cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tempo retrovita
La rakontanto, kiu ĉiam deziris fariĝi beletristo sed neniam sentis sin kapabla, restas en la kamparo kaj post denova pripensado rezignas pri tiu celo. La Unua mondmilito komenciĝis. Li revenas al Parizo kaj trovas, ke ĉio ŝanĝiĝis. Eĉ famoj pri la antaŭa epoko, la antaŭaj mondumaj medioj, estas malĝustaj. Diversaj konatoj mortis aŭ tute ŝanĝis sian socian pozicion.
Post la fino de la milito li vizitas feston ĉe la princino de Germantes. Survoje li spertas, kiel antaŭe okazis al li diversfoje, pro simila sensado senvolan memoradon de pasinta tempo. Li fine komprenas, ke tia sensado estas la pordo al vera memorado, kiu revivigas pasintecon, kaj ke belarto, priskribante tiujn sensadojn, savas la spertojn de la vivo kaj detruas la dependon je tempo. Li nun sentas sin preta por verki la romanon.
Formica (insulo)
Formica (itala por „formiko“) estas la plej malgranda insulo el la pli malgrandaj Egadaj insuloj. Ĝi situas inter Levanzo kaj havenurbo Trapani kaj apartenas al komunumo Favignana.
Monachil
Ĝia nomo derivas de la araba vorto Monastir, termino de latina deveno kiu signifas "monaĥejon".
Formica (insulo)
La insulo havas la grandon de nur kvar hektaroj. Sur ĝi troviĝas restaĵoj de malnova fiŝ-prilaborejo kaj kastelo kun lumturo.
Monachil
Ĝia ampleksa teritorio, 90,13 km², estas trapasata de oriento al okcidento de la rivero Monachil, kaj prezentas longan morfologion kun nivelŝanĝoj ekde la 3394 m de la Pinto Veleta ĝis la 740 m en kiu estas la plej malalta punkto de la valo.
Formica (insulo)
La insulo estas en privata posedo kaj servas por rehabilita celo de drog-dependaj junuloj. La insulon mastrumas la fondaĵo Mondo X fondita de „Padre Eligio“. La vizitado de la insulo povas okazi nur escepte.
Nicole Hohloch
Nicole Seibert, naskiĝis kiel Nicole Hohloch, artistonomo: Nicole (Saarbrücken, 25-an de oktobro 1964) estas germana kantistino. Antaŭ ĉio ŝi estas konata pro la kanto Ein bißchen Frieden (Iom da paco), per kiu ŝi en 1982 gajnis dum la Eŭrovido-Kantokonkurso.
Nicole, jam dum sia lerneja tempo, okulfrapis per regula kantado je lernejo- kaj entreprenofestoj. En 1980 ŝi estis malkovrita, dum serĉado de talentuloj, kaj akiris disko-kontrakton. En 1981 ŝi havis en Germanio la unuan furorkanton per la kanto Flieg nicht so hoch, mein kleiner Freund (Ne flugu tiel alta, mia eta amiko).
Je la 24-a de aprilo 1982 ŝi gajnis, kiel unua germana kantisto, la Eŭrovido-Kantokonkurson. La disko aperis en sep lingvoj, kaj oni vendis en Eŭropo pli ol 4 milionojn de ĝi.
En 1984 Nicole edziniĝis al Winfried Seibert kun kiu ŝi havas filinon Marie Claire.
(6593) 1986 UV
(6593) 1986 UV estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomino Zdeňka Vávrová elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice en tiama Ĉeĥoslovakio (Ekde 1993, en Ĉeĥa Respubliko).
Teberda
Teberda (ruse Теберда) estas urbo en Karaĉajio-Ĉerkesio en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 91405503.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1971.
La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).
Geografiaj koordinatoj de la urbo estas.
La urbo estas en valo de rivero Teberda (Теберда) (enenfluaĵo de rivero Kubanj (Кубань)).
La urbo estas en altoj 1280 … 1420 metroj super la nivelo de maro.
Ĝjining
Geografio
Ĝjining etendiĝas en orienta parto de la lando laŭ la Granda Kanalo.
Teberda
En jaro 1959 la urbo havis 4,4 mil loĝantojn.
En jaro 2002 la urbo havis 7,8 mil loĝantojn.
Ĝjining
Ekonomio
Ĝjining estas industria grandurbo pro la proksimaj karbominejoj. Oni profitas la karbon ankaŭ en centralo.
Trafiko
Ĝjining havas flughavenon. La kanalo estas ĉi tie navigebla.
Bodø
Bodø estas norvega urbo en la provinco Nordland. La komunumo Bodø havas ĉirkaŭ 46 000 loĝantojn. Bodø situas norde de la arkta cirklo, kaj havas noktomezan sunon de la 4. de junio ĝis la 8. de julio. Proksime de Bodø estas Saltstraumen, la plej forta tajda fluo en la mondo. En la regiono de Bodø oni havas la plej densan populacion de blankvostaj maragloj en la mondo.
Erwin Chargaff
Erwin CHARGAFF (naskiĝis en Czernowitz, Aŭstrio-Hungario, la 11-an de aŭgusto 1905, mortis en New York City, Usono, la 20-an de junio 2002) estis aŭstra biokemiisto kiu elmigris al Usono dum la nazia-germana ero. Per zorgaj provoj, li malkovris la du regulojn de Chargaff, kiuj helpis malkovri la duoblan helicaspektan DNA-strukturon.
Chargaff havis unu filon, Thomas, kun sia edzino Vera Broido, kun kiu li edziĝis en 1928. Chargaff fariĝis usona civitano en 1940
Apache Tomcat
Apache Tomcat provizas medion por plenumi Java-kodon ĉe TTT-servilo. Ĝi estas programita en Java, kaj ofertas ujon por servletoj, kiu pere de JSP-kompililo "Jasper" povas kompili JavaServer Pages kiel servletojn kaj plenumi tiujn. Krome, ĝi enhavas kompletan HTTP-servilon por programi kaj testi servletojn. Post kiam la servletoj estas pretaj, oni povas instali tiujn ĉe Retservilo Apache pere de speciala krom-ilo (plugin) Mod_JK, kiu aŭtomate plusendas petojn pri dinamika enhavo de retpaĝo al Tomcat. Por tiu celo oni kutime uzas Apache JServ Protocol.
Evolu-stato
Antaŭ ol Tomcat-projekto estis fondita, Apache Software Foundation evoluigis alian servlet-ujon kun la nomo JServ. JServ en sia plej lasta versio subtenis la servlet-specifikaĵon 2.0 (1999). En 1999 tiu servlet-ujo estis kunfandita kun la referenca implementaĵo de Sun, kio kondukis al la nasko de Tomcat-projekto fine de 1999. Ĝuste pro tio la plej unua versio de Tomcat jam havis la numeron 3.0. La plej lasta stabila versio de Tomcat estas 6.0.16, ĝi subtenas la normojn Servlet 2.5 kaj JSP 2.1.
Tomcat konsistas el la propra servlet-ujo Catalina kaj konektilo Coyote. La konektilo subtenas kun helpo de diversaj protokol-iloj prilaboron de ekzemple HTTP-petoj aŭ konekton de Tomcat al Apache pere de Apache-JServ-Protokolo.
