cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ruĝeckrona ajmofilo
Subspecioj
La aliaj ses subspecioj kiuj estas foje agnoskataj estas A. r. extima kaj A. r. pallidissima, kiuj estis priskribitaj de A. R. Phillips en 1966, A. r. phillipsi, kiu estis priskribita de J.P. Hubbard kaj Crossin en 1974, kaj A. r. duponti, A. r. laybournae, kaj A. r. suttoni, kiuj estis priskribitaj de J.P. Hubbard en 1975.
Aspekto
La Ruĝeckrona ajmofilo estas malgrandeca pasero 13.0 cm longa, kaj maskloj kutime pli grandaj ol inoj. Iĝi gamas el 15 al 23 g peze kaj averaĝas ĉirkaŭ 19 g. Ĝi havas brunan dorson kun malhela strieco kaj grizajn subajn partojn kun pli helbruna suba ventro. Ties flugiloj estas mallongaj, rondoformaj kaj brunaj kaj ne havas flugilstriojn aŭ linion de plumoj de kontrasta koloro meze de la flugilo. La vosto estas longa, bruna kaj rondoforma. La vizaĝo kaj la superokulo estas griza kun bruna aŭ ruĝeca strio etende el ĉiu okulo kaj dikan nigran striecon en ĉiu vango. La krono gamas el ruĝeca al bruna, karaktero kiu havigas al la specio sian komuna nomon, kaj kelkaj subspecioj havas grizan striecon tra la centro de la krono. La beko estas flava kaj konusforma. La gorĝo estas blanka kun malhela strio mustaĉa. Ties kruroj kaj piedoj estas rozkolorecaj al grizecaj. Ambaŭ seksoj estas similaj laŭ aspekto, sed junuloj de Ruĝeckrona ajmofilo havas brunan kronon kaj nombrajn striojn en brusto kaj flankoj dum printempo kaj aŭtuno.
La kanto estas mallonga, rapida, bolanta serio de notoj ĉip kiu povas akceli ĉe la fino, kaj la alvokoj inkludas nazecan chur kaj fajnan ci. Kiam estas minacata aŭ separata el la partnero, tiu pasero elsendas alvokon dia-dia-dia.
Distribuado kaj habitato
Tiu birdo troviĝas en sudokcidenta Usono kaj Meksikio el marnivelo al 2,987.0 m, kvankam ĝi tendencas esti inter 914.0 kaj 1,829.0 m. Ĝi loĝas en Kalifornio, suda Arizono, suda Nov-Meksiko, Teksaso kaj centra Oklahomo suden laŭlonge de Baja California kaj en okcidenta Meksikio al suda Puebla kaj Oaxaca. En mezokcidenta Usono, tiu pasero troviĝas tiom orienten kiom ĝis malgranda parto de okcidenta Arkansaso, kaj ankaŭ en malgranda regiono de nordorienta Kansaso, ties plej nordorienta habitato. La teritorio de tiu specio estas nesekva kaj formiĝas el multaj malgrandaj, izolataj populacioj. La Ruĝeckrona ajmofilo estas nemigranta specio, kvankam oni scias, ke la monta subspecio descendas al pli malaltaj lokoj dum akraj vintroj. Maskloj de tiuj paseroj havas kaj defendas siajn teritoriojn la tutan jaron.
Tiu pasero troviĝas en malferma kverkarbaro kaj sekaj altaj teroj kun herbeca vegetaĵaro kaj arbustoj. Ĝi troviĝas ofte ĉe rokaj apartaĵoj. Tiu specio estas ankaŭ el marbordaj arbustaroj kaj areoj de ĉaparalo. La Ruĝeckrona ajmofilo loĝas en malfermaj areoj klarigitaj de incendioj.
Ekologio kaj kutimaro
La averaĝa teritorigrando de la Ruĝeckrona ajmofilo en la ĉaparalo de Kalifornio gamas el 1.0 ha al 2.0 ha. La denseco de la teritorioj varias depende de la tipo de habitato, enhavante po 2.5 al 5.8 teritoriojn por 40.0 ha de 3 al 5jaraĝa incendiita ĉaparalo kaj po 3.9 al 6.9 teritoriojn je la sama kvanto de marborda arbustaro. Unu paro tendencas esti gasto de unu teritorio, kvankam birdoj senpartneraj vidiĝis kunhavantaj teritorion kun parigita paro.
Tiu pasero ne estas flugema kaj uzas ĉefe kuradon kaj saltadon por moviĝi. La Ruĝeckrona ajmofilo manĝas foje en paroj dum la reprodukta sezono, kaj en familigrandaj grupoj de fino de la somero al komenco de la aŭtuno. Dum vintro ili povas foje troviĝi en izolataj miksitaj kunmanĝantaroj.
Predantoj de plenkreskuloj de Ruĝeckrona ajmofilo estas hejmkatoj kaj malgrandaj rabobirdoj kiaj la Kupera akcipitro kaj la Striakcipitro, la Amerika turfalko kaj la Blanka milvo. La nestoj povas esti predataj de gamo de specioj kiaj mamuloj kaj reptilioj kiaj serpentoj, kvankam oni ne observis rekte nestopredadon, kaj oni observis tri tipojn de trompoceremonio por eviti eventualajn predantojn; la rodula kuro, la rompita flugilo kaj la falo el arbusto. Birdoj adoptas la ceremonion de rodula kuro por eviti predantojn. La kapo, kolo kaj vosto estas sube, flugiloj fermitaj kaj plumoj ŝvelaj dum la birdo kuras rapide kaj krias konstante alarmalvokon. En la ceremonio de la rompita flugilo, la pasero imitas havi rompitan flugilon trenante unu surgrunde kaj saltetante el la nesto, kio apartigas la predanton for ĝis kiam la birdo ŝanĝas agadon kaj fuĝas el la predanto. Plenkreskulo de Ruĝeckrona ajmofilo forigas nestopredanton per falo el pinto de arbusto por allogi la predanton per la ceremonio de la falo el la arbusto.
La plej longa vivodaŭro konstatita por Ruĝeckrona ajmofilo estas tri jaroj, du monatoj. Du specioj de iksodo, nome Amblyomma americanum kaj Ixodes pacificus, parazitas tiun paseron.
Dieto
Tiu pasero manĝas ĉefe malgrandajn semojn de herboj kaj fiherboj, tigojn de freŝaj herboj, kaj pli molajn planterojn aŭtune kaj vintre. Dum tiuj sezonoj, insektoj kiaj formikoj, akridoj, grundoskaraboj kaj koĉoj same kiel araneoj formas malgrandan parton de ties dieto. Printempe kaj somere la dieto de tiu birdo inkludas pli grandan kvanton kaj varion de insektoj.
La Ruĝeckrona ajmofilo manĝas malrapide sur aŭ ĉe grundo piedirante aŭ saltetante inter arbustoj aŭ densaj herboj. Kvankam ĝi foje manĝas en herbejaj areoj, ĝi estas preskaŭ neniam observita manĝanta en malferma kamparo. Ĝi estis foje observata manĝanta en branĉoj kaj malaltaj arbustoj. Dum la reprodukta sezono ĝi serĉas sian manĝon el herboj kaj malaltaj arbustoj. Tamen kutime la specio akiras sian manĝon ĉu plukante ĉu malpli ofte gratante je seka foliaro. Tiu birdo tendencas manĝi en malgranda familigrupo kaj en limigita areo.
