cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gjâ-zym-byn
Ĝi estas aktiva lingvo (kontraste kun akuzativa aŭ ergativa lingvo), kie la substantivoj en frazo markiĝas laŭ semantikaj roloj (aganto, trafato, spertanto, perceptato, ktp) anstataŭ abstraktaj sintaksaj roloj (subjekto/objekto ktp).
Nigrakola cigno
Disvastiĝo
En 2004 kaj 2005 miloj de Nigrakolaj cignoj en la Naturrezervejo Carlos Anwandter en Ĉilio mortis aŭ formigris sekve de terura poluado fare de Paperfabriko Valdivia situanta ĉe la Rivero Cruces kiu nutras la humidejojn. Aŭguste de 2005 la birdoj de la Naturrezervejo estis malaperintaj: nur kvar birdoj povis esti observataj el populacio iam ĉirkaŭkalkulata je 5,000 birdoj. Nekropsioj de mortintaj cignoj atribuis la mortojn al altaj niveloj de fero kaj aliaj metaloj poluintaj la akvon.
Aleksandro la 3-a (papo)
Papado de Bandinelli
En la Konklavo, 1159, en kiu li estis levita al la papa seĝo kun la nomo de Aleksandro la 3-a okazis duobla elekto al papado: ankaŭ tiu de kardinalo Ottaviano Monticelli, kiu donis al si la nomon de Viktoro la 4-a konsiderita poste kontraŭpapo, elektita de aro de ses kardinaloj apogantaj la eklezian politikon de Frederiko Ruĝabarba kiu lin subtenis kontraŭ la laŭkanona papo.
Nigrakola cigno
Disvastiĝo
Ĝi estas disvastigata kaj komuna tra sia habitato, la Nigrakola cigno estas taksata kiel Malplej Zorgiga ĉe la IUCN Ruĝa Listo de Minacataj Specioj. Ĝi estas listata en la Apendico II de CITES.
Estanislao Zuleta
Karakterizo
Centra mensa lukto de Estanislao Zuleta estis kontraŭ dogmismoj, en la senco de tiu homa deziro pri sekureco kaj identeco kio puŝas la homon pasive akcepti ĉiajn ideologiojn, sen ke li aŭ ŝi establu distancon kritikan antaŭ ili, por pridubi kaj pridemandi; ideologiojn kiuj -kontraŭe- fariĝas barilojn kiuj "protektas" lin/ŝin kontraŭ aliaj eleksteraj pensoj kaj propraj kritikaj analizoj. Lia filozofio estas invito al libera, propra, pensado.
Aleksandro la 3-a (papo)
Kontraŭpozicio de tri kontraŭpapoj
Forigite de la urbo Romo, kiu deziris esti libera komunumo, Aleksandro la 3-a forfuĝis al malalta Latio kie oni pretigis liajn konsekron kaj enoficigon (1160)]], en Giardino della Ninfa, urbo poziciita lime de la Regno de Sicilio (establita en 1130 de Roĝero la 2-a de Altavilla). De tie li lanĉis ekskomunikon kontraŭ la imperiestro kaj la kontraŭpapo Viktoro la 4-a. Sinsekve li translokiĝis en Francion, kie li vivis ekde 1162 ĝis la 23-a de novembro 1165. En 1167 li revenis al Italio, dekomence en Gaeta, poste en Benevento, Anagni kaj fine en Venecio.
Estanislao Zuleta
Karakterizo
Lia pensado pri pedagogio konkludigis lin ke tragedio de la eduka sistemo estiĝas pro instruado sen filozofio: "Plej granda katastrofo de la edukado estas formi individuojn en disciplino por farado kaj studi tion kio ne interesas, kio ne vekigas deziron nek neceson lerni".
Fondinto de revuoj
Estanislao Zuleta fondis plurajn revuojn: En la jaro 1957 la revuon "Crisis", en 1962 "Agitación", kaj en 1963 "Estrategia".
Aleksandro la 3-a (papo)
Kontraŭpozicio de tri kontraŭpapoj
La batalo de Legnano (1176) signis la definitivan malvenkon de la germana imperiestro. Kun la paco de Venecio de 1177 Frederiko repaciĝis kun la papo kaj submetiĝis al la volo de Aleksandro la 3-a kaj promesis rekoni valoron al la konkordato de Worms koncerne la rilatojn inter imperio kaj papado. Kiel kompensaĵo, la papo revokis la ekskomunikon. Post la paco de Venecio, Aleksandro rekonis la sendependon de la Respubliko de Ankono (Comunitas Anconæ), kiu per tiom da tenaco estis rezistinta al la imperiestro en 1174; la urbo rekompense rekonis al la rajto enspezi jaran imposton. Kaj la 12-an de marto 1178 Aleksandro povis reveni fine al Romo.
Estanislao Zuleta
Universitata Profesoro
Li estis esploristo kaj profesoro en pluraj kolombiaj universitatoj: De 1968 al 1970 en la Universitato Libera (Bogoto), en 1969-1970 li ankaŭ estis akademia vicrektoro de la Universitato Santiago de Cali (Cali). Li instruis en la fakultato pri ekonomiko de la Universitato de Antjokio (Medellín).
Urbodomo de Nagykőrös
Konstruaĵo
La unuetaĝa urbodomo estas simpla, ĝi formas brikon, sed en mezo de la fasado turo altiĝas - kvazaŭ preĝejturo. La enirejo estas atingebla el la trotuaro post ŝtuparoj. Sur la unua etaĝo balkono estas videbla, la plej supre la turo altiĝas. Sur la eksteraj muroj memortabuloj estas videblaj.
Gjâ-zym-byn
La radikoj estas substantivaj; sufiksoj igas ilin verboj, modifiloj (adjektivoj/adverboj), konjunkcioj kaj postpozicioj.
Aleksandro la 3-a (papo)
Gvidado de la Eklezio kaj rilatoj kun la kristanaj regnoj
En marto de 1179 Aleksandro prezidis la trian lateranan koncilion, kutime difinitan la 11-a ekumena koncilio de la Eklezio. Ĝiaj agoj entenas diversajn sugestojn de la papo mem, inter kiuj la normo – leĝa ankoraŭ hodiaŭ – laŭ kiu neniu povas esti elektita papo sen la votoj favoraj de du trionoj de la votantaro. Krom per tiu koncilia dekreto kiu metis en la sakon la imperiestron (kun la ripetiĝo de la epizodo de Canossa), Aleksandro humiligis Henrikon la 2-an de Anglio rilate la kazon de sankta Thomas Becket, konfirmis la rajton al la krono de Afonso la 1-a de Portugalio kaj, dum la jaroj de la ekzilo ĝuis je la favoro kaj protekto de Ludoviko la 7-a de Francio.
En 1181 tiu papo ekskomunikis Vilhelmon la 1-an de Skotlando kaj metis lian regnon sub interdikto. Li krome energie defendis la ekskluzivan rajton-devon de la libera eklezia elekto de la episkopoj kaj pro tio uzis ankaŭ la koncepton de la supereco de la papo super la povo de la reĝoj.
