cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bagüés
Historio
Dum la Milito de Hispana Sukcedo la komarko Cinco Villas ĝenerale partianis ĉe la franca kandidato kiu estos la reĝo Filipo la 5-a. Dum la Milito de Hispana Sendependiĝo, la zono estis okupita de la franca armeo de Napoleono, dum kelkaj rotoj de hispanaj gerilanoj agadis en Cinco Villas. Ankaŭ rotoj de karlistoj, devenaj ĉefe de la najbara Navaro, agadis en la komarko dum la Karlismaj militoj.
Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj ankaŭ ĉe Bagüés: oni malaltiĝis el 274 loĝantoj en 1860 ĝis nunaj nur 15 loĝantoj; do, oni perdis preskaŭ la tuton de la loĝantaro.
Aktualo
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj agrikulturo kaj brutobredado al kultura kaj rura turismo ekzemple pro la Romanika Vojo de Cinco Villas.
La aragona lingvo estis amplekse uzata ĝis la mezo de la 20-a jarcento, sed pro elmigrado kaj forta trudo de la normiga kastilia lingvo, ĝi apenaŭ uzatas lastatempe, kvankam ja restas riĉa vortotrezoro de terminoj rilataj al la ĉiutaga vivo.
Vidindaĵoj
Inter vizitindaĵoj menciendas jenaj: ​
Ganagobie
(jen france, okcitane Ganagòbia) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Alpoj de Alta Provenco (france Alpes-de-Haute-Provence, okcitane Aups de Provença Auta), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Hautes-Duyes
(jen france, okcitane Duias Autas) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Alpoj de Alta Provenco (france Alpes-de-Haute-Provence, okcitane Aups de Provença Auta), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Digne-les-Bains kaj al la kantono .
Wiener Zeitung
La Wiener Zeitung (prononco, germane "viena gazeto") estis fondita en 1703 sub la titolo Wiennerisches Diarium (en malnoveca lingvaĵo de la tiutempa germana lingvo). La unua numero estis eldonita la 8-an de aŭgusto 1703 en Vieno. Temas pri la plej malnova ankoraŭ aperanta taga gazeto en la mondo. La gazeto estas tute posedata de la Respubliko Aŭstrio.
Žerotín (distrikto Louny)
Žerotín (malnova nomo Žirotín, Scherotin) estas municipo en Ĉeĥio, kiu troviĝas en distrikto Louny. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1250.
L'Hospitalet (Alpoj de Alta Provenco)
L'Hospitalet (jen france, okcitane L'Espitalet) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Alpoj de Alta Provenco (france Alpes-de-Haute-Provence, okcitane Aups de Provença Auta), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Forcalquier kaj al la kantono .
Music hall
Muzika halo (Music hall) estas speco de populara brita teatra distro kiu estis populara en la jaroj de 1850 ĝis 1960, kaj inkluzivis miksaĵon de popularaj kantoj, komedio, specialaj prezentoj kaj varia distro. La esprimo estas derivita de la speco de teatro aŭ loko kie tia distro okazis. La brita Muzika halo estis simila al la usona vodevilo, kiu inkluzivas ekscitajn kantojn kaj komikajn skeĉojn, dum en Britio la esprimo "vodevilo" estis atribuita al la speco de distro destinita por la laborista klaso, kio estis nomita en Usono "burleskaĵo".
La Muzika halo kreskis en tavernoj dum la 1830-aj jaroj, kaj iĝis pli kaj pli populara inter la spektantaro ĝis tia mezuro ke dum la 1850-aj jaroj, tavernoj estis disfaligitaj en favoro de la muzikejoj de muzik-haloj kiuj malfermiĝis en ĝiaj lokoj. Tiuj teatroj estis plejparte dezajnitaj tiel ke homoj povis konsumi manĝaĵon kaj alkoholon kaj fumi tabakon ene de la halo kie la spektakloj okazis. Tiu speco de distro estis iom diferenca de la konvencia teatro, kiu sidigis la spektantaron en kabinoj, kun la drinkejo aparta.
En la meza 19-a jarcento tiu distro kreis mendado je allogaj novaj popularaj kantoj. Kiel rezulto, profesiaj kantverkistoj estis rekrutitaj por disponigi la muzikon por amaso da stelprezentistoj, kiuj inkluzivis Marie Lloyd, Dan Leno kaj George Lyburn inter aliaj. La muzika halo ne adoptis unikan stilon propran, sed enhavis prezentojn de ĉiuj formoj de distro. Imitistoj (kaj viraj kaj inaj), "leondistro", pantomimo kaj impresionistoj, trampolinaj riskaktoroj kaj komikaj pianistoj estis nur kelkaj el la multaj specoj de distrospektantaroj povis trovi ĉe spektakloj de muzika halo dum la venontaj kvardek jaroj.
En 1907, la Muzika halo en Londono iĝis la sceno de grava industria lukto inter la artistoj kaj scenejistoj kaj la teatraj direktistoj, kiu finiĝis en striko. La haloj estis reakiritaj ĝis la komenco de la Unumondo-Milito, kaj kutimis enscenigi bonfarajn okazaĵojn por helpi la militinveston. La spektakloj de la muzika halo daŭris eĉ post la milito, sed perdis siajn popularecon al ĵazo, svingo kaj ĵazbanda danca muziko. Licencaj restriktoj ankaŭ estis ŝanĝitaj kaj drinkado en la haloj estis malpermesita. Nova speco de distro alvenis, larĝa kaj varia, kaj multaj el la musika-halaj artistoj ne sukcesis fari la transiron. Kun bildigo de malnovmoda distrado kaj kun fermo de multaj salonoj, la muzik-halo ĉesis ekzisti kaj cedis lokon al diversaj aliaj specoj de distraĵo.
Gutenberga Muzeo
La Gutenberga Muzeo kaj en germana Gutenberg-Museum estas unu el la plej malnovaj muzeoj pri presarto en la mondo, apud la katedralo en la malnova parto de Majenco, Germanio. Ĝi estas nomita laŭ Johannes Gutenberg, inventisto de presarto per metalaj moveblaj tipoj en Okcidenta Eŭropo. La kolektoj inkludas presekiparon kaj ekzemplojn de presitaj materialoj el multaj kulturoj.
Historio
Grupo de personoj fondis la muzeon en 1900, 500 jarojn post la nasko de Johannes Gutenberg, por honorigi la inventiston kaj prezenti liajn teknikajn kaj artajn atingojn al la publiko. Ili celis ankaŭ ekspozicii verkadon kaj presadon el plej diversaj kulturoj kiom eble.
Publikigistoj, fabrikistoj de presmaŝinoj kaj presentreprenoj donacis librojn, aparatojn kaj maŝinojn, kio formis la bazon de la kolekto. En siaj unuaj jaroj la muzeo estis fakte parto de la urba biblioteko, en la intenco, ke la plej belaj kaj karakteraj volumoj de la etenda kolekto de la biblioteko estu rezervita por la muzeo. Vizitantoj tiel povis aliri al montro de preskaŭ 500 jaroj de la presita libro. Poste la muzeo inkludis sekciojn pri presteknikoj, librarto, prestaskoj kaj ekslibrisoj, grafiko kaj afiŝoj, papero, la historio de skribado de multaj tutmondaj kulturoj kaj libroj de modernaj artistoj.
