cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Casablanca (filmo)
Intrigo
En la maroka urbo Kazablanko regata de la okupaciita Francio, Rick Blain estas trinkejestro, kiu pozas esti neŭtrala kaj nekoncernata dum la Dua mondmilito. Loka krimulo Ugarte, kaptote de germana polico, donas al li du validajn pasportojn, kiuj rajtigas eliri el la lando. Ilsa, eks-amatino de Rick, petas, ke Rick donu la pasportojn al ŝi kaj ŝia edzo, Viktor Lazlo, estro de ĉeĥoslovakaj rezistantoj. Rick ankoraŭ amas ŝin, kaj proponas al ŝi uzi la pasportojn por foriri kune kun li. Ŝi akceptas, sed enaviadiliĝonte Rick diras, ke la forirado de Lazlo estas pli grava ol la lia.
Premioj
Kvankam la filmo celas militan propagandon kaj enhavas historiajn erarojn, ĝi ricevis tri oskar-premiojn: plej bona filmo, plej bona reĝisorado, kaj plej bona adapto de manuskripto.
Oceanio
Historio de Aŭstralio
La historio de Aŭstralio komenciĝis kiam la homoj alvenis al la aŭstralia kontinento de la nordo antaŭ pli ol 42 000 jaroj. Tamen, ĝia skribita historio ne komenciĝis ĝis kiam esploristoj nederlandaj ĝin unue rigardis en la 17a jarcento.
Trockiismo
Priskribo de trockiistaj tezoj
Laŭ la teorio de Trockij la socialismo povas funkcii nur en monda skalo, tial necesas permanenta revolucio por forigi kapitalismon en ĉiuj landoj.
Defendo de la agoj de la frua soveta registaro
Kontraŭ multaj aliaj maldekstraj kontraŭ-stalinistaj tendencoj, trockiistoj subtenas kaj defendas la agojn de la registaro kiun gvidis Lenino kaj Trocko dum la fruaj jaroj de Sovetunio post la Oktobra Revolucio, de 1917 ĝis 1924 kiam Stalino prenis la povon en la registaro, kiun Trocko poste rigardis kiel la komencon de la Termidora Reakcio de la Rusia Revolucio. Tiel trockiistoj defendas la "Ruĝan Teroron" de la bolŝevikoj (Bolŝevikoj) dum la Rusia Enlanda Milito, kaj Trocko komandante la Ruĝan Armeon eĉ skribis libron kun la titolo Defende de terorismo (ruse V zaŝĉitu terrorizma, eldonitan angle kun titolo Terrorism and Communism) por klarigi la bolŝevikan sintenon. Poste, respondante al kritikantoj kiuj rigardis la brutalajn agojn de Trocko kaj la brutalajn agojn de Stalino kiel ekvivalentajn, Trocko en la libro Iliaj moraloj kaj la niaj (angle Their Morals and Ours) distingis inter la politikaj celoj de siaj agoj kaj la Stalinaj agoj: por la revolucio kaj kontraŭ la revolucio respektive. Tion li komparis kun la malsameco inter la du kontraŭstarantaj armeoj en la Usona Enlanda Milito: "Historio havas malsamajn mezurilojn por la krueleco de la norduloj kaj la krueleco de la suduloj en la Enlanda Milito."
Oceanio
Historio de Aŭstralio
Post la Dua Mondmilito Aŭstralio kuraĝigis enmigradon el Eŭropo. Ekde la 1970-aj jaroj kaj sekve al la abolo de la politiko pri Blanka Aŭstralio, oni helpis ankaŭ enmigradon el Azio. Kiel rezulto transformiĝis la demografio, kulturo kaj mem-bildo de Aŭstralio. La fino de la konstituciaj ligiloj inter Aŭstralio kaj UR estis plifortigita pere de la aprobo de la Australia Act 1986, finigante ajnan britian rolon en la regado de la Aŭstraliaj Ŝtatoj, kaj fermante la eblon de juraj alvokoj al la Priata Konsilantaro en Londono.
Historio de Nov-Gvineo
La insulo Nov-Gvineo estis loĝata de diversaj papuaj popoloj ekde antaŭ almenaŭ 20 000 jaroj. Nov-Gvineo formis grandan kontinuan teramason, nome Sahul, kiam ĝi estis origine koloniigita, kiu enhavis kaj Aŭstralian kaj Tasmanion kaj Nov-Gvineon. Antaŭ inter 7000 kaj 13 000 jaroj, pro la plialtiĝo de la marnivelo, tiu teramaso dividiĝis en tri partoj: Nov-Gvineo, Aŭstralio kaj Tasmanio. La granda etna kaj lingva diverseco de Papuo estas la rezulto de diversigo de ĉirkaŭ 40 000 jaroj de seninterrompa homa estado, kun nur malmultaj kontaktoj en la marbordo proksime de Aŭstralio aŭ kun aliaj insulaj popoloj.
Ekde la 16a jarcento eŭropaj maristoj kaj esploristoj venis al la insulo kaj poste koloniaj potencoj disdividis la insulon inter nederlandanoj, britoj kaj germanoj. Dum procezo de malkoloniigo la orienta duono ja sendependiĝis, dum la okcidenta restis sub okupacio kaj kontrolo de Indonezio.
Historio de Mikronezio
Inter 1952 (praktike jam ekde 1947) kaj 1986 la Federacio de Mikronezio estis parto de la Kuratora Teritorio Pacifikaj Insuloj de Usono, instalita laŭ la Konsilio de Kuratorado de la Unuiĝintaj Nacioj. Ankoraŭ nun Traktato de Libera Asociigo iugrade ligas ĝin al Usono.
Ovare
Ovare estas afrika semludo. La ludtabulo estas ortangula tabulo, en kiu oni elkavigis du vicojn enhavantajn po ses kavojn. Ĉe la tabulekstremoj estas du pliaj kavoj, iomete pli grandaj, kiuj estas tenejoj por la kaptitaj ludpecoj. 48 semoj aŭ ŝtonetoj estas uzataj kiel ludpecoj.
Movo
La komencanto elektas unu el la propraj kavoj kaj prenas ĉiujn semojn kuŝantajn tie. Poste, li-ŝi portu ilin laŭ kontraŭhorloĝa direkto 'semante' ilin unuope en ĉiun kavon trovitan sur la vojo. La kontraŭulo ludos poste sammaniere. Tiel la ludantoj alternigos siajn ludvicojn.
Oceanio
Geografio
Oceanio estis origine konceptita kiel la teroj de la Pacifika Oceano, etende el la Malaka Markolo ĝis la marbordo de Ameriko. Ĝi enhavas kvar regionojn: Polinezio, Mikronezio, Malajzio (nune nomata Malaja insularo), kaj Melanezio. Nuntempe, partoj de tri geologiaj kontinentoj estas inkluditaj en la termino "Oceanio": nome Eŭrazio, Aŭstralio, kaj Zelandio, same kiel la ne-kontinentajn vulkanajn insulojn de Filipinoj, Wallacea, kaj la malferman Pacifikon.
Ovare
Movo
Povas okazi, ke kavo enhavas 12 aŭ pli da semoj. Do ties semado ĉirkaŭiros la ludtabulon pli ol unu fojon. Tiuokaze, ludanto komencanta ekde tiu kavo ne semu en ĝin. Tio estas: eka kavo restu malplena post semado.
