cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rila-monaĥejo
Priskribo
La arta efiko estas bazita sur la kontrasto inter la kruda fortikaĵa karaktero de la eksteraj masivaj ŝtonmuroj, kun entranĉitaj malgrandaj fenestroaperturoj kaj du grandaj pordoj, kaj la multkolora traktado de la loĝejaĵoj. La etaĝojn kaj la loĝej-alojn ĉiuflanke ĉirkaŭas vastaj verandoj. La masivaj arkadoj en la teretaĝo kaj arkadoj en la sekvaj du etaĝoj estas blankkolore stukitaj aŭ pentritaj. Super ili vidiĝas la ajurforma silueto de la lasta etaĝo, konstruita el ligno, kun belegaj diversformaj elstaraĵoj.
Unuiga centro de la monaĥeja tuto estas originale formita el la Hreljo-turo kaj la ĉefpreĝejo, kun fajnaj arkitekturaj detaloj kaj multkoloraj murpentraĵoj. En la interno estas ankaŭ altkvalitaj lignogravuraĵoj. La Rila-monaĥejo estas riĉe ornamita per murpentraĵoj. En la pentrado de la ĉefpreĝejo, kapeloj kaj aldonaj konstruaĵoj partoprenis ikonpentristoj el la plej konataj artlernejoj. La impona dekoracia pentroarto devenas de la 14-a jarcento. Nun la pentroartaĵoj estas restaŭritaj kaj estas valoraĵoj de la bulgara mezepoka arto. La belega ornamaĵo de la ĉefpreĝejo estas verko de konataj pentristoj el la Bulgara Renesanco kun ĉekape la ikonpentristo Zaharij Zograf.
La lignogravuraĵoj okupas gravan parton en la ornamo de la Rilamonaĥejo - belege ellaboritaj ikonostazoj, ajurformaj parapetoj, plafonoj, verandoj, elstaraĵoj de la konstruajoj. Karakterizaj pri la renesanca lignogravurado estas la pompaj vegetaĵformaj relief-ornamaĵoj, simbolaj bestofiguroj, orumo k.a. La ikonostazoj estas ellaboritaj en la spirito de lignogravurarto de Atoso (Greklando).
Plimuto (Moncerato)
Plimuto, oficiale Plymouth, estas laŭjure la ĉefurbo kaj havenurbo de Moncerato.
Rila-monaĥejo
Graveco
En 1961 la Rila-monaĥejo estis proktamita nacia muzeo, kaj en 1976 - nacia historia rezervejo. Ekde 1983 ĝi funkcias sub la protektado de UNESCO.
Hieronima (persona nomo)
Hieronima estas virina ekvivalento de persona nomo grekdevena Hieronimo.
Rila-monaĥejo
Graveco
La monaĥejo estis ankaŭ unu el la plej gravaj bulgaraj kultur-klerigaj kaj literaturaj centroj dum ta osmana regado (1396 - 1878) en Bulgario. En ĝi estas konservataj valoregaj bulgaraj literaturaj manuskriptoj. La Rila-monaĥejo estas grava objekto de internacia turismo -ĉiujare pli ol 600 000 personoj vizitas ĝin.
Plimuto (Moncerato)
Historio
En 1995 kaj post 2 jaroj la apuda vulkano tute neniigis la ĉefurbon. Preskaŭ la tuta loĝantaro forlasis ne nur la urban ĉirkaŭaĵon, sed eĉ la landon. La nova ĉefurbo iĝis Bradeso situanta proksimume norde kaj meze de la insulo.
Hieronima (persona nomo)
Diverslandaj variantoj
Jerónima, Girolama , Gerolama , Gerolima , Geronima , Geromina , Gerolamina , Gerolomina
Rila-monaĥejo
Graveco
Ĝi aperis en marto 1998 en la revuo MONATO.
Károly Rédei (lingvisto)
Károly Rédei [kAroj], laŭ hungarlingve kutima nomordo Rédei Károly estis hungara lingvisto, profesoro, membro ekstera de Hungara Scienca Akademio (1990).
Károly Rédei  naskiĝis kiel Radanovics Károly la  1932 en Nagykanizsa. Li mortis la 2008.
Biografio
Károly Rédei frekventis piaristan gimnazion en sia naskiĝurbo, universitaton en Budapeŝto inter 1951-1955. En 1957 li kolektis tekstojn en Leningrado. Ekde 1960 li laboris en lingvista instituto. Post 4 jaroj li denove esploris en Sovetunio. En 1967 li doktoriĝis. En 1971 li ekinstruis en universitato en Szeged, kie li atingis la instruan rangon titulara profesoro. Ekde 1974 ĝis la pensiuliĝo li instruis en universitato en Vieno jam kiel ordinara profesoro. Li okupiĝis konstante pri Ob-ugra lingvaro. Li ricevis premiojn inter 1983-2004, aparte menciinda finna premio en 1985.
Libera Ŝtato Kongo
La Libera Ŝtato Kongo  aŭ Sendependa Ŝtato Kongo (État Indépendant du Congo) estis posedaĵo kolonia en Afriko, privata proprieto de la reĝo Leopoldo la 2-a, kies landlimoj identas kun la aktuala Kongo Kinŝasa. Tiu Kongo estis administrata private de la reĝo Leopoldo de 1885 ĝis 1908, jaro, kiam la teritorio estis cedita al Belgio.
Victor Brecheret
Victor Brecheret (naskonome Vittorio Breheret) (* Farnese, en la 22-a de Februaro 1894 - † San-Paŭlo, en la 17-a de Decembro 1955), estis italdevena brazila skulptisto, konsiderata unu el la plej gravaj de la lando. Li respondecas pri la enkonduko de la modernismo en la brazila skulptado. Lia figuro elstariĝis dank'al ĉapo kiun li ĝenerale portis, gravurante por ĉiam la tradician bildon de la artisto.
Libera Ŝtato Kongo
Dum la periodo kiam estis administrata de Leopoldo la 2-a, la teritorio estis objekto de sistema kaj enorma ekspluatado de ties naturaj resursoj (speciale eburo kaj kaŭĉuko), en kiu oni uzis ekzklusive indiĝenajn laboristojn en kondiĉoj de sklavado. Por pluhavi ties kontrolon super la indiĝena populacio, la kolonia administrado starigis terurisman reĝimon, en kiu oftis amasmurdoj kaj mutiloj. Pro tio kaj aliaj rilataj kialoj, estis ege alta multnombro de mortintaj viktimoj: kvankam ne eblas precize kalkuli, la plej parto de historiistoj mencias kalkulojn inter kvin kaj dek milionoj de mortintoj.
Victor Brecheret
Biografio
Li estis filo de Aŭgusto Breheret kaj Paolina Nanni, kiu mortis kiam la eta Vittorio estis nur ses-jara. Li estis adoptita je la familio de la pripatrina onklo, Enriko Nanni, kaj kun lia familio li enmigris Brazilon ankoraŭ infane.
Libera Ŝtato Kongo
Post 1900, la eŭropa kaj usona gazetaro ekinformis pri la dramaj kondiĉoj en kiuj vivis la indiĝena loĝantaro de la teritorio. La diplomataj maĥinacioj kaj la premo de la publika opinio atingis, ke la belga reĝo rezignis pri sia persona posedado pri Kongo, kiu iĝis kolonio de Belgio, laŭ la nomo de Belga Kongo.
