cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Raincourt
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Monumento pri la venko kaj paco en Edenkoben
La monumento pri la venko kaj paco en Edenkoben estis konstruita 1899 sur la monto Werderberg apud Edenkoben en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato por memori  la venkon en la milito de  1870/71. Hodiaŭ la monumento plej ofte nomiĝas nur „pacmonumento“.
Historio
Oni elektis la montan Werderberg, ĉar de tie oni povas vidi la signalojn el Strasburgo pri la germana venko super la francoj. La rajdista figuro montras nudan junulon, kiu levas alten olearban branĉon kiel signo de paco. La monumanto estis konstruita de August Drumm, skulptisto el Ulmet apud Kusel. La monto sur kiu la monumento staras nomiĝis „pinmonto (Kiefernberg)“ pro la pinaro, kiu kreskas tie. Post la konstruo de la monumento la monto kaj la placo, sur kiu la monumento staras, ricevis novan nomon honore al la prusa generalo August von Werder, ekde tiam do „Werderberg“ kaj „Werderplatz“.
Konstrumaniero
La monumento estas konstruita en malferma konstrumaniero. Ĝi estas ornamita per ornamaĵoj kaj freskoj. Oni bildigas la blazonojn de la iamaj germanaj ŝtatoj kaj ties unuigadon al germana regno. Super la kupola plafono troviĝas elrigarda platformo, kiu estas atingebla tra ekstera ŝtuparo.
Ágnes Schveiger (Schweiger)
Ágnes SCHVEIGER [ŝvajger] estas rumania hungara agronomino, redaktorino. Ŝi naskiĝis en Dej la 9-an de aŭgusto 1927.
Kariero
Ágnes Schveiger (Schweiger) estis en 1944 depostita en en Aŭŝvicon, Rigon, poste en Studhofon, fine ŝi laoris en Lepsiko. Ŝi akiris diplomon de agronomo en Kluĵo (1952). De 1953 ŝi estis fakredaktoro de Scienca Eldonejo, poste de filio de Agrikutura kaj Arbara Eldonejo (la pliposta Ceres) ĝis sia pensiuliĝo (1982). En aŭtuno 1989 ŝi loksidiĝis en Israelo.
Akantocefaloj
La Acanthocephala estas konsiderata diskreta filumo. Ĵusaj analizoj pri genomo montris ke ili descendis el, kaj estus eĉ konsiderataj kiel, tre modifitaj Rotiferoj. Tio estas ekzemplo de molekula filogenetiko.
Forest-en-Cambrésis
Forest-en-Cambrésis estas malgranda franca komunumo lokita en la departemento Nord kaj en la regiono Nordo-Kaleza Markolo. Ĝi situas en la natura, tre verda regiono Avesnois (kies historia centro estas Avesnes-sur-Helpe).
Ĝiaj loĝantoj estas franclingve la Forésiens.
Vislanka
Vislanka (hungare Pusztamező [pustamezO], germane Wüstfelde rutene Вісланка [vislanka]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Vislanka situas fine de mallonga sakovojo el Ďurková. Stará Ľubovňa troviĝas je 27 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1595 en formo "Wyzranka". La unuaj loĝantoj estis alvenintaj rutenoj. En 1796 laŭ la tutlanda geografia libro taksis la vilaĝon duaklasa. En 1789 180 vilaĝanoj loĝis en 30 domoj, en 1828 413 vilaĝanoj en 55 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Pusztamező 357 homoj, (plejparte rutenoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Sáros, al distrikto de Lipany, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Vislanka 300 homoj, (298 slovakoj).
Tisalovo
Tisalovo ukraine Тисалово, aŭ Тисолове, hungare Tiszaló estas vilaĝo en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Tjaĉiv, en municipo de Novoselicja (Taĉiv).
Situo
Tisalovo situas laŭ rojo, laŭ traira flankovojo.
Historio
Ĝis Traktato de Trianon la vilaĝo apartenis al Hungara reĝlando, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio. Iom poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis Tisalovo. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.
Filo de Reo
La nomo (respektive) Filo de Reo, en egiptologio iam markata kiel la t.n. nomen, estas parto de faraona reĝa titolaro en antikva Egiptio. En ties plena aspekto konsistanta el kvin nomoj ĝi estis indikata kiel la lasta en la vico kaj enskribata en la duan el du reĝaj kartuŝoj. Unuafoje ĝi aperas en periodo de la 4-a dinastio dum regado de Raĥef kaj kunigas la reĝon kun suna dio Reo. Regula parto de la titolaro ĝi fariĝis en la tempo de Veserkaf.
Pluaj reĝaj nomoj
La evoluo de reganta titolaro estis fermita komence de Meza imperio, plej malfrue ekde tiu tempo ĝi konsistis sume el kvin nomoj gviditaj per signoj parolantaj pri karaktero de la reĝa potenco (laŭ vico):
Petena Baseno
16.9°N, -89.9°W La Petena Baseno (Cuenca del Petén) estas geografia subregiono de Mezameriko, plejparte situanta en norda Gvatemalo en Departemento Peten, kaj en subŝtato Campeche en sudorienta Meksiko.
Dum la malfrua Antaŭklasika kaj Klasika periodoj de Antaŭkolumba Ameriko multaj gravaj centroj de la Majaoj prosperis, kiaj Tikal kaj Calakmul. Karakteriza Petena stilo de majaa arĥitekturo kaj majaa skribo naskiĝis. Arĥeologiaj ejoj La Sufricaya kaj Holmul ankaŭ situas en tiu regiono.
Varmia-Mazuria provinco
Varmia-Mazuria Provinco (pole: Województwo warmińsko-mazurskie) aŭ mallonge Varmio-Mazurio estas unu el la 16 provincoj de Pollando.
Ĝi situas norde kaj havas pecon de marbordo ĉe la Balta maro. La nomo de la provinco devenas de du historiaj regionoj: Varmio kaj Mazurio.
Ĝis la Dua mondmilito la provinco estis parto de la germana provinco Orienta Prusio.
Heiden AR
Pri la komunumo
Heiden (prononcu Hajdn en la loka alemana lingvo Häädä) estas komunumo en la kantono Apencelo Ekstera de Svislando (800 metrojn super marnivelo). Dum la jaro 2002, ĝi havis 4000 enloĝantojn. La areo de la komunumo estas 7.48 km².
Ĉirkaŭ la jaro 1650, la vilaĝoj Wolfhalden kaj Heiden ne povis interkonsenti pri la kontrolo super la vilaĝa preĝejo. Tio gvidis al la kreado de preĝejoj en ambaŭ vilaĝoj kaj sendependiĝo de ambaŭ.
Geografio
Heiden situas proksumume 400 m super la Bodenlago kaj dum bela vetero oni ek de la vilaĝo havas mirindan panoramon supe la tuta Ŝvaba Maro, kiel oni popole ankaŭ nomas la Bodenlagon. La rivereto Gstaldenbach fontas ĉe monteto Kaien, trafluas la vilaĝon kaj poste fosis profundan abismon alfluante la Bodenlagon en Rorschach.