Oceanio
Geografio
Oceanio etendiĝas ĝis Nov-Gvineo en okcidento, Boninoj en nordokcidento, Havajoj nordoriente, Rapa Nui kaj Insulo Sala kaj Gómez oriente, kaj Makvora Insulo sude. Ne estas inkluditaj la pacifikaj insuloj Tajvano, Riukiu-insularo, kaj la Japana insularo, ĉiuj el ili sur la randoj de Azio, kaj la Aleutaj Insuloj de Nordameriko. En sia periferio, Oceanio etendiĝas ĝis 28a grado norde ĉe la Boninaj Insuloj en la norda hemisfero, kaj ĝis 55a grado sude ĉe Makvora Insulo en la suda hemisfero.
Ovare
Kaptoj
Kiam la semo laste semita dum vico falas en kontraŭulan kavon, amasigante tie 2 aŭ 3 semojn, la semanto kaptas tiujn 2 aŭ 3 semojn metante ilin en sian tenejon. Se la kavoj tuj antaŭaj aŭ malantaŭaj al la kaptejo enhavas 2 aŭ 3 semojn, ankaŭ ĉi tiujn la semanto kaptu. Tiamaniere eblas kapti ĉe sinsekvo de kavoj. Semanto haltigu sian multnombran kaptadon ĉe kavo enhavanta pli ol 3 semoj aŭ malpli ol 2. Ĉiel, memoru, ke kaptoj nur eblas ĉe malamikaj kavoj.
Oceanio
Geografio
Oceaniaj insuloj estas el kvar bazaj tipoj: kontinentaj insuloj, altaj insuloj, koralrifoj kaj elstaraj koralplatformoj. Altaj insuloj estas el vulkana origino, kaj multaj enhavas aktivajn vulkanojn. Inter tiuj estas la insuloj Bougainville, Havajoj, kaj Salomonoj.
Oceanio estas unu el ok surteraj biogeografiaj regnoj, kiu formas la gravajn ekologiajn regionojn de la planedo. Rilate al tiuj konceptoj estas "Preskaŭ Oceanio", nome tiu parto de okcidenta Insulo Melanezio, kiu estis loĝataj dum dekoj da jarmiloj, kaj "Malproksima Oceanio", kiu estis pli ĵuse setlita. Kvankam la majoritato de la Oceaniaj insuloj kuŝas en Suda Pacifiko, kelkaj el ili ne estas limigitaj al la Pacifika Oceano – nome Kanguru-Insulo kaj Aŝmora kaj Kartia Insuloj, por ekzemplo, estas en la Suda Oceano kaj Hinda Oceano, respektive, kaj la okcidenta marbordo de Tasmanio frontas al la Suda Oceano. La koralrifoj de Suda Pacifiko estas malaltaj strukturoj kiuj estis konstruitaj el bazalta lafo fluanta sub la oceana surfaco. Unu el la plej spektaklaj estas la Granda Barilrifo ĉe nordorienta Aŭstralio kun ĉenoj el rifareoj. Dua insultipo formita el koralo estas la elstaraj koralplatformoj, kiuj estas kutime iomete pli grandaj ol la malaltaj koralinsuloj. Ekzemploj estas Banaba (iam Oceana Insulo) kaj Makatea en la Tuamotua grupo de Franca Polinezio.
Regionoj
Mikronezio, kiu kuŝas norde de Ekvatoro kaj okcidente de la Internacia datlinio, inkludas la Marianojn nordokcidente, la Karolinojn centre, la Marŝalojn okcidente kaj la insulojn de Kiribati sudoriente.
Melanezio, sudokcidente, inkludas la insulon Nov-Gvineo, nome la duan plej grandan insulon de la mondo post Gronlando, konsiderante Aŭstralion kontinento, kaj pro multo la plej granda el la Pacifikaj insuloj. La aliaj ĉefaj Melaneziaj grupoj el nordo suden estas la Moluka Arkipelago, la Bismarka Arkipelago, la Salomona Arkipelago, Santakruza Arkipelago, Vanuatu, Fiĝioj kaj Nov-Kaledonio.
Polinezio, etende el Havajoj norde ĝis Nov-Zelando sude, enhavas ankaŭ la insulojn de Tuvalu, Tokelau, Samoa, Tonga kaj la Kermadekoj okcidente, krom la Kukinsuloj, la Societa Insularo kaj Aŭstralaj Insuloj centre, kaj la Markizinsuloj, Tuamotu, Mangareva, kaj Paskinsulo oriente.
Aŭstralazio siaflanke estas koncepto kiu enhavas Aŭstralion, Nov-Zelandon, la insulon Nov-Gvineo, kaj najbarajn insuloj en la Pacifika Oceano. Kun Hindio plej el Aŭstralazio kuŝas sur la Hind-Aŭstralia Plato el kiu tiu lasta okupas la sudan areon. Ĝi estas flankigita de la Hinda Oceano okcidente kaj de la Suda Oceano sude.
Geologio
La Pacifika plato, kiu formas plej el Oceanio, estas oceana tektona plato kiu kuŝas sub la Pacifika Oceano. Kun 103 milionoj da kvadrataj kilometroj, ĝi estas la plej granda tektona plato. Tiu plato enhavas interne varmajn punktojn kiuj formas ekzemple la Havajajn Insulojn. Ĝi estas preskaŭ tute oceankrusto. La plej antikva membro kiu malaperis pere de la ciklo de platotektoniko okazis komence de la Kretaceo (antaŭ 145 ĝis 137 milionoj da jaroj).
Aŭstralio, estante parto de la Hind-Aŭstralia Plato, estas la plej malalta, plej ebena, kaj plej antikva teramaso sur la Tero kaj ĝi estis havinta relative stabilan geologian historion. Geologiaj fortoj kiaj la tektona levo de montaroj aŭ kolizioj inter tektonaj platoj okazis ĉefe en la plej frua historio de Aŭstralio, kiam gi estis ankoraŭ parto de Gondvano. Aŭstralio estas situa en la mezo de tektona plato, kaj tiel nuntempe ne havas aktivan vulkanismon.
La geologio de Nov-Zelando male famas pro sia vulkana aktiveco, tertremoj kaj geotermaj areoj pro ties loko sur la limo inter la Aŭstralia kaj la Pacifika platoj. Multo de la baza rokaro de Nov-Zelando estis iam parto de la kontinentego Gondvano, kun Sudameriko, Afriko, Madagaskaro, Hindio, Antarkto kaj Aŭstralio. La rokoj kiuj nuntempe formas la kontinenton Zelandion estis inter Orienta Aŭstralio kaj Okcidenta Antarkto.
La Aŭstrali-Novzelanda kontinenta fragmento de Gondvano disiĝis el la cetero de Gondvano fine de la Kretaceo (95–90 Ma). Ĉirkaŭ 75 Ma, Zelandio estis esence separata el Aŭstralio kaj Antarkto, kvankam eble nur malprofundaj maroj separis Zelandion kaj Aŭstralion en la nordo. La Tasmana maro, kaj parto de Zelandio poste kuniĝis kun Aŭstralio por formi la Aŭstralian platon (40 Ma), kaj nova platolimo aperis inter la Aŭstralia kaj la Pacifika platoj.