21 postuloj
La 21 postuloj de MKS estis la listo de postuloj anoncita la 17-an de aŭgusto 1980 de Interfaka Strika Komitato (: Międzyzakładowy Komitet Strajkowy, MKS), kiun komencis la postulo pri kreo de liberaj sindikatoj en Pollando. La ceteraj koncernis respektadon de konstituciaj rajtoj kaj de la libero, forigon de partiaj privilegioj kaj plibonigon de sociaj vivkondiĉoj. La postuloj estis por la regopovoj malfacilaj por akcepto, ĉar ili ne nur koncernis ekonomion. Kiel la unuan postulon la strikantoj formulis certigon de la rajto krei la propran reprezentantaron en la ŝtato. Laboristoj volis memstare organiziĝi en liberaj sindikatoj, kiuj povus alparoli al "laborist-kamparana registaro" nome de la "laboranta popolo de la urboj kaj vilaĝoj". Tiamaniere ili pridubigis kredindecon de la Pola Unuiĝinta Laborista Partio kiel partio, kiu devis regi nome de la proletaro.
Aleksandro la 3-a (papo)
Aleksandro la 3-a en la artoj
Al Aleksandro la 3-a estas dediĉita la serio de freskoj de la Historio de Aleksandro la 3-a pentrita de Spinello Aretino en la Publika Palaco de Sieno en la jarduo 1407-1408.
Roztoky u Jilemnice
Roztoky u Jilemnice estas municipo en Ĉeĥio troviĝanta en distrikto Semily, regiono Liberec proksimume 4 ĝis 6 kilometroj sudsudokcidente de Jilemnice, dismetita laŭlonge laŭ supra fluo de rojo Tampelačka. Vivas ĉi tie.
Gjâ-zym-byn
Ekzemploj de la verb-fleksio (stata, refleksiva, aktiva, reciproka):
Estanislao Zuleta
Universitata Profesoro
Ekde 1974 li estis profesoro en universitatoj de la urbo Cali. En 1977 en la Universitato de la Valo, kiu poste donis al li doktoran titolon Honis Causa en psikologio, ĉe kies ricevo, la nokton de la vendredo 21a de novembro 1980, li faris faman prelegon "Laŭdo al la Malfacileco" (hispane: "Elogio de la Dificultad"). En la sekvantaj jaroj, ĝis sia morto en 1990, li instruis en la fako pri literaturo de la sama universitato.
21 postuloj
Laŭvicaj postuloj ankaŭ havis politikan karakteron. Laboristoj postulis respektadon, entenatan en la konstitucio de la Pola Popola Respubliko, de la rajto al esprimlibereco kaj aliron al kontrolataj de la partio amaskomunikiloj. Strikantoj postulis ankaŭ ĉesigon de reprezalio kontraŭ personoj persekutataj pro la konvinkoj.
Szabolcs Veres (n. 1969)
SZabolcs VERES [vereŝ] rumania hungara grafikisto. Li naskiĝis en Sfântu Gheorghe la 28-an de februaro 1969.
21 postuloj
Laboristoj prezentis ankaŭ plurajn postulojn ekonomiajn kaj sociajn. Ili strebis al efektivigo de ŝanĝoj en administrado por ke la lando povu eliri el la ekonomia krizo. Ili postulis pligrandigon de apogo por personoj edukantaj infanojn. Grava afero por ili estis mallongigo de pensiula aĝo kaj reformo de la sanoservo. La lasta postulo koncernis liberajn sabatojn.
Estanislao Zuleta
Asesoro
Estanislao Zuleta estis ankaŭ asesoro por la jenaj organizaĵoj: Unuiĝintaj Nacioj, la kolombia Ministrejo pri Agrikulturo, kaj la kolombia prezidentejo dum la estradoj de prezidentoj Belisario Betancurt Cuartas kaj Virgilio Barco Vargas.
Szabolcs Veres (n. 1969)
Kariero
Szabolcs Veres diplomitiĝis eb Arta Altlernejo Ion Andreescu de Kluĵo pri grafiko en 1999. De 1992 li estas prezentartisto sole aŭ kun Cosmin Pop kaj Éva Kozma. Inter 1994 kaj 1999 li estis ano de Grupo Etna, kunulpartopreninto de Vivanta Internacia Artfestivalo AnnArt. De 1992 li esta sano de grupo Árnyékkötők.
Estanislao Zuleta
Verkaro
Lia produktado estis precipe eseoj, paroladoj kaj prelegoj (li estas rememorita kiel rimarkinda preleganto). La plimulto presita nur post lia morto far organizaĵo nomata "Fondaĵo Estanislao Zuleta" (hispanlingve: "Fundación Estanislao Zuleta", FEZ).
Aleksandro la 3-a (papo)
Aleksandro la 3-a en la artoj
Aleksandro la 3-a mortis en Civita Castellana, la 30-an de aŭgusto 1181.
21 postuloj
La postularo de laboristoj ŝajnis al la partio radikalaj, sed ili ne deziris renverson de la "popola registaro". La tiutempa geopolitika situacio ne donis esperon por ruinigo de la muroj apartigantaj Pollandon de la libera mondo. La "Imperio de malbono" estis plu minaca. Laŭ la doktrino de Leonid Breĵnev neniu lando apartenanta al la Varsovia Pakto povis rezigni la vojon kondukantan al komunismo. Registaroj establitaj de Sovetunio en la landoj de la Orienta Bloko povus, ajnkaze, kalkuli al "frata helpo" de kamaradoj el najbaraj landoj. Bona ekzemplo estis ĉi tie la Praga Printempo, kiu estis sufokita de la armea invado de la Varsovia Pakto (kune kun Ruĝa Armeo kaj Popola Pola Armeo).
Estanislao Zuleta
Kritikoj
Estanislao Zuleta estis sendube pensulo influhava kaj respektata en la kolombia pensado, tamen -kiel ĉiu homo, des pli se li/ŝi estas pensulo- ankaŭ havas kritikantojn, kaj inter ĉi tiuj, mallaŭdantojn: Ekzemple, en hispanlingva artikolo "Danĝeroj de la Filozofia Paroleco", sinjoro Carlos Sánchez Lozano mallaŭdas, pro svageco kaj eĉ pro eraroj, la verkon Lógica y crítica, verko konsistanta el kolekto de transskribaĵoj de prelegoj faritaj de Estanislao Zuleta inter februaro kaj oktobro de 1976.
Noren
Noren (japane: 暖簾) estas mallonga ŝtofa kurteno, kiu pendas antaŭ enirpordo de vendejo aŭ domo en Japanio. Kutime ĝi surhavas la mon (heralda simbolo) de la familio aŭ utilas kiel ŝildo al la vendisto.
21 postuloj
La strikantaro vokis al la kreo de "socialismo kun homa vizaĝo". Ili kredis, ke la "popolan" ŝtaton oni povas reformi por plibonigi la sorton de la ordinara homo.
Lidzbark
Lidzbark estas urbo en Varmio-Mazurio en Pollando. Ĝi apartenas al komunumo Lidzbark en distrikto Działdowski.
La urbo situas ĉe lago Lidzbarskie.
21 postuloj
La 31-an de aŭgusto 1980 en Ŝipfarejo de Gdańsk oni subskribis kompreniĝon inter Interfaka Strika Komitato, reprezentanta pli ol 700 entreprenejoj, kaj la registara delegitaro. Disputa problemo estis liberigo de politikaj malliberuloj, kion postulis Lech Wałęsa. Vicĉefministro Mieczysław Jagielski fine konsentis skribe la garantion. Je la 16-a horo estis subskribita la fina dokumento de la interkonsento.