Trafiko
Heiden estas konektita per dentoradfervojo kun la urbo Rorschach, de kie ekzistas konekto al la rapidtrajnoj al Zuriko, Konstanco kaj Munkeno. Per poŝtbuslinio Heiden estas konektita kun Trogen.
Ekonomio
Heiden estas kampara vilaĝo kaj vivas unuflanke de agrikulturo, nome bovbredado, kaj aliflanke nature de la turismo. Heiden estas konata pro siaj selaktokuroj. Ĉar en la Kantono Apencelo Ekstera la medicina profesio estas libere ekzercebla sen kuracista diplomo, en Heiden praktikas ankaŭ multaj naturkuracistoj kaj ŝamanoj.
Lasta hejmo de Henri Dunant
La fondanto de la Internacia Komitato de la Ruĝa Kruco kaj Ruĝa Krescento Henri Dunant pasigis siajn lastajn vivojarojn ĝis sia morto en Heiden. Staras muzeo pri Henri Dunant en Heiden.
Aŭtoŝoseo de la nordokcidento
La Aŭtoŝoseo de la Nordokcidento, Nordokcidenta Aŭtoŝoseo, en hispana origine kaj oficiale Autovía del Noroeste aŭ A-6, estas unu el la ses radiaj aŭtovojoj de Hispanio. Komunikas Madridon kun Galegio, pasante tra Kastilio-Leono. Temas pri unu de la plej gravaj vojoj de la lando, ĉar, krom trapasi Kastilio-Leonon, faras tre utilan itineron kaj por iri al Asturio kiom por iri al la nordo de Portugalio.
Tibor Komáromi
Tibor Komáromi, laŭ hungarlingve kutima nomordo Komáromi Tibor estis hungara luktisto, dufoja olimpiano, trifoja mondĉampiono, trejnisto.
Aŭtoŝoseo de la nordokcidento
Historio
Inter radiaj aŭtovojoj, ties finigo estis la plej malfrua el la ses hispanaj, pro, ĉefe la orografiaj malfacilaĵoj kiujn prezentas la komarko leona nome El Bierzo kaj la enirejo en Galegio. La tiamaj politikistoj preteratentis tiujn evidentajn malhelpojn, kaj antaŭvidis la finigon de la aŭtoŝoseo ses jarojn antaŭ la reala finigo. Eĉ kiam okazis teruraj ŝtonfaloj en la zono situanta inter Villafranca del Bierzo kaj Becerreá (inter la kilometroj 400a kaj 440a), kio devigis replani la projekton serioze, la koncerena Ministerio de Fomento de Hispanio pludefendis la komencan planon.
Tibor Komáromi
naskiĝis la en Budapeŝto.
Aŭtoŝoseo de la nordokcidento
Geografio
Menciindas ke inter hispanaj radiaj aŭtovojoj tiu ĉi estas la unika kiu ne formas parton de eŭropa itineraro, nur parte laŭ E-70.
Tibor Komáromi
Biografio
edziĝis dufoje, ambaŭ edzinoj naskis po unu filojn. Li ricevis premiojn inter 1948-1998.
Aŭtoŝoseo de la nordokcidento
Geografio
En la aktualo, tiu aŭtovojo supozas eksterordinaran fruecon por eniri aŭ eliri el Galegio. Inter la kilometroj 44 (Villalba, Madrido) kaj 111 (Adanero, Provinco Avilo) la aŭtovojo iĝas Aŭtoŝoseo AP-6, paga.
Tibor Komáromi
Sporta kariero
inter 1974-1990 estis luktisto en signifa ĉefurba sportklubo, poste 3 jarojn en Germanio. Li estis hungara ĉampiono dekfoje inter 1983-1994. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1988 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1992 (kie li estis flagtenanto de la hungara teamo) kun arĝenta medalo (1988), krome en mondĉampionumoj li estis la unua trifoje en 1986, 1987 kaj 1989. Li akiris la bonajn rezultojn en klasik-stila luktado. Li finis sian aktivan sportan karieron en 1993, poste li estis trejnisto, se ne paroli pri postenoj en la luktosporta vivo.
Atari 5200 Super System
Atari 5200 Super System - nomo de videoludilo de la firmao Atari. La videoludilo prezentita en 1982 estis persona komputilo Atari 400 sen klavaro. Kvankam la videoludilo estis teknike pli forta ol Atari 2600 ĝi ne estis same sukcesa. Tio okazis pro la krizo de 1983 (rig. ET) kaj pro la hejma invado de la hejma komputilo Commodore 64.
Stadiono Velodroma
La Stadiono Velodroma, aŭ franclingve Stade Vélodrome, estas la plej granda stadiono en la urbo Marsejlo de Francio: ĝi povas gastigi iom pli ol 67 000 spektantojn dum futbalaj aŭ rugbeaj maĉoj. Sekve ĝi estas la plej granda stadiono de sporta klubo en Francio. Pli grandas nur la francia nacia stadiono, la Stadiono de Francio en Saint-Denis. La Stadiono Velodroma apartenas al la urbo Marsejlo kaj estas la hejma stadiono de la futbala klubo Olympique Marseille. Krome ĝi estas regula matĉejo de la franca nacia teamo de rugbeo, kaj estis eventejo de la Monda Ĉampionado de Rugbeo en 1954, 1972, 1984 kaj 2007.
La stadiono estis inaŭgurita je la 13-a de junio 1937, per futbala matĉo inter la unuaj viraj teamoj de la kluboj Olympique Marseille kaj Torino FC, kiu rezultis per 2:1 goloj.
Krom futbalo aŭ rugbeo, la Stadiono de Francio kapablas enteni aliajn sportajn konkuradojn, ekzemple atletiko (ĝis antaŭ 1998 ankaŭ biciklovetkurojn), kaj povas ankaŭ okazigi koncertojn kaj grandajn spektaklojn. Ĝi interalie estas unu el dek eventejoj de la Eŭropa Futbala Ĉampionado 2016.
Historio
La origina stadiono kun lokoj por 30 000 spektantoj konstruiĝis pro la Futbala Mondpokalo 1938 kaj inaŭguriĝis en junio 1937. Prepare al la Futbala Mondpokalo 1998 la stadiono renoviĝis kaj estis ampleksigata al kapacito de iom pli ol 60 000 spektantoj. Kvankam la biciklokurejo inter tribunoj kaj la stadionocentra herbejo kadre de tiu pliampleksigo estis forigita kaj la ejo sekve ne plu estas velodromo, la tradician nomon oni tenis.
Muzika notacio
Notacio estas en muziko la grafika fiksado de muzikaj parametroj kiel tonalto, -daŭro kaj -laŭteco en por tio evoluigita notskribaĵo. Ĝi ebligas unuflanke, skribe dokumenti jam konatajn muzikaĵojn, kaj tiel parte anstataŭas la tradicion per antaŭludado aŭ antaŭkantado. Dokumentado de melodio estas ankaŭ la stiftruloj kaj diskoj en gurdo kaj muzikskatolo, sed krom tio la notacio estis ĝis invento de la sonregistrado la ununura ebleco, registri aŭskultitan muzikon alimaniere ol per memoro. La dua granda avantaĝo de notacio konsistas en tio, esprimi novajn melodiojn kaj aliajn muzikajn ideojn nure perskribe. Nur la tiel atingita ebleco, transdoni ideon sen devi ludprezenti ilin, ebligas, ke unuopaj personoj kreu grandiozegajn kaj kompleksegajn verkojn.
