cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Albanio
Muziko kaj folkloro
Albana popolmuziko dividiĝas en tri stilaj grupojn, kun aliaj gravaj muzikareoj ĉirkaŭ Shkodër kaj Tirano. La plej gravaj grupoj estas la gegoj de la nordaj kaj sudaj laboj kaj toskoj. La nordaj kaj sudaj tradicioj estas kontrastitaj per la "kruda kaj heroa" tono de la nordo kaj la "rilaksita" formo de la sudo. Tiuj malsimilaj stiloj estas unuigitaj de "la intenseco per kiu la prezentistoj kaj aŭskultantoj donas al la muziko kiel rimedo por patriota esprimo kaj kiel veturilo portante la rakonton de buŝa tradicio", same kiel kelkaj karakterizaĵoj estas la uzado de obskuraj ritmoj kiel ekzemple 3/8, 5/8 kaj 10/8. La unua kompilo de albana popolmuziko estis farita de Pjetër Dungu en 1940.
Albanaj popolkantoj povas esti dividataj en gravajn grupojn: la heroaj epopeoj de la nordo, kaj la dolĉe melodiaj lulkantoj, amkantoj, ligante muzikon, laborkantojn kaj aliajn specojn de kanto. La muziko de diversaj festivaloj kaj ferioj ankaŭ estas grava parto de la albana popolkanto, aparte tiuj de la festo de la tago de Sankta Lazaro, kiu bonvenigas la printempon. Lulkantoj kaj vajtimoj estas gravegaj specoj de albana popolkanto, kaj estas ĝenerale prezentitaj de solulinoj.
Albanaj lingvo kaj literaturo
La albana lingvo estis pruvita kiel hindoeŭropa lingvo en 1854 fare de la germana filologo Franz Bopp. La albana estas aparta branĉo de la hindoeŭropa lingva familio. Kelkaj akademiuloj kredas ke la albana venas de la ilira lingvo dum aliaj asertas ke ĝi venas de la dak-trakia lingvaro. (Iliraj lingvoj kaj dak-trakiaj lingvoj, aliflanke, eble estis parencaj lingvoj.)
Establante pli longajn rilatojn, la albana ofte estas komparita kun la balta-slava en unu flanko kaj ĝermana lingvaro sur la alia, ĉar ambaŭ grupoj kundividas isoglozojn kun la albana. Krome, la albana havas vokalŝanĝon en kiu longa o iĝis a, samkiel en ĉi tiu unua grupo kaj male al la lasta. Same, la albana prenis la antikvan relativan Jos kaj uzis ĝin ekskluzive por kvalifiki adjektivojn, same kiel en la baltaj lingvoj en kiuj ĉi tiu vorto estis uzita por la fino de adjektivoj.
La kultura rezisto estis unue esprimita tra la pliprofundigo de la albana lingvo en la areo de preĝejaj tekstoj kaj publikaĵoj, plejparte de la katolikoj en la norda regiono, sed ankaŭ de la ortodoksanoj en la sudo. La reformacio fortigis la esperon por la evoluo de la loka lingvo kaj literatura tradicio kiam la kleriko Gjon Buzuku alportis en la albana lingvo la katolikan liturgion, provante fari por la albana lingvo kion Lutero faris por la germana. Meŝari (La Misalo) de Gjon Buzuku, publikigita de li en 1555, estis konsiderita ĝis nun kiel la unua literatura verko verkita en la albana. La delikata nivelo de la lingvo kaj la stabiligita ortografio devas esti rezulto de pli frua tradicio de skribado en la albana, tradicio kiu ne estas konata. Sed ekzistas iu fragmenta indico, datante pli frue ol Buzuku, kiu indikas ke la albana estis skribita minimume ekde la 14-a jarcento p.K.
La unuaj konataj indicodatoj venas de la jaro 1332 pri interkonsentoj kun la franca dominikano Guillelmus Adae, ĉefepiskopo de Antivari, kiu en raporto en la latina skribas ke albanoj uzas latinajn literojn en siaj libroj kvankam ilia lingvo estas tre malsama de la latina. Aliaj specialaj pruvoj estas: bapta formulo de 1462, skribita en la albana ene de teksto en la latina fare de la episkopo de Durrës, Pal Engjëlli; glosaro kun albanaj vortoj de 1497 de Arnold von Harff, germano kiu vojaĝis tra Albanio, kaj fragmento (de la 15-a jarcento) de la Biblio, pli specife de la Evangelio laŭ Mateo, ankaŭ en albana, sed uzante grekajn literojn.
Albanaj verkaĵoj de tiuj jarcentoj ne nur temis pri religiaj aferoj, sed ankaŭ estis historiaj kronikoj. Ili estas menciitaj de la humanisto Marin Barleti, kiu, en sia libro Rrethimi i Shkodrës (La Sieĝo de Shkodër) (1504), konfirmas ke li trafoliumis tiujn kronikojn en la vulgara lingvo.
Dum la 16-a ĝis 17-a jarcentoj, la katekismo E mbësuame krishterë (Kristanaj Instruoj) (1592) de Lekë Matrënga, Doktrina ekrishterë (La Kristana Doktrino) (1618) kaj Rituale romanum (1621) de Pjetër Budi, la unua verkisto de originala albana prozo kaj poezio, Apologio de George Castriot (1636) de Frang Bardhi, kiu ankaŭ publikigis vortaron kaj folkloraĵojn, la teologi-filozofian traktaton Cuneus Prophetarum (La Grupo de Profetoj) (1685) de Pjetër Bogdani, la plej universala figuro de la albana mezepoko, estis publikigitaj en la albana. La plej fama albana verkisto estas verŝajne Ismail Kadare.
Albana literaturo en Esperanto
Laŭ iniciato de samideano Tomasz Chmielik, estas entreprenita kampanjo por traduki la plej elstarajn nuntempajn albanajn verkistojn: Ismail Kadare, Fatos Kongoli, Ylljet Aliçka kaj aliaj. Ĝis nun, oni eldonis la romanon "La Hunda Haŭto" de Fatos Kongoli, la novelaron "Sloganoj el ŝtono" de Ylljet Aliçka, la novelon "La Polino" de Bajram Karabolli, la poemaron "Lundo en sep tagoj" de Luljeta Lleshanaku kaj la poemaron "La Mondo estas Pejzaĝo kun Brilaj Koloroj" de Eqrem Basha. . Estas jam tradukitaj ĉirkaŭ 15 aliaj libroj, pretaj sed ne eldoneblaj pro manko de sponsoroj.
Kinarto
La albana kinarto komenciĝis en 1912 kaj evoluis dum la komunisma periodo sub politikaj nuancoj. Dum la 1990-aj jaroj, la ŝanĝo de la komunisma ŝtatformo al pli demokratia kondukis al granda ŝanĝo en la albana kinearto. La granda kaj malnova konglomerato Kinostudio estis dividita en plurajn pli malgrandajn studiojn. Filmoj estis faritaj en privataj studioj de la malnovaj albanaj direktoroj kaj eĉ kelkaj eksterlandaj, sed lige kun la nova Nacia Centro de Kinematografio (Qendra Kombëtare e Kinematografisë).
