cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Paralela projekcio
Paralela projekcio estas transformo de parto de Eŭklida spaco (ekz. ia figuro) al ebeno laŭ laŭvola rekto al la ebeno.
San Cristóbal de la Barranca
San Cristóbal de la Barranca estas unu el la 126 komunumoj de la meksika subŝtato Jalisco. La ĉefurbo de la komunumo estas San Cristóbal de la Barranca. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 14 071.
Geografio
San Cristóbal de la Barranca apartenas al la regiono Centro kiu situas, kiel jam diras la nomo, en la centro de la subŝtato Jalisco (la ĉefa urbo estas Guadalajara). Al tiu regiono apartenas 14 komunumoj. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 3207 loĝantojn. El tiuj estis 1499 viroj kaj 1708 virinoj. La komunumo havas surfacon de 636,93 km². La meza alteco estas 820 metroj super la marnivelo. La meza jara temperaturo estas 20 C. En la komunumo estas 713,7 mm da precipitaĵo jare.
Sociogeografio
En la jaro 1995 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 1245 viroj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 1058 scipovis legi kaj skribi kaj 181 viroj estis analfabetoj. Do 14.54 % de la viroj estis analfabetoj. En la sama jaro en la komunumo vivis 1375 virinoj pli aĝaj ol 15 jaroj. El tiuj 1160 sciis legi kaj skribi kaj 204 virinoj estis analfabetoj. Do 14,84 % de la virinoj estis analfabetoj. En 1995 en San Cristóbal de la Barranca vivis 3998 personoj kiuj aĝis pli ol 5 jaroj. El tiuj estis 0 indiĝenoj. Tio signifas ke 0 % de la loĝantaro en la koncerna jaro estis indiĝenoj.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Free Market Revolution
Free Market Revolution: How Ayn Rand's Ideas Can End Big Government (Esperantigite Libera Merkata Revolucio: Kiel la Ideoj de Ayn Rand Povas Fini Granda Registaro) estas libro de Don Watkins kaj Yaron Brook. Ĝi estis eldonita en 2012. Ĝi estas defendo de la libera merkato bazita sur Objektivismo, la filozofio de Ayn Rand.
Tell el-Hesi
Tell el-Hesi (hebrelingve = תל חסי) estas arkeologia situo en Israelo. Ĝi estis la unua grava situo elfosita en Palestino, dekomence de Flinders Petrie en 1890 kaj poste de Frederick Jones Bliss en 1891 kaj1892, sponsoritaj de la Palestina fonduso (PEF). Petrie pioniris en la sistema uzado de la stratigrafio kaj seriigo por dedukti la kronologion de la situo.
Tell el-Hesi troviĝas en la Sudokcidento de la moderna Israela urbo Qiryat Gat.
Historio
La ejo nun esplorita estis loĝata de la praceramika neolitika periodo ĝis la helenisma civilizo, kvankam ne kontinue. La urbo atingis grandecon de 25 akreoj en la frua Bronzepoko dum la duono de la tria Jarmilo. Ĝi tiam maluziĝis ĝis la pli posta parto de la dua jarmilo dum la malfrua Bronzepoko kiam ĝi estis rekonstruita, restante en uzo dum ĉirkaŭ mil jaroj. Armea tranĉeosistemo estis fosita dum la Araba-Israela Milito de 1948. Dum Petrie kaj Bliss ekopiniis ke Tel El- Hesi estis la Biblia loko de Lachish, tiu hipotezo jam nun ne estas akceptita. Yohanan Aharoni identigas la ejon kun la biblia Eglon.
Distrikto Eger
La distrikta ĉefurbo estas Eger, kiu estas urbo, krome estas ankaŭ alia urbo, la ceteraj 20 komunumoj estas vilaĝoj. La areo estas 602,05 km², kie loĝas 87 440 homoj. La loĝantoj okupiĝas pri urbaj servoj, agrikulturo, (fruktoj, vitoj, tritikoj, maizoj, arbaraj laboroj) kaj bredadoj.
Tell el-Hesi
Arkeologio
La situa loko estis unue priskribita en 1839 fare de Edward Robinson kaj rezultis alta 200 futojn. La holmo estis proksimume kvadrata kun 200 futoj sur flanko en la tempo de Robinson sed poste ĝi estis reduktita per elfosadoj kaj damaĝo provokita de armeoj.
Distrikto Eger
Historio
Tiu distrikto daŭre funkciis inter 1886-1983. La distrikta sistemo ne funkciis en Hungario inter 1983-2013.
Tell el-Hesi
Arkeologio
Ĝi estis origine elfosita inter 1890 kaj 1892 fare de la PEF dum kvin-elfosadaj sezonoj. Post arkeologia spertiĝo per trejnado ĉe Meydum en Egiptio kun Flinders Petrie, Frederick Jones Bliss laboris du jarojn ĉe Tell El- Hesi. Uzante la ceramikan sekvencon de Petrie kaj la pioniran koncepton de sekvenco de "grandurboj", Bliss povis establi ne nur la arkeologion de tiu specifa ejo, sed ankaŭ desegni la kadron de la sinsekvoj de la mezorienta arkeologio. La finaj raportoj estis publikigitaj en 1891 kaj 1894. Inter la aliaj elfosaĵoj aperis la restaĵoj de tio kio estis identigita kiel fera altforno, kun skorio kaj cindro, kiu estis datita al 1500 a.K. Se teorioj de fakuloj estas ĝustaj, la uzo de la varmaera blovado anstataŭe de malvarma aero estis konata en ekstreme frua aĝo. Krom iuj signitaj ceramikoj de diversaj periodoj, la signifa epigrafia trovaĵo estis aparta kunejforma tableto simila al tiuj de la Amarnaj Leteroj: en ĝi estas ankaŭ citita la nomo de jam menciita guberniestro de la urbo Lachish.
Dua serio de elfosadoj komenciĝis en 1970, laŭ la planoj de la Amerika Lernejo de Orienta Esplorado kaj de ĝia Prezidanto G. Ernest Wright: temas pri la Arkeologia Ekspedicio al Tel El- Hesi. La origina kernokunlaborantaro de direktoroj por la projekto inkludis John Worrell - direktoro; Lawrence Toombs - Senior Archeologist, Phillip King - Administra direktoro, Tom Frank - Eduko-direktoro, kaj W. J. Bennett, Jr. kaj Lawrence Stager kiel Kampo-direktoroj. La teamo fosumis en la loko ekde 1970 al 1983 laŭlonge de ok somersezonoj. La projekto emfazis elfosadon en du partoj de la ejo: la akropolo kaj ĝia rilata murosistemo (Kampoj I kaj III), kaj la Frua Bronzo IIIa (EB-IIIa) murosistemo de la pli malalta grandurbo (Kampoj V, VI, kaj IX).
30175 Adityajain
30175 Adityajain estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Aditya Jain, finalisto en 2014 de la Broadcom MASTERS, matematika kaj scienca konkurso por gestudentoj de mezlernejo, pro lia projekto pri biokemio, medicino, scienco de la sano kaj mikrobiologio. Li estis lernanto ĉe la Stoller Middle School en Portlando (Oregono).
NGC 1989
NGC 1989 (aliaj indikoj — ESO 423-21, MCG -5-14-4, AM 0532-304, PGC 17464) estas galaksio en konstelacio Kolombo.
Ĉi tiu objekto estis jam en la originala versio de NGC-katalogo.
