cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Holokaŭsto
La judoj
La juda popolo estis tutcerte la plej granda suferanto en la holokaŭsto, ĉar mortis pli-malpli 6 milionoj da ili el tuta populacio de nur 11–12 milionoj en la tuta Eŭropo. Ilia amas-murdo estis origine kaŭzita ankaŭ de jarcentoj de kontraŭjudismo tra la tuta Eŭropo, kaj en kelkaj orienteŭropaj landoj la naziistoj trovis lokanojn, kiuj pretis kunlabori en la ĉasado de judoj (dum aliaj lokanoj kelkfoje helpis ilin kaŝiĝi) ĉu pro ekonomiaj interesoj ĉu pro ideologiaj sintenoj.
Siberia arĝentmevo
Vega mevo
Ili estas similaj al Arĝentmevo sed ili estas iomete pli malhelgrizaj supre. La kapo estas tre brunstriita vintre, ĉefe malantaŭe kaj ĉekole formante kvazaŭ kolumon. La kruroj estas plej ofte brilrozkoloraj. La okulkoloro varias sed plej ofte estas malhela kun ruĝa okulringo. Malofte estas malhelaj markoj en la helflava beko.
Holokaŭsto
La judoj
Ĉe la fino de la milito restis tre malmulte da judoj en Orienta Eŭropo, ĉar tiuj, kiuj sukcesis eskapi aŭ travivi la Holokaŭston, kutime ne revenis al siaj landoj post la milito. Tiuj kiuj revenis al siaj hejmoj ofte renkontis malaman sintenon de iliaj eksaj najbaroj, vidu liston da pogromoj kiuj okazis post la Dua mondmilito. La subpremo kaj persekuto de la judoj ne ĉesis post la milito sed malintensiĝis kaj estis malpli organizita kaj dependis de administrado de shtatoj.
Siberia arĝentmevo
Vega mevo
Vega mevoj estas pli palaj sube en la nordokcidenta parto de sia reprodukta teritorio. Ili estas foje konsiderata kiel separita subspecio Larus vegae birulai (Birula mevo).
Holokaŭsto
La judoj
La eŭropaj judoj, la survivantoj kaj la rifuĝintoj, fuĝis kie ajn ili povis, sed ĉefe al Usono. Kelkaj el la judoj fuĝis al Palestino dum aŭ post la milito, kaj kontribuis al la kreado de la juda ŝtato Israelo.
Siberia arĝentmevo
Mongolia mevo
La Mongolia mevo nestas en Mongolio, najbaraj partoj de Rusio (kiel la lago Bajkalo), nordorienta Ĉinio (ekz. lago Huluno) kaj eble Suda Koreio. Ĝi migras sudorienten por vintri en suda kaj orienta Ĉinio kaj Koreio kun etaj grupoj en Japanio. En Suda Koreio ĝi vintras en internaj akvejoj pli ol la Vega mevo.
Holokaŭsto
Diktatoreco kaj subpremado (1933–1939)
Pro la nomumo de Adolf Hitler en januaro 1933 kiel Kanceliero de Germanio kaj pro la enpovigo de Naziismo, la germanaj estroj proklamis la renaskon de la Volksgemeinschaft ("popolkomunumo"). Naziisma politiko dividis la loĝantaron en du grupoj: nome Volksgenossen ("naciaj kamaradoj") kiuj apartenis al la Volksgemeinschaft, kaj la Gemeinschaftsfremde ("alikomunumanoj") kiuj ne. Malamikoj estis dividitaj en tri grupoj: la "rasaj" aŭ "sangaj" malamikoj, kiel judoj aŭ romaoj; politikaj opoziciantoj de Naziismo, kiel marksistoj,komunistoj liberaluloj, kristanoj kaj la "reakciuloj" viditaj kiel kapricaj "naciaj kamaradoj"; kaj moralaj opoziciantoj, kiel samseksemuloj, pigruloj kaj krimuloj. Tiuj lastaj du grupoj estis senditaj al koncentrejoj por "re-edukado", kun la celo de finfina absorbado en la Volksgemeinschaft. "Rasaj" malamikoj neniam apartenus al la Volksgemeinschaft; ili devus esti forigitaj el la socio.
Siberia arĝentmevo
Mongolia mevo
Dorso kaj flugiloj diversas laŭ koloro. Ili estas ofte mezgrizaj simile al la birdoj de Birula mevo sed ili povas esti multe pli malhelaj. La kapo estas ĉefe blanka la tutan jaron nur kun palaj vintraj strioj. La kruroj estas plej ofte rozkoloraj kaj la okuloj estas helaj kun ruĝaj okulringoj. La beko estas flava kun granda ruĝa makulo kaj ofte kun malhelaj markoj.
Holokaŭsto
Diktatoreco kaj subpremado (1933–1939)
Antaŭ kaj post la germanaj federaciaj parlamentaj balotoj de marto 1933, la Naziistoj intensigis sian kampanjon de perforto kontraŭ la opoziciantoj, kaj starigis koncentrejojn por eksterjuraj punado kaj enprizonado. Unu el la unuaj, tiu de Dachau, malfermiĝis la 22an de marto 1933. Dekomence la koncentrejo enhavis ĉefe komunistojn kaj socialdemokratojn. Aliaj fruaj prizonoj estis plifirmigitaj meze de 1934 en intenc-konstruitaj koncentrejoj ekster la urboj, regataj ekskluzive de SS. La koncentrejoj utilis kiel terurigilo por germanoj kiuj ne subtenis la naziisman reĝimon.
Laŭlonge de la 1930-aj jaroj, la juraj, ekonomiaj kaj sociaj rajtoj de judoj estis rapide malpliigitaj. La 1an de aprilo 1933, okazis Naziisma bojkoto de judaj negocoj. En la 7a de aprilo 1933, oni aprobis la leĝon por la restaŭrado de la profesia civilservo, kiu ekskludis judojn kaj aliajn "ne-Arjanojn" el la civila servo. Judoj estis apartigitaj el la praktiko de juraj profesioj, el la eldonado aŭ posedo de gazetoj, el aliĝo al la Asocio de Ĵurnalistoj, aŭ el posedo de bienoj. En Silezio, en marto 1933, grupo de homoj eniris en la tribunalo kaj batis judajn advokatojn; Friedländer verkis, ke en Dresdeno, judaj advokatoj kaj juĝistoj estis fortrenitaj el la juĝejoj dum la juĝoj. Judaj studentoj estis limigitaj per kvotoj el partopreno en lernejoj kaj universitatoj. Judaj negocoj estis celitaj por fermo aŭ "arjanigo", nome deviga vendo al germanoj; el proksimume 50,000 jud-posedataj negocoj en Germanio en 1933, ĉirkaŭ 7,000 estis ankoraŭ jud-posedataj en aprilo 1939. Verkoj de judaj komponistoj, aŭtoroj kaj artistoj estis ekskluditaj el publikaĵoj, ludadoj kaj ekspozicioj per publikaj amasbruligoj kaj ekspozicioj de Degenerita arto. Judaj doktoroj kaj advokatoj estis dekomisiitaj aŭ devigitaj rezigni. La Deutsches Ärzteblatt (medicina gazeto) informis la 6an de aprilo 1933: "Germanoj estas traktotaj nur de germanoj."
