cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Julius Streicher
Vivo
En 1923 li fondis la nacisocialisman semajngazeto Der Stürmer kiu kun multe da sukceso ade fiagitis speciale kontraŭ la judoj. Estante unu el la plej gravaj kontraŭjudisma aktivulo Streicher ege kreskis kontraŭjudajn sentojn en Germanlando. Inverse liaj daŭraj kaj primitivaj demagogaĵoj ankaŭ sentigis ĉe ne malmulta abomeno kontraŭ la nazia ideologio. En 1935 li eminente subtenis la akcepton de la t.n. Nurenbergaj leĝoj.
Streicher kondamnitis je mortpuno dum la Nurenbergaj procesoj.
Micaela Nevárez
Micaela Nevárez (* 1972) estas aktorino el Porto-Riko. Ŝi vivas en Usono.
Por la unua ĉefa rolo en la filmo Princesas ŝi ricevis en 2006 la hispanan filmpremion Goya kiel plej bona nova aktorino. En la filmo ŝi ludis la prostitutinon Zulema.
Biografia Portalo de Nederlando
La Biografia Portalo de Nederlando (nederlande: Biografisch Portaal van Nederland) estas projekto de la Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis (aŭ HuygensING) en Hago, kun la celo farigi pli alireblaj la biografiajn tekstojn pri forpasintaj nederlandanoj, kaj anoj de ĝiaj eksaj kolonioj, ekde la plej fruaj historio. Ĝi funkcias kiel norma datumaro.
Graham Chapman
Graham Arthur Chapman (naskiĝis en Weston-super-Mare (Anglio) la 8-a de januaro 1939, mortinta en Maidstone (Anglio) la 4-a de oktobro 1989) estis brita aktoro, komikulo kaj filmisto, famiĝis kiel membro de Monty Python en la 1970-aj jaroj.
Ruĝbrusta sevsuĉulo
La Ruĝbrusta sevsuĉulo, Sphyrapicus ruber, estas mezgranda sevsuĉulo (el 20 al 22 cm longaj), tio estas birdo de la familio de Pegedoj kaj genro Sphyrapicus, karakteraj laŭ la komuna nomo pro suĉi sevon de arboj, kiu reproduktiĝas en Nordameriko. La genro inkludas ankaŭ la speciojn de la Buntvizaĝa sevsuĉulo, Ruĝnuka sevsuĉulo kaj Nigroblanka sevsuĉulo, specioj el kiuj tiu ĉi diferenciĝas pro la amplekseco de la ruĝaj partoj kiuj en la aliaj specioj estas nur limigitaj partoj ĉekape.
Priskribo
Plenkreskuloj havas ruĝajn kapon, kolon kaj supran bruston (de kio devenas la nomo de la specio); krome ili havas blankan ventron kaj pugon. Ili estas, kiel la aliaj tri specioj de la genro, nigraj en dorso kaj flugiloj kun blankaj partoj; ili havas grandan blankan flugilmakulon. Nordaj birdoj de la subspecio S. r. ruber (el Alasko al Oregono) havas flavajn striojn en dorso kaj flavecan supran ventron. Sudaj birdoj de la subspecio S. r. daggetti (el Kalifornio al Nevado) havas blankajn striojn en dorso kaj palan ventron. La flugilstriado estas blanka en ambaŭ variantoj.
Habitato
Ties reprodukta habitato estas decidua aŭ miksita arbaro de areoj de la marbordoj de Pacifiko de Nordameriko. Ili nestumas en arbokavaĵo.
Nordaj birdoj migras al la sudaj partoj de la teritorio; dum birdoj de la marbordo estas ofte konstantaj loĝantoj.
Kutimoj
Kiel aliaj sevsuĉuloj, tiuj birdoj elfosas truojn en arboj kaj suĉas la sevon kaj la insektojn allogitajn al tiu. Ili foje kaptas insektojn dumfluge; ili manĝas ankaŭ semojn kaj berojn.
Tiuj birdoj interreproduktiĝas kun la Ruĝnuka sevsuĉulo aŭ la Buntvizaĝa sevsuĉulo, sufiĉe parencaj, kie iliaj teritorioj koincidas.
Casteldidone
Casteldidone estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la provinco Kremono (Cremona) en la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis.
En casteldidone naskiĝis en 1828 Roberto Ardigò, kiu estis la plej grava reprezentanto de la itala pozitivismo.
Najbaras la komunumoj Casalmaggiore, Martignana di Po, Piadena, Rivarolo del Re ed Uniti, Rivarolo Mantovano (MN) kaj San Giovanni in Croce.
Sferokarpaloj
La sferokarpaloj (Sphaerocarpales) estas planta ordo el briofitoj. Tiu ordo enhavas 2 familiojn, 3 genrojn kaj ĉirkaŭ 20 speciojn,. Ĝia tipa genro estas sferokarpo.
La sferokarpaloj prezentas talajn vegetadajn aparatojn, kies histoj estas nur iom diferenciĝantaj, pli malpli longiĝantaj kaj due disdividitaj. Kapsulvando ŝvelantaj kiam matura, sporoj miksitaj kun sterilaj ĉeloj.
Taksonomio
Laŭ National Center for Biotechnology Information (16 apr. 2020), The Plant List kaj World Flora Online (16 apr. 2020) , , jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj :
NGC 2671
NGC 2671 (aliaj indikoj — OCL 745, ESO 313-SC14) estas malfermita stelamaso en konstelacio Velaro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Leteo
Leteo aŭ Leto (Λήθη, Lēthē) estas rivero, kiu en la helena mitologio fluas en Hadesa subtera regno kaj la nomo signifas "forgeso". Ĝi enfluas en riveron Stikson.
Animoj de mortintoj, kiuj trinkis akvon el la rivero forgesis sian surteran vivon. Leteo estas uzata en metafora senco (fali en Leteon – esti forgesita, malaperi sen memorindaĵo).
Realaj riveroj
Laŭ antikvaj aŭtoroj estas rivero de forgeso signata rivero Limio sur nordokcidento de Iberio. La rivero de forgeso ankaŭ inspiris nomadon de la rivero Leto en Alasko.
Flago de Kartvela Soveta Socialisma Respubliko
La flago de la Kartvela Soveta Socialisma Respubliko estis adoptita la 11-an de aprilo 1951. Antaŭ tio, la flago estis ruĝa kun la kartvelaj karakteroj სსსრ (SSSR) en oro en la pinta angulo.
Inter 1937 kaj la adopto de ĉi-supra flago en la 1940-aj jaroj, la flago estis ruĝa, kun la kartvelaj karakteroj საქართველოს სსრ (Sakartvelos SSR) en oro en la pinta angulo.
Inter 1922 kaj 1937, la flago estis ruĝa, kun la cirilaj karakteroj ССРГ (SSRG) samangule.
Flagge Georgiens
Sopot (Bulgario)
Sopot (Сопот) estas urbo en la bulgara provinco Plovdiv. Ĝi situas en la Roza Valo, ĉ. 5 km okcidente de Karlovo.
