cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
(19286) 1996 DU
(19286) 1996 DU estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la japanaj astronomoj Sejĝi Ueda kaj Hiroŝi Kaneda elde la observatorio de Kuŝiro en Hokajdo (Japanio).
József Konti
József Konti [jOĵef], laŭ hungarlingve kutima nomordo Konti József estis origine pola (?), poste hungara komponisto, dirigento. Lia origina familia nomo estis Kohn ĝis 1895.
József Konti naskiĝis la en Varsovio (Rusa Imperio), li mortis la  en Budapeŝto (Hungara reĝlando, Aŭstrio-Hungario).
Pokalo (trinkujo)
Pokalo (el la itala boccale) estas trinkujo kun kruro kaj piedo simile al kaliko. Iom post iom la pokalo fariĝis pompa kaj ekspozicia ujo kaj ekde la 15-a kaj 16-a jarcento ĝi estis farita el oro aŭ orizita arĝento, kaj ornamita per figuroj, juveloj kaj perloj. Samforman ujon el valora metalo oni uzas kiel trofeo en konkursoj.
Proverbo
Ekzistas proverboj pri pokalo en la Proverbaro Esperanta de L. L. Zamenhof :
Michelle Yeoh
Michelle Yeoh Choo Kheng (denaske Yeoh Choo Kheng; en simpligita ĉina: 杨紫琼; en tradicia ĉina: 楊紫瓊; en pinjino: Yáng Zǐqióng; 6a de Aŭgusto 1962) estas malajzia aktorino. Listigita Michelle Khan en siaj fruaj filmoj en Hongkongo, ŝi famiĝis en la 1990-aj jaroj stelulinte en serioj de hongkongaj agadfilmoj en kiuj ŝi ludis siajn proprajn dublantojn, kiel ĉe Yes, Madam (1985), Magnificent Warriors (1987), Police Story 3: Supercop (1992), The Heroic Trio (1993), kaj Holy Weapon (1993).
Translokiĝinte al Usono, Yeoh akiris internacian agnoskon per stelulado en filmo pri James Bond nome Tomorrow Never Dies (1997) kaj en la filmo de reĝisoro Ang Lee pri batalartoj nome Tigro kaj drako (2000), pro kio ŝi estis nomumita al la premio BAFTA por Plej Bona Aktorino en Ĉefrolo. Pro sia rolo kiel elĉerpita patrino naviganta plurverson en Everything Everywhere All at Once (2022), ŝi ricevis la Oskar-premion al la Plej Bona Aktorino, iĝante la unua aziano (laŭ usona konsidero), la dua neblanka virino (same) kiu ricevis tiun premion, kaj la unua malajziano kiu ricevis ajnan Oskar-premion en iu ajna kategorio.
Aliaj verkoj de Yeoh estas Memoirs of a Geisha (2005), Sunshine (2007), Reign of Assassins (2010), Kung Fu Panda 2 (2011), kaj The Lady (2011), en kiu ŝi ludis la rolon de Aung San Suu Kyi. Ŝi ludis duarangajn rolojn en amaferaj komedioj Crazy Rich Asians (2018) kaj Last Christmas (2019), kaj en la filmo de Kinematografia Universo de Marvel nome Shang-Chi and the Legend of the Ten Rings (2021). Per televido, Yeoh stelulis en Star Trek: Discovery (2017–2020) kaj The Witcher: Blood Origin (2022).
La prifilma retejo Rotten Tomatoes rangigis ŝin la plej granda agadheroino de ĉiuj tempoj en 2008. En 1997, ŝi estis elektita de People kiel unu el la "50 Plej Belaj Homoj en la mondo", kaj en 2009 la sama gazeto listigis ŝin kiel unu el la "35 All-Time Screen Beauties" (35 kinbeluloj de ĉiuj tempoj). En 2022, Time nomis ŝii unu el la 100 plej influaj homoj en la mondo en sia ĉiujara listo kaj sia Ikono de la Jaro.
Madulain
Pri la komunumo
Madulain estas komunumo de la komunumaro Supra Engadino kaj la distrikto Malojo en Kantono Grizono, Svislando. Ĝi havis 202 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Geografio
Madulain, la plej malgranda komunumo de Supra Engadino situas inter Zuoz kaj La Punt Chamues-ch. En la montaro sudoriente de la vilaĝo troviĝas eksklavo kun alpopaŝtaejoj, kiu ankaŭ apartenas al la komunuma teritorio.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Madulajn limas ĉe la norda pinto al S-chanf, en nordoriento al kaj oriento al Zuoz, en sudo kaj sudokcidento al La Punt Chamues-ch, kaj en nordokcidento al eksklavo de Zuoz. La montara eksklavo en sudo limas norde kaj oriente al Zuoz, en sudo al Pontresino, kaj en okcidentao al La Punt Chamues-ch.
Lingvoj
Ankoraŭ en la jaro 1880 du trionoj de la loĝantaro parolis la puteran dialekton de la romanĉa lingvo. Centjarojn poste okaze de la popolnombrado de 1980 44,68% de la loĝantaro parolis la germanan lingvon, 37,23% la romanĉan, kaj 15,96% la italan. En la jaro 2000 la parto de la germana lingvo estis jam 53,89%, dum 22,22% parolis la romanĉan, kaj 17,22% la italan.
Historio
La unua dokumenta mencio de Madulain datiĝas el la jaro 1137 Madulene. Sur rokopinto super la vilaĝo situas la ruino de la fortikaĵo Guardaval, kiun konstruigis la koira episkopo Volkardo de Novburgo. En la jaro 1377 la fortikaĵo estis feŭdo de la familio de Planta. Tamen la fortikaĵo neniam estis loĝata kaj en la 15-a jarcento forlasita. Ĝis la jaro 1543 Madulain estis parto de Zuoz. Tiam ĝis fariĝis memstara najbararo de la tribunalkomunumo Suot Funtauna Merla. Surbaze de la administracia reformo de la jaro 1851 Madulain fariĝis politika komunumo de la komunumaro Supra Engadino en la distrikto Malojo.
Ferenc Marschall
MARSCHALL Ferenc (pro. marŝal) estis hungara agropolitikisto, ministro pri agrokulturo naskita en Temeŝvaro la 2-an de oktobro 1887 kaj mortinta en Budapeŝto la 23-an de januaro 1970.
Biografio
Ferenc Marschall doktoriĝis en la Universitato de Budapeŝto pri juro kaj ŝtatscienco. Li estis rubrikestro de ĵurnalo Magyar Állam (1905–07), kunlaboranto de gazetoj Szövetkezés kaj Magyar Gazdák Szemléje. Li estis deputito de landkunveno (1926–39), inter 1934–38 ŝtatsekretario, ministro pri agrokulturo.
Senpintigita 600-ĉelo
En geometrio, la senpintigita 600-ĉelo estas konveksa uniforma plurĉelo. Kiel la nomo sugestas, ĝi povas esti farita per tranĉo de verticoj de la regula 600-ĉelo.
