cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Teatro
Priskribo
Teatro baziĝas sur movo, bildo kaj teksto; tial, ĝi estis iome anstataŭata de modern-teknika kinarto. Kutime ĝi estas montrata kiel spektaklo sur scenejo interne de teatra konstruaĵo, sed la scenejon oni povas prepari ankaŭ subĉiele, ekzemple, en parko, aŭ en malnova kastelo aŭ antikva amfiteatro—fakte, preskaŭ ie ajn. Ĉiukaze kaj ĉefe ekde la 20a jarcento la teatra agado ĝuas la apogon kaj helpon de multaj teknikaj rimedoj: dekomence lumigo, poste sonreproduktado, moveblaj scenejoj, bildoprojekciado, maŝinaro, ktp., kaj lastatempe ĉio kondukita per komputiloj.
Teatro havas multajn radikojn en cirko. Samkiel filozofio, teatro ekfloris en variaj grandiozaj kulturoj kiel tiuj de Grekio, Romio, Hindio kaj Ĉinio. Tamen iaforma teatraĵo ekzistis en senescepte ĉiuj kulturoj. Indonezio estas grava lando por ombroteatro.
Moderna okcidenta teatro venas en granda parto de malnovgreka dramo, de kiu ĝi pruntas teknikan terminologion, klasifikon en ĝenrojn, kaj multajn el siaj temoj, rolularojn, kaj historielementojn. Teatrakademiulo Patrice Pavis difinas teatrecon, teatran lingvaĵon, scenverkadon, kaj la specifecon de teatro kiel sinonimajn esprimojn kiuj diferencigas teatron de la aliaj prezentartoj, literaturo, kaj disde la artoj ĝenerale.
Klasika kaj helenisma Grekio
La urboŝtato Ateno estas kie okcidenta teatro originis. Ĝi estis parto de pli larĝa kulturo de teatreco kaj ludeco en klasika Grekio kiu inkludis festivalojn, religiajn ritojn, politikon, juron, atletikon kaj gimnastikon, muzikon, poezion, nuptojn, entombigojn, kaj simpoziojn. Partopreno en la multaj festivaloj de la urboŝtato - kaj partopreno ĉe la Dionizaj festivaloj kiel aŭskultanto (aŭ eĉ kiel partoprenanto en la teatraj produktadoj) aparte - estis grava parto de civitaneco. Civita partopreno ankaŭ implikis la taksadon de la retoriko de oratoroj konstatita en prezentoj en la tribunalo aŭ politika asembleo, kiuj ambaŭ estis komprenitaj kiel analoge al la teatro kaj ĉiam pli absorbis sian dramecan vortprovizon. La grekoj ankaŭ evoluigis la konceptojn de teatrokritiko, funkciante kiel kariero, kaj teatra arkitekturo.
La teatro de antikva Grekio konsistis el tri specoj de teatraĵo: tragedio, komedio, kaj la satira teatraĵo.
La originoj de teatro en antikva Grekio, laŭ Aristotelo (384-322 a.K.), la unua teoriulo de teatro, troveblas en la festivaloj kiuj honoris Dionizon. La prezentoj estis kondukitaj en duonronda aŭskultejoj tranĉitaj en montoflankoj, kapablaj je sidigado de 10,000-20,000 homoj. La scenejo konsistis el dancejo (orkestro), vestoĉambro kaj scen-konstrua areo (skeno). Ĉar la vortoj estis la plej grava parto, bona akustiko kaj klara elsendado estis plej gravaj. La aktoroj (ĉiam viroj) portis maskojn konvenajn al la roluloj kiujn ili reprezentis, kaj ĉiu eble ludos plurajn partojn. Atena tragedio - la plej malnova pluviva formo de tragedio - estas speco de danco-dramo kiu formis gravan parton de la teatra kulturo de la urboŝtato. Emerĝinte iam dum la 6-a jarcento a.K., ĝi floris dum la 5-a jarcento a.K. (de kies fino ĝi komencis disvastiĝi ĉie en la greka mondo), kaj daŭre estis populara ĝis la komenco de la Helenisma Epoko. Neniuj tragedioj de la 6-a jarcento a.K. kaj nur 32 el la pli ol milo kiuj estis faritaj dum la 5-a jarcento a.K. pluvivis. Ni havas kompletajn tekstojn pluekzistantajn fare de Esĥilo, Sofoklo, kaj Eŭripido.
La originoj de tragedio restas obskuraj, kvankam ekde la 5-a jarcento a.K. ĝi estis institucio aligita en konkuradoj (agon) aranĝitaj kiel parto de festadoj festantaj Dionizon (la dio de vino kaj fekundeco). Ĉar konkursantoj en la konkurado de la Dionizaj Urbofestivaloj (la plej prestiĝa el la festivaloj kiuj enscenigis dramon) dramistoj estis postulataj por prezenti tetralogion de ludoj (kvankam la individuaj verkoj ne estis nepre ligitaj per rakonto aŭ temo), kiuj kutime konsistis el tri tragedioj kaj unu satirusa dramo. La prezentado de tragedioj ĉe la Dionizaj Urbofestivaloj eble komenciĝis jam je 534 a.K.; oficialaj registroj (didaskaliai) komenciĝas de 501 a.K., kiam la satirusa teatraĵo estis lanĉita. La plej multaj atenaj tragedioj dramigas la okazaĵojn de greka mitologio, kvankam La Persoj - kiu enscenigas la persan respondon al novaĵo de ilia armea malvenko ĉe la Batalo de Salamis en 480 a.K. - estas la rimarkinda escepto en la pluviva dramo. Kiam Esĥilo gajnis unuan premion por ĝi ĉe la Grandurba Dionizia en 472 a.K., li skribis tragediojn dum pli ol 25 jaroj, ankoraŭ kiam ĝia tragedia traktado de lastatempa historio estas la plej frua ekzemplo de dramo kiu pluvivis. Pli ol 130 jarojn poste, la filozofo Aristotelo analizis 5-ajarcentan atenan tragedion en la plej malnova pluviva laboro de drameca teorio - lia Poetiko (ĉ. 335 a.K.).
Santibáñez el Alto
Santibáñez el Alto estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro. Ĝi kreiĝis por defendaj celoj, do estas sur montopinto kaj de tie videblas belajn pejzaĝojn. La arkitekturo estas montara kun mallarĝaj stratetoj kaj akvo fluanta meze de la stratoj.
Loĝantoj
La loĝantoj nomiĝas santibañejos. La censita populacio en 2008 estis de 446 loĝantoj.
Situo
Santibáñez el Alto estas situa en la norda parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Sierra de Gata, je altitudo de 650 m. La areo de ties teritorio estas de 99,07 km².
Teatro
Post-klasika teatro en la Okcidento
Unu el la grandaj ŝanĝoj estis la nova teatrodomo. Anstataŭe de la tipoj en la elizabeta epoko kiuj estis kiel la Globa Teatro, ronda kun neniu loko por la aktoroj por vere prepari por la venonta ago kaj kun neniu "teatredukado", ĝi transformita en lokon de rafinado, kun scenejo plej antaŭe kaj iom stadionsidigado antaŭ ĝi. Tiun manieron, sidigado estis pli prioritatita ĉar kelkaj sidlokoj estis evidente pli bonaj ol aliaj ĉar la sidigado jam ne estis la tuta vojo ĉirkaŭ la scenejo. La reĝo havus la plej bonan sidlokon en la domo: la mezo mem de la teatro, kiu ricevis la plej vastan vidon de la scenejo same kiel la plej bona maniero vidi la sintenon kaj malaperopunkton ke la scenejo estis konstruita ĉirkaŭe. Philippe Jacques de Loutherbourg estis unu el la plej influaj scenejaj dekoraciistoj de la tempo pro sia uzo de etaĝa areo kaj pejzaĝo.
