cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tupak-Amaru la 2-a
Li estris la plej grandan movadon de indiĝenisma tendenco kaj sendependentisma en la Vicreĝlando de Peruo. Li estis la unua konata politikisto kiu petis la liberon por tuta Ameriko disde ĉiu dependeco, kaj de Hispanio kaj de ties monarko, postulante ne nur la politikan separon sed ankaŭ la nuligon de diversaj formoj de ekspluatado fare al la indiĝenoj ĉu por deviga laborado en minejoj, ĉu pro liverado de varoj, fare de koregidoroj, impostoj de doganoj (14a de novembro de 1780). Krome li postulis la abolon de la sklaveco de negroj la unuan fojon en Ameriko (16-a de novembro de 1780). Lia movado konstituis enorman malvenkon por sia partio, ĉar la koloniaj aŭtoritatoj nuligis la jam malabundan indiĝenan nobelan klason kaj pliigis la subpremadon kontraŭ la andaj medioj, pro timo, ke ripetiĝu ia simila ribelo.
En Peruo li estis agnoskita kiel la fondinto de la nacia identeco perua. Li estis gravega figuro ekzemple por la reĝimo velaskisma (1968-1975) kaj ekde tiam li restis ene de la populara figuraro postulema. La nomo de la urugvaja movado Tupamaro omaĝis la insurekcion de Tupak-Amaru la 2-a kontraŭ la kolonia reĝimo de la Hispana Imperio en Peruo.
Mazara del Vallo (stacidomo)
Mazara del Vallo estas la ĉefa stacio de Mazara del Vallo, apud km 137+66 de la fervoja linio Palermo-Trapanio, en Sicilio.
Ecoj
La stacidomo konsistas el unu ĉefa konstruaĵo kun du etaĝoj, kun markezo super la unua relo, kaj butiko je unu flanko, en la direkto de Palermo; krome, estas parkejo kaj malnova konstruaĵo, nun fermita.
Stacidotaĵo
La stacidomo de Mazara del Vallo disponas je duoblaj signaloj por protekto kaj foriro. Ĝi ankaŭ disponas je akvoprovizilo, kaj tie estas unu ponto por pezi longa 9m kaj kapabla de 40t.
Fervoja linio
La relaro konsistigas de tri malelektrigataj norma traka larĝa reloj: du dotataj de trotuaroj por paŝageroj, kaj unu de kuro, por transitantaj trainoj. Reloj enhavecas 247m.
Viktor Molnár (1850-1918)
MOLNÁR Viktor (pro. molna:r), Kaposi Molnár estis hungara kulturpolitikisto naskita en Braŝovo la 9-an de aŭgusto 1859 kaj mortinta en Budapeŝto la 27-an de aprilo 1918. Li estis filo de pastro Viktor Molnár.
Biografio
Viktor Molnár studis juron en Koloĵvaro kaj Budapeŝto kaj de 1882 li laboris en la Ministerio pri Religio kaj Publikinstruado. Iomtempe li estis persona sekretario de Ágoston Trefort, en 1905 oni nomumis lin ŝtatsekretario. Li rekonis la gravecon de scienca diskonigado, li enkondukis la liberan instruadon, la laboristan gimnazion. En 1899 li fondis la Sciencan Unuiĝon Uránia, la sciencan teatron Uránia, same la revuon Uránia.
Medaltabelo de la Vintra Olimpiko 1956
Tiu-ĉi listo estas medala tabelo de la Vintra Olimpiko 1956. La rango kalkuliĝas unuavice laŭ la nombro de gajnitaj oraj medaloj po ŝtato, duavice laŭ la nombro de arĝentaj kaj triavice de bronzaj medaloj. Se pli ol unu ŝtato havas identan nombron de olimpikaj medaloj, ili havas la saman rangon kaj listiĝas alfabete. Tio respegulas la sistemon uzatan de la Internacia Olimpika Komitato. La gastiganta lando de la Olimpiko estas markita per helblua fono de la koncerna tabela linio.
4640 Hara
4640 Hara estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la japanaj astronomoj Yoshio Kushida kaj Osamu Muramatsu elde la observatorio de la Suda Jacugatake apud Hokuto en Gubernio Jamanaŝi).
Nomo
Ĝia nomo honoras Megumi Hara, profesoron en la Universitato Aoyama-Gakuin (青山学院大学 Aoyama Gakuin daigaku), fakulon pri la nomoj de la stelo kaj la mitoj kaj historioj pri konstelacioj.
Guidoval
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Zona da Mata (esperante Zono de la Ĝangalo) kaj en la mikroregiono Ubá. Laŭ la stato de en la komunumo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
La loĝloko estis levita al la rango de municipo en 1948.
La Hija de Dios
Geografio
Ĝia municipa teritorio okupas totalan areon de 12,50 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 80 loĝantojn. Ĝi perdis 340 loĝantojn el la mezo de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 33 km de Avilo, provinca ĉefurbo.
Ĝi limas kun Narros del Puerto, La Torre, Solosancho, Narros del Puerto, Mengamuñoz kaj Sotalbo. Estas disaj montopintoj kiel El Cogote (1489 m) kaj Risco del Cuervo (1613 m). La rivero Arroyuelos faras limon oriente ĉe Solosancho.
Historio
En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio.
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
Salto da Divisa
(oficiale Município de) estas municipo en la subŝtato Minas-Ĝerajso de Brazilo. Ĝi situas en la sudorienta regiono de Brazilo, en la mezoregiono Vale do Jequitinhonha (foje esperantigita: Valo de Ĵekitinjonja) kaj en la mikroregiono Almenara (esperante: Aŭmenara). Laŭ la stato de en la municipo vivis   sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². El tiuj, la nombro de voĉdonrajtuloj en la municipo en estis. La teritorio havas komunan limon kun.
Eksteraj ligiloj
<!-- Probable utilas ankoraŭ ion reenmeti de la antaŭa, tro mallonga teksteto, plej bone per enporto en vikidatumojn:
Salto da Divisa (prononco: saŭto da diviza) estas urbo de la brazila subŝtato Minas-Ĝerajso.
Kongro
La Kongro aŭ Marangilo, (Conger conger), estas Angilo el la familio de la Kongredoj, ĝi troviĝas en la orienta Atlantiko de Norvegio kaj Islando al Senegalo, kaj ankaŭ en la Mediteraneo kaj Nigra maro. Kelkfoje ĝi estas vidata en tre malprofunda akvo apud la bordo sed ankaŭ ĝi povas iri al profundo de 1170 m. Ili povas havi longon ĝis 3 m, kaj pezon ĝis 110 kg. Ĝi estas la plej granda angilo en la mondo.
NGC 2028
NGC 2028 (alia indiko — ESO 56-SC152) estas malfermita stelamaso en konstelacio Tablomonto.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Heta Kesälä
Heta KESÄLÄ (17 decembro 1934 – 14 februaro 2009) estis finna esperantistino, honora membro de UEA ekde 2005.
