cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lębork
Lębork (prononcu: lenbork, antaŭa nomo Łebno /prononcu: ŭebno/,, kaŝube: Lãbórg aŭ Lãbórch, germane: Lauenburg) estas urbo kaj komunumo en Pomerio (provinco de Pollando) en Pollando. Ĝi apartenas al distrikto Lęborski kiu estas ĉe la Balta Maro. Dum la jaroj 1975-1998 la urbo apartenis al Vojevodio de Słupsk (prononcu: sŭupsk). Ĝi situas ĉe la Rivero Lebo / Łeba kaj ĝia alfluo Okalica kaj nordaflanke de la Kaŝuba Praarbaro najbare kaj oriente de la Lago Lubowidzkie (prononcu: lubovidzkje). Ĉirkaŭ 80 km okcidenten de Gdansko. Lenborko situas ĉirkaŭ 30 km de la Balta Maro en la pravalo de la riveroj Łeba-Reda. La Urborajtoj de la 6a de januaro 1341. Dum la frua Mezepoko tiu slava setlejo estis nomita Lewino (prononcu: levino) kaj apartenis al la kaŝubaj princoj de la Gdanska Pomerio. Lenborko komence estis parto de Pollando, sed la geografia situo decidis, ke de tempo al tempo ĝi estis sub la regado de Prusio aŭ Germanio. Finfine post la Dua Mondmilito ĝi estas en Pollando. Ĝi estas la Centro de elektro-maŝina industrio, mineral-industrio (brikfabriko) kaj malpeza industrio. Valoras vidi la defend-murojn kun la gardoturoj (belfridoj), la Sanktuarion de Sankta Jakobo, la Urbodomon, la juĝejon (la iama Teŭtona Kastelo de la Teŭtona Ordeno) kaj la regionan muzeon. Proksime de la urbo troviĝas du milit-flughavenoj: en Siemirowice (prononcu: sjemirovice) (21 km) kaj ne plu funkcianta en Lędziechowo (prononcu: lendzjeĥovo) (15 km), nun ĝi estas likvidata.
Internacia kunlaboro
Partneraj urboj
Kunlaborantaj urboj
Prahistorio
La unuaj spuroj de homaj setlejoj en la ĉirkaŭaĵo de Lenborko devenas de la naŭ miloj da jaroj a.K.. La Okcidenta parto de Gdanska Pomerio estis setligita malfrue pro la tiama glaciiĝo (en plejstoceno dum la glacia epoko) kaj malfekundaj grundoj. Komence la homaro okupiĝis pri ĉasado de rangiferoj tial ili migris post ilia gregoj. La plej malnovaj arkeologiaj trovaĵoj en la Lenborka Tero devenas el mezolitiko. De tiu periodo oni trovis sagpintojn en nuna vilaĝo Lubowidz (prononcu: lubovidz). Tiamatempe la loka homaro krom la ĉasado kaj kolektado okupiĝis ankaŭ pri fiŝkaptado. La homoj komencis produkti ilojn kaj sukcenfaritaĵojn. Supozeble tiamaj homoj loĝis en la provizoraj tendaroj. La neolitiko (nova ŝtonepoko) en la Meza Pomerio komencis iom malfrue kompare kun la sudaj terenoj. Tiamatempe la homoj komencis vivi pli malnomade. Disvolviĝis tiam primitiva agrikulturo. De tia periodo devenas la trovitaj apud Lenborko hakiletoj, pecetoj de argilaj ujoj, kaj ankaŭ la ŝtona ponardo. La trovaĵoj el la frua bronza epoko estas tre raraj. Oni trovis nur sceptron kaj hakileton.
Dum meza kaj malfrua bronza epoko okazis veno de praslavoj al tiuj terenoj. Oni establis la defend-burgojn en la meza Pomerio. De tiuj terenoj oni komencis eksporti sukcenon. Komencadis la entombigoj de la cindroj de mortintoj en urnoj. La historiaj monumentoj de la Luzacia Kulturo kaj Pomeria Kulturo estas tre oftaj. Ĉefe tio estas tumuloj (kurganoj) aŭ aliaj tombejoj kaj la ornamaĵoj trovata en ili, krome estas tie trovataj diversaj iloj kaj trezoroj kaŝitaj de la iamaj riĉaj posedantoj.
Antikva epoko
Ĉe la fino de antikva epoko la terenojn de la Lenborka Tero setligadis la slavoj, kiuj estis sub la forta influo de keltoj kaj romianoj. La tiama loka loĝantaro komercadis kun romianoj vendante la sukcenon kontraŭ la romiaj moneroj kiuj fariĝis la interna mono inter la slava kulturo. La slavaj triboj danke al la komerckontaktoj bone disvolviĝis. Tiam komenciĝis la feŭdismo, plena disvolviĝo de ĝi okazis en la komenco de Mezepoko.
Historio de Lenborko en la Mezepoko
La plej malnova regiona centro de la Lenborka Tero estis setlejo Białogarda (prononcu: bjaŭogarda). Lenborko tiamatempe estis nur simpla vilaĝo ĉe la Rivero Lebo (Łeba) nomata Lewino (prononcu: levino). Tiu setlejo troviĝis probable aŭ en suda parto de la hodiaŭa urbo au sur la tereno de la Nowa Wieś Lęborska (prononcu: nova vjeŝ lenborska), do estas du malsamaj hipotezoj de la kreo de la urbo. Lębork ricevis de urborajtoj la 6an de januaro 1341. Tiam oni komencis konstrui la kastelon, kiu staras ĝis hodiaŭ. La urbo aperis por mallongigi la komercan vojon de Gdansko al Okcidento. La fondino de la urbo estis Teŭtona Ordeno. Ĉirkaŭ la jaro 1123 la Tero de Lenborko jam estis kristanigita kaj apartenis al la episkopo de Włocławek. En la jaro 1140 la terenoj eniris la diocezo de Kamień Pomorski. En la jaro 1363 oni finis la konstruon der la defendmuroj. La teŭtonoj el la Teŭtona Ordeno la unuan fojon perdis la urbon en la jaro 1410 kiam la pola armeo iranta al Malborko tie metis siajn kavalirojn en la loka kastelo. Tamen post la decidoj de la 1a Paca Traktato de Toruno de la jaro 1411 - la 1an de februaro 1411 la kastelo denove estis en la manoj de Teŭtona Ordeno. La 13 de marto 1440 aperis la Prusa Konfederacio / aŭ Prusia Konfederacio /en germana Preußischer Bund, en la pola Związek Pruski/ (t.e. estis organizo formita la 21-an de februaro 1440 ĉe Kwidzyn de grupo de 53 nobeloj kaj ekleziuloj kaj 19 urboj en Prusio, por kontraŭi la maljustecon ĉe la Teŭtonaj Kavaliroj. Ĝi estis bazita sur la modelo de simila organizo, nome la Lacerta Unio establita en 1397 de nobeloj el Chełmno), al la Prusa Konfederacio apartenis ankaŭ Lenborko. La 20an de februaro 1454 Lębork kaj ĝia tero esti militkaptita de gdanska armeo, la aliancano de reĝo de Pollando Kazimiro la 4-a (Pollando-Litovio), pola reĝo provante kunlaboron kun pola princo de Słupsk transdonis al li en la jaro 1455 la urbon Lębork. Eriko de Pomerio pro la danĝerigo flanke de Danio, redonis la Teron de Lenborko al la Teŭtona Ordeno en oktobro 1460. En la fino 14a kaj komenco de la 15a jc en Lębork estis jam la segejo kaj tanejo kun la moderna tiam - la movigo danke al la akvoforto. Tiam establiĝis la gildoj en Lębork. En la komenco de la 15a jc oni komencis uzi la riveron Łeba por la transporto de homoj kaj precipe la varoj.