Santibáñez el Alto
Ekonomio
Agrikulturo kaj brutobredado.
Teatro
Post-klasika teatro en la Okcidento
Pro la tumulto antaŭ tiu tempo, ekzistis daŭre iu konflikto koncerne kio devus kaj ne devus esti surŝmirita la scenejo. Jeremy Collier, predikisto, estis unu el la kapoj en tiu movado tra sia peco A Short View of the Immorality and Profaneness of the English Stage. La kredoj je tiu papero estis plejparte tenitaj fare de ne-teatraj irantoj kaj la resto de la puritanoj kaj tre religiaj de la tempo. La ĉefdemando estis se vidante ion malmorala sur scenefikkonduto en la vivoj de tiuj kiuj observas ĝin, konflikton kiu estas trankviligi disvolviĝi hodiaŭ.
La dekoka jarcento ankaŭ prezentis virinojn al la scenejo, kiu estis rigardita kiel malkonvena antaŭe. Tiuj virinoj estis rigardis kiel famuloj (ankaŭ pli nova koncepto, dank'al kelkaj ideoj sur individuismo kiuj komencis esti naskita en Renaissance Humanism) sed aliflanke, estis daŭre tre nove kaj revoluciulo kiu ili estis sur la scenejo kaj kelkaj diris ke ili estis neĝentilhomecaj kaj malestimis. Karolo la 2-a ne ŝatis junajn virojn ludantajn la rolojn de junaj virinoj, tiel ke li demandis ke virinoj ludas siajn proprajn rolojn. Ĉar virinoj estis permesitaj sur la scenejo, dramistoj havis pli da libero kun rakontosurprizoj kiel vestado de ili supren kiel viroj kaj mallarĝaj fuĝoj de morale gluiĝemaj situacioj kiel formoj de komedio.
Komedioj estis plenaj de la ido kaj tre multe en modo, kie la intrigo sekvas iliajn amvivojn: ofte juna petola heroo konfesante lian amon al la ĉasta kaj libera inklina heroino proksime de la fino de la teatraĵo, tre kiel The School for Scandal (La Lernejo por Skandalo) de Sheridan. Multaj el la komedioj estis formitaj post la franca tradicio, al plejparte Molière, denove aklamante reen al la franca influo alportita reen fare de la reĝo kaj la Reĝfamilianoj post ilia ekzilo. Molière estis unu el la pintaj komediaj dramistoj de la tempo, revoluciigi la manierkomedion estis skribita kaj farita kombinante Commedia dell'arte, francan komedion kaj satiron por krei iujn el la plej longa fortteksaĵo kaj la plej multajn influajn satirajn komediojn. Tragedioj estis simile venkaj en sia signifo de korektadopolitika rajtigoj, aparte distingiva pro la lastatempa Restarigo al la krono. Ili ankaŭ estis imitoj de franca tragedio, kvankam la francoj havis pli grandan distingon inter komedio kaj tragedio, dum la angloj falsis la liniojn foje kaj metanta kelkajn komediajn partojn en siaj tragedioj. Oftaj formoj de ne-komediaj ludoj estis sentimentalaj komedioj same kiel io kiuj poste estus nomitaj tragediebourgeoise, la tragedio de kunvivado, estis pli popularaj en Anglio ĉar ili aplikis pli al la anglaj sentemoj.
20-a jarcento
Tra la 19-a jarcento, la popularaj teatraj formoj de Romantikismo, melodramo, viktoria burleskaĵo kaj la belfiguraj teatraĵoj de Skribisto kaj Sardou kolapsis al la problemteatraĵoj de Naturalism kaj Realism; la farsoj de Feydeau; La opereca Tutarta verko de Wagner; muzikalo (inkluzive de la operoj de Gilbert kaj Sullivan); La salonkomedioj de F. C. Burnand, W. S. Gilbert kaj Wilde; Simboleco; proto-ekspresionismo en la malfruaj verkoj de August Strindberg kaj Henrik Ibsen; kaj edvarda opereto.
Tiuj tendencoj daŭrigis tra la 20-a jarcento en la realismo de Stanislavski kaj Lee Strasberg, la politika teatro de Erwin Piscator kaj Bertolt Brecht, la tielnomita Absurda Teatro de Samuel Beckett kaj Eugène Ionesco, amerikaj kaj britaj muzikaloj, la kolektivajn kreadojn de firmaoj de aktoroj kaj direktoroj kiel ekzemple tiu de Joan Littlewood Teatrorenkontiĝo, eksperimenta kaj postmoderna teatro de Robert Wilson kaj Robert Lepage, la postkolonia teatro de August Wilson aŭ Tomson Highway, kaj tiu de Augusto Boal Theatre of the Oppressed (Teatro de la Premita).
Moderna teatro
Eksperimenta teatro estas ĝenerala termino por diversaj movadoj en la historio de okcidenta teatro, kiu en la 20-a jarcento oponis kontraŭ al la tiam regantaj konvencioj pri verkado kaj produktado de scenejaj dramoj. Ĝi ankaŭ starigis sin kontraŭ la teatra skolo de Naturalismo. La termino 'Eksperimenta Teatro' estas uzata pli-malpli interŝanĝeble kun la titolo Avangarda teatro.
Stratoteatro aŭ strata teatro estas terminoj uzeblaj por nomi ajnan tipon de surscenejigo, dramigo aŭ ludado, kun arta aŭ spektakla celo, farata sur urbaj scenejoj, kun ioma grado de improvizado, subĉiele kaj senpage. En la laŭtemaj vortaroj tiu teatro-tipo estas difinita kiel teatrostilo prezentata "en lokoj ekster la tradiciaj teatraj konstruaĵoj". Tiu teatrotipo intencas plej ofte du precizajn celojn: nome alproksimigo de la teatra spektaklo al publiko, kiu partikulare ne tiom venas al la tradiciaj teatraj instalaĵoj, kaj duarange ebligo de iu tipo de interagado inter la aktoroj kaj la publiko.
Dramo
Satirusa dramo estas ĝenro de teatro nome de la atika dramo, kies enkonduko laŭtradicie ŝuldiĝas al Pratinas (ĉ. la jaro 500). La nomo estas pro la el satirusoj konsistanta ĥoro.
Tragedio
Tragedio estas teatraĵo plej ofte lirika, kiu devenas de la antikva greka teatro. Oni kontrastigas ĝin al la komedio, kaj en antikva Grekio ankaŭ al satirusa dramo. La vorto tragedio devenas de la malnova greka lingvo kaj signifas "kaprokanton" (greke: tragodia). Por la kulto de Dionizo oni paradis kun masko kaj felo de kaproj (greke: tragos), tio reprezentis la dion mem aŭ unu de la akompanintaj satirusoj.
La kerno de tragedio estas, ke homo volas preteriri la al li destinitan sorton. Tamen tragedio ne signifas, kiel kutime, ke io estas tragika, terure trista, sed ke iu troviĝas en nesolvebla dilemo kaj tiel iĝas "senkulpe kulpa", kiel ekzemple ĉe Edipo, Oresto, Fedra, Hamleto aŭ Anakin Skywalker. Kelkaj tragedioj plenas je sangaj mortoj (ekz Baĵazet de Racine) aliaj povas esti sen iu ajn morto, sed porĉiame disiro (Bérénice de Racine).