Oni ne scias ĉu tiu specio akiras ĉian necesan akvon el la manĝo aŭ ili devas ankaŭ trinki; tamen oni observis ĝin kaj trinkantan kaj bananta en akvoflakoj post pluvoŝtormoj.
Reproduktado
La Ruĝeckrona ajmofilo reproduktiĝas en disa densa arbustaro. Maskloj allogas partneron per kantado el regulaj postenoj borde de siaj teritorioj tra la tuta reprodukta sezono. Tiuj birdoj estas monogamaj, kaj havas nur unu partneron dume, kaj paroj ofte restas kune dum kelkaj jaroj. Se dumkante maskloj kontaktiĝas, ili povas dekomence levi siajn kronojn kaj fruntas la grundon por montri tiun econ; se tio malsukcesas forigi la alian masklon, ili rigidigas sian korpon, mallevas siajn flugilojn, levas siajn vostojn kaj streĉas sian kapon for. Masklo gvardas sian teritorion la tutan jaron.
Dum oni ne scias kiam precize ekas la reprodukta sezono, oni observis plej frue tiun specion alportanta nestomaterialon la 2an de marto en suda Kalifornio. La ino konstruas diketan, dikmuran malferman tasforman neston tipe surgrunde, kvankam foje en malalta arbusto 46 cm super ĝi, el sekaj herboj kaj radiketoj, foje kun arboŝeleroj, malgrandaj bastonetoj kaj herbotigoj. Nestoj estas bone kaŝitaj, ĉar ili estas konstruitaj ĉe arbustoj aŭ altaj herboj aŭ sub pendanta roko kun kaŝiga vegetaĵaro. Kiam pasero elektas nestolokon, ĝi kutime revenas al sama loko dum multaj jaroj. La ino demetas 2 al 5 ovojn kaj tipe faras po unu ovodemetadon jare, kvankam kelkaj birdoj en Kalifornio faris 2 aŭ eĉ 3 ovodemetadojn jare. Kaze de nestuma malsukceso, oni faras anstataŭantan ovodemetadon. La ovoj estas nemarkataj, palbluece blankecaj. Oni konstatis foje ovarojn de Ruĝeckrona ajmofilo parazitataj de la Brunkapa molotro.
Kovado de la ovoj daŭras 11 al 13 tagoj kaj estas farata sole de la ino. La idoj estas nudaj kaj ekplumoj ne ekmontriĝas ĝis la tria tago. Nur inoj kovas la idojn, kvankam ambaŭ gepatroj povas alporti enterajn insektojn al la idoj. Elnestiĝo okazas post 8 aŭ 9 tagoj, kaj tiam la juna Ruĝeckrona ajmofilo ankoraŭ ne kapablas flugi, kvankam ĝi povas kuri tra subkreskaĵaro; dum tiu tempo ĝi estas ankoraŭ manĝigata de la gepatroj. Junuloj kutime lasas la patran teritorion kaj moviĝas al apuda habitato aŭtune aŭ komence de vintro. Reprodukta sukceso ege varias depende de la jara pluvokvanto kaj estas pli alta en humidaj jaroj pro El Niño, ĉar malvarma pluva vetero malpliigas la aktivecon de serpentoj, ĉefa predanto de la nestoj de tiu specio.
Konservado
La Ruĝeckrona ajmofilo estas traktata kiel specio Malplej Zorgiga, aŭ ne minacata pro formorto, fare de BirdLife International pro sia granda geografia teritorio de ĉirkaŭ 1,200,000 km², ĉirkaŭkalkulata populacio de 2.4 milionoj de individuoj kaj manko de populacimalpliiĝo de 30 % dum la lastaj dek jaroj. En jaroj sen sufiĉa pluvokvanto, multaj birdoj malsukcesas reproduktiĝi kaj tiuj kiuj reproduktiĝas produktas malpli da idoj. Kelkaj el la lokaj populacioj de tiu birdospecio estas minacataj kaj malpliiĝas nombre. La insulaj subspecioj kaj populacioj malpliiĝis en kelkaj kazoj: A. r. sanctorum de insulo Todos Santos ŝajne estas formortinta, kaj la populacioj de insulo Santa Catalina kaj de la Insuloj de San Martin en Baja California ne estis vidataj el komenco de la 1900-aj jaroj. Populacioj de tiu specio en suda Kalifornio ankaŭ malpliigas sian teritorion pro urbanizado kaj agrikultura disvolvigo en la regiono. Aldone oni scias ke tiu pasero estis venenigita pere de la rodulicido warfarin, kvankam necesas pli da studo por determini la sekvon de pesticidoj je la Ruĝeckrona ajmofilo.
Centra Banko de Brazilo
La Centra Banko de Brazilo (Banco Central do Brasil, mallongigo BCB), kreita la 31-an de decembro 1964 per la leĝo n-ro 4.595, estas federacia publika organizaĵo ligita al la ministerio pri ekonomio, kun sidejo en Braziljo, la regurbo de Brazilo, kaj funkcianta en la tuta lando.
BCB estas konata ankaŭ kiel BC kaj BACEN, kaj ĝi celas:
La atribuoj de BCB estas difinitaj en la artikolo 164 de la brazila konstitucio, en la leĝo nº 4.595, de 1964, kaj en kroma leĝaro.
Eksteraj ligiloj
Oficiala retejo de Centra Banko de Brazilo
Unuiĝo de Malagasaj Esperantistoj
La Unuiĝo de Malagasaj Esperantistoj (UME; france Union des Espérantistes Malgaches) estas la landa Esperanto-asocio en la afrika ŝtato Madagaskaro. Ĝi estis fondita en 1960, kaj de tiam havas neformalajn rilatojn al Universala Esperanto-Asocio. La asocio havas sian sidejon en Ambohidrapeto, okcidenta antaŭurbo de la ŝtata ĉefurbo Antananarivo. Prezidanto de la asocio laŭ la stato de aprilo 2010 estas Henriel Fidilalao.
Suborganizaĵo de la Unuiĝo de Malagasaj Esperantistoj estas la Junulara Esperantista Organizo de Madagaskaro (JEOM), la landa asocio de Tutmonda Esperantista Junulara Organizo en Madagaskaro. Ĝi estis fondita en 1963, aliĝis al TEJO en 1988, kaj havas sian sidejon en la ĉefurbo Antananarivo.
21580 Portalatin
21580 Portalatin estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la programo Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS) elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, en Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Wilfredo Portalatin, teknikisto kaj operacianto de teleskopo ĉe la Observatorio de Arecibo. Li ludis gravan rolon en multenombraj radaraj eksperimentoj pri asteroidoj ekde la 1970-aj jaroj.
Soľ
Soľ, hungare Sókút [ŝOkUt] estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio.
Situo
Soľ situas en valo de rojo, laŭ ĉefvojo kaj fervojo Hanušovce nad Topľou-Vranov nad Topľou. La lasta urbo troviĝas je 8 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1252 laŭ tiama hungara ortografio "Sowkwth" (=saloputo). La vilaĝanoj longe profitis salan puton, tial eĉ la loknomo prenis ĝin. En 1663 pro pesto multaj mortis. En 1831 la loĝantoj ribelis pro ĥolero. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Sókút 759 homoj, (slovakoj en majoritato, hungaroj en minoritato). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Zemplén, al distrikto de Varannó, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Soľ 2202 homoj, (1641 slovakoj, 500 ciganoj).