Kvankam novaj filmoj estas produktitaj, multaj albanoj revenis al observado kaj ĝuado de la malnovaj filmoj, nun montritaj sur la diversaj privataj televidstacioj. La komunismepokaj propagandaj elementoj nun estas pli da komedifonto ol malamo, kaj tiu frua stilo estas multe aprezita.
Kelkaj el la plej bonvenigita lastatempaj filmoj inkluzivas Kolonel Bunker, Parullat (Sloganoj), Dasma e Sakos, Tirana Nula Jaro, kaj Portan Evan.
En la 1990-aj jaroj, multaj novaj kinejo-teatroj estis konstruitaj, precipe en la pli grandaj urboj (kiel ekzemple "Jarmilo" en la ĉefurbo Tirano) kiu plejparte montras okcidentajn kaj pli elstare usonajn filmojn.
Kuirarto
La kuirarto de Albanio, kiel la plimulto de la mediteraneaj kaj balkanaj nacioj, estas forte influita de ĝia longa historio. En malsamaj tempoj, la teritorio kiu nun estas Albanio estis okupita de Grekio, Italio kaj la Otomana Imperio kaj ĉiu grupo lasis sian spuron sur albanan kuirarton. Ĉefa mango de la albanoj estas tagmanĝo, kaj ĝi estas kutime akompanita de salato el freŝaj legomoj, kiel ekzemple tomatoj, kukumoj, verdaj piproj kaj olivoj kun olivoleo, vinagro kaj salo. Tagmanĝo ankaŭ inkluzivas ĉefan pladon el legomoj kaj viando. Specialaĵoj el fiŝoj ankaŭ estas oftaj en la marbordaj regionoj de Durrës, Vlorë kaj Sarandë. En altaj areoj oftas la fumumita viando kaj piklado estas tre ofta.
Turismo
Turismo en Albanio estas karakterizita de la arkeologia landa heredaĵo de la malnovgrekaj, romiaj kaj otomanaj tempoj, nedifektitaj strandoj, defiante montarajn sistemojn, artefaktojn el la Malvarma Milito, bongustan tradician kuirarton, unikan muzikon, kaj la strangan atmosferon de la kamparo.
Kvankam daŭre subevoluinta, turismo vidis imponan pliiĝon en la lastaj jaroj. Oficialaj datumoj montris ke 2 089,538 da turistoj vojaĝis al Albanio de eksterlande dum la unuaj ses monatoj de 2008, kio estis 23-procenta kresko kompare kun la sama periodo de la antaŭa jaro. Lonely Planet ĵus vicigis Albanion kiel la 1-a vizitinda celloko en 2011. Albanio estis nomumita la "Nova Mediteranea Amo".
Albanio havas tri mondajn heredaĵojn de Unesko: Butrint, malnovgreka kaj romia urbo; Gjirokastër bone konservita mezepoka otomana urbo kaj Berat, la urbo el mil kaj unu fenestroj.
Edukado
Antaŭ la alveno de la komunisma regado, la analfabeteco ene Albanio estis tre alta, ĉ. 85%. Lernejoj estis malabundaj inter la Unua Mondmilito kaj la Dua Mondmilito. Kiam la komunistoj akiris la potencon en 1944, ili prioritatigis la forviŝadon de analfabeteco. Strikta regularo estis lanĉita, por ke ĉiuj civitanoj inter la aĝoj 12 kaj 40 jaroj kiuj ne povus legi aŭ skribi devus lerni. Ekde tiam la procento de alfabeteco rimarkinde pliboniĝis. Hodiaŭ la alfabeteco en Albanio estas 98.7%, el kiuj viroj estas 99.2% kaj inoj 98.3%. Kun grandaj loĝantarmovadoj en la 1990-aj jaroj al urbaj areoj, la edukado ankaŭ suferis transformadon. La Universitato de Tirano estas la plej antikva universitato en Albanio, fondita en oktobro 1957.
Distrado
Radio Televizioni Shqiptar (RTSH) estas la publika ŝtata radio kaj televido de Albanio, fondita en 1938 en Tirano. Temas pri tri televidstacioj nomitaj Televizioni Shqiptar (TVSH, TVSH 2, kaj TVSH Sat), kaj tri radiostacioj, uzante la nomon Radio Tirano aldone al 4 regionaj radiostacioj. La internaciaj servelsendaj radioprogramoj en albana kaj sep aliaj lingvoj estas elsendataj tra mezondoj (AM) kaj kurtondoj (SW).
La internacia servo uzis la temon de la kanto- "Keputa një gjethe dafine" kiel rekonigan melodion. La internacia televidservo tra satelito estis lanĉita ekde 1993 kaj ĝi celas servi al albanaj komunumoj en Kosovo, Serbio, Makedonio, Montenegro kaj pli norda Grekio, kaj plie la albana diasporo en la resto de Eŭropo. RTSH pasinte estis peze influita de la regpartio en ĝia programaro sed tio estis forlasita.
Sano
Sanservo estis en deklivo post la kolapso de socialismo en la lando, sed procezo de modernigo okazis ekde 2000. En la unua jardeko de la 21-a jarcento, ekzistis 51 hospitaloj en la lando, inkluzive de militista hospitalo kaj specialaj instalaĵoj. Albanio sukcese forigis malsanojn kiel ekzemple malario.
Vivdaŭro estas taksita je 77.43 jaroj, t.e. la numero 51 tutmonde, kaj forpuŝante kelkajn eŭropuniajn landojn, kiel ekzemple Hungario kaj Ĉeĥio. La plej oftaj mortokaŭzoj estas cirkula malsano sekvita de kanceraj malsanoj. Demographic and Health Surveys kompletigis enketon en aprilo 2009, detaligante diversajn san-statistikojn en Albanio, inkluzive de maskla cirkumcido, abortigo kaj aliaj.
La Fakultato de Medicino de la Universitato de Tirano estas la ĉefmedicina fakultato en la lando. Ekzistas ankaŭ fleglernejoj en aliaj urboj. Newsweek vicigis Albanion en la numero 57 el 100 Plej Bonaj Landoj en la Mondo en 2010.
Albanio en Esperanto
La unua libro en Esperanto eldonita en Albanio estis la libro “Gjergj Kastrioti-Skanderbeg-Heroo de Albanujo”, presita en la eldonejo Gutemberg, Tirana, 1929. La libro estis verkita originale en Esperanto de Cuk Simoni per fluanta kaj riĉa lingvo kaj ĝi cirkulis tra Eŭropo kiel vera “gvidilo” pri albanoj en la medioj de esperantistoj.
Marjorie Boulton, en sia mikspota libro Faktoj kaj fantazioj, dediĉas ties 13an ĉapitron "Fabelo el Albanujo" al komentoj pri la lando; poste ŝi rakontas interesan fabelon pri rabistoj.
NGC 7791
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Szilveszter Mihálycsa
Kariero
Szilveszter Mihálycsa estis de 1965 fakinspektisto pri kulturo en Târgu Secuiesc kaj Sfântu Gheorghe. Li akiris diplomon pri kemio en UBB de Kluĵo (1970). De 1970 li estis instruisto pri kemio.
