviĝas je 13 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1451. En la 17-a jarcento ĝi senhomiĝis. La vilaĝo en la 18-a jarcento rehomiĝis. En 1828 60 vilaĝanoj loĝis en 7 domoj. Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto de Humenné, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Víťazovce 327 homoj (312 slovakoj).
Ministraro tria de François Fillon
La ministraro tria de François Fillon estas:
Ĝi oficis de la 14-a de novembro 2010 ĝis la 10-a de majo 2012.
Székelység
Székelység sekejŝeg (Sikularo)
Sankt Katharinen (apud Bad Kreuznach)
Sankt Katharinen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Bad Kreuznach de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Székely Közélet
Székely Közélet
5968 Trauger
5968 Trauger estas hungaria asteroido de la interna asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomino Eleanor Francis Helin elde la Observatorio de la Monto Palomar, norde de San-Diego (Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝia nomo honoras la sciencan esploriston  John T. Trauger, ĉefan scienciston pri la kreado de la grand-kampa fotilo de la kosmoteleskopo Hubble.
Zsigmond Károlyi
Zsigmond Károlyi [ĵigmond kAroji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Károlyi Zsigmond estas hungara pentristo, mezlerneja kaj altlerneja instruisto.
Károlyi Zsigmond naskiĝis la  (laŭ alia informo la naskiĝmonato estas junio) en Budapeŝto.
Biografio
Károlyi Zsigmond frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, poste li akiris pentristan diplomon en Hungara Belarta Altlernejo en 1976. Lia plej grava instruisto estis Simon Sarkantyu. Inter 1976 kaj 1981 li instruis en faka lernejo, inter 1981-1987 en arta mezlernejo, inter 1987 - 1991 en la menciita Belarta Altlernejo. En 1998 li atingis la instruan rangon katedrestro. Pli frue inter 1986-1988, 1992, 1993, 1995, 1997 li havis stipendiojn. Li studvojaĝis al Vieno en 1993, al Munkeno en 1995. En 2000 li akiris sciencan gradon DLA. Li ricevis premiojn inter 1977-2015.
80184 Hekigoto
80184 Hekigoto estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la japana astronomo Akimasa Nakamura elde la Observatorio Kuma Kogen en Kuma (gubernio Ehime, Japanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la japana hajka poeto Hekigotō Kawahigashi (japane : 河東碧梧桐, Kawahigashi Hekigotō, 1873–1937), naskiĝinta en gubernio Ehime. Li komencis verki hajkojn je la aĝo de dekses jaroj, inspirita de la tre fama hajka poeto Masaoka Shiki. Li fariĝis pli malfrue sorbita en la hajko de libera stilo kaj kun-fondis la avangardan hajka gazeton So-un.
Veľopolie
Veľopolie (hungare Szélesmező [sEleŝmezO]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Veľopolie situas laŭ maldekstra bordo de Laborec, laŭ vojo kaj fervojo Medzilaborce-Humenné. La lasta urbo troviĝas je 8 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1430 laŭ hungara ortografio "Szélesmező" (=vasta kampo). En 1557 neniu pagis imposton ĉi tie. Ekde 1630 la loknomo slovake menciiĝis: "Weliepolia". En 1715 10 familioj pagis impostojn. En 1784 356 vilaĝanoj loĝis en 44 domoj, en 1828 380 vilaĝanoj en 47 domoj. En 1873 epidemio pri ĥolero okazis. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis Valopolya, poste ĝi rericevis la originan hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Szélesmező 221 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto de Humenné, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1967 lernejo, en 1983 kulturdomo konstruiĝis. En 2001 vivis en Veľopolie 318 homoj (ĉiuj slovakoj).
5165 Videnom
5165 Videnom estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la dana astronomo Poul Jensen elde la Observatorio Brorfelde en la dana municipo Holbæk.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la televida programo de scienca popularigo "Viden om" (Kono pri) ĉiusemajne elsendita ĉe la dana televida kanelo DR2 inter 1990 kaj 2011.
Kongreso de Tukumano
Kunvoko
En 1815 la tiama provizora Director Supremo nome Ignacio Álvarez Thomas, kunvokis la kongreson por kio oni elektis ĉirkaŭ la fino de la jaro po unu deputiton por ĉiu 15.000 loĝantoj el ĉiu provinco. Oni elektis ne la futuran (kaj jam realan) ĉefurbon Bonaero por eviti la premon kontraŭ la federaloj. Tukumano estis sufiĉe aparta de Bonaero kaj sufiĉe centra urbo en la lando, krom proksima al la nordaj areoj kie federaloj hegemoniis. El la deputito 18 estis advokatoj, 9 estis pastroj, kaj pliaj 2 estis monaĥoj, dum la aliaj 4 estis militistoj. Ne ĉiuj deputitoj elektitaj povis ĉeesti: kelkaj devis deveni el provincoj kiuj estis ankoraŭ sub influo de monarkismaj armeoj aŭ eĉ en milita stato. La sesioj ekis la 24an de marto de 1816, kun estado de 33 deputitoj.