Victor Brecheret
Biografio
En Brazilo, li fariĝis Victor Brecheret (lia denaska nomo estis Vittorio Breheret), kaj kiam li estis pli ol 30-jara li petis helpon al la brazila Justico por enskribi sian naskiĝateston, kvankam malfrue, en la Civila Registro de la urbo San-Paŭlo. Tiele li plifirmigis sian brazilan naciecon, kvankam li estis naskita en Italio. Tiaspeca reguligo estis tre ordinara inter enmigrintoj italaj dum la unua duono de la dudeka jarcento en Brazilo.
Libera Ŝtato Kongo
Antaŭaĵoj
En 1482 la portugala maristo Diogo Cão malkovris por eŭropanoj la marenfluon de la rivero Kongo. Tri jarojn poste, en 1485, li supreniris la riveron ĝis la loko kie estas la aktuala urbo de Matadi. La portugaloj, kiuj kreis fruktodonan kontakton kun la regno Kongo, konvertis la regionon en unu el la centroj de la komerco de sklavoj. Tamen, pro la premo de la aboliciistaj landoj, meze de la 19-a jarcento la sklavokomercado cele Brazilon kaj Karibion haltis. Post la abolo de la sklavokomercado daŭris en la regiono la nomita legitima komerco de produktoj kiel palmoleo kaj semoj de palmo, eburo kaj kaŭĉuko. En la zono de la marenfluo de la rivero Kongo estis setligintaj siajn bazojn komercaj entreprenoj de diversaj eŭropaj landoj (Francio, Portugalio, Britio kaj Nederlando, ĉefe). Kvankam la plek sukcesaj komercentreprenoj estis tiuj de britoj kaj nederlandanoj, la politika dominado de la teritorio korespondis al portugaloj —malkovrintoj de la zono, kaj al kiuj korespondis teorie la suvereneco de la tuta teritorio inter Kabindo kaj Moçamedes— kaj francoj, setlitaj en Gabono.
Victor Brecheret
Kariero
Ankoraŭ juna li vizitadis la lecionojn pri gipso-ĉizelado en la Liceo pri Artoj kaj Oficoj el San-Paŭlo, kie pli malfrue li estis uzonta la atelieron kaj la lernantojn celante muldi siajn skulptaĵojn. Li maturiĝis kiam li studis en Eŭropo, kie li faris kontakton kun la artismaj avangardoj kiuj okazis en la jardekoj 1910 kaj 1920. Li laboris kun la itala skulptisto Arturo Dazzi (1881-1966), kaj estis alte influita de la estetiko de la post-impresionistoj tiel kiel de la kroato Ivan Meŝtroviĉ kaj de la francoj Aŭgusto Rodin (1840-1917) kaj Émile-Antoine Bourdelle (1861-1929). Kiam li revenis al Brazilo, li asociiĝis al Emiliano Di Kavalkanti (1897-1976), Marjo de Andrade (1893-1945) , Osvaldo de Andrade (1890-1954) kaj Menotti del Picchia (1892-1988) , kiuj kune kun li partoprenis en la enkonduko de la avangarda penso tie dissemita.
Libera Ŝtato Kongo
Antaŭaĵoj
La orienta regiono de Kongo estis dominata de islamaj komercistoj de svahila lingvo devenaj el Zanzibaro kiuj provizis sin de sklavoj en la zono. La plej pova el tiuj komercistoj estis Tippu Tip, suvereno de regno ĉe la rivero Lualaba. Teorie, fini la sklavokomercado en Centrafriko estus unu el la celoj de la eŭropaj koloniistoj, interalie de Francis Dhanis, kiu kontraŭbatalis la islamajn komercistojn.
Victor Brecheret
Kariero
Li prenis parton en la Semajno pri Modernarto en 1922, kie li ekspoziciis dudek skulptaĵojn en la vestiblo kaj en la koridoroj de la Municipa Teatro el San-Paŭlo. Eke de tiam li tenadis paralele karieron en Eŭropo kaj en lia lando. Li faris ekspozicion en la Salono de Sendependuloj en Parizo kaj fondis la Societon Pro-Modernarton.
Libera Ŝtato Kongo
Leopoldo la 2-a de Belgio
Belgio, relative nova ŝtato kiu preskaŭ ĵus sendependiĝis el Nederlando en 1830, estis en la dua duono de la 19-a jarcento unu el la landoj plej disvolvigitaj el Eŭropo, kies prospero baziĝis pli sur la industrio ol sur la komerco. Ĝi ne havis koloniojn, kaj la publika opinio estis tre kontraŭkoloniisma.
Victor Brecheret
Kariero
En 1920 li gajnis internacian konkurson pri skizoj por la konstruo de grandega skulpturo en San-Paŭlo (temis pri la estonta Monumento al la Bandejroj ). En 1923 la registaro el la Ŝtato San-Paŭlo mendis al li la konstruadon de la Monumento al la Bandejroj, kies projekton Brecheret devis sin dediĉi dum la dudek sekvintaj jaroj. La Monumento al la Bandejroj estis la plej granda faritaĵo de Brecheret kaj prenis de li pli ol 33 jaroj por esti finkonstruita (1920-1953).
En 1951 li estis premiita kiel la plej bona nacia skulptisto dum la unua Bienalo el San-Paŭlo.
Libera Ŝtato Kongo
Leopoldo la 2-a de Belgio
Leopoldo, reĝo ekde 1865, ekinteresiĝis pri Afriko en 1873, sed liaj planoj ekkonkretiĝis en 1875. En aŭgusto de tiu jaro, la monarko ĉeestis en Parizo la kongreson de la franca Geografia Asocio, kio donis al li la ideon celebri sian propran konferencon en Bruselo. Venontjare, la 12a de septembro, li inaŭguris en la reĝa palaco de Bruselo la kunsidon kiu poste estos konata kiel Geografia Konferenco de Bruselo, en kiu partoprenis geografoj kaj esploristoj el la ĉefaj eŭropaj landoj.
Victor Brecheret
Skulptaĵoj
Kiam li studis en la Liceo pri Artoj kaj Oficoj el San-Paŭlo, Breŝereto estis esence manlaboristo, kiu skulptis faraĵojn per klasika kaj romantika maniero.
Libera Ŝtato Kongo
Leopoldo la 2-a de Belgio
En la inaŭgura prelego, Leopoldo asertis la neceson civilizi Centrafrikon. Por tio, li decidis krei bazojn de operacioj kaj oriente —en Zanzibaro— kaj okcidente —la marenfluo de la rivero Kongo —; oni decidis la eblajn vojojn por la esplorado de la interno de la kontinento; kaj oni decidis krei internacian asocion, la Afrika Internacia Asocio (Association Internationale Africaine, AIA), kiu kunordigis la agadon de la diversaj naciaj komitatoj.
Victor Brecheret
Skulptaĵoj
En Eŭropo, li ekis similan produktaĵon tiel kiel de la post-impresionistoj. Kiam li faris kontakton kun la avangardistoj, kiuj estis laŭŝate en tiu epoko en la Eŭropa kontinento, li komencis elesprimi siajn ellaboraĵojn per manifestoj devenintaj de la konstrukapableco, ekspresionismo kaj kubismo, sed neniam pere de la vera abstraktado. Dum lia plej matura kaj produktiva periodo, Victor penis realigi estetikajn eksperimentojn kiuj ligis la vere brazilan indiĝenan skulpturon al la metodoj elvolviĝintaj de li en Eŭropo.
