cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Berenguer de Palou la 2-a
En 1219 li partoprenis en la 5-a krucmilito kontraŭ Damieta, en Egiptio, alportante 50 kavalirojn kaj plurajn soldatojn.
En 1233 li estis elektita ĉefepiskopo de la kapitulo de Taragono, sed la Papo Gregorio la 9-a malaprobis la elekton kaj malfaris ĝin.
En 1225 li partoprenis kun Jakobo la 1-a en la sieĝado de Peñíscola.
En 1237 li kontribuis en la fondo de la Konvento de Klaraninaj monaĥinoj (Monaĥejo de Pedralbes) de Barcelono (kvankam la almozulaj ordenoj ne konstruis monaĥejojn sed konventojn, tiu de Pedralbes estas ankaŭ konsiderata monaĥejo).
En 1238 li partoprenis en la konkero de la tajfoj de Balensiya en Valencia kaj Denia. Kiel rekompencon li ricevis plurajn domojn kaj la Sinjorejon de Almonesir.
Berenguer de Palou mortis en 1241 kaj estis entombigita en kapelo San Miquel de la katedralo de Barcelono.
Cidlina (distrikto Třebíč)
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la 13-a jarcento.
Hitsche Maar
Nomo
„Hitsche estas la loka dialekta esprimo por bufo''.
Estiĝo
La Hitsche Maar estas sekmaaro kaj situas okcidente de la rivero valo de la rivero Alfen vulkana grupo apud Holzmaar kaj Dürres Maar. Ĝi ekestis laŭlonge de geologia perturblinio de nordokcidento al sudoriento pro vulkanaj aktivecoj antaŭ pli ol 20.000 jaroj. Do, ĝi estas unu el la plej malnovaj maaroj de la regiono. La tofoj de la Hitscher Maar estis kovritaj de la tofoj de la Dürres Maar.
Spicvino
Spicvino estas alkohola trinkaĵo, kiu estas trinkata antaŭ ĉio dum la periodo tuj antaŭ kristnasko. Por fari ĝin, oni varmigas, plejofte ruĝan, vinon kun spicoj kiel cinamo, kariofilo, ilicio kaj citrusoŝeloj, eventuale dolĉigita per sukero aŭ mielo. Post tio oni varmigas la vinon sed ne boligas ĝin ĉar tiam la alkoholo vaporiĝas. Fakte la vino eĉ ne estu varmigita super 70°C ĉar la bolpunkto de etanolo estas 78,37°C.
Spicvino enhavas alkoholelcentaĵon de proksimume 13%, kvankam oni vendas tutpretan spicvinon kun elcentaĵo de 8,5.
Yasushi Kido
Yasushi Kido (木戸 康史, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Vegalta Sendai.
Stepan Smal-Stotskyi
Stepan SMAL-STOTSKYI (ukraine: Степан Смаль-Стоцький; naskiĝinta la en Nemiliv/ Lviva provinco, mortinta la  en Prago) estis aŭstra-ukraina slavisto, politikisto kaj profesoro ĉe la Ĉernivca Universitato kaj ĉe Libera Ukraina Universitato en Prago.
Burĝigo
Burĝigo (aŭ ĝentrifikado kaj ĝentrumigado kiel adaptoj de internacia tre uzata termino kaj reburĝigo kaj (kvartal)elitigo kiel eblaj tradukoj) signifas konverti malnovan kvartalon en pli allloga areo por pli riĉaj loĝantoj, per rimedoj kiel ekzemple remodelanta domojn. Tamen, domposedantoj tiam pliigas la aĉetprezojn kaj lupagojn de la ĵus novigitaj nemoveblaĵojn; la malriĉuloj ne povas pagi tiujn altajn lupagojn, kaj multaj devas forlasi siajn kvartalojn por trovi aŭ eĉ ne trovi disponeblajn loĝejareojn. Tamen, la malriĉuloj ankŭ povas havi pli facilan aliron al enspezo kaj servoj, ĉar kelkaj studoj sugestas, ke malriĉaj lokanoj loĝantaj en burĝigitaj kvartaloj fakte translokiĝas plej verŝajne malpli ol malriĉaj loĝantoj de ne-burĝigitaj areoj.
Stepan Smal-Stotskyi
Vivo
Stepan Smal-Stotskyi venis de ukraina kamparana familio. Li frekventis mezlernejon en Lvivo. Post maturriĝekzamentrapaso en 1878, li studis slavistikon ĉe Ĉernivca Universitato ĉe Ignaz Onyszkiewicz. En 1883 li daŭrigis siajn studojn ĉe Universitato de Vieno kaj en 1884 doktoriĝis ĉe Franc Miklošič. En 1885 li iĝis lektoro kaj en 1893 plena profesoro pri rutenaj lingvo kaj literaturo en Ĉernivco. En 1894/95 kaj 1904/05 li dekanis.
Burĝigo
En kelkaj grandaj urboj ĉiuokaze, kvartalelitigo okazigis sociajn problemojn, kiel ekzemple en Barcelono kaj Valencio en Hispanio, same kiel en Berlino, Meksikurbo, Varsovio ktp.; la urba transformo allogis pli riĉajn loĝantojn, dum kreis malfacilojn por ĝistiamajn lokanojn. La unua etapo por atingi tiun stadion konsistas en malfaciligo de la vivo de lokanoj, por ke tiuj vole nevole forlasu la areon kaj translokiĝu.
Stepan Smal-Stotskyi
Graveco
Smal-Stotskyi disvastigis la uzon de la esprimo ukraina anstataŭ la antaŭa ruteno. Li elpensis unuigitan ukrainan (fonetikan) ortografion kune kun Nikolaus von Wassilko, kiu estis lanĉita en la lernejoj de la Danuba monarkio en 1893. Intencon krei du malsamajn (nordan kaj sudan) ukrainan skriblingvojn li ege kontraŭis. Literaturscience li priesploris la verkojn de ukrainaj verkistoj. La evoluo de la naciema movado multon ŝuldis al li: ekz. en la verko Bucovina rusă en 1897 li historiscience priskribis la historion de Bukovino en konekso de la Grafujo de Galicio-Volinio en komparo de aliaj slavaj ŝtatoj.
Smal-Stotskyi estis politike aktiva ekde sia junaĝo. En la Bukovina parlamento li estis gvidinta la junajn rutenojn en opozicio al la t.n. rusemuloj. Li gvidis Sojuz en Ĉernivco inter 1879 kaj 1882 kaj fondis la societojn Narodnij Dim, Bukovinskiij Bojan, Ruska Ŝkola (pri pedagogio). Smal-Stotskyi ankaŭ akvitis en al klubo Ruska Besida kaj instigis la establo de popolaltlernejoj kaj ekonomiaj kooperativoj. Li estis entombigita ĉe Rakowicki-tombejo en Krakovo.
Familio
Lia filo Roman Smal-Stocki iĝis profesoro pri ukraina lingvo en la universitatoj en Prago (1923-1926), Varsovio (1926-1939) kaj ekde 1947 en Usono. Stepan Smal-Stotskyi estis la avo de la ukrain-kanada literaturisto Jurij Lutskyi.
Calamagrostis canescens
Calamagrostis canescens (esperante tufokano disa) estas specio de pooideoj de la genro Calamagrostis. Ĝi estas geofito kun rizomoj. Ĝi ŝatas malsekajn lokojn.
Priskribo
Ekstera paleo havas malgrandan ariston. La haroj estas malgrandaj ol la glumoj.