Germana judaro dum ekpotencigo de la nazioj estis dividita en sektoj - ortodoksaj, liberalaj, asimilitaj kaj cionismaj - unuiĝis fronte al la pli kaj pli severa subpremado kaj kun la kuraĝiĝo de la aŭtoritatoj establis komunan tegmentan organizon: la "Nacia Reprezentantaro de Germanaj Judoj", gvidita fare de rabeno Leo Baeck. La organizo provis liveri solvojn al problemoj kiuj plimalboniĝis. Ekzemplo: en la fruaj jaroj de la naziismo, judaj studentoj daŭre frekventis ĝeneralajn lernejojn, sed suferspertis antisemisman persekuton. Tial, ili iom post iom moviĝis al judaj lernejoj. En 1933, grupo de judaj artistoj establis la "Juda Kultura Asocion" en Berlino kun la aprobo de la aŭtoritatoj. Post tio, juda Simfonia Orkestro, Operejo kaj Teatro estis establitaj; Unue en Berlino, kaj poste ankaŭ en aliaj urboj.- tiuj asocioj ne longe ekzistis.
Pro la plimalbonigaj cirkonstancoj, same kiel pro la instigo de judoj elmigri ekster Germanio fare de la naziaj aŭtoritatoj, multaj el ili decidis foriri. Dum la jaroj 1933–1939, 282,000 judoj fuĝis de Germanio - Pli ol duono de la judoj de Germanio en la tempo de la nazia ekpotenciĝo, kaj ĉirkaŭ 117 000 judoj fuĝis de Aŭstrio, kiu estis aneksita al Germanio (ĉirkaŭ du trionoj de la nombro de judoj). La plej multaj el la rifuĝintoj enmigris al Usono, Sudameriko, Israelo, kaj Britio. Kun la eksplodo de Dua Mondmilito la 1-an de septembro 1939, la eblecoj por judoj por elmigri ekster la Tria Regno estis konsiderinde reduktitaj, kaj antaŭ la fino de 1941 ili estis preskaŭ tute fermitaj.
Steriliga Leĝo Aktion T4 (Aranĝo T4)
La ekonomia premo de la Granda Depresio kondukis protestantajn "bonfarajn" organizojn kaj kelkajn membrojn de la germana kuracistaro defendi devigan steriligon de "nekuraceble" mensaj kaj fizikaj handikapuloj, nome personoj kiujn la Naziistoj nomis Lebensunwertes Leben (nevivinda vivo). La 14an de julio 1933, estis aprobita la Leĝo por Evito de Heredmalsana Idaro (Gesetz zur Verhütung erbkranken Nachwuchses), nome steriliga leĝo. The New York Times informis la 21an de decembro tiun jaron: "400,000 germanoj steriligotaj". Okazis 84,525 aplikojn fare de doktoroj en la unua jaro. La tribunaloj atingis decidon en 64,499 el tiuj kazoj; 56,244 estis favore al steriligo. Ĉirkaŭkalkuloj de la nombro de nevolontaj steriligoj dum la tuto de la Tria Regno gamis el 300,000 ĝis 400,000.
Oktobre 1939 Hitler subskribis "eŭtanazion dekreton" reen-datita al la 1a de septembro 1939 kiu rajtigis Reichsleiter Philipp Bouhler, nome estro de la Hitlera Kanzelierservo, kaj Karl Brandt, nome persona kuracisto de Hitler, plenumi programon de nevolonta eŭtanazio. Post la milito tiu programo estis konata kiel Aranĝo T4 (Aktion T4), nomita laŭ la stratadreso Tiergartenstraße 4, nome adreso de la vilao en la Berlina kvartalo Tiergarten, kie variaj organizoj koncernataj havis sidejojn. T4 celis ĉefe plenkreskulojn, sed ankaŭ eŭtanazio de infanoj estis plenumita. Inter 1939 kaj 1941, 80,000 ĝis 100,000 mensmalsanaj plenkreskuloj en institucioj estis mortigitaj, same kiel 5000 infanoj kaj 1000 judoj, ankaŭ en institucioj. Estis ankaŭ intencitaj mortigejoj, en kiuj la mortoj estis ĉirkaŭkalkulitaj je 20,000, laŭ Georg Renno, deputita direktoro de la kastelo Hartheim, unu el la eŭtanaziejoj, aŭ 400,000, laŭ Frank Zeireis, komandanto de la koncentrejo Mauthausen. Ĝenerale, la nombro de mensaj kaj fizikaj handikapuloj murditaj estis ĉirkaŭ 150,000.
Kvankam ne rekte ordonitaj partopreni, psikiatroj kaj multaj psikiatraj institucioj estis inkluditaj en la planado kaj plenumado de Aktion T4. En aŭgusto 1941, post protestoj el la germanaj katolika kaj protestantaj eklezioj, Hitler teorie nuligis la programon T4, kvankam la handikapuloj plue estis mortigitaj ĝis la fino de la milito. La medicina komunumo regule ricevis korpojn por esplorado; por ekzemplo, la Universitato de Tubingeno ricevis 1077 korpojn el ekzekutoj inter 1933 kaj 1945. La germana neŭrosciencisto Julius Hallervorden ricevis 697 cerbojn el unu hospitalo inter 1940 kaj 1944: "Mi akceptis tiujn cerbojn kompreneble. De kie kaj kiel ili venis al mi ne gravis."
Nurenbergaj leĝoj, Juda elmigrado
La 15a de septembro 1935, la germana parlamento Reichstag aprobis la Leĝon de la Regna Civitaneco kaj la Leĝon por la Protekto de la Germana Sango kaj la Germana Honoro, konataj kiel la Nurenbergaj leĝoj. La unua establis, ke nur tiuj de "Germana aŭ parenca sango" povus esti civitanoj. Iu kun tri aŭ pliaj judaj geavoj estis klasita kiel judo. La dua leĝo diris: "Geedziĝoj inter judoj kaj subuloj de la ŝtato de Germanio aŭ de rilata sango estas malpermesitaj." Ankaŭ la seksaj rilatoj inter ili estis krimigitaj; judoj ne rajtis dungi germanajn virinojn sub la aĝo de 45 en siaj hejmoj. La leĝoj koncernis judojn sed same estis aplikitaj al ciganoj kaj nigruloj. Kvankam ankaŭ aliaj eŭropaj landoj —Bulgario, Kroatio, Hungario, Italio, Rumanio, Slovakio kaj Francio de Vichy— aprobis similan leĝaron, Gerlach notis, ke "Nazia Germanio adoptis pliajn kontraŭ-judajn leĝojn kaj regulojn landnivele (ĉirkaŭ 1500) ol ajna alia ŝtato."
Fine de 1934, 50,000 germanaj judoj estis forlasis Germanion, kaj fine de 1938, proksimume duono de la germana juda loĝantaro estis elmigrinta, inter kiuj la dirigento Bruno Walter, kiu foriris post oni diris al li, ke la koncertejo de la Berliner Philharmoniker estos bruligita se li dirigentos koncerton tie. Albert Einstein, kiu estis en Usono kiam Hitler enpoviĝis, neniam revenis en Germanion; lia ŝtataneco estis nuligita kaj li estis elpelita el la Kaiser Wilhelm Societo kaj el la Prusa Akademio de Sciencoj. Aliaj judaj sciencistoj, kiel Gustav Hertz, perdis siajn instruistajn postenojn kaj forlasis la landon.
Reĝlando Bono
La Reĝlando Bono (abrone: Bonoman) estis regno de la Akanaj popoloj. Ĝi ekestis 1295 (laŭ aliaj fontoj ĉirkaŭ 1400) en la regiono  Brong-Ahafo, en la hodiaŭa Ganao.