Libera Ŝtato Kongo
La esplorado de Kongo
Ekde kiam en 1485 Diogo Cão estis malkovrinta la marenfluon de la rivero Kongo (kiun li nomis, laŭ la vortoj de indiĝenoj, kiel rivero Zaire), apenaŭ oni faris klopodojn esplori la riveron. Cão alvenis nur ĝis la loko de la aktuala Matadi. Jarcentojn poste, en 1816, la ekspedicio de la kapitano de la brita floto James Tuckey malsukcesis supreniri la riveron, kio prokrastis dum jardekoj la eŭropajn iniciatojn.
Victor Brecheret
Skulptaĵoj
El inter liaj skulptaĵoj menciendas:
Libera Ŝtato Kongo
La esplorado de Kongo
Tamen, samtempe kiam Leopoldo faris siajn planojn en Bruselo, okazis tri vojaĝoj kiuj kontribuis efike al la ekkono de la regiono kiun la belga monarko volis "civilizi":
La komerca entrepreno
En 1878, Stanley przentis sian planon al Leopoldo de Belgio. Por malfermi al la eŭropa komerco la regionon Kongo, proponis konstrui fervojon kiu permesus eviti la nenavigeblan parton de la rivero (la Akvofaloj Livingstone), kaj malfermi supre, kie la Kongo renavigebliĝis, komercajn setligojn. Leopoldo aprobis la projekton. Por atingi fondusojn negocis kun la nederlanda entrepreno Afrikaansche Handels-Vereeniging (AHV, Afrika Komercasocio), la komercentrepreno plej grava de la regiono de la marenfluo de la Kongo, kun 44 faktorioj en la zono, kaj kapitalo de 24.000.000 guldenoj, altega kvanto tiame.
Rezulto de tiu negocado estis la fondo, la 24a de novembro de 1878, en Bruselo, de la Komitato de Studoj de la Supra-Kongo (CEHC), "societé en participation" kun socia kapitalo de miliono de frankoj, kies ĉefaj partneroj estis la propra Leopoldo, kun pli da kvarono de la kapitalo (260.000 frankoj), kaj la AHV, kun 130.000. Kvankam la celo de la Komitato, laŭ ĝiaj statutoj, estis ĉefe filantropia kaj scienca, oni parolis jam malferme pri akceli la komercon kaj la industrion en la zono. La celo de la Komitato estis, unue, financi novan ekspedicion de Stanley por klarigi la eblojn de la zono; se ili estis favoraj, oni projektis konstrui la fervojon kaj ekagadi komerce.
Stanley eliris al Afriko en januaro de 1879. Elŝipiĝis unue en Zanzibaro por rekruti la personaron de la ekspedicio, kaj poste plusekvis veturon al Kongo mare, tra la kanalo de Suez. Dum Stanley faris tiun veturon, okazis io neatendita: la AHV faris pagĉesigon; el ĝiaj du administristoj, unu memmortiĝis, kaj la alia malperis. Leopoldo, tamen, ne rezignis, sed male vidis tiam la oportunon sole regi la entreprenon. Li aĉetis al la aliaj akciistoj la Komitaton kaj iĝis la ununura proprietulo de la socio, kiu malaperis post unu jaro. Por maski siajn proprajn interesojn, Leopoldo fondis la Internacian Asocion de Kongo, kies nomo estis pensita por konfuzi la publikon kun la filantropa Afrika Internacia Asocio.
Stanley alvenis al la marenfluo de la Kongo la 14a de aŭgusto de 1879. Leopoldo ordonis lin subskribi paktojn kun la ĉefaj tribestroj de la regiono de la Kongo, por fundamenti sian politikan povon en la regiono. Lia plano estis kunigi ĉiun tieajn tribojn en politika unuiĝo, kiun li pensis kiel "Respublika Federacio de liberaj nigruloj" —kun prezidento elektita de li mem— por faciligi liajn komercajn aktivadojn.
Post 1880 Stanley subskribis diverŝajn traktatojn kun lokaj estroj. Dekomence, en la traktatoj oni ne menciis la cedon de la suvereneco; oni pritraktis nur atingi komercan monopolon. Sed kiam, en 1882, la esploristo Brazza publikigis en Parizo la traktatoj kiujn li subskribis kun kelkaj estroj de la maldekstra riverbordo, kaj kiuj implicis la cedon de la suvereneco al Francio, Leopoldo modifis sian strategion. En la venontaj dokumentoj kiujn subskribis Stanley kun la lokaj estroj, tiuj transpasis siajn rajtojn super siaj teritorioj al la Internacia Asocio de Kongo "por la antaŭenigo de la civilizo kaj de la komerco" Ekde januaro de 1884, Leopoldo ekmenciis la aron de la teritorioj kies suvereneco reklamis kiel "Libera Ŝtato Kongo". Necesis al li nur ke la okcidentaj potencoj agnosku lian suverenecon.
Internacia agnosko
Danke al la elpaŝoj de Henry Shelton Stanford, eksambasadoro el Usono en Belgio kiu tiam laboris por Leopoldo, Usono estis la unua lando kiu agnoskis la rajtojn de Leopoldo la 2-a super Kongo la 22a de aprilo de 1884.
Pli malfacile estis atingi la agnoskon de la koloniaj potencoj, ĉefe Francio kaj Britio, kiuj, diference de Usono, havis interesojn en la zono. Tamen, Leopoldo scipovis profiti la diferencojn inter ambaŭ landoj por sukcesi. Britio delonge polemikis kun Portugalio pri la zono de la marenfluo de la Kongo. Tamen, kiam, en 1882, post la esplorado de Brazza, Francio reklamis la posedon de la regiono okcidente de la rivero, la strategio de Britio ŝanĝis kaj akceptis agnoski la suverenecon de Portugalio super la teritorio inter la 8º kaj la 5º 12' de latitudo suda, de Ambriz al Pointe Noire, teritorio kiu enhavis la regionon de la marenfluo de la Kongo. La britoportugala traktato subskribiĝis la 26a de februaro de 1884. Tamen, pro la famo de protektistoj kiun havis la portugaloj, tiu traktato estis malaprobita de la resto de la eŭropaj landoj kiel en Britio mem. Oni timis, ke la portugaloj malpermesos la liberan komercon en la zono. La situacio estis ruze profitita de Leopoldo, kiu anoncis, ke la Libera Ŝtato ĝuus kompletan komercliberon, atingante tiele la favoron de la eŭropa publika opinio.
Por atingi la agnoskon de Francio, Leopoldo starigis, aprile de 1884, preferorajton (Droit de préference) super Kongo favore de Francio. Tio signifis ke, kaze ke la Internacia Asocio Kongo rezignus siajn posedojn, tiuj pasus estis administrataj de Francio. Kiel rezulto, Leopoldo atingis la apogon de Francio kaj de Portugalio, al kiu ne interesis la malsukceso de IAK, ĉar tio estus favoro por Francio, ĝia ĉefa rivalo en la zono.
