cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Godfather
The Godfather ("La baptopatro") estas 1972-a krima filmo direktita kaj kunverkita de Francis Ford Coppola, bazita sur la samnoma romano de la alia kunverkisto Mario Puzo. En la filmo aperis steluloj Marlon Brando, Al Pacino, Robert Duvall, Diane Keaton, kaj James Caan. La filmo estas la unua parto de la Godfather-trilogio, sekvita de The Godfather Part II en 1974 kaj The Godfather Part III en 1990.
La rakonto de la filmo ampleksis dek jarojn de malfrua 1945 ĝis frua 1955, pri la estro de Novjorka Mafio kiu donas regadon de la familia entrepreno al sia malinklina filo. Ĝi rangas kiel la tria plej bona filmo de la American Film Institute, kaj estas unu el du filmoj kun rango de 9.1 el 10 (la alia estas The Shawshank Redemption) en la Internet Movie Database plej bona 250 listo. Ĝi ankaŭ estas la plej alta filmo en la plej bona 100-listo de Metacritic.
Eksteraj ligiloj
Officiala retejo en Facebook
The Godfather en IMDB
The Godfather en AFI Catalog
The godfather en Box office mojo
The Godfather en Rotten Tomatoes
William Wordsworth
William WORDSWORTH (naskiĝis la 7-an de aprilo 1770 en Cockermouth, Britio; mortis la 23-an de aprilo 1850 en Rydal Mount, Britio) estis brita poeto kaj gvida membro de la angla romantika movado, kiun li iniciis en 1798 per la Lyrical Ballads (Lirikaj poemoj) kunverkitaj kun Samuel Taylor Coleridge. Lia ĉefverko estas la frua aŭtobiografa poemo The Prelude (La preludo). En 1843 il estis poetokronado.
Dagmar Leupold
Dagmar LEUPOLD (naskiĝinta la ) en Niederlahnstein apud Koblenz) estas germana verkistino.
Ŝi studis ĝermanistikon, filozofion kaj antikvan filologion en Marburg kaj Tübingen kaj doktoriĝis en 1993 en Novjorko pri kompara literatura scienco. Ŝi publikigis plurajn poemarojn kaj romanojn.
En Esperantio, ŝi konatiĝis pro sia germanlingva romano "Grüner Engel, blaues Land" ("Verda anĝelo, blua lando") aperinta en 2007. Ĝi temas pri historiisto, kiu verkas biografion pri Zamenhof kaj invitas sian amatinon al Moresnet.
Radojica Petrović
Radojica Petrović (naskiĝis ) estas serba esperantisto kaj matematikisto kaj emerita instruisto pri komputiko kaj komputika didaktiko, kiu loĝas en Ĉaĉak, Serbio. Ekde 1991 li estas membro kaj ekde 2001 estrarano de Internacia Ligo de Esperantistaj Instruistoj (ILEI). Dum la oficperiodoj 2003-2006 kaj 2006-2009 li estis prezidanto de ILEI kaj ĝia observanto ĉe la Estraro de UEA. Ekde 2010 li estas estrarano pri konferencoj de ILEI. Krome li estis prezidanto de Serbia Esperanto-Ligo, kaj komitatano A de la Landa Asocio en la komitato de UEA. Li instruis en E-kursoj por komencantoj kaj progresantoj kaj gvidis metodikajn seminariojn por E-instruistoj en Serbio kaj eksterlande. Li verkis fakartikolojn kaj prelegis en internaciaj fakaj konferencoj pri interkultura pedagogio de Esperanto, metodologio de prikomputila kaj perkomputila lernado kaj instruado kaj komputile subtenataj kvalitmastrumaj sistemoj en la lingvoj Esperanto, serba kaj angla.
Havaj
Havaj (ankaŭ hungare) estas vilaĝo kaj municipo en nord-orienta Slovakio en distrikto Stropkov. Ĝi troviĝas en montaro Nízke Beskydy.
Interesaĵo
La nomo de vilaĝo slovake signifas la samon kiel nomo de insuloj en Pacifiko Havajo aŭ insulo Hawaii (insulo). Tio estas bazo por multaj ŝercoj en slovaka lingvo kunitaj kun loko kaj kun loĝantoj de vilaĝo.
Geografio
Havaj situas laŭ rojo, laŭ flankovojoj. Stropkov troviĝas 15 km de Havaj.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1403. En la 16-a jarcento rutenoj alvenis. En 1600 oni komputis tie 26 loĝdomojn. En 1715 la vilaĝanoj loĝis en 13, en 1720 en 10 domoj kaj akvomuelejo funkciis. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Havaj 278 homoj, (plejparte rutenoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto Medzilaborce, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Havaj 406 homoj, (255 slovakoj, 144 rutenoj).
Esperanto-Asocio de Norda Ameriko
La Esperanto-Asocio de Norda Ameriko (EANA) estis la plej granda Esperanto-asocio en tiu mondoparto (Usono kaj Kanado), sed agoniis dum la 1950-aj jaroj pro la agado de sia ĝenerala sekretario, George Alan Connor. En 1956 UEA eksigis ĝin kiel Landan Asocion.
Agonio dum la Connor-epoko
En 1945 la novjorka instruisto George Alan Connor fariĝis ĝenerala sekretario kaj provis monopoligi la Esperanto-agadon en la tuta norda Ameriko. Por tio li misuzis la tiaman timon kontraŭ komunistoj. Ĉar multaj esperantistoj en Norda Ameriko ne volis aliĝi al UEA pere de EANA, UEA akceptis esceptkaze en 1955 duan Landan Asocion en Norda Ameriko: ELNA, fonditan en 1952. Ĉar ankaŭ UEA estis atakata de Connor, la monda Asocio en 1956 eksigis EANA-n kiel Landan Asocion kaj Connor-n kiel individuan membron.
Eldonaĵoj
Dum la periodo 1930-1931 E.A.N.A. eldonis serion de libretoj sub la titolo "E.A.N.A. Library — E.A.N.A. Libraro". En tiu serio aperis 8 libretoj (10x15cm):
Diamantina
(prononcata "Ĝiamanĉina" [dʒiamɐ̃ˈtʃinɐ], oficiale Município de) estas urba municipo en la centro de la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Vale do Jequitinhonha (foje esperantigita: Valo de Ĵekitinjonja) kaj estas la administra centro de samnoma mikroregiono Diamantina, ĉe latitudo 18°14'56" suda kaj je longitudo 43°36'00" okcidente, je altitudo de 1113 metroj super marnivelo.
La loko oficiale iĝis municipo la 6-an de marto 1838. Ĝi estas naskiĝloko de iama brazila prezidento Juscelino Kubitschek.
Diamantina signifas en la portugala "diamanteca", sed ankaŭ iĝas nomo de virino.
Codex Atlanticus
La Codex Atlanticus (Kodekso Atlantiko) estas notkajeroj de Leonardo da Vinci, kiu troviĝas en la ambrosia biblioteko de Milano kaj en Windsor. Ĝi estas datumita inter 1478 kaj 1518.