Kesälä lernis Esperanton kiel devigan fakon en la lernejo en Somero kaj en pli libera formo en lerneja klubo post la instruhoroj. Ŝi ekaktivis en la Esperanto-movado post la la 54-a Universala Kongreso en Helsinko 1969. Ekde tiam ŝi partoprenis preskaŭ ĉiun Universalan Kongreson. Longtempe ŝi servis en diversaj funkcioj en la estraro de Esperanto-Klubo de Helsinko. De 1973 ĝis 1995 ŝi estis estrarano de Esperanto-Asocio de Finnlando, kies honora membro ŝi fariĝis en 2005.
Antipendio
Antipendio ​ estas arkitektura termino kiu devenas de la Latino el ante, (antaŭ), kaj pendere, ​ (pendi), por aludi al ornama strukturo de kristanaj preĝejoj. Estas tavolo kiu utilas por kovri kaj ornami la malsupran parton de altaroj en antaŭa parto kaj ofte ankaŭ flanke, inter la altara tablo kaj la planko, en la scio ke tie oni kutime konservis relikvojn.
Tio havas antaŭaĵojn el la skulpitaj sarkofagoj, uzitaj en la prakristanaj preĝejoj el la 4-a jarcento, kaj ties posta evoluo originigis la retablojn de la Mezepoko.
Laŭ Francisko Azorín antipendio estas ''Tuko, kovraĵo de la videblaj flankoj de altartablo. La kristanoj uzis de la IV jc., luksajn ŝtofojn, poste altvalorajn metalojn, tabulojn skulptitajn k. pentritajn, gŭadameciojn, k.c.'' Fakte li klare montras la evoluon de la elemento.
Ŝijaismo
Ŝijaismo (الشيعة) signifas "partio" (شيعة علي shî'at 'alî, la partio, la sekvantoj de Alijo), ĝi konsistigas unu el la plej fruaj grupoj disiĝantaj de la ĉefa linio de la islamo (Sunaismo). Cetere, ŝijaismo okupas la duan lokon de la manieroj sekvi la islaman kredon. Laŭ ŝijaisma konvinko, nur la kvara kalifo Alijo (Ali ibn Abi Talib, nevo kaj bofilo de Mohamedo, 656 ĝis 661) estu la legitima posteulo de Mohameto t.e. politika kaj religia estro (imamo) de la islama komunumo aŭ Kaliflando. Tiu malkonsento tuj post la morto de Mohameto (632) fine gvidis al la disvolvigo de la ŝijaisma apartiĝo.
Disputoj pri la demando kiom da posteuloj vere troviĝas en la heredantaro de Alijo sekvigis ceterajn disiĝojn en la ŝijaismo. Tiel disvolviĝis tri ĉefaj tendencoj agnoskantaj aŭ kvin, sep aŭ dekdu legitimajn imamojn. El tiuj tri tendencoj, la dekduimamismo estas la plej grava, ekzistanta ĉefe en Irano, kiu i.a. kredas je la "kaŝita" imamo (Mahdi), kiu venos justigi la mondon, simile al mesioj de judismo. La nuntempaj ŝijaistoj konsistantaj ĉirkaŭ 10% de ĉiuj islamanoj loĝas ĉefe en Irano, Irako, Azerbajĝano, Sirio, kaj Pakistano.
Dekduimamismo (Ithnā'ashariyyah) estas la plej granda branĉo de Ŝijaisma Islamo, kaj la termino Ŝija islamano estas ofte uzita por referenci al la dekduuloj kiel antonomazio. Je 2009 Ŝijaismaj islamanoj konstituis 10-13% el la monda islama loĝantaro, kaj 11-14% el la islama loĝantaro en Meza Oriento kaj Nordafriko, kaj inter 68% kaj 80% el Ŝijaistoj loĝas en nur kvar landoj: nome Irano, Pakistano, Barato kaj Irako.
Ŝijaismo estas bazata en la Korano kaj en la mesaĝo de la profeto Mohamedo atestita en hadito registrita de la Ŝija, kaj de iaj libroj konsideritaj sanktaj fare de la Ŝijaismo (Nahj al-Balagha). Ŝijaismo konsideras Ali kiel de dio nomumita kiel sukcedanto de Mohamedo, kaj kiel la unua Imamo. Ŝijaismo ankaŭ etendas tiun doktrinon "Imami" al la familio de Mohamedo, nome Ahl al-Bajt ("la popolo de la Hejmo"), kaj al kelkaj individuoj inter liaj posteuloj, konataj kiel Imamoj, kiuj laŭ ili posedas specialajn spiritan kaj politikan aŭtoritaton super la komunumo, nome senerarecon, kaj aliajn di-ordonitajn trajtojn. Kvankam estas multnombraj subsektoj ene de Ŝijaismo, moderna Ŝijaisma Islamo estis dividita en tri ĉefaj grupoj: Dekduimamismo, Ismailismo kaj Zaidiismo el kiuj Dekduimamismo estas la plej granda kaj plej influa grupo inter Ŝijaismo.
La ŝijaanoj valorigas sanktigan suferon kaj martirojn kaj havas gravajn pilgrimejojn en Irako (Naĝaf kaj Kerbela).
El ŝijaisma fono naskiĝis la Baba kaj Bahaa Kredoj.
Esoterismo
La origino de ŝijaisma esoterismo devas esti serĉata en la komenca ekspansio de ŝijaismo en Irano kaj en la regiono de Ŝam, kie ĝi alprenis doktrinojn de la antaŭislamaj kredoj, ĉefe la novplatonisma filozofio kaj de zaratuŝtrismo. La supozataj kaŝitaj mesaĝoj studataj de la inicitoj havas multajn komunaĵojn kun la novplatonismo kaj zaratuŝtrismo.
Pastraro
Ŝijaismo tre rilatiĝas al esoterismo. Ĉar ekzistas nevidebla mesaĝo kaj ĉar tiu kiu konas ĝin estas vivanta sed kaŝita, estas bezonata aro da interpretantoj kapablaj kapti la signojn de la senditoj de la imamo ekde lia kaŝiĝo. Oni ankaŭ povus diri ke pro tio ke la spirituala gvidanto daŭre vivas, la doktrino ne estas tute fermita. La interpretantoj estas la ulemoj, plej ofte konataj kiel mulaoj, hierarkie organizataj laŭ la religia iniciado.
