cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Etika relativismo de sofistoj
La krizo en la Ateno post Periklo
Tamen, la malamikeco de la ceteraj grekaj urboj, la Peloponeza milito kontraŭ Sparto, la epidemio de pesto en Ateno, dum kiu mortos Periklo mem, signas la dekadencon de la urbo-ŝtato.
Tabio
Ĝi estis fondita oficiale la 8an de aprilo 1603 fare de Diego Gómez de Mena sur setlejo jam ekzistinta de indiĝenaj mŭiska-oj.
La ekonomio baziĝas sur la agrikulturo (terpomoj, maizo, pizoj) kaj florkultivado. Famas ankaŭ la termofontoj.
Etika relativismo de sofistoj
La krizo en la Ateno post Periklo
La demokratia reĝimo koruptiĝas, fariĝas demagogio, disvastiĝas la aspiro intensiĝi la plezuron kaj lukson kaj kreskas ankaŭ la peto pri instruiĝo ĉar la emerĝaj klasoj deziras obteni, kune kun la povo de la mono, ankaŭ la prestiĝon de la kulturo..
Protagoro: gnoseologia relativismo
La sofistoj almondigas novan koncepton pri la greka mondo koncentrante la filozofian impulson ne pli sur la polison sed sur la homon. Bazo-sprono de la esploro pri la vero fariĝas tiu tutehoma pri la tuta urbo, pri la kontrasto en la politika agono kaj en la intersubjektivaj rilatoj kie ricevas la konturojn de la vero tio kion ĉiu opinias tia. Oni ne plu serĉas la absolutan kaj validan por ĉiuj veron sed tiun relativan, interligitan kun individuaj spertoj. Estas tiu la gnoseologia (kogna) relativismo kiu, ekskludante ĉiun certan veron en la kogno, ekskludas tion ankaŭ en la moralo kie bono kaj malbono estas rilatigitaj al la individua juĝo.
Subtenas Protagoro:
"''La homo estas mezuro de ĉiuj aĵoj: de tiuj kiuj estas ĉar ili estas, de tiuj kiuj ne estas ĉar ili ne estas"
celante aserti ke ĉiu rajtas siavice decidi tion kio estas vera kaj kion tia ne estas, sed la distingo inter vera kaj malvera, inter la bono la malbono, dependas de la rilato kiun ĉiu havas kun la mondo jen kun tiu de la naturo jen kun tiu de la socio en kiu mem vivas.
”Se tio veras’, rezultas ke la sama afero estas kaj ne estas, kaj estas malbona aŭ bona, tiel ke ĉio sin esprimas per kontraŭaj terminoj, pro tio ke ofte al iu afero ŝajnas bela, al alia la kontraŭo, kaj estas mezuro tio kio altiras la unuopulon”  (Aristotelo, Metafiziko, libro X).
Per tia esprimoj Protagoro deflankigis la sbstraktan debaton naskiĝintan inter la grekaj filozofoj ĉu la realo estas konstituata el la esto aŭ el fariĝo (= esti aŭ ŝanĝiĝi), nome el “ne-esto”: tiel oni rajtas dubi pri ekzisto de ebla kriterio distinganta la bonon el la malbono..
La superado de la debato inter esti kaj fariĝi
La pluralistoj jam provis kompromisan solvon kiu tamen riveliĝis neefika ĉar subtenante la plurecon de la estoj (kio ebligis la fariĝon), ĉiu el kiuj havis la samajn karakterizojn de la unika esto (laŭ Parmenido) kaj per tio oni kontentigis la elajanojn, ĝi ne eksplikis kiel eblas ke estiĝu la aĵoj el la agregado de estoj deĉiam senmovaj kaj senŝanĝaj. Pro tio ili devis surfacigi eksteran forton, la ŝanĝiĝon (fariĝon), subveste de la kontrasto de 'amo kaj malamo de (Empedoklo aŭ de Nous de Anaksagoro, kiu dekomence startigu la naskiĝon de la aĵoj. Iu dio el maŝino, laŭ la informo de Aristotelo, kiu pretendis fiktive solvi la komplikan aferon.
Sofisto Protagoro, male, subtenas ke tiu debato estas senutila ĉar kio interesas ne estas la naturo de la aĵoj sed kiel la homo sin rilatigas kun la aĵoj mem, nome kiel la homo povu laŭplibone travivi en la mondo en kiu mem sin trovis ekzisti.
Kozjatin-2 (stacidomo)
Kozjatin-2 (Козятин II) estas fervoja stacio en (Vinica provinco), urbotipa loĝloko en Ukrainio.
Etika relativismo de sofistoj
La superado de la debato inter esti kaj fariĝi
Homo estas kunligita al la mondo pere de la sensoj kaj tiuj pri la aĵoj transdonas vidpinkton:
Tial ni neniam scios tion kio estas vera kaj kio malvera, sed nur tion kio al ni “ŝajnas” vera aŭ tion kio al ni “konvenas” aperigi vera. Analoge por la rilato inter teorio kaj praktiko svenas ĉiu distingo inter bono kaj malbono.
La etiko de Protagoro
Al la obĵete pridemandantoj pri kiu scio ili saĝas, sofistoj respondas ke mem ne instruas saĝon aŭ veron, sed nur tiujn sciojn kiuj plikapablas produkti utilecon kaj plezuron en la individuo.. Kaj estis ĝuste tio kion postulas la riĉigitaj atenanoj dezirantaj karieradi en politiko, kaj efike sin defendi en tribunaloj.
"Saĝa estas tiu ulo kiu al unu el ni, al kiu la aferoj aperus kaj ekzistus kiel malbonaj, sukcesas, inversigante ilian sencon, nome ilin aperigi kaj estigi kiel bonaj... kaj tiel la saĝaj kaj kapablaj oratoroj aperigas justaj al la urbo aferojn honestajn anstataŭ malhonestajn." (El Teeteto de Platono, 166).
La valoro (aŭ virto), laŭ sofistoj, ne plu dependas de la naskiĝo sed de la scio alirebla por tiuj kiuj povas ĝin pagi. Ili superas la malnovan aristokratan batalanton pri la “belo kaj bono” (kalokagathia), de la fizikaj forto kaj valoro, kaj pro tio ili estas malŝatataj ĉe la konservativuloj kaj bonpensantoj skandaligitaj pro la perpaga instruo pri edukado kiu antaŭe senpage transdoniĝis el patro al filo.
La scio, nome la sofista tekniko, sin proponas, male, kunigi la scion al la praktiko de la vivo. Asertas Protagoro en la platona dialogo dediĉita al la sofisto:
"Mi agnoskas ke mi estas sofisto kaj edukas la homojn... la objekto de mia instruo konsistas en kapabliĝi konduti tiel laŭsaĝe, ke la hejmaj aferoj estas mastrumataj sammanire de tiuj publikaj, tiel ke oni, finfine, kapablas trakti kaj diskuti pri la publikaj aferoj de la urbo." (Protagoro, 317, 319).
Relativismo de la (nomos) (leĝo) laŭ Protagoro
Flankenmetinte ĉiun ajn distingon inter vero kaj malvero, inter bono kaj malbono, la homo bezonas por sia agado principon, el kiu ricevi certecon, kaj validan por ĉiuj.
