cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Remco Campert
Fruaj jaroj
Remco Wouter Campert naskiĝis en Hago, filo de verkisto kaj poeto Jan Campert, aŭtoro de la poemo De achttien dooden ("la 18 mortintoj"), kaj aktorino Joekie Broedelet. Liaj gepatroj disiĝis kiam li estis trijara, igante lin foje vivi kun ĉiu el liaj gepatroj kaj foje kun liaj geavoj, laŭ situacioj kaj cirkonstancoj. Lia patro mortis en 1943 en la nazia koncentrejo Neuengamme. Remco tiam iris por vivi kun sia patrino. Ili revenis al Amsterdamo post la dua mondmilito en 1945, post pasigado de la tri antaŭaj jaroj en la urbeto Epe.
Plenkreskaj jaroj
En Amsterdamo, li komencis duagradan edukon ĉe la liceo de Amsterdamo, foje verkante artikolojn aŭ desegnante bildstriojn por la gazeto de la lernejo. Dum la jaroj pasis, li pli kaj pli malĉeestis klasojn kaj pasigis kreskantajn tempon en kinejoj, ĵazaj kluboj aŭ drinkejoj. Li finfine forlasis lernejon sen diplomiĝi. Kun la lerneja amiko Rudy Kousbroek li fondis la revuon Braak en majo 1950. Inter 1949 kaj 1952 Campert desegnis karikaturojn por la nederlanda revuo Mandrill kaj la gazeto Het Parool, kaj ankaŭ en la 1970-aj jaroj por Haagse Post. En 1979 li desegnis bildstriojn por NRC Handelsblad.
Campert geedziĝis kun Freddie Rutgers en 1949, sed ili disiĝis kvin jarojn poste. Por financi sian vivadon, Campert okupoĝis pri verkado de komercaj tekstoj aŭ varbaĵoj same kiel tradukado de eksterlandaj literaturaj verkoj. Li poste edziĝis kun aŭtoro Fritzi ten Harmsen van der Beek (filino de komika artisto Harmsen van der Beek), kun kiu li loĝis en Blaricum ĝis 1957, kiam li revenis al Amsterdamo Li divorcis de sia dua edzino kaj edziĝis al Lucia van den Berg en 1961. Ili translokiĝis al Antverpeno en 1964, sed Campert revenis al Amsterdamo du jarojn poste. Tie li konatiĝis kun artgaleria posedantino Deborah Wolf, kun kiu li vivis ĝis 1980.
Li plejparte kvietiĝis pri sia vivo en la sekvaj jaroj, tamen li iam klarigis sian situacion en 1994, en intervjuo al 'Cees van Hoore', ĵurnalisto de ĵurnalo Nieuwsblad van het Noorden: Li estis citita dirante "Mi ne sufokas min. Mi estas mia plej bona kompanio. Ĉiam, kiam mi loĝis kune kun iu, mi sentis min subakve dum tagoj finfine. Esti kune estas duoble sola kaj mi ne bezonas tion. Mi estas pli ol feliĉe edziĝinta kun mia kariero."
Fine de la 1970-aj jaroj, li verkis tre malmulte. Li klarigis al ĵurnalisto Jan Brokken de la nederlanda gazeto Haagse Post: "Mi ne povis verki dum jaroj finfine. Mi ne sentis min tiel. Mi sentis korpan repulson al ĝi. Mi pensis pri ĝi, sed mi estis paralizita de duboj."
En 1979 li rekomencis verki. Li verkis  La aktoro de Somberman  en 1985. De 1989 ĝis 1995, Campert ĉefrolis en teatroj de tuta Nederlando en teatraĵo, kiun li kreis kune kun la aŭtoro kaj eksa futbalisto Jan Mulder. Iliaj spektakloj baziĝis ambaŭ sur siaj literaturaj verkoj. 1995 ankaŭ estis la jaro kiam li legis sian plej vendatan romanon "Het leven is vurrukkulluk" en la radio.
Nederlandanoj de pli maljunaj generacioj tre probable asocias lian nomon kun CaMu, la partnereco inter Remco Campert kaj Jan Mulder, kiu verkis ĉiutagajn frontpaĝajn kolumnojn por nacia gazeto 'de Volkskrant' de 1995 ĝis 2006. Ĉi tiuj kolumnoj tradicie estis enmetitaj al libroj titolitaj  CaMu ....: Het jaaroverzicht van Remco Campert en Jan Mulder fine de ĉiu jaro.
La esperantista tradukisto István Ertl cetere tradukis poeziaĵojn de li el la nederlanda en la hungaran: la tradukaĵo aperis en marto 1996 je simpla titolo Költészet ("poezio") en la literatura revuo HolMi.
Globus-eldonejo
Eldonejo Globus (germane: Globus-Verlag), la inter 1945 kaj 1993 ekzistinta partieldonejo de la Komunista Partio de Aŭstrio (KPÖ), troviĝis en Vieno. Ekde la fino kiel memstara entrepreneco aperis kelkaj publicitaĵoj en la medio de KPÖ daŭre sub la nomo Globus.
Eldoneja historio
Post la liberiĝo de Aŭstrio el nazia jugo KPÖ, fondinta partio de la Dua respubliko kun reprezentado respektiva ene de la registaro de Karl Renner, komence gravis. Al tio statuso kun proksimeco al Sovetio, unu el kvar okupadaj potencoj en Aŭstrio, ŝuldiĝas la eblo de KPÖ povi transpreni post 1945 la modernan presejon de Ostmärkischer Zeitungsverlag. Ili en 1938 per arjigo gajnis la konstruaĵaron de Steyrermühl-Konzern. Tie do hejmiĝis la en somero 1945 oficiale fondita Globus-eldonejo eldononte kaj presonte multajn publicitaĵojn komunismajn.
Pro la finfine necesa redondevo je la iamaj posedintoj Steyrermühl la komunistoj starigis inter 1954 kaj 1956 ĉe Höchstädt-placo nr 3 en la 20-a viena urbodistrikto Brigittenau grandegan kaj modernegan presejon kaj eldonejon laŭ la planoj de Margarete Schütte-Lihotzky, Wilhelm Schütte, Fritz Weber kaj Karl Franz Eder. La distrikto estis ĝis 1955 en la sovetie kontrolita sektoro. Surloke havis sidejon sian KPÖ kun diversaj suborganizaĵoj. La taggazetoj "Volksstimme", centra organo de KPÖ, havis sian redakcion en la 4-a etaĝo.
Nuntempe oni utiligas la ejon kiel lernejon. Antaŭ ĝi, sur Höchstädt-placo, troviĝas memorigo admona kun ŝtono Marsyas de Alfred Hrdlicka, en honoro de viktimoj kaj batalantoj kontraŭ naziismo, rasismo kaj militoj. Ĝin donacis KPÖ kaj stariĝo lia estis en 1988. Krome estas tie ĉi sur ŝtona soklo reliefa busto en honoro de la longjara partiestro de KPÖ Johann Koplenig.
La eldonejo havis post 1989 la saman sorton kiel KPÖ, la vojojn al ĝenerala margeniĝo politika. Tamen sukcesis diligenta intelektularo kun intencita, kvazaŭ patrujema eldono-linio de tipaj aŭstraĵoj ĉiam denove publikigi aferojn vere interesajn, speciale dum la unuaj jaroj. Ekzemple la flego de la verkaro de la lirikisto Theodor Kramer estis merito eldoneja kaj ankaŭ sur la kampo de porinfana kaj porjunula literaturo gravaj aŭtoroj kiel Mira Lobe aŭ Karl Bruckner publikigis verkojn, almenaŭ dum kelkaj jaroj, ĉe Globus-eldonejo.