Historio
Etimologie, ŝija derivas el araba shi‘a, kiu signifas frakcio, partio, aŭ sekvanto. Ĝi referencas historie al la sekvantoj de la ŝi'a de la Imamo Ali, nome partio, frakcio aŭ sekvantoj de Ali, en la lukto por la povo kiu sekvis post la morto de Mahomedo. La ŝijaistoj konsideras ke tuj antaŭ sia morto, Mahomedo, reveninte al pilgrimado al Mekko, kunigis pli ol 100.000 kredantojn en Gadir Ĥum kaj antaŭ ili petis, ke tiuj kiuj konsiderasas lin majstro faru same ĉe Ali Ibn Talib. Kiam mortis Mahomedo en la jaro 632, grupo de liaj kunuloj decidis malagnoski tiun proklamon kaj nomumis el inter ili mem la sukcedanto de la Profeto. Kiuj ekpartianis por Ali, kaj kuzo kaj bofilo de Mahomedo, tamen ili konsideris ke tiu estu la unika sukcedanto legitima ĉar li estis la persono plej proksima al Mahomedo, kiu indikis lin kiel sukcedanto en diversaj okazaĵoj, ĉefe en tiu de Gadir Ĥum. Tiele ili malakceptis agnoski la elstarulojn sinsekve elektitajn por plenumi la rolon de kalifoj aŭ sukcedantoj de la Profeto: nome Abu Bakr, Umar kaj Utman. Post la morto de tiu lasta, Ali estos fine elektita kalifo. Tamen, akuzita esti instiginta la morton de sia antaŭanto, lia povo estos kontraŭata de Mŭaŭija, guberniestro de Sirio kaj membro de la familio de la Umajadoj, pro kio ekis enlanda milito inter ambaŭ frakcioj. Kiam ambaŭ estroj akceptis en la batalkampo de Sifino submeti siajn diferencojn al sendependa arbitracianto, el la partio de Ali aperis tria frakcio, tiu de la Ĥariĝismo, kies partianoj ne akceptis la arbitrecon. Tiu frakcio murdis Ali-n en la jaro 661, kaj samtage klopodis murdi ankaŭ Mŭaŭija-n kaj la arbitron, sensukcese. La partianoj de Ali metis tiam siajn esperojn en sia filo Hasan, kiu premita kaj trompita de Mŭaŭija rezignis la povon.
Laste, Ĥusejn, dua filo de Ali malakceptis ĵuri fidelecon al Mŭaŭija, pro ties evidenta koruptado; pro tio li estis murdita en la batalo de Karbalao, kun 72 sekvantoj, fare de la armeo de Jazid, filo de Mŭaŭija, armeo komponita de pli ol tridek mil homoj. Lia terura morto en la kampo de la Batalo de Karbala (Irako), en 680, markos la komenco de la skismo inter ŝijaistoj kaj tiu kiuj poste estos nomataj «sunaistoj».
La tragedia morto de Ĥusejn skuis parton de la islamanoj kaj okazigis decidon luktadi ĝis la fino por idealo de povo konsiderita justa kaj respektema al la fundamentoj de la dekomenca islamo. La martiro de Ĥusejn, fundamenta momento de la ŝijaismo (kiu rememoras ĝin ĉiujare per procesioj de pentofarantoj en la tago de la Aŝura) iĝis simbolo de la lukto kontraŭ la maljusteco. La posteuloj de Ĥusejn, estroj aŭ imamoj de la komunumo por la hereda karaktero atribuita de tiu al la sukcedo, havis ĉiuj tragedian finon de karcero kaj morto. La nereligia povo estis okazinta problemo, kiun oni solvis per la fenomeno de la kaŝado aŭ gajba. La ŝijaistoj kiuj kredis je tiu kaŝado estis nomataj poste sepimananoj (pro la nombro de la kaŝita imamo) aŭ ismailistoj (pro la nomo de la imamo Ismail). La resto de la komunumo, majoritata, konsideris morta Ismail kaj pluagnoskis kiel imamoj ties posteuloj, pro kio ili estis nomitaj imamistoj. Tamen, ili finfine agnoskis sian propan fenomenon de kaŝado: la dekdua imamo, laŭ la kredaro de tiu grupo, li fuĝis el karcero per supernaturaj rimedoj kaj malaperis en la jaro 874. La dekdua imamo, aŭ Mahdi, malaperis kaj parto de la komunumo konsideris ke li kaŝiĝis per supernaturaj rimedoj sed ke li pluvivos ĝis sia reveno fine de la tempoj, pro kio neniu povos sukcedi lin. Tiele oni finigis la disputon, kio permesis formalan akcepton de la hegemonia politika povo. La imamistoj estos nomataj ekde tiam ankaŭ Dekduimamistoj. La ekzistado de la «Kaŝita Imam» havigas fortan esoteran dimension al la ŝijaismo.
La ŝijaismo estas praktikata de ĉirkaŭ 15% de la 1600 milionoj de islamanoj ekzistantaj en la mondo.
Dividoj
La malsamaj doktrinoj rilate la sukcedado de kelkaj imanoj estas grandparte la origino kaj naskiĝo de grupoj, sektoj aŭ branĉoj ene de ŝijaismo; la sukcedado de la kvina imano okazigis la disiĝon de la zajdiistoj kaj la sepa imano al la ismailianoj, kiuj samtempe dividiĝis pro la sukcedado de la fatima kalifo al-Mustansir.
La plimulto de la ŝijaistoj estas en la kadro de kvar grandaj grupoj: tiu de la imamanoj aŭ dekduimamanoj, kiu estas la plimulto, tiu de la alavitoj ankaŭ dekduimananoj, tiu de la zajdiistoj kaj la ismailianoj.
Al tiuj grupoj oni devas aldoni kelkajn kultojn situantaj en la periferio de la ŝiajisma islamo, tio estas, ke ili naskiĝis el ŝijaismo aŭ de la antaŭaj branĉoj, aŭ miksiĝis kun muzulmanaj konceptoj kaj de aliaj religioj, sed ne ĉiam estas konsiderataj kiel muzulmanaj. La plej elstaraj estas la druzoj kaj la alevoj.
Nekonscio
La nekonscio estas en nefakula lingvaĵo termino uzebla por la memoroj aŭ pensoj pri kiuj oni ne povas memori kiam oni deziras kaj kiuj estas memorataj en nespecifa momento, ĝenerale temas pri la informo de onia cerbo ne manipulebla volonte. En tiu nefaka lingvaĵo, tiu termino nekonscio uzeblas por aludi la aron de mensaj procezoj kiuj ne bezonas dependi de prioritato, ĉar ne estas fundamentaj por specifa tasko aŭ ĉar ili havas antaŭviditan vojon kiu atentas tiujn eventojn aŭtomate, kaj pro tio ili ne estas pensataj konscie. Estas uzebla ankaŭ kiel pejorativa esprimo, por aludi la konscion de freneza aŭ neresponsa individuo, nekapabla doni racion pri siaj faktoj aŭ agoj.
Ŝijaismo
Disvastiĝo
Ŝiajistoj estis inter 10 kaj 15% de la muzulmanoj. Ili estas plimulto en Irano, Azerbajĝano, Irako, Barejno kaj la sudo de Libano, kaj ekzistas aliaj minoritataj ŝijaismaj komunumoj ĉefe en Sirio, Afganio kaj Pakistano.
Nekonscio
Uzata la unuan fojon kiel teknika termino angle en 1751 (kun la signifo ne esti konscia) de la skota juristo Henry Home Kames (1696-1782), la termino nekonscio populariĝis pli poste en Germanio, en romantisma epoko, por aludi stokon de mensaj bildoj, fonton de pasioj kies enhavo eskapis el la konscio.
Ĉe psikoanalizo, nekonscio estas nekonata loko por la konscio, "la alia scenejo".
Aleksejevka
Aleksejevka (Алексеевка) estas urbo en Belgoroda provinco en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 14410.
La urbo estis fondita en jaro 1685.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1954.
La interurba telefona kodo estas 07234, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).
La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).
La urbo estas ĉe rivero Tiĥaja Sosna (Тихая Сосна) (kiu enenfluas en riveron Don (Дон)).
En la urbo estas fervoja stacio.
En jaro 1959 la urbo havis 20.1 mil loĝantojn.
En jaro 2002 la urbo havis 39.3 mil loĝantojn.