Roztoky u Jilemnice
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1360.
Johannes Hugo Helbig
Johannes Hugo HELBIG (naskiĝinta la en Ponitz, mortinta en la 20-a jarcento) estis germana filologo kaj instruisto.
Vivo
Estante filo de kavalirbiena luprenanto li frekventis modernan gimnazion en Lepsiko (Gesamtgymnasium sub lernejestreco de Hauschild kaj Zille) kaj trapasis la abiturientan ekzamenon en Zwickau. Ekde pasko 1862 Helbig studis ĉe la Universitato de Lepsiko, unue teologion, poste natursciencojn, fine klasikan filologion. Doktoriĝo sukcesis en 1869. Samjare li ricevis la rajtecon instruadi gimnazie; sekvis ripozumjaro pro sanecaj kialoj. En 1870/71 li estis prova instruisto ĉe Thomas-lernejo Lepsiko. Inter 1871 kaj 1873 li instruistis kaj lernejestris ĉe la gimnazio de Plauen, ekde Miĥaelo-tago 1873 en Bautzen. Tie li nomumitis en 1891 honore profesoro; profesia retiriĝo estis en la 1.1.1911.
Sekvante la modelon de aliaj kolegoj Helbig, paralele al instru-deĵoro, publikigis fakartikolojn kaj kontruibuis al la leksikono Ausführliches Lexikon der griechischen und römischen Mythologie de Wilhelm Heinrich Roscher.
21 postuloj
En 2003 la liston de la 21 postuloj oni enskribis al la listo de Unesko – Memoro de la Mondo.
La listo de postuloj
1. Akcepto de liberaj sindikatoj sendepende de la Komunista Partio kaj de entreprenoj, konforme al konvencio n-ro 87 de la Internacia Laborista Organizo pri rajto formi liberajn sindikatojn.
2. Garantio de rajto al striko kaj de sekureco de strikistoj.
3. Plenumo de la konstitucia garantio de esprimlibereco, gazetaro kaj publikigado, inkluzive liberecon por sendependaj eldonistoj, kaj la havebleco de la amaskomunikiloj al reprezentantoj de ĉiuj kredoj.
4. a) Reveno de iamaj rajtoj al homoj eksigitaj de la laboro post la strikoj de 1970 kaj 1976.
b) Reveno de iamaj rajtoj al studentoj forpelitaj pro siaj vidpunktoj.
d) Halto en subpremo de la individuo pro persona konvinko.
5. Dispono al amaskomunikiloj de informoj pri la formado de la Inter-Fabrika Strika Komitato kaj publikigo de ĝiaj postuloj.
6. Eligi la landon el sia kriza situacio per la jenaj rimedoj:
a) publikigi publikajn kompletajn informojn pri la socia ekonomia situacio;
b) ebligi al ĉiuj sociaj klasoj partopreni en diskuto pri la reformprogramo.
7. Kompenso de ĉiuj laboristoj partoprenantaj la strikon por la periodo de la striko.
8. Pliigo de la salajro de ĉiu laboristo po 2.000 zł ĉiumonate.
9. Garantiitaj aŭtomataj kreskoj de salajro surbaze de pliiĝoj de prezoj kaj malkresko de realaj enspezoj.
11. La enkonduko de manĝaĵaj kuponoj por viando kaj viandaj produktoj (ĝis la merkato stabiligas).
12. Forigo de komercaj prezoj kaj vendoj por okcidentaj moneroj en la tiel nomataj internaj eksportaj kompanioj.
13. Selektado de estraranoj surbaze de kvalifikoj, ne partia membro, kaj forigo de privilegioj por la ŝtata polico, sekureca servo kaj partia aparato per egaligo de familiaj gratifikoj kaj forigo de specialaj vendoj ktp.
14. Redukto de la aĝo por emeritiĝo por virinoj al 50 kaj por viroj al 55, aŭ (sendepende de la aĝo) post laborado de 30 jaroj (por virinoj) aŭ 35 jaroj (por viroj).
15. Konformeco de maljunaj pensioj kaj jarvaloroj kun tio, kio efektive estis pagita.
16. Plibonigoj en la laborkondiĉoj de la sanservo.
17. Asekuroj pri akceptebla nombro de lokoj en tagzorgaj centroj kaj infanĝardenoj por infanoj de laborantaj patrinoj.
18. Pagita patrineca forpermeso dum tri jaroj.
19. Malkresko de la atendoperiodo por apartamentoj.
20. Pliigo de la subvencio de komutilo al 100 zł.
21. Tago de ripozo sabate. Laboristoj en la brigada sistemo aŭ ĉirkaŭvojaĝaj postenoj kompensas la perdon de senpagaj sabatoj per pliigita forpermeso aŭ alia pagita tempo.
Kristian Prestrud
Prestrud estis atribuita al la origina okopo kiu faris la malsukcesan klopodon atingi la Poluson la 8an de Septembro 1911. Kvankam ili estis devigitaj retiriĝi pro ekstremaj temperaturoj, ili decidis iri al la stokejo de 80°, malŝarĝi siajn sledojn kaj reenkuri al Framheim. La malorda reveno estis farita laŭ disaj grupoj, el kiuj la lastaj du homoj alvenis pli ol ses horojn post la aliaj. Johansen kaj Prestrud venaĉis al Framheim tute lacegaj, trovinte la kampadejon en la malhelo nur sekve de la bojado de la hundoj. Verŝajne Prestrud estus frostiĝinta ĝismorte se Johansen ne estus zorginta kaj alportinta lin al la sekureco.
Fontoj
Roald Amundsen verkis pri tiu ekspedicio en Sydpolen publikigita en du volumenoj en 1912-1913. La verkoj estis tradukitaj al angla fare de A. G. Chater, kaj publikigita kiel The South Pole: An Account of the Norwegian Antarctic Expedition in the "Fram," 1910-1912
George Edward Luckman Gauntlett
George Edward Luckman GAUNTLETT (naskiĝis en 1868 en Swansea, suda Kimrujo, mortis en 1956 en Tokio) estis angla instruisto de la angla lingvo.
Aušra Augustinavičiūtė
Aušra Augustinavičiūtė (pseudonimo: Augusta; * la 4-an de aprilo 1927 en Kaŭnaso, Litovio; † la 19-an de aŭgusto 2005) estis litova psikologino kaj ekonomikistino, aŭtorino de diversaj sciencaj verkoj kaj fondinto de la psikologia tipologia teorio Socioniko.
Tiu modelo, kiu ricevis la nomon Socioniko, famiĝis en orienta Eŭropo. Usona modelo de psikologia tipologio kun la nomo MBTI havas iom similajn trajtojn, sed evoluis sendepende. Aušra Augustinavičiūtė mem laŭ la modelo priskribas sin kiel ENTp (intuicia-logika kaj ekstroverta).
63897 Ofunato
63897 Ofunato estas malgranda, malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la teamo de la astronomia programo BATTeRS elde la observatorio de Bisei (gubernio Okajama, Japanio).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la urbo Ofunato ĉe la suda marbordo de la Gubernio Iŭate. De la establado de la Centro por Balonoj de Sanriku (japane 三陸大気球観測所), totalo de 413 pezaj sciencaj balonoj estis lanĉitaj ĝis ĝia fermo en 2007. La centro grave kontribuis al la disvolvo de la kosma scienco en Japanio.