(la artikolo de esperantisto Mariusz Borysiewicz, la doktoriĝ-kandidato en Pomeria Akademio en Slupsko / Słupsk)
Historio de Lenborko en la 16a kaj 17a jarcentoj
De la jaro 1526 la Lenborka Tero estis sub kontrolo de pomeriaj princoj. Tiam Lenborko fariĝis grava komerca nodo kaj ekestis la disvolvo de la urbo. En la jaro 1630 la urbon kaptis la svedoj kun la celo fortigi la kastelon. En la komenco de la jaro 1633 la pola diplomatio ekinteresiĝis pri la Lenborka Tero. La 10an de marto 1637 mortis seninfane pomeria princo Bogusław la 14a (Boguslao la 14a), rezulte de tio la Lenborka Tro eniris al la Reĝlando Pollando. En marto 1635 kaj pola pomeria diplomato Jakub Wejher kaptis por Pollando Lenborkon kaj la Lenborkan Teron. Alkorporigo al Pollando rekomencis denove la katolikigon de la loĝantaro, tio iom malriĉiĝon de la urbo. Tamen parto de la loĝanto, speciale nobelaro ricevis privilegiojn. En la jaro 1661 la Lenborka Distrikto denove forlasis Pollandon kaj fariĝis la porĉiama feŭdo de Prusio. Johano la 3-a Sobieski provis denove akiri Lenborkon sed sensukcese. La feŭdo formale ne plu estis en la jaro 1773 pro la unua dispartigo de Pollando.
(la artikolo de esperantisto Mariusz Borysiewicz, la doktoriĝ-kandidato en Pomeria Akademio en Slupsko / Słupsk)
Historio de Lenborko de la 18a ĝis 20a jarcentoj
La 18an de septembro 1773 post la unua dispartigo de Pollando la distrikto de Lębork kaj Bytów eniris en Prusion kaj apartenis al provinco Koszalin. En la jaro 1846 oni dividis la distrikton al la du apartaj. La lenborka magistrato iom post iom perdis la privilgiojn por siaj centraj estraroj ekz. en Słupsk. Fine de la 19a jc apuda Słupsk transprenis la lokan juĝejon en Lenborko. La nombro de la loĝantaro kreskis malgraŭ fluktuado. Kaŭzo de tio estis granda naskokvanto, parte malgrandigata pro la militoj kaj emigrado. En la jaro 1870 Lębork ekhavis la fervojan ligon kun Słupsk kaj Gdansko. En la jaro 1877 oni establigis en la urbo fajrobrigadon. En la jaro 1878 aperis en la urbo la unua malsanulejo (hospitalo). Dum la jaroj 1882-1884 oni konstruis novan pli grandan hospitalon, kiu estis por speciala kuracado de tuberkulozo. Okazadis konstanta malrapida disvolvo de industrio kaj komerco. En la jaro 1900 oni konstruis novan urbodomon. Al la urbo komencis veni la germana popolo de okcidenta parto de Germanio. Poloj kaj kaŝuboj oni puŝis al la marĝeno de la socio. Komence de la 20a jc iom krskis la elcento de la pola kaj kaŝuba popoloj pro la imigrado el Wejherowo. Tiam malgraŭ la reprezalio, disvolvis la pola kaj kaŝuba movadoj. Poloj la plej aktivaj estis post la fino de la Unua Mondmilito. Populara kaj ofta estis instruado de la pola lingvo.
(la artikolo de esperantisto Mariusz Borysiewicz, la doktoriĝ-kandidato en Pomeria Akademio en Slupsko / Słupsk)
Historio de Lenborko dum la jaroj 1920-1939
eta|300px|maldekstra|Perdoj de teritorio de Germanio pro la [[Traktato de Versajlo
]] Post la Traktato de Versajlo en la jaro 1920 oni decidis pri la limo inter Pollando kaj Germanio. Rezulte de ĝi la Distrikto Lęborski restis en Germanio. Novaj limoj kaŭzis la migradon de germanoj al Lenborko kaj poloj kaj kaŝuboj elmigris al Pomeria Vojevodio. Lębork perdis la bazon de krudmaterialoj kaj vend-merkaton, pro tio bankrotis multaj entreprenoj. La krizaj jaroj popularigis la nazi-partion kiu komenci agi tie ekde la 1a de junio 1928. En la jaro 1932 Nacisocialisma Germana Laborista Partio (germane Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei, NSDAP) jam ekhavis la plimulton en la distrikta parlamento (sejmeto). En Lenborko oni establigis la lernejon por oficiroj de SS /la organizaĵo Schutzstaffel (SS) / ("Protekta Skadro"). Dum la Kristala Nokto oni parte ruinigis la lokan sinagogon kaj vendejoj de judoj. Tamen la ekonomio ne plibonigis post la eksplodo de la Dua Mondmilito.
Historio de Lenborko dum la Dua Mondmilito
Printempe kaj somere de la jaro 1939 en Lenborko komeniĝis la preparoj por la milito kun Pollando. La gazetaro informis pri la onidiraj antigermanaj agoj en Pollando, kio celis la ekskuson de la antipolaj reprezalioj en Distrikto Lęborski. La 1-an de septembro de 1939 frumatene je la horo 4:45 la taĉmentoj de Wehrmacht ("VErmaĥt", laŭvorte: defendopovo / tio estas la nomo de la armeo de Nazia Germanio en la jaroj 1935 - 1945) atakis Pollandon el la tereno de Lenborko. Dum la jaroj 1941-1945 sur la tereno de la urbo Lenborko laboris tie la devig-laboristoj, i.a. de la germana ekstermejo (koncentrejo) de Stutthof. Fine de la Dua Mondmilito al la urbo Lenborko komencis amase venadi rifuĝintoj el Orienta Prusio. En la urbo okazis kaoso. Lębork estis kaptita preskaŭ sen batalo fare de la Ruĝa Armeo la 10-an de marto 1945. Tiam la urbo estis terure detruita fare de la sovetiaj soldatoj. En aprilo 1945 la kontrolon de la urbo transprenis la pola administracio.
(la artikolo de esperantisto Mariusz Borysiewicz, la doktoriĝ-kandidato en Pomeria Akademio en Slupsko / Słupsk)
Historio de Lenborko dum la jaroj 1946-1975
Dum la unuaj jaroj post la Dua Mondmilito al Lenborko alvenadis poloj el centra kaj orienta Pollando. Samtempe la germanaj loĝantoj estis devigitaj forlasi la urbon. En la jaro 1946 en Lębork loĝis 10 954 da loĝantoj, inter ili estis 6839 poloj kaj la resto estis germanoj. Post unu jaro restis en la urbo nur 82 germanoj. Fine de la sesdekaj kaj komence de la sepdekaj jaroj de la 20a jc okazis granda disvolvo de industrio kaj ŝanĝoj en la strukturo de ekonomio (mastrumado). Krome en la urbo okazis disvolvo de la sektoro pri servoj speciale okupiĝanta pri industrio. Disvolviĝis la peza industrio kaj produktado de konstrumaterialoj, precipe brikoj. En la jaro 1974 en la urbo aperis la trafik-komunikado. Unue estis nur du trafik-linioj, kiujn priservis nur 8 busoj.