Plej insuloj en Pacifiko estas altaj insuloj (nome vulkanaj insuloj), kiel Paskinsulo, Usona Samoo kaj Fiĝioj, inter aliaj, kiuj havas pintojn de ĝis 1300 m stare abrupte el la propra marbordo. La Nordokcidentaj havajaj insuloj estis formitaj proksimume antaŭ 7 ĝis 30 milionoj da jaroj, kiel ŝildovulkanoj super la samaj vulkanaj varmaj punktoj kiuj estis formintaj la Marmontoĉenon Havaj-Imperiestron norde kaj la ĉefajn Havajajn Insulojn sude. La plej alta monto de Havajoj nome Mauna Kea estas 4205 m super la marnivelo.
Flaŭro
La plej diversa lando de Oceanio kiam temas pri medio estas Aŭstralio, kun tropikaj pluvarbaroj en nordoriento, montaroj en sudoriento, sudokcidento kaj oriento, kaj seka dezerto centre. Dezertoj aŭ duon-arida tereno ofte konata kiel "outback" formas pro multo la plej grandan parton de la lando. La marbordaj supraj teroj kaj la Zono Brigalow kuŝas inter la marbordo kaj la montoj, dum interne de la divida montaro estas grandaj areoj de herbejoj. La plej norda punkto de la orienta marbodo estas la tropika pluvarbara Kabjorka Duoninsulo.
Elstaraj trajtoj de la Aŭstralia flaŭro estas adaptaĵoj al arideco kaj incendioj kiel skleromorfeco kaj serotineco. Tiuj adaptoj estas komunaj en specioj el grandaj kaj bone konataj familioj Proteacoj (Banksia), Mirtacoj (Eucalyptus – eŭkaliptoj), kaj Fabacoj (Acacia – akacioj). La flaŭro de Fiĝioj, Salomonoj, Vanuatu kaj Nov-Kaledonio estas tropikaj sekaj arbaroj, kun tropika vegetaĵaro kiu inkludas specojn kiel palmoj, Premna protrusa, Psydrax odorata, Gyrocarpus americanus kaj Derris trifoliata.
Ovare
Kaptoj
''Eka ekzempla pozicio sur la maldekstra bildo. Oni ludas ekde kavo 'E' semante 6 semojn...''
''Pozicio post movo, sur la dektra bildo. Ĉar la laste semita semo falis en kavon 'e', kio estas malamika kavo, kaj oni amasigis tie 3 semojn, seminto kaptu tiujn 3 semojn kaj ankaŭ tiujn 2 en 'f', tiujn 2 en 'd' kaj tiujn 3 en 'c'. Entute 10 semoj estas kaptitaj.''
Sube, jen la rezultato de tiu movo:
Oceanio
Flaŭro
En Havajo, unu endemia plantogenro, Brighamia, nuntempe postulas man-polenigon ĉar oni supozas, ke ĝia natura poleniginto estas formortinta. La du specioj de Brighamia – nome B. rockii kaj B. insignis – estas reprezentataj en la naturo per ĉirkaŭ nur 120 individuaj plantoj. Por certigi, ke tiuj plantoj elsendas semojn, biologoj malsupreniras 910-metrojn altajn klifojn por surbrosi polenon sur iliajn stigmojn.
Akvonivelo
Punkto „0”
Tiu punkto estas la iama plej malalta akvonivelo. La indikilo montras en skalo laŭ cm la aktualan akvonivelon. Tio estas plej ofte pozitiva, malofte negativa, kiel same mezurado de temperaturo. En Tiso oni fiksis la 0-punktojn jam en 1842.
Oceanio
Faŭno
La prav-nomita Pacifika alciono (Todiramphus sacer) troveblas en la Pacifikaj Insuloj, same kiel la invada kafra piknonoto (Pycnonotus cafer), la Polinezia sturno (Aplonis tabuensis), la Aŭstralia akcipitro (Accipiter fasciatus), la Pacifika hirundo (Hirundo tahitica) kaj la kardinala mizomelo (Myzomela cardinalis), inter aliaj. Birdoj kiuj reproduktiĝas en la Pitkarna Insularo estas la feina ŝterno (Sternula nereis), la bruna ŝterno (Anous stolidus) kaj la ruĝvosta tropikbirdo (Phaethon rubricauda). La Pitkarna kanbirdo (Acrocephalus vaughani), endemia de Pitkarno, estis aldonita al la listo de endanĝerigataj specioj en 2008.
Akvonivelo
Pleniĝo
Se la indikilo montras ĝuste 0-on, la pleniĝo estas 0%. La ĉiama plej alta akvonivelo estas 100%. Inter la du valoroj povas esti:
Oceanio
Faŭno
Indiĝena de Havajo estas la Havaja korvo (Corvus hawaiiensis), kiu estas formortinta en naturo ekde 2002. La bruna arboserpento (Boiga irregularis) estas indiĝena de nordaj kaj orientaj marbordoj de Aŭstralio, Papuo-Nov-Gvineo, Gvamo kaj Salomonoj. Indiĝenaj de Aŭstralio, Nov-Gvineo kaj proksimaj insuloj estas paradizbirdoj, mielmanĝuloj, Aŭstralaziaj arbogrimpuloj, Aŭstralazia petroiko, alcionoj, artamedoj kaj ptilonorinkedoj.
Akvonivelo
Pleniĝo
La ŝipistoj profitas tiujn statistikaĵojn. Kaze de inundoj la mezuradoj tre helpas la defendojn.
Oceanio
Faŭno
Unika trajto de la aŭstralia faŭno estas la relativa malabundo de indiĝenaj placentaj mamuloj, kaj dominado de marsupiuloj – grupo de mamuloj kiuj zorgas siajn idojn en sako, kiel la makropoj, posumoj kaj dasiuroj. La kantobirdoj de Aŭstralio, konataj ankaŭ kiel ripozbirdoj, kiel trogloditoj, la "pigogrupo", la Acanthiza, korvedoj, pardalotedoj, menuroj. Hegemoniaj birdospecioj en la lando estas la Aŭstralia pigo, la Aŭstralia korako, la strepero (Strepera graculina), la krestokolombo kaj la kukabarao. La koalo, emuo, ornitorinko kaj kanguruo estas naciaj animaloj de Aŭstralio, kaj ankaŭ la Tasmana diablo estas unu el la tre bone konataj animaloj en la lando. La goanna estas specioj de predantaj membroj de la genro de varanoj indiĝenaj de kontinenta Aŭstralio.
Akvonivelo
Aliaj indikoj
Krom la akvonivela alto kaj pleniĝo ofte mezuras ankaŭ la temperaturon kaj kaze de glacio staton de la akvo (ekzemple kovrata de glacio 20%-on aŭ la glacio estas stabile 30 cm-ojn dika).
Oceanio
Faŭno
La birdoj de Nov-Zelando evoluis en birdospecaro kiu inkludis grandan nombron de endemiaj specioj. Logike en izolan arkipelago Nov-Zelando akumulis birdodiversecon kaj kiam la kapitano James Cook alvenis en la 1770-aj jaroj li notis, ke la birdkantoj estis surdigaj. La mikso inkludas speciojn kun nekutima biologio kiel la kakapo kiu estas la nura birdo en la mondo nefluga, noktema, papaga kaj reproduktanta uzante masklarojn, sed ankaŭ multaj specioj kiuj estas similaj al la najbaraj terareoj. Kelkaj el la plej bone konataj kaj distingaj birdospecioj en Nov-Zelando estas la kivio, la keao, la takaheo, la menciita kakapo, la flavkapulo (Mohoua ochrocephala), tui kaj la nigravosta antorno (Anthornis melanura) aŭ en maoria korimako aŭ makomako. La tuataro estas notinda reptilio endemia de Nov-Zelando.