Eksteraj ligiloj
Truncated 120-cell
679 Pakso
679 Pakso estas mezgranda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la de la germana astronomo August Kopff elde la Nacia Observatorio de Hejdelbergo - Königstuhl.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la romia diino Pakso, (latinligve : "Pax"), personigo de la Paco
Ginasservis
(jen france, okcitane Ginacèrvias) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Var, en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Unuiĝintaj Ŝtatoj de Ameriko
Unuiĝintaj Ŝtatoj de Ameriko estas traduko de la angla nomo de la lando Usono. La esperanta nomo de ĉi tiu lando estis proponita en usono kiel mallongigo de la angla "United States of (North) America" (Unuiĝintaj Ŝtatoj de Nordameriko), aŭ "Usona". En Usono mem tiu mallongigo neniam estis akceptita, sed esperantistoj, serĉantaj taŭgan esperanto-nomon por tiu lando, akceptis ĝin kaj esperantigis per anstataŭo de la fina "a" je substantiva "o", kio rezultigis "Usono"
La usonanoj ofte nomas sian landon "la Unio". Tio distingas ĝin de la Konfederaciitaj Ŝtatoj de Ameriko, kiun oni nomas "la Konfederacio."
Kasperlo
Kasperlo, kiel adapto kaj neologismo aŭ Ginjolo laŭ PIV (germane: Kasperl aŭ Kasperle) estas la komika heroo de pupteatro ofte prezentata kun manpupoj kaj ene de teatraĵo kun intrigo populara-naiva.
Kliŝea vestaro
Normale kasperlo havas longan, ruĝan kvastan ĉapon kaj vestaĵon de arlekeno el grandaj kaj buntaj ornamaj motivoj. Krome li portas punbatileton.
Aliaj nomversioj de similaj pupoj en diversaj landoj: ekz. Mr. Punch (Anglio), Guignol (Franclando), Jan Klaassen (Nederlando), Mester Jakel (Danujo), Pulcinella (Italujo), Fasulis (Grekujo), Petruŝka (Rusujo), Vasilache (Rumanujo).
NGC 1497
NGC 1497 (aliaj indikoj — PGC 14331, UGC 2929, MCG 4-10-8, ZWG 487.9, NPM1G +22.0134) estas galaksio en konstelacio Taŭro.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Cornești (Adămuș)
Cornești [korneŝtj] (hungare: Sövényfalva [ŝøvenjfalva]) estas vilaĝo en Rumanio sudokcidente de Târnăveni. En 1910 ĝi havis 1 191 loĝantojn (rumanoj, hungaroj, ciganoj) kaj en 1992 1 324 (rumanoj, 26 % da hungaroj). Ĝia unua skriba mencio estas en 1332 kiel ekleziejo. Ĝis 1919 apartenis al Hungario (Kis-Küküllő vármegye). Administre ĝi apartenas al Adămuș.
Kamerunaj altebenaĵaj arbaroj
La kamerunaj altebenaĵaj arbaroj konstituas tutmondaj 200-regionon situantan inter Kameruno, Niĝerio kaj Ekvatora Gvineo. La kamerunaj altebenaĵaj arbaroj subdividiĝas en du ekoregionojn : la kamerunaj montarbaroj kaj la monto-kamerunaj kaj biokaj montarbaroj.
La listo de la tutmondaj 200 estas difinita fare de la Monda Natur-Fonduso (WWF) por signi la regionojn kun alta biodiverseco kaj prioritato rilate la naturprotekto.
Labenz
Labenz estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Duklando Lauenburg de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumaro havis  loĝantojn. La kompare malgranda komunumo estas parto de la komunumaro Sandesneben-Nusse, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Hikaru Kitagawa
Hikaru Kitagawa (北川 ひかる n. ) estas japana futbalisto. Ŝi en 2017 membris en la japana virina nacia teamo de futbalo.
Julián Romea
Julián Romea Yanguas (Aldea de San Juan, Murcio, 16-a de februaro de 1813 - Loeches, 10-a de aŭgusto de 1868) estis hispana aktoro de romantisma teatro, nepre distingebla de lia nevo, ankaŭ aktoro, Julián Romea Parra (Zaragozo, 1848 - Madrido, 1903).
Biografio
En 1816 li translokiĝis kun sia familio al Alcalá de Henares, sed kiam li patro estis ekzilita pro sia liberalismo kaj fuĝis al Portugalio, la patrino revenis al Murcio kun siaj gefiloj en 1823; tie la juna Romea studis beletrojn en Seminario de San Fulgencio; tiam jam ludis por amatoraj ludoj. Fine de 1827 la patro revenis el ekzilo. En 1831 revenis la familio al Madrido kaj Julián enskribiĝis en lernejo pri muziko kaj teatro, kies instruisto estis la granda aktoro Carlos Latorre, disĉiplo de Isidoro Máiquez; ankaŭ li estos futura instruisto de tiu lernejo, konata populare kiel El Conservatorio. En 1832 li estis dungita keil juna ĉefaktoro de la entrepreno de Juan Grimaldi kaj estis aktoro de la Teatro Princo, kie li ĉefaktoris por la unua ludo en Hispanio de verko de William Shakespeare rekte tradukita el angla: nome Macbeth, en 1838.
En 1839 dum duelo Romea mortigis akcidente unu el la helpantoj. Li verkis poraktoran lernolibron Manual de Declamación (1858) kaj kelkajn teatraĵojn, inter kiuj Ricardo kaj kultivis ankaŭ poeziarton, sed ne tiom sukecse, eble pro sia propra teatra famo. Li kunlaboris en la literatura gazeto de la tiama Romantikismo El Artista (la artisto), kaj estis kutima membro de la babilrondo konata kiel El Parnasillo (parnaseto). Aliaj kunlaborantoj de tiu gazeto estis Eugenio de Ochoa, Federico kaj Pedro de Madrazo, Fernán Caballero, Manuel Bretón de los Herreros, Patricio de la Escosura, Nicasio Salvador Gallego, Alberto Lista, Gabriel García Tassara, José Espronceda, José Zorrilla, Nicomedes Pastor Díaz, Mariano Roca de Togores, Maury kaj Ventura de la Vega, tio estas, multaj el la nomoj kiuj komponos la ĉefan stabanaron de la hispana Romantikismo. Edzo ekde 1836 de la aktorino Matilde Díez, havis filon Alfredo decembre de 1837. Sed la geedzoj ne bone unuiĝis kaj separiĝis; Julián iĝis profesoro de la Konservatorio, akademiano de Beletroj de Sevilo ktp. En 1846 li publikigis Poesías de don Julián Romea, represita en Sevilo (1861).
Fine de 1840, direktoris la Teatron Princo en Madrido, kie reformis komplete la lumsistemon kaj seĝaron, kaj danke al li Juan Eugenio Hartzenbusch povis premierigi Los amantes de Teruel la 19an de januaro de 1837 ege sukcese por kaj publiko kaj kritiko. La separo de la paro Romea-Díez definitiviĝis kiam ŝi iris en la entrepreno de Manuel Catalina, kun kiu estis kvin jarojn tra Hispanameriko, el 1853 al 1859. En 1865, la reĝino Isabel la 2-a nomumis lin, kiam li estis jam ege malsana, direktoro de la Konservatorio, anstataŭe de lia granda amiko Ventura de la Vega. Julián kaj Matilde ripozas kune en la tombejo de San Lorenzo kaj San José, de Madrido.
Brienz BE
- Brienz (prononcu brinc, esperantigite ankaŭ Brinco) estas komunumo ĉe la bordo de la samnoma Lago de Brienz. Ĝis la 31-a de decembro 2009 ĝi apartenis al la distrikto Interlaken. Ek de la 1-a de januaro 2010 ĝi estas parto de la nove kreita administra distrikto Interlaken-Oberhasli. Brienz havis 2963 loĝantojn je la 31-a de decembro 2007.
Nomo
La nomo de la vilaĝo devenas de la kelta vorto brigantion, kio signifas altejo.
