cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rulseĝo
Elektraj tipoj
Elektraj rulseĝoj estas stirataj per elektro, kaj regeblaj per aliaj iloj, ekzemple stirstangoj. Oni povas stiri ilin per variaj korpopartoj, ekzemple per mentono, per kapo aŭ per pensoj.
Ilia inventisto, George Klein faris unuajn ekzemplojn por uzantoj difektitaj dum la dua mondmilito. Elektraj rulseĝoj estas oportunaj ne nur por tiuj, kiuj ne povas stiri mane, sed ankaŭ por la uzantoj, kiuj volas fari longajn vojojn. Ankaŭ utilas por kormalsanuloj aŭ kronike lacaj personoj.
Kutime elektraj rulseĝoj estas rigidaj, kaj havas kvar radojn, sed estas tipoj kun ses radoj. La radoj estas mallarĝaj, ĉar la uzanto ne stiras per ili. Por faciligi la moviĝadon ili havas paron, per kiu la uzanto povas la radojn levi aŭ mallevi je 10 cm.
Estas manstireblaj seĝoj, kiuj havas helpan elektran stirilon. Oni eksperimentas per raŭpaj moviloj, sed tiuj ne estas en amasa produktado. El aliaj eksperimentoj aperis handikapula skotero kaj raŭpa ŝtuparpaŝilo.
Motoro de rulseĝoj uzas ne pli ol 24 voltoj, kaj 5 amperoj. Oni povas ŝargi akumulatorojn dum 8-12 horoj hejme. En flughavenoj ili ne estas uzeblaj. Oni pakas ilin, kaj flughavenoj donas kurenton alie. ==== Datoj de akumulatoro kun 12V 50Ah por elektraj rulseĝo ====
Specialaj tipoj
Iuj tipoj povas apogi uzantojn ankaŭ dum starado.
Ordinare rulseĝoj ne povas teni pli ol 115 kilogramojn. Ili povas esti ne nur la uzanto, sed ankaŭ por ties uzaĵoj. Se la rulseĝo devas porti pli ol tiu pezo, oni bezonas plifortigi la rulseĝon.
Estas tipoj, kiuj apogas la difektitan piedon, kaj oni povas stiri ilin per alia piedo.
Oni faras pli malgrandajn ilojn por malgrandaj adoltoj kaj rulseĝojn por infanoj. Dum planado oni respektas aliajn korpajn trajtojn. Unu-du jaraj infanoj povas uzi rulseĝon por movado. Tiuj ne malhelpas lerni iri.
Iuj tipoj estas por malglataj, sablaj teroj, kaj oni povas stiri ilin en akvo. Tie la uzanto povas delasi ilin. Movmalkapabluloj povas moviĝi pli facile en akvo. En iuj landoj de Eŭropo por alirebla turismo strandoj senkoste pruntas tiajn rulseĝojn.
Estas kombinaj tipoj por banado, necesejumado, kaj flegado. Oni povas memstare stiri ilin aŭ helpanto povas fari tion.
Estas tipoj, kiuj helpas sidi el lito en la ilo. Post kiam la uzanto estas en ĝi, iu starigas dorsapogilon, kaj la uzanto povas apogiĝi al ĝi. Por helpi ellitiĝadon oni povas uzi ankaŭ apogilojn aŭ plenmoveblan matracon. Aliaj tipoj helpas per elektraj iloj, sed por tio oni devas fari ilin pli pezaj kaj pli grandaj por stabileco. Tiu kapablo faras ilin pli multekostaj, ĉar por tio ili bezonas pliajn partojn.
Por sporto
Ordinare sportoj bezonas rapidan movojn kaj eblecon turniĝi rapide. Tiaj estas ekzemple rugbeo, basketbalo, teniso kaj kurado. Rulseĝa futbalo estas aparta sportarto kun siaj reguloj. Ĉia sportarto bezonas sian tipon. Ili estas faritaj el tre malpeza komposito, tre rigidaj, kaj havas kavojn por radoj por turniĝi rapide. Ili estas uzataj nur por sporto; poste la uzanto residiĝas en sian ĉefan rulseĝon.
Normoj
La EN ISO 9999 (2011) „Teĥnika helpo por malkapablaj personoj – klasifikado kaj terminologio“ klasifikas rulseĝojn en 12-21 grupojn; tio estas 11 subgrupoj.
Pliaj normoj:
Marchegg-a Orienta Fervojo
La Marchegga Orienta Fervojo (germanlingve Marchegger Ostbahn), ankaŭ nomata Orienta Fervojo (orienta linio) (Ostbahn (östliche Linie)) estas unutraka kaj plejparte neelektrigita branĉfervojo de la Aŭstruja Orienta Fervojo, Ĝi kondukas de Vieno-Stadlau al Marchegg, kie ĝi kuniĝas kun la Loka Fervojo de Gänserndorf al Marchegg, kaj plu trans la aŭstruja-slovakuja limo al la ĉefstacio de Bratislavo, Bratislava hlavná stanica.
Konduko
Ĝi deiras de la Laa-a Orienta Fervojo ĉe la haltejo Wien Erzherzog-Karl-Straße. Ĝis la sekva haltejo Wien Hirschstetten ĝi estas elektrigita. Post unu plia haltejo en Vieno (Wien Hausfeldstraße), ĝi kondukas rekte tra la Morava kampo ĝis Marchegg, kaj tie transiras Moravon al Slovakujo.
Estonteco
Estas planate konstrui duan trakon kaj elektrigi tiun ĉi fervojon. Ankoraŭ ne estas fiksa dato por la komenco de tiu konstruado; ĝi okazos nur post 2016.
Bouvellemont
- prononco laŭ sistemo IFA [] - estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Ardennes (prononco []), en la regiono Grand Est (prononco [], (france, en Esperanto Granda Oriento) kaj en la antaŭa regiono Ĉampanjo-Ardenoj. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Charleville-Mézières, kaj al la kantono .
Bestia besto
Bestia besto estas brazila versio de la centaŭro. Oni kredas ke ĝi estas la demono mem kiu eliras inferon dum plenlunaj noktoj.
Ĝi havas ĉevalan korpon kaj homan torson, kuras tra vilaĝoj ĝis ĝi trovas tombejon kaj tie malaperas. La sono de ĝiaj hufoj estas sufiĉa por terurigi homojn. Sekvas ĝin aro de hundoj, kiujn ĝi vipas. Kiam ĝi trovas beston, la "bestia besto" vipbatas ĝin kruele.
Laŭ mito, malgraŭ ke ĝi estas terura, ŝajne ĝi estas sendanĝera al homoj. Kiam iu vidas vizaĝon de bestia besto, li freneziĝas por kelkaj tagoj, sed poste resaniĝas.
Nagybajcs
Situo
La komunumo situas sur insulo de Danubo Szigetköz ĉe (olda) Danubo, saka flankovojo direktiĝas al la vilaĝo. Győr troviĝas 12 km-ojn.
Historio
Dum la historio tie vivis fiŝistoj kaj orolavistoj, nuntempe oni okupiĝas pri bestobredado aŭ laboras en Győr. En 1954 okazis granda inundo.
