cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
113671 Sacromonte
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al Sacro Monte di Varese, malgranda monto tuj norde de Varese, kie dekvar kapeloj kaj unu sanktejo estis konstruitaj inter 1604 kaj 1623, dediĉita al la misteroj de la Rozario. De 2003, Sacro Monte estas monda heredaĵo de Unesko.
NGC 2579
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
12357 Toyako
12357 Toyako estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Kin Endate kaj Kazuro Watanabe elde la observatorio de Kitami en Abaŝiri-subgubernio (insulo Hokajdo).
Nomo
Ĝi estis nomita laŭ la Lago Toja (japane 洞爺湖 (Tōya-ko), parto de la Nacia Parko de Ŝikocu-Toja en Hokajdo.
Barola pufino
La Barola pufino (Puffinus baroli), konata ankaŭ kiel Nordatlantika malgranda pufino aŭ Makaronezia pufino, estas malgranda pufino nome marbirdo de la familio de Procelariedoj, kiu reproduktiĝas en Azoroj kaj Kanarioj de Makaronezio en norda Atlantika Oceano. La epiteto rememoras la italan markison Carlo Tancredi Falletti di Barolo.
Priskribo
Karakteroj kiuj distingas la specion de la Barola pufino disde la Nordmara pufino kaj de aliaj nordatlantikaj specioj de la genro Puffinus estas pala vizaĝo, arĝenteca areo en supraflugiloj, pli mallongaj kaj rondoformaj flugiloj, kaj bluaj piedoj.
Szymon Datner
Li postvivis la duan mondmiliton en la arbaroj de orienta Pollando, batalante en diversaj partizanaj grupoj. Li ankaŭ helpis liberigi diversajn homojn el la bjalistoka geto je la 24-a de majo 1943
Lion Feuchtwanger
Lion FEUCHTWANGER ( en Munkeno - Pacific Palisades en Los Angeles) estis germana roman- kaj dramverkisto de juda deveno. Li estis filo de fabrikisto, studis filozofion en Munkeno kaj Berlino, multe vojaĝis kaj kontribuis al gazetaro per kritikoj. En 1923 li transloĝiĝis el Munkeno al Berlino kaj en 1933 elmigris al Francio (forkuris antaŭ faŝismo). En 1940 li foriris al Usono kaj loĝis en Pacific Palisades en Kalifornio.
Komence li verkis kritikojn kaj dramojn el la germana kaj juda historio (li uzadis pseŭdonomon J. L. Wetcheek), sed grandan mondan sukceson li akiris per siaj historiaj romanoj, kiujn li verkis ne por montri, kiel la homoj vivis en la pasinteco, sed por klarigi la nuntempajn problemojn per analogaj okazaĵoj en la historio. "Mi serĉas en la historio fajron, ne cindron," li karakterizis sian verkaron. Ekzemple la alianco de Usono kaj Sovetunio kontraŭ Hitlero en 1943 inspiris lin al romano Vulpoj en vinberejo pri kunlaboro de Francio kun usonaj ribeluloj kontraŭ Anglio en la dua duono de la 18-a jarcento. Ankaŭ liaj romanoj pri kresko de faŝismo en Germanio, kiujn li persone spertis, estas verkitaj el historia perspektivo. La ĉefaj herooj de liaj romanoj estas kutime politikistoj.
13-a Hispana Kongreso de Esperanto
La 13-a Hispana Kongreso de Esperanto okazis en 1952 en Valencio, Hispanio. Okazis akcepto en la urbodomo kaj diservo en la Kapelo de la Sankta Kaliko. Okazis ankaŭ festeno en Benimar apud la strando kaj literatura konkurso, krom ekskurso al la strando Soler kaj perboata promenado al la laguno Albufera.
Submarŝipa bazo de Saint-Nazaire
Konstruado
Antaŭ la komenco de la dua mondmilito, la haveno de Saint-Nazaire estis unu el la plej vastaj de la franca Atlantika marbordo.
La germana armeo atingis Saint-Nazaire en junio 1940. La unua germana submarŝipo, kiu alvenis en Saint-Nazaire estis la U-46 de la 7. Unterseebootsflottille, la.
Misio de Organizaĵo Todt (Oberbauleitung Süd) inspektis la havenon jam en decembro 1940 por taksi la eblecojn de konstruado de submarŝipa bazo por ŝirmi siajn submarŝipojn kontraŭ la anglaj bombardoj. La laboro estis komisiita al inĝeniero Probst.
La submarŝipa bazo estis konstruita parte anstataŭ baseno por ŝipturno de kompanio Compagnie générale transatlantique. Ankaŭ la kajoj kaj konstruaĵoj de la kompanio estos detruitaj por ebligi la laboron.
La laboro okazis laŭ pluraj fazoj. Ili komenciĝis en februaro 1941, kun la alveoloj 6, 7 kaj 8. Ili estis finitaj en junio 1941. De julio 1941 ĝis januaro 1942, la alveoloj 9 ĝis 14 estis konstruitaj, poste, inter februaro kaj junio 1942 estis la alveoloj 1 ĝis 5. Fine, de junio ĝis decembro 1943, la konstruado de aneksa turo estis la vera fino de la konstrulaboroj. Tiu laboro postulis laboristojn kaj  rekviziciitojn.
Inter fino de 1943 kaj komenco de 1944, fortikigita kluzo estis konstruita laŭlinie de la bazo por ŝirmi la submarŝipojn dum la kluzado inter la estuaro de Luaro kaj la baseno. Ĝi estas longa je 155 m, larĝa je 25 m, alta je 14 m kaj ekipita sur sia tegmento per kontraŭaviadilaj defendiloj.
Karakterizoj
La dimensioj de la bazo estas la sekvantaj : longa je 300 m, larĝa je 130 m, alta je 18 m, kun surfaco de ĉirkaŭ kaj volumeno de fluinta betono de ĉirklaŭ.
La dikeco de la tegmento de la bazo estas ĉirkaŭ 8-metra. Ĝi konsistas el kvar apartaj tavoloj: la unua konsistanta el ŝtalbetono dika je, la dua el betono kaj granito, dika je 35 cm, la tria, denove el ŝtalbetono, dika je kaj la kvara, nomata "Fangrost", konsistanta el supermeto de krucigitaj traboj longaj je 1,80 kaj altaj je. La tegmento estas ekipita per kuvoj el betono por kanono de, per kuvo por kvaropa kanono de , de kirasita kupolo por du mitraloj, de individua ŝirmejo (tobruko) por mitralo MG kaj bunkro por mortero M19.
La bazo konsistas el 14 alveoloj (speco de garaĝo por submarŝipo), numeritaj de 1 ĝis 14 de nordo al sudo : la alveoloj 1 ĝis 8, kiuj ĉiu konsistigas ŝipriparan basenon longan je kaj larĝan je, por unu submarŝipo ; la alveoloj 9 ĝis 14 estas flosbasenoj, longaj je  kaj larĝa je , ĉiu por du submarŝipoj.
Du interalveoloj ebligis supreniri al la superaj etaĝoj de la bazo. Ili situas inter la alveoloj 5/6 kaj 12/13.
