cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
László Imre
László IMRE [lAslO], laŭ hungarlingve kutima nomordo Imre László estas hungara literaturhistoriisto, kritikisto, profesoro, membro ordinara de Hungara Scienca Akademio (2013).
Biografio
László Imre frekventis universitaton en Debrecen inter 1963-1968, poste li samloke ekinstruis. En 1989 li iĝis katedrestro, en 1997 li habilitiĝis, baldaŭe li atingis la rangon rektoro. Inter 1992-1996 li estis gastoprofesoro en Helsinko, en la 2000-aj jaroj en Cluj. En 1997 li doktoriĝis antaŭ MTA. Li okupiĝis precipe pri la 19-a jarcento. Li ricevis 7 premiojn inter 1984-2010.
Heidolsheim
Heidolsheim (jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Stacio Kamikitaĉo
Stacio Kamikitaĉo (上北町駅 [kamikitaĉō-eki]) estas stacio de Fervojo Aojmori. Ĝi lokiĝas en la urbeto Tohoku, Distrikto Kamikita, Gubernio Aomori, Japanio.
Dénes Kovács (ĵurnalisto)
KOVÁCS Dénes (pro. kova:ĉ) estis hungara ĵurnalisto naskita en Nadjvarado la 24-an de novembro 1861 kaj mortinta en Zamárdi la 1-an de marto 1948.
Biografio
Dénes Kovács finis siajn jurajn studojn en la Universitato de Budapeŝto, li doktoriĝis en 1885. En 1886 li studis lingvistikon kaj juron en Berlino. Li estis kunlaboranto en 1882 de la gazeto Magyar Újság, en 1883 de la gazeto de la Nemzeti Újság. De 1884 li estis helpredaktoro de la ŝtonpresita gazeto Hírcsarnok. De 1886 li estis rubrikestro beletristika kaj arta de la revuo Budapest. Samtempe li estis konstanta kunlaboranto de la Vasárnapi Újság. De 1890 li estis instruisto en Budapeŝto. En 1894 li faris la lastan intervuon kun Lajos Kossuth en Turino. De 1901 ĝis 1922 li estis respondecredaktoro de la Kis Újság. En 1922 li retiriĝis de la ĵurnalismo, li skribis senregule en gazetojn Budapesti Hírlap, poste en Mai Nap.
Koenji
Kōenji (高円寺) estas areo de Tokio en Suginami-ku, okcidente de Ŝinĵuku, jap. Shinjuku.
Vendejoj, manĝejoj, trinkejoj
Krom Harajuku kaj Shimokitazawa, Kōenji estas la plej populara areo en Tokio por uzitaj vestaĵoj. Majoritato de la vendejoj estas je la suda flanko de la chuo sen fervojo aŭ ĉe Look Shōtengai (ルック商店街).
Sude de la stacio estas la "PAL"- arkado plena de multaj vendejoj por manĝaĵoj, vestaĵoj kaj malaltprezaj varoj. Norde de la stacio estas du vendejaj stratoj kun vendejoj de uzitaj gramofondiskoj, restoracioj kaj kafejoj. Okcidente de la stacio, norde kaj sude kaj sub la fervojo estas multaj malgrandaj jakitori-ejoj kaj trinkejoj.
FK Rjukjuo
La teamo derivas sian nomon de la Rjukju-insularo. La klubo iam havis ankaŭ teamojn de futsalo kaj manpilko.
Koenji
Parkoj
Estas kelkaj parkoj tie, inkluzive Sanshi-no-mori (蚕糸の森), Mabashi Kōen (馬橋公園), kaj Wadabori Kōen (和田堀公園). Wadabori Kōen estas la plej bona por vidi sakura, cerizo-arboj en printempo. Aŭ ĝuste por migrado.
Trafiko
Tri grandaj stratoj pasas tra Koenji: Waseda Dōri (早稲田通り), numero sep cirklo-strato Kannana Dōri (環七通り) kaj Ōme Kaidō (青梅街道).
