cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Masagetoj
Laŭ la datumoj de Herodoto, ili multe aprezis la virinojn male al la iranaj kaj mediteraneaj landoj, kiel demonstro ili havis reĝinon. Tiel naskiĝis la legendo pri Tomiris, reĝino de la masagetoj en Balĥaro (Baktrio) kiu sukcesis venki Ciron. En la legendo, Ciro enprizonigis ŝian filon, Espargapises. Tomiris minacis lin kun la morto se li ne redonus ian filon sana kaj ĵuris neniigi Ciron kaj satigus lin je sango. Ciro preteratentis la minacon, permesante la memmortigon de Espargapises kaj en la tago de batalo, post interŝanĝo de pafado kaj akra batalado, la masagetoj venkis la trupojn de Ciro. Tomiris trovis la korpon de la aĥemenida reĝo kaj plenumante sian promeson, senkapigis lin kaj preninte felsakon plena je sango metis lian kapon en ĝin.
Laŭ la kutimoj priskribitaj de Herodoto, ili tre similis al la skitoj, uzis vestojn kiuj similias al la skitaj kaj vivis ankaŭ nomade, batalis surĉevale sed ankaŭ elstaris ilia batalado ĉepiede, la lerta uzado de pafarko kaj lanco estante sur ĉevalo. Ili ankaŭ uzis armilon kiu nomiĝis "sagaris", dueĝa hakilo. Iliaj ĉevaloj estis ŝirmitaj de bronza armaĵo kaj uzis oron por ornami spronojn kaj rimenojn. krome tio ili ankaŭ uzis la bronzon por la pintoj de la sagoj, lancoj kaj sagaroj; kaj oro por la kaskoj kaj kapŝirmiloj, zonoj kaj kirasoj.
La virmasageto nur edziĝis unu fojon, pendante sur la ĉaro -ĉar ili estis nomadoj- sagujo, kiun Herodoto identigis kun seksrilato ĉar ne ekzistis por ili la geedziĝa stato.
Mortinte homon pro maljuneco, ili kuiris la karnon de la mortinto kun multaj reses celebrante per granda bankedo (etiaj ĉi kutimoj ankaŭ okazis ĉe la antikvaj padeoj kaj isedonojn; sed ili ne manĝis la mortintojn pro malsaneco kaj tio ŝajnis al ili granda misfortuno ĉar ili ne atingis la aĝon por esti oferitaj.
Ili adoris la sunon al kiu ili buĉoferis ĉevalojn pro tio ke la suno estis la plej rapida astro kaj la ĉevalo la plej rapida inter la bestoj.
András Kányádi
KÁNYÁDI András (kAnjAdi) estas rumania hungara/franca literaturhistoriisto, mitesploristo. Li estis naskita en Kluĵo en 1971. Li vivas en Francio. Li estas la filo de poeto Sándor Kányádi
Biografio
Li finis en la universitato UBB de Kluĵo en 1995 en la fako pri hungara kaj franca lingvoj kaj li lekciis en la sama universitato mondliteraturon. Li doktoriĝis en Parizo en Universitato Sorbono, kaj de 2005 li estas estas docento de la Universitato de Inalco de Parizo. Liaj esplorkampoj estas la mitkritiko kaj la idehistorio. Li publikas en franca, hungara kaj angla lingvoj.
Christian Buil
Li estis, en la 1980-aj jaroj, unu el la pioniroj en la uzo de por amatora astrofotografio kaj estas aŭtoro de "Astronomie CCD. Construction et utilisation des caméras CCD en astronomie amateur" (franca por : CCD-a Astronomio. Konstruo kaj uzo de la CCD-fotiloj por amatora astronomio) unue disdonita sub formo de fotokopioj kaj eldonita en 1985 de la "Société d'Astronomie Populaire" (Socio pri Populara Astronomio) Li ankaŭ estas la malvolvinto de "IRIS", programaro de bilda prilaborado por astronomio.
Li malkovris 5 asteroidojn kaj ankaŭ laboras pri la spektroskopa sekvadoj de la steloj Be. Li estas unu el la observantoj, kiuj kolektis bildojn de pli ol 5000 objektoj ĉeestantaj en la " Buil-Thouvenot Atlaso ", la unua cifereca atlaso disponebla por la komunumo de amatoraj astronomoj.
La asteroido 6820 Buil estis nomita en lia honoro.
Balvano
Balvano estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Basilikato kaj al la provinco Potenza. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Baragiano, Bella, Muro Lucano, Picerno, Ricigliano (SA), Romagnano al Monte (SA) kaj Vietri di Potenza.
La loĝloko apartenas al la monta komunumaro Marmo Platano.
En proksima tunelo en 1944 okazis la fervoja akcidento kun la plej multaj mortintoj iam en Italio.
La komunumo plurfoje en sia historio suferis pro tertremo: en 1278, 1561, 1694, 1857 kaj la.
Chisău
Chisău [kisəu] (Keszi) estas vilaĝo en Rumanio sude de Carei. Administre ĝi apartenas al Săuca.
Loĝantaro
En 1910 ĝi nombris 269 loĝantojn (hungaroj), en 1992 131 (83% hungaroj).
Historio
Ĝia unua skriba mencio estis en 1475. Ĝis 1919 kaj inter 1919 kaj 1944 Keszi apartenis al Hungario, departemento Szilágy.
Komunumoj de "Keszi" en Hungara reĝlando
Keszi estas unu el la 7 hungaraj gentoj.
Patento
Patento estas altofice donita industria, metia protekta juro, kiu certigas al la patentiganto por ioma tempo ekskluzivan rajton (monopolo) pri industria, komerca uzo de teknika inventaĵo aŭ teknika produkto.
Historio
La unuaj protektaj juroj pri inventaĵoj aperis en la ĉeĥiaj kaj saksiaj minejaj juroj. En Venecio, en 1469 ekzistis privilegio pri enkonduko de libropresado.
La unua patenta leĝo (laŭ la hodiaŭa senco) estis ellasita en Venecio, en 1474; ĝin sekvis la "Statute of Monopolies" en Britio (1623) kaj Francio (1787). La "Statute of Monopolies" (Regularo pri Monopoloj) validas kiel ekzemplo por la patentaj leĝoj tramonde.
La patentjuraj reguligoj disvastiĝis nur ekde la dua duono de la 19-a jarcento.
Ĝenerale
Patentigeblaj estas inventaĵoj, kiuj novaj estas, baziĝas je eltrovema aktiveco kaj industrie, metie uzeblaj. Oni devas peti la registrigon de la inventaĵo (patentigi) ĉe la landa aŭ internacia Patentiga Ofico per patenta priskribo. Tiu priskribo estas publika (el tio la nomo "Patent" el la lat. patere - "libere stari", "libere kuŝi"), tio estas iu ajn rajtas legi tion. Oni devas alligi la patentan priskribon en difinita tempo (Germanio: 18 monatoj).
La patentiganto (inventinto) povas ricevi absolutan rajton pri sia inventaĵo ĝenerale ĝis 20 jaroj, ĉe medikamentoj ekzistas ebleco pri plusaj 5 jaroj. Oni devas pagi por la patento ĉiujare kaj laŭ la geografia valideco. Do, la patento malvalidas pro nepago de ĉiujara patentiga imposto.