Valeyres-sous-Ursins
Valeyres-sous-Ursins estas komunumo en la distrikto Vaŭda Nordĵuraso en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 237 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.
Geografio
La komunumo Valeyres-sous-Ursins situas sur la molasaj montegoj de la Vaŭda Mezlando, proksimume 4 kilometrojn sude de la sudokcidenta fino de la Lago de Neŭŝatelo, rekte sudoriente apud la distriktĉefurbo Yverdon-les-Bains. La komunumo konsistas el la vilaĝo Valeyres kaj kelkaj izolitaj bienoj.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 2,88 km², de kiuj 18,4% estas kovritaj de arbaro, 75,7% servas por agrikulturo kaj 3,8% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Valeyres-sous-Ursins limas en nordo al Pomy, en sudoriento al Ursins, en sudokcidento al Essertines-sur-Yverdon, en nordo al Gressy, kaj en nordokcidento al Yverdon-les-Bains.
Kenta Matsumoto
Kenta Matsumoto (松本 健太, n. ) estas japana futbalisto.
Valeyres-sous-Ursins
Trafiko
Valeyres-sous-Ursins situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tra la komunumo pasas konekta vojo de Ursins al Yverdon-les-Bains. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 estas Yverdon-Sudo, kiu siutas unu kilometron sude de la komunumlimo. Pere de la poŝtaŭtolinio de Yverdon-les-Bains al Bercher la komunumo estas konektita al la publika transportreto.
Kenta Matsumoto
Li ekde la jaro 2020 futbalas ĉe la unua vira teamo de la klubo Kashiwa Reysol.
Valeyres-sous-Ursins
Historio
La unua dokumenta mencio de Valeyres-sous-Ursins datiĝas el la jaro 1141 kiel Valeriis. Sur la teritorio de la komunumo estis trovitaj retaĵoj de rifuĝejo el ne difinita epoko kaj de romia setlejo. En la jaro 1415 la komunumoj Essert-Pittet, Ependes, Suchy, Ursins, Gressy kaj Belmont sur la teritorio de Valeyres-sous-Ursins komunume konstruis malsanulejon. Dum mezepoko Valeyres-sous-Ursins estis parto de la Senjorujo Belmon kaj sub la berna reagdo de 1536 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 ĝi apartenis al la Subvoktejo Belmont en la Voktejo Yverdon. Post la Helveta Revolucio ĝi estis atribuita al la Distrikto Yverdon, kiu kun efiko de la 1-a de januaro 2008 surbaze de la administra reformo de 2006 estis integrita al la nova Distrikto Vaŭda Nordĵuraso.
Střížov (Cheb)
Střížov estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Cheb, troviĝanta en distrikto Cheb. Ĝi troviĝas proksimume 3 km norde de Cheb. Estas ĉi tie registritaj 28 adresoj. En la jaro daŭre vivas ĉi tie.
Střížov situas en katastra teritorio Střížov u Chebu kun areo 1,94 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1279.
Kupronikelo
Kupronikelo estas tre rezista al korodo en marakvo, ĉar pro sia elektroda potencialo ĝi estas neŭtra rilate al marakvo. Pro tio, ĝi estas uzata por tubaro, varmoŝanĝiloj kaj kondensiloj en marakvaj sistemoj, maraj aparataroj, kaj foje por helicoj, krankŝaftoj kaj korpoj de gravaj trenŝipoj, fiŝoŝipoj kaj aliaj labor-boatoj.
Ofta konsumo de Kupronikelo estas en arĝent-koloraj modernaj moneroj. Tipa mikso estas 75% da kupro, 25% da nikelo, kaj ioma kvanto da mangano. Iam, moneroj de vera arĝento estis senvalorigitaj pere de Kupronikelo.
Monelo estas grupo de nikelaj alojoj, ĉefe komponita de nikelo (ĝis 67%) kaj kupro, kun malgrandaj kvantoj de fero, mangano, karbono, kaj silicio.
Spite sia alta kuprenhavo, Kupronikelo estas arĝenta laŭ koloro.
7737 Sirrah
7737 Sirrah estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, sud-oriente de Flagstaff (Arizono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la brita astronomo Alan William Harris, nun en la Germana Centro pri Aera kaj Kosma Flugado de Berlino. Harris faris kaj elde Tero kaj elde kosmo (per la kosma observatorio ISO), radiometrikajn observojn de malgrandaj planedoj precipe apudteraj objektoj, kaj li malvolvis plibonigitajn taŭgajn teknikoj por kongruigi la observitajn diametrojn kaj albedojn. La nomo elektita estas "Harris" skribita inverse, por distingigi lin de alia Harris, kiu havas ekzakte la saman nomon. Nomo sugestita kaj citaĵo preparita de la alia A. W. Harris. (Vidu asteroidon 2929 Harris).
Praktika Esperanto-Japana Vortareto
Praktika Esperanto-Japana Vortareto (PEJVO), japane 実用エスペラント小辞典, estas interreta vortaro de Esperanto al la japana lingvo. Ĝin kompilis Hirotaka Masaaki. La vortareto estas la posteulo de "Elektronika Baza Vortaro Esperanto-Japana", kiu aperis en la jaro 1996 kun ĉirkaŭ 4700 kapvortoj. PEJVO laŭ la eldono 1.8 de la 30-a de oktobro 2010, rete aktuala ankoraŭ en novembro 2012, enhavas ĉirkaŭ 42 000 kapvortojn. La eldonanto en antaŭparolo esprimas la planon, ke ĝi kresku ĝis la amplekso de ĉirkaŭ 50 000 kapvortoj.
(15192) 5049 T-2
(15192) 5049 T-2 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (Second Trojan Survey).
13523 Vanhassel
13523 Vanhassel estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Grenadinoj
La Grenadinoj estas insularo de la Suda Karibio inter Sankta Vincento kaj la insulo de Grenado. Ĝi enhavas pli da 600 insuloj aŭ insuletoj.
13523 Vanhassel
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de André Vanhassel, kiu studis klasikan filologion ĉe la Universitato de Gento kaj la filozofion ĉe la Universitato Libera de Bruselo. Li estis direktoro de la Liceo de Antverpeno de 1980 ĝis 1985.
Löbenicht
Löbenicht (ankaŭ literumata Löbnicht, germane, postaj nomoj ruse Лёбенихт [Ljobeniĥt], pole Lipnik) estis unu el la tri originaj loĝlokoj cirkaŭ la mezepoka burgo de la Germana Ordeno en la historia urbo Königsberg, kiu en 1945 konkeriĝis fare de la Ruĝa Armeo, ĝis 1948 la ne mortintaj germanaj loĝantoj estis elpelitaj, la ruinoj de la historiaj konstruaĵoj neniigitaj kaj en la loko novkonstruiĝis la sovetunia urbo Kaliningrado. La aliaj du originaj loĝlokoj cirkaŭ la mezepoka burgo estis la historia urbokerno (germane Altstadt), okcidente de Löbenich, kaj la loĝloko Kneiphof sur samnoma insulo, en kiu situis la katedralo.