Eroj de notacio
La grafikaj eroj de moderna notskribo estas unue la notliniaro el kvin linioj, sur kiu estas prezentataj krom informoj pri tempo, taktspeco, dinamiko kaj instrumentigo la ludendaj tonoj en formo de notoj, kiujn oni legas ekde maldekstre dekstren. Je tio diferencaj notoformoj (notvaloroj) prezentas la diferencajn tondaŭrojn, kaj la vertikala pozicio la tonaltojn. Du notlinioj reprezentas distancon de tercio; la distanco de noto situanta inter la linioj al tiu sur najbara linio estas sekundo. La klefo komence de ĉiu notliniaro difinas referenctonon por certa notlinio, el kiu dedukteblas la aliaj tonaltoj: en la ilustraĵo la tono g’ sur la dua linio de malsupre. En la ilustraĵo oni ne nur povas legi la relativajn tondistancojn (tercio kaj sekundo), sed ankaŭ dedukti el la violonklefo, ke temas pri la tonoj a’–c’’ kaj a’–b’. Por tonoj, kiuj situas tro altaj aŭ malaltaj por trovi lokon sur la linioj, oni uzas helpliniojn.
En plurvoĉaj muzikpecoj estas kutime meti plurajn notliniarojn unu sub la alian, kiuj ĉiu entenas unu voĉo, tiel ke samtempaj muzikaj okazantaĵoj estas aranĝitaj unu super la alia. Tiam oni parolas pri partituro. En tiu la liniaroj por pli malaltaj tonoj plejofte ricevas basklefon, kiu markas malsame al violonklefo la tonon f kiel referenctonon sur la dua supra linio.
Ekzempla ilustraĵo
Je la jena ekzemplo de simpligita prezentado de la komenco el la valso „An der schönen blauen Donau“ de Johann Strauß (filo) la bazaĵoj de moderna notacio estas bone klarigeblaj.
Antika kaj ekstereŭropa notacio
Multo indikas sur tio, ke en antikva Egiptio ekde la 3-a jarmilo a.K. ekzistis iaspeca notskribo kaj ankaŭ aliaj popoloj provis skribe fiksi muzikon.
La unua plenevoluigita kaj komplete malĉifrita notacio estas la greka, kies unua aperado laŭ variaj fontoj estas datebla jam en la 7-a jarcento a.K. aŭ nur ĉ. 250 a.K. Ĉi tiu notacio uzis literojn, eble nomatajn laŭ la kordoj de la citro, por la tonalto kaj markis per simboloj skribitaj super ili la tondaŭron. Ĝi estas postlasita sur multaj fragmentoj, tamen ekzistas nur unu sola komponaĵo komplete konservita tiamaniere per enskribo, la epitafo de Seikilos, ĉizita dum la 2-a jarcento a.K. en tombŝtonon proksime de Efezo.
Ekster Eŭropo precipe en Ĉinio, Japanio kaj Barato evoluis notacisistemoj, kiuj notis ofte apud aŭ super la kantata teksto la melodion, tamen allasis multajn liberecojn. Krom tio tamen ankaŭ oni uzis tabulaturojn por instrumentaj komponaĵoj. La araba notacio, uzata ekde la 13-a jarcento, ĉefe radikis en la tie postlasita greka tradicio, sed preskaŭ ne pluevoluis, ĉar dominis la improviza karaktero de la muziko.
Entute estas konstateble, ke escepte la grekojn ĉe la plej multaj popoloj notskribo prefere servis kiel memorhelpilo por plejparte improvizata muziko kaj malpli por tio, konservi melodiojn por la posteularo. La pli ekzakta notsistemo ankaŭ tial evoluis en Eŭropo, ĉar la pli libera, improvizita muziko eniĝis la fonon favore al la eklezia tradicio de komponitaj kaj laŭrite ripeteblaj psalmodioj kaj ĥoraloj.
Neŭmoj
Meze de la 9-a jarcento en eŭropaj monaĥejoj evoluis nova speco de muzikskribo por gregoriaj ĉantoj, kiu uzis kiel simbolo neŭmojn, kiujn oni notis super la teksto. Ili prezentis bildigon de la mangestoj de la ĥorestro aŭ de la kantoro (greke νεύμα: mangesto). Unuopa neŭmo reprezentis certan melodian frazaĵon. En diversaj landoj oni tamen uzis malsamajn grafikajn signojn. La plej frua fonto de ĉi tiu notacio troviĝas en „Musica disciplina“ de Aŭreliano de Réôme ĉ. 850. Pli frue datiĝaj fragmentoj de okcidentgotaj neŭmoj el Iberio ĝis nun ne malĉifreblas. el la fino de la 12-a jarcento devenas la „Lambacher Messe“, kies originalo estas en monaĥejo Melk.
Guido de Arezzo
Al la senlinia neŭmonotacio oni aldonis iom post iom horizontalajn liniojn, komence du kolorajn notliniojn por la tonoj f kaj c, por marki la duontonopaŝojn e-f kaj b-c. Por ekkapti ekzakte ankaŭ la tonpaŝojn inter la linioj, Guido de Arezzo enmetis komence de la 11-a jarcento trian linion inter la f- kaj c-liniojn. La tercoliniaro, per kiu ĉiu diatona paŝo estas ekzakte markebla, estis inventita. Guido ankaŭ rekomendis meti laŭbezone super aŭ sub la tri liniojn kvaran linion.
Anstataŭ koloron Guido nun uzis literojn (c aŭ f) ĉe la komenco de notlinio, por marki unu el la duontonaj pozicioj kaj tiel difini la absolutan tonalton. Per tio Guido ankaŭ inventis la klefon. Li uzis ĉefe minusklan c, kiu reprezentis la c’. La f pli malofte aperis, sed transdaŭris la epokojn kiel f- aŭ bas-klefo.
Guido spertis tamen en la praktika instruo, ke la absoluta notacio enhavas didaktikan mankon. Kvankam la modalaj rilatoj de la tonpaŝoj restas relative samaj, oni nomas ilin pokaze malsamaj depende de la tonalto. Tial Guido inventis kompletige la relativan solmizadon, per kiu oni kantas kaj la duontonan paŝon e-f kaj ankaŭ la duontonan paŝon b-c (poste ankaŭ a-bb) per la ĉiam samaj tonsilaboj „mi-fa“.
La sukcesoj de Guido rezultas el didaktikaj intencoj. Per la tercoliniaro li unuafoje ekzakte vidigis tonpaŝojn; per relativa solmizado li markis laŭfunkcie la duontonopaŝojn, tiel ke lernantoj ĉiam tuj povu artikulacii kaj kanti ilin; per la guida mano finfine Guido inkluzivis la „kom-/kun-prenan“ manon en la lernadproceson. Ĉi tiu faskigo de variaj incitoj estas tiel efika, ke muzikinstruistoj senŝanĝe aplikas la metodon de Guido ĝis nun.