Oni ne rajtas patentigi
Multaj nun kritikas la patentan sistemon, ĉar kelkfoje ĝi anstataŭ instigi al evoluo, baras ĝin, daŭro de protekto emas trolongiĝi, kaj ne plu estas profito al la verkisto/inventisto, sed monopolo al firmaoj, cetere la problemo pri eventualaj trouzoj de patentigo kaj ties sociaj malbonefikoj iĝis politika temo (vidu: Movado kontraŭ kopirajto, Alimondismo). Oni kelkfoje provas patentigi trivialajn metodojn kiel novaĵojn, tiel malhelpante konkurantojn.
Banzi
Banzi estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono Basilikato kaj al la provinco Potenza. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Genzano di Lucania, Palazzo San Gervasio kaj Spinazzola (BA).
Ija Lazari-Pawłowska
Ija Lazari-Pawłowska (naskiĝis la 8-an de majo 1921 en Arniszyce, apud Smolensk, mortis la 10-an de novembro 1994 en Lodzo) estis pola filozofino kaj etikistino. Aŭtorino de laboraĵoj pri metaetiko kaj nuntempa etiko. Disĉiplino kaj daŭrigantino de laboraĵoj de Maria Ossowska kaj Tadeusz Kotarbiński, kreintino de Katedro pri Etiko en Universitato de Lodzo. En 1962 habilitiĝis surbaze de la disertaĵo Etiko de Gandhi.
Ŝi estis aŭtorino de tradukataj al multaj lingvoj verkoj kaj artikoloj pri la etiko de Gandhi aŭ la filozofio de Albert Schweitzer kaj membris en pluraj sciencaj societoj kiel Erich Fromm Society aŭ Schopenhauer-Geselschaft, ankaŭ iniciatis honoran doktorecon en sia universitato por Leszek Kołakowski.
Bibliografio
''Prawda moralna. Dobro moralne. Księga jubileuszowa dedykowana pani profesor Iji L.'' (Morala vero. Morala bono. Jubilea libro dediĉita al sinjorino profesorino Ija Lazari) (Lodzo 1993, p. 247-259).
Virgulino de la Kolombo
La bildo de la Virgulino estas tolo anstataŭ la tradicia skulptaĵo. La pentraĵo troviĝas en la centro de retablo situanta en la Preĝejo de la Kolombo, en la kvartalo La Latina. Laŭ informo skribita en 1791 de la markizo José Antonio de Armona y Murga, urbestro de Madrido, la tolo, kiu reprezentas la bildon pri la Virgulino de la Soleco, estis trovita aŭ donacita al kelkaj infanoj por ke ili ludu per ĝi en loko apuda al la strato de la Kolombo. Tie loĝis Isabel Tintero, kiu vidinte la okazintaĵon ĝin havis por si, purigis, enkadrigis kaj metis en la stratpordon de sia domo. La fervora kultado al la bildo fare de Tintero disvastiĝis inter la najbaroj. Al la Virgulino estis atribuitaj pluraj mirakloj, ĝia kultado rapide disvastiĝis ĝis la Reĝa Familio. Onidire Maria Luiza de Parmo (edzino de Karlo la 4a) estis tre fervora devotino de ĉi bildo post akirado de la Virgulino de la Kolombo, la kuracado de sia filo Fernando la 7-a (Hispanio).
Pro amasa alveno de kredantoj, Isabel Tintero decidis uzi ĉambron de sia propra domo, sed eĉ tiel ne sufiĉis kaj ekiĝis la proceduro por starigi kapelon en la sama strato. La projekton realigis Francisco Sánchez, disĉiplo de Ventura Rodríguez, finiĝinte en 1795. La kapelo, dediĉita al Nia Sinjorino de la Soleco, konstruiĝis kun la subteno de la Reĝa Familio. Kvankam ĝia nomo estas de la Soleco, ĝi estas populare konata kiel "de la Kolombo" pro ĝia situo en la strato kun sama nomo. La kultado kreskegis kaj la kapelo iĝis malgranda. En 1891, ĝi iĝis paroĥejo Sankta Petro la Reĝa, sed la konstruaĵo troviĝis je tre malbonaj kondiĉoj, pro kio oni elpensis la kreadon de nova preĝejo. En 1896 komenciĝis la konstruado de la nova preĝejo laŭ la projekto de la arkitekto Lorenzo Álvarez Capra, kaj inaŭguriĝis en 1912. Ĝia eksteraĵo havas novmudeĥaran stilon kaj interne ĝi havas gotikajn elementojn.
La 15an de aŭgusto, dato kiu koincidas kun la Ĉielenpreno de Maria, celebriĝas la solena meso en la kirko. Post kiam fajroestingisto (de kiu ĝi estas patronino) havas la honoron dekroĉi la bildon el la retablo kaj poste okazas procesio kun la ĉeesto de la ĉefepiskopo aŭ helpepiskopozobispo, la urbestro de Madrido, reprezentantoj de la fajroestingistoj, gravuloj kaj la publiko ĝenerale kiuj procesias sur la stratoj de la kvartalo La Latina. Post la procesio, la fajroestingistoj denove pendigas la bildon en la altaro.
Woudrichem
Woudrichem estas municipo en la Nord-Brabanto. Ĝi havis 14.443 loĝantojn (1-a novembro 2012, fonto: CBS).
Stacio Sumiyoshi (JR, Kobe New Transit)
Stacio Sumiyoshi (japane: 住吉駅 [Sumijoŝi-eki], angle: Sumiyoshi Station) estas fervoja stacio en Kvartalo Higaŝinada, Kobe, Gubernio Hjogo, Japanio. La stacio servas 1 linion de JR Okcidenta: Linio Tōkaidō kaj 1 linion de Kobe New Transit: Linio Rokkō Island.
György Koczka (redaktoro)
KOCZKA György (pr. kocka) rumania dramaturgiisto, tradukisto, ĵurnalisto, redaktoro naskita la en Caransebeş  kaj mortinta la  en Temeŝvaro.
Kariero
György Koczka komencis siajn studojn en la fako pri hungara lingvo kaj literaturo en Universitato Bolyai de Kluĵo, sed en aŭtuno 1956 oni arestis lin pro politikaj motivoj kaj oni kondamnis lin al trijara prizono kaj poste al deviga loĝejo. Li fariĝis presisto, pli poste li finis la senfrekventan sekcion de Padagogia Altlernejo de Târgu Mureș. De 1969 li laboris ĉe la hungara sekcio de la Teatro de Temeŝvaro komence kiel rekvizitisto, poste kiel literatura sekretario. Ekde 1990 li estis redaktoro en la hungara redakcio de la Rumana Televido.
Primorje-Gorski kotar
La provinco Primorje-Gorski kotar (en Esperanto "marborda-monta lando", kroate formale Primorsko-goranska županija) estas unu el la provincoj de Kroatio. Ĝi situas en la okcidento de la lando ĉe la bordo de Adriatiko kaj norde limas al Slovenio. La provinco konsistas unuflanke el la ĉemara regiono de Rijeka kaj pluraj adriatikaj insuloj (Krk, Cres, Rab, Lošinj), aliflanke el la montara regiono Gorski kotar. Ties plej alta punkto estas Bjelolasica-Kula (1.534 m).