26390 Rušin
26390 Rušin estas tre malgranda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Peter Kušnirák elde la Observatorio de Ondřejov (Prago-oriento, Ĉeĥio).
Meklenburga golfo
La meklenburga golfo - germane Mecklenburger Bucht - estas parto de la sudokcidenta flanko de la Balta Maro. Temas pri la plej granda baltmara golfo ene de Germanio. La regiono malprecize limiĝas per linio de la orienta pinto de la insulo Fehmarn (loko nomata Staberhuk) en Ŝlesvigo-Holstinio ĝis la norda pinto de la duoninsulo Darß (loko nomata Darßer Ort) en Meklenburgo-Antaŭpomerio. La sudokcidenta parto de la meklenburga golfo aparte nomatas "lubeka golfo", kaj la plej suda parto de ĝi "vismara golfo" (aŭ "golfo de Wismar", laŭ la samnoma urbo).
Insuloj
En la meklenburga golfo situas la insulo Poel kaj la insuletoj Walfisch kaj Langenwerder.
Marhavenoj
La plej grandaj marhavenaj urboj ĉe la meklenburga golfo estas la Hansaj urboj Lubeko (germane Lübeck), Wismar kaj Rostock.
Adolf Staňura
Adolf STAŇURA (naskiĝis la, mortis la ) estis ĉeĥa esperantisto kaj komercisto.
En 1933 li kunfondis la Esperanto-societon Nova Vivo en Radvanice. Li verkis paroladojn por Esperanto-elsendoj en radio Ostrava, gvidis la ĉeĥan Lingvan Komitaton, kreis krucenigmojn, adaptis stenografion al Esperanto kaj tradukis La perdita vizaĝo de Josef Nesvadba. En 1959 Staňura transloĝiĝis al Ostrava-Poruba kaj tie fariĝis klubestro en 1967. En 1979 estis Staňura nomumita prezidanto de lingva komisiono; samjare li transloĝiĝis al Havířov. Ekde 1983 li komencis laŭ deziro de redaktoro de asocia gazeto Starto verki recenzojn pri esperantaj libroj. Li estis honora membro de ĈEA.
Ozjorsk (urbo en Kaliningrada provinco)
Ozjorsk (ruse Озёрск) estas urbo en Kaliningrada provinco en Rusio. Ĝi situas ĉe rivero Angrapa (Анграпа) (baseno de rivero Pregola (Преголя)).
La urbo estis fondita en jaro 1724. Ĝis 1945 la urbo apartenis al Germanio kaj havis la nomojn Darkehmen (Даркемен) kaj inter 1938-1945 Angerapp. Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1946. En jaro 1959 la urbo havis 3,8 mil loĝantojn, en jaro 2002 estis 5,8 mil loĝantoj.
Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas -1 horo (en jaro 2005).
Ĝemelaj urboj
Interalie partnerurbo estas pola urbo Ełk (legu: Eŭk)
Dénes Borsiczky
Kariero
Borsiczky maturiĝis en piarista gimnazio en Pest (urbo), poste li studis juron Universitato de Vieno, poste en Reĝa Universitato de Pest. En 1827 li juriĝis, en la sekvanta jaro advokatiĝis. Li estis oficisto en la reĝa administracio. Li estis profesoro en Reĝa Jura Akademio (Pozono) ekde 1834 ĝis sia morto ekde 1833. Li estis sekvinto de Sonnenfels kaj de Adam Smith.
Pál Török (episkopo)
Pál Török [torok], laŭ hungarlingve kutima nomordo Török Pál estis hungara pastro, kalvinana episkopo. Lia frato estis József Török (kuracisto).
Pál Török naskiĝis la  1808 en Hungara reĝlando en Alsóvárad (nuntempa vilaĝparto de Tekovský Hrádok en Slovakio). Li mortis la 1883 en Budapeŝto.
Biografio
Pál Török frekventis altlernejon en Debrecen. En 1832 li ekinstruis en Kisújszállás, en la sama loko li estis elektita pastro post 3 jaroj. En 1839 li estis pastro jam en Pest (urbo). Liaj baldaŭaj ĉefaj postenoj kaj titoloj estis:
En 1855 li establis teologian edukejon, post 4 jaroj gimnazion.
Memorigiloj
•	strato en Budapeŝto
Dénes Gábor
GÁBOR Dénes [ga:bor] estas rumania hungara bibliografo, redaktoro. Li naskiĝis en Braŝovo la 17-an de marto 1936 kaj mortis la 28-an de decembro 2019. Li estas la patro de literaturhistoriistino, universitata instruistino Csilla Gábor.
Biografio
Gábor Dénes akiris diplomon pri biologio-kemio en Universitato Bolyai (1958), kaj de tiam li estis kunlaboranto de la Universitata Biblioteko de Kluĵo. Li estas ĉefredaktoro de revuo Könyvesház. Li estas fakulo pri ekslibrisa arto kaj kolektisto de ekslibrisoj (kvazaŭ 30 mil).
Elxleben (distrikto Ilm)
Elxleben estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Ilm de la federacia lando Turingio, kaj krome estas parto de komunumaro, do grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj administraj servoj, nomata Verwaltungsgemeinschaft Riechheimer Berg. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Avranches (stacidomo)
Avranches estas franca stacidomo sur linio -, situanta en komunumo Avranches, en departemento Manche en regiono Normandio.
La stacidomo estis malfermita en 1878 de "Compagnie des chemins de fer de l'Ouest". Temas hodiaŭ pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF) priservata de trajnoj de Normandio veturantaj la tutan jaron inter  kaj  kaj nur dum somera sezono inter  kaj  tra.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de linio Lison - Lamballe (415000).
Provinco Reĝurbo
Distriktoj kaj Subdistriktoj
La limoj de la provinco Reĝurbo estas praktike tiuj de la iama provinco Manĉo, kiu havis kiel ĉefurbon la urbon de Almagro; kaj el kiu oni ne inkludis la distriktojn de Kamparo de Sankta Johano, Sierra Morena, kaj Montoj de Toledo.
Krome, la provinco estas dividebla laŭ distriktoj kaj subdistriktoj. La antikva distrikto de Manĉo ciudareala, enhavis la subdistriktojn de: Kamparo de Kalatrava (de la samnoma Ordeno de Kalatrava, Kalatravo aŭ Calatrava), en la centro; sudokcidente, la Valo de Alkudjo; kaj oriente, la Kamparo de Montiel. Aliaj subdistriktoj estis: nordokcidente, la Montoj (Ciudad Real); sudoriente, Sierra Morena; nordoriente, la subdistrikto de Kamparo de Sankta Johano, ĉar posedis ĝin la Ordeno de Sankta Johano de Jerusalemo (kio nune estas konsiderata erare kiel parto de Manĉo tradicia).
Alimaniere dirate la provinco Reĝurbo estis posedaĵo de 3 militaj ordenoj, inter kiuj estis oftaj la kvereloj.