19430 Kristinaufer
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Kristina Ann Ufer, kiu gajnis la kvaran rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2003 pro sia projekto pri scienco de la medio. Ŝi estis lernantino ĉe la  Bellarmine Preparatory School de Tacoma (Vaŝingtonio, Usono).
Lumŝipo
Lumŝipo estas surmara gvidmarkilo, sur loko kie devus esti lumturo, sed kie la konstruo de tio ne eblas. Ofte lumŝipoj troviĝas en la ĉirkaŭaĵo de sablobenkoj aŭ aliaj por la ŝipveturado danĝeraj areoj.
Priskribo
La ŝipoj plej ofte havas helruĝan koloron. Sur la flankoj de la kareno estas per grandaj nigraj literoj la nomo sur blanka kvadrata fono aŭ tuj sur la ruĝa kareno per grandaj blankaj literoj. La nomo de la ŝipo plej ofte havas la nomon de la malprofundo ĉe kiu la ŝipo situas.
La ŝipo estas ekipita per lumturo kaj forta luminstalaĵo. La lumsignaloj de lumŝipo estas kompareblaj kun tiuj de lumturo, ili havas propran patroneon per kiu ili rekoneblas. Plue ankaŭ nebulkornoj kaj radiosignalilo ofte ĉeestas. Ĉar la ŝipo longtempe restas sur specifa loko, plej ofte ne estas motoro por la propulso. Por la translokiĝo de la lumŝipo oni uzas trenŝipojn. Ofte tamen estas etaj motoroj por produkti elektron.
Lumŝipoj povas havi aŭ malhavi ŝipanaron. Ĝis la 1980-aj jaroj lumŝipoj havis ŝipanaron. La tasko de la ŝipanaro antaŭ ĉio estis la prizorgo de la ŝipo kaj la luminstalaĵo. Kromtaskoj kelkfoje estis, interalie, vento- kaj ŝtormavertoj, meteorologiaj observoj kaj kontrolo je la poluo de la akvo. La ŝipanaro ofte restis dum semajnoj sur la ŝipo kaj estis perŝipe for- kaj alkondukitaj. Sur la ŝipo estis kajutoj por la ŝipanaro kaj stokejoj por akvo, nutraĵo kaj brulaĵo.
Endre Dudich (zoologo)
Endre DUDICH [dudiĥ], laŭ hungarlingve kutima nomordo Dudich Endre estis hungara zoologo, biologo, hidrologo, entomologo, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio. Lia filo estis Endre Dudich.
Endre Dudich naskiĝis la 1895 en Hungario, en Nagysalló (nuntempa Tekovské Lužany en Slovakio). Li mortis la 1971 en Budapeŝto.
Biografio
Endre Dudich frekventis universitaton en Budapeŝto, sed li pli frue batalis en la 1-a mondmilito. En 1922 li doktoriĝis en Szeged kie li eklaboris en la universitato en 1925. Li fondis societon pri kavernistoj en 1926, instituton zoologian en Budapeŝto en 1934, kie li ĝismorte laboris. Li okupiĝis precipe pri skaraboj kaj kavernoj. Li ricevis premion Kossuth en 1957.
Nederlanda aŭtovojo 6
La nederlanda aŭtovojo 6 aŭ A6 (nederlande Rijksweg 6, aŭ Autosnelweg A6) estas aŭtovojo inter nodopunkto Muiderberg sudokcidente kaj la nodopunkto Joure proksime de la urbo Heerenveen nordoriente - tie la vojo eniras la nederlandan aŭtovojon 7, kiu pluiras orienten direkte al la plej nordokcidenta parto de Germanio. La aŭtovojo transiras la polderojn, do la antaŭe marajn, artefarite sekigitajn teritoriojn, de la provinco Flevoland, kaj interalie ligas la urbojn Almere, Lelystad, Emmeloord (komunumo Noordoostpolder) kaj Joure (komunumo Skarsterlân).
Kärnänsaari
Kärnänsaari [kærnænsa:ri] estas la plej granda insulo de Lappajärvi. Inter Kärnänsaari kaj kirkvilaĝo de Lappajärvi estas mallarĝa akvoareo Kärnänsalmi.
Deir el-Medina
Deir el-Medina (arabe دير المدينة) estis vilaĝo de Antikva Egiptio, kie loĝis la metiistoj kaj laboristoj, kiuj konstruis plejmultajn tombojn de la valo de la Reĝoj dum la Nova Egipta Imperio (ĉ. 1550 - 1080 a.K.). La antikva nomo de la loko estis Set Maat, laŭvorte "Loko de Vereco". La loko estis serĉfosita ekde 1922 de teamo estrita de Bernard Bruyère.
El la arkeologia serĉfoso rezultis elstara klarigo pri la ĉiutaga vivo en antikva Egiptio. Tie malkovriĝis ekzemple la nomata Torina Papirusmapo.
Akantacoj
La akantacoj (Acanthaceae) estas planta familio el la dukotiledonaj angiospermoj. Tiu familio apartenas al la ordo lamialoj (Lamiales). Ĝi enhavas ĉirkaŭ 220 genrojn kaj preskaŭ 4000 speciojn,. Ĝia tipa genro estas akanto.
16749 Vospini
16749 Vospini estas malgranda ne tre hela asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la italaj astronomoj Piero Sicoli kaj Valter Giuliani elde la Observatorio de Sormano en Lombardujo (Italio).
Akantacoj
Ĝi estas grandparte tropika familio. Kun ĉ. 4000 specioj ĝi apspeciojas al la 12 plej specioriĉaj familioj de la angiospermoj (Magnoliopsida).
16749 Vospini
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la itala inĝeniero elektronikisto Giancarlo Vospini (1935 – 2017), amatora astronomo pro alvokiĝo. Li estis ano de la Observatorio de Sormano kaj precipe aktiva en scienca popularigo.
Akantacoj
Habito kaj folioj
Ili estas plej ofte multjaraj, malofte unujaraj herbaj plantoj; ekzistas ankaŭ malmultaj lignaj specioj, tiam temas pri duonarbustoj, arbustoj kaj malofte arboj. La plej multaj specioj kreskas surgrunde, sed ekzistas ankaŭ kelkaj epifitoj. Ili kreskas vertikale, horizontale aŭ grimpante, se ili estras volvantajplantoj, tiam ili voliĝas laŭ la senco de la horloĝa montrilo. Avicennia havas aerradikojn. La tigoj aŭ branĉoj havas rondan aŭ eĝan kverprofilon ofte kun ŝvelitaj nodoj. . Kelkfoje ekzistas dornoj,kiuj formiĝas el reduktitaj folioj aŭ brakteoj.
La folioj sidas en bazaj rozetoj aŭ estas kontraŭstarantaj, malofte kontraŭstarantaj aŭ verticile ĉe la tigo. La folioj de unu foliparo povas estisamaj aŭ malsamaj. La foliplatoj estas plej ofte simplaj ĝis malofte dividitaj. La folioj havas estas pinatan aŭ retan nervuron. La folia surfaco povas havi glandajn punktojn. La folirandoj estas glataj, ondaj, noĉitaj dentaj aŭ segildentaj. Stipuloj ne ekzistas.
