cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Akvo
Malvarmigilo en nuklea energikreadsistemoj
Akvo kaj vaporo estas uzataj kiel fluidoj por transportado de varmo en diversaj interŝanĝaj sistemoj pro ilia disponeblo kaj alta varmokapablo. Oni uzas ili ambaŭ por refrigerado kaj por hejtado. Malvarmeta akvo povas eĉ esti nature haveblaj el lago aŭ el la maro. Kondensinta vaporo estas aparte efika fluido por hejtado, pro la granda vaporadvarmo de la akvo. Malavantaĝo estas ke akvo kaj vaporo estas iom koroda, kaj tiu propraĵo pliiĝas kun temperaturo. En preskaŭ ĉiuj elektraj centroj, akvo estas la malvarmiganta substanco kiu vaporiĝas kaj pelas vaporajn turbinojn por tirado de generatoroj. En Usono, malvarmigado en elektrocentroj postulas la plej grandan uzadon de akvo.
En la industrio de nuklea energio, akvo povas esti ankaŭ uzata kiel neŭtronmoderatoro: la akvo malakcelas la neutronojn kaj tiel ebligas la fisiajn reakciojn. En plej nukleaj reaktoroj, akvo estas ambaŭ malvarmiganto kaj moderatoro. Ĉi tio provizas iom da pasiva sekureco, pro tio ke forigi la akvon el la reaktoro bremsas la nuklean reakcion - tamen aliaj metodoj estas favoritaj por halti nukleajn reakciojn kaj oni preferas teni la nuklean kernon kovrita per akvo por tiel certigi adekvatan malvarmigon.
Vapormaŝinoj
La akvo servis en la industria revolucio en formo de vaporo kiel transformilo de kemia energio (per forbruligo de karbo, ligno) al mekanika energio per vapormaŝinoj.
Ĝi ankaŭ nun havas saman rolon ĉe la elektrocentraloj, forbrulantaj fosilaĵojn.
Akvo sur Luno
Oni supozas, ke sur Luno ĉe la ombraj partoj de la poluso povas ekzisti akvo en formo de glacio.
En la 1990-aj jaroj, du sondiloj (Lunar Prospector kaj Clementina) trovis verŝajne spurojn de ĉirkaŭ unu kubkilometro da akvo ĉe la poluso. La signoj ŝajnis konvinkaj, ĉar, kvankam la neŭtronspektometro montras nur ekziston de hidrogeno, la sola ebla fonto de hidrogeno estas akvo. Oni volis kontroli la mezuradojn somere de 1999, kiam oni intence allunigis la sondilon Lunar Prospector en ĉiam-ombran krateron. Oni atendis, ke aperus super la surfaco ĉirkaŭ 20 kg da akvovaporo, sed nenio okazis.
NASA volas plu esplori la lunon: la asocio lanĉis en 2008 la sondilon Lunar Reconnaisance Orbiter (LRO), kies unu el la ĉefaj taskoj estis la esploro de la akvospuroj.
Mezuriloj por esplori akvoglacion
La akvo gravus por la konstruado kaj funkciado de lunaj bazoj, ĉar oni ne povus malmultekoste alporti la akvon el la Tero.
Akvo sur Marso
En 2005 oni publikigis, ke rekte sub la surfaco de Marso troviĝas glaciiĝinta maro ĉe la ekvatoro. La sondilo Mars Express de ESA (la Eŭropa Spaca Agentejo) volviĝas jam unu jaron ĉirkaŭ la planedo. Oni supozas, ke antaŭ ĉirkaŭ 5 milionoj da jaroj okazis inundo en la regiono kaj la glaciiĝintan akvon kovris cindro kaj polvo, malhelpante la sublimadon.
En Esperanto
La revuo "Kuriero" de Unesko dediĉis sian numeron n-ro 1 de januaro-marto 2019 al la temo de indiĝenaj lingvoj okaze de la proklamo de 2019 kiel Internacia Jaro de Indiĝenaj Lingvoj. Kelkaj el ties artikoloj temas pri kiel la diversaj indiĝenaj komunumoj frontas la minacojn de la klimata ŝanĝo pere de tradicia sciaro. Tiukadre la artikolo Sekurigi akvon en ŝanĝiĝanta mondo, de Howard S. Wheater, temas pri la ekologiaj konceptoj pri la manko de akvo pro la diversaj minacoj kiuj endanĝerigas la medion.
Proverboj
Ekzistas pluraj proverboj pri akvo en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof, inter ili :
Antonio Benivieni
Antonio BENIVIENI (1443–1502) estis itala kuracisto el Florenco kiu estis pionira en la uzado de nekropsio, nome postmorta dissekco de la korpo de mortinta paciento uzita ĉefe por kompreni la kaŭzon de la morto. Benivieni publikigis traktaĵon titolitan De Abditis Morborum Causis ("La kaŝitaj kaŭzoj de malsano") kiu estas nune konsiderita unu el la unuaj verkoj en la scienco de patologio. Kelkaj el la protokoloj disvolvitaj de Benivieni estas similaj al tiuj uzataj en nuntempaj nekropsioj, kaj li estis referencita kiel la "patro de patologia anatomio."
Vršovice
Vršovice estas nomo por municipoj en Ĉeĥio kaj por kvartalo en Prago.
Irén Bortnyik
BORTNYIK Irén (bortnjik) [Barabásné] estis rumanuja hungara pentristino naskita en Reghin la 3-an de aŭgusto 1919 kaj mortinta en Târgu Mureş la 12-an de februaro 1993. Ŝi estas la edzino de István Barabás, la patrino de Irén Barabás kaj Éva Barabás.
Biografio
Inter 1932-36 Éva Bortnyik studis en liberlernejo en Târgu Mureş kun Ciupe Aurel. Inter 1932-36 ŝi pasigis la somerojn en Baia Mare kaj ŝistudis ĉe János Krizsán. Ŝia onklo estis la pentristo Sándor Bortnyik. Inter 1980 kaj 1984 ŝi partoprenis la kreatendaron "Amikeco" de Lăzarea.
Fungoscienco
Charles de l'Écluse, "Rariorum plantarum historia : Fungorum in Pannoniis observatorum brevia historia" (1601). En tiu libro aperis bildoj de 117 fungoj el okcidenta Hungario. La fungosciencisto Jean-Jacques Paulet proponis en 1795 la nomon «mikologio» (france mycologie), oni favoris ĉi-tiun nomon kontraŭ «fungologio» (france fungologie).
Fitopatologio estas grava fako de fungoscienco. Jam en la notoj de antikvaj popoloj (asiroj, babilonianoj, grekoj) kaj en skriboj de la judoj aperas mencio de malsaniĝo de plantoj, ĉefe de cerealoj. Ili tiam ne konis la fungon mem kiel damaĝulon, sed mallaŭdis la pli superajn fortojn, parte la malfavoran veteron.
19a Jarcento
Fungoscienco de la 19a jarcento rolis grave en la institucio de la sciencaj nomoj.
20a Jarcento
Gravaj fungistoj estis:
Dum la 20a jarcento, la studoj de la formoj de la askofruktoj, de la sporoj, la formado de la konidio kaj finfine DNA kriterioj (kun la inventaĵo de la PĈR) ebligis novan taksonomion.