Schalunen
Schalunen estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Fraubrunnen kaj ek de la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 380 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Geografio
Schalunen situas duonan kilometron okcidente de la rivero Emme en la Svisa Mezlando en la ekstrema nordoriento de la altebenaĵo de Rapperswil, proksimume 11 kilometrojn sude de Soloturno kaj 23 kilometrojn nordnordoriente de la federacia urbo Berno. La okcidentan limon de la komunumo formas la tiel nomita ĉefkanalo (Hauptkanal), kiu pasas paralele al Emme. La komunumo konsistas el la du partoj Schalunen kaj Holzhüser.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 1,39 km², de kiuj 30,7% estas kovritaj de arbaro, 58,6% servas por agrikulturo kaj 10,7% por setlado.
Trafiko
Tra Schalunen pasas la grava kantona ĉefvojo n-ro 12 de Soloturno al Berno. Krome kondukas flankaj vojoj de Schalunen al Aefligen kaj al Limpach. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita per trama fervojlinio de Soloturno al Zollikofen kaj Berno.
Historio
La unua dokumenta mencio de Schalunen datiĝas el la jaro 1249 kiel Chaluna. En la jaro 1864 ĉe la limo de la vilaĝo estis trovita brakringo el masiva oro el la La-Tène-epoko. Dum mezepoko parto de la vilaĝo apartenis al la Monaĥejo Fraubrunnen. Tiun parton ek de la reformacio en la jaro 1528 administris la Voktejo Fraubrunnen. La alia pli granda parto de la vilaĝo apartenis al la malalta tribunalo de Bätterkinden kaj kun ĝi en la jaro 1510 estis atribuita al la berna Kamparvoktejo Landshut. Post la fino de la Helveta Respubliko Schalunen estis unuigita kaj atribuita al la distrikto Fraubrunnen. Per la malfondo de la distrikto Fraubrunnen Schalunen la 1-an de januaro 2010 estis atribuita al la nova administra distrikto Berno-Mezlando.
Albanio
Esperanto-movado
La unua esperantisto estis Lazar Shantja en Shkodrë en 1913. En la raporto de la Ligo de la Nacioj estas legeble, ke la albana registaro en 1922 enkondukis devigan instruadon de Esperanto en la duagradaj lernejoj, sed tiu detalo ŝajnas esti eraro aŭ mistifiko. Unua lernolibro aperis en 1928. Tiam laŭ la statistiko de Dietterle en la lando troviĝis nur ses esperantistoj. Esperantlingva verko pri Skanderbeg estis eldonita en 1929, 144 p., ĝin kompilis Cuk Simoni. En 1933 nur en Shkodra estis delegito de UEA.
En Fajrero 4/1959, bulteno de ĉeha Esperanto-junularo, estis publikigita jena artikolo: "''Esperanto en Albanio". Cefo Fico dufoje prelegis pri Esperanto kaj organizis malgrandan ekspozicion en la kulturdomo en Tirana. En la Ministerio pri konstruado funkciis Esperanto-kurso, pere de stencilita lernolibro verkita de s-ano Cefo Fico. La albana Esperanto-movado bezonas esperantaĵojn, lernolibrojn en itala, franca aŭ rusa lingvoj. La adreso: S-ano Cefo Fico, inĝeniero ĉe la Ministerio de konstruado, Tirana, Albanio''."
Zef Mjeda ekde 1996 estis honora membro de UEA. En 2013 la Komitato de UEA akceptis Albanan Esperanto-Asocion kiel sian landan asocion. Krome, ekzistas ankaŭ Albana Esperanto-Instituto.
Kursoj okazas ekzemple en blindulejo en Tirano. En 2007 Pasporta Servo havis unu gastiganton en Albanio, nome en Tirano.
Plešivec (distrikto Rožňava)
Plešivec, hungare Pelsőc estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Košice, en Distrikto Rožňava.
Situo
La vilaĝo situas en valo de rivero, laŭ bordo de Slaná, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Rožňava-Tornaľa, fine fervojo al Jelšava kaj Magnezitovce. Rožňava troviĝas 16 km.
Historio
La unua mencio devenis el 1243 en formo "Plesouch", tiam Béla la 4-a donacis la kampojn por konstruado de fortikaĵo kaj abatejo. La loko estis doganejo en la 13-a jarcento, en 1328 ĝi urbiĝis kun foirorajto. En 1558 la turkoj okupis la urbon, poste ofte okazis detruoj kaj sieĝoj. Dum la hungara liberecbatalo la rusoj bruligis la urbon. En 1893 la fervojo atingis la urbeton. En 1910 loĝis tie 2393 homoj (plejparte hungaroj). Ĝis Traktato de Trianon la urbo apartenis al Gömör kaj Kis-Hont, al la distrikto de Rozsnyó. Poste la regiono iĝis parto de Ĉeĥoslovakio. Dume inter 1938-1945 la regiono rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito granda parto de la hungareco estis deportita, la restaĵo iĝis senrajta laŭ dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis tie 2447 homoj (1204 hungaroj, 1076 slovakoj).
Ulvila
Ulvila estas urbo de Finnlando en provinco Satakunta. Ĝia areo estas, el kio estas tero kaj  akvo. La 31-an de marto 2021 la urbo havis 12,724 loĝantojn. Mezepoka urbo Ulvila estis fondita en 1365. Ĝi perdis sian urban pozicion al Pori, kiam leviĝo de tero estis difektinta havenon de Ulvila. Nuna komunumo Ulvila iĝis oficiale urbo en 2000. Komunuma centro de Ulvila estas Vanhakylä. Glaĉero foriĝis el Ulvila proksimume 7600–7500 a.K. Tuj Ulvila estis sub 200 m de profunda maro. En Ulvila estas multa kampo.
(63252) 2001 BL41
(63252) 2001 BL41 estas malgranda malhela korpo de la klaso de la centaŭroj, malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Spacewatch, elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Orbito
La discentra orbito de (63252) 2001 BL41 krucas la orbiton de Saturno. Kun saturna MOID de 0,60323 AU (90,242 milionoj da km), ĝi estas saturnrenkonta asteroido.
Herato
Herato (perse هرات) estas grava urbo en la okcidenta Afganio, en la samnoma provinco Herato.
Ĝi situas en la valo de la rivero Hari, kiu fluas de la montoj de centra Afganio al la dezerto Karakumo, en Turkmenio. Ĝi estas la tria plej granda urbo de Afganio, kun preskaŭ 400mil loĝantoj. La ĉefaj loĝantoj estas taĝikoj, kiuj parolas la persan lingvon, simile al la persoj el orienta Irano.
Situante en kultivebla teritorio, Herato estas vaste konata pro sia vino. Temas cetere pri tre antikva urbo, riĉa je historiaj konstruaĵoj, kvankam ĉi tiuj multe difektiĝis dum la lastaj jardekoj pro militaĵoj kaj malsufiĉa prizorgado. La urbon superregas la restaĵoj de citadelo konstruita de Aleksandro la Granda. Dum la mezepoko Herato iĝis fariĝis unu el la plej gravaj urboj de Ĥorasano, kaj estis konata kiel la Perlo de Ĥorasano.