La desegnoj estas gluitaj sur grandaj folioj por formi la tiel nomatan kodekson. La dokumento similas al atlaso. Pompeo Leoni de Arezzo dispartigis la foliojn en du manuskriptoj, el kiuj unu enhavas sciencajn kaj teknikajn desegnaĵojn kaj la alia botanikajn kaj anatomiajn.
Giuseppe Sammartini
Giuseppe Baldassare Sammartini (* 6-a de januaro 1695 en Milano; † inter 17. kaj 23-a de novembro 1750 en Londono) estis Itala hobojisto kaj komponisto.
Vivo
Li naskiĝis en Milano kiel frato de la pli konata komponisto Giovanni Battista Sammartini, kiun oni ankaŭ nomas „Milana“ Sammartini, kaj post sia funkcio kiel hobojisto en la orkestro de la Milana Regio Ducal Teatro li iris al Londono je 1727, kie li ludis hobojon en la Opera orchestra. Tial oni poste nomis lin „Londona“ Sammartini. Poste li forlasis la orkestron kaj sub la patroneco de la princo de Kimrio li deĵoris kiel muzika direktoro de la Chamber Concerts [ĉambrokoncertejo]. Li ankaŭ muzikis sub la direktado de Georg Friedrich Händel en la Londona King’s Theater kaj jam dumvive li famiĝis kiel hobojovirtuozo.
Verkoj
Liaj komponaĵoj – pleje sonatoj aŭ konĉertoj por la propra instrumento, sed ankaŭ Concerti grossi – unue ne estis tiel konataj. Multaj el liaj verkoj nur post lia morto estis publikitaj, tiam ili ja trafis sur vastan aprobon kaj estis ludataj ĝis en la 19-a jarcento en la koncertoj pri malnova muziko.
Nuntempe Giuseppe Sammartini ĉefe estas konata de la hobojistoj. Lia sonato G-maĵoro por hobojo kaj figurita baso, noveldonita ĉe la eldonejo Schott, apartenas al la baroka normrepertuaro por ĉi tiu instrumento.
La verkaro de Sammartini inkluzivas sonatojn por fluto kaj violono, sonatoj por 2 flutoj kun figurita baso, 12 sonatoj por violono (dediĉata al la princino de Kimrio) 6 konĉertoj por violono, concerto grosso, klavicenkonĉertoj, 6 solopecoj por la bekfluto kaj 6 sonatoj por 2 bekflutoj kaj violonoj.
Divisa Nova
estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Sul e Sudoeste de Minas kaj en la mikroregiono Alfenas. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun.
Piotrków Trybunalski
Piotrków Trybunalski estas urbo en Lodzio en Pollando. Ĝi estas la administra centro de samnoma komunumo kaj de ankaŭ samnoma distrikto Piotrków. La urbo havis 80738 homojn en 2005.
Historio
Unu el la plej gravaj eventoj en historio de Pollando okazis oktobre 1468 ĝuste en Piotrków Trybunalski okazis la unua plena duĉambra pola parlamento nomata Sejmo kaj Senato de Krono de la Regno de Pollando kun la persona ĉeesto de pola reĝo Kazimiro la 4-a (Pollando-Litovio) kaj kompreneble kun partopreno de parlamentanoj elektitaj en Sejmetoj de ĉiuj Vojevodioj (la unua el ili okazis en Koło en Grandpolio).
Internacia kunlaboro
Partneraj urboj kaj komunumoj
Amikiĝintaj urboj
Hundoviando
Hundoviando serviĝas en kelkaj landoj kiel manĝaĵo, tiel ekz. en Koreio, Vjetnamio, Filipinoj kaj en kelkaj sudaj provincoj de Ĉinio kiel Kantonio. En plimulto de la landoj, evoluis kultura nutrotabuo pri konsumo de hundoj.
Historio kaj disvastiĝo de la konsumo
En la eŭropa kulturrondo, oni manĝis hundon nur en ekstremaj cirkonstancoj, malsategoj, militoj. Tio okazis dum sieĝo de Parizo (1870-1871) aŭ dum polusa ekspedicio de R. Amundsen. Oni trovas eĉ pruvojn pri tio, ke en kelkaj eŭropaj regionoj oni regule manĝis hundojn (ekz. en Apencelo kaj Grizono Svislando aŭ kelkaj urboj en Saksio). Laŭ oficialaj datenoj, en jaroj ĉ. 1900 oni buĉis en Chemnitz averaĝe 226, en Dresden 136 kaj en Zwickau 58 hundojn jare.
La unuaj skribaj pruvoj pri hundoviando kiel manĝaĵo aperas en la 4-a jarcento a. K. en Ĉinio. Tiam la filozofo Mengzi proponis nutradon de ĝi.
La informoj pri aktuala ŝatateco kaj disvastiĝo de la konsumado de hundoviando estas necertaj, nefideblaj. Dum bestoprotektistoj parolas pri milionoj da buĉitaj hundoj, samtempe ili akcentas malgrandan konsumon inter ĉinoj kaj koreoj. La konsumado de la hundoviando aperas en sud-orienta Azio, krom Ĉinio kaj Koreio ankaŭ en Laoso, Mianmaro, Malajsio. Ankaŭ en Kongo oni manĝas hundojn.
Ĉar la hundo staras sur pinto de la nutroĉeno, tiel ĝia bredado kostas multe. Nesanigaj materialoj akumuliĝas en ĝia korpo. Oni do ĝenerale ne nutras sin per karnovoraj bestoj.
Politiko
Antaŭ la Someraj Olimpikoj de 1988 kaj Futbala mondpokalo de 2002 en Koreio, okazis internacia premo je Koreio por malpermesi la konsumadon de la hundoj. Vere tiu estas kulturcentra premo, ĉar nura racia kontraŭa argumento al uzo de hundoviando estus la troa sufero ke oni farus al bestoj por plibonigi la gustumon de viando, sed, en Eŭropo kaj Ameriko, porkoj, anasoj, kokoj kaj aliaj bestoj ankaŭ tro suferas pro malgranda spaco kaj perforta nutrado. Kvankam hundviando estas konsumita en certaj kamparaj lokoj de Koreio, ekzistas ofta premo de enlandaj kaj internaciaj bestprotektorganizoj malpermesi la kutimon en Koreio.
En Honkongo, la buĉado de hundoj kaj komercado de hundoviando estas malpermesata ekde 1950.
En EU, la buĉado de hundoj kaj komercado de hundoviando estas malpermesata ekde 1986. En Svislando, oni malpermesas nur la komercadon.
Divisa Alegre
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Norte de Minas (do "Nordo de Minas-Ĝerajso") kaj en la mikroregiono Salinas. Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Eksteraj ligiloj
<!-- Eble utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
Codex Leicester
La Codex Leicester (kodekso Lejkester) estas aro de ĉefe sciencaj skribaĵoj de Leonardo da Vinci. Ĝi estas nomita laŭ Thomas Coke, kiu iĝis unua grafo de Leicester kaj aĉetis la kodekson en 1717.
