cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nacio
Literaturo
Nacia poeto estas poeto konsiderita de la tradicio kiel populara reprezentanto de la identeco, kredoj kaj principoj de partikulara nacia kulturo. La nacia poeto kiel kultura heroo estas longdaŭra simbolo, distingebla el sinsekvaj tenantoj de burokrate nomumitaj al poetokronita posteno. La ideo kaj honoro de naciaj poetoj aperis ĉefe dum Romantismo, kiel figuro kiu helpis la plifirmigon de naciŝtatoj, ĉar ĝi havigas validigon de ties etno-lingvaj grupoj.
Dinastioj
Reĝa dinastio povas esti naciokrea faktoro. Forta ekzemplo estas Nederlando, kie la familio Oranje-Nassau, kiu estis je la bazo de la sendependeco de la ŝtato, estas kaŭzo de nacia fiero.
Sed ankaŭ la rifuzo akcepti dinastion povas esti naciokrea faktoro. Ĝuste pro sia rezisto kontraŭ la habsburganoj la tri prakantonoj de Svislando, Uri, Schwyz kaj Unterwalden estis ĉe la bazo de la nuna svisa nacio.
Komuna historio
Komuna historio povas esti naciokrea faktoro. La nun kreiĝanta palestina nacio ekestis ĉefe pro sia komuna pasinteco. La belga nacio ankaŭ ekestis preskaŭ nur pro la komuna historio, ĉar ĝi ne havis iun ajn alian komunan faktoron. La brita nacio ekestis pro sia "glora historio".
Komuna teritorio
Grava elemento al multaj nacioj estas komuna teritorio. Al amerikaj landoj, krom komuna lingvo, komuna teritorio estas la ĉefa elemento de nacieco. En Afriko, nunaj nacioj estigis preskaŭ nur sur teritoria bazo, kio kaŭzas grandajn problemojn en kelkaj landoj.
Deveno
La germana nacio ĉefe fontas el komuna deveno. Ankaŭ en la israela nacio tio forte rolas. Ĉiu kiu naskiĝis kiel judo rajtas ricevi la israelan ŝtatanecon kaj pro tio sentas sin ano de la israela nacio. Ekzistas ankaŭ arabaj ŝtatanoj de Israelo, sed ili ne sentas sin anoj de la israela nacio ĝuste pro manko de tiu komuna deveno.
Religio
La formo de nacioj en Barato dependis ĉefe de la praktikata religio. Ankaŭ la irlanda nacio diferencas de la brita i.a. pro la alia religio.
Desupra influo
Ofte la sento esti parto de nacio estas influata desupre pro politikaj motivoj. La brita registaro ofte emfazas la gloran historion de la brita popolo, sed marĝenigas aŭ prisilentas la aliajn popolojn, kiuj vivas en Britio sed ekster Anglio kiel la popolojn en Skotlando, Kimrio, norda Irlando, la Manksinsulo kaj Kornvalo.
Aliigo
Naci-aliigo estas negativa fenomeno ligita al la ekesto de nacioj kaj estas ofte erare nomita "naciismo". La anoj de nacio estas komparataj kun aliaj, kiuj ne estas anoj de la nacio, sed vivas en la sama teritorio. Judoj ekzemple estas ofte viktimoj de aliigo, ĉar ili precipe loĝas en la teritorio de alia nacio. Same pri la ciganoj, kiuj ne havas propran landon. Religia aliigo estas konata fenomeno en Irlando, kaj lingva aliigo estas ofta en ĉiuj landoj, kie vivas multaj gastlaboristoj, kiuj ne adaptiĝis al la lokaj lingvo kaj kutimo.
Aliigo povas havi terurajn konsekvencojn, kiel la neniigon de judoj en nazia Germanio kaj la steriligon de ciganinoj en Slovakio.
Naciismo
Naciismo estas la amo al la nacio aŭ al la nacia sendependeco. Oni ne konfuzu ĝin kun naci-aliigo (Vd supre).
Azcapotzalco (Meksiko)
Azcapotzalco [askapocalko] ("Loko de la formikoj" en la naŭatla) estas unu el la 16 "delegaciones" (distriktoj) en kiujn oni dividas la Federacian Distrikton de Meksikurbo.
Azcapotzalco estas en la nordokcidenta parto de Meksikurbo. Ĝi estis proprarajta urbo ĝis ĝin englutis la burĝonanta aglomeraĵo de Meksikurbo.
Essertines-sur-Rolle
Essertines-sur-Rolle estas komunumo en la distrikto Nyon en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 655 loĝantojn je la 31-a de decembro 2012.
Geografio
La komunumo Essertines-sur-Rolle situas la monteta tavolo sude de la Ĵurasa Montaro super la valo de la rivero Saubrette. La komunumo konsistas el la vilaĝo Essertines, la vilaĝetoj Châtel, Bugnaux, Roussillon kaj Creux du Mars, kaj diversaj izolitaj bienoj.
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 6,95 km², de kiuj 19,6% estas kovritaj de arbaro, 72,4% servas por agrikulturo kaj 7,6% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Essertines-sur-Rolle limas en nordo al Saint-Oyens, en nordnordoriento al Gimel, en nordoriento al Aubonne, en oriento al Mont-sur-Rolle, en sudo al Rolle, en okcidento al Tartegnin, en okcidentosudokcidento al Gilly, kaj en sudokcidento al Burtigny.
Trafiko
Essertines-sur-Rolle situas flanke de la gravaj trafikvojoj. Tra la komunumo pasas konekta vojo de Mont-sur-Rolle al Gimel. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 situas 3 kilometrojn sude de la vilaĝocentro de Essertines apud Rolle. Pere de la poŝtaŭtolinio de Rolle al Gimel la komunumo estas konektita al la publika transportreto.
Historio
La unua dokumenta mencio de Essertines-sur-Rolle datiĝas el la jaro 1152 kiel Essartinis. En la vilaĝeto Bugnaux estis trovitaj restaĵoj de romia setlejo. Dum mezepoko la teritorio de Essertines kongruis kun la tiam Senjorujo Mont-le-Vieux. La merkatourbeto Mont-le-Vieux estis menciita la unua fojon en la jaro 1179 kaj detruita en la jaro 1475 kaj tiam forlasita favore al la vilaĝo Essertines. En la jaro 1315 la subuloj de la Kastelo Mont-le-Vieux ricevis la civitanecon de Moudon. Sub la berna regado de 1536 ĝis la Helveta Revolucio de 1798 Essertines apartenis al la Voktejo Morges. Post la revolucio ĝi estis atribuita al la Distrikto Aubonne kaj en la jaro 1803 al la Distrikto Rolle. Kun efiko de la 1-a de januaro 2008 ĝi surbaze de la administra reformo de 2006 estis atribuita al la grandigita Distrikto Nyon.
August Dupré
August DUPRÉ (1835-1907) estis germandevena angla toksologo kaj kemiisto, ano de la "Amiko de la Reĝa Societo", kaj pli juna frato de Friedrich Wilhelm Dupré (1834-1908). Li estis filo de Frédéric Jacques Dupré (1796-1877) kaj Jeannette Auguste Florentine Schäfer (1801-1835). Lia familio estis franc-devena, sed ĉar ili estis hugenotoj, ili elmigris al la Protestanta Germanio post rifuzi la Edikton de Nantes. La familio establiĝis en la Palatinato kie, post multaj generacioj, la du kemiistaj fratoj naskiĝis. Aŭgusto Dupré estis profesoro pri toksologio en la Medicina Lernejo de la Hospitalo Westminster inter 1864-1897.