En Sopot naskiĝis la tre konata bulgara verkisto Ivan Vazov, aktivulo de la bulgara nacia renaskiĝo. La urbo dediĉis al li muzeon; inter 1950 kaj 1965 ĝi eĉ alprenis la nomon Vazovgrad (Vazov-Urbo), sed poste reprenis la antaŭan nomon.
Kyläniemi
Kyläniemi estas insulo de lago Saimaa en Taipalsaari. Ĝi estas la 20-a plej granda interna insulo en Finnlando. Laŭvorte kyläniemi signifas "vilaĝkabon", kaj Kyläniemi estis fakte kabo, ĝis konstruo de kanalo de Kutvele faris ĝin insulo en 1790-aj jaroj.
Paintball
Paintball (esperantigebla kiel farbopafado) estas ludo, kies celo estas "ludi per pneŭmatikaj armiloj", sed ne danĝere.
La armiloj ege similas la verajn; ili tamen ne pafas kuglojn, sed globetojn da farbo.
La plej "kolorita" teamo malgajnas...
LOL (^^,)
LOL <(^^,)> estas la studioalbumo de Basshunter, eldonita en 28an de aŭgusto 2006 ĉe Warner Music Sweden. Ĝi estas atingebla en du formoj, per KD kaj ankaŭ per cifereca elŝuto.
Listo de kantoj
Kromaĵoj
3885 Bogorodskij
3885 Bogorodskij estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomo Nikolaj Stepanoviĉ Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio.
Nomo
Ĝia nomo honoras la sovetan astrofizikiston Aleksandr Fjodoroviĉ Bogorodskij (cirile : Aлександр Фёдорович Богородский, 1907–1984).
Moosbrunn
Moosbrunn estas komunumo de Aŭstrio, kiu konsidereblas antaŭurbo de Vieno. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio. Ĝis la fino de 2016 temis pri parto de la tiutempa distrikto Vieno, ekde januaro 2017 ĝi apartenas al la distrikto Bruck (formale Bruck an der Leitha). Krome ĝi apartenas al la historia regiono Industrieviertel (industria regiono). Komence de en la komunumo vivis.
Provinco Palencio
Palencio estas provinco de Hispanio apartenanta al la aŭtonoma komunumo Kastilio kaj Leono, en la nordokcidento de la Iberia duoninsulo.
Ĝia provinca ĉefurbo estas la samnoma Palencio, kaj la provinco mem konsistas el 191 municipoj; la plej gravaj loĝlokoj de ĉi tiu provinco estas: Aguilar de Campoo, Guardo, la plej loĝata post la ĉefurbo, Barruelo de Santullán, Cervera de Pisuerga, Herrera de Pisuerga, Saldaña, Carrión de los Condes, Osorno la Mayor, Paredes de Nava, Venta de Baños, Villamuriel de Cerrato kaj Dueñas.
La provinco Palencio limas norde kun Kantabrio, okcidente kun la provinco Leono, oriente kun la provinco Burgoso kaj sude kun la provinco Valadolido. La nordo estas montara, dum la cetero estas plej ebena kun malaltaj montetoj. La tuta provinca loĝantaro estis personoj en 2010, en ĝi ekzistas 469 loĝnukleoj el kiuj 191 estas municipoj (kun urbodomoj) kaj 278 estas submunicipoj.
Komarkoj
La provinco Palencio ne havas oficialan disdividon de komarkoj, pro kio laŭ diversaj kriterioj oni trovas diferencajn komarkigojn. Tial estas naturaj, administraciaj, historiaj kaj agrikulturaj komarkoj.
Communauté de communes du chardon lorrain
La Communauté de communes du chardon lorrain estas Interkomunumreto en la departemento Meurthe-et-Moselle.
Stako (komputado)
Stako estas datumstrukturo tia, ke tiajn anojn oni atingas laŭvice, kaj legas ilin en la ordo inversa rilate al tiu, en kiu ili estis registritaj (tial oni ankaŭ nomas stakon inversvica memoro (LIFO, Last In — First Out t.e. «laste enirinta unue eliras»). Plej ofte oni komparas stakon kun stako da teleroj: oni povas preni nur la teleron, kiu estas sure, kaj nur suren ankaŭ meti teleron.
Oni ofte uzas stakojn en komputiloj. Ekzemple, en programo: kiam subprogramo estas vokota, la kuranta adreso metiĝas sur la vokstakon, kaj la subprogramo komenciĝas. Kaj kiam subprogramo finiĝas, necesas reveni tien, de kie la subprogramo estis vokita — por tio oni prenas la revenadreson de sur la vokstako kaj iras laŭ ĝi. La vokstako (ankaŭ nomata plenumstako ) estas grava parto de plimulto da modernaj procesoroj. Altnivelaj programlingvoj uzas stakon ankaŭ por transdoni la parametrojn al la vokata subprogramo.
-ar-
La sufikso -ar- respektive finaĵo -aro en Esperanto estas uzata por aroj, nome kunaĵo aŭ kompletaĵo de elementoj ene aŭ respektive de pli ampleksa koncepto, ekzemple la dentoj kiujn ĉiu havas en buŝo estas dentaro.
Areo de la Golfeto de San-Francisko
La Areo de la Golfeto de San-Francisko kaj en angla San Francisco Bay Area (populare aludita kiel the Bay Area (la Golfareo) estas tre loĝata regiono ĉirkaŭ la estuaroj de la Golfo de San-Francisko, la Golfo de San Pablo kaj la Golfo Suisun en la norda parto de la usona ŝtato Kalifornio.
Kvankam la precizaj limoj de la regiono varias depende el la fonto, la Golfareo estis difinita de la Association of Bay Area Governments kiel enhavanta la naŭ kantonojn kiuj bordas la menciitajn estuariojn: Alameda, Contra Costa, Marin, Napa, San Mateo, Santa Clara, Solano, Sonoma, kaj San-Francisko. Aliaj fontoj povas ekskludi partojn eĉ kompletajn kantonojn, aŭ etendi la difinon por inkludi najbarajn kantonojn kiuj ne bordas la golfon kiel San Benito, San Joaquin, kaj Santa Cruz.
-ar-
Deveno: ?
Eksteraj ligiloj
Sprachaufbau des Esperanto Esperanto vocabulary
Jaguaraçu
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Vale do Rio Doce (do "Valo de Rivero Dolĉa") kaj en la mikroregiono Ipatinga. Laŭ la stato de en la komunumo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Eksteraj ligiloj
<!-- Eble utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
1-a Iberia Kongreso de Esperanto
La 1-a Iberia Kongreso de Esperanto okazis en Valencio, Hispanio, en printempo de 1923. Ĝi estas enkalkulita kiel 3-a Hispana Kongreso de Esperanto por respekti antaŭajn kunsidojn kiuj havis aliajn nomigojn el la unua kunveno iberia okazinta en Barcelono en 1920. Ĝi estis prezidita de advokato Andrés Piñó. Ĝi estis la unua kongreso kun la nomo de Iberia.
Charles Ernest Beulé
Charles Ernest BEULÉ (naskiĝinta la en Saumur, mortinta per sinmortigo en Parizo la ) estis franca politikisto kaj arkeologo.