Situo de verticoj
En geometrio, situo de verticoj estas aro de punktoj en spaco priskribita per iliaj relativaj pozicioj, ĉe kiu la punktoj estas verticoj de hiperpluredro (plurlatero, pluredro, plurĉelo, ...) aŭ kahelaro.
Verticoj en la sama situo povas esti koneksaj per lateroj en malsamaj manieroj. Ekzemple la kvinlatero kaj stelokvinlatero havas la saman situon de verticoj, dum la (sekundo, dua) trakonektas alternaj verticoj.
Tio ke du hiperpluredroj havas la saman situon de verticoj alivorte povas esti skribite kiel ke ili havas la saman 0-skeleton.
Situo de verticoj estas ofte priskribita per la konveksa koverto, kiu mem estas hiperpluredro kiu enhavas la fontan hiperpluredron. Ekzemple, konveksa koverto de la regula stelokvinlatero estas la regula kvinlatero. Tamen, ĉi tiu maniero ne ĉiam taŭgas. Ekzemple, konveksa koverto de nekonveksa kvarlatero povas esti triangulo, kaj la kvara vertico tiam okazas en eno de la triangulo kaj informo pri ĝia situo estas tiam perdita.
Ankaŭ malfiniaj kahelaroj povas komunigi situon de verticoj.
Situo de lateroj
Situo de lateroj estas aro de strekoj en spaco priskribita per iliaj relativaj pozicioj, ĉe kiu la strekoj estas lateroj de hiperpluredro (pluredro, plurĉelo, ...) aŭ kahelaro.
Malsamaj hiperpluredroj de dimensio 3 kaj pli granda (pluredroj, plurĉeloj, ...) povas ankaŭ havi inter si la saman situon de lateroj kio signifas ke ili havas la samajn verticojn kaj laterojn, sed povas diferenciĝi je edroj.
Ekzemple la sin-sekcanta granda dekduedro komunigas sian situon de lateroj kun la konveksa dudekedro.
Situo de edroj
Malsamaj hiperpluredroj de dimensio 4 kaj pli granda (plurĉeloj, 5-hiperpluredroj, ...) povas ankaŭ havi inter si la saman situon de edroj, kio signifas ke ili havas la samajn verticojn, laterojn, kaj edrojn, sed povas diferenciĝi je la ĉeloj.
Ekzemple, inter 10 nekonveksaj regulaj plurĉeloj de Schläfli-Hess, estas nur 7 unikaj situoj de edroj. Spacograndigita steligita 120-ĉelo kaj ebenograndigita steligita 120-ĉelo ambaŭ havas stelokvinlaterajn edrojn kaj aperas vide nediferencigeblaj sen prezento de iliaj ĉeloj:
736 Harvard
736 Harvard estas malgranda, meze hela asteroido de la ĉefa asteroida zono, ano de la Flora familio.
Malkovris ĝin, la, la usona astronomo Joel Hastings Metcalf elde Winchester en Masaĉuseco.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la Universitato Harvard, en Masaĉuseco (Usono).
Inhulec (stacidomo)
Inhulec (Інгулець) estas fervoja stacio en (Dnipropetrovska provinco), urbo en Ukrainio.
Ampulariedoj
Ampulariedoj aŭ Ampullariidae, laŭ komuna nomo pomohelikoj, estas familio de grandaj akvoloĝantaj gastropodaj moluskoj de fluanta akvo kiuj havas kaj brankojn kaj operkulojn. Tiu familio estas en la superfamilio de Ampullarioidea kaj estas la tipa familio de tiu superfamilio.
La Ampulariedoj estas nekutimaj ĉar ili havas ambaŭ kaj brankojn kaj pulmojn, kaj la mantela kavaĵo estas dividata por separi la du tipojn de spiraj strukturoj. Tiu adapto permesas tiujn helikojn esti amfibioj.
Arondismento Clamecy
La arondismento Clamecy (arrondissement de Clamecy) estas administra parto de Francio nomata arondismento. Ĝi lokiĝas en la departemento Nièvre kaj en la regiono Burgonjo-Franĉkonteo. La arondismenta ĉefurbo estas la samnoma urbo Clamecy. Komence de la jaro en la arondismento vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Tony Hoare
Sir Charles Antony Richard HOARE (Tony Hoare aŭ C.A.R. Hoare) (11-an de januaro 1934) estas brita komputila sciencisto kiu faris fundamentajn kontribuojn al programaraj lingvoj, algoritmoj, funkciantaj sistemoj, formala konfirmo kaj samtempa komputiko.
Li ricevis la Premion Turing en 1980.
San Lorenzo Cuaunecuiltitla
San Lorenzo Cuaunecuiltitla estas unu el la 570 komunumoj de la meksika subŝtato Oaxaca. La ĉefurbo de la komunumo same nomiĝas San Lorenzo Cuaunecuiltitla. La ŝlosilnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 20 228.
Geografio
San Lorenzo Cuaunecuiltitla apartenas al la distrikto Teotitlán al kiuj apartenas entute 26 komunumoj. Ĝi situas en la kanjona regiono de Oaĥako (regiono Cañada), kiu apartenas al la norda parto de la subŝtato. La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 738 loĝantojn. El tiuj estis 379 viroj kaj 359 virinoj. La komunumo havas surfacon de 12.76 kvadratkilometroj. La meza alteco estas 1940 metroj super la marnivelo.
Sociogeografio
En la jaro 2000 (laŭ INEGI) en la komunumo vivis 630 indiĝenoj. El tiuj 548 aĝis pli ol 5 jaroj. Entute 548 personoj estis dulingvaj (hispana kaj indiĝena lingvoj).
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Sindromo de skuita bebo
La Sindromo de skuita bebo estas jurmedicina fakesprimo pri formo de infan-mistraktado, okazinta plej ofte fare de la gepatroj je sia suĉinfano aŭ infaneto.
La neŭrokirurgino Norma Guthkelch montris en 1971 unuafoje je tio, ke fortega skuado de suĉinfanoj povas kaŭzi sangumadon sub la cerbohaŭto kaj tiel danĝerajn damaĝojn. Pliaj simptomoj estas la disŝirado de la cerbohaŭtaj venoj, interna sangumiĝo de la okulo.
La kuracistoj pli frue (antaŭ la 1970-aj jaroj) aldonis la mortojn pro la forta skuado - pro nerekonitaj internaj sangumadoj, ostorompoj - al la abruptaj infanmortoj. La bebojn skuas plej ofte la trolaciĝintaj, la fortan bebokriadon ne plu tolerantaj gepatroj, por silentigi ilin.
Studaĵo en Kanado pruvis, ke du trionoj de la travivitaj forte skuitaj beboj akiris longtempajn gravajn sandamaĝojn. La sciencistoj analizis 364 infanetojn, kiuj estis liveritaj al 11 hospitaloj pro sindromo de skuita bebo. 19 % de la infanoj mortis je sekvoj de la skuado. La 65 % de la travivintoj havis vidproblemojn, kaj 55 % suferis daŭrajn neŭrologiajn damaĝojn.
John L. Hennessy
John Leroy HENNESSY (22-an de septembro, 1952) estas usona komputikisto.
Li ricevis kune kun David Patterson en 2017 la Turing Premion.
Mathieu Debuchy
estas franca futbalisto. Li naskiĝis en la komunumo Fretin, parto de la Eŭropa metropolo de Lillo, do nun estas -jara.