21a Jarcento
En 2007, Hibbett kaj 66 aŭtoroj interalie Klaŭdo Roux priskribis novan konsentan taksonomion.
Mieszko Kazimierzowic
Mjeŝko Kazimirido (Mieszko Kazimierzowic; naskiĝis la 16-an de aprilo 1045, mortis la 28-an de januaro 1065) estis filo de Kazimiro la 1-a Renoviganto, princo de Pollando el dinastio Piastoj, supozebla princo de Kujavio de 1058.
Li naskiĝis kiel la tria el kvar filoj de Kazimiro la 1-a kaj lia edzino Maria Dobroniega, filino de Vladimiro la 1-a de Kievo, la kieva princo. La nomon ricevis de sia avo flanke de la patro, Mjeŝko la 2-a.
Laŭ hipotezo de Henryk Łowmiański en 1058 - post morto de la patro - li ricevis Kujavion. Post senida morto de Mjeŝko ĝin heredis lia pli aĝa frato Boleslao la 2-a Donacema (Bolesław II Szczodry).
Vurpăr
Vurpăr estas nomo de pluraj lokoj en Rumanio:
Amonia bisulfido
Amonia bisulfido, bisulfido de amonio aŭ NH4HS estas kemia substanco, bisulfida salo derivita el reakcio inter la amonia hidroksido kaj sulfida acido. La salo estas senkolora, akvosolvebla kaj glimeca kristalo.
Sur la Tero, la komponaĵo trovatas ĉefe kiel akvosolvaĵo, malofte kiel solido, tamen, oni kredas ke bisulfido de amonio estas grava komponanto en la atmosfero de la gigantaj planedoj samkiel Jupitero kaj Saturno, kie sulfuro estiĝas pere de ĝia fotolizo respondeca pri la malsamaj koloroj de la nuboj sur tiuj planedoj. Amonia bisulfido povas generiĝi per miksado de sulfida acido kaj amoniako.
Preparado
Solvaĵoj de amonia hidrogena sulfido povas prepariĝi per pasado de sulfida acido tra koncentrita solvajo de amoniako. Laŭ raportoj priskribitaj en 1895, hidrogena sulfido reakcias kun koncentrita amoniaka solvaĵo ĉe meditemperaturo por estigi (NH4)2S kaj NH4HS. Glacifrosta solvaĵo de ĉi-substanco konservita ĉe 0 °C kaj sub daŭra senĉesa pasado de hidrogena sulfido tra ĝi estigas la amonian sulfidon.
Reakcioj
Sintezo de la hidrogena amonia sulfido kun sulfida acido:
Amonia bisulfido malkomponiĝas sub malaltaj temperaturoj :
Ĝi reakcias kun diluitaj acidoj:
Kun koncentrita nitrata acido ĝi oksidiĝas:
Iompostiom ĝi oksidĝas en la aero por estigi variaĵon da produktoj:
Kun troo da amoniako ĝi dissolvas lasulfuron por estigi polisulfidoj:
Amonia bisulfido estis detektita en la atmosfero de Jupitero tuj post ĝia kolizio kun la kometo Shoemaker-Levy. La ekvilibro inter amoniako, sulfida acido kaj amonia bisulfido priskribiĝas en la sekva ekvacio :
Bidovce
Bidovce (hungare Magyarbőd [madjarbOd]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Bidovce situas laŭ rojo, laŭ ĉefvojo Michalovce-Košice. La lasta urbo troviĝas je 15 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1273 laŭ tiama hungara ortografio "Beud". En 1427 oni komputis tie 30 familiojn, en 1598 22 domojn. En 1796 la tutlanda geografia libro taksis la lokon unuaklasa. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Magyarbőd 672 homoj, (hungaroj en majoritato, ciganoj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Abaúj-Torna, al distrikto de Füzér, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Bidovce 1150 homoj, (1088 slovakoj, 43 hungaroj).
La Vojoj de Formiĝo kaj Disvastiĝo de la Lingvo Internacia
La Vojoj de Formiĝo kaj Disvastiĝo de la Lingvo Internacia estas 64-paĝa esperantigita verko de Ernest Drezen. Nikolao Nekrasov tradukis ĝin el la rusa lingvo. La libreto estas eldonata de SAT en la jaro 1929.
Regiono Centra-Suda Unguĵo
Centra-Suda Unguĵo aŭ Centra-Suda Zanzibaro (Unguja Kusini) estas regiono de Tanzanio. Ĝia ĉefurbo estas Koani.
Centra-Suda Unguĵo havas areon de kaj  loĝantojn (censo de 2002). Ĝi estas la aree plej granda, sed loĝantare la plej malgranda el la tri regionoj sur insulo Unguĵo. Ĝi konsistas el du distriktoj: Centra Unguĵo havas loĝantojn, Suda Unguĵo.
Laborforto
Laborforto estas tuta kvanto de laborkapabluloj, aŭ senlaboruloj aŭ okupataj. En la marksisma ekonomiko laborforto estas difinita kiel aro de fizikaj kaj mensaj kapabloj de homo, uzataj por produktado de varoj aŭ servoj. La nomo de la prezo de la laborforto estas la salajro. Ĝi tion reprezentas, kion la laborulo bezonas por reprodukti sian laborforton: nutraĵo, vestoj, loĝejo, edukado, sano, emerita pensio, kaj tiel plu.
Tusculum
Tusculum estis antikva urbo de la regiono Latium en la itala duoninsulo, lokita ses kilometrojn nordoriente de la hodiaŭa urbo Frascati. La plej alta loko de la urbo troviĝas 670 metrojn super la marnivelo. El la urbo videblis tre bona panoramo de Kampanio. Romo etendiĝis je distanco de 25 kilometroj nordokcidente.
Laŭ tradicio, la urbo estis fondita de Telegono, filo de Uliso kaj Kirke. Kiam la reĝo Lucius Tarquinius Superbus estis forpelita el Romo, li estis subtenita de la tiama estro de Tusculum, Octavius Mamilius, kiu forte kontribuis al la kreado de la latina ligo (alianco de la tridek ĉefaj urboj de Latium kontraŭ Romo). Mamilius estris la latinan armeon okaze de la batalo ĉe la lago Regillus en 497 a.K., sed mortis. Romo poste kaj senkontesteble superfortiĝis en la tuta Latium, kaj Tusculum fariĝis alianca urbo. Interalie la urbo estis la naskiĝloko de la romia politikisto Katono la pli maljuna.
Grafoj de Tusculum
Fine de la unua jarmilo, la grafoj de Tusculum (aŭ: Tuskolo) estis potenca nobela familio, al kiu apartenis pluraj papoj.
La mevo
La mevo (Чайка, Ĉajka, ankaŭ La laro) estas teatraĵo fare de la rusa dramaturgo Anton Ĉeĥov, verkita en 1895 kaj unuafoje prezentita en 1896. 'La mevo' estas ĝenerale konsiderata la unua el liaj kvar ĉefaj teatraĵoj. Ĝi teatrigas la romantikajn kaj artajn konfliktojn inter kvar roluloj: la fama konservismeca mezklera rakontisto Boris Trigorin, la naiva Nina, la eksmodiĝinta aktorino Irina Arkadina, kaj ŝia filo la simbolisma dramaturgo Konstantin Treplev.