Campana de Oropesa
La komarko La Campana de Oropesa y las Cuatro Villas aŭ pli simple Campana de Oropesa estas la plej okcidenta de la provinco Toledo, kun klara kultura kaj historia rilato al la norda Kastilio kaj pli precize al la provinco Avilo, same kiel pro pejzaĝoj kaj naturhistorio.
Karakteroj
Situanta ĉe la deklivaro de la sierra de Gredos kaj la valo de la rivero Taĵo, estas fruktodona tereno por brutobredado, kio komplementas kun intensa agrikulturo ĉe la interkruciĝo de la trapasantaj riveroj.
La komarko de La Campana de Oropesa y las Cuatro Villas formas uniforman areon de pejzaĝoj, kultivoj, okupoj kaj moroj. Situanta ĉe la okcidenta pinto de la provinco, limas kun Cáceres okcidente kaj sude –Puente del Arzobispo, Valdeverdeja, La Calzada de Oropesa kaj Alcolea de Tajo–, dum oriente ĝi limas kun la zono de Talavera de la Reina. Corchuela, submunicipo de Oropesa, estas la vilaĝo situanta plej norde, ĉe la deklivoj mem de Gredos, post la areoj de la valo de la rivero Tiétar.
Rekonkerita la zono inter la jaroj 1083 kaj 1085 fare de la milicoj municipaj de la urbo de Ávila, la komarko iĝis parto de la etenda Komunumo de Villa y Tierra de Ávila (la tiel nomata ankaŭ Sexmo de Oropesa) kaj estis reloĝata de kamparanoj el la provinco de Ávila, de kiuj descendas la postaj loĝantoj de la komarko. Pro tio la kulturo kaj tradicioj de la Campana de Oropesa plie rilatas al Kastilio-Leono, kaj ĉefe al la provinco de Ávila, ol al Kastilio-Manĉo. Fakte plej parto de la komarko apartenis administre al la provinco de Ávila ĝis kiam en 1833 ĝi estis separata de la tiama regiono Malnova Kastilio kaj aligita al la provinco de Toledo.
Estas la Campana de Oropesa komarko, kiu, pro situo inter la Sierra de Gredos kaj la Montoj de Toledo, liberiĝas el malvarmaj ventoj de la nordo vintre kaj el ardaj sekaj ventoj sudaj somere. Tio, kune kun la fakto ke tiun komarkon trafluas nombraj riveroj kaj rojoj kiuj descendas el la montoj, kreas atlantikan klimaton kiu favoras la agrikulturon, kaj ties kultivoj de maizo, terpomoj kaj tabako, kaj la brutobredado de ŝafoj de raso talaverana (talavera) tiel kiel de bovoj, kun hegemonio de rasoj por produktado de lakto kiaj la frisa. La Campana de Oropesa koncentras ĉirkaŭ 70% de la industrio lakta de Kastilio-Manĉo. Alia grava enspezofonto estas turismo ĉefe ĉe Oropesa, kiu posedas belan historian kernon, ĉe la deklivoj de la sierra de Gredos kaj Navalcán.
Allalin-Glaĉero
Allalin-Glaĉero (germane Allalingletscher) estas la plej granda glaĉero en la fontregiono de la rivero Saaser Vispa, kiun ĝi nutras. Ĝi situas en la Valezaj Alpoj en sudokcidenta Svislando. En la jaro 1973 la glaĉero ankoraŭ havis longecon de proksimume 6,5 km, sed ĝis la jaro 2007 ĝi retiriĝis al longeco de 6 km.
Priskribo
Ĝian originon la Allalin-Glasĉero havas sur la glaĉera pinto de la monto Strahlhorn (4190 m s. m.). Ĝi fluas nordorienten kaj poste orienten laŭlonge de la orienta flanko de la Rimpfischhorn kaj de la Allalinhorn. Sur la jugo inter Strahlhorn kaj Rimpfschihorn tra la Adlerpasejo ekzistas konekto al la Adler-Glaĉero. Okcidente la glaĉero estas ligita tra la glaĉerkovrita Allalinpasejo (3564 m s. m.) kun la Mellich-Glaĉero. La glaĉerlango finiĝas per glaĉerrompiĝo je la supra parto de deklivego nordokcidente de la baraĵa Lago de Mattmark je proksimume 2700 m. s. m. La glaĉerlango estas fonto de la rivero Saaser Vispa, kiu transportas la akvon tra la Saas-Valo al la rivero Rodano, kiun ĝi alfluas en Visp.
Kordeca grafeo
En grafeoterio, kordeca grafeo estas grafeo en kiu ĉiu ciklo kun pli ol kvar verticoj havas kordon, latero ne apartenanta al la ciklo sed ligas du verticojn el la ciklo. Ekvivalente, ĉiu induktita ciklo en la grafeo estu precize 3-vertica. Oni povas ankaŭ priskribi kordecan grafeon
Allalin-Glaĉero
Historio
Dum la Eta Glaciepoko inter la 15-a kaj 20-a jarcento la Allalin-Glaĉero atingis la fundon de la valo de la Saaser Vispa kaj baris la areon de la hodiaŭa Baraĵlago de Mattmark. Tiu natura baraĵlago regule rompis la glaĉeran baraĵon, kio kaŭzis en la Saas-Valo plurfoje terurajn inundojn. Pro tio multaj valanoj elmigris. Inter la jaro 1589 kaj 1850 la loĝantaro spertis laŭ la historiaj arkivoj 23 inundegojn. Nur en la jaro 1926 la danĝero per konstruo de akvotunelo estis plejparte nuligita. Nova danĝero ekiĝis, kiam la glaĉero retiriĝis de la valfundo kaj la glaĉerlango sur la deklivego perdis sian stabilecon. Estiĝis nun glittendenco de la glaĉerlango.
Kordeca grafeo
Perfekta forigado kaj efika rekonado
Perfekta forigada ordo en grafeo temas pri ordo de la verticoj tia, ke por ĉiu vertico v, v kaj la najbaroj de v sekvantaj v en la ordo faras kliko. Grafeo havas kordecon se kaj nur se ĝi havas perfektan forigadan ordon.
Allalin-Glaĉero
La katastrofo de la Baraĵo de Mattmark
La 30-an de aŭgusto 1965 dum la konstruo de la Baraĵo de Matmark subite forrompiĝis enormaj glaĉeramasoj (laŭ kalkuloj de ETH Zuriko estis 2 Mio m³) de la lango de la Allalin-Glaĉero kaj kovris la konstruinstalaĵojn sub la baraĵo. 88 homoj mortis okaze de tiu-ĉi katastrofo, plej-parte italaj laboristoj.
Kordeca grafeo
Minimuma disiganto
Grafeteorie, verticaro disiganta estas aro da verticoj tia, ke se forigita, la grafeo iĝos disa; disiganto estas minimuma se ĝi ne havas severan subaron kiu mem estas disiganto. Laŭ teoremo de, ĉiu minimuma disiganto en kordeca grafeo estas plena; Dirac utiligis ĉi tiun propraĵon por pruvi ke kordeca grafeo estas perfekta.
Allalin-Glaĉero
La katastrofo de la Baraĵo de Mattmark
La 30-an/31-an de julio 2000 okazis simila glacifalado kun volumeno de proksimume 1 miliono da m³. La rompiĝo okazis pli supre ol en 1965, ĉi-foje feliĉe ne okazis damaĝo.