Gazetoj kaj magazinoj
Aperis ĉe Globus ekz: "Volksstimme" - taggazeto kaj centra organo de KPÖ; "Die Arbeit", de la sindikataro GLB; "Stimme der Fru" - magazino de BDFÖ, la Ligo de demokrataj virinoj de Aŭstrio; "Rote Perspektive" - monatgazeto de la komunista studenta ligo KSV; "Explosiv" - monatgazeto de KJÖ, la porjunula organizaĵo komunista; "Unsere Zeitung" - revuo por infanoj kaj adoleskantoj; "Wiener Tagebuch". Krom multaj aliaj periodaĵoj presitis inter 1958 kaj 1989 ankaŭ la germanlingva eldono de IB-Informbuletino de komunistaj kaj porlaboristaj partioj.
Globus-eldonejo estis ankaŭ longjara asociito debita de la en 1955 en GDR fondita komiksa revuo "Mosaik".
Librovendejoj
Eldonejo ĉi tiu posedis kaj tenadis dum jarcentoj kvar librovendejojn en Aŭstrio, el kiuj kvar estis en la aŭstria ĉefurbo, kaj tre en la centro de Vieno. Tie vendeblis multa klasika kaj aktuala literaturo, ankaŭ el la eldono-programoj de socialismaj landoj, multaj - pro la lingvo-sameco - el GDR memkompreneble. Ankaŭ de la fama serio Insel-Bücherei el la eldonejo lepsika Insel-eldonejo oni surmerkatigis komence de la 1980-aj jaroj kvin titolojn.
La ĝis 2005 KPÖ-proprieta librovendejo Zentralbuchhandlung estis reklamilo gravega kaj de Globus-eldonejo kaj de KPÖ, kies vendejo troviĝas tuj apud Stefano-katedralo. Internationales Buch ĉe Graben-placo (Freisingerhof/Trattnerhof) specialiĝis pri rusaj kaj bulgaraj libroj. Krome ekzistis Erste Wiener Fachbuchhandlung ĉe Wollzeile (1-a distrikto), Arbeiterbuchhandlung ĉe Laxenburger-strato (10-a distrikto) kaj Volksbuchhandlung en Graz.
Aŭtoroj kaj titoloj
Aŭstraj verkistoj: Doris Brehm, „Eine Frau zwischen Gestern und Morgen“ (1955); Franz Xaver Fleischhacker, „Schwert in des Bauern Hand“ (1953), Cattaro (1957); Frank Fischer, „Das Mädchen Italia“ (1948); Marie Frischauf, „Der graue Mann“ (1949); Kóra, „Herr Haslinger“ (1947) (Karikaturen-Haslingerwitze); „Der Kreis hat einen Anfang“, Antologio: Hans Friedmann, Anneliese Fritz-Eulau, Friedl Hofbauer, Otto Horn, Franz Kain, Rolf Rothmayer, Josef Toch, Fred Wander, Susanne Wantoch, (1953); Friedrich Lorenz, „Sieg der Verfemten“ (1952); Hermynia Zur Mühlen, „Als der Fremde kam“ (1947); Margarete Petrides, „Hedwig Zadinek“ (1947; Eva Priester, „Vom Banne der Freiheit“ (1955); Margarete Rainer, „Es gibt keinen Abschied“ (1955); Harry Sichrovsky, „Dschai Hind“ (1954); Harry Sichrovsky, „Indien trocknet seine Tränen“ (1959); Jura Soyfer, „Vom Paradies und Weltuntergang“ (1948); Susanne Wantoch, „Das Haus in der Brigittastraße“ (1955) kaj „Na Zu, die Stadt der verschlungenen Wege“ (1948).
Aŭstraj lirikaĵoj: Hugo Abel, „Es steht ein Kreuz im Niemandsland“ (1951):, Theodor Kramer, „Die untere Schenke“ (1946), „Wien 1938/Die grünen Kader“ (1946):, Eva Priester, „Aus Krieg und Nachkrieg“ (1946);
Romanoj, rakontoj, dokumentadoj el la tuta mondo: Jorge Amado, „Das Land der goldenen Früchte“ (1953); Martin Andersen Nexø, „Ditte Menschenkind“ (1949), „Der Lotterieschwede und andere Erzählungen“ (1949), „Pelle der Eroberer“ (1950), „Morton der Rote“ (1951); Louis Aragon, „Das römische Recht gilt nicht mehr“ (1947); Wassili Ashajew, „Fern von Moskau“ (1951), Béla Balázs, „Die Jugend eines Träumers“ (1948); Alexander Bek, „Die Wolokolamsker Chaussee“ (1947); Pierre Courtade, „Jimmy“ (1952); Petru Dumitriu, „Der Kanal“ (1953); Ilja Grigorjewitsch Ehrenburg, „Auf den Straßen Europas“ (1946), Howard Fast, „Straße zur Freiheit“ (1949), „Spartacus“ (1954); Julius Fučík, „Reportage unter dem Strang geschrieben“ (1947); Louis Fürnberg, „Mozartnovelle“ (1947), Maxim Gorki, Sechsbändige Werkausgabe (1947); Jiri Hanzelka/Miroslav Zikmund, „Afrika – Traum und Wirklichkeit“ (1954); Béla Illes, „Höhenfeuer“ (1948), „In den Bergen der Skypetaren“ (1948), Nikolai Semjonowitsch Jewdokimow, „Lied vom Stahl“ (1951); Hewlett Johnson, „Ein Viertel der Menschheit“ (1954); René Jouglet, „Brot und Gold“ (1955); Francesco Jovine, „Die Äcker des Herren“ (1952); Fjodor Kandyba, „Heiße Erde“ (1952):, Egon Erwin Kisch, „Abenteuer in fünf Kontinenten Reportagen aus den Jahren“ 1910 bis 1945 (1948), „Marktplatz der Sensationen“ (1948), „Entdeckungen in Mexiko“ (1947), „Asien gründlich verändert“ (1946); Alexej Koshewnikow, „Belebendes Wasser“ (1952); Lörnic Kovai, „Der Fackeltanz“ (1948), „Der Feuerkelch“ (1949); Josef Likstanow, „Der grüne Stein“ (1952); Jack Lindsay, „Der veruntreute Frühling“ (1955)l Jack London, „Die eiserne Ferse“ (1948):, Edwin L. Mayer, „Der Gringo“ (1949):, Ivan Olbracht, „Es war einmal … “ (1949); Wera Panowa, „Menschen aus Krushilicha“ (1950):, Theodor Plievier, „Stalingrad“ (1946); Konstantin Simonow, „Die russische Frage“ (1948); Ernst Sommer, „Revolte der Wehrlosen“ (1948); Roger Vailland, 325.000 Francs (1957).
Sciencoj kaj artoj: Bela Balazs, „Der Film“ (1950); Engelbert Broda, „Kräfte des Weltalls“ (1954), „Atomkraft – Furcht und Hoffnung“ (1955); Ernst Fischer, „Dichtung und Deutung“ (1953), „ Goethe, der große Humanist“ (1949), „Kunst und Menschheit“ (1950); Albert Fuchs, „Geistige Strömungen in Österreich“ (1949); Karl Marx und Friedrich Engels, „Über Kunst und Literatur“ (1948); Eva Priester, Kurze Geschichte Österreichs Band 1 (1946), Band 2 (1949; Georges Sadoul, „Das ist Chaplin, Sein Leben – Seine Filme – Seine Zeit“ (1953); Erich Schindel und Anton Rot, „Naturgeschichte der Liebe. Physiologie, Biologie und Soziologie des Geschlechtslebens“ (1953).
