cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ludwig van Beethoven
Lastaj jaroj en Vieno
La sano de la majstro akre malboniĝis dum sia estado ĉe sia frato en Gneixendorf, spite la zorgojn de lia familio. Lia frato Nikolaus Johann poste memoros: «Li tagmanĝis nur boligitajn ovojn, sed poste li trinkis pli da vino, kaj tiele li suferis diareon, tiele ke pligrandiĝis lia ventro, kaj dum multa tempo li havis ĝin bendita». Li havis edemojn ĉe la piedoj kaj li konstante suferis soifon, ventrodolorojn kaj malmanĝemon. En tiu epoko, li komencis la komponadon de la Deka Simfonio.
La 1-an de decembro 1826, Beethoven kaj Karl revenis al Vieno. La urĝa decido okazigis ke mankis al ili taŭgan transporton kaj ili disponis nur de malnova sentegmenta ĉaro. La veturo rezultis katastrofa por persono en la stato en kiu troviĝis Beethoven, kiu vestis somerajn vestaĵojn kaj vidiĝis devigita tranokti en domara trinkejo, kie la ĉambro havis nek hejtilon nek kurtenojn kiuj protektu lin el la malvarmo. Ĉirkaŭ noktomezo li suferis febran frido-tremon kaj sekan tuson akompanatan de intensa soifo kaj fortaj flankodoloroj. Estante tiel, la majstro trinkis grandajn kvantojn de malvarmega akvo kio malbonigis lian kondiĉon. Tamen, li sukcesis rekuperiĝi el tiu krizo danke al la zorgoj de la doktoro Wawruch kaj li sukcesis alveni al la ĉefurbo. En la 20-a de decembro, oni elprenis al li ventrajn fluaĵojn. Karl restis dum la tuta monato liaflanke ĝis lia reeniro, januare, al sia regimento. La junulo tute reamikiĝis kun sia onklo post la bedaŭrinda epizodo de sia klopodo por memmortigo: «Mia kara patro: mi vivas enorde kaj suferas nur la separon el vi».
Preskaŭ malriĉa, spite havi grandan riĉon en akcioj, li sendis leterojn al siaj amikoj en Londono por peti ian monon. La respondo alvenis tuj, kun cent pundoj pruntitaj senkondiĉe. Kiam oni diskonigis en Vieno la finontan staton de Beethoven, ĉiuj liaj antikvaj amikoj kiuj ankoraŭ vivis venis al lia hejmo de la Schwarzspanierhaus por esprimi dezirojn de tuja rekupero, kvankam la reala celo estis adiaŭi la maljuniĝintan komponiston.
Spite la zorgojn de lia kuracisto kaj la amo de liaj amikoj, la malbona sano de la muzikisto, kiu estis suferinta problemojn hepatajn dum sia tuta vivo, eĉ malboniĝis. Tiujn lastajn tagojn li estis akompanata de Franz Schubert, kiu reale ne kuraĝis viziti la majstron, sed amiko de ambaŭ montris al la mortonto la partiturojn de liaj lieder, kiujn Beethoven povis admiri kaj oni atribuis al li la frazon: «vere en tiu Schubert troviĝas dia spritero», kiu memorigas pri la komento kiun pri li faris Mozart farante kumplimenton kiun li faris pri neniu alia muzikisto. En la 20-a de marto li skribis: «mi certas ke mi tuj foriros». Kaj en la 23-a, inter mortostertoroj, kelkaj fontoj indikas ke li diris: «Plaŭdu, amikoj, comedia finita est» («La komedio finiĝis»), tipa finaĵo de la artkomedio, kvankam en 1860 Anselm Hüttenbrenner neis ke Beethoven iam diris tion. Tiuvespere, Beethoven verkis por nomumi sian nevon Karl heredonto de ĉiuj siaj havaĵoj.
Morto
Venonttage, 24-an de marto 1827, Beethoven ricevis la unkton kaj la komunion laŭ la katolika ritaro. Menciindas ke tamen la persona kredaro de Beethoven estis iom heterodoksaj. Samtage li eniris en komato kaj vekiĝis nur post du tagoj. Lia frato Nikolaus Johann, lia bofratino kaj senkondiĉa admiranto Anselm Hüttenbrenner akompanis lin ĝis la fino, ĉar liaj malmultaj amikoj estis serĉante tombon. Liaj lastaj vortoj estis direktitaj al la vino de la rivervalo Rejno kiu venis post longa atendado post la mendo, kiu espereble bone efiku sur la sano de la muzikisto: «Tro malfrue, tro malfrue...».
Tri tagojn post lia morto, nome la 29-a de marto, okazis la funebro. Ĝi okazis en la preĝejo de la Sankta Triunuo, dista nur paron da domblokoj de la hejmo de Beethoven, kaj en ĝi oni ludis la Rekviemon en d-minoro de Wolfgang Amadeus Mozart. Alvenis pli ol 20 000 personoj, inter kiuj troviĝis Schubert, granda admiranto lia. La aktoro Heinrich Anschütz legis la funebran preĝon, kiu estis verkita de la poeto Franz Grillparzer, ĉe la pordoj de la tombejo Währing, nune Schubert Parko.
En lia laborejo, oni trovis la Testamenton de Heiligenstadt, verkita en 1802, kie li klarigas al siaj fratoj la tialon de sia profunda amareco. Oni trovis ankaŭ la menciitan amleteron al lia «senmorta amatino», kiun li nomumis «mia anĝelo, mia ĉio, mia mio mem».
Muzika stilo kaj novigaĵoj
Van Beethoven estas rigardata kiel transira aganto inter la klasika kaj romantika epokoj de eŭropa muzika historio. Rilate al muzika formo, li konstruis sur la principoj de sonata formo kaj motiva disvolvado, kiujn li heredis de Haydn kaj Mozart, sed multe ilin etendis, verkante pli longajn kaj ambiciajn movimentojn. La verkado de la meza periodo de Van Beethoven estas honorata pro sia ofte heroeca esprimomaniero, kaj la verkoj de lia malfrua periodo pro sia intelekta profundeco.
Personaj kredoj kaj ties muzika influo
Van Beethoven tre ŝatis la idealojn de la klerismo kaj de la kreskanta romantikismo en Eŭropo. Li unue dediĉis sian trian simfonion, la Eroica (itale: "heroa"), al Napoleono, kredante ke la generalo daŭrigos la demokratiajn kaj respublikajn idealojn de la Franca Revolucio, sed en 1804 elstrekis la dediĉon post la evidentiĝo de la imperiismaj ambicioj de Napoleono, ĝin anstataŭigante per "al la memoro de granda homo". La kvara movimento de lia Naŭa simfonio prezentas ellaboritan ĥoran enmuzikigon de la ŝillera odo An die Freude ("Al la ĝojo"), optimisma himno, kiu batalas por la gefrateco de homaro.
Pri la religiaj kredoj de Van Beethoven kaj ilia influo al lia verkado ekzistas diversaj opinioj.