Akvonivelo
Akvonivelaj indikiloj en Hungario
Tiuj funkcias ekde la 19-a jarcento (en Buda kaj en Pozsony ekde 1823). Nun pli ol 300 funkcias en Hungario.
Oceanio
Demografio
En la suba tabelo oni montras la datumojn rilatajn al la loĝataj teritorioj de Oceanio:
Plej grandaj urboj
La plej grandaj urbaj aglomeraĵoj de Oceanio troviĝas ĉefe en Aŭstralio, la plej loĝata lando de la kontinento, kaj Novzelando estus la dua. Jen la klasigo:
Arto
La Arto de Oceanio estas markita de la multeco de insulaj teritorioj kiuj bordas la Pacifikan Oceanon, elstare la insuloj de Aŭstralio kaj Novzelando, kaj tri ĉefaj areoj de insuloj kaj insularoj: Polinezio, Melanezio kaj Mikronezio.
En Aŭstralio elstaras la rokpentraĵoj, kiuj estas ege skemecaj, alvenante ĝi la geometria simpligo. Poste okazis la etendo al la pacifika periferio kaj oni produktis grandan kulturan diversecon. La majoritato de artaj montroj estis de rita karaktero, rilataj kun dancoj kaj ceremonioj de religia tipo: en Mikronezio oni produktis prilaboritajn arkitekturajn kompleksojn kun skulptaĵoj el ŝtono kaj megalitoj; en Guamo kaj la Marianaj Insuloj elstaras la domoj konstruitaj sur kolonoj el ŝtono (latte); en Havajo oni konstruis grandajn templojn (heiau), kun skulptaĵoj el ligno de ĝis tri metroj kiuj reprezentis diojn; en Novzelando, la maorioj disvolvigis tipon de lignoĉizado kun figuroj de politikaj kaj religiaj estroj; en Paskinsulo oni konstruis la famajn unuŝtonajn kapojn (Moai) inter la jaroj 900 kaj 1600; en Melanezio elstaras la grandaj kunsidejoj aŭ «domoj de la spiritoj», dediĉitaj al ceremonioj rilataj kun la kulto al la prauloj; la maskoj estis karakteraj de Nov-Gvineo (mai), Nova Irlando (malanggan) kaj Nov-Kaledonio (apuema); la Asmatoj de Irian Jaya (Okcidenta Nov-Gvineo) konstruis memorfostojn (bisj) de 5 al 10 metroj altajn, ĉizitaj kun figuroj antropomorfaj; en la insuloj Salomonoj oni produktis statuojn el ligno (indalo) de figuroj ĉu homaj ĉu bestaj, kun inkrustaĵoj el konkoj.
Ekonomio
Aŭstralio kaj Nov-Zelando estas la nuraj tre disvolviĝintaj sendependa landoj en la regiono, kvankam la ekonomio de Aŭstralio estas pro multo la plej granda kaj plej hegemonia en la regiono kaj unu el la plej grandaj en la mondo. Nov-Kaledonio, Havajo kaj Franca Polinezio estas tre disvolviĝintaj sed ili ne estas suverenaj ŝtatoj.
Aŭstralio laŭ ĉefaj ekonomikaj parametroj okupas la 13-an lokon en la mondo. Gravegan rolon havas mina industrio kaj agrikulturo. La lando havas grandan provizon da energiaj kaj mineralaj krudaĵoj. La monunuo estas la aŭstralia dolaro; la MEP se totala estas de 384 mil milionoj $ kaj pokapa de 18.720 $. Aŭstralio estas riĉa lando; ĝi generas sian enspezon el variaj fontoj kiaj min-rilataj eksportoj, telekomunikado, bankado kaj fabrikoj. Ĝi havas merkatan ekonomion, relative altan MEP porpersona, kaj relative malalta indico de malriĉo. En terminoj de averaĝa riĉo, Aŭstralio rangis la dua en la mondo post Svisio en 2013, kvankam la indico de la landa malriĉo pliiĝis el 10.2% al 11.8%, el 2000/01 al 2013. Ĝi estis identigita de la Credit Suisse Research Institute kiel la lando kun plej alta averaĝa riĉo en la mondo kaj kun la dua plej alta averaĝa riĉo por plenkreskulo en 2013.
Nov-Zelando estas la dua ekonomio en la regiono. Brutobredado estas la tradicia ĉefa produktado de la lando. La produktado de ligno kovras 3,4 % de la MEP en 2004. La ĉefaj eksportaĵoj estas viandaĵoj kaj laktaĵoj, kivifruktoj, lignaĵoj, kaj papero. Nov-Zelando havas antaŭenigitan merkatekonomion, rangigitan la 14an en la Indico de homa disvolviĝo de 2019 kaj trian en la Indico de Ekonomia Libero de 2020. Ĝi estas riĉe enspezkonomio kun porkapa Malneta enlanda produkto (MEP) de 36,254 usonaj dolaroj. La landa valuto estas la Novzelanda dolaro, neformale konata kiel la "Kivia dolaro"; ĝi cirkulas ankaŭ en la Kuk-insuloj (vidu artikolon pri Kukinsula dolaro), Niue, Tokelau, kaj la Pitkarna Insularo.
La majoritato de homoj loĝantaj en la Pacifikaj insuloj laboras en la serva sektoro kiu inkludas turismon, edukon kaj financajn servojn. La plej grandaj eksportaj merkataj celoj de Oceanio estas Japanio, Ĉinio, Usono, Sud-Koreio kaj Eŭropa Unio. La pli malgrandaj Pacifikaj landoj dependas el komerco kun Aŭstralio, Nov-Zelando kaj Usono por eksporti varojn kaj ricevi aliajn produktojn. Aŭstralio kaj Nov-Zelando, kun aliaj landoj, estas membroj de Azia-Pacifika Ekonomia Kunlaborado (APEK).
La ĉefa produkto el Pacifiko estas kopro aŭ kokoso, sed ankaŭ ligno, bovoj, palmoleo, kakao, sukero kaj zingibro estas produktata ofte tra la tropikoj de Pacifiko. Fiŝkaptado havigas gravan sektoron por multaj el la plej malgrandan landoj en Pacifiko, kvankam multaj fiŝkaptaj areoj estas fakte ekspluatataj de aliaj grandaj landoj, ĉefe Japanio. Naturaj resursoj, kiel plumbo, zinko, nikelo kaj oro, estas minataj en Aŭstralio kaj Salomonoj.
Saint-Priest-Taurion (stacidomo)
Saint-Priest-Taurion estas franca stacidomo sur linio -, situanta en  Saint-Priest-Taurion, en departemento Haute-Vienne, regiono Nova Akvitanio.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Le Palais - Eygurande-Merlines (713000).
Fohren-Linden
Fohren-Linden estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Birkenfeld de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Margit Ladomerszky
Margit LADOMERSZKY [ladomerski], hungare Ladomerszky Margit estis hungara aktorino. Margit Ladomerszky naskiĝis la 1904 en Budapeŝto - mortis la  1979 en Budapeŝto.
Biografio
Margit Ladomerszky frekventis edukejon por aktoroj, poste ŝi komencis sian aktoran karieron en 1924 en Székesfehérvár. Baldaŭe ŝi aliĝis al diversaj teatroj, ekzemple al Nacia Teatro (Szeged), Nacia Teatro (Pécs). Ekde 1929 ŝi aktoradis en Budapeŝto, ŝi longe estis ano de Nacia Teatro (Budapeŝto). Ŝi ricevis premion en 1966.