La administra sidejo kaj plej granda urbo de la provinco estas Rijeka. La provinco konsistas el 12 urboj kaj 21 pliaj komunumoj. La urboj estas:
La komunumoj estas:
Kaj la insuloj:
Larisa (stacidomo)
Larisa estas fervoja stacio en urbo, provinco , regiono Tesalio, Grekio.
Burko
Burko povas esti:
Cukubamirai
Cukubamirai aŭ Tsukubamirai (坂東市, latinliterigo laŭ sistemo Hepburn Tsukubamirai-shi) estas urbo de Japanio, kiu apartenas al la Gubernio Ibaraki. La urbo situas en la historia regiono Kanto, sur la insulo Honŝuo. Laŭ takso de septembro 2015 la urbo havis loĝantojn.
Shire (rivero)
La rivero Shire fluas tra Malavio kaj Mozambiko.
Żagań
Żagań (Sagan, Záhaň) estas urbo en Pollando situante en la okcidenta parto de la lando. Ĝi troviĝas inter la urboj Cottbus kaj Vroclavo, ĉe enfluo de la rivero Bóbr. Ĝi situas en distrikto Żagański en provinco Lubuŝio (pole :Województwo lubuskie), je ĉirkaŭ 30 km sude de urbo Zielona Góra. Ĝi havis 26.665 loĝantojn 31-an de decembro 2004.
Anoj
Famaj personoj kiuj naskiĝis aŭ loĝis en Żagań
Ratnovce
Ratnovce, hungare Ratnóc estas malgranda vilaĝeto en Slovakio, en Regiono Trnava, en Distrikto Piešťany.
Situo
Ratnovce situas laŭ maldekstra bordo de akvorezervujo de Váh, laŭ traira flankovojo. Piešťany troviĝas je 4 km-oj.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1240 en formo "Ratun". En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Ratnóc 510 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto Piešťany, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Ratnovce 915 homoj, (908 slovakoj).
Panĝaba kuirarto
Panĝaba kuirarto estas tre diversa skolo de kuirarto kiu devenas de Panĝabio en Pakistano kaj Barato. La kuirarto havas riĉan tradicion de multaj apartaj lokaj manieroj de kuirado, el kiu oni estas speciala formo de tandora kuiradstilo.
Basmatio estas la indiĝena diverseco de Panĝabio kaj multaj specoj de rizpladoj estis evoluigita kun tiu diverseco. La kuirita rizo estas konata kiel Chol en la panĝaba lingvo. Multaj legomo kaj viando bazigis pladojn estas evoluigitaj de tiu speco de rizo.
Ektopia gravedeco
Ektopia gravedeco eksterendometria enplantado kaj kreskado de la embrio/feto.
Klasifiko
En la tuba-ovaria gravedeco la feta sako (fetujo) konstituiĝas parte per la tubo kaj per la ovaria histo. En la ovaria gravedeco la kreskado okazas tute en ovaria parenkimo (sekrecia histo), kvankam la ovario povas adaptiĝi pli facile ol la tubo, ofte rompiĝas frutempe. La abdomena gravedeco povas esti ĉu primare (unugrade) enplantita ĉu sekundare, tiukaze post unua enplantado en la tubo aŭ en la ovario. Lia ofteco estas 2,5 elcentoj el ĉiuj ektopiaj gravedecoj kaj estas precipe sekundara (duaperiodaj, duagradaj). La ovo plantiĝas ĉirkaŭ abdomenaj organoj kaj la placento intermetiĝas inter la intesto, la veziko, la hepato ktp. samtempe ekzistante decidua reakcio en la peritoneo. Tiuspeca gravedeco produktas ofte mortan feton (litopedion), kiu petriĝas, kalciiĝas (litopedium signifas petra bebo) aŭ maceris, sed aliakaze la feto povas supervivi ĝis la fino, kvankam tio estas tre danĝera ĉar ofte estas organa misformigo.
Ofteco
Unu el 100 aŭ 200 vivaj novnaskitoj, pli ofta en multakuŝintinoj ol neakuŝintinoj.
Diagnozo
La ektopia gravedeco devas esti pripensata kiel kaǔzo de abdomena doloro en ĉiu virino, kies gravedeca laboratoria testo pozitivas. La unua celo estas diagnozi la urĝeco laǔ la risko antaǔ trafi ĝuste la loko de la gravedeco.
Travagina Sonografio
Sonografiaĵo montrante korbatantan embriujon en la tubo havas grandan specifecon je ektopia gravedeco.
Evoluo
La ektopia gravedeco evoluas ĝis la tuba aborto aŭ la tuba rompiĝo. Unuaokaze formiĝas sekundara abdomena eksterutera gravedeco. Duakaze okazas malekstera sangado ĉu karastrofe ĉu kronikanemie.
Kuracado
Frua diagnozo permesas ĝin kuraci per Metroteksato (50 miligramoj po korpa kvadrata metro) se okazas ke: Ĥirurgio: salpingektomio (forpreno de la utera tubo/salpingo).
József Gróh
József Gróh [jOĵef grO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Gróh József estis hungara advokato, bankisto, parlamenta deputito. Liaj fratoj estis Gyula Gróh kaj István Gróh.
Biografio
József Gróh maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo, poste li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Ferenc József en 1906, post du jaroj advokatan diplomon. Li malfermis advokatan atelieron en 1908 en Esztergom, samtempe li estis dioceza prokuroro (1908–1944). Inter 1915-1944 li estis ankaŭ bankisto en la sama urbo, krome li politikadis en la municipa kunsido. Dum la nazia erao (1944) li protestis kontraŭ deportadoj de judoj. Inter 1945–1949 li estis parlamentano. En 1949 li estis false kondamnita 2 jarojn je prizono, poste li estis deportita (1949–1953), pli poste inter 1953 kaj 1965 li devis loĝi en Dömös. Li edziĝis en 1919, lia edzino naskis 3 gefilojn inter 1919–1923.
Šalovci
Šalovci, hungare Sal estas vilaĝo kaj samtempe municipo en Slovenio, en provinco Prekmurje, en statistika regiono Pomurska. En la vilaĝo ankaŭ la hungara lingvo estas oficiala. Administre apartenas al Šalovci vilaĝoj Budinci, Čepinci, Dolenci, Domanjševci kaj Markovci.
Situo
La vilaĝo situas en valo, laŭ ĉefvojo Lendava-Hungario, laŭ fervojo Murska Sobota-Hungario.
Zoltán Leitner
LEITNER Zoltán (lajtner), plumnomo Lukács Zoltán, estis hungara publicisto, radaktoro, tradukisto naskita en Nagyvárad 1896 kaj mortinta 1945 en la koncentrejo.
Kariero
Leitner Zoltán estis redspondecredaktoro de la juda semajngazeto Mizrachi.
Mihály Leitner
LEITNER Mihály (lajtner) estis hungara redaktoro, publicisto naskita en Hajdúsámson la 10-an de majo 1864 kaj mortinta ?.
Kariero
Leitner Mihály malfermis advokatan oficejon en Déva. Li fondis kaj redaktis de 1901 por tridek jaroj la gazeton Déva és Vidéke, pli poste Hunyadvármegye. Li estis interpretisto el germana kaj hebrea lingvoj.