Van Beethoven kiel fikcia rolo
La troigita grandeco de la personeco de Van Beethoven instigis multajn aŭtorojn kaj filmistojn enmeti lin en verkojn de fikciigita biografio. La bildo de la aŭtoro kun enorma nekombita hararego estas konata tutmonde kaj iĝis temo de multaj desegnoj, statuetoj, parodioj, artaĵoj ktp. Kurioze en la populara figuro de la komponisto ludas gravan rolon lia surdeco, kiu estus nur relative ero de lia persono. En ŝercaj grafikaj anekdotoj aperas ofte lia figuro akompanata de tiu de Napoleono Bonaparte (nome du tre rilatitaj figuroj de la historio de Eŭropo en la komenco de la 19a jarcento) kiel ŝatata rolulo de frenezuloj en freneluzejoj kiuj ĉu hazarde aŭ ne estas altiritaj de tiuj du rilatitaj figuroj de granduloj.
Van Beethoven, ĉu romantikisto?
Daŭras la disputo ĉu Beethoven estis romantikisma komponisto. Ĉar kaj la signifo de la vorto "romantikisto" kaj la difino de la periodo "romantikismo" varias laŭ fako, la demando, ĉu Beethoven apartenas al tiu movado aŭ periodo, devas esti rigardata en kunteksto.
Se oni konsideras la romantikisman movadon kiel estetikan epokon en la literaturo kaj ĝenerale en la artoj, Beethoven sidas sendube en la unua duono, kune kun literaturaj romantikistoj kiel la germanaj poetoj Goethe kaj Schiller (el kies tekstoj kaj li kaj la multe pli evidente romantika Franz Schubert ĉerpis por kantoj), kaj la angla poeto Shelley. Ankaŭ samtempuloj (ekz. Spohr kaj E. T. A. Hoffmann) nomis lin romantikisto. Li estas ofte rigardata kiel la komponisto de la unua kantociklo, kaj estis influita de romantikaj popolidiomoj, ekz. en sia uzo de la verkaro de Robert Burns. Li enmuzikigis dekojn da tiaj melodioj kaj poemoj (kaj aranĝis popolmelodiojn) por voĉo, piano, kaj violono.
Pli granda debato pri enordigo de la figuro kaj de la verkoj de Beethoven regas en muzikologio, kie romantikismo datiĝas pli malfrue. Laŭ kelkaj spertuloj Beethoven ne estas romantikisto kaj la kontraŭa aserto nura mito.
Aliaj vidas lin kiel transiran figuron aŭ kiel rektan antaŭiranton de romantikismo; laŭ aliaj li estas pratipa, aŭ eĉ arketipa, romantikisma komponisto, kiun merite ĉirkaŭas mito de heroa genio kaj individueco. La fakularo jam kelkajn fojojn relokis la markilon de romantikismo, kaj tio restas temo de intensa debatado, precipe ĉar Beethoven estas rigardata kiel sema figuro.
Kiu konsideras klerismon kiel la fundamenton de modernismo, nepre Beethoven konsideras kiel klasikiston. Kiu, kontraste al tio, konsideras romantikisman sentemon kiel ŝlosilon por kompreno de la posta estetiko (inkluzive de la nuntempa), estos certa, ke li estis romantikisto. Inter tiuj du ekstremoj estas, kompreneble, nenombreblaj variaĵoj.
Ĉe aŭskulto de la muziko de Beethoven, plia scienca analizo estas ebla: estas certe evoluo en stilo de la plej fruaj komponaĵoj de Beethoven ĝis liaj pli malfruaj verkoj. Oni povas rigardi la junan Beethoven peni konformiĝi al la estetikaj modeloj de siaj samtempuloj: li volas verki muzikon, kiu estu akceptebla en la siatempa socio. Poste en lia agmaniero estas multe pli da emo rompi tradiciojn, ekz. en la aldono de ĥoro al simfonio, kvankam la simfonio ĝis tiam estis pure instrumenta ĝenro. Tio signifas, ke la demando ne plu estas, ĉu Beethoven estis klasikisto aŭ estis romantikisto, sed: kie estas la pivota momento, kiu turnis Beethoven de precipa klasikismo al precipa romantikismo? Pri tio ĉi denove la plej multaj fakuloj ŝajne samopinias: la prezento de la 5-a kaj 6-a simfonioj en unuopa koncerto en 1808 estas verŝajne kiel eble plej proksima al tiu pivota punkto: en la 5-a simfonio li lasis mallongan batantan motivegan temon kuri tra ĉiuj movimentoj de la komponaĵo (nepenseblaĵo ĝis tiam). Poste la 6-a estis la unua ekzemplo de simfonio komponita kiel "priskriba muziko" (kio en romantikismo fariĝis la normo), kaj ĝi rompis la tradician aranĝon de simfonio en kvar movimentojn. Post tio Ludwig van Beethoven ankoraŭ verkis sian tre "klasikan" 8-an simfonion, kaj kelkajn nesuspektinde sonantajn ĉambrajn muzikaĵojn por la angla merkato — sed antaŭ la fino de la unua jardeko de la 19-a jarcento Beethoven la romantikisto jam sendube dominis.
Lia (tre malmultekosta) naῠa simfonio fariĝis unu el la plej alte konsiderataj artaĵoj en ĉiuj tempoj. Apud la ŝekspira Hamleto kaj la mikelanĝela Davido, ĝi staras kiel monumento de belo, en la okcidenta mondo. Unuafoje oni enkondukis koruson kiel movimenton en simfonion. Vere revolucia paŝo, siatempe. Tiu decido de Betoveno okazis pro tio, ke li fakte studis literaturon, kaj pro tio admiris la humanismajn ideojn de grandaj eῠropaj verkistoj. De Schiller li prenis versojn de la Odo al Ĝojo por la kvara movimento. Nuntempe, ĝi prave fariĝis la himno de Eŭropa Unio, post adapto de Herbert von Karajan.
Malgranda aŭketo
La Malgranda aŭketo, Aethia pusilla, estas marbirdo kaj la plej eta el la specioj de la familio de aŭkedoj.
Disvastiĝo
Ĝi estas la plej abunda marbirdo de Norda Ameriko, kaj unu el la plej abundaj en la mondo kun loĝantaro de ĉirkaŭ naŭ milionoj da birdoj. Ili reproduktiĝas en insuloj de Alasko kaj Siberio, kaj vintras proksime de la bordo de la glacia tavolo. La plej grandaj kolonioj estas ĉe la Aleŭtaj Insuloj, nome St. Lawrence kaj Diomedeto.
Aspekto
Temas pri eta birdeto malhelbruna supre kaj hela sube sed markita de horizontalaj brunaj strietoj. Kiam ĉefe la kolo kaj la brusto, sed ankaŭ la ventro, malheliĝas, almenaŭ la gorĝo restas blanka kaj eĉ pli kontrasta kun la resto malhela. La beko estas fortika, mallarĝa ĉebaze kaj pintakra, nigra kaj kun ruĝa pinto. La okulo havas grandan flavan irizon, kiu tre kontrastas kun la nigra vizaĝo. Krome estas etaj serietoj da etaj blankaj plumoj kiuj iras malantaŭen ekde supre la beko kaj ekde sub la okulo kaj krome ekde la beko supren tra la tuta frunto.
Kutimoj
La Malgranda aŭketo estas tre koloniaj, nestumante en rokaj truoj en kolonioj de ĝis miliono da birdoj. Tiuj kolonioj estas ofte miksitaj kun aliaj specioj de aŭketoj. Per tiu kunvivado kun aliaj specioj la Malgranda aŭketo povas profiti protektadon el eventualaj predantoj, sed ĝi povas esti movita de siaj nestolokoj de la pli granda Tufaŭko.