Neatendita rivalo aperis en la persono de la germana kanceliero Bismarck, kiu volis, ke la ĵusnaskita Germanio prenu parton en kolonia konkurenco. Bismarck malfidis je la supozataj filantropiaj intencoj de Leopoldo. Tamen, la reĝo de Belgio havis gravan aliancanon en la altaj germanaj tavoloj: Gerson von Bleichröder, la ĉefa bankisto de Bismarck. Danke al la elpaŝoj de Bleichröder, Bismarck akceptis agnoski la intencojn de Leopoldo, petante nur garantiojn pri la komerclibero.
Berlina Konferenco
Necesis, tamen, ke ĉiuj eŭropaj potencoj interkonsentu pri Kongo. Bismarck volis, ke Kongo estu sub internacia kontrolo, kaj la IAK de Leopoldo ŝajnis al li la plej bona garantio, ke la zono estus malferma al libera komerco. En la Berlina Konferenco (de novembro 1884 ĝis februaro 1885), partoprenis la ĉefaj koloniaj potencoj (Britio, Francio, Germanio kaj Portugalio), kaj aliaj landoj kies interesoj en Afriko estis pli etaj (Nederlando, Belgio, Hispanio kaj Usono).
Leopoldo atingis la agnoskon de sia suvereneco super la Libera Ŝtato. La marborda zono proksima al la enfluo de la Kongo estis dividita inter Francio, la IAK kaj Portugalio. Leopoldo atingis la havenon de Matadi, elirpunkto por la esplorado kaj koloniigo de la interno. Dekomence, la Libera Ŝtato Kongo ne inkludis la provincon Katango. Tamen, Leopoldo inkludis ĝin poste, ŝanĝe akcepti la cedon al Francio de la regiono de "Niari-Kwilu", en la Malsupra Kongo. La nova mapo estis akceptita senprobleme, kaj la ŝtato, kies eksterordinara minriĉo estis ankoraŭ nekonata, ekformis parton de la privata posedo de Leopoldo. En 1887 Leopoldo eĉ klopodis malsukcese ampleksigi siajn limojn al Nilo.
La administrado de la teritorio
Post la Konferenco de Berlino, la reĝo Leopoldo iĝis unika proprietulo de territorio 80foje pli granda ol Belgio. La 1a de aŭgusto de 1885 naskiĝis oficiale la Libera Ŝtato Kongo (État Indépendant du Congo). Leopoldo (konstitucia reĝo en Belgio) ekestis "suverena reĝo" (absoluta reĝo) de la nova ŝtato, aprobite de la belga Parlamento.
La administron de la teritorio oni faris el Bruselo. Tamen, estis administra ĉefurbo en la konga havenurbo de Boma, de kie eliris la eksportoj. Leopoldo neniam vizitis Afrikon. La administraj funkciuloj estis kaj koloniaj administristoj kaj komercaj agentoj: la ĉefa celo estis akiri plej eble multe da eburo kaj kaŭĉuko plej eble malmultekoste. Se ili sukcesis, ili ricevis pli altan salajron. Ili estis ne nur belgoj, sed ankaŭ de aliaj landoj, ekzemple el Skandinavio. Multaj mortis.
La Libera Ŝtato Kongo havis ankaŭ flagon: la sama de IAA kaj de IAK, orstelo sur blua fono. Ironie, tiu stelo simbolis la profiton, kiun civilizo alportus al Centrafriko.
Eburo kaj kaŭĉuko
Leopoldo dividis la teritorion de la Libera Ŝtato Kongo en du zonoj: la zono de libera komerco (ĉirkaŭ triono), kie la eŭropaj entreprenoj povis atingi koncesiojn de la ŝtato; kaj la privata teritorio, rekte ekspluatata de la funkciuloj. Poste, en 1893, pro kaŭĉuko, Leopoldo kreis novan teritorion (de la Krono), de ĉirkaŭ 250.000 km2, kies profitoj estis, ne de la ŝtato, sed rekte de la monarko.
La ĉefaj entreprenoj kiuj atingis monopolajn koncesiojn estis la Antverpena Socio de Komerco de Kongo kaj la Anglobelga Kompanio de Kaŭĉuko, en kiuj Leopoldo havis gravan partoprenon. Alia granda kapitalisto estis la bankisto Alex de Browne de Tiège.
La koloniaj agentoj en Kongo prirabis la naturajn resursojn de la teritorio. Detruis la tradician agrikulturon, kaj starigis ekonomion surbaze de ĉasado kaj kolektado. Oni ĉasis elefantojn por akiri eburon kaj poste, je la 1890-aj jaroj, oni sangelfluigis la plantojn de la genro Landolphia por akiri kaŭĉukon. La laboristoj estis indiĝenaj sklavoj, teorie pagataj de la ŝtato, sed praktike malmultege. Krome ili devis labori devige.
La fervojo Matadi-Léopoldville
Inter Léopoldville kaj la haveno de Matadi, la varoj estis transportitaj de afrikaj portistoj, pro la bariero por la naviga trafiko kiu estis la Akvofaloj Livingstone. Por eviti mortojn de portistoj kaj lantecon oni decidis konstrui fervojon en 1887 kaj tio okazis el 1890 ĝis 1898. Oni ĉirkaŭkalculas ke en tiu konstruado mortis 1.932 homoj (1.800 nigruloj kaj 132 blankuloj), sed eble en la realo mortis pli da afrikanoj.
La Force Publique
Ekde 1880, Leopoldo dungis eŭropajn soldulojn kiuj 1888 estis organizitaj en privata armeo Force Publique ("Publika Forto"), la plej grava armeo de Centrafriko kun 19.000 homoj jarcentfine. Ĉiu oficiro estis blankulo kaj ĉiu soldato estis nigrulo kaj devigdungito. Tiu armeo estis samtempe okuparmeo kaj polico je la servo de la komercentreprenoj. Ĝi surpremis perfortege kelkajn indiĝenajn insurekciojn. Eĉ la propraj soldatoj de la Force Publique foje insurekciis. En 1895 insurekcio en Luluabourg kreis gerilon kiu aktivis ĝis 1908, kaj kiu mortigis centojn da soldatoj de la Force Publique, inkludante dekkvin oficirajn blankulojn.
Inter 1891 kaj 1894 la Force Publique militis kontraŭ la pova sklvokomercisto Tippu Tip, el Zanzibaro, pro la kontrolo de la orienta zono de la Libera Ŝtato, kio nomiĝis "kontraŭaraba milito". Danke al la supera armilaro, la armeo de Leopoldo kapablis venki kaj finigis la dominadon de la sklavistoj. La konflikto kaŭzis multnombrajn mortojn de indiĝenoj, kiuj konsistigis la preskaŭ totalon de ambaŭ armeoj. La venko estis prezentita en Eŭropo kiel venko kontraŭ sklaveco, sed la vivkondiĉoj devigaj al la indiĝenoj en la Libera Ŝtato Kongo estis ofte pli malbonaj ol sklaveco.
La subpremo
La Katolika eklezio apogis sendube tiun kolonian reĝimon, ekzemple pere de porinfanaj kolonioj, dediĉitaj teorie al orfoj (praktike de la Force Publique rabitaj infanoj; multaj el ili veraj orfoj, sed pro la agado de la kolonia armeo). La celo estis eduki infanojn por la Force Publique kaj la metodo tre ofte la vipo kun foja rezulto de morto.