Tekniko kaj sciencoj: Otto Benesch, „Kleine Geschichte der Kunst in Österreich“ (1950); Robert Bleichsteiner, „Georgien – gestern und heute“ (1950); Engelbert Broda, „Die Atomenergie“ (1950); Gordon Childe, „Geschichte der Werkzeuge“ (1948), „Triebkräfte des Geschehens“ (1949); Wilhelm Domaschko, „Mathematische Formelsammlung“ (1951); M. A. Gremiazkij, „So wurde der Mensch“ (1948); G.A. Gurjew, „Was ist das Weltall?“ (1947); B.A. Keller, „Wie das Leben entstanden ist“ (1947); F. Lang – F. Weber, „Handbuch des Hochbaues“ (1952); Loibl – Schubert, „Die Bauordnung für Wien“ (1952); Alexander Niklitschek, „Autofahrschule“ (1948):, W.K. Nikolskij und N.F. Jakowlew, „Wie die Menschen sprechen lernten“ (1950); Alexander Popowski, „Auf den Spuren des Lebens“ (1946); Rolf Rothmayer, „Rakete, Sputnik, Weltraumschiff“ (1958); Erich Schmale, „Mein Motorrad und Motorroller“ (1948); Schrötter- Rudolf Müller, „Hilfsbuch für Maschinenbau und Elektrotechnik“ (1951); M.F. Subbotin, „So wurde die Erde“ (1948); Erich Trapp, „Kräfte die unsere Erde formen. Kleine Geologie und Geophysik für jedermann“ (1950); Fritz Weber, „Wie baue ich mir ein Eigenheim?“ (1954); A. Wolodin, „Die Elemente wüten“ (1947).
Sporto kaj ludoj: Franz Dusika, „Der erfolgreiche Radfahrer“ (1951); Tony Eicholzer und Hans Huber, „Modernes Boxen“ (1949); E. F. Grünfeld, „Taschenbuch der Eröffnung im Schach. Brücke zum Mittelspiel unter Verwendung der modernsten Meisterpartien“ 1. Teil (1950), 2. Teil „Offene Behandlung“ (1951); Ralph Hoke, „Handbuch der Leichtathletik“ (1951).
Virinoj kaj hejmmastrumado: Ludwig Berg, „Das Kleinkind“ (1950); Grete Ceiss, Dina Diez und Marie Frischauf, „Moderne Kosmetik für jede Frau. Was man von der Schönheitspflege wissen muß“ (1951); Delsberg, Benedikt und Fischer, „Ärzte raten der Frau“ (1950); Hugo Glaser, „Das kleine Doktorbuch“ (1950); Kreilisheim-Saxl und Kurz, „Säugling und Kleinkind“ (1951); Ida Pisko und Friedrich Epstein, „Einsiedekochbuch für Obst und Gemüse“ (1948); Charlotte Walter, „Wiener Küche“ (1955); Christa Wurdinger-Schützenhofer, „Kochbuch für heute und morgen“ (1948).
Beletraĵoj: Ludwig Anzengruber, „Der Steinklopferhannes“ (1946); Marie von Ebner-Eschenbach, „Dorf- und Schloßgeschichten“ (1946); Ernst Fischer, „Die Brücken von Breisau (1952), „Der große Verrat“ (1950), Franz Grillparzer“ (1946); Karl E. Franzos, „Aufstand von Wolowce“ (1946);, Albert Fuchs, „Moderne österreichische Dichter“ (1946):, Nikolai Gogol, „Phantastische Novellen“ (1947):, Franz Grillparzer, „Der arme Spielmann“ (1946); Johann Nepomuk Nestroy, „Höllenangst“ (1948); Alexander Puschkin, „Der Postmeister“ (1946); Alexander Rosen, „Winter“ (1946); Arthur Schnitzler, „Fräulein Else“ (1946); Karl Schönherr, „Ausgewählter Erzählungen“ (1947); Adalbert Stifter, „Bergkristall“ (1946); Anton Ĉeĥov, „Humoristische Erzählungen“ (1947); Franz Werfel, „Kämpfe der Schwachen“ (1947); Anton Wildgans, „Späte Ernte“ (1946).
Plejparton de la menciitaj libroj oni povas trovi en la arkivejo de la Alfred-Klahr-societo en Vieno. Ĝenerale el la ĉi-supra listo bone evidentiĝas ke aperis ĉe Globus-eldonejo, krom socialismaĵoj, ankaŭ multaj faklibroj interesaj por ĉiuj ajn.
(105158) 2000 OL
(105158) 2000 OL estas marsrenkonta asteroido malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Lincoln Near-Earth Asteroid Research elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Orbito
Ĝi estas en orbita resonanco 1:7 kun Venuso.
Ĝia discentra klinita orbito proksime tanĝas tiun de Marso ĉe sia suprenira nodo, ĝia marsa MOID estas nur 0,0033714 astronomia unuo, tie estas 504 400 kilometroj.
Bruno Schäfer
Otto Bruno SCHÄFER (naskiĝinta la en Lepsiko, mortinta la  en Frankfurto ĉe Majno ) estis germana skulptisto, dezajnisto kaj altlerneja instruisto.
Vivo
Bruno Schäfer frekventis inter 1901 kaj 1905 la Municipan meti-plukleriglernejon kaj la Artmetian lernejon en Frankfurto. En 1906 li gajnis la t.n. Rom-premion de la urbo Frankfurto kio permesis al li restadon en Romo inter 1906 kaj 1908. Dum la 1940-aj jaroj li instruistis kaj estris la skulptado-sekcion de la Altlernejo pri dizajno en Offenbach.
Verkoj (elekto)
En 1928/29 li kreis figurojn por la akcia kompanio "Max Roesler AG" kaj laboris por la Porcelanmanufakturo de Plaue. Pli malfrue li krome kunlaboris en la majoliko-fabriko de Karlsruhe. En la ĉefa stacidomo de Offenbach admireblas puto kreita de li. La artisto pleje ŝatis prilabori eburon.
(105141) 2000 NF11
(105141) 2000 NF11 estas tre malgranda sed neordinare hela amora asteroido malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo LINEAR elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Orbito
Ĝia estas en 10:9 kun Marso kaj 7:1 kun Jupitero.
Ĝia discentra orbito ekstere malproksime tanĝas tiun de la Tero kaj krucas tiun de Marso; ĝi do estas terrenkonta kaj marsrenkonta asteroido sed ĝia orbita klineco tenas ĝin malproksima de la Tero.
András Fekete-Győr
András Fekete-Győr [andrAŝ djOr], laŭ hungarlingve kutima nomordo Fekete-Győr András estas hungara politikisto, partiestro.
András Fekete-Győr naskiĝis la en Budapeŝto.
Biografio
András Fekete-Győr frekventis bazlernejon en Solymár, poste li maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 2008, fine li akiris juran diplomon en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 2015. Dum la studentaj jaroj li studis jaron en Universitato de Hajdelbergo helpe de stipendio kaj poste same kun stipendio en Humboldt-Universitato en Berlino. En 2015 li partoprenis en fondo de politika movado, kiu transformiĝis al partio. Li iĝis ties partiestro. En 2018 tiu partio ne akiris mandaton dum la parlamenta elekto.