Couffoulens
Ĝiaj enloĝantoj nomiĝas Couffoulénois.
Preĝejo Ĉiuj Sanktuloj (Ecseg)
La preĝejo Ĉiuj Sanktuloj estas eklezia historia monumento en Hungario, en vilaĝo Ecseg.
Historio
Laŭ arkeologoj tiu kirko estis konstruita en la 15-a jarcento. En mezo de la 16-a jarcento turka dominado sekvis, tiam oni kaŝis la ekleziajn ilojn. Post jarcento la posteuloj denove uzis ilin. La eklezia priskribo en 1697 aprezis la kirkon en bona stato. Inter 1780 kaj 1792 la konstruaĵo estis plene trakonstruita, nur la turo restis netuŝita. La tria etaĝo de la turo en 1792 konstruiĝis, en la sama jaro okazis la konsekro. La nuna turopinto konstruiĝis en 1880. La orgeno ekfunkciis en 1865, ĝi estis trakonstruita en 1933.
Konstruaĵo
La kirko situas sola sur monteto. La fasado estas simetria, meze la kvadrata turo altiĝas. La turo estas apogita per 2 pilieroj. La enirejo funkcias tra la turo, sed flanke (ne ĉe la fasado). La absido estas hufoforma kaj pli mallarĝa, ol la navo. Apud la absido ambaŭflanke estas po unu sakristio. Interne la barokaj altaroj estis faritaj en la 18-a jarcento. Malnova sonorilo el la 15-a jarcento nun troviĝas en la Hungara Nacia Muzeo.
Kermeso okazas en la 1-an de novembro.
Pèire Godolin
Pèire GODOLIN [pejre guduli], (1580 - 10-a de septembro 1649) naskiĝis en la urbo Tuluzo. Li estas la plej grava okcitana verkisto de la 17-a jarcento. Eĉ en siaj multnombraj "oficialaj" verkoj li gardas sian unikan skribmanieron, forte influitan de la humanismo de la Renesanco kaj de la epikurismo. Lia mensa vigleco kaj sprito estas karakterizaj kaj aperas ĉie en lia verkaro.Li ankaŭ montris fortan volon al defendo de la lingvo, kaj bone ilustris ties riĉecon. La plejparto de sia verkaro estas kompilita en Lo Ramelet Mondin [lu ramelet mundi] ("La bukedo tuluza").
Schmieritz
Schmieritz estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Saale-Orla de la federacia lando Turingio, kaj krome estas parto de komunumaro, do grupiĝo de pluraj najbaraj komunumoj por komuna plenumo de iuj administraj servoj, nomata Verwaltungsgemeinschaft Triptis. Fine de la jaro la komunumo havis  loĝantojn.
Dominique Joseph Vandamme
Dominique Joseph René Vandamme, grafo el Unebourg, event. iam ankaŭ Van Damme (naskiĝis la 5-an de novembro 1770 en /Kassel, departemento Nord; Francio - mortis la 15-an de julio 1830 samloke) estis franca generalo en la tempo de la.
Žďár (Velké Chvojno)
Žďár (Saara) estas vilaĝo en Ĉeĥio, parto de municipo Velké Chvojno en distrikto Ústí nad Labem. En la jaro 2011 ĉi tie estis registritaj 23 adresoj. En la jaro ĉi tie daŭre vivis.
Žďár situas en katastra teritorio Žďár u Velkého Chvojna kun areo 2,79 km².
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1227. Ĝis duono de la 20-a jarcento loĝantaro de la municipo estis el granda plimulto germana, sed post la dua mondmilito ĝi estis ellandigita kaj la municipo grandmezure elhomiĝis. En la jaro 1960 estis al ĝi alligita domaro Knínice kaj ekde la 1-a de majo 1976 ambaŭ vilaĝoj estis alligitaj sub muniipo Velké Chvojno. Ambaŭ domaroj fariĝis partoj de municipo Libouchec. En la jaro 1998 ĝi fariĝis post memstariĝo de municipo Velké Chvojno ties konsisto.
Luigi Pirandello
Luigi PIRANDELLO [luIĝi piranDELlo] (naskiĝis la 28-an de junio, 1867, mortis la 10-an de decembro, 1936) estis itala verkisto, dramaturgo kaj poeto, gajninto de la Premio Nobel de Literaturo en 1934. Pro lia produktado, la pritraktitaj temoj kaj la renovigo de la teatra rakonto, li estas rigardita inter la plej grandaj dramaturgoj de la 20-a jarcento. La plej gravaj inter liaj laboroj estas diversaj noveloj kaj mallongaj rakontoj (en la Itala kaj Sicilia lingvo) kaj ĉirkaŭ kvardek dramoj, inter kiuj la lasta estas nekompleta.
Biografio
Pirandello naskiĝis en Agrigento, Sicilio. Mondfamon li akiris ĉefe pro siaj teatraĵoj, kiuj poste influis la Absurdan Teatron de Samuel Beckett kaj Eugène Ionesco kaj la ekzistencialismon de Jean-Paul Sartre. Krom dramojn Luigi Pirandello ankaŭ verkis eseojn, romanojn, novelojn kaj poemojn.
Pirandello mortis en Romo en 1936.
Reĝlando Afganio
La reĝlando Afganio (paŝtoe: د افغانستان واکمنان, perse: پادشاهي افغانستان) estis islama monarkio en la sudo de la Centra Azio kaj establita en 1926, sekvinte la Emirlandon Afganio post kiam Amanullah Ĥan iĝis reĝo kaj la proklamado de la reĝlando 7 jaroj post sia preno de la potenco.
Luigi Pirandello
Familio
Luigi Pirandello, filo de Stefano Pirandello kaj Caterina Ricci-Gramitto, kiuj apartenis al burĝaj familioj, naskiĝis en 1867 en kvartalo Càvusu en Girgenti, nomo per kiu estis nomita la nuna sicilia urbo Agrigento.
En la tuja proksimeco de la akuŝo, kiu devis okazi en Porto Empedocle, pro ĥolera epidemio kiu estis batanta Sicilion, la patro Stefano decidis movi la tutan familion en izola farmo por eviti kontakton kun la malsano. Porto Empedocle, antaŭ nomiĝi tiel, estis kvartalo de Girgenti.
Reĝlando Afganio
Historio
La Emirlando Afganio (1823-1926) estis absoluta monarkio de Centra Azio, kies kapitaloj estis Kabulo kaj Peŝavaro.
Luigi Pirandello
Familio
Kiam en 1853 oni decidis aŭtonomecon de ĝi, «la limo inter la du komunumoj estis fiksita apud la fino de sekigita rivero kiu duonigis la kvartalon nomata "u Càvuso" aŭ "u Càusu" (kiu signifas pantalono) [...] Ĉi Càvuso apartenis duone al nova komunumo de Porto Empedocle, duone al Girgenti [...] Iu oficisto de la komunuma registro pensis ke tiu ne estis bona afero [ke oni skribus ke iu estus naskiĝinta en loko nomita pantalono], kaj ŝanĝis tiun vulgaran "Càusu" al "Caos" (ĥaoso)».
Reĝlando Afganio
Historio
Amanullah Ĥan komencis modernigi la landon, sekvis sociaj perturboj kun la afganaj konservativuloj plurfoje. Kiam li vojaĝis en Eŭropo en 1927, la ribelo denove komencis. Li abdikis en favoro de sia frato Inayatullah Shah, kiu nur regis dum tri tagoj antaŭ ol la triba ĉefo Habibullah Kalakani kaptis la potencon kaj reestablis la emirlandon.