Geografio
Brienz apartenas al la administra distrikto Interlaken en la kantono Berno. Brienz situas ĉe la orienta fino de la Lago de Brienz, kie al ĉi-lasta alfluas la riverno Aro. La kerna vilaĝo situas norde de la lago ĉe la piedo de la monto Brienzer Rothorn, al kies pinto sur alteco de 2350 m s.m. la komunumo etendiĝas en nordo. En sudo la komunumo atingas la pinton de la monto Schwarzhorn, kiu kun alteco de 2928 m s.m. estas la plej alta punkto de la komunumo. Al Brienz apartenas la vilaĝoj kaj setlejoj Giessbach, konata pro la famaj Giessbach-Akvofaloj, kaj Kienholz, Engi kaj Schwendi.
Ekonomio
La komunumo Brienz ĉefe vivas de la turismo. Unu-flanke ghi estas la elirpunkto al la Brienzer Rothhorn kaj aliflanke apud Brienz troviĝas la subĉiela muzeo Ballenberg. En Brienz troviĝas ankaŭ violonkonstrufabriko kaj aliaj etentrprenoj.
Trafiko
Aliro al Brienz eblas trajne per la centra fervojo (la iama Bruenig-fervojo) de Interlaken al Lucerno kaj aŭte per la svisa aŭtovojo A8 respektive ŝipe de Interlaken. De la stacidomo de Brienz la Brienz-Rothorn-Bahn, kiu estas unu el la lastaj liniaj vaporfervojoj de la mondo, kondukas al la kulmino de Brienzer Rothorn.
Historio
La regiono estis ekloĝita far la alemanoj en la 7a jarcento. La unua dokumenta mencio de Brienz datiĝas de la jaro 1146 kiel Briens. En 1528 Brienz integriĝas al la kantono Berno. La 23-an de aŭgusto 2005 la vilaĝo grave damaĝiĝis per inundo de la sovaĝriveretoj Glyssibach kaj Trachtbach. Du homoj mortis pro la katastrofo. Post la evento oni konstruis protektodigon.
Blankokula vireo
La Blankokula vireo, Vireo griseus, estas specio de birdo de la familio de Vireedoj kaj genro de Vireoj, kiuj estas malgrandaj paserinaj birdoj ter- al verdokoloraj.
Disvastiĝo kaj habitato
Ĝi reproduktiĝas en sudorienta Usono el Nov-Ĵerzejo okcidenten al norda Misurio kaj suden al Teksaso kaj Florido, kaj ankaŭ en orienta Meksiko, norda Centrameriko, Kubo kaj Bahamoj.
Populacioj de Usono ĉe la Golfa marbordo kaj pli sude estas loĝantaj birdoj, sed plej parto de birdoj de Nordameriko migras suden vintre.
Tiu vireo loĝas en arbustaroj en abandonitaj terkultivejoj aŭ trokreskantaj paŝtejoj.
Kutimaro
La herbokovrita nesto estas tasforma kaj ligita al forko en arbobranĉo pere de araneretoj. La ino demetas 3-5 malhelpunktitajn ovojn. Ambaŭ gepatroj kovas la ovojn dum 12 – 16 tagoj. Elnestiĝo okazas 9 – 11 tagojn post eloviĝo.
Aspekto
La Blankokula vireo estas 13 – 15 longa. Ties kapo kaj dorso estas grizecolivecaj, kaj subaj partoj estas blankecaj kun flavaj flankoj. Flugiloj kaj vosto estas malhelaj kaj estas du blankaj flugilstrioj en ĉiu flugilo. La okuloj havas tre blankajn irisojn bone markatajn de malhela bordo, kaj estas ĉirkaŭataj de flavaj “vitrokuloj” nome flava areo kunigita pere de samkolora strio al la bekobazo super malhela bridostrio kiu venas rekte al la okulo. La tre rimarkindaj blankaj irisoj nomigas la specion en esperanto kaj la grizaj krono kaj dorso en la latina scienca nomo. Ambaŭ seksoj estas similaj.
Magda Radnót
Magda Radnót, laŭ hungarlingve kutima nomordo Radnót Magda estis hungara kuracisto, profesoro, patologo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (1976).
Blankokula vireo
Aspekto
La kanto de la Blankokula vireo estas varia kaj rapida kun frazo de 6 al 7 notoj, kiu komencas kaj finas per akra ĉik.
Magda Radnót
Magda Radnót naskiĝis la  1911 en Hungara reĝlando en Vicsápapáti (nuntempa Výčapy-Opatovce en Slovakio). Ŝi mortis la 1989 en Budapeŝto.
Biografio
Magda Radnót frekventis universitaton en Budapeŝto, kie ŝi ricevis diplomon en 1935. Ŝi eklaboris komence en instituto, poste en hospitalo. En 1939 ŝi atingis la rangon ĉefkuracisto, en 1946 privata profesoro. Ekde 1950 ŝi laboris 2 jarojn en Szeged. Ŝi okupiĝis pri okulaj malsanoj. Ŝi estis ĉefredaktoro de periodaĵo Szemészet. Ŝi ricevis diversajn premiojn kaj memormedalojn.
Blankokula vireo
Aspekto
Dum la reprodukta sezono la dieto de tiu specio konsistas preskaŭ nur de insektoj, ĉefe raŭpoj. Aŭtune kaj vintre ili suplementas sian dieton pere de insektoj kaj beroj.
Subspecioj
Oni agnoskis kelkajn subspeciojn por la Blankokula vireo. La geografiaj teritorioj de tiuj subspecioj ne estas klaraj.
La norda subspecio, V. g. noveboracensis, okupas plej parton de la teritorio de tiu nearktisa kaj neotropisa specio kaj estas tute migranta. Tiu subspecio estas pli granda kaj havas pli brilkoloran plumaron ol la aliaj subspecioj.
La raso de loĝantaj birdoj de sudorienta marbordaj ebenaĵoj nome V. g. griseus estas iom pli malgranda kaj senkolora subspecio. Ili kutime ne migras for de sia reprodukta teritorio vintre.
La raso de loĝantaj birdoj de Floridaj rifoj nome V. g. maynardi estas pli griza supre kaj pli blanka sube, kaj la suda teksana V. g. micrus estas kiel pli malgranda maynardi.
V. g. bermudianus estas endemia de Bermudo. Tiu havas pli mallongajn flugilojn kaj pli senkoloran plumaron. Kun aliaj endemiaj kaj indiĝenaj bermudaj birdoj, ili estas minacataj al formorto sekve de la perdo de 8 milionoj de arboj de la specio Bermuda junipero en la 1940-aj jaroj, kaj nuntempe tiu subspecio estas tre rara.
Lesseps (Metroo de Barcelono)
Lesseps estas stacio sur linio 3 de la Metroo de Barcelono, situanta en Barcelono.
Babilrondo
Babilrondo estas neformala kaj foje preskaŭ regula kunveno de homoj interesataj pri temo aŭ preciza branĉo de arto, scienco aŭ filozofio, por priparoli kaj informiĝi aŭ kunhavi ideojn kaj opiniojn. Ĝenerale, la kunveno okazas tradicie en loko kia kafejo aŭ trinkejo (ankaŭ tradicie sed ĝenerale ne tiom ofte kaj en pli ruraj etosoj, en interna ĉambro de apoteko aŭ kasino) kaj tie partoprenas personoj de intelekta etoso. Estas ofta kutimo en kelkaj landoj, kiaj Hispanio (tertulia), kie populariĝis ĝis la mezo de la 20a jarcento kaj en hispanamerikaj landoj. En multaj kazoj tiu sistemo ludis gravan rolon en nasko kaj disvastiĝo de diversaj movadoj literaturaj, politikaj, filozofaj ktp, kiaj romantikismo, ekzistadismo ktp. Fine de la 20a jarcento la sistemo transadaptiĝis al aliaj etosoj kiaj radio aŭ televido.