Izooktano
Izooktano aŭ 2-Metilheptano estas saturita branĉoĉena hidrokarbonido kun 8 karbonatomoj kaj 18 hidrogenatomoj. Ĝi estas senkolora, brulema kaj senodora likvaĵo uzata kiel solvanto kaj en kemiaj sintezoj. Kiel ĉiuj hidrokarbonidoj, 2-metilheptano estas nesolvebla en akvo sed solvebla en pluraj organikaj solvantoj tiaj kiaj kloroformo, benzeno, benzino, etanolo kaj eteroj.
(14638) 1998 WQ1
(14638) 1998 WQ1 estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio),
Gizella Dömötör
Biografio
Gizella Dömötör frekventis mezlernejon en sia naskiĝurbo, poste ŝi studis en Reĝa Modela Belarta Altlernejo inter 1913-1915. Ŝia plej grava instruisto estis Lajos Deák-Ébner. En someroj de 1914, 1915 kaj 1918 ŝi lernis en Artistkolonio (Nagybánya), kie ŝi konatiĝis kun sia pli posta edzo Hugó Mund. Inter 1920 kaj 1924 ili vivis en Oradea (jam parto de Rumanio, sed somere ili pentradis en la artistkolonio, poste ili loĝis en Baia Mare. Pro la ekonomia krizo ili translokiĝis en Argentinon. En 1961 ŝi vidviniĝis, poste ŝi ne nur pentradis, sed ankaŭ ŝi laboris en biblioteko. Ŝi lastfoje pentris en 1974.
Drahotín
Drahotín (Trohatin) estas municipo en Ĉeĥio, troviĝanta en distrikto Domažlice, en regiono Plzeň. Ĝi situas 15 kilometroj nordokcidente de Domažlice kaj tri kilometroj nordokcidente de Poběžovice. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1365.
Memorindaĵoj
Sudoriente de la vilaĝo sur la norda deklivo de monteto Skalka troviĝas naturrezervejo Drahotina arbaro.
NGC 7719-1
NGC 7719-1 (aliaj indikoj — ESO 536-12, IRAS23354-2315, PGC 71961) estas galaksio en konstelacio Akvisto.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Plej longa komuna subvica problemo
La plej longa komuna subvica problemo estas la serĉo por kompetenta maniero trovi la plej longan komunan subvicon (PLKS, LCS). Ĉi tiu komputika problemo jam gajnis elstarecon danke al sia estado en la biokomputika kampo.
La eroj de subvico ne nepre devas esti sinsekvaj eroj de la fonto vico, tiel ekzemple BCDB estas subvico de ABCBDAB
Ĝi devas ne esti konfuzita kun la plej longa komuna subĉena problemo. La diferenco estas en tio ke en subĉeno la eroj nepre devas esti sinsekvaj eroj de la fonto vico, tiel ekzemple BCDB ne estas subĉeno de ABCBDAB
Malnova maniero serĉi por subvicon estis per uzo de brutforta metodo:
Estu donita vico X, difinu ĉiujn eblajn subvicojn de X, kaj kontrolu ĉu ĉiu subvico estis subvico de Y, konservante la plej longan trovitan subvicon. Ĉiu subvico de X respektivas al subaro de aro {1, 2, 3, 4, ...,k}. Tiel estas 2k subvicoj de X. Ĉi tio devus bezoni eksponentan tempon, farante ĉi tiu serĉon ege senefika por longaj vicoj, kiel fadeneroj de DNA de la homo.
Ĝenerala okazo
En ĝenerala okazo por ajna kvanto de enigaj vicoj la problemo estas NP-peza.
Estu N vicoj de longoj. Brutforta maniero estas provo de ĉiuj eblas subvicoj, kvanto de kiuj estas:
Se la kvanto de vicoj estas konstanto, la problemo estas solvebla en polinoma tempo per dinamika programado en tempo
Por specialaj okazaj de la problemo estas pli rapidaj manieroj.
PLKS ne nepre estas sola, ekzemple tiu de "ABC" kaj "ACB" estas "AB" aŭ "AC". Problemo de trovo de ĉiuj PLKS estas pli malfacila, ĉar la kvanto de PLKS povas pligrandiĝi eksponente en la plej malbona okazo eĉ por du enigaj vicoj.
Kvar ŝtupoj al problemo, polinoma tempa redakcio
1. Analizu PLKS-propraĵojn
Multaj komputilaj sciencistoj estas skribintaj paperojn pri PLKS-propraĵojn, inkluzivantajn unu kie PLKS havas optimalan substruktura propraĵo.
La optimala substrukturo de PLKS-Teoremo estas
Lasu ke X = < x1,...,xm > kaj Y = < y1,...,yn > estu vicoj, kaj lasu Z = < z1,...,zk > estu iuj ajn PLKS de X kaj Y.
2. Verku rikuran solvon
Komputilo-sciencistoj estas konsentintaj sur la formulo:
La rekursia formulo baziĝas sur la optimala substruktura teoremo en parto 1. Ĝi engaĝas fundamentantan rikurecon por la optimala valoro. c[i, j] estas la longo de la PLKS en vicoj Xi kaj Yj. La unua parto de la formulo diras ke se ĉu unu el la vicoj havas longon 0, tiam povas esti neniu pozitiva subvico de nula vico. La aliaj du partoj rompas la PLKS-on aparte en pli malgrandan subproblemon ĝis kiam oni atingas la nulan vicon.
3. Komputu la PLKS-on
PLKS-Delto(X,Y) m <- longo[X]; n <- longo[Y]; por i <- 1 al m, fari c[i,0] <-0; por j <- 0 al n, fari c[0,j] <-0; b <- c; por i <- 1 al m, fari { por j <- 1 al n fari { se (xi = yj) { c[mi,j] <- c[i-1,j-1]+1; b[mi,j] <- "SUPRO-MALDEKSTRO"; }   alie se (c[i-1,j] >= c[i,j-1]) { c[mi,j] <- c[i-1,j]; b[mi,j] <- "SUPRO"; }   alie { c[mi,j] <- c[i,j-1]; b[mi,j] <- "MALDEKSTRO"; }  }  }  redoni c kaj b
4. Konstrui la PLKS-on
Startante de la pozicio (m, n), oni sekvas la direkton de la sagoj, ĝis oni atingos la finon de la PLKS, signifitan per !. La valoroj en c-tabelo respektivaj al la pozicioj "SUPRO-MALDEKSTRO" en la b-tabelo devus esti eroj de PLKS. La PLKS estas konstruita en dorsflanko ordo uzante ĉi tiun metodon. La konstruada paŝo prenas tempon O(m + n) por plenumiĝi, pro tia ĝi rulas en lineara tempo.
Moderna PLKS-serĉo-metodoj estas liverintaj algoritmoj kiuj estas tranĉintaj suben la eksponentan funkcian tempon al polinoma tempo. La PLKS daŭras esti ekzamenata per komputilo-sciencistoj, provantaj trovi eĉ pli rapidan tempon, eble tiun en logaritmo-lineara tempo.