Kordeca grafeo
Kordecigo kaj arbolarĝo
G estu hazarda grafeo, kordecigito de G estas kordeca grafeo, kiu enhavas G kiel subgrafeo. La arbolarĝo de G estas la nombro da verticoj en la plej granda kliko de la kordecigito kiu minimumigas la nombron. k-arbo estas grafeo tia, ke ne eblas aldoni novan lateron sen grandigi ĝian arbolarĝon trans k. Tial, k-arboj estas siaj propraj kordecigitoj, kaj estas subaro de kordecaj grafeoj. Oni ankaŭ povas difini variajn klasojn de grafeoj per kordecigo.
Allalin-Glaĉero
La katastrofo de la Baraĵo de Mattmark
Intertempe la glaĉer-lango tiom forfandiĝis, ke nur ankoraŭ malmulte da glacio pendas de la deklivego. Se la forfandiĝo pro la tutmonda varmiĝo tiel plu-daŭros, tiam post malmultaj jaroj la glaĉerlango troviĝos supre de la deklivo Mittlerweile ist die Zunge jedoch so weit abgeschmolzen, dass nur noch wenig en pli plata kaj malpli danĝera tereno.
Papriko
Papriko estas sekigita pulvorigita frukto de kapsiko, uzata kiel spico kutime ruĝa, bruna aŭ flava. Foje ĝi estas tre akra.
Por fari tian spicon el kapsiko, oni kutime sekigas kaj pulvorigas la frukton (aŭ nur la semojn). Ekzistas akraj kaj malakraj variantoj. Oni ofte uzas paprikon en supoj kaj saŭcoj, kaj aldonitan al viando kaj legomoj.
Papriko kaj kapsiko estas aparte fame multe uzataj en la hungara kuirarto.
Lingva noto
Pro nacilingva influo, multaj homoj (kaj eĉ vortaroj) uzas "papriko" por kaj la seka spico farita el iuj kapsikoj, kaj la plantoj kaj fruktoj. La Akademio de Esperanto oficiale difinas ilin tiel en 9OA:
paprik/o. Spico (ruĝa, bruna aŭ flava) preparata el sekigita kaj pulvorigita frukto de iuj specoj de kapsiko: hungara papriko; dolĉa papriko; akra papriko.
Charles Dierkop
Charles Richard DIERKOP (naskita en 1936) estas usona aktoro.
Dierkop post mezlernejo aliĝis en la Usonaj Marsoldatoj. Li militservis en Korea milito.
Kiam li estis 19-a jaraĝa li revenis al Usono por vivi kun sia patrino kaj komencis aktoran karieron.
Dierkop edzigis al Joan Addis en 1958. Ili havis filon kaj filinon.
Kariero
Li komencis sian aktoran karieron ĉe televido en serio Voyage to the Bottom of the Sea 1961. Samjare li debutis en kino per The Hustler.
En 1960-a jaroj li aktoris en televidaĵoj kiel Naked City, Lost in Space, The Girl from U.N.C.L.E., The Man from U.N.C.L.E., Star Trek, Batman, Adam-12, The Outcasts, Ironside, It Takes a Thief, Daniel Boone inter aliaj.
En kino li partoprenis filmojn The Pawnbroker, Gunn, The St. Valentine's Day Massacre, The Sweet Ride, The Thousand Plane Raid kaj Butch Cassidy and the Sundance Kid.
Dum la 1970-a jardeko, Dierkop rolis en televidaĵoj kiel The High Chaparral, Land of the Giants, Lancer, City Beneath the Sea, The Face of Fear, Love, American Style, Mission: Impossible, Bonanza, Alias Smith and Jones, Female Artillery, Kung Fu (televidserio), Mannix, Gunsmoke, The Sting, Kojak, Police Story, Cannon, Police Woman, kaj aliaj. Li ankaŭ laboris en kinfilmo Messiah of Evil.
Dierkop en la 1980-aj jaroj partoprenis televidaĵojn kiel The Misadventures of Sheriff Lobo, CHiPs, Fantasy Island, T.J. Hooker, The Fall Guy, ktp. Li krome laboris en kinfilmoj Texas Lightning, Silent Night, Deadly Night, Code Name Zebra, Messenger of Death, Blood Red, Liberty & Bash, inter aliaj.
En la fino de 20-a jarcento li aktoris en kinfilmoj Eternity, Under Crystal Lake kaj Roots of Evil. En televido li partoprenis MacGyver kaj ER, inter aliaj.
Dum la nuna jarcento, li laboris en malgrandaj roloj kaj lia plej grava rolo estis en kinaĵo Forget Me Not. Lia lasta apero estis en kinfilmo Reverse Heaven (2018).
Péter Márkus
Péter Márkus [mArkuŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Márkus Péter estas hungara skulptisto, mezlerneja kaj altlerneja instruisto.
Péter Márkus naskiĝis la en Budapeŝto.
Hemiono
En Ĉinio estas du specioj: La tibeta sovaĝazeno (E. h. kiang) kaj la mongola sovaĝazeno (E. h. hemionus). La unua vivas en Tibeto, Ĉinghaj de Ĉinio kaj Hindio kaj la dua en Interna Mongolio, Ŝinĝango, Ĉinghaj, Gansu, Ningŝja de Ĉinio kaj Mongolio.
Péter Márkus
Biografio
Péter Márkus studis en Hungara Belarta Universitato inter 1982-1987. Lia ĉefinstruisto estis József Somogyi. Li aliĝis al studio Lajos Vajda en Szentendre. Inter 1989-1993 li havis stipendiojn, inter 1997–1999 li instruis en arta mezlernejo en Budapeŝto, poste en Universitato Janus Pannonius. Li kreas kaj konvenciajn kaj abstraktajn skulptaĵojn, krome li restaŭradas freskojn. Li ricevis premiojn inter 1986-2002.
Hemiono
La tibeta sovaĝazeno surhavas brunruĝajn harojn kaj la limlinio de ĝia hara koloro inter la dorso kaj ventro estas malalta; la mongola sovaĝazeno surhavas grizajn harojn kaj ĝia harkolora limlinio estas supre de la ventro. La sovaĝazeno estas pli granda ol la hejma azeno, kaj pezas ĉ. 260 kilogramojn. Ĝi havas longajn orelojn kaj malgrandajn hufojn. Sur ĝia frunto ne estas haroj. La sovaĝazenoj vivas sur altebenajoj, en dezertoj kun maldensaj arbedoj kaj montetaj regionoj. Ili kutime vivas solaj aŭ en malgrandaj aroj kaj kelkiam en gregoj el kelkdek ĝis cent.
Ili vivas migran vivon. Frumatene ili iras al akvofonto por trinki, tage ili tie serĉas nutraĵojn aŭ ripozas, kaj vespere reiras al sia loĝejo. Ili manĝas diversajn herbojn kaj plantojn kreskantajn en dezertoj. Ĉiutage ili devas iri ĉ. 20-30 kilometrojn de la loĝejo al akvofonto por serĉi manĝaĵon. Ili iras en vico, kun virazeno fronte, azenino malantaŭe kaj idoj meze. La sovaĝazenoj estas lertaj en kurado kaj naĝado kaj ŝatas sin bani en rivereto. Ili kapablas kuri je 45 kilometroj hore. Kelkiam ili vivas kune kun tibetaj antilopoj kaj ovioj (Ovis ammon).