Sed la sofistoj, kontestuloj de ĉiu kredo kaj tradicio, jam ne akceptas tiun veron antaŭstarigitan kaj pere de ''ante litteram (antaŭ ol naskiĝis la koncepto) “sociologia” analizo komparas la leĝojn de la diversaj ŝtatoj kaj malkovras ke ofte kio justas en iu ŝtato nejustas en alia; se la leĝoj estus diktaĵoj de la dioj, ili devus esti samaj por ĉiuj, por ke ili atingu la saman kriterion de justeco. Se tiel ne okazas, tio ŝuldeblas al la fakto ke male la leĝoj estas frukto de homaj konvencioj.
La rompo inter nomos (leĝo) kaj physis (naturo)
La ionia kriterio de la leĝo, laŭ kiu la leĝo (nomos) objektive ekzistas en la ordo de la naturo (physis) kaj la homoj ĝin prenas kaj aplikas al sia urbo, jam estas komplete superita.
La leĝoj, do, varias de urbo al urbo sed tamen la homo bezonas kriterion de justeco, principon por sia konduko politika kaj morala.
Se oni volas trovi unikan kriterion validan por ĉiuj oni devas referenciĝi al tio kio en la homo ĉiam ĉeestas kaj restas senŝanĝa, nome al la naturo kiu ne varias kiel la homaj konvencioj.
Se oni, krome, observas la konduton de la naturaj estaĵoj kie la naturo spontanee manifestiĝas, kiel en la bestoj kaj en la ĵusnaskitoj, oni trovas principon nedifekteblan kaj egalan por ĉiuj:
Tio ne okazas, subtenas sofistoj, ĉar la naturo mem establis ordonon laŭ kiu:
sed la plej forta, ĉi-kaze, ne estas la plej robusta sed
''Pro prudento kaj avantaĝo necesas respekti la leĝon kaj ĝin malobservi nur kiam tio utilas kaj ĝin rompi kiam oni posedas la forton por tion fari.
Neniismo de Gorgio
Se la etiko de Protagoro albordiĝas al relativismo, kvankam moderita per la obeo al la leĝo al kiu oni devas obei pro konveneco, tiu de Gorgio ankriĝas al absoluta manko de ĉiu morala principo albordiĝante al la totala neniismo
Alveninte al la startiga konkludo, (laŭ la interpreto de Pseŭdo-Aristotelo, laŭ kiu nur la nenio estas, pere de la jena logika sinsekvo:
ĉar se ĝi estus senfina, neniu loko povus ĝin enteni, kaj ĝi ne povas esti finita ĉar la Elaja Skolo mem ĝin negas tia;
ĉar kiu staras ene de la Esto, nome de la parmenida sfero, ne povas ĝin koni;
mankus, fakte, la vortoj por ĝin esprimi kaj ankaŭ, kaze ke ĝi estus esprimebla, ĉar estas komunikebla nur kio estas objekto de sperto,''
Gorgio albordiĝas al scio tute negativa: la vero ne ekzistas, ĉiu scio estas trompa, ĉio estas malvera ĉar ĉio estas iluziiĝo.
Se la vero estas atingebla kaj nek per la sensoj kaj nek per la racio, sur kiuj principoj apogiĝus la moralo de la homo?''Gorgio respondas, ke ne ekzistas valoroj, senŝanĝaj porkondutaj principoj sed ĉiu el ni devas alfronti la situacion en kiu mem travivas kaj simple reagi al ĝi.
Moralo situacia
Tiu gorgia estas la moralo de la situacio pro kiu la devo konduti ŝanĝiĝas laŭdepende de la subjekto, ties aĝo, kulturo, cirkonstancoj.
Kiam Gorgio estis ŝarĝita, far la atena registaro, celebri la falintojn en la Peloponeza milito, li diris ke tiuj ne estis herooj, sed ili estas honorindaj ĉar ili akceptis la situacion en kiu tiam mem vivis kaj kapablis agadi kiel la cirkonstancoj postulis, ili sciis nome reagi antaŭ la alestiĝo de la situacio.
Antaŭ la dramo de la vivo la sola konsolo estas la parolo, kiu akiras valoron ĝuste pro tio ke ĝi ne esprimas la veron sed la ŝajnojn. La parolo kreas perfektan mondon en kiu belas vivi.
La parola estas magia: spite de sia tre malgranda korpo, ĝi estas la plej granda dominanto de la homo.
"La parolo estas granda dominanto, kiu per tre eta korpo, tre diajn aferojn kapablas plenumi; ĝi fakte sukcesas kvitigi la timon, kaj elimini la doloron, kaj eksciti la ĝojon, kaj pliigi la piecon". (El “Gorgio” de PLatono
Atmano (budhismo)
En la epoko de la Upaniŝadoj (750-500 a.K) oni komencas kompreni la kosman animon brahmo kaj la individuan animon atmano kiel unuon kiu reprezentas la veran esencon de la mondo. Tiu unuo en la kosmo nomiĝas brahmo kaj en la individuo ĝi nomiĝas atmano. Estas la celo de la vivo rekoni la unuecon de brahmo kaj atmano. Atmano estas ĉiam ekzistanta kaj neniam separiĝas de la kosma potenco de brahmo, kaj ĝi neniam ŝanĝas.
Zalizniĉne (Vinica provinco)
Zalizniĉne (Залізничне) estas urbotipa loĝloko en Vinica provinco, Ukrainio. Ĝi havis loĝantojn en 2021.
Atmano (budhismo)
Etimologio
Kognatoj (आत्मन्) ātman, (अत्ता) attā, malnovangle æthm, germane Atem kaj greke atmo- devenas de la hindeŭropa radiko √ēt-men (spiro). La vorto signifas "esenco, spiro, animo".
Etika relativismo de sofistoj
Moralo situacia
Aŭ la parolo esprimas la plejbonan de la pasioj gvidantaj la vivon de la homo aŭ estas la kazo kiu gvidas la homan sorton.
Pilis (montaro)
Pilis [piliŝ] estas malgranda montaro de Hungario inter urboj Esztergom kaj Budapeŝto, ŝatata de turistoj. La norda najbaro de Pilis estas la Montaro Visegrád.
La nomo signifas: senharara (ne estas kovrata la pinto kun arbaro). La montaro konsistas el kalkoŝtono kaj dolomito, kion kverkoj kaj fagoj kovras plej ofte. La plej alta punkto estas same nomata Pilis 756 metrojn alta, sed estas ankoraŭ 2 pintoj, pli, ol 700 kaj 3 pintoj, pli, ol 600 metrojn altaj. En la montaro 11 kavernoj estas. Ĉe la montaro krom la menciitaj urboj estas ankaŭ Dorog, Pilisvörösvár, Budakalász, Szentendre kaj Pomáz. La Pilis-aj vilaĝoj estas Csobánka, Dunabogdány, Kesztölc, Leányfalu, Leányvár, Pilisborosjenő, Piliscsaba, Piliscsév, Pilisjászfalu, Pilismarót, Pilisszántó, Pilisszentkereszt, Pilisszentiván, Pilisszentlászló kaj Üröm. (Iama vilaĝo Pilisszentlélek nun estas apartenaĵo de Esztergom).