Teurgoule
Teurgoule [tœʁ.ɡul] estas riza pudingo, specifa al Normandio. Tradicie ĝi estis populara ĉe vilaĝaj festoj en Malsupra Normandio, kaj hodiaŭ ĝi restas familia plado. Ĝi konsistas el rizo kuirita en lakto, dolĉigita kun sukero, kaj bonodora kun cinamo kaj foje muskato. Ĝi estas bakita en kuirpoto dum pluraj horoj. Longa kuirado kreas densan brunan karameligitan kruston super la teurgoule.
Teurgoule eĉ havas fratecon Confrérie des Gastronomes de la Teurgoule et de la Fallue de Normandie, kiu havas sian sidejon en Houlgate kaj prezidas la jaran konkurson de teurgoule. La prezidantaj membroj surhavas la ceremonian robon de la frateco, kiu estas verda kaj oranĝa kun mantelo. La frateco konservas la oficialan recepton.
Recepto
Ingrediencoj:
Tiu deserto estas tipa normanda recepto el la 17-a jarcento. Rizo kaj cinamo ne kreskas en Normandio sed tiuj ingrediencoj estis rabitaj sur hispanaj karaveloj kiuj grundis sur la normandaj marbordoj alvenante de « Nova Mondo ».
Aurèle LaRocque
Joseph Alfred Aurèle LaRocque (naskiĝis je 1909 en Otavo, Kanado—mortis la 5-an de novembro 1990 en Columbus (Ohio)) estis kanadodevena usona geologo. Li estis profesoro de geologio en la Ohio State University ekde 1948 ĝis 1976. Li estigis ĵurnalon pri moluskoj, nome de Sterkiana (eldonata ekde 1959 ĝis 1981.)
Franciszek Blachnicki
Franciszek Blachnicki (naskiĝis la 24-an de marto 1921 en Rybnik, mortis la 27-an de februaro 1987 en Carlsberg, Germanio) – pola katolika pastro, fondinto de Movado Lumo-Vivo, malliberulo de koncentrejoj, persekutata de Sekureca Servo en Pola Popola Respubliko, Honorinda Servisto de Dio, fondinto de komunumoj de la konsekra vivo.
Juneco
Franciszek Blachnicki naskiĝis en Supra Silezio en plurinfana familio kiel la sepa infano de flegisto Józef Blachnicki kaj Maria Miller. En infaneco - kiel rememoris - li travivis apartan protekton de la Dia Providenco. Jen kiel kelksemajna bebo dum ribelaj bataloj restis sola en la domo, el kiu oni evakuis lian familion. Hazarde, unu el ribelantoj revenis kaj redonis lin al la familio. Poste, antaŭ frekvento en fundamenta lernejo, estis elterigita de puto, kien falis ludante kun sia frato, fare de najbaro, kiu transporis lin al malsanulejo, kie pasigis kelke da semajnoj.
Languédias
(jen france, prononco, bretone Langadiarn) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Côtes-d'Armor (jen france, Aodoù-an-Arvor), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (Bretagne, Breizh). Fine de en la komunumo vivis.
Franciszek Blachnicki
Juneco
La komencan lernejon partoprenis en Orzesze, poste en Tarnowskie Góry, kie ekloĝis lia familio. Post la fino daŭrigis lernadon en Ŝtata Vira Gimnazio, aliĝante al skolta movado. La lernadon traktis kiel maleman devon, kvankam estis bona lernanto. En 1938 abiturientiĝis, ricevante ateston pri matureco. Septembre de la sama jaro komencis soldatservi en Divizia Kurso de Substandardistoj de Rezervo en Katowice.
Konfirmacion ne prenis kun samaĝuloj (ricevis ĝin verŝajne en animzorga seminario, sed tio ne estis dokumentita).
Spertojn el la skolta vivo, kiel: eta taĉmento aŭ edukado al abstinado, utiligis poste, kreante la Movadon Lumo-Vivo. Li rimarkis kiom grava estas malgranda grupo de bone interkonatiĝintaj homoj kaj agnoskis ĝin bazo en formado de la junulo.
Periodo de la dua mondmilito
La 14-an de aŭgusto 1942, post preskaŭ 5 monatoj, kiujn pasigis en mortoĉelo, estis amnestiita, la mortpunon oni ŝanĝis al 10 jaroj de la peza mallibero, kion devintus subiĝi post fino de la milito. Tiutempe restis en diversaj koncentrejoj. Dum la sekvaj jaroj, ĝis la 17-a de aprilo 1945, kiam estis liberigita de la usona armeo, li estis malliberigata en Racibórz, Rawicz, Börgermoor, Zwickau kaj Legenfeld.
Sacerdoteco
Post fino de la dua mondmilito la 20-an de julio 1945 revenis al Tarnowskie Góry kaj la 6-an de aŭgusto eniris al la Silezia Animzorga Seminario en Krakovo, la 25-an de junio 1950 ordiniĝis en Katowice. Poste laboris en pluraj paroĥejoj en Tychy, Łaziska Górne, Rydułtowy, Cieszyn kaj Bieruń. La unuan fojon en 1954 okazis religiaj ekzercoj Oazoj de Diaj Infanoj, laŭ metodo de fermitaj renkontoj.
En la jaroj 1954-1956, dum la periodo de deportado de sileziaj episkopoj, partoprenis laborojn de sekreta episkopa kurio en Katowice. Oktobre 1956 helpis pri ilia reveno al la diocezo, poste laboris en redakcio de katolika semajnrevuo "Gość Niedzielny".
En 1957 organizis kaj gvidis socian iniciaton kontraŭalkoholan nomitan Militiro de Modereco. Tiu ĉi agado engaĝigis preskaŭ 1000 katolikajn sacerdotojn kaj pli ol 100 mil de laikoj. Tiutempaj regopovoj ne volis toleri la agadon de tiu ĉi tipo kaj la 29-an de aŭgusto 1960 la iniciato estis nuligita. Responde al tio pastro Franciszek verkis Memorialon pri la likvido de la Militiro de Modereco, senditan al la centraj ŝtataj regopovoj, ekleziaj kaj amaskomunikiloj. En la memorialo li kritikis reprezaliojn de la Katolika eklezio en Pollando kaj sugestis, ke likvidante la Krucmiliton la pola ŝtato agas kontraŭ la nacio. Marte 1961 pastro Franciszek estis arestita sub riproĉo de eldonado de samizdatoj kaj „disvastigado de falsaj informoj pri ŝajna persekutado de la Eklezio en Pollando”, pasigante pli ol 4 monatojn en arestejo en Katowice (la sama, en kiu dum okupado li travivis sian konverton). Oni kondamnis lin al 13 monatoj de mallibero, kondiĉe prokrastita por 3 jaroj.
Oktobre 1961 komencis studi en Katolika Universitato en Lublin. En la jaroj 1964-72 daŭrigis ĉe KUL didaktikan-sciencan laboron, publikigante ĉ. 100 laboraĵojn. La altlernejon foriris post manko de agnosko de lia habilita disertaĵo.