Herat situas laŭ antikvaj komercaj vojoj inter Mezoriento, Centra kaj Suda Azio. La vojoj de Herato al Irano, Turkmenio, Mazar-e Ŝarif kaj Kandaharo estas daŭre strategie gravaj. La urbo ankaŭ estas enirejo de Afganio al Irano, kaj pro tio kolektas la plej altan kvanton da doganaj enspezoj por Afganio.
Dagmar Havlová
Dagmar Veškrnová (ankaŭ Dáša Veškrnová), nuntempe Dagmar Havlová estas ĉeĥa aktorino, kiu edziniĝis kun tiama ĉeĥa prezidento Václav Havel kaj ŝi fariĝis tiel la unua damo. Ŝi naskiĝis la 22-an de marto 1953 en Brno.
Herato
Klimato
Kvankam Herat estas proksimume 240 metrojn malpli alta ol Kandaharo super marnivelo, la somera klimato estas malpli varma kaj ĝenerale pli agrabla. De majo al septembro, vento el nordokcidento frapas la urbon kun granda forto.
Dagmar Havlová
Ŝi devenas el artista familio. Finstudinte en konservatorio en Brno ŝi studis ankoraŭ aktoradon en JAMU. Poste ŝi foriris al sia unua edzo Radvít Novák en Pragon. Por filmo malkovris ŝin reĝisoro Juraj Herz. Ŝi poste rolis ofte en komedioj rolojn de temperamentaj junulinoj kaj junaj virinoj. Ofte ŝi prezentiĝis en televidaj amuzigaj programoj kaj programoj por infanoj. En januaro de 1997 ŝi edziniĝis kun prezidento de la respubliko Václav Havel kaj ŝi interrompis sian artistan agadon.
Herato
Klimato
La vintro estas milda; neĝo kutime ne kolektiĝas, sed tuj fandiĝas, kaj eĉ sur ĉirkaŭurbaj montoj ne restas longe.
Per trajno
En 2007, Irano kaj Afganio fine subskribis interkonsenton pri la establo de rela servo inter la du landoj. La konstruo de la fervojo de Khaf (Irano) al Herato, entute longa 191 kilometrojn, estas en progreso sur la irana flanko de la landlimo. Ankaŭ ekzistas projekto pri plilongigo de la fervojo en Afganion, al Sher Khan Bandar.
Historiaj minaretoj
El la pli ol dekdu minaretoj kiuj iam ekzistis en Herat, pluraj falis pro milito kaj neglektado dum la 20-a jarcento. Hodiaŭ, strata trafiko estas la plej grava minaco por la restantaj turoj: aŭtomobiloj kaj kamionoj forte skuas iliajn fundamentojn, veturante en la stratoj kiuj ĉirkaŭas la plej antikvan urboparton. Gravuloj de Unesko kaj lokaj aŭtoritatoj estas laborantaj por stabiligi la Kvinan Minareton.
Frankenroda
Frankenroda estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Wartburg de la federacia lando Turingio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La komunumo apartenas al la administra komunumaro Verwaltungsgemeinschaft Hainich-Werratal, ligo de pluraj najbaraj komunumoj cele al komuna plenumo de difinitaj servoj kaj taskoj.
Igaraŝi Takuja
Igaraŝi Takuja (五十嵐 卓哉 [Igaraŝi Takuja]) estas japana animea reĝisoro, kiu dekomence laboras por la studio "Toei Animation". Nun li laboras kiel sendependa kunlaboristo. Iufoje li uzas pseŭdonimon Kazajama Ĝugo (風山 十五 [Kazajama Ĝūgo]).
Nankovo
Nankovo estas vilaĝo en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Ĥust.
48.19806°N, 23.39889°W
Situo
Nankovo situas laŭ traira flankovojo.
Historio
En la 17-a jarcento jam viciĝis tie kelke da domoj. En 1690 miraklo okazis: oni vidis bildon de ploranta Dipatrino. Ĝis Traktato de Trianon Husztköz apartenis al Hungara reĝlando, al Máramaros, al distrikto de Huszt, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio kun ĉefurbo de la proksima Ĥust. Poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis ankaŭ Nankovo. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.
Kemia atako kontraŭ Ĥalabĝo
La kemia atako kontraŭ Ĥalabĝo estis atako de la ŝtata armeo kontraŭ la iraka urbo Ĥalabĝo loĝata plejparte de kurdoj. La atako okazis la 16-an kaj 17-an de marto 1988, ĉe la fino de la Iraka-irana milito. Pruviĝis ke en la atako estis uzitaj la kemiaj armiloj VX, sarino kaj iperito (mustarda gaso).
Ĥalabĝo (kurde Helepçe, arabe: حلبجة) estas urbo de 57.000 loĝantoj en la iraka parto de Kurdio proksime al la irana limo.
La masakro
Dum la lasta fazo de la Iraka-irana milito Ĥalabĝo estis okupita de kurdaj peŝmergoj, kiuj ricevis subtenon de Irano. La, post du tagoj da konvencia artileria atako Irakaj arme-aviadiloj faligis kanistrojn da venenaj gasoj sur la urbon.
Estas hazardo, ke la masakro iĝis konata en la internacia gazetaro, ĉar eksterlandaj ĵurnalistoj kaj sciencistoj venis en la regionon mallonge post la bombado, inter ili la irana fotisto Kaveh Golestan, kiu publikigis la unuajn foto-dokumentojn pri la sekvoj de la atako. - Iom antaŭ la atako kontraŭ Ĥalabĝo jam okazis tutsimila kemia atako kontraŭ la irana urbo Serdeŝt, kiu ricevis atenton de la amaskomunikilaro nur post kaj sekve de la malkovro de la atako kontraŭ Ĥalabĝo.
La kemiaj armiloj
En la atako estis uzitaj la nervogasojn tabuno, sarino, VX kaj mustardgaso. Foje iuj asertis, ke ankaŭ cianido estis uzata, kvankam aparta uzo de cianido pridubeblas, ĉar malpura tabuno jam enhavas certan kvanton da cianido aŭtomate kiel kromprodukton.
Laŭ la UN-raporto pri Irako kaj la tekniko kaj la bazaj kemiaĵoj por produktado de kemiaj armiloj estis importita: la plej grandaj liverantoj de kemiaĵoj estis en Singapuro (4.515 tunoj), Nederlando (4.261 t), Egiptio (2.400 t), Barato (2.343 t), and Okcidenta Germanio (1.027 t).
Unusola barata kompanio, Exomet Plastics (nun parto de EPC Industrie Ltd.), sendis 2.292 tunojn da antaŭproduktoj al Irako. Alia firmao, Kim Al-Khaleej, el UAE kun sidejo en Singapuro, proviziis la produktad-aparataron kaj pli ol 4,500 t da antaŭproduktoj por VX, sarin, and mustard gas.
Frans van Anraat, nederlanda kemiisto-komercisto kiu vendis la venengasojn al la Hussein-reĝimo estis kondamnita en 2005 de la Internacia Kortumo, la puno: 15 jaroj da prizono. En la pravigo de la verdikto la kortumo argumentis, ke Hussein faris "genocidon kontraŭ la loĝantoj de Ĥalabĝo". Estis la unua fojo, ke iu kortumo deklaris la incidenton de Ĥalabĝo genocido. - En majo 2007 la apelacia kortumo fiksis la verdikton kontraŭ Frans van Anraat al 17 jaroj da prizono.