Komenco
Fine de la unua ĥaosa monato de kongreso oni atingis nur liston de pritraktotaj temoj. La nomumado de diversaj postenoj estis la unua grava konflikto mikse kun la militistaj problemoj. La 6an de julio, en sekreta sesio, partoprenis en la Kongresoo la generalo Manuel Belgrano, kiu estis estinta dum du jaroj ambasadoro de la Unuiĝintaj Provincoj antaŭ la registaro de Granda Britio. Belgrano konsili moderan sistemon monarkian — tio estas, konstitucia. Por aligi Peruon al la nova monarkio, la ĉefurbo devus esti en Kusko, nome kun reĝo descenda de Inkaoj. Liaj ideoj estis influitaj de la restaŭro de la monarkioj en Eŭropo post la malvenko de Napoleono Bonaparte, kiel li mem esprimis dum tiu diskurso.
Sendependigo
La generalo José de San Martín, guberniestro de Kujo, estis organizanta la Andan Armeon, por eksporti la liberigan iniciaton al Ĉilio. Necesinta eksteran helpon, li petis al la kujaj deputitoj deklari jam la Sendependigon. Tamen la momento estis malfacila: la monarkisma reago venkis ĉie, ekde Meksiko ĝis Ĉilio, pase tra Alta Peruo, kiu teorie ankoraŭ apartenis al la Unuiĝintaj Provincoj. Restis liberaj de la hispana rekonkero nur la Unuiĝintaj Provincoj, la Federala Ligo — se konsideri ĝin separe el la Unuiĝintaj Provincoj — kaj Paragvajo.
La debatoj pri sendependigo ekis per preciza redakto de formuloj kiaj la nomo de la lando aŭ ties konsidero. Kurioze, la deklaro ŝanĝis la nomon de la lando al ’’”Provincias Unidas en Sud América”’’ (Unuiĝintaj Provincoj en Sudameriko), nomo kiu ne estis uzita ĝis tiam. Ŝajne la intencio estis deklari la sendependon de ĉiuj aŭ preskaŭ ĉiuj la hispanaj kolonioj spañolas en Sudameriko, unuiginte ilin en unusola lando, kun ĉefurbo en Kuzko. La debatoj pri la sistemo de regado stagnis kaj kiam en julio aperis la sendependigan deklaron, tiu estis agnoskita de naniu lando, kio okazos nur post sep jaroj. Dume brazil-portugala armeo okupis Montevideon komence de 1817 kaj la areon de la nuna Urugvajo, kio ne estis konsiderita malvenko fare de la kongreso, ĉar tio estis fakte malvenko de José Artigas, tiama estro de la federaloj. Tiu okupo pluis ĝis 1820.
Translokigo
La 17an de januaro de 1817 pro danĝero el proksimeco de monarkismaj armeoj en la nordo oni decidis translokigi la kongreson al Bonaero, kvankam multaj plue nomigis ĝin ankoraŭ tukumana kongreso. Tie ĝi suferis influon de la plenuma povo, de la gazetaro kaj de la publika opinio de la urbo Bonaero. Oni eĉ aligis deputitojn de la provincoj okupitaj de la monarkistoij, sed elektitaj ne en ili, sed fare de la municipo Bonaero.
NGC 5417
NGC 5417 (aliaj indikoj — UGC 8943, MCG 1-36-15, ZWG 46.39, PGC 49995) estas galaksio en konstelacio Bovisto.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Kongreso de Tukumano
La Konstitucio
La 31an de julio de 1818, la Kongreso ekdiskutis projekton de konstitucio. Temis pri dokumento kiu kolektis disponojn de 1815 kaj ĝenerale multaj normoj estas el la hispana konstitucio de 1812. Ĉirkaŭ tiu epoko, estis sendita al Eŭropo la pastro Valentín Gómez, deputito de la kongreso, cele akiri eŭropan princon por la trono de la Unuiĝintaj Provincoj kaj aliancojn kun Francio kaj Granda Britio. Li malsukcesis, sed ankoraŭ novembre de 1819 — multajn monatojn post la aprobo de la Konstitucio — oni aprobis projekton de kronigo de la infanto Karlo Ludoviko de Burbono, princo de Luko, kiel reĝo de la Unuiĝintaj Provincoj.
La definitiva teksto de la Argentina Konstitucio de 1819 estis oficiale aprobita la 22an de aprilo 1819. Temis pri aristokrateca kaj unueciga konstitucio, kaj oni ne precizigis ĉu temas pri respubliko aŭ monarkio.
Praktike la konstitucio neniam aplikiĝis: la Direktorato plumoviĝis laŭ statutoj antaŭaj kaj la federalaj provincoj absolute malakceptis ĝin. Ekde junio de 1819 ekis revolucioj kaj la reĝimo apenaŭ estris super grava parto de la lando.