(la artikolo de esperantisto Mariusz Borysiewicz, la doktoriĝ-kandidato en Pomeria Akademio en Slupsko / Słupsk)
Historio de Lenborko dum la jaroj 1976-1990
Post la jaro 1975 Lębork ne plu etis la la distrikta urbo. La tereno de la distrikto eniris la Vojevodion de Słupsk. Tia ŝanĝo ne plaĉis al la loĝantoj de Lębork, al kiuj pli gravaj estis la ligoj kun Gdansko. En la komenco de la okdekaj jaroj en la urbo disvolviĝis la turismo, kiu pli frue estis nur en la ĉemara Łeba. Pligrandiĝis la disvolvo porhomaj servoj. Dum la militleĝo en la industriajn entreprnojn eniris la taĉmentoj de la armeo. En la jaro 1985 oni organizis la solenaĵon la 700-jariĝon de la urbo. La oficialan blazonon de la urbo oni akceptis nur en la jaro 1989.
Historio de Lenborka post la jaro 1990
La granda problemo de la loĝantoj en Lęborko la transformado de la politika sistemo kaj ligitaj kun tio falo de la ŝtataj entreprenoj. Tiam la senlaboreco superis 30%. La urbaj aŭtoritatoj forte strebis por la investantoj. En novembro 1993 la nederlanda investanto komenis konstrui la modernan pomfrit-fabrikon. Nun en la ĉirkaŭaĵo de la urbo estas ĉefe la agrikulturaj terenoj, kun produktado de grenoj kaj terpomoj. Nun la plej rapide disvolviĝas la sektoroj de servoj kaj komerca.
(la artikolo de esperantisto Mariusz Borysiewicz, la doktoriĝ-kandidato en Pomeria Akademio en Slupsko / Słupsk)
Bibliografio:
Historiaj Monumentoj en Lenborko
Malgraŭ ke Lenborko estis multe ruinigita post la ekokupo de la urbo fare de la Sovetia Ruĝa Armeo en la jaro 1945 la parto de la monumentoj saviĝis aŭ estis rekonstruita. Sur la listo de Nacia Instituto de Heredaĵo estas 16 objektoj en Lenborko: En la Vojevodia Registro de la Monumentoj estas 120 objektoj el kiuj 101 t.e. diversaj loĝdomoj. Krome estas:
Esperanto
Edward Sapir naskiĝis en la jaro 1884 en Lenborko, en la juda familio, kaj kiel infano kun la gepatroj elmigris al Usono. Dum sia laboro kiel jud-usona antropologo kaj mondfama lingvisto science defendis Esperanton, ke ĝi ne estas artefarita: "La logika neceso de internacia lingvo en modernaj tempoj estas en stranga kontrasto al la indiferenteco kaj eĉ kontraŭemo, kun kiu la plimulto da homoj rigardas ĝian eblon. La provoj ĝis nun faritaj por solvi la problemon inter kiuj Esperanto verŝajne atingis la plej altan gradon de praktika sukceso, tuŝis nur tre malgrandan parton de la popoloj. La rezisto kontraŭ internacia lingvo havas malmulte da logiko aŭ psikologio por si. La supozita artefariteco de lingvo kiel Esperanto aŭ iu el la similaj lingvoj, kiuj estis prezentitaj, estis absurde troigita, ĉar estas sobra vero, ke estas praktike nenio en tiuj lingvoj kio ne estas prenita el la komuna stoko da vortoj kaj formoj, kiuj grade evoluis en Eŭropo.''" ("Encyclopaedia of Social Sciences" / Enciklopedio de Sociaj Sciencoj, 1950, vol. 9, p. 168.)
La liceon de Stefan Żeromski en Lenborko finis kaj loĝas en la apuda urbeto Lebo / Łeba la granda amiko de Esperanto Kazimierz Kleina, pola-kaŝuba entreprenisto kaj politikisto, municipano, parlamentano de Pola Sejmo de la 5-a oficperiodo 2005 - 2007, senatano de la 4-a, 7-a kaj 8-a oficperiodoj (de la unumandata balotregiono ĉirkaŭ Lenborko kaj Lebo). Li estas ano de la pola Parlamenta Grupo Apoganta Esperanton (PGAE).
Starosto de distrikto Lęborski Ryszard Wenta (legu: Rikardo Venta) finance helpis la Esperanto-aranĝon en Malbork, t.e. la junularan internacian E-renkontiĝon t.n. Ago-Semajno (la 27an de decembro 2007 ĝis 2a januaro 2008) financante la transport-kostojn de la aŭtobuso por la loka kaŝuba folklor-ensemblo "Ziemia Lęborska" (Lenborka Tero) sub la gvido de sinjorino Regina Szczupaczyńska (legu: Ŝĉupaĉinjska), la manaĝerino de la ensemblo. Tiu ensemblo furoris dum Ago-Semajno en Malborko kun siaj ĉarmaj folklor-dancoj, kantado en la lingvoj kaŝuba, pola kaj Esperanto kaj kun la belega kristnasktema spektaklo (pastoralo) por la E-junularo el 48 landoj de kvar kontinentoj.
Fine de februaro 2014 venis de Będzin al Lenborko dum sia turneo tra Pollando la Senata Esperanto-ekspozicio, kiu unue estis oktobre 2012 en Varsovio en la Pola Senato kaj estis organizita okaze de la 125-jara Jubileo de Esperanto fare de Pola Asocio Eŭropo - Demokratio - Esperanto (EDE-Pollando) kaj fare de polaj parlamentanoj: senatanoj Edmund Wittbrodt, Kazimierz Kleina, Andrzej Grzyb kaj sejmanino Teresa Hoppe kun financa helpo de Mecenato de Esperanto el Japanio Etsuo Miyoshi. La E-ekspozicio post la Senato estis prezentata en Malborko, Nowy Staw, Tczew, Gdynia, Pelplino, Wołów, Złotoryja, Vroclavo, Sosnowiec, Czeladź kaj Będzin. Al Lenborko la ekspozicion invitis la loka esperantistino de EDE-Pollando Agnesa Jozefa Hagedorn kaj sinjorino Regina Szczupaczyńska (legu: Ŝĉupaĉinjska), la manaĝerino de la loka kaŝuba folklor-ensemblo "Ziemia Lęborska" (Lenborka Tero) kun la vic-prezidanto de EDE-Pollando Eduardo Kozyra (legu: Kozira), ĉio kunlabore kun Distriktestro / Starosto de distrikto Lęborski sinjoro Wiktor Tyburski (legu: Viktor Tiburski) kaj Vic-starosto Ryszard Wenta (legu: Rikardo Venta). Poste la E-ekspozicio veturos al Lodzo, Loviĉo. La sukcesa vernisaĝo okazis la 28an de februaro 2014 kaj inaŭguris ĝin la starosto Wiktor Tyburski kaj raportis pri tiu E-evento du lokaj televidoj de Słupsk kaj Lębork.
Vesankajärvi
Vesankajärvi estas lago en Jyväskylä, sepa plej granda urbo de Finnlando. Ĝia supermara alteco estas la plej granda profundo	 kaj areo. La lago havas insulojn, kaj la plej granda de ili estas Sikosaari. Vesankajärvi elfluas en Vähä-Vesankan.
Les Essards-Taignevaux
Les Essards-Taignevaux estas franca komunumo lokita en kantono Chaussin, en departemento Jura kaj en regiono Burgonjo-Franĉkonteo.