Li apartenis al organizantoj de la Instituto pri Animzorga Teologio. La jaroj 1964-1980 estis por li periodo de vigla agado kadre de renovigo post la Dua Vatikana koncilio. En 1967 iĝis Landa Animzorganto de Liturgia Servo, kreante la propran koncepton de ĝia agado. De 1963 komencis agi t.n. oaza movado, kiu poste disvolviĝis kiel Movado Lumo-Vivo. Tio estis metodo de 15-tagaj religiaj ekzercoj por diversaj grupoj de junularo, ankaŭ por plenkreskuloj kaj la tutaj familioj.
Teologio de liberigo laŭ pastro Franciszek Blachnicki
Originalan t.n. "teologion de liberigo", ĉefe pri la problemoj de socia kaj politika engaĝiĝo, pastro Franciszek proponis en la 80-aj jaroj de la 20-a jarcento. Ĝi estis inspironta al la paca liberigo de kelkiuj ŝtatoj el okupado de komunistaj reĝimoj.
Houlgate
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Houlgatais.
Franciszek Blachnicki
Periodo de la dua mondmilito
Krizostato kaj elmigro
Proklamo de la milita stato en Pollando okazis, kiam pastro Franciszek estis en Romo. Li ne povis reveni al Pollando, ĉar estis serĉata pere de polica letero, kaj la enketan esploron pri tiu ĉi periodo oni formale finis nur en 1992. De 1982 li ekloĝis en la pola centro Marianum en okcidentgermana Carlsberg. Tiam fondiĝis Internacia Centro de Evangeliigo Lumo-Vivo, kies viviganto li estis. Junie 1982 li fondis Kristanan Servon al Liberigo de Nacioj – por la nacioj de Orienta Eŭropo batalantaj por liberigo disde komunistaj reĝimoj. Subite li mortis en Carlsberg la 27-an de februaro 1987.
Enketo pri la morto
Konkludoj de la enketo fare de la Instituto pri Nacia Memoro en la jaroj 2001-2005 pruvis, ke pastro Franciszek estis gvatata de Sekureca Servo de Pola Popola Respubliko pere de liaj plej proksimaj kunlaborantoj (geedzoj Jolanta kaj Andrzej Gontarczyk, kiuj montriĝis sekretaj kunlaborantoj de SS) kaj ke verŝajne mortis pro venenigo. Pri tio filio de la Instituto pri Nacia Memoro komencis enketadon en 2005. La 14-an de marto 2023 dum la konferenco de IPN oni informis, ke la pastro estis laŭvica viktimo de komunista krimo.
Caerphilly
Caerphilly (Caerffili) estas urbo en suda Kimrio, proksime de Cardiff. La urbo estas fama pro fromaĝo nomita Fromaĝo de Caerphilly.
Burgo de Caerphilly
En Caerphilly troviĝas burgo kiun oni konstruis inter 1268 kaj 1271. Temas pri la plej granda fortikaĵo en Kimrio kaj la dua plej malnova en tuta Britio (post Kastelo Windsor). Ĝi dominas la urbocentron de Caerphilly.
Willie Smith (saksofonisto)
William MCLEISH SMITH, mallonge Willie Smith (* 25-an de novembro 1910 en Charleston, Suda Karolino; † 7-an de marto 1967 en Los-Anĝeleso) estis aldosaksofonisto.
Kariero
Willie Smith estris ekde 1929 ĝis 1942 la multadmirata saksofonsekcion de la orkestro de Jimmie Lunceford, la perfektan saksofonsekcion de la grandaj svingbandegoj de la 1930-aj ĝis 194o-aj jaroj. En 1944 li sonregistris por ŝelakdisko sub propra nomo ĉe diskeldonejo Black & White Records („Bugle Call Rag“). Famaj ankaŭ estas liaj prezentadoj en 1945 ĉe la koncertoj de „Jazz at the Philharmonic“ en 1945/46, je kiuj li interalie kune kun Gene Krupa kaj Hank Jones fervorigis la publikon per furiozaj solooj. Dum la kvindekaj jaroj lie pretertempe anstataŭis Johnny Hodges ĉe la orkestro de Duke Ellington kaj ludis iom longan tempon en la bandego de Harry James. Smith apartenas kun Hodges kaj Benny Carter al la „grandaj tri“ de la svingaj aldosaksofonistoj kaj estis fama por siaj baladoj kaj sia bluso (ekz. Blues in the Night kun Jimmie Lunceford) same kiel por sia sovaĝe svingantaj pecoj rapidegaj (ekz. I Found a New Baby, 1945, kun André Previn, piano). Meze de la kvardekaj jaroj (kaj denove en la sesdekaj je la mallonga reveno de King al ĵazo) li registroludis kun Nat King Cole ĉe piano (ekz. Airiness à la Nat, The Way You Look Tonight, 1946), kiujn ŝatantoj de tradicia ĵazo taksas kiel ekstertempe belaj. Kelkajn el la sonekzemploj karakterizaj por lia stilo de la pli malfrua kariero prezentas la sonregistraĵoj por Capitol el 1955 (Session at Midnight) kun Harry Edison kaj Benny Carter. En sentoplenaj baladoj same kiel en rapidaj pecoj fervorulo kaj recenzistoj (ekz. J.E. Behrendt) sentis ĉiam denove la abunde viglan temperamenton de Smith kaj lian muzikan forton, foje senpacience efika. Iometo de tio reflektas ankaŭ en lia ludo sur klarneto, je kio li tamen ne tute atingis la fluan senpezecon de siaj pli rapidaj aldosaksofon-solooj. La tipa aldosaksofona sono de Willie Smith validas inter ĵazŝatantoj kiel neintermiksebla kaj encerbigebla kaj laŭdire estus eĉ distingebla en fermita saksofosekcia ludo.
Korinta ordo
La korinta ordo estas la lasta el la tri antikvaj grekaj arkitekturaj kolonaj ordoj. Ĝi diferenciĝas per precipe riĉa dekoracio kaj kornico ornamita de du vicoj da akantaj folioj al kiuj sekvas iaj helikfiguroj nome kaŭlikloj.
Tia vegetala dekoracio estis jam uzita en Antikva Egiptio aŭ en Asirio, sed la grekoj modernigis kaj purigis la antaŭajn formojn, tiel kreante novan stilon. Kvankam la nomo de la ordo devenas de la greka urbo Korinto, tiu stilo estis iom pli uzita en Ateno.
Laŭ Francisko Azorín korinta ordo estas Tipa ordo de la greka k. romana arkitekturo, kies kolonaj kapiteloj estas tre ornamitaj per akantofolioj. Li indikas etimologion el Korinto, propra nomo de greka urbo kaj de tie la latina corinthius.
Paulinjo
Paulínia /pau'linja/, foje esperantigita per Paulinjo (oficiale Município de), estas urbo de la landinterno kaj municipo en la subŝtato San-Paŭlio de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Campinas kaj en la samnoma mikroregiono Campinas. Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
La urbo estas sidejo de la plej granda petrolrafinejo de Petrobras.
La plej granda kvartalo de Paulinjo estas San-Jozefo (São José). Ankaŭ elstaras la kvartaloj Johano Aranjo (João Aranha), Monto Alegro, Bom Retiro, Sankta-Terezinjo (Santa Terezinha) kaj distrikto Betelo (distrito de Betel).
Esperanto en Paulínia
Paulínia havas esperantistojn sed ne Esperanto-klubojn. Tie okazis Esperanto-kongreso de São Paulio en 1998.