Infloreskoj, floroj kaj florekologio
La floroj estas malofte unuopaj, plej ofte ili staras plurope en densaj faskoj aŭ multope en finstarantaj aŭ flankstarantaj, spikaj, paniklaj, grapolaj, duakselaj cumaj infloreskoj. Po floro aŭ duaksela fasko ekzistas unu depende de la specio malgranda kaj verda aŭ granda kaj brile kolora brakteo. Ofte sub ĉiu floro estas du brakteoj, malofte ili mankas entute. La floroj aŭ havas aŭ ne havas tigojn.
La duseksaj floroj estas kvinnombraj aŭ pli aŭ malpli unusimetriaj. Malofte ekzistas kvar malofte kvin sepaloj, Ili kunskreskas je la bazo kaj finas en kvar, kvin, dek aŭ dudek kalikdentoj; Ĉe Thunbergia la kaliko estas glatranda kaj reduktita al glatranda kaj kalikforma ringo. La kvin petaloj estas plej ofte kunkreskinta al cilindroforma aŭ funelforma korolntubo. La korolloboj povas esti preskaŭ egalgrandaj aŭ la korolo estas dulipa aŭ malofte ubulipa kun tri korolloboj. La supera lipo estas preskaj glatranda ĝis duloba. La malsupra lipo estas triloba. La origine kvin stamenoj estas ĉiam reduktitaj al kvar aŭ du fekundaj stamenoj. Ili estas malpli longaj ol pli longaj ol la koroltubo. La filamentoj estas liberaj aŭ pare kunkreskintaj; nur ĉe Strobilanthes ĉiuj tri estas kunkreskinta ĉe la bazo. Ekzistas (nul ĝis) du aŭ tri staminodioj. Du karpeloj estas kunkreskintaj al dufaka epigina ovario. La maldika pistilo finas en funelforma stigmo aŭ du stigmaj branĉoj.
La florformulo estas:
La specioj de la familio akantacoj ludas gravan ekologian rolon, ĉar la konstruo de la floroj akomodiĝis al diversaj polenigantoj. La polenigadon faras birdoj, ekzemple kolibroj kaj nektariniedoj, (ornitofilio) aŭ insektoj, ekzemple abeloj aŭ, tag- kaj noktpapilioj , (entomofilio) aŭ vespertoj (kiropterofilio). La transvivado de tiuj bestoj dependas de la oferto de nektaro kaj poleno.
Fruktoj kaj semoj
La kapsulfruktoj staras ofte ĉe tigetoj kaj estas duklaba. Ili elĵetas eksplodsimile ofte nur malmulte da semoj. Malofte la fruktoj estas drupecaj. La surfaco de la semoj estas glata, kalva aŭ lanuga, kelkfoje kun higroskopaj triĥomojn, kiuj pligrandiĝas en humida stato.
Enhavosubstancoj
Ofte ekzistas zistolitoj (sed ne ekzemple ĉe Acanthus, Blepharis, Nelsonia, Ophiorrhiziphyllon, Staurogyne, Thunbergia), ili ekestis pere de akumulado de Silicia acido kaj kalcia karbonato. La semoj enhavas oleoj, proteinoj kaj rezerva celulozo, sed verŝajne neniu amelo. Gravaj enhavosubstancoj estas polifenoloj, volatilaj oleoj, heterozidoj , nevolatilaj izoprenoidaj kombinaĵoj kaj alkaloidoj.
Kuracplantoj
Kelkaj specioj estas kuracplantoj:
Ornamplanto
En tiu ĉi familio estas kelkaj genroj kaj specioj, kiuj taŭgas kiel ornamplantoj en parkoj ka ĝardenoj :
Kiel akvariaj plantoj kelkaj specioj el la genro akvoamiko estas uzataj.
Furaĝo
La sudamerika specio Trichanthera gigantea havas multe da proteino kaj tial la planto povas esti uzata kiel furaĝo.
Sistematiko
La familio estis unue priskribita sub la nomo „Acanthi“ en 1789 de Antoine Laurent de Jussieu. tipogenro estas Akanthus L. . Specioj de Akantacoj Juss. estas: Avicenniaceae Miq., Justiciaceae Raf., Mendonciaceae Bremek., Meyeniaceae Sreem., Nelsoniaceae Sreem., Thunbergiaceae Lilja.
La tuta familio de la Akantacoj (Acanthaceae) estas dividita en kvar subfamilioj kaj ĉ. 229 ĝis 250 genroj kun ĉ. 3500 ĝis 4000 specioj:
Laŭ WFO kaj TPL
Laŭ World Flora Online kaj The Plant List (24 jun. 2020), , jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj :
Drake-pasejo
Drake-pasejo estas akvovojo inter la suda pinto de Sud-Ameriko (Horna Kabo) kaj la norda pinto de Antarkta duoninsulo. Ĝi interligas Atlantikon kun la Pacifiko kaj apartenas al la Suda oceano.
Ĝi estis nomata laŭ Francis Drake, kiu hazarde malkovris ĝin. Ĝin unuafoje traŝipis en 1616 Willem Cornelisz Schouten, kiu la marvojon nomumis laŭ Jacob Le Maire – malkovrinto de Horna Kabo - al Strait of Le Maire. Eblas, ke la areon – antaŭ Drake kaj Schouten – ŝipis la hispana kapitano Francisco de Hoces (1526) kaj Gabriel de Castilla (1603). Pro tio hispanaj fontoj nomas ĝin ankaŭ "Mar de Hoces".
La marvojo larĝas 700 marmejlojn kaj estas preskaŭ sen insuloj, tiel ĝi ebligas por la antarkta polusa fluo traflui la tutan globuson.
La plej karakterizaj bestoj estas cetacoj, delfinoj, albatrosoj aŭ pingvenoj.
Nes Ciona
Nes Ciona  (hebree: נס ציונה) estas urbo en la centra distrikto de Israelo. Laŭ la stato de en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Historio
La urbo fondiĝis dum la jaro 1883. Ĝia nomo devenas de la biblia frazo Jeremio 4,6.
Edukado
Laŭ la statistiko, ekzistas 14 lernejoj kaj 5.019 lernantoj en la urbo. Inter ili 2.821 lernantoj vizitas unu el la 10 bazlernejoj, kaj 2.198 unu el la 4 mezlernejoj.
La urbo estas sidejo de la Israela Instituta por Biologia Esplorado (IIBR), plej sekreta esploreko por kemiaj kaj biologiaj armeaj defenciloj, kiu laborigas proksiume 350 dungitojn, kaj de la scienca parko Kiryat Weizmann, kiu estas la forĝejo de multaj israelaj burĝonantaj entreprenoj, kiel la produktejo de komputilaj printiloj Indigo, kiu aĉetiĝis dum la jaro 2002 de la usona firmao Hewlett-Packard.
Icó (Cearao)
Icó ("Iko'") estas municipo en brazila subŝtato Cearao. Ĝia nomo havas tupian originon kaj signifas akvo aŭ rivero de kaparo.
László Borhy
László Borhy [lAslO bori], laŭ hungarlingve kutima nomordo Borhy László estas hungara arkeologo, profesoro, membro (korespondanta en 2013, ordinara en 2019) de Hungara Scienca Akademio.