En 1927 la muzeo translokiĝis al la palaco Zum Römischen Kaiser (1664), nome unu el la plej belaj konstruaĵoj de Majenco. Tie estas nun la muzea administrejo, la restaŭrateliero, biblioteko kaj la Gutenberga Societo. La Renesanca konstruaĵo estis bombardita en 1945; la enhavo de la muzeo estis tiam stokita en sekura loko kaj tiel restis nedamaĝita. En 1962, la restaŭrado de la Römischer Kaiser estis kompletigita. Krome estis nova moderna ekspoziciejo en la lokok kie iam estis la gastejo König von England.
Sucharit Bhakdi
Sucharit Bhakdi (taje สุจริต ภักดี, prononco laŭ sistemo IFA ; naskiĝis la 1-an de novembro 1946 en Vaŝingtono, vivanta ekde 1963 en Germanio) estas taj-devena germana kuracisto pri mikrobiologio, infekta epidemiologio kaj virusologio. Li estas emerita profesoro ĉe la universitato Johannes Gutenberg de Majenco kaj de 1991 ĝis 2012 estis estro de la Instituto pri medicina mikrobiologio kaj higieno tie.
Vivo kaj kariero
Bhakdi estas la filo de tajlandaj gepatroj en la diplomato servo. Lia patrino, kiu studis medicinon en la Universitato Johns Hopkins en Baltimoro frue entuziasmigis lin pri medicino. Post infanaj jaroj en Berno, Svislando kaj pliaj etapoj en Egiptio kaj Tajlando, li de 1963 ĝis 1970 studis medicinon ĉe la Bonna universitato, de 1966 ĝis 1970 subtenita de la Germana Akademia Interŝanĝa Servo. Por iom da tempo Bhakdi laboris kiel privata asistanto ĉe la medicina profesoro Walter Siegenthaler (tiam en Bonno, ekde 1970 en Zuriko).
En februaro 1971 li doktoriĝis. De 1972 ĝis 1974 li havis stipendion de la Max-Planck-Societo, ĉe la Max-Planck-instituto pri imunobiologio en Frajburgo. De 1974 ĝis 1976 li ricevis stipendion de la fondaĵo Alexander von Humboldt ĉe la sama instituto.
Post unujara restado ĉe la Universitato de Kopenhago, li laboris de 1977 ĝis 1990 ĉe la instituto pri medicina mikrobiologio de la Universitato de Gießen. En julio 1979 li habilitiĝis. Li estis nomumita profesoro C2 en 1982 kaj profesoro C3 pri medicina mikrobiologio en 1987 antaŭ ol esti vokita al la Universitato de Majenco en 1990. Ekde 1991 li instruis tie kiel profesoro ĉe la Instituto pri medicina mikrobiologio kaj higieno.
Bhakdi retiriĝis el la profesoraj devoj la 1-an de aprilo 2012.
Scienca laboro
En 1978 Sucharit Bhakdi malkovris la unuan proteinon, kiu atakas kaj damaĝas ĉelojn per enprofundigado en la ĉelan membranon, rezultigante formadon de trueto. Hodiaŭ konatas ke granda plimulto de bakterioj kaŭzantaj malsanojn produktas truetojn, kiuj damaĝas gastajn ĉelojn. En 1984 Bhakdi estis invitita por prezenti la koncepton de membrana damaĝo de ĉeloj per ĉelmembranaj truetoj antaŭ la Reĝa Societo en Londono. De tiam, la temo restis fokuso de liaj esploroj.
Li krome profunde esploris la mekanismojn de aterosklerozo kaj faris gravajn kontribuojn en esplorado de malario kaj de dengo.
Vidpunktoj de prof-o Bhakdi pri la kronvirusa pandemio de 2019-2020
La 18-an de marto 2020 prof-o Bhakdi starigis sian propran YouTube-kanalon kaj en tri filmoj publikigitaj rapide sinsekve komentis kritike la datumbazon, kiu estis la fundamento por la preskribitaj malpermesoj kaj mezuroj kontraŭ la kronvirusa pandemio de 2019-2020 en Germanio. Li kritikis la fakton, ke la amaskomunikiloj ofte argumentis per la nombro de infektitaj homoj sen diferenciĝi laŭ la severeco de la simptomoj kaj ke homoj estas klasifikitaj kiel "mortigitaj per la korona-viruso" se pozitiva testrezulto estis trovita sen determini la kaŭzon de morto, eĉ se ekzistis multoblaj aliaj severaj malsanoj. Ankaŭ metodologie malĝustus uzi la rilatumon de mortoj al infektitaj homoj de la fruaj tagoj de la epidemio por antaŭkalkuli pli novajn nombrojn de atendendaj mortoj.
La 26-an de marto 2020, Bhakdi skribis malferman leteron de kvin demandoj al kanceliero Angela Merkel kaj publike disdonis ĝin la 29-an de marto, kiam li kiel kvara filmo alparolis siajn "kuncivitanojn" samkiel tion faris la ŝtatestrino kelkajn tagojn antaŭe. Lia konkludo estis, ke li klasifikis la preskribitajn malpermesojn kaj mezurojn kontraŭ la pandemio kiel malobservon de fundamentaj rajtoj. Sekvis kvina klariga filmo de li.
Sucharit Bhakdi atingis preskaŭ 50.000 abonantojn kaj pli ol 4 milionojn da vidoj kun la kvin filmoj ĉe YouTube en ses semajnoj, pli ol la duono de ili pro la prezento de la malferma letero al kanceliero Merkel.
Jausiers
Jausiers (jen france, okcitane Jausièr) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Alpoj de Alta Provenco (france Alpes-de-Haute-Provence, okcitane Aups de Provença Auta), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Barcelonnette kaj al la samnoma kantono Barcelonnette.
Tanauan
Geografio
Tanauan kuŝas inter dormanta vulkano kaj lago Taal. Santo Tomas (Batangoj) troviĝas nur 6, provinca sidejo Batangas 38, ĉefurbo Manilo 54, Kezonurbo 64 kilometrojn (aere).
Historio
Tanauan estis fondita en 1584 ĉe la menciita lago. Oni konstruis gvatturojn por kontroli la regionon. Pro erupcio de vulkano en 1754 la vilaĝo translokiĝis al pli bona loko. La vilaĝo estas nomata la lulilo de noblaj herooj en la revolucia movado. Tanauan travivis post la usona dominado ankaŭ japanan eraon (1942-1945). La urbo atingis la internacian klasifikon urbego en la fruaj 1990-aj jaroj kaj en 2001 kaj 2005 atingis la filipinajn klasifikojn. En 2001 kaj 2018 po unu signifaj politikistoj estis murditaj en la urbo.
La Javie
La Javie (jen france, okcitane La Jàvia) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Alpoj de Alta Provenco (france Alpes-de-Haute-Provence, okcitane Aups de Provença Auta), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Tanauan
Ekonomio
Tanauan estas agrikultura kaj komerca centro de la regiono CALABARZON. Tanauan havas ekonomiajn parkojn, kie multnaciaj kompanioj kaj turismaj instalaĵoj funkcias.
Eduko kaj religio
Tanauan havas institutojn, aviadan akademion kaj kristanan altlernejon. La loĝantoj estas ĉefe kristanaj, estas ankaŭ pluraj sektoj, islamo kaj aliaj religiaj grupoj ankaŭ ĉeestas en la urbo.