Ĉeĥoslovakia nacia teamo de futbalo
La ĉeĥoslovakia nacia teamo de futbalo estis la vira futbalista teamo de la futbala asocio de la mezeŭropa ŝtato Ĉeĥoslovakio. Kvankam Ĉeĥoslovakio malfondiĝis fine de la jaro 1992 kaj sekve apartiĝis al la sendependaj ŝatoj Ĉeĥio kaj Slovakio, la ĉeĥoslovaka nacia futbalista teamo ankoraŭ plufunkciis ĝis la fino de 1993. Ĝi estis inter la plej bonaj naciaj teamoj de futbalo tutmonde kaj suksese progresis en mondaj kaj kontinentaj turniroj. La plej grandaj sukcesoj estis la gajno de la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 1976, du duaj lokoj en la Futbala Mondpokalo (1934 kaj 1962) kaj la gajno de la disciplino futbalo en la Somera Olimpiko 1980 en Moskvo.
Partoprenoj en la Eŭropa Futbal-Ĉampionado
La ĉeĥoslovakia nacia teamo de futbalo okfoje partoprenis en la eŭropa futbala turniro de naciaj teamoj. La plej granda sukceso estis la gajno de la ĉampiona titolo dum la jaro 1976 en la finalo kontraŭ la teamo de Germanio.
Gianni Rodari
Gianni RODARI (naskiĝis la ; mortis la ) estis itala verkisto kaj ĵurnalisto, plej multe fama pro siaj libroj por infanoj. Li gajnis la Hans Christian Andersenpremion en 1970 kaj estis unu el la plej gravaj verkistoj de libroj por infanoj en la 20-a jarcento. Liaj libroj estas tradukitaj al multaj lingvoj.
Reichelsheim (Wetterau)
Reichelsheim - prononco - estas urba komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Wetterau de la federacia lando Hesio. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Ĝi konsistas el la komunumopartoj Beienheim, Blofeld, Dorn-Assenheim, Heuchelheim, Reichelsheim kaj Weckesheim.
La lasta komunumero historie aparte karakteriziĝis per minado, nuntempe tie situas malgranda mineja muzeo, kun ekspozicieroj ankaŭ subĉielaj.
Eŭrovido-Kantokonkurso 1993
La 38-a Eŭrovido-Kantokonkurso, okazis la 15-an de majo 1993 en Millstreet (Irlando). Millstreet estas la plej eta urbo en la historio kie la internacia finalo de la konkurso estis aranĝata. La finalo estis prezentata sole per virino: Fionnula Sweeney.
Jugoslavio ne partoprenis plu post sia foriro el la EBU. Kompense, la novaj landoj Kroatio, Slovenio kaj Bosnio kaj Hercegovino volis partopreni, kiel kvar aliaj ŝtatoj de la orienta Eŭropo: Hungario, Slovakio, Estonio kaj Rumanio.
La EBU havis problemon: Tro da landoj pri la konkurso. Do oni decidis aranĝi etan antaŭ-selektadon inter ĉi-tiuj landoj. La tri plej bonaj (Kroatio, Slovenio kaj Bosnio-Hercegovino) penetris en la internacian finalon.
Denove Irlando venkis, la kanto In your eyes de Niamh Kavanagh ne restis longe en la memoro de la spektantoj.
7163 Barenboim
7163 Barenboim estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usonaj geastronomoj Eleanor Francis Helin kaj R. Scott Dunbar elde la Observatorio de la Monto Palomar, en la kantono San Diego (Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝi estas nomita en honoro de la argentina-izraela dirigento kaj pianisto Daniel Barenboim. En spirito de paco, li kreis orkestron, kie ludas junaj izraelanoj kaj palestinanoj ; li ankaŭ prenis palestinan pasporton.
NGC 4250
NGC 4250 (aliaj indikoj — UGC 7329, MCG 12-12-5, ZWG 335.9, 7ZW 447, IRAS12150+7105, PGC 39414) estas galaksio en konstelacio Drako.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Marcelo Lipatín
Marcelo Lipatín (n. ) estas urugvaja futbalisto. Li ludis kiel atakanto.
Li futbalis en la Japana Ligo ĉe Yokohama F. Marinos.Aliaj teamoj liaj estis Paris Saint-Germain, Montevideo Wanderers, Defensor Sporting, Coritiba, PAS Giannina, Club América, Bari, Grêmio, Marítimo, Nacional, Trofense kaj J. Malucelli.
Paracatu
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Noroeste de Minas (do "Nordokcidento de Minas-Ĝerajso") kaj estas la administra centro de samnoma mikroregiono Paracatu. Laŭ la stato de en la komunumo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Eksteraj ligiloj
<!-- Eble utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
Novaĵoj http://www.paracatu.mg.gov.br
Dardilly-le-Jubin (stacidomo)
Depost septembro 2012, la stacidomo estas priservata de Tramtrajno de Liono.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Paray-le-Monial - Givors-Canal (775000).
Ormea
Ormea estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Piemonto kaj al la provinco Cuneo. Najbaraj komunumoj estas Alto, Armo (IM), Briga Alta, Caprauna, Cosio di Arroscia (IM), Frabosa Soprana, Garessio, Magliano Alpi, Nasino (SV), Pornassio (IM), Roburent kaj Roccaforte Mondovì. Kristanisma patrono de la komunumo estas la sanktulo Marteno de Tours, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Komunuma festotago estas la katolika Kristokorpa Festo.
Nicolae Paulescu
Nikolao Konstantino Paŭlesko (1869-1931) estis rumana spirita filozofo, fiziologo, profesoro pri fiziologio en la Universitato pri Farmacio kaj Medicino de Bukareŝto kaj unu el la esploristoj pri la insulino. Li estas konsiderata la patro de la virussema kontraŭjuda faŝisma movado "Garda de Fer" (La fera gvardio), en Rumanio. Li batalis kontraŭ la "juda danĝero", aludante en siaj skribaĵoj ke la judoj estas popolo genetike degenerinta provanta trompi kaj veneni la rumanan popolon pere de alkoholismo kaj aliaj malvirtoj.
Lia nomo leviĝis en 2003, kiam la rumanaj diabetoesploristoj komencis movadon omaĝe al lia persono. Tamen aliaj voĉoj altiĝis proteste, disvastigante ke homoj incitantaj al malamo, apogo al persekutado kaj genocido kaj distordas la sciencon per ties politikaj instrumantoj ne devas akceptiĝi nek premiiĝi. Ĉu bone aŭ malbone, liaj malamikoj venkis. En 1916, Nikolao Paŭlesko disvolvis ekstrakton de pankreato kaj elmontris ke ĝi malpliigas la koncentriĝon de la sukero en la sango en diabetaj hundoj. La Unua mondmilito malpermesas al li la daŭrigon de liaj eksperimentoj, tamen nur en 1921 li sukcesis publikigi la rezultojn de siaj esploroj.
Biografio
Li estis la plej maljuna el kvar infanoj de Costache Paulescu kaj Maria Paulescu. Tre frue en siaj lernejaj jaroj li jam elmontris rimarkindajn kapablojn. Ankoraŭ juna li eklernis la francan, latinan kaj la antikvan grekan, tiamaniere ke post kelkaj jaroj li iĝis flua en ĉiuj tiuj idiomoj kaj kapablis legi la latinajn kaj grekajn klasikajn verkojn el la originalo. Li ankaŭ havis kelkajn kapablojn por desegnado kaj muziko krom specialaj inklinoj rilate al natursciencoj, tiel kiel fiziko kaj kemio. Li diplomiĝis en la Gimnazio Mihai Viteazul, en Bukaresto, en 1888.
