cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dariusz Szwed
Dariusz Szwed finstudis internaciajn ekonomiajn rilatojn ĉe la Ekonomia Akademio en Krakovo kaj ekonomian bazon de la ekologia politiko ĉe la Universitato de Varsovio.
Neuvelle-lès-Cromary
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Kalia kvarborato
Kalia kvarborato aŭ kalia borakso estas kalia salo de la kvarborata acido rezultanta el varmigo de la kalia borato. Ĝi estas blanka solidaĵo, solvebla en akvo, kaj uzata en agrikulturo kiel herbicido kaj antifunga agento, kaj en industrio kiel kemia reakcianto.
Kvarboratoj estas stabilaj en solida stato, tamen en akva solvaĵo ili laŭgrade ŝanĝas al ortoboratoj (BO3-). Kalia kvarborato estas alkala salo kaj povas anstataŭi borakson kiam natriaj saloj ne povas esti uzataj. Kvarborato de kalio ankaŭ estas bonega solvanto por metaloksidoj ĉe altaj temperaturoj.
Kvarboratoj estas uzataj kiel mikronutraĵoj en agrikulturo. Ili influas en la sukermovado de la plantoj, en la sintezo de proteinoj, spirado kaj aŭksino-transporto.
Paris-Batignolles (stacidomo)
Paris-Batignolles estas franca stacidomo por vartrajnoj, sur linio Paris-Saint-Lazare -, situanta en la 17-a arondismento de Parizo.
Temas pri stacidomo de Société nationale des chemins de fer français (SNCF).
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Paris-Saint-Lazare - Le Havre (340000).
Márokföld
Márokföld estas tre malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Lenti.
Historio
La unua skriba mencio devenis el 1345 laŭ tiama hungara ortografio "Markfeulde". Vilaĝservo estas kulturdomo. La municipa administracio en Szentgyörgyvölgy funkcias, en Márokföld migra poŝto servas.
Frata
Frata (hungare: Magyarfráta) estas komunumo en Rumanio oriente de Cluj-Napoca. En 1910 ĝi havis 2 262 loĝantojn (rumanoj, hungaroj), en 1992 2 451 (rumanoj, 4% hungaroj). Ĝia unua mencio skribe estas en 1293. Ĝis Traktato de Trianon apartenis al Hungario (Kolozs vármegye). Administre apartenas al ĝi Berchieşu, Soporu de Câmpie.
Famuloj
En la iama Magyarfráta naskiĝis hungara inĝeniero-majoro Antal Eperjessy.
Kleopatro de Macedonio
Kleopatro de Macedonio (en greka Κλεοπάτρα; ĉ. 355/354 – 308 a.K.), aŭ Kleopatro de Epiro, estis epir-macedona princino kaj poste reĝino regenta de Epiro. Filino de Filipo la 2-a (Macedonio) kaj Olimpia de Epiro, ŝi estis la nura kompleta fratino de Aleksandro la Granda. Ŝiaj aliaj fratinoj estis duonfratinoj Tesaloniko kaj Cinano, kaj duonfrato Filipo la 3-a (Macedonio).
Ŝi kreskiĝis zorgite de sia patrino en Pella, kiel normala princino. En 338 a.K., Kleopatro estis en Pella kun sia patro dum sia patrino Olimpia foriris al ekzilo en Epiro kun sia molosa frato Aleksandro la 1-a (Epiro) (onklo de Kleopatra), kaj la frato de Kleopatra nome Aleksandro forirs al Ilirio. Tuj Filipo decidis ke li devas alianciĝi al Aleksandro la 1-a proponante sian filinon en geedziĝo. Granda nupto inter Kleopatra kaj ŝia onklo Aleksandro la 1-a (Epiro) okazis en 336 a.K. Estis je la celebro de tiu nupto, kiam okazis la murdo de Filipo la 2-a.
Kardasianoj
La kardasianoj estas fikcia ekster-tera vivoformo el la scienc-fikcia universo de la filmaro Star Trek. Ili devenas de same fikcia planedo Kardasio (plennome "Kardasio Prima" aŭ eble "Kardasio Unua", angle Cardassia Prime), kaj estas regataj de la Kardasia Unio. La kardasiano laŭ la imago donata en la filmaro havu grizecan haŭtokoloron, nigrajn harojn kaj - kontraste al homoj - diversajn ostajn elstaraĵojn en la vizaĝo kaj vertebrajn ostojn dekstre kaj maldekstre ĉe la kolo. Laŭ la filmaro, la kardasianoj preferas altajn temperaturojn kaj malfortan lumon, simile al la por ili kutima klimato de sia hejma planedo.Origine la kardasiano estis pacema kaj spiritisma popolo, kiu kolektis artaĵojn en la tuta Alfa Kvadranto de la galaksio. Tamen sur ilia hejma planedo ekestis manko de krudmaterialoj. Inter la planedaj loĝantoj disvastiĝis malsato kaj mizero, kaj milionoj da kardasianoj mortis pro malsatokrizoj kaj malsanoj. Por fini tiun evoluon, la planeda armeo transprenis la potencon kaj enkondukis striktan armean diktaturon. Cele al protekto kaj konservo de la propra popolo, la nova diktaruto deklaris la politikan celon preni, se necese ŝteli, krudmaterialojn de aliaj planedo. Por financado de tiuj interplanede rabaj entreprenoj la armeanoj konfiskis la eksan kulturan heredaĵon de la planedo kaj preskaŭ neniigis ĝin. La propraj interesoj de simpla pretervivo de la popolanoj, ne de sia kulturo aŭ heredaĵo, kaj la planeda sekureco deklariĝis solaj prioritataj celoj. Ekde la armea puĉo la popolo havas strikte militisman socian ordon. La forta kontrolo fare de la planeda sekreta servo "obsidiana ordeno" koresponde impresis kaj formis la socian ordon.
Kardasianoj al teranoj kaj al fikciaj homecaj vivoformoj de aliaj planedoj impresas kvazaŭ tre militemaj kaj potencavidaj. Pro la politiko nur konsideranta la proprajn popolajn interesojn, la kardasianoj krome ŝajnas forte patriotismaj kaj ekstremismaj. Etikaj kaj moralaj aspektoj en la kardasiana socio pli kaj pli perdis signifon. La kontaktojn de la kardasianoj kun aliaj planedoj kaj aliplanedanoj tial karakterizas cele orientita, taktika kaj strategia procedo. La atingo de celoj je la plej efiktiva kaj plej mallonga vojo, sen konsidero de eblaj pliaj efikoj de tiu procedo, estas tipa por la kardasianaj armeanoj. Tiusence la kardasiana ordo forte diferencas ekzemple de la fikcia Unuiĝinta Federacio de Planedoj (en kiu membras la Tero), kiu estas reguligata per etikaj direktivoj, kaj ankaŭ de la klingonoj, kiuj fokusigas honoron kaj familiajn tradiciojn.
La kardasiana militistaro celas koloniigi aliajn planedojn kaj alstrebas koloniisman dominecon en laŭeble granda parto de la kosmo. Konsekvence ĝi atakas najbarajn planedojn kaj provas konkeri ilin, por rabi de tie krudmaterialojn por la propra hejma planedo, kiam ajn la konkeroprovo havas realisman ŝancon je sukcesiĝo. Pro multaj interstelaj militoj kaj konkeroj la planedanoj plifortigis siajn armee taktikajn kapablojn kaj apartenas al la teknologie plej fortaj kaj plej progresintaj potencoj en la Alfa Kvadranto de la galaksio.
