cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ruĝgorĝa kolimbo
Reproduktado kaj survivado
La Ruĝgorĝa kolimbo estas monogama specio kiu formas longdaŭrajn parligojn. Ambaŭ seksoj konstruas la neston, kiu estas neprofunda skrapaĵo (aŭ foje platformo el koto kaj vegetaĵaro) kovrita per vegetaloj kaj foje per kelkaj plumoj, kaj situanta ĉe duonmetro el la bordo de malgranda lageto. La ino demetas du ovojn (kvankam oni registris ankaŭ ovokvantojn de 1–3 ovoj); ili estas kovataj dum 24–29 tagoj, ĉefe fare de la ino. La ovoj, kiuj estas verdecaj aŭ olivec-brunecaj makulitaj je nigra, estas 75x46 mm kaj havas mason de 83 g, el kio 8% estas ŝelo. La kovado ekas tuj post la demeto de la unua ovo, tiele ke ili eloviĝas nesamtempe. Se oni perdas ovaron (pro predado aŭ inundo, ekzemple) antaŭ la eloviĝo, la Ruĝgorĝa kolimbo kutime demetas duan ovaron, ĝenerale sur nova nesto. La junuloj estas frumaturaj tuj post eloviĝo: lanugaj kaj movokapablaj havante malfermajn okulojn. Ambaŭ gepatroj nutras ilin per malgrandaj akvaj senvertebruloj dekomence, kaj poste per malgrandaj fiŝoj dum 38–48 tagoj. La gepatroj plenumas trompoceremoniojn por malproksimigi predantojn for el la nesto kaj la idoj. Ornitologoj malkonsentas ĉu la plenkreskuloj portas siajn idojn surdorse dumnaĝe kaj kelkaj asertas, ke ili faras tion, dum aliaj defendas la malon.
En naturo, la plej aĝa konata Ruĝgorĝa kolimbo vivis dum pli ol du jardekoj; ĝi estis trovita, oleita kaj mortinta, sur strando en Svedio 23 jarojn kaj 7 monatojn post ĝi estis ringita.
Konservostatuso kaj minacoj
Kvankam la Ruĝgorĝa kolimbo ne estas tutmonde minacata specio, ĉar ĝi havas grandan populacion kaj enorman teritorion, ŝajne estas populacioj kiuj malpliiĝas. La nombroj kalkulitaj per enketoj de la Fiŝkapta kaj Natura Servo de Usono en Alasko montras populacian malpliiĝon de 53% inter 1971 kaj 1993, ekzemple, kaj la nombroj falis ankaŭ en kontinenta Eŭropo. En Skotlando aliflanke la populacio pliiĝantis je ĉirkaŭ 16% inter 1994 kaj 2006, laŭ enketoj fare de la RSPB kaj de la Scottish Natural Heritage. En 2002, Wetlands International ĉirkaŭkalkulis tutmondan populacion de 490,000 al 1,500,000 individuoj; la tutmonda populacitendenco ne estis kalkulita.
La Ruĝgorĝa kolimbo estas specio al kiu aplikiĝas la Interkonsento pri la konservado de migrantaj akvobirdoj de Afriko-Eŭrazio (AEWA); en Ameriko ĝi estas protektita de la Traktato de Migrantaj Birdoj de 1918. Naftoverŝado, habitatodegradado, kaj fiŝkaptaj retoj estas inter ĉefaj minacoj kiun tiu ĉi specio frontas. Ĉar ĝi tendencas migri ĉe la marbordo — ĝenerale ĉe 20 km el tero — tio povus esti damgaxe efika pro la konstruado de ĉemarbordaj ventocentraloj; studoj indikas altan nivelon de evito de ventocentralaj areoj, kvankam mortoj pro rekta frapo kontraŭ la aergeneratoroj ŝajnas nekomunaj. Altaj niveloj de hidrargo en la medio kondukis al reproduktaj malsukcesoj en kelkaj areoj, inklude partojn de Svedio. Studoj en Svedio montris ankaŭ ke ili povus esti tuŝitaj negative de la acidigo de la lagoj, ĉar la fiŝoj kiujn ili predas suferas pro malalta pH. Ĉe reproduktejaj areoj, la Arkta kaj la Ruĝa vulpoj estas ĉefaj predantoj de ovoj, dum la Granda rabmevo, la Parazita rabmevo kaj variaj specioj de mevoj de la genro Larus (inklude speciojn kiaj la Nigramantela mevo kaj la Glacimevo) estas predantoj kaj de ovoj kaj de junuloj.
Oni scias, ke tiu ĉi specio utilis kiel gastiganto por almenaŭ 51 specioj de parazitoj, plej el kiuj estas nematodoj, digenea kaj cestodoj portitaj interne; nur ununura sola specio de laŭso estas konata kiel ekstera parazito. Ĝi foje portas gravajn populaciojn de diatomeoj (mikroskopa fitoplanktono) sur sia ekstera plumaro. La Ruĝgorĝa kolimbo suferas pro birda gripo kaj botulismo de Tipo E, kaj estas regule mortigita pro ingestado de neŭrotoksinoj produktitaj de algara eksplodo nome "ruĝa tajdo". Dum algoflorado de 2007 grandaj nombroj de tiu birdospecio mortis ankaŭ pro hipotermio, post ties plumaroj iĝis hirtigitaj de proteina subprodukto de algoj, kiuj malpliigis la insuligajn efikojn de ties plumaro.
En homa kulturo
Uzita kiel manĝofonto ekde prahistoriaj tempoj, la Ruĝgorĝa kolimbo estas ankoraŭ ĉasata de indiĝenaj popoloj en kelkaj partoj de la mondo nuntempe. Oni kapras kaj birdoj kaj ovojn, foje en gravaj nombroj; dum unu studo en la insulo Igloolik de norda Kanado, 73% el ĉiuj ovoj de Ruĝgorĝa kolimbo demetataj ene de la studita teritorio de 10 km2 dum du reproduktaj sezonoj estis kolektita de indiĝenaj loĝantoj de la insulo. En kelkaj partoj de Rusio, oni uzas tradicie haŭtaĵojn de Ruĝgorĝa kolimbo por fari ĉapelojn kaj variajn vestornamojn, inklude kolringojn. La specio estis ŝlosila ankaŭ por kreomitoj de indiĝenaj grupoj tra la tuta Holarkto. Laŭ la mito — kiu varias nur iomete inter versioj, spite la foje ampleksaj distancoj kiuj separas la grupojn kiuj kreas je ĝi — la kolimbo estis petata de granda ŝamano alporti teron el la marbordo. Tiu tero estis poste uzita por konstrui la mondan sekan teron.
Kelkaj landoj kiaj Aland, Butan, Japanio kaj Komoroj eldonis poŝtmarkojn aperigantajn bildojn de la Ruĝgorĝa kolimbo.
Cronberg
Cronberg estas familia nomo de jenaj personoj:
Werburgh
Werburgh (aŭ Werburga (m. la 3-a de februaro 699) estis anglosaksa sanktulino kaj patronsanktulino de Chester.
Familio
Werbugh estis filino de Wulfhere, reĝo de Mercia de 658 al 675, kaj Ermenilda, filino de Eorcenberht (Kent). Post la morto de Wulfhere Ermenilda iĝis monaĥino kaj fine estis abatino de Ely.
Monaĥino kaj abatino
Werburgh eniris monahinejon dum sia infanaĝo kaj edukiĝis sub sia praonklino Aethelfryth, la unua abatino de Ely kaj antaŭa reĝino de Northumbria. Ŝi subtenis reformojn de la monaĥina vivmaniero tratute Anglion.