La ino demetas ununuran ovon en la nestotruo, ĝi estos kovata dum unu monato kaj poste eloviĝos duonfrumatura lanuga ido; ambaŭ gepatroj kovas kaj zorgas la idon. Malkiel aliaj aŭkoj kiuj manĝigas la idojn per fiŝoj, tiuj manĝigas ilin per kopepodoj kaj aliaj zooplanktono el sublanga saketo, kiel faras aliaj etaj aŭketoj. La idoj ne ricevas plu gepatran zorgadon post kiam iil elnestiĝas kaj de tiam ili jam kapablas plonĝi por manĝi.
Minacoj
La Malgranda aŭketo povas esti endanĝerita de oleoverŝado kaj enmetitaj specioj. La enmeto de Arkta vulpo en multaj el la Aleŭtoj forigis la specion de multaj insuloj kaj ankaŭ ratoj estas granda problemo en multaj insuloj. Tamen ĝisnune estas ankoraŭ sufiĉe komuna specio.
Referencoj
Jones, I. L. 1993. Least Auklet (Aethia pusilla). In The Birds of North America, No. 69 (A. Poole and F. Gill, Eds.). Philadelphia: The Academy of Natural Sciences; Washington, D.C.: The American Ornithologists’ Union.
Andrus Ansip
Andrus ANSIP (naskiĝis la 1-an de oktobro 1956 en Tartu) estas estona politikisto. Li estas membro de la liberala politika partio Estona Reforma Partio (Reformierakond). Ekde la 12-a de aprilo 2005 li estis la ĉefministro de Estonio, kaj samjare ankaŭ iĝis la prezidanto de sia partio.
(17448) 1990 HU1
(17448) 1990 HU1 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio).
István Gáspár
GÁSPÁR István [ga:ŝpa:r] estas rumanuja hungara operkantisto (tenoro), reĝisoro naskita en Braŝovo la 24-an de septembro 1919. Li estas la patro de aktorino Marietta Gáspár.
Kariero
Ekde 1950 li ludis en la operejo Kolozsvári Állami Magyar Opera ĝis 1978. Li elmigris poste en Germanujon.
Groŝo
Groŝo estas malgranda arĝenta monero eldonita kaj eldonata de nombro da landoj. Iam historie ĝi valoris egale al inter kelkaj kaj dozeno da denaroj.
Historiaj groŝoj
Ĝi estis stampata ekde la Mezepoko en la jenaj ŝtatoj:
Nun-epokaj groŝoj
Modern-epoke la nomon, groŝo, adoptis du valutoj:
Slanga uzo de la vorto groŝo
En Okcidenta Ukrainio groŝ ankoraŭ estas slanga termino por la kopiyka, 100-ona parto de Hryvnia. La Ukrainia vorto por mono, hroshi, ankaŭ finfine devenas de tiu termino. Simile, en Germanio Groschen restis slanga termino por la 10 pfeniga monero, do 10-ona parto de Deutsche Mark (germana marko). La vorto ekspopulariĝas kun la enkonduko de la eŭro, kvankam oni ankoraŭ povas aŭdi ĝin foj-foje, precipe de la pli maljunaj homoj.
863 Benkoela
863 Benkoela estas malgranda, tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, unu el la maloftaj A-tipaj asteroidoj. (Alia specimeno de tiaj asteroidoj estas 446 Aeternitas.)
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la germana astronomo Max Wolf elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝia nomo referas al la indonezia urbo Bengkulu.
Madone
Madone estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la provinco Bergamo de la regiono Lombardio. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Bonate Sotto, Bottanuco, Chignolo d'Isola kaj Filago.
Kristanisma patrono de la komunumo estas la sanktulo Johano la Baptisto, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Port-sur-Saône
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
La rivero Saône trafluas la urbeton, de tio originas ties nomo Port (haveno) sur Saône.
Korpovolumena indico
La korpovolumena indico (angle: Body Volume Index aŭ BVI) aŭ mallonge KVI estis proponita kiel alternativo al la korpomasa indico (KMI).
KMI baziĝas je la mezuro de totala maso, senatente pri la lokiĝo de la maso. KVI kontraŭe atentas pri la rilato inter maso kaj volumenlokiĝo (tio estas kie troviĝas la korpomaso).
Lastatempaj esploroj montris la limojn de KMI kiel indikilo de individua sanrisko.
Gatotkaĉo
atotkaĉo aŭ Ghatotkacha (घटोत्कच, IAST Ghaṭotkaca, laŭvorte: "Kalva ujo") estas grava rolulo en Mahabarato. Lia nomo venas el la fakto, ke lia kapo estis senhara (utkaĉa) kaj kun formo de gatamo. Gatotkaĉo estis la filo de la Pandava Bimo kaj de la demonino Hidimbi.
Li estas la patro de Anjanaparvan, Barbarika kaj Meghavarna. Lia dus filo Anjanaparvan partoprenis en la milito. Lia patrinflanka parencaro faris lin duon-demono, kio garantiis kelkajn magiajn kapablojn kiel la flugkapablo, pliiĝi aŭ malpliiĝi laŭgrande kaj iĝi nevidebla. Li estis grava luktanto el la Pandava flanko de la Milito de Kurukŝetro kaj okazigis grandan detruon al la aremo de la Kaŭravoj dum la dekkvara nokto. Gatotkaĉo mortigis multajn demonojn kiel Alambuŝa kaj multajn gigantajn Asurojn. Li estis mortigita de Karna.
12421 Zhenya
12421 Zhenya estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusia astronomo Timur Valerjeviĉ Krjaĉko elde la stacio de Zelenĉukskaja de la Observatorio V. P. Engelgardt de la Ŝtata Universitato de Kazano.
Nomo
Ĝia nomo honoras Eugenia Krysina, amikinon de la malkovrinto kaj kemiistinon kiu vivas en Moskvo. Ŝi interesiĝas pri astronomio, precipe pri malgrandaj planedoj. "Zhenya" estas la mallongigo de "Eugenia".
Islanda klangulo
La Islanda klangulo (Bucephala islandica) estas birdospecio el la Anasedoj (Anatidae). Ĝi estas migrobirdo, kiu nestas ĉefe en nordokcidenta parto de Nordameriko, krom en disaj lokoj de orienta Kanado kaj en Islando. La monda populacio de la islanda klangulo estis en 2002 ĉ. 180.000-210.000. En Islanda lingvo la birdo estas konata kiel húsönd (hejmanaso); ĝi estas komuna specio de la lago Mývatn norde de la lando.
Aspekto
Ĝi longas 40-48 cm, la enverguro estas 62-67 cm. Plenkreskuloj estas similaj laŭ aspekto al la Orokula klangulo. Temas pri specio kun markata seksa duformismo.
La nuptoplumaro de la masklo estas nigra kaj blanka, la kaposupraj plumoj plilongiĝas. Inter la bekobazo kaj la okulo videblas ambaŭflanke kontrasta karakteriza blanka makulo kun duonluna formo. La kapo estas pinteca kiel ĉe la Orokula klangulo pro la longaj plumoj de kapoverto, sed tiu pinto estas pli antaŭa ol ĉe la Orokula klangulo, nome super frunto anstataŭ en kapocentro. La beko estas tutgriza al nigreca kaj la okulo (iriso) flava, kiel ĉe la Orokula klangulo.