Biografio
Lia patro translokiĝis al Londono en 1843, li loĝis en Warrington kaj revenis al Giessen en 1845. Li studis en lernejo en Giessen kaj Darmstadt.
Dupré eniris la Universitaton de Giessen en 1852, en aĝo de 17 jaroj, li, kun sia frato Friedrich Wilhelm (mortinta 1908), kie ili studis kemion sub Justus von Liebig kaj Heinrich Will (1812-1890).
En 1854 la fratoj iris al la Universitato de Heidelbergo, kie ili daŭrigis siajn kemiajn studojn kun Robert Bunsen kaj Gustav Kirchhoff. Aŭgusto doktoriĝis en Hajdelbergo en 1855, kaj ili ambaŭ translokiĝis al Londono, kie li funkciis kiel asistanto de William Odling (1829-1921), tiama elmontranto de Praktika Kemio en la medicina fakultato de la Hospitalo Guy.
Friedrich dume fariĝis profesoro pri kemio kaj toksologio en medicina fakultato de la Hospitalo Westminster. En 1863 Aŭgusto sukcedis al Friedrich en la posteno, kiun li tenis ĝis 1897. En 1866 li fariĝis brita civitano nacianigita.
Ekde 1874 ĝis 1901 li estis profesoro pri toksologio ĉe la Londona Medicina Lernejo por Virinoj, kaj inter 1873-1901 li estis publika analizisto de la urbo Westminster.
Dupré estis elektita membro de la Kemia Societo en 1860, kaj servis en ĝia konsilio (1871–5). Li estis prezidanto de la Societo de Publikaj Analizistoj (1877–1878). En 1877, li estis origina membro de la Instituto pri Kemio, kaj pli malfrue membro de ĝiaj unuaj kaj kvar konsilioj.
Li estis originala membro de la Societo de la Kemia Industrio, servante en la konsilio (1894–1897). Li estis elektita ano de la Reĝa Societo la 3an de junio 1875.
Charles Manson
Charles Milles MANSON, pli konate Charles Manson (naskiĝis en Cincinnati, Ohio, mortis ) estis usona krimulo, kiun oni prijuĝis pro planado de la Tate-LaBianca-murdoj en la 1960-aj jaroj. Li iĝis en folkloro de Usono simbolo de la Fiulo.
August Dupré
Biografio
Dupré mortis en sia hejmo, Monto Edgcumbe, Sutton, Surrey, la 15an de julio 1907, kaj estis entombigita en Benhilton, Sutton.
Charles Manson
Li estis konata krimulo jam antaŭ la murdoj: li sidis en prizono pro aŭtomobil-ŝtelo, fraŭdo, falsado. Lin trafis multaj personaj fiaskoj, li sensukcese elprovis sin kiel poeto, gitarludisto, sed li ne havis kapablon pri tio. Li estis mallongtempe ĝigolo. Li turnis sin pro la pli fruaj fiaskoj al la satanismo. Manson iĝis vera psiĥopato, kiu vidis sin kiel enkorpiĝon de Kristo kaj la Satano. Li iĝis fine de la 1960-aj jaroj gvidanto de hipi-scientologia skismagrupo kaj plananto de kelkaj brutalaj murdoj. La grupo Manson-familio murdis la aktorinon Sharon Tate, la (8,5 monatojn) gravedan edzinon de la reĝisoro Roman Polanski.
La juĝistaro kondamnis lin pro organizado de la "krimafero Tate-La Bianca", kvankam oni ne akuzis lin je persona partopreno en la murdoj. Li mortis en Bakersfield.
Ruĝkola kalidro
La Ruĝkola kalidro, Calidris aŭ Erolia ruficollis, estas eta kalidro kaj eta vadbirdo de la familio de Skolopedoj kaj ordo de Ĥaradrioformaj.
Charles Manson
Manson eldonis kelkajn albumojn, sed ne estis sensukcesa muzikisto. Unu rifuzo trafis lin en domo de Sharon Tate.
Ruĝkola kalidro
Disvastiĝo
Tiu kalidro reproduktiĝas en tundro de arkta nordorienta Siberio kaj ankaŭ en okcidenta Alasko. La Ruĝkola kalidro estas migranta birdo kiu vintras en sudorienta Azio kaj Aŭstralazio -ĉefe al Aŭstralio escepte plej internaj regionoj- kaj tiom malproksime kiom ĝis Tasmanio. Ĝi estas tre rara vagulo al okcidenta Eŭropo. Ĝi estas ofte vidata en okcidenta Alasko kaj eventuale ie en Ameriko.
Charles Manson
Li multe korespondis el la prizono kun Mark David Chapman, murdinto de John Lennon.
Ruĝkola kalidro
Aspekto
Plenkreskuloj havas nestriitajn oranĝajn kolon kaj bruston -pli malhele ĉenuke-, bordita kun malhelaj markoj sube; dorso estas bruna kaj ventro blanka. Krome havas malhelan traokulan strion, helan supraokulan strion kaj blankan von dorse. Pugo kaj vosto estas nigraj sed ambaŭaj bordoj estas blankaj. Vintre plumara identigado estas malfacila, spite ties pli mallongaj kruroj kaj pli longaj flugiloj ol tiuj de la Malgranda kalidro. Junuloj havas pli kontrastan plumaron kaj pli malfortajn blankajn striojn dorse ol siaj familianoj.
Kutimoj
La voĉo estas raŭka "stit".
Charles Manson
La usona provokema kantisto Brian Hugh Warner kunmetis lian familian nomon kun la persona nomo de Marilyn Monroe por krei sian scennomon «Marilyn Manson».
Ruĝkola kalidro
Kutimoj
Ili konstruas neston surplanke inter muskoj kaj likenoj, temas pri truo kovrita de planta materialo, kie la ino demetas 4 ovojn. Ambaŭ gepatroj kovas kaj zorgas la idojn. Nesukcesaj reproduktantoj formigras suden junie, reproduktantaj inoj mezjulie, maskloj poste kaj junuloj mezaŭguste aŭ finaŭguste.
Rio Azul (Paranao)
Rio Azul estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 14.093 loĝantojn en 2010.
NGC 2611
NGC 2611 (aliaj indikoj — ZWG 119.127, PGC 24121) estas galaksio en konstelacio Kankro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Gagauzio
Gagauzio (Găgăuzia; Ґаґаузія, Гагаузия), formale konata kiel Aŭtonoma Teritoria Unuiĝo de Gagauzio, estas aŭtonoma regiono de Moldavio. Ĝia nomo venas de la vorto "Gagauz", kiu deriviĝas de la nomo Gok-oguz uzita por priskribi posteulojn de la tjurka tribo oghuz. Krime-tataroj kaj ujguroj, el kiu gok signifas "ĉielon" aŭ "lazuran", tiel ke Gok-oguz laŭlitere signifis "lazuran oghuz".
La gagauzoj descendas de la turkaj selĝukoj kiuj loĝis en Dobruĝo, kune kun la peĉenegoj, oghuzoj kaj kipĉakoj kiuj sekvis la anatolian selĝukan sultanon Kajkaŭzo la 2-a. Pli specife, unu klano de oghuzaj tjurkoj migris al Balkano dum la inter-tribaj konfliktoj kun aliaj tjurkoj. Granda grupo de la gagaŭzoj poste forlasis Bulgarion kaj ekloĝis en suda Besarabio, kun grupo de etnaj bulgaroj.