Inter la kardasianoj kaj la Unuiĝinta Federacio de Planedoj dum longa tempo regis milito. Nur dum la jaro 2367 interkonsentiĝis armistico. Sendependede tio la kardasianoj en la jaro 2328 konkeris la - de pacema kaj religiema vivoformo loĝatan - planedon Bajoro por preskaŭ 41 jaroj (2328–2369). Dum tiu tempo ili sklavigis kaj persekutis la bajoranojn kaj mortigis sume pli ol dek milionoj da ili. La krudmaterialoj de Bajoro tiutempe preskaŭ komplete estis rabitaj. La federacio konsentis helpi en la rekonstruo de la planedaj ekonomio kaj kulturo.
La Kardasia Unio unuafoje prezentiĝas en la filma epizodo "La vundito[j]" de la serio "Star Trek: La sekva jarcento". La aktoro Marc Alaimo en tiu epizodo rolas la gvidan kardasianon Gul Macet kaj pli poste en la serio Star Trek: Deep Space Nine ankaŭ rolas la rolas la gvidan kardasianon Gul Dukat.
Eksteraj ligiloj
Völker und Gruppierungen im Star-Trek-Universum
(15549) 2000 FN
(15549) 2000 FN estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japana astronomo Takao Kobayashi elde la Observatorio de Ooizumi en gubernio Gunma (Japanio).
Alveolo-palatalo
En fonetiko, alveolo-palataloj (aŭ alveolo-palataj konsonantoj, aŭ pleonasme alveolo-palatalaj konsonantoj) estas palataligitaj postalveolaraj frikativoj, artikulaciataj per la lango malantaŭ la alveolara kresto, kaj la korpo de a lango levita al la palato.
Ili similas al palato-alveolaraj kaj retrofleksaj frikativoj, sed estas laminalaj anstataŭ apikalaj aŭ subapikalaj kiel estas la retrofleksaj frikativoj, kaj estas pli plene palataligitaj ol la "kupolaj" palato-alveolaraj frikativoj.
Troviĝo en lingvoj
Alveolo-palatalaj siblantoj troveblas en ĉinaj lingvoj kiaj la normĉina (mandarina) (cmn), hakaa (hak), kaj wu (wuu), aldone al la abĥaza (abk), pola, rusa, sveda, ubiĥa (uby), japana, korea, kaj serba. Kinnauri uzas alveolo-palatalan nazalon.
Transkribado per IFA
La alveolo-palatalaj konsonantoj en la Internacia Fonetika Alfabeto estas:
Notu: La tabelo montras nur siblantojn. En sinologiaj cirkloj oni uzas simbolojn por alveolo-palatalaj plozivoj, nazaloj , kaj likvidoj , sed tiuj ofte prezentas simplajn palatalajn aŭ palataligitajn konsonantojn, kaj do ne estas agnoskitaj de la IFA.
30788 Angekauffmann
30788 Angekauffmann estas malgranda, malhela asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la germana astronomo Freimut Börngen elde la Observatorio Karl Schwarzschild en Tautenburg (Germanio).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la svisa pentristino Angelica Kauffmann (1741–1807), kiu pentris pentraĵojn laŭ mitologiajn, alegoriajn kaj religiajn temojn kaj fariĝis fama pro siaj plaĉantaj portretoj. Ŝi estis fama anino de pluraj eŭropaj akademioj.
NGC 3258D
NGC 3258D (aliaj indikoj — ESO 375-58, MCG -6-23-51, PGC 31094) estas galaksio en konstelacio Pumpilo.
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
El Temps
El Temps estas katalunlingva semajnrevuo pri politiko kaj ĝeneralaj temoj eldonita en Valencio de Edicions del País Valencià ekde 1985 kaj distribuita en la tutaj Katalunaj Landoj. La eldonisto estas Eliseu Climent. La revuo havas redakciojn en Barcelono, Valencio kaj Palma.
A Streetcar Named Desire
A Streetcar Named Desire estas Akademia-Premiita film-adapto de Pulitzer-Premiita dramo de la sama nomo de Tennessee Williams. Ĝi estis direktita de reĝisoro Elia Kazan, kiu direktita la originalan dramon. Aperas en la filmo steluloj Marlon Brando kiel Stanley Kowalski, Vivien Leigh kiel Blanche DuBois, Kim Hunter, kaj Karl Malden. Ĉiuj krom Leigh estis elektita de la originala Broadway aktoraro de la dramo. La filmo estis elektita de la Usona Biblioteko de Kongreso kiel "kulture grava", kaj tial konservita ĉe la Usona Nacia Film-Registro.
Premioj
La filmo gajnis Akademiajn Premiojn por plej bona aktoro en subtena rolo (Karl Malden), plej bona aktorino en ĉefa rolo (Vivien Leigh), plej bona aktorino en subtena rolo (Kim Hunter), kaj plej bona art-direktado nigra-blanka. Ĝi ankaŭ estis kandidatiĝis por plej bona aktoro en ĉefa rolo (Marlon Brando), plej bona reĝisoro (Elia Kazan), plej bona cinematografio blanka-nigra, plej bonaj kostumado, plej bona muziko, plej bona filmo, plej bona sono, kaj plej bona scenaro.
Motril
Motril estas komunumo en la hispana provinco Granada en la regiono Andaluzio kun areo de 109 km². En 2005 Motril havis 58 020 loĝantojn (INE, 2019). Ĝi estas apud la Mediteranea Maro, kaj apartenas al la marborda komarko Costa Tropical. La municipa teritorio estas la plej suda de la provinco kaj enhavas la kernojn Motril, El Varadero, Carchuna, Calahonda, Puntalón, Playa Granada, Las Ventillas, La Perla, La Garnatilla, Los Tablones kaj La Chucha.
Geografio
La municipa teritorio de Motril limas kun tiuj de Salobreña, Vélez de Benaudalla, Lújar, Torrenueva Costa kaj Gualchos-Castell de Ferro. Inter Motril kaj Salobreña estas la elfluejo de la rivero Guadalfeo.
La ĉefaj kultivoj estas de ĉerimolio kaj avokado (oni produktas ankaŭ mangon, gujavon, bananon kaj aliajn tropikajn fruktojn) same kiel kultivoj en forcejo (tomato kaj kukumo) kaj la sukerkano (kvankam en 2006 okazis la lastaj rikolto kaj produktado de sukero, ĉar oni fermis la fabrikon. Tamen restas plantejoj por propra konsumo en la Vega de Motril. Motril estas la elirejo al la maro de la provinco Granado. La geografia situo faras ĝin centro kaj industria kaj komerca (fabrikado de papero). La Haveno de Motril estas siavice komerca kaj fiŝkapta haveno. Estas ankaŭ sporta haveno (Real Club Náutico de Motril) kiel distra haveno.
La koordinatoj estas jenaj:.
Historio
Estis restoj de fenicoj kaj romianoj. En la 10a jarcento jam estis kultivo de sukerkano fare de araboj.