Liaj brusto kaj subaj partoj estas tutblankaj. La dorso estas nigreca kun ses blankaj makuloj en ŝultro kaj je ties komenco vertikala nigra strieto suben. La kruroj estas flavoranĝaj. Dumfluge videblas malhela dorso kun la blankaj makuloj, nigrecaj flugiloj kun blankaj duarangaj, kaj sube malhelaj flugiloj kun blankaj subspeguletoj.
La masklo en eklipsa plumaro ĝenerale griziĝas: la kapo iom heliĝas sed perdas la blankan makulon antaŭbekan, kio distingas lin kaj el reprodukta masklo kaj el ambaŭ maskloj (reprodukta kaj eklipsa) de la Orokula klangulo, kvankam nur kelkaj eklipsaj orokululoj havas ĝin. La blankaj subaj partoj helgriziĝas, dum la dorso iĝas el nigreca al malhelgriza kaj perdas la ses blankajn makulojn.
Novoselicja (Taĉiv)
Novoselicja (Новоселиця, Taraújfalu) estas vilaĝo en Ukrainio, en Transkarpata provinco, en distrikto de Tjaĉiv.
Islanda klangulo
Aspekto
La ino estas tre simila al tiu de la Orokula klangulo, nome malhelbruna kapo, hela kolumo, helgrizaj brusto kaj subaj partoj kaj malhelgriza dorso kun videbla blanka speguleto. Tamen la kapo ne estas tiom pinteca kaj la beko havas pli da flavo.
Novoselicja (Taĉiv)
Situo
Novoselicja situas laŭ rojo, laŭ traira flankovojo, sub monto 872 m-ojn alta.
Islanda klangulo
Disvastiĝo
Ili estas migrantaj kaj plej vintras en protektitaj marbordaj akvoj aŭ malfermaj internaj akvoj. Vintre ili migras al marbordo. Ĝi estas tre rara vaganto en okcidenta Eŭropo kaj en suda Nordameriko.
Novoselicja (Taĉiv)
Historio
La vilaĝo fondiĝis en 1630. Ĝis Traktato de Trianon Taraújfalu apartenis al Hungara reĝlando, poste al Ĉeĥoslovakio. En 1939 la plej orienta regiono de disfalanta Ĉeĥoslovakio deklaris malgrandan sendependan respublikon Karpata Ukrainio. Iom poste Hungario okupis la respublikon kaj tuj aranĝis aŭtonomion, kies apartaĵo estis Novoselicja. Ekde 1945 ĝi apartenis al Sovetunio, fine ekde 1991 al Ukrainio.
23274 Wuminchun
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Wu Min-Chun, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2007 pro sia projekto pri plantoscienco. Li estis lernanto ĉe la Municipa Liceo Jianguo de Tajpeo (Tajvano).
Bucuru
Bucuru [bukuru] (hungare:Bukuruhavas) estas vilaĝo en Rumanio administre apartenanta al Cugir.
Magneta poluso
Magneta poluso, magnetpoluso povas signifi jenon:
Luiz Bonfá
Luiz Floriano Bonfá (* 17-an de oktobro 1922 en Rio-de-Ĵanejro; † 12-an de januaro 2001 samloke) estis brazila komponisto, kantisto kaj gitaristo kaj grava reprezentanto de bosanovo, populara brazila muziĝenro. Pro preseraro en Real Book, tre disvastiĝinta kolekto de ĵazaj normkantoj, la nomo ofte aperas laŭ la skribmaniero Luis Bonfi.
Vivo
Bonfá unuafoje famiĝis en Brazilo al vasta publigko, kiam oni prezentis lin en 1947 je Nacia Radio en elsendaĵo pri junaj talentuloj. En la malfruaj 1940-aj jaroj li ankaŭ estis membro de la kantensemblo Quitandinha Serenaders. Dum la 1950-aj jaroj la brazila kantisto Dick Farney interpretis kaj surdiskigis kelkajn el liaj komponaĵoj. Farney konatigis Bonfá-on ankaŭ kun Antônio Carlos Jobim kaj Vinícius de Moraes, la ĉefa kantverkisto-paro malantaŭ la tutmonda sukceso de brazila bosanovo en la malfruaj 1950-aj kaj 1960-aj jaroj.
Bonfá verkis en 1956 kun ĉi tiuj kaj kun aliaj elstaraj brazilaj muzikistoj kaj artistoj pri la produktaĵo Orfeu da Conceição de Vinícius de Moraes, kiu kelkajn jarojn poste servis al Marcel Camus kiel bazo de sia mita filmo Orfeu Negro (Black Orpheus). Por la filmo aperinta en 1959 Bonfá kaj Jobim liveris la muzikon. La en ĝi ententata Manhã de Carnaval, kiun Bonfá estis komponinta, evoluis al ĵaza normkanto. Plua fama peco el la filmmuziko estas Samba de Orfeu.
En la 1960-aj jaroj bosanovo famiĝis ankaŭ tutmonde. Al tio kontribuis ĉefe la bosanovo-festivalo de 1962 en la koncertejo Carnegie Hall je Novjorko, al kiu Bonfá estis invitita kune kun aro da pluaj brazilaj muzikistoj, inter ili João Gilberto, Oscar Castro-Neves kaj Sergio Mendes. Bonfá faris en 1963 kun Stan Getz la muzikalbumon Jazz Samba Encore, kiu apartenas al la kulminoj de bosanovo. Meze de la 1960-aj jaroj Bonfá forlasis same kiel multaj aliaj muzikistoj Brazilon kaj iris en Usonon, ĉar la milita puĉo de 1964 estis plene renversita la politikan-socian etoson en Brazilo.
Bonfá restis en Usono ĝisis 1975 kaj kunlaboris kun usonaj muzikistoj kiel Paul Winter, Quincy Jones, George Benson, Steve Lawrence kaj Frank Sinatra. Por Elvis Presley li komponis la pecon Almost In Love. Li ankaŭ faris multajn soloalbumojn, inter ili la fama The Brazilian Scene el 1966. Bonfá restis ligita al Usono ankaŭ post lia reveno al Brazilo, eniris tamen dum siaj lastaj jardekoj iomete en forgeson. Lia lasta albumo Almost in Love el 1996 estis kunlaboraĵo kun la brazila kantistino Ithamara Koorax. Bonfá mortis en 2001 je la aĝo de 78 jaroj pro prostata kancero.
Birmaj Tagoj
Birmaj Tagoj (Burmese Days) estas romano de la Brita verkisto George Orwell. Eldonita en 1934 kaj malstrikte bazita sur la kvinjara posteniĝo de Orwell kiel policano en la Hinduja Impiria Polico en Birmo (nun Myanmaro), ĝi estas kaŭstika, rapid-takta rakonto pri la krepuskaj tagoj de Brita imperiismo antaŭ la Dua Mond-Milito. Eldonistoj malentuziasmis eldoni la libron timante kalumni-procesojn. Neniu demisinta Brita oficiroj procesis pri kalumnio, sed la libro ne haveblis en Hindujo kaj Birmo. La faktoj kaj karakteroj estis realaj, kaj nur pro la insisto de la eldonistoj estis ŝanĝitaj iuj lokoj kaj nomoj. La romanon iuj komparis aprobe kun similaj verkoj de aliaj intermilitaj Britaj romanistoj kiel Graham Greene kaj Somerset Maugham.