Edmond About
Edmond François Valentin ABOUT naskiĝis la 14an de Februaro 1828 en Dieuze, Moselle, Loreno, Francio, kaj mortis la 16an de Januaro 1885 en Parizo estante 57-jaraĝa. Li estis franca verkisto, dramaturgo, membro de la Franca Akademio, artokritikisto kaj ĵurnalisto, konata pro sia kontraŭklerikalismo.
Tanauan
Trafiko
Tanauan havas trairan arterian ĉefvojon el nordo al sudo kaj malpli gravajn vojojn el oriento kaj okcidento. Enurbe oni uzas ĉefe triciklojn, en la najbareco busetojn kaj al la pli foraj urboj jam aŭtobusojn.
Klimato
La klimato de Tanauan estas klasifikita kiel tropika musona klimato. Jare pluvas po 1121 mmm, en ĉiuj monatoj pluvas, tamen inter majo-oktobro falas pli ofte. La averaĝa temperaturo varias inter 22-29 °C, ne estas grandaj diferencoj inter la monatoj.
Edmond About
Edmond kreis imagopovajn situaciojn en kiuj li klopodis trakti la senmortecon tra la scienca progreso, same kiel li faris per unu de liaj plej popularaj libroj nome "La homo de la tranĉita orelo" (L'homme à l'oreille cassée). En kelkaj el liaj verkoj li estis komedia kaj samtempe polemika, pro sia intenco distri siajn legantojn kaj ridigi la spektantojn. Dekomence li akiris reputacion esti malbona dramaturgo (kelkaj el liaj teatraĵoj estis luditaj malpli ol tri fojojn), sed jarojn poste li verkis teatraĵojn - kiel "Nuptoj de Parizo" (Les Mariages de Paris) - per kiuj li atingis notindan sukceson. Spite la fakton ke iom post iom liaj teatraĵoj estis perdintaj popularecon, Edmond estas ankoraŭ konsiderita unu de la francaj klasikuloj de la 19-a jarcento.
Verkoj
1854 1855 1856 1857 1858 1859 1860 1861 1862 1863 1864 1865-66 1866 1867 1868 1869 1872 1880 1882 1883 1884 1885
100133 Demosteno
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla de ESO en Ĉilio.
Bourg-Bruche (stacidomo)
Bourg-Bruche estas franca stacidomo sur linio - Saint-Dié, situanta en  Bourg-Bruche, en departemento Bas-Rhin, regiono Grand Est.
Ĝi situas ĉe kilometra punkto (PK) de la linio Strasbourg-Ville - St-Dié (110000).
La Garde (Alpoj de Alta Provenco)
La Garde (jen france, okcitane La Garda) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Alpoj de Alta Provenco (france Alpes-de-Haute-Provence, okcitane Aups de Provença Auta), en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis. Administre la komunumo apartenas al la arondismento Castellane kaj al la samnoma kantono .
Lutxana-Barakaldo (stacidomo)
Lutxana-Barakaldo estas fervoja stacio situanta ĉe la periferio de la hispana municipo Barakaldo, inter la kvartaloj Lutxana kaj Burtzeña, en la provinco Biskajo, aŭtonoma komunumo Eŭskio. La antaŭurba fervoja stacidomo estas ankaŭ en la sama municipo.
Ĉina Tajpeo en la Vintra Olimpiko 2014
La ŝtata nomo "Ĉina Tajpeo" ĉi-tie uzata estas fakte artefarita kaj diplomatie inter la jaroj 1976 kaj 1979 pridisputata nomo por la lando kutime nomata Tajvano (臺灣 aŭ 台灣; pinjine: Táiwān), antaŭe konata kiel Formozo, oficiale Respubliko Ĉinio (中華民國). Kunordigis la teamon la Tajvana Olimpika Komitato, oficiale la Olimpika Komitato de Ĉina Tajpeo.
C/2022 E3 (ZTF)
C/2022 E3 (ZTF) estas kometo kun ekstreme longa orbito, malkovrita de la Zwicky Transient Facility (ZTF) la 2-an de marto 2022). La kometo preterpasis la perihelian punkton en sia orbito la 12-an de januaro 2023 je distanco de 1,11 AU (166 milionoj da km), kaj ĝia plej proksima alproksimiĝo al la Tero estos la 1-an de februaro 2023 je distanco de 0,28 AU (42 milionoj da km).
La kometo povas esti pli hela ol magnitudo 6 kaj esti videbla nuda okulo. Tiam ĝi aspektos kiel iomete ŝmirita punkto se la ĉielo estus sufiĉe malhela, sed estas atendite ke binokloj estos necesaj por la plej multaj homoj.
La orbita longo de la kometo estas taksita je proksimume 50 000 teraj jaroj.
Ĉina Tajpeo en la Vintra Olimpiko 2018
La ŝtata nomo "Ĉina Tajpeo" ĉi-tie uzata estas fakte artefarita kaj diplomatie inter la jaroj 1976 kaj 1979 pridisputata nomo por la lando kutime nomata Tajvano (臺灣 aŭ 台灣; pinjine: Táiwān), antaŭe konata kiel Formozo, oficiale Respubliko Ĉinio (中華民國). Kunordigis la teamon la Tajvana Olimpika Komitato, oficiale la Olimpika Komitato de Ĉina Tajpeo.
Walter Siegenthaler
Walter Siegenthaler (prononco, naskiĝis la 14-an de decembro 1923 en Davos, mortis la 24-an de oktobro 2010 en Zuriko) estis svisa kuracisto kaj profesoro pri interna medicino ĉe la medicina polikliniko de la universitata hospitalo Zuriko. Li estis vaste rekonita esploristo kaj aŭtoro, universitata lektoro, klinika kaj instituta direktoro kaj estis honorigita per multaj premioj.
Biografio
Siegenthaler estis lernanto en bazlernejo en sia naskiĝloko Davos kaj en gimnazio de la kantona ĉefurbo Koiro. De 1942 ĝis 1948 li studis medicinon ĉe la Universitato de Zuriko. Poste li kompletigis sian kuracistan militservon. Li trovis sian unuan laboron ĉe la instituto por patologio en Zuriko sub H. von Meyenburg kaj H. Zollinger. Li tiam laboris ĉe la medicina kliniko de la Hospitalo de la Kantono Zuriko sub W. Löffler. Tie li finis kvar jarojn da trejnado kiel specialisto pri interna medicino.
En 1961 Siegenthaler habilitiĝis en interna medicino. Li kaj lia edzino tiam faris dujaran esploran restadon ĉe la usonaj universitatoj Stanford kaj Cornell, esplorante precipe pri la hormono Aldosterono. Revenante al Svislando, Siegenthaler starigis esploran laboratorion en sia malnova pozicio ĉe la Universitato de Zuriko, kiu esploris la teorian bazon kaj la klinikajn efikojn de la kompleksaj interrilatoj de la hormonoj Renino, Angiotensino kaj Aldosterono. En rekono de ĉi tiu laboro, li estis promociita al titulara profesoro en 1965 kaj asociita profesoro en 1967.
En 1968 Siegenthaler estis nomumita direktoro de la medicina polikliniko kaj plena profesoro ĉe la klinikaro de la bonna universitato. Kiam Hegglin mortis neatendite en 1970, Siegenthaler estis nomumita sia posteulo ĉe la Universitato de Zuriko. En la sekvaj jaroj, li pligrandigis la medicinan poliklinikon, subtenatan de sia edzino kaj granda stabo, al internacie konata instituto, kie okazis multaj pioniraj atingoj.