La aŭtonomio de Gagauzio estas garantiita de la moldava konstitucio kaj reguligita ekde 1994. Se Moldavio decidus kuniĝi kun Rumanio, Gagauzio havus la rajton de mem-determinado. La Asembleo de la Gagauzia Popolo havas mandaton por leĝdona povo ene de sia propra jurisdikcio. Tio inkludas leĝojn en eduko, kulturo, loka evoluo, buĝetaj kaj impostaj temoj, sociala sekureco, kaj aferoj pri teritoria administracio. La Asembleo de gagaŭzoj ankaŭ havas du specialajn povojn: ĝi povas partopreni la formuliĝon de la interna kaj ekstera politiko de Moldavio; kaj, centra regularo devus influi la jurisdikcion de la Gagauza Unuiĝo.
Helico (matematiko)
Helico (de la helena έλιξ = turniĝo, tordiĝo) principe estas geometria linio, kiu estiĝas, kiam punkto cirkle rotacias ĉirkaŭ akso kaj samtempe moviĝas laŭlonge de ĝi. Ambaŭ moviĝoj havas konstantan rapidon.
Matematike eblas diri, ke helico estas kurbo sur cilindro, kiu sekcas ĉiujn cirklojn, kiuj generas la cilindron, je egalaj anguloj.
Formulado
En matematiko, helico estas kurbo en 3-dimensia spaco.
En karteziaj koordinatoj (x, y, z), la jena parametrigo difinas la apartan helicon de la apuda bildo, per la simplaj ekvacioj:
En cilindraj koordinatoj (r, θ, h), la sama helico estas parametrigata per:
Pli ĝenerale, cirkla helico kun radiuso (a) kaj angula koeficiento (b/a) priskribatas per la sekva parametrigo: Oni konsideras ke la kvanto p = 2\pi b estas la "paŝo" de la helico.
En cilindraj koordinatoj (r, θ, h): La signo + rilatas al maldekstruma helico (turniĝanta aŭ volviĝanta kontraŭ la direkto de horloĝa montrilo por pozitiva trigonometria angulo θ), La signo - rilatas al dekstruma helico (turniĝanta aŭ volviĝanta laŭ la direkto de horloĝa montrilo).
19570 Jessedouglas
19570 Jessedouglas estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona astronomo Paul G. Comba elde la observatorio de Prescott (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la usona matematikistoj Jesse Douglas (1897–1965), la unua kiu alportis ĝeneralan solvon al la problemo de Plateau : pruvi la ekziston de surfaco de plej malgranda areo randita de donita fermita kurbo. Pri tiu problemo laboris multenombraj elstaraj matematikistoj, inklude Riemann kaj Weierstrass.
Aŭstralazio
Aŭstralazio estas la monda regiono kiu inkludas Aŭstralion, Novzelandon, Novgvineon kaj multajn aliajn proksimajn insulojn, kiuj formas la orientan parton de Indonezio. La vorto estis enkondukita de Charles de Brosses en sia Histoire des navigations aux terres australes (1756). Li elprenis ĝin el la latina lingvo "sude de Azio" por diferencigi ĝin disde Polinezio kaj de la sudorienta Pacifiko. Foje oni uzas la vorton Aŭstralazio por indiki nur Aŭstralion kaj Novzelandon, ĉar mankas vorto por indiki specife tiujn du landojn.
Politike, la vorto apenaŭ havas sencon. Kvankam Aŭstralio kaj Novzelando havas multajn komunajn ecojn kiel angloparolantaj landoj kaj relative disvolvitaj, ili kunhavas malmulte tiujn ecojn kun la aliaj regionaj landoj. Krome la vorto ne estas tiom popola en Novzelando, ĉar oni emfazas Aŭstralion.
Tamen, laŭ biogeografia senco, Aŭstralazio ja estas regiono diferenca, kiu enhavas komunan historion evoluan kaj grandan kvanton de\a plantoj kaj animaloj unikaj en tiu zono.
La linio de Wallace estas la disiga biologia linio, kiu apartigas Aŭstralazion disde Azio kaj estas limo inter la du tektonikaj platoj. Sulaveso kaj Lomboko troviĝas en la orienta kaj aŭstralazia flanko, dum Borneo kaj Balio troviĝas en la okcidenta kaj azia flanko.
Poste, la vorto Aŭstralazio estis uzata kiel porsporta nomo de la kombina teamo de Aŭstralio kaj Novzelando. Inter la jaroj 1905 kaj 1913 ankaŭ kombina teamo ludis en la Davisa pokalo de teniso, kiujn ili gajnis kvarfoje. Krome tiuj du landoj formis unusolan teamon laŭ tiu nomo por partopreno en la Olimpiaj ludoj de 1908 kaj 1912.
Brejões
Brejões estas municipo en la brazila subŝtato Bahio, kiu havis 14.282 loĝantojn en 2010.
Ajuchitlán del Progreso
Ajuchitlán del Progreso estas unu el la 81 komunumoj de la meksika subŝtato Guerrero, kiu situas en la centra suda parto de Meksiko, ĉirkaŭ 400 km sudokcidente de la ĉefurbo Meksikurbo. La ĉefurbo de la komunumo estas Ajuchitlán del Progreso. Ajuchitlán del Progreso apartenas al la regiono Tierra Caliente ,kiu estas unu el la sep regionoj de la subŝtato Guerrero kaj kiu situas en la nordokcidento de Guerrero. Al ĝi krome apartenas ok aliaj komunumoj. Al Ajuchitlán del Progreso apartenas entute 147 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 12003.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 37475 loĝantojn. El tiuj estis 17706 viroj kaj 19769 virinoj. La komunumo havas surfacon de 1983,6 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 250 metroj super la marnivelo.
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe 1000 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 28,65 °C.
Sociogeografio
22903 de la loĝantoj de Ajuchitlán del Progreso en la jaro 2000 aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 6521 estis analfabetoj, do ne sciis legi kaj skribi. Tio signifas ke 28,47 % de la tuta loĝantaro (pli aĝa ol 15) ne sciis legi kaj skribi. Ĉe la virinoj estis 33,95 % (4191 el 12346 virinoj), kiuj ne sciis legi kaj skribi kaj ĉe la viroj 22,07 (2330 el 10557 viroj). Tio signifas ke konsiderinde pli da virinoj ne sciis legi kaj skribi ol la viroj.
El la 35292 loĝantoj (pli aĝaj ol 5 jaroj en la jaro 2000), 32788 apartenis al la katolika religio. 2504 personoj apartenis al aliaj religioj.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
1570
En la jaro 1570 post Kristo okazis, interalie:
Kontinenta Kongreso
La Kontinenta Kongreso estas la nomo de du sinsekvaj institucioj de reprezentantoj de la Dek tri Kolonioj en la 18a jarcento en Nordameriko, en parto de nuna Usono:
Surbaze de la ratifado de ls Artikoloj, la Kontinenta Kongreso estis sukcedita de la unua leĝdona registaro de Usono.
Komence formita por kunordigi komunan reagon antaŭ la Netolereblaj leĝoj, la Kontinenta Kongreso tuj iĝis la reganta korpo de la nova nacio dum la konflikto kun la brita registaro pliiĝis kaj kondukis al la usona revolucia milito.