Luigi Pirandello
Familio
La patrina avo de Luigi, Giovanni Ricci-Gramitto, estis unu el la plej valoraj elstaruloj de la sicilia revolucio de 1848-49 kaj, lasita for de la amnestio kiam Burbonoj revenis, foriris al Malta, kie mortis nur 46-jaraĝa poste unu jaro, en 1850. .
Reĝlando Afganio
Historio
Post 10 monatoj de ekzilo en Barato, la ministro de la Milito de la reĝo, Mohammed Nadir Ŝaho revenis en Afganio. Subtenita de la Britoj, li sukcesis detronigi Kalakani kaj ekzekutis lin. Nadir Ŝaho reestablis la reĝlandon kaj estis proklamita reĝo de Afganio en oktobro 1929. Li provis fari la reformojn de Amanullah Ĥan kaj estis sekvita de sia filo  Mohammed Zahir Ŝaho, kies regado komenciĝis en 1933 kaj daŭris 39 jarojn. Dum sia regado, Zahir Ŝaho volis fini la izolitecon kaj establi rilatojn kun la Unuiĝinta Reĝlando, Sovetunio kaj Usono.
Luigi Pirandello
Familio
La patra avo, Andrea, estis ŝipentreprenisto kaj riĉa negoculo de Pra', kiu nun estas kvartalo de Ĝenovo.
Reĝlando Afganio
Historio
La 27-an de septembro 1934, la reĝlando Afganio membriĝis en la Ligo de Nacioj (LN). Dum la Dua mondmilito, la lando restis neŭtrala sekvante diplomatan politikon de nealianciteco. Mohammed Daoud Khan, la afgana ĉefministro de tiu epoko, multe laboris por kreskigi modernajn industriojn kaj la edukon en la lando.
Luigi Pirandello
Familio
La familio de Pirandello estis bonstata, danke al komerco kaj al la ekstraktado de sulfuro.
Reĝlando Afganio
Historio
La reĝlando estis abolita per ŝtatrenverso gvidita de Mohammed Daoud Khan en 1973.
Luigi Pirandello
La geedziĝo
En 1892 Pirandello translokiĝis al Romo, kie povis sin vivteni danke al monataj ĉekoj senditaj de lia patro. Tie li konis Luigi Capuana, kiu tre helpis lin progresi en literatura mondo, kaj malfermis la pordon al li de kulturaj salonoj, kie li povis koni publicistojn, verkistojn, artistojn kaj kritikistojn.
En 1894, en Girgenti, Pirandello edziĝis kun Maria Antonietta Portulano (1871-1959), filino de riĉa kompaniano de lia patro. Ĉi tiu aranĝita geedziĝo plenumis ekonomikajn interezojn de la familio de Pirandello. Malgraŭ tio, inter la du geedzoj naskiĝis aŭtentike amo kaj pasio. Danke al la doto de la edzino, la paro profitis de tre komforta financa situacio, kiu ebligis translokiĝon al Romo de la du.
En 1895, plenumante amon inter la geedzoj, naskiĝis ilia unua filo: Stefano (1895-1972), al kiu post du jaroj sekvis Rosalia (Lietta) (1897-1971) kaj Fausto (1899-1975).
La unua granda sukceso
Lia unua granda sukceso estis danke al la romano Il fu Mattia Pascal, skribita dum la sendormaj noktoj prigardinta lian edzinon, senmoviĝita ĉe la kruroj. La libro eldoniĝis en 1904 kaj tuj tradukiĝis en pluraj lingvoj. Kritikistoj ne tuj donis al la romano la sukceson, kiun kontraŭe ĝi havis inter la publiko. Multaj kritikistoj ne kapablis kapti la novaĵon de la romano, kial ankaŭ de aliaj operaj de Pirandello.
Oni devis atendi la sukceson de Pirandello ĝis 1922, kiam li tute dediĉiĝis al la teatro. La sicilia verkisto neglektis skribi teatraĵojn, ĝis kiam lia amiko Nino Martoglio demandis por ke li aranĝu kelkajn laborojn ĉe sia Teatro Minimo ĉe Teatro Metastasio en Romo: Lumie di Sicilia kaj Epilogo, unika akto skribita en 1892. Pirandello kunsentis kaj la prezentado la 9-an de decembro 1910 de la du unikaj aktoj sukcesis. Per la bona laboro de lia amiko Martoglio ankaŭ Angelo Musco volis sin elprovi pri teatraĵoj de la aŭtoro: Pirandello tradukis por lia amiko en la sicilia lingvo Lumie di Sicilia, kiu ensceniĝis kun granda sukceso en Teatro Pacini en Katanio la 1-an de julio 1915. Komencis en tiu dato la kunlaboro kun Musco, sed ilia interkonsento ekmisagordiĝis poste pro la malkonkordo de opinioj pri la prezentado de la komedio Liolà en novembron 1916 en la Teatro Argentina en Romo : «Forta malamikeco» pri kiu Pirandello skribis en 1917 al sia filo Stefano.
La rifuĝado en Soriano nel Cimino
Luigi Pirandello amis pasigi longajn periodojn de la jaro en la trankvileco de Soriano nel Cimino (VT), agrabla kaj bela urbeto riĉa de historiaj monumentoj kaj ĉirkaŭita de arbaroj de Monto Cimino. Aparte Pirandello fasciniĝis pro la grandeco kaj la kvieto de kaŝtanarbaro en la loko de "Pian della Britta" ("Ebeno de la Britta"), al kiu li volis dediĉi samnoman poeziaĵon, kiu hodiaŭ estas skulptita sur marmora memorŝtono lokata ĝuste tiuloke.
Pirandello lokis en Soriano nel Cimino (menciante lokojn kaj gravulojn reale vivantajn) ankaŭ du el la plej famaj inter liaj noveloj Rondone e Rondinella (Apuso kaj Hirundineto) kaj Tomassino ed il filo d'erba (Tomassino kaj la herbero). En Soriano nel Cimino, supervivas hodiaŭ la memoro de Pirandello, al kiu oni dediĉis monumentojn, memorŝtonojn kaj stratojn.
Luigi Pirandello ankaŭ vizitadis la urbon Arsoli dum multaj jaroj, precipe dum someraj periodoj, kie li amis sensoifiĝi per gastrinkaĵo en la tiama kafejo Altieri en placo Valeria. Lia amo al la urbeto troviĝas en la difino, kiun li mem donis al Arsoli, nomante ĝin "La malgranda Parizo".
La morto kaj la testamento
Li estis granda amanto de kinarto, dum li spektis, en Cinecittà, filmadon pri filmo eltirata el lia romano Il fu Mattia Pascal, en novembro 1936 li malsaniĝis pro pneŭmonio. Pirandello estis 69-jaraĝa kaj jam eltenis du koratakojn; lia korpo, jam markita pro la tempo kaj pro la okazaĵoj de la vivo, cedis. Al la kuracisto kiu provis lin savi, li diris: «Ne timu la vortojn, profesoro, ĉi tiu nomiĝas morti»; post 15 tagoj, la malsano pliakriĝis kaj la 10-an de decembro 1936 Pirandello mortis, forlasinta nefinitan lastan teatraĵon, I giganti della montagna, verko pri mitologio. La tria akto estis elpensita kaj eldirita dum la lasta nokto de vivo al lia filo Stefano, kiu skribis ĝin poste en la rakonta formo, eĉ klopodante rekonstruadon, por kompletigi la scenredaktadon de la dramo, kiu tamen kutime estas ludata en la nekompleta formo, en du aktoj.