Flugo
Flugo estas movo aŭ antaŭeniro de korpo traaera danke al utiligo de la aerodinamikaj leĝoj (aviadiloj) aŭ al arkimeda principo (malpli peza ol aero, kiel pri la kazo de gasbalono). Ankaŭ la antaŭenmovo danke al retropuŝo (raketo), aŭ la movo laŭ balistika vojo (kuglo, satelito, ktp) nomiĝas flugo.
Divino das Laranjeiras
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Vale do Rio Doce (do "Valo de Rivero Dolĉa") kaj en la mikroregiono Governador Valadares. Laŭ la stato de en la komunumo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Codex Leicester
Enhavo de la kodekso
La kodekso konsistas el 18 paperfolioj, ĉiu folio estas faldita unufojon kaj ambaŭ flankoj estas surskribitaj. Entute la dokumento enhavas do 72 paĝojn.
Divino das Laranjeiras
Eksteraj ligiloj
<!-- Eble utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
Flugo
La termino flugo estas uzata por priskribi la sinmovon de bestoj en la aero per tiucelaj membroj, kiajn havas la birdoj kaj multaj insektoj.
Codex Leicester
Enhavo de la kodekso
La aparta eco de la manuskripto estas la inversa skribo, t.e. ke necesas meti ĝin antaŭ spegulo por legi la tekstojn.
Flugo
Ekflugo
Ekflugo estas unua paŝo por flugo. Aeroplanoj ofte havas du motorojn: Piŝtmotoron kaj Jetmotoron. La proceduro por flugo estas determinita laŭ motoro de aeroplano. Aeroplano kun piŝtmotoro mem povas starti. Kiel en aŭtomobilo, la baza mekanismo de piŝtmotoro estas sama, tial piŝtmotora aeroplano mem povas starti.
Codex Leicester
Ekde la 20-a jarcento
Nuntempe ĝi apartenas al Bill Gates, kiu aĉetis ĝin adjudike en 1994 kontraŭ la sumo de ĉirkaŭ 30 milionoj da usonaj dolaroj.
Bigoso
Estas konataj multaj manieroj por prepari bigoson. Povas esti diferencaj kelkaj aldonaĵoj, spicoj aŭ nur alie sekvas aldonado de ingrediencoj. Tamen la bazaj ingrediencoj de tradicia bigoso estas ĉiam samaj: saŭrkraŭto kaj freŝa brasiko (ofte nur saŭkraŭto, sed tiam la manĝaĵo estas tro acida), diversaj viandaĵoj kaj kolbasoj (kvalito de viandaĵoj plejparte decidas pri gusto de bigoso), sekfungoj, sekprunoj, cepo kaj spicoj. La tutaĵo estas brezata kiel eble plej longe (ju pli longe, des pli bone) dum kelkaj tagoj kun paŭzoj. Kelkfoja aldonado de ruĝa vino plibonigas bigoson. Bone preparita manĝaĵo estas nigra bruna, densa kaj ne devas elflui akvo el ĝi. La bigoso estas pikanta, iom acida kaj ne tro dolĉa, kaj odoras je fumaĵita viando, prunoj kaj ev. ĉasviandaĵo.
Codex Leicester
Ekde la 20-a jarcento
La kodekso estas ekspoziciata ĉiujare en alia loko. Tiel en 2004 ĝi estis en la kastelo Chambord.
Bigoso
En malnova pola kuirarto al bigoso estis aldonata mielo aŭ dolĉa vino. Oni ankaŭ ofte preparadis tn. bigoson kun vivukrio - poto kun brezata bigoso estis ĉirkaŭgluita de pasto. Laŭta "eksplodo" de kovrilo (pro alta aerpremo) signifis, ke la manĝaĵo estas preta.
Divinolândia de Minas
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Vale do Rio Doce (do "Valo de Rivero Dolĉa") kaj en la mikroregiono Guanhães. Laŭ la stato de en la komunumo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Bigoso
Oni ofte aldonas al bigoso karvion, majoranon, pimenton, tomatan pureon kaj prunojn - freŝajn, sekigitajn aŭ kiel konfitaĵoj.
Tradicie, bigoson oni manĝas kun pano trinkante vodkon.
En la pola lingvo la vorto bigos signifas ankaŭ: malordo, tumulto.
En Esperanto
En Sinjoro Tadeo de Adam Mickiewicz troviĝas laŭdo pri bigoso:
Eksteraj ligiloj
Artikolo pri la pola bigoso en la retejo La Balta Ondo, aŭgusto 2019
Flugo
Ekflugo
Kontraste al piŝtmotoro, aeroplano kun jetmotoro bezonas povon el eksteraj povfontoj kiel GPU (Ground Power Unit, Tera Pova Ento) kaj APU (Auxiliary Power Unit, Helpanta Pova Ento). Kiam ili donas povon al motoroj, motoro komencas proceduron: Uzante aeron kaj fuelon (kerosenon), brulita gaso donas movforton al aerplano. Kaj kiam motorpovo atingis en "Idla RPM", motoro donas plenan rapidon por levi el tero: tial aerplano povas ekflugi.
Romuva
Romuva (laŭ la litova lingvo, ĵemajtie Romovė, pole Romowe kaj en la mezepoka germana Romehnen aŭ Romayn) estis la ĉefa sanktejo de la prakristana religioj de la baltoj. Ĝi situis en la teritorio de la balta popolo praprusoj, kiuj estis estingitaj en genicido dum la 13-a jarcento, kaj la teritorio poste formale iĝis parto de la regno de la Ordeno de Germanaj Kavaliroj, la germanlingva lando Orienta Prusio. La sanktejo situis apud samnoma setlejo, kiu dum la jaro 1945 post konkero fare de Sovetio estis rebaptita "Pravdinsk".
La silabo rom- respektive ram- en la balta lingvaro havas la signifon "trankvila, silenta, sankta". Ne nur en Litovio kaj Latvio, sed ankaŭ en la germane konkerita Orienta Prusio multaj geografiaj nomoj (ekzemple la erikejo Rominter Heide aŭ la monto Berg Rombinus proksime de Tilsit/Tilžė) enhavas tiun silabon, kiu ĝenerale indikas ke la loko en antikvaj tempoj estis sankta kultejo.
Flugo
Surteriĝo
Surteriĝo estas lasta kaj la plej malfacila paŝo en flugo. Aviadilaj katastrofoj ofte okazis dum la surterigo, tial pilotoj kiel kapitano direkte kontrolas ĉiun surterigan proceduron. Nuntempe danke al ILS (Instrumental Landing System, Instrumenta Surteriga Sistemo) kaj efektiva ATC (Air Traffic Control, Aera Trafika Kontrolo), akcidentoj pro surterigo malplioftiĝis.
Romuva
Priskribo
La etnologo Simon Grunau ĉirkaŭ la jaro 1529 raportas, ke en la centra sanktejo de la baltoj, la kultejo Romuva, ekzistis tri ĉefaj dioj, kies bildoj estis skulptitaj en la lignon de giganta kverko kaj tie estis adorataj: La nomoj de la tri dioj estis Patollo, Patrimpo, Perkuno (en genitiva formo). Laŭ Simon Grunau la sanktejo estis fondita de du frataj baltaj tribestroj dum la jaro 523.