34233 Caldwell
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Reese Caldwell, finalisto de la Regeneron Science Talent Search de 2018, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro lia projekto pri bioinĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la Conestoga High School de Berwyn (Pensilvanio).
Saint-Priest-la-Feuille
Saint-Priest-la-Feuille estas franca komunumo lokita en la departemento Creuse kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 650 loĝantojn laŭ censo plenumita en 2006.
Ĝi estas etapo de la Jakoba Vojo laŭlonge de la Via Lemovicensis.
Geografio
Saint-Priest-la-Feuille etendiĝas sur 27,44 km², kaj havis 650 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 24 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo.
La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de Saint-Priest-la-Feuille situas je alteco de 456 metroj.
Historio
Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, Saint-Priest-la-Feuille apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.
Administrado
Saint-Priest-la-Feuille apartenas al la kantono de La Souterraine, kies ĉefurbo estas La Souterraine. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Guéret, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.
Santisteban del Puerto
Santisteban del Puerto (Sankta Stefano de la Montopasejo) estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Ĥaeno, sude de Hispanio en la komarko El Condado.
La areo de la municipo estas 373 km2 kie loĝas 4 472 geloĝantoj, do loĝdenso estas 12,24 loĝ./km2.
Geografio
Santisteban del Puerto estas en la centro de la komarko El Condado nordoriente de la provinco Ĥaeno, lime kun Castellar oriente, kaj kun Aldeaquemada kaj Navas de San Juan okcidente, same kiel kun la Provinco Ciudad Real norde.
Historio
En la Paleolitiko jam estis homa okupado ĉar oni trovis restaĵojn de ŝtonaj iloj kaj rokpentraĵoj en kavoj Apolinario kaj Morciguilla, deklaritaj Heredo de la Homaro fare de UNESCO. Estis ankaŭ grava loko en la argara kulturo de iberoj. La setlejo havis diversajn nomojn en la diversaj epokoj kaj respektivaj civilizacioj. Estis la "Ilucia" de iberoj, la "Itangi" de fenicoj, la "Ilugo" de romianoj, "San Esteban" de visigotoj, "Santastabin" de araboj kaj "San Esteban del Puerto" en la Mezepoko.
La araba kastelo estis scenejo de luktoj kaj ribeloj ĝis Fernando la 3-a konkeris ĝin en 1226 kaj Alfonso la 10-a en 1254 aligu ĝin al Úbeda. Sanĉo la 4-a havigis propran juran foruon la 15an de marto 1285 kion revalidigos lia filo Fernando la 4-a antaŭ doni ĝin al la Ordeno de Kalatravo dek jarojn poste. En la venontaj jarcentoj pasis tra diversaj nobelaj dinastioj.
Kalvinana preĝejo (Füzesgyarmat)
La Kalvinana kirko estas religia historia monumento en Hungario, en urbo Füzesgyarmat.
Historio
La nun videbla (la dua) kalvinana kirko estis konstruita inter 1797-1803. En 1867 ŝtormo parte detruis la turon, sed poste oni rekonstruis ĝin.
Konstruaĵo
La konstruaĵo situas sola. En mezo de la fasado la turo altiĝas, kies piedo la enirejo troviĝas. La turo havas horloĝon, krome elektronan sonorilan muzikaĵon. Interne en la navo pilieroj tenas malgrandajn galeriojn, unun la orgeno profitas.
Krom la kutimaj religiaj servoj oni aranĝas ofte koncertojn kaj ekspoziciojn, kiuj konformas al religia moro.
Altovistakapelo
Situo
La kapelo troviĝas je la nordorienta pinto de la insulo, proksime de la antaŭa vilaĝo Noord. La hodiaŭa konstruaĵo estas el 1952, tamen la loko mem havas multe pli longan historion, ĉar tie situis la unua kirko de Arubo.
Historio
La originalan kirkon Saint Ann konstruis en 1750 la venezuela misiisto Domingo Antonio Silvestre el Coro. Ĝi iam gastigis la unuan rom-katolikan kirkokomunumon de la insulo.
En 1776 la komunumo malfondiĝis pro la pesto. La postvivintaj kredantoj forlasis la lokon Alto Vista. dum la sekvaj jardekoj, post la forlaso de la kirko, ĝi tiel disfalis ke nur ruino restis.
Jörg Öchsl
Jörg Öchsl, laŭ alia skribmaniero Öxl, estis verŝajne ekde 1506 katedrala konstruestro en Vieno ĉe la Sankta Stefano, ĝis kiam lin en 1510 la magistrato depostenigis. Öchsl vivis ĉefe en Vieno, kie li ĉe la katedralo starigis plurajn konatajn verkojn. Li validas aparte kiel konstruinto de la laŭ li nomata Öchsl-Baldakeno. Tradicie oni atribuas al lia posteulo Anton Pilgram la predikejon de la Sankta Stefano; nun oni supozas, ke Öchsl konstruis grandajn partojn de ĉi tiu seslatera konstruaĵo. Tiu ankaŭ komenciĝis per la orgenradiko, sub kiu troveblas la busto de Pilgram. La elformado de la orgenradiko ankaŭ estis objekto de disputo kun la magistrato de Vieno, kiu konsekvencis la anstataŭadon de Öchsl per Pilgram.
2-a deputita distrikto de Ille-et-Vilaine
Geografia priskribo
En la balota subdivido de 1958, la dua deputita distrikto de Ille-et-Vilaine estis « Rennes Sud ». La departemento enhavis tiam ses distriktojn.
Ĝi konsistis el la sekvantaj kantonoj :
Balotoj de 1981
La francaj deputitaj balotoj de 1981 okazis dimanĉe la 14-an kaj la 21-an de junio 1981.
La sindtena procento altis je 32,93 % en la unua vico kaj 26,24 % en la dua vico.
Geografia kaj demografia priskribo
Per la balota subdivido de la leĝo n° 86-1197 de la 24-a de novembro 1986 , la distrikto arigis la sekvantajn kantonojn :
Laŭ la ĝenerala popolnombrado en 1999, farita de la nacia instituto pri statistiko kaj ekonomiaj studoj (INSEE), la tuta loĝantaro de tiu distrikto estis taksata je 132,164 loĝantoj ,.
Balotoj de 1988
La francaj deputitaj balotoj de 1988 okazis dimanĉe la 5-an de junio 1988.
La sindetena procento estis je 34,35 % en la unua vico kaj ? % en la dua vico.
Balotoj de 1993
La francaj deputitaj balotoj de 1993 okazis dimanĉe la 21-an kaj la 28-an de marto 1993.
La sindetena procento altis 31,61 % en la unua vico kaj 29,29 % en la dua vico.
Balotoj de 1997
La francaj deputitaj balotoj de 1997 okazis dimanĉe la 25-an de majo kaj la 1-an de junio 1997.
La sindetena procento altis je 31,87 % en la unua vico kaj 26,92 % en la dua vico,.
Balotoj de 2002
La francaj deputitaj balotoj de 2002 okazis dimanĉe la 9-an kaj la 16-an de junio 2002.
La sindetana procento altis je 33,55 % en la unua vico kaj 34,73 % en la dua vico,.
Balotoj de 2007
La francaj deputitaj balotoj de 2007 okazis dimanĉe la 10-an kaj la 17-an de junio 2007.