Ŝi sekvis siajn praonklinon Aethelfryh, avinon Seaxburh kaj patrinon Ermenilda kiel abatino de Ely.
Morto kaj kanoniziĝo
Werburgh mortis en 699 kaj entombiĝis ĉe Hanbury, Staffordshire.
En 708 ŝia frato Coenred, reĝo de Mercia, decidis reentombigi ŝiajn restaĵojn en pli elstara loko ĉe Hanbury. La korpo estis neputriĝinta, kaj oni konsideris tion mirakla. Tial la tombo iĝis pilgrimcelo kaj ŝi estis venerata kiel sanktulino.
En 875, pro timo ke la vikingoj disrabos la preĝejon de Hanbury, ŝiaj restaĵoj estis reentombigataj ĉe la katedralo de Chester.
NoSoBE
Ĝia fondinto kaj prezidinto estis la nederlanda instruisto Rafel Israels kaj la sekretariino dum la 1970-aj jaroj estis Nora Moerbeek-Bartels.
La nomo intence ne estas NSBE ĉar NSB estis nazia partio antaŭ kaj dum la Dua Mondmilito en Nederlando gvidita de Anton Mussert
Hirokazu Ota
Hirokazu Ota (太田 裕和, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Bellmare Hiratsuka.
BRN
La vorto havas plurajn signifojn:
Villamalea
Villamalea [biljamaLEa] estas municipio en la Provinco Albaceto, sudoriente de Hispanio, en la regiono Kastilio-Manĉo kaj en la komarko Manĉeto aŭ La Manchuela, kun areo de 127,99 km². En 2019 estis 4 027 loĝantoj, laŭ informo de la hispana statistika servo INE. Ĝi estas je 46 km de la provinca ĉefurbo Albacete.
Geografio
Villamalea estas en la nordokcidento de la provinco Albacete kaj la nordo de la komarko lime kun la Provinco Kvenko je averaĝa altitudo	de 740 msm.
Historio
Komence de la 20a jarcento la kacikoj kiuj dominis la vilaĝoj estis la familio Ochando de grandaj terposedantoj. Dum la 1930-aj jaroj la laboristaro estis hegemonie maldekstruloj, nome komunistoj kaj anarkistoj. Same okazis dum la Hispana Enlanda Milito. Komunistoj plutenis influon eĉ dum la epoko de la frankisma diktaturo kaj venkis en la unuaj municipaj elektoj; poste urbestroj estis plej ofte socialistoj.
Ekonomio
La ekonomio de Villamalea estas fundamentata sur la agrikulturo, speciale en la kultivo de la vitoj, olivarboj, migdalarboj kaj cerealoj, kaj malgrandaj fruktoĝardenoj. Estas kooperativo por produktado de vino.
Mirceno
Mirceno aŭ β-mirceno estas olefina natura organika komponaĵo, klasifikita kiel hidrokarbonido, pli precize unuterpeno. La terpenoj estas dimeroj de la izopreno, kaj la mirceno estas unu el la plej gravaj. Ĝi estas komponanto de la esencoleoj en pluraj plantoj samkiel laŭro, kanabo, kanango, mango, timiano, petroselo kaj Vera lupolo. Ĝi estas duonsinteze produktita el la mirto aŭ Myrcia sphaerocarpa, el kiu ĝi prenis ties nomon. Mirceno estas populara kuracilo por diabeto, disenterio, diareo kaj hipertensio.
Ordo-5 kvadrata kahelaro
En geometrio, la ordo-5 kvadrata kahelaro estas regula kahelaro de la hiperbola ebeno. Estas kvin kvadratoj ĉirkaŭ ĉiu vertico. Ĝia simbolo de Schläfli estas {4,5}.
Ferenc Lakits
Ferenc Lakits [lakiĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Lakits Ferenc estis hungara matematikisto, instruisto, astronomo.
Ordo-5 kvadrata kahelaro
Vico de rilatantaj pluredroj kaj kahelaro
La kvadrata kahelaro estas ero de vico de regulaj pluredroj kaj regulaj kahelaroj de la eŭklida kaj hiperbola ebenoj kun verticaj figuroj (4n).
Ferenc Lakits
Ferenc Lakits naskiĝis la  en Pécs. Li mortis la en Graz.
Mirceno
Ĝi estas grava peranto en la produktado de pluraj aromaĵoj. Mirceno estas priskribita kiel posedanto de tera kariofileca odoro, sed ĝi povas esti akrodora en altaj koncentriĝoj, tiel kiel en bieroj kun multe da Vera lupolo. Ne estas surprizo ke la Vera lupolo kaj la kanabo estas kuzoj, kaj ambaŭ estas membroj de la Kanabacoj.
Ferenc Lakits
Biografio
Ferenc Lakits frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris pedagogian diplomon en Reĝa Universitato de Budapeŝto en 1880. Post la diplomo li lernis astronomion helpe de stipendio en Göttingen, Berlin, Bonn. Hejmenveninta li ne trovis laborlokon, fine inter 1882 kaj 1886 li helpis instruadon de István Kruspér en Reĝa Teknika Universitato József, samtempe li instruis en luterana gimnazio, post jaroj en faklernejo. Li laboris ankaŭ ekzemple en MÁV. Dum libertempo li pasis tempojn en observatorio. Li multe okupiĝis pri kometoj, krome li precize konstatis datenojn de la hungara patrujokupo helpe de suna eklipso, kiu estis legebla en kodekso.
Mirceno
Uzoj
Mirceno estas grava peranto en la parfumindustrio. Ĝi posedas agrablan odoron, sed malofte ĝi estas uzata pura. Ĝi estas tre malstabila en la atmosfero, ĉar ĝi inklinas al fotopolimerigo. La specimenoj stabiliĝas per aldono de alkilfenoloj aŭ tokoferoloj. Do, ĝi estas pli uzata kiel peranto en la kemipreparado de odoraĵoj kaj parfumoj tiel kiel mentolo, citralo, citronelolo, citronelalo, geraniolo, nerolo kaj linalolo. Traktado de mirceno kun hidrogena klorido ĝenerale estigas geranilan kloridon, nerilan kloridon kaj linalilan kloridon. Traktado de la mirceno kun acetata acido produktas geranilan acetaton, nerilan acetaton kaj linalilan acetaton. Ĉi-tiu esteroj tiam estas hidrolizeblaj al la korespondaj alkoholoj. Mirceno same povas konvertiĝi al mircenolo, alia aromaĵo trovata en lavendo, pere de hidroaminigo nekatalizita de la 1,3-dieno sekvata de hidrolizo kaj Pd-kataliza forigo de la amino.
Kiel 1,3-dienoj, kaj mirceno kaj mircenolo suferas reakciojn de Diels-Alder, kune kun pluraj duenofiloj tiel kiel akroleino por estigi cikloheksen-derivaĵoj kiuj same estas tre utilaj en la produktado de aromaĵoj.
Farmakologiaj efektoj
Mirceno posedas kelkajn kontraŭdolorajn efektojn, kaj probable ĝi estas respondeca por la kuracigaj proprecoj de la cimbopogona teo. Ĝi posedas kontraŭinflamajn proprecojn pere de la lipido prostaglandino E2. La kontraŭdolora efekto povas esti blokita de la naloksono aŭ iohimbino en musoj, kiu sugestas la peradon de la alfa 2-adrenoakceptanto kun liberigo de endogenaj opioidoj.