Aliflanke, la bazo disponas je 62 teknikaj laborejoj, 97 stokmagazenoj, 150 oficejoj, 92 ĉambroj por la ŝipanaroj, 20 pumpadstacioj, kvar kuirejoj, du panbakejoj, du elektraj centraloj, manĝejo kaj kirurgia ĉambro.
Revivigo : la projekto Urbo-Haveno
La kvartalo de la bazo estis forlasita dum longa tempo. Tial, en 1994, la magistrato de Saint-Nazaire decidis lanĉi la projekton Ville-Port, kiu celis revivigi la areon de la bazo, kiu estis tiam nur bruna kampo.
La hispana arkitekto, Manuel de Solà-Morales i Rubió (ca) partoprenis en la unua fazo de la laboro : Ville-Port 1. <!--Entre 1996 et 2000 s'implantent, dans et autour de la base, des équipements liés au tourisme ou à la culture. Il est ainsi possible de découvrir l'intérieur d'un paquebot transatlantique, univers reconstitué dans deux alvéoles. Des logements sont également construits à proximité de la base. En janvier 1997, quatre alvéoles voient leurs murs percés afin d'ouvrir le nouveau quartier sur le port. Ils sont également remis en eau. En juillet 1997, le toit est ouvert au public. Il constitue un point de vue intéressant sur l'estuaire de la Loire, le pont de Saint-Nazaire et les chantiers de l'Atlantique. En 1999, une longue passerelle inclinée permet de relier le toit au nouveau quartier.
En 2002, la réhabilitation de la base et du quartier se poursuit à travers le projet Ville-Port 2, confiée à l'agence LIN Berlin (Finn Geipel & Giulia Andi). La transformation des alvéoles continue. À l'automne 2005, les travaŭ destinés à installer le LiFE (Lieu international des formes émergentes) et le VIP (scène musicale) dans les alvéoles 13 et 14 débutent. Ils s'achèvent en avril 2007. Ces deux lieux sont destinés à accueillir concerts, expositions, spectacles...
Le 27, sur le toit de la base, au-dessus de l'alvéole 14, a été placée une structure appelée le radôme. Celle-ci a abrité un radar de l'OTAN sur l'aéroport de Tempelhof à Berlin et a été offerte à la ville de Saint-Nazaire par le ministère de la défense allemand. Le radôme mesure 16.50 m de diamètre, 8 m de haut et pèse environ 5 tonnes. Il est constitué de structures en triangle couvrant une surface de 210 m. -->
Bibliografio
Tri dokumentoj per la reto pri la historio de la poŝo de Saint-Nazaire :
Marguerite Schwartz
Marguerite SCHWARTZ (mortis la en Courbevoie, Francio) estis franca esperantisto kaj multjardeka membrino de UEA.
Ŝi estis la vidvino de aŭtoro Raymond Schwartz, kaj aktive partoprenis en liaj du kabaredoj sub la nomo Marga Rineta.
Carnate
Carnate estas komunumo de Italio. Ĝi estas parto de la laŭ decido de 2004 kreita kaj en 2009 plene ekfunkciinta provinco Monza kaj Brianza en la regiono Lombardio - antaŭe ĝi apartenis al la provinco Milano. Fine de en la komunumo vivis.
Altamirano
Altamirano estas unu el la 118 komunumoj de la meksika subŝtato Chiapas, kiu estas la subŝtato kiu situas plej sude. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Altamirano. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 07004.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 24725 loĝantojn. El tiuj estis 12499 viroj kaj 12226 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1120 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1250 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 8650 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 5325 scipovis legi kaj skribi kaj 3303 personoj estis analfabetoj. Do 62% de la personoj scipovis legi kaj skribi kaj 38% estis analfabetoj.
21948 personoj en la jaro 2000 aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 8943 personoj estis indiĝenoj. Tio signifas ke 40.75% de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Nova Cantu
Nova Cantu estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 7.425 loĝantojn en 2010.
Abu Ghraib
La loknomo estis tradukita kiel "patro de la korvetoj" (en la senco de "loko abunda je korvetoj"), sed tiu traduko estas konsiderita ekzemplo de popola etimologio, kaj anstataŭe la nomo devus esti rilata al gharb ("okcidente").
Abu Ghraib estis konata pro la Infannutra Fabriko de Abu Ghraib, kiun okcidentaj spionagentejoj konstante montris kiel instalaĵo de produktado de biologiaj armiloj. Tiu fabriko estis konstruita en 1980 kaj farbita per kamufla modelo dum la Iran–Iraka Milito. Ĝi estis bombita dum la Golfa Milito, kaj la Iraka registaro permesis al ĵurnalisto de la CNN Peter Arnett filmi la detruitan konstruaĵon kio estis elsendita kiel preparita manipulita informado. Irako parte rekontruis la instalaĵon poste, kaj la Usona Sekretario de Ŝtato Colin Powell false citis ĝin denove kiel fabriko de armiloj dum la okazado de la Iraka Milito, kvankam la propra esplorado de CIA estis konkludanta, ke la loko estis bombitaj “en la erara kredo ke ĝi estas ŝlosila instalaĵo de BA [Biologiaj Armiloj].” Ankaŭ, ekzamenado de supozitaj instalaĵoj de armiloj fare de la Iraka Esplorgrupo poste determinis, ke la fabriko, neuzita por iome da tempo, utilis por nutrado de abandonitaj infanoj, sed ne trovis pruvaro de armoproduktado.
La urbo estas ankaŭ la loko de la Prizono de Abu Ghraib, kiu estis unu el la lokoj en kiuj politikaj disidentoj estis enkarcerigitaj en la epoko de Saddam Hussein. Ŝajne kelkaj el tiuj disidentoj estis torturitaj kaj ekzekutitaj. Post la falo de Saddam Hussein, la prizono de Abu Ghraib estis uzata de la usonaj fortoj en Irako similcele. En 2003, la prisono de Abu Ghraib akiris internacian famon pro torturoj kaj fitraktado fare de membroj de la Usona Armeo dum la post-invada periodo.
János Sóváry
János SÓVÁRY [sOvAri] hungara skulptisto. Li naskiĝis en Papolc la 15-an de novembro 1895 kaj mortis en Budapeŝto la 5-an de marto 1966.
Verrey (stacidomo)
Verrey, plennome Verrey-sous-Salmaise, estas franca stacidomo sur linio Paris-Lyon -, situanta en Verrey-sous-Salmaise, en departemento Côte-d'Or, regiono Burgonjo-Franĉkonteo.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Burgonjo-Franĉkonteo.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Paris-Lyon - Marseille-St-Charles (830000).
Ustad Ahmad Lahauri
Li estis priskribita kiel persa arkitekto en la kortego de Ŝaho Jahano.