La sindetena procento altis 36,48 % en la unua vico kaj 35,73 % en la dua vico.
Geografia priskribo
Sekve de la resubdivido de la francaj deputitaj distriktoj de 2010, sekve de la edikto n° 2009-935 de la 29-a de julio 2009, ratifita de la franca parlamento la 21-an de januaro 2010, la dua distrikto de Ille-et-Vilaine arigis la sekvantajn administrajn subdividojn :
Balotoj de 2012
La sindetena procento altis je 38,13 % en la unua vico kaj je 40,48 % en la dua vico.
János Szombathy
János Szombathy [jAnoŝ sombati], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szombathy János estis hungara profesoro, bibliotekisto.
János Szombathy  naskiĝis en 1749 en Rimaszombat (nuntempa Rimavská Sobota en Slovakio). Li mortis la 1823 en Sárospatak.
Biografio
János Szombathy frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste altlernejon en Sárospatak, fine universitatojn en Zuriko kaj Utrecht. Hejmenveninta li estis ĉefamilia instruisto 3 jarojn. En 1782 li ekinstruis en Sárospatak. En la sekva jaro li okupiĝis pri la biblioteko, sekve nomro de la libroj triobliĝis. En 1785 li estis elektita rektoro.
Magnolia parulio
La Magnolia parulio, Dendroica magnolia , estas birdospecio de la familio de Paruliedoj kaj granda genro Dendroica.
Disvastiĝo
Ili reproduktigas en multo de Kanado same kiel ĉe Nov-Anglio kaj ĉe la regiono de la Grandaj Lagoj de Usono
Ĝi estas migranta specio, kiu vintras en Centrameriko el centra Meksikio suden al centra Panamo kaj orienten al Puerto-Riko. Tiu nearktisa specio estas tre rara vaganto en okcidentan Eŭropon.
Aspekto
Somera masklo de Magnolia parulio estas nekonfuzebla laŭ aspekto (13 cm longa). Li havas nigrajn dorson kaj vizaĝon kun blankaj superokula strio kaj subokula makuleto (kvazaŭ suba parto de okulringo) kaj grizan kronon. La subaj partoj kaj rimarkinde pugo estas flavaj, kaj la brustozono estas nigra. La flankoj havas forte markatajn kaj larĝajn nigrajn striojn (ĉefe du longaj strioj) el la brustozono laŭ la tuta flanko al la ventra flankoj kie foje svagiĝas kaj krome estas blanka flugilmakulo ŝultre. La gorĝareo estas tute flava. La nigra brustozono kaj la blanka vostozono distingas tiun specion de aliaj samgenraj kiuj havas simile flankan striecon.
Aliaj plumaroj estas esence grizaj supre kaj flavaj sube, kun striecaj flankoj ĉu malpliiĝaj ĉu neestaj, sed estas ĉiam du blankaj flugilstrioj. Junaj birdoj povus havi brunan dorson.
Kutimaro
La reprodukta biotopo estas arbaro de konifero ĉefe abioj. La Magnoliaj parulioj nestumas en juna konifero. Ankaŭ ĉe klarejoj, ĉe arbaraj ŝoseoj, paŝtejoj, bordoj de marĉoj kun malgrandaj arboj. Dum migrado, malaltaj branĉoj ĉe la centro de arboj kaj arbetoj.
Por ceremonia pariĝado masklo persekutas la inon, ofte paŭzas kaj sintenas. La ino demetas 3-5 blankecajn al kremokolorajn ovojn punktecajn en malforta sed bone kaŝita tasforma nesto konstruita el herbotigoj, fajnaj branĉetoj, kovrita el fajna materialo, kiel ekzemple radiketoj. Ambaŭ gepatroj kunlaboras por nestokonstruado kaj idomanĝigado, sed nur la ino faras la kovadon, kiu daŭras 11-13 tagojn. La idoj estas malfrumaturaj kaj elnestiĝo okazas post 8-10 tagoj. Malofte tiu specio estas parazitata de molotro.
Tiuj birdoj manĝas aktive insektojn kaj araneojn, ofte trovitajn dum manĝado malalte en arbusto (sed maskloj pli alte ol inoj), kutime malfermante voston. Tiuj birdoj ŝvebas dum predado. Ili foje manĝas berojn dum ŝtorma vetero, kiam ilia preferata manĝo estas malabunda.
La kanto estas ŭiti ŭiti ŭii. La alvoko estas milda ŝip. Estas tipa alarmalvoko de la ino el nesto dum ĝenado.
La unua birdo vidata de Wilson hazarde estis sur arbo magnolio kiu donis al tiu birdospecio ĝian komunan nomon.
Referencoj
New World Warblers de Curson, Quinn kaj Beadle, ISBN 0-7136-3932-6
Kanadaj Prerioj
La Kanadaj Prerioj estas regiono de Kanado, specife en Okcidenta Kanado, kiu povus korespondi kun kelkaj diferencaj difinoj, ĉu naturaj ĉu politikaj. Notinde la Preriaj provincoj aŭ pli simple la Prerioj enhavus la provincojn de Alberto, Saskaĉevano kaj Manitobo, ĉar ili estas grandparte kovrataj de prerioj. Pli limigite la termino povus ankaŭ aludi al la areoj de tiuj provincoj kiuj fakte estas kovrataj de prerioj. Prerioj kovras ankaŭ partojn de nordorienta Brita Kolumbio, kvankam tiu provinco ne estas tipe inkludata en tiu regiono laŭ politika vidpunkto.
Vareilles
Vareilles estas la nomo de pluraj artikoloj.
Mănărade
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 1 070 loĝantojn (germanoj, rumanoj); en 1992 865 (rumanoj). Tie ĉi naskiĝis en 1912 Andreas Schmidt, politikisto nazia.
Historio
Ĝia unua mencio skribe estas en 1205. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario, (Alsó-Fehér).
NGC 3037
NGC 3037 (aliaj indikoj — ESO 499-10, MCG -4-24-2, AM 0949-264, PGC 28381) estas galaksio en konstelacio Hidro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Kie estas la flava strio?
Kie estas la flava strio? aŭ Kolombio, la Nacia Projekto kaj la flava strio (hispana nomo: ¿Dónde está la franja amarilla? aŭ Colombia, el Proyecto Nacional y la Franja Amarilla) estas libro verkita en marto de 1996. Ospina volas respondi demandon ofte aŭskultitan. La demando, kiun faris usona amikino, estis:
András Gáll
András GÁLL [ga:l], Glancz estas rumania hungara-israela ĵurnalisto kaj verkisto. Li naskiĝis en Kluĵo la 31-an de marto 1930.
Kie estas la flava strio?
La aŭtoro indikas multajn diversajn kialojn kiuj fontas el la kolombia historio.
Sainte-Colombe (Doubs)
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []). Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Pontarlier (france arrondissement de Pontarlier), la centra kaj suda parto de la departemento, kaj al la kantono .
András Gáll
Kariero
András Gáll diplomitiĝis pri historio en la Universitato Bolyai (1952). Li laboris ĉe la semajngazeto Új Út de Kluĵo, poste ĉe la Romániai Magyar Szó ĝis 1976 en Bukareŝto. De 1976 li vivas en Israelo
Sainte-Colombe (Doubs)
Ĝiaj loĝantoj france nomiĝas colombins.