Kvankam la rolulo de Trigorin estas konsiderata kiel la plej granda vira rolulo de Ĉeĥov, kiel ĉe aliaj longaj teatraĵoj de Ĉeĥov, ankaŭ La mevo baziĝas sur korusa rolularo de diversaj, tutdisvolvigitaj roluloj. Kontraste al la melodramo de la precipa tendenco de la teatro de la 19a jarcento, oni ne montras sur scenejo stridajn agojn (kiaj tiuj de klopodoj por memmortigo fare de Konstantin. La roluloj tendencas paroli ĉirkaŭire anstataŭ rekte al la feroj; alivorte, ties linioj estas plenaj je kio estas konata en teatra praktiko kiel subteksto, aŭ teksto kiu ne estas parolata laŭte.
La premiera vespero de la unua produktaĵo okazis fama malsukceso. Vera Komisarĵevskaja, ludanta Nina, estis tiom timigita pro la malmikeco de la ĉeestantoj ke ŝi perdis sian voĉon. Ĉeĥov eliris el la seĝaro kaj estis la du lastajn aktojn interkulise. Kiam subtenantoj verkis al li ke la produktaĵo poste iĝis sukceso, li supozis, ke ili klopodis nur esti ĝentilaj. Kiam Konstantin Stanislavski, nome la fama rusa teatristo tiama, reĝisoris ĝin en 1898 por sia Moskva Arta Teatro, la teatraĵo estis sukceso. La produktaĵo fare de Stanislavski de La mevo iĝis "unu el la plej grandaj eventoj en la historio de la rusa teatro kaj unu el la plej grandaj novaj disvolviĝoj en la historio de la tutmonda teatro."
La agado okazas en kampara bieno, kie multaj roluloj koincidas.
Aktoj
En la unua akto oni prezentas tradician strukturon de teatro ene de teatro, ĉar oni ludas teatraĵon de juna verkisto Konstantin, kiun ĉefe lia patrino, eksmodiĝinta aktorino Arkadina, mallaŭdas. Do la verko enhavas ankaŭ literaturan kritikaron. Tria ingredienco estas la senfina serio de nekorespondataj amoj de kelkaj roluloj kiuj amas tiun kiu amas alian.
En la akto dua, plue oni parolas pri la vivo de verkado. Konstantin siaflanke estis pafinta mevon, kiun Trigorin proponas kiel temo por verko, kiel metaforo de junulino kiu vivas ĉelage feliĉe ĝis venas pafanto. En la akto tria Konstantin estis klopodante memmortigon. Sekvas diversaj diskutoj. Kvankam Trigorin kaj Arkadina estas geamantoj kaj planas jam foriri, Nina konfesas al li sian amon kaj decidon pluigi ĝin en Moskvo.
La akto kvara okazas vintre post du jaroj. Oni parolas pri la vivo de la diversaj roluloj dum tiuj du jaroj. Dum aliaj ludas bingon Konstantin verkas kaj ricevas viziton de Nina, kiu parolas pri sia vivo, kompare al la mevo pri kiu oni parolis en akto dua. Post reveno de la ludintoj, Konstantin pafas sin.
Mitro
La mitro, el la greka μίτρα, estas religia ĉapelo kaj parto de la tradicia, ceremonia vestaro de episkopoj kaj certaj pastroj de la latina eklezio. Ĝi ankaŭ estas populara simbolo de la papo.
Ĝin cetere surhavas kelkaj anglikanaj ekleziuloj aŭ membroj de pluraj ortodoksaj Eklezioj.
Ankaŭ Sankta Nikolao surhavas mitron.
Geranila fenilacetato
Geranila fenilacetato aŭ C18H24O2 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la fenilacetata acido kaj geranila alkoholo, Geranila fenilacetato estas senkolora aŭ flaveca likvaĵo kun agrabla odoro uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Geranila fenilacetato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Geranila fenilacetato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj.
Vigvamo
Vigvamo estas nord-indiana tendo aŭ kabano el feloj aŭ matoj. Ĝi estis konusforma loĝ-tendo de la algonkin-lingvaj indiĝenoj, vivantaj en nordorienta parto de Usono. Oni elformis ĝin el rondforme terŝovitaj, longaj, maldikaj arbidoj tiel, ke oni fleksis ties finojn ĝis trunko de la kontraŭa arbido kaj oni ŝnurligis ilin proksime al la tendopinto. La konstru-strukturon oni kovris per tapiŝoj el tifao aŭ kunkudritaj arboŝelaj kovraĵoj, kiujn oni zorge fiksis al la arbo.
Distrikto Mladá Boleslav
Distrikto Mladá Boleslav estas distrikto en Ĉeĥio situanta en Mezbohemia regiono. La distrikto estas unu el dek du distriktoj de tiu ĉi Regiono. En la distrikto troviĝas 120 urboj kaj vilaĝoj.
KD-ROM
KD-ROM estas pre-presita optika kompakta disko kiu enhavas memoron. La anglalingva kaj internacieva nomo CD-ROM estas akronimo kiu signifas "Compact Disc Read-Only Memory" (kompakta disko kiu legas nur memoron). Komputiloj povas legi KD-ROMojn, sed ne povas verki al KD-ROMoj kiuj estas ne verkeblaj aŭ forviŝeblaj.
Ĝis la mezo de la 2000-aj jaroj, KD-ROMoj estis populare uzataj por distribui programaron por komputiloj kaj videoludiloj. Kelkaj KDoj, nomitaj enhanced CD, enhavas kaj komputilajn informarojn kaj aŭdion kaj tio lasta estas kapabla esti ludita de KD-ludilo, dum la informo estas uzebla nur de komputilo (kiel ISO 9660 format PC CD-ROMs).
La Yellow Book (Flava Libro) estas la teknika standardo kiu difinas la formaton de KD-ROMoj. Unu el serio de la ĉielarkaj libroj Rainbow Books kiu enhavas la teknikajn specifigojn por ĉiaj KD formatoj, nome la Yellow Book, kreita de Sony kaj Philips en 1988, estis la unua etendo de Compact Disc Digital Audio. Ĝi adaptis la formaton por teni ajnan formon de cifereca informaro.
Girolamo Fracastoro
Ĝirolamo Frakastoro (1476-1553) estis itala humanisto, kuracisto, filozofo, poeto, astronomo, geografo kaj beletristo. Li estis kolego kaj amiko de Nikolao Koperniko (1473-1543) kaj profesoro pri logiko en la Universitato de Padovo. Kiel arkiatro de la papo Paŭlo la 3-a li dediĉis al ĉi-lasta sian verkon Homocentrica (1538).
Li estas unu el la fondintoj de la Moderna Patologio kaj kiel tia li unu el la unuaj kiuj suspektis kaj konfirmis, ke la infektoj estas kaŭzataj de ĝermoj malsanportantaj (Mikroba teorio pri malsanoj), kaj havas la kapablon pri multobligo en la homorganismo kaj de alies kontaĝo per la spirado kaj aliaj kontaktoformoj. Li ankaŭ verkis pri la sifiliso kaj la tifo. Kiel astronomo, li unue malkovris, kune kun Petro Apiano (1495-1552), ke la kometa vosto ĉiam sekvas la direkton de la Suno sed en kontraŭa vojo al tiu astro. En 1538, li priskribis instrumenton kun astronomia funkcio, konkretigita de Galileo dek jarojn poste sub la nomo teleskopo.