Nomo
La nomo probable devenas de la praprusa vorto „loba“: valo, malprofundaĵo. Laŭ historiaj dokumentoj ĉi-tie fluis rivereto, nomata Lebo, kiu iam ligis la kastelan lagon kun la rivero Pregel (nun Pregolja). Povas esti, ke la loĝloko identas al la antaŭmezepoka fiŝista vilaĝo Lipnick, en kiu konstruiĝis la monaĥinejo Löbenhospital. En tiu kazo la devena vorto estus prapruse „lipe, leipo“ = tilio (komparu la litovan vorton liepa = tilio kaj julio, la monato dum kiu en Baltio floras la tilioj). La poste ekuzita pola nomo de la loĝloko subtenas tiun teorion.
Historio
La loĝloko ekestis en la 13-a jarcento, kaj en la jaro 1300 de la Germana Ordeno ricevis la unuan privilegion. Unue ekestis unuopaj novaj domoj ekster la urbomuroj de la historia urbokerno, kiuj ricevis la nomon "nova urbo". En 1414 pluraj domoj de la "nova" urboparto estis detruitaj de koleraj loĝantoj de la historia urbokerno – la detruintoj defendis sin argumentante ke la domoj laŭdire staris tro proksime de la urbomuro kaj ĝenis defendon de la historia urbokerno, sed juĝiĝis kulpaj kaj devis pagi punon de 500 markoj.
La loĝloko ricevis propran blazonon, tenitan de du brunaj anĝeloj: sur griza fono videblas bruna orumita krono, sub kaj sur ĝi po unu vertikala stelo.
Ikonoskopo
La ikonoskopo (Iconoscope) estis la unua praktika televida kamerao, inventita de Vladimir Zvorikin kaj publike prezentita en 1933.
Löbenicht
Historio
Krom la historia urbo kaj la urbo Kneiphof la loĝloko Löbenicht estis memstara urbo, kies loĝantoj precipe estis metilaboristoj. El tiu triurbo en 1724 ekestis la urbo Königsberg, nomata laŭ la nomo de la historia burgo. La loĝloko Löbenicht ĉiam pli kunkreskis kaj interplektiĝis kun la historia urbokerno kaj fakte iĝis ties orienta daŭrigo. Multaj domoj de la tri historiaj urbopartoj havis apartajn privilegiojn, kiel fiksaj impostoj aŭ la permeso fari bieron. Inter la jaroj 1721 kaj 1803 nur en la urboparto Löbenich esti 86 bierfarejoj.
Ikonoskopo
Priskribo
La ikonoskopo konsistas el la jenaj komponantoj: La ikonoskopo funkcias jene:
Löbenicht
Historio
La 29-an de aŭgusto 1944 elaera bombado de la urbo fare de la brita armeo, kaj poste la konkero de la urbo fare de la Ruĝa Armeo finita la 9-an de aprilo 1945, detruis la plej multajn domojn de la urboparto Löbenicht. Ĉiuj restoj de konstruaĵoj estis forigitaj. En la loko nuntempe estas vastaj herbejoj, kaj du grandaj grupiĝoj de pluretaĝaj betonaj domoj laŭ tipe sovetunia konstrustilo.
Ikonoskopo
Historio
La ikonoskopon inventis la rusa-usona inventisto Vladimir Zvorikin. Zvorikin patentis la kernajn mekanismojn de la ikonoskopo per du patentoj en 1923 kaj 1925. Esplorada teamo en la Radioaparata Korporacio de Ameriko (Radio Corporation of America, RCA), kiu dungis Zvorikin, unue prezentis la ikonoskopon al la publiko en Junio de 1933. La nomo “ikonoskopo” devenas de la helenaj vortoj εἰκών “bildo” kaj σκοπεῖν “vidi”.
Löbenicht
Religiaj konstruaĵoj
En 1785 ekestis la sekvaj kirkoj: paroĥa kirko de Löbenicht, reĝa hospitala kirko, reĝa luterana kastela kirko, germane reformita paroĥa kirko, pole reformita kirko, kirko de Sackheim, litova luterana kirko, kirko en reĝa orfejo, katolika kirko, malnova kirko de Rossgarten, france reformita kirko, kirko de Tragheim, kirko en la domo Spinnhaus ("ŝpinejo"), kirko de la frederika kolegio (Collegium Fridericiani), kaj garnizona kirko de la franca reformita paroĥo.
Ikonoskopo
Historio
La Germania firmao Telefunken aĉetis la patentrajtojn de RCA kaj uzis ĝin por televide dissendi la Olimpiajn Ludojn en Berlino en 1936.
La ikonoskopo iĝis obsoleta en la 1940-aj jaroj, anstataŭigita de la ortikono.
NKVD
NKVD (Народный комиссариат внутренних дел, Popola Komisariato pri internaj aferoj) estas mallongigo de la sovetia sekreta polico, kiu ekzistis inter 1934 kaj 1946. Ĝi estis centra organo, kiu administris internan sekurecon, spionadon kaj kontraŭspionadon. En 1946 ĝi transformiĝis en la Ministerio pri internaj aferoj.
La nomo NKVD fariĝis onidire sinonimo de ĉiuj krimoj faritaj de sovetoj. La Komisarejo estis ĉefa instrumento en la manoj de sovetiaj aŭtoritatoj, kiun oni uzis por grandegaj persekutoj kontraŭ propraj civitanoj, eksterlande kaj dum amasaj deportadoj de diversaj nacioj. Organoj de NKVD estis ankaŭ plenumanto de masakro de Katin - la murdo de oficiroj de Pola Armeo en 1940 kaj postmilita dispafigado de poloj kune kun malliberigado en estintaj koncentrejoj, ekz. en Majdanek. Malliberejon de NKVD en la Kastelo de Lublin trapasis postmilite ĝis 1954 ĉirkaŭ 35 miloj de poloj kaj 333 estis mortigitaj. La 22-an de junio 1941 Politburoo de Komunista Partio de Belorusio voĉdonis devigante NKVD mortkondamni malliberulojn troviĝantaj en okcidenta Belorusio. Du tagojn poste la ĉefo de NKVD Lavrentij Berija ordonis dispafi ĉiun enketatan malliberulon kaj kondamnitan pro kontraŭrevolucia agado, ekonomia saboto, diversio kaj antisovetia agado. Tio komencis lavangon de krimoj en malliberejoj. Laŭ sovetuniaj donitaĵoj el la 10-a de junio 1941, do preskaŭ antaŭtage de la germana agreso, en limregionaj malliberejoj estis ĉirkaŭ 40 mil personoj:
- en malliberejoj de Okcidenta Ukrainio ĉirkaŭ 21 mil
- en malliberejoj de tiel nomata Okcidenta Belorusio ĉirkaŭ 16.5 mil
- en vilna regiono ĉirkaŭ 2.5 mil
Entute oni murdis ĉirkaŭ 35 mil de malliberigitoj. Ekz. en tri lokoj de Lvovo – 7 mil (amasa murdo de preskaŭ ĉiuj politikaj malliberuloj, poloj kaj ukrainanoj), Lucko - 2 mil, Vilno – 2 mil, Zoloĉiv - ĉirkaŭ 700, Dubno - ĉirkaŭ 1000, Pravieniŝki - 500, krome en aliaj lokoj, kie NKVD ne povis evakui malliberigitojn: Berezveĉ, Bereĵani, Borislav, Busk, Ĉortkiv, Drohobiĉ, Nadvirna, Sambir, Volodimir Volinskij, Zoloĉiv.