Vivo
Beulé iĝis post lernejfrekvento en sia naskiĝurbo instruisto en Moulins. En 1849 li akompanis la francan ambasadejanaron al Ateno kie li malkovris kaj priesploris multajn gravajn aferojn ĉe Akropolo. En 1854 li iĝis profesoro pri arkeologio de la Imperiestra biblioteko. En 1871 li elektitis deputito de la Nacia Asembleo. Ĉiam li estis fervora partiano de la subtenantoj de la dinastio de Orléans. En la kabineto de Mac Mahon li estis inter majo kaj novembro 1873 ministro pri internaj aferoj.
Verkoj
El liaj verkoj menciindas: »L'acropole d'Athènes« (Paris 1854); »Etudes sur le Peloponnèse« (1855); »Les monnaies d'Athènes« (1858) kaj »L'architecture an siècle de Pisistrate« (1860). Inter 1858–59 li organizis ĉe la antikva urbo de Kartago proprajn elfosadojn, kies rezultojn li konatigis en la verko »Fouilles à Carthage« (1860). En 1860 li iĝis ano de la Akademio de la enskribaĵoj kaj en 1862 daŭra sekretario de la Akademio de la artoj.
Fonto
Meyers Großes Konversations-Lexikon, Band 2. Leipzig 1905, p. 780, kio legeblas tie ĉi interrete.
Sireno
Sireno povas esti:
Dlouhá Lhota (distrikto Mladá Boleslav)
Municipo Dlouhá Lhota troviĝas en Ĉeĥio en distrikto Mladá Boleslav, Mezbohemia regiono. Ĝi etendiĝas proksimume dek du kilometroj oriente de Mladá Boleslav. En ĉi tie vivis.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1383.
Gusj-Ĥrustalnij
Gusj-Ĥrustalnij (Гусь-Хрустальный) estas urbo en Vladimira provinco de Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 17420.
La urbo estis fondita en jaro 1756.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1931.
La interurba telefona kodo estas 09241, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj.
La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo.
Geografiaj koordinatoj de la urbo estas: latitudo 55°37' norde, longitudo 40°39' oriente.
En la urbo estas fervoja stacio.
En jaro 2002 la urbo havis 67.1 mil loĝantojn, kaj laŭ la stato de en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Attila Balázs K.
BALÁZS K. Attila [bala:ĵ] estis rumania hungara poeto. Li naskiĝis en Cristuru Secuiesc en 10-an de septembro 1973.
Kariero
Attila Balázs K. diplomitiĝis kiel inĝeniero pri elektroniko, poste pri hungara angla lingvoj en UBB de Kluĵo. Li vivas en sia naskiĝurbo.
Dua Diskutanta Kunveno de Esperantistoj de Iberaj landoj
La Dua Diskutanta Kunveno de Esperantistoj de Iberaj landoj (Dukdeilo laŭ esperantaj sigloj) okazis en Zaragozo, Hispanio, en 1921. Ĝi estas enkalkulita kiel 2-a Hispana Kongreso de Esperanto por respekti antaŭan kunsidon, kiu havis tiun saman nomigon (diskutanta kunveno) el la unua kunveno iberia okazinta en Barcelono en 1920. Ĝi estis prezidita de Rektoro de la Universitato kaj de sinjoro Maynar.
Iby Kovács
Iby Kovács [ibi kovAĉ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kovács Iby estas hungara operetkantisto, aktoro, primadono, subreto. Ŝia edzo estis György Korda.
Iby Kovács naskiĝis la  en Mezőkovácsháza.
Biografio
Iby Kovács akiris aktoran diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1954. Ŝia ĉefinstruisto estis Magda Olthy. Post la diplomo ŝi ludis longe en Operetoteatro (Budapeŝto). Ŝi estis ankaŭ gastaktoro en pluraj teatroj, ekzemple Teatro Petőfi, Teatro Szigligeti (Szolnok). Ekde 1985 ŝi partoprenis en eksterlandaj turneoj de Operetoteatro. En 1993 ŝi iĝis privata aktoro. Ŝi edziniĝis, baldaŭ eksedziniĝis.
Distrikto Pinneberg
Najbaras la ŝlesvigo-holstiniaj distriktoj Steinburg okcidente kaj norde, kaj Segeberg oriente, krome la federacia lando Hamburgo sudoriente kaj la distrikto Stade de la federacia lando Malsupra Saksio sudokcidente. La insulo Helgolando en la Norda Maro ekde la jaro 1932 apartenas al la distrikta teritorio.
Administra divido
La distrikto konsistas el 6 komunumaroj, en la germana lingvouzo de Ŝlesvigo-Holstinio Amt, pluralo Ämter, kaj aldone el 11 sendependaj urboj. Ĉiuj komunumaroj konsistas el pluraj neurbaj kaj parte ankaŭ urbaj komunumoj, kaj kune ofertas grandan parton de la publikaj servoj. Sume en la distrikto ekzistas 49 unuopaj (urbaj kaj neurbaj) komunumoj. En la sekva listo inter krampoj aldoniĝas la respektiva nombro de loĝantoj laŭ la stato fino de novembro 2006.
Sendependaj urboj:
Komunumaroj (Ämter) kun unuopaj membraj (urbaj kaj neurbaj) komunumoj:
Historio
Dum la mezepoko la distrikta teritorio estis parto de la historia regiono Stormarn de la Graflando Holstinio, en kiu dum la jaro 1111 ekregis grafo Adolf la 1-a el la dinastio Schauenburg. Dum pluraj generacioj ekestis la dinastia linio Pinneberg de la dinastio Schauenburg. Post kiam la aliaj dinastiaj linioj formortis kaj la reĝo Kristiano la 1-a de Danio, Norvegio kaj Svedio feŭde ricevis la aliajn partojn de la Graflando Holstinio, en la teritorio de la hodiaŭa distrikto Pinneberg ekestis la Graflando Holstinio-Schauenburg, kiu ekestis ĝis la jaro 1640 kaj nur tiam iĝis parto de la Reĝlando Danio. Dum la jaro 1867 la teritorio denove iĝis parto de Germanio kaj ekestis la distrikto Pinneberg, kies limoj ĝis la jaro 1970 ankoraŭ plurfoje iom ŝanĝiĝis.
Monaĥejo Uetersen kaj nobelaj rezidejoj
La monaĥejo Uetersen fondiĝis dum la 13-a jarcento, kvankam la plej frua skriba dokumento pri ĝi datiĝas nur el la mezo de la 14-a jarcento, kiam kavaliro donacis parton de sia posedo al la monaĥejo. Dum la jaro 1658 ĝi forbruliĝis kadre de atako de la armeo de Svedio, kaj la loka nobelo petis la reĝon de Danio, en Hetlingen borde de la rivero Elbo konstrui fortikaĵon, por pli bone defendi la regionon. En la monaĥejo komenciĝis la bredado de holstiniaj ĉevaloj, kiu ĝis hodiaŭ estas aprezata ĉevala raso. Samtempe kun la monaĥejo, inter la 12-a kaj 14-a jarcentoj ekestis pluraj nobelaj rezidejoj sur la teritorio de la nuna distrikto. Ekzemplo estas fortikaĵo de la kavaliroj de Barmstedt sur insuleto de la lago Rantzauer See en Barmstedt. La fortikaĵo de Pinneberg jam ekestis dum la 12-a jarcento, kaj fine de la 14-a jarcento konkeriĝis fare de la armeo de la grafa dinastio Schauenburg. Dum 1472 tie ekestis renesanca kastelo, kiu tamen detruiĝis meze de la 18-a jarcento kaj anstatauiĝis pere de baroka kastelo Drostei.