Vidu ankaŭ
<Gallery> Apollo_of_the_Belvedere.jpg| Apolono Guaiacum_officinale_-_K%C3%B6hler%E2%80%93s_Medizinal-Pflanzen-069.jpg| Gvajako Malaria.jpg| Epidemia malsano TreponemaPallidum.jpg| Sifiliso Angelo_Poliziano_-_Imagines_philologorum.jpg| Anĝelo Policiano (1454-1494) Pietro_Pomponazzi.jpg| Pietro Pomponazzi (1462-1525) Titian_-_Pope_Paul_III_-_WGA22962.jpg| Paŭlo la 3-a (1468-1549) Pietro_Bembo2.jpg| Pietro Bembo (1470-1547) Copernicus.jpg| Nikolao Koperniko (1473-1543) Cristofano_dell%27altissimo,_ludovico_ariosto,_ante_1568.JPG| Ludoviko Ariosto (1474-1533) Self-portrait_of_Titian.jpg| Ticiano (1477-1576) Baldassare_Castiglione,_by_Raffaello_Sanzio,_from_C2RMF_retouched.jpg| Baldassare Castiglione (1478-1529) Matteo_Bandello.jpg| Matteo Bandello (1480-1565) Portrait_of_Andrea_Navagero_by_Rafael.jpg| Andreo Navaĝero (1483-1529) Gasparo_Contarini.jpg| Gasparo Kontarino (1483-1542) Map_of_Hochelaga.jpg| Johano Baptisto Ramuzo (1485-1557) GianMatteoGiberti.jpg| Gian Matteo Giberti (1495-1543) Peter_Apian.jpg| Petro Apiano (1495-1552) Sebastiano del Piombo Portrait of a Humanist.jpg| Marcantonio Flaminio (1497-1550) Jer%C3%B4me_Cardan.jpg| Ĝerolamo Kardano (1501-1576) Bernardino_Telesio.jpg| Bernardino Telesio (1509-1588) Gessner_Conrad_1516-1565.jpg| Conrad Gesner (1516-1565) Laurent_Joubert_(1529-1583).jpg| Laurent Joubert (1529-1583) Opera_Logica_1578.png| Jacopo Zabarella (1533-1589) </Gallery>
Apácatorna
Apácatorna estas malgranda vilaĝeto en Hungario, en regiono Meza Transdanubio, en Veszprém (departemento), en Distrikto Devecser. Apáca signifas: abatino.
Situo
Apácatorna situas sur ebenaĵo, laŭ ĉefvojo Budapeŝto-Graz. Devecser troviĝas 13, Sümeg 18, Ajka kaj Celldömölk po 24 km-ojn.
Historio
La unua mencio devenis el 1317 en formo "Torna". En 1596 la turkoj faris senhoma la vilaĝon, kiu refondiĝis en 1753. Vilaĝservoj estas biblioteko, kulturdomo, kuracejo, migra poŝto.
Provinco Akmola
La regiono provinco Akmola (kazaĥe: Aqmola oblısı/Ақмола облысы/اقمولا وبلىس, ruse: Акмолинская область, laŭvorta signifo de la provinca nomo "blanka tombo") estas unu el dek kvar precipaj administraj teritorioj, je kiuj dividiĝas la ŝtato Kazaĥio. Ĝia ĉefurbo estas Kokŝetau. La landa ĉefurbo, Astano, aldoniĝas al la provinco, sed ĝi estas tute sendependa de Akmola. La provinco en februaro 2013 havis iom pli ol loĝantojn kaj etendiĝas sur.
Bilwisheim
(jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Lago Roosevelt
Lago Roosevelt (angle Lake Roosevelt aŭ, pli formale, Franklin Delano Roosevelt Lake) estas baraĵlagego en la usona ŝtato Vaŝingtonio. Ĝi kovras surfacon de 320 km², inkluzive de partoj de kvin kantonoj (Ferry, Stevens, Lincoln, Okanogan, kaj Grant) kaj etendiĝas 270 km de la landlimo inter Usono kaj Kanado ĝis Baraĵo de Grand Coulee. Ĝia bordo longas pli ol 970 km.
Lago Roosevelt kreiĝis en 1941 kiam la nove finkonstruita digego Grand Coulee baris la fluadon de la Kolumbia Rivero. Komence oni nomis ĝin "Columbia Reservoir", sed en 1945, kvin tagojn post la morto de prezidento Franklin D. Roosevelt, la usona ministro pri enlandaj aferoj Harold Ickes renomis ĝin honore al la forpasinta usonestro, kiu prezidentis dum la konstruado de la baraĵo.
Muzzano TI
-
Muzzano estas komunumo de la komunumaro Agno kaj la distrikto Lugano en Kantono Tiĉino, Svislando. Ĝi havis 730 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.
Geografio
Muzzano situas sudokcidente de la distriktĉefurbo Lugano, al kies aglomeraĵo ĝi apartenas, inter Lago de Muzzano kaj la okcidenta brako de Lago de Lugano. La okcidentan komunumlimon formas la rivero Vedeggio. La komunumo konsistas el la vilaĝoj Muzzano kaj Agnuzzo, Piodella kaj Molini, kaj industria zono apud la flughaveno ĉe la orienta bordo de la rivero Vedeggio.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Muzzano limas en nordo al Bioggio, en nordoriento al Lugano, en oriento al Sorengo, en sudo al Collina d'Oro kaj en okcidento al Agno.
Trafiko
Tra Muzzano pasas la kantona ĉefvojo de Lugano al Ponte Tresa kaj la svisa aŭtovojo A2, kies alveturejo Lugano-Sudo situas en sudo de la komunumo. Al la publika transportreto la komunumo estas konektita pere de la trama etspura fervojlinio de Lugano al Ponte Tresa. En okcidento de la komunumo parto de la internacia Flughaveno de Lugano situas sur la komunuma teritorio.
Historio
La unua dokumenta mencio de Muzzano datiĝas el la jaro 1189 kiel Muciano. Agnuzzo estis la centro de granda servutbieno, kiu en la jaro 819 de la imperiestro Ludoviko la Pia estis donacita al la ekleziaj funkciuloj de Como.
(154269) 2002 SM
(154269) 2002 SM estas marsrenkonta kaj terrenkonta apolona asteroido, rigardita kiel potence danĝera objekto.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la 16-an de septembro 2002 en la kadro de la kampanjo NEAT (Near Earth Asteroid Tracking) elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono).
Orbito
Ĝia discentra orbito krucas tiun de Marso kaj ekstere tanĝas tiun de la Tero, danĝere proksime de sia malsuprenira nodo.
Novjorka Historia Societo
La Novjorka Historia Societo, en angla New-York Historical Society, estas usonhistoria muzeo kaj biblioteko situanta en Novjorko angule de la 77a Strato kaj la avenuo Central Park West en Manhatano. Fondita en 1804 kiel unua novjorka muzeo, la "New-York Historical Society" prezentas ekspoziciojn, publikaj programojn kaj priserĉadon kiu esploras la riĉan historion de Novjorko kaj de la lando. Renovigo de la ĉefa konstruaĵo estis kompletata en novembro 2011 kaj tiele ĝi estas pli malferma al la publiko, havigas spacon por interagada porinfana muzeo, kaj aliajn ŝanĝojn por plibonigi la aliron al ties kolektoj.