2565 Grögler
2565 Grögler estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la svisa astronomo Paul Wild elde la Observatorio Zimmerwald apud Berno.
Nomo
Ĝia nomo honoras la aŭstran mineralogon Norbert Grögler(1928–1983).
Motril
Historio
Reĝo Baldueno de Belgio havis somerloĝejon en Motril kaj mortis tie je la 31-a de julio 1993.
Kunice (distrikto Blansko)
Kunice estas municipo troviĝanta en Ĉeĥio, en Sudmoravia regiono, en distrikto Blansko. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1349.
Gubernio de Vaasa
La ĉefurbo de la gubernio estis Vaasa (Vasa).
Ĝis 1960 la gubernio de Vaasa estis pli granda kaj ĝi enhavis ankaŭ parton el la regiono Meza Finnlando.
Alaska pattenilo
La Alaska pattenilo (Alaska Panhandle (pro la formo de la regiono) estas la nomo de la parto de la usona ŝtato Alasko, kiu situas oriente de la longitudo 141°.
Geografio
La alaska pattenilo estas mallarĝa marborda strio ĉe la Pacifiko, kiu oriente limigas la kanadan provincon Brita Kolumbio. La landlimo inter Alasko kaj Kanado situas laŭ la montĉeno Saint Elias kaj la marborda ĉeno (Coast Mountains). Interalie troviĝas ĉe la landlimo la 4663 m alta Monto Fairweather, la plej alta monto de Brita Kolumbio. Ĉe la suda ekstremaĵo de la alaska pattenilo kuŝas la enirejo Dixon kaj la kanalo Pearse.
Ekzistas multegaj insuletoj (Aleksandra insularo) kaj fjordoj, foje pli ol 100 km longaj. La plej gravaj insuloj estas Admiraleca insulo, Baranof-insulo, Ĉiĉagof-insulo, Etolin-insulo, Kuiu-insulo, Kupreanof-Insulo, insulo Princo de Kimrio, Revillagigedo-insulo kaj Wrangell-insulo.
Konataj parkoj estas la nacia parko de la glaĉera golfo (Glacier Bay National Park and Preserve, la nacia historia parko de Sitka kaj la nacia arbaro de Tongass.
Trafiko
Per tervojo atingeblas nur la komunumoj Skagway (tra la Blanka intermonto (White Pass), kiu havas ankaŭ fervojon al Whitehorse) kaj Haines, kiu dum la orimpetego estis elirpunkto al la fama Ĉilkot-pado. Tie, aŭ en la plej suda kanada Prince Rupert eblas trafi aviadilon aŭ pramŝipon.
Komunumoj
Konataj urboj estas Juneau (la ĉefurbo de Alasko), Sitka, Ketchikan, Wrangell kaj Petersburg.
Nantilly
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Haute-Saône (prononco [],, arpitane Hiôta-Sona), en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Vesoul (france arrondissement de Vesoul), la suda kaj okcidenta parto de la departemento, kaj al la kantono .
Valparaíso de Goiás
Valparaíso de Goiás estas brazila municipo kaj urbego de la subŝtato Gojaso. La loknomo devenas de ĉiliano veninta el Valparaíso.
Geografio
Valparaíso de Goiás situas sur altebenaĵo en meza parto de la lando. La distanco al la subŝtata ĉefurbo Goiânia estas 35 km. La najbaraj municipoj estas okcidente Novo Gama, norde Santa Maria (Federacia Distrikto), oriente Cidade Ocidental kaj sude Luziânia.
Historio
En Valparaíso de Goiás komencis loĝadi en 1979. La oficiala fondo okazis en 1995. Ĉiuj loĝantoj vivas en la urba areo, ĉar ekzistas neniu kampara areo.
Ekonomio
En Valparaíso de Goiás la ĉefa industrio estas produktado de mebloj.
Klimato
La vetero en Valparaíso de Goiás estas tropika kun alteca influo. La seka sezono daŭras de aprilo ĝis aŭgusto, la ceteraj monatoj apartenas al la pluva sezono.
Trafiko
La grandurbo estas tranĉita per aŭtovojo BR 040 kaj fervoja linio.
Agnieszka Grzybek
Agnieszka GRZYBEK (naskiĝis la ) estas pola politikisto, feministo, tradukisto kaj ekde marto 2008 ĝis aprilo 2010 kunprezidanto (kun Dariusz Szwed) de la verda partio Verduloj 2004.
Ekde 1997 ligita kun pola virina movado. Dum la jaroj 1997-2005 ŝi laboris en la Centro de Informo de Virinaj Medioj, kiun ŝi prezidis dum la jaroj 2002-2005. Kunfondisto kaj membro de la Interkonsento de Virinoj de la 8-a Marto, la neformala grupo kiu ĉiujare organizas Manifa-n - surstratan manifestacion defende de virinaj rajtoj. Grzybek membras ankaŭ en la teamo de la Politika Kritiko (Krytyka Polityczna) kaj kunordigas la programon "Demokracio de sekso/Virina politiko" en la pola filio de la Fondaĵo Heinrich Böll.
(51350) 2000 QU176
(51350) 2000 QU176 estas malgranda, malhela troja asteroido de Jupitero, kiu orbitas, kun iom granda klinangulo, en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L5 de la sistemo Suno-Jupitero, tie estas en la tiel nomata « Troja Tendaro ».
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
23265 von Wurden
23265 von Wurden estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Vyšné Ružbachy
Situo
Vyšné Ružbachy situas en valo, laŭ flankovojoj. Stará Ľubovňa troviĝas je 9 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1329 en latina formo "Nova Rusunbach". Inter 1412-1772 la vilaĝo apartenis al grupo de la 16 hipotekitaj urboj al Pollando. En 1595 banejo konstruiĝis. Inter 1825 diversaj konstruaĵoj konstruiĝis por la banejo. En 1828 oni komputis tie 142 domojn. Ĝis 1899 la oficiala hungara loknomo estis Felső-Rusbach, poste ĝi ricevis plenan hungaran nomon pro la hungariga politiko. En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Felsőzúgó 735 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Szepes (reĝa departemento), al distrikto de Stará Ľubovňa, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 1927 la tuta vilaĝo bruldetruiĝis. En 2001 vivis en Vyšné Ružbachy 1260 homoj, (1240 slovakoj).
Rivero Derwent (Derbyshire)
Rivero Derwent (: Derventio) estas rivero en la provinco de Derbyshire, Anglio. Ĝi estas 66 mejlojn (106 km) longa kaj estas enflurivero de la Rivero Trent al kiu ĝi kuniĝas sude de Derby. Sur duono de ĝia irado, la rivero fluas tra la Distrikto Peak. Ĝia fonto troviĝas en Bleaklow, oriente de Glossop.
Romesh Chunder Dutt
Romesh Chunder DUTT (en Bengala lingvo: রমেশচন্দ্র দত্ত; 13a de Aŭgusto 1848 – 30a de Novembro 1909) estis hindia funkciulo, historiisto pri ekonomiko, verkisto kaj tradukisto de Ramajano kaj Mahabarato. Dutt estis konsiderita nacia estro de la epoko antaŭ Gandhi, kaj estis samtempulo de Dadabhai Naoroji kaj Justice Ranade.