Resumo:
La Diputación Provincial de Ciudad Real uzas komarkan dividon, baze sur ses komarkoj kiuj estas la jenaj:
Geografio
La pejzaĝo estas kiel tiu de la suda duono de la Hispana Centra Ebenaĵo; do ebena tipo kun malaltaj montetoj. Sude de la provinco estas la montoĉeno Sierra Morena, kies ĉefa trapasejo al la regiono de Andaluzio estas Despeñaperros (Hundelmontigejo). Norde estas limigita de la malalta montoĉeno Montoj de Toledo.
La ĉefa riverbaseno estas tiu de la rivero Gvadiano. Tiu rivero naskiĝas ĉe Ruidera, oriente de la provinco, kaj malaperis kaj reaparis ĉe Villarrubia de los Ojos (nune la rivero suferas draste akvoperdon kaj ne tiom fluas). Kelkaj el ties alfluantoj en la provinco estas Bullaque, Cigüela, Záncara kaj Jabalón.
La klimato de la provinco estas mediteranea kontinentigita, kun unu el la plej drastaj temperaturaj ŝanĝoj el la Iberia duoninsulo. Tio kaŭzas tre malvarmajn vintrojn kaj tre varmajn kaj sekajn somerojn.
Transporto
La provinco troviĝas survoje de Toledo aŭ Madrido al Andaluzio, la ĉefa veturvojo de Hispanio dum preskaŭ ties tuta historio, kaj pro tio transporto neniam estis problemo en Reĝurbo. La aŭtoŝoseo A-4 trapasas el norde suden la provincon inter Puerto Lápice kaj Almuradiel survoje el Madrido al Andaluzio. La ĉefurbo, Puertollano kaj aliaj lokoj estas unuigitaj al tiu aŭtoŝoseo pere de las aŭtoŝoseoj A-43 kaj A-41.
La altrapida fervojo havas haltejojn en la lokoj de Reĝurbo kaj Puertollano.
Imre Makovecz
Imre Makovecz [makovec], hungare Makovecz Imre estis hungara arkitekto kaj profesoro. Lia edzino estis Marianne Szabó.
Imre Makovecz naskiĝis la en Budapeŝto, li mortis la  2011 en Budapeŝto.
Biografio
Imre Makovecz frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1954-1959. Baldaŭe li konstruis tute aliajn domojn en Sárospatak, kiu ne plaĉis al la ŝtato, tial li ŝanĝis laborlokon al instituto okupiĝanta pri arbaroj. Tie li bone lernis la konstruadon el lignoj kaj li konstruis arbaran gastejon, kiu kaŭzis tutmondan konatecon. En 1981 li fondis memstaran arkitektan kooperativon, kie li faris preĝejojn kaj kulturdomojn. Ekde 1987 li ankaŭ instruis en universitato kaj altlernejo. Lia edzino naskis 3 gefilojn. Li ricevis premion Kossuth en 1990, inter 1969-2011 ankaŭ aliajn premiojn.
Madrida Movida
La Movida madrileña, La Movida aŭ Madrida movado (esperante) estis movado kontraŭkultura aperinta dum la unuaj jaroj de la Transiro de hispana postfrankismo, kiu generaliĝos kaj iĝos tuj la Movida española (hispana movado) kaj pludaŭros ĝis fino de la 1980-aj jaroj, komence per fama Koncerto omaĝa al Canito fare de tiuj kiuj poste estos Los Secretos kaj pinte en 1981 kun "La Koncerto Printempa".
La gazeto La luna de Madrid, kun Madrid Me Mata de Oscar Mariné, kaj aliaj publikaĵoj financataj de la municipoj de Madrido kaj de Vigo (kie estis ankaŭ simila movado), estis la iniciatintoj de la movado, kiu famiĝis danke al kelkaj televidaj programoj kiaj La bola de cristal, Si yo fuera presidente de Fernando García Tola kaj ĉefe La edad de oro de Paloma Chamorro, kaj estis uzata de kronikistoj kiaj Francisco Umbral, ĵurnalisto de El País, kaj estis popularigita de kantistoj kiaj Enrique Urquijo kaj Olvido Gara, plej konata kiel Alaska, poetoj kiaj Eduardo Haro Ibars, gazetoj de bildstrioj kiaj Madriz, kaj havis heroojn kiaj Andy Warhol kaj Miquel Barceló kaj preferatajn trinkejojn, dancejojn kaj distrejojn kiaj Rock-Ola, Carolina, El Sol, El Penta, La Vía Láctea, ktp.
Al ĉi tiu movado apartenis artistoj kiel Pedro Almodóvar. De ĉi tiu epoko estas la muzikaj grupoj de Alaska, Aviador Dro, Loquillo, Los Nikis, Tino Casal, Gabinete Caligari, Orquesta Mondragón, Radio Futura, Los Secretos kaj Mecano kiu estas la hispana grupo kiu vendis plej multe da diskoj (proksime de 25 milionoj).
Pro sia popularigo, tiu movado estis helpata de politikistoj, ĉefe socialistoj, kiaj la urbestro de Madrido Enrique Tierno Galván, kiu studis ĝin kaj aperis en multaj eventoj organizataj de movidanoj aŭ kun tiuj.
Rivero Tehuantepeko
La rivero Tehuantepec aŭ rivero Tehuantepeko estas rivero kiu troviĝas en la subŝtato de Oaĥako en Meksiko.
La baseno de la rivero Tehuantepeko okupas 10 mil km², kio estas pli da la naŭona parta de la areo de la subŝtato de Oaĥako. La ĉefa rivero de la baseno estas la rivero Tehuantepeko, 240 km longa. Ĝi enfluas 950 hm³/s en la golfo de Tehuantepec. Iom antaŭ ties enfluo ĝi ricevas akvon de la rivero Tequisistlán [tekisistlAn]. En la kunflo de ambaŭ situas la akvo-rezervujo Benito Juárez. Laŭ la rivero la tuta geografia regionego ricevis la nomon terkolo de Tehuantepeko.
Juan Ignacio Molina
Juan Ignacio Molina (24an de junio 1740 – 12an de septembro 1829) estis ĉilia jezuito, pastro, naturalisto, historiisto, botanikisto, ornitologo kaj geografo. Li estas kutime aludata kiel Abate Molina, kaj estas foje konata laŭ la itala formo de sia nomo, Giovanni Ignazio Molina.
Biografio
Molina naskiĝis ĉe Guaraculén, granda bieno situanta ĉe Villa Alegre, en la teritorio de la nuna provinco Linares, en la Regiono Maule. Liaj gepatroj estis Agustín Molina kaj Francisca González Bruna.
Li edukiĝis ĉe Talca kaj ĉe la Jezuita Lernejo de Koncepciono. Li estis devigita eliri el Ĉilio en 1768 kiam la Jezuitoj estis forpelitaj. Li setlis en Bolonjo, Italio, kaj iĝis profesoro de naturaj sciencoj tie. Li verkis Saggio sulla Storia Naturale del Chili (1782), kiu estis la unua priskribo de la natura historio de tiu lando, kaj de multaj specioj al la scienco la unuan fojon.
Breitenau (Alzaco)
Breitenau (jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Choceň
Choceň (prononcu Ĥoceň) estas urbo en Ĉeĥio kun. En latinaj tekstoj ĝi estas indikata kiel Hocen, Chocen, en germanaj Chotzen. La urbo situas en Regiono Pardubice, pentrinda valkaldrono apud ambaŭ bordoj de rivero Tichá Orlice, en cismontaro de Orlica montaro.