Flugo
Surteriĝo
Por surterigi sur aerdromo kaj flughaveno, bezonas permeson por surterigo el ATC. Post ke piloto konfirmis informon por surterigo (loko de kurejo, direko por aliro), Tempo de surterigo), laŭ gvido de ATC pilotoj komencas surterigan proceduron. Kiam direkto de flughavena kurejo kaj de aeroplano estas sama, piloto malkreskas motorpovon kaj malaltigas surterigaparaton. Aeroplano malrapide aliras sur kurejo kaj surteriĝas laŭ gvido de ILS. Post la surterigo, piloto finas flugon.
Romuva
Interpreto
Arbareto kun antikvaj kverkoj estis sankta loko en pluraj antikvaj eŭropaj popoloj, interalie krom la baltoj la ĝermanoj kaj la keltoj.
La fratoj, kiuj laŭ la legendo fondis la sanktejon, iom memorigas pri la romiaj ĝemeloj Romulo kaj Remo kaj pliaj hindeŭropaj legendaj ĝemeloj. La tri dioj en la fortika kverko iom memorigas pri slavaj diaj triopoj (Triglav, Svantevit ktp.).
Pri la detruo de la ĉefa kverko kaj ĉirkaŭa arbareto de Romuva ne ekzistas skribaj fontoj. Laŭ la modelo de la kristana misiisto Bonifatius, kiu dum la 8-a jarcento faligis la por la ĝermanoj sanktan Donar-kverkon en Frislando, eble ankaŭ la fruaj kristanaj misiistoj en Prusio sub armea protekto de la Ordeno de Germanaj Kavaliroj detruis tiun ĉi naturan sanktejon. Jes ja ekzistas skribaj pruvoj pri tiaj detruoj de aliaj prakristanaj praprusaj sanktejoj.
En la memoro de la baltoj en Litovio, Latvio kaj Orienta Prusio la koncepto "Romuva" tamen restis viva ankaŭ post la detruo de la sanktejo supozeble dum la 13-a aŭ 14-a jarcento.
Dum la 19-a kaj 20-a jarcento ekestis pluraj modernaj religiaj kultoj, kiuj vivtenas la antikvajn ritojn de la baltaj prakristanaj religioj: la plej grava el tiuj movadoj laŭ la antikva sanktejo nomiĝas Romuva.
Maldekstramanulo
Maldekstramanulo estas persono, kiu prefere uzas la maldekstran manon. Temas ĉefe pri agadoj, kiujn oni faras per nur unu mano. Maldekstramanulo estis kaj foje ankoraŭ estas edukitaj tamen uzi la dekstran manon, ĉar tiu havas, ekzemple kulture pli altan takson.
Maldekstramaneco rilatas nur al la uzo de la mano. Maldekstreco estas pliofta kaj prefera uzo de la tuta maldekstra flanko de la korpo, kiel ekzemple okulo, piedo, orelo, ktp.
Ĝenerale okazas, ke por iuj taskoj iu uzas prefere la dekstran aù la maldekstran manon, aŭ ne elektas kaj uzas same ofte ambaŭ manojn. Pro tio provoj manaj aŭ demandaroj diversaj celas precizigi la aferon. Notindas ke ne ĉiuj provoj estas same pruve demonstraj. Pli serioze oni parolu pri kvociento de (mal)dekstramaneco aŭ pri 'flankemo', 'flankprefero'.
Se kompari cerbojn inter maldekstramanulo kaj dekstramanulo la ĉefa nesameco estas volumeno pli grava de la "corpus callosus" ĉe maldekstramanulo. Tiu parto de la cerbo rilatigas la du duonsferojn kaj ilin komunikigas. Ŝajnas ke ĉe maldekstrulo la du duonsferoj kunlaboras plimulte.
Teknikaj observoj montris, ke la dekstramanula cerbo estas multe pli "laŭnorma" konsiderante funkcilokojn. Maldekstramanulo ne estas spegula dekstramanulo. Plej ofte la duonsferoj konservas la saman fakecon. Por maldekstramanulo, tiuj funkcioj ofte ĉeestas ĉe ambaŭ partoj, kaj ambaŭ flankoj de la cerbo multe pli rilatas unu kun la alia.
Deveno de maldekstramaneco
Oni ne plene scias, kial estas preskaŭ ĉie la sama procentaĵo (de 10% ĝis 15%) da maldekstramanuloj inter iuj homgrupoj. Ŝajne nur homoj montras tiun econ, ĉar bestaj specioj ne evidentigas apartan preferon aŭ egalkvante multas inter ambaŭ flankoj. Ekzamenado de pratempa ilaro ŝajnas indiki, ke maldesktramaneco estas efektive tre malnova. Esploroj en mezepokaj tombejoj, montris, laŭ la relativaj grandoj de la du brakoj, ke la procento da maldekstramanuloj verŝajne ne multe variis tra la tempoj.
La genetika hipotezo
Plimultas la ebleco naski maldestramanan idon se iu el la du gepatroj mem estas maldekstramana. La proporcio eĉ pli grandas se ambaŭ gepatroj estas maldekstramanaj.
Gepatra manprefero
Probableco naski dekstramanan idon
2 ge.d.uloj 9/10
1 dekst. / 1 maldekst. 8/10
2 gemald. 2/3
Tamen, la verifo per la t.n "veraj ĝemeloj" (el unusola ovo) liveras rezultojn malfacile interpreteblajn pro tio ke, multfoje, estas 'spegulaj ĝemeloj', t.e unu estas dekstramana kaj la alia estas livmana.
Aliaj esploroj indikus ke estus pli da skizofreniuloj inter maldekstruloj ĉar tio dependus de samaj genoj.
La hipotezo de la ĥemia miso
Por aliaj Scienculoj, la genetika hipotezo iel misas. Unue, eĉ se la du gepatroj estas maldekstramanaj, la espero naski dekstramanulon estas tamen pli forta, due tiuj damnaj ĝemeloj fuŝas la tro perfektan menskonstruaĵon.
Do tiuj serĉistoj, per fortike fundamentitaj demonstroj opinias ke maldekstruloj estas 'neplene kreskintaj dekstruloj', kaj la miso trovus biokemian originon, ĉu dumfete, ĉu frubebe. Tiu teorio estas nomita GDG teorio laù la komencliteroj de la priskribintoj(Geschwind Behan Galaburda) ĝin prezentas detale kaj kritike artikolo de la revuo Brain (en la angla) en http://hcs.harvard.edu/~husn/BRAIN/vol2/left.html. Tiu hipotezo ankaŭ klarigus kial estas pli da viraj ol inaj livuloj, ĉar rolus hormonoj, aparte testosterono.
La 'rilateca' hipotezo
Laù aliaj fontoj, oni estus maldesktramana, jen ĉar iu le la gepatroj jam estas sammana kaj al tiu oni bone rilatas, jen pro kontraùadi. Nuntempe tiu hipotezo malpli fortas..