Esperanto-movado en Bahio
En la 7-a de novembro 1910 fondiĝis la unua esperanta grupo en la Bahio, nome Bahia Esperanta Grupo, sub la gvido de Kolonelo Deraldo Dias kune kun Afonso Costa, Sinésio Gotschalk, Gildásio de Oliveira, Francisco da Conceição Menezes, Carlos Amoroso, Jaime Martins de Souza, Magnus Sondhal, Abelardo Rodrigues, José Carlos Farias kaj kelkaj aliaj. Tiu estis la unua esperanta organizo en la Subŝtato, kies evento estis registrita en la revuo Brazila Esperantisto.
En 1911 la bahiano Agenor de Miranda, estro de la 9-a Telegrafia distrikto, estis komisiita de la brazila registraro por oficiale reprezenti Brazilon okaze de la 7-a Universala Kongreso de Esperanto okazinta en Antverpeno.
En Marto 1912 D-ro Magnus Sondhal fondis, en Salvador, plian esperantan centron, kiu nomiĝis “Ortologa Universitata Rondo”, de kiu li estis elektita prezidanto kaj organizis kursojn. Ekskurse en la internlando li fondis, en la urbo Castro Alves), Esperanto-studgrupon.
En 1913, en la urbo Nazaré, Prof. Anísio Melhor, direktoro de la gimnazio “Clemente Caldas” kaj de la gazeto “Conservador” (Konservantema), aperigis serion da artikoloj disvastigante Esperanton; kaj en Alagoinhas Prof. Carlos Cunha komencis Esperanto-movadon.
Okaze de la 6-a Geografia Kongreso, en Salvador, D-ro José Boiteux, ĝenerala sekretario de la geografia societo, prezentis projekton favore al Esperanto, unuanime aprobita.
La 12-an de Oktobro 1922, Arsênio Moreira da Silva, kune kun grupo de publikaj funkciuloj, fondis “Bahian Esperantan Societon”.
En 1923 “Liga Fraternista Universal” kaj “Centro Baha’hulla” adoptis Esperanton. De la 19-a ĝis la 24-a de Aprilo de la sama jaro, D-ro Heitor Beltrão reprezentis Bahion en la 7-a Brazila Kongreso de Esperanto okazinta en la tiama Federacia Distrikto.
La 2-an de januaro 1924 estis fondita “Brazila Interŝanĝa Asocio” sub la gvido de Max Machado, Francisco Borges Portela, Luiz Rogério, Firmino Viana kaj aliaj. En Oktobro aperas la revuo “Bahia Esperantista” sub la gvido de Luiz Rogério.
En 1932 aperas la nomo de la inĝeniero Jaddo Couto Maciel, vigla disvastiganto de Esperanto ĝis 1993, kiam li forpasis. En 1933 Jaddo Couto Maciel fondas “Pacan Centron”, internacia ligilo de amikeco kaj ĝian oficialan organon “Elo Fraternal”, kiu ekzistis dum longa tempo.
En 1934, de Marto ĝis Decembro, la gazetaro de Salvador tre okupiĝis pri Esperanto kaj la ĵurnalo “Estado da Bahia” aperigas Esperanto-kurson de Ismael Gomes Braga.
La 12-an de Oktobro 1936 estis fondita Esperanta Grupo de Bahia, kies unua estraro estis la jena: Honoraj Prezidantoj, D-ro Alberto Couto Fernandes kaj S-ro Luiz Porto Carreiro; Patronoj, D-roj Canna Brasil, Arsênio Moreira kaj Carlos de Souza Cunha; Prezidanto, Arkitekto Carlos Sepúlveda; Vicprezidanto, Dentkuracisto Adhemar Senna; 1-a Sekretario, Inĝeniero Cristóvão D’Oliveira Araújo; 2-a Sekretario, D-ro José Nivaldo Allioni; Direktoro pri Korespondado, Bakalaŭro Luiz Soares Rosado; Direktoro de Revuo kaj Propagando, Inĝeniero Jaddo Couto Maciel; Kasisto, Arnon Rodrigues Sandes. En la protokolo estas 16 subskriboj. La 30-an de Oktobro estis organizitaj la statuto.
Per iniciato de D-ro Jaddo Couto Maciel la urbestro de Salvador nomumis la antikvan “Strato de la Kvieteco” “Strato Esperanto”, en la kvartalo “da Graça”.
En 1937 la radiostacio “Rádio Sociedade da Bahia” disradias E-programon kaj la ĵurnalo “Diário de Notícias” dufoje semajne aperigas artikolojn kaj informojn pri Esperanto. La 22-an de Majo Bahia Esperanta Grupo omaĝas la dentkuracistaron per festo.
La 16-an de Marto 1938 estis elektita kaj enpostenigita la jena estraro de Bahia Esperanta Grupo: Prezidanto, D-ro Adhemar Senna; Vicprezidanto, Cristóvão Araújo; 1-a Sekretario, D-ro José Nivaldo Allioni; 2-a Sekretario, Prof-ino Ernestina Souza da Silva; Kasisto, Prof. Hermes de Deus Pitta; Bibliotekisto, D-ro Luiz Soares Rosado; Direktoro de Propagando kaj Revuo, D-ro Jaddo Couto Maciel. En la dua kunsido de la 20-a de Aprilo estis registrite en la protokolo, ke la Sekretario pri Edukado de la Urbo, kaj la Urbestro de la Ĉefurbo, promesis la enkondukon de Esperanto en la urbaj lernejoj. La 30-an de Aŭgusto estis fondita la esperantista biblioteko “Ismael Gomes Braga”.
Dum la Dua Mondmilito
Antaŭ la Dua mondmilito, la “Esperantista Bahiano” rezignis siajn aktivecojn de 1938 ĝis la 29-a de septembro 1943. Esperanto, en la subŝtato oni metiĝis en la kategorio de la malpermesataj lingvoj de la Poŝta kaj Telegrafa Cenzura Komisiono. La milita periodo malfaciligis la realigon de kunsidoj; ne plu estis ricevitaj ĵurnaloj, revuoj kaj aliaj periodaĵoj. Multaj anoj foriris. Malgraŭ tio komenciĝis biblioteko-aktiveco laŭ la orientado de Ismael Gomes Braga. Inter la elspezoj de la grupo estis la helpo al la zamenhofa familio pere de Brazila Esperanto-Ligo.
La 24-an de Marto 1940 estis fondita Esperanto-Klubo de Alagoinhas.
Per kunlaboro de IBGE (Brazila Instituto de Geografio kaj Statistiko) estis eldonita, esperante, albumo de la Departemento de Disvastigado kaj Statistiko, de Salvador.
La 29-an de Septembro 1943 estis elektita la jena nova estraro: Prezidanto, Ĵurnalisto Antonio Loureiro de Souza; Vicprezidanto, D-ro José Nivaldo Allioni; Sekretario, Prof. Hermes Pitta; Kasisto, S-ro Ernesto Alvarez; Bibliotekisto, D-ro Luiz Soares Rosado; Direktoro de Propagando kaj Revuo, D-ro Jaddo Couto Maciel.