Por Pirandello la faŝista reĝimo volintus ŝtatajn funebraĵojn. Kontraŭe oni respektis lian volon, kiel li testamentis: «Pli malbona ĉaro, tio de la mizeruloj. Nuda. Neniu estu kun mi, nek familianoj nek amikoj. Sufiĉas la ĉaro, la ĉevalo kaj la kaleŝisto. Bruligu min». Laŭ lia volo, sen iu ajn ceremonio, oni kremaciis lian korpon, por eviti postmortajn tombejajn kaj monumentajn dediĉojn. Liajn cindrojn oni metis unue en cindrourno kaj entombigis ĝin en la monumenta tombejo de Campo Verano ; poste, en 1947, laŭ liaj lastaj voloj (ĉu ne eblis disŝuti la cindrojn), oni metis ilin en antikva greka vazo, kiun poste oni lokigis en la vilao de la vilaĝo "Caos", kie li naskiĝis. En la sama jaro, kontraŭe al la volo de la verkisto, la cindroj transportiĝis en ĉerko pro peto de la episkopo de Agrigento kaj, post religia ceremonio, ili denove metiĝis denove en la vilao, atendante konstruadon de monumento. Nur post multaj jaroj el la morto, en 1962, la cindroj, en malgranda metala cindrourno, estis enkestigitaj en monolita skulptaĵo, farita precipe de granda neprilaborita ŝtono, ĉe la vilao, sed la restantan parton oni disŝutis, respektante la volon de Pirandello mem.
Filtrilo de Kalman
Filtrilo de Kalman estas algoritmo kiu forigas eraron de mezuro. La kreinto estis hungara-usona matematikisto Rudolf Emil Kálmán en 1960.
,
Károly Ráth (entreprenisto)
Károly Ráth [kAroj rAt], laŭ hungarlingve kutima nomordo Ráth Károly estis hungara entreprenisto, parlamenta deputito, muzeestro. Liaj fratoj estis György Ráth kaj Mór Ráth, lia filo estis István Ráth-Végh. Károly Ráth naskiĝis la en Szeged, li mortis la  en Budapeŝto.
Filtrilo de Kalman
- momento de tempo,
Károly Ráth (entreprenisto)
Biografio
Károly Ráth post la maturiĝo longe studvojĝis en Germanio. En 1862 li fondis uzinon por produktado de pajlaj ĉapeloj. En la sekvaj jaroj tiuj produktaĵoj gajnis premiojn. Ekde 1868 li apogis la hejman industrion kaj li fondis kooperativon por hejmindustrianoj. Inter 1875 kaj 1881 li estis parlamentano, ekde 1876 li gvidis la ĉefurban komercan-industrian ĉambron, ekde 1893 muzeon pri komerco. En 1882 li longe studvojaĝis en Eŭropo. Li ricevis la titolon reĝa konsilisto en 1896, en la sama jaro turkan premion.
Filtrilo de Kalman
- vektoro de eniro,
\mathbf{A} - sistema matrico
\mathbf{B} - enira matrico,
\mathbf{C} - elira matrico,
- vektoro de eraro de mezuro
Tatjana Loskutova
S-ino Tatjana Loskutova (Татьяна Георгиевна Лоскутова; naskiĝis en 1949, urbo Ivanovo, Sovetunio/Rusio) estas profesia lingvoinstruistino (en 1974 diplomiĝis en Ivanova Ŝtata Universitato, fakultato de fremdaj lingvoj, fako de la franca kaj de la germana lingvoj), ĉefinstruistino pri la fremdaj lingvoj en teknika universitato en urbo Ivanovo, Rusio. Esperantistiĝis en 1967, organizis region- kaj land-skalajn E-aranĝojn en Sovetunio/Rusio, E-instruis en- kaj eksterlande, verkis E-lernolibron por ruslingvanoj, trapasis KER-ekzamenon de la nivelo C1, diplomita de UEA en 2016 pro Elstara agado.
Ŝvelpozitivo
La nocio ŝvelpozitivo signifas suborgenon ene de orgeno. La fajfiloj de ĉi tiu partorgeno troviĝas en fermita lignokesto, la ŝvelkesto, kies frontflanko estas fermebla kaj malfermebla helpe de diversaj teknikoj.
direktado
Kutime oni malfermas kaj fermas la latkurtenon per piedregulilo, la ŝvelpedalo. Ĉi tiu pedalo troviĝas iom supre de la pedalklavoj plejparte meze de la malgranda oktavo, grandaj orgenoj povas havi plurajn ŝvelpedalojn. Ankaŭ aliaj konstruformoj eblas kiel ekz. lat.n. kulerpedalo de la Cavaillé-Coll-Orgel en St. Sulpice (Parizo). Tiu ĉi pedalo ne estas elbalancita kaj ekzistas tri enklikeblaj pozicioj: Oni povas nur fermi, duonmalfermi aŭ tute malfermi la ŝvelkeston. Tio ĉi kompreneble ege malfaciligas ludi homogenan kresĉendon resp. dekresĉendon. Simile formitajn pedalojn oni trovas ankaŭ ĉe instrumentoj de Friedrich Ladegast.
Konstruo
Unu el la plej kutimaj fermelementoj (ankaŭ nomitaj ŝveliloj) estas lignoĵaluzio (je la t.n. ĵaluziŝvelilo), tamen ekzistas kelkaj aliaj sistemoj kiel lignopordoj, kiuj flankenŝoviĝas aŭ –faldas liberigantaj tiel la tutan fronton.
La kesto mem estas speciale sonizolita, kio laŭ orgenkonstruisto okazas pli malpli profesie kaj influas la kvaliton.. La verŝajne plej efika metodo estas formi el pluraj lignotavoloj du murojn kaj plenigi la interspacon per sablo. Ankaŭ la ĵaluziojn je la fronto de la ŝvelkesto oni plejbone fabrikus fortikajn el pluraj lignotavoloj kaj almetus je iliaj randoj feltobendojn, por garantii ankaŭ je la transiraĵoj hermetikan baron. Por garantii konstantan reguligon de la laŭteco estas rekomendinde, konekti la ŝvelpedalon mekanike kun la ĵaluzioj kaj alĝustigi ĝin tiel, ke eĉ plej malgrandaj ŝanĝoj efikas sur la laŭtecon.
Ekde la 19-a jarcento oni konstruas orgenojn, je kiuj oni povas mekanike ekfunkciigi plurajn ŝvelkestojn samtempe, t.n. kolektivŝveliloj. Per tio oni povas ŝveligi konsiderinde pli grandan nombron da sonoj komune.
Sonefikoj
Helpe de ŝvelpozitivo oni povas ŝanĝi la alikaze malŝanĝeblan dinamikon de unuopaj registroj aŭ registrokombinaĵoj kaj iel kompensi la rigidecon de partorgeno. Registrojn laŭ sia naturo jam mallaŭte sonantajn kiel ekz. vox coelestis oni povas plimallaŭtigi ĝis la minimuma mallaŭteco, se ili estas lokitaj en la ŝvelpozitivo, kaj tiel produkti preskaŭ sferajn sonojn. Krome fermitaj ŝvelpordoj dampas la altan supratonan spektron pli ol la pli malalte situantaj supratonoj, tiel ke krom la dinamiko ankaŭ la sonkolorigo ŝanĝiĝas. Tuteco de ĉiuj registroj en ŝvelkesto formas fortikan, kvankam retenata sonspektron, kies dinamiko kreskas je la malfermado de la ŝvelkesto kaj enhavas ian preskaŭ majestan.