Dum unu semajno junie 1941 NKVD murdis en malliberejoj 14700 malliberulojn kaj dum evakuaj itineroj mortis pli ol 20 miloj.
Bibliografio
Wiesław Charczuk, Działalność radzieckiego aparatu bezpieczeństwa i kontrwywiadu (NKWD i Smiersz) przeciwko podziemiu niepodległościowemu na Podlasiu i wschodnim Mazowszu, lipiec 1944 – grudzień 1945, en: "Wschodni Rocznik Humanistyczny", vol. III 2006
Piotr Kołakowski, ''NKWD i GRU na ziemiach Polskich 1939-1945. Kulisy wywiadu i kontrwywiadu'', Dom wydawniczy Bellona, Warszawa 2002
Paweł Wieczorkiewicz, Łańcuch Śmierci: Czystka w Armii Czerwonej 1937-1939, Oficyna Wydawnicza RYTM, Warszawa 2001
Eŭropa Parko Rust
La Eŭropa Parko Rust (Europa-Park Rust) per suma areo de proksimume, el tio por parkaj hoteloj, estas la plej granda temparko kaj amuzparko de Germanio. Ĝi situas proksime de la urbeto Rust en la federacia lando Baden-Virtembergo en la sudokcidento de Germanio, inter la urboj Frajburgo sude kaj Offenburg norde, kaj nur malmultajn kilometrojn de la limo al Alzaco kaj do Francio. Proksimas la germania aŭtoŝoseo A5, kiu ligas Bazelon sude kaj Frankfurton-ĉe-Majno (kaj pli fore Hanovron kaj Hamburgon) norde. Dum la jaro 2008 pli ol 4 milionoj da vizitantoj estis en la parko - laŭ la parka retejo ĝi dum tiu jaro estis la tutmonde plej multe vizitata sezona amuzparko En 15 temaj areoj, el kiuj 13 dediĉiĝas al eŭropaj ŝtatoj, troviĝas pli ol 120 ondaj fervojoj kaj similaj altiraĵoj, kaj pluraj muzikaloj. Al la parko krome apartenas pluraj same laŭlande dezajnitaj hoteloj kaj kinejo. Maskoto de la parko estas muso.
NKVD
Bibliografio
Thomas B. Allen, Norman Polmar, Spy Book: The Encyclopedia of Espionage, 1997
Eŭropa Parko Rust
Historio
La parko havas propran aŭtoŝosean elveturejon kaj tiel peraŭte tre bone atingeblas. Antaŭ la konstruo de tiu aparta elveturejo ofte ekestis vojŝtopiĝoj en la du "normalaj" aŭtoŝoseaj elveturejoj Herbolzheim kaj Ettenheim. Ekde julio 2007 apartaj fluglinioj de Vieno, Roterdamo kaj Londono portas amuzparkajn vizitantojn al la flughaveno Lahr, de kie ili senpere plutransportiĝas al la Eŭropa Parko. Dum la unuaj ses semajnoj ekde la 3-a de julio 2007, 51 aviadilaj vojaĝoj transportis parkajn vizitantojn tiuvoje.
La 26-an de majo 2018, ĉirkaŭ la 18:20, fajro ekis en la halokomplekso, kiu situas inter la nederlandaj kaj skandinavaj temaj areoj kaj inkluzivas la piratteman veturon en Batavio, spektaklostadio, restoracio kaj kostumĉambro. por dungitoj, tial komence la halokomplekso estis malbarita. Tamen, ĉar la fajro evoluis al grava fajro, la du apudaj temaj areoj kaj finfine la tuta parko, kiu estis vizitita fare de proksimume 25,000 gastoj tiutage, estis evakuitaj iom poste. Malgraŭ la interveno de la fajrobrigado, la halokomplekso kaj la parto de la skandinava tema areo najbara al ĝi en la sudoriento kun pluraj restoracioj kaj la altiroj Sunken City "Vineta" kaj la fabelturo de Andersen estis tute detruitaj.
NKVD
Bibliografio
Bogusław Wołoszański, Ten okrutny wiek, parto I, Sensacje XX Wieku, Warszawa 1995, parto II, 1996
Eŭropa Parko Rust
Historio
Krome, la altiro-fjorda flosado, kies kanalo etendiĝas laŭ la halokomplekso kaj la trafita parto de la skandinava temeita areo, estis trafita per derompaĵoj de bruligitaj lignaj fasadoj. Laŭ la funkciigisto, estis posedaĵdamaĝo en la dekoj da milionoj. Sep fajrobrigadistoj estis iomete vunditaj en la kurso de la estinga laboro. Ekzistis neniuj vundoj inter la vizitantoj kaj dungitoj. Post kiam la fajro estis estingita krom kelkaj ardaĵoj, la parko remalfermis normale la venontan matenon. Nur la altiroj detruitaj de la fajro, restoracioj, spektaklostadioj kaj butikoj, la trafita fjorda flosado, same kiel la altiro Koffiekopjes, kiu estas tre proksima al la trafita areo, estis komence fermitaj. La altiro Vindjammer ankaŭ estis komence fermita ĉar unu el la du enirejoj kuras trans la trafitan parton de la skandinava temo areo. Post kiam la restanta enirejo estis alĝustigita kaj la alia enirejo fermita, la altiro estis tamen metita en operacio baldaŭ post la malfermo de la parko. La altiro Koffiekopjes sekvis la 31-an de majo 2018. Post la serĉado de indicoj pri la kaŭzo de la fajro kaj la posta malplenigo de rubo de la fjorda flosado-kanalo, la altiro estis refunkciigita la 9-an de junio 2018.
NKVD
Bibliografio
Paweł Sudopłatow, Wspomnienia niewygodnego świadka, serio: "Kulisy wywiadu i kontrwywiadu", Dom Wydawniczy Bellona, Warszawa 1999
Eŭropa Parko Rust
Historio
Stokejo proksime de la piratoj en Batavio estis komence supozita esti la loko de la fajro. La 6-an de junio 2018, la polica ĉefstabejo de Offenburg finfine anoncis, ke laŭ la nuna stato de la enketo, la fajro ŝuldiĝis al teknika difekto en la fjorda flosado. Tamen, la taksado ankoraŭ ne estas kompleta.
NKVD
Bibliografio
''Aparat bezpieczeństwa w Polsce. Kadra kierownicza 1944 -1956'', IPN, Warszawa 2005
Eŭropa Parko Rust
Historio
Kaj la skandinava vilaĝo kaj la piratoj en Batavio estis plejparte rekonstruitaj fidelaj al la originalo, konsiderante nunajn regularojn kaj provizaĵojn same kiel la uzon de moderna teknologio (ekz. elektromekanika anstataŭe de pneŭmatika animatrona). Pro kialoj de pieco, la sceno de fajro kaj rabado inter la piratoj estis preterlasita. Skandinavio estis remalfermita en julio 2019, kaj la novaj Dark-Ride Snorri-turneoj estis kreitaj en tiu temo, kiu havas la akvomondon Rulantica kaj la rilatan maskoton Snorri kiel sia temo. La temo-krozado Piratoj en Batavio, kiu estas tre populara ĉe multaj vizitantoj, remalfermis la 28-an de julio 2020.