Ekde la jaro 2011 li estas membro de la franca nacia teamo de futbalo. Kadre de ĝi li interalie kunkonkuris pri la Eŭropa Futbal-Ĉampionado 2012 kaj en la Futbala Mondpokalo 2014.
Westdeutscher Rundfunk
Westdeutscher Rundfunk Köln (mallonge WDR, esperante Okcidentgermana Radio) estas aŭtonoma ŝtata radiostacio kaj televida sendostacio por la federacia lando Nordrejn-Vestfalio kun centra oficejo en Kolonjo kaj pluraj filioj en aliaj urboj de Nordrejn-Vestfalio. Krome ĝi estas membro de ARD kaj ties plej granda sendostacio same kiel unu el la plej grandaj de Eŭropo. Krom kontribui al la nacia televida kanalo Das Erste, la stacio havas propran regionan televidan kanalon, nomatan WDR Fernsehen, kaj vivtenas ses radiajn kanalojn. Ĝi ekestis en 1956 per fendado de la Nordokcidentgermana Radio NWDR en la Nordgermanan Radion NDR kaj WDR, sed origine fontas el la pionira Westdeutsche Funkstunde de 1924.
Muzikensembloj de WDR
WDR havas kvar proprajn muzikensemblojn:
Vegvísir
Vegvísir (islande "vojmontrilo") estas islanda magia sigelo intencanta helpi la portanton trovi sian vojon tra malbona vetero. La simbolo estas atestita en la Huld-manuskripto, kolektita en Islando fare de Geir Vigfusson dum 1880 (sed konsistanta de materialo de pli frua deveno).
Iu folio de la manuskripto provizas bildon de la vegvísir, donas ĝian nomon kaj, en prozo, deklaras ke "se ĉi tiu signo estas portata,oni neniam perdos sian vojon en ŝtormoj aŭ malbona vetero, eĉ kiam la vojo ne estas konata".
Postjesweg (amsterdama metrostacio)
Postjesweg estas metrostacio sur la linioj 50 kaj 51 de la Metroo de Amsterdamo.
WDR Big Band Köln
WDR Big Band Köln estas la ĵazbandego de la Okcident-Germana Radio (WDR) en Kolonjo.
Historio
La origino de la nuna WDR Big Band Köln estis en 1946 la „Kölner Rundfunk-Tanzorchester“ [kolonja radio-dancorkestro] dee la tiama Nordokcident-Germana Radio NWDR Köln (antaŭulo de la nuna WDR), kiu staris sub direktado de Otto Gerdes kaj prezentis alterne kun la Radio-Dancorkestro je Hamburgo sub Kurt Wege en la ununura programo de NWDR.
Jam aŭtunon de 1947 Otto Gerdes transiris kiel direktisto al orkestro de Südwestfunk (SWF). Lin anstataŭis Adalbert Luczkowski, kiu laboris en la arĉistosekcio de la „Germana Danco- kaj Distro-orkestro“ fondita dum la milito kaj eble volis daŭrigis la tradicion de ĉi tiu bando en Kolonjo. Ĉiukaze nun oni nomis la ekzistan orkestron „Kolonja Danco- kaj Distro-orkestro“ (KTUO).
Fine de la 1950-aj jaroj oni malkovris ĉe WDR la emon al ĵazo. Ĉar la ekzistanta KTUO tamen ne estis koncipita por tio, oni komisiis Kurt Edelhagen per la formado de ĵazbandego. En 1957 Kurt Edelhagen transiris de SWF al WDR kaj kunirigis tri muzikistojn de sia ĝistiama bando al Kolonjo. Ĉiujn ceterajn li kolektis en tuta Eŭropo, kaj kun muzikistoj el ok nacioj la bando estis kompleta. La kunmeto tamen daŭre ŝanĝiĝis, ĉar Edelhagen estis fama pro ega „eluzigo“ de muzikistoj.
La orkestroj de Adalbert Luczkowski kaj Werner Müller pretertempe ludis paralele al la bandego de Edelhagen ĉe WDR. Werner Müller dumtempe kunigis la muzikistojn de sia bando kun la arĉinstrumentistoj de la WDR-Radioorkestro al „Granda Distro-Orkestro de WDR“. Per ĝi ekestis la nomo „WDR-Dancorkestro“ kaj poste „WDR-Big Band“. Bandestro ekde 2003 estas Michael Abene. Ekde 2004 per Karolina Strassmayer (as) unuafoje virino estas membro de la orkestro.
Distingoj
WDR Big Band Köln jam plurfoje ricevas distingojn. En 2007 ĝi ricevis Gramion: La albumo „Some Skunk Funk“, surdiskigita dum la Ĵaztagoj je Leverkusen en 2003 kune kun Randy kaj Michael Brecker, estis distingita kiel plej bona albumo de ĵazensemblego. Krome Michael Brecker ricevis postmorte Gramion por la plej bona ĵaza instrumenta soloo por la peco „Some Skunk Funk“. Ankaŭ en la jaro 2008 la bandego de WDR rikoltis Gramiojn: La komuna produktaĵo de WDR Big Band kaj kantistino Patti Austin, "Avant Gershwin", estis elektita „plej bona kantĵaza albumo“ de la jaro. Duan Gramion la radiobandego gajnis kune kun Vince Mendoza laŭ la kategorio „plej bona instrumenta aranĝaĵo“ por la aranĝaĵo pri "In a Silent Way", komponita de Joe Zawinul mortinta en 2007. La registraĵo ekestis oktobron de 2005 en Vieno, la peco estas ero de la koncertregistraĵoj publikigitaj sur la duobla albumo Brown Street el la jaro 2006.
19416 Benglass
19416 Benglass estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
WDR Big Band Köln
Bandestroj
Ĝis nun jenaj bandestroj direktis la bandon:
19416 Benglass
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Benjamin William Glass, kiu gajnis la kvaran rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2003 pro sia projekto pri inĝenierarto. Li estis lernanto ĉe la Community High School de la Arbaro de Ana (Miĉigano Usono).
Ŝamanismo
Ŝamanismo (ne konfuzu kun ŝramanismo!) estas religiformo, aparte kutima en senskribaj kulturoj, ne malplej la ĉirkaŭpolusaj. Ĝia esenco estas kontakto inter homoj kaj spiritoj, per homo speciale dotita kaj trejnita, la ŝamano, kiu povas eniri trancan mensostaton ekzemple per memhipnoto aŭ uzante drogojn.
En la plej multaj kulturoj, ŝamanoj estas viraj, sed en kelkaj ankaŭ virinoj povas ŝamaniĝi. Aparta kazo estas la pranordia religio, kie ekzistis ŝamanismo, sub la nomo sejdo, sed por viroj sejdo estis hontindaĵo. Do nur virinoj (almenaŭ oficiale) praktikis ĝin. Tamen, en la pranordia religio, la ĉefdio Odino estis ankaŭ la plej supera sejdanto.
La tibeta ŝamanismo, bön, forte influis la eksterajn formojn de la tibettradicia budhismo.