(11841) 1986 VW
(11841) 1986 VW estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la ĉeĥa astronomo Antonín Mrkos elde la Observatorio Kleť, apud České Budějovice, tiam en Ĉeĥoslovakio (nun en Ĉeĥa Respubliko).
János Varga (arkivisto)
János Varga naskiĝis la  1927 en Sótony. Li mortis la 2008 en Budapeŝto.
Biografio
János Varga frekventis universitaton en Budapeŝto inter 1947-1951, poste li ekinstruis en Universitato Eötvös Loránd kiel vicprofesoro. En 1955 li akiris PhD, samtempe li estis elektita vicdekano. Li partoprenis en hungara revolucio de 1956, tial poste li estis forigita, tamen li rajtis labori en historia instituto. Ekde 1968 li laboris kiel arkivisto, en 1978 li estis ĉefdirektoro de la tutlanda arkivejo. Li estis nomita ankaŭ titulara profesoro. Li doktoriĝis jam en 1972 antaŭ la akademio. Li politikadis en la parlamento inter 1990-1994. Li okupiĝis ekzemple pri la servutuloj. Li ricevis 6 premiojn inter 1965-2005.
Brazuelo
Brazuelo [braZŬElo] estas municipo de la provinco Leono, en la regiono Kastilio-Leono, Hispanio. Ĝi apartenas al komarko Tierra de Astorga (Tero Astorga), en la centro de la provinco, ene de la tradicia areo La Maragatería. Temas pri areo kie oni parolas la hispanan kaj la leonan. Brazuelo estas komprenebla etimologie kiel Braketo.
Estas atestaĵoj de antaŭromia kaj romia loĝado; en Mezepoko okazis reloĝado. La areo apartenis al la Regno Leono kaj poste suferis pro la Milito de Hispana Sendependiĝo.
Tradiciaj enspezofontoj estas agrikulturo kaj brutobredado. Lastatempe kultura kaj rura turismo plie ekgravis (popola arkitekturo, historia heredo, piedirado).
Preĝejo Stefano la 1-a (Cserhátsurány)
la romkatolika preĝejo Stefano la 1-a (Hungario) estas romkatolika historia monumento en Hungario, en vilaĝo Cserhátsurány.
Historio
La gotika preĝejo estis konstruita en 1344, sed la (same gotika) turo nur en la 16-a jarcento. En 1711 dokumento mencias la pentritan baldakenon, en la sekva jardeko sonorilostablon. Oni supozas, ke la baroka galerio konstruiĝis post jardekoj. En 1934 nova alo estis konstruita en loko de iama sanktejo, sed ankaŭ aliaj signifaj ŝanĝiĝoj okazis (la malnova navo iĝis la nova sanktejo). La orgeno estas aŭdebla de 1949.
Konstruaĵo
La preĝejo situas sola sur monteto apud la tombejo. Ĝi formas T-majusklon. La plej okulfrapa estas la turo, kies malsupra parto estas kvadrata, sed ĝi traformiĝas al okangulo ĉe la unua etaĝo. Rondforma pli malalta turo por ŝtuparo aliĝas al la turo. Ekstere pilieroj apogas la malnovan navon. Estas interese, ke 2 sakristioj aliĝas al la malnova navo. La sanktejo estas plurlatera. Fenestroj de la sanktejo kaj turo estas gotikaj. Same la enirejo kaj la niĉo estas gotikaj. Interne en kelkaj lokoj restis mezepokaj pentraĵoj. La nuna ĉefaltaro estis farita en 1689. Kermeso okazas en la 20-an de aŭgusto.
Goldelund
Goldelund (dane Goldelund, nordfrise Gelün) estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Norda Frislando de la federacia lando Ŝlesvigo-Holstinio. Fine de la komunumo havis  loĝantojn. La teritorio estas parto de la komunumaro Meza Norda Frislando, administra ligo de pluraj formale sendependaj politikaj komunumoj.
1305 Pongola
1305 Pongola estas asteroido de la ĉefa asteroida zono, malkovrita la de la sud-afrika astronomo Harry Edwin Wood, elde la Observatorio de la Unio en Johanesburgo.