Temaroj
La parko estas dividita en 18 temajn areojn, 15 el kiuj estas eŭropaj landoj/regionoj kaj estas desegnitaj kiel eble plej aŭtentike kaj tipaj por la lando. Ili devus doni al la vizitantoj la senton de povi malkovri plurajn eŭropajn landojn ene de tago. La unua temo estis Italio en 1982. La svisa montvilaĝo de Grimentz funkciis kiel la struktura ŝablono por la svisa temo areo. Roland Mack estis honorcivitano de najbara Chandolin ekde 2006. La "Ĉokolando" estis temo sen iu rekta ligo al la lando. En 2010 ĝi estis prirezignita kaj la altiroj aldonitaj al la angla temeita areo. La "Ĉokolando" estis restrukturita al la "Europa-Park-Historama" kaj ekspozicio pri la historio de Europa-Park estis starigita en la iama turniĝanta teatro "Zeitreise". En la kurso de la malfermo de Rulantica, la teretaĝo inkluzive de la rotacia teatro estis konvertita en informareon por la akvoparko. Aliaj temoj kun neniu regiona referenco estas "Aventura tero" (1978), "La fabelarbaro de Grimm" (restrukturita en 2012) kaj "Regno de la Minimoj" (2014).
Sciindaĵoj
La rivereto Elz (pronoco "Elc"), survoje el la Nigra Arbaro al la Rejno, trafluas la parkon. En akva energicentralo oni uzas la forton de la rivereto por produkti elektran kurenton, kaj pluraj akvaj ondaj fervojoj ("Tiroler Wildwasserbahn", "Piraten in Batavia", "Poseidon", "Fjord Rafting", "Atlantica SuperSplash") kaj la vasta laga pejzaĝo de la parko utiligas la riveretan akvon.
2408 Astapovich
2408 Astapovich estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.
Nomo
Ĝia nomo honoras la rusan astronomon Igor Stanislavoviĉ Astapoviĉ (cirile Игорь Станиславович Астапович, 1908 − 1976)
Izvin
Izvin (hungare: Őszény) estas vilaĝo en Rumanio orient-nordoriente de Timișoara. Administre ĝi apartenas al Recaş.
Loĝantaro
En 1992 ĝi havis 1396 loĝantojn (rumanoj, 3% hungaroj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1333.
Historio
En la 15-a kaj 16-a jarcentoj popoligis ĝin serboj. Ĝis 1919 apartenis al Hungario, (Temes).
Tejkovo
Tejkovo (ruse Тейково) estas urbo en Ivanova provinco en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 24407.
La urbo estis fondita en la 17-a jarcento.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1918.
La interurba telefona kodo estas 09343 (ĝis 2005), 49343 (ekde 2006), la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).
La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).
Geografiaj koordinatoj de la urbo estas.
La urbo estas ĉe rivero Vjazjma (Вязьма) (baseno de rivero Oka (Ока)).
En la urbo estas fervoja stacio.
En jaro 1959 la urbo havis 28,3 mil loĝantojn.
En jaro 2002 la urbo havis 36,7 mil loĝantojn.
Parlamenta baloto en Ĉeĥio 2010
La baloto por la deputita ĉambro de la parlamento de la Ĉeĥa respubliko en la jaro 2010 okazis la 28-an kaj la 29-an de majo 2010.
Kandidatiĝantaj politikaj partioj
En la baloto kandidatiĝis 27 politikaj partioj kaj movadoj (je 5 kandidatoj pli ol estis por la neokazinta frua baloto en 2009), el kiuj 15 kandidatiĝis en ĉiuj 14 regionoj de la lando. Plej multaj kandidatoj, 22, estis en Prago, dum en la regionoj Ústí nad Labem, Karlovy Vary kaj Pardubice kandidatis nur 16 subjektoj.
Ĉi-sube ili estas listigitaj laŭ la numeroj, kiujn por ili la 13-an de aprilo 2010 lotumis la Ŝtata balota komisiono:
Rezulto de la baloto
Post finkalkulo de la voĉdonoj, 5 partioj ricevis almenaŭ 5 % necesajn por eniri la deputitan ĉambron de la parlamento. Pliaj 3 ricevis almenaŭ 3 % necesajn por ke al la partio estu atribuita financa rekompenco pro la balotkampanjo.
En la baloto partoprenis 5.268.098 el la 8.415.892 rajtohavaj balotantoj, tio estas 62,60 %.
Rio Preto
estas municipo de Brazilo. Ĝi situas en la subŝtato Minas-Ĝerajso, en la mezoregiono Zono de la Ĝangalo (portugale Zona da Mata) kaj en la mikroregiono Juiz de Fora, en la sudorienta regiono de Brazilo. Fine de en la komunumo vivis.
Identeca politiko
Identeca politiko, identec-politiko, aŭ politiko de identeco estas politika starpunkto, kiu baziĝas sur la interesoj kaj vidpunktoj de la sociaj grupoj, kiuj formas partojn de la identecoj de homoj. La politikoj de identeco inkludas la manierojn, kiel oniaj politikaj vidpunktoj povas esti formitaj per partoj de onia identeco per malstrikte korelaciaj sociaj organizoj. Ekzemploj inkludas sociajn organizojn, kiuj baziĝas sur raso, socia klaso, socia sekso, etno, nacieco, seksa orientiĝo, genra identeco, malkapablo, religio, kulturo, lingvo kaj dialekto. Membro de ajna grupo ne necese engaĝiĝas en politiko de identeco.
Dum la malfrua parto de la 20-a jarcento, malplimultaj grupoj ekuzis identecan politikon por formi koaliciojn kaj kune argumenti siajn komunajn aŭ reciprokajn interesojn. Ekzemplo estas la movado por GLAT-aj rajtoj.
Kritikoj
Diversaj homoj kritikis la politikon de identeco laŭ la rezono, ke ĝi distras onin for de pli fundamentaj aferoj, kia klaskonflikto en kapitalismaj socioj. Tiajn argumentojn esprimis, interalie, Eric Hobsbawm, Todd Gitlin, Michael Tomasky, Richard Rorty, Sean Wilentz, Robert W. McChesney, Bart Landry, kaj Jim Sleeper. Hobsbawm, speciale, kritikis naciismojn, kaj la principon pri nacia memdetermino, adoptitan internacie post la dua mondmilito pro tio, ke laŭ li, naciaj registaroj estas nur esprimoj de reganta klaso aŭ potenco, kaj ilia multiĝado estis fonto de la militoj de la 20-a jarcento. Tial, Hobsbawm argumentas, ke identecaj politikoj, ekzemple kvira naciismo, Islamismo, kornvala naciismo aŭ Ulstera fidelismo, ĉiuj estas nur apartaj versioj de unu burĝa naciismo.
La brita verkisto Owen Jones skribis:
Pluraneco
En sia gazeto Mapping the Margins: Intersectionality, Identity Politics and Violence against Women of Color, Kimberlé Williams Crenshaw traktas identecan politikon kiel procedon, kiu kunigas homojn surbaze de kuna eco de iliaj identecoj. Crenshaw laŭdas identecan politikon pro ĝia kunigo de afrik-usonanoj (kaj aliaj neblankuloj), GLAT-aj homoj, kaj aliaj subpremitaj grupoj, kaj pro ĝia progreso. Tamen, Crenshaw ankaŭ rimarkas, ke grupoj ofte kunvenas surbaze de kuna politika identeco, sed malzorgas ekzameni la malsamaĵojn inter si: "La problemo pri identeca politiko ne estas ĝia fiasko transiri malsamaĵojn, kiel iuj kritikantoj akuzas ĝin, sed male: ke ĝi tro ofte miksas aŭ ignoras engrupajn malsamaĵojn."