Péter Prokop
Péter Prokop, laŭ hungarlingve kutima nomordo Prokop Péter estis hungara romkatolika pastro, pentristo, vitralisto, verkisto. Péter Prokop naskiĝis la  en Kalocsa, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Péter Prokop frekventis gimnazion kaj seminarion en sia naskiĝurbo, li pastriĝis en 1942, poste li servis en Dunapataj. Inter 1945-1948 li studis pentradon poste en Hungara Belarta Altlernejo. Liaj plej gravaj instruistoj estis Béla Kontuly, Endre Domanovszky, Jenő Barcsay, Jenő Elekfy kaj János Kmetty. Li ne akiris diplomon, ĉar antaŭ la diplomo li devis reiri al la pastra servo. Post falo de la Hungara revolucio de 1956 li disidis al Romo, kie li akiris diplomon en la belarta akademio. Li vivis en Romo, sed li kreis plurajn artaĵojn diverslande. En 1968 li ricevis italan ŝtatanecon. En 1999 li reiris al Hungario, kie li verkis ankaŭ librojn. Li ricevis hungarajn premiojn depost fino de la socialismo.
12-a Hispana Kongreso de Esperanto
Kiel antaŭkongreso la Kuracista Esperanto-Asocio, sekcio de HEF, organizis Medicinan Kunvenon Esperantistan en la Medicina Kolegio de Barcelono, kio aperis en gazetoj.
Dum la kongreso okazis diservo en romanika preĝejo, festeno, folklora festo kaj literatura konkurso. La ekskurso celis al la Monaĥejo Montserrat.
Dentokarpedoj
Ciprinodontoformaj (Cyprinodontiformes) estas ordo de la ostaj fiŝoj. Tiuj fiŝoj vivas en nesala kaj saleta akvo en tropikaj kaj subtropikaj akvaĵoj. Kelkaj el ili kreskas ĝis longeco de 30 centimetroj.
Ciprinodontoformaj estas pro sia buntegeco kaj adaptiĝemo amataj akvariofiŝoj.
NGC 2580
NGC 2580 (aliaj indikoj — OCL 709, ESO 431-SC6) estas malfermita stelamaso en konstelacio Pobo.
Kastelo Heringen
Kastelo Heringen (Schloß Heringen) estas kastela komplekso en Heringen (Helme), Germanujo.
Angola hirundo
La Angola hirundo (Hirundo angolensis) estas specio de birdo de la familio de Hirundedoj, kaj de ties plej tipa genro nome Hirundo, kiu troviĝas en Angolo, de kie venas la nomoj kaj scienca kaj alilingvaj, sed ankaŭ en najbaraj landoj kiel Burundio, Kongo, Gabono, Kenjo, Malavio, Namibio, Ruando, Tanzanio, Ugando kaj Zambio.
NGC 2580
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Angola hirundo
Kiel aliaj membroj de la genro, tiu ĉi specio havas blunigrecajn suprajn partojn kaj blankecajn subajn partojn. Pli precize la ruĝaj markoj estas en frunto, kiel ĉe la Kamphirundo, sed ankaŭ en gorĝo pli amplekse ol ĉe la Kamphirundo kaj krome la Angola hirundo ne havas la nigran brustozonon de tiu, sed pli amplekse la ruĝan gorĝan areon kiu finas antaŭ la blankeca brusto. Kiel aliaj membroj de la genro tiu ĉi havas longajn, kurbajn, pintoformajn flugilojn, taŭgajn por akrobate persekuti insektojn dumfluge.
Ankaŭ kiel aliaj membroj de la genro, tiu ĉi specio alkutimiĝas loĝi ĉe homloĝataj areoj.
Kastelo Heringen
Historio
Menciitis en 1155 la komunumo Heringen, situanta ĉe la malnova milita ŝoseo inter Merseburg kaj Nordhausen en dokumento de la Abatejo de Fulda. En 1172 oni aŭdis pri kavalira dinastio von Heringen kiu verŝajne starigis la akvokastelon sude de la rivero Helme. Per ĝi oni sekurigis la marŝadon transriveran. La grafoj de Hohnstein aĉetis tiun ĉi burgon ĉ. 1260–1300 de la grafoj de Beichlingen. Grafo Teodoriko la 3-a konstruigis inter 1318 kaj 1327 burgan kaj urban murojn kun defendoturoj kiel ankaŭ loĝejturon kun belfrido, kapelo kaj ekonomia bieno. Urbajn ratjojn ricevis la anoj en 1327 kiam iĝis mencio en la t.n. dokumentaro de Walkenried.
Faktoj gajnitaj el intervjuoj (de 1882)
Heringen devenas el la nomo Herina (9-a jarcento). En 1155 faritis ŝanĝo de marĉlando kontraŭ bienoj en Werthern. En 1231 menciitis kiel atestanto Conrad aus Heringen. Heringen posedis unue la grafoj de Beichlingen. Grafo Frederiko la 4-a, fondinto de la linio Beichlingen-Rothenburg kaj burggrafo de Kyffhausen, vendis ĉ. la jaro 1300 la komunumon al grafo Henriko la 3-a de Hohnstein. Post 1330 heredaĵdivido inter Henriko la 4-a kaj ties kuzo Teodoriko la 3-a; ĉi-lasta iĝis prapatro de la linio Hohnstein-Heringen, fortikigis la vilaĝon kaj nomumis ĝin urbo.
Ĉe la suda flanko estas kaduka, duobla muro; la interna ĉirkaŭis la urbon kaj atingis la kastelon. La ekstera havis rondajn, elsaltantajn turojn, diametron de 10 metroj; la intera vandaro havis konkojn internen malfermajn. La unua aranĝo kastela iĝis ĝuste tiam. En la 17-a jarcento kaj urbo kaj burgo rezistis al invadantoj.
Inter 1412 kaj 1417 urbo kaj Administradujo Heringen per vendo venis en la malseparitan posedadon de Schwarzburg kaj Stolberg. En 1432 kaj 1439 la nevoj de Teodoriko la 9-a de Hohnstein-Heringen, Henriko Reuß von Gera kaj Gottschalk von Plesse, malaĉetis siajn posedaĵerojn ankaŭ al Schwarzburg kaj Stolberg, kiuj tiam enfeŭdigitis plenrajte kun urbo kaj Administradujo Heringen. En la 16-a jarcento garantidone transirigis la stolberg-oj siajn aĵojn koncerne Heringen-on al Schwarzburg. La garantion pagis Prusio en 1819 kaj redonis tion kontraŭ havigo de la garantidonaj libroj ree al Stolberg-Stolberg.
Ekzistas Malnova kaj Nova kastelo. Koncerne la fundamentojn ambaŭ egalaĝas. Post fajrego de 1729 la Nova kastelo estas unu etaĝon pli malalta havante renesancan fasadon. Inter 1578 kaj 1658 enloĝis ĝin la vidvino Clara von Schwarzburg, fraŭline dukino de Braunschweig-Lüneburg.
La teretaĝo plejparte volbatas kruce; helika ŝtuparo tuŝas ĉiujn etaĝojn. Subplankaj planko kaj trabaj plafonoj iam troviĝis ĉie ajn. La unua kaj la tria etaĝoj havas po unu grandan salonon kun malblanke farbitaj plafontraboj kaj apogiloj. Laŭ la gusto de la frua 17-a jarcento (kp. desegnaĵoj de 1612 ĉe la nurenberga domo de la Germana Kavalira Ordeno) la subplankaj platoj plafonaj estas borderitaj de nigraj linioj.