Grafo de Fuensalida
La Grafo de Fuensalida estas nobela titolo hispana kreata de la reĝo Henriko la 4-a (Kastilio) la 20-a de novembro 1470, por Pedro López de Ayala Castañeda, 2-a senjoro de Fuensalida. En 1637 Filipo la 4-a donis la titolon "Grande de España" (hispana grandulo) al Pedro López de Ayala y Zúñiga, 6-a grafo.
Katedralo de Dia Patrino Anĝela en Los-Anĝeleso
Katedralo de Dia Patrino Anĝela, ankoraŭ ankaŭ alie nomata Katedralo de Los Angeles estas katedrala preĝejo en Usono en Los Angeles. Konsekrita kaj dediĉita ĝi estis la 2-an de septembro 2002.
Porte de Vanves (Tramtransporto en Parizo)
Porte de Vanves [pɔʁt də vɑ̃v] estas haltejo de Tramvojo T3a situanta en la 14-a arondismento de Parizo.
Konkurso pri literumado
En Usono dum la 19-a jarcento (kaj eble antaŭ tio) oni komencis organizi tiajn konkursojn, nominte ilin literumaj rondoj. Tiel disvastiĝis al aliaj anglalingvaj landoj kiaj Britujo kaj Kanado kaj al landoj en kiuj oni ne uzas fonetikan literumadon (kiaj Francujo kaj aliaj francalingvaj landoj).
Tipe oni proponas la konkurson al infanoj en lernejo. Oni devas lerni la literumon de neordinaraj, maloftaj vortoj. La celo estas plej bone literumi, venkante la aliajn konkursantojn (laŭ sia rango). Ankaŭ ekzistas tutlandaj konkursoj, kiuj celas kunigi infanojn tutlande kaj plenumi la konkurson kontraŭ premio kaj agnoskado, kiu helpos al ili dum sia universitata daŭro.
Golfo Paria
La Golfo Paria estas 7800 km² neprofunda interna maro inter la insulo Trinidado (Respubliko Trinidado kaj Tobago) kaj la orienta marbordo de Venezuelo. Tiu ŝirmita akvareo estas konsiderata unu el plej bonaj naturaj havenoj en la marbordoj de Atlantiko en Ameriko. Ĝi estis origine nomita Golfo de la Ballena (Balengolfo) fare de Kristoforo Kolumbo, sed la balenĉasado kaj ties industrio en la 19a jarcento formortigis balenojn el la areo kaj ties populacioj neniam rekuperiĝis. Kartografiaj fontoj de la fino de la 18a jarcento ripete aludas al la golfo kiel Golfo Triste (Trista Golfo).
Konkurso pri literumado
Multaj mallaŭdas tiajn konkursojn pro la dubinda eduka valoro. Oni diras, ke la konkurso celas nur provi literumadon, maltrafante aliajn temojn (ekzemple signifoj, uzado ktp).
Golfo Paria
La Golfo Paria estas konektita al la Kariba Maro norde tra Bocas del Dragón (aŭ Draka Buŝo) inter la Paria Duoninsulo de Venezuelo kaj la Ĉaguarama Duoninsulo, kaj tra la Kolumba Markolo sude tra Boca del Serpiente (Serpenta Buŝo) inter Cedra Duoninsulo kaj la Orinoka Delto.
La Golfo Paria estas saleca kareo - dum pluvsezono ties saleco estas sub 23 ppm (partoj por milo). La etendaj mangrovoj laŭlonge de la venezuelaj kaj trinidadaj marbordoj estas gravaj naturaj habitatoj kaj probable ludas ŝlosilan rolon por la regionaj fiŝkaptejoj. La Golfo mem estas grava fiŝkaptejo. Ĉefaj havenoj estas tiuj de Portospeno kaj de Point Lisas en Trinidado kaj de Pedernales en Venezuelo.
Breitenstein (Malsupra Aŭstrio)
Breitenstein estas komunumo de Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Malsupra Aŭstrio kaj al la distrikto Neunkirchen. Krome ĝi situas en la historia regiono Industrieviertel (industria regiono). Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
(17401) 1985 RP3
(17401) 1985 RP3 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la belga astronomo Henri Debehogne elde la Observatorio La Silla en Ĉilio.
Montgomery Scott
Leŭtenanto komandanto Montgomery „Scotty“ Scott estas rolo el la fikcia universo de la sciencfikciaj filmoj Star Trek. En la origina televida serio de la 1960-aj jaroj li estis gvida inĝeniero de la stelŝipo Enterprise (NCC-1701 kaj NCC-1701-A). Lian rolon en la serio de al 1960-aj jaroj ludas la aktoro James Doohan. La vojon de Montgomery Scott al konstanta membreco en la teamo de la stelŝipo priskribas la kineja filmo Star Trek de 2009, kie la rolon de la juna Montgomery Scott transprenas la aktoro Simon Pegg.
Montgomery Scott naskiĝis en Linlithgow, Skotlando dum la jaro 2222, kaj parolas angle kun forta skota akcento. Sur la stelŝipo Enterprise (NCC-1701 kaj NCC-1701-A), li havas la rangon de leŭtenanta komandanto kaj estas la dua oficiro de la stelŝipo. Li prezentiĝas kiel genia inĝeniero kaj maŝinisto, kiu per ampleksaj teknikaj scioj kaj spertoj trovas surprizajn kaj malkutimajn solvojn por teknikaj problemoj, kiuj por ĉiuj aliaj ŝajnas nesolveblaj. Kutime la kapitano petas lin taksi, kiom da tempo bezonos vivnecesa riparo, poste postulas ke la riparo devos ebli en nur ono de la tempo taksata de Scotty, kaj ĉiam la inĝeniero sukcesas plenumi la savan riparon ene de la "nerealisme" malgranda tempokvanto postulata de la kapitano. Montgomery Scott havas iom melankolikan karakteron, kaj montras tre emocian, "patrosimilan", ligon al la stelŝipo. Kvankam li foje komandas la stelŝipon kiam kaj la kapitano James T. Kirk (William Shatner) kaj la unua oficiro Spock (Leonard Nimoy) agas ekster la ŝipo, Scotty foje asertas ke li "neniam deziris esti io alia ol inĝeniero".
Figuren im Star-Trek-Universum
Prezidanta baloto de 2013 en Ĉeĥio
Prezidanta baloto de 2013 en Ĉeĥio okazis vendrede kaj sabate la 11-an kaj la 12-an de januaro 2013, la dua raŭndo okazis du semajnojn poste la 25-an kaj la 26-an de januaro. La ofico de la ĝisnuna prezidanto de Ĉeĥio, Václav Klaus, finiĝos la 7-an de marto 2013. Temis pri la unua rekta baloto de prezidanto de Ĉeĥio, ĉar la antaŭajn prezidantojn elektis la parlamento.
El 20 submetitaj aliĝiloj valide kandidatiĝis por la baloto 11 personoj, kiuj deklaris plenumi la necesan kondiĉon: subteno de minimuma nombro de parlamentanoj aŭ petskribo kun subskriboj de almenaŭ 50.000 balotontoj. Post kontrolo de valideco de la subskriboj, la ministerio de internaj aferoj tamen la 23-an de novembro 2012 pro alta kvanto de nevalidaj subskriboj eksigis tri kandidatojn. La Supera administra kortumo tamen la 13-an de decembro 2012 pravigis la plendon de Jana Bobošíková kaj revenigis ŝin inter la validajn kandidatojn, kies nombro tiel finiĝis ĉe naŭ.