Trans Bono okazis la fruaj komercaj kontaktoj de la grandaj regnoj en suda Sahelo al la akanoj kaj la marbordaj popoloj en tiu parto de Okcidenta Afriko. Ĝi estis ligita al la transsahara komerco. La ĉefurbo de la reĝlando estis Bono-Manso. En 1723 la urbo estis konkerita de la aŝanta reĝo Opoku Ware la 1-a. Ĝi fariĝis parto de la Aŝanto-Reĝlando. Tiam multaj loĝantoj fuĝis al la najbara regiono Tekimano. En 1740 tiu regiono fariĝis ankaŭ parto de la Aŝanta reĝlando.
Holokaŭsto
Anschluss
La 12an de marto 1938, Germanio aneksigis Aŭstrion. Aŭstraj Naziistoj elrompis en vendejoj de judoj, ŝtelis el hejmoj kaj negocoj de judoj, kaj devigis judojn plenumi humiligajn agadojn kiel forlavi la stratojn aŭ purigi necesejojn. Judaj negocoj estis "Arjanigitaj", kaj la leĝaj limigoj al judoj en Germanio estis trudaplikitaj ankaŭ en Aŭstrio. En aŭgusto tiun jaron, la "Renomado-Leĝo" estis promulgita: ĉiu juda viro estis postulata aldoni la nomon "Israel" al sia nomo, kaj ĉiu virino estis postulata aldoni la nomon "Sara". Tiun monaton, Adolf Eichmann estis estrigita en la Centra Agentejo por la Juda Elmigrado en Vieno (Zentralstelle für jüdische Auswanderung in Wien) kiu klopodis ĉefe trudkapti la riĉojn de migrodezirantaj judoj. Ĉirkaŭ 100,000 aŭstriaj judoj estis forlasintaj la landon maje 1939, kiel Sigmund Freud kaj lia familio, kiuj translokiĝis al Londono, nur post esti senigita de mono kaj havaĵoj. Multaj judoj perdis la intelektajn rezultojn de sia laboro kaj ankaŭ multaj suferis malfacilaĵojn en la landoj kien ili alvenis. En Francio okazis la Konferenco de Évian en julio 1938 fare de reprezentantoj de 32 landoj, kiel klopodo helpi la pliiĝantajn rifuĝintojn el Germanio kaj Aŭstrio, sed krom establi la tre senefikan Interregistaran Komitaton por Rifuĝintoj, malmulte estis plenumita kaj plej landoj partoprenintaj ne pliigis la kvoton de rifuĝintoj kiujn ili estis supozitaj akcepti.
Kristallnacht (Kristala Nokto)
Post la okazaĵoj de la Polenaktion la naziaj aŭtoritatoj komprenis ke ilia celo, la evakuado de la Reich de judoj, ne estus atingita per laŭleĝaj rimedoj sole. La 7an de novembro 1938, Herschel Grynszpan, pola judo, pafis al la germana diplomato Ernst vom Rath en la germana ambasadejo en Parizo, reprezalie pro la forpelo de siaj gepatroj kaj fratoj el Germanio. Francio estis planinta procesi Grynszpan pro murdo, sed la germana invado en 1940 interrompis la proceson. Grynszpan estis kaptita de la germanoj, portita al Germanio kaj ekde tiam oni sciis nenion pri li. Kiam vom Rath mortis la 9an de novembro, la germana registaro uzis lian morton kiel preteksto instigi tutregna pogromon kontraŭ la judoj. La registaro plendis al sia defendo, ke la pogromo estis spontanea, sed fakte ĝi estis ordonita kaj planita de Adolf Hitler kaj Joseph Goebbels, kvankam sen klara celo, laŭ David Cesarani. La rezulto, li verkis, estis "murdo, perforto, rabado, detruo de posedaĵoj kaj teroro je senprecedenca skalo".
Konata kiel Kristallnacht (aŭ "Nokto de Rompitaj Vitroj"), la atakoj de la 9a–10a de novembro 1938 estis parte plenumitaj de la SS kaj la SA, sed ankaŭ germanaj normaluloj aliĝis al tio; en kelkaj areoj, la perforto eĉ komenciĝis antaŭ la alveno de SS aŭ SA. Ĉirkaŭ 7500 vendejoj de judoj (el 9000) estis forrabitaj kaj atakitaj, kaj ĉirkaŭ 1000 sinagogoj estis damaĝitaj, bruligitaj kaj detruitaj. Grupoj de judoj estis devigitaj de la homamaso ariĝi por rigardi la brulon de iliaj sinagogoj; en Bensheim ili estis devigitaj danci ĉirkaŭ ĝi, kaj en Laupheim surgenuiĝi antaŭ ĝi. Centoj da judoj mortis. La damaĝo estis ĉirkaŭkalkulita je 39 milionoj da Reichsmark. Cesarani verkis, ke "la etendo de la detruego ŝokis la loĝantaron kaj plifortigis la reĝimon." Ĝi ŝokis ankaŭ la ceteron de la mondo. The Times de Londono skribis la 11an de novembro 1938: "Neniu eksterlanda propagandisto pretis makuli Germanion antaŭ la mondo povu superi la rakonton de la brulado kaj batado, de nigragvardiaj atakoj kontraŭ sendefendaj kaj senkulpaj personoj, kio sengraciigis tiun landon hieraŭ. Ĉu la germanaj aŭtoritatoj estis partio de tiu eksplodo aŭ ties povoj super publika ordo kaj huligana minoritato ne estas tio kion ili fiere fanfaronas."
Inter 9a kaj 16a de novembro, 30,000 judoj estis senditaj al la koncentrejoj de Buchenwald, Dachau, kaj Sachsenhausen. Kelkaj estis liberigitaj post semajnoj; komence de 1939, 2000 restis en la koncentrejoj. La germana judaro estis konsiderita kolektive respondeca por la redono de la damaĝo; ili ankaŭ devis pagi "elaĉetan imposton" de ĉirkaŭ mil milionoj da "Reichmark". Asekuraj pagoj por la damaĝo al iliaj posedaĵoj estis konfiskitaj de la registaro. Dekreto de la 12a de novembro 1938 malpermesis ke judoj restu el ceteraj okupoj. Kristallnacht markis la finon de ajna speco de juda publika aktiveco kaj kulturo, kaj la judoj faris ĉiujn eblajn baraktojn por foriri el la lando.
Resetlado
Antaŭ la Dua Mondmilito, Germanio konsideris amasdeportadon el Eŭropo de la germana, kaj poste de la eŭropa, judaro. Ĉu la plano estas serioze konsiderata, kaj ne nur propagandilo, estas tre dubinda. Inter la areoj konsiderataj kiel ebla resetlejo estis Brita Palestino kaj, post la komenco de la milito, Franca Madagaskaro, Siberio, kaj du rezervejoj en Pollando. Palestino estis la nura loko al kiu la germana resetloplano produktis rezultojn, pere de la Haavara Interkonsento fare inter la Cionisma Federacio de Germanio kaj la germana registaro. Inter novembro 1933 kaj decembro 1939, la Interkonsento rezultis en la elmigrado de ĉirkaŭ 53,000 germanaj judoj, kiuj ricevis permeson transigi 100 milionojn da RM el siaj havaĵoj al Palestino aĉetante germanajn varojn, kontraŭ la jud-organizita kontraŭ-Naziisma bojkoto de 1933.