Altaj dozoj da mirceno potencigas la barbiturata-induktitan dormon en musoj, kaj tio pligrandigas ties uzon kiel sedativa medikamento. Eble estas pro tio ke Vera lupolo kaj cimbopogono estas uzataj kiel kvietigiloj.
Plantolisto enhavanta mircenon
<Gallery> YosriNov04Pokok Serai.JPG| Cimbopogono Houttuynia_cordata2.jpg| Houtuinio Hanf.jpg|Kanabo Cananga_odorata_Blanco1.221-original.png| Kanango Mango_and_cross_section_edit.jpg| Mango Myrtus_communis.jpg| Mirtacoj Flickr_-_Jo%C3%A3o_de_Deus_Medeiros_-_Myrcia_rostrata.jpg|Mirto Illustration_Laurus_nobilis0.jpg|Nobla laŭro Petroselinum.jpg| Petroselo Thyme.jpg| Timiano Humulus_lupulus.jpg| Vera lupolo Illustration_Verbena_officinalis0.jpg|Verbeno </Gallery>
Vidu ankaŭ
<Gallery> Propenal.svg| Akroleino Kwas_barbiturowy.svg| Barbiturata acido Cyclohexen_-_Cyclohexene.svg| Ciklohekseno Geranial 3D ball.png| Geranialo (+)-Citronellal 3D ball.png| Citronelalo (-)-Citronellol 3D ball.png|Citronelolo Melissa_officinalis_-_K%C3%B6hler%E2%80%93s_Medizinal-Pflanzen-094.jpg| Citronmeliso Dopamine 3D ball.png| Dopamino Epinephrine ball-and-stick model.png| Epinefrino Cannabis_sativa_-_K%C3%B6hler%E2%80%93s_Medizinal-Pflanzen-026.jpg|Esencoleo de kanabofloro Geranyl acetate3D.png| Geranila acetato Geraniol 3D 2.png|Geraniolo Halomon.png| Halomono Halothane.svg| Halotano Humulene.png| Humuleno Yohimbine_structure.svg| Iohimbino Elettaria_cardamomum_-_K%C3%B6hler%E2%80%93s_Medizinal-Pflanzen-057.jpg| Kardamomo Syzygium_aromaticum_-_K%C3%B6hler%E2%80%93s_Medizinal-Pflanzen-030.jpg| Kariofilo Curcuma_longa_-_K%C3%B6hler%E2%80%93s_Medizinal-Pflanzen-199.jpg| Kurkumo Single_lavendar_flower02.jpg| Lavendo Linalyl acetate3D.png| Linalila acetato (R)-Linalool molecule ball.png|Linalolo Mentha_longifolia_2005.08.02_09.53.56.jpg|Mento Mentol 3D.png| Mentolo Myrcenol 3D.png| Mircenolo Naloxone.svg| Naloksono Neryl-acetate-3D-balls.png| Nerila acetato Nerol-3D-balls.png|Nerolo Norepinephrine ball-and-stick model.png| Norepinefrino Prostaglandin_E2.svg| Prostaglandino Salvia_candelabra.jpg| Salvio Serotonin-Spartan-HF-based-on-xtal-3D-balls-web.png| Serotonino Terpinolene-3D-balls.png| Terpinoleno Tocopherol,_alpha-.svg|Tokoferolo Koeh-146-no_text.jpg| Zingibro Otto_Paul_Hermann_Diels.jpg| Otto Diels (1876-1954) Kurt_Alder_Nobel.jpg| Kurt Alder (1902-1958) </Gallery> </Center>
Listo de programistoj
Jen listo de programistoj, kiu estas remarkinda pro siaj kontribuoj al signifa programo, programaro, aŭ komputilsistemo.
Tell ludoj-Altdorf
La Tell ludoj-Altdorf montras la dramon pri Vilhelmo Tell Wilhelm Tell de fama germana verkisto Friedrich Schiller'', prononco: "Fridriĥ Ŝiler".
Thatta
Thatta, esperantigebla kiel Tato, (en urdua lingvo: ٹھٹہ, en sindha:ٺٽو) estas historia urbo el 22.000 loĝantoj en la provinco pakistana Sindh, proksime al la lago Kalri, la plej granda en la lando. La ĉefaj monumentoj de Thatta estis deklaritaj Monda heredaĵo de Unesko. Pro ĝia proksimeco al Karaĉio, la urbo ricevas multajn vizitantojn. Inter la monumentoj de Thatta elstaras la Moskeo de Jama, konstruita de Ŝaho Jahano inter 1647 kaj 1649. La moskeo havas 101 kupolojn kaj ligne konstruita pro kio la voĉo de la imamo atingas ĉiun parton de la konstruaĵo sen bezono de laŭtparoliloj.
Medina de Rioseco
Medina de Rioseco [meDIna derioSEko] estas municipo en la nordoriento de la provinco Valadolido, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Campos en la nordo de la provinco. Medina de Rioseco estas etimologie komprenebla kiel Urbo de Seka Rivero.
Tell ludoj-Altdorf
Historio
En 18-a oktobro de 1898 la popola asambleo unuvoĉe decidis ludi la dramon Vilhelmo Tell ekde julio de 1899. Sed en 25-a junio 1899 oni havis la unuan surscenigon en speciala nova ligna teatro kun 1200 seĝoj. Ekde jaro 1865 oni havis novan komunan domon kun salono. En 1868 oni konstruis teatran scenejon en la salono. En jaro 1872 oni fondis la teatran societon, hodiaŭ Tellspiel - und Theatergesellschaft, Altdorf; Tell-luda kaj teatra societo, Altdorf. Ekde 12-a julio de 1925 oni aperigis la tre grandan novan teatron: la "Tell-luda-domo" de zugaj (Zug; Kantono Zugo) arĥitektoj Kaiser kaj Bracher (pronoco: braĥer).
Thatta
ANkaŭ menciindas la tomboj de Jam Nizamuddin, kaj de pluraj guberniestroj kaj mogolaj oficiroj. En la proksima monteto Makli troviĝas la antikva tombejo kiu havas milojn da tomboj.
Medina de Rioseco
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Medina de Rioseco, Monte Torozos kaj Palacios de Campos, okupas totalan areon de 115,17 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 4 450 loĝantojn. Ĝi ne perdis multajn loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel okazis en aliaj lokoj de la provinco, ĉar ĝi funkcias kiel komarka centro. Ĝi distas 42 km de Valadolido, provinca ĉefurbo.
Ĝi limas kun Palazuelo de Vedija, Berrueces, Moral de la Reina, Villanueva de San Mancio, Belmonte de Campos (Palencia), Meneses de Campos (Palencia), Villabrágima, Montealegre de Campos, Valdenebro de los Valles, Villabrágima, Valverde de Campos, La Mudarra kaj Castromonte.
Historio
Estas restaĵoj de prahistoriaj kaj visigotaj epokoj. En Mezepoko okazis reloĝado grandparte fare de mozaraboj venintaj el Al Andalus, kio klarigus la arabdevenan loknomon "Medina" (urbo). La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste al la Regno Kastilio, fakte en zono landlima.
Alfonso Enríquez estis ekde 1405 Admiralo de Kastilio, kaj en 1423 Johano la 2-a de Kastilio donis al li la senjorlandon de Medina de Rioseco. Ties komerca tradicio el la mezepoko akiris oficialan karakteron per statuso de bazarurbo. Estante senjoro D. Fadrique Enríquez dua admiranlo, Johano la 2-a havigis en 1423 la rajton realigi ĉiujaran foiron dudektagan kaj en 1427 la sama reĝo havigis la rajton de plua dua foiro samdaŭra. Estante senjoro Alfonso la 2-a Enríquez la tria admiralo de Kastilio, Henriko la 4-a konfirmis la duan foiron kaj en 1465 li mem havigis ĉiusemajnan bazarĵaŭdon senimpostan. Tiaj rekonoj estis rekonfirmitaj de postaj reĝoj kiel la Katolikaj Gereĝoj, Johana de Kastilio, Karolo la 1-a kaj Filipo la 2-a.