En la dua etaĝo troviĝas la iama festosalono (Hobedörnze) kun farbitaj traboj, drapiritaj apogiloj en formo de dorika ordo kolona laŭ la reguloj de Giacomo Barozzi da Vignola, sur altaj postamentoj. Eostvande rimarkeblas la pilastraj komenciĝoj de ampleksa ĉambro; survande estas ankaŭ la suproj de ruĝaj pentraĵoj.
Muzeo
Ja eblas viziti la kastelon. Ene okazadas ekspozicioj kaj la muzeo paŝon post paŝo grandiĝas kaj kompletiĝis per dokumentoj, bildoj, mebloj ks. Laste renovitis la interno de la supraj etaĝoj. Multaj originalaj bildoj de iamaj enloĝintoj kaj altvaloraj dokumentoj jam surlokas.
Pra-Esperanto
Pra-Esperanto estas moderna termino por kiu ajn stadio en la evoluo de la lingvoprojekto de L. L. Zamenhof antaŭ ol la eldono de la Unua Libro en 1887.
Lingwe Uniwersala (1878)
La 17-an de decembro de 1878 Zamenhof festis sian naskiĝodaton kaj kune kun siaj gastoj kantis poemon en la lingvo, la nuran konatan tekston en ĝi, de kiu nur estas konataj la kvar komencaj versoj:
Prononco
Laŭ Kiselman, oni povas diveni, ke la akcento en vortoj sen diakrita signo estis kiel en nuna Esperanto: [malami'kete, ho'moze, fa'milje, konuni'gare]; dum la vortoj kun diakrita signo supozeble estis akcentitaj ĉe la fino: [ka'do, de'ba].
Lingvo Universala (1881)
Lingvo Universala —la dua stadio de la lingvo— estas ligita al la jaro 1881 ĉar la fontoj pri ĝi estas ĉefe el tiu jaro, kaj estas konata ke ĝi estis komencita en Aŭgusto de tiu sama jaro, tamen ankaŭ ekzistas poemo Pinto ("Penso") el 1882.
La fontaj tekstoj estis entenataj en tri kajeroj de 1881-1882 el kiuj Kalocsay kaj Waringhien havis la ŝancon kopii nur parton dum la Viena Kongreso de 1936. Laŭ Waringhien, ĉiuj tiuj kajeroj estis poste detruitaj de la Nazioj.
Komencante studojn ĉe universitato, Zamenhof transdonis sian lingvoverkon al sia patro, Mordeĥaj Zamenhof, por ke tiu ĝin konservu ĝis la fino de liaj studoj. Lia patro, nekomprenante la ideojn de sia filo kaj opiniante la projekton esti sensenca laboro (inter aliaj aferoj, suspektiga al la cara polico), bruligis la verkon. Zamenhof ne eksciis pri tiu afero antaŭ 1881, post kiam li rekomencis sian projekton. Ekzemplo de tiu dua fazo estas ekstrakto de letero de 1881:
Ma plej kara [ami] miko, kvan ma plekulpa plumo faktidźas tiranno pu to. Mo poté de cen taj brivoj kluri, ke sciigoj de [tuc fuc] fu-ći specco debé[j] blessi tal fradral kordol; mo vel vidé tol jam… En moderna Esperanto: ''Mia plej kara amiko, neniam mia senkulpa plumo fariĝus tirano por ci. Mi povas de cent ciaj leteroj konkludi, kiel sciigoj de tiu-ĉi speco devas vundi cian fratan koron; mi kvazaŭ vidas cin jam…''
Vortprovizo
Gaston Waringhien konkludas, ke en ĉi tiu dialekto de 1881 Zamenhof ricevis la influon de la en 1879 aperinta Volapuko, ĉar ties trajto estas sisteme unusilabigi la nacilingvajn radikojn:
Estis kelkaj vortoj, kies ebla fonto estas la jida:
Kaj eble la rusa kaj la pola:
Zamenhof uzis -io kaj por -ujo en rudźio (rozujo) kaj por -aro en verbio (vortaro).
Alfabeto
La litero ħ nur aperis en la vorto arħa (antikva).
Tensoj kaj aspektoj
En tiu ĉi stadio, ekzistis du aspektoj por la pasinteca tenso: imperfekto -á kaj preterito -u. La imperfekto restis en la lingvo per la formo -es ĝis monatoj antaŭ la eldono de la Unua Libro en 1887.
Participoj kaj konverboj
Por tiuj ĉi ekzistis ankaŭ la konverboj finiĝantaj ĉe -e: kojpente, kojpasse, ktp.
Verboparoj
Verboj en la nuna Esperanto kiel pesi (mezuri pezon) - pezi (havi pezon) kaj ŝargi - ŝarĝi estas ia restaĵo de multaj paroj kiujn Zamenhof kreis por sia lingvo de 1881. Ekzistis en frua versio de la lingvo eĉ speciala formo por esprimi la rilaton inter doni kaj preni, vendi kaj aĉeti, instrui kaj lerni k.t.p.
En aliaj okazoj temas pri kaŭzativo: levi (levi; kaŭzi leviĝon) kaj lefi (leviĝi) aŭ stutti (instrui) kaj, kvankam ne atestata, eble studdi (studi).
Ingenra finaĵo
La lingvo havis ingenran finaĵon -aŭ: puettaŭ (knabineto), filaŭ (filino), princaŭ (princino), princaŭs (princinoj), kośanaŭs (korteganinoj). . Tamen la finaĵo -ino konkurencis kun ĝi: princino (princinon), filinol (filinon).
Tabelvortoj
En 1881, Zamenhof jam enkondukis korelativecan tabelon:
Fiu prononciĝis [fju]. La tavelvorta finaĵo -an ne kaŭzis konflikton, ĉar la akuzativo tiam estis -l. Tiu ĉi finaĵo restis sama eĉ post la eldono de la Unua Libro en 1887.
Csér
Csér [ĉer] estas tre malgranda vilaĝeto en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Győr-Moson-Sopron, en Distrikto Sopron.
Pra-Esperanto
Prepozicioj
Prepozicioj finiĝis ĉiam per vokalo kaj laŭ regulo povis kombiniĝi kun artikolo. Ekz: al la → al, sur la → bal, inter la → bul, en la → il. Tiu trajto restas en nune Esperanto, tamen ĝi estas opcia kaj nur se la prepozicio finiĝas per vokalo: sur la → sur la, de la → de l', ĉe la → ĉe l'.
Transiro al Lingvo Internacia (1887)
Lingvo Internacia estas la tria kaj lasta stadio de la lingvo. En letero al Borovko, Zamenhof skribis: Dum ses jaroj mi laboris perfektigante kaj provante la lingvon—kaj mi havis sufiĉe da laboro, kvankam en la jaro 1878 al mi ŝajnis, ke la lingvo jam estas tute preta. Mallonge antaŭ la eldono de la Unua Libro, la imperfekto, kies finaĵo estis -es ankoraŭ estis en la lingvo. En frua versio de la lingvo ekzistis participaj sufiksoj por kaj la kondicionalo kaj la imperativo (la lasta en la senco de devo: kiu devas fari, kiu devas esti farata)''. En la publikigita libro tiuj ĉi gramatikaĵoj ne plu ekzistas.