Bazoj
La ideologia premiso de ŝamanismo estas la ekzisto de supernaturaj mondoj (la supra, ĉiela mondo kaj la submondo) kaj la eblo starigi kontaktojn kun iliaj loĝantoj. La praktikisto de tiu religia sistemo estas la ŝamano, viziulo, kiu agas en la nomo de la komunumo kiel peranto inter homoj kaj dioj kaj spiritoj de tiuj eksterteraj regionoj. La esenca ŝamana tekniko estas trapaso de unu kosma ebeno al alia, de la tero al la ĉielo aŭ, inverse, de la tero al la subtero. Li kapablas rilati kun la supernaturaj mondoj danke al inspiro donita al li fare de iaj spirithelpantoj, kiuj manifestiĝas dum spirit-flugo, kiam, post ekstaziĝo kaj ektranco, lia animo laŭvole forlasas la korpon. La celoj de la ŝamano estas efektivigi fizikan kaj spiritan kuracadon, plibonigi veterkondiĉojn, sukcesigi ĉasadon kaj antaŭdiri la estontecon. Ŝamanoj diferencas de pastroj de aliaj religioj, kiuj nur scias kaj praktikas ritojn por la tuta tribo aŭ socio. Male la ŝamano senpere faras kontakton kun la supernaturo kaj persone agadas sur la alimondaj ebenoj, ĉar li scias, kiel fari la trarompon kaj iradas tien en spirita formo. Pritraktado de ŝamanismo en ordinara, ĉiutaga lingvo ne konvenas; oni devas uzi ĝiajn mistikajn esprimmanierojn.
Propraj ecoj de ŝamanoj
Ŝamanismo aperis tre frue en la historio de la homaro. Ĝiaj radikoj datiĝas de la supera paleolitiko, kaj la adeptoj disvastiĝis sur la tuta planedo. La pratipaj ŝamanoj troviĝas en la ĉirkaŭpolusa zono de la terglobo, tiu vasta teritorio ampleksanta nordan Azion, Siberion kaj nordan Nordamerikon. La etnografia literaturo priskribas ŝamanismajn kompleksojn ankaŭ en la kulturoj de meksikaj kaj sudamerikaj indianoj, ĉe multaj triboj en Afriko, kaj en pli foraj lokoj kiel Koreio kaj Aŭstralio. Plej ofte temas pri popoloj vivantaj sur la primitiva ekonomia bazo de ĉasado kaj kolektado de vegetalaj nutraĵoj. Pro tio, estas tre probable, ke ŝamanoj agadis en la socioj de ŝtonepokaj homoj antaŭ pluraj jardekmiloj. Malgraŭ daŭra modifado de indiĝenaj kulturoj pro kontaktoj kaj konfliktoj kun modernaj industriigitaj socioj kaj ankaŭ pro subpremado fare de antagonismaj registaroj kaj eklezioj, ŝamanoj agadas aktuale ĉe pluraj popoloj. Tio atestas, ke ili havas signifoplenan kaj valoran funkcion en socioj, kiuj konservas siajn antikvajn tradiciojn. La alvokiĝo de homo al la vivmaniero de ŝamano povas havi internan fiziologian aŭ psikologian kaŭzon kaj ankaŭ influon de eksteraj faktoroj. Tio klarigas, kial ofte iĝas ŝamanoj certaj individuoj posedantaj korpajn difektojn kiel cerbajn lezojn aŭ epilepsion. Malgraŭ tio, ke ŝamanoj similas al epilepsiuloj kaj histeriuloj, ili montras indikojn de pli ol normala nerva konsistiĝo. Ŝamanoj atingas gradon de koncentriĝo preter la kapablo de ordinaruloj, kaj eltenas elĉerpajn fortostreĉojn. Pro tio ili sukcesas regi siajn ekstazajn moviĝojn kaj, eĉ se ili ne estas veraj epilepsiuloj, ili tamen kapablas estigi epilepsian trancon laŭvole. La teoria kaj praktika trejnado de homo, volanta esti ŝamano, estas tro komplika por esti entreprenita fare de simpla neŭrozulo.
Krom la internaj fizikaj kaj mensaj kaŭzoj instigantaj homon - viron aŭ virinon- al la alvokiĝo de ŝamanismo, efikas sur la sensojn ankaŭ severaj ĉirkaŭmediaj kondiĉoj, kiel la klimato kaj ekologiaj perturboj. Tio klarigas, kial ŝamanisma konduto estas ofta ĉe popoloj loĝantaj en la fridaj, borealaj regionoj. Ĉirkaŭmedia senigado je normala sensado ne estas la sola kaŭzo de streso sentata de tuta socio. Etnografoj trovas ekzemplojn de kultura streso rezultanta de alveno de fremdaj popoloj, kiuj kreas organizitan kaj timigan konkurencon por aliro al la haveblaj naturaj resursoj* en la regiono. La ideologia reago al tiu stres-situacio montriĝas en la estiĝo de "krizo-kulto" en la indiĝena socio, kaj la ŝamano havas la taskon defendi la psikan integrecon de la komunumo. Lia sukceso dependas de la certeco, kiun havas la membroj, ke unu el ili estas kapabla helpi venki krizajn cirkonstancojn kreitajn ne nur de malamikaj loĝantoj de la reala mondo sed ankaŭ tiuj de la nevideblaj mondoj. Estas konsolo scii, ke estas en la komunumo persono, kiu povas "vidi", kio estas kaŝita kaj nevidebla de la aliaj, kaj reporti senperajn kaj fidindajn informojn de supernaturaj mondoj. Per siaj preĝoj kaj oferdonoj al dioj kaj supernaturaj estaĵoj, ŝamanoj defendas la vivon, sanon kaj fekundecon (la mondon de "lumo") kontraŭ malsanoj, sterileco, katastrofoj kaj la fortoj de malbono (la mondo de "mallumo").
Ŝamanoj devas posedi akran inteligentecon, perfekte flekseblan korpon, senliman energion kaj ankaŭ profundan scion pri la propra kulturo. Kiel kantistoj, poetoj, muzikistoj, divenistoj kaj kuracistoj ili estas gardantoj de religiaj kaj popolaj tradicioj kaj la ĉefaj konservantoj de legendoj plurajn jarcentojn aĝaj. Ili konas la proprecojn de animaloj kaj vegetaĵoj kaj utiligas ilin por tradicia kuracado per indiĝenaj teknikoj. Grava aspekto de la kurac-metodo de ŝamanoj estas resanigado ankaŭ per spiritaj rimedoj.
Ritoj
La lokalo de ŝamana seanco estas domtipo karakteriza de la regiono. Ĝi devas esti taŭge aranĝita kaj provizita per la tradicia sakrala ekipaĵo por plenumado de la ceremonio. En Siberio seancoj kutime okazas en jurto, kiu povas esti la loĝejo de la ŝamano mem aŭ, kelkfoje, nove konstruita jurto. Unue, la ŝamano elektas lokon en herbokampo kaj tie konstruas sian jurton el ŝtipoj. Ĉe unu flanko de meze situanta fajrejo li starigas trunkon de juna betulo aŭ lariko, senigitan je siaj malsupraj branĉoj. Ŝtupoj estas noĉitaj en la arbo por supreniro de la ŝamano, kaj la pinto estas elŝovita tra fumtruo en la tegmento. Ĉe la alia flanko de la fajrejo estas sternita tapiŝo, kaj benkoj por spektantoj staras ĉe la muro. La arbotrunko simbolas la arbon, kies radikoj atingas la subteran mondon, kaj kies supra parto kondukas al la ĉielo. Ĉe nordamerikaj indianoj ŝamanoj faras sian seancon en tendo, vigvamo, terkabano aŭ ligna dometo. Pro manko de fenestroj estas mallume interne. Meze de la planko estas fajrejo, de kie fumo de la fajro supreniras rekte al la tegmenta fumtruo. Mankas mebloj, sed lanaj litkovriloj por spektantoj kuŝas sur la dure enbatita, tera planko.
Ne povas okazi seanco, se la ŝamano surhavas nur profanan, ĉiutagan veston. Se speciala kostumo ne ekzistas, anstataŭas ĝin ĉapo, zono, tamburo aŭ klakilo kaj diversaj sorĉo-objektoj. Tre komplikaj kaj ornamriĉaj estas la vestoj de siberiaj ŝamanoj. Unu speco konsistas el mallonga kaftano el ŝafidfelo kun la blanka pelto interne kaj la felflanko ekstere. La ruĝe farbita felo estas garnita per surkudritaj cipreaj konkoj, bronzaj diskoj fiksitaj surbruste kaj surdorse, kaj faskoj da strigoplumoj ligitaj al la dorso kaj ŝultroj. Surkudritaj brodaĵoj figurantaj ostojn de la homa korpo kompletigas la ornamadon. Alia vestaĵo uzata en Siberio estas mantelo, sur kies flankoj estas kudritaj multaj, longaj kaj maldikaj strioj, kaj ankaŭ sonoriloj kaj bronzaj platoj. Sur la mantelo pendas feraj ornamaĵoj konsistantaj el diskoj kaj figuroj de mitaj bestoj. Ili pezas inter 60 kaj 100 kílogramojn kaj dum dancado kreas inferan bruon. Surkape la ŝamano portas fruntbendon kun vertikale starigitaj agloplumoj kaj konkoj sur la flankoj. Kelkaj ĉapoj havas la formon de krono garnita per rangiferkornoj el fero. Piedvestoj estas botoj el mola ledo kun la pelto ekstere aŭ el urso- aŭ cervofelo kun la pelto interne. Ornamas ilin broditaj teksaĵoj havantaj formojn de krurostoj kaj serpentoj. Ankaŭ la gantoj de la ŝamano estas faritaj el cervofelo.
Kostumo kaj iloj
La kostumo de la siberia ŝamano simbolas lian rilaton al la besta mondo. Kelkloke estas du tipoj, la anasa kaj la rangifera. La malantaŭo de la mantelo de la anasa kostumo estas fasonita por esti pli longa, tiel prezentanta la voston de la birdo. Sur ĝi estas ornamaĵoj en la formo de ostoj de anaso, kaj sur la manikoj estas franĝita strio el ŝamo por simboli flugilon. La rangifera kostumo havas ornamajn elementojn specife rilatantajn al tiu besto: ekzemple, ostoj el fero formas la kompletan skeleton de alko.
Nordamerikaj ŝamanoj vestas sin per dika, nigra bizon-pelto kovranta iliajn ĉiutagajn vestaĵojn. Se ne estas tia ŝamana kostumo, li povas danci nuda ĝis la talio. Tre gravaj estas agloplumaj ornamaĵoj, ĉar ili simbolas la magian flugon.
Krom la riĉe garnita kostumo kun simbolaj ornamaĵoj, la ŝamano devas provizi sin per aro da specialaj rekvizitoj, por ke la seanco estu efika. La plej grava ilo servanta por alvoki spiritojn estas tamburo. Konstanta tamburado ebligas al la ŝamano kontakton kun la spirita mondo, al kiu li estas preparanta sin por vojaĝi. La tamburo de la siberia ŝamano estas ronda aŭ ovala, farita per la haŭto de rangifero, alko aŭ ĉevalo. Ĝia larĝa rando estas el larikoligno, kaj ĉirkaŭ la ekstera surfaco estas muntitaj resonatoroj. Fiksita al la malantaŭa parto de la tamburo estas vertikala ligna kaj fera mantenilo. Horizontalaj fadenoj aŭ lignaj kojnoj tenas multajn pecojn da tintanta metalo, klakilojn kaj sonorilojn. Ornamas la tamburon interne desegnaĵoj montrantaj ruĝajn cervojn, montarajn kaprojn, ĉevalojn, birdojn kaj aliajn bestojn. Troviĝas ankaŭ simbolaj desegnaĵoj de senvivaj objektoj: la mondarbo, suno, luno, ĉielarko kaj sago.
La tamburo estas grava rekvizito ankaŭ por la nordamerika ŝamano, kiu faras ĝin el rezinoza pinligno. Lia dua plej bezonata ilo estas pipo el ligno aŭ kalumeto el ruĝa katlinito, ĉar intensa fumado karakterizas indianajn seancojn. Komerca tabako kutime ne taŭgas por ŝamanaj ceremonioj - oni prefere fumas indianan tabakon faritan el la ŝelo de la ruĝa saliko aŭ el aliaj indiĝenaj vegetaĵoj. Dum la seanco la ŝamano periode prenas pipon kun tabako kaj enspiras profunde. La fumo bongustas kaj la ŝamano sentas eŭforion. La bonodora tabakfumo plenigas la tendon aŭ domon kaj supreniras rekte al la spirit-mondo tra la fumtruo en la tegmento. Samvoje alidirekta povo fluas malsupren al la ŝamano tra la piptubo, kaj li sentas ĝin senpere eniri lian korpon, dum li tenas la pipon. Poste li daŭrigas la kantadon.
Krom sia tamburo, pipo kaj tabako, la indiana ŝamano posedas ankaŭ jenajn akcesoraĵojn: bastonon, agloplumojn, krotal-sonorilojn, klakilojn, saketon kun rok-kristaloj, ŝtonetojn, kavajn krurostojn de birdoj kaj aliajn sorĉajn aĵojn. Ankoraŭ unu grava ilo por la ŝamana kurac-ceremonio estas suĉtubo el eburo aŭ antlero, kiu servas kiel animkaptilo. Tiuj sakralaj objektoj estas traktataj kun granda respekto, kaj la sako aŭ korbo enhavanta ilin estas gardata en sekreta loko. I
Seancoj
Praktikado de la kompleksa fenomeno de ŝamanismo povas okazi, kiam la ŝamano ekstaziĝas, t.e. travivas altan gradon de ekscitiĝo kun intenseco de sentoj kaj subiganta emocio preter memregado kaj rezonado. En arktaj regionoj tiuspeca ekzaltiĝo estas konsiderata la maksimuma religia esprimmaniero. La celo de ekstazo estas ebligi trancon.
Ŝamanoj scias la misteron de la trarompo de la supernaturaj ebenoj kaj vojaĝas per siaj pensoj malgraŭ enormaj distancoj kaj grandaj fizikaj baroj. Estas emfazende, ke ŝamano en la stato de tranco ne estas persono ekposedata de iu spirito. Li regas spiritojn en la sama senco, ke li, kiel homa estulo, povas komunikiĝi kun mortintaj "demonoj" kaj "naturaj spiritoj", sen tiel fariĝi ilia ilo aŭ rimedo. En la ĉirkaŭpolusa medio, kie la sensa vivo estas ĉe malalta nivelo, ekstazo estas spontana fenomeno, kaj la ceremonio finiĝas per reala katalepsia tranco, dum kiu la animo de la ŝamano vagadas en la ĉielo aŭ submondo. En sub-arktaj regionoj, kie la ŝamano ne plu estas viktimo de kosma subpremado, li ne meminiciate atingas veran trancon. Se dum la seanco fumado, kantado, kaj dancado ne sufiĉas por atingi ekstazon kaj trancon, la ŝamano estas devigata estigi duontrancon per mimado de la vojaĝo de la animo en drameca formo, kiam li dancas ĝis la punkto de fizika elĉerpiĝo. Li povas ekstaziĝi ankaŭ helpe de narkotaloj. Haveblaj al siberiaj ŝamanoj estas diversaj specoj de halucinogenaj fungoj, dum nordamerikaj ŝamanoj plej ofte uzas pejotlon.
La fizikaj manifestiĝoj de la tranc-stato similas al epilepsoidaj atakoj. Sonoj, kiuj antaŭas trancon estas siblado, zumado kaj sonorado en la oreloj. La korpo skuiĝas konvulsie, ŝaŭmo venas el la buŝo kaj sango el la naztruoj. Kelkfoje abdomenaj doloroj akompanas ekstaziĝon. La ŝamano ne plu estas sensiva je la ekstera medio. Post la klimakso de la tranco, la ŝamano kolapsas kaj kuŝas senmove, muta, en vera katelepsia stato karakterizata per interrompo de vivfunkcioj de la korpo, muskola rigideco kaj perdo de kontakto kun la ĉirkaŭaĵo. Poste li konsciiĝas per si mem. Ĉar tranco estas traŭmata travivaĵo, povas sekvi ĝin amnezio, kaj la ŝamano ne memoras la kantojn, kiujn li improvizis. Se ne okazas tiel, li povas rakonti al la ĉeestantoj pri la flugo de sia animo.
Sanktajakoba Palaco
La Sanktajakoba Palaco, en angla St James's Palace, estas la plej antikva reĝa palaco en Unuiĝinta Reĝlando. Ĝi havigas la nomon al la "Court of St James's" (Sanktajakoba Kortego), kiu estas la kortego de la monarko kaj estas en la City of Westminster en Londono, Britio (norde de la Sanktajakoba Parko). Kvankam ĝi ne plu estas la ĉefa loĝejo de la brita monarko, ĝi estas la ceremonia kunvenejo por la "Accession Council" (sukceda Konsilantaro), la oficejo de la Marshal of the Diplomatic Corps (brita diplomatestro), kaj la Londona sidejo de kelkaj minoraj membroj de la brita reĝa familio.
Ŝamanismo
Spiritflugo
Helpantaj spiritoj prenas multajn formojn. Ili povas esti la spiritaj fortoj loĝantaj en sakralaj lokoj aŭ ĉielaj astroj kiel stel-spiritoj kaj la lun-spirito. Estas ankaŭ spiritoj de bestoj, de forpasintaj parencoj kaj mitaj estuloj. La celo de kontakto kun spiritaj amikoj de aliaj mondoj estas peti helpon. Dum la seanco la spiritoj parolas tra la voĉo de la ŝamano. Kelkfoje la ŝamano en sia spirita formo rajdas sur la spirito de besta helpanto kiel la ĉevalo aŭ rangifero. Aliokaze li transformiĝas en spiriton de besta helpanto, precipe birdo. Inter tiuj birdoj la aglo estas la plej grava. La simboliko de la ŝamana spirit-flugo estas tre riĉa kaj emfazas moviĝon tra la spaco kun granda rapideco. Estas necese eniri en la ĉielon en palpebruma daŭro, ĉar la magia pordego malfermiĝas kaj fermiĝas tre rapide. La plej ofta bestotipo en la simboliko de la spirit-flugo estas la birdo. Kostumoj estas ornamitaj per plumoj, surkudritaj flugiloj kaj bird-skeleto farita el fero aŭ brodita teksaĵo. Ne-vivaj objektoj asociitaj kun la spirit-flugo estas ĉasiloj kiel sagoj kaj harpunoj, kaj la ĉielarko, kiu funkcias simbole kiel ponto inter la mondoj.
Sanktajakoba Palaco
Konstruita je ordono de Henriko la 8-a en la 1530-aj jaroj sur la loko de kontraŭlepra hospitalo dediĉita al Jakobo la pli juna, la palaco estis duaranga post la Palaco Whitehall dum la regado de plej el la monarkoj de la dinastioj de Tudoroj kaj Stuartoj. La palaco pliiĝis grave dum la regado de la komenco de la Georga monarkio, sed ĝi estis superita de la Palaco Buckingham fine de la 18-a kaj komence de la 19-a jarcentoj. Post jardekoj de uzado pli kaj pli por nur formalaj okazoj, la translokigo estis formaligita de la reĝino Viktorio en 1837. Nuntempe la palaco estas hejmo de nombraj oficialaj oficejoj, societoj kaj kolektoj, kaj ĉiuj ambasadoroj kaj altaj komisionanoj (ambasadoroj de la Konunumo de Nacioj) en Unuiĝinta Reĝlando estas ankoraŭ ricevitaj en la kortego Court of St James's. La Reĝa Kapelo de la palaco estas ankoraŭ uzata por funkcioj de la brita reĝa familio.
Ŝamanismo
Referencoj
Tiu ĉi artikolo grandparte baziĝas je artikolo pri ŝamanismo en la revuo Kontakto n-ro 153
Dogmazic
Dogmazic estas retejo kiu proponas laŭleĝan kaj senpagan elŝutadon de libermuzikaj albumoj aŭ laŭ licenco ebliganta senprofitcelan uzadon.
La retumsistemo de Dogmazic uzas etikedojn aŭ ŝlosilvortojn, gluatajn de la aŭskultantoj, kaj ebligas priserĉi albumojn laŭ ĝenro aŭ temo. Tiel, la klasifikan procezon mastrumas mem la aŭskultantoj kaj vizitantoj de la retejo.
Manoel Ribas
Manoel Ribas estas municipo de la brazila subŝtato Paranao, kiu taksis 13.164 loĝantojn en 2010.
Sérgio Manoel
Sérgio Manoel (n. ) estas brazila futbalisto. Li de 1995 ĝis 1998 membris en la brazila nacia teamo de futbalo.
Ferenc Somogyi
Biografio
Ferenc Somogyi abiturientis en Budapeŝto en 1964, poste li frekventis Ekonomian Universitaton pri Marx Károly inter 1964 kaj 1968. Li plulernis en politika altlernejo inter 1975-1979, dume li doktoriĝis el mondekonomio en 1977.
Li ricevis 4 premiojn. Li edziĝis dufoje, resume li havis 3 gefilojn.
Karen J. Meech
Karen Jean MEECH estas usona astronomino de la Universitato de Havajo. Ŝi fakiĝis en planedologio, ĉefe en studo pri la malproksimaj kometoj kaj iliaj rilatoj kun la formiĝanta sunsistemo. Ŝi doktoriĝis pri planedologio en 1987 en la Masaĉuseca Instituto de Teknologio kaj ricevis plurajn premiojn, inter kiuj la Premion Annie J. Cannon pri astronomio en 1897 kaj la Premion Harold C. Urey de la Usona Astronomia societo en 1994. Ŝi partoprenis je la misio Deep Impact kaj estas ano de la Usona asocio de la observantoj de variantaj steloj.
La asteroido 4367 Meech, malkovrita de Schelte J. Bus en 1981 estis tiel nomata en ŝia honoro.
Josef Schamanek
Josef SCHAMANEK [ŝamanek] (naskiĝis la en Prostějov; mortis la  en Vieno) estis aŭstra esperantisto, burĝlerneja eksdirektoro kaj iama lektoro en la Teknika Altlernejo en Wien.
Li estis sekretario kaj prezidanto de AKLE kaj AED, vicprezidanto de 16-a UK. Li estis la unua lektoro por Esperanto en Teknika Altlernejo en Wien de 1917 ĝis 1930. Li ĉeestis kiel delegito la instruistan Konferencon en Genève en 1920. Li instigis la instalon de ŝtata ekzamena komisiono por Esperanto, kies komisaro li fariĝis. Li estis membro de Loka Kuratora Komitato de IEMW. Li verkis lernolibron laŭ parola metodo, 1914.
Blümelsbach
La rojo Blümelsbach estas ĉ. 10 km longa alfluanto de la rojo Felsalb en okcidenta Palatinato, en la germana federacia lando Rejnlando-Palatinato. Lun siaj malgrandaj flankrojoj ĝi senakvigas la urban teritorion kaj la okcidentan ĉirkaŭejon de Pirmasens.
Riverfluo
La rojo fontas en Pirmasens sub la 60m alta ponto Streckbrücke. Unue ĝi flosas norden post la urboparto Gersbach ĝi turniĝas okcidenten kaj pasas la urboparton Hengsberg. Tra la valo Blümelstal preter la urboparto Windsberg la rojo atingas la muelejon Rothmühle. Mallonge malsupre de la muelejo ĝi enbuŝiĝas de dekstre en la rojo Felsalb, kiu mem fluas en la rivereton Hornbach, alfluanto de la rivero Schwarzbachs.
Ĉefministroj de Israelo
La ĉefministro de Israelo estas la plej grava politika homo en Israelo kaj ĉefo de la Israela registaro.
Lucas Digne
estas franca futbalisto. Li naskiĝis en Meaux, do nun estas -jara. Li de de 2013 ĝis 2016 estis parto de la unua vira teamo de la klubo Paris Saint-Germain, de tiam apartenas al la unua vira teamo de la klubo FC Barcelona.
Solliès-Ville
(jen france, okcitane Soliers-Vila) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Var, en la regiono Provenco-Alpoj-Bordo Lazura (Provence-Alpes-Côte d'Azur, prononcata, okcitane Provença-Aups-Còsta d'Azur). Fine de en la komunumo vivis.
Ferenc Parádi
Ferenc Parádi
Fascia
Fascia estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Ligurio kaj la provinco Ĝenovo, kiu ekde 2015 oficiale nomatas metropola urbo Ĝenovo. Fine de en la komunumo vivis. Najbaras la komunumoj Carrega Ligure (AL), Fontanigorda, Gorreto, Montebruno, Propata, Rondanina kaj Rovegno.
Kristanisma patrono de la komunumo estas la sankta Vilhelmo de Akvitanio, kies religia memortago sekve estas la komunuma festotago.
Ostrakodoj
Ostrakodoj estas klaso de Krustacoj (nome Ostracoda), foje konataj kiel semosalikokoj. Ĉirkaŭ 70,000 specioj (nur 13,000 el kiuj estas vivantaj nuntempe) estis ĝis nun identigitaj, grupigitaj en kelkaj ordoj. Ili estas malgrandaj krustacoj, tipe ĉirkaŭ 1 mm laŭ grando, sed varie el 0.2 al 30 mm en la okazo de Gigantocypris. Ties korpoj estas ebenecaj el flanko al flanko kaj protektitaj de duvalveca, kitineca aŭ kalkenhava valva aŭ "konko". La ĉarniro de la du valvoj estas en la supra (dorsa) regiono de la korpo. Ostrakodoj estas grupigitaj kune baze sur proksimuma morfologio, sed la grupo povas ne esti monofiletika; ties molekula filogenetiko restas ambigua.
Minimes - Théâtres Romains (stacio en Liono)
Minimes - Théâtres Romains estas stacio de la Funikularo de Saint-Just, ĝi situas inter la stacioj ' kaj ' en Liono. Ĝi estis malfermita la.
Aparta trajto de tiu stacio estas, ke ĉiu vagonaro de la funikularo tirata de drato kiu sekvas sian trakon, la celo alternas por ĉiu trako. Cifereca afiŝilo indikas ĉu la venonta vagonaro supreniros al ' aŭ malsupreniros al '.
1979
En la jaro 1979 post Kristo okazis, interalie:
Burgo Freudenkoppe
La burgo Freudenkoppe estas la ruino de altaĵburgo, 1 km sudoriente de la vilaĝo Nerothsur la monto Nerother Kopf en la distrikto Vulkaneifel, germana federacia lando Rejnlando-Palatinato.
Situo
La ruino troviĝas sur 610 m alta (super marnivelo) bazalta konuso, nome Nerother Kopf, ĉ. 5,5 km okcidente de la distrikturbo Daun. Dum la tempo de la konstruo la burgo estis la nordorienta limo de la graflando Luksemburgo.
Instalaĵo
La preskaŭ kvadrata loĝturo kaj ĉefturo (projekcia plano de 8,40 m x 8,60 m) en la orienta duono de la burga korto superis la trapezforman ringmuron. La burgo estas ĉirkaŭita je tri flankoj de burgfosaĵo (sekfosaĵo). En la jaroj 1984/85 la konservitaj restaĵoj de la ruino estis resanigitaj.
Harry Binswanger
Harry BINSWANGER estas usona Objektivista filozofo. Li estas membro de la Ayn Rand Institute. Li verkis kun Ayn Rand sur la Ayn Rand Lexicon.
2448 Sholokhov
2448 Sholokhov estas malgranda, ne tre hela asteroido de la asteroida zono,malkovrita la de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno en Krimeo (Ukrainio).
Nomo
Ĝia nomo honoras la sovetan verkiston Miĥail Ŝoloĥov (cirile Михаил Александрович Шолохов, 1905 — 1984).
Urogalo
La urogalo, laŭnome la taŭra koko, Tetrao urogallus, estas la plej granda kaj malhela birdo inter Kokoformaj. Ĝi estas ĉirkaŭ 100 cm longa kaj 6.7 kg peza. La plej granda iam ajn konstatita en kaptiteco havis pezon de 7.2 kg. Ĝi troviĝas en Eŭropo kaj Azio, kaj estas fama pro sia ceremonia memmontrado por pariĝado.
Ĝi estas provinca birdo de Meza Finnlando.
Taksonomio
Ĝi estis unuafoje priskribata de Linnaeus en sia Systema naturae de 1758 laŭ ties nuna scienca nomo.
Ties plej proksima parenco estas la Nigrabeka urogalo, Tetrao parvirostris, kiu reproduktiĝas en tajgo de lariko de orienta Rusio kaj partoj de norda Mongolio kaj Ĉinio.
Distribuado
Temas pri specio de loĝantaj birdoj, kiu reproduktiĝas en nordaj partoj de Eŭropo kaj okcidenta kaj centra Azio en maturaj arbaroj de koniferoj kun diversa specikompono kaj relative malferma kanopeostrukturo.
Ĝi estas ofta birdo en Skandinavio, ĉirkaŭ Balta maro kaj Rusio. La subspecioj estas malsimilaj laŭ koloro kaj grando. En multaj eŭropaj landoj la specio ĉu malaperis ĉu estas tre endanĝerigata. En Irlando malaperis. En Skotio malaperis kaj oni enkondukis la skandinavan subspecion. En Hispanio la okcidenta subspecio estas tre endanĝerigita kaj izolita de la orienta; tiu danĝero rilatas al tutmonda plivarmiĝo, ĉar temas pri antaŭglacia specio kaj ties antaŭglaciaj vivmedioj malaperas pro varmiĝo.
Subspecioj
Estas kelkaj rasoj, listitaj el okcidento orienten:
La rasoj montras pliiĝantajn kvantojn de blanko en subaj partoj de maskloj el okcidente orienten, el preskaŭ tutnigraj kun nur iom da blankaj punktoj sube en okcidenta kaj centra Eŭropo al preskaŭ blankaj en Siberio, kie loĝas la Nigrabeka urogalo. Variado ĉe inoj estas multe malplia. La indiĝena skota populacio, kiu formortis inter 1770–1785, estis probable ankaŭ distinga raso, sed ĝi estis neniam oficiale priskribata kiel tia; same direndas ankaŭ pri la formortinta irlanda populacio.
Hibridoj
Urogaloj eventuale hibridiĝas aŭ almenaŭ hibridiĝis kun la Tetro (tiuj hibridoj estis konataj per la germana nomo Rackelhahn) kaj kun la pli proksime rilata Nigrabeka urogalo.
Aspekto
La virbirdo atingas ĝis 1 m longa kaj averaĝe 4 kg peza, sed 3.3 al 6.7 kg. La malsimileco inter ino kaj malino estas sufiĉe granda laŭ aspekto kaj grando: urogalino estas nur duonpeza (1.5-2.5 kg) kaj 54–64 cm longa kun enverguro de 70 cm. Temas pri evidenta kazo de seksa duformismo. La masklo povas esti 74 al 115 cm longa kaj havas enverguron de ĉirkaŭ 1.2 m.
La masklo estas nekonfuzebla, ĉefe dum pariĝado, kiam malfermas sian nigran voston regule makulita per du strioj de blankecaj markoj. La plumaro estas malhelgriza al malhelbruna. La flugiloj estas malhelbrunaj (surŝultre klare videbla blanka makulo), la korpo brile bluverda ĉefe ĉebruste kaj kapo kaj kolo malhelgriza. Tamen demalproksime la birdo ŝajnas nigra. La ventro kaj subvosto varias el blanka al nigra depende de la raso (vidu supre). Beko blankeca kaj sube longa nigra plumaro kvazaŭ barbo. Superokule ili havas ruĝan makuleton de nuda haŭtaĵo. La ino havas tiun lastan ruĝan makulon multe malpli grandan kaj same la blankan makulon surŝultre; krom tio, nur brunan plumaron kun nigra kaj blankeca strieco kaj sube pli ruĝecan ĉe kolo kaj supra brusto kaj pli helan ĉe ventro. En la piedoj ili havas skvamojn, kiuj estas tre utilaj por piediri surneĝe; tiuj skvamojn lasas klarajn spurojn per kiuj eĉ oni povas rekoni la sekson de la birdo. Ambaŭ seksoj havas blankan punktomakulon en ŝultro. Ili havas plumajn krurojn, ĉefe vintre por protekton kontraŭ malvarmo.
La idoj similas al la ino pro la kamufla koloraro, kiu estas pasiva protekto kontraŭ predantoj. Krome ili portas nigrajn kronoplumojn. Je aĝo de ĉirkaŭ 3 monatoj, fine de somero, ili plumoŝanĝas laŭgrade al plenkreska plumaro de virbirdoj kaj inoj.
Kutimaro
La Urogalo estas taga ĉasbirdo, tio estas ties aktiveco estas limigita al lumtagaj horoj. Ili pasas nokton en malnovaj arboj kun horizontalaj branĉoj. Tiuj dormejaj arboj estas uzataj por kelkaj noktoj, ili povas esti surmapigitaj facile ĉar la grundo sub ili estas kovrata de fekaĵoj.
La inoj estas surgrundaj reproduktuloj kaj pasas la nokton surneste. Antaŭ ekflugo de la idoj ŝi pasas nokton kun ili en densa ŝirmo surgrunde. Dum vintro la inoj rare subeniras surgrunde kaj plej parto de ŝpuroj surneĝe estas el virbirdoj.
La Urogaloj ne estas elegantaj flugantoj pro sia korpopezo kaj mallongaj, rondoformaj flugiloj. Dum ekflugo ili produktas subitan tondrobruon kiu forpelas predantojn. Pro korpogrando kaj enverguro ili evitas junajn kaj densajn arbarojn por flugado. Dum tio ili faras mallongajn glitoflugojn. Ties plumoj produktas fajfan sonon.
Printempe okazas bunta ceremonia seksardo. La plej grandan parton de tiu aktivado okupas konkurencon inter najbaraj virbirdoj aŭ foje inter du el ili en la sama kantejo "lek". Frumatene la viroj laŭtege kaj seke kantas surbranĉe apud sia dormejo kaj inoj venas suben. Poste li subeniras kaj pariĝas foje ne nur kun unu ino, sed kun pliaj. Somere la birdoj vivas surgrunde kaj manĝas ne nur vegetaraĵojn sed ankaŭ ĉiajn bestetojn: vermojn, formikojn, ktp. Aŭtune povas okazi kvazaŭ seksarda kantado, kiu utilas nur por markigi teritoriojn kaj prepariĝi por printempa seksardo. Vintre ili revenas al surarba vivo kaj vegetarana manĝo. La inoj preskaŭ neniam malsupreniras surgrunden vintre.
Pariĝado kaj reproduktado
La pariĝa sezono de la Urogalo komencas dum la printempa vetero progresas, vegetaĵaro disvolviĝas kaj laŭ altitudo inter marto kaj aprilo kaj daŭras ĝis majo aŭ junio. Tri kvaronoj de tiu longa reprodukta sezono konsistas el simpla teritoria konkurenco inter virbirdoj ĉu najbaraj ĉu en la sama masklejo “lek”.
Frumateniĝe la arba pariĝado komencas sur dika branĉo de elstara arbo. La virkoko sintenas sin kun levataj kaj malfermaj vostoplumoj, rektigita kolo, beko indikante ĉielon, flugiloj subenigitaj kaj tiele li komencas sian tipan kanton. Tiu konsistas el kvar partoj, tamburetado, tamburrulado, korkeltiro kaj gluglado aŭ spirado.
Nur fine de la pariĝada ceremonio la inoj alvenas al la ceremoniejo, nomata ankaŭ lek, kio signifas ludo en norvega. Tiam la virkoko pluas la ceremonion surgrunde en malferma proksima loko. La ino, preta pariĝi, kaŭras kaj krietas plendan sonon. Se estas pli da unu virkoko en la masklejo lek, estas ĉefe la koko alfa kiu kopulacias kun la estantaj inoj. En tiu fazo la Urogaloj estas ege sensivaj kontraŭ ĝenado kaj eĉ observado de unu homo povas kaŭzi la ekflugon de inoj kaj fuŝi la kopulacion en tiu mallonga tempero kiam ili pretas koncipiĝi.
Kiel tradicie scias ĉasistoj aliflanke, la virkokoj estas malpretaj rekoni alarmajn signalojn dum la pariĝa ceremonio. Tio estis kialo de tre konata referenco de la specio en populara kulturo: en unu el la famaj filmoj kie rolulis Romy Schneider, la juna Imperiestrino Sissi estas ĉasanta kun sia onklo. Kiam li estas pafonta al maskla urogalo profitante lian ŝajnan surdecon, ŝi sukcesas timigi la birdon kiu fuĝas. Tio estas uzata kiel metaforo por la ŝanĝoj alportitaj de virineco: ĉar enamiĝinta ŝi ekkonscias pri la asocia sento de senkonscio kiu permesas ŝin samsenti kun la birdo (dum simpla junulino simple estus preferinta ĉastrofeon).