cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gregorio la Iluminanto
Restaĵoj kaj kultado
Post lia morto lia kadavro estis forportita al la vilaĝo Todanum (moderna Doğanköy, proksime al Erzincan). Liaj restaĵoj estis disigitaj proksime kaj malproksime en la regado de la orientromia imperiestro Zenono. En la 8-a jarcento, la ikonoklastaj dekretoj en Grekio kaŭzis kelkajn ordenojn fuĝi de la Orientromia imperio kaj serĉi rifuĝon aliloke. La preĝejo Sankta Gregorio Armeno en Napolo estis konstruita en tiu jarcento super la restaĵoj de romia templo dediĉita al Cereso, fare de grupo de monaĥinoj eskapantaj de la Orientromia imperio kun la restaĵoj de Gregorio, inkluzive lian kranion, femuroston, lian bastonon, la ledajn rimenojn uzitajn en lia torturo. La femuralo kaj manakloj estis resenditaj fare de papo Johano Paŭlo la 2-a al Katolikoso Garegino la 2-a kaj nun estas kultitaj kiel relikvo ĉe la Katedralo Sankta Gregorio la Iluminanto en Erevano. La Gregoria monaĥejo sur Athos ankaŭ asertas havi la kranion. La Patrina Seĝo de Sankta Eĉmiadzin kaj la Santa Seĝo de Kilikio en Antelias, Libano, ĉiu asertas havi la dekstran brakon de la sanktulo, en brakforma relikvujo, kiu estas uzata por beni la Krismon ĉiun sepan jaron.
La 20-an de februaro 1743, Nardò, Italio, estis trafita de detrua tertremo, kiu detruis preskaŭ la tutan urbon. La sola strukturo, kiu postvivis post la tertremo, estis la statuo de la urbo al Sankta Gregorio la Iluminanto. Laŭ la registroj de la urbo, nur 350 el la 10 000 loĝantoj de la urbo mortis en la tertremo, kio kredigis la loĝantojn, ke Sankta Gregorio savis la urbon. Ĉiujare ili markas la datrevenon de la tertremo okazigante tri tagojn da festoj honore al li. Restaĵoj de la sanktulo estas konservitaj en la katedralo de Nardò.
Verko Vivo de Gregorio de Vartdapeto Mateo estis publikigita en la armena lingvo en Venecio en 1749 kaj estis tradukita al la angla fare de Malan (1868).
En la kalendaro de la Armena Eklezio, la malkovro de la restaĵoj de Sankta Gregorio estis grava festeno kaj estas festata la sabaton antaŭ la Kvara Dimanĉo post Pentekosto. Gregorio estas festita la 30-an de septembro fare de la Ortodoksa Eklezio, kiu nomas lin "Sankta Hieromartiro Gregorio, Episkopo de Granda Armenio, Egalulo de la Apostoloj kaj Iluminanto de Armenio." Li estas kultata la 30-an de septembro en la Roma Martirologio de la Ordinara Formo de la Katolika Eklezio; lia festotago estas listigita kiel la 1-a de oktobro en la Eksterordinara Formo. Li estas honorita per festotago en la liturgia kalendaro de la Episkopa Eklezio (Usono) la 23-an de marto.
Fontindikoj
La fonto plej aŭtoritata pri la vivo de Gregorio estas Agatangelos, sekretario de la reĝo, kies Historio de Tiridato estis publikigita de Mekhitarists en 1835. Ankaŭ aperas amplekse en Historiae Armenicae de Moisés de Chorene kaj en la verko de Simeon Metaphrastes. en 1749 estis publikigita en Venecio biografion pri Gregorio verkita de Vartabed Mateo, armena lingvo, kaj poste tradukita en la anglan de la pastro S.C. Malan en 1868.
Ĥaneval
Ĥaneval aŭ Ĥaniual (kaj Khanewal laŭ angla literumado, en urdua kaj en panĝaba laŭ nastalika skribmaniero خانیوال), estas urbo kaj ĉefurbo de la Distrikto Ĥaniual aŭ Ĥanevalo en Panĝabo, nome provinco de Pakistano. Ĝi estas urbo de la dua plej granda trajnstacio en Pakistano. Ĥaneval situas ĉe kun altitudo de 128 metroj.
Kotono estas unu el ĉefaj produktaĵoj de la areo.
Tajrona (or-kulturo)
La Tajrona Or-kulturo estas unu el la indiĝenaj or-kulturoj de Kolombio.
Simon Tolnai
TOLNAI Simon estis hungara entreprenisto, posedinto de presejo, presaĵentrepreno kaj libroeldonejo naskita en Nagyvárad la 26-an de marto 1868 kaj mortinta en Mauthausen je la fino de 1944.
Kariero
Tolnai en 1895 fondis la gazeton Tolnai Világlapja, en 1912 li fondis presejentreprenon. Li eldonis mondhistorion, enciklopedion, belestristikajn kaj sciencajn librojn, teatran semajngazeton, modgazeton. En 1941 la registaro transdonis lian entreprenon al Magyar Népművelők Társaság (Hungara Popolkultivanto Asocio). Post la germana invado de Hungarujo en 1944 la Gestapo deportis lin.
Paranacity
Paranacity estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 10.256 loĝantojn en 2010.
Desuprismo
La desuprismo estas la kredo, ke oni povas atingi la finan venkon (do la ĝeneralan enkondukon de Esperanto) per konvinkado de politikistoj, per leĝa enkonduko de Esperanto en la lernejojn, kaj la koncerna agado. Ĝi kontrastas kun la desubismo, kiu volas disvastigi Esperanton inter individuoj.
Portilaro (konstrufako)
Portilaro en la konstrufako estas la portantaj partoj de konstruaĵo, kiuj estas bazonataj por la starcerteco de konstruaĵo. La portilaro de konstruaĵo konsistas ordinare el plafonoj, traboj, apogiloj, muroj kaj la fundamento.
La konstrustatiko konas du grandajn grupojn de portilaroj:
Flavbeka plataleo
La Flavbeka plataleo (Platalea flavipes) estas komuna birdospecio en sudorienta Aŭstralio; ĝi estas ne malkomuna en la resto de la kontinento, kaj estas vaganto en Novzelando, Insulo de Lord Howe kaj Norfolkinsulo. Ĝi estas ĉirkaŭ 90 cm longa, kaj havas blankan plumaron kun flavaj beko, kruroj kaj piedoj (fakte la latina scienca nomo de la specio nome flavipes signifas “flavaj piedoj” kaj pro tio ĝi povus same nomiĝi Flavpieda plataleo aŭ Flavkrura plataleo). Ili nestumas en arboj, marĉoj aŭ kareksejoj, kaj ofte ripozas en arboj. Ili loĝas en neprofundaj akvejoj de humidejoj kaj eventuale en sekaj paŝtejoj. Ili manĝas ĉefe el akva vivantaro, kion ili trovas per bekobalaado el flanko al flanko. Kiel ĉiuj membroj de la familio de ibisoj kaj plataleoj, ili ĉiam flugas havante kolon etenda.
Taksonomio
La fama ornitologo John Gould unuafoje priskribis la Flavbekan plataleon, nomante ĝin Platalea flavipes kvankam notante sian distingon el aliaj membroj de la genro. Bonaparte kreis la genron Platibis en 1856, kaj Gould sekvis tiun klasigon en sia posta verko. Li notis, ke tiu specio aperas en grandaj nombroj en Novsudkimrio en 1839, partikulare en nordo inter la Hunter kaj malsupra rivero Namoi. Tiu jaro estis sufiĉe malseka, kontraste al sekegoj de antaŭaj jaroj.