Historio
Choceň kun sia plej proksima ĉirkaŭaĵo estis loĝigita jam en bronza tempo. Pruvo de la loĝigo estas pluraj arkeologiaj lokoj, restaĵoj de burgaroj kaj burgetoj en la ĉirkaŭaĵo. La devena vilaĝo estiĝis en teritorio priregata de potenca familio de Slavníkovec-anoj, pli malfrue de Vršovec-anoj, loĝantaj en proksima Vraclav. La unua mencio pri Choceň devenas el la jaro 1227. En la jaro 1292 Choceň apartenis kiel staplovilaĝo al reĝo Venceslao la 2-a. Pluaj posedantoj estis ekz. Mikuláš el Potštejn – fondinto de kastelo en Choceň, Lichtenburk-anoj, sinjoroj el Kunštát kaj Poděbrady, Zikmund el Šelmberk, Vratislav el Pernštejn kaj ekde la jaro 1709 familio de Kinský-anoj, dum kies agado okazis la plej granda prospero de la urbo. Eminentan tradicion ĉi tie havis metia produktado, bierfarado, produktado de likvoroj kaj papero. Komence de la 18-a jarcento okazis signifa ekonomia evoluo sekve de konstruado de fervojoj Prago – Olomouc (1845), Choceň – Broumov (1875) kaj Choceň – Litomyšl (1881). Choceň fariĝis per tio ĉi grava fervojkruciĝo. En la jaro 1848 Choceň estis avancigita je urbo. La urbo uzis en siaj stampoj husanajn simbolojn ĝis fino de la 17-a jarcento, kiam ĝi ricevis propran blazonon kun Sankta Venceslao, kies devena aspekto estas bildigita en fresko en urbodomo. En la jaro 2000 estis donita al la urbo nova blazono kaj standardo kun Sankta Venceslao en nova belarta aspekto.
Kastelo
Kastelo estas en sudorienta parto de la urbo, sur maldekstra bordo de la rivero Tichá Orlice, konstruita en la jaroj 1562 - 1574, rekonstruita post incendio en la jaro 1829 fare de vienaj arĥitektoj J. Koch kaj B.Stach. Ĝi estas kvarala konstruaĵo kun oblonga korto ĉirkaŭigita per arkadoj en teretaĝo. Fasado estas klasikista. Pseŭdogotika kastela kapelo de Ĉielenpreno de Virgulino Maria havas altaron el karara marmoro kun reliefo bildigata Kriston kaj Virgulinon Maria, nazarenan bildon Sankta Marko de J. Schmidt (1858). Fenestra pentraĵo de Ĉielenpreno de Virgulino Maria estas de K. Geyling el Vieno. De la kastelo gvidas tilia aleo al monteto Chlum (1,6 km), kie iam estis la ekzekutejo de la urbo Choceň.
Preĝejo
Preĝejo de Sankta Francisko Serafina estas baroka el la jaroj 1729 - 1733. Ĝi estas ununava, oblonga kun esprimplene elstaranta transversa navo kaj kupolo, kvarlatera sakristio estas aligita en akso. La ĉefa fronto kaj frontoj de tranversa navo estas kronitaj per altaj volutaj ŝildoj. La navoj estas volbitaj per barelvolboj kun duonlunoj. La altaro estas rokoka, duparta el la jaro 1740 kun bildo La Savinto kaj kvar anĝeloj, pentrita de J. Rohrbach kaj granda bildo de Petr Brandl Stigmigo de Sankta Francisko (bruligo de signo al sklavo)  sur malantaŭa vando de la pastrejo. Sur flankaj altaroj estas riĉa bilda ornamo, bildoj de Sankta Antonio, Virgulino Maria, Sankta Johano Nepomuka - Almozulo, Sankta Francisko el Paulo, Sankta Anno kaj aliaj. La predikejo estas rokoka kun reliefoj el la Nova Testamento. Ligna baptujo kun stana pelvo estas el la jaro 1796.
Hospico
Hospico apud la preĝejo estas el la jaro 1750.
Dekanejo
Dekanejo estas baroka domo apud la preĝejo.
Sonorilturo
Sonorilturo estas baroka trietaĝa prismoforma konstruaĵo kun lizenoj kaj pilastroj, kovrita per kupolo.
Kolegio kaj paroĥejo
Kolegio kaj paroĥejo de Eklezio ĉeĥoslovaka husana estas el la jaro 1869.
Tombeja kapelo de Sankta Anna
Tombeja kapelo de Sankta Anna estas pseŭdohistoria el la jaro 1855. De la tombejo gvidas al la pilgrima domaro Hemže aleo kun sep pilgrimkapeloj, fondita en la jaro 1726 fare de princo Stefano Vilhelmo Kinski.
Monumento al la falintoj
Monumento al la falintoj de J. A. Paukert estas el la jaro 1925.
Monumento al Karel Havlíček Borovský
Monumento al Karel Havlíček Borovský de J. Rejl estas el la jaro 1907.
Muzeo de Orlica regiono
Muzeo de Orlica regiono en la kastelo prezentas natursciencaj, etnografiaj kaj historiaj kolektoj. Kadre de ekspozicio estas trarigardo de la kastela kapelo.
Burgetoj
En proksima ĉirkaŭaĵo de la urbo estas postrestaĵoj de kvar mezepokaj burgetoj Hlavačov, Zítkov, Hradník kaj Vranov.
Naturo kaj sporteblecoj
Choceň estas precipe urbo de verdkreskaĵaro. Ĝi estas ĉirkaŭbarita ĉiuflanke per arbaroj, boskoj, aleoj kaj rezervejoj. Nur kelke da dekoj da metroj de la placo estas naturrezervejo Peliny (3,3 ha) – marnaj rokoj kun natura foliarbaro kun rara flaŭro. Rivero Tichá Orlice ĉi tie kreas profundan kanjonon plena de romantikaj flankangulejoj. Doskočil-belvidejo proponas belan panoramon de la rivervalo kaj la urbo.
Choceň estas urbo kun eksterordinara riĉa sporta ĝuo. En ĉi tieaj sportaj areoj renkontiĝas sportistoj el la tuta mondo. Troviĝas ĉi tie urba sporta komplekso por pluraj sportoj. Ĉi tien apartenas ankaŭ plurcela sportejo kun artefarita montogrimpista muro.
33466 Thomaslarson
Nomo
Ĝia nomo honoras Thomas G. Larson, kiu mentoris unu finalist(in)on de la Regeneron Science Talent Search de 2017, scienca konkurso por gelernantoj en lasta jaro de mezlernejo. Li estis instruisto ĉe la Thomas Jefferson High School for Science and Technology de Alexandria (Virginio).
Kern.punkto
kern.punkto (aŭ kern.punkto.info) estas esperantlingva podkasto de Johannes Mueller kaj Eva Fitzelová. Ĝi komenciĝis en 2014 kaj ĝi fokusiĝas al temoj pri Interreto, vojaĝado, scienco, sonregistrado kaj socio. Ĝi estas disponebla laŭ permesilo Krea Komunaĵo Atribuite-Samkondiĉe 4.0.
Dum KAEST 2014 en Modra (Slovakio) okazis prelego pri podkastoj kiu estas samtempe unu el epizodoj de kern.punkto. La podkasto estis ankaŭ unu el la temoj de podkasto Varsovia Vento januare 2015.