La ekonomio de Medina de Rioseco pintis dum la 16-a jarcento. Oni konstruis la kvar grandajn preĝejojn, iris al Ameriko nombraj kolonoj kiuj resendis grandajn donacojn kaj heredojn al la urbo kaj al ties paroĥoj. Aparte la municipo iĝis centro de tutmonda distribuado de la arĝento alveninta el Hispanameriko, tra la haveno de Sevilo kaj iĝis sidejo de la plej gravaj foiroj de Hispanio, post tiuj de Medina del Campo. Dum la Milito de la Komunumoj de Kastilio la urbo estis sieĝita; kaj je ties fino Karolo la 1-a konfirmis privilegiojn al la urbo. Dum la senjoreco de Juan Alfonso Enríquez de Cabrera, naŭa admiralo, Filipo la 4-a donis al Rioseco la titolon de urbo en 1632.
Moderna epoko
Komence de la 18-a jarcento, dum la Milito de hispana sukcedo Medina deklariĝis kontraŭ Filipo la 5-a kiu nuligis la Admiralecon kaj restis nur la duklandon, fine de la jarcento por la familio Osuna. Tiu jarcento estis de ekonomia floro, pro la novigoj enkondukitaj de la kleristoj. En Medina de Rioseco oni fondis Sociedad Económica de Amigos del País kaj oni konstruis kazernon de kavalerio, kaj la Arkon de Ajújar [aĤUĥar]. Oni realigis plantadon de arboj kaj oni ekkonstruis kaj plibonigis vojojn kaj fontojn.
Komence de la 19-a jarcento, dum la Milito de Hispana Sendependigo forta franca armeo estrita de la marŝalo Jean-Baptiste Bessières batalis proksime de Medina de Rioseco la 14an de Julio 1808 kontraŭ la hispanaj armeoj de Kastilio kaj Galegio estritaj de la generaloj Gregorio García de la Cuesta kaj Joaquín Blake. La batalo de Rioseco estis la unua grava en la milito kaj rezultis forta malvenko por la hispanoj kaj malfermilo por la surtronigo en Hispanio de Joseph Bonaparte.
En la 18-a jarcento jam estis konstruita la Kanalo de Kastilio kaj unu el ties branĉo nomita Kanalo de Kampos atingis Rioseco en 1849. Konsekvence oni instalis grandan kvanton de farunfabrikoj, papermuelejoj, kaj siderurgiaj fandejoj. Rezultis profito el la konstruado kaj el la nova sistemo de transporto kaj irigacio, kio iom anstataŭis la tradician komercan agadon. Siavice la alveno de la fervojo anstataŭis la uzadon de la kanalo. La trajno de Medina de Rioseco estis populare konata kiel «Tren Burra» (Azentrajno), pro ties malrapideco. Anekdote, ŝajne oni antaŭigis la inaŭguron pro alveno de fama taŭrludisto Frascuelo al la foiro de Medina.
El historio al aktualo
El la plej vizitindaj vidindaĵoj menciindas preĝejoj el kiuj la ĉefa estas tiu de Sankta Maria de Mediavilla, en la urba centro kaj sur la plej alta areo, konstruita el fino de la 15-a jarcento laŭ malfrua gotiko kun postaj rekonstruoj. En ĝi estas rimarkindaj kapeloj, retablo, krado, seĝaro, ktp. La preĝejo de Santiago (Sankta Jakobo) estis konstruita el la 16-a jarcento kaj mikss gotikon, platereskon, barokon ktp. Inter ties diversaj arkitektoj estis Rodrigo Gil de Hontañón kaj la retablo estis de Joaquín de Churriguera. La preĝejo de la Sankta Kruco ekkonstruiĝis fine de la 16-a jarcento laŭ planoj ankaŭ de Rodrigo Gil de Hontañón laŭ stilo herera kun rimarkinda fasado kiu rekreas la desegnon de la itala arkitekto Jacopo Vignola por la preĝejo Gesù, de Romo. En la interno estis riĉaj barokaj retabloj kiuj detruiĝis pro incendio en la 1960-aj jaroj, dum en postaj jaroj oni devis realigi diversajn rekonstruojn. La preĝejo de Sankta Francisko estis tiu de iama konvento de franciskanoj, fakte la dua en la urbo. El tiu monaĥejo konserviĝis nur la preĝejo kaj kelkaj elementoj de la iama konvento. La tuto estas nun Muzeo de Religia Arto. Kvankam la kvar grandaj temploj de Rioseco ekkonstruiĝis laŭ intermezoj de nur kvin dek jaroj, la preĝejo de Sankta Francisko estis la unua ekkonstruita kaj povas esti konsiderata la plej antikva. La preĝejo montras senornamecan eksteron, kontraste al la grandiozeco de la interno. Gotikstila, la templo estas ununava kun ok flankaj kapeloj. El interna ornamado elstaras du platereskaj retabloj el ŝtono, la skulptaĵoj de anĝeloj, ktp. Estas aliaj konventoj, ermitejoj ktp.
En la murego (grandparte absorbita de loĝejoj) estis ok pordegoj el kiuj konserviĝas nur tri, nome de Zamoro, de Ajújar kaj de Sankta Sebastiano. En la urbo estas ankaŭ kelkaj blazondomoj kaj aliaj konstruitaj laŭ popola traba arkitekturo. Alia rimarkinda elemento estas la portikoj utilaj ĉefe por protekti la varojn de la vendejoj. Aliaj gravaj konstruaĵoj estas la tri grenstokejoj, nome «El Torno», de la 16-a jarcento, El Diezmo kaj tiu de Juan de Pendones, de la 17-a jarcento. La Farunfabriko nun estas muzeo prie. Krome estas diversaj fonatnoj, el kiuj La Fuente de San Sebastián, konstruita fine de la 16-a jarcento.
Die Gartenlaube
Priskribo
La cirkulado de Gartenlaube pliiĝis konstante: je la komenco temis pri 5,000 ekzempleroj, atingitis jam 60,000 antaŭ la fino de ĝia kvara jaro. Post kiam la revuo lanĉis seriigitajn romanojn, ĝia pagita cirkulado pliiĝis rimarkinde, pliiĝante al 160,000 antaŭ 1863 kaj 382,000 antaŭ 1875. [Kompare, plej ĉiutagaj gazetoj de la periodo havis cirkuladon de nur 4,000 ekzempleroj. Ĉar Gartenlaube iĝis ofta familiolegaĵo kaj multaj pruntbibliotekoj kaj kafejoj prenis liveraĵon, oni povas taksi la faktan nombron de legantoj inter du kaj kvin milionoj. Ĝi konservis tiun merkatsuperecon ĝis almenaŭ 1887 kaj foje ĝi havis la plej grandan legantaron de iu publikigitaĵo en la mondo.
Save Our Children
Save Our Children (Savu niajn infanojn) estis politika koalicio formita en 1977 en Miami, Florido, organizita de fundamentismaj kristanaj grupoj, kontraŭ la rajtoj de samseksemuloj en Florido. Save our children estis la unua organizita movado kontraŭ la geja movado de post la ribelo de Stonewall en 1969. La kampanjo estis gvidita de la tiama konata kantistino Anita Bryant.