George W. Williams
La unua voĉo kontraŭa al la ekscesoj de la administrado de Leopoldo estis tiu de la usona nigrulo George W. Williams. Williams, aŭtoro de libro Historio de la nigra raso en Ameriko, estis konata defendanto de la rajtoj de la usonaj nigruloj. Alloge de la famo de reĝo filantropia de Leopoldo, Williams opiniis, ke en Kongo la usonaj nigruloj povus trovi plej bonajn vivkondiĉojn. En 1890, spite malfacilaĵoj metitaj de Leopoldo, tiu veturis al Kongo, kie estis ses monatojn el la enfluo ĝis la akvofaloj Stanley.
La rezulto estis Malferma letero. al reĝo de la belgoj, broŝuro publikita en 1890 kaj amplekse distribuita en Eŭropo kaj Usono. En tiu dokumento, Williams denoncis la metodojn de la kolonia administrado. Laŭ tio, la senditoj de Leopoldo rabiakiris la landon al la indiĝenoj pertrike, perfortis malhome kaj mortigis eĉ kiel sporto. Williams denoncis eĉ na Leopoldo, kiu pasintjare kunvokis en Bruselo Kontraŭsklavisman Konferencon. kiel sklavokomerciston mem. Tiujn akuzojn li ripetis en aliaj dokumentoj, ekzemple al la prezidanto de Usono.
La akuzoj de Williams kaŭzis skandalon en Eŭropo. Sed Leopoldo tuje organizis kontraŭkampanion, kaj, feliĉe por li, George W. Williams forpasis en aŭgusto de 1891. La eĥo de la skandalo lante malaperis kaj la reĝo plusekvis sian negocadon antaŭ la indiferento de la resto de la mondo.
Joseph Conrad
En 1890, la pola verkisto Joseph Conrad supreniris la riveron Kongo ekde la lago Stanley ĝis la akvofaloj Stanley kiel dua vaporŝipa oficiro. Frukto estis unu el la plej konataj noveloj de la 20-a jarcento, La koro de malhelo, publikita en 1902. Kvankam la ĉefa intenco de la novelo ne estas kritiki la situacion en Kongo, ĝi oferas tre verŝajnan bildon de la perforto de la funkciuloj kiuj akiris eburon kaj kaŭĉukon. La firolulo de Kurtz povis baziĝi sur iu el la funkciuloj kiujn Conrad konis en Kongo.
Poste, Conrad montris sian aliĝon al la movado por reformo de Kongo per letero al Roger Casement, de 21a de decembro de 1903. Ĝi publikiĝis en 1904 en libro de Edmund Dene Morel, King Leopold's Rule in Africa, kaj evidentigas la klaran kontraŭstaron de Conrad al reĝimo de Kongo, kie, laŭ liaj vorotj, "la sistema krudeleco al nigruloj estas la bazo de la administrado".
Morel kaj Casement: la Asocio por la Reformo de Kongo
Morel trovis valoran aliancanon en la persono de la brita konsulo en el Libera Ŝtato, Roger Casement, kiu veturis tra la lando en 1903, laŭ ordono de sia registaro. La informo de Casement publikiĝis en 1904, spite la premojn de Leopoldo por eviti ĝin.
En 1904, Morel kaj Casement fondis la Asocion por la Reformo de Kongo, por disvastigi per gazetaro kaj per prelegoj la situacion en la afrika teritorio. La asocio akiris sekvantojn kaj en Usono kaj en Britio, inter ili elstarajn intelektulojn. Mark Twain verkis ironian broŝuron kiun titolis La monologo de la reĝo Leopoldo. Ankaŭ Arthur Conan Doyle, la kreinto de Sherlock Holmes, partoprenis aktive en la kampanio, en prelegoj kun Morel, kaj publikante la libron La krimo de Kongo. La Asocio daŭris aktiva ĝis post la cedo de la Libera Ŝtato Kongo al Belgio kaj ne malfondiĝis ĝis 1913.
La protestantaj misiistoj
La protestantaj misiistoj ludis fundamentan rolon en la disvastigo de la teruraĵoj de Kongo. Ili devenis plejparte de Usono, Britio kaj Svedio. Sveda baptista misiisto, E. V. Sjöblom, publikis en sialanda gazetaro frapan denuncadon de la ekspluatado de la indiĝenoj.
En 1908 oni plendis la presbiteran usonan misiiston rasnigrulon William Sheppard pro kalumnio, kiam li publikigis en Usono artikolon denuncantan la kolonian subpremadon. Defendita, danke al Morel, de la belga advokato kaj politikisto Emile Vandervelde, en tre disvastigita juĝo, Sheppard estis finfine deklarita senkulpa, nur malmulte antaŭ la cedo de la Libera Ŝtato Kongo al Belgio.
La fino de la Libera Ŝtato Kongo
Leopoldo klopodis nuligi la informon de Casement per propra esplorkomitato ŝajne neŭtrala formata de belga, sviso kaj italo. En 1905, post kelkaj monatoj de enketo, la komitato konfirmis la denoncojn de Casement. Leopoldo kontraŭatakis per broŝuroj, per pagoj al eŭropaj ĵurnaloj, ktp. Tamen, li ne povis eviti, ke la publika opinio tutmonda, eĉ en Belgio, montru klaran kontraŭstaron al la proprieto super la afrika teritorio.
En 1906 evidentiĝis, ke Leopoldo devis lasi sian posedon en Kongo. Dum du jaroj oni negocis la cedon de Kongo al Belgio. Leopoldo metis fortajn kondiĉojn: la belga ŝtato pagu la ŝuldon de Kongo, ĉirkaŭ 110 milionojn da frankoj; pagu kelkajn konstruprojektojn de la reĝo en Belgio (45,5 milionoj da frankoj); kaj pagu al Leopoldo pliajn 50 milionojn danke al la "memoferoj" faritaj de li favore de Kongo. Kongo pasis oficiale dependi de la administrado de Belgio la 15a de novembro de 1908.
Estis ege bona negoco por Leopoldo. Tiam, la produktado de kaŭĉuko en la sudoriente de Azio kaj Sudameriko malaltigis tiom la prezojn ke la kolektado de la afrika kaŭĉuko ĉesis esti enspeza negoco.
Leopoldo mortis post unu jaro, la 17a de decembro de 1909. La cedo al Belgio de Kongo ne implicis la finon de la subprema sistemo kiun li inaŭguris en la teritorio, kiu daŭris, apenaŭ mildigita, dum la periodo de la belga administrado. Kvankam la kaŭĉuko ĉesis esti la ĉefa eksportaĵo de Kongo, tuj oni trovis novajn naturajn riĉfontojn, ĉefe en Katango: la sistemo de punlaboro daŭris kun vipo, en la minejoj de kupro, oro kaj latuno. Oni kalkulas, ke nur en la kuprominejoj kaj fandejoj de Katango mortis inter 1911 kaj 1918 ĉirkaŭ 5.000 indiĝenaj laboristoj. La Force Publique daŭris dum la belga administrado, per similaj rekrutmetodoj, kaj dum la Unua Mondmilito suferis multnombrajn mortojn en bataloj kontraŭ la trupoj de la Germana Orientafriko (aktuala Tanzanio).
La kalkulado
Oni ne povas fide kalkuli la nombron de viktimoj dum la ekzistado de la Libera Ŝtato Kongo. La ciferoj estas nur orientigaj. La profesoro Jan Vansina, de la Universitato de Viskonsino, antropologo kaj etnografo kiu pristudis detale la populacion de la zono, asertis, ke inter 1880 kaj 1920 la populacio de Kongo malpliiĝis "almenaŭ je duono". Diversaj fontoj ĉirkaŭkalkulis la tutan loĝantaron antaŭ la setligo de la belgoj je 20 ĝis 40 milionoj da loĝantoj.