Ankaŭ en Haseldorf dum la 12-a jarcento ekestis fortikaĵo, kiu detruiĝis dum 1627 kadre de la Tridekjara Milito. La hodiaŭa kastela konstruaĵo ekestis dum la jaro 1804. Pliaj ruinoj de mezepokaj fortikaĵoj troveblas ekzemple en Wedel.
3-a de januaro
La 3-a de januaro estas la 3-a tago de la jaro laŭ la Gregoria kalendaro. 362 tagoj restas (363 en superjaroj).
Je la 3-a de januaro okazis, interalie:
Tagoj de semajno
La 3-a de januaro estas (laŭ gregoria kalendaro):
Dávid Jándi
JÁNDI Dávid (ja:ndi) rumanuja hungara pentristo (Jánd, 1893 – ?, 1944).
Biografio
Li estis lernanto en Nagybánya de Károly Ferenczy, István Réti kaj János Thorma. Li pasigis grandparte sian vivon en Baia Mare. En 1923 en la Belvedere, en 1926 en Nemzeti Szalon, en 1937 en Tamás Galéria li havis retrospektivajn eskpoziciojn. En 1944 la germanoj forportis lin. En 1947 li havis komunan memorekspozocion kun Örkényi Strasser István en Fókusz Galéria, pli poste en 1966 oni organizis memstaran memorekspozicion Fényes Adolf Terem.
Kornél Sámuel
SÁMUEL Kornél [ŜAmuel kornel] (naskita la en Szilágykövesd; mortinta la  en Uzsok) estis hungara skulptisto.
Biografio
Kornél Sámuel devenis el juda familio. Li studis en Tutlanda Reĝa Industriarta Lernejo de Lajos György Mátrai, pli poste ekde 1905 en arta akademio de Munkeno ĉe Balthasar Schmitt. En 1907 li ekspoziciis en Kunstverein. En 1908 li revenis Hungarujon kaj laboris en ateliero de Ede Telcs. En 1909 li gajnis premion per sia skulptaĵo Virina Nudo en la Printempa Ekspozicio de Arthalo Budapeŝto. En 1911 li studvojaĝis en Italujo. Li estis la unua hungara artistviktimo de la unua mondmilito. Lian heredaĵekspozicion oni organizis en 1915 en Muzeo Ernst.
NGC 2672
NGC 2672 (aliaj indikoj — UGC 4619, MCG 3-23-10, ZWG 90.19, ARP 167, KCPG 175A, PGC 24790) estas galaksio en konstelacio Kankro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Ferenc Szilágyi
Ferenc Szilágyi
Sengés
Sengés estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 18.410 loĝantojn en 2010.
Enric Duran
Enric Duran estas kataluna kontraŭkapitalisma aktivulo kaj membro de la kolektivo Temps de re-voltes (tempo de ribeloj). Je la 17-a de septembro 2008, li publike anoncis ke li ŝtelis al dekoj de hispanaj bankoj la kvanton de preskaŭ duon-miliono da eŭroj kiel parto de politika ago por denunci kion li nomas la predan kapitalisman sistemon kaj financi diversajn kontraŭkapitalismajn movadojn. Inter 2006 kaj 2008, Duran elprenis 68 entreprenajn kaj personajn pruntojn el 39 bankoj sen garantioj aŭ posedaĵoj.
Duran publikigis artikolon kun la titolo Mi “ŝtelis” 492 000 eŭrojn al kiuj plej ŝtelis al ni por denunci ilin kaj konstrui iujn alternativojn por la socio, klarigante per interreto ke li prenis serion da pruntoj el multaj hispanaj bankoj kaj anoncis la eldonon de la revuo Crisi (krizo) en la kataluna lingvo. Duran nomis sian agon unu el financaj civilaj malobeoj.'
791 Ani
791 Ani estas granda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Melibea familio.
12382 Niagara Falls
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la tondra Niagara Akvofalaro (Niagara Falls) ĉe la rivero Niagaro inter la Eria kaj Ontaria Lagoj, fama celo por mielmonato. Hidroelektra energio estas produktita tie de 1916.
791 Ani
Malkovris ĝin la rusa astronomo Grigorij Neujmin la elde la Simeiza observatorio, en Krimeo.
Eesti-Esperanto sõnastik de J. Rosenberg 1923
Eesti-Esperanto sõnastik (Esperante: Estona-esperanta vortaro).
791 Ani
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de Ani, ĉefurbo de la antikva Reĝlando Armenio.
Parolado de Putin pri Krimeo
Parolado de la Prezidanto de Rusio Vladimir Putin pri situacio en Krimeo okazis la en Moskva Kremlo. Ĝi estis direktata al la Federacia Asembleo de Rusio kaj kunligita kun peto de la Parlamento de Krimeo pri akcepto de la respubliko al konsisto de Rusia Federacio.
Konsisto
Dekomence Vladimir Putin konstatis, ke la referendumo okazis tute kontentige al internacia juro, kaj ĝiaj rezultoj estas veraj.
Li asertis, ke historie Krimeo kaj Sebastopolo estis rusa loko: En tiu loko pasis komuna historio de rusa, ukraina kaj krime-tatara popoloj; Krimeo estas unuiĝo de iliaj kulturoj:  Li promesis, ke en Krimeo estos tri ŝtataj lingvoj: rusa, ukraina kaj krime-tatara.
Putin ankaŭ diris, ke nun en Ukrainio ŝtata potenco estas uzurpita de novnazioj, rusmalamantoj kaj kontraŭjudismanoj, kiuj organizis renverson en Ukrainio kaj tre influas al la vivo en Ukrainio:
Li atentigis, ke Krimeo estas strategia objekto, kiu povas esti reale sendependa nur en konsisto de Rusio, por ke oni evitu disvastigiĝon de NATO al ĉi tiu teritorio. Li diris, ke Ukrainio estas partnero de Rusio, sed nepre devas garantii efektivigon de interesoj de la rusa loĝantaro en Ukrainio; Rusio ĉiam defendos ilin. Krome, li dankis krimeanojn pro ilia decido.
Akieoj
La akieoj (kelkfoje nomataj Mosiro, kiu estas klano de la akieoj) estas etno en Tanzanio. En 2000 estis nombritaj 5.268 akieoj. La akieoj, kiel aliaj ĉasistaj-kolektistaj etnoj en Kenjo kaj Tanzanio, estas kelkfoje nomataj Dorobo aŭ Wadorobo. La akieojn vizitis Bruce Parry por la BBC-serio 'Tribe'.
La akieoj ĉasas por manĝaĵo kaj ilia nutraĵo konzistas el karbonhidrataĵoj kaj proteinaĵoj. Ili drinkas bieron kiun ili faras el mielo kolektita de abelnestoj. Ili kutimas forfumumi la abelojn por ebligi al la kolektantoj atingi la neston kaj forpreni la mielon.