Die Gartenlaube
Priskribo
La formato de la revuo konsistis el 52 semajnaj temoj, 16-20 paĝoj ĉiu, en grandeco de 242mm x 305mm. La teksto estis akompanita de kompleksaj gravuritaj ilustraĵoj kaj, poste, kun kelkaj fotoj. La titolpaĝo prezentis homon laŭtleganta al familio ĉirkaŭ tablo. Inter 1853 kaj 1880 verkoj de eminentaj germanaj verkistoj kiel ekzemple Goethe kaj Schiller dominis ĝiajn paĝojn. Goethe estis prezentita 75 fojojn en presaĵo kaj 14 fojojn en ilustraĵoj, kaj Schiller estis prezentita 90 fojojn en presaĵo kaj 15 fojojn en ilustraĵoj. Publikigo de verkoj de la romanverkistino E. Marlitt en seria formo, kiel ekzemple Goldelse komenciĝanta en 1866, havis signifan efikon al la populareco de la revuo kaj sur la famulo de Marlitt. Precipe fama bildo de Willy Stöwer de la sinko de la RMS Titanic estis publikigita per la revuo en 1912.
Pro la alteco de ĝia populareco Gartenlaube estis vaste legita trans tuta Germanlingvio. Ĝi povus esti trovita en ĉiuj germanaj ŝtatoj, la germanaj kolonioj en Afriko kaj inter la signifaj germanlingvaj malplimultoj de Latin-Ameriko, kiel ekzemple Brazilo. La aŭstra komponisto Johann Strauss eĉ publikigis valson dediĉitan al ĝiaj legantoj, kun la angla titolo- "Gartenlaube-Walzer", en 1895.
Dum ĝia 91-jara historio la ĵurnalo ŝanĝis posedantojn plurajn fojojn. Post 1900 ĝi fariĝis ankoraŭ pli distra dum la Unua mondmilito ĝi venis sub la kontrolon de dekstruloj. Tiuj ŝanĝoj provokis malkreskon de ĝia legantaro. Ĝi estis finfine aĉetita rekte fare de la nazia eldonejo Eher-Verlag en 1938 kaj ĉesis publikigon en 1944. Malgraŭ tio, la gazeto ĝis hodiaŭ restas grava por ampleksa historia analizo en multaj kampoj kaj estas rigardita kiel esenca fonto por la kompreno de germana kulturhistorio.
Historio
Gartenlaube havis diversajn apartajn fazojn dum ĝia historio.
Fondo
La fruaj volumoj antaŭ la germana unuigo en 1871 estis antaŭviditaj por esti la enciklopedio de "popolo", kovrante larĝan gamon de interesoj. Fondite fare de radikala liberala eldonisto Ernst Keil, ĝi estis favora al la kreado de nacia demokrata unuecregistaro kaj klerigita civitanaro. La apogo al burĝaj valoroj kontrastis al la malkresko de aristokrataj normoj. Dum tiu periodo Gartenlaube ankaŭ estis konata por pozitiva vido de judoj, kun fojaj artikoloj sur juda familia vivo. En la jaroj post la fondo de la Germana Imperiestra Regno la gazeto iĝis pli kaj pli defendilo de prusa politiko. Ĝia tre polemika intereso en la Kulturbatalo intermiksiĝis al siaj liberalaj radikoj. Kiam Ernst Keil mortis en 1878 la revuo atingis la kulminon de sia influo kun pagita eldonkvanto de 372,000. Ĝia fakta legantaro estis almenaŭ 2 milionoj, igante ĝin unu el la plej vaste erudiciaj publikaĵoj en la mondo.
Kröner-Verlag
En 1886, la vidvino de Keil vendis Gartenlaube al la eldonisto Adolf von Kröner kaj lia filo Alfred. Sub ilia redaktado la karaktero de la gazeto ŝanĝiĝis senteble Ĝi iĝis pli kaj pli konservativa kaj politikaj aŭ religiaj temoj neglektitis por eviti poziciprenon. La temoj de eksgeedziĝo kaj memmortigo estis ankaŭ tabuo. Anstataŭ esti populara enciklopedio la gazeto prezentis ĉefe distrajn artikolojn.
Scherl Verlag
En 1904, Gartenlaube estis aĉetita fare de entreprenisto kaj dekstrulo August Scherl kaj la tono de la gazeto iĝis ĉiam pli politika. Dum la alproksimiĝo de la Unua mondmilito, ekzemple unu artikolo deklaris ke la baldaŭa milito devis esti "la feliĉa, granda horo da lukto", ne nur pro germanaj teknologiaj progresoj sed ĉar ĝi estus pli bela kaj pli grandioza vivi eterne sur la plakedo de herooj ol morti sen nomo en lito. Aĉetinte aliajn eldonejon, eldonistojn, la Scherl-grupo havis la plej grandan cirkuladon de ĉiuj presitaj produktoj en Germanio. Tamen, iliaj diversaj multekostaj komercprojektoj ne estis ekonomie sukcesaj, tiel ke la tuto venditis jam en 1914 al la Societo de germanaj publicistoj''.
Eldonejoj Hugenberg kaj Eher
En 1916 la Scherl-eldonejo estis akirita fare de la industriulo Alfred Hugenberg. Dum la intermilita periodo, Hugenberg uzis sian novan amaskomunikil-imperion por helpi al Adolf Hitler iĝi kancelieron, esperante utiligi Hitler kiel "ilon". Hugenberg anstataŭe iĝis ĉiam pli izolita kaj havis nur malmulte da influo en Nazia Germanio. Tiaj ŝanĝoj kaj eksplicite antisemitaj artikoloj rezultigis legantarmalkreskojn. Provoj bremsi la perdon kunfandante ĝin kun similaj semajnĵurnaloj havis nur malmulte da efiko. La plej granda parto de la gazetargrupo de Hugenberg estis finfine aĉetita fare de la nazia eldonejo Eher-Verlag, kie la ĵurnalo estis renomita Die neue Gartenlaube en 1938. La fino venis nur ses jarojn poste.
Slaughterhouse-Five
Slaughterhouse-Five estas anglalingva satira romano de Kurt Vonnegut. Ĝi estis publikigita en 1969. Ĝi temas pri spertoj el la Dua Mondmilito kaj tempovojaĝado fare de soldato nomita Billy Pilgrim. Ĝi estis ĝenerale agnoskita kiel plej influa kaj populara verko de Vonnegut. Vonnegut uzas la eventojn de la Aeratakoj kontraŭ Dresdeno kiel centra okazaĵo, kio faras la romanon duon-membiografia, ĉar li ĉeestis dum la bombardado.
E-minoro
e-minoro estas tonalo de la modalo maĵoro, baziĝanta sur la toniko e. La tonalon e-minoro oni indikas en la notacio per unu dieso (f♯). Ankaŭ la respektivan gamon kaj la bazan akordon de ĉi tiu tonalo (la toniko e-g-b), oni nomas e-minoro.
Ofte oni priskribas ĉi tiun tonalon kiel lamenta-malĝoja, mistika.
Potonĉano
Potonĉano (Putunĉano aŭ en hispana Potonchán) estis urbo de maja-ĉontaloj, ĉefurbo de la senjorlando Tabasco, kiu estis situa ĉe la maldekstra bordo de la rivero kiun la lokanoj nomis Tabasko, kaj kiu la hispanoj renomis kiel rivero Grijalva en la aktuala meksika subŝtato Tabasko. Al tiu loko alvenis la 8an de junio 1518 Juan de Grijalva, kiu renomis la riveron per sia nomo kaj li interparolis kun la kaciko de majaoj Tabskoob al kiu laŭdire li donacis veston de verda veluro.