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la sud-afrika rivero Pongola, alfluanto de la rivero Maputo.
Sleepy Hollow
Sleepy Hollow aŭ La Legendo de la Senkapa rajdanto estas usona gottema historia filmo reĝisorita de Tim Burton laŭ la samnoma verko de Washington Irving. La filmo aperis kine la 19-a de septembro 1999 en Usono.
Rakonto
En 1799, en izolita vilaĝeto nomita Sleepy Hollow kaj situanta en Nov-Anglio, pluraj senkapaj kadavroj estas trovitaj. Katenita de hororo, la loĝantoj estas certaj ke la murdanto estas nehoma senkapa rajdanto kiu eltombiĝis por venĝi sin de la vilaĝanoj. En Novjorko, oni komencas maltrankviliĝi pri la afero sed kiel neniu volas tien enketi, oni sendas Ichabod Crane (Johnny Depp), kiu kredas en nenia postmorta vivo aŭ timiga legendo...
Etnoantropologiaj sciencoj
Evoluo, en la etnoantropologiaj sciencoj, estas teoria sciencaliro kiu vidas la diversajn homajn kulturojn lokitajn en diversaj evoluaj stadioj. Ekzemplo de evoluoj stadioj povas esti la teorio de la tri stadioj de Auguste Comte.
Okazis en la meza parto de 19-a jarcento ke antropologio (aŭ etnologio) establiĝis en la akademia mondo kiel la teoria dominanta paradigmo en la 19-a jarcento ĝis esti anstataŭigita de aliaj sciencaliroj kiuj negas iujn bazajn elementojn de evolua vidpunkto. Nun svarmas diversaj vidpunktoj pri la enhavo de la sciencaj etnoantropologioj.
Klasika teorio de evoluo
La unuaj antropologoj agnoskitaj kiel scienculoj pri tiu fako prezentiĝis en la usona kaj angla medioj. Fakuloj kiel Edward Burnett Tylor kaj James Frazer en Anglio okupiĝis pri tiu scienca branĉo profitante precipe de materialoj kolektitaj de aliaj, kutime misiistoj, koloniaj oficistoj, kaj estis markitaj “antropologoj fotelaj”. En Usono, Lewis Henry Morgan estis la unua granda antropologo interesita pri la evoluo de la kulturo kaj ĝenerale de la prihomaj sciencoj. Li koncentris sian atenton sur amerikaj denaskuloj (indianoj), establante kun iuj popoloj, precipe kun Senekoj, rilatojn ege profundajn. La du pionoroj dividas la honoron esti praktike la fondintoj de la kultura antropologio.
Tiuj ĉi antropologoj aparte interesiĝis pri la motivoj pro kiuj la popoloj vivantaj en diversaj medioj, certe sen rilatoj inter si, havis kredojn kaj praktikojn similajn. La historio de la homa socio estis vidita kiel la produkto de necesa sinsekvo de evoluaj stadioj ĉiam pli kompleksaj, kulminantaj ĉe la industria socio de la 19-a jarcento.
La samtempaj socioj plej simplaj ankoraŭ ne atingis la plej altajn stadiojn de la progreso kaj povis esti konsiderataj “similaj al la plej antikvaj socioj”. Tiakadre oni provas klarigi sintenojn kaj morojn konsideritajn, sen tia kompreniga vojo, sensencaj: ili estus “restaĵoj” de antaŭaj kulturaj stadioj.
En tiu teoria paradigmo, la “sovaĝaj” gentoj disaj en diversaj kontinentoj povas ilustri la vivajn kondiĉojn de la prahistoriai homoj, la antikvuloj de nia civilizo.