2495 Noviomagum
2495 Noviomagum estas asteroido de la interna asteroida zono, ano de la Hungaria familio.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la kunlaborado de la usona astronomo Tom Gehrels kaj la nederlandaj geastronomoj kaj geedzoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la observatorio de Leiden.
Tom Gehrels fotis ĝin per la Schmidt-teleskopo de 48 coloj (122 cm) de la Observatorio de la Monto Palomar (kantono San Diego) kaj sendis la plakojn en Nederlandon, kie la geedzoj Ingrid kaj Cornelis van Houten ekzamenis ilin.
Unua Diskutanta Kunveno de Esperantistoj de Iberaj landoj
La Unua Diskutanta Kunveno de Esperantistoj de Iberaj landoj (Ukdeilo laŭ esperantaj sigloj) okazis en Barcelono, Hispanio, en 1920. Ĝi estas enkalkulita kiel 1-a Hispana Kongreso de Esperanto por respekti tiujn kunsidojn kiuj havis tiun alian nomigon (diskutanta kunveno). Partoprenis nur hispanoj, ne eksterlandanoj.
Mandelamido
Mandelamido aŭ C8H9NO2 estas organika komponaĵo rezultanta el interagado de la mandelata acido kaj amoniako, blanka solidaĵo solvebla en akvo, etanolo, kloroformo kaj etero. Mandelamido estas konstrubloko por sennombraj produktoj uzataj kiel kemiaj reakciaĵoj aŭ en organikaj sintezoj. Ĝi ankaŭ posedas potencajn anti-konvulsiajn aktivecojn.
Hungario
Hungario aŭ Hungarujo (Magyarország [MAdjarorsag]) estas lando en Mez-Eŭropo. Najbaraj landoj estas Slovakio, Ukrainio, Rumanio, Serbio, Kroatio, Slovenio kaj Aŭstrio.
La ĉefurbo de Hungario estas Budapeŝto (kun 1.702 mil loĝantoj). Aliaj grandaj urboj estas Debrecen (212 mil), Miskolc (212 mil), Szeged (182 mil), Pécs (177 mil).
El 10.0 milionoj loĝantoj de la lando 99% estas hungaroj. La plej disvastiĝintaj religioj estas katolikismo kaj protestantismo. Hungario estas membro de Eŭropa Unio, NATO, UNO kaj Visegrada grupo.
Vidindaĵoj
En la listo de la Monda Heredaĵo de UNESKO estas 8 lokoj en Hungario (la datoj signifas la registradon al la listo):
Csapod
Csapod (ĉapod) estas malgranda vilaĝo en Hungario en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Győr-Moson-Sopron, en subregiono de Sopron-Fertőd.
Hungario
Vidindaĵoj
Ankaŭ lago Balatono kun Malgranda Balatono estas konata inter aliaj kulturhistoriaj kaj naturaj heredaĵoj.
-ec-
La sufikso -ec- en Esperanto estas uzata por abstraktaj konceptoj rilate al pli precizaj aŭ konkretaj ideoj, ekzemple beleco rilate al bela persono ktp. Foje oni troe aŭ troige uzas tiun sufikson ĉar kunteksto tre ofte permesas certigi pri kio temas sen neceso uzi la sufikson kaj ekzemple uzi grando anstataŭ grandeco.
Csapod
Situo
La komunumo situas sur ebenaĵo, for de ĉefvojo, fervojo kaj rivero. Flankovoje Fertőd kaj Kapuvár estas proksime.
Hungario
Politiko de Hungario
Prezidento de la Respubliko estas elektata de la parlamento por 5 jaroj, tiu rolo estas nur reprezenta, la vera potenco estas en la manoj de la parlamento. La ĉefministro (gvidanto de ministroj) respondecas pri la agado de la registaro. Li elektas la ministrojn kaj decidas pri iliaj demisioj.
-ec-
Vorterklaso: sufikso
Csapod
Historio
La vilaĝo estis loĝata jam en la bronzepoko. La unua skriba mencio devenis el 1257 laŭ tiama hungara ortografio "Chapud". En 1594 la turkoj faris senhoma la komunumon, baldaŭe kroatoj kaj italoj refondis ĝin.
Hungario
Politiko de Hungario
La Registaro de Hungario (hungare Magyarország Kormánya) estas la plenuma povo en Hungario. Ĝi estas gvidita fare de la ĉefministro, kaj konsistas el diversaj ministroj. La ĉefministro estas elektita fare de la Nacia Asembleo. La ĉefministro estas kutime la gvidanto de la plej granda partio en parlamento. La ĉefministro nomumas la ministrojn de la registaro kaj estas la sola kiu povas demisii ilin. La registaro estas kontrolita kaj kontrolita fare de la prezidanto kaj parlamento.
-ec-
Statuso: oficiala, fare de Zamenhof en 1887.
Csapod
Vidindaĵoj
Vidindaĵo estas la katolika preĝejo el la mezepoko, kiu dum la historio ruiniĝis, poste tute rekonstruiĝis. Estas nepre menciinda la bela vilaĝaspekto, la loĝantaro zorgas pri la vojoj kaj domoj.
Hungario
Politiko de Hungario
La parlamento estas unukamera, kaj havas 386 anojn. La parlamentaj balotadoj okazas po 4 jaroj, kaj la partioj devas atingi minimume 5 %-ojn por havi la rajton pri reprezentado en la parlamento.
Paroleraroj
La paroleraroj estas diversaj anomalioj de parolado. Larĝsence ankaŭ la problemoj de legado kaj skribado (disleksio kaj disgrafio) apartenas tie. La parolado estas tre kompleksa, do estas multa paroleraroj, ekzemple dislalio, balbutado, taĥilalio, kaj dizartrio. Ili estas pli oftaj ĉe infanoj ol plenkreskuloj, kaj estas pli oftaj ĉe viroj ol virinoj. Ĝis tria vivjaro la paroleraroj aligas al la lernado de parolado. Laŭ severeco oni povas distingi parolerarojn kaj parolmalkapablon. La longtempa plena malkapablo paroli estas muteco; la plena malkapablo kompreni numerojn estas akalkulio, kiu estas la plej severa diskalkulio. La plena malkapablo lerni legi kaj skribi ne havas propran nomon, ĝi apartenas al aleksio kaj agrafio, kiuj estas la plej severaj disleksio kaj disgrafio.
Plejofte oni ne konsideras la parolerarojn tial grandajn problemojn, kiel ili estas. Ofte ankaŭ la mutuloj ne estas konsideritaj kiel malkapabluloj.
Tipoj
Ĉar la parolado estas kompleksa, ĝi povas havi multan erarojn:
Ili povas miksiĝi, kaj oni povas ne ĉiam determini, kiu estis la unua.
Laŭ severeco
Ni konsideras laŭ severeco parolerarojn, difektojn de parolado, kaj parolmalkapablojn. Ĉe infanoj oni pensas, ke la paroleraroj estas periferiaj, la pli severaj difektoj centralaj, sed ĉiu tipo povas esti plene severa.
Hungario
Politiko de Hungario
Plimulton en Hungario havas la koalicio de la Asocio de Junaj Demokratanoj (hungare Fiatal Demokraták Szövetsége, mallonge Fides) kaj la Kristana-demokratia Popola Partio (Kereszténydemokrata Néppárt, KDNP).