31961 Andreaferrero
31961 Andreaferrero estas malgranda, tre hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita en la kadro de la astronomia kampanjo LONEOS, la, elde la Stacio Anderson Mesa de la Observatorio Lowell, sudoriente de Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de la itala amatora astronomo Andrea Ferrero. Li funkciigas la Observatorion Bigmuskie (MPC-kodo B88) kaj estas spertulo en teleskopa konstruo. Li kontribuis al fotometriaj observoj de asteroidaj.
Sion (stacidomo)
Sion estas fervoja stacidomo de Siono, Svislando.
Leslie Mandoki
Leslie Mandoki, laŭ hungarlingve kutima nomordo kaj ortografio Mándoki László [mAndoki lAslO] estis hungardevena germana drumisto, ŝlagrokantisto. Leslie Mandoki naskiĝis la  en Budapeŝto.
Biografio
Leslie Mandoki frekventis konservatorion en sia naskiĝurbo, dum li muzikadis en ŝlagraj orkestroj. En 1975 li disidis kune kun Gábor Csupó tra Jugoslavio al Okcidenta Germanio. Komence li muzikadis en drinkejoj, poste li havis posteneton en muzika studio en Munkeno. En 1979 li aliĝis al en:Dschinghis Khan kaj la teamo atingis la 4-an lokon en Eŭrovido-Kantokonkurso 1979. Baldaŭ li muzikadis en aliaj ŝlagrorkestroj kaj li publikigis muzikalbumojn. Li kunlaboris ekzemple kun Bonnie Tyler, Phil Collins, Lionel Richie kaj Randy Brecker. Li ricevis ekzemple 2 hungarajn premiojn en 2012 kaj 2013. Li edziĝis en 1988, lia hungardevena kuracista edzino naskis trifoje, ili vivis en Tutzing.
Miklós Dudás
D-ro Miklós Dudás [miklOŝ dudAŝ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Dudás Miklós estis hungara grek-katolika pastro, monaĥo, episkopo.
Miklós Dudás naskiĝis la  en Máriapócs, li mortis la  en Nyíregyháza.
Ĉina Tajpeo en la Vintra Olimpiko 2022
La ŝtata nomo "Ĉina Tajpeo" ĉi-tie uzata estas fakte artefarita kaj diplomatie inter la jaroj 1976 kaj 1979 pridisputata nomo por la lando kutime nomata Tajvano (臺灣 aŭ 台灣; pinjine: Táiwān), antaŭe konata kiel Formozo, oficiale Respubliko Ĉinio (中華民國). Kunordigis la teamon la Tajvana Olimpika Komitato, oficiale la Olimpika Komitato de Ĉina Tajpeo.
Olavinlinna
Olavinlinna (kastelo de Olavi) estas kastelo en la urbo Savonlinna, sur roka insulo kiu estas inter la du grandaj partoj de la lago Saimaa, nome Haukivesi kaj Pihlajavesi. Ĝi estas nomita laŭ reĝo de Norvegio Olafo. En la pasinteco, pri la kastelo oni uzis finne ankaŭ la nomo Savon linna (kastelo de Savonio) kaj la nomoj Nyslott (en la sveda) kaj Uusilinna (en la finna), kiuj ambaŭ signifas novan kastelon. Nyslott daŭre estas la sveda nomo de la urbo Savonlinna.
Ĉe la fino de la 14-a jarcento, Norvegio, Danio kaj Svedio formis la Union Kalmar. Ĝia plej signifa malamiko estis la Novgoroda Respubliko. La Kalmar Unio finis pac- kaj armisticinterkonsentojn kun Novgorod, sed la Moskva Princlando gvidita fare de Ivan la 3-a prezentis armean minacon al Finnlando. Ĉar la limlinio en la paco de Pähkinäsaari estis desegnita laŭ la Kyrönsalmi kaj Haukivesi-akvovojoj sur la orienta limo de Juva paroĥo, tiel en orienta Finnlando ekzistis nur la Viipur-kastelo por protekti la defendon de la Unio. Estis decidite konstrui novan defendfortikaĵon sur la orienta limo, kies celo estis ankaŭ konservi la akvovojojn en la areo sub kontrolo. Estis decidite konstrui la kastelon sur la roka insulo de Kyrönsalmi el la ŝtonoj kolektitaj de la kampoj kaj teroj de la farmistoj de la administra paroĥo de Juva, fondita la 19-an de januaro 1442. Ĝi estis elektita ĉar ĝi estis tute ĉirkaŭita de akvo kaj la forta fluo de akvo malebligis frostigiĝon de la ĉirkaŭa akvo.
Konstrulaboroj pri la ĉefkastelo komenciĝis en 1475. En tiu tempo, la senjoro de la kastelo estis Erik Tott, kiu konis kastelarkitekturon en Mezeŭropo. 16 masonistoj estis alportitaj el Talino por gvidi la konstrulaborojn. La laboristoj estis la loĝantoj de la ĉirkaŭaĵo, kiuj pagis siajn impostojn laborante. Ili ankaŭ devis alporti konstrumaterialojn al la kastelo, kiel ekzemple ŝtonoj. La rusoj provis malhelpi la konstrulaboron, ĉar ili asertis ke la kastelo estas sur ilia flanko de la limo. Pro la rusoj oni devis konstrui unue lignajn protektajn ekipaĵojn kaj la konstrulaborojn protektis soldatoj.
La konstruita ĉefkastelo havis tri turojn, unu el kiuj havis alarmsonorilon. Kiam la konstruado de la ĉefkastelo estis finita ĉirkaŭ 1485, la konstruado de la ekstera kastelo komenciĝis. La konstruado de la fortikaĵo estis kompletigita ĉe la fino de la 15-a jarcento. Post kompletigo, la kastelo kun siaj rondaj turoj reprezentis la plej bonan defendan teknologion de sia tempo. Post kiam la rusoj forlasis la kastelon en 1847, la kastelo restis malplena dum kelkaj jaroj. Post tio, la kastelo servis kiel malliberejo por mallonga tempo, sed poste ĝi estis denove malplena. En 1868 kaj 1869, estis du grandaj incendioj en la kastelo, kiuj detruis preskaŭ ĉiujn originajn lignajn partojn de la kastelo. En la 1870-aj jaroj, la kastelo komencis esti renovigita kiel historia monumento. En 1875, la 400-a datreveno de la kastelo estis festita, kiam, inter aliaj, J. V. Snellman kaj August Ahlqvist faris paroladojn.
Brother Bear 2
Brother Bear 2 (anglalingve por Frato urso 2) estas usona rekta-al-video animacia filmo produktita de DisneyToon Studios kaj daŭrigo de la animacia filmo de Disney de 2003 Brother Bear.
Genève-Aéroport (stacidomo)
Genève-Aéroport ("Ĝenevo-Flughaveno") estas subtera fervoja stacidomo en Le Grand-Saconnex, Svislando.