Intrig-resumo
La rakonto fokusas sur kelkaj angloj en la ligna industrio en malgranda komunumo en norda Birmo kiujn manipulas korupta loka administristo, U Po Kuin, kies ĉefa ambicio estas fariĝi membro de la Eŭropa Klubo, iu privata organizaĵo, kaj aparte, sur la karaktero John Flory, kiu ekkonstatadas ke li vivas diboĉeman fraŭlan vivon en Birmo, kaj ke li edziĝu kaj ne forspezu la reston de sia vivo solece. La fato de Flory, kiun aranĝis U Po Kyin fiksas la faton de aliaj malĉefaj karakteroj.
Papera betulo
La papera betulo (Betula papyrifera), ankaŭ nomata amerika blanka betulo, apartenas al la familio de la Betulacoj (Betulaceae). Ĝia hejmregiono estas Nordameriko.
Priskribo
La paperbetulo estas somerverda, mezgranda arbo kiu iĝas 20 ĝis 35 metrojn alta. La blanke brila ritidomo defalas en malgrandaj horizontalaj strioj.
Disvastigo
La papera betulo venis el la norda Nordameriko. Ĝi kreskas origine de Novlando en la oriento al Alasko en la okcidento, en la sudo ĝis Pensilvanio kaj Vaŝingtonio. Kelkaj trovejoj ankaŭ ekzistas en la montoj inter Norda Karolino kaj Koloradio.
Simboliko
La paperbetulo estas la ŝtata arbo de la kanada provinco Saskaĉevano kaj de la usona ŝtato Nov-Hampŝiro.
Taksonomio
sinonimo de Betula papyrifera MARSHALL estas Betula papyracea AIT.
Tempo (marko)
Tempo estas la unua germana registrita marko por celulozaj naztukoj. Ĝin nun posedas la sveda firmao Essity. Male al aliaj markoj, kiuj rekte transpreniĝis el Esperanto (vidu ekzemple "Mirinda" ), tiu ĉi nomo estas origine latina (la radiko de la genitivoj kaj aliaj kazoj (escepte singularaj nominativo, akuzativo kaj vokativo) de tempus) kaj estas frekvente uzata germanlingva vorto en la signifo de "rapideco". La markonomo iĝis sendependa en la germana lingvo kun la jaroj kiel apelativo, do kiel sinonimo de "celuloza naztuko", kaj en neformala parola lingvouzo ankaŭ papertukoj de aliaj markoj germanlingve ofte estas nomataj "Tempo-naztuko" aŭ "Tempo".
La fratoj Rosenfelder, inventintoj de produkto kaj marko
La unu-uza papera naztuko farita el celulozo estis la produkta ideo de la du ĉefaj posedantoj de la papera fabriko Vereinigte Papierwerke AG, Oskar Rosenfelder (1878–1950) kaj lia frato Emil Rosenfelder (1861–1945/1946). Jam la 29-an de januaro 1929, ili petis registrigon de la varmarko "Tempo" ĉe la Patenta Oficejo de la Germana Regno. La varmarko estis registrita la 18-an de septembro 1929. La origino de la markonomo Tempo (kiel jam notite supre: en la germana la vorto havas la signifon "rapideco") egalrilatis al la spirito de la 1920-aj jaroj: Ambaŭ fratoj trovis la tempon rapide moviĝi kaj tiel elpensis la markon,
La ĉefa sidejo de la papera fabriko estis en Heroldsberg proksime de Nurenbergo, kie higienaj artikoloj jam estis fabrikitaj antaŭ 1929. En la jaroj ĝis 1933, la naztukoj ankoraŭ estis permane falditaj per laboristoj. Kun la kontinua uzo de maŝinoj, la produktadkvanto povus esti pliigita al 150 milionoj da pecoj en 1935.
Arjanigo de la firmao 1933–1935
Oskar kaj Emil Rosenfelder estis de juda deveno kaj estis inter la plej respektataj entreprenistoj en Nurenbergo ĝis la nazioj ekregis. Sub la preteksto ke li defraŭdis monon el la fabrika manĝejo, la Nurenberga branĉo de la nazia partio NSDAP minacis Oskar Rosenfelder baldaŭ post kiam Hitler ekregis kaj postulis 12 000 Reichsmark de li. Rosenfelder pagis duonon kaj estis permesita liberiĝi provizore. Iom poste, artikoloj en la nazia kontraŭjudisma inflama gazeto "Der Stürmer" furiozis kontraŭ la fratoj Rosenfelder. La nazioj forte premis la fratojn vendi la firmaon. Kune ili posedis preskaŭ 56% de la akcioj, la resto apartenis al aliaj judaj akciuloj.
En aŭgusto 1933, ĵus antaŭ ol ili estis arestontaj, la fratoj Rosenfelder sukcesis fuĝi de la nazioj al Anglio. Ili antaŭe provis transdoni la proprieton kaj disponrajtojn de la germana firmao al fondiĝanta firmao en Anglio. Tamen, la distrikta tribunalo en Nurenbergo konfiskis la posedaĵojn en Germanio pro akuzo de kvazaŭaj valutaj deliktoj. Prizorganto estis nomumita kaj la Deutsche Bank, kiu lastatempe donis al la fratoj prunton, nun serĉis aĉetanton por la bloko de akcioj kiuj estis promesitaj kiel sekureco por la prunto. Konforme al la nacisocialisma celo, la kompanio estis forigita de siaj judaj posedantoj - en la tiutempa Nazia Germanio oni nomis tiun procedon "Arisierung", "Arjanigo de kompanio", laŭ la rasa ideologio ke naziaj germanoj estus arjoj kaj judoj ne - kaj la bloko de akcioj iris kontraŭ frakcio de ĝia reala valoro al unu el la plej grandaj entreprenistoj de la nazia epoko: Gustav Schickedanz. En 1935, Schickedanz akiris la ceterajn akciojn en la firmao. En la sama tempo li certigis al si la rajtojn por la varmarko "Tempo".
Por respondi al la kreskanta postulado de la markato pri Tempo-naztukoj, Schickedanz aĉetis plian paperfabrikon en Forchheim. En la jaro 1939, kiam la dua mondmilito eksplodis, la produkta volumo estis 400 milionoj da pakaĵoj de naztukoj. Dum la dua mondmilito, la produktado unue estis grave limigita kaj poste tute ĉesigita ĉar celulozaj naztukoj ne estis inkluditaj en la listo de militotempe esencaj varoj.
Post 1945
Post la fino de la nazi reĝimo, la Aliancanoj komence ne permesis al Gustav Schickedanz plulabori, sed la firmao energie refunkciis. En 1949 Schickedanz estis klasifikita de tribunalo kiel Mitläufer, tio signifas pasiva kaj neengaĝita sekvanto de la nazioj, kiu simple "iris kun la amasoj", faris nur tion kion faris ĉiuj. Post tio li denove rapide rajtis labori kiel entreprenisto. En 1951, lia firmao pagis al la Rosenfelder-heredantoj 3,25 milionojn da germanaj markoj en kompenso pro la forigo de la firmao. Tiu sumo kiel firmaa investo kompense reduktis la firmaajn impostojn.