12335 Tatsukushi
12335 Tatsukushi estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Tsutomu Seki elde Geisei en la gubernio Koĉi (Japanio).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la plaĝo Tatsukushi ĉe la okcidenta bordo de la duoninsulo Ashizuri en gubernio Koĉi, konata pro la tieaj nekutima vido al rokaj kolonoj de diversaj grandoj skulptitaj de la marondoj. Submara belvedero estis tie konstruita por vidigi multenombrajn tipojn de raraj fiŝoj.
22937 Nataliavella
22937 Nataliavella estas tre malgranda hela asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Natalie Avella Cameron, finalistino de la Intel Science Talent Search de 2007, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo, pro ŝia projekto pri konduta kaj socia sciencoj. Ŝi estis lernantino ĉe la Walter Tresper Clarke High School en Westbury (Nov-Jorkio).
Vir-virino
Vir-virino (Hefemale) estas ofenda kaj/aŭ sekse objektiga markigo por unuopulo, kiu havas virinajn kaj virajn sekundarajn seks-signojn (nome ebenaj mamoj kaj vulvo). Ankaŭ temas pri angla slanga ofenda markigo por transgenruloj, kiuj trairis tra ŝanĝo el virino al viro (parte aŭ plene). La vir-virino estas unu el erotikaj videoj, en kiuj prezentiĝas transseksa unuopulo, kiu havas mamojn de plenkreska viro.
Horní Paseka
Horní Paseka (Ober Paseka) estas municipo en Ĉeĥio, regiono Vysočina, en distrikto Havlíčkův Brod. Vivas ĉi tie. Konsisto de la municipo estas ankaŭ pereinta urbo Zahrádka.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1265.
Transviro
Transgenra viro aŭ transseksa viro estas transseksulo de virino al viro. La termino transgenra viro estas preferata de multaj individuoj ol varia medicina termino.
Argonaŭtoj
La Argonaŭtoj (greke: Ἀργοναῦται) estas grupo de 55 helenaj herooj, kiu partoprenis sub la gvidado de Jazono al la ekspedicio en Kolĥidon por preni la Oran Ŝaffelon. La kolektiva nomo devenas de Argo, kiu estas la nomo de la ŝipo, kaj la grupo entenas la plej famajn mitologiajn personojn antaŭ la homera Troja milito.El ili: Jazono, Heraklo, Orfeo, la ĝemeloj Kastoro kaj Polukso, Laerto, Ojleo, Telamono, Meleagro, kaj fine Atalanto (la ununura virino en la grupo).
Sándor Bagdi
BAGDI Sándor estis rumanihungara verkisto naskita en Ineu (Bihor) la 7-an de januaro 1925 kaj mortinta en ? Israelo la 20-an de aŭgusto 1997.
Biografio
Bagdi finis la mezlernejon en Arad, li havigis diplomon pri matematiko en Universitato Bolyai en 1958. Li instruis matematikon en liceo de Salonta. La revuo Utunk publikis siajn verkojn ekde 1963. Ekde 1973 li vivis en Usono.
Emánuel Korompay
KOROMPAY Emánuel Aladár (Budapeŝto, 23-an de marto 1890 - Ĥarkov, printempo de 1940) estis kompaniestro de la pola armeo, hungara viktimo de la masakro de Katin.
Li naskiĝis kiel sepa infano de la gepatroj. Lia patro estis apotekisto Márton Korompay. Li diplomiĝis pri filozofio en la Budapeŝta Universitato en 1912, ekde 1914 instruis latinan kaj gerekan lingvojn en gimnazio de Léva.
Li militservis en la galicia fronto, konatiĝis en 1916 en Pzemlysl kun interpretistino Mieczyslawa Grabas, kun kiu li baldaŭ geedziĝis. Li iĝis pola ŝtatano en 1919, batalis kiel volontulo en armeo de Jozef Pilsudski kontraŭ la Ruĝa Armeo.
Li laboris ekde 1930 kiel hungara lektoro en la Varsovia Universitato - kiel posteulo de Adorján Divéky (1880-1956) -, estis kulturataŝeo, gvidis la Polan-Hungaran Amiakn Societon. En 1936 aperis la unua hungara-pola kaj pola-hungara vortaretoj.
Li militkaptiĝis en 1939 en la orienta fronto kaj oni ekzekutis lin en printempo de la sekva jaro. Lia kadavro ne estis identigita.
La duan mondmiliton travivis el lia familio nur la plej aĝa filino, Ilona. Filino Marta mortis pro bombatako de Varsovio en septembro de 1939; Elizabeta memmortigis sin en 1943 post kruelaj turmentoj de la Gestapo. Lia edzino Mieczysława mortis en la koncentrejo Auschwitz.
Sur muro de la lasta varsovia loĝejo de la familio kaj sur muro de la Hungarologia Katedro de la Varsovia Universitato pendas memortabuloj, memorante pri li.
Gaso
Gaso estas fizika stato de materio, en kiu la komponaĵoj (atomoj aŭ molekuloj) povas moviĝi libere kaj ne estas interkonektitaj. Depende de la temperaturo kaj premo gasa substanco povas transformiĝi al likva aŭ solida stato.
La termino "gaso" estis inventita de la flandra sciencisto Jan Baptista van Helmont en la 17-a jarcento, derivita el la latina "chaos", kaoso​) kaj ĝi aludas al la stato de materio en kiu, laŭ specifaj kondiĉoj de temperaturo kaj premo, ties molekuloj milde interagas inter si, sen formi molekularojn, nome molekul-ligojn, ​ adoptante la formon kaj la volumon de la ujo kiu enhavas ĝie tendence al separiĝo, tio estas, al etendiĝo, ĉiom kiom eblas, pro ties alta koncentriĝo de kineta energio. La gasoj estas fluaĵoj tre kunpremeblaj, kiuj povas suferi grandajn ŝanĝojn de denseco pro la premo kaj la temperaturo.
La molekuloj kiuj konstituas gason preskaŭ ne estas altiritaj unuj fare de aliaj, pro kio ili moviĝas en la vakuo je granda rapideco kaj tre separataj unuj disde aliaj, kio klarigas siajn proprecojn jene: ​
Je normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo la gasoj povas esti ĉu kemiaj elementoj kiel la hidrogeno, la oksigeno, la nitrogeno, la kloro, la fluoro kaj la noblaj gasoj, ĉu komponaĵoj kiel la karbona dioksido aŭ la propano, ĉu miksaĵoj kiel la aero.
La vaporoj kaj la plasmo kunhavas proprecojn kun la gasoj kaj povas formi homogenajn miksaĵojn, por eksemplo vaporo de akvo kaj aero. Ĉiuj kune estas konataj kiel gaskorpoj, gasa stato aŭ gasa fazo.
Historio
En 1648, la kemiisto Jan Baptista van Helmont, konsiderata la patro de la pneŭmatika kemio, kreis la terminon "gaso" (dum ioma tempo estis uzata ankaŭ la esprimon "aeroforma stato"), el la greka vorto kaos (kaos, malordo) por difini la trajtojn de la karbona dioksido. Tiu nomo poste etendiĝis al ĉiuj gaskorpoj, nomitaj ankaŭ elastaj fluaĵoj, premeblaj fluaĵoj aŭ aeroj, kaj estas uzata por referenci unu de la statoj de la materio. La ĉefa trajto de la gasoj, kompare al solidoj kaj likvaĵoj, estas ke ili estas nek videblaj nek tuŝeblaj, kio malhelpis ties studadon historie, sed ili same estas komponitaj el atomoj kaj molekuloj. Kiam la moderna scienco povis kompreni la ekzistadon kaj funkciadon de kaj atomoj kaj molekuloj, oni povis kompreni la ekzistadon kaj funkciadon de la gasoj.