Renegato
Renegato (el la latinaj vorteroj re "re-, denove" kaj negare "nei") laŭ esperantlingvaj vortaroj kiel Plena Ilustrita Vortaro estas homo, kiu forlasis siajn religiajn aŭ politikajn opiniojn kaj akceptis aliajn. Speciala kazo (kaj la unua, origina uzo de la vorto) estas kristano, kiu konvertiĝis al islamo, sed poste la vorto ampleksiĝis ankaŭ al aliaj ŝanĝoj de religioj, kaj fine ankaŭ al aliaj kredoj kaj politikaj opinioj. Laŭ ofta uzo de la vorto, unu sama homo estas «renegato» por tiuj, kies kredon li forlasis, kaj «konvertito» por tiuj, kies kredon li alprenis, kvankam pri diferencigo inter la vortoj «renegato» kaj «konvertito» ankaŭ ekzistas alia difino, kiu sekvos.
Do temas origine pri defalinto de religio, nuntempe ankaŭ ĝeneraligite defalinto de kredoj aŭ valoroj (en religio, arto, mondrigardo/mondkoncepto). En pure religia kunteksto, responda persono ankaŭ estas referita kiel apostato. Laŭ nuntempaj difinoj pri la germana lingvo, male al la konvertito, nek la renegato nek la apostato bezonas firme moviĝi al nova sistemo, simple sufiĉas ne plu esti firma membro aŭ adepto de la malnova kredo aŭ opiniaro.
La renegato estas seniluziigita de la sistemo de kiu li forturnis sin aŭ, retrospektive, sentiĝas uzita aŭ perfidita de ĝi. Li kutime vidas sin kiel speco de rezista batalanto kiu malakceptas la dominan potencon de la politika aŭ ekonomia sistemo kaj malakceptas la kredojn kiujn ĝi trudas. En iuj kazoj, li poste praktikas aktivan reziston.
Historio
Post la Forpelo de la moriskoj el Hispanio ĉirkaŭ 1620, nome de tiuj kiuj estis unue teorie trudkonvertitaj al kristanismo kaj finfine forpelitaj el la lando, multaj el tiuj "rekonvertiĝis" al islamo kaj konvertiĝis en piratoj kontraŭ la sudaj kaj orientaj marbordoj de Hispanio aŭ en aliaj teritorioj de la Otomana Imperio kontraŭ kristanaj regnoj.
Strikta aplikado de Korano absolute malpermesas renegati.
Christoph Friedrich von Stälin
Christoph Friedrich von STÄLIN (naskiĝinta la en Calw, mortinta la  en Stuttgart) estis germana historiisto.
Vivo
Post studo de teologio kaj filologio li iĝis en 1826 bibliotekisto en Stuttgart kaj promociiĝis je supera bibliotekisteco (en 1846) kaj je bibliotekestreco (en 1869). Krome li ankaŭ administris la reĝajn kolektojn pri moneroj, medaloj, artaĵoj kaj antikvaĵoj.
Lia filo Paul Friedrich von Stälin (1840-1909) estis historiisto kaj arkivisto.
Fonto
Meyers Großes Konversations-Lexikon, volumo 18, Leipzig 1909, p. 839 (tie ĉi interrete)
100229 Jeanbailly
100229 Jeanbailly estas malgranda, malhela, kaj malrapide rotacianta asteroido de la ekstera asteroida zono, ano de la Hilda grupo, tie estas en orbita resonanco 3:2 kun Jupitero.
Malkovro
Ĝi estis malkovrita la de la belga astronomo Eric Walter Elst elde la Observatorio La Silla de ESO en Ĉilio.
Portugalete (stacidomo)
Portugalete estas fervoja stacio situanta en la hispana municipo Portugaleto, en la provinco Biskajo, aŭtonoma komunumo Eŭskio. Ĝi formas parton de la linio C-1 de la reto de Proksimaĵoj Bilbao funkciigita de Renfe.
Wilhelm Heyd
Wilhelm HEYD (naskiĝinta la en Markgröningen, mortinta la  en Stuttgart) estis germana historiisto.
Vivo
Lia patro estis la paroĥestro kaj historiisto Ludwig Friedrich Heyd kiu estis verkinta trivoluman historion pri duko Ulriko (Virtembergo) (Tübingen 1841-43). Wilhelm Heyd studis en Tübingen teologion kaj iĝis paroĥestro sed jam en 1873 supera studkonsilisto deĵoronte inter 1873 kaj 1897 kiel supera bibliotekisto de la Reĝa bibliotekisto en Stuttgart. Ties historiajn manuskriptojn li publike komentis kaj konatigis (Stuttgart 1890). Krome li eldonis Bibliographie der württembergischen Geschichte (Stuttgart 1895-96).
Lia ĉefverko estis la altvalora libro Geschichte des Levantehandels im Mittelalter (Stuttgart 1879); krome menciindas la monografio Die große Ravensburger Gesellschaft (Stuttgart 1890).
Fonto
Meyers Großes Konversations-Lexikon, volumo 9. Leipzig 1907, p. 303 (tie ĉi interrete)
Flughaveno Kerĉ
La Flughaveno Kerĉ (Аеропорт «Керч», Аэропорт Керчь) (IATA: КНС - OACI: UKFK) estas flughaveno kiu priservas la urbon Kerĉo en Respubliko Krimeo.
Panenský Týnec
Panenský Týnec (Jungferteinitz) estas kampurbo en Ĉeĥio, kiu troviĝas en distrikto Louny. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la vilaĝo devenas el la jaro 1115.
Ekde la 10-an de novembro 2006 al la municipo redonita statuso de kampurbo.
Kulturo
En la jaroj 2010 ĝis 2013 en flughaveno en Panenský Týnec okazis somera muzika festivalo Open Air Festival, kiu estis alternigita en la jaro 2018 de Aerodrome Festivalem. En la glughaveno oni aranĝas ankaŭ aŭtomobilajn tuningajn kunvenojn Carwars Opening.
József Szép
Biografio
József Szép batalis dum la hungara revolucio de 1848. Li debutis kiel aktoro en 1852 ĉe aktora kompanio de Endre Latabár (1811 - 1873). Liaj sekvaj teatraj stacioj estis ekde 1859 Arad (urbo), Miskolc, Kolozsvár, ekde 1863 en Budao (urbo) ĉe György Molnár. Li daŭris la migran aktoran vivon ekzemple ĉe Bálint Barna (1871), en Győr (1872—1874), Vác (1877), Vágújhely (1884), lastfoje en Salgótarján. Li edziĝis en 1859, baldaŭ li divorcis.
Liaj teatraj roloj
József Szép havis kaj prozajn kaj kantistajn rolojn.
Alberto Núñez Feijóo
Alberto Núñez Feijóo (naskiĝis en Oŭrenso) estas hispana politikisto, nuna Prezidanto de la Popola Partio kaj eksprezidanto de la galega regiona registaro de 2009 ĝis 2022.
Biografio
Vicprezidanto de la Junto de Galegio, estrita de Manuel Fraga Iribarne de 2004 ĝis 2005.
La li estis elektita prezidanto de la Popola Partio post grava krizo inter la gravuloj de la partio. En junio de la sama jaro li estis senatano en la Kortesoj.
En julio 2023, li estas kandidato por la prezidanteco de la registaro el sia partio en la ĝeneralaj elektoj.
Georges Darien
Georges DARIEN, oficiale Georges Hippolyte ADRIEN, estis franca verkisto, kiu naskiĝis en Parizo la 6-an de aprilo 1862, kaj mortis la 19-an de aŭgusto 1921, ankaŭ en Parizo.