El Pollando
Kiam Germanio invadis Pollandon la 1an de septembro 1939, okazigante militdeklaron fare de Francio kaj Britio, ĝi akiris kontrolon de aldonaj du milionoj da judoj, poste limigitaj al ĉirkaŭ 1.7 – 1.8 milionoj en la germania pola zono kiam Sovetunio invadis Pollandon el oriento la 17an de septembro. La Germana armeo, nome la Wehrmacht, estis akompanita de sep SS Einsatzgruppen ("specialtaskaj fortoj") kaj "Einsatzkommando", nombre totale 3,000 homoj, kies rolo estis trakti kun "ĉiuj kontraŭ-germanaj elementoj en malamika lando malantaŭ la batalantaj trupoj". Plej el la komandanoj de la "Einsatzgruppen" estis profesiuloj; 15 el la 25 estroj estis doktoriĝintaj. Je la 29a de aŭgusto, du tagojn antaŭ la invado, ili jam estis havintaj liston de 30 000 personojn sendotajn al koncentrejoj. Dum la unua semajno de la invado, 200 personoj estis ekzekutitaj ĉiutage.
Laŭ letero datita el la 21a de septembro 1939 el SS-Obergruppenführer Reinhard Heydrich, estro de la Reichssicherheitshauptamt (RSHA aŭ Regna Sekurec-oficejo), instrukciis al la Einsatzgruppen pri la maniero en kiu judoj devus esti traktitaj direkte al kion li nomis la "fina celo". La provizaĵoj inkludis kvar ĉefajn gvidliniojn:
Kelkajn semajnojn post la okupo de Pollando, la Germana Civila Administracio estis organizita, kaj gvidita fare de li. Li publikigis serion de ordoj kaj regularoj, inspiritaj per la letero, kies signifo kaj sekvoj estis:
Turo Pikaso
La Turo Pikaso (Torre Picasso) estas nubskrapulo de Madrido, Hispanio, kiu troviĝas en la Placo Pablo Picasso, ene de la entreprena kaj komerca kvartalo AZCA, proksime de la Avenuo de la Kastilia en la financa koro de la hispana ĉefurbo. En sia momento, kun 45 etaĝoj kaj 157 metroj alte, ĝi estis la plej alta nubskrapulo de Madrido kaj Hispanio ĝenerale. Ĝi estis projektita de la japandevena usona arkitekto Minoru Yamasaki (kiu ankaŭ projektis la malaperitaj World Trade Center de Novjorko).
Holokaŭsto
El Pollando
Malgraŭ planoj evakui la Trian Reich el judoj kaj aliaj grupoj, la ideo ekestis ekspluati la laborforton de la okupataj aŭ kondamnitaj popoloj laŭ rasa teorio, aŭ de tiuj perceptataj kiel "malamikoj de la reĝimo" ĝis ilia kompleta fizika erozio. La antaŭmilitaj laborpunejaj koncentrejoj ankaŭ estis funkciigitaj laŭ la ideo de ekstermado per laboro (germane: Vernichtung durch Arbeit). La laboristoj estis koncentritaj en baritaj tendaroj aŭ forigitaj de ili sub kontrolo (ekzemple, en la Varsovia geto), kaj estis dungitaj en plenumado de gamo da bezonoj de la naziaj aŭtoritatoj, precipe kiel parto de la militpenado, same kiel kun la intenco pliigi la rimedojn kaj havaĵojn de la germana nacio. Punlaborpunejoj estis starigitaj en Pollando kun la eniro de la germana armeo en la okupitajn teritoriojn. La laboristoj estis ekspluatitaj por la militpenado de Nazia Germanio: ili estis dungitaj en starigo de fortikaĵoj proksime de la limo kun Sovet-Unio, pavimado de vojoj, konstruado de pontoj kaj ŝvitlaborejo kaj industriaj fabrikejoj. La laboroj estis faritaj sen iu mona kompenso, kaj estis akompanitaj per humiligo kaj korpa damaĝo, sen ĉelaborejaj sekurecaj rimedoj. La vivaj, laboraj, vivaj kaj nutraj kondiĉoj en la laborpunejoj estis ekstreme malbonaj, kaj la kaptitoj ricevis nenion krom la provizo de siaj plej bazaj bazaj bezonoj. Tiel la fortoj de la trulaboristoj estis rapide eroziitaj, kaj ili suferis de malsaneco kaj de morto je altaj procentoj.
Turo Pikaso
La hispana filmo Malfermu la okulojn (Abre los ojos) de Alejandro Amenábar etosigis la lastajn scenojn de la filmo en tiu ĉi konstruaĵo.
Holokaŭsto
Getoj, judaj konsilantaroj
Germanoj establis getojn en Pollando, en la aneksigitaj teritorioj kaj en la zono de la Ĝenerala Gubernio, por enfermi la judojn. Tiuj estis apartigitaj for el la ekstera mondo en diferencaj momentoj kaj pro diferencaj tialoj. Komence de 1941, la Varsovia geto enhavis 445 000 personojn, el kiuj 130 000 el aliloke, dum la dua plej granda, nome la Lodza geto, enhavis 160 000. Kvankam la Varsovia geto enhavis 30 procenton de la totala loĝantaro de la urbo, ĝi okupis nur 2.5 procenton de ties areo, averaĝe ĉirkaŭ po naŭ personoj por ĉambro. La amasa troloĝigo, malbonaj higienaj instalaĵoj kaj manko de manĝo mortigis milojn. Ĉirkaŭ 43 000 loĝantoj mortis en 1941.
Judenräte estis responsaj pri la ĉiutagaj getaj operacioj, kiel la distribuado de manĝaĵoj, de akvo, de hejtiloj, de sansistemo kaj de protekto, uzante malarmitan policon de la geto. La germanoj postulis el ili ankaŭ konfiski posedaĵojn, organizi trudlaboron, kaj, finfine, faciligi deportadojn al ekstermejoj. La baza strategio de la judaj konsilantaroj konsistis en la klopodo minimumigi la perdojn kunlaborante kun la germanoj, subaĉetante oficirojn, kaj peticiante pli bonajn vivkondiĉojn.
El Litovio kaj Latvio
Vidu Forbruligo de la sinagogoj de Rigo
El Rumanio
https://es.wikipedia.org/wiki/Pogromo_de_Ia%C8%99i
(11330) 1995 WZ6
(11330) 1995 WZ6 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshisada Shimizu kaj Takeŝi Urata elde Observatorio de Naĉikacura en gubernio Ŭakajama (Japanio).
Holokaŭsto
El Jugoslavio (Kroatio kaj Serbio)
kroatoj kaj bosnianoj kiuj funkciis kadre de la Ustaŝe movado starigis koncentrejojn sen helpo de la germanoj, kaj eĉ funkciigis ilin mem. Meze de aŭgusto 1941 ili starigis la laborkoncentrejon "Karafia", kaj en novembro ili starigis la Jasenovac, kiu estis koncentrejo-ekstermejo ne regata de la nazioj.
El Francio kaj la Beneluksaj landoj
En majo 1940, Germanio invadis Nederlandon, Luksemburgion, Belgion, kaj finfine Francion. Post la kapitulaco de Belgio, la lando estis regata de germana militguberniestro, Alexander von Falkenhausen, kiu aprobis kontraŭ-judajn politikojn kontraŭ 90 000 judoj, multaj el ili rifuĝintoj el Germanio aŭ Orienta Eŭropo.