Kongresa Biblioteko de Usono
La Kongresa Biblioteko (angle Library of Congress) estas la neoficiala nacia biblioteko de Usono. Havante pli ol 128 milionojn da eroj ĝi estas la dua plej granda bibliodeko de la mondo, superata sole de la Brita Biblioteko. Ĝiaj kolektoj enhavas pli ol 28 milionojn da katalogitaj libroj kaj aliaj presaĵoj en 470 lingvoj, pli ol 50 milionojn da manuskriptoj, la kolekton plej grandan de libroj raraj en Nordameriko, inkluzivantan la biblion de Gutenberg, kaj la kolekton plej grandan en la mondo de materialoj leĝaj, filmoj, kartoj kaj surbendigaĵoj sonaj.
Historio
La Kongresa Biblioteko estis fondita la 24-an de aprilo 1800, per akto de kongreso subskribita de Prezidanto John Adams. La biblioteka origine lokiĝis en la Usona Kapitolo ĝis aŭgusto 1814, kiam britaj soldatoj invadantaj ekbruligis la Kapitolon, detruante la enhavojn de la malgranda biblioteko.
Por anstataŭigi la detruitan bibliotekon, eksprezidanto Thomas Jefferson donacis sian propran libraron. Jefferson estis dum 50 jaroj kolektinta librojn, kaj lian aron oni konsideris kiel unu de la plej fajnaj en Usono. Jefferson esperis uzi la monon, kiun li gajnontis per vendi la librojn, por elpagi siajn ŝuldojn egajn. Li opiniis ke la kongreso ne aĉetos la librojn, ĉar ili estis pri multaj temoj (filozofio, scienco, literaturo, k.t.p.), kiujn oni ne konsideris parto de biblioteko leĝdona. Januaron 1815, Kongreso akceptis la oferton de Jefferson, pagante al li $23.950. La ideo de Jefferson estis, ke ciuj temoj gravas al la Usona Kongreso.
Éva Füsti Molnár
Éva Füsti Molnár [fuŝti], laŭ hungarlingve kutima nomordo Füsti Molnár Éva estas hungara aktoro, reĝisoro, instruisto. Ŝia familia nomvarianto estis Tóth.
Éva Füsti Molnár naskiĝis la  en Budapeŝto.
Biografio
Éva Füsti Molnár akiris operetkantistan diplomon en Altlernejo pri Teatro kaj Filmo en 1980. Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis István Kazán kaj Ida Versényi. Post la diplomo ŝi aliĝis al Nacia Teatro (Pécs), sed interrompe ŝi estis membro de Teatro Rock en Budapeŝto inter 1982-1985. Ŝi instruis en arta mezlernejo en Pécs inter 1985–1999. Ŝi fondis studion en 1995 en la sama urbo. Ŝi ricevis premiojn inter 1994-2004.
Mukeŝ Ambani
Mukeŝ Ambani (naskiĝis la 19-an de aprilo 1957 en Aden) estas prezidanto de naftofirmao Reliance Industries kaj estas unu el la plej riĉaj homoj de la mondo.
Familio
Ambani kaj siaj du pli junaj fratoj (unu el ili estas Anil Ambani) estas la filoj de la firmaa fondinto de Reliance, Dhirajlal Hiraĉand Ambani. Mukeŝ Ambani estas edzo kaj havas tri filojn.
Kariero
Ambani finstudis kemian inĝenieradon kiel baĥeloro en la Mumbaja Universitato, post tio li sukcese akiris MBA-titolon en Stanford Business School. Ekde 1981, li laboris ĉe Reliance kaj transprenis ties prezidantecon en 2002, post morto de la patro.
Oni kalkulis en 2010 lian riĉecon je 29 miliardoj da USD, tiel li akiris la 4-an lokumon inter la mondaj riĉuloj.
Privatdomo
Ambani konstruigis privatdomon en centro de Mumbajo, kies solena inaŭguro okazis en 2010. La domo altas 173 m kaj havas 37000 kvadratajn metrojn de uzebla surfaco. La konstruaĵo entenas interalie privatan klinikon, ejon por la aŭtomobila kolektaĵo de Ambani, por kiuj oni antaŭplanis 6 etaĝojn. La brita gazeto The Daily Telegraph kalkulas la valoron de la domo je 717 milionojn da Eŭro.
Hans Geiger
Li estis ankaŭ membro de la Klubo de Uranio en la Nazia Germanio, nome grupo de germanaj sciencistoj kiuj, dum la Dua Mondmilito, laboris malsukcese en la kreado de la germana atombombo. Lia fideleco al la Naziisma Partio konukis lin al perfido kontraŭ diversaj judaj kolegoj; kelkaj el tiuj estis helpintaj lin en sia esplorado antaŭ iĝi membro de la nazia partio.
Meza Insulo (Eria Lago)
Meza Insulo, en angla Middle Island, estas la plej suda punkto de tero de Kanado, situanta ĉe 41°41'N, 82°41"Ok, aŭ ĉirkaŭ 41.7 gradoj de norda latitudo. La plej suda parto de la insulo kuŝas je kelkaj metroj el la usona limo. Ĝi kuŝas en la Eria Lago, ĝuste sude de la insulo Pelee, kaj estas parto de la Nacia Parko de Terpinto Pelee. Ĝi formas parton de la provinco Ontario. Ĝi estas je ĉirkaŭ la sama latitudo kiel plej sudaj punktoj en Miĉigano, kaj Mentor (Ohio), kiu estas preskaŭ la plej nordorienta pinto de tiu ŝtato usona.
La plej suda pinto de la Meza Insulo estas je latitudo Nordo 41°40'53". Dudeksep usonaj ŝtatoj kuŝas entute aŭ parte norde de tiu punkto. Dume 13 ŝtatoj estas entute norde de tiu latitudo (nome Alasko, Vaŝingtonio, Idaho, Minesoto, Montano, Norda Dakoto, Miĉigano, Majno, Viskonsino, Oregono, Suda Dakoto, Nova Hampŝiro kaj Vermonto).
Kumbhamela
Plua Kumbhamela okazos en la jaro 2010 en Haridvar.
Lliçà d'Amunt
estas municipo en la eŭropa ŝtato Hispanio. Ĝi situas en la provinco Barcelono, en la aŭtonoma regiono Katalunio, kaj apartenas al la komarko Orienta Vallès. Laŭ la stato de en la municipo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Kumbhamela
Kumbhamela estas propre kunigo de du sanskritaj vortoj khumba kaj mela, dum kio la unua signifas kruĉon kaj la alia renkontiĝon, tiu ĉi parolturno devenas el hinda mitologio.
Georg Dionysius Ehret
Georg Dionysius EHRET (30-a de januaro 1708 – 9-a de septembro 1770) estis botanikisto kaj entomologo konata pro siaj botanikaj ilustraĵoj.
Kariero
Ehret naskiĝis en Germanio al Ferdinand Christian Ehret, ĝardenisto kaj kompetenta desegnisto, kaj Anna Maria Ehret. Li ekkarieris kiel ĝardenista metilernanto ĉe Heidelberg, li iĝis unu el la plej influaj eŭropaj botanikaj artistoj el ĉiu epoko. Liaj unuaj ilustraĵoj estis faritaj kunlabore kun Carl Linnaeus kaj George Clifford en 1735-1736. Clifford, riĉa nederlanda bankisto kaj guberniestro de la Nederlanda Orient-hinda Kompanio estis entuziasma botanikisto kiu havis grandan herbarion. Li havis rimedojn por allogi talentojn de botanikistoj kiaj Linnaeus kaj artistoj kiel Ehret. Kune en la bieno de Clifford nome Hartecamp, sude de Haarlem en Heemstede apud Bennebroek, ili produktis Hortus Cliffortianus en 1738, ĉefverko de la frua botanika literaturo.