László Borhy naskiĝis la  1963 en Szombathely.
Biografio
László Borhy akiris diplomon en Budapeŝto. Li ekinstruis samloke en Scienca Universitato Loránd Eötvös en 1991 (en rango universitata doktoro), sed en la sekva jaro li jam estis asistanto en Heidelberg. Hejmenveninta li daŭris la instruadon, krome li laboris ankaŭ en arkeologia instituto, fine li gvidas arkeologiajn esplorojn precipe en Komárom. En 2005 li ekhavis la statuson katedrestro, en la sekva jaro li profesoriĝis. Li atingis la sciencan gradon PhD en 1996, li doktoriĝis (DSc) en 2004 antaŭ la akademio. Li okupiĝis precipe pri Panonio. En 2017 li estis nomumita rektoro. Li ricevis 3 premiojn inter 1997-2007.
Árpád Bókay
Árpád Bókay [bOkai], laŭ hungarlingve kutima nomordo Bókay Árpád estis hungara kuracisto, farmaciisto, profesoro, framasono, membro (korespondanta en 1896) de Hungara Scienca Akademio. Lia familia nomo aperis malofte kiel Bókai. Lia filo estis Zoltán Bókay. Árpád Bókay naskiĝis la  1856 en Pest (urbo). Li mortis la 1919 en Budapeŝto.
Biografio
Árpád Bókay frekventis universitaton en sia naskiĝurbo ricevinta diplomon en 1879. Li komencis sian karieron en farmacia universitata instituto. Li havis la instruan rangon privata profesoro inter 1881-1883, poste li instruis en Universitato Kolozsvár ĝis 1890, poste li revenis al Budapeŝto. Inter 1900-1902 li estis dekano. En 1902 li aliĝis al la framasonoj, baldaŭe li estis elektita estro de loĝio. Li okupiĝis ekzemple pri venenaj malsanoj, medikamentoj kaj balneologio.
Aperturo (arkitekturo)
En arkitekturo aperturo estas ''Malfermaĵo. Pordo, fenestro, balkono, luko.'' Aperturo, truo aŭ lumo (lumaĵo kaj lumejo), en konstruaĵo aŭ arkitektura strukturo povas esti ajna malfermaĵo en fiksa surfaco.
Kiel arkitektura elemento, la termino "aperturo" estas uzata ankaŭ por referenci al la distanco inter apogiloj de elemento struktura (kiel tegmentoj aŭ volboj), kaj pli precize al fenestroj, pordoj kaj interkolonejoj. ​ La ĉefa celo estas lasi malfermaĵon por eniro de aero aŭ lumo.
Hurtumpascual
Hurtumpascual [urtumpasKŬAL] estas municipo en la centrokcidento de la provinco Avilo, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al Komarko de Avilo kaj al la jurisdikcia teritorio de Avilo, en la centro de la provinco.
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas formata de la loĝlokoj Gamonal de la Sierra, Hurtumpascual kaj Viñegra de la Sierra. Ĝi okupas totalan areon de 18,61 km² kaj laŭ la demografia informo de la municipa censo fare de la INE en 2021, ĝi havis 45 loĝantojn. Ĝi perdis 550 loĝantojn el la komenco de la 20-a jarcento pro migrado al urbaj areoj. Ĝi distas 46 km de Avilo, provinca ĉefurbo.
Ĝi limas kun Gallegos de Sobrinos, Manjabálago, Ortigosa de Rioalmar, Cabezas del Villar, Vadillo de la Sierra kaj San Juan del Olmo. Ĝi kuŝas sur la kunfluejo de la rojo Mataburros kun la rivero Navazamplón.
Historio
En Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Kastilio.
Colungo
Colungo estas loĝloko kaj municipo de Hispanio, en la nordo de la komarko Somontano de Barbastro (kies ĉefurbo estas Barbastro) apartenanta al la centro de la Provinco Huesko (regiono Aragono). En la municipo estas ankaŭ la submunicipo Asque.
Hurtumpascual
Historio
Tradiciaj enspezofontoj estis agrikulturo (cerealoj) kaj brutobredado kaj rilata komercado. Lastatempe kultura kaj rura turismo ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
Colungo
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas en la nordo de la komarko Somontano de Barbastro, en la supra valo de la rivero Vero, je ties maldekstro. Parto de ĝia teritorio estas okupata de la Natura Parko Sierra kaj Cañones de Guara kaj de la Kultura Parko de la Rivero Vero.
Ĝi limas okcidente kun Alquézar, oriente kun Hoz y Costean, kaj sude kun Santa María de Dulcis kaj kun Salas Altas.
La loĝloko Colungo mem (609 msm) estas je 50 km oriente de Huesca kaj je 25 km de Barbastro, komunikata laŭ la ŝoseo A-2205 (kiu iĝas montara norde) kun Aínsa norde, kaj kun Santa María de Dulcis, Pozán de Vero, Castillazuelo kaj Barbastro sudoriente.
Historio
La areo estis loĝata de araboj, kiu lasis inter alia reton de irigacio kaj loknomojn. Pri la kristana mezepoka historio estas multaj dokumentoj.
En 1275 la reĝo Jakobo la 1-a de Aragono vendis Colungo al Artaldo de Huerto. En 1295 Colungo estis de reĝlando (ne de senjorlando), kiel domaro de Alquézar. En 1309 ĝi apartenis al Martín Ruiz. En 1398 la reĝo Marteno la 1-a de Aragono konfirmis la aĉeton de la kastelo de Colungo kiun estis farinta Alquézar, kaj aligis ĝin al la Krono, kun kun Alquézar mem. La ekzistado de kastelo atestas pri la defenda gravo de la loko.
Komence de la 19-a jarcento la tuta komarko estis damaĝita pro la franca invado. En 1845 aliĝis Asque.
Dum la Hispana Enlanda Milito la loĝloko suferis pro operacoj kadre de la atakoj de la respublikanoj klopode al konkero de la provinca ĉefurbo Ŭesko kaj fina kontraŭatako de frankistoj.
Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Colungo kie oni malaltiĝis el 747 loĝantoj en 1900 ĝis nunaj 123 loĝantoj (2022).
Aktualo
Ĉefaj vidindaĵoj estas la preĝejo de Sankta Stefano (aragona gotiko), ermitejo de Sankta Eŭlalia, blazondomoj, romanika ponto, gastejo, Interpretejo pri rokpentraĵoj, monumenta olivarbo, krom la naturaj lokoj ĉefe ĉe la rivero kaj la ravinoj kaj rojoj, kiuj ĉirkaŭas la loĝlokon.
Scienco kaj tekniko
EdE-S
Scienco kaj tekniko. Uzo de Esperanto ebligos internacian kunlaboradon de sciencistoj kaj teknikistoj, kio estas plej potenca fonto de progreso; revuoj kaj gazetoj redaktitaj en Esperanto estos legeblaj en ĉiuj landoj, kaj tiamaniere ĉiu teknikisto povos facile sciiĝi pri la laboroj faritaj en sia fako en la tuta mondo; en internaciaj kongresoj profitdonaj interparoladoj, diskutoj havigos solvojn de la studataj demandoj ktp. Unuvorte Esperanto faros al sciencistoj servojn, kiujn, preskaŭ ĝis la mezo de la pasinta jarcento, latina lingvo faris. Sed Esperanto prezentas tiun superecon, ke ĝi povas esti uzita de ĉiuj, ne nur skribe, sed ankaŭ parole.