Mano kaj cerbo
En tiu manprefero, finfine, kio subkuŝe gravas estas cerbo. Tiu ja regas la manon. Pri la rilatoj inter mano kaj cerbo oni ja certe ne findiskutis. La dekstra mano estas regita de la maldekstra cerba duonsfero. La du duonsferoj estas konektitaj pere de la kaloza korpo(corpus callosus) kaj multnombraj eksperimentoj pruvis la fakecon de la duonpartoj. ĉiu, pli malpli, aùdis pri la ' Broca-a areo', la parolrega areo. Jen resuma tabelo, tute skemeca, pri la fokusiĝoj de ambaŭ duonsferoj notindas, preterpase, ke tiaspeca tabelo estas tipe 'maldekstraduonsfereca'.
La specifeco de la maldekstramanulo estas ĝuste ke ĝi 'ne nepre' estas inversa dekstrulo. La plimulto de la maldekstruloj havas lingvokapablon en la maldekstra cerba duonsfero, kvankam verŝajne kun malpli granda specialisteco. Estis efektive demonstrite ke, en la kazo de cerbdevena afazio, la maldekstramanuloj pli facile rekapabliĝas.
Informoj ĉe.
Dom Bosco
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Noroeste de Minas (do "Nordokcidento de Minas-Ĝerajso") kaj en la mikroregiono Unaí.
Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Atentu ! por la historia teksto de Hugo Steiner vidu : Internacia Esperanto Muzeo en Vieno.
La Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj (Esperantomuseum und Sammlung für Plansprachen). Fondita en 1927 fare de la ŝtatoficisto-esperantisto Hugo Steiner sub la nomo Internacia Esperanto-Muzeo. La muzeo apartenas ekde 1928 al la Aŭstria Nacia Biblioteko (ANB, germane ÖNB).
Ĝi estas samtempe muzeo, biblioteko, dokumenta centro kaj arĥivejo pri Esperanto kaj planlingvoj, unu el la plej grandaj en la mondo. La katalogo, konata sub la nomo Trovanto estas ekde 1998 traserĉebla pere de la retejo de la Aŭstria Nacia Biblioteko.
Situo: Palais Mollard, 1-a distrikto, Herrengasse 9, teretaĝo, 1010 Vieno, Aŭstrio.
"Esperantomuzeo" - "Internacia Esperanto-Muzeo (IEM)"
La pli mallonga nomformo “Esperantomuzeo”, enkondukita en 2005 por atingi integriĝon en la publikrilatan koncepton de la Aŭstria Nacia Biblioteko - ANB (germane ÖSB), estas hodiaŭ la ununura oficiale uzata.
Valida nomo apud la supre menciita estas ankaŭ Internacia Esperanto-Muzeo (IEM). Ĝi festas en 2019 sian 90-jaran jubileon.
Historio
Hugo Steiner, kiu transprenis de Felikso Zamenhof (1868–1933) la ideon de centra internacia Esperanto-biblioteko, fondis la muzeon en 1927 kiel asocio. Ĝi fariĝis parto de ANB en 1928 kaj inaŭguriĝis en 1929 dum solena ceremonio kun la ĉeesto de gravaj personoj de la internacia esperantistaro kaj la aŭstra politikistaro.
Nigra paruo
Nigra paruo (Parus ater sed nun Periparus ater) estas paseroforma birdo de la familio Paruedoj, pli eta ol granda paruo. Tiuj du paruaj specioj havas similajn morojn kaj vivmanieron, tamen la nigra paruo prefere manĝas insektojn kaj semojn de koniferoj. Ankaŭ ĝi preferas pli mallarĝajn kavojn por nesti.
Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
Historio
En 1995 projekto estis lanĉita por enretigi la tutan katalogon de la Esperanta biblioteko; la katalogo - konata kiel Trovanto - ekde 1998 troveblas en la retejo de la Aŭstria Nacia Biblioteko.
Nigra paruo
La nigra paruo estas disvastiganta kaj komuna birdo, precipe loĝanta, tio estas, plej parto de birdoj ne migras. Ili vivas en nordokcidenta Afriko, Eŭropo kaj okcidenta Azio (Turkio, Sirio).
Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
La muzeo
La Esperantomuzeo prezentas sur 80 kvadratmetroj per moderna muzea koncepto ne nur temojn el la historio de la Esperanto-movado, sed ankaŭ ĝenerale la rilaton de homo al lingvo kaj al la lingva problemo. La muzeo montras, ke planlingvoj ekestis en specifaj kaj konkretaj, historiaj kaj kulturaj kuntekstoj, kaj tiel ĝi ankaŭ ilustras, ke Esperanto estas parto de kulturhistorio kaj manifestado de speciala lingva kreiveco.
Nigra paruo
Aspekto
La Nigra paruo estas 10 al 11.5 cm longa, kaj havas distingan grandan blankan makulon en la nuko (plej karaktera eco de la specio) tre kontrasta kun la nigra kapo, kio nomigas la specion, kune kun la malhelgriza dorso kun iom da malhelverda nuanco. La kapo, gorĝo kaj kolo de plenkreskuloj estas brile nigraj, kontraste kun la blanko de la nuko kaj de la vizaĝo; la blankaj pintoj de la flugilkovriloj montras duoblan blankan flugilstrion, kiu diferencigas la specion disde la Blua paruo kaj la Granda paruo, kiuj havas ununuran flugilstrion. La subaj partoj estas blankaj nuance al okro aŭ ruĝeco ĉe la flankoj. La beko estas nigra, la gamboj grizecaj kaj la irisoj malhelbrunaj.
Junuloj estas pli senkoloraj ol plenkreskuloj, la nigra kapo ne havas sheen, kaj la blanko de nuko kaj vangoj estas nuance al flava.
Subspecioj
Estas kelkaj subspecioj. La brita raso P. a. britannicus havas olivbrunan dorson, kio distingas ĝin el la nomiga kontinenta raso P. a. ater kies dorso estas pli bluecgriza. La irlanda raso "P. a. hibernicus" rimarkindas pro sia tre sulfurflavo en vangoj, ventro kaj brusto kio ege distingas ĝin. Ili havas ankaŭ pli grandan bekon ol la britaj kaj kontinentaj kuzoj. La vostokovriloj de la irlanda raso ankaŭ montras pli palan pugon. La raso de Nordafriko nome P. a. ledouci havas flavajn subajn partojn kaj vangojn, kaj la raso de Cipro P. a. cypriotes havas okran nuancon en supraj partoj kaj tre okrajn subajn partojn.