Trovi la liston de redaktoj (Diff algoritmo)
Jena algoritmo donos la liston de redaktoj bezonataj por fari Y egala al X (la algoritmo de diff):
Notacio: [n,m] estas PLKS komponanto je X[n] kaj Y[n]
Premisoj: La PLKS kiel fundamenti per findLCS estas lokita sur stako movanta de la suba-dekstra angulo kaj sekvanta la direkto-sagojn por formi la LCS.
malnovElem < [-1,-1] dum stako estas ne malplena elem < elstakigu datumon de stako // diff ne postulas LCS-komponantojn, // sed adicii al listo ĉi tie laŭvole por i=malnovElem[n] al elem[n] adiciu "forviŝi X(mi) de listo de redaktoj" por i=malnovElem[m] al elem[m] adiciu "enigi Y(i) al listo de redaktoj"
Notu: Diff(1) traktos ĉiun "breĉon" inter PLKS-komponantoj kiel "peco"
Arthur et la Vengeance de Maltazard (filmo)
Arthur et la Vengeance de Maltazard (Arturo kaj la venĝo de Maltazard) estas franca filmo de Luc Besson, aperinta la en Francio. Temas pri daŭrigo de la filmo Arthur et les Minimoys.
DVD kaj blu-radia disko de la filmo aperis la.
Temo
Arthur estas tre ekscitita: hodiaŭ finiĝas la deka ciklo de Luno, kaj li finfine povos aliri la mondon de Minimojoj por renkonti Sélénia-n, princinon de la reĝlando kaj sian koramikinon. Tamen lia patro decidas mallongigi la feri-periodon, kio devigas lin forlasi la domon de sia avino, pli frue ol antaŭplanite. Je la horo de foriro, araneo enmanigas al li mesaĝon, gravuritan sur riz-grajno. Temas pri helpopeta mesaĝo sendita de Minimojoj. Arthur forfuĝas por helpi ilin.
Carl Wolff (bankisto)
Carl Wolff [karl volf], laŭ hungarlingve kutima nomordo Wolff Károly estis saksa transilvania hungaria, pli poste rumania ĵurnalisto, bankisto, parlamenta deputito.
Carl Wolff naskiĝis la en Schäßburg (Transilvanio, Aŭstra Imperio, li mortis la  en Sibiu (Rumanio).
Biografio
Carl Wolff akiris juran diplomon en Universitato de Vieno, sed li studis ankaŭ en Reĝa Universitato de Pest, Universitato de Hajdelbergo kaj Reĝa Jura Akademio (Kolozsvár). Inter 1871–1874 li estis ĵurnalisto en Vieno, poste li estis redaktoro en Nagyszeben. Li estis ankaŭ bankestro, eĉ fondis bankon. Inter 1881 kaj 1887 li estis parlamentano en Budapeŝto, inter 1901–1913 li havis postenon en la germana luterana eklezio en Hungarlando. La 1-a mondmilito disromis lian bankon.
András Szente
naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la  ie en Florido.
Biografio
akiris inĝenieran diplomon. Post 4 jaroj li disidis al Okcidenta Germanio kaj en 1971 li translokiĝis al Los Anĝeleso, kie li estis inĝeniero, ankaŭ trejnisto. En 1981 li ekhavis 2 ĝemelojn. Dum somerumado li mortis abrupte. Li ricevis hungaran ŝtatan premion en 1960.
Sporta kariero
inter 1955-1967 estis kajakisto en ĉefurbaj sportkluboj. Li estis hungara ĉampiono 22-foje, lia ofta partnero en kajako estis György Mészáros (kajakisto). Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 1960 kaj Hungario en la Somera Olimpiko 1964 kun 2 arĝentaj medaloj en 1960, krome en mondĉampionumoj li estis la dua en 1958 kaj 1966. En eŭropa ĉampionumo li estis la unua en 1959 dufoje.
Roman Malinovskij
Roman Vaclavoviĉ MALINOVSKIJ (en rusa: Рома́н Ва́цлавович Малино́вский, 1876–1918) estis elstara rusa bolŝevika politikisto antaŭ la revolucio, kaj samtempe laboranto kiel bone pagita agento por la Oĥrano, nome la carisma sekreta polico. Ili nomis lim kodnome 'Portnoi' (la tajloro).
Li estis brila oratoro, alta, ruĝ-harulo, flav-okululo kaj cikatromarkita.
Biografio
Li estis orfo el polaj kamparanoj, estis foje arestitaj pro ŝtelado, kaj ekagis kiel spiono de la polico jam dum la militservo. Fine de la Rus-japana milito li estis translokigita al Sankt-Peterburgo.
En 1906, li aliĝis al Petrograda Metallaborista Sindikato kaj al la Rusia Socialdemokrata Partio (RSDLP). En 1910, Malinovskoj estis arestita de la Oĥrano, sed tuj liberigita jam kiel carisma spiono, tre bone pagita, ene de la Bolŝevika partio. En Januaro 1912, li aliĝis al la Centra Komitato kun subteno de Vladimir Lenin. La 25an de Oktobro, 1912, li estis elektita por la Dumao el la moskvaj laboristoj. Li estris la ses-membran bolŝevikan grupon (du el kiuj estis agentoj de la Oĥrano) kaj estis deputita proparolantoj de la Socialdemokratoj en la Dumao. Kiam la estro de la Menŝevikoj nome Julius Martov denoncis Malinovskij kiel spiono en 1913, Lenin malakceptis kredi tion kaj li kaj Stalin defendis lin.
Novembre 1912, li vizitis Lenin en Krakovo kaj estis instigita ne unuiĝi kun Menŝevikoj. Malinovskij ignoris tion kaj faris amikeman diskurson en la Dumao. Li konvinkis Leninon nomumi agenton de Oĥrano, nome Miron Ĉernomazov, kiel eldonisto de Pravda kontraŭ la kandidato de Stalin, nome Stepan Ŝaumjan, kiu estis milda al Menŝevikoj. La carisma reĝimo deziris havi la RSDLP disigita kaj ne volis reamikigemulojn.
Demarŝoj fare de Malinovskij helpis ke la Oĥrano arestu Sergo Ordĵonikidze (14a de Aprilo, 1912), Jakov Sverdlov (10a de Februaro, 1913) kaj Stalin (23a de Februaro, 1913). En Julio 1913, li perfidis planon por liberigi Sverdlov kaj Stalin, avertante la policestron de Turuĥansk. Tiam li estis la nura estro de Bolŝevikoj kiu estis nek eksterlande nek ekzilita en Siberio.
La 8an de Majo, 1914, li estis devigita rezigni el la Dumao. Lia reala identeco estis malkovrita de sia eks-amatino Elena Trojanovskaja, kaj li iris en ekzilon en Germanio, kie li estis malliberigita dum la Unua Mondmilito. En 1918, li klopodis eniri en la Petrograda Soveto, sed Grigorij Zinovjev rekonis lin. Novembre, post mallonga proceso, Malinovskij estis ekzekutita per pafadroto.
Laŭ la brita historiisto Simon Sebag Montefiore lia sukcesa enfiltrado en la Bolŝevikojn ludis gravan rolon por la posta paranojo de Sovetunio (kaj pli specife, de Stalin) kio finfine rezultis en la Granda Teroro.
Ontario
Ontario (angle Ontario) estas provinco de Kanado, vasta regiono inter la Grandaj Lagoj kaj la Hudsona Golfo kaj inter Kebekio kaj Manitobo. El ĉiuj kanadaj provincoj ĝi havas la plej multajn loĝantojn kaj la due plej grandan areon. Ĝia ĉefurbo estas Toronto, kaj ankaŭ la kanada ĉefurbo Otavo situas en Ontario. Laŭ la stato de en la provinco vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
La nuna ĉefministro de Brita Kolumbio ekde la estas. La guberniestro, kiu formale reprezentas la britan monarkion, estas.