Publilius Syrus
Publilius Syrus estis romia poeto kaj verkinto de simplaj etteatraĵoj, t.n. mimi (mimaĵoj). Venigite en la 1-a jarcento a.K. el Sirio kiel sklavo (verŝajne dum knabaj jaroj) el Antioĥio Romon li liberigitis fare de sia posedanto Publilius. Tiujn informojn transdonis almenaŭ Plinio la Maljuna.
Georges Darien
Li kutime estas konata kiel anarkiista verkisto, kvankam tiu kvalifiko povas esti diskutata. Preskaŭ forgesita post sia morto, admirita de verkistoj kiel Alfred Jarry, Alphonse Allais aŭ André Breton, li estis retrovita en la 1950-aj jaroj de la eldonisto Jean Jacques Pauvert, kiu publikigis lian plej faman romanon: nome Le voleur (La ŝtelisto).
Publilius Syrus
Agado
Publilius Syrus mem aktoris kaj famis pro bonegaj improviztalento. Dum konkurso kontraŭ la kavaliro Decimus Laberius en la 46-a jaro aljuĝis al li la unuan premion Julio Cezaro mem.
Johann Pedius Tethinger
Johann Pedius TETHINGER (latinigite: Ioannes Pedius Tethingerus; naskiĝinta ĉ. 1495 en Tübingen, mortinta ĉ. la 1558-a jaro) estis germana instruisto, historiografo kaj poeto.
Vivo
Estante filo de la instruisto Johann Anton Tethinger el Pfullendorf (kiu deĵoris en Freiburg) li verŝajne posteulis lin lernejestre. En 1543 Johannes Pedius jam estis dediĉinta kvaronon de jarcento al la instruado de la junuloj, kiel li mem skribis. Eko instruada estis estinta en 1518, en Freiburg, kaj en 1533 li iĝis rektoro de schola particularis. Ŝajne lia instruista talento estis tre ŝatata. Krom lernolibroj li eldonis en 1543 antologion de leteroj de Erasmo de Roterdamo al kiu li aneksis en elegiaj distikoj faritan priskribon de la urbo Freiburg kaj de la vilaĝo Herdern (nun kvartalo de Freiburg) en latina lingvo.
Lis ĉefverko (ankaŭ latinlingva) estis Wirtembergia. Ties unua eldono aperis en 1535 kaj planitis ĝia titolo Silva de quatuor bellis Wirtembergicis: je la koleriĝo de la verkinto la tipografo presigis erarigan titolon Quatuor bella Wirtembergica. La dua eldono, laŭ aŭtora aserto fakte komplete nova verko, aperis en Freiburg en 1545 kun la titolo Wirtembergiae libri duo, quibus illustrissimi Wirtembergorum principis Huldrichi etc. res militiae domique gestae in eo potissimum bello, quod illi a foederatis aetate nostra Suevis illatum fuit, carmine deliniantur.
Tiun ĉi verkon aneksite kronis poeziaĵo en heksametroj kun la titolo Commentarius iisdem de rebus in tres libros divisus amanti prosam magis adpositus. Ambaŭ partojn represitis por la verko Schards deutsche Geschichtsschreiber (nova eldono II, p. 31 ss.). Fokuse de verko dediĉita al la virtemberga duko Ulriko estas milito kontraŭ la Ŝvabia ligo (ekde 1525) kaj lia venko en 1534 (batalo ĉe Lauffen am Neckar).
Detronigo fakula
Longe tiu ĉi verko taksitis fidinda fonto ĝis Ludwig Friedrich Heyd kaj Christoph Friedrich von Stälin forigis la retorikajn kaj poetajn krustegojn ĉirkaŭ historia kerneto. Finfine Leopold Ranke tute nuligis la historigrafian aŭtoritatecon de Tethinger. Bedaŭrinde ankaŭ la poetika valoro de Wirtembergia ne estas tre granda.
Tethinger havis plurajn infanojn, el kiuj deĵoris instruiste Johann Anton, la plej maljuna filo, jam en 1545.
Siyum HaShas
La unua ciklo de Daf Yomi komenciĝis en la unuan tagon de Roŝ Haŝana de 5684 (11 septembro 1923); la dekdua ciklo finiĝis la 2an de aŭgusto 2012, kaj la sekva tago komenciĝis la dektrian ciklon, kiu finiĝis la 4an de januaro 2020. La Siyum HaShas markas la finon de la antaŭa ciklo kaj la komencon de la sekva, kaj estas karakterizita per inspiraj paroladoj, ekscitaj kantoj kaj dancoj. Por la judoj kiuj kredas ke la studado de la Torao estas ĉiutaga obligacio, la diskonigo kaj la ekscito ĉirkaŭantaj la Siyum HaShas rezultigis en pli partoprenantojn, pli lecionojn de Daf Yomi (shiurim) kaj pli lokojn kie la Siyum estas festata en ĉiu ciklo.
Unua Siyum
La unua Siyum HaShas okazis la 2-an de februaro 1931 en pluraj urboj de Orienta Eŭropo kaj en Jerusalemo, la festo okazis ĉefe en la nove inaŭgurita Jeŝivo Jajmei Lublin, en la urbo de Lublino, en Pollando. Dekaj milaj judoj ĉeestis al tiuj eventoj. La Rabeno Meir Shapiro prezidis la Siyum en sia jeŝivo en ĉeesto de multaj gvidantoj de la pola judaro. En la Usono, du Siyums estis tenitaj en Baltimoro kaj en Filadelfio. Ekde 1990 la festo de Siyum HaShas en la Usono estis organizita per la organizaĵo Agudath Israel of America. La publika partopreno pliiĝis draste kaj fariĝis necesa la uzo de pli grandaj instalaĵoj.
Dudeka Siyum
La 12a Siyum HaShas okazis la 1an de aŭgusto 2012 en la stadiono MetLife en Nov-Ĵerzejo, pli ol 93.000 ortodoksaj judoj partoprenis en la Siyum. Aliaj festoj kiuj okazis en la Usono, Israelo, Kanado, Eŭropo kaj Aŭstralio, kolektis centajn milajn homojn.
Dektria Siyum
La dektria Siyum HaShas okazis inter januaro kaj februaro 2020 en diversaj lokoj en Usono, Eŭropo kaj Aŭstralio. La ĉefa evento okazis en Usono kaj estis organizita per la ultra-ortodoksa juda organizo Agudath Israel of America (Agudath Israelo de Ameriko) la 1an de januaro en la stadiono MetLife, kiu havas kapaciton por 92.000 homoj kaj ankaŭ en la Barclays Center en Broklino, Novjorko. La unuaj Siyum-festoj okazis en decembro 2019 en Melburno kaj Vieno.
En Israelo, la organizo "Hadran" organizis Siyum temigita en instrui la Talmudon kaj antaŭenigi la lernadon de Daf Yomi por la virinoj. La ultra-ortodoksa organizo Dirshu aranĝis sian propran Siyum en la Prudential Center en Newark, Nov-Ĵerzejo, la 9an de februaro 2020.
Dirshu luis la tri plej grandajn instalaĵojn de Newark: la Prudential Center, la New Jersey Performing Arts Center (NJPAC) kaj la Newark Symphony Hall. Estis forta polica ĉeesto en la urbo kun uniformitaj oficiroj patrolintaj la stratojn kaj direktintaj la trafikon.