Ekde 2004, la prezidento de la Historia Societo estis Louise Mirrer, kiu estis antaŭe Ekzekuta Vicparolanto por Akademiaj Aferoj de la Urba Universitato de Novjorko. Komence en 2005, la muzeo prezentis ekan dujaran ekspozicion pri Sklaveco en Novjorko, ties plej granda tem-ekspozicio en 200 jaroj, pri temo kiun neniam antaŭe estis tuŝinta. Ĝi inkludis artekspozicion fare de artistoj invititaj uzi la muzeajn kolektojn en siaj verkoj.
13064 Haemhouts
13064 Haemhouts estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla (Ĉilio).
Nomo
Ĝia nomo honoras la belgan dirigenton, tromboniston kaj komponiston Ben Haemhouts, kiu studis dum 1999 - 2002 kun la rusa dirigento A. Poljaniĉko. Li estis direktoro de la Filarmonia Ĉambra Orkestro de Belgio, kaj lia plenumado de la "Itala Simfonio" de Mendelssohn estis tre aprezata.
La vojo returne
La vojo returne (germane Der Weg zurück) estas romano de Erich Maria Remarque, daŭrigo de En okcidento nenio nova.
En Esperanto
La romanon esperantigis el la germana Joseph Ferdinand Berger. La eldonaĵo publikiĝis en 1931, kaj ampleksis 369 paĝojn.
Godvino (Wessex)
Deveno
Lia patro estis verŝajne Wulfnoth Cild, anglosaksa nobelo kiu loĝis en Sussex kaj eble devenis de Ethelred, reĝo de Wessex kaj pli aĝa frato de Alfredo la Granda. Wulfnoth estis ekzilita kaj senigata de siaj bienoj pro piratado kaj mortis en 1014.
Frua vivo
Godwin forte subtenis Edmundon Ironside, sed, post ties malvenko kaj morto, promesis sian lojalecon al la venkinta Kanuto la 1-a. Li amikiĝis al la bofrato de Kanuto, iĝis konsilanto de Kanuto, kaj helpis lin subpremi ribelon en Danio. Ne post 1018 li estis angla grafo, kaj ĉirkaŭ 1019, grafo de Wessex.
Edziĝoj
Eble en 1022 Godvino edziĝis al Thyra Sveinsdóttir, fratino de Kanuto, kiu baldaŭ mortis senide. Godvino estis nun la plej potenca grafo de Anglio. Post la morto de sia unua edzino, li edziĝis al Gytha Thorkelsdóttir, kiu devenis de sveda reĝa familio.
14619 Plotkin
14619 Plotkin estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la en la kadro de la kampanjo Spacewatch elde la Nacia Observatorio de Kitt Peak, proksime de Tucson (Arizono, Usono).
Godvino (Wessex)
Post la morto de Kanuto
La 12-an de novembro 1035 Kanuto mortis. Harold Harefoot (filo de Kanuto kaj Aelfgifu de Northampton) iĝis reĝo de Anglio, kaj Hardakanuto (filo de Kanuto kaj Emma de Normandio), reĝo de Danio. Ŝajnas ke Alfredo Aetheling, filo de Emma de Normandio kaj Ethelred la Malpreta, pretendis la anglan tronon sed Godvino aŭ kaptis lin aŭ ŝajnigis esti lia aliancano kaj transdonis lin al Harold Harefoot. Alfredo estis blindigata kaj post malmulte da tempo mortis ĉe Ely.
En 1040 Harold Harefoot mortis kaj Godvino subtenis Hardakanuton.
Reĝado de Eduardo la Konfesanto
Kiam Hardakanuto ankaŭ mortis en 1042, Godvino transdonis sian lojalecon al Eduardo la Konfesanto. En 1045 lia filino Edita edziĝis al la reĝo. Malkontenta ĉar Eduardo havis tiom da normandaj konsilistoj, Godvino iĝis la ĉefa kontraŭulo de la reĝo.
Idoj
Godvino kaj lia dua edzino Gytha Thorkelsdóttir havis dek gefilojn:
La vojo (poemo)
La Vojo estas poemo de L. L. Zamenhof, pri la malfacilaĵoj de la Esperanta movado.
Metro kaj rimo
La poemo estas verkita en kvaramfibrakoj. En ĉiu okversa strofo, la dua, la kvara, kaj la lasta versoj estas katalektaj, estante nur triamfibrakoj. La nekatalektaj versoj estas dividitaj en du hemistikojn: tial, tiuj estas iaj aleksandroj, havante silabojn po 12 kun cezuro.
La rimskemo estas ABAB CCĈĈ. Multaj rimoj estas adasismaj (“difinita” / “elektita”, “flankiĝante” / “frapante”, “laciĝas” / “perdiĝas”, “hardita” / “signita”).
Temoj
La poemo uzas agrokulturajn metaforojn: La perdo de la semoj aludas al la biblia Parabolo de la semisto.
Laŭ Behrendt, tiuj « vortoj […] havos sian valoron tiom longtempe, kiom oni ankoraŭ devos batali pro agnosko por Esperanto. »
Historio
La poemo estis muzikigita de Ĝanfranko kaj prezentita kiel unu el la eroj de la samtitola kasedalbumo La Vojo eldonita de la nuova frontiera (« la nova limo ») en 1977.
Michiel Jansz. van Mierevelt
Michiel Janszoon van Mierevelt, ofte mallongigita kiel Michiel Jansz. kaj la familinomo literumita ankaŭ kiel Miereveld aŭ Miereveldt, (nederlandlingva prononco: [miˈxil ˈjɑns fɑn ˈmiːrəvɛlt]; 1a de Majo 1566 – 27a de Junio 1641) estis pentristo kaj desegnisto de la Ora jarcento de Nederlando.
Dediĉita unue al aĵpentraĵoj, li finfine aliris al portretoj, en kiu li atingis tian sukceson ke la multaj mendoj kiujn li ricevis necesigis la dungadon de nombraj helpantoj, pere de kiuj oni produktis centojn da portretoj pere de fabrika sistemo. Nuntempe ĉirkaŭ 500 pentraĵoj estas aŭ estis atribuitaj el li.
Kalvinana preĝejo (Kisszekeres)
La Kalvinana kirko estas religia historia monumento en Hungario, en vilaĝo Kisszekeres.
Historio
Arkeologoj supozas, ke la unua (nature katolika) preĝejo en tiu loko estis konstruita en la 12-a aŭ en la sekva jarcento. En la malfruaj 1400-aj jaroj en la sama loko estis konstruita la nun videbla kirko. Proksima riĉulo profitis la kirkon ankaŭ kripto, memortabulo pri li estas videbla ekstere. Oni ne konstruis turon pro la militado, sed oni konstruis apartan sonorilturon el ligno. En 1530 la loĝantoj forlasis la katolikismon kaj sekvis la kalvinismon. La kalvinanoj kaj ekstere kaj interne trakonstruis la konstruaĵon laŭ la kalvinana rito. Ekde la 17-a jarcento oni metis seĝojn en la navon, pli frue la loĝantoj staris. Inter 1988 kaj 1998 arkeologia esplorado, poste rekonstruado okazis. Laŭeble oni rekonstruis la mezepokan formon, eĉ la iam forigita sakristio estis rekonstruita.