Celo de la solmizado ne estas anstataŭi la absolutan notacion, sed nur parkerigi la relativajn interrilatojn de la tonoj, simile tiel, kiel oni uzas arabajn ciferojn, por marki melodiojn (1 = ĉiam baztono), aŭ romiajn ciferojn, por marki harmoniojn (I = ĉam toniko). Tiuj ĉi didaktikaj rimedoj tute ne pridubigas sencon kaj neceson de absoluta notacio.
Dum la tempo de Guido kaj ankoraŭ longe poste por la kantado plejparte sufiĉis kvar linioj. Tion ĉi ne nur kaŭzis la malgranda tonamplekso de la ĥoraloj, sed ankaŭ la flekseblaj klefoj. Ili ebligas alĝustigi la tonamplekson de voĉo aŭ melodio en la notliniaron. La kvarlinia neŭmosistemo kun c-klefo lige kun neŭmoj de kvadratnotacio ĝis nun estas en uzo en la sakrala muziko. Por tre altaj aŭ malaltaj tonoj oni uzis resp. uzas same kiel en moderna notacio helpliniojn. Ĉi tiu notacimaniero kun kvar seninterrompaj notlinioj ankaŭ nuntempe troviĝas en ĥorallibroj.
Por aliaj celoj kaj variaj muzikinstrumentoj poste oni ankaŭ uzis sistemojn kun pli aŭ malpli linioj. La moderna sistemo kun kvin linioj ekestis en Francio dum la 16-a jarcento, tamen ĝis en la 17-a jarcento ankaŭ aliaj skribmanieroj estis kutimaj. La C-klefon preferatan de Guido multkampe anstataŭis F- kaj G-klefoj, kiuj fakte estas nur uzataj kiel violon- kaj basklefo.
Modalnotacio
Por povi aparte difini la ritmaron en notacio, en okcidenta Eŭropo evoluis dum la t.n. epoko de Notre Dame en la 12-a jarcento ĝis komence de la 13-a jarcento la modalnotacio. Ĉi tiu male al la nuntempe uzata notacio baziĝas ne sur unuopaj batoj en la taktstrukturo, sed sur ses elementaj ritmoj (modaloj), kiuj orientiĝas je grekaj versmezuroj. En la notacio ĉiun modalon formas aro de du ĝis kvar notoj (ligaturoj). La fakte uzataj notosignoj ege varias. Ekzemple ekzistas tradiciitaj kantofolioj, kiuj uzis por markado de la ligaturoj neŭmojn, hufonajlan, kvadratan kaj eĉ mezuronotacion, tamen estis notitaj modale.
Mezurnotacio
Ĉar modalnotacio permesis nur limigitan nombron da diferencaj ritmoj, precipe por la notado de nure instrumenta muziko baldaŭ ekestis la neceso de reformo. La enkonduko de la (nigra) mezurnotacio en la 13-a jarcento (ars nova) ebligis pro la uzado de diferencaj notvaloroj ankaŭ la notadon de la ritmo. La tiamaj notvaloroj nomiĝis maxima, longa, brevis, semibrevis, minima kaj semiminima, ilia ekzakta metrika interrilato dependis de la uzataj mezuroj kaj la valoroj de la najbarnotoj.
En la 15-a jarcento pro la pligrandigo de la manskribaĵoj la plenigo de la notkapoj estis tro elspeza, ĉar ĝi konsumis tro multe da altvalora inko; krome la uzata papero estis pli maldika kaj pli rapide ŝiriĝis en malseka stato: ekestis la t.n. blanka mezurnotacio. Oni nigrigis nur aparte malgrandajn notvalorojn (komp. apudan faksimilon de moteto, kiun Loyset Compère komponis supozeble en 1472).
La moderna taktmezuro
En la 15-a jarcento oni ankaŭ komencis dividi notliniojn helpe de vertikalaj linioj, t.n. mezurstrekoj, en dividaĵojn. Ĉi tiuj partoj tamen ne estis taktoj en moderna senco, ĉar ja ankaŭ la muziko de tiu tempo ofte enhavis malregulajn modelojn, sed oni uzis ilin por indiki en partituroj, ĉe kiuj lokoj la malsamaj voĉoj ludu aŭ kantu samtempe.
Fine de la 17-a jarcento oni enkondukis la modernan ritman sistemon kun taktspecoj kaj taktostrekoj, kiu elprenis el la mezurnotacio la pli malgrandajn valorojn de la blanka mezurnotacio.
Niederbergkirchen
Niederbergkirchen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Mühldorf am Inn kaj en la distriktaro Supra Bavario de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Muzika notacio
La moderna taktmezuro
El la historio de la moderna notacio videblas, ke ĝia evoluo ekestis ĉefe el la postuloj por kantata muziko, kaj fakte oni ofte aŭdas, ke ĝi estas maltaŭga por la notado de instrumenta muziko. Multaj provoj dum la lastaj du jarcentoj, reformi la sistemon de notskribo, ĉiuj tamen malsukcesis, ĉu pro la konservema sinteno de la muzikistoj aŭ ĉar la novaj sistemoj ja estis malpli taŭgaj ol la malnova. Por certaj specialkampoj tamen ekzistas ankaŭ alternativaj notskriboj, kiuj parte baziĝas sur antikvegaj tradicioj.
Kopiistoj
La evoluo de notmetado pasis simile kiel la historio de skribata vorto. Post nototekstoj ĉizitaj aŭ gratita en ŝtonon aŭ en argilon baldaŭ inko kaj papero evoluis kiel ideala rimedo.
La pli aŭ malpli legeblaj manskriboj de diversaj komponistoj povas eldiri multan pri iliaj personecoj, oni komparu nur la unuecan kaj regatan manskribon de Johann Sebastian Bach (plej supre bildigita) kun la apuda eltranĉaĵo de la pianosonato E-maĵora op. 109 de Ludwig van Beethoven. Ĝis nun deĉifrado de manskribaĵoj estas malfacila tasko por spertuloj, se estas distingende, ĉu ekzistas stakatopunkto aŭ nur inkmakulo, aŭ se oni volas adekvate reprodukti – kiel ofte ĉe Franz Schubert – la grafikajn interŝtupojn de akcentokejlo al diminuendoforko en la presado.
Se komponisto verkis partituron de nova orkestraĵo, estis tasko de kopiistoj, kopii el tiu la voĉojn de la unuopaj instrumentoj, kiu estis temporaba laboro. Se verko estis finfarita nur lastmomente, oni devis rapidi, kaj el multaj atestoj ni konas priskribojn de „ankoraŭ malsekaj notfolioj“, el kiuj la muzikistoj ludis praprezentadon.