Historio
Historie la ŝvelverko disvastiĝis fakte dum la romantika epoko. La koncepto de ŝvelkesto ja estis konata jam antaŭe (en Hispanio troveblas kelkaj konsiderinde pli malnovaj ekzempleroj), ili tamen ne estis uzata por la reguligo de la dinamiko dum la ludado, sed por eĥoefektoj kaj dinamikaj nuancadoj neŝanĝeble konservataj dum muzikaĵo. Kompareblajn efektojn alcelis multaj orgenoj de la renesanco kies alopordoj estis fermitaj dum la karesmo kaj tiel dampis la sonon. Unuajn ŝvelverkojn kun la hodiaŭa funkcimaniero onikonstruis ĉ. 1720 en Anglio. Nur en la 19-a jarcento oni konstruis ŝvelverkajn orgenojn ankaŭ en Eŭropo.
Je la uzado de la ŝvelpozitivo je la prezentado de orgenliteraturo stila fideleco estas deviga; pro tio estus stilfuŝego ekzemple utiligi la ŝvelpedalon dum triosonato de Johann Sebastian Bach.
Tomasz Kucharzewski
Tomasz Kucharzewski (naskiĝis la 13-an de aŭgusto 1968 en Częstochowa, mortis la 8-an de marto 2008 en Windsor) – titolita karateisto pri stiloj kjokuŝin kaj ŝidokan, piedbato-boksisto.
Krom karateo li ankaŭ ekzercis bokson (amatora ĉampiono de Ontario), tajan bokson kaj piedbato-bokson. Li estis la unua polo, kiu batalis en K-1 – la plej prestiĝa piedbatoboksa organizaĵo en la mondo. En 2000 gajnis la 2-an lokon en ĉampionado K-1 de Usono, venkante i.a. Glaube Feitosa.
La 8-an de marto 2008 li estis trovita malviva en sia loĝejo. Verŝajne kormalsano estis kaŭzo de lia morto.
14036 Yasuhirotoyama
14036 Yasuhirotoyama estas malgranda, hela, asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Masanori Hirasawa kaj Shohei Suzuki elde la observatorio de la Monto Njukasa, Fuĵimi (Nagano), Japanio.
Ĝi estas en  2:5 kun Marso kaj 5:2 kun Jupitero.
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la elektronika inĝeniero Yasuhiro Toyama, kiu disvolvis multenombrajn malmultekostajn altrendimentajn cirkvitojn por regado de motoroj de astronomiaj teleskopoj, inklude tiu uzita por malkovri tiu ĉi malgranda planedo.
Muntele Rece
Muntele Rece [muntele reĉe] (hungare Hideghavas) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Cluj-Napoca. En 1910 ĝi nombris 1 036 loĝantojn (rumanoj), en 1992 645. Ĝia unua skriba mencio estis en 1850. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario (Kolozs vármegye). Administre ĝi apartenas al Măguri-Răcătău.
Aldealseñor
Aldealseñor [aldealseNJOR] estas municipo de Hispanio, en la regiono Kastilio kaj Leono, en la provinco Sorio kaj en la komarko Campo de Gómara en la oriento de la provinco. La loknomo Aldealseñor estas etimologie komprenebla kiel Domaro de la Senjoro.
Fonó
Situo
Fonó situas sur ebenaĵo, laŭ rojo, laŭ traira flankovojo. Kaposvár troviĝas 16, Dombóvár 18, Igal 19, Sásd 24 km-ojn.
Aldealseñor
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 9,29 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 32 loĝantojn. Ĝi perdis loĝantojn dum la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj, kiel ja okazis en multaj loĝlokoj de la regiono, fakte perdis preskaŭ 200 loĝantojn el la 1950-aj jaroj.
Ĝi distas 24 km de Sorio, provinca ĉefurbo. Ĝi estas inter Aldealices kaj Carrascosa de la Sierra (norde) kaj Cirujales del Río (sude).
Pažiť
Pažiť, hungare Pázsit [pAĵit] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio.
Situo
Pažiť situas inter maldekstra bordo de Nitra (rivero) kaj ĉefvojo kaj fervojo inter Nováky-Partizánske. La lasta urbo troviĝas je 4 km-oj.
Fonó
Historio
La unua mencio devenis pri la vilaĝo el 1542. Dum la turka erao la vilaĝo ne senhomiĝis. Vilaĝservoj estas kulturdomo, biblioteko, 2 vendejoj, migra poŝto.
Aldealseñor
Historio
La Tur-Palaco de Aldealseñor estis konstruita inter la 14-a kaj la 16-a jarcentoj. La loĝloko estis tiam konata kiel Aldea del Señor.
Ekonomio
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj), forstado, manĝoproduktado kaj transmigra brutobredado (ŝafoj kaj bovoj). Lastatempe funkciado de servoj plej ekgravis, kune kun kultura kaj rura turismo, piedirado tra naturaj lokoj. Inter vidindaĵoj estas la preĝejo, la ermitejo, blazondomoj kaj la tur-palaco.
Filipina Brzezińska-Szymanowska
Filipina (Szymanowska) Brzezińska (1800-1886) estis pola pianisto kaj komponistino naskita en Varsovio, filino de Franciszek Szymanowski kaj Agata Wołowska. Ŝi geedziĝis kun Franciszek Jakub Brzeziński (1794–1846) kaj havis kvar infanojn.
Vivo
Filipina Brzezinska estis unu el la tri talentaj virinoj, pianistoj kaj komponistoj kiuj signis la polan artmuzikon de la 19-a jarcento. Kune kun Filipina elstaris ŝia bofratino Maria Szymanowska ( 1789-1831) de kiu ŝi estis influita kiel komponistino, kaj Tekla Bądarzewska (1829/1834 –1861) kies pianluda "Preĝo de la Virgulino" akiris internacian famon.
Filipina studis pianon en Sankt-Peterburgo ĉe Charles Mayer, kaj iom post iom ŝi akiris rekonon kiel pianisto kaj kiel la verkistino de multaj pianludaj pecoj en brila stilo: fantazioj, nokturnoj, kaj valsoj. Ŝi ankaŭ komponis pecojn por orgeno kaj kantoj, plejparte pri religiaj temoj: “Kompatema Dio”, “Kanto al Sankta Viktoro”, “Kanto en Problemo”, “Ave Maria” kaj aliaj.
La Majaj Kantoj, dediĉitaj al la Dipatrino Maria, komenciĝis en Eŭropo en la 13-a jarcento, fare de la reĝo de Hispanio, Alfonso la 10-a. Ili estis adoptitaj en Pollando meze de la 19-a jarcento. Tiuj religiaj okazaĵoj estis por la poloj ankaŭ patriotaj esprimoj. Tio ĉar la aŭtoritatoj precipe en la dispartigo de Prusio, malpermesis la uzon de la pola lingvo en preĝejoj, krome estis malpermesitaj la renkontiĝoj. Tamen la preĝoj kaj kantado ĝeneraliĝis dum la Majaj diservoj ĉe vojflankaj kapeloj kaj statuoj de la Dipatrino. Ili okazis per strikta gardado de la vojo: kiam la ĝendarmoj alproksimiĝis, la gardanto avertis la partoprenantojn por ke ili kaŝu sin en la arbaro ĉirkaŭ la kapeloj.