Rainer Enrique Hamel
La lingvisto profesoro Rainer Enrique Hamel el Meksiko al esperantistoj ekzemple konatas pro sia festparolado en la 6-a Nitobe-simpozio de 2013 en Rejkjaviko.
Ulrich Zell
Ulrich ZELL (mortis ĉirkaŭ 1507) estis frua presisto en Kolonjo, Germanio.
Rainer Enrique Hamel
Biografio
Sinjoro Hamel naskiĝis en Ĉilio kaj kreskis en Ĉilio, Urugvajo kaj Germanio. De 1970 ĝis 1976 li studis latinidajn studojn, anglajn studojn, edukajn sciencojn kaj filozofion en la universitatoj de Gießen, Frajburgo, Berlino, Frankfurto (Germanio), Universitato de Ĉilio kaj Pontifika katolika universitato de Ĉilio en Santiago de Ĉilio kaj Edinburgo (Skotlando, Britio). En 1988 li doktoriĝis pri latinidaj studoj ĉe la universitato de Frankfurto. Ekde 1978 Rainer Enrique Hamel loĝas ĉefe en Meksiko, kie li laboris de 1978 ĝis 1983 kiel asistanto pri aplikata lingvistiko kaj germana docento (DAAD) ĉe la Universidad Nacional Autónoma de México (UNAM), la plej granda latin-amerika universitato. En 1983 li translokiĝis al la Universidad Autónoma Metropolitana, kie ekde 1988 li katedris pri lingvistiko ĉe la Antropologia Seminario. Ekde la studentaj tempoj li akiris sperton instruante la anglan, la francan, hispanan kaj germanan kiel fremda aŭ dua lingvo. Liaj esplorinteresoj inkluzivas socilingvistikon, psiko- kaj aplikatan lingvistikon, pragmatikon (diskursanalizo kaj interago), kaj li laboras en la kampoj de dulingveco, lingva konflikto, lingva movo, dulingvaj edukaj sistemoj, lingvopolitiko, lingvo kaj tutmondiĝo, kaj lingvoj en scienco. Li okazigis longdaŭrajn gastajn prelegojn en universitatoj en Usono, Brazilo kaj Germanio.
Intertempe li estas direktoro de la interinstitucia esplorprogramo CIEIB "Indiĝenaj Komunumoj kaj Interkultura Dulingva Edukado" ( www.cieib.org ) kaj direktoro de la konstanta esplorprojekto "Lingva Politiko en Latin-Ameriko" de ALFAL, la Latin-Amerika Asocio de Lingvistiko kaj Filologio.
Ulrich Zell
Li lernis presarton antaŭ 1462 en la presestablo de Johann Fust kaj Peter Schöffer, kaj ŝajne, tuj post la katastrofo de 1462, iris al Kolonjo, kies universitato promesis merkaton por presitaj verkoj. Zell estis presante en Kolonjo ŝajne tiom frue kiom ĝis 1463, kvankam lia unua datita libro estas de 1466. Lia laboro kiel presisto kaj publikigisto povas esti datita el la jaro 1502; entute oni konas ĉirkaŭ 120 el liaj publikaĵoj. El tiuj, tamen, nur naŭ el tiuj portas lian nomon, sed plej probable li presis kaj publikigis multajn pliajn.
Marienkirche (Stralsund)
La Preĝejo de Sankta Maria (Marienkirche) estas evangelia distrikta preĝejo en Stralsund, Germanio.
La sonorilturo kaj la spajro kolapsis plurajn fojojn kaj ĉiufoje estis rekonstruitaj. En 1382 ili unuafoje kolapsis kaj estis rekonstruitaj en 1478. Ili denove kolapsis en 1495 sekvante severan ŝtormon kaj estis rekonstruitaj ĉe alteco de 151 metroj. En 1647 la turo estis frapita de fulmo kaj bruligita. Ĉi-foje ĝi estis anstataŭigita per malalta baroka kupolo, kiu estis kompletigita en 1708 kaj staras sendifekta ĝis hodiaŭ. La nuna alteco de la konstruaĵo estas 104 metroj.
Georg Heinrich Lünemann
Vivo
Lünemann frekventis la gimnazion en sia naskiĝurbo kie li ĝuis ankaŭ la lernigadon de Georg Friedrich Grotefend: Grotefend tiuloke ekde 1797 aktivis kiel asistanto. Sekvis studoj inter 1799 kaj 1802 ĉe la Universitato de Göttingen. Kiam iris Grotefend instruonte al la gimnazio je Frankfurto ĉe Majno lin posteulis Lünemann en septembro 1803 por la fakoj pri lingvoj latina kaj helena. Samtempe reorganizitis la lernejo sub la ekestrado de Johann Friedrich Adolph Kirsten. En 1806 Lünemann prezentis kaj sukcese defendis sian disertaĵon kaj en 1813 li sekvis la spurojn de Ernst Karl Friedrich Wunderlich en la ofico de vicrektoro.
Lünemann gravis post la morto de Immanuel Johann Gerhard Scheller kiel prilaboranto de ties altvaloraj latinlingvaj vortaroj kaj publikigis diversajn eldonojn de latinlingvaj klasikaĵoj por lerneja uzo. Li ankaŭ anis ĉe la framasonisma loĝio Augusta zum goldenen Zirkel.
Lia pli juna frato Johann Heinrich Christian Lünemann same klasike filologis specialiĝante je la eldono de fakvortaroj pri la verkoj de Homero.
La Kompanio
La Kompanio estas grupo de Esperantistoj el diversaj landoj kiuj kreas podkastojn. Ĝiaj ĉefaj membroj estas: Carlos Hernández (Meksiko), Flavio Silva (Brazilo), kaj Catie Neilson (Usono). Foje ankaŭ aperas aliaj oftaj partoprenantoj kiel Chus el Katalunio, Hispanio (kreanto de la podkasto Ne Parolu Pri Esperanto) kaj Alekĉjo (Francio).
La diversaj projektoj de La Kompanio estas:
Marĉoj de Bruges
La nacia naturrezervejo Marĉoj de Bruĝo aŭ Marĉoj de Bruges, france réserve naturelle nationale des marais de Bruges (RNN64), estas nacia naturrezervejo de Ĝirondio, en la natura kaj kultura regiono Medoko. Ĝi estis kreita en 1983 kaj protektas restaĵon de la iamaj "grandaj marĉoj de Bordozo".
Militkrimoj dum la rusa invado de Ukrainio
Ekde la komenco de la rusa invado de Ukrainio en 2022, la rusa militistaro kaj aŭtoritatoj faris multoblajn militajn krimojn en la formo de intencaj atakoj kontraŭ civilaj celoj, masakroj de civiluloj, torturo kaj seksperforto de virinoj kaj infanoj, torturo kaj mutilado de ukrainaj militkaptitoj kaj sendistingaj atakoj en dense loĝitaj areoj.
La rusa militistaro submetis la civilan loĝantaron al nenecesa kaj misproporcia malutilo uzante grapolajn municiojn kaj pafadante per aliaj eksplodaj armiloj kun larĝareaj efikoj kiel bomboj, misiloj, pezaj artileriaj obusoj kaj multoblaj raketoj. La rezulto de la atakoj fare de la rusaj trupoj estis difektiĝo kaj detruo de civilaj konstruaĵoj inkluzivanta domojn, hospitalojn, lernejojn, infanĝardenojn, historiajn konstruaĵojn kaj preĝejojn. Ekde februaro 2023, unu jaron post la komenco de la konflikto, la atakoj rezultigis la dokumentitan morton de pli ol 8 000 civiluloj, kvankam la reala nombro de mortintoj estas supozeble pli alta, dum proksimume 5 000 misilaj frapoj, 3 500 aeratakoj kaj 1 000 droneaj frapoj kontraŭ Ukrainio estis registritaj.