Francio havis proksimume 300 000 judojn, dividitajn inter la Germani-okupaciita nordo kaj la neokupaciitaj kunlaborismaj sudaj areoj de la Viŝia Francio (nomita tiel laŭ la urbo Vichy). La okupaciitaj regionoj estis sub la kontrolo de militista guberniestro, kaj tiel, kontraŭ-judaj politikoj ne estis aplikitaj tiom rapide, kiom estis en la areoj kontrolataj de Viŝia Francio. En julio 1940, la judoj en partoj de Alzaco-Loreno, kiuj estis aneksitaj al Germanio estis elpelitaj al Viŝia Francio. La registaro de Viŝia Francio plenumis kontraŭ-judajn politikojn ankaŭ en Franca Alĝerio kaj en la du francaj protektoratoj de Tunizio kaj Maroko. Tunizio havis 85 000 judojn, kiam la germanoj kaj italoj alvenis en novembro 1942; ĉirkaŭkalkulitaj 5000 judoj suferis devigan laboron.
La falo de Francio kondukis al la Madagaskara Plano en la somero de 1940, kiam Franca Madagaskaro en Sudorienta Afriko iĝis centro de diskutoj pri la deportado de ĉiuj eŭropaj judoj tien; oni supozis, ke la akraj vivkondiĉoj estus akcelintaj la mortojn. Kelkaj polaj, francaj kaj britaj estroj estis studantaj la ideon en la 1930-aj jaroj, same kiel germanaj estroj el 1938. La oficejo de Adolf Eichmann ricevis ordonon esplori tiun eblon, sed ne estas pruvo de fakta planado ĝis post la malvenko de Francio en junio 1940. La malkapablo de Germanio venki super Britio, kio estis evidenta al la germanoj ĉirkaŭ septembro 1940, malebligis movadon de judoj transmaren, kaj la germana Ministerio de Eksteraj Aferoj forlasis la planon en februaro 1942.
El Hungario
La unuaj deportadoj de hungaraj judoj okazis en 1941 laŭ freŝa leĝo, post ekatako kontraŭ Sovetunio. Tiam la registaro transportis la judojn – kiuj ne havis ŝtatanecon – al okupaciitaj teritorioj de Sovetunio. Tie la nazioj faris trudlaborojn en la fronto.
La amasa deportado de la hungaraj judoj komenciĝis printempe, frusomere de 1944, post okupo de Hungario (19-a de marto) fare de Germanio. Inter la 15-a de majo kaj 9-a de julio, la nazioj deportis – kun fervora helpo de la hungaraj oficistoj kaj ĝendarmoj – ĉ. 437.000 judojn al Aŭŝvico. La deportadon ĉesigis la guberniestro de Hungario, Admiralo Miklós Horthy je forta premo ambaŭflanke sed finfine li subiĝis al la minaco de la Aliancanoj. En tiu deportado suferis unuavice la provincaj judoj, la ĉefurbaj judoj plie saviĝis. La unuaj vagonoj forlasis Hungarion la 28-an de aprilo, la amasa deportado okazis ekde la 15-a de majo.
Post la nazia puĉo de Ferenc Szálasi (15-a de oktobro 1944), denove komenciĝis la perforta persekuto de la judoj. La judoj devis eĉ laborservi dum la milito kaj dum la plurtagaj piedmarŝoj multaj mortis.
El Nederlando
En 1939, estis ĉirkaŭ 140,000 nederlandaj judoj loĝantaj en Nederlando, inter kiuj ĉirkaŭ 25,000 germanaj judaj rifuĝintoj kiuj abandonis Germanion en la 1930-aj jaroj (aliaj fontoj postulas, ke ĉirkaŭ 34,000 judaj rifuĝintoj eniris en Nederlando inter 1933 kaj 1940, ĉefe el Germanio kaj Aŭstrio). La Nazia okupforto metis la nombron de (rase) nederlandaj judoj en 1941 en ĉirkaŭ 154,000. En la Nazia censo, ĉirkaŭ 121,000 personoj deklaris, ke ili estas membroj de (Aŝkenaza) nederland-israela komunumo; 4,300 personoj deklaris ke ili estas membroj de (Sefarda) portugal-israela komunumo. Ĉirkaŭ 19,000 personoj informis ke ili havas du judajn geavojn (kvankam ĝenerale oni supozas, ke proporcio de tiu nombro havas fakte tri judajn geavojn, sed malakceptis aserti tiun nombron pro timo ke ili estus viditaj kiel judoj anstataŭ kiel duonjudoj fare de la Naziaj aŭtoritatoj).
Ankaŭ ne-nederlandaj judoj estis senditaj al Westerbork. Aldone, ĉirkaŭ 15,000 judoj estis senditaj al laborejoj. Deportadoj de judoj el Nederlando al Pollando kaj Germanio ekis la 15an de junio 1942 kaj finis la 13an de septembro 1944. Finfine ĉirkaŭ 101,000 judoj estis deportitaj en 98 transportoj el Westerbork al la koncentrejoj en: Auschwitz (57,800; 65 transportoj), Sobibor (34,313; 19 transportoj), Bergen-Belsen (3,724; 8 transportoj) kaj Theresienstadt (4,466; 6 transportoj), laŭ kio plej el ili estis murditaj. Aliaj 6,000 judoj estis deportitaj el aliaj lokoj (kiel Vught) en Nederlando al la koncentrejoj en: Germanio, Pollando kaj Aŭstrio (kiel Mauthausen). Nur 5,200 survivis. La nederlanda rezistado kaŝis ĉirkaŭ 25,000–30,000 judojn; finfine, ĉirkaŭkalkule 16,500 judoj sukcesis survivi la militon kaŝinte. Ĉirkaŭ 7,000 al 8,000 survivis fuĝinte al landoj kiaj Hispanio, Unuiĝinta Reĝlando, kaj Svisio, aŭ geedzinte al ne-judoj (kio savis ilin el la deportado kaj ebla morto). Samtempe, estis substanca kunlaborado kun la Nazioj fare de membroj de la nederlanda loĝantaro, kiel la Amsterdam-urba administracio, la nederlanda municipa polico, kaj la nederlandaj fervojistoj, kiuj helpis transporti kaj deporti judojn.
Deportado el la ceteraj landoj
Resume, en ĉiuj landoj okazis deportadoj, kie Germanio havis potencon aŭ grandan influon. La unusola escepto estis en Bulgario, kie oni kuraĝe respondis neon al la germana ideo. En Kroatio kaj en Slovakio en 1942 oni finfaris la deportadojn. En la satelitaj landoj sen "helpemo" de la lokaj instancoj kaj personoj la deportadoj nur parte estus faritaj.
Koncentrejoj kaj ekstermejoj
La diversaj kontraŭjudaj fiagadoj dum la 1930-aj jaroj kondukis al la starigo de koncentrejoj en Nazia Germaio, la unua inter ili estis Koncentrejo Dachau kie ekde la unuaj monatoj de la nazia reĝimo judoj estis murditaj, kaj poste en la okupaciitaj landoj dum la Dua Mondmilito, kie oni arigis judojn por disponigi amase el la tuta loĝantaro, forrabi iliajn havaĵojn, ekspluati ilian laborforton, humiligi ilin kiel popolo kaj finfine formortigi ilin. Tio estis procezo de diversa evoluo, rezultoj kaj interveno de multaj militistaj, civilaj, sansistemaj, germanaj kaj surlokaj, eĉ judaj, agantoj. Ĉiuokaze la lasta celo estas forigi el la tuta Eŭropo la judajn loĝantarojn, akuzitajn senbaze de ĉiuj tiamaj malbonoj kaj historie kongrue kun antisemitismaj sintenoj jarmilaj.