En decembro 1947, la produktado de naztukoj estis rekomencita en la fabrikoj Heroldsberg kaj Forchheim - la vendado kaj tiel la produktadkvanto daŭre kreskis. En 1955, la firmao unuafoje vendis pli ol miliardo da poŝtukoj. La forta postulo kaŭzis la konstruadon de pliaj produktejoj en Glückstadt (1958), Neuss (1962) kaj Gelsenkirchen (1972). La vastiĝo de la produktaj instalaĵoj permesis la produktadon de pli ol dek miliardoj da naztukoj en 1977. Inter 1985 kaj 1987 la tuta produktado estis translokigita al Neuss.
Lordhovaj subtropikaj arbaroj
La lordhovaj subtropikaj arbaroj estas tersupraĵa ekoregiono el la aŭstralia-tasmania ekoprovinco de la aŭstralazia ekozono laŭ la terminologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Biome la ekoregiono apartenas al la tropikaj kaj subtropikaj humidaj foliarbaroj de Insulo Lord Howe. Pro ĝia alta biodiverseco la ekoregiono estas inkludita en la tutmondaj 200-regiono "lordhovaj kaj norfolk-insulaj arbaroj". Sepdek kvin procentoj de la lordhova tersupraĵa areo estis signataj kiel Monda heredaĵo de Unesko en 1982.
Priskribo
Lordhova Insulo situas proksimume 700 km oriente de Aŭstralio kaj 1 350 km nordokcidente de Nov-Zelando. Ĝi estas krescenta vulkaninsulo kiu estas 10 km longa, kun kelkaj apudaj insuletoj. Estas du ĉefaj pintoj je la suda ekstremo kun altecoj de 875 kaj 777 metroj.
La klimato estas humide subtropika, kun averaĝa jarpluvo de 1 717 mm. Tiu precipitaĵo estas regule disvastigata tra la jaro kaj ĝi ebligas al la insulo de subteni abundan pluvarbaron.
Flaŭro
Lordhova Insulo estas vaste kovrata de pluvarbaro, kvankam estas ankaŭ areoj kun arbustaro, herbejo, kaj senarbejo en la malaltaĵoj kaj sur la klifoj. La malaltaĵa pluvarbaroj estas subdividitaj en kvin tipojn : Drypetes-Cryptocarya, Cleistocalyx-Chionanthus, miksa foliarbaro, Howea forsteriana aŭ H. belmoreana palmarbaro, kaj pandanarbaro (Pandanus forsteri). Cryptocarya gregsonii kaj la palmo Hedyscepe canterburyana dominas la submontaran arbaron. La subarbaraĵo estas riĉa je filikoj, arbofilikoj (Cyathea spp.), kaj muskoj. Kanopea ekmorto okazas en tiuj arbaroj kaj oni supozas ke ĝi estas natura fenomeno rilata al grupa maljunuleco.
Ĉe la pintoj de la du altaĵaroj troviĝas vera nubarbaro, dominata de Zygogynum howeanum kaj Dracophyllum fitzgeraldii. Tiu kriplarbaro estas grava biotopo por la endemia lordhova ralo (Gallirallus sylvestris), kaj estas uzata kiel reproduktada areo de la solandra petrelo (Pterodroma solandri). Ĝenerale, la arbaroj de Lordhova Insulo havas fortan afinecon kun la flaŭro de Aŭstralio, Novkaledonio, kaj malpligrade kun tiu de Nov-Zelando.
Tadten
Tadten, hungare Tetény estas vilaĝo en Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Burgenland kaj al la distrikto Neusiedl am See. Komence de la jaro en la komunumo vivis  loĝantoj.
Lordhovaj subtropikaj arbaroj
Flaŭro
El la 241 indiĝenaj vaskulaj plantoj, 105 estas endemiaj specioj. Estas kvin endemiaj plantogenroj : Negria, Lordhowea, kaj la palmoj Hedyscepe, Howea, kaj Lepidorrhachis. Minimume dek ses el la endemiaj plantospecioj estas laŭkonsidere maloftaj, endanĝerigataj aŭ vundeblaj, kaj multaj havas ekstreme malvastajn arealojn : la endemia Chionochloa conspicua estas konata nur por unu grupo sur Altaĵo Liĝbird.
Tadten
Situo
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, inter Fertő kaj Hungario, laŭ flankovojoj.
Lordhovaj subtropikaj arbaroj
Faŭno
Nuntempe estas 129 indiĝenaj kaj enmetitaj specioj en la ekoregiono, el kiuj 27 reproduktiĝas en Lordhova Insulo. Naŭ el la origine dek kvin indiĝenaj terbirdoj estas formortintaj, inkluzive de 7 endemiaj specioj. Estas kvar ekzistantaj endemiaj terbirdoj, ampleksante du speciojn kaj du subspeciojn : la relative abundan lordhovan arĝentokululon (Zosterops lateralis tephropleurus), la lordhovan ralon,  Pachycephala pectoralis contempt, kaj Strepera graculina crissalis (Artamidae). La ralo estis reduktata al 25 individuoj en la 1970-aj jaroj, sed intensiva mastrumado-programo plialtigis la populacion al pli ol 220 individuoj. Marbirdoj ankaŭ uzas la insularon, kaj unu el la malmultaj reprodukto-areoj de la solandra petrelo estas en la nubarbaro de Lordhova Insulo. Proksimume duono de la monda populacio de la karnopieda pufino (Puffinus carneipes hullianus) reproduktiĝas en la insulo, kaj Lordhova Insulo havas la plej granda koncentriĝon de la ruĝvosta tropikbirdo (Phaethon rubricauda). Dek du aliaj marbirdoj ankaŭ nestumas en la insulo.
Tadten
Historio
La unua mencio pri la setlejo devenis el 1357 en formo Tetun. Ĝis 1920 Tetény apartenis al Hungario, al Moson, al distrikto de Nezsider, poste al Aŭstrio.
Lordhovaj subtropikaj arbaroj
Faŭno
Estas nur unu indiĝena mamulo, la granda arbara kiroptero Eptesicus sagittula, kaj du indiĝenaj reptilioj, unu skinkedo (Oligosoma lichenigera) kaj unu geko (Phyllodactylus guentheri), ambaŭ eble formortintaj en la ĉefa insulo kaŭze de enmetitaj predantoj. Tamen estas multe da senvertebrulaj taksonoj en la subtropikaj arbaroj, etendiĝante de terhelikoj al muŝoj kaj lumbrikoj.
3935 Toatenmongakkai
Nomo
Ĝia nomo aludas al la "Toa Tenmon Gakkai" ("Orienta Astronomia Asocio"), asocio de amatoraj astronomoj fondita de Issei Yamamoto en 1920.
Santo Domingo
Santo Domingo povas esti:
Lordhovaj subtropikaj arbaroj
Faŭno
El la 100 priskribitaj lordhovaj araneulaj taksonoj, ĝis 50 procentoj estas laŭkonsidere endemiaj. Notinda estas ke la plej suda koralrifo el iuj ajn pacifika insulo troviĝas ĉe Lordhova Insulo, kaj ke 4 procentoj de ĝiaj fiŝo-taksonoj estas samhavaj nur kun Norfolkinsulo.