La kaŭzo de la naturo de la gasoj estas en iliaj molekuloj, tre separataj unuj disde aliaj kaj farantaj hazardajn movojn inter si. Same kiel okazas ĉe la aliaj du materistatoj, la gasoj povas ankaŭ transformiĝi (en likvaĵoj) se oni metas ilin je tre malaltaj temperaturoj. Tiu procezo estas nomata kondensiĝo ĉe la vaporoj kaj "likvigo" ĉe la perfektaj gasoj. La plej parto de gasoj postulas tre malaltajn temperaturojn por atingi kondensiĝon. Por ekzemplo, ĉe la oksigeno, la necesa temperaturo estas de –183 °C. La teknika malfacileco atingi tiom ekstremajn temperaturojn malhelpis la studadon de la konduto de gasoj en antaŭmodernaj epokoj.
La unuaj "leĝoj de gasoj" estis disvolvigitaj ekde fino de la 17-a jarcento, kiam la sciencistoj ekrimarkis, ke en la rilatoj kiuj establiĝas inter la premo, la volumeno kaj la temperaturo de specimeno de gaso, en fermita sistemo, oni povas akiri formulon kiu estus valida por ĉiuj gasoj. Tiuj kondutas simile en ampleksa vario de kondiĉoj, pro la facila alproksimigeblo kiun havas la molekuloj kiuj estas pli apartaj, kaj nuntempe la ekvacio de stato por ideala gaso estas derivata de la kineta teorio. Aktuale la iamaj leĝoj de la gasoj estas konsiderataj kiel specialaj kazoj de la ekvuacio de la ideala gaso, kiel unu aŭ pliaj el la variabloj kiuj povas esti retenitaj konstante.
Empirie, estas observeblaj serio da rilatoj proporciaj inter la temperaturo, la premo kaj la volumeno, kiuj rezultas en la leĝo de la idealaj gasoj, deduktita por la unua fojo fare de Émile Clapeyron en 1834.
Gasleĝoj
Estas diversaj leĝoj derivataj de simpligitaj modeloj de la realo kiuj rilatas la premon, la volumenon kaj la temperaturon de difinita gaso.
Leĝo de Boyle
La leĝo de Boyle-Mariotte (aŭ leĝo de Boyle) diras, ke Ekzemple, se la premo de unu gaso duobliĝas, la volumeno de la gaso reduktiĝos duone, kaj same inverse. La leĝon ektrovis en 1662 la irlanda fizikisto kaj ĥemiisto Robert Boyle.
Ekvacio de ideala gaso
La ekvacio de ideala gaso, iame nomita ekvacio de Clapeyron laŭ la nomo de la fizikisto Clapeyron kiu la unua formulis ĝin en 1834, estas ekvacio de stato de ideala gaso, kiu kombinas premon, temperaturon kaj volumenon: kie:
Konduto de gasoj
Por studi la temperaturan konduton de partikloj de materio ekzistas kvar mezureblajn kvantojn kiuj ludas gravan rolon en la fizika trajtaro: nome premo, volumeno, temperaturo kaj maso de la specimeno de la materio (aŭ eĉ pli bone ankoraŭ materikvanto, mezurita en moloj). Ajna gaso estas konsiderata fluaĵo ĉar ĝi havas la proprecojn kiuj ebligas ties konduton kiel tio.
La gasaj molekuloj, en kontinua movado, kolizias elaste inter si kaj kontraŭ la muroj de la ujo kiu enhavas la gason, kontraŭ kiuj ili faras konstantan premadon. Se la gaso estas varmigita, tiu varma energio estas investita en kineta energio de la molekuloj, tio estas, la molekuloj moviĝas je pli granda rapideco, pro kio la nombro de frapoj kontraŭ la muroj de la ujo pliiĝas je nombro kaj je energio. Kiel konsekvenco la premo de la gaso pliiĝas, kaj se la muroj de la ujo ne estas rigidaj, ankaŭ la volumeno de la gaso pliiĝas.
Difinita gaso tendencas esti aktiva kemie ĉar ankaŭ ties molekula surfaco estas granda, tio estas, ĉar ties partikloj en kontinua movado estas interfrapante unuj kontraŭ aliaj, tio plifaciligas la kontakto inter unu substanco kaj alia, pliigante la rapidecon de reago kompare kun tiu inter likvaĵoj kaj solidoj.
Gastipoj
Tergaso, aŭ natura gaso, estas flamebla gaso, kiu troviĝas en subteraj naturaj deponejoj. Ĝi ofte aperas kun nafto, ĉar ili samforme estiĝas. Ĝi estiĝis antaŭ jarmilionoj kiel natura gaso el putriĝantaj bestoj, kiuj sedimentiĝis subakve en ŝlimo. Tie inter senaeraj cirkonstancoj estiĝis la tergaso kaj nafto.
Libera gaso estas la materistato de la gasaj komponantoj, en kiuj partikloj de gaso (molekuloj, atomoj) moviĝas libere, samkvante plenigante kaze de manko de la eksteraj fortoj la tutan haveblan volumenon en la porecaj kaj fendecaj rokaĵoj, en la atmosfero. Libera gaso povas troviĝi super nafto en naftotavolo aŭ en iu rezervujo super likvaĵo (akvo, nafto ktp) ekvilibre al la sama gaso en diluita stato. Ĝi povas eliĝi el karbontavoloj. Libera gaso povas transiri al la ligita (sorbita) stato kaj inverse. Ĝi povas eliĝi flue tra naturaj truoj al la tersurfaco, esti forĵetata sub alta premo el vulkanaj krateroj dum erupcioj ktp.
Noblaj gasoj - estas kemiaj elementoj el ĉefa subgrupo de VIII grupo, kies s- kaj p- ŝeloj estas kompletaj. La noblaj gasoj estas en la lasta kolumno de la perioda tabelo (18 aŭ VIII). Al noblaj gasoj rilatas:
Bodidarmo
Bodidarmo (बोधिधमृ, Bodhidharma; ĉine 菩提達摩, pinyin Pútídámó aŭ simple Dámó; japane ダルマ, Daruma) estis barata budhisma monaĥo, laŭ tradicio sudbarata princo, kiu simile kiel Gautama Budho rezignis pri luksa profana vivo. Li estis lasta barata patriarko de zen-budhismo (ĉine Chan), kiu alportis tiun ĉi doktrinon en Ĉinion.
NGC 2612
NGC 2612 (aliaj indikoj — MCG -2-22-20, PGC 24028) estas galaksio en konstelacio Hidro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
1569
En la jaro 1569 post Kristo okazis, interalie:
J. William Fulbright
James William FULBRIGHT (9a de aprilo, 1905 – 9a de februaro, 1995) estis Usona Senatano reprezentanta Arkansason el januaro 1945 ĝis sia rezigno en decembro 1974. Fulbright estas la plej longdaŭre servanta proparolanto en la historio de la Usonsenata Komitato pri Eksteraj Rilatoj. Suda Demokrato kaj firma partiano de plurflankismo, li subteni la kreadon de Unuiĝintaj Nacioj kaj estis subskribanto de la Sudusona Manifesto. Fulbright ankaŭ estis opoziicianto de la Makartismo kaj de la Komitato pri Kontraŭusona Aktiveco kaj poste iĝis konata pro sia opozicio kontra la usona eniro en la Vjetnama Milito. Liaj klopodoj por establi internacian interŝanĝan programon finfine rezultis en la kreado de programo por stipendioj kiuj portas lian nomon, nome "Fulbright Program".