En tia situacio kreskis la bezono je religiaj kantoj en la pola lingvo. Estis kreitaj kantokolektoj kiuj estis kantataj kun speciala entuziasmo kaj hejme kaj dum la religiaj renkontiĝoj. Tiaj kantoj estis komponitaj kun tekstoj de diversaj poetoj, kiel: Mikołaj Sęp Szarzyński, Franciszek Karpiński, Adam Mickiewicz, Karol Antoniewicz.
Unu el la kantoj komponitaj fare de Filipina Brzezińska, kiu ĝojigis Varsovion tiutempe, estas titolita ‘Ne lasu nin’ kaj estis dediĉita al la Dipatrino. Ĝi havis 4 eldonojn en la pola, publikigitaj inter 1870 kaj 1915. La teksto de la pastro Karol Antoniewicz estas malĝoja. Eble la tono de tiu ĉi kanto estis influita de la sangaj eventoj kiuj okazis en Galegio en 1846, kiujn la poeto travivis kiel pastro. Ankaŭ la melodio de ĉi tiu kanto estas kortuŝa kaj drameca. Ĝi estis ofte kantata en preĝejoj dum la Januara Ribelo kiel speco de nacia himno. En la sekva jarcento la gvidanto de la Signum Ensemblo, Stanisław Głowacki, bele aranĝis ĝin por miksita koruso.
Ŝiaj verkoj inkludas teknike kaj muzike progresintajn pianludojn. Ŝi estis granda patrioto kiu, sub la  preteksto de muzikaj vesperoj, invitis grandajn polajn konspirantojn al sia domo.
Isa Plijev
Isa aŭ Issa PLIJEV (Исса́ Алекса́ндрович Пли́ев; osete Плиты Иссæ; 25-a de novembro 1903 — 2-a de februaro 1979) estis sovetia generalo, elstarigita kiel Heroo de Sovetunio (dufoje) kaj Heroo de Mongola Popola Respubliko.
Koleje Śląskie
Koleje Śląskie (en la pola Sileziaj fervojoj; KŚ) estas regiona fervoja kompanio en la Silezia Provinco de Pollando. La firmao estis fondita en 2010 kaj estas plene posedata de la loka administracio.
Isa Plijev
Plijev naskiĝis en oseta vilaĝo Malnova Batako, en 1922 li aliĝis al armeo. En 1926 li finis en Leningrado kavalerian lernejon kaj ĝis 1930 militservis en Krasnodaro.
Koleje Śląskie
Historio
La firmao estis fondita en 2010.
Isa Plijev
Li estas tamen foje negative menciata lige kun la sangaj eventoj en Novoĉerkask (severe premita ribelo de laboristoj en Novoĉerkassk, junio 1962) kaj la Kariba krizo (preskaŭ komenciĝinta nuklea milito, oktobro 1962). Dum la Kariba krizo Plijev estris sovetiajn trupojn, kiuj lokiĝis en Kubo, kaj estus povinta lanĉi mondmiliton, kiu feliĉe ne okazis.
La tombo de Plijev estas en Vladikavkaz, ĉefurbo de Nord-Osetio. Omaĝe al li en la urbo estis fondita muzeo kaj komence de la 2000-aj jaroj starigita monumento ĉe rivero Terek en populara ripozloko de la urbanoj.
Camping Monticello (stacidomo)
Camping Monticello (Munticellu) estas franca haltejo sur linio -, situanta en  , en departemento , regiono Korsiko.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Ponte-Leccia - Calvi (ligne de la Balagne) (996000).
Joan Calàs
Joan Calàs (ankaŭ france Jean Calas) (n. la 19an de marto 1698 - m. la 10an de marto 1762) estis modesta komercisto kiu loĝis en Tuluzo (Francio) kiu estas konata ĉar li iĝis viktimo de juĝo pro lia aparteno al protestantismo. En Francio li estas konsiderata simbolo de la persekutado pro religia netoleremo, kune kun Jean-François de la Barre kaj Pierre-Paul Sirven.
Historio
Kaj Calàs kaj la edzino estis protestantoj. Tiama Francio estis plimulte katolika lando kaj katolikismo estis la ŝtata religio. En lia epoko, la akra subpremado de la protestantismo ekiĝinta de la reĝo Ludoviko la 14-a per la Edikto de Nanto komencis cedi, sed malgraŭ tio, la protestantoj apenaŭ estis tolerataj.
Louis, unu el la filoj de Calàs, konvertiĝis al katolikismo en 1756. Inter la 13an kaj la 14a de oktobro 1761, la unuanaskito de Calàs, Marc-Antoine, estis trovita senviva en la suba etaĝo de la familia domo.
Pridemandinte la familion, komence oni deklaris ke li estis murdita de ŝtelisto. Poste ili asertis trovi lin pendigita; ĉar por la Eklezio la pendumado estis konsiderata kiel la plej rifuzinda krimo kontraŭ oni mem, kaj la kadavro de la sinmortiganton ĝi mistraktus, la familio preparis la aferojn por ke tio ŝajnu strangolado pro ŝtelo.
Laŭ la rumoroj, Joan Calàs murdis sian filon sciinte ke ankaŭ li celis katolikiĝi. Sen vera esplorado pri la intenco de Marc-Antoine, li estis deklarita martiro kaj estis entombigita laŭ la katolika rito, kaj la patro estis akuzita je murdo.
La 9an de marto 1762, la Parlamento de Tuluzo verdiktis malfavore al Joan Calàs, kondamnita je morto ĉe la radumo. La 10an de marto efektiviĝis la verdikto kaj li estis mortigita deklarante sin senkulpa. Post la radumo, li estis strangolita kaj la kadavro bruligita en la ŝtiparo.
La sama verdikto kondmanis al ekzilo al Peire, alia el la filoj de Joan Calàs, ĝi metis en monaĥejon du fratinojn kaj forprenis la posedaĵojn de la familio.
Interveno de Voltaire
Voltaire ekkonis la kazon dum li sin trovis en Ĝenevo (Svislando). Peire Calàs, kiu estis ekziligita, estis certa je la senkulpeco de la patro kaj sukcesis konvinki la filozofon, kiu komence suspektis ke Calàs estus aginta pro kontraŭkatolika fanatikismo.
Por povi revizii la proceson, Voltaire publikigis, en 1763, la Traktaton pri la toleremo okaze de la morto de Joan Calàs (Traité sur la tolérance à l’occasion de la mort de Jean Cala). Fine, la 9an de marto 1765 estis agnoskita la senkulpeco de Joan Calàs, kies memoro kaj de la familio estis restarigita.
Voltaire estis la unua franca verkisto kiu implikiĝis publike en jura afero.
Shuhei Hanabuchi
Shuhei Hanabuchi (花渕 修平, n. ) estas japana futbalisto.
Li futbalis ĉe Vegalta Sendai kaj Sony Sendai.
Radikalo (ĥemio)
En ĥemio, radikalo estas parto de molekulo, stabila atomgrupo, dum ĥemiaj reakcioj bloke kaj senŝanĝe transiranta de unu ĥemia kombinaĵo en alian. Ĝenerale temas pri atomo, molekulo, aŭ jono kun malpara valentelektrono. Radikalo aperas ankaŭ en la koncepto de funkcia grupo. Ekzemploj estas metilo —CH3, metileno —CH2 ktp.
Kimi Räikkönen
Kimi-Matias RÄIKKÖNEN (IPA ['kimi 'ræik:ønen], Esperanta prononco proksimuma kimi rajkonen), naskita la en Espoo, Finnlando, estas finna aŭtosportisto, la monda ĉampiono en la klaso Formulo Unu en 2007.