Teatro kaj Esperanto
Pro la propra specificeco de la esperantlingva komunumo la disvolvigo de teatro en Esperanto suferas pro manko de stabila grupigita loĝantaro kiu estus eltena por la produktado de kaj verkoj kaj ludado en Esperanto. Tio estas malavantaĝo kompare kun la abunda produktado en aliaj branĉoj de la literaturo kiaj poezio, romano, eseo ktp. Tiele ekde la komenco oni devis dependi de la agado dum kongresoj kaj similaj esperantaj aranĝoj. Ĉar kutime la publiko ripetas ĉeeston en tiaj eventoj, ne havas sencon la pluhavo de verkoj aŭ ludado dum sinsekvaj jaroj, kio limigas la montradon de tiaj spektakloj al nur kelkaj okazoj en regionaj oportunoj por ludado, eble ĝis kvar aŭ kvin fojojn por ĉiu muntaĵo. Tio malhelpas la ekonomian kaj energikonsuman klopodon kaj bremsas la teatran disvolvigon. Tio ankaŭ influas sur la manko de profesieco kaj kontinueco en tiaj sferoj. Nur kaze de esperantlingvanoj kiuj krome kaj aparte disvolvigas sian profesion ekster la esperantaj medioj pere de gepatraj aŭ naciaj lingvoj, tiuj povas ofte profiti sian sperton kaj ankaŭ ofte siajn proprajn muntaĵojn por prezenti dignajn spektaklojn antaŭ la esperanta komunumo.
La 91-a Universala Kongreso de Esperanto okazis en Florenco (Italio) inter la 29-a de julio kaj la 5-a de aŭgusto 2006; tiuokaze prezentitaj teatraĵoj estis Stil-Ekzercoj, nome adapto de la konata verko de Raymond Queneau fare de Henrri De Sabates, kaj Mikel kaj la monstro kaj Pacaj batalantoj de Paul Gubbins fare de la grupo Verda Ranaro. La 96-a Universala Kongreso de Esperanto okazis ekde la 23-a ĝis la 30-a de julio 2011 en Kopenhago, la ĉefurbo de Danio. Grava okazintaĵo estis la prezentado de la teatraĵo Dek tagoj de kapitano Postnikov laŭ romano de Mikaelo Bronŝtejn fare de la asocio de dramaj artistoj de Serbio Savez Dramskih Umetnika Srbije kun Saŝa Pilipoviĉ en la rolo de Aleksandar Postnikov, kun profesia aligo de modernaj teknikaj rimedoj (projekciado, lumbildoj ktp.). En la 98-a Universala Kongreso de Esperanto okazinta en Rejkjaviko (Islando) la 23-an de julio 2013 la grupo teatro DOMA el Svitavy (Ĉeĥio) prezentis la verkon RUR de Karel Ĉapek.
Ankaŭ en SAT-kongresoj oni prezentis foje gravajn teatraĵojn kiel dum la 77-a SAT-Kongreso 2004 okazinta en Bratislavo inter la 14-a kaj la 21-a de aŭgusto; tiuokaze oni prezentis la verkojn Kesto da venenaj serpentoj, ludita de la teatra grupo de ESO Bratislavo, kaj La rifuĝinto de Trevor Holton, ludita de SAT-anoj el Aŭstralio. Dum la 79-a SAT-Kongreso 2006 okazinta en Beogrado inter la 19a kaj la 26a de aŭgusto aktoris ĉefe Jerzy Fornal kiu ludis Brando kaj Trompo, de Emilija Lapenna, kaj Arlekeno, de Janusz Korĉak. Dum la 83-a SAT-Kongreso 2010 okazinta en Braŝovo, Rumanio, inter la 1-a kaj la 6-a de aŭgusto, oni prezentis La kalva kantistino, de Eŭgeno Ionesko, laŭ traduko de Georges Lagrange. Dum la 85-a SAT-Kongreso 2012 okazinta en Jalto, tiam Ukrainio, inter la 11-a kaj la 18-a de aŭgusto, oni prezentis diversajn mallongajn teatraĵojn de Anton Ĉeĥov fare de la loka teatra Esperanto grupo en la korto de la muzeo-domo de Ĉeĥov reĝisorite de Jefim Zajdman. Dum la 87-a SAT-Kongreso 2014 okazinta inter la 9-a de aŭgusto kaj 16-a de aŭgusto en Dinano, Francio, oni prezentis du teatraĵojn, nome la bretona legendo "La fabo" fare de Laurent Peuch kaj la vigla adaptaĵo de la vodvila teatroverko "Karakalo" de Dumanoir kaj Clairville zorge de la grupo "Kvak kaj Duono".
Paul Gubbins en sia artikolo ''Sub la spoto. Movado kaj movadanoj en la originala dramarto Esperanta'' analizas ĝenerale la esperantan teatron ĉefe rilate al Esperanto mem kaj partikulare mencias kelkajn gravan mejloŝtonajn verkojn. Pli ol 40 % de la originalaj Esperantaj teatraĵoj koncernas Esperanton mem, sed mankas al la Esperanta teatro ĝuste kohera kaj konsekvenca engaĝiĝo kun la socio, kio ja estas en naciaj teatroj. Inter tiuj verkoj kiuj ja pritraktas Esperanton estas "La duonokulvitro" de Baissac (1905), "Dum kongreso" de F. Crozat (1909) kaj "En la barcelona kongreso" de Vicente Inglada (1910). En "Duonsurda" de Jeanne Flourens (1907) temas pri maturiĝo de adoleskantino, sed fine oni vizitas d-ron Zamenhof. La temo de denaskismo aperas en "La familio de Anto Speri" de Giorgio Silfer. En multaj teatraĵoj movado kaj movadanoj nur dekoracias, kiel en "Ĉu Pumpilurbo havu Pumpilon?" de Fernand Maréchal (1908). Kelkaj verkoj temas pri Zamenhof mem, kiel "Zamenhof private" de Stefan MacGill (1986) kaj "Ni vivos!" de Julian Modest (1983). Tiuj verkoj kiuj traktas esperantan vivon ofte estas parodie kritikemaj, kiel "Reveno" de Atanas D. Atanasov (1927) kaj "Nia diligenta kolegaro" de Marko Nikolić (2006). Kelkaj esperantaj teatraĵoj ne temas pri Esperanto mem, sed en la fono kuŝas la interna ideo, kiel en "Dum tondras kanonoj" de Julio Baghy (1957) pri milito, aŭ "Virino ĉe la landlimo" kaj "Liberiĝo" de Marjorie Boulton (1959).
Meredith Townsend
Meredith White TOWNSEND (1831–1911) estis angla ĵurnalisto kaj eldonisto de The Spectator. Kun Richard Holt Hutton, li estis kun-eldonisto de Spectator ĝis 1887, kaj li verkis plej el siaj politikaj artikoloj kaj la malfermaj paragrafoj ĉiusemajne. Liaj du ĉefaj publikaĵoj estas The Great Governing Families of England (1865), verkita kunlabore kun Langton Sanford, kaj Asia and Europe (1901).
Townsend estis konsiderita unu el plej fajnaj ĵurnalistoj siatempe, kaj li estis nomita ekde tiam "la plej granda ĉefa verkisto iam aperinta en la anglaq gazetaro."