Saint-Romain (Côte-d'Or)
Geografio
La komunumo enhavas la vilaĝon Saint-Romain Alta kaj la vilaĝon Saint-Romain Malalta.
Vino
Ĉirkaŭ 16 vinberistoj produktas Vinon de "Haute Côte de Beaune". La surfacampleksoj pri produktado estas :
Industrio
Barelejo fabrikas barelojn.
Kreskaĵaro
Oni trovas Neotinea ustulata, Limodorum abortivum , Inula montana , Aster lynosiris , Anthericum liliago aŭ Odontites  luteus.
Vidindaĵoj
La romkatolika paroĥa preĝejo omaĝe al Sankta Romain datiĝas el la 15-a jarcento. La kastelo datiĝas el la 12-a jarcento. Tie estas ankaŭ muzeo.
Famuloj
Serge Grappin, arkeologo.
Hochdorf LU
-
Hochdorf estas svisa komunumo en Seetal en la Kantono Lucerno. Ĝi havis 8246 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007 kaj estas la ĉefloko de la samnoma distrikto. La komunumo konsistas krom el Hochdorf mem el la vilaĝoj Ligschwil, Baldegg kaj Urswil.
Geografio
La komunumo Hochdorf situas nordoriente de la Lago de Baldegg, kiu ricevis sian nomon de la komunumparto Baldegg en la tiel nomita valo Seetal [en Esperanto Lagovalo pro la du lagoj Lago de Baldegg kaj Lago de Hallwil, kiuj donis al ĝi la nomon].
Ekonomio
Hochdorf troviĝas sur iama marĉareo, kiu estis sekigita kaj utiligita por agrikulturo, kiu estas la ĉefa ekonomio de la komunumo. Pro la bela lago kaj regiono ĝi ankaŭ estas ŝatata ekskurscelo por ĉefe loka turismo.
Historio
La unua dokumenta mencio de Hochdorf datiĝas el la jaro 924 kiel Hodorf. Ĝis en la 14-a jarcento Hochdorf apartenis al la Grafoj de Kiburgo kaj poste al la Habsburgoj. En la jaro 1386 dum la Militoj de Sempach Hochdorf estis konkerita de la urbo Lucerno. Hochdorf fariĝis ĉefloko de la ekstera lucerna distrikto Rothenburg. Ĝis 1803 Urswil kaj Baldegg estis apartaj komunumoj. Ek de 1803 Hochdorf estas ĉefloko de la distrikto Hochdorf.
Unuiĝo de Italio
La procezo estas komprenebla kiel aldoniĝo de la malprogresa kaj aristokrata Italio de la sudo (Regno de Napolo, Sicilio), ankrita en la Antikva Reĝimo, al la industriita kaj burĝa Italio de la nordo (valo de rivero Po), pli kontakta kun la revoluciaj ŝanĝoj de la komenco de la Samtempa Epoko (Burĝa revolucio, Liberala revolucio kaj Industria revolucio). Tamen ankaŭ estas konsiderebla en la ideo, ke la nordo parazitis la sudon malhelpante ties disvolvigon kaj akcelante la elmigradon kaj la pludaŭron de ties socia situacio. Ankaŭ la konspira rolo de la Framasonismo aŭ de la interesoj de diversaj eŭropaj potencoj (ĉefe Britio) estis iam montrita kiel kaŭzo. . Laŭ historiisto Giuseppe Brienza, anglia registaro provis, eĉ financante almenaŭ parte la ekspedicion de la mille, inokuli protestantismon en la koro de katolikismo. Estas konite ke malantaŭ la bersaljeroj enirintaj Romon tra la breĉo de Porta Pia sekvis tenaca roto da vendistoj de protestantaj biblioj. La unua ilin transportadis per ĉareto trenita de hundo epitetata, neŝatigcele, "Pio naŭa".
Rilatoj inter Italio kaj Sankta Seĝo (Vatikana Urbo)
Ĉar la unuiĝo de Italio devis, por sin realigi, okupi la teritoriojn de la Papa Ŝtato, kaj do de Urbo (Romo), tio generis fortan la longan kontraston kaj kverelon inter la nova Itala Ŝtato kaj La Sankta Seĝo (Vatikano) en Romo. La kverelo kaj konstrastoj ĉesis, je nivelo jura, kun la Lateranaj Paktoj de 1929 (el kiuj naskiĝis la nova ŝtato "Ŝtato de la Vatikana Urbo") kaj sinsekva revizio de la Konkordato(1984), sed restis ĉiam diatribo kaj malharmonio rilate interpretojn de la faktoj de la okupo de Romo de 1870: la diversa interpreto, pri la fakto kaj rezulto kaj pri eblo reakordiĝi, daŭrigis eĉ se nivele de du historiistaj fluoj kaj franĝoj kaj ekstremismaj (ambaŭflankaj) kaj laikistaj. Evento nova, sed ne tute nenatendita, kontribuis montri la novajn sentojn inter la du ripoj de la rivero Tevere: la ĉiujare la nacio festas per civila cerimonio la 20an de septembro tago de la okupo de la Urbo; nu, en la ceremonion de 2010 partoprenis ankaŭ vatikana ŝtatsekretario, kardinalo Tarcisio Bertone kune kun la respublika Prezidento Giorgio Napolitano. Dum tiu reremonio, la kardinalo montris simpation al la ceremonia rito kaj fine legis la jenan preĝon kiel signo de repacigo kaj reamikiĝo kaj rekonfirmo de kunlaborado:
Antaŭaĵoj
Komence de la 19-a jarcento Italio estis nur geografia unuo, ĉiu popolo havis siajn diferencajn kutimojn, lingvon, flagon aŭ himnon. Okupis la italan duoninsulon mozaiko de ŝtatoj, kelkaj okupitaj de fremdaj potencoj.
Napoleono konkeris la duoninsulon kaj modifis entute la mapon. Li aldonis Piemonton, Parmon, Toskanion, la Liguran Respublikon kaj la Papan Ŝtaton al la Franca Imperio, unuigis la tutan nordorienton de la duoninsulo por krei la Regno de Italio, kies reĝo li deklaris sin kaj li konkeris ankaŭ la Regnon de Napolo. Dum tiu periodo Italio suferis serion de liberalajn reformojn, kiel la abolo de la feŭdaj kaj ekleziaj privilegioj.
Pro la malvenko de Napoleono, la Viena kongreso (1815) rekonstruas denove la geografian spacon de Italio atentante ĉefe la interesojn de la reĝaj familioj kaj de la grandaj eŭropaj potencoj, neniam de la popolaj interesoj.
La Aŭstra imperio ekprenis Lombardujon kaj la Veneton kaj krome lokigis aŭstriajn princojn en la regnoj de Parmo, Modenon kaj Toskanion. Sardio kaj Piemonto unuiĝis en la Regno de Piemonto-Sardio, kiu ricevis Savojon kaj Nicon. Oni restarigis la Papan Ŝtaton kaj la Burbonojn en la regno de Napolo, kiu eknomiĝis Reĝlando de la du Sicilioj.