La sovaĝazenoj vivantaj en dezerto povas ne trinki akvon kelkajn tagojn. Ili havas akrajn okulojn, nazon kaj orelojn. En la pariĝa tempo ofte okazas intensa batalo inter virazenoj, kaj iuj el ili estas vunditaj je la kolo kaj dorso. Post pariĝo en aŭgusto kaj septembro la azeninoj naskas idojn en junio kaj julio de la sekvanta jaro. En la fino de aŭtuno, kiam la vetero pli kaj pli malvarmiĝas, ili komencas vivi en gregoj. Vintro por ili estas la plej malfacila periodo, ĉar iuj regionoj estas kovritaj de dika neĝotavolo kaj mankas al ili nutraĵoj, tial ili devas translokiĝi al la sudo.
Estas ses subspecioj :
The Lodger: A Story of the London Fog
The Lodger: A Story of the London Fog estas brita muta filmo de 1927 reĝisorita de Alfred Hitchcock en kiu stelulis Marie Ault, Arthur Chesney, June Tripp, Malcolm Keen, kaj Ivor Novello. La tria filmo de Hitchcock estis publikigita la 14an de februaro 1927 en Londono kaj la 10an de junio 1928 en Novjorko. Bazita sur la romano de 1913 nome The Lodger de Marie Belloc Lowndes kaj sur la teatraĵo "Who Is He?", kunverkita de Belloc Lowndes, la filmo temas pri la serĉadĉasado de Joĉjo la Buĉisto aŭ en angla "Jack the Ripper" - seria murdisto en Londono.
Rivereto
Kutime naturan akvofluon oni nomas rivereto aŭ rojo, se ĝi ne estas pli larĝa ol 5 metroj. Pli larĝajn akvofluojn oni nomas rivero.
The Lodger: A Story of the London Fog
Priskribo
La sorto de Hitchcock ŝanĝiĝis pro tiu ĉi lia unua streĉ-filmo, nome The Lodger: A Story of the London Fog (1927), pri la ĉaso de seria murdisto kiu, vestanta nigran mantelon kaj portanta nigran mansakon, estas murdanta junajn blondulinojn en Londono, kaj nur dum mardoj. Domarmastrino suspektas, ke loĝanto ŝia estas la murdisto, sed tiu rezultas senkulpa. Por montri la impreson de aŭdata paŝado sur la supra planko, Hitchcock uzis vitran plankon tiel ke la publiko povis vidi la loĝanto paŝadi tien kaj reen en sia ĉambro super la domarmastrino. Hitchcock estis dezirinta ke la homo estu kulpa, aŭ almenaŭ ke la filmo finu ambigue, sed la stelulo estis Ivor Novello, tiama belstelulo, kaj la "stelulsistemo" trudis, ke Novello ne estu la malbonulo. Hitchcock diris al Truffaut: "Oni devis klare literumi per grandaj literoj: 'Li estas nekulpulo.'" (Li havos la saman problemon kelkajn jarojn poste ĉe Cary Grant en Suspicion (1941).)
Publikigita en januaro 1927, The Lodger estis ekonomia kaj kritika sukceso en Britio. Hitchcock diris al Truffaut, ke la filmo estis la unua lia influita de la ekspresionismaj teknikoj kiujn li estis atestitaj en Germanio: "Vere, vi povus preskaŭ diri, ke The Lodger estis mia uua filmo." Li faris sian unuan memaperon en la filmo nur ĉar figuranto estis necesa, kaj estis montrita sidiĝanta en gazetejo. Dua memapero, stara inter homamaso dum la kulpulo estis arestita, estas pridubata.
Rivereto
Lingva noto
Apud la laŭ-Fundamenta esprimo "rivereto" kelkaj Esperantistoj, precipe literaturistoj, uzas ankaŭ la ne-oficialan novradikon "rojo" kun la sama signifo.
Tamen laŭ ReVo, rojo estas natura akvofluo pli malgranda ol rivereto, do ne sinonimo de rivereto.
Specoj de riveretoj
Laŭregione eblas dividi la riveretojn je tri ĉeftipoj:
En altmontaraj riveretoj pro la granda niveldiferenco la akvo havas pli grandajn rapidecon kaj forton. Tio sekvigas pli bonan provizon per oksigeno, sed ankaŭ pli da erozio. La akvofundo estas tre ŝtonriĉa. La bestoj, kiuj vivas en tia rivereto estas tre sentemaj pri manko de oksigeno. Apenaŭ troveblas akvoplantoj.
En mezmontaraj riveretoj la dekliveco estas malpli granda kaj sekve ankaŭ la flurapido. Apud erozio ankaŭ okazas sedimentiĝo. insuletoj kaj sablodunoj ĉiam ree formiĝas en diversaj lokoj.
En ebenaĵaj riveretoj la dekliveco estas plej malgranda. La akvo fluas malrapide laŭ larĝaj meandroj. Sedimentiĝo kaj nutraĵabundo estas sufiĉe grandaj, tiel ke la akvofundo estas sabloza kaj enhavas multe da organika materialo. Ju malpli rapide fluas la rivereto, des pli da akvoplantoj vivas en ĝi.
La priskribita situo povas esti tre diversa pro intervenoj de homo. Rektigoj kaj enkonduko de poluiloj en riveretojn kondukas al grandaj perturboj de la natura fluo kaj limigo de mempurigebleco de kurantaj akvoj en proksimeco de industrio kaj agrikulturo. Fosfatoj kaj nitratoj kaŭzas vastan kreskon de algoj, la kloakakvo kaŭzas amasan reproduktiĝon de bakterioj.
Referencoj
<References/>
Dániel Hamary
Dániel Hamary [hamari], laŭ hungarlingve kutima nomordo Hamary Dániel estis hungara kuracisto, oficiro, revoluciulo, fondinta membro de Societo Kisfaludy. Lia nobela antaŭnomo estis kisigmándi [kiŝigmAndi]. Li kontribuis sub diversaj pseŭdonimoj, ekzemple Futásfalvi Jenő, Piros Pista, Hajnal csillag, Szerelmes zivatar... Dániel Hamary naskiĝis la  en Tata (Hungario). Li mortis la en Budapeŝto.
Biografio
Dániel Hamary frekventis bazlernejojn en sia naskiĝurbo kaj Óbuda, mezlernejojn en Tata kaj en kalvinana kolegio de Pápa. Li akiris juran diplomon en Reĝa Universitato de Pest en 1847. Li dekomence partoprenis en Hungara revolucio de 1848, kie li estis arteliano-leŭtenanto. Post falo de la revolucio li estis arestita kelkajn semajnojn. En 1854 li akiris medicinan diplomon kaj li kuracadis en sia naskiĝurbo. En 1867 li estis nomumita ĉefkuracisto de Komárom (historia departemento), post 2 jaroj li iĝis armea ĉefkuracisto. En 1889 li pensiuliĝis. Li kontribuis ofte ekzemple en Vasárnapi Ujság, Napkelet.
Antonio Spinelli
Antonio SPINELLI (naskiĝinta en 1630 en Padovo, mortinta en 1706 en Munkeno) estis venecia juristo, pastro teatinana kaj en la rolo de konfesprenanto influega konsilisto ĉe la kortego de la Elektoprinclando Bavario dum multaj jaroj.