Aŭtune de 1888, Paŭlesko foriris al Parizo, kie li engaĝiĝis en la medicina lernejo. En Parizo, Paŭlesko estis lernanto de Étienne Lancereaux (1829-1910). En 1897, li diplomiĝis pri medicino, kaj tuj estis indikita kiel asista kirurgo en la Hospitalo Nia Sinjorino de la Konstanta Helpo. En 1900, Paŭlesko revenis al Rumanio, kie li restis ĝis sia morto kiel Direktoro de la Fiziologia Departemento en la Medicina Lernejo de la Universitato de Bukaresto, samkiel Profesoro pri Klinika Medicino en la Hospitalo Sankta Vincento de Paŭlo, en Bukaresto.
Gesiel José de Lima
Gesiel José de Lima (n. ) estas brazila futbalisto. Li ludis kiel mezkampulo.
Nicolae Paulescu
Biografio
Inter la 24-a de aprilo kaj la 23-a de junio 1921, Paŭlesko publikigis kvar dokumentojn por la rumana sekcio de la Societo pri Biologio, en Parizo.
Gesiel José de Lima
Li futbalis en la Japana Ligo ĉe Yokohama F. Marinos. Aliaj brazilaj teamoj liaj estis Santa Cruz, Moto Club, Madureira kaj Vasco da Gama.
Nicolae Paulescu
Biografio
Longa plurpaĝa dokumento pri ĉi-temo - "Esploro pri la Rolo de la Pankreato en la Manĝoasimilado" - estis submetita de Paŭlesko en la 22-a de junio al la Internaciaj Arkivoj pri Fiziologio, en Lieĝo, Belgio, kaj ĝi estis publikigita en eldono de aŭgusto 1921 de ĉi tiu ĵurnalo.
La metodo uzita de Paŭlesko por prepari la pankreatan ekstrakton, tiel kiel publikigita en la "Internaciaj Arkivoj pri Fiziologio", en 1921, estis simila al la procedo priskribita de la usona esploristo Israel Kleiner (1885-1966) en artikolo publikigita en 1919 de la "Ĵurnalo pri Biologia Kemio". Uzante la saman procezon, Kleiner sukcesis elmontri signifoplenajn reduktiĝojn en la koncentriĝo de glukozo en la sango kaj urino post intravejnaj injektoj de siaj ekstraktoj.
4112 Hrabal
4112 Hrabal estas mezgranda malhela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la 25-an de septembro 1981 de la ĉeĥa astronomino Marie Mahrová elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la ĉeĥa verkisto Bohumil Hrabal (1914–1997).
Nicolae Paulescu
La polemiko pri la Nobela premio
En februaro 1922, doktoro Frederick Banting (1891-1941) kaj la biokemiisto John Macleod (1876-1935) el la "Universitato de Toronto", Kanado, publikigis sian dokumenton pri bonsukcesa uzo de malsimila, alkohol-baza pankreata ekstrakto por normaligo de la niveloj de la sangosukero (glukozemio) en homa paciento, iu junulo.
Dum Paŭlesko patentigis sian teknikon en Rumanio, nenia klinika uzo rezultis el liaj eksperimentoj, pro tio ke la salekstrakto ne povis uzati en homoj. La laboro publikigita de Frederick Banting, Charles Best (1899-1978) kaj John Macleod reprezentis la injekton de purigita [[Insulino|insulinekstrato, aplikitan en diabetan individuon, kiu pliboniĝis pri la simptomoj de la malsano. Ne surprize, Banting kaj MacLeod ricevis la Nobel-Premion 1923 pri Fiziologio kaj Medicino pro la malkovro de la insulina traktado.
Profesoro Ian Murray estis aparte aktiva en siaj klopodoj por korekti "la historian eraron" kontraŭ Paŭlesko. Murray estis profesoro pri fiziologio en la Kolegio Andersono pri Medicino, en Glasgovo, Skotlando, direktoro de la departemento pri Metabolaj Malsanoj ĉe altranga hospitalo de Glasgovo, kaj vic-prezidanto de la "Brita Asocio pri Diabeto" kaj fondinta membro de la Internacia Diabeta Federacio. En artikolo de la jaro 1971, la Ĵurnalo de la Historio pri Medicino kaj Aliancitaj Sciencoj, Murray skribis:
Kritikoj
Paŭlesko estis kritikata pro sia politika aktiveco centrita en antisemitismaj vidpunktoj, kiuj estis publikigitaj same en artikoloj tiel kiel "La komploto juda-framasona kontraŭ la rumana nacio" (eldirita en sia libro "Filozofa fiziologio: La hospitalo, la korano, la talmudo, la kahalo kaj la framasonismo . Li asociiĝis al Aleksandro Kuza (1857-1947) kaj vaste skribis por lia ĵurnalo "Apărarea Națională".
En "Degenerarea rasei jidănești" (Degenerado de la juda raso, 1928), Paŭlesko asertis ke "judoj estas degeneraj pro tio ke ilia cerbo estas malpli peza ol tiuj de arianoj". Li elstarigis kiel malpli pezaj cerbuloj la Nobel premiitoj Anatole France, Albert Einstein kaj Henri Bergson.
Muzeo pri vitra arto (Lauscha)
La Muzeo pri vitra arto (germane: Museum für Glaskunst) troviĝas en Lauscha, Straße des Friedens nr 46.
Muzeohistorio
La muzeo pri arta vitro en Lauscha estas la plej malnova speciala muzeo pri vitro en tuta Germanlando. Ĝi estiĝis post ekspozicio okaze de la 300-a datreveno setla de la vitroblovistoj en Gera (1897). Malfermite en la desegnosalono de la en 1897 fondita Goethe-lernejo, la ekspozicio translokitis poste en la Malnova lernejo. Tie ĝi restis ĝis 2013. Temas pri trabfakaĵo, konstruita en 1849 kaj kun ardeza teĝajo, kiel estas tipe por la regiono. Samloke ekde 1904 estis ankaŭ arta kaj metia lernejo.
Post translokiĝo de la lernejo alien en la 1930-aj jaroj, la muzeo eksterniĝis sur la tuta konstruaĵo. Tiutempe ankaŭ la nomo Muzeo pri vitra arto akiris ĝeneralan aprobon. Jam tiam oni intencis fari muzeon kiu ĝenerale traktu la temon de vitro. Krome ĉiuj sferoj de industria, metia kaj arta produktado kaj prilaborado estu konsideritaj. La fokuso ja metiĝu pri la regiona produktado, sed ne nur.
Kiel ununura speciala muzeo pri vitro en GDR ĝi ege gravas ene de la Respubliko kaj ekstere.
Nicolae Paulescu
Omaĝoj
Paŭlesko mortis en 1931, en Bukaresto. Li estis sepultita en la Tombejo Bellu.
En 1990, li estis elektita postmorte membro de la Rumana Akademio.