Antaŭ la unua mondmilito
Tuj de ĝia apero kelkaj sciencistoj komprenis tiun profiton, kaj klopodis diskonigi ĝin.
En 1899, korespondanto E. Naville prezentis al la Franca Akademio de Sciencoj komunikaĵon pri „Internacia lingvo“; en 1901 Akademiano Generalo Hippolyte Sébert faris same pri „Scienca utileco de internaci helpa lingvo“, kaj prezentis leteron adresitan al „Internacia Asocio de Akademioj“, kiu ricevis 20 subskribojn. Tuj poste korespondanto Ch. Méray sendis leteron „pri la servoj, kiujn povas havigi al Sciencoj la internacia lingvo de Zamenhof“
En la Universala Kongreso de 1906, en Ĝenevo, kunsidis la sciencamantoj, kiuj elektis prezidanto Sébert kaj sekretario Carlo Bourlet. Oni decidis proponi al la scienculoj konstantan uzon de Esperanto en iliaj internaciaj kongresoj; peti ke la sciencaj revuoj akceptu artikolojn en Esperanto redaktitajn aŭ aldonis Esperanto-resumon de la artikoloj, redaktitaj en nacia lingvo; fine oni decidis subteni la Sciencan Revuon, kiu estis publikigata jam de 1903 en Parizo, ĉe la firmo Hachette, kaj redaktita de Paul Fruictier.
Fondo de ISAE en 1908
En 1908 estas fondita la Internacia Scienca Asocio Esperanta (ISAE) sub prezido de Sébert, kaj kies oficiala organo estis la Scienca Revuo. Tiu societo rapide ricevis kuraĝigojn de multaj sciencistoj de ĉiuj landoj. Ĝi estis sinsekve prezidita de J. J. Thomson, de la Reĝa Akademio de Londono; Schmidt, direktoro de observatorio de Pocdamo (Potsdam); R. Benoit, direktoro de la Internacia Oficejo de Pezoj kaj Mezuriloj; Huntington, universitata profesoro en Usono. En ĝia patrona komitato troviĝis grandaj societoj de fakistoj kaj famaj sciencistoj kiel Adelskold, Appel, d'Arsonval, Becquerel, Berthelot, Bouchard, Deslandres, Flourmoy, Förster, Haller, William James, Poincaré, Ch. Richet, Maurice Leblanc, Lumière, Painleve ktp.
En 1912, la Scienca Revuo estis anstataŭita de Scienca Gazeto ankaŭ eldonata de Hachette (Paris) sub direktado de Charles Verax.
En tiuj revuoj estis publikigitaj artikoloj pri la plej diversaj sciencaj kaj teknikaj temoj. Ebleco krei la necesajn terminojn, por Esperantigo de multaj internaciaj vortoj de scienco kaj tekniko, multe faciligis tiujn publikigaĵojn.
Vortaroj kaj terminaroj
Aperis vortaroj kaj terminaroj didaktike redaktitaj, ekzemple: „Matematika terminaro“ de Raoul Bricard (1905), „Anatomia vortaro“, „Muzika terminaro“ de Félicien Menu de Ménil, „Marista Terminaro“ de Maurice Rollet de l'Isle, „Farmakologia terminaro“ de Celestin Rousseau ktp.
Uzante la vortojn aperintajn en la revuoj, Verax publikigis „Vocabulaire technique et technologique Français- Esperanto“ en 1907, kaj en 1910, „Enciklopedia Vortareto Esperanta“, kiu entenis ĉirkaŭ 20.000 vortojn.
Originalaj verkoj estis publikigitaj, nome „Absoluta analitika geometrio“ de D-ro Cyrill Vörös en du volumoj, kaj gravaj tradukoj; „Teorio de ondoj“ de D-ro Kelte; „Rezisto de la gisaj kolonoj“ de Frederiko Villareal; „Novaj trigonometriaj sistemoj“ de profesoro Dombrowski; „Kontinuo“ de Huntington; kelkaj artikoloj aperis en „Bulteno de Oceanografia Instituto de Monaco“, kaj en „Meteorologia Bulteno de Observatorio“ de Tokio.
La Asocio elektis komisionon por starigi teknikajn vortarojn kaj gvidi aŭtorojn pri farado de la novaj terminoj. Ĝi komencis sian laboron, publikigante Konsilaron por la farado de „Sciencaj kaj teknikaj vortoj“, kaj poste klopodis por starigi vortarojn de la puraj sciencoj. Ĝi publikigis „Nomenklaturon de la minerala kaj organika kemioj“, kaj elementojn de vortaroj de Kemio, Fiziko kaj Mekaniko.
Post la unua mondmilito
Post la unua mondmilito, kiu interrompis ĉiun agadon, la Asocio restariĝis en 1925, post internacia konferenco organizita en Parizo, sekve de deklaro favora al Esperanto, subskribita de pli ol 40 membroj de la Franca Akademio de Sciencoj; Prof. Cotton estis prezidanto; Prof. Bujwid de la Universitato de Krakovo en 1934 prezidis ĝin.
ISAE klopodis kun ne konstanta sukceso por konigi Esperanton en plej diversajn sciencajn kaj teknikajn mediojn, profitante je ĉiuj favoraj okazoj, ĉefe la internaciaj kongresoj. La rezultato ne estas gravaj pro ĝenerala indiferenteco de la sciencistoj pri tiu temo. Tamen du novaj faktoj multe favorigis ĝian agon; ili estas „Aera navigacio“, kiu necesigis internacian lingvon por la meteorologiaj sciigoj - kaj la T. S. F. kiu montris barojn starigitajn kontraŭ ĝenerala interkompreno de la sendaĵoj, pro la diverseco de la lingvoj, en kiuj ili estas faritaj. Malrapidaj, sed certaj, estas la progresoj, laŭ tiuj du direktoj.
Atentinda estas la disvastiĝo en Japanio, kaj komprenebla, ĉar la sciencistoj de tiu lando devas publikigi siajn verkojn en angla lingvo, kies lernado estas malfacila kaj longa. En la medicina kaj meteorologia fakoj, la progresoj estas rimarkindaj.
Inter la verkoj de sciencistoj aŭ teknikistoj publikigitaj de dudek jaroj estas citindaj:
ISAE publikigas trimonatan Bultenon, kiu estas ankaŭ organo de la „Sekcio de Teknikaj Vortaroj“. Ĝi entenas artikolojn pri diversaj temoj, kaj plej ofte tradukojn. En ĝi aperis „Scienca Fundamenta Esperanta Terminaro“ de Rollet de l' Isle, kiu entenas ĉiujn sciencajn vortojn jam uzitajn de Esperantistoj, kaj kiuj rilatas al elementaj konoj de ĉiuj sciencoj. Plie aperas de kelkaj jaroj „Scienca Gazeto“ publikigita en Usono, kiu donas diversajn artikolojn kaj sciencajn sciigojn. ROLLET DE L' ISLE.