Kutimoj
La Nigra paruo formas etajn arojn vintre kun aliaj paruoj. Tiu specio similas al aliaj paruoj pro sia akrobata lerteco kaj senripoza agademo, kvankam ili plej ofte grimpas surtrunke, kaj pro la etaj saltetoj iom moviĝas kvazaŭ certiedo. La manĝo estas simila al tiu de la aliaj paruoj; plaĉas al ili fagotrunkojn, plukas la semojn de lariko kaj abio kaj kuniĝas al akantioj kaj kardeloj ĉe betuloj kaj alnoj. Ili ankaŭ vizitas ĝardenojn por manĝi varion de disponeblaj manĝaĵoj, ĉefe semojn de sunfloroj. Dum tiu agado ili montras senhaltan mallongan flugadeton kaj aralvokon; la kanto, se tiu nomo eblas, estas strida if-hi, if-hi, if-hi, aŭdata ĉefe el januaro al junio, sed ankaŭ en aŭtuno. Varianto de tiu kanto aŭ alvoko finas per akra iĉi.
Reproduktado
Preferata nestoloko estas truo en putrinta arbostumpo, ofte malsupre, kaj la nesto estas profunda en la truo; ili okupas ankaŭ truojn engrunde, nestotruojn de musoj aŭ kunikloj, fendojn inter ŝtonoj en muroj, malnovajn nestojn de pigoj aŭ aliaj grandaj birdoj, kaj nestotruoj de sciuroj. La nestomaterialo estas musko, haro kaj herbo, kiun oni forte interplekigas kaj oni uzas harojn de kuniklo aŭ plumojn por kovrado; la ino demetas 7 al 11 blankajn ovojn punktitaj je ruĝo, tipe inter paruoj maje; dua ovodemetado ege raras.
Taksonomio
Tiu palearktisa specio estis unuafoje priskribita de Linnaeus en sia verko Systema naturae de 1758 kiel Parus ater. Tiele li estis konata dum pli da du jarcentoj.
Plej parto de fakuloj ankoraŭ konsideras la Nigran paruon kiel membro de la subgenro Periparus ene de la genro Parus, sed la American Ornithologists' Union konsideras Periparus kiel distinga genro. Tion konfirmas analizoj de DNA; Periparus ŝajne estas pli proksimaj al la paruoj de la genro Poecileol al aliaj paruoj (Gill et al., 2005).
Krome la samaj informoj sugestas, ke tiu specio estas parafiletika rilate la Nigrakresta paruo kiu aspektas kvazaŭ iom krestita, pli malhela versio de la Nigra paruo. Aŭ la Nigrakresta paruo estu inkludita en P. ater, aŭ kelkaj Nigraj paruoj estu konsiderataj kiel distinga specio. Krome estas pli da kompliko pro hibridiĝoj.
Finna liberiga armeo
Finna liberiga armeo (FLA), respektive Finna popola armeo, prezentis armitajn fortojn formale subigitaj al Finna popola registaro de Kuusinen, subtenanta Ruĝan Armeon dum invado ĝis Finnlando. La armeo estiĝis mallongtempe antaŭ Vintra milito en novembro de 1939, ĝi pereis en la jaro 1940 post tio, kiam Stalin rezignis pri sia plano al armea konkero de la tuta Finnlando.
Teorie ĝi estis prezentonta armeon de finnaj volontuloj, kunmetita el ruĝaj finnoj, kiuj fuĝis en Sovetunion post nesukcesita ribelo el la jaro 1918. Sed fakte tiun ĉi karakterizon plenumis sole nerimarkebla ondo de rekrutigitoj. Plimulto de ties membroj estis perforte rekrutigita el loĝantoj de Karelio kaj neniam havis ion komunan kun Sovetunio. Tiuj ĉi rektutoj plimulte plenkore malamis Sovetunion kaj Ruĝan Armeon. Se ili havis okazon, ili mortigis siajn komisarojn kaj aŭ ili fuĝis aŭ ili volonte amase kapitulacis. Kiel militkaptitoj ili poste tre diligente kunlaboris kun finnoj montrante klopodon akiri en Finnlando politikan rifuĝejon. Sed ricevis ĝin sole malgranda parto de ili.
Sume FLA estis de gvidantaro de Ruĝa Armeo taksita kiel absolute nefidinda kaj absolute neuzebla. Kampaj komandantoj, al kiuj ĝi estis alligita, markis ĝin kiel balasto kaj kiel spiona servo de malamiko.
Esperantomuzeo kaj Kolekto por Planlingvoj
La muzeo
Ĝi ankaŭ peras gravajn sciojn pri ĝia lingva kvalito kaj ĝia hodiaŭa disvastiĝo. La klarigaj lingvoj estas Esperanto, la germana kaj la angla, ankaŭ por la aŭdgvidilo kiun vizitantoj povas elŝuti al siaj saĝtelefonoj pere de rapidresponda kodo (QR code). Interaktivaj komputilaj instalaĵoj montras, ke Esperanto ne estas izolita fenomeno, sed grava facedo de la homa lingva kreivo per la prezento de la fakto, ke ankaŭ tiel nomataj naturaj lingvoj disponas pri ne malmultaj artefaritaj elementoj, kio tre bone videblas pere de inventitaj vortoj. Tiel prezentiĝas la angla kaj la germana almenaŭ parte kiel planlingvoj.
La muzeo estas inkluzivita en la publikrilata laboro de la Aŭstria Nacia Biblioteko, kio klarigas la fakton, ke rilate al ĝia grandeco la muzeo havas eksterordinare multajn vizitantojn. Ekzemple en 2017 pasis tra ĝi 21.256 personoj.
Internacia reto de lingvomuzeoj
La Esperantomuzeo estas membro de la Internacia reto de lingvomuzeoj ekde ĝia fondo en julio 2016. Tiu reto interalie volas promocii la valorojn de plurlingvaj socioj, la rolon de lingvomuzeoj. Ĝi volus ankaŭ disvolvi virtualajn ekspoziciojn kiel strategian respondon por lingvaj muzeoj kaj disktui ekzemple problemojn rilate al laboro pri nemateria kultura heredaĵo. Kadre de la eŭropaj tagoj de kultura heredaĵo la Esperantomuzeo parolas ĉiujare pri Esperanto.
La reto kunlaboros kun la Internacia Konsilio de Muzeoj (ICOM) kaj la Internacia Komitato de Literaturaj Muzeoj (ICLM).
Lingvo-muzeoj estis unu el la temoj dum la internacia scienca simpozio pri la temo "planlingvoj kaj lingvoplanado" okaze de ka 90-jara jubileo de la Esperanto-muzeo, okazinta en Aŭstria Nacia Biblioteko.
La biblioteko kaj la "kolekto por planlingvoj"
La Kolekto por Planlingvoj ne nur estas la plej granda de sia speco. Ĝi estas ankaŭ profesie organizita kaj troviĝas sur la plej moderna nivelo de la biblioteka teknologio. Konvena klimatizita stokado, kontraŭ-incendiaj instalaĵoj, daŭra kontrolo de ilia stato kaj regula restaŭrado garantias plej bonan konservadon de la dokumentoj. Krome ĝi ofertas ĉiujn servojn de moderna biblioteko. Ampleksa deĵora horaro (32 horojn en la semajnoj) faciligas la aliron.