Dum la jaroj de la elsendado aperis en la podkasto kiel gastoj ankaŭ pluraj konataj esperantistoj – ekz. Chuck Smith aŭ Rainer Kurz.
Preĝejo Elizabeto de Hungario (Erzsébetváros)
Preĝejo Elizabeto de Hungario estas romkatolika preĝejo en Hungario, en la ĉefurbo Budapeŝto, en Erzsébetváros (distrikto).
Historio
La plej frue en 1881 konstruiĝis preĝejo apud la nuna. En 1893 oni komencis fari fundamenton por pli granda kirko, sed la oficiala komenco okazis post 2 jaroj, kiun estris Francisko Jozefo la 1-a (Aŭstrio). La pli malnova preĝejo nun estas grekokatolika Preĝejo Egido de Dionaskanto (Budapeŝto). En 1932 antaŭ la preĝejo skulptaĵo pretiĝis pri Elizabeto de Hungario. Dum la 2-a mondmilito bombo parte detruis la preĝejon. Ĝi renoviĝis en 1949. Komence de la 21-a jarcento ĝi denove renoviĝis kaj la apuda placo kun la parko plibeliĝis.
Konstruaĵo
La konstruaĵo havas 3 navojn kaj 2 turojn. La ĉefnavo estas 16, la flankonavoj 15 metrojn altaj. Supre, ekstere skulptaĵoj pri Elizabeto de Hungario, Stefano la 1-a (Hungario), Ladislao la 1-a (Hungario), Dipatrino estas videblaj. Interne la predikejo prezentas reliefojn pri la 4 evangeliistoj.
Ekde 1995 la preĝejo estas Monumento historia. Kermeso okazas en la 19-an de novembro.
Kantono Lafayette (Florido)
La kantono Lafayette  (Lafayette County) estas kantono de Usono en la subŝtato Florido. La administra centro estas la urbo . La kantono estis fondita la.
Laŭ la stato de la jaro en la kantono vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Péter Molnár (kajakisto)
Péter Molnár, laŭ hungarlingve kutima nomordo Molnár Péter estas hungara kajakisto, olimpiano, mondĉampiono.
Péter Molnár naskiĝis la en Vác.
Biografio
Péter Molnár inter 1995-2004 estis kajakisto en Szob sur Danubo, poste en Tiszaújváros sur Tiso (2004-2015), fine en ĉefurba sportklubo ĝis 2022. Komence li gajnis medalojn en junularaj mondaj konkursoj. Li estis hungara ĉampiono 23-foje. Li estis olimpiano en Hungario en la Somera Olimpiko 2016 sen medalo, sed en mondĉampionumo pli frue li estis la unua en 2015 duope en distanco 200 m. Li finis sian aktivan sportan karieron en 2022.
Aladár Kovách
KOVÁCH Aladár [kova'ĉ] estis estis hungara verkisto naskiĝinta la 2-an de januaro 1908 en Dés kaj mortinta la 14-an de aŭgusto 1979 en Vieno.
Biografio
Aladár Kovách pristudis en la Scienca Universitato Péter Pázmány literaturon kaj arthistorion, poste por unu jaro li estis studento de Sorbono. Kiel direktoro de la Nacia Teatro (Budapeŝto) ĝis 16-a de oktobro 1944, kiam li rezignis, la arkivon, kostumaron kaj scenejdekorciaron de la teatro li lokigis sub defendo de Svedujo. Ekde 1947 li vivis en Germanujo, Francujo kaj Aŭstrujo. Inter 1951-1953 li estis gvidanto de la literatursekcio de la hungarlingva dissendo de Radio Libera Eŭropo, poste kunlaboranto de hungara sekcio de franca radio, ekde 1960 de la internacia sekcio de la sama radio, poste ĉefkunlaboranto de revuo Műhely. Li verkis dramojn.
Goldbach (Selz)
La rojo Goldbach estas 6 km longa alfluanto de la rivereto Selz en Rheinhessen en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. La nomo „Goldbach“ signifas „ora rojo“.
Rivervojo
La or-rojo fontas en akvoprotektejo apud la federacia aŭtoŝoseo A 63, supre de Gabsheim. Post subfluo de la federacia strato B 420 alfluas ĝin de dekstre la 1,7 km longa rojo Gelbfelder Bach. Rande de Undenheim alfluas de dekstre la ĉ. 5,5 km longa Nordelsheimer Bach. Post paso de Undenheim la or-rojo enfluas la rivereton Selz.
Burajda
Burajda (arabe:بريدة) estas la ĉefurbo de Emirlando Kasim en nordmeza Sauda Arabio en la koro de la araba duoninsulo. Burajda estas en egala distanco al Ruĝa Maro en la okcidento kaj la Golfo en la oriento. Ĝi havas loĝantaron de 614.093 (2010 censo). Burajda, la regiona ĉefurbo de Emirlando Kasim, situas sur la rando de la Uedo Al-Rummah. Burajda havas tipan dezertan klimaton, kun varmaj someroj, malvarmaj vintroj kaj malalta humideco. En la jaro pluvas 146 mm, en ĉiuj monatoj pluvetas iomete, escepte la someran periodon inter junio-septembro. En tiu periodo oni mezuras pli ol 40 °C. La averaĝa temperaturo varias inter 17-33 °C.
En Burajda, agrikulturo daŭre estas la baza branĉo de la ekonomio. La tradiciaj oazaj produktoj de daktiloj, citrono, oranĝo kaj aliaj fruktoj daŭre estas gravaj. Moderna enkonduko de tritika produktado fariĝas tiel sukcesa ke Burajda estas unu el la plej grandaj produktantoj en la reĝlando, grava igi Saud-Arabion neta eksportisto de cerealo.
Listo de asteroidoj (78001–79000)
La asteroidoj ricevas numeron nur kiam ilia orbito estas konfirmita ; tio, kio povas okazi tre longtempe post ilia malkovro. Estas nenia kongruo inter la numero kaj la dato de la malkovro.
Esceptokaze, kelkaj raraj asteroidoj ricevis nomon ; plejparte el la aliaj havas nenian menciindecon.
293 Brasilia
293 Brasilia estas granda malhela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ĉefa ano de la Brazilia familio.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la franca astronomo Auguste Charlois elde la observatorio de Nico. Ĝia nomo referas al la lando Brazilo, (latine "Brasilia") honore al la Petro la 2-a, (1840–1889) lasta imperiestro de Brazilo.
Henrik Lindstrøm
Lindstrøm estis naskiĝinta en Hammerfest. Li estis Kveno. Li partoprenis en la ekspedicio de Otto Sverdrup per la ŝipo Fram el 1898 al 1902. Poste li veturis kun Roald Amundsen dum sia navigado de la Nordokcidenta Pasejo per la Gjøa el 1903 al 1906, kaj en la Sudpolusa ekspedicio de 1910 al 1912. Li partoprenis ankaŭ en ekspedicio al Siberio el 1914 al 1916. Lindstrøm mortis en Oslo.
Alberto
Alberto (la angla: Alberta) estas la plej okcidenta de la tri preriaj provincoj de Kanado. Ĝi iĝis provinco la 1-an de septembro 1905.