Vivo
Spinelli studis jursciencon kaj promociiĝis en civila juro. Kelkajn jarojn li advokatis en Venecio. Post sia eniro en la ordenon de la teatinanoj li dum pluraj jaroj instruadis la novicojn. Laŭ deziro de la bavaria princelektist-edzino Henriette Adelheid (Savojo) li translokiĝis en junio 1662 Munkenon. Kune kun la samordenanoj Stefano Pepe kaj Girolamo Meazza li konstruigis surloke la Klostron Sankta Gaetano. Post la plenumo de la solena promeso de la monarka paro enkonduki la ordenon de la teatinanoj en Bavarion post nasko de tronheredanto (Maksimiliano la 2-a Emanuelo) Henriette provis malpligrandigi la influon de la jezuitoj. Post la morto de Stefano Pepe en 1665 Spinelli iĝis ties posteulo kiel konfesprenanto de Henriette Adelheid havonte tiun postenon ĝis ŝia morto en 1676. Krome li estis la spirita edukisto de la infanoj de la regantoj kaj ankaŭ ties konfesprenanto.
Inter 1665 kaj 1676 Spinelli, kiu ankaŭ interesiĝis pri arĥitekturo kaj arthistorio, ankaŭ responsis pri la konstrugvidado de la Teatinana preĝejo en Munkeno, post kiam li sukcese atentigis la antaŭulon Agostino Barelli pri fatala konstrueraro. Krome komisiis princelektistedzino Henriette Adelheid lin en 1670 plani kaj realigi la unuan ĉefaltaron de al teatinana kirko. Tiu solvo impona de du anĝeloj de supernatura grandeco kaj ronda tabernaklo finfaritis ĝis la konsekro kirka en 1675; anstataŭigo per alia altaro estis nur en la 1720-aj jaroj.
En 1668 li iĝis posteulo de Agostino Bozomo preposto de la munkena teatinana klostro. Tiun ĉi oficon li havis ĝis 1671 kaj denove inter 1674 kaj 1680. Li tre engaĝiĝis pri la sanktigo de la kunfondinto ordena Gaetano Thiene. Tion li pravigis kaj apologiis per la miraklo de la liberiĝo de Napolo de pestepidemio en 1556 kaj de la nasko de bavaria tronheredanto. La sanktigo, kiu okazis fine en 12.4.1671, en Munkeno fortimprese festitis kaj la monumenta bildo ''Fürbitte des Hl. Kajetan während der Pest in Neapel'' de Joachim von Sandrart publike montritis dum ok tagoj en triumfpordego antaŭ la Rezidejo munkena - kio rezultiĝis en konflikto kun la jezuitoj. Okaze de la nomotago de la jezuito Francisco Xavier decembre la jezuita patro Wilhelm Gumppenberg en prediko taksis Franciskon Xavier kune kun Mario, sankta Januaro kaj sankta Rozalia la veraj liberigitoj de Napolo. La forgeso konscia kaj manifestacia de Gaetano en tiu ĉi katalogo interpretitis de Spinelli ne nur kiel ofendo de Gaetano sed eĉ kritiko de la Dia gloro. Kun apogo de al princelektistedzino li organizis la fikson de protestmanifesto je la kirkoj kaj placoj munkenaj en kiuj li nomis Gumppenberg raportanto malica. Tiu ĉi afero venis ĝis la responda episkopo de Freising, la vitelsbaĥo Albrecht Sigismund von Bayern, favoranto de jezuitoj kaj malŝatanto de la teatinanoj. Ke la konflikto finfine tamen solviĝis en favoro de Spinelli klare atestas la pozicion fortan de Spinelli ensocie kaj ĉekortege.
5335 Damoklo
5335 Damoklo estas astronomia objekto.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la aŭstralia astronomo Robert H. McNaught elde la Observatorio de Siding Spring, apud Coonabarabran en Novsudkimrio (Aŭstralio). Ĝi estas la unua malkovrita objekto de la klaso de la damokloidoj, neaktivaj kernoj de kometoj de la familio de long-perioda Haleja kometo.
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al Damoklo, rolulo de rakonto de la helena mitologio.
Orbito
Damoklo havas orbiton tre discentra kaj tre klinata, karakteriza de la kometoj: la damakloidoj estas rigarditaj kiel neaktivaj aŭ. Ĝi trakuras sian orbiton en pli ol 40 jaroj; ĝia venonta paso en perihelion okazos la.
Damoklo ŝajnas esti unu el la objektoj de la ekstera sunsistemo (kun preskaŭ cirkla orbito) kiu estis perturbita kaj ĵetita sur discentran orbiton al la interna sunsistemo. Duncan Steel, Gerhard Hahn, Mark Bailey kaj David Asher faris antaŭkalkulojn sur longa daŭro de ĝia orbita evoluo, kaj montris, ke ĝi iĝos, kun granda probablo, terrenkonta asteroido.
Estas opiniata, ke Damoklo estas la fonto de unu meteorfluo asociata kun Marso el de la direkto de Drako.
Narandiba
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato San-Paŭlio de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Presidente Prudente kaj en la samnoma mikroregiono Presidente Prudente. Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Schwarzenbach
Schwarzenbach havas diversajn signifojn:
64547 Saku
64547 Saku estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia programo BATTeRS elde la observatorio de Bisei (gubernio Okajama, Japanio).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la urbo Saku (gubernio Nagano) kie JAXA funkciigas la Centron de Profunda Kosmo de Usuda (japane 臼田宇宙空間観測所), provizita per parabola anteno de 64 metroj de diametro, kiu estis uzita por komuniki kun la japanaj sunsistemaj kosmosondiloj, kiel la halejaj kometaj sondiloj Sakigake kaj Suisei, la asteroida sondilo Hajabusa kaj la luna orbitilo Kaguja, inter aliaj.
Vidu ankaŭ
12432 Usuda
Kaverno Na Pomezí
Kaverno Na Pomezí estas sistemo plejparte de fendaĵaj, diversloke tre altaj koridoroj kaj katedraloj kun suma longeco ĉirkaŭ 1 km kaj deniveligo 47 m. Ĝi kreas du etaĝojn, kiuj estas ligataj al tektonika fendaĵo en grandega masivo de pure blankaj kristalaj devonaj kalkŝtonoj. Dank‘ al la pura kalkŝtono la kaverno havas proporcie riĉan karstan ornamaĵaron de la plej diversaj formoj.
Ĉefaj spacoj de la kaverno estas Glacia katedralo, nomita laŭ blankecaj sintroj, katedralo Ĉe ŝtonego kun ŝtondigoj kaj lagetoj kun kavernaj perloj. Romia banloko, Blanka katedralo kun kolonetstalagmitoj kun telerforme plilarĝiĝintaj pintoj kaj 13 m alta Reĝa katedralo kun ĥaose grupiĝintaj ruiniĝintaj ŝtonegoj kaj bela karsta ornamaĵaro.
La kaverno estis malkovrita en la jaro 1936 en hodiaŭ jam forlasita minejo por kalkŝtono kaj marmoro, sed baldaŭ ili fariĝis forgesitaj. Nur post la dua mondmilito lokaj loĝantoj malkovris ilin kaj iom post iom ili aperis ankaŭ pluajn spacojn de la subtera sistemo. En la jaro 1950 parto de la kavernoj estis malfermita por publiko, sed nur en la jaro 1955 ili estis reguligitaj en hodiaŭa amplekso.
Pojare vizitas la kavernojn 50 – 60 000 homoj. La kaverno troviĝas sub montpasejo Na Pomezí, 2 km norde de vilaĝo Lipová-lázně, 5 km nordokcidente de urbo Jeseník.
Dostonbek Tursunov
Dostonbek Tursunov (n. ) estas uzbekia futbalisto.
Li futbalis ĉe Renofa Yamaguchi FC.