NGC 1164
NGC 1164 (aliaj indikoj — PGC 11441, UGC 2490, IRAS02587+4223, MCG 7-7-16, ZWG 540.28, MK 1067, NPM1G +42.0105) estas galaksio en konstelacio Perseo.
Laurito
Najbaras la komunumoj Alfano, Celle di Bulgheria, Montano Antilia, Roccagloriosa kaj Rofrano.
Lauro
Lauro estas komunumo de Italio.
Richard-Lenoir (pariza metrostacio)
Richard-Lenoir [ʁiʃaʁ lənwaʁ] estas stacio sur linio 5 de la Metroo de Parizo, situanta en la 11-a arondismento de Parizo.
Stacio
Ĝi estis malfermita la okaze de la plilongigo de linio 5 de Mazas (hodiaŭ ') ĝis Lancry (hodiaŭ '). Ĝi situas sub Bulvardo Richard-Lenoir, sude de kruciĝejo kun Strato Pelée.
Alirejoj
La stacio disponas pri du alirejoj:
Interkonektoj
La stacio havas neniun interkonekton kun busoj de RATP.
NGC 1164
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Les Monts
Les Monts en la franca lingvo havas la singifon de La Montoj. Ĝi estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
Onil
Onil estas municipo hispana apartenanta al Valencia Komunumo kaj al provinco Alakanto. Ĝi ankaŭ lokas en komarko L'Alcoià. La municipo estas 48,41 km2 ampleksa. Tiu estas ĉea de Banyeres de Mariola, Alcoi, Ibi, Castalla, kaj Biar. Ĝia loĝantaro konsistis el 7507 personoj en la jaro 2019.
Château-Chinon
Château-Chinon estas iama franca komunumo en Nièvre. Post la Franca revolucio, ĝi estis apartigita en du komunumojn:
Votuporango
Votuporango , Votuporanga, estas urbo kaj municipo en Brazilo. La municipo Votuporango estas unuo sur la teritorio de la subŝtato San-Paŭlo, en plena uzo de sia politika, leĝodona, administra kaj financa aŭtonomio, laŭ la kondiĉoj garantiitaj de la konstitucioj federacia kaj subŝtata, kaj estas regata de la municipa organiza leĝo.
La povoj leĝodona kaj plenuma de Votuporango estas sendependaj kaj harmonie inter si, kaj kune ekzercas la registaron.
Propraj flago, blazono kaj himno estas simboloj de la urbo, reprezentantaj ĝiajn kulturon kaj historion.
La municipo havas sian sidejon en la urbo Votuporango, kaj krome la municipa distrikto Simonseno estas parto de ĝi, kiu povas krei, organizi kaj nuligi municipajn distriktojn, laŭ la subŝtata leĝaro.
La ĉefa municipa kalendara tago de Votuporanga esta la 8-a de aŭgusto.
Laŭ takso de IBGE en 2020 la municipo havis 95.338 loĝantojn en 420,703 km² (loĝdenso 226,61 loĝ./km²).
Historio
La 28-an de decembro 1936 la firmao Companhia Agrícola Francisco Schimidt S/A, kiu havis monmalfacilaĵojn pro la krizoj de la kafokulturo, pagis siajn ŝuldojn kun la germana eksporta kompanio Theodor Wille & Cia, donante al ĝi kiel pagojn du terpecojn, unu el ili la bieno Votuporanga, entute 11.340,14 ter-buŝeloj (27.443,14 hektaroj), situanta en la bieno Marinheiro de Cima, en la municipo Tanabio, tiam municipa distrikto de Monte-Aprazivelo.
La germana kompanio starigis la firmaon Empreza Paulista Para Retalhar Terras kun la celo dividi la akiritajn areojn kaj, en la unuaj tagoj de februaro 1937, sendis la inĝenierojn Guilherme Von Trumbach kaj Otto Rittl al la regiono, helpate de s-ro Pascoal Albanese, loĝanto de Tanabio kaj laŭ lia propono, ili flankenmetis parton de la areo, destinante ĝin al formado de kerno de estonta vilaĝo.
La 14-an de marto de la sama jaro, rajdantoj foriris de la ĉefsidejo de la bieno por serĉi la idealan lokon por la nova vilaĝo kaj survoje ili trovis la signon de la malnova bieno, kaj la nomo estis elektita: Votuporanga, laŭ propono de s-ro Sebastião Almeida de Oliveira.
Areo da 30 ter-buŝeloj (72,60 hektaroj), estis rezervita por la afero kaj 12 dom-blokoj, placoj kaj stratoj estis aranĝitaj, kaj la 8-an de aŭgusto 1937, kun rostokrado, muzikgrupo, katira danco, multaj paroladoj kaj kun la beno de kamparkruco fare de la pastro Izidoro Cordeiro Paranhos, la vilaĝo Votuporango estis inaŭgurita.
Monmouthshire
Monmouthshire (angla nomo, en la kimra lingvo Sir Fynwy) estas historia graflando kaj nuna distrikto en la sudoriento de Kimrio. La nuna teritorio de la distrikto difiniĝis dum 1996 kaj ampleksas la urbojn kaj neurbajn komunumojn:
La nuna distrikto dum 1996 fondiĝis sur la areo de la antaŭa distrikto Monmouth kaj kunligiĝis el la oriento de la historia graflando Monmouthshire kaj partoj de la distrikto Blaenau Gwent.
La historia graflando Monmouthshire ekzistis inter la jaroj 1535 ĝis 1976, kvankam la administraj limoj iom ŝanĝiĝis dum 1889. Dum la jaro 1976 la historia graflando ricevis la nomon graflando Gwent, kaj la urbo Newport tiujare iĝis sendependa de la graflando.
La administra sidejo de la distrikto cetere troviĝas ekster la distrikta teritorio en la urbo Cwmbran de la najbara distrikto Torfaen.
Partnera regiono
La distrikto Monmouthshire aŭ Sir Fynwy (same kiel la najbara distrikto Torfaen) havas partnerajn rilatojn kun
Aineto
Aineto [ajNEto] estas loĝloko de la municipo Sabiñánigo de Hispanio​, en la sudo de la komarko Alto Gállego (kies ĉefurbo estas Sabiñánigo mem) apartenanta al la nordo de la Provinco Huesko (regiono Aragono). Fakte ĝi estas unu el pli ol 50 loĝlokoj de Sabiñánigo, kiu estas la municipo kiu enhavas pli da loĝlokoj en la provinco.
La loĝloko Aineto (998 msm) mem estas en la suda valo Guarguera je 35 km de Sabiñánigo. La loĝloko estas tipa domaro karaktera de montaro ĉe Pireneoj, kun deklivaj ardezaj tegmentoj, kaj tre tipaj konustrunkaj kamenoj. Proksime estas vilaĝetoj kiel Solanilla (alirebla el Aineto per forsta pado), Gillué (trans la rivero Guarga), Lasaosa, Binueste, Secorún, Abellada kaj Ceresola.
Historio
Ĝi estis menciita jam en 1076.
Fine de la 19-a jarcento oni ekkonstruis fervojon konektantan Zaragozon kun Francio tra Canfranc, kiu revivigis la lokon, sed poste la loĝantaro malaltiĝis pro alurba migrado kaj malalta naskindico.