Csér
Historio
En Csér migra poŝto servas.
Vidindaĵoj
En 1932 sonoriloturo konstruiĝis.
Pra-Esperanto
Transiro al Lingvo Internacia (1887)
La unua versio de la Unua Libro, la rusa, aperis la 26-an de julio de 1887. En 1887 la tempaj tabelvortoj finiĝis ĉe -an anstataŭ ol ĉe -am kiel nun. Tio restis de la versio de 1881, malgraŭ ke ĝi kaŭzis koliziojn kun la nova akuzativa formo de la vortoj ia, tia, k.t.p. En la Dua Libro de l’ Lingvo Internacia, en 1888, li ankoraŭ uzis la finaĵon -an. Tio estas tamen detalo, kaj oni povas konsideri la Lingvon Internacian el 1887 kaj esperanton el 1905 kiel la saman varianton de la lingvo.
Yunquera de Henares
Yunquera de Henares [ĝunKEra deNAres] estas municipo de Hispanio, en la Provinco Gvadalaĥaro, regiono de Kastilio-Manĉo.
Loĝantoj
La loĝanto nomiĝas yunqueranos [ĝunkeRAnos]. La censita loĝantaro en 2016 estis de 3 835 loĝantoj kaj la denseco estas de 122,84 loĝ/km².
Situo
Yunquera de Henares situas en la nordorienta parto de Kastilio-Manĉo en la komarko aŭ distrikto Kamparo de Gvadalaĥaro en la centr-okcidenta parto de la Provinco Gvadalaĥaro, je altitudo de 693 m super marnivelo; je 17 km el Gvadalaĥaro, provinca ĉefurbo, kaj je 85 km el Madrido, ŝtata ĉefurbo, ĉirkaŭita de malgrandaj paramoj de granda altitudo kaj fekundaj terenoj de kultivo, tipa pejzaĝo de la Centra Altebenaĵo. La areo de ties teritorio estas de 31,22 km². La geografiaj koordinatoj estas 40°45′15″N 3°10′00″Ok.
Demografio
Je la alveno de la industrio al la areo en la 1960-aj jaroj okazis unua demografia eksplodo pro la amasa alveno de laborforto ricevita de diversaj lokoj de la centro kaj sudo de Hispanio, ĉefe de la propra Gvadalaĥaro, sudo de Kastilio-Leono, Ekstremaduro, Manĉo kaj Andaluzio; zonoj tre tuŝitaj de la tiama kampara krizo, kies loĝantaro, ĉefe kamparana majoritate devis elmigri al la grandurboj kaj ties ĉirkaŭaĵoj. Ekde tiam, la loĝantaro kreskis eksponenciale. La industria stabiligo en la zono kaj la plibonigo de servoj estis akompanataj de dua demografia eksplodo en la unuaj jaroj de la 21-a jarcento, fakto kiu tuŝis ĉefe la tutan areon de la Koridoro de Henares, kie oni ricevis loĝantaron ĉefe el la Madrida Regiono kaj de eksterlande.
La historia evoluo demografia de Yunquera de Henares montras tiun krutan supreniron klare laŭ la ciferoj. En la komenco de la 20-a jarcento estis pli ol 1 200 loĝantoj. Post la Hispana Enlanda Milito kaj post la elmigra krizo de la ruraj areoj, male kiel okazis en aliaj setlejoj de la provinco la loĝantaro kreskis al 1 800 kaj poste preskaŭ 1 900 en la fino de la 1960-aj jaroj, ĝuste kiam tute male okazis en multaj lokoj de Hispanio. Sed poste la ciferoj ege pli multe kreskis ĝis pli ol 2 000 komence de la 21-a jarcento kaj preskaŭ 4 000 lastatempe.
Verrey-sous-Salmaise
Verrey-sous-Salmaise estas franca situanta en departemento Côte-d'Or, regiono Burgonjo-Franĉkonteo.
Gostivar
Gostivar (makedona Гостивар, albana Gostivari) estas urbo situanta en la nordokcidento de Norda Makedonio, en la regiono Polog. Ĝi estas la administra centro de la Opština Gostivar. Laŭ la censo de 2002 loĝas ĉi tie entute 35 847 homoj.
Loko, priskribo
Ĉe la nordokcidenta rando de la urbo pasas la ĉefa vojo A2 / E65, kiu iras de Skopjo al sudokcidento al la urboj Kičevo, Ohrid kaj Struga. En la sama direkto ankaŭ la fervojo pasas tra la urbo, kiu tamen finiĝas en la urbo Kičevo.
Loĝantaro
Laŭ la censo de 2002 loĝis ĉi tie entute 35 847 homoj.
El la totala nombro, 16 890 Albanoj (47,12 %), 11 885 makedonoj (33,15 %), 4 559 Turkoj (12,72 %), 1 899 Ciganoj (5,3 %) kaj la ceteraj.
Religio: 23 686 Islamanoj (66,08 %), 11 865 ortodoksa (33,10 %) kaj la ceteraj.
Ekonomio
Hodiaŭ komerco, industrio kaj ekonomio disvolviĝas en Gostivar. Konataj industriaj instalaĵoj estas la fabriko "Silica", la teksa fabriko Gotex, la buĉejo "Gorni Polog", la muelejo Jito Shar, la dolomita fabriko "Vardar Dolomit", kiu estis privatigita antaŭ kelkaj jaroj kaj sukcese metas siajn produktojn sur eksterlandaj merkatoj.
Altiroj
Malnova turka banejo estis malkonstruita en la urbo, kaj filio de la banko Stopanská estis konstruita anstataŭ ĝi.
Aliaj allogoj en Gostivar estas:
Referenco
Statistikoj: https://www.stat.gov.mk/publikacii/knigaX.pdf
Giovanni da Procida
Giovanni da Procida (1210-1298) estis itala kuracisto, diplomato kaj partiano de Manfredi di Sicilia (1232-1266), la lasta suvereno el la Sicilia reĝlando. Li ĉiam restis fidela al la ŝvaboj, do ĉiam konspirante kontraŭ la anĵuoj. En Prago li serĉis favori la projektojn de Frederiko la 2-a, reĝo de Sicilio. Poste en Aragono, li estis sekretario de Jakobo la 1-a kaj lia filo Petro la 3-a, tenante kontaktojn kun Sicilio, Romo kaj Bizancio por ĉasi la anĵuanojn. En 1283, post la tumultoj de la Vespro, li restis in Sicilio, kaj iĝis kanceliero de la reĝlando kie li subtenis la siciliajn rajtojn apud la Roma kurio, favore al Jakobo la 1-a kaj poste al Frederiko de Aragono.
Biografio
Li studis en la "Medicina Lernejo de Salerno" kie li diplomiĝis kiel kuracisto. Li estis rimarkinda profesiulo por sia aĝo kaj li ricevis katedron en la universitato. Tiamaniere ke, li altiris la atenton de Frederiko la 2-a, patrono de la universitato, kaj li eventuale iĝis persona kuracisto de Frederiko kaj zorgis pri li ĝis lia morto.