Nicolau Tolentino de Almeida
Biografio
Nicolau Tolentino de Almeida estis filo de D-ro José de Almeida Soares, advokato de la "Casa da Suplicação" ("Tribunalo de la Potugala Kortumo"), en Lisbono, kaj lia edzino Ana Teresa Fróes de Brito, ambaŭ devanantoj el Ourém. Li studis en la Fakultato pri Juro de la Universitato de Koimbro inter 1760 kaj 1770 kaj en 1765 li estis nomumita reĝa profesoro pri retoriko.
Nicolae Paulescu
Omaĝoj
En la 3-a de marto 1993, la Instituto pri Diabeto, Nutrado kaj Metabolaj Malsanoj, en Bukaresto, ricevis la nomon de Nikolao Paŭlesko liaomaĝe, far la Ministerio pri Sano, per iniciativo de Prof. Iulian Mincu.
Nicolau Tolentino de Almeida
Biografio
Nekontenta kun la posteno, li estis nomumita en 1780 al nova funkcio en la "Sekretariejo pri Ŝtato de la Negocoj de la Regno". Li ricevis la favorojn de la vesto de kavaliro de la Ordeno de Santiago da Espada, kavaliro de la Ordeno de Kristo kaj fine nobela kavaliro de la Reĝa Domo. Li renkontis gravajn financajn problemojn post la translokigo de la portugala kortumo al Rio-de-Ĵanejro en 1807 kaj mortis sola kaj fraŭla en la aĝo de sepdek jaroj en Lisbono.
Nicolae Paulescu
Omaĝoj
En la 27-a de junio 1993, en Cluj-Napoca, poŝtmarko estis dediĉita omaĝe al Paŭlesko por memorfesti la Monda Tago kontraŭ Diabeto. Paŭlesko same estis honorigita per poŝta stampado farita de la rumana registaro, en 1994. La stampo estas unu en kunaĵo da sep stampoj omaĝante la eminentaj rumanoj.
En 2005, la Plenuma Estraro de la Internacia Diabeta Federacio decidis ke, "la Internacia Diabeta Federacio ne estas asociita al Nikolao Paŭlesko kaj okazus nenia prelego pri Paŭlesko en la Monda Diabeta Kongreso, en kazo de ajna petoricevado."
Nicolau Tolentino de Almeida
Biografio
Li komponis sonetojn, odojn, memorialaĵojn kaj satiraĵojn per ironia kaj komika tono pri la malgraveco de kutimoj kaj tradicioj, la alligo al aspektoj kaj ĉiutagaj malvirtoj. Li ankaŭ verkis omaĝojn al personoj en potencaj pozicioj, kies protekton li bezonis. Lia stilo karakteriziĝas per simpleco kaj proksimiĝas al popularaj kaj interparolaj formoj, kiuj diferencigas lin el la tiama pretendema kaj grandioza novklasika poezio. Li publikigis kolekton titolitan "Obras poéticas" en 1801.
Muzeo pri vitra arto (Lauscha)
Kolektoj
Videblas jenaj vitraĵoj: arbara vitraĵo, kortega/burĝa vitraĵo por reprezentado, vitraj perloj, vitraj okuloj, ludiloj, teknikaj vitraĵoj. Unu salono dediĉas sin ekskluzive al la ornamaĵoj vitraj de kristnaskarboj. En historia ateliero eblas bone bildigi al oni la produktadon de kristnaskaĵoj vitraj.
Nicolae Paulescu
Vidu ankaŭ
<Gallery> Blue_circle_for_diabetes.svg| Diabeto Insulin.jpg| Insulino Antisemiticroths.jpg| Antisemitismo Etienne_Lancereaux.jpg| Étienne Lancereaux (1829-1910) Paul_Langerhans_1878.jpg| Paul Langerhans (1847-1888) Josef_von_Mering_2.jpg| Joseph von Mering (1849-1908) A.c_cuza.jpg| Aleksandro Kuza (1857-1947) Minkowski.JPG| Oskar Minkowski (1858-1931) Insulin.jpg| Georg Ludwig Zuelzer (1870-1949) Eugeneopie1903.jpg| Eugene Lindsay Opie (1873-1971) J.J.R._Macleod_ca._1928.png| John Macleod (1876-1935) Insulin.jpg| Israel Kleiner (1885-1966) Fredrick_banting.jpg| Frederick Banting (1891-1941) J._B._Collip_in_his_office_at_McGill_University_ca._1930.png| James Bertram Collip (1892-1965) Logo_of_the_Romanian_Academy.png| Ion Pavel (1897-1991) C._H._Best_ca._1924.jpg| Charles Best (1899-1978) Arne_Tiselius.jpg| Arne Tiselius (1902-1971) Bowl Of Hygieia by David.svg| Nicolae Cajal (1919-2004) The_Thinker,_Rodin.jpg| Jean-François Mattéi (1941-2014) </Gallery> </Center>
Muzeo pri vitra arto (Lauscha)
Kolektoj
La muzeofarintoj ankaŭ ne forgesis detali atenti la ekonomian, poltikan, socialan kaj arthistorian evoluojn de Turingio.
Literaturo
Museumsverband Thüringen (eld.): Museen in Thüringen, Edition Leipzig 2006, ISBN 978-3-361-00612-0, p. 112-113
1869 Filokteto
1869 Filokteto estas troja asteroido kiu orbitas proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Jupitero-Suno, el al grupo tiel nomata "Greka Tendaro".
Malkovro
Fotita la 24-an de septembro 1960 de la usona astronomo Tom Gehrels per la Schmidt-teleskopo de 48 coloj (122 cm) de la Observatorio de la Monto Palomar, ĝi estis malkovrita de la geedzoj Cornelis Johannes van Houten kaj Ingrid van Houten-Groeneveld, de la observatorio de Leiden, post ekzameno de la senditaj en Nederlandon en la kadro de la Palomar–Leiden survey.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de Filokteto, amiko de de Heraklo kaj greka batalanto en la Troja milito, kiel volas la regulo doni nomojn de grekaj batalantoj al la korpoj de la punkto L4.
La Forêt-Fouesnant
(jen france, bretone Ar Forest-Fouenant) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Finistère (jen france, Penn-ar-Bed), en la regiono Bretonio (Bretagne, Breizh). Fine de en la komunumo vivis.
William L. Shirer
William L. SHIRER (naskiĝis en Ĉikago la 23-an de februaro 1904; mortis en Bostono la 28-an de decembro 1993) estis usona ĵurnalisto kaj aŭtoro. Li funkciis kiel ĵurnalisto en nazia Germanio kaj partoprenis en radielsendoj ĝis fino de 1940. Li laboris por Edward R. Murrow kaj por CBS. En 1961, Shirer publikigis The Rise and Fall of the Third Reich (angle "Leviĝo kaj malleviĝo de la Tria Regno"), kiu gajnis National Book Award-premion.
Nefikcio
La lasta estas kompilo de la radielsendoj de Shirer por CBS (ISBN 1-585-67279-3).
Militoj de Germana Unuiĝo
La Militoj de Germana Unuiĝo estis tri militaj konfliktoj kondukintaj al la kreo de la Germana Imperiestra Regno en la jaro 1871. Temas pri la Dania-Germana Milito okazinta je 1864, la Prusia-Aŭstria Milito de 1866 kaj la Francia-Prusia Milito de 1870 kaj 1871.