Dum la Hispana Enlanda Milito, Aineto suferis pro operacoj de la batalo de Sabiñánigo —inter septembro kaj novembro de 1937—. Pli forta respublika truparo konkeris lokojn, sed ne la celitan ĉefurbon Sabiñánigo, dum totalaj homperdoj estis preskaŭ 6 000 (pli inter frankistoj). En la 1960-aj kaj 1970-aj jaroj la loko senhomiĝis dum rearbarigo de la areo. Poste ekde fino de la 1970-aj jaroj venis novaj loĝantoj. Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado kaj en la areo ĉefe pro la milito, kaj ĉe Aineto oni malaltiĝis el 97 loĝantoj en 1940 ĝis nunaj 34 loĝantoj (2019).
Aktualo
La ĉefa ekonomia enspezofonto tradicie estis malgrandaj agrikulturo kaj brutobredado, kio pluas ĉi tie male al aliaj apudaj lokoj, sed lastatempe la komarko turnis sin ankaŭ al kreskanta turismo ligita al la pirenea akso (valoj de Tena kaj de Aragón) kaj al la proksimeco al Sabiñánigo. Ĉefaj altiraĵoj estas naturaj lokoj.
Château-Chinon (Ville)
Château-Chinon (Ville) [], ofte simple Château-Chinon, estas franca komunumo kaj subprefektejo de la departemento Nièvre, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo. Ĝi havis 2,092 loĝantojn en la jaro 2012.
François Mitterrand (1916–1996), Prezidento de Francio de 1981 ĝis 1995, estis la urbestro de Château-Chinon de 1959 ĝis 1981.
Nomo
La parentezo (Ville) (“urbo”) estas oficiala parto de la nomo de la komunumo, uzata por distingi ĝin de la najbara Château-Chinon (Campagne) (“kamparo”). Tiuj nomoj ekestis, kiam Château-Chinon estis apartigita en du komunumojn post la Franca revolucio de 1789.
Geografio
Château-Chinon (Ville) situas en la montetaro Morvan, inter Beaune kaj Nevers. Ĝi estas komplete ĉirkaŭata de Château-Chinon (Campagne), krom okcidente, kie ĝi tuŝas Saint-Hilaire-en-Morvan.
Kabo Taiaroa
Kabo Taiaroa (Taiaroa Head) estas ĉeftero ĉe la fino de la Duoninsulo Otago en Novzelando, antaŭ la komenco de la Haveno Otago. Ĝi kuŝas ene de la urbolimoj de Dunedin. La plej proksima setlejo, Otakou, kuŝas tri kilometrojn sude.
La kabo estas hejmo de lumturo, konstruita en 1864, kaj de kolonio de ĉirkaŭ 100 Nordreĝaj albatrosoj, kiu setlis en 1919 - la ununura tia kolonio sur loĝata ĉeftero. Estas ankaŭ Centro por la Nordreĝa albatroso.
Kantono Benton (Vaŝingtonio)
La kantono Benton - angle Benton County - estas kantono de Usono en la subŝtato Vaŝingtonio. La administra centro estas en la urbeto Prosser, sed ĝia plej granda urbo estas Kennewick. La kantono estis fondita la.
Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La tera areo de la kantono estas 4 410 km², kaj 148 km² estas akvo. La teritorio situas ĉe la suda rando de la subŝtato, lime al Oregono.
Kantono Benton kreiĝis la el parto de Kantono Klickitat.
Hotelo de la Invalidoj
La Hotelo de la Invalidoj (Hôtel des Invalides), aŭ pli simple « la Invalidoj » (les Invalides) estas fama monumento de Parizo, kies konstruo estis ordonita de la reĝo Ludoviko la 14-a je la 24-a de februaro 1670 por gastigi la kriplulojn aŭ la aliajn invalidojn de la armeoj.
Hodiaŭ la hotelo ankoraŭ zorgas pri vunditaj militistoj, sed ankaŭ entenas plurajn muzeojn (inkluzive de ) kaj militistan nekropolon. Sub la fama, oraspekta kupolo de la Hotelo troviĝas la tombmonumento de Napoléon Bonaparte. La muzeo estas malfermita ĉiutage de 10:00 a.m. ĝis 6:00 p.m.
Köwerich
Köwerich estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Trier-Saarburg de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Traktato de Frankfurt (1871)
La Traktato de Frankfurt (en franca, Le traité de Francfort; en germana: Friede von Frankfurt) estis pactraktato subskribita la 10an de Majo 1871 en Frankfurto inter la Germana Imperio kaj Francio, fine de la Franci-Prusia Milito. Ĝi ratifis la decidojn de la Traktato de Versajlo de la 26a de Februaro 1871, ​ interkonsentita inter Otto von Bismarck kaj la franca registarestro, nome Adolphe Thiers.
La traktato ankaŭ klarigis la jenajn punktojn:
Mira Sorvino
Mira Katherine SORVINO (Tenafly, New Jersey, Usono, 28-an de septembro 1967 -) usona aktorino, kun Oskar-premio kaj premio Golden Globe.
Biografio
Ŝi naskiĝis en Tenafly, New Jersey, kiel filino de Lorraine Davis kaj aktoro Paul Sorvino. Ŝi havas du gefratojn, Michael kaj Amanda. Ŝi ludis en teatro de Dwight-Englewood High School.
Ŝi studis en la Harvarda Universitato Sinologion (orientaziaj lingvoj kaj literaturo) kaj ŝia diplomlaboro estis pri raskonfliktoj en Ĉinio en 1989 kaj kun magna cum laude. Ŝi parolas ĉine kaj france.
Ŝi veturis al Novjorko, por iĝi aktorino. Ŝi ludis unuafoje en filmo Amongst Friends en 1993. Post kiam ŝi ludis en filmo de Woody Allen (Mighty Aphrodite), ŝi gajnis en 1995 Academy Award.
Persona vivo
Ŝi geedziĝis en 2004 kun Christopher Backus, kun kiu ili havas tri gefilojn, Mattea Angel, Lucia, Johnny Christopher King, Holden Paul Terry Backus.
Placo de la Malnova Merkato
La Placo de la Malnova Merkato (place du Vieux-Marché), situas en la okcidenta ekstremo de la strato Gros-Horloge kaj estas historia placo de la urbo Rueno.
Oni trovas ĉirkaŭ ĝi plurajn trabfakaĵojn. Ĝi ankaŭ havis la preĝejon Sankta Savinto kiu estis detruita en 1793. La preĝejo Sankta Johana de Arko estis konstruita en 1979 laŭ projekto de la arkitekto Louis Arretche.
La famo de la placo venas de la ekzekuto de Johana de Arko kiu mortis sur la ŝtiparo la 30-an de majo 1431. Kruco estis metita en la loko kie troviĝis la ŝtiparo laŭ la konkludoj de la proceso por la rehabilitiĝo en 1456. La Muzeo Johana de Arko situanta sude en la placo estas unu el la allogaĵoj.
Ried-Glaĉero
Priskribo
Ried-Glaĉero havas sian originon je la firnkovrita nordflanko de Nadelhorn (4327 m s.m.), grava pinto de la Mischabel-Masivo, je alteco de pli ol 4200 m s.m.. Tra kruta deklivo la glaĉero fluas norden kaj etendiĝas en glarĝa trogo je alteco de inter 3400 kaj 3600 m s.m.. Ĝin limigas en okcidento Dirruhorn (4035 m s.m.) kaj en oriento Balfrin (3796 m s.m.). Post tiu trogo Ried-Glaĉero fluas nordokcidenten en valon, je kies okcidenta flanko situas Breithorn (3178 m s.m.) kaj kiun oriente limigas Färichhorn (3292 m s.m.). La glaĉerlango nun ĉiam pli kaj pli mallarĝiĝas kaj finiĝas nuntemple je alteco de proksimume 2100 m s.m. En nordoriento Ried-Glaĉero Estas ligita kun Balfrin-Glaĉero kaj en nordoriento kun Bider-Glaĉero.