Kiel rezulto de la ekspluatado fare de Johann Wilhelm Weinmann, Ehret finis nur 500 bildojn el milo de la bildkomisio kaj translokiĝis al Anglio, kie li estis promociita de Sir Hans Sloane, la Dro. Mead kaj de la klera Margaret Bentinck, Dukino de Portland. “Kvankam li ne trude imitis tion kion li vidis, nek li permesis, ke lia emo por la koloro kaj la desegno de floroj apartigu lin el la fundamentoj de la planta strukturo," Wilfrid Blunt observis en The Art of Botanical Illustration. Ehret sukcese ricevis mendojn. Gravuraĵoj de liaj botanikaj pentraĵoj ilustris la verkojn de Mark Catesby pri la flaŭro de la amerikaj kolonioj. Gravuraĵoj de lia serio Plantae et Papiliones Rariores, 1748-59, trovis vojon al la Porcelan-fabriko de Chelsea Por Philip Miller li ilustris multajn el la plej rimarkendaj plantoj kiuj estas kultivataj en la Ĉelsia Botanika Ĝardeno. Ehret estis sur la pinto de sia profesio en 1768 kiam la juna botanikisto Joseph Banks revenis el Novtero kaj Labradoro kun la botanikaj specimenoj kiuj kreis lian fruan reputacion; li turnis sin al Ehret por ekhavi detalajn pentraĵojn surfelajn.
La originala verkaro de Ehret troveblas en la Muzeo pri Natura Historio de Londono, en la Reĝa Botanika Ĝardeno de Londono, en la Reĝa Societo de Londono, en la Biblioteko Lindley de la "Royal Horticultural Society", en la Muzeo Viktoria kaj Alberto, en la Universitata Biblioteko de Erlangen, la Biblioteko LuEsther T. Mertz de la Novjorka Botanika Ĝardeno, kaj en la "Hunt Institute for Botanical Documentation" de Picburgo, Pensilvanio.
La genro Ehretia estis nomita liahonore.
Mineja Zono (Onubo)
Mineja Zono aŭ en la hispana Cuenca Minera (Onubo) estas komarko hispana situa en la nordo de la provinco de Huelva, en Andaluzio. Ĝi situas okcidente de Sierra Morena.
Ĝi enhavas la municipojn de Berrocal, Campofrío, El Campillo, La Granada de Riotinto, Minas de Río Tinto, Nerva kaj Zalamea la Real.
Ĝi limas oriente kun la provinco de provinco de Sevilla, sude kun la komarko de la Graflando, okcidente kun Andévalo kaj norde kun Sierra de Aracena.
Vidu ankaŭ
Aliaj komarkoj de la provinco de Onubo estas la jenaj:
Hettingen
Hettingen - prononco - estas urba komunumo en sudokcidenta Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Sigmaringen kaj en la distriktaro Tübingen de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Paty do Alferes
Paty do Alferes estas municipo de la brazila subŝtato Rio-de-Ĵanejrio, kiu taksis 26.381 loĝantojn en 2010.
1390 Abastumani
1390 Abastumani estas granda malhela asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la de la rusa astronomino Pelageja Fjodorovna Ŝajn elde la Simeiza observatorio, kaj preskaŭ samtempe sendepende de la sud-afrika astronomo Cyril V. Jackson, elde la Observatorio de la Unio en Johanesburgo.
Ĝi ŝuldas sian nomon, al la ban-urbeto Abastumani en Kartvelio.
Porknabaj mangao kaj animeo
Porknaba mangao (japane: 少年向け漫画 [ŝōnen muke manga]; hepburne: shōnen muke manga aŭ shounen muke manga, ofte: 少年漫画 [ŝōnen manga]; hepburne: shōnen manga aŭ shounen manga) estas mangao ĉefe celanta por knaboj. Porknaba animeo (少年向けアニメ [ŝōnen muke anime]; hepburne: shōnen muke anime aŭ shounen muke anime, 少年アニメ [ŝōnen anime]; hepburne: shōnen anime aŭ shounen anime) estas animeo ĉefe celanta por knaboj.
Ŝōnen (少年 [ŝōnen], hepburne: shōnen aŭ shounen, laŭvorte: knabo aŭ junulo) estas porknaba mangao, animeo aŭ mangailustrita romano. La vorto "ŝōnen" estas uzata principe en eŭropaj lingvoj kaj povas esti komprenata kiel ĝenron de mangao kaj animeo laŭ sekso kaj aĝo de celanta legantaro/spektantaro.
Ŝōnen estas kreata tiel, ke ĝuste knaboj ŝatu ĝin, kaj porknabaj mangaoj kaj mangailustritaj romanoj estas publikigataj en porknabaj manga-gazetoj. Aparte, porknabaj mangaoj kaj animeoj estas karakterizataj per aventuro, batalo- kaj perforto-scenoj, virseksa ĉefrolulo kaj per emfazo de amikeco inter knaboj aŭ viroj. Tamen malgraŭ tio ŝonen estas populara ankaŭ inter knabinoj, virinoj kaj viroj.
Porknabaj manga-gazetoj
Preskaŭ ĉiam titoloj de porknabaj mangazionoj havas vorton "shōnen".
Women's Freedom League
La Women's Freedom League (Virina ligo por libereco) aŭ WFL estis brita organizaĵo kiu kampanjis por virinbalotrajto kaj egaleco inter viroj kaj virinoj.
La ligo fondiĝis en 1907 post malkonkordo en la Women's Social and Political Union (Socia kaj politika unio de virinoj aŭ WSPU). La fonditoj de la WSPU, Emmeline Pankhurst kaj Christabel Pankhurst celis malkunvoki la ĉiujaran kongreson kaj estri la organizaĵon nure kun mem-nomumita komitato. Sep dek membroj forlasis la WSPU, notinde Teresa Billington-Greig, Charlotte Despard, Elizabeth How-Martyn, Dora Marsden, Helena Normanton, kaj Margaret Nevinson, kaj fondis la WFL.
La ligo estis, kiel la WSPU, militema organizaĵo kiu volonte rompis leĝojn: pli ol 100 WFL-membroj estis malliberigitaj. Tamen, malkiel la WSPU, WFL estis tute senperfortema. WFL kontraŭis vandalismon kontraŭ nepublika propraĵo kaj aparte kontraŭis la WSPU kampanjon de krimbruligo. Anstataŭe, la ligo protestis per impostrezisto, nekompletigado de popolnombraj dokumentoj kaj senperfortemaj manifestacioj. Ekzemple, WFL-membroj sin enĉenigis en la brita parlamentejo, la House of Commons.
Kiam la Unua Mondmilito komenciĝis en 1914, la pacista WFL (ankoraŭ malkiel la WSPU) ne apogis la militon kaj ne laboris kun la registaro. Ĝi paŭzis virinbalotrajtistan aktivadon por fari homhelpan laboron, sed rekomencis en 1916.