Dania-Germana Milito
La unua el la tri militoj estis batalata inter Danujo kaj la germanaj ŝtatoj Aŭstrujo kaj la Reĝlando Prusjuo. La konflikta temo estis la du regionoj Ŝlesvigo kaj Holstinio, kiuj fluktuis inter Danujo kaj la germanaj ŝtatoj, kaj kiuj intencis akiri pli da nacia suvereneco. Ekde 1815, sekve de la Viena Kongreso, Holstinio apartenis al la Germana Federacio, kiu estis tre loza alianco inter ĉiuj germanaj landoj, kies dominantaj potencoj estis Prusujo kaj Aŭstrujo. Post la Ŝlesvig-Holstinia milito de 1848 ĝis 1851, la regionoj akiris pli da sendependeco ene de la dana ŝtato. Aŭstrujo kaj Prusujo tamen volis, ke Ŝlesvigo kaj Holstinio apartenu al la germana flanko.
La 1-an de Februaro 1864, prusaj kaj aŭstraj trupoj atakis Danujon. Kiam la federaciaj soldatoj venke batalis ĉe la Düppeler Schanzen en Aprilo 1864, kio fakte jam igis la germanojn la venkantoj en la milito, en Prusujo kaj Aŭstrujo ekflamis esperoj de germana naciismo. Post kiam paca pakto ne povis esti atingata, prusaj soldaatoj okupis la insulon Alsen, kiu estis strategie grava por Danujo. Fine, la 30-an de Oktobro 1864, la danoj transdonis Ŝlesvigon, Holstinion kaj Lauenburg al la germanaj landoj kadre de la Paco de Vieno. Aŭstrujo kaj Prusujo inter si decidis pri la administracio de la akirataj teritorioj la 14-an de Aŭgusto 1865 en la Konvencio de Gastein. Laŭ ĝi, Prusujo administris Ŝlesvigon, Holstinio iĝis regiono sub aŭstra administracio kaj Lauenburg estis ekde tiam regata direkte de la prusa reĝo Vilhelmo la 1-a.
Prusia-Aŭstria Milito
La dua milito kondukinta al la germana unuiĝo estis inter Prusujo kaj Aŭstrujo, kiuj ambaŭ volis posedi kaj Ŝlesvigon kaj Holstinion, do ankaŭ la parton de la alia. Krome, jam de longe ekzistis malamikecoj inter Aŭstrujo kaj Prusujo pri la dominanteco en la germana politiko. Fine, Aŭstrujo havis sur sia flanko la trupojn de la Germana Federacio, kiun ĝi estris. Post kiam Prusujo tamen venkis en la milito, la Federacio, al kiu Prusujo estis apartenanta antaŭ la milito, estis dissolvata. Ĝin anstataŭigis la Nordgermana Federacio, kiu nun estis estrata de Prusujo kaj kiu ne inkludis Aŭstrujon nek la aliajn sudgermanajn ŝtatojn. En la Paco de Prago (1866), oni ankaŭ decidis ne plue malbone trakti Aŭstrujon, por ke oni povu alianciĝu kun ĝi en estonteco.
Francia-Prusia Milito
En la fina, la tria milito de germana unuiĝo, Prusujo batalis kontraŭ Francujo. La militon ekis postulo de la franca imperiestro Napoleono la 3-a, ke neniam hohencolerna (prusa) noblulo iĝu reĝo de Hispanujo, kies trono estis vakanta tiutempe. Post kiam la prusa reĝo informis la francan diplomaton, ke li ne povu ĵuri je neniama surtronigo de iu prusa noblulo, la hohencolerna kandidato por la trono informis la reĝon, ke li jam malakceptis la oferton el Hispanujo, ke li iĝu ties nova ŝtatestro. Sekve, la prusa reĝo lasis serviston diri al la diplomato, ke la afero estu finata kaj ke li “ne plu devus ion ajn diri al sinjoro diplomato”. Kiam Otto von Bismarck, ĉefministro de Prusujo, ricevis depeŝon, en kiu prusa oficisto priskribis ĉi-ĉion, li iomete ŝanĝis la enhavon de tio, kion la reĝo estis dirinta al la diplomato: Bismarck forigis la fakton, ke la reĝo estis ricevinta la mesaĝon de la trona kandidato, ke tiu jam malakceptis la tronon, do la depeŝo aspektis tiel, ke la reĝo ne kapablus ĵuri por eterne, ke neniam iu pruso iĝu hispana reĝo, kaj ke li “ne plu devus ion ajn diri al sinjoro diplomato”. Tiun depeŝon publikigis Bismarck, kiu provis provoki la Francan nacion.
Bismarck sciis, ke Napoleono la 3-a havis politikajn problemojn en Parizo, kaj do estis optimisma pri prusa venko en kazo de milito kontraŭ Francujo. Provokinte Francujon en la menciita depeŝo, kiu konatiĝis kiel depeŝo de Ems laŭ la kuracloko de la Vilhelmo la 1-a, Napoleono deklaris militon kontraŭ Prusujo. En ĝi, la germanaj landoj batalis kontraŭ Francujo kaj spirito de nacia supereco estiĝis. Post kiam Francujo estis superata de la germanoj, Bismarck uzis la naciisman humoron por unuigi ĉiujn germanajn teritoriojn. Li skribis leteron al la reĝo Ludoviko la 2-a, kies lando Bavario estis plej influa en la sudo de Germanujo, por konvinki lin per mona donaco, ke li konsentu al la proklamo de Vilhelmo la 1-a kiel Germana Imperiestro. Ludoviko konsentis kaj oni proklamis la Germanan Regnon en la Palaco de Versajlo, kie dum longa tempo regis la francaj reĝoj ĝis la franca revolucio de 1789.
Walter Mehring
Walter MEHRING (naskiĝis la 29-an de aprilo 1896, mortis la 3-an de oktobro 1981) estis germana verkisto. Li estas rigardata unu el la plej gravaj satiristoj de la Vajmara Respubliko.
Vivo
Kiel filo de kantistino kaj la publicisto Sigmar Mehring li naskiĝis en Berlino. De 1914 ĝis 1915 li studis arthistorion en Berlino kaj Munkeno, ekde 1915 li publikigis unuajn verkojn en la ekspresionisma ĵurnalo Der Sturm.
De 1916 ĝis 1918 li soldatservis en la Unua Mondmilito. Poste li aniĝis al la Berlina dadaisma movado, kaj ekde 1920 li laboris por diversaj politikaj kabaredoj.
De 1921 ĝis 1928 Walter Mehring laboris kiel korespondanto de germanaj gazetoj en Parizo, poste li revenis al Berlino. Ĉefe per satiraj poemoj kaj kanzonoj li atakis la politikon siatempan, kio lin famigis, sed ankaŭ elvokis akran kritikon. Lia dramo Der Kaufmann von Berlin (= La komercisto de Berlino) el la jaro 1929, kiu primokis la gajnantojn de la tiutempa inflacio, eĉ kaŭzis skandalon.
Walter Mehring frue avertis pri la danĝero de la naziismo, kaj la nazioj reagis malpermesante liajn verkojn. En 1933 Mehring elmigris, unue al Francio, poste al Usono. En 1953 li revenis al Eŭropo, vivis interalie en Munkeno, kaj en Zuriko, kie li en 1981 mortis.