Alberto situas en okcidenta Kanado: okcidente de ĝi estas Brita Kolumbio, oriente de ĝi estas Saskaĉevano, norde de ĝi la Nordokcidentaj Teritorioj kaj sude de ĝi la usona ŝtato Montano. Alberto estas unu el la du kanadaj provincoj kiuj havas landlimon kun nur unu usona ŝtato - la alia estas Nov-Brunsviko. Ĝi ankaŭ estas unu el la du kanadaj provincoj sen marbordo - la alia estas Saskaĉevano.
La ĉefurbo de Alberto estas Edmontono, kiu situas tuj sude de la centro de la provinco. Kalgario estas granda distribua kaj transporta centro; krome ĝi estas unu el la plej gravaj komercaj centroj de Kanado. Edmontono estas la ĉefa provizejo kaj serva centro por la gudrosablejoj de Kanado kaj aliaj industrioj kiuj baziĝas je la minado kaj rafinado de la naturrimedoj de norda Kanado. Laŭ la plej novaj taksoj en ambaŭ el ĉi tiuj du metropoloj nun loĝas pli ol miliono da loĝantoj (Kalgario havas iom da loĝantoj ol Edmontono.) Inter aliaj gravaj sed malpli grandaj komunumoj de Alberto estas Red Deer, Lethbridge, Medicine Hat, Fort McMurray, Grande Prairie, Camrose, Lloydminster, Wetaskiwin, Banff, kaj Jasper. Vidu ankaŭ: Listo de komunumoj de Alberto.
La nuna ĉefministro de Alberto ekde la estas. La guberniestro, kiu formale reprezentas la britan monarkion, estas.
Alberto nomiĝas laŭ la princino Louise Caroline Alberta, filino de la brita reĝino Victoria. Princino Louise estis edzino de la Markizo de Lorne, Guberniestro ĝenerala de Kanado de 1878 ĝis 1883. Lake Louise, la vilaĝo Caroline, kaj Monto Alberto ankaŭ ricevis siajn nomojn honore al Princino Louise.
Geografio
Alberto estas en okcidenta Kanado kaj kovras terenon kun areo de 661.190 km². Sude ĝi dividas landlimon kun la usona ŝtato Montano ĉe la 49-a paralelo de latitudo. Oriente ĝi dividas limon kun Saskaĉevano ĉe la longituda paralelo 110° U. Norde ĝi dividas limon kun la Nordokcidentaj Teritorioj ĉe la 60-a paralelo de latitudo. Okcidente la limo kiun ĝi dividas kun Brita Kolumbio sekvas la kontinenta kontinentan akvodislimon norden de la usona landlimo ĝis la longituda paralelo 120° U, de kie ĝi sekvas ĉi tiun paralelon ĝis la latituda paralelo 60°N.
Escepte de la sudorienta parto, la provinco havas multe da akvo. En Alberto dekoj da riveroj kaj lagoj uziĝas por naĝado, akvoskiado, fiŝkaptado kaj multaj aliaj akvosportoj. Estas en Alberto tri grandegaj lagoj kaj multaj pli malgrandaj lagoj kun areo de malpli ol 260 km². Parto de Atabaska Lago (7898 km²) estas en Saskaĉevano. Lago Claire (1436 km²) kuŝas tuj okcidente de Atabaska Lago en Nacia Parko de la Arbara Bizono. Malgranda Slavia Lago (1168 km²) situas nordokcidente de Edmontono.
Nordan Alberton plejparte kovras tajgo, kaj ĝi havas malpli multajn frost-liberajn tagojn ol suda Alberto, kiu havas duon-dezertan klimaton. La sudorienta angulo de Alberto havas pli altan someran varmecon kaj malpli multan pluvon ol la resto de la provinco. Okcidentan Alberton protektas la montaro, kaj ĝi vintre havas la mildajn temperaturojn kiujn alportas la ĉinukaj ventoj. La sudorienta Alberto aliflanke estas seka ebenaĵo kun iom da montetoj, kie la temperaturoj estas plej ekstremaj, variante de -35 °C vintre ĝis +38 °C somere. En la centro de Alberto kaj partoj de la nordokcidento, en la valo de la Pacrivero estas tremola parktereno, naturmedio mezgrada inter la prerio de la sudo kaj la tajgo de la nordo. Post suda Ontario, Centra Alberto estas la kanada regiono kie oni plej ofte spertas tornadojn. Fulmotondroj, iuj severaj, ofte spertiĝas somere, precipe en la centro kaj sudo de Alberto. La regiono ĉirkaŭ la kalgaria-edmontona koridoro estas fama pro tio ke tie spertiĝas hajlo pli ofte ol aliloke en Kanado danke al la orografia levado de la Roka Montaro, kiu plifortigas la ciklon de supren kaj malsupren fluantaj ventoj necesaj por la kreado de hajlo.
Ĝenerale, Alberto havas malvarmajn vintrojn, kun meza temperaturo kiu varias de −10 °C en la sudo ĝis −24 °C en la nordo. Sude ĉe la antaŭmontoj de la Roka Montaro la vintran malvarmon interrompas ĉinuk-ventoj, kiuj povas rapide levi temperaturojn ĝis 20 °C. Ĉi tio okazas plejofte dum februaro kaj marto. Somere la meza dumtaga temperaturo varias de ĉirkaŭ 21 °C en la valoj de la Roka Montaro kaj en la nordo ĝis preskaŭ 30 °C en la seka prerio de la sudoriento. En la nordo kaj okcidento de la provinco falas pli multe da plumo, kaj estas malpli da vaporiĝo danke al malpli altaj someraj temperaturoj. En la sudo kaj centro-oriento senpluveco foje persistas dum jaroj, kvankam ili ankaŭ povas sperti fortan pluvadon. Danke al la ĝenerale seka klimato de Alberto, ĝiaj loĝantoj spertas relativan grandan kvanton da sunbrilo, se oni konsideras ĝian nordecon; la orient-centra parto de la provinco (ĉe la saskaĉeva limo) ricevas pli multan sunbrilon ol ĉiuj aliaj lokoj de Kanado, meze 2500 horojn jare.
La ĉefurbo de Alberto, Edmontono, situas preskaŭ precize en la geografia centro de la provinco, kaj ĉi tie oni rafinas la plej grandan parton de la nafto elterigita en norda Alberto. Suda Alberto, kie situas Kalgario, famas pro ranĉado. Sur la plejparto de la senarbara parto de Alberto oni kreskigas grenojn aŭ paŝtado de melkobovinoj, kun ranĉado kaj fojnorikoltado precipe grava en la sudo.
La albertaj badlandoj troveblas en sudorienta Alberto, kie la rivero Red Deer transiras la ebenan prerion kaj farmtereno, kaj karakteriziĝas de profundaj interkrutejoj kaj frapantaj terenformoj. Dinosaŭra Provinca Parko, proksime de Brooks (Alberto), bone montras la badlandan terenon, dezertajn plantojn, kaj restaĵojn de la pasinteco kiam dinosaŭroj vivis en ĉi tiu regiono kiu tiutempe havis abundan vegetaĵojn.
Alberto estas unu el la du kanadaj provincoj sen marbordo (la alia estas Saskaĉevano).
Plej grandaj municipoj kaj aglomeraĵoj laŭ nombro de loĝantoj