Crenshaw argumentas, ke kiam la okcidenta socio pensas pri "negra," ili pensas pri negra viro, kaj kiam ĝi pensas pri "feminismo," ĝi pensas pri blankaj virinoj. Kaze de negraj virinoj, almenaŭ du partoj de iliaj identecoj estas subjektoj de subpremado: ilia raso kaj ilia sekso. Crenshaw proponas, ke identecaj politikoj estas utilaj sed nur se oni konscias pri pluraneco kaj ĝia rolo en identecaj politikoj. Nira Yuval-Davis subtenas la kritikojn de Crenshaw en Intersectionality and Feminist Politics kaj klarigas, ke "Identecoj estas individuaj kaj kolektivaj rakontoj, kiuj respondas al la demando: 'kiu(j) estas mi/ni?'"
3830 Trelleborg
3830 Trelleborg estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 11-an de septembro 1986 de la dana astronomo Poul Jensen elde la Observatorio Brorfelde en la municipo Holbæk.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la sveda urbo Trelleborg (provinco Skåne län), ĝemelurbo kun Holbæk.
Alkazaro de Sevilo
La Reĝaj Alkazaroj de Sevilo, estas komplekso de palacegoj konstruitaj ekde la Alta Mezepoko ĝis niaj tagoj, en la urbo Sevilo (Hispanio), en kiu troviĝas diversepokaj stiloj laŭ la konstruado de la alkazaro kun la paso de la tempo. La konstruaĵo estas uzata kiel gastigejo de la Hispana Reĝa Familio kaj Ŝtatestroj kiuj vizitas la urbon.
La origina fortikaĵo konstruiĝis sur antikva setlejo de la romia imperio kaj poste visigota. Ĝi prenas ĝian nunan aspekton post la konkero en 712 de Sevilo fare de la araboj; kiu ekde la jaro 720 uzis la konstruaĵon kiel rezidejo de ĝiaj gvidantoj. En la jaro 884 la fortikaĵo kontribuis eviti la invadon de la vikingoj de la urbo.
Grava kaj vizitnda parto de la Alkazaroj estas la Ĝardenoj de la Alkazaro en kiuj oni katalogis pli ol 170 speciojn en 60 000 m² de areo.
(142464) 2002 TC9
(142464) 2002 TC9 estas tre malgranda, ne tre hela marsrenkonta kaj terrenkonta amora asteroido.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Orbito
Ĝia iom discentra orbito ekstere tanĝas tiun de la Tero kaj interne tanĝas tiun de Marso; ĝia suprenira nodo estas proksima de la tera orbito, kaj ĝia malsuprenira nodo proksima de la orbito de Marso.
Kardelenoj
La kardeloj estas subfamilio Carduelinae aŭ Kardelenoj, unu el almenaŭ tri subfamilioj de la birda familio de Fringedoj, dum la aliaj estus la Fringenoj kaj la Eŭfonjenoj. La Havajaj nektaruloj estas kutime konsiderata alia subfamilio, nome Drepanidenoj, sed ankaŭ ili povus esti kardelenaj fringoj.
Kardelenaj fringoj estas specialistoj por manĝi semojn, kaj malkiel plej parto de paserinaj birdoj, ili manĝigas la idojn ĉefe per semoj, kiuj estas por tio vomitaj. Krom tio, ili diferencas el aliaj fringoj pro kelkaj malgrandaj detaloj de la kranio. Ili emas malfermi semojn kaj pendi el tigoj, malkiel aliaj semomanĝantaj birdoj, kiaj la paseroj kaj la emberizoj, kiuj manĝas ĉefe falintajn semojn. Kelkaj membroj de tiu subfamilio estas eĉ specialigitaj por manĝi precizan tipon de semo, kiaj pinsemoj, ĉe la krucbekuloj. Kardelenoj manĝas en aroj la tutan jaron, pli ol defendi teritoriojn, kaj maskloj defendas siajn inojn pli ol teritoriojn aŭ nestojn.
La jenaj genroj estas kutime konsiderataj Kardelenoj:
Endanĝerigataj lingvoj
Endanĝerigataj lingvoj aŭ minacataj lingvoj estas lingvoj kiuj riskas ne plu esti uzataj. Se lingvo perdas ĉiujn siajn indiĝenajn parolantojn, ĝi iĝas mortinta lingvo. La nombro de lingvoj en la mondo ne estas vere konata. Taksoj varias depende de multaj faktoroj. Michael E. Krauss taksis ke ekzistas proksimume 6000 lingvoj en aktiva uzo en 2007. UNESCO ankaŭ utiligas tiun ciferon.
Krauss difinis lingvon "sekura" se infanoj verŝajne parolos ĝin en 100 jaroj; "endanĝera" se infanoj verŝajne ne parolos ĝin en 100 jaroj (ĉirkaŭ 60-80% el lingvoj estas en tiu kategorio); kaj "mortema" se infanoj ne parolas ĝin nun.
Nombro da lingvoj
La nombro de nuntempaj lingvoj en la mondo ne estas precize konata. Taksoj varias depende de la amplekso kaj rimedoj de la esplorado kiu celas malkovri ilin, la difino de aparta lingvo kaj la nuna stato de scio pri la identecoj kaj statistiko pri la diversaj popoloj de la tero. La nombro da konataj lingvoj varias dum iuj formortas aŭ estas lastatempe malkovritaj ene de la vivdaŭro de la aktivaj esploristoj.
Unu el la plej aktivaj esploragentejoj estas SIL International (SIL internacia), kiu tenas datumbazon, Ethnologue, aktualigata laŭ la kontribuoj de lingvistoj tutmonde. Ĝia 2005 kalkulo de la nombro da lingvoj en ĝia datumbazo, ekskludante duplikatojn en malsamaj landoj, estas 6912, el kiuj 32,8% (2269) estas en Azio kaj 30,3% (2092) estas en Afriko. Tiu nuntempa takso devas esti tre proksimuma. Michael E. Krauss raportis en 2007 : " La tutmonda sumo, kiun mi uzas, estas 6000 ekzistantaj lingvoj, konvena ronda cifero kiu hazarde estas unu milionono de la homa popolnombro, speco de mez-figuro. . . . "
UNESKO, multe influita fare de Michael Krauss kaj Stephen Wurm, adoptis la rondan ciferon 6000 kaj la kriterion "nova parolanto" provante difini endanĝeritajn lingvojn.
Kelkaj ciferoj :
Mortemaj lingvoj
Krauss difinis lingvon sekura se infanoj verŝajne parolos ĝin en 100 jaroj; endanĝerigata se infanoj verŝajne ne parolos ĝin en 100 jaroj; kaj mortema se infanoj ne parolas ĝin nun. Li taksas ke 15-30% (aŭ 900-1800) da lingvoj estas mortemaj.