Trovanto
Trovanto estas la nomo de reta katalogo de la kolekto kun pli ol 55.000 rikordoj, kio korespondas al samnombraj bibliotekaj unuoj (stato: junio 2019). Ĝi estas la plej granda Esperanto-katalogo kaj daŭre kreskas. Principe serĉeblas en ĝi ĉiuj katalogitaj dokumentoj, ne nur libroj, gazetoj kaj revuoj, sed ankaŭ kompaktaj diskoj, sonbendoj, bildmaterialoj - fotoj, muzeaj objektoj, bildpoŝtkartoj, afiŝoj - kaj arkivaĵoj. La katalogo permesas la trovon de la dokumentoj laŭ pluraj principoj. La serĉadaj lingvoj estas Esperanto kaj la germana. Aliro eblas tra la hejmpaĝo de la kolekto.
La katalogo por la bilddokumentoj
La kolekto posedas proksimume 22.000 fotojn. Ekde 2007 okazas regula enkatalogigo de la ciferecigitaj fotoj, bildpoŝtkartoj, muzeaj objektoj kaj afiŝoj en la Bildarkivo Aŭstria (kun 12.000 Esperantaj bildobjektoj fine de 2015), kies priskriba lingvo estas la germana. Estas konsilinde serĉi per la vorto "Esperanto" kaj aldona vorto: Ekzemple per la serĉvortoj "Esperanto" kaj "Wien" vi ricevas bildojn de Esperanto-okazaĵoj en Vieno. Aranĝojn oni povas serĉi ankaŭ laŭ la Esperanta nomo: "Universala Kongreso" kondukos vin al ĉiuj fotoj de la Universalaj Kongresoj.
La skan-projekto
Inter 2007 kaj 2019 enretiĝis pli ol 1.200 skanaĵoj de la tiel nomataj inkunabloj de Esperanto. Aliro eblas tra la retejo de la kolekto. Temas pri la tute unuaj libroj kaj broŝuroj en Esperanto, aperintaj inter 1887 kaj 1914.
Sed tio estas nur la komenco de granda projekto, kiu disvolviĝas kadre de la Aŭstria Nacia Biblioteko. En la sekvaj jaroj la Kolekto por Planlingvoj skanos sian tutan stokon de revuoj aperintaj ĝis 1948 kaj faros ĝin rete legebla en konvena formo.
La eldona fako
La eldona fako de la Esperantomuzeo, kies mallongigo IEM rilatas ankaŭ al la alia nomformo Internacia Esperanto-Muzeo, eldonas ekde 1995 ĉiujare unu aŭ du librojn, precipe originalan literaturon.
Per tio Esperantomuzeo estas nun tutmonde la sola ŝtata instanco, kiu aperigas regule Esperanto-librojn.
Aranĝoj, kursoj kaj esplorlaboroj
En la ejoj de la muzeo kaj la kolekto regule okazas kursoj, seminarioj, kolokvoj, simpozioj.
La muzeo disponigas ĝiajn arkivojn por esploroj interalie al esploristoj, ĵurnalistoj, biografoj, sub certaj kondiĉoj.
Arĥivejo
Ekde sia fondiĝo en 1927 la Esperantomuzeo funkcias ne nur kiel muzeo kaj biblioteko, sed ankaŭ kiel arkivo. Inter la arkivaĵoj, kiujn la Esperantomuzeo konservas, estas ankaŭ 21 antaŭ- kaj postlasaĵoj, interalie de Jacques Bol (1922-2009), Andreas Juste (1918-1998), Kálmán Kalocsay (1891-1976), Heinrich Molenaar (1870-1965), Walter Mudrak (1904-1998), Engelbert Pigal (1899-1978), Joseph R. Scherer (1901-1967), Manuel de Seabra (1932-2017) kaj Eugen Wüster (1898-1977).
Makula tringo
La Makula tringo (Actitis macularia), estas specio de la eta genro Actitis de vadbirdoj de la familio de Skolopedoj kaj ordo de Ĥaradrioformaj, kiu enhavas nur du tre similaj specioj de birdoj. Kune kun ties frata specio Blankventra tringo, Actitis hypoleucos -aŭ antaŭe Tringa hypoleucos-, ĝi formas la genron Actitis. Ili anstataŭas unu la alian geografie; perditaj birdoj povas pariĝi kun breduloj de la alia specio kaj hibridiĝi.
Disvastiĝo
La Makula tringo (Actitis macularia), reproduktiĝas tra plej granda parto de Alasko, Kanado kaj Usono; kelkaj en orienta Siberio. Ĝi migras vintre al marbordoj de suda Usono kaj Centra Ameriko, la Karibo kaj tuta Suda Ameriko, escepte sudaj Argentinio kaj Ĉilio. Estas tre raraj vaguloj en okcidenta Eŭropo. Ili ne estas sociaj birdoj kaj estas malofte vidataj en grandaj aroj. Ili profitas ĉiun ĉiutipan akvoparton, ĉefe dum migrado.
Aspekto
La Makula tringo (Actitis macularia), estas eta vadbirdo, 18 - 20 cm longa kun enverguro de 37-40 cm kaj pezo de 34 ĝis 50 g. Tiu specio estas eta migranta vadbirdo, brungriza supre kaj blanka sube, kaj havas mallongajn flavajn aŭ flavecajn krurojn kaj mezgrandan bekon kun heloranĝa bazo kaj centro kaj malhela pinto. Pli precize la plumaro de reproduktantaj plenkreskuloj estas bruna supre, tio estas dorse, ĉekape, nuke kaj ambaŭflanke de kolo, sed gorĝe kaj bruste malfermas blanka larĝa vertikala makulo ĝis la ventro kio estas tute blanka kaj plena je brunaj makuloj, kiujn malhavas nebreduloj kiuj pro tio ŝajnas similaj al Blankventra tringo, Actitis hypoleucos, escepte pro la pli helaj kruroj. La okulo estas nigra, ringokulo blanka, strio traokula nigra kaj strio super tiu blanka. Dumfluge videblas blanka strio tra la flugiloj -ne tiom ĉe nebreduloj- kaj bruna vosto. Kiel tiu specio, estas karaktera diferenciga malalta flugo per rigidaj flugiloj super akvo.
Reproduktado
Tiuj birdoj nestumas surplanke inter herbaro kaj ties kutimoj ĉeestigas fluantan akvon. Ili defendas sian teritorion. La ino demetas 3 ĝis 5 brunflavecajn ovojn kaj kutime pariĝas kun pli ol unu masklo; pro tio ŝi ne kovas, nur la maskloj dum pli ol 3 semajnoj. Post eloviĝo nur la patro portas la idojn al manĝoriĉa apartejo kie li zorgas la idaron dum du tri semajnoj.
Kutimoj
La Makula tringo (Actitis macularia), manĝas per rigardo ĉeplanke aŭ ĉe neprofunda akvo bekoplukante etajn manĝerojn kiel insektojn, krustulojn kaj aliajn senvertebrulojn kaj foje etajn fiŝetojn. Ili povas predi ankaŭ insektojn dum ties flugo. Dum manĝado ili povas esti rekonitaj pro ties karaktera movado de kapo kaj balanco.