La nocio de la fina solvo de juda demando en la nuna senco aperis unuafoje ĉe Hermann Göring, en letero al Reinhard Heydrich, la 31-an de julio 1941. Post atako de Germanio al Pollando la 1-an de septembro 1939 (Operaco Fall Weiss), kaj poste la 22-an de junio 1941 al Sovetunio (Operaco Barbaroso) sub la germana okupado ektroviĝis multe da personoj juddevenaj. Decidojn pri la teknikaj detaloj estis priparolitaj dum la Wannsee-konferenco, la 20-an de januaro 1942. Kunvenis en tiu konferenco 15 altrangaj funkciuloj de Nazia Germanio en vilao borde de la lago Großer Wannsee en la sudokcidento de Berlino, por detale organizi la Holokaŭston, do la amasmurdon de la eŭropaj judoj kaj certigi pri tio la kunlaboron de ĉiuj naziaj instancoj. Gvidanto de la konferenco estis la Schutzstaffel-"ĉefgrupgvidanto" Reinhard Heydrich.
La finan solvon oni realigis antaŭ ĉio pere de speciale establitaj ekstermejoj, komencante de la masakro en Kamjanec-Podilskij, kie dum du tagoj aŭguste 1941 oni murdis 23 600 judojn. En la dua mondmilito germanaj nazioj kaj iliaj kunlaborantoj murdis laŭ diversaj taksoj pli-malpli 6 milionojn de eŭropaj judoj.
AZCA
AZCA estas la akronimo en la hispana lingvo por Kompensa Miksta Asocio de la Kvartalo A de la Komerca Zono de la Avenuo de la Ĉefgeneralo (nuntempe Avenuo de la Kastilia) de Madrido (Hispanio)
AZCA estas kvartalo de oficejoj inter la stratoj Raimundo Fernández Villaverde, Orense, General Perón kaj la Avenuo de la Kastilia kiu gastigas unu el la plej gravaj negocaj centroj kaj oficejoj de Madrido. La origina koncipiĝo kaj ĝia nomo venas de la Ĝenerala Plano pri Urba Ordigado de Madrido (nomata Plano Bigador), aprobita en 1946. La celo de tiu ĉi plano konsistis en la konstruado de granda kvartalo por oficejoj kie la fervojreto estos subtera kaj la piediranta cirkulado estos surtere, en areo kun granda fervojstacio por la eksteraj komunikadoj: Novaj Ministerioj. Tiu ĉi plano ankaŭ inkluzivis la konstruadon de pluraj kulturaĵoj kiaj operejo, biblioteko kaj bonatika ĝardeno, kiuj neniam estis konstruitaj. Kiam ĝi estis projektita, la komplekso AZCA troviĝis en la elo de urbo.
En 1954, estis kunvokata internacia konkurso por la planado kaj dizajno de la kvartalo AZCA. La venkinta projekto estis ellaborata de la arkitekto Antonio Perpiñá, kiu inspiriĝis en la usona modelo de Rockefeller Center Novjorko. Kiel konsekvenco de la konkurso, estis aprobita la plano por la konstruado de la kvartalo en 1957, sed malgraŭ ties aprobo, la projekto estis submetita al pluraj reformoj kaj la fina aprobo ne okazis ĝis 1964 de la Planiga kaj Kunordiga Komisiono de la Metropolita Areo de Madrido.
Nuntempe, en AZCA-kvartalo troviĝas kelkaj el la plej altaj, modernaj kaj simbolaj konstruaĵoj de Madrido kiaj la Turo Windsor (detruita pro incendio en 2005), la Turo de Banko Bilbao, la Turo Eŭropo, la Turo Pikaso kaj aliaj.
Holokaŭsto
Liberigo de la koncentrejoj
La koncentrejo Aŭŝvico estis liberigita fare de la Ruĝa Armeo la 27-an de januaro en 1945. Dum antaŭaj monatoj germanoj persiste forviŝis spurojn de sia genocido, interalie murdis judojn el Sonderkommando (servistoj de krematorioj kaj gaskameroj), likvidis kavaĵojn kun cindroj de homoj, bruligis dokumentojn, eksplodigis krematoriojn, eĉ - krom rabitaj de la viktimoj havaĵoj - forveturigis al Germanio teknikajn aparatojn el krematorioj kaj fornohaloj.
La tendaroj de Mauthausen-Gusen estis lastaj, kiuj estis liberigitaj dum la dua mondmilito. La 5-an de majo 1945 venis en la tendaron Mauthausen soldatoj de la 41-a esploriga taĉmento de la 11-a usona kirasita divizio. Tiuj ĉi taĉmentoj malarmigis la policanojn kaj ili forlasis la tendaron. Plimulto de anoj de SS jam forkuris el la tendaro antaŭ ties liberigo; sed proksimume tridek, kiuj restis, estis fare de la arestitoj mortbatitaj; simila nombro de mortbatitoj estis ankaŭ en Gusen II. Ĝis la 6-a de majo estis escepte de 2 tenadroj en Loiblpass liberigitaj fare de usona armeo ĉiuj restantaj subkoncentrejoj de la tendarkomplekso Mauthausen-Gusen.
Dum la Holokaŭsto
Tuj post la tiel nomata kristala nokto la vatikana Ŝtatsekretario, kardinalo Pacelli, kiu sekve fariĝu la Papo Pio la 12-a, urĝis ĉe tutmondaj espiskoparoj, por ke la judoj trovu rifuĝon kaj protekton.
La 31-an de marto 1939 kardinalo, episkopo de Munkeno, Michael von Faulhaber (kiu aparte kunlaboris kun la nazia reĝimo), kun aprobo de la Vatikano, sukcese pledis por ke la Brazila Prezidento rezervu tri mil anonimajn vizojn por «katolikoj nearjaj». La katolika asocio St. Raphael, sekreta mano de la episkoparo germana, antaŭ ol esti malkovrita kaj malfondita de la reĝimo, en 1941 ruze aranĝis elpatrujiĝon de plurmiloj da judoj (vidu Mikael Hesemann, Contro la Chiesa, Kontraŭ la eklezio).
En 1942 la papo energie protestis kontraŭ la registaro de Vichy pro «senhumanaj arestoj kaj deportadoj de judoj de la zonoj okupitaj». Pro tiu papa protesto Goebbels forkolume difinis la papon "protektanto de hebreoj".
La episkopo de Utrecht (Nederlando) reagis pro la aresto kaj deportado de judoj malgraŭ la promeso, fare de la germana armeo, ke judoj kristaniĝintaj ne estos trudizolitaj. Protesto kiu faligis sur katolikojn persekutitajn kun la mortigo ankaŭ de la filozofino Edith Stein kaj montris kiu estus la rezulto de protestoj kiuj ajn. Papo Pio la 12-a, antaŭ la kardinala kolegio, la 2-an de junio 1943, aludante al tiu fakto, kaj al aliaj similaj, komprenigis ke kiu ajn lia gesto ŝajnas provoki la plej malbonan.
La 16-an de oktobro 1943, dum la amasa arestado kaj deportado, al Germanio, de romaj judoj, diplomatoj protestis kaj en Berlino kaj ĉe la germana ambasadejo en Romo. Li ne sukcesis bloki la deportadon de 1035 judoj, sed sekrete dissendis inviton al la ekleziaj strukturoj por ke ili sekrete gastigu hebreojn. Postmilite, multaj el tiuj hebreoj publike dankis la papon kaj la rabeno de Romo Israel Zolli eĉ konvertiĝis al Kristanismo.
Estis en tiu okazo, somere de 1944, kiam la papo Pio la 12-a, kiel registrite en diversaj tiamaj dokumentoj, diris: «Laŭ jarcentoj la judaro estis maljuste traktika kaj malŝatita, tempo estas, ke hebreoj estu traktitaj kun justeco kaj humaneco… Jam Sankta Paŭlo diris ke la hebreoj estas niaj fratoj…».