Notgravurado
Dum la 18-a jarcento notgravurado per kuproplatoj pli kaj pli disvastiĝis en Francio, kaj pro sia supera kvalito ĝi baldaŭ venkis en la plej gravaj muzikeldonejoj de Eŭropo. La tikla tasko de notgravuristo konsistas en tio, ordigi la disdonadon de sistemoj kaj taktoj kun ĉiuj siaj kromaj surskribaĵoj kaj simboloj tiel, ke por ludanto ekestas organe legebla tutaro kun taŭgaj lokoj por turni la foliojn, kaj skizi ĉi tiun modelkoncepton spegulaĵdirekten sur la notgravurplaton (plumbo-stano-antimono-alojo). La propra gravurado tiam okazas per rastralo, kiu skribas la kvin paralelajn notliniojn samtempe, per diversaj ŝtalstampiloj kaj aliaj gravuriloj kaj ĉiziloj. Kiel submetaĵo servas uzita litografiŝtono. Je tio oni enbatas klefojn, antaŭsignojn, notojn, malgrandajn ligarkojn, krampojn kaj la kompletan skribon per ŝtalstampiloj. Notkolojn, trabojn, mallongajn taktostrekojn kaj pli grandajn ligarkojn oni enpikas per ŝtalgrifeloj (analoge al tiuj de kuprogravurado). Kresĉendojn kaj longajn taktostrekojn trans pluraj notliniaroj oni skribas per t.n. tirhoko. Antaŭ la finfina presado oni faras provkopion (relieftipa presado) por korektado. Ĉe korektado oni markas la eraran lokon dorsflanke de la presplato. Poste oni pelas la plumbon de la malkorekta loko supren helpe de najlopunkto. Post diversaj glatigoj kaj malbavurigoj oni povas korekti, do enmeti la koncernan signon sur la nun ĝustan lokon. La produktado de notgravura paĝo laŭenhave daŭras inter 8 kaj 12 horojn.
Gluofrota procedo
Specialformo de produktado de notpresaĵoj konsistis en tio, ke notokompostisto markis la notliniarojn kaj la tekston sur kartonon. Ĉi tiun ŝablonon tiam oni metis per lumkomposta procedo (fotokompostado) sur folion. Sur la folion oni surfrotis klefojn, notojn, kolojn ktp. analoge al la konataj gluofrotaj literoj. Laŭkvalite ĉi tiu procedo estis malsupera al kutima notgravurado. La tempelspezo por la produktado de notopaĝo egalis al tiu de notgravura paĝo, tamen forfalis la ŝarĝiĝo de la notgravuristoj per plumbo. En GDR oni uzis la procedon ekde ĉ. 1978.
Komputila notkompostado
Unuaj eksperimentoj, uzi komputilojn por la notpresado, jam okazis en la 1960-aj jaroj, seriozaj rezultoj ekzistas ekde la 1990-aj jaroj. Krom profesiaj notkompostaj programaroj kiel Finale, Score, Sibelius aŭ capella, kiuj ankaŭ ĉe renomaj muzikeldonejoj pli kaj pli anstataŭas permane gravuritajn notfoliojn, ekzistas ankaŭ programaroj kun malfermita kodo kiel LilyPond, MusiXTeX aŭ ABC kaj ABC Plus.
En populara muziko oni nuntempe uzas programarojn kiel Logic aŭ Cubase. Tiuj estas luksaj sekvencilaj programaroj kun enigitaj notpresaj funkcioj, kiuj tamen preskaŭ neniam taŭgas por profesiaj postuloj kaj maloftigas estetike konvinkajn eldonaĵojn de populara muziko.
Oni kutime sentas pli agrable, ludi laŭ notoj permane skribitaj kaj kompostitaj de lerta notkompostisto. Ege malbona tendenco estas, ke eldonejoj pro kostokialoj publikigas ankaŭ notojn, kiujn ne kompostis profesiaj notkompostistoj, sed malprofesiuloj, kaj kiuj pro tio ne ĉiam kontentigas altajn postulojn. Ĉi tio oftas ĉe populara aŭ instrua muziko, se ekz. la verkisto de instrulibro donas por presado sian verkon de li komplete kompostitan kaj kun finfarita modelkoncepto.
Tabulaturo
Tabulaturoj eble estas pli malnovaj ol notoj, ĉar estas pli bone kompreneble, noti la ekprenojn kaj klavojn, per kiuj oni atingas muzikan rezulton, ol abstrakti la rezulton mem. Oni uzis ilin precipe por pluk- kaj klavarinstrumentoj, malpli ofte ankaŭ por arĉaj kaj lignaj blovinstrumentoj. Gitartabulaturoj ĝis nuntempe estas uzataj, dekstre jen la komenco de la kanto „Alle Vöglein sind schon da“. Se oni bildigas ambaŭ notaciojn unu sub la alian, la tabulaturo prezentas ofte, ĉiekzemple en la lasta takto, la ritmon malekzakta, sed pli facile legebla. Se la tabulaturo estas uzata kiel ununura notacio, la ritmo estas ekzakte notita. Tio okazas per la notado de notvaloroj kun kavaj notkapoj, ne prezentebla j en tabulaturo, per ligado de pli mallongaj kaj prezenteblaj notvaloroj.
Speciala speco de tabulaturo kun esperanta nomo estas Klavarskribo, notacio por klavarinstrumentoj, kiun evoluigis la nederlanda esperantisto Cornelis Pot.
Tonnomoj
En tekstoj pri muziko aŭ ĉe manko de notpapero ofte oni priskribas melodiojn laŭ iliaj tonnomoj. Per majuskla kaj minuskla skribmaniero samkiel strekoj kaj indicoj al certa tono estas alordigebla klara oktavindiko. Por la valso „An der schönen blauen Donau“ en la supra ekzemplo tio povus aspekti jene: „3/4: d¹ | d¹ f#¹ a¹ | a¹“.
Precipe en digitalaj tekstformatoj evoluis ankaŭ alternativa mallonga notacio, kiu elire de la 88-klava normklavaro, tranombras la oktavojn de malsupre supren komencante ĉiufoje je C. Subkontra-C (‚‚C) estas la unua C sur la klavaro, pro tio ĝi nomiĝas C1. La kvinstreka c (c’’’’’), la plej alta klavo, estas la oka C sur la klavaro kaj sekve nomiĝas C8. La duontonojn oni prezentas sendepende de ilia harmonia kunteksto per #, gb’’ ekz. oni do skribus kiel F#.
Kromaj eblecoj nomi tonojn estas relativa kaj absoluta solmizado, kiuj rekondukas siajn tononomojn sur Guido de Arezzo, kaj la tonvorta metodo laŭ Carl Eitz.
Cifernotacio
En multaj kulturoj oni prezentas partituron ĉefe per ciferoj, literoj aŭ regionaj signoj, kiuj preprezentas la notosinsekvon. Estas tiel ekz. en ĉina muziko (ĵianpu aŭ gongĉe), en barata muziko (sargam) kaj en Indonezio (kepatihan). Ĉi tiuj alispecaj sistemoj estas grupigataj kiel cifernotacio.
Noto:    C   D   E   F   G   A   B Solfeĝo:  do  re  mi  fa  sol la  si Notacio: 1   2   3   4   5   6   7
Tiu ĉi notacio fontas en la cifernotacio laŭ Chevé.
Notacikodoj
Por povi „noti“ kaj konservi muzikajn parametrojn elektronike oni evoluis variajn notacikodojn. Distingendas kodoj por la redono de muziko kiel MIDI, kodoj por la enigo aŭ konservado de muziko por la elektronika notkompostado (al kiuj principe apartenas ĉiuj dosierformatoj de notkompostaj programaroj) kaj tiuj por la muzikscienca analizo de muziko kiel la Humdrum-kodo. MusicXML estis konceptita kiel elŝanĝoformato kaj unuigas elementojn de Humdrum, MuseData kaj MIDI.