Porcelanmanufakturo de Plaue
Porzellanmanufactur Plaue estis porcelano-fabriko fondita en 1817 en Plaue, Germanujo.
Historio
Famiĝis tiu ĉi turingia manufakturo danke al ĝia ekde 1849 laŭ instito de Gottfried Henklein kreo de litofanioj. Ili tiam sub formo de fenestrobildoj kaj lampoŝirmoj, hodiaŭ kiel litofaniaj lumigiloj (Lithophanie-Leuchten) fabrikatas.
En la 1930-aj jaroj dizajnadis Bruno Schäfer por tiu ĉi fabriko. Post la Turniĝo transprenis en 1995 la porcelanaĵfabriko de Tettau, elcenta filio de la firmao Seltmann el Weiden (Supra Palatinato). Ĝis nun estas produktado en la ejo de malnova fabriko en Rudolstadt-Volkstedt.
János Fejes
János Fejes [jAnoŝ fejeŝ], slovake Ján Feješ, laŭ hungarlingve kutima nomordo Fejes János estis hungaria slovaka juĝisto, inspektoro, slovaka patrioto. Lia nobela antaŭnomo estis galántai.
János Fejes naskiĝis la en Toporc (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Toporec en Slovakio, li mortis la  en Alsó Szkálnok (Hungara reĝlando, Aŭstra Imperio, nuntempa Nižný Skálnik en Slovakio).
Biografio
János Fejes frekventis la kutimajn lernejojn en pluraj urboj, poste li akiris juran diplomon en Universitato de Vieno. Lia plej grava instruisto estis en:Joseph von Sonnenfels. Hejmenveninta li estis subnotario kaj arkivisto en departemento Gömör kaj Kis-Hont. En la lernojaro de 1795 li studis en universitato en Göttingen, poste li estis juĝisto. Ekde 1803 li estis luterana inspektoro. En 1808 li fondis literaturan societon en la sekvanta jaro ankaŭ bibliotekon. Li kontribuis latine, germane, slovake, pli malofte hungare.
Georgismo
Georgismo aŭ Ĝorĝismo, ankaŭ nomata geoismo kaj ununura imposta movado (arkaika), estas ekonomia ideologio tenanta, ke dum homoj devas posedi la valoron, kiun ili produktas mem, ekonomia valoro derivita de tero (inkluzive de ĉiuj naturaj rimedoj kaj naturaj ŝancoj) devas aparteni egale al ĉiuj membroj de socio. Disvolvita el la skribaĵoj de usona ekonomikisto kaj socia reformisto Henry George, la georga paradigmo serĉas solvojn al sociaj kaj ekologiaj problemoj, bazitaj sur principoj de landaj rajtoj kaj publika financo, kiuj klopodas integri ekonomian efikecon kun socia justeco. Georgismo zorgas pri la distribuado de ekonomia rento kaŭzita de naturaj monopoloj, poluado kaj kontrolo de komunaĵoj, inkluzive de titolo de posedado de naturaj rimedoj kaj aliaj prirabitaj privilegioj (t.e. intelekta proprieto). Ĉiu natura rimedo, kiu estas ĝenerale limigita en provizo, povas generi ekonomian renton, sed la klasika kaj plej signifa ekzemplo de landa monopolo implikas ĉerpadon de komuna grunda lupago de valoraj urbaj lokoj.
La filozofia bazo de Georgismo datiĝas al pluraj fruaj pensuloj kiel John Locke, Baruch Spinoza kaj Thomas Paine, sed la koncepto de enspezo de publikaj enspezoj ĉefe de teroj kaj naturaj rimedaj privilegioj estis vaste popularigita de Henry George kaj lia unua libro, Progreso kaj malriĉeco (1879). Georgistaj ideoj estis popularaj kaj influaj dum la fino de la 19-a kaj frua 20-a jarcento. Politikaj partioj, institucioj kaj komunumoj estis fonditaj surbaze de Georgistaj principoj dum tiu tempo. Fruaj devotuloj de la ekonomia filozofio de Henry George estis ofte nomitaj Unuopaj Impostuloj pro sia politika celo enspezi publikan enspezon plejparte aŭ nur de landvalora imposto, kvankam Georgistoj apogis multoblajn formojn de rento-kapto (t.e., en:seigniorage) kiel laŭleĝaj. La esprimo Georgismo estis elpensita poste, kaj iuj preferas la esprimon geoismo kiel pli ĝenerala.
Ĉefaj dogmoj
La imposto sur tervaloroj estas, tial, la plej justa kaj egala el ĉiuj impostoj. Ĝi falas nur sur tiujn, kiuj ricevas de la socio apartan kaj valoran avantaĝon, kaj sur ili proporcie kun la avantaĝo, kiun ili ricevas. Ĝi estas la preno de la komunumo, por la uzo de la komunumo, de tiu valoro, kiu estas la kreado de la komunumo. Ĝi estas la apliko de la komuna posedaĵo al komunaj uzoj. Kiam ĉiu lupago estos prenita per impostado por la bezonoj de la komunumo, tiam la egaleco ordigita de la Naturo atingiĝos. Neniu civitano havos avantaĝon super iu ajn alia civitano krom kiel donas lia industrio, lerteco kaj inteligenteco; kaj ĉiu akiros tion, kion li juste enspezas. Tiam, sed ĝis tiam, la laboro ricevos sian plenan rekompencon, kaj la kapitalo ricevos sian naturan rendimenton.
- Henry George, Progreso kaj Malriĉeco, Libro VIII, Ĉapitro 3
Georgo kredis, ke ekzistas grava distingo inter komuna kaj kolektiva posedaĵo. [21] Kvankam egalrajtecoj al tero povus esti atingitaj per naciigado de tero kaj tiam lizado de ĝi al privataj uzantoj, Georgo preferis impostadon de neplibonigita tervaloro kaj postlasado de la kontrolo de tero plejparte en privatajn manojn. La rezonado de Georgo por lasi teron en privata kontrolo kaj malrapide transiri al tervalora imposto estis, ke ĝi ne punus ekzistantajn posedantojn, kiuj plibonigis teron kaj ankaŭ estus malpli interrompaj kaj polemikaj en lando, kie teraj titoloj jam estis donitaj.
Georgistoj observis, ke private kreita riĉeco estas societumita per la imposta sistemo (ekz. Per enspezo kaj vendimposto), dum socie kreita riĉeco en tervaloroj estas privatigita en la prezo de teraj titoloj kaj bankaj hipotekoj. Male estus la kazo se teraj lupagoj anstataŭigus impostojn sur laboron kiel la ĉefa fonto de publikaj enspezoj; socie kreita riĉeco fariĝus havebla por uzo de la komunumo, dum la fruktoj de laboro restus privataj. [22] Laŭ kartvelistoj, tervalora imposto povas esti konsiderata kiel uzanto-kotizo anstataŭ imposto, ĉar ĝi rilatas al la merkata valoro de socie kreita loka avantaĝo, la privilegio ekskludi aliajn de lokoj. Aktivaĵoj konsistantaj el varigita privilegio povas esti konsiderataj riĉaĵoj, ĉar ili havas interŝanĝan valoron, simile al taksiaj medaljonoj. [23] [malsukcesa konfirmo] Tervalora imposto, postulanta kotizojn por ekskluziva uzo de tero, kiel rimedo por akiri publikajn enspezojn ankaŭ estas progresema imposto emanta redukti ekonomian malegalecon, [13] [14] ĉar ĝi validas tute por posedo de valora tero, kiu rilatas al enspezo, [24] kaj ĝenerale ne ekzistas rimedo per kiu luigantoj povas ŝanĝi la impostan ŝarĝon al luantoj. aŭ laboristoj.