Samtempe li estis persona kuracisco de la kardinalo Giovanni Orsini, estonta papo Nikolao la 3-a. Estinte rimarkita pro sia klereco kaj pragmatismo, li ascendis al la diplomatiaj rangoj de la ŝtaŭfa Sicilia reĝlando. Verdire, Giovanni da Procida estis Johano la 3-a el Procida, filo de Johano la 2-a el Procida kaj Clemenza Logoteta, el la familio de lordoj en la Insulo de Procida.
Vladimir Gaglojev
Vladimir GAGLOJEV (osete Гаглойты Владимир; naskiĝis la en sud-osetia vilaĝo Dodoti, mortis la  en Moskvo) estas elstara oseta verkisto, kiu multon faris speciale por osetlingva teatro.
Graflando Louth
La graflando Louth (Contae Lú) estas unu el la graflandoj de la Respubliko Irlando, lokita norde de Dublino en la provinco Leinster, je la landlimo kun Nord-Irlando.
Giovanni da Procida
Biografio
Principe, li estis konsilisto de Frederiko la 2-a kaj li estis komisiita pri la edukado de Manfredo (1232-1266), filo de Frederiko kaj estonta reĝo de Sicilio. Li estis favore al Manfredo ĝis lia malvenko en la "Batalo de Benevento", okazinta en la 26-a de februaro 1266. En tiu jaro, li iris al Viterbo kaj aranĝis la edziniĝon de sia filino al la napola gelfo, Bartolomeo Caracciolo, kaj tiam li servis kun la ŝtaŭfa blazono. Post la malvenko de la Ŝtaŭfanoj en Tagliacozzo, li fuĝis al Venecio.
Vladimir Gaglojev
Li laboris en osetaj periodaĵoj, ankaŭ dum kelkaj jaroj kiel redaktoro de revuo "Fidiŭag" ("Kuriero").
Graflando Louth
Geografio
Ĝi estas la plej malgranda historia graflando de la insulo. Ĝia nomo devenas de la vilaĝo Louth. La ĉefurbo de la graflando troviĝas en Dundalk : la plej granda parto de la loĝantaro situas inter tiu urbo kaj Drogheda.
Nonoava
Nonoava estas unu el la 67 komunumoj de la meksika subŝtato Chihuahua, kiu situas en norda Meksiko kun limo al Usono. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas Nonoava. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 08049.
Graflando Louth
Historio
La batalo de la rivero Boyne, en 1690, okazis sur la suda parto de la graflando.
Giovanni da Procida
Biografio
Lia propraĵoj estis konfiskitaj de Karlo la 1-a kaj lia edzino kaj filino estis mistraktitaj aŭ seksperfortitaj de la franca kavaliro sendita por elpeli ilin kaj unu el liaj filoj murdita. En 1269 aŭ 1270 li estis en Germanio serĉe de subteno por restaŭrigi la Ŝtaŭfojn en la trono de Sicilio. Kvankam ekzistantaj legendo troigas la rolon de Giovanni da Procida en la tiamaj dramecaj politikepizodoj, la vero estas ke li troviĝis en la centro de la "vasta politika konspiro" subtenante la Ŝtaŭfan Domon, apogitan de la bizancanoj kaj iliaj ĝenovaj aliancanoj kaj kontraŭ Karlo de Anĵuo kaj la papo, lia aliancano.
Inter 1279 kaj 1280, Giovanni aŭ unu el liaj filoj laŭ lia peto, vojaĝis al Sicilio por instigi la malkontentulojn favore al la reĝo Petro la 3-a de Aragono, kaj el tie al Konstantinopolo por konkeri la apogon de la imperiestro Mikaelo la 8-a Paleologo (1223-1282). Mikaelo rifuzis helpi la aragonan reĝon sen la papa aprobo, kaj tiam diplomatiaj klopodoj turnis sin al Romo, kie li ricevis la permeson de la papo Nikolao la 3-a, kiu timis la ascendon de Karlo de Anĵuo en la Mezzogiorno.
Nonoava
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 2810 loĝantojn. El tiuj estis 1441 viroj kaj 1369 virinoj. La komunumo havas surfacon de 2693,3 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1640 metroj super la marnivelo.
Giovanni da Procida
Biografio
Giovanni da Procida tiam revenis al Barcelono. La celo de tiuj vojaĝoj estis kunligi la bizancan oron kaj la ĝenovan helpon malantaŭ la aragonaj ambicioj en Sicilio. Pere de sekretaj diplomatiaj agadoj de Giovanni, estis establitaj la kondiĉoj por la ribelo de 1282 de la Siciliaj Vesproj, kiu detruis la invadan ŝiparon de Karlo (kiu unue celis rekuperi Konstantinopolon) kiu estis ankrita en Mesino, provizante la kondiĉojn por la sekureco de Konstantinopolo kaj la kapableco de Petro la 3-a rekuperi la insulon.
En la 2-a de februaro 1283, Petro, kiu estis invadinta Sicilion tuj post eksplodo de la Siciliaj Vesproj, nomumis Giovanni kiel la Grandan Kancelieron. Li estis metita sub la komando de la insulo kiam Petro iris al Francio por alpreni defion faritan de Karlo en tiu jaro. Ĉio tio ne malhelpis la jam aĝan diplomaton en lia freneza aktiveco ĉe la diversaj kortegoj de la Eŭropaj monarkoj. Kaj en unu el tiuj vojaĝoj li mortis, en Romo, aĝante 88 jarojn, en 1298. La heredaĵo de Giovanni da Procida estas diskutebla.
Vladimir Gaglojev
Unu el la stratoj en Cĥinval la estis nomita omaĝe al Gaglojev.
Nonoava
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe 200,0 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 12,0 °C.
Tempozono
La komunumo, kiel la tuta subŝtato apartenas al la tempozono UTC -7 (Monta Tempo – Tiempo de la Montaña). Al tiu tempozono la subŝtato Chihuahua nur ŝanĝis en 1998. Antaŭe ĝi apartenis al la centra tempo (UTC -6).
Sociogeografio
En la jaro 1995 en la komunumo vivis 2859 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 310 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 10,84 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Stacio Sakura (Mie)
Stacio Sakura (japane: 桜駅 [Sakura-eki], angle: Sakura Station) estas fervoja stacio en Jokkaiĉi, Gubernio Mie, Japanio. La stacio servas 1 linion de Kintetsu: Linio Kintetsu-Yunoyama.
Giovanni da Procida
Biografio
Dokumento skribita en 1290 laŭdas lin tre alte dum laŭ la gelfaj partianoj lin konsideras konspiranton kontraŭ la konstitucia aŭtoritato. Malgraŭ tio, lia reputacio iom rekapabliĝis kaj li estas konsiderata unu el la unuaj politikistoj kaj diplomatoj en la moderna senco de la vorto. Laŭ legendo, Giovanni da Procida estis sekrete en la 29-a de oktobro 1268, en Napolo dum ekzekutado de la juna Konradino (1252-1268), Duko de Ŝvabio. Oni diras ke Konradino sin ĵetis kontraŭ la homamason antaŭ sia ekzekuto.