Poste, la 12an de marto 1519, alvenis la hispana konkistadoro Hernán Cortés, kiu diference de Grijalva, estis ricevita de la indiĝenoj milite, pro kio okazis la nomita Batalo de Centla, kie post venki super la indiĝenoj, li fondis sur Potonĉano, la vilaĝon Santa María de la Victoria, nome unua hispana urbo en Nova Hispanio.
Supersaŭro
Supersaurus (signife "lacertego"), kaj ankaŭ Supersaŭro, estas genro de diplodokedaj saŭropodaj dinosaŭroj kiuj vivis en teritorio de nuna Nordameriko dum la fino de la Ĵurasio. La tipa specio, nome S. vivianae, estis por la unua fojo malkovrita de Vivian Jones en Delta, Koloradio, en la mezo de la Morrison Formacio de Koloradio en 1972. La fosiliaj restaĵoj venas el Brushy Basin, kun dato el antaŭ ĉirkaŭ 153 milionoj da jaroj. Ebla dua specio, S. lourinhanensis, estas konata el Portugalio kaj estis datita en simila epoko.
Morning Chronicle
The Morning Chronicle estis angla gazeto fondita en 1769 en Londono, Anglio. Ĝi estis posedita kaj eldonita de variaj proprietuloj ĝis 1862. Tiu gazeto restis plej fama kiel la unua dungisto de la verkisto Charles Dickens. Tiu gazeto cetere publikigis kelkajn artikolojn fare de Henry Mayhew, kiuj estis kolektitaj kaj poste eldonitaj en libro titolita London Labour and the London Poor.
Bernice King
Bernice Albertine King (28a de Marto, 1963) estas usona baptisma ministro plej konata kiel plej juna filo de la famaj aktivuloj por civilaj rajtoj nome Martin Luther King kaj Coretta Scott King. King estis nur kvinjaraĝa kiam lia patro estis murdita kaj jam 17jaraĝa li estis invitita paroli ĉe Unuiĝintaj Nacioj. Ŝi faris sian unuan religian predikon preskaŭ 20 jarojn post la murdo de sia patro kial ankoraŭ juna pastro, kaj krome ŝi estis arestita multfoje dum sia juna matureco (la unuan fojon ankoraŭ knabino kun sia patrino kaj gefratoj). Post la morto de ŝia plaj aĝa fratino, kiu zorgis de la gefratro, en 2007, Bernice eniris en juraj disputoj kontruax siaj gefratoj pro la diversaj heredoj el la gepatroj, kaj havaĵaj kaj memoraj. Ŝi estas pli konservativa ol kelkaj el la gefratoj, ekzemple rilate al la lukto de samseksemuloj pri homaj rajtoj.
10005 Chernega
10005 Chernega estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno, en en tiama Sovetunio (de 1992 en Aŭtonoma Respubliko Krimeo).
Concepción de la Vega
Concepción de la Vega (pli mallonge ’’’La Vega’’’) estas urbego, diocezo kaj provinca ĉefurbo en meza Domingo.
Geografio
Concepción de la Vega situas en la interna parto de la insulo ĉe renkontiĝo de ebenaĵo kaj montaro. San Felipe de Puerto Plata troviĝas 67, San Cristóbal (Dominga urbo) 99, Sankta Domingo 106, San Pedro de Macorís 154, La Romana (urbo) 186, Higüey 202 km.
Historio
Frato de Kristoforo Kolumbo konstruis en tiu loko fortikaĵon en 1494. Hispanoj paŝo post paŝo konstruis loĝdomojn apude. En 1508 oni malkovris orojn en grandaj kvantoj, tial tiu komunumo fariĝis la unua urbo en la kontinento. Ekde 1510 la urbo estis unu el la plej grandaj kaj gravaj eŭropecaj urboj en la hemisfero. La urbo estis detruita fare de tertremo en 1562. La rekonstruo okazis ne tie ĉi, sed ĉe la proksima rivero.
Trafiko
La Vega havas enlandan flughavenon. Pavimita vojo kuras al la ĉefurbo.
Ekonomio
En La Vega signifa bierofarejo funkcias. Apud la urbego oni okupiĝas pri kakaoj, kafoj, tabakoj, rizoj kaj brutoj.
Klimato
La Vega situas en musona tropika klimato, kie la temperaturoj varias averaĝe inter 23-26 °C. En la urbego jare falas pli ol 1000 mm, en ĉiuj monatoj falas, tamen en majo pli.
Dofaro
Dofaro (Ẓufār) (en araba محافطة ظفار) estas la plej granda el dekunu gubernioj de la Omana Sultanlando laŭ aregrando. Ĝi kuŝas en Suda Omano, ĉe la orienta limo kun Jemeno. Ĝi estas tre montareca areo kiu kovras 99,300 km² kaj havis 250,000 loĝantojn en la censo de 2010. La plej granda urbo, same kiel la ĉefurbo de la Gubernio, estas Salalaho.
Historie la regiono estis la ĉefa fonto de olibano en la mondo.
Villatoya
Villatoya [biljaTOĝa] estas municipio en la Provinco Albaceto, sudoriente de Hispanio, en la regiono Kastilio-Manĉo kaj en la komarko Manĉeto aŭ La Manchuela, kun areo de 18,82 km². En 2019 estis 109 loĝantoj, laŭ informo de la hispana statistika servo INE. Ĝi estas je 70 km de la provinca ĉefurbo Albacete.
Geografio
Villatoya estas en la nordokcidento de la provinco Albacete. Inkludas la submunicipon Cilanco.
Ekonomio
La ekonomio de Villatoya estas fundamentata sur la agrikulturo, speciale en la kultivo de la vitoj, olivarboj, migdalarboj kaj cerealoj.
BRT
La vorto BRT, brt havas plurajn signifojn:
Moos (Malsupra Bavario)
Moos estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Deggendorf kaj en la distriktaro Malsupra Bavario de la federacia lando Bavario, borde de la rivero Danubo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
BRT
brt: BRT povas esti de:
(51935) 2001 QK134
(51935) 2001 QK134 estas malgranda, malhela troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas, kun ioma klinangulo, en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, tie estas en la tiel nomata « Troja Tendaro ».
Bene
Situo
Bene situas sur ebenaĵo, laŭ rojo. Berehove troviĝas 13 km-ojn.
Historio
La unua mencio devenis el 1337. En 1567 la tataroj, en 1657 la poloj detruis la vilaĝon. En 1910 loĝis en Bene 689 homoj, plejparte hungaroj. Ĝis 1920 Bene apartenis al Bereg, al distrikto de Beregszász, poste al Ĉeĥoslovakio. rehungariĝis inter 1938-1945, ĉar la unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Ekde 1945 la komunumo apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio. Nun loĝas en Bene 1409 homoj, (1350 hungaroj).
Jakab Jakobi
JAKOBI Jakab estis hungara dirigento, komponisto naskiĝinta en 1827 kaj mortinta en Koloĵvaro en oktobro 1882.
Kariero
Li estis germandevena instruita, klera muzikisto. Li debutis kiel dirigento en 1863 en la Népszínház de Buda. Li laboris ekde 1869 ĝis 1882 en Koloĵvaro (en 1873–74 ankaŭ en Kassa). Ekde 1871 li estis ankaŭ direktoro de la muzikkonservatorio.
Tavernerio
Tavernerio estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Lombardio kaj la Provinco Como. Fine de en la komunumo vivis. Kristana patrono estas la sanktulo Marteno de Tours, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.