Räikkönen komencis sian karieron veturigante kart-aŭtojn. En 1999 li transiris al la brita klaso Formula Renault, kie li estis tiom sukcesa, ke post testoj pri kapablo en Formulo Unu li akiris kontrakton kun la svisa teamo Sauber kaj unuafoje stiris F1-aŭton en la konkursa sezono 2001. La jarojn 2002–2006 li estis teamano de McLaren, kaj per ties Mercedes-oj atingis la duan lokon en la mondĉampionadoj de 2003 kaj 2005. Ekde 2007 li ŝoforas por Ferrari, kaj jam en sia unua jaro kiel Ferrari-ano li atingis la mondpinton. En la mondĉampionado de 2008 li estis la tria. En 2009 li estis la sesa. Ekde 2010 li kuras en ralioĉampionado kun la teamo Citroën.
En novembro de 2011 Räikkönen faris 2-jaran kontrakton kun la teamo Lotus Renault, kio signifas ke li revenos al la klaso Formulo Unu en 2012.
Preĝejo Sankta Nikolao (Eisenach)
La Preĝejo Sankta Nikolao (germane: Nikolaikirche) estas gravega preĝejo protestantisma en Eisenach, Germanio, troviĝante apud la Nikolao-pordego ĉe la orienta urbopordego. Tuj najbaras la Diakonisejo de Eisenach.
Historio
La preĝejo estis konstruita ĉ. la jaro 1180, kiel trinava pilastra baziliko, fakte la lasta romanikstila konstruaĵo en Turingio, kiel modesta porkomercista preĝejo. Ĝi havas kiel patronon Sankta Nikolao kiu ja estas la ŝirmanto de la komercistoj.
Post la finkonstruo de la benediktanina monaĥejo - la plej malnova kaj plej grava inter la sep monakejoj de Eisenach - la preĝejo estis kaj paroĥa kaj monakeja. Dum la Kamparana ribelo la preĝejo estis grave damaĝita. Sekvis diversaj alikonstruoj, la plej gravaj en 1610.
Inter 1880-87 oni intencis refari la tutan komplekson romanikstila surbaze de la originale konserviĝintaj meza navo, altarejo kaj turo. Rekonsekro de tiu konstruaĵo iĝis en la 23.10.1887. Sekvaj restaŭradlaboroj inter 1968-70 kaj en 1987 estis. Inter 2010-11 oni igis la iaman sakristion senbarila enirejo al la preĝejo kaj en 2012 la vitro-artisto Wolfgang Nickel faris kvar vitralojn. Tiuj ĉi vitraloj estas el maldiafana vitro, tamen la fenestroj ĉiam lumigas. Donacis ilin s-ino Monika Wiegandt el Stuttgart. Samjare ankaŭ la baptokapelo iĝis nova. En 2013 la ĥorejo renovitis kaj oni instalis novan sakristion kaj vitran kubon ĉe la ĉefa enirejo; en 2013 alvenis tri novaj vitraloj en la altarejo.
Altaro
Ĝi faritis je la komenco de la 16-a jc en vilaĝa ĉirkaŭaĵo de Eisenach sub la influo de la lignoskulptada skolo de Saalfeld. Temo estis la entombigo de la Sinjoro. Live oni vidas la episkopon Nikolao, mallive la apostolon Jakobo kun la jakoba konko. En la oriento de la altarejo staras duoncirkla apsido kun volbaĵo (malsupre de la turo), niĉo troviĝas ankaŭ sude, norde bedaŭrinde nenio tia estas.
Kapitela ornamaĵaro
Ĝi konektas tiun ĉi preĝejon arkitekture rekte kun la palaco de Warburg. La kapitelo de la suodeosta kolono havas drakojn kaj demonajn maskojn angule, duaj aliaj kolonoj brilas per solida romanikstila foliora (akantoj). La kvara kapitelo havas je ĉiu flanko po tri duonajn rozojn.
Baptopelvo
Ĝi estas eĉ pli malnova ol la preĝejo mem, devenante el vilaĝa kirko el Meza Turingio. En 1970 oni aldonis novfaritan soklon al ĝi.
Krucifikso
Ĝi estas bronza gisitaĵo de la artisto Eckart Mater el Mihla. Ĝi muntitis surloke dum la Palmofesto de 1973.
Orgeno
Ĝi konstruitis en 1893 kaj renovigitis en 1947/38 fare de la firmao Walcker el Ludwigsburg. Ĝenerala riparo estis en 1982. Ĝi havas tri klavarojn, 48 registrojn kaj tute elektrikan mekanismon.
Tomboŝtonoj
Ili estas apenaŭ legeblaj. Oni povas vidi ilin sur la okcidenta vando.
Sonoriloj
La preĝejo havas tri sonorilojn, la Dimanĉan sonorilon (1100 kg, 125 cm diametre; el 1601/firmao Herman Konigk de Erfurto), la Misian sonorilon (600 kg, 98 cm diametre; el 1960/firmao Schilling de Apolda), la Diakonian sonorilon (420 kg, 86 cm diametre; el 1960, ankaŭ el Apolda)
Literaturo
"St.Nikolai und St.Georgen zu Eisenach", en: Kleiner Kunstführer, Schnell & Steiner, Regensburg 2003, ISBN 3-7954-5827-7, p. 22
Eksteraj ligiloj
Informoj ĉe luther-region.de
24548 Katieeverett
24548 Katieeverett estas asteroido de la ĉefa asteroida zono malkovrita la fare de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Katie Elizabeth Everett, kiu gajnis la unuan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2008 pro sia projekto pri medicino kaj sano. Ŝi estis lernantino ĉe la Huron High School de Arbaro de Ana (Miĉigano Usono).
Uzovský Šalgov
Uzovský Šalgov, hungare Pusztasalgó [pustaŝalgO] estas malgranda vilaĝeto kaj municipo en Slovakio. Ĝis 1899 la hungara loknomo estis Usz-Salgó.
Reiferscheid
Reiferscheid estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Altenkirchen de la federacia lando Rejnlando-Palatinato. Fine de la jaro la komunumo havis 0 loĝantojn.
Listo de tagĵurnaloj laŭ eldonkvanto
Tiu ĉi estas la listo de tagĵurnaloj de la mondo laŭ eldonkvanto.
La numerojn prezentis Monda Gazeta Asocio (World Association of Newspapers) en 2008. Kelkaj nombroj estis ĉerpitaj aliloke. Nur vendataj gazetoj estas listigitaj (ekzistas senpagaj gazetoj kun granda eldonkvanto).
El 215 landoj kaj regionoj Ĉina Popola Respubliko, Japanio kaj Barato havas plej multe da gazetoj kun granda eldonkvanto.
Rodrigo de Cota
Rodrigo Cota de Maguaque [kOta de maguAke] estas hispana verkisto de la 15a jarcento, mortinta ĉirkaŭ 1498. Oni konas malmulte pri lia vivo, escepte, ke li estis toledano kaj de juda deveno, konvertita, kun la tre malagrabla situacio, kiun la plej parto de konvertita kristanoj aŭ novkristanoj suferis en la tiama Hispanio.
Verko
Ene de Cancionero general (Ĝenerala kanzonaro) publikita en 1511 de Hernando del Castillo, troviĝas la verko Diálogo entre el Amor y un viejo (Dialogo inter Amo kaj maljunulo).