La 18-an de Majo 1944 estis aprobita la reformo de la statuto de Bahia Esperanta Grupo, kies resumo estis publikigita en la ĉiutaga “Oficiala Gazeto”, kio donis juran personecon al la grupo.
En 1945, partoprenante en la 10-a Brazila Kongreso de Esperanto, en brazila ĉefurbo, Bahia Esperanto-Grupo sukcesis la duan lokon je nombro de aliĝoj inter dek du Esperanto-asocioj. En Septembro komenciĝis la reeldono de “La Esperantista Bahiano”. La 12-an de Oktobro estis elektita nova estraro por la oficperiodo 1946/1947: Prezidanto, D-ro Orlando Borges Bahia; Vicprezidanto, Juĝisto Artur Simas Saraiva; Sekretario, Prof. Hermes Pitta; Kasisto, Ernesto Alvarez; Bibliotekisto, Bakalaŭro Luiz Soares Rosado; Direktoro de Propagando kaj Revuo, D-ro Jaddo Couto Maciel.
Post la Dua Mondmilito
De 1946 ĝis 1951 ne estas registro pri esperanta aktiveco.
La 21-an de aprilo 1952 la sidejo de Bahia Esperanta Grupo estas prenita kaj donita al “Associação Baiana de Agronomia” kaj D-ro Pedro Brenneisen kaj Edgar Estrela sugestas la renovigon de la estraro, kies oficperiodo delonge jam finiĝis. La prezidanto sugestis inviti la forirantojn kiam oni decidus la daton de la balotado. Tiel oni evitus inter ili iun ajn resenton. La 27-an de aprilo, kunsido celanta la restrukturiĝon de la grupo estis prezidata de Edgar Estrela laŭ indiko de Prof. Ademar Senna. La 4-an de Majo estis elektita la jena estraro: Prezidanto, S-ro Pedro Brenneisen; Vicprezidanto, S-ro Edgar Estrela; Sekretario, S-ro Hermes Pitta; Kasisto, S-ro Ivan Andrade; Bibliotekisto, S-ro Ademar Senna; Direktoro pri Propagando kaj Revuo, D-ro Jaddo Couto Maciel. En la sama monato, S-ro Elisio Rocha Dórea, funkciulo de “Banco do Brasil”, fondis Esperanto-grupon en urbo “Cachoeira”, kies estraro estis: Prezidanto, Guaracy de Carvalho Lima; Vicprezidanto, S-ino Maria de Carvalho Lima; 1-a Sekretario, S-ino Gildete Maciel Souza; 2-a Sekretario, S-ro Felix Brito; 1-a Kasisto, S-ino Janete Dórea; 2-a Kasisto, S-ro Valter de Oliveira; Direktoro pri Disvastigo kaj Propagando, S-ro Elisio da Rocha Dórea. En Septembro, D-ro Jaddo Couto Maciel inaŭguris ekspozicion de libroj kaj Esperanto-revuoj. Manoel Borges dos Santos gvidas Esperanto-kurson ĉe la Fakultato de Filozofio sub la aŭspicio de ties Akademia Direktorio.
La 12-an de Oktobro okazis memoriga kunsido de la 16-a fonddatreveno de Bahia Esperanta Grupo. Prelegis la pastro Barros Leal, Esperanto-instruisto ĉe la gimnazio “Antônio Vieira”, kiu ankaŭ reprezentis la subŝtaton Bahia okaze de la 13-a Brazila Kongreso de Esperanto, en Recife. La 18-an de decembro, ĉe “Rotary Clube de Santo Amaro”, Prof. Gustavo Viana prelegis pri Zamenhof.
En 1953 la grupo komencas la kunsidojn ĉe la sidejo de la civilaj inĝenieroj de Bahia, cedita senpage, dank’al D-ro Jaddo Couto Maciel.
La 1-an de majo 1954 estis malfermataj senpagaj kursoj ĉe la Asocio de la Dungitoj en la Komerco, sub la gvido de la instruistoj Onias Almeida,Vivaldina Magalhães Caymmi kaj Hermes Pitta, kun la partopreno de 37 gelernantoj. Ŝanĝo de la nomo “Grupo Esperantista da Bahia” al Bahia Esperanto-Asocio. Instruistoj en la jaro 1954: Onias Almeida, Vivaldina M. Caymmi, Hermes de Deus Pitta, Odete Rogério de Andrade kaj Maria José Tinaut. En la sama jaro Prof. Eléus Leonardo de Sá fondis Esperanto-grupon de Ilhéus.
La 14-an de Marto 1955, Bahia Esperanto-Asocio translokiĝas al Avenuo “Sete de Setembro”, kie funkciis la lernejo “Mariana Pereira da Silva Viana”. Laŭ permeso de la subŝtatestro, D-ro Regis Pacheco, per Ofico n-ro 72, de la 9-a de Marto 1955, estis permesata la Esperanto-klaso nokte. Dum la jaro laboris sep instruistoj kaj matrikuliĝis 57 lernantoj. La instruistoj estis: Onias Almeida, Vivaldina M. Caymmi, Hermes de Deus Pitta, Edgar Estrela, Leopoldo Knoedt, Odete Rogério de Andrade kaj Maria José Tinaut.
Bilal Hassani
Bilal HASSANI (naskiĝis en Parizo) estas franca kantisto-kantaŭtoro kaj Jutubisto. Li reprezentis Francion en la Eŭrovido-Kantokonkurso 2019 per la kanto Roi.
Esperanto-movado en Bahio
Post la Dua Mondmilito
En 1957, okaze de la 15-a Brazila Kongreso de Esperanto, okazinta en Niterói, estis elektita la urbo Salvador por okazigo de la 16-a en la jaro 1959. Dum la jaro matrikuliĝis 186 lernantoj, kies instruistoj estis: Onias Almeida, Godofredo de Araújo Góes, José Siquara da Rocha, Mariana Cerqueira Lima, Leopoldo Knoedt kaj Wilson Nascimento Carvalho.
Bilal Hassani
Hassani naskiĝis en maroka familio el Kazablanko. Lia patrino akiris francan naciecon kaj vivas en Francio, dum lia patro vivas en Singapuro. Li havas fraton, Taha, naskita en 1995.
Kariero
En 2015, Bilal Hassani partoprenis la duan sezonon de The Voice Kids Francio per la kanto Rise Like a Phoenix de Conchita Wurst, kiun li tre admiras. Li eniris la teamon de Patrick Fiori kaj estis eliminita dum la Battles. La revuo Têtu nomumis Hassani en 2018 kiel unu el la "30 GLAT homoj kiuj movas Francion" kaj rekonis lin kiel ikonon por la GLAT-junularo en Francio.
Destination Eurovision
La li estis anoncita kiel unu el la 18 kandidatoj partoprenantaj al Destination Eurovision, kantokonkurso celanta elekti la reprezentanton de Francio ĉe la Eŭrovido-Kantokonkurso 2019 en Tel-Avivo. Li gajnis per la kanto Roi.
Esperanto-movado en Bahio
Post la Dua Mondmilito
En 1959 Bahia estis elektita kiel sidejo de la 16-a Brazila Kongreso de Esperanto. Granda estis la aktiveco de ABE celante tion.