Rezultoj
En la unua raŭndo, en kiu voĉdonis 61,31 % da rajtigitaj voĉdonantoj, la plej altajn kvantojn da voĉoj ricevis Miloš Zeman (24,21 %) kaj Karel Schwarzenberg (23,40 %), kiuj avancis en la duan raŭndon. En la dua raŭndo, en kiu voĉdonis 59,11 % da rajtigitaj voĉdonantoj, gajnis Miloš Zeman (54,80 %).
Filino de Kleriko
Filino de Kleriko (angle:A Clergyman's Daughter) estas romano (1935) de George Orwell. Ĝi estas verŝajne la malplej legata romano lia. Ĝi detaligas la provaĵojn kaj ĝeniĝojn de Dorothy Hare (Doroteo), juna virino kies malgaja ekzisto, dediĉata al 'bonaj faroj' renversiĝas. Ŝi loĝas kun la patro, loka kleriko, kaj funkcias kiel lia senpaga servisto en ĉiaj aferoj kaj hejmaj kaj profesiaj.
Intriga resumo
Tiu libro montras je bona efiko, kiel skandalo povas tuŝi eminentajn membrojn de la komunumo. Dorothy malaperas ("iĝas manka") post kiam ŝi kisas la plej malbon-faman karakteron de la komunumo, s-ro Warburton. Rumoriĝas ke ŝi forkuris kun Warburton, dum fakte ŝi nur spertis "perdon de memoro". Dum la tempo kiam ŝi estis "manka homo" ŝi spertas aferojn kiaj "dormadi eksterdome" kaj rikolti lupolojn por magra tago-pago. Tiujn elementojn informis la propraj spertoj de Orwell pri senhejmeco kaj malriĉeco priskribitaj en Down and Out in Paris and London (Sengroŝe kaj Senhejme en Parizo kaj Londono). Post iome al Dorothy aranĝis postenon kiel lerneja instruistino en malgranda privata 'akademio' mistera riĉa kuzo de ŝia patro — sperto kiu ankaŭ paralelas la propran vivon de Orwell. De tie ŝi 'saviĝis' re al sia malnova vivo per tordiĝo de eventoj ekigita de la kalumniema s-rino Semprill (kiu antaŭe kaŭzis ke la rumorata skandalo atingu la gazetaron) kiun oni akuzis je kalumnio rezulte de denova dissemita rumoro. Kun la dishonorigo de s-rino Semprill, s-ro Warburton trovas Doroteon kaj revenigas ŝin al Knype Hill, la urbeto kie paroĥestras ŝia patro. Dum venigadi ŝin hejmen, Warburton proponis sin al Dorothy kaj ricevis rifuzon, spite al liaj klopodoj persvadi ŝin ke kun perdo de ŝia religia fido, ŝia ekzisto kiel laboregema filino klerika iĝos sensignifa, kaj ke edziniĝo, dum ŝi ankoraŭ junas, estas la sola eskapilo el vivo de mizero, soleco, sensignifo, kaj finfina senelireja malriĉeco.
En la spertoj de Doroteo kiel paroĥestra filino, vagabondo, lupolo-rikolisto, almozpetanto ĉe Trafalgar Square, lerneja instruistino, plej rimarkindas tio, ke ili ĉiuj priskribas ekstreman senhelpecon. Orwell bildigis Doroteon ĉiakaze dependa, dependa de ŝia patro por mono, dependa de kamarada vagabondo (Nobby) kiel rimedo por travivo kaj direkto dum ŝi estas senidenta vagabondo, dependa de la magra enpago kiel rikoltisto, kaj de la aliaj rikoltistoj por manĝaĵo, de la aliaj almozpetantoj por lerni ties vivmanieron, de la malbna s-rino Creevy kiu igas ŝin labori forte tra senutilaj horoj por etaĵoj da manĝaĵo kaj malalta pago, kaj finfine de Warburton por revenigo hejmen. Tiun temon de senhelpeco kaj dependeco plene rivelis Orwell, portante la leginton al granda kunsento kun la protagonisto kaj scivolado ĉiu-turne kiel ŝi ĝin eltenadas. Tio aparte validas kiam temas pri s-rino Creevy kiu havas nenian respekton por Doroteo kaj traktas ŝin preskaŭ subhoma.
Ĉefaj temoj
La temo, sklaveskemo, speguladas la temon, dependeco. Ekonomie premiĝas al Doroteo forte laboregi. Ŝiaj magraj enspezoj ĉiukaze malhelpas eskapon kaj funkcias daŭrigi ŝian dependecan staton. Orwell pentras bildon de sistemaj fortoj kiuj konservas la ligitan servulecon en ĉiu situacio. Li brile uzas la fikciajn klopodojn Doroteajn por forte kritiki certajn instituciojn. Okaze de la lupolan rikolton Orwell kritikas la kutimon laŭ kiu oni sisteme malaltigadas la tago-pagojn tra la sezono, kaj la kialon por tio, ke la pagoj tiel malaltas de la komenco. Li priskribas la vivon laboristan kun frapa ĝusteco, eĉ ĝis la konstantan elĉerpitecon kiu iel eliminas ĉian potencon pridemandi la cirkonstancojn en kiuj oni sin trovas. Orwell eĉ kaptas la strangan senton de eŭforio kiun oni atingas el monotona tago da laborado. Li perfekte priskribas la sintenon de la sezona laboristo kiu ĵuras al si ne reveni la sekvantan jaron, sed dum la liber-sezono forgesas pri la mizero kaj memoras nur a pozitivan flankon, kaj sendube revenas.
Kaze de la privata lerneja sistemo en la Anglio de la erao de Orwell, li sukcesas enmeti du-paĝan kritikon (senrilatan al la intrig-linio) pri tio kiel kapitalismaj faktoroj igis la lernejan sistemon fariĝi senutila kaj absurda. La priskribo pri tio, kiel klasaj kaj ekonomiaj perceptoj estas daŭrigataj en la lerneja sistemo spegulas sian propran sperton kiel malriĉa studento en relative riĉulaj lernejoj. Li martelas ĉi tiun punkton hejmen per la malkaŝa atento kiun s-rino Creevy donas al la infanoj de la "bonaj pagantoj", dum ŝi tute malrespektas kaj malgravigas la infanojn de la "malbonaj pagantoj". Ni eĉ vidas ke s-rino Creevy aranĝas pli bonan tranĉaĵon de viando por la infanoj de la riĉuloj, dum ŝi konservas la pli grasajn pecojn por la infanoj de la "mezpaguloj", kaj kondamnas la infanojn de la "malbon-paguloj" sidi aparte de la aliaj studentoj kaj tagmanĝi malvarmajn brunsak-lunĉojn ("brown bag lunches"??).
Estas klare de ĉi tiu libro, kaj de la aliaj romanoj de Orwell, kiel ĉe-estas socialista tendenco, kaj kiel la leganto devigatas agnoski ekre kontrastaj la malegalecojn sub kiuj la rakontaj karakteroj suferas.