Oni reenkondukis la absolutismon en ĉiuj ŝtatoj. La registaroj enmetitaj de la Viena Kongreso ne kalkulis pri la popola apogo, kaj pro tio ili devos esti helpitaj de la Aŭstria Imperio.
Dume, la naciismo plue disvastiĝis, sprone pro reveno al absolutismo kaj pro la ekonomia progreso. La pliigo de la tekstila produktado de Piemonto necesis internan merkaton pli ampleksan kie sendi siajn produktaĵojn. La etendo de la fervojo favoris la komunikadon kaj la unuigon de la diversaj ŝtatoj. Aliaj unuigantaj elementoj estis katolikismo, itala kulturo kaj romantikismo, kiu identigis Italion kun la Risorgimento letterario, per kio ĝi atingis grandan politikan povon. Ŝajnaj literaturaj skribaĵoj estis plenplenaj je aludoj al sklaveco aŭ la tiranio. Kie oni ne permesis la kritikon oni uzis la satiron.
Karola Szalay
Karola Szalay [salai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Szalay Karola estis hungara baletisto, altlerneja instruisto.
Karola Szalay naskiĝis la  en Budapeŝto, ŝi mortis en 2001.
Biografio
Karola Szalay lernis baleton en lernejo de Budapeŝta Ŝtata Operejo, en 1926 ŝi aliĝis al la opereja baleta trupo. Inter 1930 kaj 1948 ŝi baletis en rango privata dancisto. En 1941 ŝi doktoriĝis en Scienca Universitato Péter Pázmány, poste ŝi vivis en Italio. Ŝi hejmenvenis en 1946 kaj post 4 jaroj ŝi frekventis kurson pri sovetia baleto, poste ŝi ekinstruis en la ĵus fondita Ŝtata Baleta Instituto. Post falo de la Hungara revolucio de 1956 ŝi disidis al Italio kaj ŝi apartenis al Teatro alla Scala en Milano.
Stacio Kinokawa
Stacio Kinokawa (japane: 紀ノ川駅 [Kinokaŭa-eki], angle: Kinokawa Station) estas fervoja stacio en Ŭakajama, Gubernio Ŭakajama, Japanio. La stacio servas 2 liniojn de Elektra Fervojo Nankai: Linio Nankai (ĉefa), Linio Nankai-Kada.
Wade-Giles
Inventisto de la metodo Wade-Giles
La inventisto de la metodo Wade-Giles estis Thomas Wade en la 19-a jarcento, Herbert Giles baze de la metodo en 1912 verkis ĉinan-anglan vortaron, kiu tre konatiĝis. La metodo en la 20-a jarcento iĝis grava ilo en la komunikado inter ĉinoj kaj anglalingvanoj, sed ankaŭ alilingvaj neĉinoj. Tamen ĝi ne estis universale uzata: ekzemple la franclingvanoj uzis alian sistemon.
Nova sistemo de ĉina registaro ekde 1958
En 1958 la ĉina registaro mem enkondukis kaj oficialigis alian plian sistemon, nomatan pinjino - (Pinyin, - hànyu pīnyīn) - kaj pli kaj pli oni emas sekvi ties transkribadon, kvankam la pinjina sistemo ofte konfuzigas okcidentulojn nespertajn pri la ĉina lingvo.
Vidu ankaŭ pri Wade-Giles
En eksteraj ligiloj oni trovas helpilon pri la sistemo Wade-Giles. La helpilo klarigas kaj diferencigas inter la du sistemoj Wade-Giles kaj pinjino. Bonas koni ambaŭ sistemojn - aparte legante malnovajn anglalingvajn librojn pri Ĉinio kaj la ĉinlingva kulturo.
Zapejo
Zapejo aŭ Zappeion (en greka: Ζάππειον Μέγαρο, Záppeion Mégaro); estas konstruaĵo en la Naciaj Ĝardenoj de Ateno en la kerno de Ateno, Grekio. Ĝi estas ĝenerale uzata por kunsidoj kaj ceremonioj, kaj oficialaj kaj privataj.
Konstruado
En 1869, la Greka Parlamento limigis 80 000 m² de publika tereno inter la Palacaj Ĝardenoj kaj la antikva Templo de Olimpia Zeŭso, kaj ankaŭ aprobis leĝon la 30an de Novembro 1869, "por la konstruaĵoj de la Olimpiaj Ludoj", ĉar la Zapejo estis la unua konstruaĵo starigita specife por la revivigo de la Olimpiaj Ludoj en la moderna mondo. Ankaŭ la antikva Panatena stadiono estis renovigita kiel parto de la vorkoj por la Olimpiaj Ludoj. Post ioma prokrasto, la 20an de Januaro 1874, oni metis la angulŝtonon de la konstruaĵo; tiu nova konstruaĵo estis desegnita de la dana arkitekto Teofilo Hansen. Finfine, la 20an de Oktobro 1888, la Zapejo malfermiĝis. Bedaŭrinde por ties bonfaranto, Evangelis Zappas, li ne vivis sufiĉe por vidi konstruita la Zapejon, kaj lia kuzo Konstantinos Zappas estis nomumiita de Evangelos Zappas por kompletigi la konstruaĵon.
Sióagárd
Sióagárd (ŝiOagArd) estas vilaĝo kun titolo vinvilaĝo en Hungario, en regiono Suda Transdanubio, en departemento Tolna, en Distrikto Szekszárd.
Situo
Sióagárd situas inter montetoj kaj maldekstra bordo de Sió, fine de sakovojo. Tolna (urbo) troviĝas 13, Szekszárd 8 km-ojn for.
Historio
Dum la bronzepoko oni konstruis terfortikaĵon. En la 14-a jarcento ankaŭ la hungaroj konstruis fortikaĵon, kiun poste la turkoj okupis. Baldaŭe precipe germanoj alvenis.
Vilaĝservoj estas aŭtonomio de germanoj, lernejo, infanĝardeno, kulturdomo, biblioteko, poŝto, apoteko, kuracejo.
Komunumo de Sankta Egidio
La Komunumo de Sankta Egidio (Comunità di Sant'Egidio) estas kristana komunumo, agnoskita de la katolika eklezio kiel internacia laika asocio. Ĝi estis fondita en 1968 en Romo kaj engaĝiĝas pri ekumenismo, tamen funde radikas en la katolika eklezio. Ĉiujare Sankt'Egidio organizas interreligian 'Pilgrimadon de la Paco'.
Sióagárd
Famuloj
En Sióagárd naskiĝis franciskana monaĥo Balázs Barsi.
Komunumo de Sankta Egidio
Ekesto kaj historio
La grupeto tuj iris al la urborando de Romo, kie en barakoj vivis multaj malriĉuloj, kaj komencis posttagmezan programon por infanoj por la postlernejaj horoj, tiam nomatan Scuola Popolare (popola lernejo), nun Scuole della pace (lernejoj de la paco).
En 1972 la komunumo disiĝis de la Gioventù Studentesca kaj memstare praktikis karitatan aktivadon. En septembro 1973 ĝi establis propran sidejon en la monaĥejo de Sankta Egidio en Romo, kiu ĝis nun restas ĝia centra sidejo kaj donis al ĝi la nomon.
Ekde la 1970-aj jaroj la Komunumo konsiderinde kreskis; nun ĝi ekzistas en pli ol 70 regnoj de kvar kontinentoj, kun 50.000 membroj, kvankam estas malfacile diri, kiel kaj kiom ili stabile kontribuas al la aktivado.