En 1870-aj jaroj li sukcese laboris por mildigi la konsekvencojn de katastrofoj kaj malsatego.
Li estis la unua prezidento de la bengala literatura societo Bangiya Sahitya Parishad (en bengala: বঙ্গীয় সাহিত্য পরিষদ) en 1894, dum Rabindranath Tagore kaj Navinchandra Sen estis vic-prezidantoj de la societo.
Zoltán Kaszab
Zoltán Kaszab [kasab], laŭ hungarlingve kutima nomordo Kaszab Zoltán estis hungara entomologo, biologo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1979).
Zoltán Kaszab naskiĝis la  1915 en Farmos. Li mortis la 1986 en Budapeŝto.
Biografio
Zoltán Kaszab akiris diplomon en ELTE en 1937, poste li eklaboris en Hungara Nacia Muzeo. En 1941 li studvojaĝis al Germana Regno. Hejmenveninta li ekinstruis en mezlernejo. En 1949 li ekhavis esploran postenon en muzeo en Budapeŝto, kie li estis ĉefdirektoro inter 1970-1985. Li okupiĝis ankaŭ pri Karpat-baseno kaj Oceanio. Resume li priskribis-trovis 3700 specojn. Inter 1963-1968 li plurfoje esplorvojaĝis al Mongolio, kie li kolektis precipe skarabojn. Li emeritiĝis en 1985. Li ricevis premiojn en 1961 kaj 1980.
Evangelio laŭ Nazareoj
La Evangelio laŭ Nazareoj (aŭ Nazarenoj aŭ Nazoreoj) estas apokrifa evangelio kiu perdiĝis kaj kies restis nur spuroj en okazaj atestaĵoj liveritaj de iuj Patroj de la Eklezio. Ĝi estis uzata inter la jud-kristanoj loĝantaj en Palestino ĝis la fino 2-a jarcento kaj pli. Eble ĝi identigeblas, same perdiĝintaj, kun la aliaj du jud-kristanaj tekstoj, nome la Evangelio laŭ Ebionitoj kaj la Evangelio laŭ Hebreoj.
Patristikaj atestaĵoj
La evangelio laŭ Nazareoj aperas en dudeko da patristikaj citaĵoj, inter kiuj:
''“[Nazareoj] posedas la evangelion laŭ Mateo, absolute integran, hebrelingvan, ĉar ĝi estas evidente plu de ili konservita kiel ĝi origine estis kompilita, hebrelitere. Tamen mi ne scias ĉu oni eliminis la genealogion el Abrahamo ĝis Jesuo”. (Epifanio el Salamis, Panarion'', 29,9,4).
''“Ili, [la Nazareoj], akceptas nur la Evangelion laŭ Hebreoj kaj difinas apostato la apostolon Paŭlon. (Teodoreto, Haereticarum Fabularum Compendium - Αιρετικής Κακομυθίας Επιτομή = Kompendio de la herezaj fabeloj -, 2,1).”''
''“Mateo en Judujo estis la unua kompilisto de Evangelio de Kristo en lingvo kaj alfabeto hebreaj [...]. La hebrea teksto estas plukonvervita en la biblioteko de Cezareo [...]. Ankaŭ al mi, de la Nazareoj de Berea, urbo de Sirio, estis allasita permeso ĝin kopii.'' (Sankta Hieronimo, De viris illustribus, 3).
“En la Evangelio laŭ Hebreoj, kiu estis kompilita en lingvoj ĥaldea kaj siria sed alfabete hebrea, kaj kiu eĉ hodiaŭ estas uzata en la Nazarea komunumo, (kompilita) “laŭ la apostoloj” aŭ, kiel diras la plejgranda parto, “laŭ Mateo”, konservita en la biblioteko de Cezareo, la historio rakontas...” (Hieronimo, Contra Pelag., 3,2).
“En la Evangelio kiun uzas la Nazareoj kaj Ebionitoj, kiun mi ĵus tradukis el la hebrea al la greka kaj kiun ili konsideras la aŭtentan Matean, tiu homo kiu havas manon aridan...” (Hieronimo, Comm. I in Matth., 12,13).
“Fakte, la apostoloj opiniis vidi spiriton, aŭ laŭ la Evangelio laŭ Hebreoj legita de Nazareoj, fantomon senkorpan.” (Hieronimo, Comm. in Is., 18 pref.).
En aliaj “Loci” (lokoj), la Patroj, sen liveri apartajn indikojn pri la naturo kaj la uzo de la Evangelio laŭ Nazareoj, en ĝi trovas rimarkindajn tekstajn malsamaĵojn kompare kun la kanonaj Evangelioj.
Enhavo de la Evangelio laŭ Nazareoj
Pro manko de posedo de la originalaj tekstoj kaj fidante nur sur kelkaj citaĵoj, foje citaĵoj de citaĵoj, ne eblas reveni al la reala enhavo de la Evangelio laŭ Nazareoj kaj al ĝia ligo kun tiu laŭ Mateo. Eble temis nur pri malsamaj kaj ŝanĝitaj formoj de tiu kanona, aŭ pliprobable ĝi estis la pra aramea redakto aranĝita de la apostolo Mateo kiel supozigas Papiaso el Hierapolis, siavice citita de Eŭsebio de Cezareo en “Prieklezia historio" 3,39,16.
En la Patroj de la Eklezio ĉestas distingitaj aludoj pri la Evangelio laŭ Nazareoj, la Evangelio laŭ Ebionitoj kaj la Evangelio laŭ Hebreoj. Tamen, en iuj pasaĵoj oni parolas pri Evangelio laŭ Hebreoj, sed la referenco klare reirigas al unu el la aliaj du (ekzemple, Eŭsebio de Cezareo en la supermenciita Prieklezia historio (3,27,4) parolas pri la Ebioitoj kaj diras ke ili "uzis nur la tieldiritan Evangelion laŭ Hebreoj"; sammaniere Teodoreto. en Haereticarum Fabularum Compendium 2,1, parolas pri Nazareoj.
Ĉiuj tiuj evangelioj (laŭ Ebionitoj, laŭ Hebreoj, laŭ Nazareoj kaj, eble, ankaŭ la “Evangelio de la Dekdu”) ofte eksplicite cititaj foje nur aluditaj de la Patroj, kiuj foje atribuas al unu de tiuj evangelioj kion aliaj Patroj atribuas al alia el ili, eble estas pluraj. Ne malfacitas, tial, hipotezi, kvankam ne definitive pruvebla, ke la tri evangelioj reprezentas malsamajn dirojn de la sama teksto.
Tamen, se ekzistas en la scienca komunumo emo fari el ĉiuj la saman evangelion, ne estas tute forlasata la alia kiu faras el la tri, tri diversaj tekstoj, aŭ almenaŭ du.
Kmera lingvo
La kmera, ĥmera aŭ kamboĝa lingvo (kmere: ភាសាខ្មែរ [pʰiə.ˈsaː.kʰmae]) estas membro de la mon-kmera grupo de aŭstralazia lingvaro, parolata de ĉirkaŭ 8 milionoj da homoj en Kamboĝo. La kmera estas parenca al la vjetnama kaj havas kune multajn proprecojn kun la taja, kiel rezulto de jarcentoj de ambaŭdirekta prunteprenado.