La 9-an de Majo 1960 estis elekto de nova estraro: Prezidanto, D-ro José Siquara da Rocha; Vicprezidanto, Prof-ino Vivaldina Caymmi; 1-a Sekretario, Prof. Hermes Pitta; 2-a Sekretario, Godofredo de Araújo Góes; 1-a Kasisto, Álvaro C. Carvalhal; 2-a Kasisto, D-ro Edmilson Moura; Bibliotekisto, Rubens Dias. Kontrola konsilantaro: D-ro Jaddo Couto Maciel, Inĝ-ro Alexandre Guedes, D-ro Orígenes Calmon Du Pin e Almeida. Disvastiga Departemento, Prof. Leopoldo Knoedt; Socia kaj Arta Departemento, Nair da Costa e Silva; Ina Departemento, Prof-ino Leda Matos; Juneca Departemento, Antônio Carlos Garboggini. La 20-an de Julio, aperigo de artikolo en la gazeto “A Tarde” pri la lanĉo de la libro “Elektitaj Poemoj”, de Castro Alves, esperantigita de Prof. Leopoldo Knoedt kaj antaŭparolo de Prof. Pedro Calmon. La 9-an de Septembro, enposteniga festo de la nova estraro. Dum la jaro vizitadis la Esperanto-kursojn 351 lernantoj, kies instruistoj estis: Hermes Pitta, Wilson Nascimento, Rubens Dias, Godofredo Góes, Leopoldo Knoedt, Onias Almeida, Antonio Carlos Garboggini, José Siquara, Délio Souza kaj Edmilson Moura.
En 1961 komencis la kursoj kun la partopreno de 195 lernantoj kaj 8 instruistoj kiuj estis: Onias Almeida, Godofredo Góes, Délio Souza, Wilson Nascimento, Maria José Cancia, Edmilson Moura, Manoel Souza kaj Antônio Carlos Garboggini.
La jaro 1962 komenciĝis kun matrikuliĝo de 52 lernantoj. La 14-an de Aprilo, datreveno de la forpaso de D-ro Zamenhof, prelegis D-ro Jaddo Couto Maciel.
La 13-an de marto 1964, okaziĝis elekto de la jena estraro: Prezidanto, D-ro Arlindo Costa Reis; Vicprezidanto, D-ro Edmilson Moura Santana; 1-a Sekretario, Prof. Hermes de Deus Pitta; 2-a Sekretario, Prof. Godofredo de Araújo Góes; 1-a Kasisto, Álvaro Claudino Carvalhal; 2-a Kasisto, Alcides Guimarães; Bibliotekisto, Ereni Pereira. Kontrola Konsilantaro: D-ro Jaddo Couto Maciel, D-ro José Siquara da Rocha kaj Prof. Leopoldo Knoedt. Departemento de Kursoj, Prof-ino Mariana Amélia de Cerqueira Lima; Departemento de Publikaj Rilatoj, Carlos Batista Oliveira; Socia kaj Arta Departemento, Prof. Onias Almeida; Ina Departemento, Romenilza Oliveira.
En 1965 La vicprezidanto, D-ro Edmilson Moura, anstataŭas la prezidanton, kiu vojaĝis al Portugalio. En Oktobro, Prof. Godofredo de Araújo Góes reprezentis Bahia Esperanto-Asocion okaze de la 19-a Brazila Kongreso de Esperanto, en la tiama subŝtato “Guanabara”, sub la gvido de Generalo Geraldo Pádua kaj ferma prelego de Prof-o Pedro Calmon, Rektoro de la Universitato de Brazilo.
En asembleo de la 11-a de Marto 1966, Prof. Leopoldo Knoedt estis aklamita “Bonfaranta Ano” de ABE laŭ propono de D-ro Arlindo Reis. La 15-an de Aprilo, Prof. Onias Almeida prelegis en TV Itapoan. Dum la dua semestro Prof. Godofredo oficis kiel prezidanto.
En 1967 Prof. Godofredo de Araújo Góes, vicprezidanto, oficis kiel prezidanto ĝis Junio kiam D-ro Arlindo Costa Reis revenis. En la 2-a Esperanto-Seminario, okazinta en Santos Dumont, Prof. Godofredo reprezentis ABE. Dum tiu jaro enskribiĝis 175 lernantoj el kiuj 15 ricevis atestojn.
La 5-an de Julio 1968, elekto de nova estraro: Prezidanto, Godofredo de Araújo Góes; Vicprezidanto, Vivaldina Magalhães Caymmi; 1-a Sekretario, Hermes de Deus Pitta; 2-a Sekretario, Prof-ino Maria Amélia de Cerqueira Lima; 1-a Kasisto, Álvaro Claudino Carvalhal; 2-a Kasisto, Edson Guimarães Pedra; Bibliotekisto, José Siquara da Rocha. Kontrola Konsilantaro: Prof. Onias Almeida, D-ro Edmilson Moura kaj Prof. Leopoldo Knoedt.
En 1969 Godofredo kaj Vivaldina alternis en la prezidanteco.
La 18-an de Marto 1970, elekto de la jena estraro: Prezidanto, D-ro José Siquara da Rocha; Vicprezidanto, Edson Guimarães Pedra; 1-a Sekretario, Prof. Godofredo de Araújo Góes; 2-a Sekretario, S-ino Maria da Conceição Cerqueira Leal; 1-a Kasisto, Álvaro C. Carvalhal; 2-a Kasisto Prof-ino Suzete Maria Fonseca Dias; Bibliotekisto, Prof-ino Floriana Passos de Oliveira. La 18-an de Aprilo “Jornal da Bahia” aperigas raporton sub la titolo “La reva paco tra la lingvo Esperanto”, raporto pri omaĝo al Zamenhof okazinta la 14-an de la sama monato. En Majo estis fondita la Esperanta Muzeo. La 7-an de Oktobro ABE omaĝas Prof. Nelson de Souza Oliveira, unu el la pioniroj de Esperanto-movado en Bahia; tiuokaze estis liveritaj diplomoj al kursfinintoj; salutis la lernantojn Prof. Godofredo de Araújo Góes. Dum la jaro prezidanto Siquara realigis 29 prelegojn en pluraj edukejoj kaj kulturaj institucioj; li sukcesis intervjuojn en “Rádio Excelsior” kaj “TV Itapoan”; vizitis la urbestron, Clériston Andrade, kiu apogis la ideon starigi buston de Zamenhof en “Largo São Bento”, ĉe la sidejo de ABE, kaj promesis financan apogon.
En 1971, la prezidanto Siquara realigis prelegojn pri Esperanto en “Instituto N. S. Santana”; “Instituto Aderbal de Oliveira”; Beletra Fakultato de la Katolika Universitato; Spiritisma Junularo Manoel Miranda, de Spiritisma Bahia Unio; Ŝtata Kolegio “Duque de Caxias”; Adventista Junularo de la Sepa Tago; kaj intervjuo en “TV Aratu”. Sukcesis kolumnon en la gazeto “Tribuna da Bahia”. Komenciĝis aktiveco de Esperanto-junularo sub la gvido de Prof. Henrique Knoedt. La 6-an de Novembro, omaĝo al centjariĝo de la naskiĝo de Inĝeniero Alberto Couto Fernandes, unu el la pioniroj de Esperanto-movado en Brazilo. La 15-an de Decembro, inaŭguro de la busto de D-ro Zamenhof, kun la partopreno de la muzikistaro de la Fajrobrigado; Prof. Adroaldo Ribeiro Costa reprezentis la urbestron; Prof. Manoel Borges dos Santos legis mesaĝon de D-ro Joaquim do Couto, gratule urbestron pro la evento. Je la nomo de la esperantistoj parolis D-ro José Siquara da Rocha kaj Prof. Pedro Ferreira de Brito. Ĉeestis la inaŭguron la Episkopo Jerônimo de Sá Cavalcanti, estraranoj de ABE, esperantistoj kaj granda nombro da personoj. La 16-an de Decembro la gazetoj “Tribuna da Bahia” kaj “A Tarde” anoncis la inaŭguron. La prezidanto Siquara sendis projekton al la Ministro pri Edukado, Ney Braga, proponante la instruon de Esperanto en la Fakultato de Filozofio, celante la estigon de instruistoj por la mezgradaj lernejoj. Bedaŭrinde ne alvenis respondo.