Kelkaj katolikaj pastroj estas nun honoritaj per la mencio en Yad Vashem pro sia agado defendanta judojn. Por ĉiuj unu: plurfoje ili, subtenate de la Sankta seĝo, obtenis de sudamerikaj registaroj centojn kaj centojn da anonimajn vizojn, kiuj poste estis utiligitaj por fugigi judojn.
Historiistoj malkovris centojn da similaj sintenoj (oni vidu la draman vikarion Rolf Hochhuth ).
Reagoj kaj sintenoj en la eklezio post la Holokaŭsto
Papo Johano Paŭlo la 2-a dum sia vizito ĉe la Muro de lamentadoj diris: «…ni estas dolorplenaj, ho Dio, pro la konduto de tiuj, kiuj laŭire tra la historio suferigis tiujn ĉi filojn, kaj al vi pardonpetante, ni volas engaĝiĝi en vera frateco kun la popolo de la Interligo.».
La vortoj fare de Richard Williamson kaj la decido de la papo kaŭzis tutmonde multajn protestojn. La papo tuj diris, ke li ne estis informita pri tiuj opinioj de Williamson. Tamen la 27an de januaro Ĉefa Rabenaro de Israelo ŝiris la rilatojn kun Vatikano. La germana kancelierino Angela Merkel deklaras: «Laŭ mia opinio ĉi tiuj klarigoj ankoraŭ ne sufiĉas». Laŭ ŝi: «Ĉi tion oni ne lasu pasi sen sekvoj… Ĉi tio estas ne nur afero, laŭ mia opinio, por la Kristana, Katolika kaj Juda komunumoj en Germanio sed la Papo kaj la vatikana ŝtato devus nepre klarigi sendubasence, ke nei la Holokaŭston ne eblas».
La 12an de februaro la papo Benedikto la 16-a elpaŝis antaŭ la membroj de la Konferenco de prezidantoj de la plej elstaraj usonaj hebreaj organizaĵoj en la vatikana Konsistoria Salono kaj diris: «Kiel faris Vojtyla, mi pardonpetas». Li ankaŭ memorigis la vortojn de Johano Paŭlo la 2-a kaj aldonis: «La malamo kaj malŝato manifestitaj en la Ŝoaho estis krimoj kontraŭ Dio kaj kontraŭ la tuta homaro… Kompreneblas, ke kiun ajn provon nei aŭ minimumigi tiun teruran krimon oni ne toleru kaj ne akceptu… La ŝoaho estu admono kontraŭ forgeso kaj obskurigo…».
Kelkaj tagoj post tio Avner Shalev, prezidanto de Yad Vashem, komentis: «Temas pri mesaĝo ege grava por la tuta mondo.»
Eesti Päevaleht
Eesti Päevaleht estas estona ĵurnalo, kiu aperas en Talino. Ĝi havas proksimume 100 000 legantojn kaj estas la dua plej granda ĵurnalo de Estonio (la plej granda estas Postimees).
Holokaŭsto
Post la Holokaŭsto, la angoroj de la memoro
La holokaŭsto estas konsiderata nuntempe unu el la plej teruraj okazoj de intenca genocido en la historio de la homaro, kaj ĝi multe ŝokis la konscion ne nur de la eŭropanoj, kiel najbaroj de la afero, sed de la tuta mondo.
Eesti Päevaleht
Historio
Origina ĵurnalo Päewaleht estis fondita en 1905, 1940 ĝi fariĝis ŝtata ĵurnalo Noorte Hääl, en 1990 Noorte Hääl fariĝis Päevaleht kaj la nuna Eesti Päevaleht fariĝis en 1995, kiam Hommikuleht, Päevaleht ja Rahva Hääl unuiĝis. En 1996 Jaan Manitski posedis 49 %, Hans H. Luik 33 % kaj Andres Bergmann 18 % el la gazeto. En la jaro 2008 Vivarone Oü de Jaan Manitskin kaj Ekspress Group de Hans H. Luik ambaŭ posedis duonon el ĝi. Ekspress Group posedas la gazeton tute ekde la jaro 2011. La nuna ĉefredaktoro estas Urmo Soonvald.
Holokaŭsto
Post la Holokaŭsto, la angoroj de la memoro
Nuntempe ekzistas ankoraŭ kelkaj historiistoj, ekzemple la brita David Irving, kiuj provas nei la okazon de la naziisma genocido, sed ĉi tiuj tiel nomataj negaciistoj neniam povis kaŝi la historiajn faktojn. Tio, kio movas ĉi tiujn historiistojn, estas ofte antisemitismo aŭ simpatio por naziismo.
Ekzistas multaj libroj verkitaj de travivintoj de la Holokaŭsto, inkluzive de la verkaĵoj de la italo Primo Levi.
La hebrea esprimo por ĉi tiu genocido estas Ŝoaho (שואה). Ĝia biblia signifo estas proksimume "katastrofo" aŭ ‹detruo›.
Sub la influo de la angla, multaj lingvoj alprenis la nomon holokaŭsto, devenante el la helena lingvo; ĝi signifas ‹tuta elbruligo› (ὅλος ‹tuta›, καυστός ‹bruligita›) aŭ eĉ ‹brulofero› (greka verbo: ὁλοκαυτεῖν). En kelkaj lingvoj la parencaj vortoj ŝajnas eŭfemismaj, sed multlingve ĝi fariĝis senpera referenco al la naziisma amasbuĉado kaj do perdis ĉian eŭfemisman ŝajnon – la antaŭa signifo eĉ perdiĝis.
Pasturana
Pasturana estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Piemonto kaj la provinco Alessandria. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Basaluzzo, Francavilla Bisio, Novi Ligure kaj Tassarolo. Kristanisma patrono de la komunumo estas la sanktulo Marteno de Tours, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Kampara komunumo de Porvoo
Kampara komunumo de Porvoo estas eksa komunumo de Finnlando en provinco Uusimaa sur bordo de Finna golfo. Ĝi estis ligita al Porvoo en komenco de jaro 1997. 31-a de decembro 1996 la komunumo havis 22 343 loĝantojn kaj ĝia terareo estis 635,3 km².
Kalia trimetafosfato
Kalia trimetafosfato aŭ trimetafosfato de kalio estas organika kombinaĵo rezultanta el interagado de la kalia hidroksido kaj metafosfata acido. Ĝi estas senkolora aŭ blanka solidaĵo, solvebla en akvo. Kalia trimetafosfato posedas 3 kaliatomojn, 3 fosforatomojn kaj 9 oksigenatomojn. Kalia trimetafosfato uzatas en kemiaj sintezoj kaj en la preparado de metafosfataĵoj.
Blankverta emberizo
La Blankverta emberizo, Emberiza leucocephalos, Emberiza leucocephalus, aŭ Emberiza leucocephala, estas birdo de la genro de emberizoj el la ordo de paseroformaj birdoj kaj genro de la familio de Emberizedoj kiu iam estis enmetitaj en Fringedoj.
Reproduktado kaj habitato
La Blankverta emberizo reproduktiĝas en multo de moderklimata Azio, migras suden al centra Azio, norda Barato kaj suda Ĉinio vintre. Ĝi estas komuna en ĉiaj tipoj de malfermaj teroj kun iom de arbustoj aŭ arboj, inklude kultivejoj, sed havas pli grandan preferon por malferma arbaro (kutime de pino) ol la tre proksime rilata Flava emberizo. Ĝi estas rara vaganto al okcidenta Eŭropo, sed ofte vintras en nordorienta Italio kaj Toskanio.