Norma ekonomia teorio sugestas, ke landvalora imposto estus ekstreme efika - male al aliaj impostoj, ĝi ne reduktas ekonomian produktivecon. [15] Milton Friedman priskribis la imposton de Henry George pri neplibonigita tervaloro kiel la "malplej malbonan imposton", ĉar male al aliaj impostoj, ĝi ne trudus troan ŝarĝon al ekonomia agado (kaŭzante nulon aŭ eĉ negativan "malpezan perdon"); tial anstataŭigo de aliaj pli distordaj impostoj kun tervalora imposto plibonigus ekonomian bonfarton. [25] Ĉar tervalora imposto povas plibonigi la uzon de tero kaj redirekti investon al produktivaj ne-lupagoserĉaj agadoj, ĝi eĉ povus havi negativan malpezan perdon, kiu pliigas produktivecon. [26] Ĉar tervalora imposto validus por eksterlandaj terspekulistoj, la Aŭstralia Fisko taksis ke tervalora imposto estis unika en havado de negativa marĝena ekscesa ŝarĝo, signifante ke ĝi pliigus longperspektivajn vivnivelojn. [27]
Terlupagoj estas ankoraŭ pli taŭga temo de impostado ol la luado de domoj. Imposto sur teraj lupagoj ne altigus la rentojn de domoj. Ĝi tute trafus la posedanton de la grundo-lupago, kiu agas ĉiam kiel monopolisto, kaj postulas la plej grandan lupagon akireblan por la uzo de lia grundo. Pli-malpli eblas akiri por ĝi laŭ la konkurantoj hazarde pli riĉaj aŭ pli malriĉaj, aŭ povas permesi kontentigi sian imagon pri aparta loko de tero kun pli aŭ malpli granda elspezo. En ĉiu lando la plej granda nombro da riĉaj konkurantoj estas en la ĉefurbo, kaj ĝuste tie troviĝas ĉiam la plej altaj terlupagoj. Ĉar la riĉeco de tiuj konkurantoj neniel plialtiĝus per imposto sur terlupagoj, ili verŝajne ne disponus pagi pli por la uzo de la grundo. Ĉu la imposto estus antaŭenigita de la loĝanto, aŭ de la posedanto de la grundo, gravegus. Ju pli la loĝanto devis pagi la imposton, des malpli li kliniĝus por pagi la teron; tiel ke la fina pago de la imposto entute falus sur la posedanton de la terlupago. Ambaŭ terlupagoj kaj la ordinara luado de tero estas speco de enspezoj, kiujn la posedanto en multaj kazoj ĝuas sen propra zorgo aŭ atento. Kvankam parto de ĉi tiuj enspezoj devas esti forprenita de li por pagi la elspezojn de la ŝtato, tial neniu malinstigo estos donita al ia industrio. La ĉiujara produkto de la tero kaj laboro de la socio, la realaj riĉaĵoj kaj enspezoj de la granda homa korpo, povus esti la sama post tia imposto kiel antaŭe. Terlupagoj kaj la ordinara luado de tero estas do eble la specoj de enspezoj, kiuj plej bone toleras, ke oni havigas al ili apartan imposton. [...] Nenio povas esti pli racia ol tio, ke fonduso, kiu ŝuldas sian ekziston al la bona registaro de la ŝtato, estu aparte impostita aŭ devas kontribui ion pli ol la plej granda parto de aliaj financoj al la subteno de tiu registaro.
- Adam Smith, La Riĉeco de Nacioj, Libro V, Ĉapitro 2
Benjamin Franklin kaj Winston Churchill faris similajn distribuajn kaj efikajn argumentojn por imposti terajn lupagojn. Ili rimarkis, ke la kostoj de impostoj kaj la avantaĝoj de publika elspezado ĉiam fine validas por kaj riĉigas, respektive, la posedantojn de grundo. Tial ili kredis, ke plej bone estus pagi publikajn kostojn kaj rekapti valoron de publikaj elspezoj aplikante publikajn akuzojn rekte al posedantoj de teraj titoloj, anstataŭ damaĝi publikan bonfarton kun impostoj taksitaj kontraŭ utilaj agadoj kiel komerco kaj laboro. [28] [ 29]
Henry George skribis, ke lia plano por alta tervalora imposto kaŭzus homojn "kontribui al la publiko, ne proporcie al tio, kion ili produktas ... sed proporcie al la valoro de naturaj [komunaj] ŝancoj, kiujn ili posedas [monopoligi] ". Li plu klarigis, ke "prenante por publika uzo tiun valoron, kiu atribuas al tero pro la kresko kaj plibonigo de la komunumo", ĝi "igus la posedon de tero malprofita al la nura posedanto kaj profita nur al la uzanto ".
Alta tervalora imposto malinstigus spekulantojn teni valorajn naturajn ŝancojn (kiel urbaj nemoveblaĵoj) neuzataj aŭ nur parte uzataj. Henry George asertis, ke ĉi tio havus multajn avantaĝojn, inkluzive la redukton aŭ eliminon de impostaj ŝarĝoj de pli malriĉaj kvartaloj kaj agrikulturaj distriktoj; la forigo de multnombraj impostoj kaj multekostaj malnoviĝintaj registaraj institucioj; la forigo de korupto, fraŭdo kaj evitado rilate al la impostado; la ebligo de vera libera komerco; la detruo de monopoloj; la altigo de salajroj al la plena valoro de laboro; la transformo de laborŝparaj inventaĵoj en benojn por ĉiuj; kaj la justa distribuado de komforto, libertempo kaj aliaj avantaĝoj, kiujn ebligas progresanta civilizo. [30] Tiamaniere reduktiĝus la vundebleco, kiun havas merkataj ekonomioj por krediti vezikojn kaj posedaĵajn maniojn. [15]
Fontoj de ekonomia lupago kaj rilataj politikaj intervenoj
Vidu ankaŭ: Pigoviana imposto kaj Separimposto
Enspezfluo rezultanta de pagoj por limigita aliro al naturaj ŝancoj aŭ por kreitaj privilegioj super geografiaj regionoj estas nomata ekonomia lupago. Georgistoj argumentas, ke ekonomia luo de grundo, juraj privilegioj kaj naturaj monopoloj devas akumuliĝi al la komunumo, anstataŭ privataj posedantoj. En ekonomio, "tero" estas ĉio, kio ekzistas en naturo sendepende de homa agado. Georgo eksplicite inkluzivis klimaton, grundon, akvovojojn, mineralajn kuŝejojn, naturajn leĝojn / naturajn fortojn, publikajn vojojn, arbarojn, oceanojn, aeron kaj sunenergion en la kategorio de tero. [31] Dum la filozofio de kartvelismo diras nenion definitivan pri specifaj politikaj intervenoj necesaj por trakti problemojn prezentitajn de diversaj fontoj de ekonomia lupago, la komuna celo inter modernaj kartvelistoj estas kapti kaj dividi (aŭ redukti) lupagon de ĉiuj fontoj de natura monopolo kaj laŭleĝa privilegio. [32] [33]