Najbaras la komunumoj Albese con Cassano, Como, Faggeto Lario, Lipomo, Montorfano kaj Torno.
Dénes Faluvégi
FALUVÉGI Dénes estis rumania hungara redaktoro naskita en Székelyszentistván la 17-an de decembro 1888 kaj mortinta en Buchenwald en aprilo 1945.
Biografio
Dénes Faluvégi havigis diplomon de bazlerneja instruisto kaj poste li iĝis ĵurnalisto kaj redaktoro. Inter 1922-24 li redaktis la revuon Aranykorszak. Ekde 1926 li redaktis ankaŭ la ilustritan socian revuon Igazság en Kluĵo kaj ĝian daŭrigon Erdélyi Képes Lap. Pro lia kontraŭmilita konduto (li rifuzis porti armilon) oni arestis lin kaj la milittribunalo komdamnis lin en 1942 por vivdaŭra malliberejo. En 1944 la Gestapo forportis lin kaj li mortis en koncentrejo.
Sovaĝaj insuloj
La Sovaĝaj Insuloj (Ilhas Selvagens) estas arkipelago formata de tri ĉefaj insuloj kaj diversaj insuletoj, situa en la norda Atlantiko, inter Madejro (el kiuj distas 280 km) kaj la Kanarioj (je 165 km). Estas parto de la Aŭtonoma Regiono de Madejro, Portugalio.
Estas du grupoj de insuloj: norde estas la Granda Sovaĝa kaj sude du pli malgrandaj insuloj nome Malgranda Sovaĝa kaj la Fora Insulo; inter ambaŭ grupoj estas 15 km. La totala areo de la arkipelago estas de 273 ha (2,73 km²). La insuloj ne estas loĝeblaj: ne estas akvo, nur rokoj. El la 15a jarcento al komenco de la 20a jarcento la posedrajto estis konfuza ĉar kaj Hispanio kaj Portugalio plendis pro tio. En 1938 oni atribuis la insularon al Portugalio, sed Hispanio ne agnoskas tion, ĉefe pro la ĉirkaŭaj akvoj. Komence de la 21a jarcento ankoraŭ okazas konfliktetoj.
Traci Lords
Ŝiaj hungaraj voĉoj en Hungario en filmoj estas Anita Böhm.
Pledari Grond
Pledari Grond estas granda reta vortaro pri la lingvo Rumantsch Grischun (aŭ la romanaj lingvoj) de Kantono Grizono de Svisujo kaj la germana lingvo.
Frue la romanaj lingvoj estis en rajto nur "naciaj lingvoj", ne oficialaj lingvoj, hodiaŭ la romana lingvo estas oficiala lingvo kaj oni fondis ankaŭ svisajn radiajn kaj televidan elsendojn en romanaj lingvoj.
La historio de svisaj romanaj lingvoj estas ne facila, ĉiuj svisaj romanaj lingvoj havas vortarojn kaj gramtikojn kaj literaturon. Oni kreis la komunan artan "Rumantsch Grischun".
Tyler Hansbrough
Andrew Tyler HANSBROUGH (nask. la 3-an de novembro 1985, en Columbia, Misurio) estas usona kolega korbopilkisto por la vira korbopilkteamo de la Universitato de Norda Karolino ĉe Chapel Hill. Hansbrough ricevis la titolon "ACC Freŝmano de la Jaro". Lia nomo estas "Psycho T (Freneza T)", pro la intenco de kiu li portrejnas kaj ludas korbopilkon.
Alexander Chalmers
Alexander CHALMERS (n. la 29-an de marto 1759 - m. la 29-an de decembro 1834) estis skota verkisto.
Li naskiĝis en Aberdeen, kaj studadis medicinon antaŭ ol dediĉi sin al ĵurnalismo. Krom eldonoj de la verkoj de William Shakespeare, James Beattie, Henry Fielding, Samuel Johnson, Joseph Warton, Alexander Pope, Edward Gibbon kaj Henry St John, Chalmers verkis A General Biographical Dictionary en 32 volumoj, Glossary to Shakspeare (1707) kaj British Essayists.
Li estas plej konata pro la jena citaĵo : "La tri grandaj esencaĵoj de feliĉo estas : io por fari, io por ami kaj io por esperi".
4005 Dyagilev
4005 Dyagilev estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ukraina astronomino Ljudmila Vasilievna Ĵuravljova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la rusa organizanto de spektakloj Sergej Pavloviĉ Djagilev (cirile : Сергей Павлович Дягилев, 1872–1929).
31097 Nucciomula
31097 Nucciomula estas malgranda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, ano de la Hilda grupo, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Alfonso Maria Giovanni Mula, bone konata arta kritikisto, poeto kaj verkisto naskinĝinta en Agrigento (Sicilio) Li fondis la Internacian Akademion Empedoklo de Kulturo laj Filozofia Enketo. En 1994 li ricevis la prestiĝan Premion Telemone pri literaturo.
Ordo-4 kvinlatera kahelaro
En geometrio, la ordo-4 kvinlatera kahelaro estas regula kahelaro de la hiperbola ebeno. Estas kvar kvinlateroj ĉirkaŭ ĉiu vertico. Ĝia simbolo de Schläfli estas {5,4}.
Vico de rilatantaj pluredroj kaj kahelaro
La kvadrata kahelaro estas ero de vico de regulaj pluredroj kaj regulaj kahelaroj de la hiperbola ebeno kun verticaj figuroj (5n).
Noto ke en ĉi tiu vico forestas kahelaro de la eŭklida ebeno. Eŭklida ebeno ne povas esti kahelita nur per regulaj kvinlateroj.
Giganta ibiso
La Giganta ibiso (Thaumatibis gigantea) nome ununura specio en la monotipa genro Thaumatibis (foje lokigita en la genro Pseudibis), estas vadbirdo de la familio de ibisoj nome Treskiornitedoj. Ĝi estas limigita al nordorienta Kamboĝo, kun nur kelkaj birdoj survivante en plej suda Laoso kaj ĵusa vidaĵo el Nacia Parko Jok Don, Vjetnamo. Ĝi ankaŭ estas nacia birdo de Kamboĝo.
Habitato kaj ekologio
Ili loĝas en marĉoj, flakoj, larĝaj riveroj kaj dumsezonaj inunditaj herbejoj en deciduaj, arbaroj de malaltaj teroj. Ili manĝas senvertebrulojn, krustulojn, malgrandajn amfibiojn kaj reptiliojn. Neniom oni konas pri ties reprodukta kutimaro, sed ĝi probable nestumas en arboj. Tiu birdo estas konsiderata draste endanĝerita pro ĉasado, ĝenado kaj senarbarigo de malaltaj teroj. La nuna populacio estas ĉirkaŭkalkulata je nur 100 paroj.
Aspekto
Tiu ĉi estas certe la plej granda el la ibisoj de la tuta mondo. Plenkreskulo estas registrite 102–106 cm longa kaj ĉirkaŭkalkulate 4.2 kg peza. Plenkreskulo havas malhelan plumaron (pli malhela kun malhelverdecaj nuancoj en dorso, malhelgriza en subaj partoj kaj iom pli helgriza kun larĝaj plumoj en flugiloj) kun nuda (senpluma), grizecaj kapo kaj supra kolo. La beko estas longa, subenkurba (kiel ĉe aliaj ibisoj) kaj grizeca al flavecbruna; la kruroj estas ruĝoranĝecaj kaj la irisoj tre malhelruĝaj kaj rimarkindaj en la grizeca senkolora kapo. Estas nigrecaj fajnaj strioj el kapopinto al nuko.