Ankaŭ Usono mem eksportis bezonatajn kemiaĵojn al Irako, kvankam pli malgrandskale. La eksporto estis ebligita nur en 1982, kiam la administrado de Ronald Reagan forigis Irakon el la listo de Ŝtatoj subtenantaj terorismon (Irako reenlistiĝis en 1990 post la invado en Kuvajton, kaj denove ellistiĝis en 2004). Laŭ likitaj informoj el sekretaj paperoj montriĝis, ke usonaj firmaoj (Alcolac International kaj Phillips) liveris diglikolsulfidon,
baza substanco por la produktado de mustardgaso.
Riproĉoj kontraŭ Irano
Usonaj sekretservoj unue riproĉis Iranon pro la atako, poste ili deklaris, ke la civilaj viktimoj de Ĥalabĝo estis "akompana damaĝo" en intermilitista batalo. Tio restis la pozicio de la usona registaro tiom longe, kiom Saddam Hussein estis rigardata kiel alianculo de Usono.
Kvazaŭoficialan starpunkton prenis Stephen C. Pelletiere, kiu estis la ĉefa politik-analisto por CIA dum la Irak-irana milito. La 31-an de januaro 2003, do malpli ol du monatojn antaŭ la 2003 invado en Irakon, aperis artikolo de Pelletiere en New York Times, kiu argumentas, ke ne eblas sendube pruvi la kulpon de unu aŭ la alia de la kontraŭaj militpartioj, ĉar la viktimoj mortis per cianideca veneno, kiun tiutempe ja posedis la irananoj, sed ne la irakanoj.
Sed la strategio de argumentado ŝanĝiĝis: la usona armea sekretservo Defense Intelligence Agency preparis finan version de la studo pri Ĥalabĝo post la invado en Irakon kaj uzis la incidenton kiel „pruvon“ por la danĝero de irakaj Armiloj de amasa detruo.
Pro la raportoj de vidatestantoj kaj pro la analizo de irakaj dokumentoj intertempe certas, de estis atako de la iraka armeo kaj ke ĝi okazis intence por trafi gravan centron de kurda ribelo. Ĥalabĝo estis elektita, ĉar ĝi mallonge antaŭe estis konkerita de peŝmergoj subtenataj de Irano.
Se eminentulo de la Hussein-reĝimo kiel Tarik Asis en la jaro 2007 denove riproĉas Iranon pro la masakro de Ĥalabĝo, sen doni novajn, ne jam refutitajn argumentojn, oni rajtas supozi, ke tio rilatas al la fakto, ke li mem atendas akuzon pro sia rolo dum la sanga subpremo de la ŝijaista ribelo en 1991.
Ali Hasan al-Maĝid
En tiu tempo generalo Ali Hasan al-Maĝid, kuzo de Saddam Hussein, estis ĝenerala sekretario de partio Baazo por Nordirako (iraka Kurdio) kaj fakte la respondeca kunordiganto de la armeo.
Li estis en tiu funkcio de marto 1987 ĝis aprilo 1989 kaj gvidis la operacon Anfal, genocidan operacon, kiu inkluzivis terurajn bombadojn per kemiaj kaj ordinaraj armiloj kontraŭ Kurdaj vilaĝoj. Laŭ sendependaj fontoj mortis inter 100.000 kaj 200.000 homoj en la operaco kaj eble unu miliono el tuta loĝantaro de 3,5 milionoj da irakaj Kurdoj estis deportitaj. La unua kemi-atako kontraŭ kurda vilaĝo okazis jam en aprilo 1987, sekvis tuta serio kulminanta en la masakro de Ĥalabĝo. Ĉio alportis al al-Maĝid la moknomon "Kemi-Ali" ("Ali Kimyawi").
La kurdaj viktimoj neniam pridubis, ke Ali Hasan al-Maĝid fakte mem ordonis la gas-atakojn.
Tribunaloj
Nek Saddam Hussein nek Ali Hasan al-Maĝid estis akuzitaj de la Iraka supra kortumo pro krimo kontraŭ homeco rilate al la incidento de Ĥalabĝo. Kvankam la irakaj prokuroroj disponis pri pli ol "500 korboj da dokumentitaj dosieraroj pri krimoj dum Hussein-reĝimo, Saddam Hussein estis kondamnita pro nur unu kazo. La Hussein diris al la tribunalo: Se — rilate al Irano — iu militista aŭ civila oficisto asertas, ke Saddam ordonis uzi aŭ konvencian aŭ specialan municion — signife kemian, kiel mi jam klarigis — mi akceptas la respondecon kun honoro. Sed mi pridisputos iun ajn agadon kontraŭ nia popolo kaj iu iraka civitano, ĉu araba, ĉu kurda. Mi ne akceptos iun insulton kontraŭ miaj principoj, nek kontraŭ mi persone.''
Pluraj dokumentoj estis prezentitaj dum la tribunalo. Unu estis noto de la iraka armea sekretservo pri peto al la prezidenta oficejo por permesi la uzon de mustarda gaso kaj sarino kontraŭ kurdoj. Dua dokumento estis la respondo, ke la prezidento ordonis al la armea sekretservo, priesplori la eblecon de "subita bato" per tiaj armilojn kontraŭ iranaj kaj kurdaj militfortoj. Interna noteto skribita de la sekretservo konfirmas, ke ĝi ricevis aprobon de la prezidenta oficejo por bato per "speciala municio" kaj emfazis, ke neniu bato estus farita sen unue informi la prezidenton.
En la memortago 2006 de la gas-atako, okazis manifestacio en Ĥalabĝo kontraŭ la kurda registaro. Ĉirkaŭ 7000 manifestaciantoj postulis prioritatan helpon por la viktimoj anstataŭ rekonstrulaboroj. Dum la violenta eskaliĝo la polico pafis kontraŭ la manifestaciantoj, mortigis 14-jarulon kaj vundis multajn aliajn.
Fontoj
8. http://www.informationclearinghouse.info/article2098.htm Stephen Pelletiere, emerita Arme-universitata profesoro kaj CIA-analisto disputas la akuzon, ke Irako uzis kemiajn armilojn kontraŭ siaj civitanoj - EN -
9. http://www.9neesan.com/halapja/ Bildoj de viktimoj.
Otra
Otra estas 245 km longa rivero en regiono Sørlandet, suda Norvegio. Ĝi trafluas Setesdal en nord-suda direkton.
Otra estas la naŭa plej longa rivero de Norvegio. Averaĝe ĝi transporta 150 m³/s, la maksimumo estis mezurita en oktobro de 1987 kun ĉ. 1000 m³/s. La akvokolekta areo estas 3740 km².
NGC 7792
NGC 7792 (aliaj indikoj — MCG 3-1-6, ZWG 456.7, PGC 73066) estas galaksio en konstelacio Pegazo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Ambès
Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun la najbaraj komunumoj.
Eksteraj ligiloj
<!-- Nun ĉi-sube ankoraŭ estas iuj eroj el antaŭa versio, kiun probable ankoraŭ bonos enplekti, sed nun mankas la tempo por unuope prijuĝi ĉion:
Ambès estas franca situanta en departemento Gironde, regiono Nova Akvitanio.