Mallongaj skribmanieroj por akordoj
La tradicia figurita baso estas baslinio kun ciferoj, kiuj indikas la intervalojn super ludendajn super tiu, el kio dedukteblas la eksonenda akordo. Multaj komponistoj tamen ankaŭ uzis la ciferigon, por povi rapide skizi la harmonian pason de verko. Ekzemple Franz Xaver Süßmayr apogis sin ĉe sia finfarado de la rekviemo de Mozart sur kelkaj figuritaj basoj, kiujn Mozart mem notintis. La dekstra figuro montras simplan figuritan bason, en la supra notliniaro staras ebla realigo de la ciferigo.
Alian direkton sekvas la akordsimboloj, nuntempe kutimaj precipe en ĵazo kaj populara muziko, kiuj havas krom la notonomo de akordotonalo kodon el literoj kaj ciferoj, kiuj priskribas la specon de la harmonio. Ĉi tiun sistemon, kiu malbezonas notliniarojn, oni uzas lige kun notita melodio, ekzistas tamen ankaŭ kolektoj, en kiuj oni nur legas la tekston kaj akordsimbolojn de kanto, ĉar estas supozata, ke la melodio estas sufiĉe konata.
Brajlo-notacio
Per uzado de la samaj signoj kiel en sia brajloskribo Louis Braille inventis muzikan notacion por vidhandikapuloj, kiu nuntempe vaste uzatas. En sia rafinita sistemo de notaj, harmoniaj kaj aldonaj simboloj eblas, enigi ankaŭ vertikalajn pasojn de plurvoĉa muziko en liniaran simbolsinsekvon legeblan ankaŭ por blinduloj. La plej grandan kolekton de notoj en brajla notskribo posedas la Nacia Biblioteko por Blinduloj en Stockport (Britio). Elstara artikolo, „Braille music“, troviĝas en la anglalingva vikipedio (vd. ĉapitro „ligoj eksteren“).
Grafika notacio
Dum la 20-a jarcento multaj komponistoj volis deiĝi de la klasika notbildo, kiu aperis al ili kiel tro maltaŭga kaj tro konkreta por ilia muziko. Tial ili komencis eksperimenti per grafika notacio, por koncedi pli da loko al la inspiro kaj kreivo de la realiganta muzikisto. Gravaj proponintoj estis Karlheinz Stockhausen, John Cage, Morton Feldman aŭ Iannis Xenakis. Aparte fama en tio estas la pianociklo „Makrokosmos“ de George Crumb.
Kolornotacio
Jam Guido de Arezzo uzis kolorojn por ilustri la notacion, sed ili malaperis kun la ekesto de la notpresado. Novan provon ekigis Arno Peters. La Peters-notacio ebligas spacan prezentadon de tonalto kaj tondaŭro. Li kunordigis al ĉiu el la sep tonoj po koloron. Li priatentis je la kunordigo similan frekvencrilaton ene de la videbla spektro.
Eksenlime
Eksenlime estas muzikalbumo de esperanta muzikgrupo La Perdita Generacio el 2006. Ĝia sekva albumo estas Eksplodigos vian domon, kaj antaŭa en Rusio de 2004.
Condoleezza Rice
Condoleezza RICE (Esperantigite Kondoliza RAJSO) (naskita je la 14-a de novembro 1954 en Birmingham, Alabamo) inter la jaroj 2005 kaj 2009 estis la ministro pri eksteraj rilatoj de Usono. Ŝi estas la dua virino, kiu iam havis tiun oficon (la unua estis Madeleine Albright).
Ek de 1989 ŝi deĵoris en la registaro de prezidento George Bush pri Sovetio kaj orienta Eŭropo. En 2000 prezidento George W. Bush igis ŝin nacia sekureca konsilisto. Post sia reelektiĝo en 2004 li igis ŝin ministro pri eksterlandaj aferoj.
Rice estis inter la plej vervaj subtenantoj de la dua milito de Usono kontraŭ Irako. Ŝian konfirmon fare de la usona senato antaŭis longa debato, ĉar ŝi lerte evitis respondi kritikajn demandojn. Je la 26-a de januaro 2004 la senato konfirmis ŝin per 85 voĉoj kontraŭ 13. Tio ne estas multe, ĉar en Usono la opozicio ne principe voĉdonas kontraŭ anoj de la registaro, sed nur en okazo de seriozaj duboj pri ties taŭgeco.
La valoro de la liveraĵoj usonaj armiloj al Proksima Oriento atingos 46 miliardojn da eŭroj dum la venontaj dek jaroj, precizigis Condoleezza Rice, en aŭgusto de 2007. Ricevontoj: Saud-Arabio, Egiptio, Kuvajto, Barejno, Kataro, Omano kaj la Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj, aliancanoj de s-ro George W. Bush en la regiono. Vaŝingtono altigas je preskaŭ kvarono la usonan militan helpon al Tel-Avivo ; ĝi atingos 30 miliardojn da dolaroj en dek jaroj.
Olimpika Parko de Liono
La Olimpika Parko de Liono, aŭ franclingve Parc Olympique Lyonnais (ankaŭ nomata Stade des Lumières, Grand Stade de Lyon aŭ Grand Stade OL), estas la plej granda stadiono en la urbo Liono de Francio: ĝi povas gastigi iom pli ol 59 000 spektantojn dum futbalaj aŭ rugbeaj maĉoj. La stadiono estis inaŭgurita je la 9-a de januaro 2016. Posedanto estas la futbala klubo Olympique Lyonnais.
Ĝi estas unu el dek eventejoj de la Eŭropa Futbala Ĉampionado 2016, kaj laŭplane estos ankaŭ unu el la eventejoj de la Virina Futbala Mondpokalo 2019.
Bünz
Bünz estas rivero en Kantono Argovio en la Svisa Mezlando.
Priskribo de la akvofluo
La fonto de Bünz situas ĉe Galltzi je la koordinatoj en la komunumo Beinwil (Freiamt) sur alteco de 800 m s.m. Ĝi fluas unue orienten, pasas la vilaĝo-centron de Beinwil, kaj tiam kurbiĝas norden. Ĝis Muri sur la unuaj 5 km de sia vojo la rivereto rapide perdas altecon ĝis proksimume 460 m s.m.. La altecdiferenco dum la ceteraj 25 km ĝis la alfluo al Aro en Möriken-Wildegg je alteco de 350 m s.m. estas nur ankoraŭ 110 m.
Historio
Pro la malgranda altecdiferenco la rivero antaŭe estis trekurboriĉa kaj apud Wohlen troviĝis granda marĉo. En la 1920-aj jaroj oni rektigis la rivereton. Pro la samtempe kreskanta loĝantaro kaj dum longa tempo mankantaj akvopurigejoj la akvokvalito rapide malboniĝis kaj dum longa tempo la rivereto estis konata kiel la kloako de la kantono. Post granda inundo en 1999 la rivero detruis grandan partojn de siaj rektigitaj bordoj kaj kreis novan flotregionon. Oni ŝanĝis la politikon, konstruis akvopurigejojn, kaj renaturigis partojn de la riverbordo. Tial la akvokvalito nuntempe multe pliboniĝis.