Kaŭzoj de la malapero de lingvoj estas diskutitaj ĉe mortinta lingvo. Multaj lingvoj malaperas pro kombino de du aŭ pli el la kaŭzoj tie menciitaj. Ofte memsufiĉa minoritato vivas ĉe la bordoj de la ekonomio. Ili pli kaj pli partoprenas la monsistemon, kaj pli uzas la nacian lingvon. Tamen la nacia registaro insistas ke ili monpagu impoŝtojn, do ili devas labori por mono aŭ vendi produktojn por mono. En la realo la ŝanĝo estas deviga. Tio okazis al indiĝenoj en Sudameriko kaj en Havaiio en la 19a jarcento kaj daŭras nun en multaj evoluantaj landoj. Ĉiuj lingvoperdoj okazas pro ŝanĝoj en la homa medio.
Identigi endanĝeratajn lingvojn
Dum ekzistas neniu senduba sojlo por identigi lingvon kiel endanĝera, tri ĉefaj kriterioj estas utiligataj kiel gvidlinioj:
Iuj lingvoj, ekzemple tiuj en Indonezio, povas havi dekojn da miloj da parolantoj sed povas esti endanĝeraj ĉar infanoj jam ne lernas ilin, kaj parolantoj ŝanĝadas utiligi la nacian lingvon, la indonezian, (aŭ lokan malajan variaĵon) anstataŭ lokaj lingvoj.
En kontrasto, lingvo kiu havas nur 100 parolantojn eble estos konsiderata vere vivanta se ĝi estas la ĉefa lingvo de komunumo, kaj estas la unua (aŭ sola) lingvo de ĉiuj infanoj en tiu komunumo (la plej multaj el Andaman-lingvoj, nun parolataj).
Asertante ke "lingva diverseco estas esenca al la homa heredaĵo," la Ad Hoc Expert Group (porokaza spertula grupo) de UNESKO pri Endanĝeraj Lingvoj proponis ĉi tiun difinon de endanĝera lingvo: ". . . kiam ĝiaj parolantoj ĉesas uzi ĝin, uzas ĝin en ĉiam malpliiĝanta nombro da komunikaj fakoj, kaj ĉesas pludoni ĝin de ĉiu generacio al la posta. Tio estas, ekzistas neniuj novaj parolantoj, plenkreskuloj aŭ infanoj. "
La Interreta maparo de UNESKO pri la Endanĝeraj Lingvoj de la Mondo enkategoriigis 2500 lingvojn en kvin nivelojn de danĝero: nesekura, sendube endanĝera, grave endanĝera, kritike endanĝera kaj formortinta.
La Ruĝa Libro de Endanĝeraj Lingvoj de UNESKO uzas la klasifikon: "potenciale endanĝera", "endanĝera" kaj "grave endanĝera".
Kial io estas farinda
Iuj opinias ke aliaj problemoj, ekzemple elimini malreĉecon aŭ protekti la ĉirkaŭaĵon, estas pli urĝaj bezonoj ol la konservado de lingvoj. Nettle kaj Romaine opinias ke la bezono konservi lingvojn kaj la bezono por ekonomia evoluigado en la marĝenaj socioj ne estas kontraŭaj aferoj sed komplementaj aspektoj de la sama problemo: parto de la antaŭenigo de daŭrigebla, taŭga, kaj potenciga evoluigado. Por solvi la problemon de lingvomorto necesas samtempe solvi multajn aliajn urĝajn rilatajn problemojn.
La “merkato” de konkursantaj lingvoj estas distordita dum longa tempo de la materia, politika kaj simbola dominado al la mondo fare de kelkaj komunumoj. Tio rezultigis ke popoloj perdis lingvojn kiujn ili valoris kaj komunumajn strukturojn kiuj ankoraŭ valorus por ili. Plej evidente, kvankam la riĉeco de la mondo pliiĝis, la malriĉaj restis same malriĉaj.
Rimedoj plejprobable sukcesaj por konservi malgrandajn lingvojn estas kiuj helpos plibonigi la vivnivelon de iliaj parolantoj en daŭrigebla maniero. Dum la lastaj tri jardekoj de la 20a jarcento, oni montris ke multaj supozoj pri evoluigado estas malvalidaj. Forigo de arbaroj, la biodiverseca krizo, erozio de grundo, klimatoŝanĝado, poluado, la perdo de vivrimedoj pro ŝanĝoj en la ĉirkaŭaĵo, ĉiuj estas simptomoj de la nedaŭrigebla vojo laŭ kiu ekonomia kresko estas provata. Multaj tiaj projektoj estas financataj de la Monda Banko aŭ Internacia MonFonduso. Ili foje kaŭzas la katastrofan perdon de biolingva diverseco kaj la sola vojo halti tion estas ŝanĝi ilian konduton. La marĝenigo de minoritatoj, kiu estas la ĉefa kaŭzo de lingvomorto, estas intime ligita kun ili ĉiuj.
La koston de nedaŭrigebleco ne pagas la homoj de la metrolpolaj centroj; tiun koston pagas la periferia malriĉularo, kies fiŝejoj estas malplenaj, kies ĝardenoj perdas grundon, kies akvo estas poluita, kiuj ne povas kolekti arbarajn produktojn. La unuflankeco de monda evoluigado, favorante la urbajn elitojn, likvigadon de rimedoj, kaj homogenecon, neniel estas rezultoj de libera merkato. Ili estas simptomoj de la dominado de rimedoj kaj oportunoj fare de malgranda grupo de koloniaj kaj postkoloniaj elitoj.
Lokaj lingvoj estas enplektitaj kun lokaj vivmanieroj kaj sciosistemoj. Vivmanieroj povas persisti nur kie la komunumo regas siajn rimedojn kaj aktivecojn. "Evoluigado" trudita de ekstere emas subpremi indiĝenajn vivmanierojn kaj lingvojn anstataŭ plibonigi ilian vivnivelon. Indiĝenaj scio kaj lingvoj ofte estas malrespektataj, kaj traktataj kiel “primitivaj”.
Perifieriaj malurbaj komunumoj, pleje en la tropikoj, troviĝas en la lokoj kie troviĝas la biodiverseco. Ili estas malriĉaj kaj marĝenigitaj pro nedaŭrigebla evoluigado, kaj ili estas la gardantoj de la pleja lingva kaj kultura diverseco. La solvo estas potencigi la lokajn komunumojn. Se oni permesus al indiĝenoj pli efikan regadon de decidoj pri rimedoj kaj stiloj de evoluigado, tiam pliaj elementoj de tradicaj praktikoj kaj strukturoj estus konservitaj. Alivide, la studado de tradiciaj sciosistemoj kaj la lingvoj en kiu ili estas koditaj, helpos solvi problemojn pri daŭrigebla evoluigado. Samtempe lokaj lingvoj estus konservitaj.
Revivigi endanĝeratajn lingvojn
Determininte ke iu lingvo esti endanĝera, oni havas du disponeblajn rimedojn por stabiligi aŭ savi la lingvon. La unua estas lingvo-dokumentado kaj la dua estas lingva revitaligo.
Lingvo-dokumentado estas la procedo laŭ kiu oni dokumentas la lingvon, ĝian gramatikon, ĝian leksikonon, kaj ĝiajn parolajn tradiciojn (ekz. rakontoj, kantoj, sanktaj tekstoj).