Beletra signifo kaj kritiko
La rakonto estas grandparte eksperimenteca; Orwell provadis en ĝi eĥi partojn de la 'nokt-urbeto' de Ulysses de James Joyce. Orwell mem reĵetis ĝin kiel rubaĵo (en:tripe "intestaĵoj") kaj malebligis ĝian represadon dum lia vivo. Tamen, ĝi certe helpis formi lian reputacion kiel burĝonanta novelisto en la 1930aj jaroj.
Kronokolombo
La genro Goura, Stephens, 1819, konsistas el tri specioj de kronokolomboj, alia nomo por tiu genro. Ili estas la plej grandaj membroj de la familio de Kolombedoj. La tri kronokolomboj estas tre similaj kaj unu anstataŭas alian geografie.
Aspekto
Temas pri grandaj kolomboj bluecaj, pli malhelaj ĉe okulstrio kaj brusto (malhelpurpura) kaj pli helaj ĉe kapo kaj vostopinto. La plej rimarkinda eco, kiu nomigas la genron komune, estas granda kresto de preskaŭ travideblaj plumoj escepte punktajn plumopintojn, kiu donas aspekto de ŝaŭmo.
Taksonomio
La filogenetiko de kronokolomboj ne estas ankoraŭ bone solvita. Kelkaj molekulaj analizoj jam estis faritaj (e.g. Johnson &, 2000), kaj unu (Shapiro et al., 2002) sugestas, ke kun la Nikobara kolombo kaj la Dentobeka kolombo de Samoo, la tri kolomboj Goura apartenas al grupo de kie la malbonŝanca Dido kaj la Rodrigesa ermitkolombo estis branĉa stirpo, sed depende el kiu genetika sekvenco estas analizita, la lokigo de la kronokolomboj diversas. Ili povus aparteni al la subfamilio Treroninae de fruktokolomboj, sed kutime ili estas traktataj kiel propra subfamilio, la Gourinae.
Kutimoj
Ili estas indiĝenaj de Nov-Gvineo kaj ĉirkaŭaj insuloj. Ili manĝas sur la arbara grundo falitajn fruktojn, semojn kaj helikojn. La masklo kaj la ino estas preskaŭ identaj, sed dum la pariĝado la masklo kveros kaj kapinklinos por la ino. Ambaŭ gepatroj kovos la ununuran ovon dum 28 ĝis 30 tagoj kaj la ido elnestiĝos post pliajn 30 tagoj. La vivaveraĝo povas esti ĝis 20 jaroj.
Mont-Saint-Martin (stacidomo)
Mont-Saint-Martin estas franca varstacidomo sur linio - Mont-Saint-Martin (al Athus), situanta en , en departemento Meurthe-et-Moselle, regiono Grand Est.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Longuyon - Mont-St-Martin (al Athus) (202000).
Kosmorubo
Oni nomas kosmorubon ĉiu senutila artefarita objekto kiu orbitas la Teron. Ĝi konsistas el aĵoj tiel diferencaj inter si kiel restaĵoj de malnovaj raketoj kaj satelitoj, restaĵoj de eksplodaĵoj kaj etaj eroj de farboj.
Kosmorubo fariĝis granda zorgo dum la lastaj jaroj ĉar kolizioj kun ĉi tiuj objektoj je altaj rapidoj povas esti tre danĝeraj por la satelitoj kaj kosmoŝipoj kiuj orbitas la Teron kaj estigi eĉ pri da kosmorubo, procezo nomata Kisleer-sindromo. La Internacia Kosmostacio havas blendon ĝuste pro tio.
Historio
En 1958, Usono lanĉis sateliton nomita Vanguard. Ĝi fariĝis unu el la plej daŭra kosmorubaĵo, kaj en Marto de 2008 restis kiel la plej malnova peco ankoraŭ orbitanta.
La unua oficiala raportita manovro de la kosmopramo por eviti kolizion kun kosmorubaĵo okazis dum misio STS-48 en septembro 1991. Oni bezonis uzi la rego-pelilojn dum 7 sekundoj por eviti la kolizion kun kosmorubaĵo el la satelito Cosmos 955.
En 2006, restaĵoj el rusa spiona satelito pasis je danĝera distanco de aviadilo Airbus, kiu portis 270 pasaĝerojn, kiam ili reeniris en la Teron super la Pacifika Oceano, kiu estas konsiderita unu el la plej sekuraj lokoj por reenirigi satelitojn pro sia grandaj neloĝataj areoj. La plej malbona nekontrolita reeniro okazis en julio 1979 kiam la kosmostacio Skylab reeniris antaŭ ol planite kaŭzante falon de kosmorubaĵoj sur la aŭstralia dezerto.
Mezurado kaj kvanto
La United States Strategic Command subtenas katalogon kiu nuntempe enhavas ĉirkaŭ 13 000 objektojn, plejparte por ne havi miskomprenojn kun eblaj malamikaj misiloj. Multaj surgrundaj radaroj kaj teleskopoj, kaj ankaŭ kosmaj teleskopoj, estas uzataj por mezuri la kvanton de kosmorubaĵoj. Tamen, la plejmulto de la kosmorubaĵoj restas kaŝitaj. Ekzistas pli ol 600 000 objektoj pli grandaj ol 1 cm orbitante la Teron (laŭ la ESA Meteoroid and Space Debris Terrestrial Environment Reference, modelo MASTER-2005).
Aliaj fontoj de mezurado de kvanto inkludas la mezur-kampanjoj fare de ESA per sia Teleskopo pri kosmosubo, TIRA, radaro de Goldstone, radaro de Haystack kaj la radararo de Cobra Dane.
Reenirita kosmorubaĵo ankaŭ esta informfonto pri la kosmorubaĵoj pli malgranda ol milimetro. La satelito LDEF estis liverita per la kosmopramo Challenger en misio STS-41-C kaj reprenita per la kosmopramo Columbia dum misio STS-31. Ĝi pasigis 68 monatojn orbitante la Teron. La studado de sia surfaco permesis analizon de la direkta distribuo kaj konsisto de la kosmorubo.
La sunpaneloj de la Kosmoteleskopo Hubble revenigita Teren dum misioj STS-61 de la kosmopramo Endeavour kaj STS-109 de la kosmopramo Columbia estas grava fonto de informo pri la kosmoruba medio. La signoj de kolizioj sur ĝi surfaco estis mezuritaj kaj klasigitaj por la ESA por validigi la komputikajn modelojn pri la kosmoruba medio.
Konsisto
Laŭ la doktoro Walter Flury, fakulo pri kosmorubo de la Eŭropa Kosma Agentejo, la konsisto de la kosmorubo estas pli malpli la jenan:
Reinhold Brehm
Reinhold Bernhard BREHM (ankaŭ Reinaldo Brehm; naskiĝinta la en Renthendorf, mortinta la  en Barcelono) estis germana kuracisto, naturesploristo, ornitologo kaj verkisto.
Vivo
Reinhold Brehm estis filo de la pastro protestantisma kaj ornitologo Christian Ludwig Brehm kaj ties dua edzino Bertha (fraŭline: Reiz). La zoologo kaj verkisto Alfred Edmund Brehm estis lia pliaĝa frato.