Kalvinana preĝejo (Nagyharsány)
Historio
En tiu loko estis katolika romanika kirko Sankta Barbara jam en 1223. En la 15-a jarcento ĝi estis pligrandigita kun nova sanktejo laŭ gotiko. Dum dominado de turkoj la loĝantoj estis protestantoj. En la preĝejo okazis eklezia disputo inter kalvinanoj kaj unitariistoj en 1574, poste nur kalvinanoj uzis la kirkon. La konstruaĵo barokiĝis en 1782. La turo disfalis en 1896, la nun videbla turo estis konstruita post 4 jaroj. La orgeno estis farita en 1853. La restaŭrado en 1978 redonis laŭeble la mezepokajn partojn.
Konstruaĵo
La preĝejo situas sola en korto, sed en la korto estas videbla busto pri predikisto Mihály Sztárai. La fasado estas simetria, meze la turo plene reliefas. La absido estas oklatera. Interne okulfrapa estas, ke la sanktejo meze havas apogkolonon. Mem la sanktejo havas plurajn pentraĵojn el 5 apartaj epokoj de antaŭ turka erao ĝis 1782.
Pál Mihály Régeni
RÉGENI Pál Mihály (re:ĉi) estis hungara instruisto, filozofia verkisto naskita en Koloĵvaro la 17-a jarcento kaj mortinta en Koloĵvaro la 17-a jarcento.
Biografio
Pál Mihály Régeni studis en Lepsiko. En Germanio li konvertis sin aevengelia religio el unitariisma. Reveninte li fariĝis denove unitariismulo kaj li instruis en la unitariisma lernejo. Li estis sekvinto de Descartes, li donis tekstojn en manojn de siaj lernantoj tekstojn de Descartes.
21391 Rotanner
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Roberta Tanner, finalistino de la Intel Excellence in Teaching Award de Intel Science Talent Search 2004. Ŝi estas instruistino ĉe la Loveland High School en Longmont (Koloradio, Usono).
Zoran Stefanović
Zoran STEFANOVIĆ (naskiĝis la 21-an de novembro 1969 en Loznica) estas serba verkisto, dramaturgo, scenaristo kaj bildliteraturisto.
Li akiris sian dramaturgiogradon en 1994 ĉe la Fakultato de Drameca Arto en Beogrado.
Li estas la prezidanto de la Asocio de Dramistoj de Serbio (2022).
Lukla
Lukla estas komunumo en regiono Ĥumbuo en Nepalo, sur supermara alto de 2.860 m, supre de rivervalo de Dudh Kosi. La nomo Lukla venas de iama ŝafobaraĵo, sur kies loko nun troviĝas la Flughaveno Tenzing-Hillary.
Listo de asteroidoj (14001–15000)
Jen la listo de la asteroidoj kun numeroj 14 001 al 15 000.
Lukla
La flughaveno estas unu el la plej malfacile alireblaj de la mondo. La alteriĝejo estas mallonga, havas vojleviĝon, limas ĝin ĉe unu fino ravino, ĉe la alia fino montomuro. Tie la de- kaj alteriĝo estas tre riskoplena. Se la vetero permesas, dumotoraj aviadiloj Dornier kaj Twin Otters faras regulajn tagajn flugojn inter Lukla kaj Katmanduo.
Bukovina (distrikto Liptovský Mikuláš)
Bukovina (ankaŭ hungare) estas unuigita vilaĝo kaj municipo en Slovakio. Komence de la 20-a jarcento la oficiala hungara loknomo estis Liptóbakonya.
Listo de asteroidoj (14001–15000)
La asteroidoj ricevas numeron nur kiam ilia orbito estas konfirmita ; tio, kio povas okazi tre longtempe post ilia malkovro. La numera ordo tute ne kongruas kun la dato de la malkovro.
Lukla
Lukla estas - krom kelkaj apenaŭ uzataj montaraj vojetoj - la sola alirejo al la Ĥumbu-regiono kaj al la Nacia parko Sagarmatha. Plimulto de montirantoj el Lukla, montoiras du tagojn por atingo de Namche Bazaar, interesa vilaĝo kaj aklimatigejo por plua montoiro.
Bukovina (distrikto Liptovský Mikuláš)
Situo
Bukovina situas laŭ flankovojoj. Liptovský Mikuláš troviĝas je 13 km.
Listo de asteroidoj (14001–15000)
Krom numeron, iuj asteroidoj ricevis nomon.
Bukovina (distrikto Liptovský Mikuláš)
Historio
La unua mencio okazis pri la loko en 1297 en latina-hungara formo "silva Nagbukovina" (=arbaro Granda-Bukovina). En 1784 88 vilaĝanoj loĝis en 17 domoj, en 1828 159 vilaĝanoj loĝis en 15 domoj. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Bukovina 172 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Liptó, al distrikto de Németlipcse, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Bukovina 132 homoj, (130 slovakoj).
Listo de asteroidoj (14001–15000)
Eksteraj ligiloj
Cirkonstancoj de malkovro de la planedetoj 10 001 - 15 000]
Bukovina (distrikto Liptovský Mikuláš)
Jánošovce
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1455 laŭ tiama hungara ortografio "Janusshaza." En 1784 56 vilaĝanoj loĝis en 9 domoj, en 1828 123 vilaĝanoj loĝis en 13 domoj. Komence de la 20-a jarcento Jánosháza unuiĝis kun Bukovina.
Dusany
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1735 en formo "Dussani." En 1784 68 vilaĝanoj loĝis en 11 domoj, en 1828 57 vilaĝanoj loĝis en 9 domoj. Komence de la 20-a jarcento Dusany unuiĝis kun Bukovina.
Hiroko Takenishi
Hiroko TAKENISHI (japane : 竹西 寛子, Hiroŝimo, 11-a de aprilo 1929) estas japana verkistino. Ŝi estas membrino de la Japana Akademio de Artoj.
Naskiĝinta en familio de bierfaristo, sia infanaĝo estis markita de la Dua Mondmilito (atomaj bombardadoj sur Hiroshima kaj Nagasaki).
Si studis japana literaturon en la Universitato Waseda.
Saint-Coutant-le-Grand
Saint-Coutant-le-Grand [] estas franca komunumo en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis 411 loĝantojn en la jaro 2012.
Geografio
Saint-Coutant-le-Grand situas oriente de Rochefort.
Aladár Schnierer
Aladár Schnierer [ŝnierer], laŭ hungarlingve kutima nomordo Schnierer Aladár estis hungara juristo, profesoro.
Aladár Schnierer naskiĝis la  1836 en Malsupra Aŭstrio en Bruck an der Leitha. Li mortis la 1898 en Budapeŝto.
Biografio
Aladár Schnierer frekventis mezlernejojn en Sopron kaj Pest (urbo), poste li akiris juran diplomon en Universitato de Pest en 1862. Post siaj studoj li laboris en financa prokurorejo. Ekde 1863 li instruis en Reĝa Jura Akademio (Kassa). Inter 1872 kaj 1898 li instruis en la menciita universitato. En la studjaroj 1876 kaj 1889 li estis dekano, en 1893 rektoro. Li okupiĝis pri la puna juro.