Henry George partumis la celon de modernaj kartvelistoj societumi aŭ malmunti luon de ĉiuj formoj de grunda monopolo kaj jura privilegio. Tamen Georgo emfazis ĉefe sian preferatan politikon konatan kiel tervalora imposto, kiu celis apartan formon de senvalora enspezo konata kiel terlupago. Georgo emfazis terluon ĉar bazaj lokoj estis pli valoraj ol aliaj monopoloj kaj ĉiuj bezonis lokojn por postvivi, kion li kontrastis kun la malpli signifaj tramaj kaj telegrafaj monopoloj, kiujn Georgo ankaŭ kritikis. Georgo komparis la problemon kun laboristo vojaĝanta hejmen, kiu estas laŭta maniero de serio de ŝoseaj rabistoj laŭ la vojo, ĉiu, kiu postulas malgrandan parton de la salajroj de la vojaĝanto, kaj fine ĉe la fino mem de la vojo atendas rabisto, kiu postulas ĉion, kion la vojaĝanto foriris. Georgo argumentis, ke malmulte gravas defii la serion de malgrandaj rabistoj, kiam la fina rabisto postulas ĉion, kion la komuna laboristo lasis. [34] Georgo antaŭdiris, ke kun la paso de tempo teknologiaj progresoj pliigos la oftecon kaj gravecon de malpli grandaj monopoloj, tamen li atendis, ke terlupago restos reganta. [35] Georgo eĉ antaŭdiris, ke teraj lupagoj kreskos pli rapide ol salajroj kaj enspezoj al kapitalo, antaŭdiro, ke moderna analizo montriĝis kredinda, ĉar la provizo de tero estas fiksita. [36]
Spaca lupago ankoraŭ estas la ĉefa akcento de kartvelistoj pro sia granda valoro kaj la konataj malekonomioj de misuzita tero. Tamen ekzistas aliaj lufontoj teorie analogaj al terlupago kaj estas diskutataj temoj de kartvelistoj. La jenaj estas iuj fontoj de ekonomia lupago. [37] [38] [39]
Eltireblaj resursoj (mineraloj kaj hidrokarbidoj) [40] [41]
Disigeblaj (arbaroj kaj akcioj de fiŝoj) [33] [42] [43]
Eksterteraj domajnoj (geosinkronaj orbitoj kaj aera koridora uzo) [38] [39]
Limigoj / impostoj de poluo aŭ disiĝo (interŝanĝeblaj emisiopermesoj kaj fiŝkvotoj) [32] [38] [39]
Vojo-rajto (transporto) uzata de fervojoj, servoj kaj provizantoj de interretaj servoj [44] [45] [46]
Privilegioj, kiuj malpli dependas de loko, sed kiuj ankoraŭ ekskludas aliajn de naturaj ŝancoj (patentoj) [48] [49]
Kie libera konkurenco estas neebla, kiel telegrafoj, akvo, gaso kaj transportado, Georgo skribis, "[S] multa komerco fariĝas taŭga socia funkcio, kiu devas esti kontrolita kaj administrita de kaj por la tutaj homoj koncernataj." Georgistoj estis dividitaj per ĉi tiu demando pri naturaj monopoloj kaj ofte preferis publikan posedon nur de la lupagoj de oftaj veturrajtoj, anstataŭ publikan posedon de kompanioj de kompanioj mem. [30]
Georgismo kaj media ekonomio
Poluado malpliigas la valoron de tio, kion kartvelistoj konsideras komuna. Ĉar poluado estas negativa kontribuo, preno de komunaĵoj aŭ kosto trudita al aliaj, ĝia valoro estas ekonomia lupago, eĉ kiam la poluanto ne ricevas eksplicitan enspezon. Tial, tiom kiom socio determinas poluadon kiel damaĝa, plej multaj kartvelistoj proponas limigi poluadon per impostado aŭ kvotoj, kiuj kaptas la rezultajn lupagojn por publika uzo, restarigo aŭ civitana dividendo. [32] [54] [55]
Georgismo rilatas al la lernejo pri ekologia ekonomio, ĉar ambaŭ proponas merkat-bazitajn restriktojn por poluado. [51] [56] La lernejoj estas kongruaj, ĉar ili rekomendas uzi similajn ilojn kiel parton de konservada strategio, sed ili emfazas malsamajn aspektojn. Konservado estas la centra afero de ekologio, dum ekonomia lupago estas la centra afero de geoismo. Ekologiaj ekonomiistoj povus prezigi monpunojn de poluado pli konservative por eviti esence nemalkvantigeblajn damaĝojn al la medio, dum kartvelistoj povus emfazi mediacion inter konfliktaj interesoj kaj homaj rajtoj. [33] [57] Geolibertarianismo, merkat-orientita branĉo de geoismo, emas direkti sintenon kontraŭ tio, kion ĝi perceptas kiel ŝarĝan reguligon kaj ŝatus vidi aŭkciitajn poluajn kvotojn aŭ impostojn anstataŭigi plej multajn regulojn pri komando kaj kontrolo. [58]
Ĉar ekologiistoj ĉefe zorgas pri konservado, ili emas malpli emfazi la temon juste distribui malabundajn / poluajn rentojn, dum kartvelistoj insistas, ke neenspezitaj enspezoj ne akiru tiujn, kiuj havas rajtojn pri naturaj havaĵoj kaj privilegioj pri poluado. Tiom, kiom geoistoj agnoskas la efikon de poluado aŭ dividas ekologiistajn valorojn, ili konsentos kun ekologiaj ekonomikistoj pri la bezono limigi poluon, sed geoistoj ankaŭ insistas, ke poluaj rentoj generitaj de tiuj konservadaj klopodoj ne akiras poluantojn kaj anstataŭe estas uzataj. por publikaj celoj aŭ kompensi tiujn, kiuj suferas la negativajn efikojn de poluado. Ekologiaj ekonomiistoj rekomendas similajn poluajn limigojn sed, emfazante unue konservadon, eble volonte donos al privataj poluantoj la privilegion kapti poluajn rentojn. Tiom, kiom ekologiaj ekonomiistoj dividas la geoistan vidpunkton pri socia justeco, ili rekomendus aŭkcii poluajn kvotojn anstataŭ doni ilin senpage. [51] Ĉi tiu distingo videblas en la diferenco inter baza ĉapo kaj komerco kaj la geoista variado, ĉapo kaj akcio, propono aŭkcii provizorajn poluajn permesojn, kun lupagoj irantaj al la publiko, anstataŭ doni senpagan privilegion al poluado senpage al ekzistantaj poluantoj aŭ vendi eternaj permesoj. [59] [60]
Enspezaj uzoj
La enspezoj povas permesi la redukton aŭ eliminon de impostoj, pli grandan publikan investon / elspezadon, aŭ la rektan distribuadon de financoj al civitanoj kiel pensio aŭ baza enspezo / civitana dividendo. [33] [61] [62]
Praktike la forigo de ĉiuj aliaj impostoj implicas altan tervaloran imposton, pli grandan ol iu ajn nuntempe ekzistanta terimposto. Enkonduki aŭ pliigi tervaloran imposton kaŭzus la aĉetoprezon de tero malpliiĝi. Georgo ne kredis, ke bienposedantoj devas esti kompensitaj kaj priskribis la aferon kiel analoga al kompenso por iamaj sklavposedantoj. Aliaj geoistoj malkonsentas pri la demando pri kompenso; iuj rekomendas kompletan kompenson, dum aliaj aprobas nur sufiĉan kompenson necesan por realigi kartvelajn reformojn. Iuj geoistoj rekomendas kompenson nur por neta perdo pro ŝanĝo de impostado al tera valoro; plej multaj impostpagantoj gajnus per anstataŭigo de aliaj impostoj kun imposto sur tera valoro. Historie, tiuj, kiuj pledis por impostoj pri luimposto nur sufiĉe grandaj por anstataŭigi aliajn impostojn, estis konataj kiel subtenantoj de ununura imposto limigita.