Konstruaĵo
La konstruaĵo situas sola en korto. La fasado estas simetria kaj tre simpla, krom la muro nur la enirejo estas videbla. Aliaj enirejoj funkcias ankaŭ flanke. La absido estas plurlatera. Supra ornamriĉa parto de la predikejo estis farita en 1771. Laŭ la kutimo interne galerio troviĝas por la fraŭloj. La muroj estas blankaj.
Lynx Edicions
Lynx Edicions (eldonejo -katalune- linko -latine-) estas hispana ornitologia eldonejo.
Ĝi iĝis internacie konata kiam ĝi startis publiki la Handbook of the Birds of the World, 16voluma serio kiu, kiam ĝi kompletiĝis en 2011, dokumentis por la unua fojo en ununura verko tutan animalan klaso, ilustrante kaj traktante detale ĉiujn speciojn de tiu klaso. Neniu tiom kompleta verko estis pubikita antaŭ tiu pri ĉiu ajn grupo de la animala regno.
Aliaj libroj publikitaj de tiu entrepreno estas Birds of South Asia. The Ripley Guide kaj la Handbook of the Mammals of the World.
Kiel komplemento al la Handbook of the Birds of the World, kaj kun la celo disvastigi konon pri la tutmonda birdaro, en 2002 Lynx Edicions startis Internet Bird Collection (IBC). Tiu estas liberalira, reta aŭdvida biblioteko pri la tutmonda birdaro kiu permesas enmeton de filmetoj, fotoj, kaj registroj ilustrantaj diversajn biologiajn trajtojn de ĉiu specio (ekz. subspecioj, plumaroj, manĝado, reproduktado, ktp.). Ĝi estas neprofita iniciato nutrita per materialo el pli da cento da kontribuantoj tutmondaj.
Frohburg
Rilatoj al Esperanto
En la centra parto de la urbo estas strato nomata "Dr. Zamenhofstraße".
Guillermo Macías y Díaz Infante
Guillermo [gi-jEr-mo] MACÍAS Y DÍAZ INFANTE (n. 1955) estas mekŝika advokato, esperantisto, kiu loĝas en urbo Aguaskalientes, centra parto de Meksiko. Li estas ano de Meksika Esperanto-Asocio ekde ĝia fondiĝo, asocio por kies nacia karaktero li petis kaj atingis permeson de la meksika nacia registaro.
Li estis fondinta kunredaktoro de Me-informo, la eksa gazeto de la menciita asocio. Li estas la nura meksika membro de Tutmonda Esperantista Ĵurnalista Asocio (membrokarto 2009-19) kies sidejo estas en Vilno, Litovio. Li ankaŭ estas la nura meksika ĵurnalisto kiu verkas dulingvajn artikolojn (hispane-esperante), publikitaj pere de La Jornada la plej grava liberala nacia ĵurnalo de Meksiko.
Li tradukis al Esperanto kaj publikis tradukaĵojn pri meksikaj kantoj kaj poemo. Li prelegis pri Meksiko antaŭ gravaj rusaj esperantistoj kiuj apartenas al la Esperanta Klubo Lev Tolstoj, de Moskvo, Rusio.
Troubky-Zdislavice
Troubky-Zdislavice estas municipo en Ĉeĥio en distrikto Kroměříž, en Regiono Zlín. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua komuna skribmencio pri ambaŭ vilaĝoj devenas el la jaro 1349.
Lenkorana distrikto
Lenkorana distrikto situas en suda Azerbajĝano, kaj havas surfacon de 1 539 km². Oriente ĝi limas al Kaspia maro, okcidento al Taliŝ-Montaro. Granda parto de la distrikto apartenas al malaltebenaĵo de Lenkoran.
La distrikto havas 190 000 loĝantojn en la ĉefurbo Lenkoran kaj en 82 aliaj komunumoj. La taliŝoj konstituas pli ol 60 % de la loĝantaro.
Tra la distrikto komunikas la fervoja linio de Bakuo al Astara.
E.T. The Extra-Terrestrial (filmo)
E.T. – La Eksterterulo (originala titolo: E.T. the Extra-Terrestrial) estas usona sciencfikcia filmo reĝisorita kaj produktorita de Steven Spielberg, premierita en la jaro 1982 kun granda sukceso.
La filmo, kies registrado okazis inter septembro kaj decembro 1981 en Kalifornio (en kronologia maniero, por akiri plej konvinkajn kaj emocioplenajn aktoradojn), havis buĝeton de 10,5 milionoj da usonaj dolaroj kaj iĝis sukcesa, laŭdita de recenzistoj kaj publiko. Spielberg apartiĝis de la kutimaj rakontoj pri invadantaj kaj agresemaj aliplanedanoj: li montris vundeblan kaj amikan eksterterulon.
Intrigo
Malgranda aliplaneda estaĵo restas postlasita en Tero, kiam sia kosmoŝipo ekflugas sen li. 10-jaraĝa Elliott amikiĝas kun la eksterterulo, kaj donas rifuĝon al li en sia domo. Ambaŭ estas solecaj: Elliott sentas la foreston de sia patro kaj E.T. sentas la foreston de siaj kunuloj, kiuj postlasis lin je distanco de 3 000 000 lumjaroj. Ili travivas parte komikajn, parte tragikajn aventurojn. E.T. plu sopiras sian hejman mondon kaj volas voki al ĝi per telefono.
Registaraj oficistoj postulas minacon ĉar ili volas kapti la aliplanedanon. Ege drameca persekuto finiĝis en lastminuta eskapo de E.T. en la arbaron, antaŭ la okuloj de la oficistoj, kie nun la kosmoŝipo surteriĝas kaj kunprenas E.T.-on hejmen.
Premioj
La filmo gajnis kvar Oskar-premiojn; plej bona filmomuziko, plej bona sono, plej bonaj sonefektoj kaj plej bonaj specialaj efektoj. Ĝi ankaŭ kandidatis por plej bona filmo, plej bona reĝisoro, plej bona originala scenaro, plej bona fotado kaj plej bona muntado.
XO-3b
XO-3b estas eksoplanedo, kiu rotacias la nanostelon XO-3 ĉiujn 3,19 tagojn. Pro la granda maso de la planedo, oni supozas, ke ĝi estas gasplanedo.
Malkovro
Tiu planedo estis malkovrita - male al plimulto de la aliaj eksoplanedoj- per la metodo tranzito. La planedon malkovris Christopher M. Johns-Krull kaj liaj kunlaborantoj en 2007.
Rotacio kaj maso
La planedo rotacias la stelon en distanco de ĉirkaŭ 0,05 astronomia unuo kaj havas la mason de ĉirkaŭ 3815 termasoj t.e. 12 Jupiter-masoj. Ĝia radiuso estas laŭ kalkuloj 140.000 kilometroj, aŭ 1,2 Jupiter-radiusoj.
Klimato kaj konsisto
Laŭ kalkuloj, sur la planedo regas temperaturo de 1527 °C. Verŝajne, la atmosfero de la planedo konsistas el silicionuboj.