Gyöngyöstarján
Situo
Gyöngyöstarján situas en valo de rojo, fine de mallonga sakovojo. Gyöngyös troviĝas 7, Parád kaj Pásztó po 21, Hatvan 27 km-ojn.
Historio
Gyöngyöstarján estis loĝata dum la bronzepoko. Dum la mezepoko la vilaĝo akiris rangon kampurbo. La loĝantaro okupiĝas precipe pri vinkulturo. Konataj vinejoj estas de Szőke (sOke) kaj de Ludányi (ludAnji). Vilaĝservoj estas lernejo, infanĝardeno, poŝto.
Preĝejo Mario Magdaleno (Simaság)
La Preĝejo de Pentinta Mario Magdaleno estas religia Monumento historia en Hungario, en vilaĝo Simaság, en la vilaĝocentro.
Historio
Tiu preĝejo estis menciita jam en 1338. Ĝi estis trakonstruita en 1754, poste en 1800 ĝi barokiĝis. En 2010 la ekstera parto renoviĝis helpe de Eŭropa Unio.
Konstruaĵo
La konstruaĵo situas en korto. Antaŭ la fasado staras skulptaĵoj pri Stefano la 1-a (Hungario) kaj Ladislao la 1-a (Hungario). La fasado mem komenciĝas per kvadrata turo (malsupre kun situas la enirejo). La sanktejo ekstere mankas, nur la navo estas videbla. Malgranda sakristio ligiĝas al la navo.
Laminario
Laminario (昆布 Kombu, ankaŭ nomata dashima (다시마 dasima) aŭ haidai (ĉine: 海帶 pinjino=Hǎidài), estas manĝebla fuko, ĝenerale manĝita en Orienta Azio. Plejparto de laminario estas de la specio Saccharina japonica (Laminaria japonica）, amplekse kultivata sur ŝnuroj en la maroj de Japanio kaj Koreio. Super 90 procento de japana laminario estas kultivata, plejparte en Hokajdo, sed ankaŭ en la fora sudo kiel la Enlanda Maro de Seto.
Paŭlo Erdős
Paŭlo ERDŐS, hungare Erdős Pál, (naskiĝis la 26-an de marto 1913 en Budapeŝto, kaj mortis la 20-an de septembro 1996 en Varsovio) estis hungar-juda matematikisto kaj nombroteoriisto, kies speciala fako estis la prima teoremo (vidu primoj).Paŭlo Erdős estis unu el la plej produktemaj matematikistoj nuntempaj kaj produktis ĉirkaŭ 1500 matematikajn artikolojn, kio estis pli multaj ol iu ajn alia matematikisto ekde Euler. Paulo Erdős estis konata kiel ege ekscentra persono kiu vivis ekskluzive por la matematiko.
Li estis ano de Hungara Scienca Akademio kaj li ricevis ekzemple premion Kossuth.
En 1983/1984 li estis premiita la Wolf-Premio pri Matematiko.
Sveda kornuso
Sveda kornuso (nano-kornuso, Cornus suecica) estas specio de florplanto en la genro Cornus (kornusoj), indiĝena al malvarmetaj temperitaj kaj subarktaj regionoj de Eŭropo kaj Azio, kaj ankaŭ loke en ekstrema nordorienta kaj nordokcidenta Nordameriko.
Tiuj plantoj estas herbecaj arbustoj kreskantaj ĝis 5–15 cm altaj, kun malmultaj paroj de kaŭlaj folioj en kontraŭaj paroj, 2–4 cm longaj kaj 1–3 cm larĝaj. La floroj estas malgrandaj, malhelviolkoloraj, produktitaj en densa umbelo kiu estas ĉirkaŭita de kvar okulfrapaj blankaj petal-similaj brakteoj 1-1.5 cm longaj. La frukto estas ruĝa bero.
Habitato & Vivejo: Malseka arbaro & ŝtonoj; preskaŭ ĉirkaŭboreala. En Nordameriko, la specio estas trovebla en Alasko (Usono) kaj Brita Kolumbio (Kanado), kaj ankaŭ orienta Kanado (Labradoro, Nov-Brunsviko, Novlando, Nov-Skotio, kaj Kebekio), same kiel Gronlando, sed estas forestanta en la meza regiono.
Kie Cornus canadensis, arbarspecio, kaj Cornus suecica, marĉospecio, kreskas proksime unu de la alia en iliaj interkovraj vivejoj en Alasko, Labradoro, kaj Gronlando, ili povas hibridiĝi per kruc-polenado, produktante plantojn kun mezaj karakterizaĵoj.
Liĥtenstajna stepkoko
La Liĥtenstajna stepkoko (Pterocles lichtensteinii) estas specio de birdo de la familio de Pterokledoj. KAj la komuna nomo kaj la latina scienca nomo devenas el germana zoologo Martin Lichtenstein.
Disvastiĝo kaj subspecioj
Ĝi troviĝas en sahara kaj nordorienta Afriko, nome en Maŭritanio, Maroko, Okcidenta Saharo, Niĝero, Senegalo, Alĝerio, Ĉado, Libio kaj Malio kiel la subspecio Pteroclides l. targius, en Sudano, Ĝibutio, Eritreo, Etiopio, Somalio, Ugando kaj Kenjo la subspecio P.l. sukensis, en Egipto, en Mezoriento, nome Israelo kaj Jordanio la nomiga subspecio P.l. lichtensteinii, en Jemeno la subspecio P.l. ingramsi kaj en Omano, suda Saŭdarabio, Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj kaj kelkaj pli orientaziaj landoj kiel Afganio, Irano, Irako kaj en Pakistano la subspecio P.l. arabicus.
Aspekto
Temas pri mezgranda birdo 22 ĝis 26 cm longa kaj 175-250 g peza la masklo kaj 190-230 g la ino (plej malgranda inter stepkokoj), de tre kamufla kaj striita plumaro kaj sufiĉe da diferencoj inter ambaŭ seksoj. Okulringo estas flava kaj beko estas ruĝeca. La masklo montras en la kapo rimarkindan bildon de kvin strioj aŭ partoj (du nigraj kaj tri blankaj), nome antaŭfrunto superbeka blanka, poste nigra strio, poste blanka strio de antaŭokulo al la alia, poste nigra strio de okulo al la alia kaj poste blanka pli eta makulo post ĉiu okulo; la malantaŭa krono kaj nuko estas jam nigroblanke striitaj, kiel subokula vizaĝo, kolo, dorso kaj ventro. En brusto estas sablokolora zono kun centra kaj suba nigraj strioj. La ino montras kelkajn blankecajn partojn en kapo, sed ĝenerale estas pli striita. Junuloj estas similaj al inoj, sed eĉ pli striitaj; poste en maskloj aperas la fruntaj kaj la brustaj strioj.
Medio
Ili preferas sekajn, ŝtonajn ebenaĵojn, kie estu malmulte da vegetaloj kaj kie ili povu kamufliĝi akurate.