Beregdaróc
Beregdaróc estas malgranda vilaĝo Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Szabolcs-Szatmár-Bereg, en Distrikto Vásárosnamény.
Situo
Beregdaróc situas sur ebenaĵo, laŭ landlimo de Ukrainio sen trapasejo, fine de mallonga sakovojo. Kontraŭe troviĝas Dijda. Vásárosnamény troviĝas 25, Nyíregyháza 77, Debrecen 118, Budapeŝto 303 km.
Historio
Komence en la vilaĝo loĝis ĉasistoj de la reĝo, ekde la 13-a jarcento la vilaĝo estis posedaĵo de familio Daróc. La unua mencio devenis el 1284 en formo Drauch.
Clementinum
Clementinum - latine, ĉeĥe literumata Klementinum - estas iama jezuita kolegio, la plej malnova en Prago. Starigis ĝin la jezuitoj tuj post sia establiĝo en Prago (1558) kaj ĝia konstruado daŭris ĝis la 18-a jarcento. Clementinum estas grandega komplekso da konstruaĵoj starantaj surloke de iamaj 32 domoj, detruitaj por gajni spacon por ĝi. Ĝi entenas la estintan monaĥejon, du ĝardenojn kaj tri preĝejojn. En la parto tuŝanta la Kruckavaliran placon (Křížovnické náměstí - 14) troviĝas la preĝejo de la Savinto (kostel svatého Salvátora), fondita en 1578, kies konstruado daŭris tra la 17-a kaj la unua duono de la 18-a jarcentoj. Al ĝia sacerdotejo alpremiĝas la Itala kapelo en Karola strato (1590-1600), kun subtila barokstila portiko desegnita de F. M. Kaňka (1715). En senpera apudeco de la Itala kapelo staras la tria preĝejo, tiu de Sankta Klemento, baroka, konstruita en 1711-15. La plej malnova parto de la monaĥejo devenas de la duono de la 17-a jarcento; verŝajne ĝi estis konstruata laŭ planoj de D. Orsi. La monumenta fasado rigardas al la strato "Křížovnická". El la interno speciale notinda estas la Spegula kapelo el la unua duono de l' 18-a jarcento, kie oni ofte aranĝas koncertojn de baroka muziko. Nuntempe en Clementinum estas deponitaj kvar el la plej grandaj bibliotekoj de Praha: la Universitata, la Nacia, la Slava kaj la Teknika. La konstituaĵojn adaptis por tiu ĉi uzo arkitekto L. Machoň en 1928-30.
Rolls-Royce Limited
Rolls-Royce estis brita negoco fabrikanto de luksaj aŭtoj kaj poste de aviadilmotoroj establitaj en 1904 pere de la partnereco de Charles Rolls kaj Henry Royce. La Unua Mondmilito portis ilin al fabrikado de aviadilmotoroj.
Rolls-Royce konstruis fortan reputacion por la disvolvigo kaj fabrikado de motoroj kaj por militaj kaj por civilaj aviadiloj.
En 1971, la posedantoj devis lasi sian negocon. La utilaj partoj estis aĉetitaj de nova registar-posedata kompanio nome Rolls-Royce (1971) Limited kiu pluigis la kernan negocon sed tuj vendis parton al British Aircraft Corporation (BAC) preskaŭ tuje kaj transigis posedon de la profitebla sed nune finance malgrava aŭto-divizio al Rolls-Royce Motors Holdings Limited. Tio estis vendita al Vickers en 1980. Rolls-Royce akiris konsenton en 1971 por lasi sian nomon en 1977.
Merkata esplorado de 1987 montris, ke nur Coca-Cola estis pli amplekse konata marko ol Rolls-Royce.
Zsolt Tamási
TAMÁSI Zsolt [tama:ŝi] estas rumania hungara historiisto. Li naskiĝis en Reghin la 11-an de junio 1975.
Biografio
Zsolt Tamási finis teologion en Alba Iulia (1993–98), poste teologion-historion en UBB de Kluĵo (1998–2001), li samloka doktoriĝis (2006). Li estas seminariestro en la romia katolika fakultato de UBB, leciondonanto de 2003 en Sapientia Erdélyi Magyar Tudományegyetem. De 2008 li instruas eklezihistorion en teologia perfektivigejo Áron Márton de Târgu Mureș.
Mihály Meixner
Mihály Meixner [mihAj mejksner], laŭ hungarlingve kutima nomordo Meixner Mihály estis hungara redaktoro. Lia avino estis Gizella Blätterbauer.
Mihály Meixner naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Mihály Meixner maturiĝis en muzika gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplometon en konservatorio. Liaj plej gravaj instruistoj estis Endre Szervánszky kaj Ervin Major. Li prenis private dirigentajn lecionojn de Viktor Vaszy. Ekde 1957 li ricevis statuson en la Hungara Radio, kie li estis signifa figuro de la muzikaj programoj dum duoncent jaroj. Li ricevis premiojn inter 1964–2000. Li edziĝis en 1971.
Vercingetoriks
Vercingetorix, Vercingetorix (naskiĝis ĉirkaŭ 82 a.K.; mortis 46 a.K. en Romo) estis ĉefo de la Arvernoj (gaŭla popolo en la regiono moderntempe nomata Aŭvernjo), komandis la lastan kaj unuafoje ĝeneralan ribelon de la gaŭloj kontraŭ la romianoj (komanditaj de Julio Cezaro) dum jaroj 53- 52 a.K. En la gaŭla lingvo lia nomo signifas granda reĝo de la cent bataloj. (ver-cin-getu-rix)
Historio
Nur malfacile Julio Cezaro atingis disde Supera Italujo siajn taĉmentojn. Li estis venkita en Gergovia kaj devis retiriĝi por protekti la sudajn provincojn en Provenco. Ĉar intertempe apenaŭ ĉiuj gaŭloj triboj (eĉ la Aeduoj) kolektiĝis, kelkaj gentoj malaliancaniĝis disde la Romianoj. En landa asembleo ili deklaris Vercingetorikson supera gvidanto. Jam estis planita atako al Provenco el tri flankoj. En tiu ĉi momento Vercingetoriks estis tentita ekigi batalon malĝuste taksante la ĝermanan kavalerion. Cezaro venkis kaj Vercingetoriks retiriĝis al Alesia.
En Alesia Vercingetoriks estis sieĝita per altkvalita romia sieĝmaŝinaro. Gaŭla helparmeo ankaŭ estis venkita. Vercingetoriks proponis submeti sin al Cezaro por ke la Gaŭloj ne plu estu sieĝataj kaj ricevu kompaton. Vercingetoriks estis ĉenumita kaj post kelkaj jaroj da malliberiĝo en karcero en Romo (Carcer Tullianus) li partoprenis la triumfan procesion en 46 en Romo. Poste li estis murdita.
Ákos Ecsődi
Ákos Ecsődi [Akoŝ eĉOdi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Ecsődi Ákos estis hungara pentristo, instruisto. Ákos Ecsődi naskiĝis la  en ekstera parto de Naszály (vilaĝo), li mortis la  en Budapeŝto.