Historio
Dum la kulmino de la Eta Glaciepoko en la mezo de la 19-a jarcento Ried-Glaĉero etendiĝis ankoraŭ 1 km pli profunden al la valo kaj finiĝis sub la hodiaŭa arbarlimo.
Altmontara turismo
Sur rokpodio oriente de Ried-Glaĉero situas je alteco de 2886 m s.m. la Bordier-Kabano de Svisa Alpismo-Klubo (SAC). La kabano atingeblas nur transirante la glaĉeron kaj servas kiel elirpunkto de montgrimpadoj en la norda Mischabel-Masivo.
Vitamino
La vitaminoj estas molekuloj necesaj por la korpa funkciado, kiuj aŭ tute ne aŭ nur en malgranda kvanto estas produktataj de la korpo mem. Ili eniras la korpon per la nutraĵoj. La manko de vitamino kaŭzas mankohavajn malsanojn. Kelkaj molekuloj estas vitaminoj (ekz. C-vitamino) por la homo, sed ne por aliaj bestoj (rato, porko). Ili funkcias multfoje en la metabolo kiel koenzimoj.
La grupigo okazas surbaze de la solvebleco.
La hidrosolveblaj (akvosolveblaj) estas la vitaminoj de la B-grupo, C-vitamino, kiuj ne povas deponiĝi, la ne uzata restaĵo forlasas la korpon.
La liposolveblaj (lipidosolveblaj) vitaminoj iomete povas deponiĝi (A, D, E, K vitaminoj)
Takumi Minamino
Takumi Minamino (南野 拓実 n. ) estas japana futbalisto. Ekde la jaro 2015 li membras en la japana nacia teamo de futbalo.
Santibáñez el Bajo
Santibáñez el Bajo (Santibáñez la Malsupra) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro.
Loĝantoj
La loĝantoj nomiĝas santibañejos. La censita populacio en 2008 estis de 829 loĝantoj.
Situo
Santibáñez el Bajo estas situa en la centra parto de Ekstremaduro en la komarko aŭ distrikto Tierras de Granadilla, je altitudo de 379 m; je 79 km de Cáceres, provinca ĉefurbo kaj je 24 km de Mérida, la regiona ĉefurbo. La areo de ties teritorio estas de 46,15 km².
Kolumbia lagopo
La Kolumbia lagopo aŭ Kolumbia pintavosta lagopo (Tympanuchus phasianellus columbianus) estas subspecio de la Pintavosta lagopo indiĝena de Okcidenta Usono kaj de Brita Kolumbio.
Aspekto
El la sep subspecioj de Pintavosta lagopo, la Kolumbia lagopo estas la plej malgranda nome 38–51 cm longa. Ili havas plumaron kun bazo grizecbruna, blankaj kaj nigraj markoj, kaj blanka kojnforma vosto. Maskloj havas pli longan voston, purpurajn gorĝomakulojn kaj flavajn superokulajn karunklojn.
Distribuado kaj habitato
Ties historiaj teritorioj etendis el Brita Kolumbio suden tra orienta Vaŝingtonio kaj Oregono al nordorienta Kalifornio, Nevado kaj Utaho, kaj okcidenten al la Kontinenta Divido. Ili loĝas en prerioj de artemizio kaj aliaj herboj, stepaj herbejoj, montaj arbustaroj kaj ĉeriveraj areoj. Ĝi estis unuafoje priskribita de la Ekspedicio de Lewis kaj Clark, kaj ricevis nomon de George Ord.
Vitamino
Dumvintre oni povas uzi eĉ pulvorajn, tablojdajn (ŝaŭmtablojdo) vitaminojn. Ili estas tre proponataj por gravedaj, mamnutrantaj virinoj aŭ post grava malsano. Ili estas ofte uzataj aldone dum forta trejnado kaj dieto. Ne nur la kvanto gravas, sed la proporcio de la diversaj vitaminoj, tiel oni devas konsulti kuraciston.
Kolumbia lagopo
Statuso kaj konservado
La kolumbia lagopo estis sugestita por eniri en la listo kiel minacata specio laŭ la Endangered Species Act dufoje, sed tion oni malakceptis ambaŭkaze. Ĝi estas nune konsiderata zorgiga specio en kelkaj usonaj subŝtatoj.
Vitamino
La termino "vitamino" (en la latina : vita signifas vivo) estis elpensita en 1912 fare de pola kemiisto, Kazimierz Funk, kiu sukcesis izoli vitaminon B1, kiu estas esenca por la preventado de nervaj malsanoj kiel beribero.
Felix von Kunowski
Felix von Kunowski - naskiĝis la 10-an de aprilo 1868 en Wilkau (pole: Wilków) apud Namslau (pole: Namysłów), Supra Silezio, tiutempe parto de la germanlingva ŝtato Prusio, post 1871 de la Germana Regno; mortis la 1-an de decembro 1942 en Dresdeno - estis germana stenografo. Kun sia frato Albrecht von Kunowski li evoluigis la sistemon „Nationalstenografie“, do "nacia stenografio", por rapida notado de la germana lingvo. Internacie, li krome konatiĝis kiel inventinto de la artikulacia sistemo "parolspuro" (germane "Sprechspur") por rapida notado de teorie iu ajn lingvo, praktike adaptita por pli ol 30 lingvoj, inkluzive de Esperanto: La sistemon Parolspuro aparte ekde la jaro 1982 esperantlingve konatigas la Tutmonda Parolspuro-Asocio.
Haveno Otago
Haveno Otago, en angla Otago Harbour, estas la natura haveno de Dunedin, Novzelando, konsista de longa etendo de ĝenerale navigebla akvo separanta la areeon de la Duoninsulo Otago el la ĉeftero. Ili kuniĝas ĉe ties sudokcidenta pinto, 21 km for el la havena komenco. Ĝi estas hejmo de la profundakvaj havenejoj de Dunedin en ties okcidentaj bordoj ĉe la ĉeurbo de Port Chalmers.
Geografio
La haveno estis formata el la dronitaj restoj de giganta ŝilda vulkano, centre ĉe kio nune estas Port Chalmers. La restoj de tiu violenta origino povas esti vidata en la bazalto de la ĉirkaŭaj montetoj. La lasta erupta fazo finis antaŭ ĉirkaŭ dek milionoj da jaroj, kaj lasis la elstaran pinton de la Monto Cargill.
Kantono Kento (Miĉigano)
Kantono Kento ( Kent County) estas kantono en Miĉigano, Usono. Ĝi estis fondita en 1831. La kantona sidejo estas Grand Rapids.
Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². La teritorio havas komunan limon kun.
Oŝo (urbo)
Oŝo – kirgize kaj ruse en cirila alfabeto Ош, en tjurkaj lingvoj Oş – estas la dua plej granda urbo en Kirgizio, en la sudo de la ŝtato. Ĝi estas la administra, ekonomia kaj kultura centro de la samnoma provinco Oŝ, sed mem situas ekster la provinca teritorio kaj mem estas provinconivela administra unuo (samkiel la ŝtata ĉefurbo Biŝkeko). La urbo, kiu en Kirgizio ofte nomatas "ĉefurbo de la sudo", aĝas almenaŭ 3000 jarojn, kaj ekde la jaro 1939 estas la administra centro de la provinco. Ĝi havas etne miksitan loĝantaron de proksimume 281 900 homoj el precipe kirgizoj, uzbekoj, taĝikoj kaj aliaj pli malgrandaj etnaj grupoj. Historie Oŝo estas itinero de la Silka Vojo.