Hindoĉinaj mangrovoj
Priskribo
Mangrovarbaroj ĉeestas je marbordoj kiuj regule estas inunditaj kun salakvo per la tajdaj movoj. Estas arbareroj de mangrovoj tra la regiono kaj iam estis multe pli da ili. Nuntempe la plej grandaj areoj restas en Mekonga Delto en U-Mingh-Distrikto kaj aliaj partoj de Ka-Maŭ-Provinco je la suda pinto de Vjetnamujo. Estas pli malgrandaj arbareroj en Vjetnamujo en Kam-Ranh-Golfeto en la sudo kaj en la Ruĝ-Rivera Delto en la nordo. Multe pli grandaj areoj de mangrovaj biotopoj je la marbordoj de suda Vjetnamujo inkluzive de la Mekonga kaj Ruĝ-Rivera Deltoj estis difektitaj de la Vjetnama milito kiam mangrovaj areoj estis senarbarigitaj aŭ neniigitaj per bombardado kaj per senfoliiganto Oranĝa Agilo, dum mangrovoj ĉirkaŭ Pataja kaj en la Ĉao-Phraja-Delto en Tajujo kaj Kompong-Som-Golfeto en Kamboĝo estis senarbarigitaj por agrikulturo kaj marborda disvolviĝo.
Flaŭro
La hindoĉinaj mangrovoj ampleksas diversan nombron de arboj kaj aliaj plantoj kiu varias laŭ la apudeco de la marbordo. La marbordliniaj arboj estas ĉefe blankaj avicenioj (Avicennia alba) kaj la internlanda zono malantaŭ ili, kie la akvo estas malpli sala, konsistas el stretfolia rizoforo (Rhizophora apiculata) kaj Bruguiera parviflora.
Faŭno
La restantaj mangrovoj estas grava biotopo por multaj bestioj, speciale akvobirdoj kiel Leptoptilos javanicus,  Cairina scutulata kaj makulbeka pelikano ( Pelicanus philippensis ). Mamuloj de la mangrovoj inkluzivas tigron (Panthera tigris), grandan malajan tapiron  (Tapirus indicus) kaj  Hylobates syndactylus (gibonoj). Reptilioj, trovitaj tie ĉi inkluzivas akvan varanon (Varanus salvator), Tomistoma schlegeli kaj maran krokodilon (Crocodylus porosus).
Minacoj kaj konservado
Ĉie mangrovoj estas minacataj de senarbarigo por arbarekspluatado kaj por agrikultura disvolviĝo, kaj tiu ĉi regiono speciale estis suferinta de la Vjetnama Milito. En Vjetnamujo okazis post-milita programo de rearbarigo por rekrei kaj revivigi mangrovajn biotopojn.
FELDA New Zealand
Historio
La aranĝvilaĝo estis nomita laŭ la lando Nov-Zelando.
Geografio-Loko
FELDA New Zealand urbeto situas proksimume je 10 km de Maran urbeto.
Litovel
Litovel estas urbo en Ĉeĥio kun, situanta sur rivero Moravo, 7 km de distrikta urbo Olomouc. La nomo de teritorio, en kiu la urbo situas, estas Hanakio. Ses branĉoj de rivero Moravo trafluantaj tra la urbo donas al Litovel ekstran karakteron kaj ankaŭ nomon Venezio el Hanakio.
Historio
La reĝan urbon fondis verŝajne reĝo Přemysl Otakar la 2-a en duono de la 13-a jarcento en najbareco de fiŝkaptista vilaĝo. Kiel kaŭzon de la fondo de la urbo estas indikata konvena transirejo trans la disbranĉiĝintaj branĉoj de rivero Moravo en ŝlimiĝinta kaj arbariĝinta valo en vojo kuniganta urbon Olomouc kun urboj Uničov aŭ Úsov. La plej malnova konservinta skribdokumento estas dokumento de reĝo Venceslao la 2-a el la jaro 1287.
Konturo de la urbo estas derivita el kvadrato kun preskaŭ regula interna propono de la urbo. Ĉefa komunikilo kondukis meze de la placo. En la 2-a kvarono de la 14-a jarcento Johano de Luksemburgio donis al la urbo rajton de fortigo. La fortigo eluzis ankaŭ la branĉojn de rivero Moravo. Aliron en la urbon komplikigis pluaj riverbranĉoj. Restaĵoj de la fortigoj restis konservitaj en sudorienta parto de la urbo.
Post husanaj militoj la urbo venis sub ŝirmon de sinjoroj el Vlašim, loĝantaj en la proksima Úsov, komence de la 16-a jarcento ĝi apartenis al Boskovic-anoj. Malfloro de la urbo okazis en la 17-a jarcento, kiam Lichtenštejn-idoj akiris la urbon pro geedziĝo, pereon alportis la tridekjara milito, kiam la urbo estis prirabita de svedoj. Dum riparoj de la fortigoj en la 1652 masonista majstro Matěj Volkmann enmetis en la remparojn la tn. Svedan kronon, rememoriganta la pereon de la urbo (ĝi estas konservinta ĝis nun). En la jaro 1850 Litovel fariĝis distrikta urbo.
En la 70-aj jaroj de la 19-a jarcento estis ĉi tie fondita Kamparana sukerfarejo kaj Kamparana bierfarejo kaj la urbo iom post iom fariĝis signifa centro de ĉeĥa industrio en meza Moravio. Fervojo kaj ĉefaj landvojoj kondukas ekster la urbo, do la historia parto de la urbo konserviĝis kiel valora urbanisma tutaĵo. Konstruaĵo de urbodomo en la placo estis devena sidejo de sinjoroj el Vlašim. Pestkolono el la jaro 1724 staranta en la placo estas ornamita per sep statuoj de patronoj de pesto. Al la historie valoraj apartenas ankaŭ konstruaĵo de urba biblioteko, devene apartenanta al drapista gildo.
Senpere proksime de la urbo estas vico da turismaj interesaĵoj, ekz. kastelo en urbo Náměšť na Hané, burgo Bouzov, burgo en Úsov, arboreto en Bílá Lhota, kavernoj en Mladeč kaj kavernoj en Javoříčko, urbo Olomouc kaj pluaj.
En fruaj matenaj horoj la 16-an de marto 2020, en la tempo, kiam Ĉeĥa respubliko baraktis sin en pandemio de kronviruso COVID-19, higienistoj decidis rilate al abrupta kresko de pacientoj kun tiu ĉi malsano fermi urbojn Uničov kaj Litovel komune kun ties ĉirkaŭaĵoj. Polico gardis la regionojn kaj malebligis al neniu enpaŝi en la regionon nek forlasi ĝin. Unu el tiel ĉi trafitaj municipoj estis ankaŭ Litovel.
Partoj de la urbo
Litovel dividiĝas en 11 partojn(indikoj al la jaro 2011):
Furfurila propionato
Furfurila propionato aŭ C8H10O3 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la propanata acido kaj furfurila alkoholo. Furfurila propionato estas senkolora likvaĵo kun penetranta aŭ pikanta fruktodoro uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Furfurila propionato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Furfurila propionato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj.
Plerguer
Plerguer estas franca situanta en departemento Ille-et-Vilaine, regiono.
Ĝiaj loĝantoj nomiĝas Plerguerrois.
Weinfelden (stacidomo)
Weinfelden estas fervoja stacidomo en Weinfelden, Svislando.
Hrabětice (Janov nad Nisou)
Hrabětice (Grafendorf) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Janov nad Nisou en distrikto Jablonec nad Nisou. Ĝi troviĝas proksimume 1,5 km nordoriente de Janov nad Nisou. En la jaro 2011 estis ĉi tie registritaj 12 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Hrabětice situas en katastra teritorio Janov nad Nisou kun areo 7,48 km².