La unuan censon oni realigis en 1911, post la fino de la Libera Ŝtato Kongo. Laŭ tiu, en 1911, post dudek jaroj de amasmortigoj kaj rabado, la loĝantaro de Kongo estis nur de 8.500.000 personoj. Zwick konsideras, ke ciferon de 10.000.000 de mortoviktimoj dum la dominado de Leopoldo povus alproksimiĝi sufiĉe al la realo. Forbath konsideras pli ĝusta la kvanton de 5.000.000 de mortoj.
Spite la altega nombro de viktimoj, ekde teknika jura vidpunkto ne eblas paroli pri genocido, ĉar ne ekzistis ekstermovolo de etna grupo. Aliaj uzas tiun terminon por aludi al la masakroj okazintaj en la Libera Ŝtato Kongo. kaj eĉ oni prezentis mocion, majo de 2006, en la Brita Parlamento, ke la amasmortigo de Kongo estus konsiderataj genocido kaj ke oni petu al la belga registaro, ke pardonpetu publike al la konga popolo
La kaŭzoj
Parto de la viktimoj estis amasmortigoj kiel reprezalioj kontraŭ vilaĝo kiam oni ne atingis la postulitan kaŭĉukan kvanton. Dua kaŭzo estis malsato ĉu inter la ostaĝoj ĉu pro incendioj de la kultivejoj faritaj de la soldatoj aŭ de la indiĝenoj mem antaŭ forfuĝo.
Krome venis malsanoj, ĉefe la variolo kaj la dormomalsano. La movoj de populacio kaŭzitaj de la Force Publique faciligis la disvastigon de tiuj epidemioj. Lasta kaŭzo estus la descendo de la naskindico kiu produktiĝis kiel rekta konsekvenco de amasmortigoj, de punlaboro kaj de la teruraj malfacilaĵoj.
La forgeso
En Tervuren, ĉe Bruselo, troviĝas la Reĝa Muzeo de Centrafriko, kiu posedas unu de la kolektoj pri afrikaj arto kaj objektoj plej gravaj el la mondo. Tiu muzeo, tamen, ne loĝigas iun memoraĵon de la teruraj amasmortigoj kiujn oni faris en la Libera Ŝtato. En 2005 oni realigis en la muzeo la ekspozicio La mémoire du Congo (La memoro de Kongo), kie nur parte oni rekonis la multnombrajn koloniajn krimojn, kaj oni elstarigis la pozitivajn aspektojn de la koloniigo. La ekspozicio esti tre akre kritikita. Ankaŭ ne ekzistas en Belgio monumento por memorigi la viktimojn, nek intenco de tio. Laŭ la historiisto Jules Marchal, la belgoj ne konas, fakte, la krimojn kiuj okazis en Kongo. Ili imagas, ke ilia kolonia sistemo estis la plej bona el Afriko. Kvankam malo ŝajnas pli certa….
Oni povus diri, ke la sola spuro en Belgio de la epoko, kiam ĝia monarko administris la Liberan Ŝtaton Kongo, troviĝas en la multnombraj konstruaĵoj pagitaj de Leopoldo per la frukto de siaj afrikaj "negocoj". Inter ili troviĝas la nomita Arko de la Kvindekjariĝo, kiun opozicianta parlamentano nomigis kiel "Arko de la Fortranĉitaj Manoj", tiel kiel la avenuo de Tervuren, konstruita kaŭze de la Universala Ekspozicio de Bruselo, en 1897, por ke la belgoj povu viziti, inter alaij, la homa "bestoĝardeno" kiu instaliĝis en Tervuren. Leopoldo disvolvigis ankaŭ gravan konstruemon en aliaj belgaj urboj, kiel Ostendo kaj Laeken. Nenio en tiuj monumentoj memoras kiel oni atingis la monon por konstrui ilin.
Granda parto de la dokumentaro rilata al la administrado de la Libera Ŝtato Kongo estis bruligita laŭ ordono de Leopoldo en 1908, malmulte antaŭ la cedo de la teritorio al Belgio. Kelkaj estis klasitaj kiel sekretoj ĝis la 1980-aj jaroj. La unua historiisto kiu povis konsulti ilin estis la eksdiplomato belga Jules Marchal. Frukto de lia esplorado oni publikis kelkajn librojn pri la historio de la Libera Ŝtato.
NGC 1713
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Usinsk
Usinsk (ruse Усинск) estas urbo en Komiio en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 87423. La interurba telefona kodo estas 82144, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).
La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005). Geografiaj koordinatoj de la urbo estas. En jaro 2002 la urbo havis 45,4 mil loĝantojn.
Historio
La urbo estis fondita en jaro 1966. Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1984.
Geografio
La urbo estas apud Uralo, sur dekstra bordo de rivero Usa (Уса), apud ĝia enenfluo dedekstre en riveron Peĉora (Печора), en 3 km de fervoja stacio kun la sama nomo kiel la urbo.
Diego Carrasco
Diego CARRASCO (Jerez de la Frontera; 1954), estas hispana gitaristo, komponisto kaj kantisto de flamenko.
Li ekkarieris kiel gitaristo akompananta al kantistoj aŭ dancistoj kiel Antonio Gades. Poste li laboris por diversaj diskoj kaj kontaktis kun Miguel Ríos kaj la etoso de la rok-muziko. Poste li kunlaboris kun Guadalquivir, Manolo Sanlúcar, Camarón de la Isla, Enrique Morente, Mario Maya, Lebrijano aŭ Pata Negra.
Lia kariero kiel sola artisto ekis per la diskoj Cantes y sueños (1984) kaj Toma que toma, ambaŭ registritaj por la diskeldonejo RCA. Poste li publikigis la verkojn Voz de referencia (1993) kaj A tiempo (1994), kun produktorado de Ricardo Pachón kaj kunlaboro de Moraíto Chico, Manolo Soler, Tino di Geraldo, Carles Benavent, Jorge Pardo, Jesús Bola, Las Peligro, Doctor Keli kaj Raimundo Amador, tiam en la diskeldonejo Nuevos Medios. La sama entrepreno eldonis Inquilino del mundo (2000) kaj Mi ADN flamenco (2004).
György Szent-Iványi
György Szent-Iványi [djord sent-ivAnji], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szent-Iványi György estis hungara inĝeniero pri geodezio.
György Szent-Iványi naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Körmöcbánya (nuntempa Kremnica en Slovakio). Li mortis la en Budapeŝto.
Biografio
György Szent-Iványi akiris diplomon en Reĝa Teknika Universitato palatino József en 1934. En 1939 li eklaboris en ŝtata laborejo, kie oni okupiĝis pri geodezio. En 1951 li estis nomumita vicfirmaestro, poste ĉefinĝeniero. En 1958 li estis translokita al la ŝtata kartografia oficejo, kie li gvidis mezuradajn laborojn de la ĉefurbo kaj pluraj hungaraj urboj.