Arminio (Ĥeruska tribestro)
Arminio (Armen), Arminius respektive Hermann der Cherusker (16 a.K. – 22 p.K.) estis tribestro de la ĝermana tribo de ĥeruskoj. Li naskiĝis dum la jaro 17 aŭ 16 antaŭ Kristo kiel filo de la ĥeruska tribestro Segimero. Arminio estis trejnita kiel romia militestro, kaj akiris romian civitanecon antaŭ ol reveni al Ĝermanio, kie li gvidis armeon el pluraj ĝermanaj triboj, kiu venkis tri romiajn legiojn sub gvido de la romia armeestro Publius Quinctilius Varus dum batalo iom norde de la Teŭtoburga Arbaro (germane Teutoburger Wald) dum la jaro 9 post Kristo: tutekzakte la batalo okazis en Kalkriese inter la urboj Osnabrück kaj Damme en la nuna germana federacia lando Malsupra Saksio. Flanke de la romia armeo en tiu batalo mortis 15.000 soldatoj. La por la Romia Imperio katastrofa malvenko traŭmatigis la romianojn, kiuj kutimis je venkoj ĉie en la por ili atingebla mondo: rezulte forlasiĝis ĉiuj romiaj setlejoj oriente de la rivero Rejno.
En Esperanto
Pri lia batalo kontraŭ la armeo de la romia generalo Varus verkis la latina historiisto Velejo Paterkulo; parton de tiu verko oni retrovas en volumo 3 de la Antologio Latina de Gerrit Berveling.
Oŝo (urbo)
La urbo estas vivoplena, kaj havas la plej larĝan kaj plej laŭdire plej plenŝtopitan subĉielan merkaton de tuta Centra Azio. La urba industria fundamento, kreita dum la sovetunia epoko, plejparte kolapsis post la disfalo de Sovetunio kaj nur iom post iom revivas. La proksimeco de la limo al Uzbekio, kiu distranĉas historie ligitajn teritoriojn kaj loĝlokojn, prenas de la urbo grandan parton de la tradicia malurba ĉirkaŭaĵo kaj prezentas signifan obstaklon al la urba komerco kaj ekonomia evoluo. Ĉiutagaj flugoj ligas la urbon kaj lige al tio la tutan sudon de Kirgizio kun la flughaveno de Biŝkeko kaj do la nordo de la ŝtato. Aldone la modernigo de la longa kaj antaŭe pene superebla montara ŝoseo de Oŝo al Biŝkeko fine de la 2000-aj jaroj plibonigis la trafikajn konektojn.
La urbo havas plurajn monumentojn, inkluzive de statuo de la "reĝino de suda Kirgizio", Kurmanĝan Datka, kaj unue el la malmultaj restintaj statuoj de Lenino. Rusie ortodoksa eklezio, remalfermita post la disfalo de Sovetunio, la plej granda moskeo de Kirgizio (situanta rekte ĉe la granda bazaro, kaj la 16-jarcente konstruita moskeo Rabat Abdul Ĥan povas esti trovataj en la urbo. La ununura monda natura heredaĵo de Unesko en Kirgizio, la monto Sulajman, ebligas elstaran panoraman vidaĵon de la urbo kaj sia ĉirkaŭaĵo. Monta kavo estas loko de muzeo, kiu prezentas kolekton de arkeologiaj, geologiaj kaj historiaj trovaĵoj de la regiono, kaj donas informojn pri la loka flaŭro kaj faŭno.
Johann Gottlieb Gleditsch (eldonisto)
Johann Gottlieb Gleditsch estis germana libristo kaj eldonisto, filo de Johann Friedrich Gleditsch kaj Catharina Margarethe Gleditsch (1647-1720). Li estis edzo de Anna Magdalena Gleditsch (1696-1718), frato de Johann Gottlieb Gleditsch la 2-a (1682-1711) kaj patro de Johann Friedrich Gleditsch la 3-a (1717-1744). .
Gleditsch eklaboris en la librovendejo kaj eldonejo de sia patro en 1711 e okaze de la morto de lia frato, li administris ĝin. En tri jaroj, la granda katalogo de la eldonejo publikigis aldonan suplementon kun 58 paĝoj. En 1733, li transdonis la verkon Kompendiöses Gelehrten-Lexikon al Christian Gottlieb Jöcher kaj en 1732 li pasis la redaktadon de la Acta Eruditorum en la manojn de sia nevino Friedrich Otto Mencke (1708-1754).
Krom verkoj pri juro kaj teologio, Gleditsch publikigis sennombrajn sciencajn kaj teknikajn titolojn, genealogiajn tabelojn de sia bopatro Johan Schleusing. Post la morto de Gleditsch, lia sola filo Johann Friedrich Gleditsch la 3-a (1717-1744) ekprenis la administradon kaj aĉetis la librovendejon de Thomas Fritsch en la 9-a de novembro 1741, tiele kunigante la du filiojn de la entreprenoj fonditaj de Thomas Schürer.
Léon (filmo)
Léon (ankaŭ nomata : Léon, la profesiulo) estas franca filmo kies filmadlingvo estis la angla kaj kies filmadloko estis Novjorko. Reĝisorita de Luc Besson, la filmo aperis en 1994 kaj diskonatigis tutmonde unu el la plej famaj francaj reĝisoroj. La filmo povas ankaŭ esti konsiderata kiel ia refariĝo en la angla de la antaŭa filmo de Besson, Nikita, kiu same temas pri murda profesio kvankam la du scenaroj draste diferencas.
Johann Gottlieb Gleditsch (eldonisto)
Post la antaŭtempa morto de Johann Friedrich la 3-a, lia energia vidvino, Christiane Henriette, ekprenis la komandon de la entrepreno. En la eldona branĉo, la entrepreno Johann Friedrich Gleditsch estis iom post iom preterpasita de Weidmann post 1760. Post la morto de la filoj de Christiane Henriette, la entrepreno pasis al la fratoj von Welck.
Léon (filmo)
Komenco
Léon vivas en Novjorko. Inter siaj multrasaj kaj multnombraj loĝantoj, la urbego ankaŭ kaŝas apartajn ulojn, kiel Léon : Li ne scias legi, nek skribi. Li loĝas en konstruaĵo kie li zorge strebas eviti ĉies atenton. Lia unika amiko estas verda planto kiun li ĉiutage metas sub la sunradiojn. Li trinkas glason da lakto ĉiumatene antaŭ iri labori... sed fakte, kion faras Léon? Li estas dungita murdisto. Diligentege, organizite, profesie, malvarme, kviete, li plenumas tagon post tago sian taskon, sen ia ajn malglataĵo ekde sia alveno de Italio.