La loĝantaro proksimume 38 % de la loĝantaro de Kanado.
Geografio
La Niagara Istmo (populare nomata Niagara duoninsulo, angle Niagara Peninsula, france Péninsule du Niagara) estas la parto de la kanada provinco Ontario, kiu situas inter la okcidenta parto de la suda bordo de la Ontaria Lago kaj la orienta parto de la norda bordo de la Eria Lago. La urbo Hamiltono situas ĉe la nordokcidenta limo de la regiono, kaj ĝia orienta limo (ankaŭ la landlimo inter Kanado kaj Usono) estas la Niagara Rivero. La istmon enloĝas ĉirkaŭ 1 000 000 homoj.
Demografio
La ĉefaj rasaj/etnaj grupoj de Ontario estas laŭ deveno:
La ĉefaj religiaj grupoj de Ontario estas:
Ekstera ligilo: |1 Ontario ĉe Kanada Oficejo pri Statistiko
Pli kaj pli kreskanta enmigrado de ĉiuj mondpartoj, precipe al Toronto kaj ĉirkaŭaĵo, rapide diversigas la etnan konsiston de Ontario. Ĉirkaŭ 5 % de la ontarianoj estas franc-ontarianoj.
La ontarianoj parolas multajn gepatrajn lingvojn: inter ili la angla (7 694 635), la franca (479 285), la ĉina (328 165), la itala (305 155), la germana (159 430); la portugala (150 630), la pola (139 635), kaj multaj aliaj (censo de 1996).
Aliaj gravaj urboj estas Burlington, Oshawa, Sarnia ktp.
Ekonomio
La fabrika, agrikultura kaj mina industrioj estas gravaj en Ontario.
Historio
Étienne Brûlé kaj Samuel de Champlain unue esploris Ontarion en 1610 kaj 1613. Poste aliaj francoj interŝanĝis felojn kaj eŭropajn varojn kun la indiĝenoj. Francaj misiistoj loĝis kun la indiĝenoj kaj fondis misiejojn.
En 1763, post la milito inter la francoj kaj britoj en Nord-Ameriko, la regiono de Ontario fariĝis brita, kaj en 1784, post la Usona Revolucia Milito, multaj homoj, lojaluloj al la brita reĝo, fuĝis el la nova Usono kaj setlis en Ontario. En 1791 brita Kanado dividiĝis en du partojn: Supra Kanado (Upper Canada), nun Ontario, kaj Suba Kanado (Lower Canada), nun Kebekio. Laŭ la brita Leĝo pri Brita Nord-Ameriko (British North America Act) de 1867, Ontario fariĝis provinco de la nova lando Kanado. La leĝo protektis la apartajn rajtojn de protestantoj kaj katolikoj, sed ne de angla- kaj francalingvanoj.
Ordinacio
En Roma Katolikismo, virinoj ne povas ordiniĝi. En la okcidentaj partoj de la Katolika eklezio, al kiu apartenas 98% da Katolikoj, edziĝintaj viroj rajtas fariĝi diakonoj, sed ne sacerdotoj aŭ episkopoj. Ordinado estas unu el la sep katolikaj sakramentoj.
En Ortodoksismo kaj en la Katolikaj eklezioj en orientaj landoj, edziĝintaj viroj rajtas fariĝi diakonoj aŭ sacerdotoj, sed ne episkopoj (kiuj kutime estas monaĥoj). En kaj Katolikismo kaj Ortodoksismo, jam ordinitaj viroj ne rajtas edziĝi, escepte kiam specialan escepton permesas episkopo. En la okcidentaj partoj de la Katolika eklezio, tia escepto ordinare okazus nur post kiam episkopo ordonus, ke tiu sacerdoto ne plu faru sacerdotajn devojn.
En Anglikanismo, la tri ordoj povas edziĝi, kaj en Nordameriko povas esti virinoj. En Britio, virinoj povas esti ordinitaj diakonoj kaj sacerdotoj, sed nur viroj povas esti episkopoj.
Protestantismo ne konsideras ordinon kiel sakramenton; ili tamen havas samtipan riton.
10343 Church
10343 Church estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak (Usono) en la kadro de la projekto Spacewatch.
Edderitz
Edderitz ĝis fino de la jaro 2009 estis memstara administra komunumo kaj ekde la 1-a de januaro 2010 estas parto de la urba komunumo Südliches Anhalt en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Anhalt-Bitterfeld de la federacia lando Saksio-Anhalto. La 31-an de decembro 2005 la komunumo havis 1234 loĝantojn.
10343 Church
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la usona pentristo Frederic Edwin Church (1826–1900), artisto de la skolo de la rivero Hudsono, kiu strebis pentri la naturajn belecojn en zorge kaj detalaj pejzaĝoj. Li eble estas la plej fama usona pentristo de sia tempo.
Tadeusz Morawski
Tadeusz MORAWSKI (naskiĝis la 11-an de septembro 1940 en Sosnowiec - m. la 15-an de februaro 2021) – estis pola sciencisto, profesoro pri elektroniko kaj aŭtoro de palindromoj.
Vivkuro
En 1957 finis Teknikan Mezlernejon pri Interligiteco n-ro 1 en Varsovio, diplomon de magistro-inĝeniero pri elektroniko akiris en 1963 ĉe Elektronika Fakultato de Varsovia Politekniko. Samjare estis engaĝita kiel akademia instruisto en Instituto de Radioelektroniko ĉe la Fakultato de Elektroniko kaj Informaj Teknikoj. En 1966 finis studojn ĉe Fakultato de Matematiko kaj Fiziko en Varsovia Universitato gajnante diplomon de magistro pri matematiko. En 1970 akiris gradon de doktoro pri teknikaj sciencoj  danke’ al disertaĵo Difino de dismeto de la elektra kampo en oscililoj ŝarĝtaj de kondensita kapacito helpe de la metodo de perturbado, kaj en 1973 gradon de doktoro habilita (titolo de la disertaĵo: Nova apliko de metodo de etaj perturboj en mikroonda mezurado). En 1980 ricevis titolon de profesoro. De 1993 estas ordinara profesoro.
Dum la jaroj 1978-1981 Tadeusz W. Morawski estis vicdirektoro pri didaktikaj aferoj en Instituto de Radioelektroniko, kaj en la jaroj 1981-1996 – direktoro de la Instituto. Ekde 1981 ĝis 2005 estis gvidanto de Fako de Mikroonda kaj Radiolokiga Tekniko. Membro de la Asocio de Polaj Aŭtoroj.
Scienca agado
Priesploraj ekinteresiĝoj de Tadeusz Morawski koncentriĝas pri mikroonda tekniko – de kampaj kaj cirkvitaj analiz-metodoj de mikroondaj aranĝoj, tra la mezur-metodoj ĝis projektado kaj konstruado de aparatoj. Estas aŭtoro (parte kunaŭtoro) de sep libroj kaj sciencaj monografioj, pli ol ducent publikaĵoj kaj dudek patentoj. De 1963 T. Morawski gvidis didaktikajn lecionojn pri Teorio de elektromagneta kampo, nun Kampoj kaj ondoj elektromagnetaj.
Li estas ĉefaŭtoro de lernolibroj por studentoj pri studobjektoj Elektroniko kaj Telekomunikado; promciis 21 doktorojn.