German Stepanoviĉ Titov
German Stepanoviĉ TITOV (Герман Степанович Титов; naskiĝis la 11-an de septembro 1935 en Polkovnikovo, Siberio, Sovetunio, mortis la 20-an de septembro 2000), estis sovetia kosmonaŭto (spacnavigisto).Post edukado je piloto de la aertrupoj TITOV estis elektita por partopreno en la trejnado por kosmaj "flugoj". Li estis la dua ( post Jurij Gagarin ) homo, kiu atingis la kosmon. Li startis la 6-an de aŭgusto 1961 per kosmoŝipo Vostok 2. Lia navigado daŭris 25 horojn. Tiam li estis 25-jara kaj per tio restas ĝis nun (2004) rekordulo, kiel plej juna spacveturinto.
Post lia kosmoflugo li plenumis diversajn gvidajn poziciojn ene de la spacoprogramo de Sovetunio.
Post retiriĝo en 1992 li estis elektita al Dumao (la parlamento de Rusio) kiel membro de la Komunisma Partio.
Havante 65 jarojn li mortis en la jaro 2000 pro koratako en ŝvitbanejo.
27072 Aggarwal
27072 Aggarwal estas malgranda, malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Amol Aggarwal, finalisto de la Intel Science Talent Search de 2011, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri matematiko. Li estis lernanto ĉe la Saratoga High School de Saratoga (Kalifornio, Usono).
Tumulto (Rok-bando)
Tumulto estas bando pri dura roko el Ĉilio. Ĝi estis kreita en 1973, kun la bandestro Poncho Vergara (basisto kaj kantisto), kaj Orlando Aranda (gitaristo kaj kantisto), Robinson Campos (drumisto) kaj Jorge Fritz (klavaristo).
Ĝi estas, sendube, unu el la bandoj alte taksataj el la sceno rokista ĉilia.
Abel Burja
Abel BURJA (naskiĝis en Berlino 1752, mortis en 1816) estis germana protestanta pastro, filo de ekzilita franca familio. Intelekte tre aktiva, li kreis pasilalion, optikan telegrafon kaj estis unu el kreantoj de metronomo (1790). Pro lia verko pri telegrafado, oni konsideras lin unu el kreantoj de binara kodo.
Li estis "dua klasa muzikregistoro" kaj instruisto pri matematiko en la franclingva lernejo en Berlino. En 1777 iĝis privatinstruisto de nobela rusa familio kaj revenante al Berlino en 1875 verkis Observations d’un voyageur sur la Russie, la Finlande, la Livonie, la Curlande et la Prusse kiu estas la unua priskribo de Estonoj en la franca.
Li ankaŭ estis geometro kaj amiko de Giacomo Casanova, kaj, kiel ano de Reĝa Prusa Akademio de Sciencoj, prezentis matematikan verkon de Casanova en Berlino.
Hrubá Horka
Hrubá Horka estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de urbo Železný Brod en distrikto Jablonec nad Nisou. Ĝi troviĝas nordoriente de Železný Brod. En la jaro 2011 estis ĉi tie registritaj 95 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Hrubá Horka estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 2,53 km². En la katastra teritorio Hrubá Horka situas ankaŭ Malá Horka.
Lewis Swift
Lewis A. SWIFT (naskiĝis la 29-an de februaro 1820 en Clarkson, mortis la 5-an de januaro 1913 en Marathon) estis usona astronomo.
Li estis la patro de Edward D. Swift.
Honoraĵoj
La asteroido 5035 Swift estis nomata pro li. En 1897 estis premiita per Jackson-Gwilt Medal de Royal Astronomical Society.
Migré
Migré [] estas franca komunumo en la departemento Charente-Maritime, en la regiono Puatuo-Ĉarentoj. Ĝi havis 326 loĝantojn en la jaro 2012.
Geografio
Migré situas en la oriento de Charente-Maritime, sude de Niort.
Flara sistemo
La flara sistemo estas parto de la sensa sistemo kaj de la nerva sistemo kiu permesas al organismo flari. Plimulto da mamuloj kaj reptilioj havas du distingitaj partoj al ties flara sistemo: ĉefa flara sistemo kaj flanka flara sistemo. La ĉefa sistemo sensas enaerajn substancojn, kaj la flanka sistemo sensas certajn stimulojn, ĉefe feromonoj. La flara sistemo estas ofte priparolata kun la gusta sistemo, ĉar ambaŭ de la sistemoj tradukas kemiajn signalojn al percepto.
En mamuloj, la ĉefa flara sistemo sensas odorojn kiuj estas enspirita tro la nazo, kie ili kontaktas la flara epitelio, kiu enhavas variaj flarsensiloj. Ĉi tiuj povas distingi novan odoron de la fonaj odoroj de la medio, kaj determini la koncentraĵon de la odoro. Ĉi tiuj flarsensiloj estas konektata al flarsensilaj neŭronoj en la flara epitelio, kiu tradukas la aktivajn neŭronojn al elektraj signaloj en la neŭronoj. La signalo vojas laŭ la flara nervo al la flara bulbo, kiu estas parto de la centra nerva sistemo.
Nacia ekonomio
La nocio de Nacia Ekonomio difinas (1) la sciencon pri la tutaĵo de ĉiuj koneksitaj kaj reciproke dependaj agantoj (mastrumo, firmaoj kaj ŝtato aŭ konfederacio) en unu ekonomia areo aŭ (2) tiun ekonomian areon kaj ĝiajn agantojn mem.
Sociekonomie, la reala nacia ekonomio estas prototipo por la konstruado de simpligitaj priskriboj, kiuj prezentatas en matematikaj modeloj. La naciekonomiaj modeloj enhavas almenaŭ du agantojn, depende de ilia klariga celo. Du-sektoroj-modelo estas la plej facila el tiuj modeloj. Ekzemple la ŝtato povas esti alia aganto.
Diversaj formoj
Oni distingas inter malfermitaj kaj fermitaj naciaj ekonomioj, kio dependas de la fakto se ili estas aŭ ne estas ligitaj al aliaj.
Forteco de Naciaj Ekonomioj
Ekzistas pluraj mezuroj, laŭ kiuj oni povas nomi ekonomion sukcesa aŭ malpli sukcesa. La plej kutima metodo estas la kalkulado de la Malneta enlanda produkto (MEP), kiu informas pri ĉiuj produktitaj aĵoj kaj faritaj servoj en unu ekonomia areo dum difinita tempo. La monunuaj diferencoj estas forigataj per valutaj kurzoj. Tamen, tiuj kurzoj ne tute egaligas la diferencojn, ĉar ne aĉeteblas la samaj produktoj kun la sama mono en diversaj lokoj. La komparado de diversaj malnetaj enlandaj produktoj povus do esti malfacila, ĉar ekzemple svisaj produktoj estas pli multe kostaj ol grekaj, pro kio al la grekoj sufiĉus malpli da mono por aĉeti iun produkton. Tial, oni povas uzi la tiel-nomatan aĉetpovan egaligon, per kiu la aĉetpovo de ĉiu ekonomia areo estas enskribata en la kompareblaj MEP-oj.