Studo de 2010 pri mitokondria DNA de la plataleoj fare de Chesser kaj kolegoj trovis, ke la Flavbeka plataleo kaj la Amerika plataleo estas la plej proksimaj parencoj unu de la alia, kaj ambaŭ descendas el frua posteulo de la prauloj de la aliaj kvar specioj de plataleoj. Ili notis la genetikan pruvaron ke same validus konsideri la ses speciojn klasite ene de la genro Platalea aŭ alternative ambaŭ en la monotipaj genroj Platibis kaj Ajaja respektive. Tamen la ses specioj estas tiom similaj morfologie, ke ankaŭ havi ilin ene de ununura genro same pravas.
Aspekto
Ili estas ĉirkaŭ 90 cm longa, kaj havas blankan plumaron kun flava beko. La longa kulerforma beko, nuda haŭteca vizaĝo, kruroj kaj piedoj estas tutflavaj, dum la iriso estas palflava. Ambaŭ seksoj estas similaj laŭ plumaroj kaj koloraro, tio estas sen seksa duformismo. Dum la reprodukta sezono, la vizaĝo kovriĝas per nigraj, longaj kolplumoj el la brusto, kaj la flugiloj havas nigrajn pintojn. La beko de la Flavbeka plataleo estas pli mallarĝa ka funkcias pli kiel forcepso ol la pli kulerbekeca beko kun pli larĝa pinto de la Reĝa plataleo, kiu funkcias kiel paro de pinĉiloj.
Heimschuh
Heimschuh estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Stirio kaj al la distrikto Leibnitz. Fine de en la komunumo vivis.
Flavbeka plataleo
Distribuado kaj habitato
La Flavbeka plataleo troviĝas tra orienta, norda kaj sudokcidenta Aŭstralio, ĉefe ĉe akvo, kaj estis registrita kiel vaganto en Novzelando, Insulo de Lord Howe kaj Norfolkinsulo. Ĝi ne troviĝas en Tasmanio.
Manĝo
La Flavbeka plataleo estas karnovorula, kaj kaptas malgrandajn animalojn per bekobalaado tra neprofunda akvo kaj per englutado de predo tuj kiam ĝi estas detektata. Dum malrapida balaado, la plataleo piediras havante la bekon je angulo de ĉirkaŭ 60 gradoj horizontale kaj kun la bekopinto malferma ĉirkaŭ 2 al 4 cm, balaante arkon de ĉirkaŭ 120 gradoj antaŭ la birdo. Tiu birdo malrapide piediras, piedpremante rubon kaj malgrandajn animalojn el la fundo de la akvo, kion ĝi sentas kaj kaptas per sia beko. Kiam oni detektas eron, la plataleo ŝanĝas al pli intensa bekobalaado de tiu malgranda areo.
La Flavbeka plataleo havas serion de malgrandaj senpintaj karunkloj konataj kiel papillae kiuj kovras la bordojn de la supra kaj suba makzeloj de la "kulero". Tiuj estas sentaj strukturoj kiuj helpas la birdon per sentovibrado kaj de tie ĝi kaptas sian predon.
Saint-Jean-de-Monts
Saint-Jean-de-Monts [sɛ̃ ʒɑ̃ də mɔ̃] estas franca situanta en departemento Vendée, regiono Luarlandoj.
Flavbeka plataleo
Manĝo
Kampostudo ĉe la Lago Cowal en Novsudkimrio trovis la akvoprofundon selektitan por manĝo je malpli da 40 cm. Same kiel ĉe lagoj kaj marĉoj, la birdoj manĝas en herbejoj inunditaj post forta pluvo. Manĝado okazas kaj dumtage kaj dumnokte.
Saint-Jean-de-Monts
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Montois.
Flavbeka plataleo
Manĝo
La Flavbekaj plataleoj ankaŭ manĝas submerĝitajn plantojn rekte kiel predo, kaj povas kapti predojn kiaj araneoj surgrunde. Ili estis observataj ankaŭ trenantaj siajn bekojn tra neprofunda akvo dum piedirado.
Prederoj registritaj ĉe Lago Cowal inkludas nesalakvajn krustulojn kiaj la krabo Cherax destructor, la salikokojn de la genro Macrobrachium kaj de familio Atiedoj, insektojn, ĉefe akvocimoj de la familioj de Notonektedoj kaj de Koriksedoj, fiŝojn kiaj kulfiŝoj de la specio Gambusia affinis kaj la ebenkapan Philypnodon grandiceps, kaj foje nesalakvajn helikojn kaj plantomaterialon kia herbo Medicago polymorpha.
Reproduktado
La Flavbeka plataleo nestumas unu- aŭ du-foje jare, ĝenerale kiam akvo estas sufiĉe abunda. La reprodukta sezono varias: ĝi estas kutime de marto al majo post la humida sezono en la nordo de la lando, kaj en vintro–printempo (aŭgusto al oktobro) en plej moderklimataj areoj. La nesto estas platformo konstruata el bastonetoj; ĝi havas malplenan centron, kaj povas esti situanta sur la branĉoj aŭ forko de arbo, kies bazo estas ofte submergita en akvo. Kareksejoj estas alia kutima nestoloko. La ovaro konsistas el 2 al 4 blankecaj ovoj kiuj estas 68 × 45 mm. Nestoj ofte situas en kolonioj, kun aliaj specioj kiaj la Reĝa plataleo, Aŭstralia blanka ibiso, Kankola ibiso, same kiel kun ardeoj, egretoj aŭ kormoranoj.
Aimorés (mikroregiono)
La mikroregiono Aimorés (esperante: Ajmores) estas unu de la 66 mikroregionoj de la brazila subŝtato de Minas-Ĝerajso. Ĝi enhavas 13 municipojn.
Monaĥejo Betanio
La Monaĥejo Betanio de la Naskiĝo de la Dipatrino (kartvele: ღვთისმშობლის შობის მონასტერი) ofte konata kiel Betanio estas mezepoka kartvela ortodoksa monaĥejo en orienta Kartvelio, 16 km sudokcidente de Tbiliso, la ĉefurbo de la nacio. Ĝi estas rimarkinda peco de arkitekturo de la " Ora epoko" de la Kartvelia Regno, de la 12-a kaj 13-a jarcentoj, kaj estas rimarkinda pro la muropentraĵoj kiuj inkludas grup-portreton de la tiutempaj kartvelaj monarkoj.
La interno estas ornamita de signife difektitaj murpentraĵoj kiuj datas de la alta pinto de mezepoka kartvela orepoko. La altaro havas scenon de Petego de kiu nur la fragmentoj de la figuro de kronita Kristo postvivis. La muroj de la absidoj malantaŭ la altaro estas ornamitaj kun la freskoj de Profetoj tenanta volvolibrojn kun kartvelaj surskriboj. La norda muro estas okupita per ciklo de La Pasiono de Kristo dum la suda muro enhavas la scenojn de la Malnova Testamento kaj la Lasta juĝo.
Taunton (rivero)
Taunton [tontn] estas rivero en la sud-okcidento usona subŝtato Masaĉuseco. Ĝi ekestas en urbo Bridgewater per kunfluo de riveroj Town River kaj Matfield River. Ĉe urbo Fall River ĝi enfluas en la golfeton Mount Hope Bay, parto de la Golfo Narragansett.