Listo de municipoj de la provinco Malago
Estas 103 municipoj en la provinco Malago. Laŭ ordo el plej loĝataj ili estas jenaj:
Variado pozitiva rilate al antaŭa jaro.
Variado negativa rilate al posta jaro.
a La municipo Villanueva de la Concepción separiĝis disde Antequera en marto 2009, sed tiu ne aperas en la listo de municipoj de la INE, pro kio probable la dateno de loĝantaro de Antequera inkludas ankoraŭ tiu de la nova municipo.
b Datenoj de 2008.
Vurpăr (Vințu de Jos)
Vurpăr [vurpər] (hungare: Borberek, germane: Burgberg) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Alba Iulia.
Historio
Ĝia unua dokumenta mencio estas el 1248. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Alsó-Fehér). En la dua parto de la 19-a jarcento oni aligis ĝin al Vințu de Jos.
Fonto
Germanlingve iuj uzis ankaŭ la nomon Weinberg (= vin-monto, vitejo), eble influate de la hungara nomo (bor = vino), kiu fonetike pli similas al Burgberg (= kastel-monto).
Kantono Arnay-le-Duc
La kantono Arnay-le-Duc (canton d'Arnay-le-Duc) estas franca kantono lokita en la departemento Côte-d'Or kaj en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo. Ĝi estas unu el la 5 kantonoj de la arondismento Beaune. Ĝia ĉefurbo estas Arnay-le-Duc.
26307 Friedafein
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Frieda Rose Fein, finalistino en 2010 de la Intel Science Talent Search, scienca konkurso por lernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro ŝia projekto pri konduta kaj socia sciencoj. Ŝi estis lernantino ĉe la John Adams High School en South Bend (Indianao).
Vodniki (stacio)
Vodniki (Водники) estas haltejo sur la Linio MCD-1 Belorussko–Savjolovskij de la Moskvaj centraj diametroj en Dolgoprudnij.
Longvosta arbokoturno
Ĝi troviĝas nur en centra kaj suda Meksiko. Ties natura habitato estas subtropikaj aŭ tropikaj humidaj montararbaroj kun densa arbustaro.
Aspekto
La Longvosta arbokoturno estas arbaradaptata koturno. Ambaŭ seksoj estas similaj laŭ plumaro. Tiu koturno estas 29 al 42 cm longa, kun pezo de 350 al 465 g. Temas pri brunstrieca birdo; la ventro estas pli hela kun malgrandaj malhelaj makuloj, kaj dorse estas blankaj aŭ grizecaj makuloj. La plumoj de la vizaĝo, kresto kaj gorĝareo estas nigraj, sed kun du blankaj strioj super- kaj sub-okula. La okulo, la ĉirkaŭokula ringo kaj la dikbaza beko estas ruĝaj.
Habitato kaj distribuado
Kvankam ĝi ne estas konsiderata tutmonde minacata, ĝi estas protektata de la meksikia leĝaro; ĉefa minaco estas habitatoperdo pro senarbarigo.
Subspecioj
Oni konas 12 subspeciojn de Dendrortyx macroura :
Kutimaro
Ĝi estas specio de loĝantaj birdoj; ili manĝas ĉefe surgrunde semojn kaj malgrandajn foliojn, kaj en arboj kaj arbustoj malgrandajn florojn kaj fruktojn. Ili ripozas nokte sole aŭ en paroj en arboj aŭ arbustoj, el kie kantas frumateniĝe kaj krepuske. Temas pri monogama koturno, kies reprodukta sezono daŭras el aprilo al aŭgusto. La Longvosta arbokoturno konstruas sian neston surgrunde kaj la ino demetas ovaron de 4 al 6 ovoj; la idoj estas frumaturaj kaj nestofuĝantoj.
Burgberg
Burgberg (germane "kastela monto", "burga monto") havas diversajn signifojn:
Alberswil
Alberswil estas komunumo en la distrikto Willisau en Kantono Lucerno, Svislando. Ĝi havis 573 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
Geografio
Alberswil estas kamparana vilaĝo laŭlonge de strato ĉe la okcidenta marĝeno de la Marĉo de Wauwil. La komunumo konsistas el la partoj Kasteln, Oberdorf, Unterdorf kaj Burgrain.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,58 km², de kiuj 0,65 km² estas kovritaj de arbaro, 2,64 km² servas por agrikulturo kaj 0,28 km² por setleja arejo.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Alberswil limas en nordo al Schötz, en oriento al Ettiswil, en sudo al Willisau, kaj en okcidento al Gettnau.
Trafiko
La komunumo estas konektita al la publika transportreto per la aŭtobuslinio de Nebikon al Willisau.
Historio
La unua dokumenta mencio de Alberswil datiĝas el la jaro 1217 kiel Alberswile.
La historio de la komunumo estas ligita kun la historio de Kastelo Kasteln, kies unuaj posedantoj estis la Grafoj de Lencburgo. Ilin sekvis la Grafoj de Kiburgo kaj en la jaro 1275 la Habsburgoj. Ĝis 1415, kiam la lucernanoj konkeris la regiono en la kastelo regis habsburgaj vasaloj. Post la lucerna konkero la lasta habsburga kastelsenjoro, Peter de Luternau fariĝis civitano de la urbo Lucerno. En la jaro 1644 la regado pri la Senjorejo Kasteln transiris rekte al la urbo Lucerno. La 23-an de majo 1653 la lasta loĝanto de Kastelo Kasteln fuĝis antaŭ la alvenantaj kamparaj ribeloj, kiuj detruis la kastelon forigante ĝian tegmenton. La kastelo tiam fariĝis ruino.
En la jaro 1803 post la fino de la Helveta Respubliko Alberswil farigixs komunumo de la distrikto Willisau en Kantono Lucerno. En la jaro 1884 la komunumo bankrotiĝis pro la konstruokostoj de malsanulejo en la bieno Burgrain. Tial de 1888 ĝis 1889 la komunumo estis metita sub tutela administrado de la kantono.
Babindol
Situo
La vilaĝo situas sur ebenaĵo, laŭ traira flankovojo. Nitra (urbo) troviĝas 12 km-ojn for.
Historio
La unua mencio pri la vilaĝo devenis el 1271 en formo Babyndal. La kampoj apartenis al diversaj bienuloj. En 1910 loĝis tie 390 da homoj, (hungaroj en majoritato, slovakoj en minoritato). Ĝis 1919 la vilaĝo apartenis al Nyitra (reĝa departemento), al distrikto de Nyitra, poste al Ĉeĥoslovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝo situis ĉe la nova landolimo, ĉe la slovaka flanko. Post la 2-a mondmilito la hungaroj iĝis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. Kolĥozo formiĝis en 1950, kiu iĝis ŝtata bieno en 1961. En 2001 loĝis tie 671 da homoj, (460 slovakoj, 204 hungaroj).
Bietlenheim
(jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
József Harrach
HARRACH József [haraĥ joĵef] estis hungara primuzika verkisto, mezlerneja kaj altlerneja instruisto, kritikisto.
József Harrach naskiĝis en Szászrégen la 14-an de septembro 1848 kaj mortis en Budapeŝto la 15-an de septembro 1899.