En 1986 la Komunumo ricevis papan agnoskon de Johano Paŭlo la 2-a. La papo Benedikto la 16-a vizitis la komunumon, okaze de ĝia 40-jara jubileo, en la baziliko San Bartolomeo all'Isola.
Lingvolernejo por rifuĝintoj kaj novaj civitanoj
La Lernejo por Lingvo kaj Kulturo ofertas senpagajn lingvokursojn kaj enkondukon al la kulturo de la gastiga lando en diversaj eŭropaj landoj. Rifuĝintoj kaj novaj civitanoj fondis la movadon "Popolo de Paco" en diversaj eŭropaj landoj en 1999 kun la celo antaŭenigi integriĝon, renkontojn inter kulturoj kaj religioj, interŝanĝon kaj paclaboron en la respektivaj landoj. En 2016, kunlabore kun la Evangeliaj Eklezioj en Italio, interkonsento estis atingita kun la itala registaro por la stariogo de la projekto "Humanitaraj Koridoroj" kiu permesante al rifuĝintoj el tendaroj en Libano, Maroko kaj Etiopio eniri Eŭropon tra sekuraj kanaloj kaj kun humanitaraj vizoj, tiel evitante la danĝerajn vojaĝojn trans la maro.
Éva Rebecca Kovács
Éva Rebecca Kovács naskiĝis la  en Veszprém (urbo).
Komunumo de Sankta Egidio
Ekstera ligilo
Oficiala retejo de Sant'Egidio
Éva Rebecca Kovács
Biografio
Éva Rebecca Kovács maturiĝis en gimnazio en sia naskiĝurbo en 1989, poste ŝi akiris aktoran diplometon en studio de Nacia Teatro (Budapeŝto). En 1995 ŝia diplometo estis levita (kvazaŭ diplomo). Post la Nacia Teatro (1989-1995) ŝi havis rolojn en pluraj teatroj, ekzemple Teatro József Attila (1993), Teatro Thália (Budapeŝto) (1995-1997). Ŝi aliĝis al teatreto de Annamária Detre, ili kune prezentas spektaklojn por infanĝardenanoj, lernantoj. Ŝi kelkfoje estis reĝisoro kaj kostumisto. En 2010 ŝi akiris diplomon en Universitato de Okcidenta Hungario.
Erich Fried
Erich FRIED [eriĥ frid] (naskiĝis la, en Vieno, kaj mortis la , en Baden-Baden) estis aŭstra verkisto kaj tradukisto.
Pelikanoformaj birdoj
Pelikanoformaj birdoj estas (eble nevalida) ordo de grandaj kaj mezgrandaj akvaj birdoj troveblaj tutmonde. Estas ĉirkaŭ 57 specioj. Ili estas diferencaj de aliaj birdoj per tio, ke ili havas kvar membranetajn piedfingrojn, kvankam tio ne estas tute ĝusta. Multaj havas senpluman zoneton ĉegorĝe (gorĝosako aŭ bekosako ĉe pelikanoj), kaj la naztruoj evoluis al senfunkciaj fendoj, kio devigas ilin spiri tra la buŝoj. Ili ne havas kovareojn.
Erich Fried
En la jaro 1938 li – persekutate pro sia juda deveno - elmigris al Britio, kie li vivtenis sin per diversaj okupoj. Ekde 1946 li plene dediĉis sin al la verkado kaj tradukado de i.a. Ŝekspiro. En la jaro 1987 li estis honorata per la Georg-Büchner-Preis.
Pelikanoformaj birdoj
Ili manĝas fiŝojn, kalmarojn aŭ similajn mar- aŭ akvobestojn. Nestumado estas kolonia, kvankam birdoj estas monogamaj kaj la idoj eloviĝas malfrumaturaj, nome senhelpaj kaj nudaj (senplumaj) malsimile de ekzemple multaj aliaj akvobirdoj.
Ene de la ĉioenhava grupo de la "steganopodoj", la Pelikanoformaj havas ĉirkaŭ 50–60 vivantajn speciojn. Tamen, moderna opinio konsideras la ŝajnan similecon rezulto de konverĝa evoluo, kaj baze sur riĉo de pruvaro disiĝas la klasike difinitan grupon de la "Pelikanoformaj" en kelkajn grupojn. Plej stirpoj — fregatedoj, suloj, kormoranoj kaj saguloj — ja konstituas naturan grupon, por kiuj oni proponis nomojn Suloformaj aŭ Falakrokorakoformaj. Tropikbirdoj estas de neklara rilataro, sed ŝajne estas tre distinga stirpo; ili estis tipe lokitaj en sia propra ordo, nome Faetontoformaj. La pelikanoj (Pelikanedoj), dume ligiĝas al la cikonioj (Cikoniedoj) danke al du strangaj monotipaj familioj, nome la Martelbirdo (Skopedoj) kaj la Ŝubekulo (Balenocipitedoj). PLie ili povas esti pli proksime rilataj al cikonioj ol al ardeoj. Por solvi tiun konfuzon, oni proponis merĝi la kernon de Pelikanoformaj en la Cikonioformaj.
Familioj
La jenaj familioj estas nune konsiderataj parto de tiu grupo laŭ ĵusaj studoj per DNA. Ili estis ĉiuj iam konsiderataj tre proksime rilataj al cikonioj.
Tiuj birdoj estas longkruraj, sveltaj birdoj kiuj ĉasas (aŭ kadavromanĝas) sian predon ĉe riveroj kaj lagoj.
La jenaj familioj estis translokigitaj al la ordo Suloformaj, iam termine subordo Suloj (Suledoj en pli malnovaj fontoj):
Taksonomio
Lastatempaj mikrobiologiaj pristudoj pruvas, ke simileco inter Pelikanoformaj estas rezulto de kunfluo kaj ne de komuna pradeveno. La novaj studoj bazitaj sur DNA analizoj lokigas Pelikanoformajn kun greboj, ibisoj, plataleoj, cikonioj, pingvenoj, albatrosoj, petreloj kaj kolimboj kune en subgrupo ene de ampleksega kaj ampleksita ordo Cikonioformaj, ne ankoraŭ akceptita, sed vere influanta propono.
Sistematiko kaj evoluo
La Pelikanoformaj estis tradicie — sed erare — difinitaj kiel birdoj kiuj havas piedojn kun ĉiuj kvar fingroj membranecaj. Tiele, ili estis konataj ankaŭ laŭ la namoj de totipalmatoj aŭ steganopodoj. La grupo inkludis la fregatedojn, suledojn, kormoranojn, anhingojn kaj tropikbirdojn.
La ŝlosilaj studoj de Sibley kaj Ahlquist el hibridado de DNA (vidu artikoon Taksonomio de Sibley-Ahlquist) kondukis ilin lokigi la familiojn tradicie enhavatajn ene de la Pelikanoformaj kun la greboj, kormoranoj, ibisoj kaj plataleoj, katartedoj, cikonioj, pingvenoj, albatrosoj, petreloj, kaj kolimboj kune kiel sub-grupo ene de ege etendita ordo Cikonioformaj, radikala ŝanĝo kiu ĝis nun estis neakceptita: ties "Cikonioformaj" simple kunigis ĉiujn fruajn ter- kaj mar-birdojn por kio ties priserĉada tekniko oni disponigis el nesufiĉa filogenetika informaro.