Florfolio
Florfolio estas la termino por diversaj partoj de la floro de angiospermoj
Zsófi Barabás
Zsófi Barabás [ĵOfi barabAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Barabás Zsófi estas hungara pentristo. Ŝia patro estas Márton Barabás, ŝia frato estas Lőrinc Barabás.
Florfolio
Laŭ tiu pliampeksigita difino florfolioj estas ĉiuj partoj de la floro: involukro, androceo (stamenoj) kaj gineceo (karpeloj).
Zsófi Barabás
Zsófi Barabás naskiĝis la en Budapeŝto.
Biografio
Zsófi Barabás frekventis industriartan mezlernejon inter 1994-1998, poste en la studjaro 1998 politeknikan universitaton en Kembriĝo, pli poste (1999-2004) Hungaran Belartan Universitaton (kun diplomo en 2004). Ŝiaj plej gravaj instruistoj estis Kálmán Molnár (grafikisto), Tamás Felsmann kaj László Lelkes. Ekde 2005 ŝi studis por scienca grado DLA en Universitato de Pécs, kie ŝia majstro estis Ilona Keserü. Ekde 2009 ŝi plulernis en Arta Universitato de Tokio. En tiuj studjaroj ŝi ricevis stipendiojn inter 2001 kaj 2014. Ŝi pentras abstraktismajn bildojn. Ŝi ricevis premion en 2005.
Tryo
Tryo estas franca grupo de regeo. Ili faris multajn albumojn : Mamagubida, Faut qu'ils s'actrivent, Grain de sable, Ce que l'on sème, Sous les étoiles.
Florfolio
Laŭ la malampleksa difino florfolioj nur estas la petaloj.
Marnivela leviĝo
Marniveloj ĉirkaŭ la mondo pliiĝas. Nuna marnivela pliiĝo eble efikas kontraŭ la homaj populacioj (ekz., tiuj vivantaj en marbordaj regionoj kaj sur insuloj, du konataj ekzemploj estas Kiribato kaj Florido) kaj sur la natura medio (ekz., maraj ekosistemoj).
Priskribo
Inter 1870 kaj 2004, tutmondaj mezaj marniveloj pliiĝis 195 mm. De 1950 ĝis 2009, mezuradoj montras mezan ĉiujaran pliiĝon je marnivelo de 1.7 ± 0.3 mm je jaro, kie satelita informo montras pliiĝon de 3.3 ± 0.4 mm je jaro de 1993 ĝis 2009, kun pli granda rapideco de pliiĝo ol antaŭe oni taksis. Estas neklare ĉu la pliigita indico reflektas pliiĝon en la subesta longdaŭra tendenco.
Du ĉefaj faktoroj kontribuia al observita marnivela altiĝo. La unua estas termika ampleksiĝo: ĉar oceana akvo varmigas, ĝi disetendiĝas. La dua venas el la kontribuo de terbazita glacio pro pliiĝinta fandado. La plej grava stoko de akvo sur tero estas troviĝanta en glaĉeroj kaj glacitavoloj.
Marnivela altiĝo estas unu el pluraj linioj de indico kiuj apogas la vidon ke la klimato ĵus varmiĝis. Estas tre verŝajne ke homofara (antropogena) varmiĝo kontribuis al la marnivela plialtiĝo observita en ĉi-lasta duono de la 20-a jarcento. Kromaj efikoj kiel rezulto de marnivela pliiĝo estos pliigita risko de cunamoj, grandaj populacioj devos migri al pli sekuraj lokoj, perdo de kamparo, kaj severa damaĝo al urboj konstruitaj laŭ marbordaj strioj.
Oni supozas, ke marnivela pliiĝo daŭros dum jarcentoj. En 2007, la Interregistara Spertularo pri Klimata Ŝanĝiĝo (IPCC) projekciis ke dum la 21-a jarcento marnivelo pliiĝos pliajn 18 ĝis 59 cm, sed tiuj nombroj ne inkludas "necertecojn en klimat-karbona cikloreligoj nek ili inkludas la plenajn efikojn de ŝanĝoj en glitveterofluo". Pli lastatempaj projekcioj taksitaj fare de la US National Research Council (Usona Nacia Esplora Konsilantaro) (2010) antaŭvidas eblan marnivelan pliiĝon dum la 21-a jarcento de inter 56 kaj 200 cm.
La marnivelo ne pliiĝos unuforme ie ajn sur la Tero kaj eĉ iomete falis en diversaj lokoj, ekzemple en Arkto. Sur la temposkalo de jarcentoj al jarmiloj, la fandado de glitveteroj povis gvidi al eĉ pli alta marnivela pliiĝo. Parta deglaciejiĝo de la gronlanda glacitavolo, kaj eventuale de la okcidentantarkta glacitavolo, povus kontribui 4 ĝis 6 m aŭ pli al marnivela pliiĝo.
Gronlando
Ĵusa studo de la universitatoj de Leeds kaj Lankastero uzanta satelitan informaron, publikigita en la gazeto Nature indikas, ke en la lasta jardeko, 3,5 bilionoj de tunoj de glacio fandiĝis el la surfaco de Gronlando, egalvalora kvanto kiu kovrus la tutan areon de la Unuiĝinta Reĝlando per ĉirkaŭ 15 metroj de akvo el glacifandado. De 2011 ĝis 2020, la pliiĝo de la glacifando de Gronlando plialtigis la marnivelon en unu centimetro. Alia grava informo estas ke en la lastaj kvar jardekoj la fenomeno de la glacifandado en la insulo pliiĝis je ĉirkaŭ 21%, kaj iĝis 60% pli ŝanĝiĝema el unu somero al alia.
Tekovské Lužany
Tekovské Lužany, hungare Nagysalló estas vilaĝo en Slovakio, en Regiono Nitra, en distrikto Levice. La historia slovaka nomo estis Tekovské Šarluhy.
Situo
Ĝi situas je 25 km sudokcidente de Levice, parte sur ebenaĵo, parte sur deklivoj, laŭ ĉefvojo Nové Zámky-Šahy, laŭ fervojo Levice-Štúrovo. En 1965, al la vilaĝo aliĝis vilaĝoj Hulvínky kaj Tekovské Lužianky.
Historio
Oni mencias ĝin unuafoje en 1156 kiel Surlou, kiu signifas hungare serpo. En 1508 la komunumo iĝis kampurbo. La turkoj en 1561 bruldetruis la vilaĝon. Ekde 1662 la urbeto rajtis aranĝi foiron. Tie okazis grava batalo de la hungara liberecbatalo de 1848-1849. János Damjanich tie venkis la 19-an de aprilo 1849 super la aŭstroj, gvidata de marŝalo Wohlgemuth kaj defendanta la linion de rivero Nitra. En 1910 loĝis tie 2588 da homoj, (plejparte hungaroj). Ĝis 1919 ili apartenis al Bars, al distrikto de Léva, poste al Ĉeĥoslovakio. Inter 1938-1945 la vilaĝoj rehungariĝis. La unua Arbitracio de Vieno deklaris, ke tiuj komunumoj, kie la hungaroj vivas en majoritato, apartenu al Hungario. Post la 2-a mondmilito la hungaroj estis senrajtaj laŭ Dekretoj de Beneš. En 2001 loĝis tie 2926 da homoj (1771 slovakoj, 1035 hungaroj).