Minacoj kaj konservado
Kvankam la plimulto de Lordhova Insulo nuntempe estas protektata, daŭra gardemo estas necesa por preventi la enmeto kaj naturalizo de enmetitaj specioj. Enmetitaj predantoj estas havintaj neniigitan efikon por la endemia tera bestaro, kaj enmititaj herboj estas invadantaj la insulon kaj forpuŝas la indiĝenajn speciojn.
Tadten
Historio
Vilaĝservoj estas lernejo, infanĝardeno, sportejo.
Jalĉiki
Jalĉiki (ĉuvaŝe. Елчĕк (Jelĉek)), — grandvilaĝo, administra centro de Jalĉikia distrikto de Ĉuvaŝa Respubliko ekde 1927. Ĝi situas ĉe la bordo de la rivereto Malgranda Bula, ligita per aŭtoŝoseoj kun Ĉeboksari (140 km), Kanaŝ (67 km) kaj aliaj centroj de la respublikaj distriktoj de Ĉuvaŝa Respubliko. La loĝantaro je la 1-a de januaro 1999 estis 3,2 mil personoj. La poŝtkodo estas 429381.
Industrio
La plej granda entrepreno estas fromaĝfabriko, terkultura firmao "Jalĉikskij kraĥmal", brik-uzino, loka kooperativa societo, kudra entrepreno "Ilem", entrepreno por riparado de terkulturaj maŝinoj.
Kulturo
2 mezlernejoj, 2 infan-vartejoj, ĉe mezlernejo de Jalĉiki funkcias liceaj klasoj de Ĉuvaŝa Ŝtata Universitato. Estas 2 domoj de kulturo, du bibliotekoj, popola muzeo, popola teatro, sporta lernejo, infana artlernejo, tipografio. Aperas ĵurnalo en la ĉuvaŝa lingvo «Елчĕк ен» (Regiono de Jalĉiki).
7947 Toland
7947 Toland estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla, en Ĉilio.
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la irlanda filozofo kaj liberpensulo John Toland (1670–1722). En 1696 li eldonis sian famkonatan "Christianity not Mysterious", klasikan prezenton de la diismo. Poste, en sia "Letters to Serena" (1704), li severe atakis la diismon de Spinoza kaj Newton kun la rimarko "Kiam oni agnoskis la Aktivecon de la Materion, ne ŝajnas bezonata superreganta Inteligenteco", tiel li anticipis la "Système de la Nature" de d'Holbach.
Jesús de Tavarangue
Ĝi estis fondita en 1685 sur la bordoj de la rivero Monday fare de la jezuito Gerónimo Delfín, kvankam la setlejo devis moviĝi plurfoje pro la malamikeco de brazilanoj kiuj atakis ilin kaj kondukis ilin kiel sklavojn, ĝis kio hodiaŭ estas disde la urbo  Encarnación. Ĝi finis havante proksimume loĝantojn en 1750.
En tiu misio oni komencis konstrui unu el la plej grandaj preĝejoj de la epoko, kiu devis esti forlasita nefinita pro la elpelo de la jezuitoj en 1768 fare de Karlo la 3-a de Hispanio.
Arĥitekturaj ecoj
Tiu templo estus repliko de la preĝejo de Lojola, lokita en Italio. La arĥitektura dezajno de ĉi tiu redukciono estis de la arĥitekto Antonio Forcada, de hispana deveno, kiu postulis sian propran stilon kun trilobaj arkaĵoj karakterizaj de la islama kulturo, kiu tiam regis en Hispanio.
Agronomio
Agronomio (greke agronomos) estas aro da ekzaktaj, naturaj, ekonomiaj kaj sociaj sciencoj, kiujn bezonas la apliko kaj la kompreno de la agrokulturo.
Agrokulturo kaj agronomio
Tiuj du vortoj temas pri du diferencaj konceptoj.
Agronomio estas scienco dum agrokulturo estas tekniko. Ĝi inkludas la rezultojn de agronomiaj esploroj.
Agronomio : loka scienco
Esplorado pri agronomio, pli ol iu ajn esplorado, karakteriĝas per lokaj diferencoj. La grundo kaj la klimato influas ege per iliaj ecoj la eblecon de kultivo.
Evoluo de agronomio
Agronomio estas scienco, kiu multe evoluis. La pliproduktado de agrokulturo (depost la 1960-aj jaroj ĝis la 1990-aj jaroj en okcidenta Eŭropo) estas la rezulto de plibonigo pri vegetaĵaj kaj animalaj produktadoj pro vario-elektoj kaj plibonigo de teknikoj, kaj pri grasigaĵo kaj vegetaĵ-farmaciaĵoj.
San Andrés Duraznal
San Andrés Duraznal estas unu el la 118 komunumoj de la meksika subŝtato Chiapas, kiu estas la subŝtato kiu situas plej sude. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas San Andrés Duraznal. Ambaŭ evidente havas sian nomon de la kristana sanktulo Andreo. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto, estas 07118.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 3145 loĝantojn. El tiuj estis 1539 viroj kaj 1606 virinoj. La komunumo havas surfacon de 30 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 1120 metroj super la marnivelo.
Agronomio
Evoluo de agronomio
Dume, degradadoj de medio, rilate al produktemisma agrokulturo, industria elvolvaĵo kaj grandega kresko de monda loĝantaro aperigis multajn aferojn kaj kondukis evoluigon kaj aperon de novaj fakoj en la agronomia scienco: malpoluado, zorgo de ruboj, kampanja instalado, ekologia agrikulturo, ....
San Andrés Duraznal
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 1567 personoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 842 scipovis legi kaj skribi kaj 723 personoj estis analfabetoj. Do 54% de la personoj scipovis legi kaj skribi kaj 46% estis analfabetoj.
3423 personoj en la jaro 2000 aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj 2290 personoj estis indiĝenoj. Tio signifas ke 66.90% de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.
Agronomio
Evoluo de agronomio
La koncepto de daŭripovo aperiĝis por alporti solvojn pri degradadoj de naturmediaj rimedoj (poluado kaj manko de akvo, poluado de aero, malpliigo de frukteco kaj erodo de grundo, ...) okazigitaj de unu tipo de intensa agrikulturo. Tiu koncepto havas kiel principon la elvolvaĵo de agrikulturo pliiganta la donecon de kulturoj kaj animalaj produktoj respektante naturan ekvilibron. La agrikulturo ekestas do ekosistemo kultivita, kies homo partoprenas kaj kiu devas teni ekvilibre.
San Andrés Duraznal
Sociogeografio
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Agronomio
Evoluo de agronomio
La kunigo de agronomio kaj komputiko permesis novajn manieroj de laboro, interalie en kresko de agrikulturaj firmaoj (agrikulturaj aparatoj, ktp).