Foroso
Foroso estas urbotipa loĝloko de la Jalta municipo de Aŭtonoma Respubliko Krimeo. La loĝloko situas sur la Suda Bordo de Krimeo ĉe la Nigra maro proksime al la okcidenta limo de la Jalta municipo; 3 kilometrojn okcidente de la loĝloko troviĝas la kabo Sariĉo, kiu estas la plej suda punkto de Ukrainio. La nomo de la loĝloko venas el la helena lingvo de la vorto φορος (pago, imposto).
Historio
La unuaj loĝlokoj ĉi tie ekzistis jam en la antikva tempo, tamen ili ne estis tre grandaj aŭ signifaj.
Post anekso de Krimeo fare de Rusuja Imperio la tero, ĉirkaŭanta la loĝlokon apartenis al diversaj altrangaj nobeloj. Fine de la XIXa jarcento Foroson ekposedis moskva negocisto A. Kuznecov, kiu transformis ĝin en belan eŭrop-aspektan loĝlokon. Danke al liaj klopodoj ĉi tie estis kreita la Forosa parko, kiu nun estas "ĝarden-parka monumento de tutukrainia graveco". Li ankaŭ konstruigis la palacan ensemblon, kiu konserviĝis ĝis nun. La internon de la ĉefa palaco-domo, konstruita en la klasikisma stilo, pripentris famaj pentristoj de la XIXa jarcento: Kleber, Ĉagin, Makovskij.
En la jaro 1892 sur la Ruĝa Roko super Foroso laŭ la projekto de arkitekto G. Ĉagin kontraŭ mono de A. Kuznecov oni konstruis preĝejon en bizanca stilo, kiu ĝis nun estas vizitkarto de Foroso.
Komence de la XXa jarcento en la loĝloko floras vinberkultivado kaj vinfarado.
En la jaro 1962 Foroso ricevis la statuson de urbotipa loĝloko.
La nuntempo
En la loĝloko estas 1 mezlernejo, infan-ĝardeno, polikliniko, klubo, muzika lernejo. La ĉefa entrepreno de la loĝloko estas granda sanatorio. La ĉefa vidindaĵo - la Forosa preĝejo kaj la bele ornamita Bajdara montpasejo. Somere Foroso estas populara ripoz-loko.
Transporto
La loĝloko situas tuj ĉe la aŭtovojo Sebastopolo-Teodozio kaj estas ligita per busa trafiko al Sebastopolo kaj Jalto.
Interesaĵoj
Apud Foroso troviĝas kelkaj somerdomoj de gravaj ukrainiaj (antaŭe - sovetiaj) politikistoj. En unu el tiuj somerdomoj troviĝis prezidento de USSR Miĥail Gorbaĉev dum la puĉo en aŭgusto 1991.
Buenaventura Durruti
Buenaventura DURRUTI Dumange (Leono, 14a de julio 1896 – Madrido, 20a de novembro 1936) estis Hispana sindikatisto kaj anarkiista revoluciisto, kiu ludis centran rolon en la hispania anarkiismo kaj dum la Hispana Enlanda Milito.
Hispana Enlanda Milito
Kiam la hispana enlanda Milito komenciĝis en 1936, Durruti estis unu el la plej gravaj rolantoj en la juliaj revoluciaj eventoj. Li estis en la grupo “Nosotros” (“Ni”), posteulo de “Los Solidarios”, kiu helpis defendi la urbon Barcelonon. Tie Francisco Ascaso kiu estis dumviva amiko de Durruti, estis pafmortigita de naciisto. La 20an de julio, kiam ribelo de la naciista partio estis jam venkita, kaj kiam la CNT regis la situacion, precipe post ekkapto de la Artileritenejo San Andres, CNT-aj estroj intervidiĝis kun la Katalunia Registrarestro Lluís Companys. Dum dua intervidiĝo, en la sekvanta tago, Durruti, kaj aliaj gravaj CNT-a estroj proponis krei la Centran Komitaton de Katalunaj Antifaŝismaj Milicoj, kion akceptis la aliaj organizoj. Tiu ĉi komitato, konsistantaj el anarkiistoj, marksistoj, kaj katalunia respublikistaj naciistoj, iĝis la vera povcentro de Katalunio, kaj la Katalunia Registraro nur ratifikis ĝiajn decidojn. Laciĝinte pro la damaĝoj kaŭzitaj pro la enlanda milito kaj pro la internaj disputoj en la Centra Komitato de Katalunaj Antifaŝismaj Milicoj, kies transportdepartementon li estris, Durruti decidis aliri la fronton kun la respublika armeo, kaj liberigi de la naciistoj la urbon Zaragoza, kiu estis, post Barcelono, tre grava anarkiisma centro. Tiam formiĝis la fama Kolono de Durruti kiu ekmarŝis al Zaragoza. La kolono ne estis provizita de pafiloj kaj artilerio per la komunistoj, do ĝi nure ekkaptis la vilaĝoj tie, kien ili iris. Tie, kamparanoj ekpovis revolucigi: landproprietuloj estis usurpitaj de iliaj landoj, kiuj estis kolektiviĝitaj; proprieto estis abolita kaj libereca komunismo estis fondita. Novembre, Durruti kun lia kolono ekmarŝis al Madrid por reteni la atako de la ribela armeo (batalo de Madrid).
Preĝejo Sankta Johano (Angelhausen)
Priskribo
La kerno de la preĝejo datumas de ĉ. la jaro 1200-a. En la unua duono de la 18-a jarcento oni malkonstruis la apsidon, novaranĝis la ĥorejon kaj instalis galeriojn. De 1857-60 estis pligrandigita la longa navo okcidenten kaj oni enmetis po 3 rektangulajn fenestrojn ĉe la suda kaj norda flankoj. La portalo ĉe la norda muro surmasonitis. Restaŭradlaboroj daŭris de 1994-2006 post longa neuzado.
Vidu ankaŭ
La proksima Nikolao-preĝejo surmonte, en Angelhausen-Oberndorf
Literaturo
Georg Dehio: ''Handbuch der Deutschen Kunstdenkmäler. Thüringen'', Deutscher Kunstverlag, 2003,ISBN 3-422-03095-6, p. 36
Henry Dale
Vivo
En 1904 Henry Dale laboris por la eksperimentejo Burroughs Wellcome en Londono. Lia firmestro Henry Wellcome proponis lin klarifigi la kemion de la skleroto de ergotfungo.
De 1914 ĝis 1942, li laboris en National Institut for Medical Research (Nacia Instituto pri Kuraca Esploro).
Preskaŭ konverĝa vico
unuforme en n.
7755 Haute-Provence
7755 Haute-Provence estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio de Haute-Provence en Saint-Michel-l'Observatoire (Alpes-de-Haute-Provence, Francio)
Preskaŭ konverĝa vico
La pli supra limigo povas esti reskribita detale kiel
7755 Haute-Provence
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la franca regiono de "Haute-Provence" (Allta Provenco), kie la Observatorio de Haute-Provence estis establita. En 1995, la unua ekstersunsistema planedo, 51 Pegasi b, estis elde tie malkovrita. De 1986 al 1996, la tiea Schmidt-teleskopo de 60/90 estis uzita por serĉi malgrandajn planedojn.
Preskaŭ konverĝa vico
Preskaŭ konverĝo estas studata en sumebleca teorio. Ĝi estas ekzemplo de sumada maniero kiu ne povas esti prezentita kiel matrica maniero.