Johann Gottlieb Gleditsch (eldonisto)
Nome de la heredintoj, Karl Wolfgang Senjoro de Welck vendis ĝin al Karl Friedrich Enoch Richter (1778-1834) en la 1-a de januaro 1806, kiu tenis la antikvan nomon kaj ankaŭ aĉetis la Heinsius Eldonejo en 1810. Post diversaj ŝanĝoj de propraĵoj, la eldonejo, estis vendata al FA Brockhaus en la 16-a de novembro 1831. Kaj venis al la fino la antikva entrepreno. https://www.deutsche-biographie.de/gnd128713488.html#ndbcontent
Léon (filmo)
Komenco
Sed iam, malglataĵo okazas. Revenante de komisio, Léon interŝtupare renkontpasas Mathilda, sametaĝa najbarino kiu aĝas 14. Ŝi fumas sekrete kaj demandas al Léon ne denunci ĝin al sia patro. Tion Léon rapide promesas antaŭ peli sin al sia apartamento. Léon rapide malkovras ke la familia situacio de Mathilda ne estas laŭreva : la patro batadas siajn infanojn kaj evidente implikiĝas en suspektinda afero kun la ĉefa policisto, Stansfield. Iun matenon, Stansfield alvenas kun sia teamo kaj pro narkota malkonsento, amasbuĉas la tutan familion per pafilegoj. Mathilda, kiu dumtempe butikumis ekstere revenas kiam la policistoj estas ĉe la freŝa faro. Sen alia elekto sub minaco de morto, ŝi frapas la pordon de Léon...
NGC 1165
NGC 1165 (aliaj indikoj — PGC 11270, ESO 417-8, MCG -5-8-9, AM 0256-321, IRAS02567-3217) estas galaksio en konstelacio Forno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Galapagoŝarko
La galapagoŝarko (Carcharhinus galapagensis) estas ŝarko el la familio de la Karĉarinedoj (Carcharhinidae). Ĝi troviĝas ĉirkaŭ insuloj en la oceanoj kaj ŝajne sin movas ne tro malproksime de la insuloj.
Kvin Vilaĝoj (komunumaro)
La komunuaro Kvin Vilaĝo (germane Fünf Dörfer; romanĉe Circul dals Tschintg Vitgs) estas administra unuo de Kantono Grizono kaj parto de la distrikto Landquart. Ĝi havis 17753 loĝantojn la 31-an de decembro 2009. Ĝia ĉefloko estas Zizers.
Geografio
La komunumaro Kvin Vilaĝoj situas en la Suda Rejnvalo en la sudo de la distrikto Landquart ambaŭflanke de Rejno.
Historio
La Supertribunalejo estiĝis en la 15-a jarcento el la Senjorejo Aspermont''. Ĝis 1803 la kvin vilaĝoj Zizers, Igis, Trimmis kaj Untervaz formis la Superan Tribunalejon Kvar Vilaĝoj. En 1803 aliĝis la vilaĝo Haldenstein al la Tribunalejo, kaj ĝi fariĝis la Supera Tribunalejo Kvin Vilaĝoj. Kiam en la jaro 1854 Mastrils sendependiĝis de Zizers kaj en 1880 Says de Trimmis, ili akceptiĝis kiel plenrajtaj membroj de la komunumaro Kvin Vilaĝoj, sed la nomo restis.
Komunumoj de la komunumaro Kvin Vilaĝoj
La komunumaro Kvin Vilaĝoj konsistas (stato en 2009) el 6 komunumoj, el kiuj Igis (al kiu ankaŭ apartenas la vilaĝo Landquart) estas la plej granda. Jen la listo:
Lonrai
Lonrai estas franca situanta en departemento Orne, regiono Normandio.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Lonréens.
Malforta nuklea forto
La malforta nuklea forto estas unu el la kvar fundamentaj fortoj ekzistantaj en naturo, laŭ la nuna norma modelo de fortoj en fiziko; la aliaj tri fortoj estas la gravita forto, la elektromagneta forto kaj la forta nuklea forto.
Ĝi disvolviĝas per interŝanĝo de la bosonoj "W" kaj "Z".
En la ĉiutaga vivo, la plej evidenta rezulto de tiu ĉi forto estas beta-radiado.
Historio
La unua konjekto pri la ekzisto de tia forto okazis en la 1930-aj jaroj, kiam itala fizikisto Enrico Fermi priskribis interagon inter kvar fermionoj, ŝajne nur okazanta per rekta kontakto inter la partikloj. (Male, oni nun komprenas ke ankaŭ tiu ĉi forto efikas je distanco, kiel la aliaj; la tipa interaga distanco estas tamen tro malgranda por ke oni estu povinta facile mezuri ĝin per la tiama ilaro).
En la 1960-aj jaroj, Sheldon Glashow, Abdus Salam kaj Steven Weinberg unuigis la konceptojn de elektromagneta forto kaj de malforta interagado prunvante, ke estas du aspektoj de ununura forto, nuntempe nomita "malforta elektroforto".
La ekzistado de bosonoj W kaj Z ne estis konfirmita rekte ĝis 1983. ​
Priskribo kaj proprecoj
La malforta interagado estas tipo de interagado inter fundamentaj partikloj, respondeca pri naturaj fenomenoj kiel la Beta-radiado. Kiel malforta interagado, ĝi ne nur povas okazigi efikojn pure altirajn aŭ malaltirajnn (kiel okazas por ekzemplo ĉe la elektromagneta intergagado), sed povas okazigi ankaŭ ŝanĝon de identeco de la koncernaj partikloj, tio estas, tio kion oni konas kiel reago de subatomaj partikloj.
La malforta interagado kun elektra ŝarĝo estas unika en variaj aspektoj, nome la jenaj:
La unua teorio por kompreni la malfortan interagadon estis farita jam en 1914, kaj poste Fermi proponis sian teorion de la beta-dekadenco en 1933. Tamen, fine de la 1960-aj jaroj oni proponis plej ampleksan klarigon komplete kontentigan, nome la teorio elektromalforta kiu klarigis la malfortan interagadon kiel kampo de Yang-Mills asocia al grupo de gaŭga interna simetrio de speciala unueca grupo SU (2).
Origine oni nomis ĝin «malforta nuklea forto», ĉar la malforta interagado ests limigita al tre mallongaj distancoj, de nur iomete pli ol la atoma nukleo, ĉar ĝi estas tre malforta kompare kun la forta nuklea forto kiu retenas unuigitaj neŭtronojn kaj protonojn. Tamen, se oni enkalkulas, ke ĝi estas ankaŭ responsa pri la radiado de partikloj de la familio de la elektrono kiel muono, ekster la nukleo, oni preferas nomi ĝin simple «malforta». Ĝiaj plej konsiderindaj efikoj estas okazigitaj de alia unika kondiĉo: ĝia ŝanĝo de fizika "gusto".
Pro la malforteco de tiu interagado, la malforta radiado estas tre malrapida kompare kun la forta aŭ elektromagneta radiado. Por ekzemplo, elektromagneta radiado de neŭtra piono havas vivon de ĉirkaŭ 10–16 sekundoj; dum malforta radiado ŝarĝita per unu piono havas vivon de ĉirkaŭ 10–8 sekundoj, tio estas, cent milionoj de fojoj pli longan. Libera neŭtrono «vivas» ĉirkaŭ 15 minutoj, kio faras ĝin nestabilan subatoma partiklo kun la plej longa konata averaĝa vivo.
Proprecoj
La malforta interagado koncernas ĉiun leptonon kiu havu maldekstran fizikan mandekstrecon kaj kvarkojn. Ĝi estas la nura forto kiu tuŝas la neŭtrinojn (escepte ĉe la gravitforto, kiu ne estas evitebla je laboratoria skalo). La malforta interagado estas unika je kelkaj aspektoj, nome la jenaj: