cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bidio
En Hindio kaj precipe en Barato, bidioj estas ofte fumitaj de viroj (virina fumado estas malbone konsiderita) la plej malriĉaj. Bidioj ja kostas multe malpli ol tabakaj cigaredoj (ofte ĉirkaŭ kvin rupioj pakaĵe). Bidioj trafis faman sukceson kaj nuntempe eksportiĝas alilanden, kaj fariĝas pli multekosta: 1-3,5 USD en Usono. La bidia preparado tre similas al tiu de aliaj cigaredoj kaj kaŭzas veran furoron en Hindio kaj aliloke surtere. En Barato, 800 milionojn oni fumas jare.
Laŭ kelkaj studoj faritaj en Usono, bidioj estus eĉ pli malutila ol kutimaj cigaredoj. Efektive, neestas filtraĵo kiel en la banalaj antaŭvolvitaj cigaredoj kaj la fumanto enspiras pli da fumo. Laŭ tiuj studoj, estus bidie trioble pli da karbona monooksido kaj nikotino kaj kvinoble pli da gudro ol en normala cigaredo. Sed multaj kulpigis tiujn studantojn esti subvenciita de grandaj tabakaj firmaoj, kiuj timis ke multaj personoj forlasu cigaredojn favore al bidioj. Aliaj studoj kontraŭdiras la asertojn de tiuj studantoj.
NGC 217
NGC 217 (aliaj indikoj — PGC 2482, MCG -2-2-85, IRAS00390-1017) estas galaksio en konstelacio Baleno.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Mülchi
Mülchi estis ĝis la 31-a de decembro 2009 komunumo de la distrikto Fraubrunnen kaj ek de la 1-a de januaro 2010 komunumo de la administra distrikto Berno-Mezlando en Kantono Berno, Svislando. Ĝi havis 233 loĝantojn je la 31-a de decembro 2009.
Geografio
Mülchi situas ĉe la suda flanko de la Valo de Limpach proksimume 15 kilometrojn norde de la federacia urbo Berno. La sudan limon de la komunumo formas la rojo Limpach, en nordo la komunuma teritorio altiĝas al la altebenaĵo de Rapperswil, kie sur la monteto Schöniberges sur alteco de 546 m s.m. troviĝas la plej alta punkto de la komunumo. De la altebenaĵo de Rapperswil fluas malsupren la rojo Mülchibach. La komunumo konsistas el la vilaĝo Mülchi kaj la setlejoj Feld, Im Holz, Eichholz kaj pluraj izolitaj bienoj. La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 3,82 km², de kiuj 17,5% estas kovritaj de arbaro, 77,0% servas por agrikulturo kaj 49,7% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Mülchi limas en nordo al Unterramsern (SO), en oriento al Limpach, en sudoriento al Büren zum Hof, en sudo al Etzelkofen, kaj en okcidento kaj nordokcidento al Messen.
Trafiko
Tra Mülchi pasas de oriento al okcidento la kantona ĉefvojo n-ro 251 de Bätterkinden tra Messen al Rapperswil. De Mülchi kondukas suden la vojo 1301 al Münchenbuchsee. Per la poŝtaŭtolinio de Bätterkinden al Messen la komunumo estas konektita al la publika transportreto.
Berberis thunbergii
La Berberiso de Thunberg (Berberis thunbergii), ankaŭ nomata verda heĝoberberiso, estas plantospecio el la familio de la Berberisacoj (Berberidaceae). Berberis thunbergii hejmiĝas en Japanujo kaj Ĉinujo. Ĝi estis portita en la 18a jarcento de la svedo Carl Peter Thunberg al Eŭropo.
Priskribo
La nepostulema somerverda (decidua) arbusto povas kreski ĝis alteco de 2 metroj. Ĝi kreskas vertikale kaj havas densan habiton. La branĉoj havas folidornojn.
La supra surfaco havas helverdan kaj la malsupran flankon blue verda surfaco. La folioj estas renverse ovoformaj kaj 1 ĝis 3 cm longaj. La kolorigado en aŭtuno estas oranĝa ĝis kamenruĝa.
La dornoj estas malbrile flavaj kaj longas 5 ĝis 15 mm longaj.
La malgrandoj konkoformaj floroj estas malbrile flavaj kaj je la ekstera flanko ruĝecaj. La Thunberg-a berberiso floras de aprilo ĝis majo. En aŭtuno aperas la oblongaj helruĝaj beroj. La kromosomonombro estas 2n = 28.
Plimultigado
Oni povas multobligi Berberis thunbergii kaj generative kaj vegetative.
La semojn oni dissemas tuj post la rikolto. Eblas ankaŭ stratifiki la semojn kaj dissemi ilin printempe.
La vegetativa multobligado okazas en decembro ĝis marto. Bezonatas lignaj kaj duonlignaj stikaĵoj kun longeco de ĉ. 12 cm.
Kultivaroj kaj hibridoj
La hibridoj inter Berberis thunbergii kaj Berberis vulgaris havas la nomon Berberis ×ottawensis, la hibridoj inter Berberis thunbergii kaj Berberis julianae estas Berberis ×mentorensis..
Simileco kun Berberis vulgaris
Ambaŭ berberisaj specioj distingiĝas ĉefe en tio, ke Berberis thunbergii havas pli malgrandajn foliojn kaj Berberis vulgaris pli grandajn kaj segilformajn foliojn.
Batalo en Badunga markolo
La Batalo en Badunga markolo estis marbatalo de la Pacifika Fronto en la Dua Mondmilito, luktata en la nokto de la 19a/20a de Februaro 1942 en la Badunga markolo (malkonfuzenda kun la urbo Bandungo de Okcidenta Javo) inter la uson-brit-nederland-aŭstralia komando (ABDA) kaj la Imperijapana Ŝiparmeo. En la batalo, la kvar japanaj destrojeroj venkis super la forto de la Aliancanoj kiu estis pli multnombra kaj havis pli da kanonoj, kaj protektis du transport-ŝipojn al sekureco kaj sinkigis la nederlandan destrojeron Piet Hein. La batalo montris la konsiderindan superecon de la Japana Ŝiparmeo super la Aliancanoj en bataloj ĝis la Batalo de Kabo Sankta Georgo.
Toño del Barrio
José Antonio DEL BARRIO, konata ankaŭ kiel Toño, Tonjo aŭ Tonyo (naskiĝis la 10-an de aprilo 1961) estas hispana esperantisto kaj Esperanto-historiisto.
Profesie fizikisto, li lernis Esperanton en 1980. Li estis direktoro de Fundación Esperanto, kaj estas aktiva membro de la Hispana Esperanto-Federacio kaj de SATeH, LEAo ligata al SAT. Li estis prezidanto de la Hispana Esperanto-Federacio ekde julio de 2011 ĝis novembro 2020. En 2018 ricevis Diplomon pri Elstara Agado de UEA.
Kiel historiisto, li pristudas ĉefe la epokon de la unuaj jardekoj de la esperanta movado en Hispanio kaj la epokon de la Dua Hispana Respubliko kaj la Hispana Enlanda Milito, do ĝis 1939.
Strzelce Opolskie
Strzelce Opolskie (germane Groß Strehlitz) estas urbo en la provinco Opolio de Pollando, kiu laŭ la stato de havis loĝantaron de  urbanoj, kio egalas al loĝdenso de  homoj/km². Ĝi apartenas al samnoma komunumo kaj estas la administra centro de ankaŭ samnoma distrikto Strzelce. Ĝis la jaro 1945 la urbo apartenis al Germanio kaj havis germanlingvan loĝantaron, kiu estis forpelita ĝis la jaro 1947. Ĝin anstataŭis poloj el pli orientaj regionoj. Kadre de tio ŝtata komisiono fiksis novan nomon de la urbo.
Toño del Barrio
Lia eseo La normala lingvo gajnis trian premion en la Belartaj Konkursoj de UEA, kaj estis publikigita en BA1.
Strzelce Opolskie
Esperanto en en la urbo
E. Szmelczyński, tre fervora 18-jara gimnaziano, gvidis kurson kun 12 partoprenantoj tie en 1920.
Toño del Barrio
Laŭ ekzemplo de la leĝo de Godwin 2008 li formulis la leĝon de Tonjo pri la emo de esperantistaj diskutoj deflankiĝi de la pridiskutata temo al lingvaj temoj, kiu daŭre aktualas en Esperantujo. En 2022, la antropologo Guilherme Fians konkludis pri sia doktoriĝa esploro: "Tio, kio plej surprizis kaj amuzis min, estis kiel la Leĝo de Tonjo efektive realiĝas en konversacioj en Esperanto".
Magdalenaj insuloj (Senegalo)
Sur la insularo troviĝas nacia parko: Nacia parko Magdalenaj insuloj (Parc national des îles de la Madeleine)
Kinabalu (urbo)
Pri Kinabalu estas nomata ankaŭ monto toviĝanta 90 km-ojn, pri kiu mem la urbo ricevis la nomon.
Kinabalu aŭ Kinabaluurbo, (Kota Kinabalu; mallonge KK) estas metropolo (ekde 1994 ankaŭ universitata urbo) en Malajzio, en subŝtato Sabaho, kies ĉefurbo estas. La loknomo pli frue estis Jesselton [ĝeselton].
Geografio
Kinabalu situas sur mallarĝa ebenaĵo en Orienta Malajzio en norda parto de Borneo laŭ Sudĉina Maro. Ankaŭ 6 najbaraj maraj insuloj apartenas al la urbo. Kuala-Lumpuro troviĝas 1624 km-ojn, Kuching 804 km-ojn.
Historio
En la proksimaj insuloj la unuaj eŭropanoj estis britoj en la 19-a jarcento, sed ili ne povis firmi la potencon pro ribeloj. Poste ili fondis Jesselton-on, kiu iĝis grava komercstacio kun haveno kaj fervojo. Dum la 2-a mondmilito antaŭ la invado de japanoj la britoj detruis la urbon. Dum regado de japanoj en 1943 ribelo nesukcesa okazis. Post unu jaro Usono bombardis la urbon. En 1946 la britoj ne povis rekonstrui la detruitajn urbojn, tial la teritorio iĝis oficiale brita kolonio, kies ĉefurbo iĝis Jesselton. En 1968 la oficiala loknomo ŝanĝiĝis al Kinabalu (aŭ Kinabaluurbo), kiu iĝis grandurbo en 2000.
Trafiko
Kinabalu havas fervojan kaj ĉefvojan kontaktojn al la subŝtato. La internacia flughaveno estas proksime. 2 havenoj apartenas al la urbo.
Klimato
Kinabalu havas tropikan klimaton, kiun dufoje influas la musono. Jare pluvas po 2700 mm, nur en februaro kaj en marto la pluvo estas malpli. La temperaturo varias inter 24-30 °C.
Unurela fervojo
Unurela fervojo estas fervojo aŭ metroo kun trako, kiu konsistas el unu relo. La veturilo veturas sur ĝi aŭ sub ĝi.
Unurela fervojo ne estas oftaj kaj ne estas uzataj por longaj distancoj. Ilia malavantaĝo estas granda kosto de ekspluatado, precipe vintre, kaj ne sufiĉa kapacito de vagonoj.
Muzika altlernejo
Historio de la muzikaj altlernejoj en Germanio
La Königliche Hochschule für Musik in Berlin (reĝa altlernejo por muziko en Berlino), fondita en 1869, kiel unua havis la nomon.
George Dalgarno
George Dalgarno (1626-1687) estis skota intelektulo interesata pri lingvistikaj problemoj. Naskiĝis en Aberdeen, li poste laboris en Oxford en kunlaboro kun John Wilkins, kvankam ambaŭ disiĝis pro siaj opinioj en 1659. Dalgarno estas la aŭtoro de Didascalocophus or the Deaf and Dumb man’s tutor (1680), kiu proponis tute novan lingvan sistemon al surduloj. La sistemo estas ankoraŭ uzata en Usono.
Unurela fervojo
Britio
Ekzistas unurela fervojo ĉe la flughaveno London Gatwick, kiu ligas ties terminalojn.
Muzika altlernejo
Historio de la muzikaj altlernejoj en Germanio
Nuntempe ekzistas 29 muzikaj altlernejoj (kelkaj kun sekcioj aŭ Abteilungj en pluraj urboj; kelkaj kiel altlernejoj por muziko kaj prezenta arto), kiuj eliĝis el konservatorioj, akademioj ktp.
Unurela fervojo
Japanio
En Japanio, unurela fervojo estas speco de fervojo laŭ juro. La plejlonga fervojo en Japanio, Osaka Rapida Fervojo estis la plejlonga unurela fervojo en la mondo laŭ Guinness-libro de rekordoj.
Muzika altlernejo
Historio de la muzikaj altlernejoj en Germanio
Krome ekzistas 9 altlernejoj por sakrala muziko.
Unurela fervojo
Rusio
En Rusio, Monorelo de Moskvo komencis funkcii la, kiel aŭtonoma transportilo. Ĝi pasas tra Ostankino (distrikto) de la ĉefurbo kaj ligas la lokon situantan ĉe Tutrusia Ekspozicia Centro kun la loko ĉe metrostacio . Ĝia longeco estas 4,7 km.
Vagonaroj veturas preter Ostankina bieno, Triunuo preĝejo, TV centro kaj ceteraj belaj vidindaj objektoj de Moskvo.
Ekde 2008 ĝi estas parto de Metroo de Moskvo.
Högel
Högel (dane Høgel, nordfrise Höögel) estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Norda Frislando de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Meza Norda Frislando, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
Mierța
Mierța [mjerca] (hungare: Nyerce) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Zalău. En 1910 Nyerce havis 465 loĝantojn (rumanoj); en 1992 242 (rumanoj). Ĝia unua mencio skriba estas el 1334. Ĝis la Traktato de Trianon kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario, al Kolozs. Administre Mierța apartenas al la komunumo Cuzăplac.
Norda interliga fervoja ponto
La Norda interliga fervoja ponto (Északi Összekötő vasúti híd) estas ŝtalkrada unutraka ponto en Budapeŝto inter Újpest kaj Óbuda (kvartalo Aquincum) trans la Danubo. Tiu ponto interligas Esztergom-on kun orienta parto de Hungario. Ankaŭ perpieduloj kaj biciklantoj uzas la ponton. Nuntempe la hungaroj mencias ĝin Újpesti vasúti híd, kiu estas erara, ĉar evidente devus esti Újpest-Óbuda ...
Britta Heidemann
Britta HEIDEMANN (22-an de decembro 1982 en Köln) estas germana skermistino de TSV Bayer 04 Leverkusen, kiu en 2007 iĝis monda ĉampiono pri spado (en Sankt-Peterburgo).
Sportaj sukcesoj:
Ceteraj
Britta Heidemann estas studentino pri ĉina regiona scienco en la Universitato de Kolonjo kaj vivas en Leverkusen. Ŝi aperis en la magazino Playboy en septembro de 2004.
Fukuzawa Yukichi
Fukuzawa Yukichi (jen en la angla Hepburn-transskribo, japane: 福澤諭吉, ふくざわ ゆきち, prononco, 10-a de januaro 1835 - 3-a de februaro 1901) estis japana reforma aktivulo kaj aktivisto pri homaj rajtoj, politikisto, filozofo kaj ĵurnalisto. Li estis fondinto de la universitato de Keio kaj de la taggazeto Sankei Shimbun.
Pfalzweyer
(jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Kontraŭpapo
Kontraŭpapo, antipapo aŭ pseŭdopapo estas iu kiu pretendis sin papo, dum daŭre vivas elektita (kaj ne retirita) papo. La starigado de antipapo ne ĉiam signifas herezan movadon en eklezio, ofte la starigado de kontraŭpapoj okazis, kiam la kardinalaro fendiĝis aŭ la imperiestro aŭ noblaj familioj intervenis dum la papa baloto. Pro malsamaj kalkuloj kaj vidpunktoj, kaj pro kaosaj papobalotoj la vera nombro de kontraŭpapoj ne estas facile difinebla, ekzemple, pri la elekto de Benedikto la 10-a oni ankoraŭ disputas. Estis eble inter 25 kaj 40 kontraŭpapoj.
Pri kelkaj papoj estas malfacile scieble ĉu ili estis starigitaj laŭleĝe aŭ kontraŭleĝe. La kialoj por tio estas, inter aliaj, mankantaj fontoj kaj la ne rekonstrueblaj cirkonstancoj dum la baloto aŭ nomumo. Tre ofte, antipapo estas papo kies titolo estis "nuligita" de sekva papo, kaj foje poste la titolo estis reagnoskita. Pro tio, la katolika eklezio jam reviziis multajn fojon la oficialajn listojn de papoj.
Unuan kontraŭpapon oni konsideras sankta Hipolito (217 ĝis 235) kaj la lastan Felikso la 5-a (1439 ĝis 1449). Post la Reformacio, katolika eklezio ne plu deklaris kontraŭpapojn. Post tiam, "kontraŭpapo" estas vorto uzata nur de kelkaj grupoj, kiuj ne akceptas la regantan papon aŭ por indiki homojn nomumitajn papoj de kelkaj anoj aŭ de si mem. Tiel, ankaŭ Johano Paŭlo la 2-a estis dum sia ofico malakceptita de grupoj, kies estroj postulis, ke ili estu laŭleĝaj papoj, kiel ekzemple Clemente Domiíngues y Gómez (kiel Gregoro la 17-a; mortis la 22-an de marto 2005), David Allen Bawden (kiel Mikaelo la 1-a) aŭ Lucian Pulvermacher (kiel Pio la 13-a). Tamen tiuj malsimilas je la historiaj kontraŭpapoj, ĉar ili ne ricevis subtenon de partoeklezia hierarĥio, sed nur de kelkaj miloj da anoj kun nur loka disvolviĝo.
Natria bromido
Natria bromido, bromido de natrio aŭ NaBr estas neorganika kombinaĵo, blanka salo de natrio kaj bromida acido, uzata kiel anti-konvulsia, sedativo en la fino de la 19-a jarcento kaj komenco de la 20-a jarcento. Ĝia efikeco okazas pro agado de la bromida jono (Br−), kaj kalia bromido same efikas. Ĝi estas kristala solido kun alta fandopunkto kiu rememorigas la natrian kloridon. Ĝi estas vaste uzata kiel fonto por la jono bromida.
Aplikoj
La bromidoj posedas anti-epilepsiajn proprecojn pro tio ke tiaj saloj estis uzitaj dum la 19-a kaj 20-a jarcentoj por traktado de malsamaj tipoj de epilepsio samkiel menstrua epilepsio, kie la fenobarbitalo estas la ĉefa traktado.
Natria bromido uzatas kiel seninfektigilo laŭ formulaĵoj priskribantaj traktadoj por uzo de naĝejoj.
En laboratorio ĝi uzatas por produktado de aliaj bromaj kombinaĵoj kaj en organika sintezo kaj en aliaj areoj. Ĝi estas fonto por konvertado de alkilaj kloridoj al pli reakciaj alkil bromidoj pere de la "Reakcio de Finkenstein".
Iam larĝe uzata en fotografio, sed nun tute ekstermoda, la fotosensiva salo arĝenta bromido estas preparita per uzo de natria bromido.
Oficiala Ĵurnalo de Eŭropa Unio
La Oficiala Journalo de Eŭropa Unio aŭ OJEU estas perioda eldonaĵo eldonita de la Oficejo de Eldonaĵoj de la Eŭropa Unio. Ĝi sukcedis la Oficialan Journalon de la Eŭropaj Komunumoj (aŭ OJEK) post la ekvalidiĝo de la Traktato de Nico la 1-an de februaro 2003. Ĝi estas publikigita ĉiun labortagon en ĉiuj 24 oficialaj lingvoj de la Eŭropa Unio.
Historio
Ekde la 1-a de julio 2013, la elektronika versio de la serioj L kaj C de la Oficiala Ĵurnalo de Eŭropa Unio havas juran valoron. Ĉi tiu elektronika eldono estas publikigita kiel kolekto de dokumentoj en PDF-formato responda al ĉiuj lingvaj versioj de sama numero, al kiuj aldoniĝas dokumento en XML-formato certiganta la integrecon de la tuto. Ĉi tiu XML-dokumento, kiu enhavas haketfunkcion de ĉiu PDF-dokumento, kiu estas membro de menciita kolekto, estas subskribita de rajtigita persono de la Oficejo de Eldonaĵoj de la Eŭropa Unio per kvalifikita cifereca subskribo stampita kun la dato de publikigo.
La efektivigo de nova interreta versio en printempo 2014 kaŭzis komputilajn fuŝojn kaj alirajn malfacilaĵojn, kiujn la faka gazetaro rimarkis siatempe. Ĉi tiuj problemoj estis poste solvitaj.
Enhavo
Ĝi havas tri seriojn:
Jászdózsa
Jászdózsa (jasdOĵa) estas vilaĝo en meza Hungario, en regiono Norda Ebenaĵo, en departemento Jász-Nagykun-Szolnok, en subregiono de Jászberény.
Situo
Jászdózsa situas ĉe bordoj de rivereto Tarna, kiu estas flankorivereto de Zagyva. La komunumo havas vojon kaj fervojon.
Historio
Apud la vilaĝo oni trovis objektojn el la bronzepoko. La regiono apartenas al "Jasujo", en la 13-a jarcento jasoj ricevis permeson loĝi ĉe la rivero Zagyva. Oni okupiĝas pri agraraj produktoj.
Morašice (distrikto Svitavy)
Historio
La vilaĝo ekzistis jam en la 12-a jarcento. Tiam sinjoro Oeš transigis parton de Morašice kaj vilaĝojn Lažany kaj Říkovice al premonstrata monaĥejo en Litomyšl. En la jaro 1226 estis en Morašice atestita ekzisto de rotondo kaj de bone remparita fortikaĵeto. Laŭ iuj konsideroj la rotondo povis ekesti jam en la dua duono de la 9-a jarcento. Malkonstruita ĝi estis en la jaro 1834.
Preĝejo
Proksimume en centro de la vilaĝo, en tombejo, troviĝas preĝejo de Sanktaj Petro kaj Paŭlo. Konstruon de la preĝejo faris verŝajne fratoj Pešek kaj Ješek Lhútek el Prago. Rekonstruo estis post incendio en la jaro 1540 kaj plua en la jaro 1712.
Ĝi estas ununava kun kvinlatere fermita presbiterejo kaj prisma turo kun sakristio en subturejo sur norda flanko kaj antaŭĉambro kun oratorio sur norda flanko de la navo. Fasadoj estas nemembrigitaj, la fenestroj pintarkaj sen giraĵoj, apogpilieroj ĉe la preĝejo dufoje ŝtupigitaj.
La presbiterejo estas kruce volbita, triumfa arko estas alta, pinta, la navo platplafona kun ligna ĥorejo. En la jaro 1951 estis malkovritaj kaj restaŭritaj valoraj surmuraj pentraĵoj - Kliniĝo de Tri Reĝoj, Kristo Suferanto, Sanktuloj, datitaj 1393.
Ekipaĵo estas el la fino de 18-a jarcento - ĉefaltaro kaj du flankaj altaroj, predikejo. Reliefo de "Prediko de Sankta Johano Baptisto" estas el malnova baroka predikejo el la jaro 1657.
Ostejo
Ostejo, nomata karner, apud la preĝejo, estis origine gotika kapelo el la 14-a jarcento. Negranda konstruaĵo laŭ kvadrata plano, sur norda flanko portaleto kun hakita embrazuro, oblongaj fenestroj ankaŭ kun hakitaj embrazuroj, interno estas volbita per milde pinta barela volbo.
Statuo
Statuo de Sankta Johano Nepomuka estas origine el la jaro 1732, renovigita en la jaroj 1894 kaj 1922.
Partoj de la komunumo
Al la komunumo apartenas vilaĝoj:
Lechincioara
Lechincioara lekinĉoara (hungare: Kislekence [kiŝlekence]) estas vilaĝo en Rumanio nordokcidente de Târgu Mureș. Administre ĝia apartenas al vilaĝo Şincai.
Loĝantaro
En 1910 ĝi havis 172 loĝantojn (rumanoj), en 1992 116 (rumanoj).
Historio
Ĝia unua mencio estas en 1567. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 Kislekence apartenis al Hungario (Maros-Torda).
Einar Adamson
Einar Emanuel ADAMSON [Ejnar] (naskiĝis en Mora, mortis  en Gotenburgo) estis sveda redaktoro kaj esperantisto. Li uzis pseŭdonomojn Eran, E-r kaj A-n. Adamson agis en la laborista movado 1916–1930, kaj traveturis la tutan landon per paroladoj. Li ankaŭ aŭtoris paco-rilatajn skribaĵojn dum la unua mondmilito.
Post komence laborinta kiel montisto en Gävle – loko kun tiam vigla esperanto-grupo – 1912~1915, li poste studis, kaj iĝis gazetisto. 1917-1921 li estis ĵurnalisto ĉe la gazeto Nya Norrland. Poste tio, li iĝis redaktoro 1922–1930 por Väst-Svenska Kuriren en Gotenburgo, okzidentsveda organo de la komunisma partio Sveriges kommunistiska parti, nuntempe Vänsterpartiet.
Dum la 1920-aj jaroj li estis eksigita du fojoj, sed tamen daŭris kiel redaktoro ĝis 1930, eĉ post la forkiĝo de la partio en 1929. La parti-estro provis movigi Adamson al Folkets Dagblad kiam oni faros Väst-Svenska Kuriren al semajnogazeto. Adamson anstataŭe elektis akiri la sendependan kulturan semajngazeton Minareten, kaj estis ĝia redaktoro kaj proprulo 1931 ĝis 1937 aŭ 1938. Ĝi estis socio-kritika komunism-vidpunkta gazeto, kaj enhavis regule artikolojn pri Esperanto (kredeble ekde la akiro de Adamson).
Adamson kunfondis la Svedan Laboristan Esperanto-Asocion en 1922 kaj ĝian gazeton Svenska Arbetar-Esperantisten. Li estis prezidanto kaj redaktis ĝis 1930. Li ankaŭ organizis la 8-an SAT-kongreson en Gotenburgo 1928, pri kiu li kompilis kongres-albumon. Poste Adamson prezidantiĝis de esperantoklubo en Gotenburgo.
Jam en 1913 li eldonis la hektografian gazeton La Folio, en 1914 la presitan gazeton de Sveda Esperanto-Asocio, La Espero. Li faris paroladojn pri Esperanto en proksime 300 lokoj, fondis 30 Esperanto-grupojn, kaj gvidis kursojn en multaj lokoj.
Adamson verkis propagandajn libretojn (1915, 1917, 1918, 1920 kaj 1924), lernolibron por maristoj, 1926, alian lernolibron kaj adresaron de svedaj Eistoj en 1928. Li verkis du verkojn pri la post-revolucia Sovet-Rusio: Studvojaĝo en Sovet-Rusio 1926 kaj Sub ruĝaj standardoj 1928.
Liaj gepatroj estis la vendisto Axel kaj Hilma Adamson.
Robert William Seton-Watson
Robert William Seton-Watson (20-an de aŭgusto 1879–25-an de julio 1951), publike konata kiel R.W. Seton-Watson kaj kiu ofte uzis la pseudonimon Scotus Viator, estis brita historiisto, kiu havis gravan rolon pri instigo je disdivido de la Aŭstrio-Hungario dum la unua mondmilito.
Flangebouche
estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Doubs, en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo (Bourgogne-Franche-Comté, prononco []) kaj en la historia regiono Franĉkonteo. Laŭ la stato de la jaro en la urbo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km². Administre la komunumo apartenas al la arondismento Pontarlier (france arrondissement de Pontarlier), la centra kaj suda parto de la departemento, kaj al la kantono .
UGC 480
UGC 480 (aliaj indikoj — NGC 218, PGC 2720, MCG +06-02-016, CGCG 519-21) estas galaksio en konstelacio Andromedo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Sancarlone
La San Carlone aŭ Sancarlone aŭ Koloso de San Karlo Borromeo estas amasa bronza statuo, starigita inter 1614 kaj 1698, ĉe Arona, Piemonto, Italio.
Ĝi estis konstruita sur monteto rigarde al la Lago Maggiore ĉe la praula kastelo de la familio Borromeo. Serio de kapeloj estis planitaj dokumentante la vivon de la sanktulo, formante sanktejan monteton por religia meditado kaj venerado. Nur tri estis eventuale konstruitaj.
La statuo estis dezajnita de Giovan Battista Crespi, nomita Il Cerano, sed starigita de Siro Zanella de Pavia kaj Bernardo Falconi de Lugano. Ĝi estis komencita en 1614, tuj post la kanonigo de Karlo Borromeo. La 23.4 metrojn alta statuo estis finigita per folioj de martelita kupro. Ĝi staras sur piedestalo el granito, 11.7 metrojn alta. La interno povas esti alirita tra mallarĝaj ŝtuparoj, kiuj permesas la vizitantojn rigardi tra la okuloj kaj la oreloj de la statuo.
Fontoj
45.77028°N, 8.54333°W
Claes A. Adelsköld
Claes A. Adelsköld [adelŝöld] (naskiĝis la 7-an de septembro 1824 - mortis la 1-an de oktobro 1907  en Stockholm) estis sveda esperantisto, unua komponinto de la Esperanta himno.
Dunombro
Dunombro aŭ dualo estas gramatika subkategorio de la gramatika nombro. Kontraste al la ununombro kaj la nepreciza multenombro la dunombro signas duon de la priskribataj elementoj kun respondaj substantivaj, adjektivaj kaj foje ankaŭ verbaj formoj. Pliaj nekutimaj gramatikaj nombroj estas la trinombro kaj malmultenombro.
Apero
En la hindeŭropaj lingvoj la dunombroj pli poste je granda parto anstataŭiĝis per multenombroj. Aliflanke en iuj situacioj ankaŭ originaj dunombroj foje transprenis multenombrajn funkciojn. En la sanskrita lingvo la dunombro ankoraŭ estis plene evoluinta, en la antikva greka kaj en la gota lingvoj la dunombro ankoraŭ troveblis en restoj. Ankaŭ en la aliaj ĝermanaj lingvoj ĝi ekzistis, pro sia komplekseco tamen pli kaj pli perdis je signifo. Diversaj dialektoj de la nordfrisa lingvo konservis dunombrajn pronomojn en la unua kaj dua personoj (ekzemple wat por "ni ambaŭ" kaj jat por "vi ambaŭ"), la dialekto de la insulo Sylt (nomata Sölring) ankaŭ en la tria persono) ĝis la unua duono de la 20-a jarcento.
Ankaŭ la plej multaj slavaj lingvoj historie havis dunombron, sed intertempe perdis ĝin, kun la escepto de la slovena kaj soraba lingvoj, kiuj plu praktike uzas dunombrojn.
En la nuntempaj keltaj lingvoj ĝi ekzistas kiel "eĥo" en specialaj vortoj por paraj korperoj, kvankam alikaze post 2 (kiel post ĉiuj nombrovortoj) uziĝus la ununombra (!) formo. En la malnovirlanda lingvo la dunombro ankoraŭ estis pli forta, kaj eĉ influis la fleksion de la substantivoj.
En multaj ekstereŭropaj lingvofamilioj la dunombro ankoraŭ ekzistas nuntempe. La plej multaj ŝemidaj lingvoj havas ĝin, ekzemple la hebrea (nur por paraj objektoj kiel okuloj aŭ oreloj) kaj la araba.
En la nordaj lingvoj de la irokeza lingvaro la dunombro restis vivanta formo.
En Esperanto oni povus konsideri dunombro la uzadon de vortoj kiel "ambaŭ", "geedzoj", ktp.
Araba lingvo
En la araba la dunombro estas ĉiam markata en la norma lingvo (por religio, literaturo, gazetaro, novaĵoj, oficialaj paroloj) en ĉiuj gramatikaj rilatoj, do ĉe verbo, adjektivo, pronomo kaj substantivo. En ĉiuj arabaj dialektoj la dunombro nur estas markata ĉe substantivoj. Tio estas en la plej multaj dialektoj (krom ekz. Marokad:Q56426) ankaŭ produktiva.
Bavara
En la Bavara la origina pronomo por la 2-a persono de dunombro estas uzata kiel kutima plurala formo. Aparta dunombro nuntempe ne plu ekzistas.
Ĉeĥa lingvo
En la ĉeĥa la dumbro estis uzata ĉe substantivoj kaj verboj ĝis ĉ. la 15-a jarcento. De tio nuntempe ankoraŭ konserviĝis formoj ĉe la esprimoj por kelkaj paraj korpopartoj de homoj kaj bestoj en la genitivo, prepozitivo kaj instrumentalo de la multenombro.
En la parola lingvo oni ofte transprenas la formadon de la instrumentalo el la dunombro al la instrumentalo de multenombro de la koncerna genro: s kamarádama anstataŭ s kamarády (kun la amikoj).
Gota lingvo
En la Gota la dunombro konserviĝis ĉe la personaj pronomoj kaj verboj, sed ne ĉe substantivoj.
Hebrea lingvo
En la Hebrea la dunombra formo estas יים- (-ajim) nur por kelkaj pare ekzistantaj, ĉefe inaj substantivoj. Ĉi tiu krome ankaŭ estas uzataj por la pluralo. Tio ankaŭ koncernas la vortojn por oreloj, ŝultroj, ŝtrump(et)oj, okulvitroj, pantalonoj ktp. Ĉe tempindikoj (horo, tago, semajno, monato, jaro) estas distingata inter dunombro kaj pluralo.
Islanda lingvo
ekz. hver þeirra kiu el ili, sed hvor þeirra kiu el ili ambaŭ
Malnovnordlanda lingvo
En la malnovnordlanda nur la personaj pronomoj de la unua kaj dua personoj havis dunombrajn formojn:
Claes A. Adelsköld
Profesie majoro en la voj- kaj akvo-konstrua korpuso. Unua eminentulo favoranta Esperanton en Svedio, per malavara monhelpo al la Upsala klubo por eldoni lernolibron, per simpatia deklaro pri Esperanto, 1896. Kiel la unua komponis muzikon al La Espero. (1891).
Jedlá
Jedlá (Jedlau) estas municipo de Ĉeĥio, regiono Vysočina, en distrikto Havlíčkův Brod. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skribmencio pri la municipo devenas el la jaro 1554.
Partoj de municipo
En la jaroj 1961–1991 apartenis al la municipo ankaŭ Bělá.
István Sándor (kirurgo)
SÁNDOR István (ŝa:ndor) estis hungara kirurgo naskita en Temeŝvaro en 1881 kaj mortinta en Bp. la 15-an de oktobro 1962
Biografio
István Sándor diplomitiĝis en Universitato de Budapeŝto en 1904. Debute li estis malsanuleja ĉefkuracisto, poste asistanto en kirurgia kliniko. Li fariĝis ĉefkuracisto de malsanulejo Károlyi de Budapeŝto, post la unua mondmilito ties direktoro.
Dunombro
Pola lingvo
En la pola nuntempe nur ekzistas ununombro kaj multenombro. Origine ankaŭ ekzistis dunombro, kiu kiel en preskaŭ ĉiuj slavaj lingvoj perdiĝis. Spuroj tamen konserviĝis en la pola, tamen tre malofte, ekzemple ĉe paraj korperoj w ręce („en unu mano“), w ręku („en ambaŭ manoj“), w rękach („en la manoj“ ekzemple de malamikoj, do en pluraj manoj), laŭ la bazaj vortoj ręka („la mano“), dwie ręce („du manoj“), trzy ręki (malnovstile „tri manoj“). En proverboj la dunombro ofte troveblas (ekzemple mądrej głowie dość dwie słowie anstataŭ dwa słowa: „al saĝa kapo sufiĉas du vortoj“) kaj la pola verkisto Adam Mickiewicz dum la 19-a jarcento ankoraŭ literature uzis ĝin.
Sorabaj lingvoj
La Sorabaj finaĵoj estas tre similaj. Nur ĉe la virseksaj formoj estas diferenco inter ambaŭ lingvoj, nome ke la suprasoraba havas malsamajn finaĵojn depende de la moleco de la lasta konsonanto.
Žďárské vrchy
Žďárské vrchy (Montetoj de Žďár) estas montetaro sur dislimo de Bohemio kaj Moravio. Ĝi estas geomorfologia subtutaĵo de Bohemia-Moravia montetaro. Proksimume 60 % el la teritorio estas kovrita per arbaroj, plejparte temas pri artefaritaj piceaj unukultivoj anstataŭ la origina abiofaga arbaro. Trans la teritorio iras eŭropa dislimo Elbo - Danubo. El la petroj ĉi tie superas sĥistoj, tra kiuj lok-al-loke traiĝas gnejsaj turoj. En pleistoceno je Žďárské vrchy influis kruela vetero, erodis granitan supraĵon kaj kreis ŝtonajn marojn. La pli eltenaj lokoj denudadon superis kaj ĝis nun restis diversaj rokaj formoj, ekzemple Čtyři palice (Kvar klaboj), Dráteníčky (Dratumistoj), Zkamenělý zámek (Ŝtonigita kastelo) aŭ la plej alta verto de Žďárské vrchy - Devět skal (836 m s.m.) (Naŭ rokoj), kio estas fakte grupo de naŭ rokoj kreanta malgrandan rokan urbon. Estas ĉi tie valoraj torfejaj kaj humidemaj aroj kun signifaj aperoj de vico de protektataj kaj priminicataj kreskaĵaj specoj. Tio estis la ĉefaj kaŭzoj pro kiuj ĉi tie estis establita la Protektata pejzaĝa regiono Žďárské vrchy.
Historio
Jam en la frua mezepoko trans ĉi tie gvidis gravaj komercistaj vojoj, sed pli altaj lokoj estis prisetlitaj nur de la 13-a jarcento. En la 14-a jarcento komenciĝis ĉi tie minado de arĝento, kio signifis grandan alvenon de loĝantaro, ne nur la ĉeĥa, sed ankaŭ la germana. La minado finiĝis en la 18-a jarcento.La grundo estas favora nur por kulturado de malpretendemaj produktoj, ekzemple de terpomoj kaj la agrikulturado koncentriĝas prefere je bredado de animaloj. Ofta fenomeno, plej multe sur riveroj Sázava kaj Chrudimka, estis martelmaŝinoj, kies marteloj estis movigataj per akvo.
Protektata pejzaĝa regiono Žďárské vrchy
Protektata pejzaĝa regiono Žďárské vrchy estis solene proklamita en la jaro 1970. Kiel fontejo de kelkaj bohemiaj kaj moraviaj riveroj (Sázava, Chrudimka, Doubrava, Svratka a Oslava) kaj regiono kun gravaj fiŝlagaj sistemoj (la plej grandaj fiŝlagoj estas Velké Dářko, Veselský fiŝlago, Matějovský fiŝlago, Řeka kaj Medlov, estis teritorio de PPR proklamita ankaŭ Protektata Regiono de Natura Akumulado de Akvoj.
Celo de la protektata pejzaĝa regiono estas konservo de harmonie egalpeza pejzaĝo kun signifa reprezentado de naturaj ekosistemoj.
Klimato
Klimato de tiu ĉi regiono apartenas inter la plej malmildaj en la Ĉeĥa respubliko, ĉar tiu ĉi nealta montaro estas eksponata al nordokcidentaj ventoj el Elbo-regiono.
Devět skal
Devět skal (836 m s. m.) (Naŭ rokoj) estas la plej alta supro de Žďárské vrchy, grupo de gnejsaj rokoj, natura memoraĵo proklamita en la jaro 1976.
Křovina
Křovina (830 m s. m.) - la verto estas arbarriĉa sen panoramo.
Kopeček
Kopeček (822 m s. m.) - la supro estas kalva kun elstara panoramo al la suda direkto. Sur la verto staras tri mastoj de alttensia elektra linio kun dratoj, kiuj servas por testi surdratan frostkovraĵon.
Pasecká skála
Pasecká skála (Pasecká roko) (819 m s. m.) estas elstara verto de Žďárské vrchy, natura memorindaĵo, panoramo je nordo.
Buchtův kopec
Buchtův kopec (Monteto de Buchta) (813,0 m s. m.) - la verto estas arbarriĉa sen panoramo. Sur la supro troviĝas de malproksime videbla konstruaĵo de Direktado de aviada funkciado, pro kio la verto estas la plej alta priloĝata loko en Bohemia-Moravia montetaro.
Pohledecká skála
Pohledecká skála (Pohledecká roko) (812,0 m s. m.) - sur la supro staras nealirebla elsendmasto.
Malinska skála
Malinská skála (Malínská roko) (811,1 m s. m.) - el la verto de roko estas belega panoramo ka eblas vidi Blatiny, Křižánky, Samotín, Sněžné, Buchtův kopec, Pasecká skála, Drátník (Dráteníčky) či Čtyři palice.
Žákova hora
Žákova hora (Monto de Žák) (809,8 m s. m.) - sur la supro troviĝas geodesia punkto por mezurado de preciza formo de la terglobo. La verto estas arbarriĉa sen panoramo.
Vysoký kopec
Vysoký kopec (Alta monteto) (805,8 m s. m.) - la verto estas arbarriĉa sen panoramo.
Šindelný vrch
Šindelný vrch (Šindelný monteto) (805,7 m s. m.) - la verto estas arbarriĉa sen panoramo.
Kamenný vrch
Kamenný vrch (Ŝtona monteto) (802,5 m s. m.) - la verto estas arbarriĉa sen panoramo.
Fryšavský kopec
Fryšavský kopec (Fryšavský monteto) (800,0 m s. m.) - nur per malprofundaj seloj estas ĉi tiu verto apartigita de Křivý javor kaj de Žákova hora. La verto estas arbarriĉa sen panoramo.
1620-aj jaroj
La 1620-aj jaroj estas la jardeko de jaroj 1620 al 1629.
Afriko
En Alĝero, la barbareskaj piratoj kolektas siajn kaptaĵoj. Miloj da maliberuloj estas venditaj kiel sklavoj aŭ kontraŭ elaĉeta mono
Ameriko
Anglaj puritanistoj alvenas en Amerikon kaj tie fondas la unuan kolonion en la estonta Usono.
Eŭropo
Daŭrigo de la Tridekjara milito (1618 - 1648).
Sar-i Pul
Sar-i Pul (perse kaj paŝtoe سر پل, foje ankaŭ latinliterigata Sar-e Pol) estas urbo en la nordo de Afganio. La urbo estas la administra centro de la samnoma provinco Sar-i Pul. Laŭ takso en la jaro 2006 la urbo Sar-i Pul havis proksimume 24,900 loĝantojn (laŭ la lasta oficiala censo, antaŭ jam pli ol 30 jaroj, en 1979 temis nur pri 15,699).
Mark O'Toole (episkopo)
Mark O'Toole (naskita 22-an de junio 1963) estas katolika pastro, la nuna Ĉefepiskopo de Cardiff kaj Episkopo de Menevia.
Sar-i Pul
Sar-i Pul situas proksimume 220 kilometrojn  nordokcidente de la urbo Kabulo, proksime 75 kilometrojn sude de la limo al Taĝikio. La urbo situas 888 metrojn super la marnivelo.
1620-aj jaroj
Azio
Japanio, 10-a de septembro 1622, kvindek sek kristanoj estas mortigitaj. La malamo de Japanio kontraŭ la Kristanismo kreskas kaj kondukos al fermo de la lando.
Mark O'Toole (episkopo)
Frua vivo
Naskita en Southwark, Anglujo, O'Toole studis ĉe St Ignatius Primary School en Stamford Hill kaj St Thomas More Secondary School en Wood Green, kie li diplomiĝis en 1981 kun kvar ‘A’ levels, kaj poste ĉe la Universitato de Leicester, kie li atingis bakalaŭrecon de scienco pri geografio en 1984.
Li komencis siajn pastrajn studojn ĉe Allen Hall Seminary en Chelsea kaj estis pastrigita la 9-an de junio 1990 de Basil Hume por la Ĉefepiskopujo de Westminster ĉe la Preĝejo de Sankta Ignaco, Stamford Hill, Londono.
Inter 1990 kaj 1992 li studis por magistreco de filozofio pri teologio ĉe la Universitato de Oksfordo.
Inter 2002 kaj 2008 li servis kiel privata sekretario de Cormac Murphy-O'Connor, kaj fariĝis rektoro de Allen Hall Seminary en septembro 2008.
Episkopeco
La 9-an de novembro 2013, O'Toole estis nomumita kiel la naŭa Episkopo de Plymouth de Papo Francisko. Li ricevis la episkopan konsekron en la 28-a de januaro de 2014. Li estis la unua nova episkopo nomumita de Francisko en Anglujo kaj Kimrujo.
La 27-an de aprilo de 2022, Francisko nomumis O'Toole kiel Ĉefepiskopon de Cardiff, postvene al George Stack. La papo samtempe nomumis lin Episkopon de Menevia, tiel kunigante la episkopujojn de Cardiff kaj Menevia en la persono de la Episkopo. Lia instalo okazis en la Katedralo de Cardiff la 20-an de junio 2022, la festotagon de la kimraj martiroj Sankta Julio kaj Sankta Arono.
Csekka Gyebnár
Csekka Gyebnár [ĉeka djebnAr], laŭ hungarlingve kutima nomordo Gyebnár Csekka estis hungara aktoro, grafologo. Ŝia alia persona nomo estas Ildikó.
Csekka Gyebnár naskiĝis la en Gyula.
Biografio
Csekka Gyebnár frekventis la kutimajn lernejojn en Sarkad, poste ŝi akiris muzikalkantistan diplomon en akademio pri Márton Rátkai en Budapeŝto. Samtempe ŝi studis grafologion. Ŝi komencis sian aktoran karieron en malgranda privata teatro en Budapeŝto. Ŝi ricevis ankaŭ filmajn rolojn. Ŝi ricevis premion en 2014.
9498 Westerbork
9498 Westerbork estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Tom Gehrels, elde la Observatorio de la Monto Palomar (Kalifornio, Usono) kaj de la nederlandaj geastronomoj geedzoj Ingrid van Houten-Groeneveld kaj Cornelis Johannes van Houten de la observatorio de Leiden (Nederlando) en la kadro de la "Dua Enketo pri Trojanoj" (angle : Second Trojan Survey).
Nomo
Ĝi ŝuldas sian nomon al la Sinteza Radioteleskopo de Westerbork, aro da 14 radioteleskopoj kun paraboloj de 25 metroj de diametro en la nederlanda vilaĝo Westerbork (municipo Midden-Drenthe). Tiu instrumento elstaras en la studo de la neŭtra hidrogeno en proksimaj kaj malproksimaj galaksioj, kaj de la radiogalaksioj. Ĝi estas grava parto de la Eŭropa reto VLBI.
Datumbazo Mérimée
La datumbazo Mérimée estas datumbazo pri la franca monumenta heredaĵo. Ĝi estis kreita en 1978 kaj interretigita en 1995 fare de la ministerio pri Kulturo de Francio, direkcio de Arkitekturo kaj Heredaĵo.
La nomo referencas al la verkisto Prosper Mérimée, kiu estis ankaŭ ĝenerala inspektisto de la historiaj monumentoj.
Tiu datumbazo estas regule ĝisdatigata.
Enhavo
La datumbazo Mérimée enhavas informojn venantajn de la servo de la historiaj monumentoj kaj de la ĝenerala inventaro de la kultura heredaĵo; ĝi temas pri la religia, doma, agrikultura, lerneja, milita kaj industria arkitekturo.
Ehrenfried Walther von Tschirnhaus
Ehrenfried Walther von Tschirnhaus aŭ Tschirnhausen (naskiĝis la, mortis la ) estis germana matematikisto, kuracisto, fizikisto, kaj filozofo. Li estis konsiderata de kelkaj kiel la inventinto de la eŭropa porcelano, nome invento dumlonge atribuita al Johann Friedrich Böttger sed aliaj plendas, ke porcelano estis farita de anglaj fabrikistoj je pli frua dato.
Datumbazo Mérimée
Enhavo
La datumbazo enhavas du slipotipojn : La datumbazo Mérimée listigas ne nur la konstruaĵojn protektatajn kiel monumentoj historiaj.
La datumbazo Mérimée enhavis en 2005 ĉirkaŭ el kiuj 147,000 por la inventaro kaj  por la monumentoj klasitaj historiaj. estas ilustritaj per la datumbazo Mémoire. kompletaj dokumentaj dosieroj estas asociitaj al la slipoj.
1423 Jose
1423 Jose estas malgranda, meze hela asteroido de la asteroida zono, ano de la Koronisa familio.
Imre Bródy
Imre Bródy [brOdi], hungare Bródy Imre, Esperante Emeriko Bródy estis hungara fizikisto kaj inventisto.
Imre Bródy naskiĝis la 23-an de decembro 1891 en Gyula. Li mortis la 20-an de decembro 1944 en Mühldorf am Inn.
Biografio
Imre Bródy devenis el juda familio. Li frekventis lernejojn komence en Gyula, poste en Arad (tiutempe apartenanta al Hungara reĝlando), fine universitaton en Budapeŝto. Ekde 1919 li instruis en la universitato, baldaŭe li estis kunlaboranto de Max Born en Germanio. En 1922 li hejmenvenis kaj okupiĝis pri pli perfektaj lampoj. En 1930 li inventis kriptonan lampon, kiu estis pli bona, ol la argona lampo. La kriptonlampo estis prezentita en 1936 kaj produktita en la sekva jaro. En 1944 li estis deportita al Germanio, kie li mortis en nekontaj cirkostancoj.
Haldensleben
Haldensleben estas urba komunumo en Germanio. Ĝi estas la administra centro (Kreisstadt) de la distrikto Börde de la federacia lando Saksio-Anhalto. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La urbo situas inter la Magdeburger Börde en la sudo kaj la Colbitz-Letzlinger Heide (Erikejo de Colbitz-Letzlingen) en la nordo. Tra Haldensleben fluas la rivero Ohre. Ankaŭ la urbo sitaus apud la Mezlanda kanalo (germane: Mittellandkanal), tie la urbo havas enlandan havenon.
Al Haldensleben administre apartenas la vilaĝoj Wedringen (ekde 1991), Satuelle, Uthmöden (ambaŭ ekde 1992), Hundisburg (ekde 1994) kaj Süplingen kun sia komunumoparto Bodendorf (ekde 2014).
Adasismo
Adasismo estas la kutimo rimi per sufiksoj kaj tia rimo mem (kuradas / staradas, kriado / mutado, suferanta / parolanta, naskiĝis / kurbiĝis).
En Parnasa Gvidlibro, publikigita en 1932, Kalman Kalocsay, Gaston Waringhien kaj Roger Bernard eksplikas la maltaŭgecon de adasismo jene (§ 25):
Intelekte, la rimo estas des pli frapanta, ju pli surpriza ĝi estas, t.e. ju pli esence malproksimaj estas la du vortoj, kiujn ĝi kunligas. Tial estas rekomendinde eviti la banalajn, gurditajn rimojn, kiel: mi - ni, Di‘ - Li, ĉielo - anĝelo k.s. Tial ankaŭ estas malpermesite rimi per sufiksoj: ne nur pro tio, ke tia procedo, dank‘ al la strukturo de la lingvo, egalvaloras al la ripeto de unu sama vorto, sed ankaŭ pro tio, ke la supozita rimo prezentas dufoje unu saman ideon. Tiajn pseŭdorimojn, kaj inter ili precipe la sensignifan -adas, abunde uzis Zamenhof kaj la poetoj de la unua periodo de nia literaturo; Grabowski la unua ilin solene kondamnis, kaj donis al ili ilian nomon: adasismo. Tutsame ne estas rimo la duopigo de unu simpla vorto kun ĝia kunmetaĵo (ekz-e: fermi - malfermi).
Sed notu bone, ke la rimo bela
Ajurvedo
Ajurvedo (angle: Ayurveda) estas tradicia hinduisma medicino de Barato kiu (laŭ la tradicio) estas rivelita de la kosma spirito Brahmao. Ayurveda havas religie inspiritan vizion pri ĉio kiu rilatas al la tuta sano de kopro kaj spirito. Estas ampleksa sistemo de medicinaj preskriboj kaj praktikaj agoj, ne ĉiam subtenataj de moderna (medicina) scienco.
Adasismo
ne povas esti vorto bagatela,
Ajurvedo
Terminologio
La vorto Ayurveda estas kunigo de la vorto āyus - vivo aŭ vivoprincipo - kaj veda. Ĝi referencas al konosistemo. "Ayurveda" tial povas esti tradukita kiel la "kono pri la vivo".
Adasismo
nek vorto ĝena, superflua, griza,
Ajurvedo
Historio
Pri la ekesto de Ajurvedo oni ne certas, sed favorantoj asertas ke ĝi evoluis antaŭ pli ol trimil jaroj en Barato. Ajurvedo origine baziĝas sur malnovaj tekstoj en sanskrita lingvo, la Charaka Samhita kaj la Susruta Samhita. La Charaka Samhita estas ĉefe longa, filozofia teksto, kompletigita kun granda kvanto da higienaj kaj medicinaj informoj. La Susruta Samhita kontraŭe estas ĉefe konata pro ĝiaj multaj priskriboj de kirurgiaj operacioj. Malgraŭ la fakto ke tiuj ĉi tekstoj daŭre estas la bazo de Ajuredo, aferoj evoluis. Komercaj rilatoj kun la Ĉina Imperio, kontaktoj kun Persio tra la Moghul-dinastio (16-a kaj 17-a jarcento) kaj poste kun Anglio kaj la resto de la 'okcidenta' mondo regule influis ajurvedajn praktikojn surbaze de la tiamaj opinioj pri malsano kaj bonfarto.
Okazis reciproka influo inter Ajurvedo kaj aliaj sistemoj kiel la Sweda, kiu baziĝas sur la tibeta budhismo.
Adasismo
sed vorto freŝa, frapa kaj surpriza.
Ne vorto altirita ĉe la nazo,
sed nur esenca parto de la frazo.
Ne skribu: „Etaj birdoj kantis bele,
kaj sur la herboj roso brilis hele“,
kaj sur la herboj roso diamantis“.
Se ĉiam rimas vi per li, vi, ŝi, ĝi,
la versefekto devas forviŝiĝi.
Por ke versoj ne aspektu ŝime,
apogu tiujn ĉiam superrime.
Post „super mi“ la „trovis li“ - lamadas,
post „vidis mi“ kaj „ridis li“ - paradas.
Poste, vin gardu kiel de abismo,
de la mucida, teda adasismo.
Amplena kaj revplena ĉu do rimas?
Amema kaj revema same ŝlimas.
Rimfaro per la sama elemento
atestas. Do, sufiĉu ĉi rimarko:
la adasismoj indas je elsarko.
Glamour
Oni eldonas lokajn versiojn nuntempe en nombraj landoj kiaj Unuiĝinta Reĝlando, Usono, Francio, Italio, Germanio, Hispanio, Rusio, Grekio, Pollando, Sudafriko, Brazilo, Hungario, Rumanio, Bulgario, Nederlando, Meksiko. En plej kazoj temas pri ĉiumonata publikaĵo.
János Sándor (ministro)
SÁNDOR János (ŝa:ndor) estis hungara politikisto, ministro naskita en Marosvásárhely la kaj mortinta en Bp. la.
Biografio
János Sándor studis en militteknika akademio de Vieno, poste li finis juron en la Universitato de Budapeŝto. De 1882 li plenumis ŝtatadministrajn funkciojn en departementoj Torda-Aranyos, Kisküküllő, Maros-Torda kaj Marosvásárhely. Lin ligis bofrateco kaj politika amikeco al István Tisza. Inter 1903 – 1905 li estis politika ŝtatsekretario de la interna ministerio, de 10-a de junio 1913 ĝis 15-a de junio 1917 ministro pri enlandaj aferoj en la Dua Kabineto István Tisza.
Campoformido
Campoformido - jen itale, friule Cjampfuarmit  - estas komunumo en la orienta parto de norda Italio. Ĝi situas en la regiono Friulo-Venecio Julia kaj, ene de ĝi, en la tradicia provinco Udine, kiu ekde aprilo 2018 ne plu estas oficiala administra unuo - nun la loko formale apartenas al administra unuo nomata ''. La Adriatika Maro proksimas en distanco de malmultaj kilometroj. Fine de en la komunumo vivis. Kristana patroneco estas la Kandelfesto, kies tago, la 2-a de februaro, sekve estas la komunuma festotago. Najbaras la komunumoj Basiliano, Pasian di Prato, Pozzuolo del Friuli kaj Udine.
Historio
Tie oni subskribis la pacan interkonsenton de la Traktato de Campo Formio.
Douglas MacArthur
Douglas MacArthur (26a de Januaro 1880 – 5a de Aprilo 1964) estis usona kvinstela generalo kaj kampomarŝalo de la Filipina Armeo. Li estis Stabanestro de la Armitaj Fortoj de Usono dum la 1930-aj jaroj kaj ludis ŝlosilan rolon en la Pacifika Fronto dum la Dua Mondmilito. Li ricevis la Honormedalon pro sia servo en la Filipina Kampanjo (1941–42), kio faris lin kaj lian patron Arthur MacArthur Jr. la unua duopo de patro kaj filo kiu ricevis la medalon. Li estis unu el nur kvin kiuj supreniris al la rango de Generalo de la Armeo en la Usona Armeo, kaj la nura kiu havis la rangon de kampomarŝalo de la Filipina Armeo.
Biografio
Edukita en militista familio de la usona olda okcidento, MacArthur estis valedictorian (alta rango en gradiĝo) ĉe la Okcident-Teksasa Militist-Akademio, kaj Unua Kapitano en West Point, kie li gradiĝis pinte de la klaso de 1903. Dum la usona okupado de Veracruz de 1914, li estris mision de rekognosko, pro kiu li estis nomumita por la Honormedalo. En 1917, li estis ascendita el la rango de majoro al tiu de kolonelo kaj iĝis Stabanestro de la 42a (Rainbow) Divizio. En la luktado en la Okcidenta Fronto dum la Unua Mondmilito, li stariĝis al la rango de brigadir-generalo, estis denove nomumita por la Honormedalo, kaj ricevis la Krucon por Distingita Servo dufoje kaj la Arĝentan Stelon sepfoje.