Agrokulturaj krizoj
La agronomiaj sciencoj celas nune nutri homaron, kun pli sekureco, celas ankaŭ bonan administradon de naturmediaj rimedoj kaj respekto de medio. La funkcioj ekonomiaj, mediaj kaj socialaj de agrikulturo estas nun la centro de vasta debato pri estonteco (ĉu en la riĉaj parto de la mondo?) Lastaj krizoj (bovofreneziĝo, genetike modifita organismo, dioksino en kokoj, ktp) ja vidigis la malsimplecon kaj gravecon de tiu debato. Kelkaj uloj estimas nemalhaveblan la ĝisdatigon de kono de evoluado de agrikulturo rilate al evoluado de socialaj petoj. Malgraŭ agronomio estas origine loka scienco, nun grave ĝi devas temi pri produktaj sistemoj en la tuta mondo. Efektive, je la momento de tutmondiĝo de komercaĵoj, la komprenado de tiuj sistemoj (celoj kaj kialoj) ŝaĵnas estis nekvitigita.
Diversaj fakoj de agronomio
Agronomio estas scienco kuniganta plurajn fakojn:
En Francio
En Francio, la agronomio estas instruita en pluraj lernejoj kiuj instruas agronomiaj inĝenieroj: Ekde kelkaj jaroj, Licences Professionnelles ekzistas kune kun altlernejoj.
En Kebekio
En Kebekio, la diplomo Bachelor pri agonomio estas donita en la universitato McGill en Montrealo angle, kaj en la Universitato Laval en Kebeko france. La universitato McGill donas ankaŭ 3-jaran diplomon sed tiu formacio estus nesufiĉa.
En franclingva Belgio
En franclingva Belgio, la inĝenieroj pri agronomio povas lerni en tri universitatoj:
Tiuj ĉi tri eduko-institutoj atribuas diplomon post 5-jara sukcesa studado. Kelkaj inĝenierlernejoj (interalie en Ath, Ciney, Lieĝo...) donas ankaŭ diplomojn pri agronomio post 3-jara aŭ 4-jara lernado, kies diplomuloj nomiĝas agronomoj sed ne inĝenieroj pri agronomio.
Geaca
Geaca [ĝaka] (hungare: Gyeke djeke) estas komunumo en Rumanio orient-nordoriente de Cluj-Napoca. Administre apartenas al ĝi Lacu, Legii, Puini, Sucutard.
Historio
Ĝia unua mencio skribe estas en 1228. Ekde 1332 ĝi estis ekleziejo. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Kolozs vármegye).
Trakehnena ĉevalo
La Trakehnena ĉevalo estas malpeza varmsanga ĉevala raso, origine disvolviginta ĉe la virĉevalejo de Orienta Prusio en la urbo Trakehnen el kiu la raso prenis sian nomon. Tiu virĉevalejo Hauptgestüt Trakehnen estis establita en 1731 kaj funkciis ĝis 1944, kiam la fino de la Dua Mondmilito kondukis al la aneksado de Orienta Prusio fare de Sovetunio, kaj la urbo enhavanta la virĉevalejon renomiĝis kiel Jasnaja Poljana.
La Trakehnena tipe estas inter 157 and 173 cm. Ili povas esti de iu ajn koloro, ĉefe beja, griza, kaŝtankolora aŭ nigra, kvankam la raso enhavas ankaŭ kelkajn blankmakulajn ruanajn kaj tobianajn. Ĝi estas konsiderat kiel la plej malpeza kaj plej rafinata el varmsanguloj, pro ties fermita bredoregistro kiu permesas eniron nur de Trakehnenoj, same kiel de kelkaj selektitaj sangostirpoj de Pursanguloj, Anglarabuloj, Ŝagjuloj kaj Arabuloj.
6844 Shpak
6844 Shpak estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomino Tamara Miĥajlovna Smirnova elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Ukrainio (en tiama Sovetunio, nun en Krimeo).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la rusa sovetunia organika kemiisto Vladimir Stepanoviĉ Ŝpak (cirile: Владимир Степанович Шпак, 1909–2009), direktoro de la Nacia Instituto pri Aplikata Kemio de Leningrado de 1953 al 1977. Heroo de Socialisma Laboro en 1961; dufoje Ordeno de Lenin, Ordono de la Oktobra Revolucio, Ordeno de Laborista Ruĝa Standardo.
Notitia Arnonis
Notitia Arnonis (intertempe ankaŭ Indiculus Arnonis aŭ Congestum Arnonis) estas registro de donacoj de la dukoj de Bavarujo kaj de aliaj nobeloj al la Episkopujo Salcburgo ekde la 8-a jarcento. La listo datumas el la periodo de ĉ. 790 farite por la salcburga episkopo Arno regante ekde 785.
Historio
La tuto estiĝis do mallonge postla transiro de la transiro potenca bavaruja disde la Agilulfidoj al la Karolidoj de la Franka imperio en 788. Oni bezonis sekurigi la antaŭfrankiajn posedaĵojn; kelkaj nobeloj jam estis komencintaj ŝteli ekleziajn posedaĵojn. Oni pliproksimiĝis endokumente je la frankiaj kutimoj evitante tipajn bavaraĵojn. Atestantoj ekz., kiuj ĉe la Agilulfidoj ankoraŭ detale diferencigitis origine, komune nomiĝis bavaraj liberuloj.
Komisiitis je la registrofaro certa Benedikto, kiu bedaŭrinde nur enskribis la senperaj dukaj donacoj (ekz. la konsentitaj donacoj).
La registra titolo estas Anno 788 congestum (= kolektite en la jaro 788-a). Eldonite pli frue ankaŭ sub la titolo Indiculus Arnonis la verko atestas multajn topografiaĵojn, preĝejojn, setlejojn en Suda Germanujo kaj Aŭstrujo, ofte la unuan fojon. Krom puraj pribienaj informoj troviĝas ankaŭ historiaj detaloj pri bavaraj dukoj kaj salcburgaj episkopoj.
Karolo la Granda konfirmis la ekleziajn posedaĵojn en la 790-a jaro jesante entute la mapojn en formo de notitia. La episkopo ricevis en decembro 790 propran dokumenton kaj ŝajnigis ke por konfirmkialoj pluse pridemanditis multaj verdiremaj kaj respektindaj maljunuloj el nobla origino. Iliaj 52 nomoj, klerikoj kaj laikuloj, konkrete nomitis. La historiisto Herwig Wolfram povis klarigi ke tia pridemando esplora neniam okazis. Laŭ volo de Karolo la Granda lia papa moŝto Leono la 3-a plialtrangigis en 798 Arno je ĉefepiskopo kaj metropolito de la salcburga eklezia provinco. Poste Arno farigis ankoraŭ la t.n. Breves Notitiae. La verko Notitia Arnonis postvivis nur en kopio de post 1150.
Strato de Estontaj Sciencistoj
Strato de Estontaj Sciencistoj, Apartamenta Komplekso de Strato Mirae Sciencistoj aŭ Mirae Sciencistoj-Strato (Koree:미래과학자거리) estas projekto por celebri la 70-an datrevenon de Korea Laborista Partio.
Ĉe la strato ekzistas grandegaj apartamentaj domoj, serva centro kaj ĉiovendejo.
La konstruado bezonis nur unu jaron kaj inaŭguriĝis per finkonstrua ceremonio en 10-an de oktobro, 2015.
Ivan Lins
Ivan Monteiro de Barros Lins (16-a de aprilo 1904 en Belo Horizonte - 16-a de junio de 1975 en Rio de Janeiro) estis ĵurnalisto, instruisto, pensisto, esaisto kaj konferencisto brazilano.