Reinhold Brehm studis ĉe la universitato de Jena medicinon kaj aktivis en la patrujema studenta korporacio Corps Saxonia Jena. Post al studfino kaj doktoriĝo (1855) li entreprenis, kun la frato Alfred, la amika kuracisto kaj entomologo Theodor Apetz kaj aliaj amikoj en la jaro 1856-a du jarojn daŭrantan vojaĝon al Hispanio. Por disponi je sufiĉe da mono la Brehm-oj estis vendintaj akciojn kies akirintoj ekrajtis partopreni eventualajn ĉasadpredojn.
La vojaĝo kondukis ĝis la sudhispania Andaluzio. Longan tempon la grupo ankaŭ restis en Granado. Dum la cetero de la grupo post 18 monatoj revenis kun granda kolekto da birdoj el Germanujo, Reinhold Brehm decidis resti daŭre en Hispanio. Li ekamiĝis je la lando kaj la juna hispanino Maria de las Angustias Lauren. Li ekdeĵoris mediciniste en Murcia kaj poste en Madrido kie li estis i.a. ambasadora kuracisto, zoologo kaj ornitologo. En la medio de la hispana ĉefurbo li esploris la birdaron. Liaj observoj kaj malkovroj li komunikis regule al la patro en Germanujo. Reinhold Brehm malkovris kaj komentis unuafoje multajn hispaniajn birdospecojn. Ĉio senditis tuj al Renthendorf. Lia plej grava malkovro estis la iberimperia aglo Aquila adalbaerti C.L. Brehm 1861, kiun la patro mallonge priskribis en 1861 kaj nomis laŭ la bavara princo Adalbert von Bayern.
En 1889 li translokiĝis, post la morto de la filo († 1888), kun la familio (tiam li havis ankoraŭ tri filinojn - Maria de la Gloria, Isabella kaj Irene) de Madrido al Barcelono, kie li pluse verkistis dum la du lastaj vivojaroj. Brehm taksatas pioniro de hispana ornitologio. En la 13.2.1858 li iĝis membro de Leopodina-akademio. Bedaŭrinde liaj meritoj en la Brehm-memorigloko (Renthendorf) ne honoratas vere.
György Bálint (aktoro)
György Bálint [djordj bAlint], laŭ hungarlingve kutima nomordo Bálint György estis hungara aktoro, reĝisoro, teatrestro, voĉoaktoro. Lia origina familia nomo estis Beck.
György Beck naskiĝis la  en Budapeŝto, li mortis la  en Budapeŝto.
Biografio
György Bálint frekventis gimnazion en sia naskiĝurbo, poste li akiris diplomon en Aktora Lernejo de la Tutlanda Aktora Societo en 1927, sed li jam havis stipendion en 1925 en Teatro Renaissance. Post la diplomo liaj pli gravaj teatraj stacioj estis: Post la 2-a mondmilito li estis ankaŭ reĝisoro de Teatro Madách (1946–1948), en la sekva jaro li estis en Teatro Ifjúsági. Inter 1948 kaj 1951 li instruis en la Teatra Akademio, poste li estis nomumita teatrestro de Nacia Teatro (Szeged). Li estis membro de Nacia Teatro (Pécs) (1953–1957), Teatro Szigligeti (Szolnok) (1957–1959), Teatro Kisfaludy (1959–1960, 1966–1969), Teatro Csiky Gergely (Kaposvár) (1960–1963), Teatro Gárdonyi Géza (1963–1966). Li ricevis premion en 1995.
Lia libro
Noto: ŝajnas, li estis judo, sed la fontoj ne menciis ĝin.
Full Circle Magazine
Full Circle Magazine (Esperante: Plena Cirklo Revuo) estas senkostdisdona revuo. Ĝi lanĉiĝis en aprilo 2007.
Volontuloj de UEA
Volontuloj de UEA estas senpagaj laborantoj, kiuj laboras en Centra Oficejo de UEA en Roterdamo. UEA tamen pagas al ili malgrandan poŝmonon. Ili ofte ankaŭ loĝis en la oficeja domo.
Listo
Jen nekompleta listo de la volontuloj de UEA (tiuj kiuj laboris plentempe en la centra oficejo en Roterdamo, Nederlando).
10082 Bronson
10082 Bronson estas malgranda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Henry E. Holt elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Ted Arthur Bronson de Thunder Bay (Ontario), kiu helpis fondi la Centron de Thunder Bay de la Reĝa Astronomia Societo de Kanado. Li servis en la direktoraro de la Centro de Thunder Bay en ĉiuj postenoj, inklude tiu de prezidento kaj gajnis la Premion de Servo de la RASK en 2006. Li prezentis programojn de scienca popularigo kaj vojaĝis al ses plenaj.
Kingoj
La kingoj (Wakinga) estas bantua tribo en sudtanzanio. Historie ili vivas en la montaro Livingstono norde de la Malavia lago. En la literaturo precipe la Luembe-kulto (lwembe) estas priskribita. En 2003 la etno de la kingoj nombris 140.000 personojn. Ĉirkaŭ 1920 oni taksis ilian nombron 20.000 personoj.
Auferstanden aus Ruinen
Leviĝinta el ruinoj aŭ pli ekzakte laŭ kunteksto Leviĝintaj el ruinoj - Auferstanden aus Ruinen, prononco - estis la ŝtata himno de Germana Demokratia Respubliko (GDR). La muzikon por ĝi komponis Hanns Eisler, la tekston verkis Johannes Becher, kiu poste iĝis ministro pri edukado en GDR. Post la germana reunuiĝo la malnova himno, la kanto de l’ germanoj, kiu jam antaŭe iĝis la himno de la Federacia Respubliko Germanio, estis uzata en la tuta Germanio. Interese estas, ke ĉiu el ambaŭ tekstoj konvenas al la muziko de la alia.
Bambuo
Bambuo estas grupo de lignecaj plurjaraj ĉiamverdaj plantoj el la herba familio de Poaceae, subfamilio Bambusoideae. Iuj el ĝiaj membroj estas gigantoj, formante la plej larĝajn anojn de la familio de herboj.
Auferstanden aus Ruinen
Teksto
La teksto de la himno estis verŝajne verkita oktobre de 1949, de Johannes R. Becher. Fojfoje oni supozas, ke li uzis kelkajn antaŭe verkitajn poezaĵojn el sia Moskva ekzilo skribante la tekston, sed pri tiu supozo oni povas nek trovi pruvojn en la memuaroj, nek en la eldiroj de Becher.
Bambuo
Ĝia denaska lando estas Azio, kaj plejparte kreskas en la humidaj grundoj de Hindujo, Tajlando, Ĉinujo kaj Japanujo.
Tradicia krudmaterialo en Azio
Tiu herbo de Azio tradicie utilis dum la ĉiutaga vivo por fari la tegmenton de la domo, la liton, la tason kaj la kuleron. Eblis traakvigi la kampojn per la ŝalmoj kaj rikolti per bamburastilo. Kiam la bebo naskiĝis, la umbilika ŝnuro estis fortranĉita fare de bambulameno. Kiam la maljunulo mortis, li estis entombigita en bambuĉerko.