Kmera skribo
La kmera alfabeto forte similas al la taja kaj laosa alfabeto, kiuj estas disvolvitaj de ĝi.
Proprecoj:
5573 Hilarydownes
5573 Hilarydownes estas malgranda malhela asteroido de la asteroida zono.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).
En la estinto, ĝi estis jam observita la ekde la observatorio Lick (Usono) sed tiam oni ne sukcesis determini ĝian orbiton; de tiu observo restas la numero A913 CG.
Zetzwil
Zetzwil estas komunumo en la distrikto Kulm de Kantono Argovio, Svislando. Ĝi havis 1258 loĝantojn je la 31-a de decembro 2008.
5573 Hilarydownes
Nomo
Ĝia nomo honoras Hilary Downes, planedan petrologiistinon ĉe la kolegio Birkbeck de Londono. Ŝi estas fakulino pri la termantelo kaj sia esploro en planedoscienco serĉas komprenigi la geologian evoluon de la de la meteorŝtonoj t.n. ureilitoj.
Zetzwil
Geografio
Zetzwil situas ĉe la orienta bordo de la rivero Wyna. La nordokcidentan finon de la komunumo formas iama fruntmoreno de la glaciepoka Reuss-Glaĉero. Iam malantaŭ la moreno troviĝis lago, ĝis la rivero Wyna trarompis la morenan barilon. Postrestis vasta marĉo, kiun oni elsekigis en la 1920-aj jaroj. Tra la vilaĝo de oriento al okcidento fluas du rojoj, kiuj alfluas la riveron Wyna okcidente de la vilaĝo.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Zetzwil limas en nordo al Dürrenäsch, en nordoriento al Leutwil, en oriento al Birrwil, en sudoriento al Reinach, en sudo al Leimbach, en sudokcidento alGontenschwil, kaj en nordokcidento al Oberkulm.
Trafiko
Zetzwil disponas pri haltejoj ĉe la etŝpura tramfervojo Wynentalbahn [Wyna-Valo-Fervojo] de Araŭo tra Reinach al Menziken.
Tra la komunumo pasas la kantona ĉefvojo de Araŭo tra Beromünster al Lucerno. La plej proksima alveturejo al la svisa aŭtovojo A1 estas Araŭo-Oriento, kiu situas norde en distanco de proksimume 9 kilometroj de la vilaĝo-centro.
Historio
La unua dokumenta mencio de Zetzwil datiĝas el la jaro 1173 kiel Zeinhwile.
En mezepoko en Zetzwil unue regis la Grafoj de Lencburgo, ilin sekvis en la jaro 1773 la Grafoj de Kiburgo kaj en la jaro 1264 ties heredantoj, la Habsburgoj. En ties nomoj la habsburgaj vasaloj, la Senjoroj de Trostburg kaj ek de 1326 la Senjoroj de Liebegg plenumigis la malaltan jurisdikcion en la loko.
En la jaro 1415 la Svisa Ĵurkomunumo konkeris Argovion kaj Zetzwil fariĝis nun parto de la berna regejo, nome de Berna Argovio. La senjoreco Trostburg jam en la jaro 1346 transiris al la Senjoroj de Rinach kaj en la jaro 1486 al la Senjoroj de Hallwyl. Ili vendis sian havaĵon en Zetzwil en la jaro 1616 al la urbo Brugg. Ĉar Berno tamen ne toleris la potencokreskon de Brugg, ĝi transprenis la jurisdikcion rekte kaj kreis la tribunaldistrikton Trostburg, kiu estis subvoktejo de la voktejo Lencburgo.
Kiam en la jaro 1798 okaze de la Helveta Revolucio francaj trupoj liberigis Argovion, Zetzwil fariĝis komunumo de la distrikto Kulm en la nove fondita Kantono Argovio.
Mihályfa
Mihályfa [mihAjfa] estas malgranda vilaĝo en Hungario, en regiono Okcidenta Transdanubio, en departemento Zala, en Distrikto Zalaszentgrót. La loknomo signifas: Mikaelo-vilaĝ'.
Situo
Mihályfa situas sur ebenaĵo, laŭ flankovojoj. Sümeg troviĝas 9, Zalaszentgrót 12, Hévíz 26, Keszthely 29 km-ojn.
DragonBall MX1
DragonBall MX1 estas procesoro fare de firmao Motorola. La procesoro estas parto de familio DragonBall i.MX kaj estas uzata en poŝkomputiloj, ludkonzoloj, GPS-navigiloj kaj aliaj porteblaj aparatoj. La procesoro estas unua atestita por operaciumo Palm OS 5.
Mihályfa
Famuloj
En Mihályfa naskiĝis kaj mortis ministeria oficisto Géza Forintos.
Herce
La loknomo devenas el eŭska "hertsi / ertzi" kun signifo "mallarĝa". La loknomo rilatas al la loko de la municipo, enmetita en ravino ĉirkaŭita de krutaĵoj unuflanke, kaj la fluejo de Cidacos aliflanke, kun la loĝloko enmetita inter tiuj bariero. En mezepoka dokumentaro aperis literumoj Erce 1152, Herz 1152, Erze 1162, Erz 1201 kaj 1202, Erçi 1455, kaj Herçe 1455.
Geografio
Herce estas tre aparta loĝloko kiu havas komunikadon nur laŭ la regiona ŝoseo LR-115, kiu komunikas oriente kun Arnedo kaj okcidente kun Santa Eulalia Bajera kaj Arnedillo. Preskaŭ paralele estas la LR-382 kie estas Préjano.
Historio
La 9an de Aprilo 1173 la reĝo Alfonso VIII donis la lokon al Diego Jiménez, senjoro de Kameroj, kaj al lia edzino Guiomar Rodríguez de Traba. Poste, la loko estis integrita en la senjorlando de Kameroj.​ Estas dokumento datita en 1200 kiu aludas al la kastelo de Herce kies ĉefprovoso estis Miguel Jubera.
Alfonso López de Haro, de Calahorra kaj Nájera kaj lia unua edzino, María Álvarez de los Cameros, fondis la Monaĥejo de Sankta Maria de Herce, konata ankaŭ kiel la konvento de las Bernardas. Poste ili donis por la fondo de la monaĥejo la lokojn Herce, Murillo de Calahorra, La Santa, Torremuña kun ties lokanoj, parton de Hornillos de Cameros inter aliaj. En 1251, la fondinto kaj lia dua edzino, Sancha Gil, donis al la monaĥejo Velilla de Ocón. Ekde tiam Herce iĝis loko de abatlando, kaj la abatino nomumis la ordinaran urbestron.
La rura elmigrado okazis ĝenerale en multaj apudaj loĝlokoj laŭlonge de la 20-a jarcento, kaj estis terura ĉe Herce, kie oni malaltiĝis el preskaŭ 700 loĝantoj ĝis nunaj 332. La elmigrado okazis ĉefe ekde la 1950-aj jaroj.
En la 25a de Septembro 1963 kolapsis la sonorilturo de la preĝejo 50 m alta, rekonstruita en 1894, kio rezultis en granda detruo en la preĝejo.
Aktualo
La ekonomio estas bazita sur agrikulturo (fruktarboj, migdalarboj kaj olivarboj) kaj multaj lokanoj laboras en la industrio de Arnedo aŭ Calahorra.