(19559) 1999 JY80
(19559) 1999 JY80 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
782 Montefiore
782 Montefiore estas malgranda hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Flora familio.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita de la aŭstria astronomo Johann Palisa la elde la observatorio de Vieno kaj ĝia nomo honoras, laŭ la fontoj : ĉu Clarice Sebag-Montefiore, edzino de Alfons Von Rothschild, ĉu Arthur Montefiore, ano de la Ekspedicio Jackson-Harmsworth.
Kabaredo
Kabaredo estas trinkejo aŭ vesperkunvenejo, kie poetoj kaj kanzonistoj prezentas siajn proprajn verkojn; humura literatura kunveno.
Pernegg an der Mur
Pernegg an der Mur estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Stirio kaj al la distrikto Bruck-Mürzzuschlag. Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Kabaredo
Laŭ Francisko Azorín Kabaredo estas ''Publika saloneto por amuzaĵoj, gajaj prezentadoj, danco k. trinkado. Koncertokafejo. Li indikas etimologion el grekaj kape (manĝejo), kaj kapto (manĝi) kaj de tie kaparis, kaparetum, cabaret''.
Famaj kabaredistoj en Esperantujo estis Raymond Schwartz kaj lia edzino Marguerite Schwartz (sub pseŭdonomo Marga Rineta). Saša Pilipović kaj Sanja Matejić ludis la teatraĵon Kabaredo en Gotenburga UK.
Pernegg
La nomo Pernegg pavas aludi al
Nova Esperança do Sudoeste
Nova Esperança do Sudoeste estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 5.110 enloĝantojn en 2010.
7897 Bohuška
7897 Bohuška estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomino Lenka Kotková elde la Observatorio de Ondřejov, ĉirkaŭ 35 km sud-oriente de Prago.
Batalo de Chesapeake
La batalo de la Golfo Chesapeake estis grava batalo kiu ludis decidan rolon en la Usona Milito de Sendependeco. Ĝi okazis la 5an de Septembro 1781 ĉe la eko de la Golfo Chesapeake inter floto de Britio, estrita de la kontraŭadmiralo sir Thomas Graves, kaj floto de Francio, estrita de la kontraŭadmiralo grafo de Grasse. El la vidpunkto de la milita taktiko, la batalo ne finiĝis al klara rezulto, sed el la vidpunkto de la milita strategio ĝi estis granda venko de la francoj, ĉar ĝi kondukis rekte al la sendependigo de Usono, kiu estis la celo de la milito.
7897 Bohuška
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la patrino de la malkovrintino Bohumila Šarounová, en kora dankon por ŝia toleremo kaj apogo al la vivo kaj la laboro de la malkovrintino. Tiu asteroido estis malkovrita je la naskodato de Bohumila.
Radhošť (distrikto Ústí nad Orlicí)
Radhošť estas malgranda vilaĝo en Ĉeĥio situanta en distrikto Ústí nad Orlicí. En la 30-aj jaroj vivis en la vilaĝo 330 loĝantoj, nuntempe vivas en ĝi nur. Tra la vilaĝo kondukas landvojo kuniganta urbon Rychnov nad Kněžnou kun Skuteč. Geografie Radhošť estas okcidenta parto de la distrikto Ústí nad Orlicí kaj senpere ĝi najbaras kun distriktoj Pardubice kaj Chrudim. Ĝi estas ĉirkaŭita de herbejoj kaj proksimaj arbaroj.
Historio
Nomo de burgaro Radhošť estas menciata en dokumento de reĝo Přemysl Otakar la 1-a el la jaro 1226. Ĝis fino de la jaro 2006 la komunumo apartenis al distrikto Pardubice, sed de la jaro 2007 ĝi apartenas al distrikto Ústí nad Orlicí.
Preĝejo
Preĝejo de Sankta Georgo en Radhošť, origine frugotika, rekonstruita en la jaro 1773 kaj riparita en la jaroj 1890 kaj 1901. Ĝi estas ununava, oblonga, kun malpli larĝa ortangule fermita presbiterejo. Tiu estas volbita je plataĵo, kaj navo kun masonita ĥorejo havas platan plafonon kun stukaj speguloj. La ĉefa tabernakla altaro estas el la jaro 1778, ornamas ĝin statuoj de Sankta Petro kaj Sankta Paŭlo, sur la vando bildo de Sankta Georgo de K. Javůrek el la jaro 1885, sur flankaj altaroj statuoj de Sankta Jozefo kaj Virgulino Maria Lurda el la 20-a jarcento, stana baptujo el la jaro 1787 kaj predikejo el la jaro 1788.
Ligna sonorilejo
Ĉirkaŭ la preĝejo estas tombejo kun prismoforma ligna sonorilejo, la malsupra parto havas piramidan formon, tegmento estas tenda.
Popola arĥitekturaĵo
En Sedlíšťka estas interesa popola konstruaĵo de bieneto.
NGC 2581
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Jarlbieno
Jarlbieno estas la plej konata prahistoria arĥeologia loko sur la nordo de Skotlando situanta Ŝetlandaj Insuloj. Ĝi situas proksime al la suda pinto de Ĉefinsulo (Ŝetlandoj) proksime al la setlejoj Sumburgh kaj Grutness.
La dense siuantaj konstruaĵoj el la bronzepoko, similas al tiuj de Skara Brae sur Mainland. La trovejo ekzistas el duone detruita broch el la ferepoko, komplekso de raddomoj, subteretaĝoj kaj konstruaĵoj el la tempo de la piktoj, vikingoj kaj mezepoka kampara domo. La prahistoriaj trovaĵoj estis malkovrataj fine de la 19a jarcento.
Sonatoj kaj partitoj por violono sola (Bach)
La Sonaten und Partiten für Violine solo (BWV 1001–1006; eo: Sonatoj kaj partitoj por violono sola), originala titolo ''„Sei Solo. a Violino senza Basso accompagnato.“'' estas ses verkoj de Johann Sebastian Bach, kiuj – tre malkutime por la epoko de sia ekesto – rezignas ĉian akompanadon per klavarinstrumento. La kolekto ampleksas tri sonatojn je kvar movimentoj kaj tri partitojn. Bach uzas en sia netskribo la ĝenronomojn „Sonata“ kaj „Partia“. Krome malkutima estas la polifonia skribmaniero, kiu generas plurvoĉecon sur ununura instrumento.
Ekesto
Bach skribis la netskribaĵon en 1720 dum sia tempo kiel kapelmajstro en Köthen. Tamen nun oni supozas, ke almenaŭ kelkaj pruvversioj ekestis jam en Vajmaro (do ekde 1708 ĝis 1717). Bach evidente prenis kiel modelo la solopartitojn publikigitaj en 1696 de Johann Paul von Westhoff, kiu estis membro de la vajmara kortegokapelo.
Kiu estis la muzikisto, kiu unuafoje prezentis la Sonatojn kaj partitojn por violono sola, estas nekonate. Estis supozoj, ke estus la violonvirtuozoj Johann Georg Pisendel kaj Jean-Baptiste Volumier, ankaŭ supozata estas Joseph Spieß, koncertmajstro de la orkestro en Köthen, aŭ la pli ol kontentiga violonludanto Johann Sebastian Bach mem.