Divisópolis
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Vale do Jequitinhonha (foje esperantigita: Valo de Ĵekitinjonja) kaj en la mikroregiono Almenara (esperante: Aŭmenara). Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Vidu ankaŭ
<!-- Eble utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
Lento
La nomo lento ankaŭ uziĝas por la semo de la kultiva lento.
Ĝi estas malfermfrukto jam konata en la epoko de la Malnova testamento.
Lentoj fakte estas la sekigitaj semoj de la planto kaj ekzistas semoj en diversaj koloroj kaj grandecoj. La plantoj bezonas multe da varmo por bona maturiĝado.
Robin Williams
Robin McLaurin WILLIAMS (naskiĝis la, mortis la ) estis populara usona komikulo kaj aktoro kiu gajnis Akademian Premion por subtena rolo en la filmo Good Will Hunting de 1997. Kiel aktoro, li estis stelulo de filmo, televido, kaj teatro.
Promethidion
'Promethidion. Rzecz w dwu dialogach z epilogiem'- esp. ''Prometeido. Aĵo en du dialogoj kun epilogo'', poemo filozofika de Cyprian Kamil Norwid, skribita en jaroj 1848-1849, eldonita en 1851.
Robin Williams
Vivo aktora
Post la finfrekvento de mezlernejo en Larkspur, Kantono Marin, li studis teatran sciencon ĉe Marin College kaj aktore trejnitis ĉe Juilliard School en Novjorko, kvankam li volis studi politikajn sciencojn iam.
Promethidion
Ĝi estas skribata per dekunu silabordo do laŭ antikva (greka) heksametro. Partita sur du partoj konsistas ankaŭ antaŭparolantaj dediko kaj antaŭparolo, kaj epilogo. Partoj: En teksto oni trovas multajn apostrofojn, metaforojn, similaĵojn. La parolo montrita en teksto estas direktata per kelkaj homoj de pola socio en mallibertempo. La realeco estanta la ejo de parolado estas bruita- personoj de dialogo eliras de realeco por superestanta mondo de ideo.
Robin Williams
Vivo aktora
Unuafoje li famiĝis per la prezentado de eksterterulo en la televida serio Mork and Mindy (1978-1982). Post la ekrana debuto en Popeye (1980) li ludis la ĉefrolon en The World According to Garp (1982), filma versio de la samtitola furorromano de John Irving.
Promethidion
Mi demandos tiam homon eternan, Mi demandos pri konfes' de beleco, Mi demandos lin- li sen envieco, Mi demandos lin- al volo senlertan, --"Scias-vi pri belo?" --"La formo de amo."
Bogumił- fragmento La temo de verko estas triado de Platono. En 1848- la tempo de romantika epoko estis en pola kaj monda poezio tre forta influo de Adam Mickiewicz. La maltoleremo por klasikismo estis populara. Ĉian batalon kun klasikismo komencis jam ne Mickiewicz sed eĉ Byron kaj Goethe. Tiu batalo daŭris almenaŭ ĝis morto de Mickiewicz, aŭ pli poste- ĉe morto de Alphonse de Lamartine. Norwid ne povus esti bone ricevita kun tia mitigo de Prometeo. Prometeo ekzemple de Shelley estis simpla arĥetipo de homo- tial li estis kritikita per klasikistoj ĉar li miksis mito kun homa vivo. Tie miton konsistas mondo de ideo al kiu homo devas strebi veni. Tamen neoklasikismo en Pollando komencos nur en 50-aj jaroj de 20-a jarcento. Norwid tamen ne rezignas tie el romantikeco. Lia poezio estiĝas eĉ parnasa. Poezio de Norwid tamen ne povas esti ennombrita en romantikismo, klasikismo aŭ parnasismo- ĝi konsistas elementoj de moderneco kiu montriĝos nur en la komenco de 20-a jarcento. En poemoj de Norwid, ankaŭ en Promethidion ekzistas eĉ simbolismo, kiu estos nur trovita per Jean Rimbaud. Norwid estas do fama kiel poeto forgesita sed genia. "Promethidion" estas krom la teksto filozofika- tian verkon oni ne skribis depost frua klasika epoko. Oni ne povas do diri kia estis la poemo "Promethidion" de Norwid, ĉar oni ne scias de kio, de kia epoko li estis adepto. Ĝi estas simbolema filozofio romantika en mitologio klasikisma, en parnase-pramodernisma poezio kaj eĉ postmodernisma (ludo per vortoj, neologismoj, interpunkcio bruita ktp).
Robin Williams
Vivo aktora
En 1987 oni proponis lin por la atribuo de Oskar-premio post lia reprezento de ekscita radia moderiganto ĉe usona armea radistacio dum la Vjetnama milito en la filmo Good Morning, Vietnam, same por liaj seriozaj roloj en Dead Poets Society (1989; Peter Weir) kaj The Fisher King (1991; Terry Gilliam).
Movado de Nealiancitaj Landoj
La Movado de Senaliancaj Ŝtatoj, Senalianca Movado aŭ Movado de Senblokaj Ŝtatoj (Non-Aligned Movement, NAM) estas internacia organizaĵo (grupo de ŝtatoj) kiuj ne apartenas al milita alianco (NATO, la "Okcidenta Bloko" aŭ Varsovia pakto, la "Orienta Bloko") kaj kiuj tenis sin neŭtralaj en la Malvarma Milito. En 2019, la movado havis 120 membrojn kaj 25 observantajn landojn. La landoj de la movado de nealiancitaj landoj reprezentas preskaŭ du trionojn de la membroj de la Unuiĝintaj Nacioj kaj 55% de la monda loĝantaro.
Robin Williams
Vivo aktora
Nombriĝas inter aliaj filmaj sukcesoj de aktoro, kiu aparte brilas per vortaj spritaĵoj, ekzemple la verkoj The Adventures of Baron Munchhausen (1988), Awakenings (1990; flanke de Robert De Niro), Hook (1991; kie li ludas la adoltan Peter Pan), Aladdin (1992), kaj Mrs. Doubtfire (1993).
Movado de Nealiancitaj Landoj
Celo
La Havana Deklaracio de 1979 diris, ke la celo de la organizaĵo estas helpi landojn konservi sian "nacian sendependecon, suverenecon, teritorian integrecon kaj la sekurecon de la nealiancitaj landoj" en sia "lukto kontraŭ imperiismo, koloniismo, novkoloniismo, rasismo kaj ĉiuj formoj de fremda agreso, okupado, regado, enmiksiĝo aŭ hegemonio, samkiel kontraŭ granda potenco kaj blokpolitiko." Ĉi tio signifas, ke ili volis regi siajn landojn sen ke nek la ĉefaj kapitalismaj ŝtatoj nek la ĉefaj socialismaj ŝtatoj diktas al ili kiel.
Robin Williams
Vivo aktora
La per multekostaj specialaj efektoj ekipita fantazia-aventura filmo Jumanji (1995) finance malsukcesis. Pro la aktora faro en la dramo Good Will Hunting (1997) Williams finfine ricevis Oskar-premion.