Biografio
Harrach havigis instruistan kaj filozofian doktoradon en Reĝa Universitato de Pest. Ekde 1873 li instruis en Budapeŝto en mezlernejo. Ekde 1888 li estis profesoro de muzikhistoriisto en la Tutlanda Hungara Reĝa Muzikakademio, ekde 1889 ankaŭ ĝia sekretario. Por 15 jaroj li agadis kiel muzikkritikisto de Pesti Napló.
Sándor Antik
ANTIK Sándor estas rumanuja hungara skulptisto, ceramikisto. Li naskiĝis en Reghin je la 22-a de februaro 1950.
Biografio
Inter 1971-75 li studis en la Belarta Altlernejo Ion Andreescu ĉe Ana Lupaş, Mircea Spătaru. Ĝis 1983 li estis dizajnisto en Porcelanfabriko Irisz en Kluĵo.
Tombejo Père-Lachaise
La tombejo Père-Lachaise [pɛʁ laʃɛz], aŭ oficiale orienta tombejo (franclingve cimetière du Père-Lachaise aŭ cimetière de l'Est) estas la plej vasta tombejo de Parizo, kaj unu el la plej famaj tombejoj de la tuta mondo. Ĝi etendiĝas sur 48 hektaroj kaj situas en la 20-a arondismento de la franca ĉefurbo.
Ĝi estas famkonata kiel la plej vizitata tombejo de la mondo: ĝi altiras centojn da miloj da vizitantoj ĉiujare, ĉar ĝi entenas la tombojn de precipe eminentaj francoj el la lastaj du jarcentoj. La tombejo cetere entenas tri monumentojn honorigantajn la viktimojn de la Unua mondmilito. La nomo de la tombejo devenas de la abato François de la Chaise (1624-1709), la jezuita konfesprenisto de Ludoviko la 14-a, kiu antaŭe vivis tie.
La tombejo estis kreita de Napoleono en 1804. Père-Lachaise hodiaŭ situas ĉe la bulvardo de Ménilmontant.
Jud-usona organizita krimo
Jud-usona organizita krimo aperis ene de la uson-juda komunumo fine de la 19-a kaj komence de la 20-a jarcentoj. Ĝi estas referencata diversmaniere en la amaskomunikilaro kaj populara kulturo kiel la Juda Mafio, Koŝera Mafio, Koŝer Nostra aŭ Undzer Ŝtik (אונדזער שטיק). La du ĉi-lastaj el tiuj terminoj estas rektaj referencoj al la itala Cosa Nostra; la unua estas vortludo je koŝer, referencante la judajn dietajn leĝojn; dum la dua estas rekta traduko de la itala frazo Cosa Nostra ("nia afero") en la jidan אונדזער שטיק, ĉar la jida estis la plimulta lingvo de la juda diasporo en Usono dum la komencaj tagoj de uson-juda organizita krimo.
Fine de la 19-a jarcento en NovJorko, Monk Eastman funkciigis potencan judan krimbandon, kiu konkurencis kun italaj kaj irlandaj bandoj, precipe Five Points Gang de Paul Kelly, por rego de la krimularo de Novjorko. Alia fifama krimbando, konata kiel Lenox Avenue Gang kaj gvidita de Harry "Gyp the Blood" Horowitz, konsistis el plejparte judaj membroj kaj kelkaj italaj membroj (kiel Francesco Cirofisi). Ĝi estis unu el la plej perfortaj krimbandoj de la komenca 20-a jarcento kaj konatiĝis pro la murdo de la vetludanto kaj gangstero Herman Rosenthal.
En la fruaj 1920-aj jaroj, stimulitaj de la ekonomiaj oportunoj de tiu jardeko kaj poste de la prohibicio, judaj famuloj de organizita krimo kiel Arnold Rothstein regis larĝan gamon de krimaj entreprenoj, inkludante kontraŭleĝan alkoholan produktadon, uzuron, vetludadon kaj vetperadon. Laŭ la prikrima verkisto Leo Katcher, Rothstein "transformis la organizitan krimon de brutala aktivado de gangsteroj al granda entrepreno, gvidata kiel firmao, kun si mem je la supro." Rothstein supoze responsis en 1919 pri la antaŭaranĝo de la rezulto de la Monda Serio de Basebalo. Samtempe, la juda alkohol-produkta bando konata kiel The Purple Gang superregis la detrojtan krimularon dum la prohibicio, dum la juda Bugs and Meyer Mob funkciis en Lower East Side de Novjorko antaŭ sia sorbiĝo en Murder, Inc. kaj filiiĝo en la ital-usonan mafion.
Stacidomoj de Amsterdamo
Tio estas la listo de Stacidomoj de Amsterdamo. Amsterdamo estas la politika ĉefurbo de Nederlando. La operatoro de ĉiuj trajnoj en kaj ĉirkaŭ Amsterdamo estas Nederlandse Spoorwegen.
Amsterdama regiono
Stacidomoj en la areo de Amsterdamo estas:
Documenta
Documenta estas serio de internaciaj ekspozicioj pri nuntempa arto kiu ekzistas ekde 1955 en Kaselo, Germanio. Inter la aranĝoj estas intervalo de po kvin jaroj.
Historio
La kasela pentristo kaj akademiulo Arnold Bode provis en 1955 - prezentante la arton de la 20-a jarcento - restartigi dialogon kulturan inter Germanio postmilita kaj la resto de la mondo. Kun la societo "Abendländische Kunst des XX. Jahrhunderts" li prezentis en la detruita klasikisma muzeo Fridericianum artaĵojn el la klasika al la moderna arto malŝatita de la nazioj. Tio estis la unua fojo ke tiaĵoj tiamaniere prezentiĝis en Germanlingvio.
La unua Documenta estis malantaŭenrigardo al aĵoj de ĉiuj gravaj grupoj kaj modoj (faŭvismo, ekspresionismo, kubismo, Der Blaue Reiter, futurismo) kaj de elstaraj unuopaj artistoj kiel Pablo Picasso, Max Ernst, Jean Arp, Henri Matisse, Wassily Kandinsky, Henry Moore. En tiu ĉi kunteksto montriĝis krom la klasikuloj internaciaj kaj germanaj pioniroj kiel Paul Klee, Oskar Schlemmer au Max Beckmann. La sukceso estis enorma: pli ol cent mil vizitantoj venis Kaselon. Pro tio Bode planis por 1959 duan ekspozicion kaj tiamaniere naskiĝis la Documenta-tradicio en Kaselo. Ĝis la kvara eldono gvidis Bode la tuton (kun helpo de Werner Haftmann, Will Grohmann, Werner Schmalenbach kaj Max Imdahl). Documenta iĝis pli kaj pli referencilo por moderna germana arto.
Nuntempo
En 1972 Harald Szeemann faris novan koncepton. Internacia ĵurio nomumas je ĉiuj ekpozicio novan estranton; la unua virino estis en 1997 Catherine David. Ĉiu eldono influatas de la persona idearo de la kuratoroj - kaj iĝas tiamaniere aŭtomate loko de novigadoj ekspozicirilataj. Ankaŭ priparolado artista enhave kaj maniere ŝanĝiĝas ĉe ĉiu eldono. La diskutoj de la internaciaj artofakuloj ĉiun kvinan jaron atingas kulminon dum la 100 tagojn daŭranta Documenta. La tuto respeguligu memkompreneble ankaŭ la dezirojn de la socio koncerne arton kaj ĝian rolon.