Ödön Kuncz
KUNCZ Ödön (pro. kunc) estis hungara juristo, ekonomikisto, universitata profesoro, ano de MTA (1930–1949) naskita en Arado la 18-an de januaro1884 kaj mortinta en Budapeŝto la 19-an de marto 1965. Li estis pli aĝa filo de pedagogo Elek Kuncz, pli aĝa frato de verkisto Aladár Kuncz kaj de kuracisto Andor Kuncz.
Biografio
Ödön Kuncz akiris diplomon pri juro en la Universitato de Koloĵvaro kaj li faris ekzamenon pri advokato en 1908. Post eksterlanda studvojaĝo li laboris ĉe trubunalo. En 1911 li iĝis privatprofesoro. De 1914 li estis publika eksterordinara profesoro pri komercjuro en jaroj 1916–19 publika ordinara profesoro. Inter 1920–1927 li instruis en la Reĝa Teknikuniversitato de Budapeŝto, inter 1928–1949 en la jura fakultato de Scienca Universitato Péter Pázmány. Li redaktis la revuon Gazdasági Jog; ĉefsekretario de la Institut International des Études Coopératives, direktoro de la instituto Magyar Jogászegylet Gazdaságjogi Intézet.
Problema infano
Temas pri infanoj, kiuj mensogas, ŝtelas, ĉikanas kunlernantojn, evitas lernejon, vagas kun infana bando, komencas kun fumado, alkoholo, drogoj, estas spitemaj, malobeemaj kaj ĝenantaj dum lecionoj, tro frue eksperimentas kun seksumado ktp.
Aliflanke ofte la problemeco de la infano estas nur subjektiva impreso de instruisto, kiu starigis al si proprajn normojn (la infano trifoje forgesis hejman taskon, la infano havas alian haŭtkoloron, la patro de la infano estas ebriulo - sekve la infano estas problema). (vidu Golem-efekton)
Enfant terrible
La franca esprimo Enfant terrible (IPA: [] laŭvorte "terura infano" estas internacie konata esprimo, kiu originale describis malfacilaj infanoj, sed iĝis ironia deskribo por nekutimaj, ribelaj geniuloj en la kampo de arto, modo aŭ muziko.
Lista över franska uttryck i svenska språket
Larocque
Larocque (aŭ LaRocque, La Rocque) estas franclingva familinomo troviĝanta ĉefe en Kebekio, Nov-Skotio, Insulo de Princo Eduardo, Ontario, kaj la regiono Nov-Anglio en Usono.
Rab (urbo)
Rab estas urbo en la kroata provinco Primorje-Gorski kotar. Ĝi situas sur samnoma insulo en Adriatiko.
Laŭ legendo la diakono Marino, fondinto de San-Marino, venis el Rab.
Mark Felt
William Mark Felt (n. en Twin Falls, Idaho – m.  en Santa Rosa, Kalifornio) estis altranga agento de la usona sekretagentejo FBI (Federacia Oficejo de Enketado).
En 2005 malkovriĝis lia gravega rolo en skandalo Watergate (1974 - 1975), ĉar estis li, kiu rolis kiel Profunda Gorĝo, la informanto de la du ĵurnalistoj de Washington Post, kiuj malkovris la skandalon, kio fine gvidis al la demisio de prezidento Nixon.
Kantono Scott (Minesoto)
La kantono Scott (Scott County) estas kantono de Usono en la subŝtato Minesoto. La administra centro estas la urbo . La kantono estis fondita la.
Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Barbado
Barbado aŭ Barbadoso (Barbados) estas insula ŝtato kaj respubliko, unu el la Malgrandaj Antiloj. Ĝi situas en Norda Atlantiko, 100 km oriente de la Kariba Maro kaj la Alventaj Insuloj.
Barbadon enloĝis kariboj ekde la 13a jarcento, kaj antaŭe aliaj amerikaj indiĝenoj. Portugalio pretendis pri la insulo inter 1532 kaj 1536, nomante ĝin "Os Barbados" (esperante: "La barbuloj"), sed la portugaloj ĝin forlasis ĉirkaŭ 1610, kaj en 1625, anglaj maristoj pretendis la insulon por Anglio, poste Britio. Barbado sendependiĝis disde Britio en 1966, kaj iĝis parto de la Komunumo de Nacioj
Barbado estas ĉefa ircelo de turistoj en la Karibio, kaj turismo estas ĝia ĉefa industrio. Ĝi estas ankaŭ la plej disvolviĝinta lando en la regiono, kaj, en 2010, la nura lando en la regiono kiu nomiĝas "Evoluinta lando" laŭ la IMF.
Etimologio
La etimologio de la nomo "Barbado" ne estas certa.
La insulo aperis en hispanaj mapoj en 1511, nomiĝis Isla de los Barbados. Tio kredeble estas hispana traduko de portugala nomo, ĉar la unuaj eŭropanoj kiuj malkovris la insulo estis portugalaj maristoj. Kiam la portugala esploristo Pedro a Campos formale pretendis posedrajton de la insulo en 1536, li nomis ĝin Ilha Barbados aŭ Ilha de os Barbados.
La nomo Ilha de os Barbados (aŭ Isla de los Barbados) ne klaras. Ĝi signifas insulo de la barbhavaj, sed ne klaras kiu havas la barbojn aŭ kio la barboj estas. Tradicie, estis kredite, ke "la barbhavaj" aludas la barbhavan figarbon (ficus citrifolia), kiu havas pendantajn radikojn kiu similas barbojn. Sed ankaŭ eblas, ke "la barbhavaj" aludas la indiĝenan popolon kariboj, kiu havis barbojn kaj estis danĝeraj batalistoj kaj kanibaloj kiujn la eŭropanoj timis.
Kiam britaj maristoj pretendis posedrajton de la insulo en 1625, ili nomis la insulon simple kiel Barbados. Tiu ankoraŭ estas la angla nomo hodiaŭ.
Paroĥoj
Sankta Filipo kaj Krista Kirko estas la plej grandaj paroĥoj. Kune ili estas pli ol kvarono de la insulo.
Sankta Georgo kaj Sankta Tomaso situas en la mezo de la insulo, kaj estas la nuraj paroĥoj sen marbordoj. Sankta Petro estas la nura paroĥo kiu havas du marbordojn.
Politiko
La Guberniestro ĝenerala (Governor General) estis la reprezentanto en Barbado de la krono de la Unuiĝinta Reĝlando, iam la ŝtatestro de Barbado. En la 30-a de novembro 2021 Barbado iĝis respubliko, kun Sandra Mason anstataŭante la reĝinon Elizabeto kiel ŝtatestro.
Ekstera politiko
Barbado apartenas al la AKP-ŝtatoj, internacia organizaĵo de momente 77 nacioj el la regionoj Afriko, Karibio kaj la Pacifiko.
Teatro de Petr Bezruč
Teatro de Petr Bezruč estas ostrava teatro malfermita unue neoficiale la 1-an de decembro 1945 per ludo (esperante Kiel Joĉjo lernis timi) kaj oficiale poste la 13-an de decembro 1945 per premiero de ludo  (esperante Ondro kaj drako). Tiu ĉi scenejo havis de komence alian tipon de repertuaro ol ĉi tiea "granda" teatro. Ĝi orientiĝis ĉefe por juna spektanto.