Anjatervo
Anjatervo hispane Añaterve, guanĉa gvidanto de la Mencejlando Gvimaro, en la insulo Tenerifo. Li estis la mencejo aŭ reĝo de la menceljando Gvimaro, unu el la naŭ mencejlandoj en kiu estis dividita la antaŭhispana Tenerifo.
Li estis la unua mencejo kiu atingis subskribi pacan interkonsenton kun Alonso Fernández de Lugo, kiel adelantado de la Katolikaj Gereĝoj.Al la paca interkonsento de Anjatervo, ankaŭ kuniĝis la Mencejlando Ikodo, la de Daŭto, la Mencejlando Adeho kaj la de Abono, kiuj formis la nomatan paca bando, ema al la akceptado de la kastilia regado kaj al la regado de la aliancitaj militistoj. La konversacioj kun la aliaj mencejoj ne atingis ian interkonsenton kaj la militista alianco kontraŭ la hispanoj (aŭ milita bando) konsistis el la mencejlandoj de Taoro (Benkomo), Takoronto (Akajmo), kaj Anago (Beneharo).
Anjatervo helpis la kastilianojn plurokaze, per helpaj trupoj, ĉefe en la Unua Batalo de Acenteĥo, en la Batalo de Agero kaj en la Dua Batalo de Acenteĥo.
Sant Pau - Dos de Maig (Metroo de Barcelono)
Sant Pau | Dos de Maig estas stacio sur linio 5 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.
San Francisco Logueche
San Francisco Logueche estas unu el la 570 komunumoj de la meksika subŝtato Oaxaca. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas San Francisco Logueche. Ambaŭ havas sian nomon honore al la kristana sanktulo Francisko el Asizo. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 20 146.
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 1552 indiĝenoj. El tiuj 1266 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 1266 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Buenasbodas
Buenasbodas estas submunicipo ene de la provinco de Toledo, regiono Kastilio-Manĉo, Hispanio. Spite la signifon de la nomo "Bonaj Nuptoj", vere temas pri korupto de iama nomo rilata al tiu de herboplanto abunda en la areo. Ĝi havas 853 loĝantojn.
Batalo de Shizugatake
En majo 1583 iama generalo de Oda Nobunaga, nomita Shibata Katsuie, koordonis nombron de samtempaj atakoj al fortikaĵoj, kredante ke Toyotomi Hideyoshi ne povus defendi ĉiujn kastelojn samtempe. Fine Oda Nobutaka atakis la kastelon ent Ogaki, okupante Hideyoshi-n dum Sakuma Morimasa lanĉis atakon en Shizugatake. Tamen, post renkonto kun Oda Nobutaka en Ogaki, Hideyoshi turniĝis kaj gvidis siajn trupojn al Shizugatake, paŝante la 80 kilometrojn dum nur kvin horoj.
Shizugatake estis sub la komando de la generalo Nakagawa Kiyohide. Sakuma Morimasa atakis laŭ ordonoj de Shibata Katsuie, Nakagawa estis mortigita, sed la fortikaĵo ne falis. Aŭdante ke Hideyoshi estis survoje kun aliaj trupoj, Sakuma ordonis rompon de la sieĝaj linioj kaj preparon al defendo.
La armeo de Hideyoshi rapide forpelis la trupojn de Sakuma ĝis la fortikaĵo de Kita-no-sho en la provinco Echizen. Ili invadis la kastelon, sed nur post kiam Shibata bruligis ĝin, mortigis sian familion kaj faris seppuku.
La sep generaloj de Hideyoshi en tiu batalo gajnis famon kaj honoron kaj estis nomitaj la shichi-hon yari aŭ Sep lancoj de Shizugatake.
Distrikto Ryki
Distrikto Ryki - pole powiat rycki - estas distrikto en la provinco (historie vojevodio) Lublinio de Pollando. Distrikta centro estas la urbo Ryki. Fine de en la distrikto vivis.
Alcalá la Real
Demografio
Laŭ statistikoj de la andaluza registaro (SIMA, 2007) la 22324 geloĝantoj de la municipo Alcalá la Real estas 11259 inoj kaj 11065 viroj. En la 260-kvadratkilometra teritorio estas 22 setlejoj, kie loĝas 21372 geloĝantoj, kaj aliaj 952 geloĝantoj loĝas dise en kamparo. Lasta konata nombro de naskiĝoj po jaro estis 251, 118 inoj kaj 133 viroj, kaj mortis 203, 99 inoj kaj 104 viroj. Tiel la natura kresko estis 48 (0.2%). La laborkapabla loĝantaro estis 8881 homoj (39.8%).
Historio
La setlejo ludis gravan rolon historie pro strategiaj komunikvojoj kaj kiel zono de landlimo dum la Mezepoko inter la Regno Kastilio kaj Nazaria Regno de Granado.
Sarolta Kovács
Sarolta Kovács [ŝarolta kovAĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kovács Sarolta estas hungara moderna pentatlonisto, skermisto, olimpiano, mondĉampiono. Ŝia geedziĝa nomo estis (laŭ hungarlingve kutima nomordo) Tarné Kovács Sarolta.
Alcalá la Real
Historio
Oni trovis pruvojn de homa okupado en diversaj kuŝejoj de la municipa teritorio el la Paleolitiko, Neolitiko, Ĥalkolitiko kaj Bronzepoko. Estis setlejoj de iberoj en La Gineta kaj La Mesa de la Ribera Alta. En romia epoko estis okupado de la monteto de La Mota, kie identigeblas la plej fruaj restoj de la propra Alcalá, kaj eble tiuj romiaj konstruaĵoj detruis la antaŭajn nivelojn okupitajn de iberoj.
Sarolta Kovács
naskiĝis la en Tapolca.
Alcalá la Real
Historio
De la epoko de Al Andalus devenas la nomo Alcalá nome el قلعة أسطلير (Qal'at Astalīr), poste en la 9a jarcento, قلعة يحصب (Qal'at Yahsub) kaj poste meze de la 12a jarcento قلعة بني سعيد (Qal'at Banī Sa'īd), tio estas, "fortikaĵo de Bani Sa'id aŭ de la familio Sa'id", mallongige القلعة Al-Qal'a, "la fortikaĵo" [alkaLA], de kie devenas la aktuala nomo.
Sarolta Kovács
Biografio
maturiĝis en gimnazio en 2010, poste ŝi akiris diplomon en Universitato János Kodolányi, fine en 2022 ankaŭ trejnistan diplomon en Gimnastika Universitato de Budapeŝto. Ŝi edziniĝis en 2021, en la sekva jaro ŝi naskis filon. Ŝi ricevis signifan ŝtatan premion en 2021.
Alcalá la Real
Historio
El la epoko de la regado de Alhakeno la 2-a (961-976), datas la grava reto de turoj aŭ gvatejoj starigitaj por defendi la teritorion. Nuntempe restas 11 el 15 originaj gvatejoj, el kiuj kvin fare de kristanoj kaj la cetero de islamanoj, ĉirkaŭ la ĉefa nome La Mota. Post la dissolvo de la Kordova Kaliflando kaj la sekva disigo en la Regnoj de Tajfoj, Al-Qal'a iĝis fortikaĵo de la regno ziria, el kiu okazis atakoj kontraŭ najbaraj teritorioj.
Zborov nad Bystricou
Zborov nad Bystricou (hungare Felsőzboró [felŝOborzO]) estas vilaĝo en Slovakio.