Vercingetoriks
Historio
Laŭ komisio de imperiestro Napoleono la 3-a oni starigis en la honoro de Vercingetoriks kolosan statuon en Alise-Sainte Reine en 1865. Bartholdi kreis statuon en Clermont-Ferrand en 1903.
Eggenfelden
Eggenfelden estas komunumo kaj urbo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Rottal-Inn kaj en la distriktaro Malsupra Bavario de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. Laŭ lonĝantaro ĝi estis la plej granda komunumo en la distrikto.
Bessines (stacidomo)
Bessines estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Bessines-sur-Gartempe, en departemento Haute-Vienne, regiono Nova Akvitanio.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Mignaloux-Nouaillé - Bersac (604000).
NGC 7793
NGC 7793 (aliaj indikoj — ESO 349-12, MCG -6-1-9, AM 2355-325, IRAS23552-3252, PGC 73049) estas galaksio en konstelacio Skulptisto.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Rokosovo
Rokosovo estas urbotipa loĝloko en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Ĥust.
48.20861°N, 23.17917°W
Situo
Rokosovo situas fine de sakovojo, laŭ fervoja linio, proksime de dekstra bordo de Tiso.
Historio
Eklezia fonto menciis la lokon en 1771. Ĝis Traktato de Trianon Rakasz apartenis al Hungara reĝlando, al Ugocsa, al distrikto de Nagyszőlős, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio kun ĉefurbo de la proksima Ĥust. Poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis ankaŭ Rokosovo. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.
Gábor Takács
TAKÁCS Gábor [takAĉ] rumania hungara verkisto pri arto, grafikisto. Li naskiĝis en Kluĵo la 9-an de novembro 1938.
Solaj ekspozicioj
■ 1984. május, 3. számú Matematika-Fizika Líceum, Kluĵo ■ 1984. október, Székelykeresztúri Művészeti Múzeum ■ 1985. szeptember, Korunk Galéria, Kluĵo ■ 1985. december, Székelyudvarhelyi Művelődési Ház ■ 1986. március, 3. számú Matematika-Fizika Líceum, Kluĵo ■ 1987. október, Állami Magyar Színház Előcsarnoka, Kluĵo ■ 1991. november, Bné Brit rend Nordau Páholya, Telavivo ■ 1993. július, Gy. Szabó Béla Galéria, Kluĵo ■ 2000. szeptember, Korunk Galéria, Kluĵo ■ 2001. Gaudeamus könyvesbolt, Kluĵo ■ 2004. október, Magyar Ház, Stokholmo ■ 2006. június, Korunk Galéria, Kluĵo ■ 2007. április, Olasz Kultúrális Központ, Kluĵo ■ 2008. november, Szépművészeti Múzeum, Kluĵo ■ 2010.augusztus, Bonchidai Kastély, kune kun László Balázs ■ 2010. szeptember, Apáczai Galéria, Kluĵo.
Grupaj ekspozicioj
■ Orvosok Téli Szalonja: 1976-1991 ■ Korunk Galéria: 1981, 1982, 1983 ■ Erdély Művészetéért Alapítvány: 1991 ■ Állami Magyar Színház Előcsarnoka: 1991, 1992 ■ Györkös Mányi Albert Emlékház: 1999 ■ Apáczai Galéria: 2006, 2007 ■ Barabás Miklós Galéria : 2007, 2011 ■ Aukció a Református Kollégium támogatására: 2005 ■ Aukció a Házsongárd Alapítvány támogatására: 2008
Colônia Leopoldina
Colônia Leopoldina estas municipo de la brazila subŝtato Alagoaso, kiu taksis 20.019 enloĝantojn en 2010.
Tea Partio (Usono)
Tea Partio (Tea Party, pron. TI PArti) estas usona politika konservisma movado, ĝenerale konsistanta el aktivuloj en la dekstra flanko de la partioj Respublikana kaj Libertariana. Ĝia nomo aludas al la Bostona tea festo (1773), kiam kontraŭkoloniismaj aktivuloj en Bostono, maskerade vestinte sin kiel indianoj, ĵetis en la havenon 342 kestojn da teo por protesti kontraŭ altigo de importaj impostoj. La kerna politika pozicio de la Tea Partio ja estas oponado al plialtigataj impostoj, kaj al "pli granda registaro", kvankam flanke de tio en ĝin ofte implikiĝis aliaj dekstremaj politikaj celoj kaj emoj, ekz-e rasismo kaj kontraŭado al enmigrintoj ekz-e el Meksiko. La movado komenciĝis ĉ. la fino de 2008. Inter ĝiaj plej konataj partoprenantoj nombriĝas Ron Paul, Rand Paul, Sarah Palin, Dick Armey, Eric Cantor, Michele Bachmann. La movado ne havas centran gvidantaron; pluraj landskalaj kaj pli lokaj organizaĵoj kunlaboras (kaj kelkfoje interbataletas) por difini la movadon kaj direkti ĝian potencon. Malgraŭ la nomo, ĝi ne estas aparta politika partio. Plej multaj homoj, kiuj nomas sin Tepartianoj, ankaŭ diras ke ili estas respublikanaj partianoj, kvankam ili ĝenerale malŝatas la naciajn gvidantojn de tiu partio, rigardante ilin kiel oportunismajn preskaŭ-demokratapartianoj.
Al Ĝauf
Al Ĝauf povas esti:
NGC 7794
NGC 7794 (aliaj indikoj — UGC 12872, MCG 2-1-4, ZWG 433.10, KUG 2356+104, IRAS23560+1026, PGC 73103) estas galaksio en konstelacio Pegazo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Komarko Pinares
Komarko Pinares estas regioneto ("komarko") de la hispana provinco Sorio. Ties signifo estas de Pinaroj.
Ĝia ĉefurbo estas Vinuesa.
18574 Jeansimon
18574 Jeansimon estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la kampanjo OCA-DLR Asteroid Survey (ODAS) elde la Observatorio de la altebenaĵo de Calern, en Caussols (Alpes-Maritimes, Francio).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la franca astronomo Jean-Louis Simon, kiu laboras ĉe la Institut de mécanique céleste de Parizo pri analitika teorio de la planedoj. Li produktis la unuajn valorojn de la sekularaj varioj de la orbitaj de la planedoj.
(13119) 1993 VD4
(13119) 1993 VD4 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Hiroŝi Kaneda kaj Sejĝi Ueda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).
14519 Uralo
14519 Uralo estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Kalkulata por la epoko de la, la granda duonakso de ĝia orbito estis 3,19895546 ; tio, kiu tiam metis ĝin ĉ. 156 000 km cis la konvencia limo de 3,2 AU inter la meza kaj la ekstera asteroida zono.
Ĝi ricevis la momon de la rivero Uralo, kiu fluas el la montoj Uralo tra la rusa urala regiono kaj Kazaĥio, kaj alfluas en Kaspion. Longa de preskaŭ 2500 km, tiu rivero formas, kun la montaro Uralo, la tradician limon inter Eŭropo kaj Azio.
2963 Chen Jiageng
2963 Chen Jiageng estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la elde la Observatorio de Purpura Monto, apud Nankingo (Ĉinio).