La ekonomio estis bazata ĉefe sur la agrikulturo kaj brutobredado. Krome estas rura turismo.
Vizitindaĵoj estas la preĝejo, la ermitejo, blazondomoj, la kastelo, restaĵoj de la monaĥejo, romiaj ruinoj de Illurcis, kavkolombejoj, naturaj lokoj ktp.
Efficeon
Efficeon estas nomo de familio de procesoroj far firmao Transmeta.
12414 Bure
Nomo
Ĝia nomo honoras la rusan glacihokeiston Pavel Vladimiroviĉ Bure (cirile Павел Владимирович Буре), elstaran sportiston, mondan ĉampionon kaj stelulon de la Nacia Ligo de Glacihokeo. Li estas kromnomita "Rusa Raketo". La nomo ankaŭ honoras la familion Bure, konata en Rusio.
Potštát
Potštát (Bodenstadt) estas urbo en Ĉeĥio, en norda parto de distrikto Přerov en regiono Olomouc sur rojo Velička. En la urbo vivas.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1322.
Post la jaro 1945 estis ellandigita germane parolanta plimulto de loĝantoj. Ĝisloĝigo ne estis plena - la nuna nombro estas proksimume duono de stato el komenco de la 20-a jarcento. Influis tion proporcie fora situo, potencigita pro establo de armea spaco Libavá en okcidenta najbareco de la urbo (interrompita estis krom aliaj ŝoseo el Hranice ĝis Město Libavá). Ekde la 10-a de oktobro 2006 estis al la municipo redonita statuso de urbo.
Ísafjarðardjúp
Nomo
La nomo estas tradukebla kiel «abismo de glacia fjordo» (ísglacio, fjordo, abismo, profundo).
Geografio
La fjordo longas je, larĝo ĉe la enirejo estas , profundo kelkloke atingas. La bordoj estas rokplenaj, krutaj.
De Ísafjarðardjúp debranĉiĝas kelkaj malgrandaj fjordoj. Ĉe la sud-okcidenta flanko tiuj estas, , , , , , , Reykjarfjörður kaj Ísafjörður. Ĉe la nord-orienta flanko tiu estas.
En la fjordo situas tri insuloj: (la plej granda),  kaj  (la plej malgranda).
Ekonomio
Surborde de la fjordo situas la plej granda urbo de la nord-okcidento de Islando, ĉefurbo de la regiono Vestfirðir, Ísafjörður, kaj ankaŭ la loĝlokoj Bolungarvík kaj Súðavík.
La insulo Borgarey estas neloĝata, sur Vigur kaj Æðey estas farmoj.
Leó Szilárd
Leó SZILÁRD [silard] (naskiĝis la 11-an de februaro 1898 je la nomo Léo Spitz en Budapeŝto, mortis la 30-an de majo 1964) estis hungara-germana-usona fizikisto.
La bazlernejon kaj teknikan mezlernejon, kaj poste la Teknikan Universitaton li vizitadis en Budapeŝto. Ekde 1919 li daŭrigis siajn studojn en la Teknologia Universitato Berlino. Tie, pro la influo de Albert Einstein, Max von Laue kaj Max Planck, en 1920 li elektis la fizikistan fakon. En 1925 li doktoriĝis pri termodinamika temo, bazita sur ideo de li mem. Lian disertaĵon aprecis Einstein kaj Laue.
La situacio de la atomfiziko
Tiutempe la fizikistoj jam sciis, ke la materio konsistas el diskretaj atomoj. Tiuj havas nukleon, kiun iamaniere ĉirkaŭas elektronoj. Oni imagis, ke la elektronoj estas similaj al kugletoj, kiuj rotacias ĉirkaŭ la nukleo, kies maso estas proks. 2000-obla ol tiu de la elektrono. Samtempe, la elektronoj rotacias ankaŭ ĉirkaŭ sia propra akso. Inter la elektronoj kaj la nukleo la distanco estas relative grandega.
La kvantumteorio priskribas la konduton de la elektronoj, ties eblajn itinerojn, la energion kiu apartenas al la itineroj, la estiĝon de kemiaj kombinaĵoj, ties malkomponiĝon. Certaj procezoj bezonas energio-aldonon, aliaj, kie la elektronoj lokiĝas en itineron al kiu apartenas malpli granda energio-nivelo, energio liberiĝas kaj forlasas la atomon kiel radiado, kies ondolongo dependas de la energio-diferenco. La ondolongo-bendo ampieksas de la rentgena radiado ĝis la varmradiado. Pri la nukleo oni sciis nur tiom, ke ĝi havas pozitivan elektran ŝargon, kiu altiras la ĉirkaŭantajn elektronojn kaj ekvilibrigas la centrifugan forton kiu efikas pro la rotacio. Oni konis la nombron de elektronoj en ĉiu kemia elemento; ĝi estas la ordnumero de la respektiva elemento en la perioda tabelo kaj ĝi ankaŭ egalas al la pozitiva §argo de la nukleo. Tial en normala stato la atomo elektre estas neŭtrala. Krome estis konata ankaŭ la protono kiel parto de la nukleo, kaj ke ĝia ŝargo estas pozitiva, tamen la masosumo de protonoj en la nukleo estas proksimume nur duono de Ia efektiva nukleo-maso. Do en la kerno ankoraŭ devas esti io, kun maso egala al tiu de la protono, sed elektre neŭtrala. Tial oni nomis ĝin neŭtrono.
La kono, ke la nukleomaso estas ne ĉiam precize duobla al la masosumo de protonoj pruvis, ke ilia nombro estas ne precize egala al tiu de la neŭtronoj. Ili estas la izotopoj. En la perioda tabelo ili okupas la saman lokon, la kemia konduto estas Ia sama. Estis konata ankaŭ la fama ekvacio E=mc² (La energio kiun enhavas la materio egalas al la maso multobligita per la dua potenco de la lumrapido.) Oni nomas tion ekvivalento de maso al energio. La masdiferenco inter la massumo de komponantoj kaj la maso de la kompleksa korpusklo ne ĉiam estas egala.
Oni prikalkulis tiun mas-diferencon (Dm) por ĉiaspeca atomkerno. La diferenco „maso-manko" estas granda ĉe malpezaj kaj pezaj elementoj. Se oni kalkulas la energion, kiu apartenas al la maso-manko, kaj desegnas ĝin laŭ la funkcio de la masoj ricevas kurbon, kiu havas minimumon, tie situas la plej stabilaj elementoj. La du finaĵoj de la kurbo havas grandan Dm-valorojn. Pro tio, se oni volas estigi stabilajn atomkernojn, oni devas aŭ kunfandi malpezajn nukleojn, aŭ disdividi pezajn nukleojn. En ambaŭ kazoj liberiĝas energio, sed ambaŭ procezoj bezonas tre altan temperaturon. (proks. 10000 K). Tamen okaze nur de izotopo 235 de urano (el inter Ia naturaj elementoj) disfalo povas okazi pro efiko de neŭtronoj. (Tio evidentiĝis poste.) Multaj komencis eksperimentadi pri neŭtronoj, kaj pro la enkonstruo de neŭtronoj naskiĝis novaj izotopoj, eĉ elementoj pli pezaj ol la urano.