Pizosupo
La pizosupo estas konata supo en landoj, kie oni kultivas la pizon.
La pizosupo estas farata el sekigitaj aŭ nesekigitaj, rompitaj aŭ nerompitaj pizoj. Ĝi estas, kun varioj, parto de la nacia kuirarto de multaj kulturoj. Ĝi havas griz-verdan aŭ flavan koloron depende de la regiona vario de la uzitaj pizoj kaj aldonitaj spicaĵoj, aliaj aldonaĵoj.
Eksteraj ligiloj
Recepto el Vikilibro
Vortigern
Vortigern estis kelta reĝo en Anglio dum la 5-a jarcento. Informoj pri li parte legendas.
Li invitis anglosaksojn sub Hengist kaj Horsa en Kent kiel dungsoldatoj: tiuj venigis pli da siaj samlandanoj. Vortigern aŭ edziĝis al, aŭ estis delogata de, filino de Hengist. Tamen sekvis militado inter la keltoj kaj la anglosaksoj, kiuj faris multe da postuloj. Hengist mortis dum batalo ĉe Aylesford kontraŭ armeo de Vortigern.
Malversacio
Malversacio estas faka jura termino, kiu signifas la ŝteladon de komuna propraĵo pro propra profito ofte fare de politikistoj aŭ ŝtatoficistoj. Tiuj profitas sian povpostenon por alproprigi de publikaj posedaĵoj, plej ofte en grandaj monkvantoj. Tio konsistigas la plej oftan kaŭzon de malfido al politikaj tavoloj fare de la publika opinio en multaj landoj. Kiam la ĝenerala stato de la lando ne faciligas abundon de tiaj neleĝaj kaj maljustaj alpropriigoj, oni parolas pri malversacio kaj temas pri personaj, precizaj kaj persekutindaj kazoj. Kiam la ĝenerala stato de la lando faciligas kaj eĉ permesas abundon de tiaj neleĝaj kaj maljustaj alpropriigoj, oni parolas pri koruptado.
Yudai Inoue
Yudai Inoue (井上 裕大, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Oita Trinita, V-Varen Nagasaki kaj FC Machida Zelvia.
Segonzac (Corrèze)
Segonzac - jen france kaj okcitane respektive gaskone - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Corrèze, en la administra regiono Nova Akvitanio kaj en la historia kultura regiono Limoĝio. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Brive-la-Gaillarde kaj al la kantono .
La teritorio havas komunan limon kun.
Geografio
Segonzac situas en kampara, maldense loĝata pejzaĝo en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo. La komunumo troviĝas en la geografia baseno de Brive-la-Gaillarde, en la sudokcidenta parto de la departemento.
Historio
La departemento Corrèze estis oficiale kreita la 4-an de marto 1790 dum la franca revolucio. Segonzac antaŭe apartenis al la reĝa provinco Limoĝio.
(11493) 1988 VN5
(11493) 1988 VN5 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).
Popoliniciato
Popoliniciato (laŭ historia formo popoliniciativo ) en certaj landoj ankaŭ nomita civitana postulo aŭ popola postulo estas instrumento de rekta demokratio. Ekzistas diversaj sistemoj de popoliniciato. Popoliniciato baziĝas sur la principo, ke civitanoj povas kolektinte certan kvanton da subskriboj submeti al la parlamento proponon. La popoliniciaton oni ne miksu kun la referendumo. Dum per referendumo civitanoj povas postuli publikan baloton kolektinte certan nombron da subskriboj, pere de popoliniciato eblas submeti novan proponon al parlamento aŭ al balotado.
Sugesto al la parlamento
Ekzistas landoj aŭ regionoj, kie popoliniciatoj submetitaj al parlamento devas esti diskutitaj de tiu parlamento. La parlamento tiam estas libera akcepti aŭ malakcepti la proponon. Tia sistemo ekzistas en diversaj federaciaj landoj de Germanio kaj en simila formo ankaŭ en Aŭstrio kaj ankaŭ en diversaj ŝtatoj de Usono.
Okazigo de publika baloto
Pli forta instrumento de popoliniciato estas sistemo de iniciato, kiu formulas proponon, kiu post kolekto de certa kvanto da subskriboj devas esti voĉdonita en publika baloto. Tia rajto ekzistas en Italio post kolekto de unu miliono da subskriboj. Plej ampleksa la popoliniciata ratjo estas en Svislando. Je federacia nivelo pere de federacia popoliniciato kolektinte 10 0000 subskribojn de svisaj civitanoj la popolo povas postuli modifon de la konstitucio. Je kantona kaj komunuma nivelo en Svislando pere de popoliniciato eblas postuli modifon de la konstitucioj kaj enkondukon de novaj leĝoj. La nombro da subkriboj necesaj dependas de la grando de la kantono kaj komunumo.