Per tiu vidpunkto neeŭropaj socioj estis juĝataj “vivantaj fosilioj” de evoluaj epokoj superpasitaj de la okcidenta civilizo kaj utilaj por lumigi ankaŭ la pasinton de tiu ĉi. Tiu teoria aliro implikis kontraŭstarigon al la raciismaj teorioj kiuj por science justigu la malsamecojn alvoki intelektajn kaj biologiajn malsamecojn inter la popoloj. Tamen laŭ la plejgranda parto de la “evoluciaj antropologoj” la homa specio estas unusola kaj ne okazas biologiaj malsamecoj inter la diversaj grupoj rilate la mensajn kapablojn. Pro tio eblas ke ĉiu socia grupo trakuris la samajn stadiojn por atingi la sociajn nivelojn de la plej evoluintoj.
Historio de la antropologia evoluo
En la mezepoka teologio oni apogiĝis sur la ekzista eskalo kies supro staras Dio, sekve anĝeloj, homoj, bestoj kaj plantoj. La koncepto, kun konstato, de evoluo ekmontriĝis, kvankam ne kontraŭate de la Biblio kie estas ordonite "al la tero produkti fruktojn" (Genezo, 1,11), en la moralaj kaj ekonomiaj sciencoj, ekde la epoko de la klerismo. David Hume kaj Adam Smith atentigis pri socio kiu plibonigas sin mem, se lasita libera ŝanĝi sian ordigon produktan, distribuan kaj institucian. Jean-Baptiste de Lamarck 1809 priskribas sian prievoluan teorion laŭ kiu la akiritaj karakteroj transdoniĝas al posteuloj. La darvina evoluo enmetas la selekton kaj supervivon de la plej taŭgaj kaj igas biologian evoluismon unu el la pilieroj de la scienco.
Samkiel estis influita de evoluismoj de filozofoj, la darvina evoluismo ekzercos grandan influon sur la surfaciĝantajn prisociajn kaj etnoantropologiajn sciencojn.
Laŭ plej insistaj interpretoj, scienca darvinismo negas la koncepton de progreso, negas ke la evoluo sekvas kontinuan trairon kaj negas ke la homo estas la plej evoluinta kaj supera de la estaĵoj, negante fakte ke iu estaĵo estas superaj al la aliaj. Fakte, tamen, se tiaj konceptoj aŭ similaj troviĝas en antropologoj, tio okazas pere de alia deveno, precipe religia, kiu tamen la superecon de unu estaĵo super aliaj estas deduktitaj el principoj nesciencaj aŭ diverssciencaj.
Ankaŭ darvinismo, kiel ĉiuj sciencaj teorioj, spertis enan “evoluismon”, aneksante genetikon kaj alfrontante paleontologion, kaj fine ĝiaj adeptoj rifuzis la vizion pri naturo kiel progreson de el malsupera al supera kaj kiel detruo de la malsupera. La darvina “plej taŭga” koncepto (pradarvina valida nur en naturaj sciencoj) ne signifas “superan”, sed “taŭgaj en apartaj vivkondiĉoj kaj destinitaj estis momentaj”: nenio estas “perfekte taŭga” ĉar neniu medio estas stabila, la kondiĉoj povas ŝanĝi eksplodigante fiaskon de specio ŝajne perfekta: “perfekta” (memkompreneble, intercitile). La homo mem estus tre fora el la “perfekteco” de la evoluo kaj estas reduktita al portempa akcidento same kiel ĉiuj aliaj vivantaj specioj: kaj tiel faligante la barojn separantajn la homon el la bestoj.
Prihomaj sciencoj por klarigi la kulturan evoluojn en la homaj socioj
La prihomaj sciencoj estas multaj kaj por alproksimiĝi al la valoro de la evoluo, necesas la helpo de ĉiuj sciencoj. La scienco devenas el observado kaj hipotezoj, sed scienco naskiĝas ankaŭ el nemateriaj observadoj kiel etiko aŭ moralo aŭ konscienco rilate la senton de devigo. El tiuj sciencoj fontas ankaŭ religio. El tiuj, precipe el religio-teologio, fontas kriterioj kiuj integras tiujn de la eksperimentaj kaj spertaj (materiaj) sciencoj, kaj do ankaŭ de la “etnoantropologio”.