Lingva revitaligo estas la procedo laŭ kiu lingvo-komunumo, tra politika, komunuma, kaj instrua rimedoj, provas pliigi la nombron da aktivaj parolantoj de la endanĝera lingvo. Oni iam nomas tiun procedon lingvo-revivigo aŭ inversigi lingvoanstataŭadon.
Alia elektebleco estas nomita angle "post-vernacular maintenance" (post-vulgara konservado?): la instruado de kelkaj vortoj kaj konceptoj rilate al la perdita lingvo - anstataŭ vera (lingva) revitaligo.
Por revivigi endanĝeritajn lingvojn necesas potencigi la parolantojn de tiuj lingvoj kaj helpi ilian daŭrigeblan evoluadon kaj konservi iliajn ĉirkaŭaĵon kaj kulturon. Necesas desuba agado, ĉar la plejan laboron devos fari la popoloj mem, kvankam naciaj kaj internacia agado havas rolon. La plej gravan rolon havas la enhejma transdono de scio de unu generacio al alia. Sen tio aliaj helpoj estos vanaj. Instrui endanĝeritajn lingvojn en lernejoj helpas sed ne garantias la daŭripovon. Ofte mankas instrumaterialoj. Necesas krei ilin en moderna formo kaj kun kulture taŭgaj enhavoj. Ofte estas avantaĝe ankaŭ instrui la gepatrojn legi sian lingvon. En iuj kazoj necesas krei skriban formon por la lingvo.
En multaj landoj mankas la leĝa kaj administra subteno por endanĝeraj lingvoj. Ofte oni rajtas instrui nur la oficiala(j)n lingvo(j)n.
La lokaj komunumoj devas trovi vojon adapti novajn teknologiojn kaj ideojn el la ekstera mondo sed daŭre konservi la proprajn kulturon, lingvon kaj vivmanieron. Por tio la lokaj kumunumoj bezonas regi la edukadon de siaj idoj.
Dum iuj grupoj, ekzemple la havaianoj kaj maorioj, sukcesis plibonigi la situacion de sia lingvo, gajnoj en la eduka sfero povas esti iluziaj. Oni dubas ĉu la irlanda gaela reale estas el danĝero, ĉar kvankam la gaela estas instruata al multaj infanoj, poste multaj ne uzas ĝin en la plua vivo, kaj intergeneracia transmisio ĝenerale ne okazas. Neniom da televidaj programoj en endanĝera lingvo povas kompensi la mankon de lingvouzado en la hejmoj.
Listo de endanĝerataj lingvoj
Vidu liston ĉe la angla kaj germana artikoloj : List of endangered languages, Liste bedrohter Sprachen.
Arto
En 2016, premieris Lena Herzog kreis kompleksan instalaĵon Last Whispers: Oratorio for Vanishing Voices, Colapsing Universes and a Falling Tree. Last Whispers (Lastaj flustroj) estas filma kaj ĉirkaŭsona instalaĵo en virtuala realeco kun arkivitaj registradoj de endanĝerigataj lingvoj, kiu helpe de UNESKO komencis mondvojaĝon en 2019. Ĝia celo estas akrigi la konscion pri lingva formortado.
Bibliografio
Hagège, Claude, Halte à la mort des langues, Odile Jacob, Paris, 2000
Harrison, K. David. (2007) When Languages Die: The Extinction of the World's Languages and the Erosion of Human Knowledge. New York and London: Oxford University Press. ISBN 0-19-518192-1.
Makaj, Garvan (2011) Ĉu gravas, se lingvoj mortas? recenzo de la verko de Harrison, Monato ISSN 0772-456 X, majo, p25-6.
Nettle, Daniel; Romaine, Suzanne. (2000) Vanishing Voices: the extinction of the world's languages New York: Oxford University Press. ISBN 0-19-513624-1 (cloth) ISBN 0-19-515246-8 (pbk).
Distrikto Krakovo
La Distrikto Krakova - pole Powiat krakowski - estas distrikto en la provinco Malgrandpollando de Pollando, kiu fondiĝis post nacia administra reformo en 1999. Ĝia ĉefurbo estas Krakovo, kiu tamen ne apartenas al la distrikta areo, sed nur je tri kvaronoj ĉirkaŭatas de ĝi. Fine de en la distrikto vivis. !-- Por vikidatumoj: fine de 2019 estis 279 239. -->
La distrikton formas jenaj komunumoj:
Demografio
Listo de la komunumoj laŭ loĝantaro:
Distrikto Krakovo
Distrikto Krakovo (germane: Distrikt Krakau) krome estis administra unuo de Ĝenerala Gubernio en la okupata Pollando de la 26-a de oktobro 1939 ĝis la 18-a de januaro 1945. Populacio de la distrikto en 1943 egalis al ĉirkaŭ 4 milionoj da personoj.
Sur teritorio de la distrikto agis pola subtera administracio, daŭriganta vojevodion de Krakovo de la Dua Pola Respubliko.
Bernard Romain
Bernard ROMAIN (naskita en Roanne la 11-an de februaro 1944), filo de la kubista pentristo René Marotton, estas franca pentristo kaj skulptisto.
Aŭtoro de la kolorigo de la plej alta klifo de Eŭropo en Normandio (Le Tréport) por festi la ducentjariĝon de la Franca Revolucio. Li ankaŭ estas la aŭtoro de la Statuo de Eŭropo "Unueco en Paco" de la Eŭropa Komisiono. Ekde kompletigado de siaj artstudoj en Parizo li okazigis imponan kvanton da ekspozicioj kaj gajnis diversajn konkursojn kaj premiojn pri landarto.
Kazimira (nomo)
Kazimira estas virina varianto de la vira persona nomo Kazimiro.
Diverslandaj variantoj
Kasimira, Kazimiera , Kazia , Casimira (, latine)
NGC 1562
NGC 1562 (aliaj indikoj — PGC 14956, NPM1G -15.0224) estas galaksio en konstelacio Eridano.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Langenapel
Langenapel ekde la unua de januaro 2010 estas parto de la urba komunumo Salzwedel en Germanio - antaŭe temis pri memstara komunumo. Ĝi troviĝas en la distrikto Altmark Salzwedel de la federacia lando Saksio-Anhalto. La 30-an de junio 2006 la komunumo havis 259 loĝantojn.
Eldonoj de SAT
Sennacieca Asocio Tutmonda por plenumi sian klerigan celon konstante agadis sur la kampo de eldonado. Nuntempe pere de specifa fako.
Libroj
Por progresigi la eldonadon de literaturo, stariĝis en 1922 Eldon-Kooperativo, komence gvidata de Bartelmes kaj Hermann Remers en Duseldorfo, poste transformita en fakon de SAT sub prizorgo de la SAT-estraro. Per eldono de akcioj ĝi havigis al si malgrandan kapitalon kaj sukcesis en deko da jaroj aperigi pli ol 50 diversajn verkojn. Por organizi la literaturan laboron stariĝis Literatura Komisiono (poste Literatura Sekcio, kaj Literatura Komitato), kiun gvidis sinsekve Bartelmes, Sergej Rublov, kaj EMBA.
Noto: por la libroj plurfoje eldonitaj aperas nur la dato de la unua eldono.