Komunumoj laŭlonge de la rivereto
Post la fonto en Beinwil (Freiamt), la rivereto fluas norden tra Muri, Boswil, Bünzen, Waltenschwil, Wohlen, Dottikon, Hendschiken, Othmarsingen, kaj Möriken-Wildegg.
Alfluantoj
La ĉefa alfluanto de Bünz estas la rivereto Aabach, kiu senakvigas la lagojn de Baldegg kaj Hallwil. Krome alfluas al Bünz diversaj malgrandaj riveretoj.
Șeușa
Șeușa [ŝeuŝa] (hungare: Sóspatak, germane: Salzbach) estas vilaĝo en Rumanio oriente de Alba Iulia. En 1910 ĝi havis 788 loĝantojn (rumanoj); en 1992 606 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1332. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Alsó-Fehér vármegye). Administre ĝi apartenas al Ciugud.
Sanskrita literaturo
La plej fruaj verkoj de Hindia literaturo estis parole transmitita. Sanskrita literaturo ekis per la parola literaturo de Rigvedo nome kolekto de sanktaj himnoj datitaj el la periodo de 1500–1200 a.K. La sanskritaj eposoj Ramajano kaj Mahabharata aperis ĉirkaŭ la fino de la unua jarmilo a.K. Klasika sanskrita literaturo disvolviĝis rapide dum la unuaj kelkaj jarcentoj de la unua jarmilo a.K.
La Hindia literatura produktado vidis malfruan floradon en la 11a jarcento antaŭ sia malpliiĝo post la jaro 1100, pro la islama konkero de Hindio, pro la detruo de antikvaj sidejoj de lernado kiaj la universitatoj ĉe Taksila kaj Nalando. Estas nuntempaj klopodoj al revivigo de Sanskrito, per eventoj kiaj la Tutbarata Sanskrita Festivalo (ekde 2002).
Pro ties etenda uzado en religia literaturo, ĉefe en Hinduismo, kaj la fakto ke plej modernaj barataj lingvoj estis rekte derivitaj el aŭ forte influitaj de Sanskrito, ties lingvo kaj literaturo estas de granda gravo por la kulturo de Barato simile al tiu de Latino por la kulturo de Eŭropo. Iome el la Sanskrita literaturo kiel la Joga-Sutroj de Patanĝali kaj la Upaniŝadoj estis tradukitaj en araban kaj en persan, ĉefe pro la agado de la imperiestro Akbar. Ankaŭ la Panĉatantra estis tradukita en persan.
(51346) 2000 QX158
(51346) 2000 QX158 estas malgranda, malhela troja asteroido de Jupitero, malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝi orbitas en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, ĝi do estas ano de la tiel nomata « Troja Tendaro ».
Jacques Vaché
Jacques VACHÉ (n. 1895 - m. 1919) estis amiko de André Breton, la fondinto de Superrealismo. Vaché estis unu el la ĉefaj inspiroj de la superrealisma movado. Kiel diris Breton: Vaché naskiĝis je la 7-a de septembro, 1895, en Lorient, Francio, kaj mortis en Nantes je la 6-a de januaro, 1919 pro trodozo de opio. Li estis konata pro sia flegmo kaj pro sia portado de monoklo.
Referenco
Tiu ĉi artikolo estis rekte tradukita el la angla versio la 9-an de januaro, 2007.
Grandduko
Grandduko, grand-duko aŭ granda duko estas nobela titolo pli alta ol duko kaj malpli alta ol reĝo – komparebla al
princo-elektisto de la Sankta Romia Imperio, tamen ĝi neniam ekzistis en ties oficiala titolaro. La titolo grandduko unuafoje ekestis en Italio, kiam papo Pio la 5-a en 1569 rangaltigis la duklandon Toskanio al grandduklando, kun Cosimo de' Medici (1519–1574, ne konfuzenda kun lia pli aĝa samnomulo Cosimo de' Medici) kiel unua grandduko.
En kelkaj lingvoj (ekzemple angla, franca) oni uzas la saman titolon ankaŭ por grandprinco (ekz-e de Moskvo aŭ Litovio); en aliaj lingvoj (ekzemple germana, nederlanda kaj skandinaviaj lingvoj) oni distingas inter tiuj du titoloj. (Komparu de:Großherzog, en:Grand prince).
Sola nun reganta grandduko estas grandduko Henriko de Luksemburgo.
Vidu ankaŭ: Grandduklando.
Farád
Farád [farAd] estas vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Győr-Moson-Sopron, en Distrikto Csorna.
Situo
Farád situas sur ebenaĵo laŭ ĉefvojo kaj fervojo inter Győr kaj Sopron, tute apud Csorna. Tiu lasta urbo troviĝas 5, Kapuvár 16, Fertőd 29, Fertőszentmiklós 30 km-ojn.
Historio
Antaŭ la hungaroj avaroj vivis tie. La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1281. En 1594 la turkoj detruis la komunumon. Inter 1979-1992 Farád estis parto de Csorna.
Vidindaĵoj
Vidindaĵoj estas la preĝejoj katolika el 1785 kaj luterana el 1784, kastelo de Ostffy [oŝtfi] kiu nun estas lernejo, skulptaĵo pri Sankta Floriano kaj fiŝkaptista lago.
Poemaro (Tiflisano)
Poemaro estas la titolo de eta kolekto de poemoj verkitaj de  la kartvelo Giorgi Ciklauri (pseŭdonimo Tiflisano). La libreto estas eldonita en Parizo en la jaro 1911 ĉe L' Universala (Imprimerie Ouvrière Espérantiste).
Kompleta teksto
<Gallery> Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 03.jpeg Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 04-05.jpeg Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 06-07.jpeg Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 08-09.jpeg Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 10-11.jpeg Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 12-13.jpeg Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 14-15.jpeg Dosiero:1911 Poemaro Tiflisano 16.jpeg </Gallery>
Kitee
Kitee estas urbo kaj komunumo en la provinco Norda Karelio en Finnlando, proksime al la nuna ŝtata limo de Rusio, malantaŭ kiu situas la orienta parto de la eksa historia finna regiono Karelio. Ĝis la jaro 2009 ĝi ankaŭ apartenis al la tiama gubernio Orienta Finnlando.
NGC 3247
NGC 3247 (aliaj indikoj — OCL 809, ESO 127-SC19) estas malfermita stelamaso en konstelacio Kareno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Bertrichamps (stacidomo)
Bertrichamps estas franca stacidomo sur linio - Saint-Dié, situanta en  Bertrichamps, en departemento Meurthe-et-Moselle, regiono Grand Est.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF), priservata de trajnoj Grand Est.
Brungorĝa bordhirundo
Ĝi havas ampleksan teritorion en Afriko kaj tra Barato kaj aliaj partoj de suda Azio. Ĝi estas parte migranta specio, kun kelkaj populacioj farante sezonajn movojn. Ĝi estas kutime asocia ege ligita al akvo.