En 1918, kiam virinoj unue povis voĉdoni kaj kandidati en balotado, WFL-membroj Despard, How-Martyn kaj Emily Phipps memstare kandidatis por parlamenta membreco. Kiel ĉiuj pacistaj kandidatoj en tiu balotado, ili malsukcesis. Poste, ili daŭris la virinrajtan aktivadon, aparte pri egala laborpago kaj egalaj moralaĵoj.
Kvankam nuntempe malpli fama ol la WSPU, la WFL tamen havis pli da membroj. La WSPU neniam havis pli ol ĉ. 2,000 membrojn, kaj la WFL havis pli ol 4,000. Ankaŭ la ligo pli longe daŭris: la WSPU estis dissolvita en 1917, kaj la WFL en 1961.
Notoj
Ĉi tiu artikolo estas bazita sur ĝia angla versio.
Vidu ankaŭ:
Baĉato
Baĉato estas muzika stilo devenanta el la Dominika Respubliko kaj la apartena danco.
Historio
Baĉato ekestis komence de la 1960-aj jaroj kiel formo de kuba respektive kariba bolero (ne konfuzu kun la hispana bolero. Komence baĉato estis malpli dancmuziko ol unu el la multaj stiloj de romantismaj latinamerikaj gitartriopa muziko, kiu simile al meksika mariaĉo ĉefe utilis por la distrado de enamiĝintaj paroj. Dum la postsekvaj jardekoj la baĉatomuzikistoj enprenis influojn el aliaj muzikstiloj, ekzemple de merengo, la tempo plirapidiĝis kaj oni komprenis baĉaton pli kaj pli kiel dancmuzikon. Ekde 2003 la muzikstilo kaj danco travivis produkteksplodon en tuta hispanlingva Karibio.
Estas tipe, ke du gitaroj – nuntempe ankaŭ elektraj – ludas baĉaton; krom tio bongoj, basgitaro kaj guiro. La stilon karakterizas nun alta kaj iomete metaleca sono de la gitaro, la ritmo laŭ 4/4-a takto, plejparte baziĝanta sur la aŭgmentata basa ritmo de habanero (punktita kvarono - okono - kvarono - kvarono) kaj la tekstoj, kiujn plejparte kantas viroj kaj kiuj temas ĉefe pri seniluziigita amo. La pulso de baĉatopecoj etendiĝas de 115 ĝis 160 batoj por minuto, pli ofte tamen inter 130 kaj 140 bpm.
La samnoma danco akiris en la 2000-aj jaroj ege multan popularecon. En Domingo televidstacioj regule okazigas baĉatajn danckonkursojn, kaj ĉi tiuj elsendoj estas treege popularaj. La paŝosinsekvo estas simpla: La gambomovo venas el la genuoj, je kio unu gambo estas metata apud la alian. Tiun ĉi alternpaŝon oni kontinue dancas per la kokso (ĉiun taktobaton po unu paŝo, do sur 1, 2, 3). Sur la 4 oni levas la gambon, suprentiranta la kokson unuflanke aŭ samtempe dancante du-paŝon antaŭe-reen per la kokso. Same kiel merengo kaj salso baĉato ne estas normigita danco, tio signifas, ke ekzistas multaj variaĵoj kaj movosinsekvoj. Ĉar oni dancas baĉaton kutime tre maldistance kaj koksoemfaze, ĝi apartenas al la plej erotikaj dancoj entute. La eŭropan version oni dancas kun korpa distanco, enigante ankaŭ dancfigurojn.
Baĉato validis en la 1970-aj kaj 1980-aj jaroj kiel vulgara muziko de la malsupraj popoltavoloj. Oni asociis ĝin kun prostituado, krimo kaj malriĉo, kaj la radiostaciojn preskaŭ neniam ludis ĝin, male al salso kaj merengo. Tio ŝanĝiĝis nur proksimume 1990, precipe per Juan Luis Guerra, kies muzikalbumo Bachata Rosa en 1992 gajnis Gramion.
Géza Nagy (literaturhistoriisto)
NAGY Géza (nadj) estis rumanuja hungara kulturorganizinto, studverkisto, tradukisto, lernolibroverkisto naskita en Székelyszenterzsébet la 1-an de septembro 1914 kaj mortinta la 24-an de januaro 1981 en Târgu Mureș.
Biografio
Géza Nagy la mezlernejon finis en Székelyudvarhely kaj Koloĵvaro kaj li akiris diplomon pri fakoj de hungara-germana-rumana lingvoj en Universitato Ferdinand (1936). Li doktoriĝis pri hungara lingvo kaj literaturo, historio de Sudorient-Eŭropo. Li faris vojaĝstudojn en Svisujo kaj Hungarujo. Li instruis en Zilah (1936-37) kaj Koloĵvaro (1937-48). Li estis sekretario de Erdélyi Múzeum-Egyesület (1942-47). Li partoprenis aktive flanke de József Venczel en organizado de Bolyai Tudományegyetem (1945). Li estis instruisto denove en liceo (1948-52) kaj en hungara pedagogia lernejo (1952-53) en Kluĵo. Li estis arestita kaj kondamnita laŭ eltrovitaj akuzoj kaj deportita al kanalo Danubo (1953-54), poste unu jaro li estis politika malliberulo. Nur en 1970 oni nuligis lian kondamnon. Ekde 1971 li estis lekciisto de Universitato Babeş-Bolyai ĝis sia pensiuliĝo (1979). Li redaktis la gazeton Keleti Újság (1938-39), estis redakciano de Ifjú Erdély (1938-44). Liaj artikoloj aperis en revuoj Pásztortűz, Hitel, Erdélyi Múzeum. Post la dua mondmilito li publikigis en Utunk, Igaz Szó, Művelődés, Tanügyi Újság, Igazság.
Paraty
Paraty aŭ Parati estas municipo de la brazila subŝtato Rio-de-Ĵanejrio, kiu taksis 37.575 enloĝantojn en 2010.
Urbo de Kulturo
Paraty estas brazila urbo en la ŝtato Rio-de-Ĵanejro, fondita en la 1660-aj jaroj kiel marborda urbo kaj ĝi estis grava haveno por la ortransportado de la Minas-Ĝerajso regiono en la 18-a kaj 19-a jarcentoj. En la 20-a jarcento, Paraty fariĝis turisma celo pro sia kolonia arkitekturo kaj naturo, kaj estas nun fama pro sia historia centro, siaj strandoj, kaj la ĉirkaŭa montaro kaj marborda regiono.
La arkitekturo de Paraty estas tre riĉa kaj diversa. Ĝi estas nuntempe konsiderata historia monumento. La urbo ankaŭ havas multajn modernajn konstruaĵojn, kiuj konservis la tradician arkitekturan stilon. Tiu kolonia arkitekturo estas ĉefe influita de portugala stilo, kun ĉefe blankaj konstruaĵoj kun maldikaj muroj, grandaj arkadoj kaj fenestroj kaj ŝtonaj stratoj.
La regiono ĉirkaŭ Paraty estis originale loĝata de diversaj indiĝenaj komunumoj, inkluzive de la Tupinambá kaj Guarani. Kvankam la kolonia historio de la urbo forte influis ĝian kulturan identecon, la indiĝena kulturo daŭre ekzistas kaj havas signifan rolon en la nuntempa socio de la urbo. La indiĝena kulturo en Paraty estas esenca parto de ĝia kultura heredaĵo kaj estas protektata kaj respektata de la loĝantaro de la urbo.