Aspekto kaj kanto
La Blankverta emberizo estas fortika 16-17.5 cm longa birdo, kun hela dika beko de semomanĝantoj. Temas pri specio kun seksa duformismo. La masklo havas blankajn kronon kaj vangojn, kaj brunajn frunton kaj gorĝareon kiuj sekvas kiel larĝaj zonoj al nuko, blankan kolumon (nekompletan sed tre markatan en supra brusto), sube brunan striecon en brusto kaj flankoj, blankan ventron kaj tre striecan brunan dorson. La blanka krono nomigas la specion laŭ la komuna nomo kaj laŭ la latina scienca nomo kie leucocephalos estas kunmetaĵo de du radikoj el la antikva greka kiuj signifas respektive "blanka" kaj "kapo"; tamen tiu aperas foje kiel leucocephalus aŭ kiel Emberiza leucocephala. La ino estas multe pli senkolora kaj pli strieca en subaj partoj. Nereprodukta plumaro estas kiel tiu de la Flava emberizo, sed kun flava koloro anstataŭata de blanka.
La kanto kaj alvoko estas kiel tiuj de la Flava emberizo.
Aspekto de la hibridoj de Blankverta emberizo × Flava emberizo
Hibridoj inter Blankverta emberizo kaj Flava emberizo montras mikson de karakteroj. Unu el tiaj birdoj, vaganta en Suffolk, Anglio en 1982, la "Emberizo de Sizewell", estis dokumentata kaj ilustrata per fotoj en la gazeto British Birds
Oni starigis ian dubon pri maskloj kiuj ŝajnas puraj ekzempleroj de Blankverta emberizo, sed montras flavajn unuarangajn bordojn. Dekomence en Britio, tiuj estis konsiderataj kiel verŝajnaj hibridaj birdoj, kaj ne akceptitaj de la Komitato pri Raraj Britaj Birdoj. Temen el 2004, BBRC konsideris tiujn birdojn kiel akcepteblaj se konsideri la jenajn kondiĉojn:
Dieto
La natura manĝo de la Blankverta emberizo konsistas el insektoj dum idomanĝigado kaj el semoj krome. La nesto estas surgrunda. La ino demetas 4 al 6 ovojn, kiuj montras la harŝajnajn markojn karakterajn de emberizoj.
134044 Chrisshinohara
134044 Chrisshinohara estas tre malgranda, hela asteroido de la ĉefa asteroida zono en orbita resonanco 8:3 kun Jupitero.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo Catalina Sky Survey, elde la Stacio Catalina de la Observatorio Steward kaj elde la Observatorio de Monto Lemmon, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
(24531) 2001 CE21
(24531) 2001 CE21 estas troja asteroido de Jupitero malkovrita la far la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝi orbitas, kun notinda klinangulo, proksime de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero; ĝi do estas ano de la "Greka Tendaro".
Hellerbergland
Hellerbergland estas la suda parto de la Siegerland ĉe la limo inter Nordrejn-Vestfalio kaj Rejnlando-Palatinato de sia norda limo al Kalteiche en la ekstrema sudokcidento de la Rothaargebirge ĝis la suda limo al la Westerwald. Tra la regiono en okcidenta ĝis nordokcidenta direkto la rivereto Heller fluas. Oni povas dividi la naturregionon en la norda Hellerbergland, la meza Hellertal kaj la suda Hellerbergland.
Norda Hellerbergland
La norda Hellerbergland kun la sia plej alta monto Windhahn, (alteco 517 m) estas en okcidentsudokcidenta-orientnordorienta direkto ĉ. 16 km larĝa, en nordnordokcidenta-sudsudorienta direkto 5 km larĝa regiono en la sudo de la Siegerland. La orienta parto de la norda Hellerbergland situas en la distrikto Siegen-Wittgenstein, Nordrejn-Vestfalio, sia okcidenta prto en la distrikto Altenkirchen, Rejnlando-Palatinato.
Akvejoj
La malmultaj mallongaj rojoj, kiuj trafluas la internon de la Bergland deakvigas preskaŭ ekskluzive al Heller kaj Wildebach. La valoj estas profunde entranĉitaj en la pejzaĝon.
La plej gravaj rojoj estas –de oriento al okcidento:
Montoj
La du plej gravaj pintoj estas en la okcidenta, rejnland-palatinata parto situanta en Windhahn (alteco 517 m) kaj en la orienta, nordrejn-vestfalia parto situanta Pfannenberg (499 m). Konata estas ankoraŭ la 450 m alta rokformacio Druidenstein okcidente de la monto Windhahn.
Pejzaĝo
La pejzaĝo estas arbarkovrata. Nur ĉirkaŭ la vilaĝoj Herkersdorf, Offhausen (ambaŭ apartenas al Kirchen) kaj Dermbach (apartenanta al Herdorf) estas pli grandaj senarbaraj areoj.
Akvejoj
Jenaj rojoj, kiuj fontas en la masivo de Kalteiche enfluas rivermalsupren de dekstre en la rojo Heller kaj situas preskaŭ komplete en la naturregiono:
Montoj
Inter la valoj de Volkersbach (sudoriento), Heller (sudokcidento) kaj Wildebach (nordokcidento kaj nordo) situas la monto Rassberg (alteco 432 m).
Suda Hellerbergland
La okcidenta parto de la montolando situas en la distrikto Altenkirchen (Rejnlando-Palatinato), la orienta parto situas en la distrikto Kreis Siegen-Wittgenstein (Nordrejn-Vestfalio).
Akvejoj
Jenaj rojoj kaj riveroj fluas tra tiu regiono:
La rojo Heller fontas ĉe la masivo de Kalteiche, Buchheller kaj Daadenbach ĉe la bazalta altebenaĵo de la Westerwälder
Moskva Durov Teatro de Animaloj
La teatron establis la 8-an de januaro 1912 Vladimir Durov, gentopatro de la fama cirka dinastio Durov, kiu estis respektinda klaŭno, dresisto kaj verkisto. Liaj idoj ĝis nun servas en ĝi.
La bazan konstruaĵon realigis en 1894 arkitekto August Weber, poste ĝin en 1912 rekonstruis arkitekto Nikolaj Polikarpov. En 1980 estis alkonstruitaj novaj ejoj. Hodiaŭ en la teatro funkcias la Granda kaj la Malgranda scenejoj, la atrakcio "La musa fervojo", la muzeo.
Paŝtisto de Hermaso
La Paŝtisto de Hermaso (antikvgreke: Ποιμήν του Ερμά; latino: Hermae Pastor) estas prakristana teksto de la apokalipsa ĝenro kompilita en la unua duono de la 2-a jarcento. Ĝi prenas la nomon el la precipa persono de la Vizio 5-a, en kiu la Anĝelo de la Penitenco, kiu aperas al Hermaso sub paŝtistaj vestoj.
Ĝin komponas kvin vizioj, dek du “Ordonoj” kaj dek “komparoj”. Profitante de alegorioj kaj dediĉante apartan atenton al la Eklezio, la teksto instigas ke la fideluloj pentu pri siaj pekoj kiuj Ĝin damaĝis.
Aŭtoro, lingvo kaj dato de kompilado
Laŭ Origeno el Aleksandrio, la Paŝtisto estis kompilita de tiu Hermaso, kiu estas citita de Paŭlo en la letero al la Romanoj 16, 14. Tiu atribuado kuntrenis ke Origeno grande konsideru tiun verkon, kiun li abunde citis en la siaj kiel Sanktan Skribon.