Ciono
Ciono (hebree ציון, "Alto", per latinaj literoj "cijon"; arabe صهيون, per latinaj literoj "cuhjun") estis originale la nomo de fortikaĵo proksima al Jerusalemo kiun konkeris la armeo de la hebrea reĝo Davido. La fortikaĵo situis sur monteto, kiu nomiĝas Monto Ciono, sudoriente de la urbocentro de Jerusalemo.
Teatro de Petr Bezruč
La teatro unue nomiĝis Kytice (Bukedo), poste Divadlo mladých (Teatro de junaj), ekde la jaro 1948 Městské divadlo mladých (Urba teatro de junaj) kaj ekde la jaro 1957 Divadlo Petra Bezruče (Teatro de Petr Bezruč). Dum mallonga tempo ĝi estis parto de Ŝtata teatro Ostrava (nun Nacia teatro moraviasilezia). La scenejon kreis plejparte volontuloj; profesiajn aktorojn la spektantoj ĝisatendis nur komence de la kvindekaj jaroj de la 20-a jarcento. En 1961 la teatro transloĝiĝis en modernan konstruaĵon de Domo de kulturo de Vítkovice (nun Domo de kulturo de urbo Ostrava). De komence de la naŭdekaj jaroj de la dudeka jarcento agadas en la teatra konstruaĵo Blaník sur strato ''28. října''. La teatro havas du scenejojn - grandan scenejon kaj kameran spacon nomata Márnice (Kadavrejo).
Ciono
En judismo, la nomo Ciono iĝis alternativa nomo de Jerusalemo, kaj iĝis simbolo de revata paca religia metropolo Jerusalemo kaj de la Promesata Lando de Dio venonta, kie Dio loĝas kun sia elektata popolo.
En kristanismo, "Ciono" ofte funkcias kiel teologia-poezia sinonimo de "La Eklezio" aŭ "La sanktularo".
Historio de videoludoj
La historio de videoludoj ampleksas la disvolvon kaj ludadon de videoludoj kaj la aparatoj kreitaj por ludi ilin. La unuaj iloj kun trajtoj de videoludoj aperis en la 1950-aj jaroj, sed la vera populareco de videoludiloj, komputaj ludoj kaj arkadoj komenciĝis dum la 1980-aj jaroj. Nuntempe, videoludoj estas tre popularaj kaj diversaj; ili ankaŭ reprezentas unu el la plej grandaj sektoroj de la monda merkato.
Antaŭantoj
Laŭdifine, videoludo estas la unuigo de ludo kun video. Ludo ekzistis ekde antikvaj tempoj kaj video estis kreita en la fino de la 19-a jarcento. La aparato de amuzo de la bildotubo (cathode-ray tube amusement device), kreita antaŭ 1947, estis la unua interaga elektronika ludo, sed ĝi ne povas esti nomata videoludo ĉar ĝi ne enhavis videon; plue, ĝi neniam estis efektive fabrikita aŭ vendita.
En la komenco de la 1950-aj jaroj, komputila teknologio progresis pli kaj pli; komputiloj ankaŭ gajnis novajn eblajn utilojn. Tamen, ili ankoraŭ konsumis tro multe da energio, bezonis grandan teamon por operi ilin kaj grandan fizikan spacon, tial ili estis tro multekostaj kaj nur grandaj kompanioj, universitatoj kaj laboratorioj povis havi ilin. Do la unuaj programaroj kiuj montris grafikojn por simuli amuzaĵon estis disvolvitaj kun hazardaj temoj en la kunteksto de negoca esploro kaj sciencaj eksperimentoj. La koncepto de videoludo aperis en la fino de la jardeko, kiam la universitataj studentoj gajnis aliron al la komputila teknologio.
Spacewar!
En la fino de la 1950-aj jaroj, la Masaĉuseca Instituto de Teknologio (MIT) estis unu el la ĉefaj centroj de komputila esploro de la mondo. Ĝi havis du gravajn laboratoriojn: Laboratorion Lincoln kaj Laboratorion pri Artefarita Intelekto. La unua disvolvis la TX-0, komputilo pli malgranda kaj pli interaga, kiu ne bezonis tro grandan teamon por operi ĝin. La dua alportis Steve Russell, granda komputosciencisto, al la instituto.
Pro de ĝiaj pioniraj trajtoj, la TX-0 fariĝis konita kaj logis multajn interesantojn, inkluzive la grupon de inĝenieraj studantoj Tech Model Railroad Club (TMRC) kaj Steve Russell mem. La TMRC sekve plibonigis funkciojn de la TX-0 kiel kapableco de muzika programado/procezado kaj simpla artefarita intelekto por disvolvi rudimentajn komputilajn ludojn kiel Tiktakton kaj Mouse in a Maze.
En 1959, aperis eĉ pli moderna komputilo, la Programmed Data Processor-1 (PDP-1), kiu povis montri grafikojn de pli alta kvalito. En 1962, Russell kaj liaj kunuloj inkorporigis funkciojn de la TX-0 al tiu nova aparato kaj, ĉar ili estis amantoj de sciencfikcio, disvolvis Spacewar!, ludo en kiu du ludantoj kontrolis malamikajn kosmoŝipojn kaj la celo estis eksplodigi la kontraŭulon. La ludo logis esploristojn de la tuta mondo kaj, por provoj, la kompanio kiu fabrikis la PDP-1, Digital Equipment Corporation (DEC), komencis meti la ludon en ĉiuj PDP-1j kiuj ĝi vendis. Tiu igis la ludon dispersita tra universitatoj ĉie en Usono kaj kuraĝigis studantojn disvolvi iliajn proprajn versiojn; iuj studantoj ankaŭ kreis novan dezajnon. Tamen, kaŭze de tro altaj kostoj de aparataro, oni ne atendis, ke la ludo iĝis porkomerca produkto en la 1960-aj jaroj.
Nova merkato
Kvankam la industrio de arkadoj ekzistis preskaŭ sole en Ĉikago, la ideo de enkorpigi integrajn cirkvitojn al la arkadoj aperis en la Silicia Valo kaj komencis logi inĝenierojn kaj entreprenistojn al tiu regiono.
Nollan Bushnell estis unu de la unuaj kiuj antaŭvidis negocan sukceson se la industrio de komputiloj kaj la industrio de arkadoj unuigis. Kiam li akiris profesian spertecon kiel arkada operacisto en la amuzparko Lagoon, Bushnell studis elektroteknikon en la Universitato de Utaho, kie li ankaŭ lernis iom de komputila programado. Post lia diplomito, li akiris oficon en Ampex, firmao de la Silicia Valo, kie li konis Spacewar! kaj idealigis komercon de tiu teknologio.
Kun helpo de lia pli sperta kunulo de Ampex, Ted Dabney, Bushnell kreis la firmaon Syzygy Engineering por disvolvi komercan version de Spacewar!. Do la unua arkado kun tutaj komputilaj grafikoj, Computer Space, estis eldonita de Nutting Associates, unu de la malmutaj arkadaj revendistoj de la Silicia Valo, mendita de Syzygy Engineering. Kvankam la ludo estis populara en la Universitato Stanford, ĝi ne logis multe la tradician publikon de arkadoj t.e. la laboristaro en drinkejoj ĉar la ludado estis tre malsimpla kaj estis vendaj problemoj rilate al Nutting.