La rivero laŭ sia longo havas niveldiferencon de nur ĉ. ses metroj. La efiko de la tajdo laŭ ĝi atingas la urbon Taunton, ĉirkaŭ 20 km de Fall River.
Asko (ceramiko)
Asko, (el antikva greka ἀσκός "vinujo el ledo"; plurale askoi) estas ujo de ceramiko de la Antikva Grekio uzita por havigi malgrandajn kvantojn da likvo, kiel por ezemplo oleo. Ĝi prezentas originalan ebenan formon, elverŝan bekon ĉe unu el ties flankoj kaj grandan tenilon. Ĝenerale ili estis dekorciitaj kiel vazoj kaj estis uzataj por stoketi oleon por plenigi el ĝi la lampojn.
Sojuz (kosmoŝipo)
Sojuz estas serio de sovetaj/rusiaj homportaj kosmoŝipoj, lanĉita ekde 1967. Kosmoŝipo de tipo Sojuz kapablas transporti tri homojn.
Asko (ceramiko)
Laŭ Francisko Azorín asko estas Terkuirita ujo italorgeka kukurboforma kun anso.
Sojuz (kosmoŝipo)
La raketoj, kiuj portas la kosmoŝipojn, origine ne ricevis propran nomon; tial oni nun uzas la nomon "Sojuz" ankaŭ por ili.
= Desegno =
La kosmoŝipoj de serio Sojuz (ruse: Союз = "unio") trairis evoluon de pluraj generacioj, sed la baza desegno de la kosmoŝipo Sojuz ne ŝanĝiĝis ekde la 1960-aj jaroj. La veturilo konsistas el tri partoj (blokoj; foje nomataj moduloj):
La unua kaj la tria blokoj ne estas reuzeblaj, kaj detruiĝas dum la reeniro. La du unuaj blokoj estas loĝeblaj, dum la tria portas la orbitajn motorojn, la propulsiajn sistemojn kaj aliajn ekipaĵojn.
Orbita Modulo
La Orbita Modulo (ruse Bytovoy Otsek, BO) troviĝas en la antaŭa parto de la kosmoŝipo. Entenas la plej grandan parton de la ekipaĵoj bezonataj por la vivado de la ŝipanaro ĝis la reveno hejmen aŭ la endokiĝo kun la IKS. Ofte portas kuplo-sistemo por endokiĝi, sed ne ĉiam. La Orbita Modulo disiĝas ĝuste antaŭ la reeniro kaj detruiĝas pro la frotado kun la atmosfero.
Reenira Modulo
La Reenira Modulo (ruse Spuskaemiy Apparat, SA) troviĝas en la meza parto de la kosmoŝipo kaj estas la nura modulo, kiu revenas teren, kaj pro tio ĝi havas kontraŭvarman ŝildon kaj du paraŝutojn. Ene povas vojaĝi ĝis tri kosmonaŭtoj.
Kosmoŝipoj
= Versioj =
Regina Scheer
Regina SCHEER (naskiĝinta en 1950 en Orienta Berlino) estas germana kantoverkistino.
NGC 2166
NGC 2166 (alia indiko — ESO 57-SC64) estas malfermita stelamaso en konstelacio Orfiŝo.
Regina Scheer
Profesiaj agadoj
Post studo de teatra kaj kultura sciencoj inter 1968 kaj 1973 ĉe Humboldt-Universitato en Berlino ŝi verkis tekstojn por la kanzonaj rondoj de Oktoberklub. . Inter 1972 kaj 1976 ŝi deĵoris kiel redaktorino de la studenta organo Forum de FDJ kaj inter 1980 kaj 1990 por la literatura fakmagazino Temperamente. Ekde Turniĝo ŝi laboris kiel liberprofesia verkistino kaj eldonistino vivante en la berlina urbokvartalo Wedding.
Loka ringo
En algebro, loka ringo estas komuta ringo kun unika maksimuma idealo. En algebra geometrio, loka ringo priskribas la "ĉirkaŭaĵon" de unu punkto (la unika maksimuma idealo).
Regina Scheer
Profesiaj agadoj
Scheer publikigis plurajn librojn pri la germana-juda historio kaj furoris en 2014 per skribo de sia unua romano Machandel.
Rivero Hunter (Novsudkimrio)
La rivero Hunter estas granda rivero de Novsudkimrio, Aŭstralio. La rivero Hunter ekfluas en la montaro Liverpool kaj fluas ĝenerale suden kaj poste orienten, atingonte la Pacifikon ĉe Novkastelo, la dua plej granda urbo en Novsudkimrio kaj ĉefa haveno.
NGC 2166
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Loka ringo
Difino
Komuta ringo R estas loka, se ĝi plenumas unu el la jenaj ekvivalentaj aksiomoj:
Ekzemplo
Ĉiu komuta korpo estas loka ringo: la unika maksimuma idealo estas (0).
La ringo de formalaj potencoserioj \mathbb Cx estas loka ringo: la unika maksimuma idealo estas (x).
Neekzemploj
La triviala ringo \{0\} ne estas loka ringo; ĝi havas neniun maksimuman idealon.
Robert Curry Cameron
Robert Curry CAMERON (naskiĝinta en 1925, mortinta en 1972) estis usona astronomo.
Urbe
Urbe estas komunumo de Italio.
Robert Curry Cameron
Li malkovris la asteroidon 1575 Winifred la elde la Observatorio Goethe Link apud Broklino (Indianio).
Li eldonis "The Magnetic and Related Stars ", kolekto da artikoloj prezentitaj en 1965 dum simpozio en Greenbelt (Marilando).
La luna kratero Cameron estis tiel nomata en lia honoro.
Probableca logiko
Probableca logiko estas maniero rezonadi kiu celas kombini la kapablon plibonigi la necertecon kiun havas la teorio de probableco kun la kapablo ekspluati la strukturon de la formala argumentado kiun havas la dedukta logiko. La rezulto estas formalismo pli riĉa kaj pli esprimpova kun ampleksa gamo de eblaj areoj de aplikado. La probableca logiko estas natura etendo de la vertabeloj de la tradicia logiko, sed diference, la rezultoj kiujn ĝi difinas estas derivataj de esprimoj de probableco. Unu de la problemoj kun la probablecaj logikoj estas ke ili tendencas multobligi la komputan kompleksecon de siaj probablecaj kaj logikaj komponantoj. Alia problemo estas la eblo de rezultoj kontraŭintuiciaj, kiel tiuj kiuj aperas en la subjektiva logiko bazita sur pruvaro kiu faras uzon de la teorio Dempster-Shafer. La neceso barakti kontraŭ ampleksa vario de kuntekstoj kaj problemoj rezultis en multaj diversaj proponoj.
Zsombor Jéger
Zsombor Jéger [ĵombor jEger], laŭ hungarlingve kutima nomordo Jéger Zsombor estas hungara aktoro, infana aktoro, voĉoaktoro.
Veghel
Loĝantoj
Je la 1-a de julio 2006 la municipo Veghel havis 36 804 loĝantojn de kiuj 25 352 loĝis en la urbo Veghel.
József Tolnay
Kariero
Tolnay estis ano de la hungara selektita akvopilkteamo, kiu en 1938 gajnis en London ĉampionecon de Eŭropo. Ĉe la Magyar Athlétikai Club (MAC) inter 1937 – 42 li estis 20-foje selektita sportisto kaj en 1943 li estis ano de la teamo, kiu gajnis la landan ĉampionecon. Dum la sieĝo de Budapeŝto li mortis pro vundo kaŭzita okaze de senminigado.