La urbo havas multajn muzeojn kaj galeriojn. Ekzistas ankaŭ multaj festivaloj kaj kulturaj eventoj, kiel ekzemple la Internacia Literatura Festivalo de Paraty kaj la Paraty Ĵaza Festivalo, kiuj altiras multajn homojn de ĉirkaŭ la mondo.
Religio ankaŭ havas gravan rolon en la kultura vivo de Paraty. Ĝi estas fortikigita per la influoj de la katolika kaj afro-brazilaj religioj. La plej faman eventon oni nomas ‘‘Festo de la Dia Sankta Spirito’’. La festado inkludas procesiojn, mesojn, dancojn, kantojn kaj aliajn agadojn, kiuj allogas multajn homojn el la ĉirkaŭa regiono.
Vizitantoj de Brazilo tiel trovas en Paraty ampleksan gamon de eblecoj por pasigi tie kelkajn tagojn de ripozo kaj rekreiĝo en la plaĝoj de la urbo kaj regiono, kaj ili povas ĝui la kulturan kaj socian etoson de tiu unika urbo.
Provinco Gümüşhane
Gümüşhane estas provinco de Turkio. Ĝi situas en la Nigramara regiono de la lando, do sude de la Nigra Maro. La provinca ĉefurbo same nomiĝas Gümüşhane.
Dentorela fervojo de Budapeŝto
Historio
Ekde 1868 ĉevala tramo regule veturis de Lánchíd al Zugliget ekfunkciigita de la Publika Fervoja Societo de Buda (Budai Közúti Vaspálya Társaság). Niklaus Riggenbach (la dezajnisto de la unua eŭropa dentrada fervoj-linio de Vitznau-Rig malfermita en 1871) kun unu el siaj kolegoj kiel reprezentantoj de la Internationale Gesellschaft für Bergbahnen submetis peton por la konstruo de la dentorela fervoj-linio kondukanta al Svábhegy (Monto Ŝvabo). La konstru-permeso estis donita la, kaj konstruado de la linio tuj komenciĝis, tiel ebligante la ekenservigon la sekvan jaron. La unua enkonduka veturilo veturis je la 4-a posttagmeze la, kaj regula trafiko komenciĝis la sekvan tagon. La tuta linio estis konstruita laŭ sistemo riggenbach. La norm-ŝpura unu-traka fervojo estis longa kaj supreniris kun diferenco en alteco de 264 m. La finstacia punkto estis konstruita en la nuna Városmajor.
Sukcesa funkciado de la dentorela fervojo starigis la demandon pri plilongigo de la linio. La plano plenumiĝis en 1890, kiam trafiko komencis iri al Monto Széchenyi plilongigante la linion ĝis. La urba transport-kompanio BSzKRt transprenis la fervojon en 1926. De la, la novaj veturiloj funkciantaj per elektra kurento veturis ĉiujn 15 minutojn. 1973 vidis kompletan rekonstruon, dum kiu la tuta trako estis renovigita per la sistemo Strub, kaj novaj veturiloj estis enkondukitaj. La pli malnovaj trajnoj laste veturis la kaj trafiko uzanta la novajn veturilojn komenciĝis la saman jaron, la.
Horoj de malfermo estas 05:00-23:00 ĉiutage. La fervojo formas parton de la sistemo de Publika trafiko de Budapeŝto ebligante la uzon de ordinaraj biletoj kaj kartoj.
Estontaj plilongigoj
La Urba kaj Antaŭurba Transport-Asocio (Városi és Elővárosi Közlekedési Egyesület) alvokas por ke la linio estu plilongigata en ambaŭ direktoj (Normafa kaj Széll Kálmán tér).
Denise Schmandt-Besserat
Denise SCHMANDT-BESSERAT estas emeritiĝinta franca-usona arkeologo kaj profesoro pri la historio de arto en la Mez-Oriento.
Ŝi precipe studis la originon de skribo kaj kalkulo. Pri tio ŝi publikigis la jenajn verkojn :
Société d'encouragement pour l'industrie nationale
La Société d'encouragement pour l'industrie nationale (Societo por Kuraĝigo al la Nacia Industrio) estas organizo establita en 1801 por kuraĝigi industrion de Francio. Laŭlonge de la jaroj ĝi havigis premiojn kaj helpon al inventistoj, helpis la transigon de teknikoj de teknologio kaj administrado, sponsoris klopodojn por plibonigi la sekurecon kaj la kompetentecon kaj malpliigi la poluadon, kaj helpis la edukon en tiu profesia direkto.
En ĝia fondo partoprenis Jean-Antoine Chaptal, David Etienne Rouille de L'Etang kaj Napoleon Bonaparte mem.
Correggio
Por la itala pentristo, vidu Antonio da Correggio
Correggio estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la provinco Reggio Emilia kaj la regiono Emilio-Romanjo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Bagnolo in Piano, Campagnola Emilia, Campogalliano (MO), Carpi (MO), Novellara, Reggio nell'Emilia, Rio Saliceto kaj San Martino in Rio.
Patek Philippe
Patek Philippe SA, antaŭe Patek Philippe & Co., estas svisa luksa produktanto de horloĝoj, kaj specife de brakhorloĝoj, kiu funkciadas ekde la meza 19-a jarcento.
Ekde 1932, Patek Philippe estis posedata fare de la Stern-familio kaj administrita fare de Henry Stern kaj lia filo (2008). Patek Philippe estas konata pro striktaj produktadnormoj portantaj la sigelon de Ĝenevo kaj en la fakto ke la firmao mem produktas la plej multajn el siaj horloĝkomponentoj.
Antaŭhistorio
Je la 1-a de majo 1839 la pola komercisto Antoni Patek kaj la pola horloĝisto Franciszek Czapek kune establis en Ĝenevo firmaon kun la nomo Patek, Czapek & Cie. Czapek vivis ekde 1832 en Svislando kaj ŝanĝis sian nomon al François Czapek kiam li estis naturalizita. La firmao bone funkciis sed ili disiĝis en 1844 kaj ambaŭ establis novan firmaon: Patek & Cie kaj Czapek & Cie.
Historio
En 1844 Patek renkontis la francan horloĝiston Jean-Adrien Philippe, kiu demonstris sian novan inventaĵon: la unua brakhorloĝo sen streĉilo. Patek kaj Philippe decidis kunlabori ekde 1845 kaj en 1851 ili establis la firmaon Patek Philippe & Cie. En 1901 tiu nomo oficiale fariĝis Ancienne Manufacture d’Horlogerie Patek Philippe & Cie, S.A.
En 1932 Patek Philippe estis transprenita de Charles kaj Jean Stern, post kio ili ŝanĝis la firmanomon en Patek Philippe S.A.. Thierry Stern (4-a generacio) fariĝis en 2009 prezidanto. La firmao havas 70 patentojn kaj produktas la tutan horloĝon en propra laborejo. La Sky Moon Tourbillon (ref. 5002 P) estas la plej multekosta brakhorloĝo en la mondo, kvankam ĝis estas mekanika (mem streĉenda) kaj ne likimuna. Ĉiujare oni faras tri ekzemplerojn. La horloĝo konsistas el 686 partoj kaj havas multajn komplikajn funkciojn. Patek Philippe kune kun Breguet kaj Rolex estas konsiderata kiel "la granda triopo" ene de la horloĝomondo. La tre luksaj horloĝoj estas de alta kvalito kaj tial liveras rekordan profiton dum aŭkcioj. Per unu en 1933 farita ekzemplero, dum aŭkcio en 1999 de Sotheby's, oni enkasigis 11 milionojn da dolaroj. En tiu momento mondrekordo.