Krome li verkis versojn kontraŭ Diego Arias de Ávila, kalkulisto de la Katolikaj Gereĝoj, pro tio ke li ne invitis lin al la nupto de lai filo. Tiuj versoj enhavas grandan historian intereson pro la priskribo de la tiamaj kutimoj de la tiamaj hispanaj judoj. En 1472 aŭ iom poste li verkis primokan epitafion.
Oni atribuis aliajn verkojn al Rodrigo Cota, kiel Coplas de Mingo Revulgo, Coplas del Provincial kaj, ĉefe la unua ĉapitro de La Celestina, laŭ la propra Fernando de Rojas.
Ĉirkaŭ la jaro 1497 li devis forlasi la judismon kaj oni kredas, ke li mortis tuje.
Gravo kaj influo
Lia Diálogo okupas elstaran lokon ene de la kastillingva poezio, ne nur pro ties lirikismo, sed ankaŭ pro la influo kiun havis sur la literaturo teatra en kastilia spite la fakton, ke oni ne scias ĉu temas pri ludota verko aŭ ne. Moratín en sia libro Orígenes del teatro español metas ĝin kiel ekzemplo de verko plenumanta ĉiun postularon, per agado, komplikigo kaj solvo, kio alĝustiĝas ĉefe ĉe la dua parto, kie la teatraj trajtoj plie evidentiĝas, dum la unua estas pli en la medio de la polemikaro kaj debataro tipe mezepokaj.
Ĉu por ludo aŭ ne, evidentiĝas ties influo super Juan del Encina, ĉefe en du de liaj verkoj, nome: La representación del Amor (Amludo) kaj la Égloga de Cristino y Feea.
Ferenc Czeyda-Pommersheim
CZEYDA-POMMERSHEIM Ferenc (cejda-pomershajm) estis hungara kuracisto, kirurgo naskita en Arado la 9-an de julio 1891 kaj mortinta en Budapeŝto la 24-an de septembro 1974.
Kariero
Ferenc Czeyda-Pommersheim diplomitiĝs en Budapeŝto (1914) kaj li laboris en la Instituto pri Patologio, sed en la sama jaro li fariĝis soldato en la Unua mondmilito. Li revenis el militkaptiteco en 1919. Li estis praktikanto ĉe Tibor Verebélÿ en la kirurga kliniko no. 3-a, ekde 1923 asistanto, en 1933 universitata privatprofesoro. Poste li estis ĉefkuracisto de kirurga kliniko de la Malsanulejo László (1933-38), poste de la Malsanulejo Rókus (hodiaŭ Semmelweis) (1938-1968), titulata eksterordinara universitata profesoro (1944). En jaroj 1954–58 li estis prezidanto de la Sebész Szakcsoport (Kirurgfakgrupo), sekve fakkonsilanto.
La grande saline de Salins-les-Bains
La grande saline de Salins-les-Bains (esperante: salfarejo) estas registrita en la listo de Monda heredaĵo de Unesko de la 27-an de junio 2009 kun la saline royale d'Arc-et-Senans (mondheredaĵo de 1982). Tiu salejo konsistas el du malnovaj farejoj tiulokaj, en departemento Ĵuraso, en Francio. Jen loko de industria perfajra eltiraĵo de salo kiu, same kiel la salejoj de Lons-le-Saunier (la nomo "saunier" signifas "salfaranta urbo") ; ili aperas, same kiel kelkaj aliaj, inter plej malnovaj, kiujn oni konas, ĉar ili funkcias jam ek de 7000 jaroj. Fermitaj en 1962, ili estas nun ejoj turismaj enskribitaj, de la jaro 2009, en la listo de la komuna tutmonda heredaĵo de UNESKO, aldone al la Reĝa Salejo de Arc et Senans. Fakte, jam de la jaro 2002, ĝi aperas en tiucela proponlisto. De 1966, la salejoj de Salins les Bains apartenas al la loka urba komunumo, kaj partoprenas en "Dentrada Retejo", antaŭnomita "Muzeo de Teknikoj kaj Franĉkonteaj Kulturaĵoj". Kiel unu el plej malnovaj lokoj konataj, kie perfajre oni eltiras salon el salakvo (elvaporigante ĝin), tiu saleltirejo bildigas tutan historion pri la teknikoj de havigo de la tiel nomata "blanka oro", tra kaptado de salakvaj fontoj, dum proksimume 7000 jaroj. Nuntempe tiuj salejoj akceptas ĉiujare pli malpli 70 000 vizitantojn.
Historio
La salo estis ekspluatita de neolitiko kaj la ekzisto de salfarejoj atestiĝis de Alta Mezepoko. En 1775 la reĝa salfarejo de Arc-et-Senans estis konstruita por trakti la salakvon ekstraktita en Salins-les-Bains kaj konduktita per duobla tubo (salakvodukto) enterigita 21 kilometrojn longa.
Malgranda kaj granda salfarejoj
La salfarejoj estis provizitaj per tri fontoj, kies nomo estis "putoj". La sala akvo, kiu elfluis nomiĝis "muire". Ĉi tiuj tri putoj nomiĝis "Almonta puto", "Gré-puto", kaj "Muire-puto", kaj situis dekstre de la rivero Furieuse sube de ĝia fluejo. Ĉiu puto donis plurajn fontojn, de sensala akvo aŭ sala akvo, tute proksimajn unuj al aliaj.
La "muire-puto" estis la plej produktiva kaj malnova. Ĝi ankaŭ nomiĝis "malgranda salfarejo". Por ekspluati ĝin, necesis fori ĝis roko, el kiu ŝprucis fontoj. La fundo, kovrita de pario el tajlitaj ŝtonoj estis okupitaj per ujoj. Tie la kun/sensalaj akvoj estis disparigitaj. Ĉi lastaj estis forigitaj per kanalo ĝis la rivero.
La "puto à Gré" kaj la "almonta puto" estis ankaŭ nomitaj "granda salfarejo". Kanalo kolektis ĝiajn sensalajn akvojn kaj kondukis ilin al kanalo de la "malgranda salfarejo".
Oni ne scias la epokon de la konstruado de salfarejoj. Tradicio ĝin imputas al la grafo Aubry la 1a de Macon, sinjoro de Salins en la 10a jarcento. Tamen, neniu dokumento mencias ilin antaŭ la 13a jarcento.
La du salfarejoj, enhavante la konstruajojn bezonatajn por ekspluatado, la kaldronegojn kaj la rezervujojn de salakvo estis fermitaj per ĉircaŭmuro ekde Mezepoko.
Ĉerpado kaj ektraktado
Ĝis 1750 la salakvoj estis ĉerpitaj pere de norio. Oni jam uzis tiun procedon dum 15a jarcento : en proceso je 1440, la salakvo-distribuisto estis akuzata de "favori siajn plaĉitajn konatulojn, lasante la ĉevalon, kiu eltiras la salakvon, rivolui unu aŭ du fojojn profite al ili. Je la 13a jarcento, oni diris "melkadi salakvon per kuvoj" (« trahere per cuvas »). Tiun metodon oni anstataŭis per pumpiloj uzante la akvofortecon de la rivero "Furioza", mekanismo kreita de Vincent Bébian, ĉarpentisto en Gy.
Sub ĉiu kaldronego, estis fosita egalspacohava forno ; fera pordo ebligis aldoni lignajn aŭ karbajn brulaĵojn, kaj eltiri cindrojn ; du rigardoj, ambaŭflanke de la pordo, ebligis kontroli ke neniu akvo-likado okazas.