La malkovro de la ĉen-reakcio
Szilárd promenante sur la strato fine de 1933, ekhavis ideon: Se oni povus trovi elementon, kiu pro la efiko de neŭtrono disfalas, kaj samtempe liberigas novajn neŭtronojn, eblus estigi ĉen-reakcion. Tuj li komprenis ankaŭ tion, ke liberiĝos granda energio, kiu estus uzebla kaj por pacaj, kaj por militaj celoj. Pensante pri la faŝisma Germanio, li vidis grandan danĝeron. Lian ideon li komunikis al kelkaj fizikistoj, inter iii ankaŭ al Rutherford, tiutempe la plej granda aŭtoritato pri la atomfiziko. Li petis ilin, ke pri tiu temo ili ne eldonu publikaĵojn.
Ĉar lian ideon neniu taksis serioza, eĉ Rutherford deklaris, ke praktika uzado de atomenergio estas malsaĝa ideo. Pri tio koleriĝis Szilárd, kaj vidante la danĝeron de ebla senrespondeca ago, li petis sekretan patenton pri la ĉenreakcio, kaj transdonis ĝin al la Angla Admiralitato. Li komencis eksperimentadi pri diversaj elementoj, sed sen sukceso. Ne nur li, sed ankaŭ aliaj sciencistoj okupiĝis pri la temo.
La unua, kiu atingis rezulton, estis Otto Hahn kun siaj kunlaborantoj en la Universitato de Berlin. Ili estis la unuaj, kiuj konstatis disfalon de izotopo n-ro 235 de uranio. La rezulton ili sukcesis sekrete transdoni al la prestiĝa revuo Nature en Svedio, kiu publikigis ĝin en la januara numero de 1939. Szilárd, tiam vivanta en Usono, tuj komprenis la danĝeron, ke la germanoj certe komencos produkti atomarmilon. Tio estus katastrofo, tial Usono nepre devis pli rapide agi.
Letero al Roosevelt
Tiam Szilárd kune kun alia hungardevena fizikisto Jeno Wigner skribis leteron al la usona prezidento. Ili proponis senprokraste komenci evoluigon de atomarmilo, kaj pli rapide esti preta ol la germanoj. Sed sendi leteron ai la prezidento ne estis simpla afero. Ili decidis peti {a helpon de Albert Einstein, kiu tiutempe jam estis tutmonde konata. Tiam aperis la tria hungara fizikisto E. Teller, kiu poste havis decidan rolon en la armado de Usono. Kiel li mem skribis, en tiu ĉi afero li estis nur ŝoforo. Szilárd ĉion sciis, sed ŝoforadi aŭton ne. Tial li petis je Teller veturigi lin al Einstein kun la letero. Einstein tralegis ĝin, aprobis, subskribis, kaj promesis sendi al la Blanka Domo. Post du monatoj Roosevelt ricevis {a leteron. Li konsentis, ke Usono nepre devas havi atomarmilojn, antaŭ ol la germanoj havus kaj uzus ilin.
La preparo
Tiam komenciĝis tre bone organizita, finance malavare apogita, severe sekreta esplorlaboro, la "Projekto Manhattan". Estis mobilizitaj profesoroj en usonaj universitatoj, kaj sciencistoj, kiuj forlasis Eŭropon pro la faŝismo. Krom la menciitaj, el inter la hungaroj gravan rolon ludis ankaŭ János Neumann, matematikisto. La sciencistoj devis solvi ĝis tiam nekonatajn problemojn. La plej grava tasko estis apartigi el la natura urano la izotopon 235, kies proporcio estis nur 0,7 %. ili devis prikalkuli la kritikan mason, super kiu la proporcio de maso kaj surfaco estas tia, ke povis resti tiom da neŭtronoj en la maso, ke la malkomponiĝo komenciĝu. Krome estis aro de pli-malpli grandaj solvendaj problemoj. Ekzemple la eksplodmaterialo ne disŝpruciĝu tuj, sed laŭeble la plej granda parto partoprenu en la malkomponiĝo. La problemoj estis solvendaj nur per kalkuladoj kaj modelado. Paralele okazis ankaŭ alia tre grava laboro. En Ĉikago Enrico Fermi kaj Szilárd kune planis kaj konstruis la unuan atomreaktoron. Ĝi ekfunkciis la 2an de decembro 1942. La funkciado okazis precize laŭ la antaŭaj kalkuloj kaj planoj. Krom energio, ĝi produktis el la izotopo urano-238 ankaŭ plutonion, kiu mem estis uzebla por atomarmiloj. En 1946 Fermi kaj Szilárd kune ricevis patenton pri tiaspecaj atomreaktoroj.
La realigo kaj provo
Post la bazaj studoj, kalkuladoj kaj preparlaboroj oni konstruis bombon, kies eksperimenta eksplodigo okazis la 6-an de julio 1945. La eksperimento pruvis la kalkulojn; la eksplodo vere estis pli granda ol ĉiu kemia eksplodo en la historio. Sekvis memorindaj, teruraj tagoj. La 6-an de aŭgusto urana bombo neniigis Hiroŝimon, la 9an de aŭgusto plutonio-bombo detruis Nagasakon. Plurcentmil senkulpaj homoj devis morti por pruvi la efikecon de tiuj armiloj. Post la eksplodoj la japana armeo kapitulacis.
Protesto de L. Szilárd
Szilárd persone ne partoprenis en la farado de la bomboj. Li laboris en Ĉikago pri la reaktoro. Post kiam la 10-an de majo en Eŭropo ĉesis la milito, ĉesis ankaŭ la ebleco de germana atombombo. Li komencis protestan agadon kontraŭ la uzo de atombomboj. Li proponis nur demonstri sen viktimoj al la japanoj la potencon de la bombo, kredante, ke tio konvinkos ilin ke estas sensence daŭrigi la militon. Pri tio li skribis leteron al Roosevelt, sed tiu ne ricevis ĝin.
Sciante, ke ankaŭ Sovetio laboras pri atombombo-farado, en letero li proponis al Ia prezidento traktadon pri tio, kiamaniere eblos malhelpi Ia vetarmadon inter Usono kaj Sovetio post la milito. Inter la sciencistoj li komencis kolekti subskribojn kontraŭ la uzado de la bomboj. Responde pri tio, la militista gvidanto de la projekto Manhattan la 12-an de julio sondis la opiniojn de sciencistoj, kiuj partoprenis en la laboro, esperante, ke ili apogos la uzadon de la bomboj. Sed evidentiĝis, ke granda plimulto el ili (127 el 150 personoj) konsentis kun Szilárd.
La nova atom-epoko
La atomepoko komenciĝis per la tuja morto kaj per morto post multjara suferado de pluraj centmiloj da homoj. Kiel Szilárd antaŭvidis baldaŭ komenciĝis vetarmado inter Usono kaj Sovetio. Komence Usono havis avantaĝon, ĉefe pro la posedo de hidrogenaj bomboj, kies eltrovinto estis la jam menciita Edward Teller. Tiu ĉi konkuro estis tre multekosta. Multaj tamen asertas, ke la elformiĝinta forto-ekvilibro garantiis la mondpacon pli ol 40 jarojn. Nuntempe ekzistas tiom da nukleaj armiloj, ke dekono de ili estus sufiĉa por neniigi la tutan teran vivon.