Brungorĝa bordhirundo estas kolonia en sia nestokutimaro, reproduktiĝante multaj paroj ege kune laŭ la disponebla spaco. La nestoj estas je la fino de tuneloj de 30 al 60 cm longaj, elfositaj en sablaj bordoj. La vera nesto estas litaĵo el pajlo kaj plumoj en ĉambreto je la fino de la tunelo. La ino demetas 2 al 4 ovojn en kutima ovodemetado, kiuj estas kovataj de ambaŭ gepatroj.
La brunaj dorso, malgrandeco kaj rapida bombasta flugo separas la specion de la Brungorĝa bordhirundo tuj el plej parto de la aliaj membroj de la familio de hirundoj. Ĝi estas la plej simila al la Bordhirundo, Riparia riparia , kiu estas ĝia norda samgenrano. Kie la reproduktaj teritorioj koincidas en suda Azio, la Brungorĝa bordhirundo kutime reproduktiĝas je pli malaltaj altitudoj ol ties parenco. En la norda vintro, ambaŭ specioj troviĝas je la samaj humidaj habitatoj.
La 12 cm longa Brungorĝa bordhirundo estas bruna supre kaj blanka aŭ palbruna sube. Ĝi ne havas la mallarĝan brustozonon de la Bordhirundo; la beko estas nigra kaj la kruroj estas brunaj. Ambaŭ sekosj estas similaj, sed junuloj havas palajn pintojn en plumoj de la pugo kaj flugiloj.
Estas sep rasoj diferencaj laŭ grando kaj la plumarnuancoj de la supraj aŭ malsupraj partoj.
La manĝo de tiu specio konsistas el etaj insektoj, ĉefe kuloj kaj aliaj muŝoj rilataj al akvo.
La trila kanto de la Brungorĝa bordhirundo estas konstanta kiam birdoj flugas, kaj iĝas konverseca subtono post setliĝo en ripozejo. Estas ankaŭ akra alarmvoĉo.
Svetlana Svetikova
Svetlana Svetikova (Svetlana Andrejevna Svetikova, Светлана Светикова, naskiĝis en Moskvo, nun -jara) estas kantistino kaj aktorino rusa. Ŝi famiĝis en 1998. Ŝi naskiĝis en arta familio: la patrino Maran estis profesia kantistino kaj la patro Andrej pentristo de florencaj mozaikoj. Sveta havas pli junan fratinon, Natalija.
Rioz
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Svetlana Svetikova
Ekde la aĝo de kvar jaroj ŝi kantis en infana koruso kaj partoprenis en multaj infanaj kantistaj konkursoj. Kiel okjarulino ŝi iĝis soloa kantistino en la moskva infana teatro. Dekdujara, ŝi jam havis personan manaĝeron. Ekde la naŭa lerneja klaso, ŝi estis ano de la moskva lernejo № 1113 kun profundigita studo de muziko kaj koreografio.
Dekkvinjara, ŝi gajnis la konkurson "50x50"; la premio estis vojaĝo al la urbo Miamo en Florido kaj voĉa trejnado en prestiĝa kantista lernejo. Sekve ŝi kantis kaj aktoris en la muzikalo "Metro", kaj voĉe kontribuis ankaŭ al la animacia filmo "Naskiĝtago de Alice" de 2009. Krome ŝi ankaŭ interalie voĉe partoprenis en la rusaj sinkronizoj de 1998 kaj 2006 de la animacia filmo "La Eta Marvirineto" de 1989, produktite de la usona Walt Disney Company.
Nézel
Nézel estas franca situanta en departemento Yvelines, regiono Francilio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Nézellois.
Miklós Surányi
Miklós Surányi [miklOŝ ŝurAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Surányi Miklós estis hungara ĵurnalisto, verkisto, membro de Societo Petőfi, membro de Societo Kisfaludy.
Miklós Surányi naskiĝis la 1882 en Felsőmindszent. Li mortis la 1936 en Budapeŝto.
Biografio
Miklós Surányi frekventis gimnazion kaj universitaton en Pécs. Inter 1903-1908 li aliĝis al redakta stabo de gazeto en Budapeŝto, poste li havis postenon pri arĥivo en Máramarossziget, sed li ankaŭ ĵurnaladis en la loka gazeto. En 1918 li emeritiĝis, tamen poste en Budapeŝto li daŭre ĵurnaladis kaj verkadis.
Don/Doña
Don (por viroj), doña [donja] (por virinoj), estas respektotitoloj uzataj en hispanlingvaj personaj nomoj. Mallonge, oni ankaŭ skribas D. kaj Dª, respektive. Ili estas tradukeblaj pli-malpli kiel "sinjoro"/"sinjorino".
La titoloj devenas de la latinaj vortoj dominus/domina, kiuj signifas "sinjor(in)o", "mastr(in)o". Ili estas uzataj nepre antaŭ la persona nomo (don Lázaro). Uzi don antaŭ la familinomo ne estas la hispanlingva uzo, sed de Suda Italio (pro hispana influo). Tie tiu titolo (por virinoj: donna) estis uzata por nobeloj aŭ aliaj gravuloj (ankaŭ gravaj mafiuloj), kaj en la tuta Italio nur por presbiteroj, ankaŭ nun.
Antaŭe ili estis rezervitaj al nobeloj, sed nuntempe kiu ajn povas esti alparolata tiel. Tamen, ĝia uzo implicas formalecon. Homoj, por kiuj oni uzas ilin, speciale estas ekzemple pastroj, instruistoj.
Liscate
Liscate - prononco - estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la metropola urbo Milano de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis.
Najbaras la komunumoj Melzo, Vignate, Truccazzano, Settala kaj Comazzo (LO, do en la najbara provinco Lodi).
Marzhausen
Marzhausen estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Westerwald de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
(13736) 1998 RF71
(13736) 1998 RF71 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Kóny
Situo
Kóny situas sur ebenaĵo laŭ ĉefvojo kaj fervojo inter Győr kaj Sopron. Pli norde troviĝas marĉa regiono, kiu apartenas al Nacia parko Őrség kaj Hanság. Csorna troviĝas 11, Győr 26, Mosonmagyaróvár 33 km-ojn.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1228. En 1641 privataj soldatoj de grandbienulo Nádasdy disrabis la vilaĝon.
Vidindaĵoj
Vidindaĵoj estas la romkatolika baroka preĝejo omaĝe al Sankta Antonio el 1723, kapelo, skulptaĵoj pri Johano Nepomuka kaj Sankta Triunuo, fine fiŝkaptista lago.
Famuloj
En Kóny naskiĝis:
Nacia Spionservo de Grekio
La Nacia Spionservo de Grekio (Εθνική Περισσός Πονοχαριών, (ΕΥΠ), transliterumo: Ethniki Ypiresia Pliroforion, (EYP)) estas la registara spionagentejo de Grekio establita la 9-an de majo, 1953 sub la nomo de la Centra Inteligenteco. La 27-an de aŭgusto 1986, la Centra Spionservo iĝis la Greka Nacia Spionservo, laŭ ministeria ordo de la sama jaro.
La servo estas subigita al la Ministerio de Civila Defendo de Grekio. Oni ne scias, kiom precize estas la nombro de la agentoj de la organizo, sed foje la grekaj amaskomunikiloj deklaras, la nombro estas proksimume 3 000 homoj.