En Marto 1972 ABE aljuĝis al la urbestro Bonfaranto-Diplomon kaj liveris al li ekzempleron de “La Sankta Biblio”, esperantigita de D-ro Zamenhof, kaj aŭtentikan kopion de la protokolo, kiu aprobis tiun bonfaron. Por la oficperiodo 1972/1974 estis reelektita la estraro krom la 2-a Kasisto, kiu estis anstataŭita de Prof. José Saraiva Matos. Realigitaj ekspozicioj en la Ŝtata Publika Biblioteko kaj tri prelegoj de S-roj Henrique Knoedt, Eduardo Almeida kaj Ricardo Pereira. Du kursoj malfermitaj al la publiko: “La Sociologio de la Nuntempa Mondo” kaj “La Origino de la Vivo”, respektive de profesoroj Ricardo Pereira kaj Isao Noguti. La 19-an de Aprilo 1974, nova estraro por la oficperiodo 1974/1975: Prezidanto, Isao Noguti; Vicprezidanto, Edson Guimarães Pedra; 1-a Sekretario, Adelmar Carneiro Vilela; 2-a Sekretario, José Siquara da Rocha; 1-a Kasisto, José Adson de Almeida; 2-a Kasisto, Maximiano Alfaya Bugarin; Bibliotekisto, Godofredo de Araújo Góes. Akcepto al la esperantistoj de Rio de Janeiro kaj São Paulo, kiuj revenis el Fortaleza kie ili partoprenis en la 9-a Seminario, organizita de Kultura Kooperativo de Esperantistoj.
Julio 1976 Karavano de ABE ĉeestis Seminarion en “Brasília”, kie Prof-ino Vivaldina Caymmi legis mesaĝon de la vicprezidanto Siquara. Februaro 1977 – Siquara, kiel prezidanto, sendas leteron al Prof. Hélio Simões, direktoro de la Beletra Instituto de Federacia Universitato de Bahia, petante la enkondukon de Esperanto en la kursoj de tiu Instituto. Julio 1977 Grandnombra karavano de ABE partoprenas en Seminario, en Santos, kie pli unufoje Prof-ino Vivaldina Caymmi legis mesaĝon de Siquara. Fondita Esperantista Junularo de Salvador.
En 1978 elektiĝis la jena estraro: Prezidanto, Isao Noguti; Vicprezidanto, José Siquara da Rocha; 1-a Sekretario, D-ro Geraldo Bensabath; 2-a Sekretario, Inĝ-ro Henrique Sólon Knoedt; 1-a Kasisto, José Adson de Almeida; 2-a Kasisto, S-ino Leila Santos Pereira; Bibliotekisto, Godofredo de Araújo Góes. La 28-an de Aprilo 1978 la gazeto “Tribuna da Bahia” publikigas tutpaĝan raporton sub la titolo “Esperanto – nova solvo por antikva problemo”, de Manoel Borges dos Santos. ABE partoprenis en la 1-a Latinamerika Esperanto-Kongreso, okazinta en Marília, de la 17-a ĝis la 22-a de Julio. La 27-an de Septembro, per interkonsento kun Sekretariejo de Edukado de la subŝtato, Prof. Roberto dos Santos kaj Sekretario Prof. Carlos Corrêa de Menezes Sant’Ana, ABE, kiu uzis lernejon “Mariana Viana” nur nokte komencis uzi ĝin ankaŭ vespere kaj tio ampleksis la nombron de la kursoj. En Decembro estis eldonita “Bahia Esperantisto”, 14 x 21cm, ok folioj. En 1979 Prof Manoel Borges dos Santos gvidis E-kurson en Santo Estevão, internlando de la Ŝtato.
La 15-an de Oktobro 1980 estis fondita Studgrupo Zamenhof cele la disvastigon kaj instruon de Esperanto ĉe la spiritismaj domoj de Salvador kaj internlando de la subŝtato kiel ĝi estus departemento de Spiritisma Federacio de Subŝtato Bahia. Prof. José Saraiva Matos sukcesis subtenon por sia projekto kaj komencis instrui, ĉe Spiritisma Federacio, grupon, kiu restis aktiva ĝis 1992, kiam li liveris la valoraĵojn de la grupo al ABE ĉar ne plu estis kondiĉo por la daŭrigo. Dum ĝia periodo de aktiveco la grupo partoprenis en seminarioj kaj kongresoj, inkluzive en la 66-a Universala Kongreso de Esperanto, okazinta en Brasília, en 1981.
De la 21-a ĝis la 24-a de Julio 1983 ABE partoprenis en la 16-a Brazila Seminario de Esperanto, en Ouro Preto. Dum tri jaroj Prof. José Siquara da Rocha gvidis E-kursojn en la “Spiritisma Instituto” de Bahia. La 5-an de Julio 1983 estis fondita, en Salvador, “Sociedade Esperantista de Salvador” – SES, kiu havis gravan rolon en la Esperanto-movado de Bahia, dum malfacila periodo de ĝia historio. Ĝi starigis bazajn kursojn; igis eksteran disvastigon per regionaj renkontiĝoj en Muritiba, Cruz das Almas, Itabuna, Candeias, Serrinha kaj Salvador, inter kiuj elstaras la 26-a Brazila Kongreso de Esperanto en 1990. SES ekspoziciis librojn kaj eldonis la bultenon “Salvador Informas”; per donaco de dediĉaj esperantistoj SES organizis malgrandan bibliotekon kun proksimume 150 titoloj; SES-fondintoj estis: Marcelo Figueiredo Rocha, José Saraiva Matos, Ronilson Menezes Mota. Yvete Menezes Queiroz, Leopoldo Knoedt, Iracema Brandão Knoedt, Manoel Borges dos Santos kaj aliaj; estis ĝiaj prezidantoj: Marcelo Figueiredo Rocha, Yvete Menezes Queiroz kaj Ronilson Menezes Mota; bedaŭrinde, post la kongreso, la societo malaperis.
En Majo 1988, prezidanto Siquara prelegis en la lernejo “Bom Jesus dos Milagres” kaj en Junio en la kolegioj “Anchieta” kaj “La Salle”, al 270 lernantoj.
En 1994 D-ro Siquara, per interkonsento kun Sekretariejo de Edukado, sukcesis 60 pupitrojn, 32 seĝojn, 2 skribtablojn kaj skribmaŝinon krom oficejajn materialojn kaj purigmaterialojn. En Novembro la urbodomo komencis la reformon de la placo “São Bento” kaj la forpreno de la busto de Zamenhof, kiu kaŭzis grandan malkontenton inter la esperantistoj kiuj skribis al la gazetaro cele aperigi raporton kontraŭ la forprenon de la busto, kio devigis la urbodomon remeti ĝin en la antikvan lokon. Decembre, fermo de la kursoj de la jaro kun manifestiĝo ĉe la busto de Zamenhof en la placo “São Bento”.