Argentina Antarkta Teritorio
La Argentina Antarkta Teritorio (Antártida Argentina) estas areo de Antarkto, postulita de Argentino ekde 1961 (jaro de la Antarkta traktato). Tiu areo etendiĝas de la 25-a ĝis la 74-a okcidenta longitudo. Argentino alligas la areon al provinco Tierra del Fuego, Antártida Argentina e Islas del Atlántico Sur (Fajrolando, argentina Antarkto kaj insuloj de suda Atlantiko). Antarkto promesas multan resurson en la tero, kaj tiele anoncis sian pretendon ankaŭ Ĉilio kaj Unuiĝinta Reĝlando, kiuj pretendas parte la samon kiel Argentino.
La argentina pretendo (kaj pretendoj de aliaj landoj) ne estas agnoskita fare de aliaj landoj, ĉar la Antarkto devas resti netuŝita, laŭ la Antarkta traktato. Oni rajtas uzi ĝin nur por esploraj celoj. Tiun pozicion apogas ĉefe Usono, kiu alvenis malfrue por anonci pretendojn. Usono apogas "malfermon" de la uzrajtoj pro la tuta Antarkto.
Vilmos Zsigmondy
Vilmos Zsigmondy [vilmoŝ ĵigmondi], laŭ hungarlingve kutima nomordo Zsigmondy Vilmos estis hungara inĝeniero, hidrologo, membro de Hungara Scienca Akademio. Lia patro estis Sámuel Zsigmondy. Vilmos Zsigmondy naskiĝis la 1821 en Habsburga Imperio, en Hungara reĝlando, en Pozsony [poĵonj] (nuntempa Bratislavo en Slovakio), li mortis la  1888 en Budapeŝto.
Biografio
Liaj sekvaj laboroj (elekto): En 1875 li iĝis parlamentano. Li ricevis premion en 1868, post 10 jaroj francan Honoran Legion.
NGC 2029
NGC 2029 (alia indiko — ESO 56-EN156) estas emisia nebulozo en konstelacio Orfiŝo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
E22
La kombino E22 havas plurajn signifojn:
Ferenc Gerencsér
Ferenc Gerencsér naskiĝis la en Szentkozmadombja, li mortis la  en Szentkozmadombja.
Biografio
Ferenc Gerencsér komencis muzikadi hejme kaj foje dum geedziĝaj festoj. Li serioze studis jam dum la komenciĝanta socialismo kaj akiris diplomon en Muzikarta Altlernejo Ferenc Liszt en 1954. Lia majstro estis Aladár Rácz. Post siaj studoj li ekinstruis en muzikarta mezlernejo, poste ekde 1966 ĝis sia morto en pedagogia instituto de la Muzikarta Altlernejo. Ekde 1973 li instruis ankaŭ en Miskolc en muziklernejo kaj same en pedagogia instituto. En tiu longa instrua periodo li ofte donis koncertojn ankaŭ eksterlande.
Johann Friedrich Hirt
Johann Friedrich HIRT, ankaŭ Hirth (naskiĝinta la en Apolda, mortinta la  en Wittenberg), estis germana teologo evangelia kaj orientalisto.
Vivo
Por tio li magistriĝis en 1747 kaj iĝis samjare adjunkto ĉe la filozofia fakultato. En 1748 li iris kiel dua lernejestro ĉe la vajmara gimnazio antaŭ ol vokiĝi profesoro eksterorda al Jena. Post doktoriĝo pri teologio li iĝis en 1761 superintendanto, supera paroĥestro kaj saksia-vajmara konsistori-konsilisto. En 1769 li ekprofesoris ĉe la teologia fakultato.
En 1775 li ekdeĵoris kiel ĉefprofesoro inter la teologoj de la Universitato de Wittenberg iĝante aŭtomate unua paroĥestro ĉe la wittenberg-a Mario-kirko. Kromis la oficoj de generalsuperintendanto pri la elekto-saksia distrikto kaj de ĉe-sidanto de la wittenberg-a konsistorio. Tion ĉian li plenumis diligente ĝismorte. En multaj skribaĵoj li specialiĝis pri la ekzegezo de la Malnova Testamento, la gramatiko de la hebrea lingvo kaj de aliaj ŝemidaj lingvoj.
Li anis ĉe la erfurta Akademio pri komunutilaj sciencoj.
General Zuazua
General Zuazua estas unu el la 51 komunumoj de la meksika subŝtato Nuevo León, kiu situas en norda Meksiko, inter la subŝtatoj Coahuila kaj Tamaulipas. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas General Zuazua. Al General Zuazua apartenas entute 79 tiel nomataj loĝlokoj (statistike por urboj, vilaĝoj kaj domaroj). La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 19025.
Le Mée-sur-Seine
Le Mée-sur-Seine [] estas franca komunumo en la departemento Seine-et-Marne, en la regiono Francilio. Ĝi havis 20,577 loĝantojn en la jaro 2012.
General Zuazua
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 6985 loĝantojn. El tiuj estis 3537 viroj kaj 3448 virinoj. La komunumo havas surfacon de 124,0 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 360 metroj super la marnivelo.
Le Mée-sur-Seine
Geografio
Le Mée-sur-Seine situas ĉe la dekstra bordo de Sejno, sudoriente de Parizo.
Freistadt
estas komunumo en Aŭstrio. Ĝi apartenas al la federacia lando Supra Aŭstrio kaj estas la administra centro de samnoma distrikto Freistadt. Laŭ stato de la jaro en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
General Zuazua
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe ne konata mm/m² de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 4 ĝis 42 °C.
Freistadt
Freiŝtadto estas urbo en Aŭstrio Supra de Aŭstrio. Ĝi havas ĉirkaŭ 7.000 loĝantojn. Ĝi plej proksima granda urbo esta Linz, proksime for 40 kilometroj. Ĝi lokas ĉe koordinatoj
General Zuazua
Sociogeografio
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 5206 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 75 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 1,44 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
Freistadt
Famuloj
En Freistadt naskiĝis monaĥo, profesoro Johann Julius Gabelhofer.
Le Mée-sur-Seine
Transporto
La stacidomo estas haltejo de la regiona linio RER D.
General Zuazua
Sociogeografio
En General Zuazua loĝis en la jaro 2000 3993 personoj, kiuj aĝis pli ol 15 jaroj. El tiuj 3728 scipovis legi kaj skribi, sed 295 personoj estis analfabetoj. Laŭ procentoj 7,33 % de la personoj pli aĝaj ol 15 ne scipovis legi kaj skrbi. Inter la viroj 6,77 % ne scipovis legi kaj skribi kaj inter la virinoj estis 9,94 %.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Departementa domo (Szekszárd)
La Departementa domo estas impona historia monumento en Szekszárd, laŭ la ĉefplaco. Pli precize oni nomas ĝin malnova departementa domo, sed mankas informoj, ĉu estas nova departementa domo?
General Zuazua
Historio
En 1630 konstruiĝis domaro kun la nomo "Hacienda de Abajo", kiu ŝanĝis la nomon poste (1650) al "Hacienda Santa Elena", kiu hodiaŭ estas la patrono de la komunumo. Ekde 1863 ekzistas la komunumo kun la nomo "Villa del General Zuazua", honore al la generalo Juan Zuazua.