Paroleraroj
Laŭ severeco
La severeco estas subjekta. Iuj sentas lian difektojn de parolo malhelpitaj, sed ilia ĉefa komunikilo estas la parolado, kaj ne konsideras sin malkapablaj. Oni povas konsideri la paroleraron kiel malkapablo, se la ulo ne parolas, aŭ ilia parolo pretendas helpon. Ili uzas (ankaŭ) helpilojn por komuniki, aŭ ne komunikas. Neparolantaj estas krom la mutuloj la mutistoj, kaj kiuj provizore ne povas paroli, sed nur tiuj statoj estas malkapabloj, kiuj estas konstantaj aŭ daŭraj.
Hungario
Politiko de Hungario
Konstitucia juĝejo 15-membra povas defii leĝojn, kiuj ne konformas al la konstitucio.
Paroleraroj
Kaŭzoj
La paroleraroj povas havi multan kaŭzojn, kiuj povas ekigi ankaŭ kune. Ĝi povas esti de malbone modelo, aŭ povas havi organan kialon: la difekto de aŭdado, de parolorganoj aŭ de la elementoj de nerva sistemo, kiuj okupiĝas kun la parolo. La cerbaj difektoj estas centralaj, la aliaj periferiaj. Ĉiu difekto povas esti denaske aŭ okazita per traŭmatoj, infektoj, drogoj, malsanoj de cirkulado, aŭ ĉiu, kiu difektas la aŭdadon, la parolorganojn aŭ la nervan sistemon.
Hungario
Administra subdivido
La lando Hungario estas dividita je 19 departementoj:
Paroleraroj
Korigado
La korigado dependas de okazoj kaj de la tipo de la eraro. Unue oni devas ekzameni la aŭdadon kaj la parolorganojn, kaj resanigi la difekton. En iuj kazoj oni ne povas solvi la problemon per operacio, ekzemple se temas pri afazio aŭ forigado de laringo. Post la forigado de laringo la ulo povas lerni doni voĉon per ezofago. En kazo de afazio la postrestitaj cerbaj regionoj lernas kompreni la paroladon, paroli, legi kaj skribi.
Hungario
Administra subdivido
La ĉefurbo Budapeŝto estas aparta departemento, tamen ofte la administrado estas komuna kun Pest.
Paroleraroj
Korigado
Post la solvado de organaj problemoj restas la eraro funkcionala, kaj logopedie korigebla, kiu dependas de la tipo kaj komplekso de paroleraro. La dislalioj estas simplaj, la balbutado kaj taĥilalio estas pli kompleksaj, sed ankaŭ plibonigeblaj. La mutismo pretendas ankaŭ psiĥologon kaj kunlaboron de familio, kaj la kuracado estas longtempa kaj kompleksa. La afazio kaj disartrio ne povas esti korigeblaj sen kuracisto kaj kunlaboro.
Hungario
Administra subdivido
En la sistemo de la Eŭropa Unio Hungario havas 7 regionojn:
Paroleraroj
Sekvoj
La paroleraroj perturbas la komunikadon. Ankaŭ la malgrandaj paroleraroj embarasas la ulon, kiu estos timema, silentema, timas fremdulojn kaj prezentadon. La infanoj ofte forkomuniigas kaj malamikas kontraŭ paraoleraran kunulon. Se la difekto estas pli granda, ankaŭ la bonvola partnero atentas la difekton. Ĉe parolmalkapablo la parolo estas limitigita, kaj restas senefektiva, kiu malhelpas interesojn aŭ pensojn eldiri. La helpiloj helpas iom, sed ne povas tute restarigi la plenajn komunikantajn kapablojn.
Hungario
Historio de Hungario
Hungaraj triboj alvenis al la baseno de Karpatoj sub la gvido de la ĉeftribestro Árpád. Tio okazis en fino de la 9-a jarcento (895, nome Patrujokupo). En 907 la okcidentanoj atakis la hungaran teritorion, sed la armeo de la madjaroj venkis. Poste la hungaroj plurfoje (komisiite kelkfoje de fremdaj reĝoj) prirabis okcidentaeŭropajn urbojn. Tio daŭris ĝis la jaro 955, kiam germanoj haltigis la hungarojn en la batalo de Augsburg. La ŝtato Hungario kun sia reĝo elformiĝis en la jaro 1000 aŭ 1001, kiam la papo donis kronon por la reĝo Stefano la 1-a (Stefano la Sankta). Hungario iĝis forta, sendependa lando (fine de la 11-a jarcento estis okupita Kroatio, kiu iĝis parto de Hungario ĝis la 20-a jarcento). La lasta viro de la Arpad-dinastio mortis en 1301, poste en Hungario regis diversaj dinastioj.
En 1241-42 atakis la landon mongolaj trupoj. En 1456 ĉe Nándorfehérvár Johano Hunyadi (pron. hunjadi) venkis kontraŭ la grandega turka armeo, provizore gardanta sendependecon de la Hunara Reĝlando.
La ora epoko de Hungario finiĝis en la 16-a jarcento, kiam la hungaroj malvenkis en bataloj kontraŭ la turkoj,(1526, batalo de Mohács). La lando estis dividita je tri partoj inter Aŭstrio, la Otomana Imperio kaj Transilvanio. Aŭstrio ekokupis la tutan landon fine de la 17-a jarcento. En 1848 komenciĝis liberecbatalo kontraŭ la aŭstroj, kiu estis superita per helpo de rusaj trupoj. Sed tio antaŭhelpis la interkonsenton (legu pli) kun la Habsburgoj kaj kondukis al estigo de Aŭstra-Hungara Monarĥio en 1867. Hungario partoprenis en la 1-a Mondmilito je la flanko de la aŭstroj kaj pro tio ĝi perdis grandan parton de sia teritorio.
Hungario sendependiĝis de Aŭstrio la 31-an de oktobro 1918 kun burĝa registaro. Tiu registaro ne volis surpreni la pli novajn postulojn de la Entento kaj transdonis la potencon al la socialistoj kaj komunistoj. Hungario batalis sola kontraŭ la malamikoj, sed en 1919 Rumanio invadis la landon. Oni antaŭhelpis la enpotenciĝon de Miklós Horthy (guberniestro de Hungario de 1920 ĝis 1944) kaj la lando konsolidiĝis. Hungario partoprenis en la 2-a Mondmilito denove je la flanko de la germanoj (kiuj eĉ okupis la landon en 1944) kaj Hungario perdis ĉirkaŭ 1 miliono da homoj (multajn judojn) kaj valoregojn de la lando. La sovetaj trupoj invadis Hungarion aŭtune de 1944 kaj tute liberigis la landon de faŝistoj printempe de 1945.
Kulturo
La germanlingva teatra vivo komenciĝis en la 18-a jarcento kaj ankaŭ nun ekzistas en Hungario.
-ec-
Deveno: ?
Similaĵoj en aliaj lingvoj: En hispana estas diversaj similsignifaj sufiksoj sed oftas -ad, ekzemple el libre libertad, el capaz capacidad ktp.