En Junio 1995 estis renovigo de la estraro de ABE, Siquara, prezidanto; kaj Cícero Ribeiro de Araújo, vicprezidanto; en la aliaj postenoj novaj kunlaborantoj: Disvastiga Departemento, Paulo Rodrigues; Kursoj, Inácio Bezerra de Araújo; Ina Departemento, Marilene Correia de Melo; Socia kaj Arta Departemento, Hildemar de Oliveira Souza; kaj Infanjuneca Departemento, Júlio Nessin Brito. En Julio, intervjuo kun la Sekretario pri Edukado kaj aliĝo de ABE al Brazila Esperanto-Ligo okaze de la 31-a Brazila Kongreso de Esperanto okazinta en “Juiz de Fora”, ĉesante la izoleco de kelkaj jaroj. En tiu sama okazo oni decidis, ke la 32-a BKE okazos en Ribeirão Preto, en 1996; la 33-a BKE en Recife, en 1997; kaj la 34-a BKE okazos en Salvador, en 1998. En Aprilo prezidanto Siquara malsaniĝas kaj la vicprezidanto anstataŭas lin.
En 1998 D-ro Siquara ekprezidas ABE. Komenciĝas la preparoj cele la 34-a BKE kaj D-ro Josenilton Passos do Nascimento elektiĝas prezidanto de la Organiza Komitato. 23-an de Majo, reformo de la statuto de ABE, kies gvido estos kolegiita. Junio – disdono de afiŝoj pri la kongreso en pluraj lokoj de la urbo. Julio – de la 19-a ĝis la 24-a, okazo de la 34-a BKE, kun la partopreno de la prezidanto de BEL, S-ino Symilde Schenk Ledon.
En 1999 ABE plenumis intensigan programon de disvastigo de Esperanto: igis bonfarantajn serenadojn en “Clube Fantoche”; partoprenis en Esperanto-Renkontiĝo de Nordoriento, en João Pessoa; organizis raporton en “TV Bandeirantes”; sukcesis intervjuon en “Radio Cristal”, de Legio de Bona Volo; ĉeestis en la 7-a Renkontiĝo de Studentoj de Beletristiko, de la Katolika Universitato de Salvador, kun la partopreno de profesoroj Leopoldo Knoedt, Manoel Borges dos Santos kaj José Passini; La ensemblo Esperanto prezentiĝis en la aŭlo de “Instituto Roerich” kaj de la regiona “Delegitejo de la Laboro”; Kristnaska Festo de la Kolegio “AGABE”; Je la sabatoj, estrarkunsido matene kaj sekve tagmanĝo, kies profito celis eldoni la unuan KD de la ensemblo Esperanto. En Majo, Inácio B. de Araújo, Financa Direktoro, eldonas romanon “Historio de Tarzan”, de Edgar Rice Burroughs, esperantigita de li. En Junio apero de la unua numero de “Bahia Informilo”. Septembre D-ro Genuíno Pereira de Castro prelegis en la asocio “Amigos do Pacto Roerich”, sub la temo “Esperanto Sen Landlimoj”. La 15-an de Oktobro, skribpeto de la Ŝtata Administra Sekretariejo celante la malokupon de ABE-sidejo. La 26-an malpermeso de la uzo de la konstruaĵo fare de la Urbrego de Salvador. La 6-an de Novembro ABE-sidejo translokiĝas al la domo de samideanino Elisa Martins, Administra Direktoro, kiu antataŭis Salvador de Magalhães Brandão. La 10-an de Novembro lanĉo de la KD “Bahia de ĉiuj Sanktuloj”, en la biblioteko “Central dos Barris”. La 24-an de Novembro, livero de la ŝlosiloj de ABE-sidejo al la Administra Sekretariejo, kie restis granda parto de la posedaĵoj de la asocio. Vizito kaj prelego de samideano Eduardo Soreio, loĝanta en Germanio, kiu parolis pri “Esperanto en la Eŭropa Unuiĝo”. La malpermeso de uzo de la sidejo de ABE estis strangaĵo, malrespekta kaj kontraŭkultura ago de Sekretariejo pri Kulturo kune kun Sekretariejo pri Sekureco, kun granda malprofito por ABE kaj disvastigo de Esperanto en Salvador.
Marte 2000 komencis de mezgrada kurso gvidata de Prof. Josenilton Passos ĉe “Lar Franco Belcaro”. En Aprilo, Prof. Josenilton reprezentis ABE en Brasília okaze de la vizito de la nepo de D-ro L. L. Zamenhof, D-ro Louis Zaleski Zamenhof. Majo okazis Esperanto-kursoj en la spiritisma domo “Jesus Salvador”, partoprenis 18 lernantoj. La 24-an de Julio entombigo de Prof. Leopoldo Knoedt dum kies okazo prelegis D-ro José Siquara da Rocha. Septembre prezentado de ensemblo en Fonduso “Visconde de Cairu” kaj en urbo Feira de Santana.
21-a jarcento
La 25-an de majo 2001 prezentado de ABE-kantistaro en Fonduso “João Fernandes da Cunha”, okaze de datrevena festo de D-ro José Siquara da Rocha, prezidanto kaj fondinto de la fonduso, kaj inaŭguro de ĝia nova sidejo. Aŭguste Prof Manoel Borges dos Santos ekgvidis Esperanto-kurson per Interreto. Donaco al ABE de tereno je 5.220m² en “Jóia de Itacimirim”, urbo Camaçari, donace de D-ro José Siquara da Rocha. La 4-an de Aŭgusto elekto de nova estraro por la oficperiodo 2001 - 2004: Prezidanto, Vandilson da Silva Trindade; Administra Direktoro, Elisia Martins de Oliveira; Financa Direktoro, Floriana Passos de Oliveira; Direktoro de la Posedaĵo, Osvaldo Fonseca da Ponte; Direktoro de Disvastigado, Inácio Bezerra de Araújo; Direktoro de Instruado, Paulo Rodrigues de Oliveira; Arta Direktoro, Iva Maria de Santana Santos; Direktoro de Sportoj, Edson de Jesus Ribeiro; Socia Direktoro, Maria de Lourdes Pinheiro do Carmo; Direktoro de Informadiko, Josenilton Passos do Nascimento; Direktoro de Specialaj Aferoj, José Siquara da Rocha. Etika konsilantaro: Mércia dos Santos Knoedt, Ronilson Menezes Mota, Luiz de Castro Matos, kaj Cícero Ribeiro de Araújo(anstataŭanto).
La 28-an de Januaro 2002, vizito de ABE-estraranoj al la centjarulo, instruisto Ademar Sena, kiu multe disvastigis Esperanton en Bahia. Marte lanĉo de la libro de D-ro José Siquara da Rocha, “La Siquaraj en tri generacioj” kaj festo pri lia datreveno ĉe Fonduso João Fernandes da Cunha.
Almegíjar
Almegíjar [almeĤIĥar] estas vilaĝo kaj municipo de la Aŭtonoma Komunumo Andaluzio, en la provinco Granada, sude de Hispanio. Ĝi estas en la centra parto de la Alpujarra Granada, je ĉirkaŭ 100 km de la provinca ĉefurbo. Limas kun la municipoj La Taha, Pórtugos (pro malgranda eksklavo), Busquístar, Cástaras kaj Torvizcón.
Oni trovis restojn el la Neolitiko kaj de romianoj kaj visigotoj, sed certe estis araboj kiuj markis la aktualan formon. la loko suferis la sekvojn de la malvenko de la ribelo de moriskoj de 1568, kaj oni senloĝigis la teritorion same kiel la cetero de La Alpujarra. Kun la reloĝigo de 1574 oni konstituis la korespondan municipon, al kiu oni aldonis la lokon de Notáez.