Șilindru
Șilindru [ŝilindru] (hungare Érselénd) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Valea lui Mihai. En 1910 ĝi nombris 990 loĝantojn (hungaroj), en 1992 1 019 (rumanoj, 53 % da hungaroj). Ĝi estis unue menciita skribe en 1163. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Bihar vármegye). Administre ĝi apartenas al Șimian.
Katarzyna Piskorska
Katarzyna Wanda Antonina PISKORSKA (naskiĝis la 2-an de marto 1937 en Varsovio, mortis la 10-an de aprilo 2010 en Smolensk) estis skolta gvidantino, pola artistino-skulptistino kaj projektantino de medaloj.
Vivo
Dum la ribelo de Varsovio loĝis kun la patrino ĉe la str. Nowy Zjazd 3. Post detruo de la domo translokiĝis al domo de siaj geavoj en la Vilao de Podgórski ĉe la str. Powsińska.
Post falo de la insurekcio ŝi devis iri al Konstancin, kaj poste translokiĝis al Zabrze kie lernis. Post reveno al Varsovio en 1948 daŭrigis lernadon en la kvartalo Sadyba. Abiturientiĝis en 1956 finante Liceon pri Belartoj.
En 1956 sukcesis ekzamenojn ĉe Fakultato de Skulptarto de la Akademio de Belartoj en Varsovio kaj ĉe Biologia Fakultato de la Varsovia Universitato, tamen pro politikaj kaŭzoj estis forigita de ambaŭ lokoj. Ŝi nur povis resti libera aŭskultantino ĉe la Belarta Akademio kaj fine de la jaro ricevis studentan indekson. La fakultaton finis ĉe profesoro Franciszek Strynkiewicz en 1962 kaj eklaboris en kelkaj lernejoj kiel instruistino pri plastikaj artoj. En 1980 pro politikaj kaŭzoj estis maldungita.
Ŝi pereis en la katastrofo de pola aviadilo Tu-154M en Smolensk la 10-an de aprilo 2010.
Skoltismo kaj sendependiga agado
Kiel filino de skoltestroj de la naskiĝo estis edukata en la spirito de amo por la Patrujo kaj de la skoltaj valoroj. En loĝejo de ŝiaj gepatroj helpis al la patrino, kiu agis kadre de la Konsilantaro por Helpo al Judoj. En ŝia domo kaŝiĝis judoj. Dum la varsovia ribelo zorgis pri vunditoj kaj kudris rimenojn por pafiloj.
Ekspozicioj
Ŝi partoprenis en pli ol 120 tutpollandaj kaj internaciaj ekspozicioj de kreado, i.a. en:
(10644) 1999 DM2
(10644) 1999 DM2 estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Corte Brugnatella
Corte Brugnatella estas komunumo de Italio.
Kalkulilo Geiger
Kalkulilo Geiger estas aparato, kiu ebligas mezuradon de la radioaktivecon de objekto aŭ loko. Estas detektilo de partikloj kaj de joniga radiado. Ĝi havas la nomon de la germana fizikisto Hans Geiger.
Ĝi estas formata plej ofte de tubo kun fajna metala fadeno laŭlonge de ties centro. La spaco inter ili estas izolita kaj plena de gaso, kaj kun la fadeno je ĉirkaŭ 1000 voltoj relativaj al la tubo.
Berhet
(jen france, bretone Berc'hed) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Côtes-d'Armor (jen france, Aodoù-an-Arvor), “marbordoj de la lando ĉe la maro”, en la regiono Bretonio (Bretagne, Breizh). Fine de en la komunumo vivis.
József Mentes
József Mentes [jOĵef menteŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Mentes József estis hungara aktoro.
József Mentes naskiĝis la  en Sopronkövesd, li mortis la  en Szeged.
Biografio
József Mentes akiris diplomon en Teatra Altlernejo. Li komencis sian aktoran karieron en 1950 en Nacia Teatro (Miskolc). Post 2 jaroj li apartenis al Teatro de Hungara Armeo. En la jaro de 1955 li estis membro de Teatro Szigligeti (Szolnok), sed ekde la sekva jaro de Nacia Teatro (Szeged). Li ricevis rolojn plej ofte en satiroj kaj komedioj. Li ricevis premiojn en 1965 kaj 1985, krome li havis la titolon "eterna membro de Nacia Teatro de Szeged".
Karintio
Karintio, Kärnten, Koroška , estas la plej suda kaj la plej suna federacia lando de Aŭstrio.
491 Carina
491 Carina estas granda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo Max Wolf elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Karintio
Okcidente troviĝas la limo al Orienta Tirolo, norde kaj nord-oriente al Salzburg kaj al Stirio kaj sude al Slovenio kaj Italio kie situas en alteco de 1 509 m la tri landa punkto nomata Trilandangulo. En baseno inter la Centraj Alpoj norde kaj la Karnaj Alpoj kaj la Karavankoj sude troviĝas la du plej gravaj urboj Klaŭdiforumo kaj Villach (prononcu: Fil'aĥ). Inter tiuj troviĝas la lago Wörthersee. Kune kun multaj aliaj lagoj (Weissensee ekzemple) ĝi estas la centro de la somera turismo.
Ĉar 20 % de la enloĝantaro laboras en turismo, ekzistas granda sezona ŝanĝiĝo de la senlaboreco.
La plej grava rivero de Karintio estas la Dravo. La Dravaj elektraj centraloj produktas 12 % de la elektro por tuta Aŭstrio.
En la suda parto de Karintio vivas la popolgrupo de la Karintiaj slovenoj (proksimume 15 000 anoj) kiel agnoskita minoritato. La diskuto pri la popolgrupaj rajtoj (dulingvaj lernejoj, dulingvaj urboŝildoj) estas tre emocie gvidata.
Krizino
Krizino, (5,7-duhidrokso-flavono) aŭ  C15H10O4 estas flavonoido kun antioksidigaj proprecoj trovata en la mielo, propoliso, pasifloroj, Passiflora incarnata kaj "Oroxylum indicum". Ĝi estas kristalflava solidaĵo nesolvebla en akvo, solvebla en alkalaj solvaĵoj kaj malmulte solvebla en kloroformo, etanolo kaj duetila etero. Krizino posedas antimikrobiajn, antivirusajn, antifungajn, antimutagenajn kaj antikarcinomogenajn proprecojn krom vastan gamon da farmakologiaj aktivecoj. Samkiel aliaj flavonoidoj, krizino agas kontraŭ alergenoj, migrado de kancerĉeloj, kaj malpliigas la riskojn pri morteco en koronariaj kormalsanoj. Krizino estas uzatas en la traktado de la streso, ĝi estas antikonvulsia kaj provokas muskolan malstreĉiĝon.
491 Carina
Nomo
Ĝia nomo, "Carina", signifas "malgranda karitino" en latina lingvo.
Karintio
Adiministra divido
La lando dividiĝas al ok distriktoj:
kaj al du eksterdistriktaj urboj:
István Gyergyai
István GYERGYAI [iŝtvAn djerdjai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Gyergyai István estis hungara-usonana aktoro. Lia nomo en Usono estis Steve Geray [stiv gerai]. Lia edzino estis Magda Kun.
István Gyergyai naskiĝis la  en Hungara reĝlando en Ungvár (nuntempa Uĵhorodo en Ukrainio), li mortis la  en Hollywood (Los Angeles, Kalifornio, Usono).