Kutimoj
Tiu specio estas sufiĉe socia kaj gregema, sed ne en grandaj grupoj, nur ĝis 300 individuoj en Omano. Ili estas loĝantoj, sed moviĝas iome en kelkaj regionoj. Ili estas noktaj, ĉar flugas trinki post la krepusko aŭ antaŭ mateniĝo. Dumtage restas ĉe la umbro aŭ foje serĉas manxgaĵojn. Ili manĝas grejnojn ĉefe de la gumarbo aŭ de asfodeloj, de arboj de la genroj Prosopis aŭ Mesembryanthemum. Ankaŭ insektojn, ĉefe koleopteroj, formikoj, kaj iliaj larvoj.
Reproduktado
La nestos estas engrunda trueto inter maldensega plantaro, ĉe deklivoj preferinde anstataŭ ebenaĵo kaj foje proksimege de loĝejoj; foje proksime de aliaj paroj. Malkiel aliaj stepkokoj, ili se oni ĝenas ilin, ekflugas kaj ekmarŝas. La ino demetas 2 aŭ 3 ovojn, kiujn kovas ambaŭ gepatroj; la masklo dumnokte, krome li alportas akvon kaj zorgas idaron, kiu estas frumatura kaj tuje elnestiĝas.
Malsuprasoraba muzeo (Cottbus)
Interesa Malsuprasoraba muzeo (sorabe: Serbski muzej, germane: Wendisches Museum) troviĝas en Cottbus, Germanujo (Mühlenstraße 12). Temas pri la centra dokumentada ejo de tiu ĉi oficiale agnoskita minoritato en Germanujo traktante la kulturon kaj historion de la soraboj en Malsupra Luzacio. Kuratoras (stato de 2022) Martina Noack, Christina Kliem kaj Steffen Krestin.
Historio
Fermita estis la muzeo ekde la 1.1.2016 por radikaj aliaranĝoj; anstataŭe oni metis eksponaĵojn samteme en la Urban muzeon. Reinaŭguro okazis en la 28.10.2020 malmultajn tagojn post neceso de nova fermiĝo pro la kronvirusa epidemio.
En sia nuna formo ekzistas nia kolekto ekde 1994 baziĝante sur en 1908 ĉe regionhistorimuzeo en Cottbus estiĝinta kamparana elmontrada ĉambro. Ĝi daŭre ekzistis ĝis 1945. Post la Dua mondmilito ĝi pereis.
Dum GDR-tempo aranĝitis en 1980 muzeo pri malsuprasoraba literaturo ĉe Kastelo Branitz; unue kiel daŭra ekspozicio poste kiel migra. Mallonge poste ĝi bedaŭrinde metitis en arkivejon. Post 1985 elpensitis - inspirite de la arkiveja posedostoko - nova ekzpozicio. Estis la celo kaj montradi literaturaĵojn kaj liveri informojn pri soraba muziko, kamparanaj kutimoj kaj moroj kaj lokaj aferoj de vidaj artoj. Gazeta kaj libra datenaroj estu je publika dispono por plikonatigi tiun ĉi kulturon.
Multe da klopodoj en la 1980-aj jaroj kaj malantaŭ Turniĝo ebligis en la 3.6.1994 la malfermon de la nuna muzeo.
Alia muzeo (suprasoraba) institucio troviĝas en Bautzen kiu nomiĝas Soraba muzeo.
Sinprezento nuna
Krom daŭra ekspozicio oni aranĝis en la 15 muzeĉambroj pli ol 40 nedaŭraj specialaj elmontradoj pri diversaj temoj. Ĉiuj memkompreneble estis dulingvaj germane-sorabe! Muzee oni atentu ankaŭ pri la plej granda kolekto da malsuprasorabaj tradicivestaĵoj (Spreewaldtracht).
Nikolaus Lenau
Nikolaus LENAU [NIkolaŭs lenaŭ] (naskiĝis la 13-an de aŭgusto 1802 en Csatád, tiutempe Hungario, nuntempe Lenauheim, Rumanio, mortis la 22-an de aŭgusto 1850 en Oberdöbling, nuntempe apartenanta al Vieno) estis aŭstra poeto. Lia reala nomo estis Nikolaus Franz NIEMBSCH, Edler von Strehlenau.La lirika verkaro respegulas la profundan melankolion de la aŭtoro, lian solecon kaj lian internan maltrankvilon. Priskriboj de aŭtunaj arbaroj, pintaj rokoj, vastaj stepoj estas oftaj motivoj. Al tiu ĉi animstato certe kontribuis spertoj kiel seniluziiga vojaĝo al Usono (1832-1833) kaj la longjara malfeliĉa amo al edziniĝinta virino. Siajn lastajn ses vivojarojn Nikolaus Lenau pasigis en frenezulejo.
En Esperanto aperis
Kaneja kanto; Vintronokto / trad. Guido Holz
En: Übertragungen = Tra(nskon)dukoj. - Messkirch: Gmeiner, 1988. - p. 46-47
La poŝtiliono ; Der Postillon; Kanokantoj ; Schilflieder / Trad. Frieda Feichtinger, Ernst Werner.
En: Austria antologio ; p. 46-51, kajeroj 1-4
La tri ciganoj ; Die drei Zigeuner / Nikolaus Lenau (1802-1850). Trad. Frieda Feichtinger. - En: Austria antologio; p. 2-3, kajeroj 11-15
Vana neniaĵo; La tri indianoj. - En: Tutmonda sonoro / Eld.: Kálmán Kalocsay; p. 390-392, vol. 2
IPhone 4
iPhone 4 estas poŝtelefono kiu estis dizajnita kaj surmerkatigita fare de Apple. Laŭ kelkaj famuloj, la iPhone 4 unue estis rivelita la 7-an de junio 2010, ĉe Worldwide Developers Conference de Apple en San Francisco, kaj estis liberigita la 24-an de junio 2010, en Usono, Anglio, Francio, Germanio kaj Japanio. Ĝi estas la 4-a generacio de iPhone, sukcedante la 3GS kaj antaŭante la tre similan 4S.
iPhone 4 enkondukis novan hardvardezajnon en la iPhonlinio, la ĉefoficisto de kiu Apple Steve Jobs elmontris kiel la plej maldika dolortelefono en la mondo tiutempe; ĝi konsistis el neizolita rustorezistaŝtala kadro kiu duobliĝas kiel anteno, kun internaj komponentoj troviĝis inter kemie fortigita aluminosilicat vitro. iPhone 4 ankaŭ lanĉis la novan alt-rezolucian "Retin-Ekranon de Apple"; konservante la saman fizikan grandecon kaj ekranrezolucion kiel ĝiaj antaŭuloj, ĝia likvokristala ekrano havis pikseldensecon de 326 pikseloj je colo. iPhone 4 ankaŭ lanĉis A4 de Apple sistemo-sur-peceto, kune kun iOS 4 - kiu precipe lanĉis multitasking-funkciecon kaj la novan FaceTime de Apple videoretbabil servo. iPhone 4 ankaŭ estis la unua iPhone se temas pri inkludi front-fruntaal fotilon, kaj la unua se temas pri esti liberigita en versio por CDMA retoj, finante la periodon de AT&T kiel la ekskluziva aviad-kompanio de iPhonproduktoj en Usono.
Ĝi estis sukcedita kiel la frontmontra dolortelefono de Apple en 2011 per iPhone 4S; tamen, la 4 daŭris en produktado ĝis 2013.