Nuna signifo kaj uzado:
Eksteraj ligiloj
Sprachaufbau des Esperanto Esperanto vocabulary
Stadthalle Kassel
Stadthalle aŭ Kongreß Palais estas multfunkcia halaro en Kassel, Germanio, Friedrich-Ebert-Straße nr 152.
Historio
Kaselo gajnis pro la centra situo en Germanio je la fino de la 19-a jarcento pli kaj pli da graveco kiel kongresa urbo. Por plenigi la mankon de grandaj salonoj, oni planis, post la finfarado de la Nova urbodomo, konstruon de Urba halo. La komerca konsiliisto Aschrott donacis por tiu ĉi projekto la grundon de la Flora-parko ĉe la okcidenta rando de la Hohencolera urbovartalo.
Priskribo
La kaselaj arkitektoj Hummel kaj Rothe donis al la pli supere situanta konstruaĵo, danke al gabloportikego kaj alta tegmento, imponecon certan. Tiu efekto perdiĝis pro la dum la lastaj jaroj cirkaŭe konstruitaj domegoj. Eĉ la okaze de la 1000-a datreveno urbofonda farita fontano kun skulptaĵo de Hans Sautter perdiĝis pro tio la elradiantan ĉarmon.
Interne konservitis la fortimpresaj salonegoj Blauer Saal (kun belega plafono) kaj Gesellschaftssaal (kun pentraĵoj de Arno Weger kaj Paul Scheffer). La okcidente situanta urbohala ĝardeno estas aloga kombinaĵo de ĝardenplanadoj el la 1920-aj - la planoj faritis fare de Rudolf Stier en 1928 - kaj de la 1950-aj jaroj.
Fonto
Wurzel, Thomas (red).: ''Kulturelle Entdeckungen Nordhessen. Band II'', eldonita fare de Sparkasse-Kulturstiftung Hessen-Thüringen, Stuttgart 2002, p. 70-71
Sferokarpacoj
La sferokarpacoj (Sphaerocarpaceae) estas planta familio el briofitoj, kies lamenecaj foliecaj taloj estas dioikaj. Ili kreskas surtere en la varmaj kaj mezvarmaj regionoj de la norda hemisfero. Tiu familio apartenas al la ordo sferokarpaloj (Sphaerocarpales). Ĝi enhavas 2 genrojn kaj 8 speciojn. Ĝia tipa genro estas sferokarpo.
Taksonomio
Laŭ National Center for Biotechnology Information (16 apr. 2020), The Plant List kaj World Flora Online (16 apr. 2020) , , jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj :
Dagestanskije Ogni
Dagestanskije Ogni (Дагестанские Огни) estas urbo en Dagestano en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 82408.
La urbo estis fondita en jaro 1914.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1990.
En la urbo estas fervoja stacio.
En jaro 1959 la urbo havis 6.8 mil loĝantojn.
En jaro 2002 la urbo havis 26.3 mil loĝantojn.
Gáborjánháza
Gáborjánháza estas tre malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Lenti.
Situo
Gáborjánháza situas sur tre mildaj deklivoj, laŭ la slovena landlimo (kontraŭe Genterovci troviĝas), laŭ flankovojoj. Lenti troviĝas 11, Nova 26, Zalaegerszeg 48, Nagykanizsa 57 km-ojn.
Historio
La unua skriba mencio pri la vilaĝo devenis el 1389 laŭ tiama hungara ortografio "Gabrianhaza". Post Traktato de Trianon la komunumo trovis sin laŭ la nova limo perdinta kontaktojn kun Lendava. Ekde 2008 ankaŭ Slovenio apartenas al interna zono de Schengen, sekve la limo estas ie ajn trapasebla senkontrole. Vilaĝservoj estas kulturdomo, biblioteko, migra poŝto, turista gastejo, vendejo, kuratoro (kiu konstante helpas al la vilaĝanoj).
Tamazula
Tamazula estas unu el la 39 komunumoj de la meksika subŝtato Durango, kiu situas en norda Meksiko (sed sen limo al Usono). La ĉefurbo de la komunumo estas Tamazula de Victoria. Al Tamazula apartenas entute 753 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 10034.
Sekvenco (muziko)
La nocio sekvenco (lat. sequentia) signifas en la muziko:
Tamazula
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 25888 loĝantojn. El tiuj estis 13395 viroj kaj 12493 virinoj. La komunumo havas surfacon de 5188,1 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 240 metroj super la marnivelo.
Sekvenco (muziko)
Ekzemplo
La ekzemplo montras sekvencon en interludo de fugo. Laŭ la motivoj en ĉiuj tri voĉoj temas pri tonala sekvenco, kondukanta en sekundpaŝoj malsupren. Ĉiu takto prezentas sekvenceron. Krome la kvintfaloj de la basvoĉo surmontras harmonian sekvencon, kiu pasas duontakte.
Tamazula
Sociogeografio
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 22442 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 25 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,11 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
El la loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 1995), 13861 personoj apartenis al la katolika religio kaj 810 personoj al la protestantisma religio. 101 personoj apartenis al aliaj religioj kaj 2991 personoj statistike apartenis al neniu religio.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Mantet
Geografio
.
La nuna vilaĝo situas je iom super la valfundo  sur la montflanko al montpasejo de Mantet. En la Mezepoko la vilaĝo situis ĉe la rivero mem, sed tiu praa vilaĝo estis detruita de terura akvosuperfluo. Ĝin oni poste rekonstruis prudente pli alte.
Egon Krenz
Egon KRENZ (naskiĝinta en la 19-a de marto 1937 en Kolberg, ekde 1945 Kołobrzeg) estas retiriĝinta komunisma politikisto germana kaj de oktobro ĝis decembro 1989 eĉ Ŝtatkonsiliestro de Germana Demokratia Respubliko (GDR).
Mantet
Geografio
La nomo de la vilaĝo "Mantet" elvenas el vorto de liguribera lingvo parolata en okcidenta Eŭropo antaŭ la kelta en kiu ĝi signifis "pasejo, limo". Ĝi do rekte aludas la fakton ke la vilaĝo situas en valo tra kiu eblas atingi la alian flankon de Pireneoj, kiu nun disigas francan kaj hispanan ŝtatojn.
Egon Krenz
Vivo
Post la lernejfrekventado li iris al Instituto porinstruista, soldatis en la armeo de GDR (Nationale Volksarmee) kaj studis ĉe partialtlernejo en Moskvo sociajn sciencojn. Jam en 1953 Krenz membriĝis al Freie Deutsche Jugend (FDJ) kaj en 1955 al Socialisma Unuecpartio de Germanio (SED). De 1961-64 kaj denove de 1967-74 Krenz estis sekretario de la Centra konsilio de FDJ kaj de 1974-83 Unua sekretario de FDJ. Ekde 1971 li estis deputito de la parlamento Volkskammer, ekde 1973 ano de la Centra komitato kaj ekde 1983 de la Politburoo de SED.
Mantet
Geografio
La teritorio de la komunumo Mantet limiĝas ĉe ĉirkaŭantaj vastan valon montsuproj (el nordo horloĝdirekte) : Norden elfluas al Nyer la rivereto de Mantet en gorĝo kie estas neniu vojo eĉ por piedirantoj. Sur la montflanko laŭ kanaleto konstruita por priakvumi herbejojn tamen estas vojeto kiu ebligas atingi nerekte piede la najbaran vilaĝon Nyer.