La alvoko estas laŭta sonorileca “alerk”.
Nordafrika falko
La Nordafrika falko (Falco pelegrinoides) estas mezgranda falko korvogranda. Tiu rabobirdo reproduktiĝas en Kanarioj kaj en la marbordaj regionoj de Nordafriko kaj ĉefe el Maroko al Libio, sed ankaŭ orienten al sudokcidenta Azio. Ĝi estas specio ĉefe de loĝantaj birdoj.
Aspekto
Ĝi estas birdo de duondezertaj kaj sekaj malfermaj montetoj. La ino tipe demetas siajn ovojn en klifokornicaj nestoj.
La Nordafrika falko estas simila al la Migra falko, sed pli malgranda, nome 33–39 cm longa kun enverguro de 76–98 cm. La ino estas pli granda ol la masklo. Ili similas al sia parenco en ĝenerala strukturo.
Plenkreskuloj havas pli helblugrizajn suprajn partojn ol la Migra kaj ofte havas sablokolorajn nuancojn en la striecaj subaj partoj, dum la pli grandaj specioj havas blankan fonkoloron. La nuko estas ruĝeca, sed tio malfacile videblas.
János Jánó
JÁNÓ János estas hungara aktoro naskiĝinta en Lunca de Jos la 15-an de aprilo 1930.
Nordafrika falko
Aspekto
Ambaŭ seksoj estas similaj, krom grando, sed junuloj havas brunajn suprajn partojn kaj striecajn subajn partojn. La strieco estas pli hela ol ĉe junuloj de la Migra falko.
János Jánó
Kariero
Ekde 1954 li estas ano de la teatro Temesvári Állami Csiky Gergely Színház de Temeŝvaro.
Nordafrika falko
Aspekto
La alvoko estas altatona "rek-rek-rek".
Taksonomio
Konsiderante genetikan distancon de 2% ĉe hierofalkoj korespondas diverĝon de antaŭ 200,000-130,000 jaroj, la 0.6-0.7% genetika distanco ĉe la komplekso Migra-Nordafrika falko ("peregrinoid") sugestas ke ties nunaj taksonoj evoluis fine de Pleistoceno antaŭ iomaj 100,000 jaroj aŭ malpli, sed antaŭ la Supra Paleolitiko. La supozata diverĝepoko inter la Migra kaj la Nordafrika falkoj proksimume koincidas kun la komenco de la lasta glaciepoko, kiam la dezertiĝado estis hegemonia en Nordafriko kaj Mezoriento, kaj la Persa Golfo iĝis fermita interna maro kiu malrapide sekiĝis. Populacioj de prafalkoj "peregrinoid" vivantaj en marĝena habitato borde de la Afrika-Mezorienta dezertareo ĉu adaptiĝis (kaj izoliĝis ekz. en la regiono de la Persa Golfo, kiu iĝis duonarida habitato ĉirkaŭata de ampleksaj dezertoj), aŭ foriris al pli bona habitato, aŭ formortiĝis. Dum interepokoj, dezertoj malpliiĝis kaj la arid- kaj humidteraj populacioj povus esti etendintaj por kontaktiĝi denove, kaŭzante ioman limigitan genfluon. Tio klarigus la proponitan evoluan historion de la Tartarfalko rilate al aliaj hierofalkoj; ja tiu grupo montras similajn modelojn de molekula parafilio kvankam ĝi estas de iome pli frua deveno.
La fosilioj aldonas malmulte al tiu afero. Humero de antaŭ ĉirkaŭ 9,000 jaroj (tio estas, post la lasta glaciepoko) el la areo de Asuano en Sudano, kie loĝas nune Falco peregrinus minor, estis identigita kiel apartenanta al Migra falko. La Nordafrika falko estas unu el la raraj kazoj kiuj povas esti studote konsiderata specio laŭ la biologia koncepto, sed certe ne laŭ la Filogenetika specikoncepto. Tiu kazo montrus, ke kio faras "specion" ne estas nur ties posteularo, sed kiel okazas al populacio laŭlonge de evoluo, kiel ĝi adaptiĝas, kaj kiel tio tuŝas sian reproduktan izoladon (aŭ sekva manko) el frata taksono.
Pál Oberschall
Pál Oberschall [oberŝal], laŭ hungarlingve kutima nomordo Oberschall Pál estis hungara juĝisto, altlerneja instruisto. Lia patro estis Adolf Oberschall.
Pál Oberschall naskiĝis la en Rózsahegy (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario, (nuntempa Ružomberok en Slovakio), li mortis la  en Budapeŝto (Hungara reĝlando).
Biografio
Pál Oberschall akiris juran diplomon en Scienca Universitato Ferenc József. Inter 1893-1896 li estis juĝisto en sia naskiĝurbo, poste en Pozono. En 1899 li ekinstruis en la Reĝa Jura Akademio (Pozono). En 1901 li akiris habilitiĝon en Universitato Ferenc József, poste li estis jam profesoro en la akademio. Tiutempe li ankaŭ studvojaĝis kaj partoprenis kongresojn. Ekde 1914 li instruis en la Reĝa Jura Akademio (Kassa). Lia edzino naskis 2 gefilojn en 1907 kaj 1912.
Kristana anarkiismo
Kristana anarkiismo, anarkiisma kristanismo aŭ anarki-kristanismo estas anarkiisma ideologio fare de kristanoj. Ĝi estas maniero kompreni la kristanan vivon en kiu la principoj de socia organizado havas kiel bazojn proponojn anarkiistajn. Ĉar temas pri konverĝo de du diversaj tendencoj, estas intrerŝanĝeblaj la subjekto kaj la adjekto.
La kristanaj anarkiistoj asertas, ke se ĉiuj homaj estaĵoj estas valoraj antaŭ Dio, ne estas loko por hierarkioj inter personoj. La ununura aŭtoritato rilate homojn estas Dio, kiel oni lernas en la Biblio.
Kristanaj anarkistoj kredas, ke libereco estas justigita laŭ la spirito tra la instruado de Jesuo. Tio kaŭzis kritikojn kontraŭ la regado kaj la Eklezia aŭtoritato. Kelkaj kredas, ke ĉiu individuo povas rekte komuniki kun Dio, kiu neas la neceson de la sistemo de pastrado.
Prauloj
Kelkaj prenas kiel modelon la prakristanismon, kie oni vivis en komunumoj. Kristana komunumo proksima al anarkiismo, pro siaj proponoj kontraŭkonsumismaj, komunumismaj kaj pacismaj, estas la menonitoj aŭ anabaptistoj. Ĝenerale oni inkludas kiel kristanoj praanarkistoj aŭ simple kiel anarkistoj kelkajn de la Anglaj disidentoj.
Fama liberecana kristano estis la rusa verkisto Lev Tolstoj. Multaj konsideras, ke la teksto de Lev Tolstoj La regno de Dio estas en vi, en angla The Kingdom of God Is Within You  (1894) estas kerna teksto por kristana anarkiismo. Tolstoj defendis socion baze sur kristana amo, kristana senperforto, kaj libereco. Lia verkaro estis unu el la inspiroj de Mahatma Gandhi kaj ties uzo de la neperforta rezistado dum Barata sendependigo, kaj por la movado estrata de Martin Luther King
Aliaj teologoj kaj kristanoj kiuj influas aŭ influis tiudirekten estas William Cavanaugh, Jacques Ellul, Stanley Hauerwas, Fjodor Dostojevskij, Martin Luther King kaj Carlos Díaz.