Ĉu plago aŭ beno?
Szilárd kaj aliaj sciencistoj, precipe J. Wigner volis certigi al la homaro malmultekoste abundan energio-provizadon. Ili, kaj poste ankaŭ aliaj, planis kaj konstruis diversajn reaktorojn. Nuntempe signifan parton el la tutmonda elektra energio-provizado ili plenumas. Sendube, ĉefe pro homa malzorgemo kaj senrespondeco ili povas kaŭzi grandan katastrofon, kiel videblis en Ĉernobil. Tamen tiu ĉi katastrofo havas malmultan probablecon. Krome kaŭzas grandan problemon la sekura stokado de la radioaktivaj restaĵoj kaj forfalaĵoj, kiuj radios ankoraŭ plurajn jarmilojn.
Ne estas solvita ankoraŭ la sorto de malnovaj, jam neuzeblaj reaktoroj kaj ties akcesoraĵoj. Se la energio, kiun nuntempe produktas atomelektrejoj estus produktata per forbruligo de karbo, en la atmosfero la proporcio de karbondioksido estus signife pli granda. Ties nocaj efikoj eĉ jam nuntempe estas senteblaj. La malrapida plivarmiĝo de ia atmosfero kaj {a oceanoj kaj iliaj efikoj - leviĝo de la akvonivelo de oceanoj, la efekto Elninjo, kresko de la dezertaj tersurfacoj estas mezureblaj kaj antaŭkalkuleblaj, certaj, realaj danĝeroj. La homaro devas elekti inter tiuj du malbonoj. (La energio-produktado per kunigo de malpezaj elementoj nuntempe bedaŭrinde estas nur teoria eblo.) Tamen ekzistas ankaŭ tria vojo. Forta redukto de energikonsumado al la nepre bezonata nivelo. La vivo kaj la agado de Leo Szilárd donas ekzemplon ankaŭ pri tio, ke sciencistoj devas havi respondecon pri la sorto, pri la foruzo de iliaj eltrovaĵoj.
Frigyes Fellner
Frigyes FELLNER [fridjeŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Fellner Frigyes estis hungara ekonomikisto, statistikisto, instruisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1936).
Frigyes Fellner naskiĝis la  1871 en Budapeŝto. Li mortis en 1945 en Koncentrejo Mauthausen-Gusen.
Biografio
Frigyes Fellner frekventis universitaton, poste li eklaboris kiel advokato. En 1901 li ekinstruis, ekde 1903 li instruis jam en la universitato. Inter 1914-1920 li estis bankestro, poste li havis postenon en statistika instituto. Li helpis evoluon de Hungario inter la mondomilitoj. En 1939 li iĝis senatano. En 1944 li estis deportita, kie li mortis.
Pasir Mas
Pasir Mas estas gubernio aŭ distrikto kaj urbo en la ŝtato Kelantano, Malajzio.
Esperanto kaj Pasir Mas
Kelkaj loĝantoj jam konis Esperanton.
NGC 3258E
NGC 3258E (aliaj indikoj — ESO 375-60, MCG -6-23-51B, PGC 31131) estas galaksio en konstelacio Pumpilo.
Ĉi tiu objekto ne estis en la originala versio de NGC-katalogo kaj estis aldonita poste.
Žíteč
Žíteč (Sichs) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de kampurbo Chlum u Třeboně en distrikto Jindřichův Hradec. Ĝi troviĝas proksimume 5 km norde de Chlum u Třeboně. Kondukas tra ĉi tie ŝoseo II/153. En la jaro 2009 ĉi tie estis registritaj 128 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Žíteč estas ankaŭ nomo de katastra teritorio kun areo 7,46 km².
Kamenná (Krásná)
Kamenná (iam ankaŭ ĉeĥe Kamenná osada, Steinpöhl) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Krásná, troviĝanta en distrikto Cheb, en supermara alteco 560 metroj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Žíteč
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1387.
Kamenná (Krásná)
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1612, kiam ĝi estis posedaĵo de familio Zedtwitz. Devene ĝi estis parto de municipo Podhradí, poste en la jaro 1975 ĝi fariĝis parto de urbo Aš. Ekde la jaro 1990 ĝis hodiaŭ ĝi estas parto de municipo Krásná.
Gastlaboristoj
Gastlaboristoj (Gastarbeiter) estas homoj enportitaj en iu lando por labori en diversaj industrioj kie ekzistas nesufiĉaj laboristoj por fari la laboron.
Gastlaboristoj ofte ne havas la samajn rajtojn kiel ellandaj laboristoj. En kelkaj landoj, gastlaboristoj ne rajtas resti longajn seninterrompajn periodojn. En iuj landoj kiel ekzemple Germanio estas multaj gastlaboristoj de Turkio. Turkaj gastlaboristoj formis siajn proprajn komunumojn en la germanaj urboj, kie ili vivas. Aliaj landoj kun multaj gastlaboristoj estas Usono, Japanio, Koreio kaj arabaj landoj.
Monda Migranta Filmfestivalo
Ekde 2006 en Koreio okazas ĉiujare Monda Migranta Filmfestivalo (MWTV), kultura evento gastigita de enmigrintoj kie ili povas kultivi sian propran kulturon kaj filmojn en sia propra lingvo. La festivalo strebas krei lokon por komunikado, kiu volas malkonstrui barojn inter migrantoj kaj indiĝenaj homoj por paroli kaj kompreni alies vivojn. Filmoj temas pri geedzaj migrantoj, migrantaj junuloj, rifuĝintoj aŭ socia, politika, ekonomia kaj kultura diverseco rilate al migrantaj laboristoj.
Fanny Eszter Fogel
FOGEL Fanny Eszter estas hungara-itala operkantististino naskita en Koloĵvaro la 2-an de majo 1968.
George Westinghouse
George Westinghouse, Jr. (la juna) (6a de oktobro 1846 – 12a de marto 1914) estis usona entreprenisto kaj inĝeniero kiu inventis sistemon de fervoja aerbremso kaj estis pioniro de elektra industrio, akirinte sian unuan patenton je aĝo de 22. Kun sidejo en Pittsburgh (Pensilvanio) dum multo de sia kariero, Westinghouse estis unu el la ĉefaj rivaloj de Thomas Edison por la komenca plibonigo de la usona elektrosistemo. La sistemo por elektra distribuado de Westinghouse, bazita sur alterna kurento, fine superigis la insiston de Edison pri la rekta kurento. En 1911 Westinghouse ricevis la medalon Edison de la AIEE "Pro merita atingo rilate al la disvolvigo de la sistemo de alterna kurento."
Ludmilla Hypius
Ludmilla Hypius (naskiĝis la 2-an de majo 1911, mortis la 25-an de januaro 2015 en Frankfurto ĉe Odro estis germana esperantistino kaj muzikistino. En Eisenhüttenstadt ŝi estis engaĝita instruistino ĉe la muziklernejo, lernis Esperanton en aĝo de 65 jaroj, fondis Kulturligan Esperanto-grupon kaj fariĝis Honora Civitano. Siajn vivspertojn – ankaŭ kun Esperanto – ŝi priskribis en vivmemora libro.