Strukturo
Kiel menciite, la ciklo ampleksas je tri sonatoj kaj tri partitoj. La sonatoj laŭas la formon de preĝeja sonato, konsistas do el po kvar movimentoj de la sinsekvo „malrapida, rapida, pli malrapida, pli rapida“, je kio la dua movimento pokaze estas kvarvoĉa fugo.
4779 Whitley
4779 Whitley estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usonaj astronomoj Edward L. G. Bowell kaj Archibald Warnock elde la Observatorio de la Monto Palomar, norde de San-Diego (Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la usona kontrea kantisto kaj muzikisto Keith Whitley (1958 – 1989).
Sonatoj kaj partitoj por violono sola (Bach)
Efikohistorio
Unuopajn verkojn Bach poste ankaŭ aranĝis por liuto, klaviceno aŭ orgeno. La unuan movimenton de la partito E-maĵora li transponis ankaŭ al D-maĵora, aranĝis ĝin por orgeno sola kaj almetis grande instrumentitan orkestron el arĉinstrumentoj, hobojoj colla parte, tri trumpetojn kaj timbalojn – ĉi tiu aranĝaĵo formas la enirsimfonion de kantato 29 „Wir danken dir, Gott“.
Ferdinand David prespublikigis la sonatojn kaj partiojn unuafoje en 1843. Joseph Joachim sonregistris partojn el ili unuafoj en 1903, la juna violonvirtuozo Yehudi Menuhin sonregistris la kompletan verkon meze de la 1930-aj jaroj. Ĉefe Ferdinand David famigis ĉi tiujn verkojn, foje ankaŭ kun pianakompanaĵo improvizita far Felix Mendelssohn Bartholdy. Stimulite de tio, Robert Schumann komponis similajn pianakompanaĵojn.
Johannes Brahms faris pianaranĝaĵon de la ĉakono d-minora por la maldekstra mano, la versio de Ferruccio Busoni por ambaŭ manoj finfine fariĝis la plej fama kaj ankaŭ plej virtuoza pianoversio. Tiujn du antaŭis du aranĝaĵoj por solopiano kaj por orkestro de Joachim Raff, kiu transskribis ankaŭ aliajn movimentojn el la partitoj por piano. Jam la lernanto de Bach, Johann Friedrich Agricola, raportis en 1775: „Ilia verkinto mem ofte ludis ilin sur klavikordo kaj aldonis tiom da harmonio, kiom li opiniis necesa.“
Partito 3 E-maĵora, BWV 1006
- Menuett II 3/4 E-maĵora
34049 Myrelleangela
34049 Myrelleangela estas tre malgranda, ne tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 2:5 kun Marso.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo « LINEAR » (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Myrelle Angela T. Colas, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2017 pro sia projekto en teamo pri plantoscienco. Ŝi estis lernantino ĉe la Davao City National High School en Dabao (Filipinoj).
Montils
Montils [] estas franca komunumo en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis 790 loĝantojn en la jaro 2011.
Geografio
Montils situas en la oriento de Charente-Maritime, nordoriente de Pons,  okcidente de Cognac kaj  sudoriente de Saintes.
Luzacio
Historie Luzacio dividiĝas en Supran Luzacion en la sudo (ĉirkaŭ Bautzen/Budyšin) kaj Malsupran Luzacion (ĉirkaŭ Cottbus/Chóśebuz) en la nordo. En Luzacio loĝas slava minoritato, la soraboj.
Historio de Luzacio en antikveco
Luzacio estis la centro de la Luzacio Kulturo kiu enhavis la grandan parton de la nuna Germanio, Pollando kaj Ĉeĥio (vidu la apudan mapon kie la verda koloro montras la Luzacian Kulturon).
Ekde malnovepoko ĝis la 9-a jarcento
Nomo Luzacio (Losicin, Lonsicin) estas unuafoje dokumentita en la jaro 932, dum tribo de luzacianoj jam en la duono de la 9-a jarcento. La nomo Luzacio devene, kaj poste ĝis la komenco de la 15-a jarcento, markis sole teritorion de Malsupra Luzacio (eksa Orienta Marko).
En malnovepoko la teritorio estis loĝigita de ĝermanaj hermunduroj, langobardoj kaj vandaloj, fine de la 6-a kaj komence de la 7-a jarcentoj ekprenis iliajn sidejojn slavaj triboj de soraboj: en Supra Luzacio precipe milĉanoj (Bautzen) kaj bjezunĉanoj (Görlitz), en Malsupra Luzacio poste luzacianoj. Jam ekde la 8-a kaj la 9-a jarcentŝanĝoj la orienta limregiono de Luzacio fariĝis celo de ekspansiemo de franka, poste de Orientfranka Regno. Tiu kreis ĉi tie en la dua duono de la 9-a jarcento Orientan Markon. Sub gvido de precipe saksiaj feŭdoestroj ĉi tie estis okcidente de rivero Elbo (rivero) nove establita Soraba Marko. Samtempe en la jaroj 883 – 897 ĉi tien tuŝis potenco de Grandmoravia regno.
Periodo de la 10-a jarcento
Kiam estiĝis Germana Reĝlando, Luzacio estis okupita de saksia duko Henriko la 1-a, la Birdisto (912 – 936) kaj envicigita ĝis Orienta (saksia) Marko priregata de margrafo Sigfrido (pli norda parto) kaj ĝis Mejsena Marko (pli suda parto). En la teritorio de Bautzen estiĝis Marko, kiun administris ekde la fino de la 10-a jarcento la dinastio Wettin (ekde la jaro 1031 margrafo de Orienta Marko).
Periodo de la 11-a jarcento ĝis Tridekjara milito
De komence de la 11-a jarcento renkontiĝas en Luzacio potencemaj interesoj de germana, pola kaj ĉeĥa landoj. Konflikto inter pola reĝo Boleslao la 1-a "la Brava" kaj Henriko la 2-a (de 1003) finiĝis en Bautzen, per kiu la regiono de Bautzen estis aligita kiel regna feŭdo al Pollando. Post morto de Boleslao kaj diseriĝo de la centra potenco en Pollando la regiono de Bautzen estis ekde la jaro 1033 denove de la imperiestro. En la jaro 1076 ĉeĥa princo kaj poste reĝo Vratislav la 2-a (Bohemio), sed kiu ne sukcesis priregi ĝin ĝis la jaroj 1081 – 1086, ricevis kiel feŭdo parton de teritorio de pli posta Supra Luzacio kaj parton de Malsupra Luzacio (Orienta Marko). La teritorio de pli posta Supra Luzacio estis denove aligita al Ĉeĥa ŝtato nur dum Soběslav la 1-a en la jaro 1036 (ĝis la jaro 1253). Nelonge post tio okazis ankaŭ unuafoje divido de Görlitz de regiono de Bautzen, kiu evoluis ĝis fino de la 14-a jarcento memstare.
Nova Fátima (Paranao)
Nova Fátima estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 8.153 loĝantojn en 2010.