Ĝis 1964 neniu veturilo povis atingi la vilaĝon. Vojo estis ekkonstruata el Nyer en 1914 sed la konstruado estis forlasita ĉar la laboristoj dizertis: de tiu projekto restas kelkcentmetroj da vojo videbla en la arbaro. Antaŭ la konstruado de la nuna vojo oni povis veturi tra Py laŭ vojo kiu suprenkondukis al la montpasejo de Mantet ĝis iu haltejo de kie nur piedirantoj kaj bestoj povis pluiri. Nun tute taŭga vojo tamen tre kruta kaj serpentoza ebligas veturi ĝis la vilaĝo. Vintre ĝi estas tre regule senigita de neĝo tiel ke eblas veturi preskaŭ ĉiutage.
Egon Krenz
Procesoj
En 1995 Krenz kaj aliaj gvidintaj politburouloj akuzitis pro la mortpafordonoj por uloj provantaj fuĝi trans la interngermana landlimo. Post proceduro de 18 monatoj kondamno al 6 jaroj kaj 6 monatoj sekvis. La du aliaj kunakuzitoj, la iama eostberlina SED-distriktestro Günter Schabowski kaj la SED-ekonomifakulo Günther Kleiber ricevis punon de po 3 jaroj. La kondamno konfirmitis post kasacia plendo: ĝin akceptis Kleiber kaj Schabowski, dume Krenz ne. En decembro Krenz post 4 jaroj liberigitis kaj la resto de la puno interhaltigitis je probacio.
Eksteraj ligiloj
Biografia leksikono de GDR-uloj
Mantet
Historio
Jam en antikva tempo Mantet estis loĝata de homoj kiuj tie paŝtigis brutojn. Dum la gaŭla narbonlando estis konkerita de kristanigitaj Visigotoj kaj poste de muzulmanaj Maŭroj, en la montaro ĉirkaŭ la monto Canigó kaj aliflanke de la rivero Têt en Razès la popolo rezistis konservante siajn malnovajn lingvon kaj kredon. Ĝis la 9a jarcento la loĝantoj tie parolis eŭskan dialekton kaj konservis paganan kredon. Nur en la 11-a jarcento Mantet fariĝas posedaĵo de la abatejo de Saint-Michel-de-Cuixà kaj oni tiam tie konstruis kristanan preĝejon.
Sireno (avertilo)
Sireno estas teknika avertilo, kiu produktas laŭtan sonon. Ĝi konsistas el blovilo, kiu produktas aerfluon, kaj rotacianta disko kun truoj, kiu dishakas la aerfluon, tiel produktante fortajn aervibrojn (sonon).
La frekvenco de la tono dependas de la rotacia rapido; tial ĝi iom post iom altiĝas ĉe ekfunkciigo kaj malaltiĝas ĉe malfunkciigo.
La pneŭmatan sirenon en 1819 Charles Cagniard De La Tour. Eblas imiti ĝian sonon per elektronikaj rimedoj. Ankaŭ tiajn aparatojn oni nomas sireno.
Sirenoj estas interalie uzataj por diskonigi alarmon pri incendioj, inundoj aŭ malamikaj atakoj.
Mantet
Historio
En la 13a kaj 14a jarcentoj homoj ekhavis familiajn nomojn, kio ebligas ekscii iom pri la metioj de la tiamaj vilaĝanoj ĉar kelkaj familinomoj estas metinomoj. Oni do scias ke en Mantet tiam estis teksistoj, forĝistoj kaj karbistoj : oni elminis ferercon kaj fandis ĝin en la arbaro per lignokarbo fabrikita surloke.
Dax
Dax [daks] (aŭ okcitanlingve Dacs) estas franca komunumo lokita en la departemento Landes kaj en la regiono Akvitanio. Ĝi estas unu el la subprefektejoj de la departemento, kaj do estras unu arondismenton. La urbo apartenas al la historia regiono Gaskonjo.
Dax havas proksimume 20 000 loĝantojn, kiujn oni kutime nomigas Dacquois. Dax estas famkonata pro sia rugbea teamo (la loka Sporta Unio estis kreita en 1904), kaj pro taŭroludoj. Ĝi estas plie la plej grava termobaneja urbo de Francio, pli vizitata ol Vichy aŭ Vittel.
Mantet
Historio
En la 17a jarcento la tuta vilaĝo estis detruita kaj la loĝantaro mortigita de banditoj. Tial en 1613 don Antoine de Sammanat kaj de la Nussa ano la familio Bérenger d'Oms kiu posedis tiun teritorion, ne plu havante enspezojn de ĝi, ofertis al dekdu familioj la rajton ekspluati la teritorion. Tiel instaliĝis la dekdu "cammasats" kiuj sendivide kunposedas la tutan teritorion de la komunumo. Tiuj homoj laŭ la familinomoj ne estis katalunoj sed venis el Okcitanio.
Dax
Geografio
Dax, subprefektejo de la departemento Landes, troviĝas sur la maldekstra bordo de la rivero Adour, kun cetera kvartalo (Le Sablar) sur la dekstra bordo. La urbo situas meze de la vojo inter Bayonne kaj Mont-de-Marsan.
Mantet
Historio
En la 19a jarcento estis ĝis 200 loĝantoj kiuj vivis de bredado (ŝafoj kaj bovoj) kaj de diversaj metioj. Mantetanoj pli volonte geedziĝis kun partneroj el Setcases (aliflanke de Pirineoj) ol kun loĝantoj de najbara Py kun kiu ili senkaŭze sed akre malamikis. La epikospo de Perpinjano kiu venis por beni la preĝejon en 1866 konstatis ke estas neniu skribita papero en ĝi, false naive supozante ke oni uzis ĉiujn paperojn por ekbruligi fajron aŭ purigi patojn. Sed la vera klarigo estas ke la loĝantaro detruis ĉiujn naskatestilojn por eviti malpermeson de la oftaj geedziĝoj inter gekuzoj (precipe Fillols kaj Vidal).
(17317) 1208 T-1
(17317) 1208 T-1 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels de la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geedzoj geastronomoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten, de la Observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Palomar-Leiden Enketo pri Trojanoj" (Palomar-Leiden Trojan Survey).
Dax
Historio
La latina devizo de la urbo, « Regia Semper » (ĉiam reĝa) estas tipa devizo de libera urbo, kiu agnoskis nur la ordonpovon de la reĝo de Francio (ne iu feŭda landsinjoro). La unua nomo de la urbo estis Aquæ (aŭ Aquæ Tarbellicæ), tio estas « la akvoj » en la latina lingvo. Tio sekve aliformiĝis en Acq, d'Acqs kaj finfine Dax.
Ekonomio
La ekonomio de Dax plejparte baziĝas sur termobanejoj, kiuj havigas multajn postenojn al la loĝantoj. Danke al tio, Dax viciĝas inter la plej riĉaj komunumoj de la departemento Landes : la urbo gastigas proksimume 55 000 kuraculojn ĉiujare.