(105140) 2000 NL10
(105140) 2000 NL10 estas tre malgranda, hela atona asteroido malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Lincoln Near-Earth Asteroid Research elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Orbito
Ĝia estas en orbita resonanco 8:7 kun la Tero.
Ĝia tre discentra kaj tre klinata orbito krucas tiujn de Merkuro, Venuso, de la Tero kaj tanĝas tiun de Marso; ĝi do estas teorie merkurrenkonta, venusrenkonta, terrenkonta kaj marsrenkonta asteroido sed ĝia granda orbita klineco tenas ĝin malproksima de Venuso, de la Tero kaj de Marso. Kompense ĝi pasas tre prokime de la merkura orbito.
Journal de Trévoux
La Journal de Trévoux, formale la Mémoires pour l’histoire des sciences et des beaux-arts, recueillis par l’ordre de Son Altesse Sérénissime Monseigneur prince Souverain de Dombes, sed ofte nomita la Mémoires de Trévoux, estis influa akademia revuo kiu aperis monate en Francio inter januaro 1701 kaj decembro 1782. La revuo eldonis kritikajn reviziojn de tiutempaj libroj kaj artikoloj kun larĝa gamo de temoj, plejparte ne-fikcio. Plejparto de la aŭtoroj estis membroj de la Socio de Jesuo (jezuitoj), kvankam ili ne emfazis sian konekton kun la ordo, sed tute male. Tamen, kiam temoj tuŝis demandojn de religio, moraleco aŭ politiko, ili ne restis neŭtralaj.
Historio
La revuo estis fondita de Louis Auguste, Duko de Majno kaj reganto de la regiono Dombes, por ke ĝi diskutu tion kio okazis en la literatura mondo kaj neskueble defendis la katolikan religion. Li donis la laborpostenon redakti la revuon al jezuitoj kaj de 1702 ĝi aperis monate. Por la unuaj tridek jaroj de ties ekzisto (1701–1731), la Revuo de Trévoux estis eldonita ĉe Trévoux (tiama ĉefurbo de Dombes, nun antaŭurbo de Liono), en romkatolika Diocezo de Belley-Ars.
Jezuita teologo kaj filozofo René-Joseph Tournemine (1661–1739) estis la fondanta redaktoro. Li eldonis sian artikolon Konjektoj pri la Unio de la Animo kaj Korpo en la Revuo en 1703, subtenanta la starpunktojn de Gottfried Vilhelmo Leibniz. La revuo estis vidita kiel influita en diskutoj de politiko kaj religio pro asocio kun jezuitoj. La Memoires de Trevoux inspiris lanĉon de diversaj rivalaj revuoj, sed neniu longe daŭris. En 1733 la Duko de Majno, laca pro konstantaj plendoj, forigis lian protekton de la redaktoroj. Ili movis al Parizo, kie ili daŭris produktadon ĝis la elpelo de jezuitoj en 1762.
Inter la kontribuantaj redaktoroj estis Pierre Brumoy, François Catrou, unu el la fondantaj redaktoroj kaj unu el la plej produktemaj kontribuantoj por dek du jaroj; Noël-Étienne Sanadon, tradukisto de Horacio kaj studento de antikveco; kaj René-Joseph Tournemine, scienculo kies nobleco kaj pureco de lingvo estis laŭdita de Voltaire. La ĉefa redaktoro de 1737 al 1745 estis P. De Charlevoix, antaŭe misiisto en Kanado. Poste lian poston transprenis Guillaume-François Berthier, unu el aŭtoroj de mult-voluma Histoire de l'église Gallicane, kiu tenis la postenon ĝis 1762 kaj faris multe por disvastigado de la revuo. Jezuitoj estis elpelitaj el Francio en 1762 kaj Berthier rapide rezignis. Pluraj aliaj redaktoroj luktis teni ĝin flua, sed en 1777 ĝi havis malsupren ol 200 abonantoj. Ĝi estis renomita al Journal de Littérature, des Sciences et des Arts, kaj fine malaperis en 1782.
Filozofio
La kritiko en la revuo estis ĝenerale solida, inteligenta, neŭtrala kaj en bonkvalita stilo, skribita de edukitaj viroj kiuj evitis ekscesojn, eĉ en sia kritiko de malamikoj kiel Voltaire. La recenzoj estis belforme skribitaj kaj daŭrigis freŝan kaj ĝentilan tonon, ĝenerale evitis personajn atakojn. Berthier ĝenerale deklaris siajn opiniojn trankvile kaj klare, donanta solidan tonon al la periodaĵo. Tio plibonigis la aŭtoritaton de la revuo. La revuo ankaŭ kovris sciencajn kaj teknikajn temojn kiuj estis senrilataj al la pli radikalaj politikaj kaj sociaj konceptoj de la tempo, donanta impreson de sendependeco de registara premo. La revuo subtenis kosmopolitan vidon de kulturo kiel opozicio al mallarĝa naciista unueco. Ĝi ankaŭ prenis iluminisman vidon de scienco, inkluzivanta kredon en empiriismo.
Tamen, la revuo atakis la skribojn de filozofoj kiam ili atakis religion. La revuo troigis la malbonojn kiu rezultis el la kredoj de filozofoj, kiuj detruus publikan moralecon. La revuo prenis katolikan ortodoksecon kiel ricevitan veron, traktanta religiajn skribojn kun granda respekto. Journal faris personajn atakojn al materiistoj, kiujn ĝi konsideris pli danĝeraj ol la enciklopediistoj.
Dhagpo Kagju Ling
Dhagpo Kagju Ling estas tibetbudhisma centro el la skolo Kagju lokiĝanta en Saint-Léon-sur-Vézère, Dordogne, Francio. Ĝia nomo signifas "Ejo de transdono de instruaĵoj". Ĝi kunigas bibliotekon, universitaton, centron de spirita retiriĝo kaj monaĥan ermitejon.
Fondita en 1977 sur tereno donacita al tibetbudhistaj reprezentoj en 1974, ĝi estis destinita de la 16-a Karmapa Rangjung Rigpe Dorje por iĝi la kerno de la eŭropa kagju-a reto de la klerigado pri la Darmo.
Krom la 4 eroj supre-menciitaj, la centro nuntempe enhavas instituton pri praktikaj klerigadoj kaj konstruatan pormeditan ĝardenon.
Leonardo de Noblat
Leonard de Noblat (aŭ de Limoges; ankaŭ konata kiel Leonardo, Lienard, Linhart, Leonhard, Léonard aŭ Annard (mortis en la jaro 559 p.K.), estas sanktulo franka proksime asociita kun la urbeto kaj abatejo de Saint-Léonard-de-Noblat, en Alta Vienne, en la regiono Limoĝio de Francio.