Interalie verkis lernolibrojn: Profesoro Tadeusz Morawski estas distingita de la Kavalira Kruco de la Ordeno de Renaskiĝinta Pollando kaj de la Medalo de Komisiono pri Nacia Edukado.
Hobio
Tadeusz Morawski estas ankaŭ la plej aktiva en Pollando kreanto de palindromoj. Aperis naŭ libroj kun liaj palindromoj. Kvin de ili estas aŭtoraj kolektoj kun palindromaj titoloj:
Krome oni eldonis jenajn librojn:
En 2007 Tadeusz Morawski fondis Muzeon de Palindromoj en Nowa Wieś (Nova Vilaĝo) apud Serock. En 2011 en la Aleo de la Amikoj de Nova Vilaĝo oni malkovris tabulon kun priskribo de liaj atingaĵoj.
NGC 7719-2
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
Malsatego
Malsatego estas eksterordinara kaj longdaŭra nutraĵ-manko, kiu kaŭzas daŭran malsaton, subnutradon de popolaj tavoloj, do amasa fenomeno. Malsatego kaŭzas korpan malkonstruon kaj tiel malfortiĝon de korpo kontraŭ malsanoj, fruan morton, malsatmorton, grandan mortproporcion de la loĝantaro.
Oni povas grupigi la malsategojn laŭ la kaŭzoj kaj tuŝitecoj.
La ĝenerala kaj plej ofta malsatego tuŝas ĉiun socitavolon en iu regiono aŭ lando, kvankam ne ĉiuj socitavoloj suferas samnivele. La regiona malsatego suferigas nur parton de lando. Ofte la plej supra socitavolo, klaso ne malsategas.
La kaŭzoj de la malsatego estas plej ofte naturaj (inundo, sekego, malvarmego aŭ varmego, bestaj kaj plantaj malsanoj ktp.). La homaj kaŭzoj de la malsategoj estas politikaj kaj kulturaj kiel milito, intenca malsatigo, malbona ekonomia mastrumado (Nord-Koreio, riĉaj landoj rilate malriĉajn ktp.).
Historio
La plej malnovaj dokumentitaj malsategoj okazis en la antikva Egiptujo kaj Mezoriento. Tiujn kaŭzis la intensa uzurpo de la agro.
En la antiva Romio ofte okazis, ke Romo ne povis liveri aŭ intence ne liveris nutraĵon en la provincojn. Ĉar la greno simbolis la riĉecon, oni ofte deponis ĝin en granda kvanto. Dum la malsatego de 436 a.K. en Romo, multaj homoj saltis en la rivero Tibero por eviti suferigojn de la malsatmorto.
La malsategojn de la mezepoka Eŭropo kaŭzis troloĝadon, naturaj katastrofoj. En 1235 malsatmortis ĉirkaŭ 20.000 londonaj loĝantoj. Oni notis la unuan malsategon en Hindio en la 14-a jarcento kaj la malsategoj daŭris ĝis la 20-a jarcento.
Ofte kaŭzas malsategon je milito: la batalantoj detruas agrojn de la malamiko, forprenas ties deponaĵojn, faras blokadon, agroj restas senkultivitaj. La malsategoj de inter 1500 kaj 1700 en orienta Eŭropo estas rekondukeblaj al milito, sed tion fortigis ofte eĉ malfavoraj naturaj kondiĉoj.
Ekde la industria revolucio, kie ja nutraĵoj ja transportoj estas ĉiam haveblaj grandkvante, oni rajtas diri ke en ĉiu industrilando la amasa malsatego estas puna politiko de la registaro, kiu volas puni kaj mortigi la loĝantaron.
En la 20-a, 21-a jarcento, la malsategon, malsatmorton malhelpas la internacia komercado, helpo de internaciaj organizoj. Malsatmortoj okazas en politike fermitaj landoj (Nord-Koreio) kaj aliaj milit-suferitaj regionoj (Darfuro), sed ankaŭ ĝenerale en ĉiu landoj de kie riĉo iras al riĉaj landoj.
Dum la malsatego ofte aperas kanibalismo.
Komence de aprilo 2020 raporto de la Unuiĝintaj Nacioj pri la nutrada situacio en 17 okcidentafrikaj landoj avertas ke pli ol 19 milionoj da homoj en tiu regiono ekmalsatos dum la venonta malfekunda sezono inter junio kaj septembro pro elĉerpotaj nutraĵrezervoj. Temas pri pliiĝo je 77 elcentoj kompare kun la pasinta jaro. Almenaŭ parte tion kaŭzis la pandemio de COVID-19, rompinta la tutmondan provizĉenon kaj malpliiginta la nutraĵproduktadon.
Etiketo (reguloj)
Etiketo estas aro de reguloj, normoj, eksteraj manieroj, nomitaj ankaŭ bonaj manieroj. La termino indikas kiel konduti sin en iu socio, kion diri kaj fari en specifa cirkonstanco. Etiketo devas esti konita kaj observita. Etiketo-reguloj povas ŝanĝi kun la paso de la tempo kaj kulturoj. Preni tempon por iom lerni pri aliaj kulturoj, kutimoj kaj etiketo-reguloj helpas adaptiĝi al aliaj kutimoj kaj perspektivoj ol siaj propraj dum vojaĝoj en aliaj landoj (=> interkultura edukado).
Irano
Pli detala artikolo => Taarof
Japanio
Inter homoj en Japanio gravas bezono je harmoniaj rilatoj, kio respeguliĝas en multaj japanaj agoj. Multaj emfazas ĝentilecon kaj individuan respondecon por la universala bono, ne la individua. Oni emfazas labori kune, prezentante malagrablajn faktojn milde kaj nerekte (keigo), ĉar oni kredas ke labori en harmonio estas grava faktoro por laboro fruktedone.
Pli detala artikolo => Etiketo en la japana kulturo
Ludwig Feuerbach
Ludwig Andreas Feuerbach (naskiĝinta la 28-an de julio 1804 en Landshut; mortinta la 13-an de septembro 1872 en Rechenberg ĉe Nurenbergo ) estis germana materiisma filozofo kaj antropologo, kies kritiko de religio kaj idealismo grave influis la movadon de la Antaŭmarto kaj formulis vidpunkton de kompreno, kiu baziĝis por la modernaj homsciencoj, ekzemple psikologio kaj etnologio.
Lia patro estis la fama juristo kriminala Paul Johann Anselm von Feuerbach.
Peñarrubia
Peñarrubia [penjRUbja] estas municipo en okcidenta Kantabrio, Hispanio, en la komarko Saja-Nansa. En tiu municipo estas la Interkrutejo La Hermida, enirejo al la valo Liébana. Krome estas banloko La Hermida, ĉe la akvoj de la rivero Deva.
Geografio
Ĝi limas okcidente kun Tresviso, sude kun Cillorigo de Liébana oriente kun Lamasón kaj norde kun Peñamellera Baja, en Asturio.
La municipa ĉefurbo estas loĝloko Linares. Ĝi distas 100 kilometrojn disde la regiona ĉefurbo,.
Demografio
Por areo de 54,28 km² estas 318 loĝantoj (laŭ censo de 2021). Pro la perdo de loĝantoj pro rura amasmigrado la municipo perdis 700 loĝantojn dum la 20-a jarcento.
La 318 loĝantoj (2021) estas distribuataj en:​
Estas krome senhomejo Urdón.