Post la rusa retreto de areoj norde de Kievo estis establitaj verŝajnegaj indicoj pri militaj krimoj fare de la rusaj fortoj. En la urbo Buĉa evidentiĝis masakro de civiluloj elfarita de rusaj trupoj, inkluzivanta torturon, mutiladon, seksperforton, prirabon kaj intencajn mortigojn de civiluloj. La UN-misio pri kontrolado de homaj rajtoj en Ukrainio (OHCHR) dokumentis la murdon de almenaŭ 73 civiluloj – plejparte viroj, sed ankaŭ virinoj kaj infanoj – en Buĉa. Pli ol 1 200 korpoj de civiluloj estis trovitaj en la kieva regiono post kiam la rusaj fortoj retretis, kelkaj de ili senprokraste ekzekutitaj. Raportiĝis deportoj de miloj da civiluloj, inkluzivante infanojn, al Rusio, plejparte el la rusokupita urbo Mariupolo, kaj ankaŭ seksa perforto, inkluzivante kazojn de stupro, seksatenco kaj bandaĉa seksperforto samkiel intenca mortigo de ukrainaj civiluloj fare de rusaj fortoj.
Dum la unua monato de la invado la UN-misio ankaŭ dokumentis eblajn kazojn de ostaĝo-prenado kaj arbitrajn enkarceriĝojn, inkluzivante forkaptojn, torturon kaj organizitan malaperon, de ĵurnalistoj, aktivuloj, publikaj oficialuloj kaj civilaj servantoj en la rusokupitaj teritorioj. La misio ankaŭ avertis pri mistraktado de militkaptitoj en la konflikto, ĉar militkaptitoj tenitaj de kaj ukrainaj kaj rusaj-separatismaj fortoj estis multfoje fitraktitaj, submetitaj al publika fi-scivolemo kaj en kelkaj kazoj torturitaj aŭ mortigitaj. La OHCHR ankaŭ avertis pri la uzo de homaj ŝildoj, devigaj soldatigoj kaj koncentrejoj.
La 2-an de marto la Prokuroro de la Internacia Krima Tribunalo (ICC) malfermis plenan enketon pri pasintaj kaj nunaj akuzoj de militaj krimoj, krimoj kontraŭ la homaro aŭ genocido elfaritaj en Ukrainio de ajna persono ekde la 21-a de novembro 2013, starigis enretan metodon ebligante homojn, kiuj posedas pruvojn, iniciati kontakton kun la enketistoj, kaj sendis teamon da enketistoj, advokatoj kaj aliaj profesiuloj al Ukrainio kun la celo komenci ekkolekte pruvojn. Ankaŭ du aliaj sendependaj internaciaj agentejoj enketas pri malobservoj de homaj rajtoj kaj de la internacia humanitara leĝo en la areo: nome la Sendependa Internacia Komisiono de Enketo pri Ukrainio, establita de la Homrajta Konsilio de la Unuiĝintaj Nacioj la 4-an de marto 2022 kaj la Homrajta Observadomisio de la Unuiĝintaj Nacioj en Ukrainio, taskigitaj de la UN-oficejo de la Altkomisiito pri Homaj Rajtoj. La lasta komencis observadi homrajtajn malobeojn de ĉiuj partioj en 2014 kaj utiligas preskaŭ 60 UN-observantojn pri homaj rajtoj. La 7-a de aprilo 2022 la Unuiĝintaj Nacioj suspendis Rusion disde la UN-a Homrajta Konsilio. Fine de oktobro la oficejo de la ukraina Prokuroro dokumentis 39 347 asertitajn rusajn militkrimojn, identigis pli ol 600 suspektatoj kaj iniciatis jurprocedojn kontraŭ proksimume 80 el ili.
Hadriano Junio
Hadriano Junio aŭ Hadrianus Junius (1511–1575), konata ankaŭ kiel Adriaen de Jonghe, estis nederlanda kuracisto, priklasika fakulo, tradukisto, leksikografo, antikvaĵisto, historiografo, emblemisto, lernejestro kaj latinlingva poeto.
Li ne estu konfuzata kun neniu el kelkaj samnomanoj (kiel Amsterdama lernejestro de la 17a jarcento). Li ankaŭ ne estis rilata al neniu el du saĝuloj Franciscus Junius.
Kalol
Kalol, laŭ guĝarata lingvo કલોલ, laŭ hindia lingvo कलोल estas urbego kaj municipo en okcidenta Barato, en subŝtato Guĝarato, en distrikto de Gandinagaro.
Hadriano Junio
Kariero
Li dediĉis sin ĉefe al studo de klasikaj temoj kaj de la tiutempa agitita situacio de Nederlando kaj religie kaj politike ("Batavia").
Kalol
Demografio
Kalol havis populacion de en 2021 kun legopovo de 88%, kiu estas signife pli alta, ol la landa mezumo.
Hadriano Junio
Kariero
Junius estis nomita 'dua Erasmo' fare de kelkaj samtempuloj, sed lia rigardo estis multe pli limigita. Li dediĉis sin ĉefe al lingvaj, lekskikografia kaj filologia laboro, kaj li ofte eniris en etimologio, antikvaĵaj klarigoj kaj geografiaj detaloj. Eĉ liaj plej beletra verko, liaj "Emblemoj", atestas sian preferon por mallonga, mem-enhavaj entoj super strukturaj rakontoj kaj filozofiaj argumentoj. Lia "Batavia" estis planita kiel sekvota de du volumoj de historia rakontaro, startinte el la unuaj Grafoj de Nederlando kaj konduke ĝis la reĝoj de Burgundio, sed Junio neniam eniris al tiu politika historio. Anstataŭe, li elektis poluri sian ‘log-historian’ "Batavia".
Historio de 1568 fare de Hadriano Junio postulas, ke la baza ideo de la movebla tipo venis al Johannes Gutenberg el Laurens Janszoon Coster tra Fust, kiu estis metilernanto kun Coster en la 1430-aj jaroj kaj eble tiu alportis ion el sia ekipaĵaro el Haarlem ĝis Majenco. Kvankam Coster ŝajne eksperimentis per muldiloj kaj fandeblaj metaltipoj, ne estis pruvaro ke li fakte presis ion ajn per tiu teknologio.
Kalol
Geografio
Kalol situas sur ebenaĵo laŭ rivero Sabarmati en alteco 81 m. Nova subŝtata ĉefurbo Gandinagaro, samtempe distrikta sidejo troviĝas 15, iama subŝtata ĉefurbo Ahmedabado 27, Mehsana 41, Surendranagar-Dudreĝ 105, Bansvara 201, Mumbajo 477, tutlanda ĉefurbo Delhio 762, Kolkato 1626 kilometrojn (aere).
Ekonomio
Kalol estas grava industria centro. La plej gravaj produktaĵoj estas plastaj grandaj ujoj. En 1974 komenciĝis produktado de amonioj, nuntempe kiel artefarita sterko.