Li konvertiĝis al kristanismo kune kun la reĝo Klodvigo la 1-a, en Kristnasko 496. Leonard fariĝis ermito en la arbaro de Limoĝio, kie li kunvenigis kelkajn partianojn. Leonard aŭ Lienard fariĝis unu el la plej adorataj sanktuloj de la malfrua mezepoko. La legendoj pri li atribuas al li miraklojn pri liberigo de malliberuloj, naskantaj virinoj kaj malsanoj de brutoj.
János Fekete (notario)
János Fekete naskiĝis la en Kápolnásnyék, li mortis la  en Székesfehérvár.
Biografio
János Fekete frekventis mezlernejojn ekde 1829 en Gyönk, Kecskemét kaj Pápa, poste en la lasta urbo li studis juron kaj teologion. Inter 1839–1841 li estis instruisto en Neszmély, poste li laboris jaron en advokata ateliero, en 1843 li advokatiĝis en Székesfehérvár. En 1848 li estis departementa prokuroro, en la sekvanta jaro ĉefnotario (oficisto de la hungara revolucio de 1848). Inter 1850-1852 li kaŝiĝis, poste li estis advokato en Sárbogárd. Iom poste (kiel fidelulo de la revolucio) li estis forigta, tial li laboris sur la bieno de sia edzino en Sárkeresztúr inter 1854-től 1861, poste li estis subnotario de la luterana eklezio, inter 1865-1871 ŝtata ĉefnotario, poste arkivisto. Li kontribuis poemojn, novelojn ekde 1836 ekzemple en Athenaeum (revuo), Vasárnapi Ujság.
(105175) 2000 OO22
(105175) 2000 OO22 estas marsrenkonta asteroido malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Lincoln Near-Earth Asteroid Research elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Orbito
Ĝi estas en orbita resonanco 7:2 kun Jupitero.
Ĝia discentra orbito ekstere malproksime tanĝas tiun de Marso. Ĝia marsa MOID estas 0,2133 astronomia unuo, tie estas 31,904 milionoj da km.
Margarete Saxl
Margarete SAXL (naskiĝis en 1889 en Vieno, mortis la 5-an de aŭgusto 1938 en Londono) estis ĉeĥa esperantistino kaj fervora Cseh-instruistino.
Vivo
Margarete Saxl estis filino de diplomato de la Danuba Monarkio. Kun la patro, kiu fariĝis fine de la 19-a jarcento ambasadoro en Berlino, ŝi venis al la germana ĉefurbo kaj estis edukita tie. Ŝi studis lingvojn kaj perfektigis siajn konojn de la franca kaj angla lingvoj en Parizo kaj Anglio.
Regante sep lingvojn, ŝi post la Unua Mondmilito instruis lingvojn laŭ la Berlitz-metodo en la komercista privatlernejo de Ernst Rösner ĉe la stacidomo Börse (borso) en Berlino
La sindona Cseh-instruistino
En 1928 ŝi lernis Esperanton kaj post partopreno en provleciono de Andreo Cseh en 1930 en Oksfordo gvidis multajn Esperanto-kursojn laŭ la Ĉe-metodo. Ed Borsboom skribis, ke ŝia kontakto kun tiu ĉi metodo „efikis kiel revelacio, kaj ŝi decidis tute fordoni sin al la Ĉe-instruado”.
Ŝia Esperanto-lernantino Margot Kermann (nask. 1906) priskribas en letero al Esperanto-Ligo Berlino en 1993 siajn memorojn pri la lerta instruistino.
Samkiel la konataj berlinaj Esperanto-geinstruistoj Julius Glück (1877-1942) kaj Margarete Glaser (1901/1902? – 1985) ankaŭ Margarete Saxl vizitis la Ĉe-grupon en Café Braun (Kafejo Braun) en Charlottenstraße proksime al la Leipziger Straße, okazintan ĉiulunde kaj gviditan de Carl Walther (1868-1945).
La tri Esperanto-geinstruistoj Saxl, Glück kaj Glaser ofte faris kursojn en eksterlando, precipe en Nederlando, Danio, Svedio kaj Norvegio. Foto montras la triopon en "Amika Rondo" la 13-an de junio 1935.
Aŭtune 1932 ŝi alvenis en Danio kaj instruis en Silkeborg, Arhuzo, Aalborg, Hobro, Hjorring, Brönderslev kaj Randers.
Unu el la lernantoj de Saxl estis la ĉeĥa Cseh-instruisto Karel Šolc (1914 -1970), partopreninto de la somera kolegio en Helsingør en Danlando.
Baze de la savita korespondaĵo inter Andreo Cseh kaj Margarete Saxl, Borsboom priskribas eventojn rilate al la restado de Cseh en Berlino en 1931. Lia rakonto pri interparolado de la Ĉe-instruistino kun la prezidanto de Germana Esperanto-Asocio Arnold Behrendt dum vespermanĝo en ties domo rivelas ambivalencan rilaton. Interparolis laŭ Borsboom virino, kiu kaŝis sian judecon kun viro, kiu admiris Hitler, sed ne ekshibicie montris tion. Motivo por la rendevuo estis la deziro de Saxl, ekkoni la kialojn de la antipatio de Behrendt kontraŭ Cseh kaj eble elmondigi ilin.
En 1937 ŝi publikigis sian verkon „Daŭriga kurso post Cseh-kurso. Gvidilo por kursgvidantoj”, karakterizita en Esperanto en perspektivo kiel verko, kiu „ebligas profundigon de la scio akirita sur pli malalta nivelo“. Aperis en 1972 la 4-a eldono kaj en 2011 bitlibra eldono.
Morto en Londono
En 1938 okazis en Londono la 30-a UK. Jam komence de la jaro, Margarete Saxl gvidis prepare al la kongreso kurson kun 80 partoprenantoj en la Londona Esperanto-Klubo kaj regule partoprenis la kunvenojn de la Londona Klubo. Harry Holmes, prezidanto de Londona Esperanto-Klubo (1933-1952), memoris, ke „estis unu el la plej kuraĝigaj spertoj, kiujn mi iam havis en Esperantujo. Neniu povus esti pli amata post nur malgranda tempo, ol estis ŝi.”
Rilate al la UK Margarete Saxl gvidis kursojn por la gevendistoj en la granda magazeno Selfridges kaj en la orfejo, de kie venis la knaba blovinstrumenta orkestro kaj la ĥoro, kiuj ludis kaj kantis dum la Muzika Vespero en Central Hall Westminster. Ŝi instruis la gekelnerojn en kelkaj tebutikoj kaj el la granda ‘Corner House’ de Lyons apud la inaŭgurejo.
La 5-an de aŭgusto dum la UK ŝi subite mortis pro korparaliziĝo.
La anglalingva gazeto The Argus raportis samtage sub la titolo INA ESPERANTISTO MORTAS EN KONGRESO LONDONO, Jaŭdo jenan: „ Margarete Saxl, 48-jaraĝa, ĉeĥino kaj ĉefinstruisto de Esperanto, kolapsis kaj mortis en Londono hodiaŭ, kiam ŝi ĉeestis la Esperanto-kongreson. Tuj antaŭ ŝi mortis, ŝi parolis Esperanton kaj diris: „Mi estas feliĉa, ke mi povis fari tiom multe por la movado." Ŝi estis honorigita dum la kongresa balo vespere.”
Verko
Margarete Saxl: Daŭriga kurso post Cseh-kurso. Gvidilo por kursgvidantoj. Dana Esperanto-Librejo Aabyhøj 1937.
Eksteraj ligiloj
Margarete Saxl ĉe Edukado.net
Foto BIldarchiv Austria
Margarete Saxl ĉe WorldCat