Auferstanden aus Ruinen
Teksto
La celo de Becher estis krei popolkantan “pacohimnon” (germane “Friedenshymne”), kiu Pro tio, li estis kontraŭ proponoj kaj kritiko diranta, ke la himno ne estus sufiĉe batalema.
Bambuo
Tradicia krudmaterialo en Azio
En Hindujo ĝi estis la ligno de la malriĉulo, la frato en Vjetnamujo kaj la amiko de l'popolo en Ĉinujo.
Auferstanden aus Ruinen
Origina (germana) teksto
1.
Bambuo
Tradicia krudmaterialo en Azio
Marco Polo sciigis al Eŭropeanoj la utilon de tiu planto. Li parolis pri la ŝnuroj el bambuo utilaj por haŭli la boatojn aŭ fari la pendigitajn pontojn.
Auferstanden aus Ruinen
Origina (germana) teksto
2.
Bambuo
Kreskado de bambuzoj
Bambuzoj estas tipa genro de bambuoj (bambusa el poacoj).
Auferstanden aus Ruinen
Origina (germana) teksto
3.
Bambuo
Kreskado de bambuzoj
La bambuzo ne kreskas laŭ la sama maniero kiel la aliaj poacoj.
Auferstanden aus Ruinen
Esperanta traduko
Unua strofo de T. Pusch, 1982, dua kaj tria strofoj de D. Ĝamadio, 2012.
Bambuo
Apartaj rizomoj
Estas du specoj de rizomoj. El unu nur unu ŝoso kreskas je la ekstremaĵo, kaj el tiu eliros radikoj. El la alia pluraj ŝosoj kreskigas plurajn ŝalmojn.
Auferstanden aus Ruinen
Esperanta traduko
1.
Bambuo
Kreskado de ŝosoj
Kiam la junaj ŝosoj elgrundiras, tuj poste aperas la ŝalmo. La diametro de la ŝalmo estas je la definitiva grandeco. La kreskado estas do nur vertikala. La ŝalmo ne plu dikiĝos.
Auferstanden aus Ruinen
Esperanta traduko
2.
Bambuo
Kreskado de la folioj
La folioj aperas nur post la fino de la kreskado de la ŝalmo. Ekde tiu momento, la suko nutras la planton. Ĝi cirkulas interne de kanaloj, kiuj estas aranĝitaj regule en la medolo de la ŝalmo, ne nur sub la ŝelo.
Auferstanden aus Ruinen
Esperanta traduko
3.
Bambuo
Solida materialo
1 cm2 da bambuo kapablas kontraŭi tiron de 4 tonoj sed 1 cm2 da ŝtalo fleksas sub forteco de unu tono.
Rapideco da kreskado
Arbaro de bambuoj povas maturiĝi post 5 jaroj sed necesas atendi 20 jarojn antaŭ forhaki kverkon. La rekordo de kreskado estas 132 centimetrojn en 24 horoj.
Varmiga potenco
2 kilogramoj da seka materialo havas la saman varmigan potencon kiel 1 litro de petrolo.
Ĝi estas ankaŭ fleksebla kaj malmultekosta.
Skafaldoj
Skafaldoj faritaj el bambuo estas solidaj same kiel tiuj faritaj el kverko. Sed plie, ili estas flekseblaj kiel tiuj faritaj el kano. Facile konstrueblaj kaj malmultekostaj, bambuoj povas anstataŭigi metalajn tubojn.
Domoj, pontoj, pilonoj
Eĉ betono povas esti armita de bambuo.
Nutraĵo
Por la bestoj, ĝi estas 4 oble pli riĉa en proteinoj ol la tradiciaj cerealoj. Estas ankaŭ riĉa nutraĵo por la homoj kiuj ne deziras manĝi bestajn proteinojn. En Azio (ekz la ĉina kuirarto) oni multe uzas la ŝosojn de bambuo. Juna bambuŝoŝo estas manĝebla eĉ krude kiel saŝimo.
Fabrikado de papero, de teksaĵo
Libro de 312 paĝoj farita el bambupapero estis trovita en tombo datiĝanta de 206 antaŭ Kristo. En Indujo 75% de la papero devenas de tiu materialo.
Kelkaj datoj pri la uzado de bambuo
En 1880, Thomas Edison ne trovis taŭgan materialon por ekipi siajn ampolojn. Fine li provis per filamentoj de karbigita bambuo kaj ekbrilis la lumo.
En 1984, en Zuriko, (Svislando), kelkaj ĉinaj laboristoj konstruis turon alta je 25 metroj por ekspozicio, tute sen unu ŝraŭbo aŭ bolto. Necesis nur du monatoj por fini ĝin.
Mistero pri la florado de bambuoj
Tiu planto floras antaŭ ol morti. Kiam unu planto floras, ĉiuj de la sama speco floras samtempe en ĉiu ajn parto de la mondo, kaj ĉiuj poste pereas.
Phyllostachys bambusoïdes floris en 99 kaj ĉiujn 120 jarojn ĝi ankoraŭ floras. Oni transplantis kelkajn idojn de tiu planto en Anglujon, en Rusujon, en Japanujon kaj ĉiuj floras je la sama tempo.
La Ochlandra travancoria floras ĉiujn 30 jarojn. La Phyllostachys dulcis floras ĉiujn 67 jarojn.
La Meloccana baccifera floras ĉiujn 48 jarojn.
Bambuparko
Unu el la pej belaj bambuparkoj en Francujo situas en Anduze, en la departemento Gard.
Vareilles (Creuse)
Vareilles estas franca komunumo lokita en la departemento Creuse kaj en la regiono Limoĝio. Ĝi havis 266 loĝantojn laŭ censo plenumita en 1999.
Geografio
Vareilles etendiĝas sur 17,68 km², kaj havis 266 loĝantojn laŭ la lasta oficiala censo, tiel ke la loka loĝdenso estas nur 15 homoj po kvadrata kilometro. La vilaĝo situas en Creuse, kiu estas kampara, maldense loĝata franca departemento en la nordokcidenta parto de la Centra Masivo.
La regiono ĉefe konsistas el malaltaj montoj kaj altebenaĵoj : la plej alta punkto de Vareilles situas je alteco de 403 metroj.
Historio
Antaŭ la franca revolucio de 1789 kaj la kreado de la departemento Creuse en 1790, Vareilles apartenis al la franca graflando Marche. Ekde la fino de la 15-a jarcento ĝis proksimume la jaro 1900, tiu regiono estis fama fonto da migrantaj masonistoj, kiuj ĉiujare dum la plej varma periodo laboris en grandaj urbocentroj, precipe en Parizo.
Monumentoj
Ankoraŭ videblas kelkaj ruinoj de la kastelo Montlebeau.
Administrado
Vareilles apartenas al la kantono de La Souterraine, kies ĉefurbo estas La Souterraine. Tiu kantono mem estas parto de la arondismento de Guéret, unu el la du arondismentoj de la departemento Creuse.
Campillo de Deleitosa
Campillo de Deleitosa (Kampeto) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Cáceres, regiono de Ekstremaduro.
La loĝantoj nomiĝas camplillanos. La censita populacio en 2008 estis de 88 loĝantoj, do unu el la malplej loĝataj de la provinco kaj de la regiono.