Zsombor Jéger
Zsombor Jéger naskiĝis la en Debrecen.
Komputa logiko
La komputa logiko estas la matematika logiko aplikita al la kunteksto de la komputoscienco. Ties uzo estas fundamenta en variaj niveloj: en la komputaj cirkvitoj, en la logika programaro kaj en la analizo kaj optimigo (de tempaj kaj spacaj rimedoj) de algoritmoj.
La logiko etendiĝas al la kerno de la informadiko dum ĝi aperas kiel fako: nome la verko de Alan Turing pri la Entscheidungsproblem (decidproblemo) sekve de la laboro de Kurt Gödel pri nekompletaj teoremoj. La nocio de la komputilo de ĝenerala uzado kiu aperis el tiu laboro estis ege grava por la desegnistoj de la informadika maŝinaro en la 1940-aj jaroj.
En la 1950-aj kaj 1960-aj jaroj, esploroj antaŭdiris, ke, kiam la homa sciaro povu esprimi sin uzante la logikon kun matematikaj notacioj, estus eble krei maŝinon kapablan rezoni nome artefarita intelekto. Tio rezultis pli malfacila ol esperita pro la komplekseco de la homa rezonado. En la logiko de programaro, programo konsistas en kolekto de aksiomoj kaj reguloj. La sistemoj de logika programaro (kiel Prolog) kalkulas la konsekvencojn de la aksiomoj kaj de la reguloj organizitaj por respondi konsulton.
Aktuale, la logiko estas etende aplikita en la kampoj de artefarita intelekto kaj de sciencoj de komputiko, kaj tiuj kampoj havigas riĉan fonton de problemoj en la formala kaj neformala logikoj. La teorio de la argumentado estas bona ekzemplo de kiel la logiko estas aplikata al la artefarita intelekto.
Triora
Triora estas komunumo de Italio, rekte al la limo al Francio. Ĝi apartenas al la administra regiono Ligurio kaj al la provinco Imperio. Laŭ la stato de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Kristana patrono estas la sankta, kies memortago sekve estas la komunuma festotago.
Najbaraj komunumoj estas Briga Alta (CN), Castelvittorio, La Brigue (FR-06), Mendatica, Molini di Triora, Montegrosso Pian Latte, Pigna kaj Saorge (FR-06).
Alar Karis
Alar KARIS (naskiĝinta en Tartu) estas estona biologo, ekde 2021 prezidanto de Estonio. En la 1980-aj jaroj li laboris kiel esploristo en Estonio kaj en la 1990-aj jaroj eksterlande. De 2007 ĝis 2012 li estis rektoro de la Universitato de Tartu. En 2018 li fariĝis estro de la estonia nacia muzeo. En aŭgusto 2021 oni elektis lin Prezidanto de Estonio. Li estas politike sendependa de partioj. Li kaj lia edzino Sirje Jädala havas tri gefilojn.
Mŭiska-oj
La Mŭiska Or-kulturo estas unu el la indiĝenaj or-kulturoj de Kolombio.
Sabiote
Sabiote estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la centro de la provinco Ĥaeno, sude de Hispanio en la nordoriento de la komarko La Loma.
La areo de la municipo estas 112,19 km2 kie loĝas 3 918 geloĝantoj, do loĝdenso estas 35,76 loĝ./km2.
La ĉefa industrio estas la produktado de olivoleo.
Geografio
Ties municipa teritorio estas en la norda parto de la Betika Montĉeno. La olivarboj, kiuj estas konstituitaj en preskaŭ unukultivo, kun la industrio de produktado de olivoleo.
La municipa teritorio limas kun tiuj de Torreperogil, Úbeda, Navas de San Juan, Santisteban del Puerto kaj Villacarrillo.
Ĝi estas en zono inter riveroj, precize Gvadalkiviro kaj ties alfluanto Gvadalimar. Temas pri la tria pinto de la nomita «renesanca triangulo de La Loma», montro de la plej bela renesanco kun Baeza kaj Úbeda. Same, formas parton de la plek ampleksa Vojo "Ruta del Renacimiento Andrés de Vandelvira", kun Úbeda, Baeza, Canena kaj Villacarrillo, pro la aro de monumentoj, anguloj kaj lokoj de la komarko per kio oni intencas allogi la enlandan turismon.
13586 Kopenhago
13586 Kopenhago estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Sabiote
Historio
Jam estis homa okupado en la Bronzepoko, de kiu oni trovis restaĵojn en la loko nomita "La Cobatilla". En romia epoko estis grava urbo kiu rajtis stampi propran moneron. En la epoko de Al Andalus, ĝi formis parton de la Regno de Ĥaeno, nomita Ibn-Sabiĝuto. En 1226 Fernando la 3-a konkeris ĝin kaj havigis foruon.
Lia filo Alfonso la 10-a havigis la urban titolon "Muy Leal Villa" kaj donis ĝin al la Ordeno de Kalatravo, sed Sanĉo la 4-a rehavis ĝin. En 1537, la nobelo Francisco de los Cobos aĉetis ĝin al la imperiestro Karolo la 5-a kaj tiam la urbo atingis sian plejan brilon.
13586 Kopenhago
Fondita en la 10-a jarcento kiel fiŝkaptista vilaĝo, Kopenhago fariĝis la ĉefurbo de Danio en la frua 15-a jarcento. La nomo devenas de "komerca haveno. Elfosaĵoj kondukis al la malkovro de puto de la malfrua 12-a jarcento, kaj la restaĵoj de malnova preĝejo, kun tomboj datitaj de la 11-a jarcento.
3866 Langley
3866 Langley estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Aŭstronezia lingvaro
La aŭstronezia lingvaro estas lingvofamilio parolata ĉe tre vasta areo, de Madagaskaro ĝis Tajvano, Havajo kaj Paskinsulo.
3866 Langley
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la usona astronomo kaj fizikisto Samuel Pierpont Langley (1834–1906), pioniro de la aviado.
Hynek Karel Bouška
Hynek Karel BOUŠKA (naskiĝis la 2-an de marto1884 en Prago - mortis la 13-an de januaro 1962 en Prago) estis ĉeĥa esperantisto, aktivulo, tradukanto, aŭtoro de la politika verko "Slovakoj kaj Magiaroj" (1908).
Armena Apostola Eklezio
La Armena Apostola Eklezio, armene: Հայ Առաքելական Եկեղեցի), estas la nacia eklezio plej antikva en la mondo kaj unu el la plej antikvaj kristanaj komunumoj    . Oni ne konfuzu ĝin kun la Katolika Armena Eklezio kiu apartenas al la Romkatolika Eklezio. Armenio estis la unua lando kiu adoptis Kristanismon kiel oficialan religion en 301, per establado de tiu eklezio. Laŭ la tradicio, la Armena Apostola Eklezio originiĝis per la misioj de la apostoloj Bartolomeo kaj Judaso Tadeo en la 1-a jarcento.
La oficiala plena nomo de la eklezio estas Unu Sankta Universala Apostola Ortodoksa Armena Eklezio. Ĝi foje estas konata kiel Gregoria Eklezio, sed ĉi-lasta nomo ne estas ŝatata de la eklezio, ĉar la fondintoj estis Bartolomeo kaj Judaso Tadeo, dum sankta Gregorio la Iluminanto estis la unua oficiala katolikoso de la eklezio.
Originoj
Diversaj legendoj ligas la originon de la Armena Eklezio kun la apostoloj de Jesuo Kristo. La apostola posteuleco estas grava koncepto por multaj eklezioj, precipe por la orientaj eklezioj. La legendo pri la saniĝo de Abgar la 5-a de Edeso per la mandilio de Jesuo estis konsiderata kiel vera historia okazintaĵo de la Armena Eklezio kiu asertas ke Abgar estis princo de Armenio. La plej vaste konata tradicio asertas ke Judaso Tadeo, unu el la Sepdek Apostoloj, estis sendita al Armenio de la proksima Edeso fare de Abgar (onklo de la reĝo Sanatruko de Armenio) por evangelizi la reĝlandon.
La detaloj de la rakonto multe varias, sed en ĉiuj versioj Tadeo konvertis Sandukĝton, la filinon de la reĝo. En kelkaj variantoj Sanatruko estis ankaŭ konvertita, sed poste iĝis apostato. En aliaj versioj, li neniam estis konvertita, sed estis ĉiam malamika al kristanismo. Sanatruko martirigis kaj Tadeon kaj Sandukĝton. Kelkaj versioj diras ke la apostolo Bartolomeo venis al Armenio en la sama tempo kiam li estis martirigita. Kvankam tiuj rakontoj estas konsiderataj historie kritikindaj de modernaj akademiuloj, estas sendube, ke kristanismo atingis Armenion en tre frua dato. Persekutoj kontraŭ kristanoj en 110, 230, kaj 287 estis registritaj de la eksteraj verkistoj Eŭsebio kaj Tertuliano.
Armenio: la unua kristana ŝtato
La Reĝlando Armenio estis la unua ŝtato kiu adoptis Kristanismon kiel la ŝtatan religion kiam Sankta Gregorio la Iluminanto kristanigis la reĝon Tiridato la 3-a kaj la membrojn de la kortego, okazintaĵo registrita en 301. Gregorio iĝis kristano kaj presbitero en Cezareo, kaj revenis al sia naskiĝlando por anonci la evangelion de Jesuo proksimume en la jaro 287, en la sama tempo kiam Tiridato la 3-a entroniĝis. Tiridato ŝuldis sian pozicion al la romia imperiestro Diokleciano, konata persekutanto de kristanismo. Krome, li iĝis konscia ke Gregorio estis filo de Anak, la viro kiu murdis sian patron.
Tiridato malliberigadis Gregorion en subtera profunda puto, nomata Ĥor-Virapo, dum 13 jaroj. En 301, 37 kristanaj virgulinoj, inter kiuj estis sankta Nino, kiu poste iĝis la fondinto de la Kartvela Eklezio, venis al Armenio pro la romia persekuto. Tiridato sentis avidon al sankta Ripsime kaj volis edziniĝi al ŝi, sed ŝi rifuzis. Kolera, li martirigis tiujn virgulinojn. Laŭ la legendo, Dio frapis lin per malsano kiu lasis lin kiel rampanta bestaĉo (La rakonto rememorigas pri Nebukadnecar la 2-a en Danielo 4). Ĥosroviduĥt, la fratino de la reĝo, sonĝis ke ŝi oni diris al ŝi ke la persekutado kontraŭ kristanoj devas ĉesi. Ŝi rakontis al Tiridato, kiu liberigis Gregorion de la malliberejo. Gregorio resanigis Tiridaton, kiu konvertiĝis al kristanismo kaj deklaris Armenion kristana nacio — unua en la mondo. Tiridato nomumis Gregorion la unua Katolikoso de Armenio kaj sendis lin al Cezareo por esti konsekrita. Je lia reveno, Gregorio malkonstruis sanktejojn dediĉitaj al idoloj, kaj sur ili konstruis kristanajn preĝejojn kaj monaĥejojn, kaj ordinis multajn pastrojn kaj episkopojn. Dum meditado en la antikva ĉefurbo Vagharŝapato, Gregorio havis vizion en kiu Kristo venis al la tero kaj frapis ĝin per martelo. Sur tiu punkto staras granda kristana templo kun impona kruco. Li estis konvinkita je tio ke Dio deziris la establadon de ĉefpreĝejo sur tiu loko. Kun la helpo de la reĝo, li povis fari tion, laŭ la linioj de la vizio. Li ŝanĝis la nomon de la urbo de Vagharŝapato al Eĉmiadzin, t.e. «la loko de la malsupreniro de la sola filo». Komence la Armena Eklezio partoprenis en la pli granda eklezia komunumaro. Ĝia Katolikoso estis reprezentita en la Unua koncilio de Niceo kaj en la Unua koncilio de Konstantinopolo. Kvankam la Katolikoso Isaak Partiev ne sukcesis sekvi la Koncilion de Efezo, li sendis mesaĝon konsentante kun ĝiaj decidoj. Sub la Armena Eklezio estis la Kartvela Eklezio. Ĝi liberiĝis de la armenoj kaj reunuiĝis kun Ortodoksismo en la 7-a jarcento.
La Armena Apostola Eklezio apartiĝis de la pli granda eklezia komunumaro en 373 kiam la reĝo Pap nomumis la katolikoson Jusik anstataŭ sendi lin al Cezareo por la katolikosiĝo. Kristanismo estis fortigita en Armenio en la 5-a jarcento per la traduko da la Biblio en la armenan lingvon de la armena teologo, monaĥo, kaj akademiulo sankta Mesrop Maŝtoc. Antaŭ la 5-a jarcento, la armenoj havis sian propran parolan lingvon, sed ĝi ne estis skribita, tial la Biblio kaj la liturgio estis en la greka prefere ol la armena. La Katolikoso Sahak taskigis al Mesrop la kreadon de la armena alfabeto, kiun li kompletigis en 406. Poste la Biblio kaj Liturgio estis tradukitaj en la armenan kaj surpaperigitaj en la nova manuskripto. La traduko de la Biblio, kune kun la traduko de aliaj verkoj pri historio, literaturo kaj filozofio, kaŭzis floradon de la armena literaturo kaj alportis pli larĝan kulturan renesancon.
Unuaj koncilioj kaj apartiĝo de la Kartvela Eklezio
En la Unua koncilio de Dvin en 506 la sinodo de la armena, kartvela, kaj kaŭkaz-albana episkopoj kunvenis dum la regado de la Katolikoso Babkeno la 1-a. La partopreno de la Katolikoso de Kartvelio kaj Kaŭkaza Albanio estis grava por difini la pozicion de la eklezioj koncerne al la Koncilio de Kalcedono. La "Libro de Epistoloj" mencias ke 20 episkopoj, 14 laikoj, kaj multaj naĥararestroj (regantoj de Armenio) partoprenis la konsilion. La implikiĝo en la konsilia diskuto el malsama nivelo de la laikoj ŝajnis esti ĝenerala en Armenio. En tiu tempo, la Katolikoso de Kartvelio kaj Kaŭkaza Albanio estis parto de la Armena Apostola Eklezio.
Preskaŭ unu jarcenton poste (609-610) la Tria koncilio de Dvin okazis dum la regado de la Katolikoso Abrahamo la 1-a de Aghbatank kaj la Princo Smbat Bagratido, kun klerikoj kaj laikoj kiel partoprenantoj. La Kartvela eklezio apartiĝis de la Armena Eklezio kaj decidis aliĝi al la Ortodoksismo. La koncilio estis kunvenigita por klarigi la rilaton inter la armenaj kaj kartvelaj eklezioj. Post la koncilio, la Katolikoso Abrahamo skribis enciklikan mesaĝon por ĉiuj homoj, riproĉante la Kurion pro la disiĝo de ĝiaj anoj. La Koncilio neniam establis normojn, ĝi nur malpermesis al la kartveloj la komunion en la Armena Eklezio. Malgraŭ tio, la Albana Eklezio restis fidela al la monofizita kristanismo sub la jurisdikcio de la Armena Apostola Eklezio.
Dum la araba regado
En la 7-a jarcento, la estonteco de la Armena Eklezio estis en danĝero, ne nur pro la konstantaj religiaj premoj de la Bizanca Imperio, sed ankaŭ pro la falo de la persa ŝtato post pli ol du jardekoj da militoj inter la araboj kaj bizancanoj, kaj nur dum la regado de la armeno Gregorio Mamikonjan (660-684) la eklezio povis iom spiri. En tiu epoko ekzistis pluraj preĝejoj ŝirmataj de la regantaj armenaj nobeldomoj sub la gvido de la katolikosoj Komitas A. Aghceci (615-628) kaj Tajeci Nerses la 3-a (641-661). Tamen, la araba konkero de Armenio supozigis katastrofan situacion por la Armena Eklezio post pluraj jarcentoj da malfacilaĵoj: la katolikoso Sahak G. Dzoraporeci la 2-a (677-703) estis en la ekzilo, kaj la invado de la armenaj sektoj paŭlanoj kaj tondrakianoj minacis la kernon de la eklezio mem. En la jaro 717 la Katolikoso de Armenio iĝis patriarko Johano kiu fervore luktis kontraŭ la sektoj en 720 kaj kunvokis Koncilion de la Eklezio en la urbo Dvin. En la jaro 726 okazis kunveno kies celo estis la trovado de komuna tereno inter la armena kaj la asiriaj eklezioj.
Ekde la Mezepoko
Komence de la 11-a jarcento, la ĉefurbo de Armenio estis Anio, kie estis konstruita la fama katedralo. La historio mem nomas ĝin «la urbo de mil kaj unu preĝejoj». En tiu epoko floris la literaturo kaj ĝenerale, la armena kulturo. En 1045 finiĝis la regado de la Bagratida dinastio pro la falo de Anio. Post tio eksentiĝis la bizancaj influoj en la religia doktrino: la Katolikosato de Anio fermis siajn pordojn. Antaŭ tio, iom post iom aperis novaj kontraŭaj katolikosatoj. Ekzemple, la katolikosato de Aghtamar en 1113 gvidata de la episkopo Davido kiu funkciis ĝis 1895.
De 1150 al 1292 Katolikosato de Ĉiuj Armenoj funkciis en Hromgla. En la 11-a jarcento Johano la Saĝa estis fama pastro kiu verkis la Libron de Psalmoj, enhavanta profundan teologian kaj literaturan valorojn. Malgraŭ la premoj de la malamikoj, la religia penso daŭre evoluis. En la sekvaj jaroj estis sugestoj kaj proponoj por interŝanĝoj de Romo kaj Bizancio, sed neniu el ili kontentigis la armenojn. Malgraŭ la traktadoj faritaj, Romo neniam defendis la interesojn de Armenio. En la 12-a jarcento, ĉe la valo Vajoco, en la monaĥejo Aghpertz estis fondita fama universitato nomata Klatzoro, kiu poste estis translokita al la monaĥejo Tatev. En 1375, kiam la selĝukoj konkeris Sizon, la ĉefurbo de la Armena reĝlando en Kilikio, kaj malliberigis la reĝon Leono la 5-a, malaperis la Katolikosato de Sizo, en Kilikio. Pro ĉi tiuj okazintaĵoj, estis proponita la translokiĝo de la Armena Apostola Eklezio al Vagharŝapato. En 1441, estis reinstalita la Sankta Seĝo en Eĉmiadzin. Sed la postaj historiaj kaj politikaj cirkonstancoj estis tre malfacilaj. En 1446 en Sizo estis sinnomita katolikoso, Karapet Levdogiaci, kiu kreas la Katolikosaton de Kilikio, kontraŭa al la Seĝo de Eĉmiadzin. En 1317 la Armena Patriarkato de Jerusalemo disiĝis de la Katolikosato de Sizo. Dum la otomana regado, ĝi estis sub la gvido de la Armena Patriarkato de Konstantinopolo. Hodiaŭ ĝi sidejas en la Monaĥejo Sankta Jakobo, kiu gvidas ĉiujn armenajn preĝejojn en Sankta Lando, la Kolegion de Seminarianoj; ĝi eldonas la revuon «Ciono» kaj posedas valoran kolekton da armenaj manuskriptoj.
Dum la turk-persaj militoj, la katolikoso Nerses la 5-a fondis la lernejon Nersesjan, en Tbiliso, en kiu diplomiĝis elstaraj armenoj de Kaŭkazio. Danke al la agado de la Katolikoso Georgo la 4-a, estis fondita la Seminario Gevorgjan de Eĉmiadzín, la muzeo, la monata revuo «Ararat» kaj en 1887, la preĝejo de Oŝakan, sur la tombo de Mesrop Maŝtoc.
Dum la armenaj pastroj serĉis diversajn vojojn por la nacia defendo kaj la postvivado de la popolo, la politikaj partioj naskiĝis kun ideoj pri emancipiĝo kaj libereco. En 1878, la mondo unuafoje analizis en Berlino, la armenan aferon. Dum tiu kunveno elstaris la Katolikoso Ĥrimjan Hajrik. En la Otomana Imperio funkciis 2000 armenaj preĝejoj antaŭ la Armena genocido, nuntempe nur 40.
Hynek Karel Bouška
Esperantisto ekde 1901. Esperantlingva aŭtoritato inter ĉeĥoj. Li estis kunfondinto de la Esperantista Klubo en Prago (1902), iniciatinto kaj komitatano de Bohema Asocio Esperantista (1908) kaj redaktis la revuojn Bohema Esperantisto, Ĉeĥoslovaka Gazeto kaj Nova Eŭropo. Kunlaboranto de la La Progreso. Artikoloj en diversaj ĉeĥaj gazetoj pri Esperanto kaj pri la Delegacio.
Armena Apostola Eklezio
Ekde la Armena genocido ĝis fino de la Sovetunia regado
Post tri jaroj, en 1918 estis fondita la Armena Demokratia Respubliko kiu efemere ekzistis ĝis 1920. Dum tiu epoko la Armena Eklezio havis pli da libereco ĉar antaŭe dum la regado de la Rusia imperio, la Eklezio spertis rigoran kontrolon kaj plurfoje perdis siajn posedaĵojn aŭ devis fermi la lernejojn pro la politiko je rusigado.
Dum posta ekzistado de la Armena Soveta Socialisma Respubliko (ĝis 1991) la popolo denove perdis la religian liberecon. Dum la regado de la ateisma soveta reĝimo multaj urboj kreskis kaj neniu preĝejo estis planata, la valoraj mezepokaj monaĥejoj ne estis prizorgataj aŭ malbonkvalite konservataj. La Eklezio estis malpermesita por komunistoj sed kaŝe multaj armenoj ĉeestis la diservojn kaj baptis siajn filojn. Dum ĉi tiuj sovetaj jaroj, la Armena Apostola Eklezio estis regata de la katolikosoj Ĥoren Muratbegjan, Georgo la 6-a Ĉorekĉjan kaj Vazgen la 1-a.
En la nuntempo
La Armena genocido spronis amasan elmigradon de miloj da armenoj postvivintoj de tiu katastrofo. Kiel rezulto, la armenaj rifuĝintoj establis aŭ plifortigis armenajn komunumojn en diversaj landoj: Sirio, Libano, Irako, Jordanio, Israelo, Francio, Grekio, Kipro, Britio, Rusio, Usono, Argentino, Brazilo, Kanado, Aŭstralio, Nov-Zelando, Singapuro kaj aliaj. Ĉi tiuj komunumoj konstruis preĝejojn, privatajn lernejojn sub la eklezia gvido kaj kreis ekleziajn instituciojn. Tio ampleksigis kaj tutmondigis la laboron kaj ĉeeston de la Armena Eklezio kiu antaŭe agadis en pli malgranda regiono. La Armena Apostola Eklezio havas plurajn diocezojn en la regionoj kie la armenoj loĝas kaj tiuj diocezoj kunvivas kun la aliaj sendependaj armenaj katolikosatoj.
Post falo de Sovetunio, naskiĝis la sendependa Respubliko Armenio kiu donis liberecon al la religia agado. Proksimume 98% el la loĝantaro de Armenio estas etnaj armenoj. Kiel rezulto de la ateisma politiko dum la soveta epoko, la kvanto da aktivaj praktikantoj estas relative malalta, sed la rilatoj inter la armena etno kaj la Armena eklezio estas tre fortaj. Oni kalkulas ke 90% el la armenaj civitanoj sin nomas anoj de la Armena Apostola Eklezio. La Konstitucio, reformita en 2005, establis la religian liberecon kaj la rajton je praktikado, elektado aŭ ŝanĝado de la religia kredo de ĉiu civitano. Tamen, ĝi agnoskas «la ekskluzivan mision de la Armena eklezio, kiel nacia eklezio en la spirita vivo, la disvolviĝo de la nacia kulturo kaj la priservado de la nacia identeco de la armena popolo». La leĝo altrudas kelkajn limigojn al la religia libereco de la ceteraj religiaj grupoj ekster la Armena eklezio. La leĝo disigas la Eklezion disde la Ŝtato, sed agnoskas ke la Armena Apostola Eklezio estas la nacia eklezio.
En 2001, inter laŭdoj kaj kritikoj, estis inaŭgurata la Katedralo Sankta Gregorio la Iluminanto en Erevano, konstruita per monkolektado de la Armena diasporo por celebri la 1700-jariĝon de la adoptado de kristanismo kiel la ŝtata religio de Armenio en 301 p.K. La 6-a de januaro, tago kiam la Armena Apostola Eklezio celebras la Kristnaskon, estas nacia festotago.
La Armena Apostola Eklezio ankaŭ dominas en la memproklamita Respubliko Montara Karabaĥo kie nun loĝas precipe armenoj. Armenaj preĝejoj kaj monaĥejoj en Karabaĥo ekzistas ekde la Mezepoko kaj post la milito en Montara Karabaĥo multaj estas rekonstruataj pro la damaĝoj kiujn ili suferis. Laŭ la tradicio, kristanismo atingis Karabaĥon kiam Dadi, unu el la disĉiploj de Judaso Tadeo predikis la evangelion en tiu armena provinco tiam nomata Arcaĥo. Liaj restaĵoj troviĝas en la monaĥejo Dadivank.
Strukturo kaj gvidantoj
La Armena Apostola Eklezio estas la ĉefa religia aŭtoritato por la armenoj en Armenio, la Respubliko Montara Karabaĥo kaj same por la armenaj komunumoj tutmonde.
Aŭstronezia lingvaro
Etimologio
La vorto "aŭstronezia" venas el la greka lingvo kaj signifas "sudaj insuloj".
Ede Haraszti
Ede Haraszti [harasti], laŭ hungarlingve kutima nomordo Haraszti Ede estis hungara bestokuracisto, altlerneja instruisto.
Ede Haraszti naskiĝis la en Sátoraljaújhely, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
Ede Haraszti maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1936, poste li akiris agronomian diplomon en Ekonomia Akademio (Magyaróvár) en 1939. Post la diplomo li laboris en bienoj de Alcsút kaj Bánkút. En 1944 li akiris pli valoran diplomon en la altlernejo (iama akademio), poste li estis soldato, eĉ militkaptito. Hejmenveninta li faris diversajn laborojn, en 1948 li doktoriĝis en Agrikultura Universitato de Gödöllő, poste li laboris en bieno. Li estis asistanto en Veterinara Altlernejo/Universitato de Budapeŝto (1952–1954), lektoro (1954–1967), docento (1967–1971), katedrestro kaj profesoro (1971–1986). Intertempe en 1960 li doktoriĝis el agrikulturaj sciencoj, post sep jaroj li kandidatiĝis antaŭ la Hungara Scienca Akademio. Lia plej signifa laboro estis esploro pri herboj, herbaĉoj laŭ konvenoj por hejmbestoj. Lia edzino naskis filinon en 1950.
Aŭstronezia lingvaro
Ekzemploj de aŭstroneziaj lingvoj kaj lingvaroj
Kelkaj aŭstroneziaj lingvoj:
Kelkaj lingvaroj kaj lingvoj en la aŭstronezia lingvaro :
Lingvofamilio de popoloj. Dividiĝas je grupoj - (1) Centra, (2) Okcidenta, (3) Orienta, (4) Tajvana. Totala kvanto: 237 mln. La plej multnombraj popoloj de la familio: Javanoj, Bisajanoj, Sundoj, Tagaloj, Maduroj, Malajoj. Etnogeografia distribuo de la familio estas jena (mln):
SU - Teritorio de iama Sovetunio sen baltaj landoj.
Okcidenta grupo (Indonezianoj)
AĈEHOJ
BALIANOJ
BANĜAROJ
Armena Apostola Eklezio
Strukturo kaj gvidantoj
Ĝi estas gvidata de la Katolikoso de Armenio. Kvankam tradicie en la orientaj eklezioj la supera gvidanto de la Eklezio estas nomata "patriarko", en la hierarkio de la Armena Apostola Eklezio, la pozicio de la Katolikoso estas pli alta ol tiu de la patriarko. La Armena Apostola Eklezio nuntempe estas gvidata de la Katolikoso Garegino la 2-a, kaj ĝi havas du patriarkojn, primatojn, ĉefepiskopojn kaj episkopojn, kaj laste en la hierarkio venas la pastroj, diakonoj kaj laikoj kiuj servas en la eklezio.
La Katolikoso de Armenio reprezentas la centrigitan aŭtoritaton de la Armena Eklezio. Li estas la supera juĝisto kaj la kondukanto de la leĝdona korpo. Li estas prezidanto de la Supera Spirita Konsilio same kiel de la Kolegio de Episkopoj. Ordinado de episkopoj, benado de la krismo, proklamo de religiaj festoj, invitado kaj fermado de la ekleziaj asembleoj, publikigado de dekretoj koncerne la administradon de la Armena Eklezio kaj establado de diocezoj estas parto de liaj respondecaĵoj.
Aŭstronezia lingvaro
Ekzemploj de aŭstroneziaj lingvoj kaj lingvaroj
BUGISOJ
Armena Apostola Eklezio
Strukturo kaj gvidantoj
La Armena Patriarkato de Jerusalemo kiu havas jurisdikcion en la Sankta Lando kaj en la Diocezo de Jordan, gvidata de la Patriarko Ĉefepiskopo Torgom Manugjan.
Ruda Kubíček
Ruda KUBÍČEK (naskiĝis la 18-an de marto 1891 en Uherské Hradiště, mortis la 6-an de aprilo 1983 en Uherské Hradiště) estis ĉeĥa esperantisto, fondinto kaj prezidanto de la Slovaka Esperanto-Klubo en Uherské Hradiště; profesie akademia pentristo, kustodo de la grafikaj kolektoj de la Muzeo de Moravia Slovakio kaj direktoro de la Artindustria mezlernejo en Uherské Hradiště.
Aŭstronezia lingvaro
Ekzemploj de aŭstroneziaj lingvoj kaj lingvaroj
DAJAKOJ
Armena Apostola Eklezio
Strukturo kaj gvidantoj
La Armena Patriarkato de Konstantinopolo kaj de tuta Turkio, kiu havas jurisdikcion en la nuna Turkio, gvidata de la Patriarko Ĉefepiskopo Mesrob Mutafjan.
Ruda Kubíček
Ruda Kubíček studis ĉe la gimnazio en Uherské Hradiště kaj esperantistiĝis en 1932 en kurso gvidata de lia grafikista kunlaboranto Dolfa Bartošík. Lia filo Ruda Antonín Kubíček (naskiĝis la 13-an de aprilo 1924, mortis la 27-an de aŭgusto 2009), kiu ĝis sia morto vivis en Uherské Hradiště kaj pro la konataĵoj de sia patro mem pasive komprenis esperanton, kontaktiĝis en 2004 kun tiama studento ĉe la urba gimnazio kaj nov-esperantisto Marek Blahuš, al kiu li donace transdonis kelkajn esperantaĵojn el la postlasaĵo de sia patro.
Aŭstronezia lingvaro
Ekzemploj de aŭstroneziaj lingvoj kaj lingvaroj
JAVANOJ
Armena Apostola Eklezio
Strukturo kaj gvidantoj
La historiaj menciitaj hierarkioj administras la diocezojn sub ilia jurisdikcio kaj la supereco de la Katolikosato de Ĉiuj Armenoj estas elstara.
Aŭstronezia lingvaro
Ekzemploj de aŭstroneziaj lingvoj kaj lingvaroj
MADUROJ
Armena Apostola Eklezio
Strukturo kaj gvidantoj
Aldone al la respondecaj kampoj de gvidado de iliaj respektivaj diocezoj, ĉiu hierarkia Seĝo, kaj la Patrina Episkopejo de Sankta Eĉmiadzin, havas Monaĥan Fratecon.
Aŭstronezia lingvaro
Ekzemploj de aŭstroneziaj lingvoj kaj lingvaroj
MAKASAROJ
Armena Apostola Eklezio
Seminarioj
La Patrina Seĝo de Sankta Eĉmiadzin funkciigas du seminariojn, la Gevorkjan Teologia Seminario en la urbo Eĉmiadzin, kaj la Vaskenjan Teologia Akademio en Sevan. Dum 6-jara kurso, studentoj ricevas kaj fraŭlogradon kaj majstran akademian gradon en Teologio. La Granda Domo de Kilikio funkciigas unu seminarion, la Seminario de Antelias, Libano. Post diplomiĝo, studentoj ricevas la ekvivalenton de altlerneja diplomo kaj antaŭdiplomiĝintan teologian studon. La Armena Patriarkato de Jerusalemo funkciigas la Lernejon Sankta Tarkmanĉaco (altlerneja diplomo) kaj la Teologian Seminarion de la Patriarkato (antaŭdiplomiĝinta studo). La Armena Patriarkato de Konstantinopolo ne plu funkciigas la seminarion Patriarka Seminario Sankta Kruco, ekde 1971.
La Armena Seminario Sankta Nersess en New Rochelle, Nov-Jorkio, ankaŭ trejnas armenajn pastrojn, kaj ofertas la magistriĝon pri kristanaj studoj.
Aŭstronezia lingvaro
Ekzemploj de aŭstroneziaj lingvoj kaj lingvaroj
MALAJOJ
Armena Apostola Eklezio
Du Katolikosatoj
La Armena Apostola Eklezio nuntempe havas du Seĝojn, la Katolikoso de Armenio en Eĉmiadzin, Armenio, kiu havas elstaran superecon en ĉiuj spiritaj aferoj super la Armena Katolikosato de Kilikio situanta en Antelias, Libano, kiu administras la diocezojn sub sia jurisdikcio. La du Seĝoj estas la jenaj:
Patrina Seĝo de Sankta Eĉmiadzin
La Patrina Seĝo de Sankta Eĉmiadzin estas la spirita kaj administra ĉefsidejo de la tutmonda Armena Eklezio, centro de la kredo de la armena nacio, de la Patrina Katedralo de la Armena Eklezio, kaj la Pontifika loĝejo de la Katolikoso, Supera patriarko kaj Katolikoso de Armenio. La Patrina Seĝo de Sankta Eĉmiadzin estas la heredanto de la instruoj de la apostoloj Judaso Tadeo kaj Bartolomeo.
Cala
Loĝantoj
La censita populacio en 2008 estis de 1.310 loĝantoj kaj denseco estas de 15,8 loĝ/km². Anoj estas "caleños".
Situo
Cala estas situa en la nordorienta pinto de la provinco de Onubo en la komarko aŭ distrikto Sierra de Aracena, je altitudo de 588 m; je 160 km de Onubo, provinca ĉefurbo. La montara areo de ties teritorio estas de 84 km². Ĝi limas norde kun Ekstremaduro kaj okcidente kun la provinco de Sevilo. La geografiaj koordinatoj estas 37º 58' N, 6º 19' Ok.
Armena Apostola Eklezio
Patrina Seĝo de Sankta Eĉmiadzin
Por la konservado de antikvaĵoj, ĝi havas plurajn muzeojn, bibliotekojn kaj la Patrinan Katedralon mem, ĉio el vasta riĉeco el historia vidpunkto. La Patrina Seĝo konservas multajn aĵojn kiuj apartenas al la eklezio aŭ estis valoraj donacoj.
Cala
Historio
En 1594 Cala formis parton de la Regno de Sevilo. En tiu epoko la vilaĝo enhavis 183 impostopagantojn vilaĝanojn.
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado. Rura turismo.
Armena Apostola Eklezio
Granda Domo de Kilikio
La Katolikosato de la Granda Domo de Kilikio situas en Antelias, Libano, kaj estas regiona Seĝo de la Armena Apostola Eklezio, sendependa eklezio kun jurisdikcio super kelkaj segmentoj de la armena diasporo.
La Katolikoso Aramo la 1-a estas la nuna gvidanto kaj Katolikoso de la Apostola Seĝo de Kilikio. La Seĝo havas jurisdikcion super diocezoj kaj prelatoficoj en Libano, Sirio, Kipro, Grekio, Irano, la Persa golfo, Usono, Kanado kaj Venezuelo. En Usono kaj Kanado, ekzistas ankaŭ Prelatejoj kaj Diocezoj kiuj apartenas al la Patrina Seĝo de Sankta Eĉmiadzin, tial ekzistas dueco en la reprezentado de armenaj apostolaj eklezioj en tiuj du landoj.
La honora supereco de la Katolikosato de Eĉmiadzin estis ĉiam agnoskita de la Katolikosato de Kilikio.
La dividado de la du Katolikosatoj devenis el la oftaj translokiĝoj de la eklezia sidejo pro la politika kaj geografia historio de Armenio.