Helpe de tiuj sciencoj eblas malkovri kontinuan fluon de la progreso, la centrecon de la homo, kaj malsaman valoron de la estaĵoj, kiuj samas en la esto (kaj tial estas egalaj) kaj malsamas en la destino kaj funkcio. ''
Skoloj de etnoantropologiaj sciencoj
Hodiaŭ ili multas kaj vastiĝas en diversaj nacioj, ĉiu el ili havas sian karakterizon kaj rilate la elektitajn esplorobjektojn kaj rilate la amplekson de la prihomaj sciencoj vizititaj kaj kunigitaj.
Universala etnoantropologia evoluo
Scienca aliro florita komence de la 20-a jarcento kiu startas donante malpli da graveco al la detalaj trairoj esploritaj ĝis tiam, koncentrante la atenton sur la individuigo de pli generalaj epokaj “fazoj” de la socio. Sekve Leslie White, en 1940-aj jaroj, proponis teorion pri la kulturevoluo precipe determinita de la teknologiaj kondiĉoj. Marshall Sahlins, Marshall Sahlins, Marvin Harris kaj aliaj diversnaciaj kulturaj materiistoj heredis ion de tiu koncepto.
Multilinia etnoantropologio
Julian Steward apogiĝis sur la ideo de malsamaj evoluaj linioj en la diversaj geografiaj areoj. Grava, do, fariĝis la ekologia rilato inter la natura medio kaj la homaj teknologioj (kultura ekologio). Peter Murdock antaŭeniris la katalogadon de la diversaj socioj, por igi eblaj statistikajn analizojn por individuigi la evoluajn liniojn.
Novdarvinismo kaj sociologio
En 1975 Edward Osborne Wilson kun sia socibiologio kunportis genetikon ene de la sociantropologia esploro. Kulturo estus determinita de genogenoj kaj evoluo de la sociaj kulturaj kaj sociaj sintenoj disvolviĝus rekte kaj depende de la biologia evoluo. Tiutipaj aliroj ne trovis konsenton en antropologio kiel, male, en biologio. Harris kaj aliaj markis socibiologion “biologia reduktismo”.
Bibliografio
della cultura'', 1971
Opidumo
Opidumo (latina: oppidum, en pluralo oppida: fortikaĵo, fortikita loko, la vorto estas derivita de la latina OB-pedum, "fermita areo", eble de la vorto pedóm en la antikva prahindeŭropa lingvo signifanta "okupata areo" aŭ "piedsigno") estas fortikita, urbsimele konstruita setlejo de la La-Tène-epoko (malfrua ferepoko). Ties estiĝon oni plej ofte kunigas kun popoloj de la keltoj kaj dakoj.
Difino de la esprimo
La romianoj uzis ĉi tiun urban infrastrukturon por establi sian regulon. En multaj kazoj, la koncentriĝo de la loĝantaro migris de la fortika monteto al la ebenaĵo, kie la ekzistanta urbo estas ĝis hodiaŭ.
La esprimo estas uzata ankaŭ por setlejoj de la malfrua antiko. Ekzemple oni parolas de Salzburg kiel oppidum Iuvavum. Opidumo simple estis setlejo kiu ankoraŭ ne havas rajton nomi sin urbo.
Hodiaŭ arkeologoj uzas la esprimon oppida por priskribi arkeologiajn restaĵojn de fortikaj setlejoj en Eŭropo de la fino de la ferepoko kaj la komenco de la romia periodo.
Gioia dei Marsi
Gioia dei Marsi estas komunumo de Italio. Ĝi situas en la regiono Abruco kaj la provinco de La-Aglo.
Telferaj akcidentoj de Cavalese
La telfero al Alpo Cermis [ĈERmis] proksime de vilaĝo Cavalese en la itala provinco Provinco Trento (Trentino) dufoje suferis gravan akcidenton.
9-a de marto 1976
Je la 9-a de marto 1976 veturilo falis de la ŝnurego kaj mortigis 42 homojn.
3-a de februaro 1998
Je la 3-a de februaro 1998 aviadilo de tipo EA-6B Prowler, elektronika batalilo de la Usona Mararmeo, tranĉis la ŝnuregon de ski-telfero en Cavalese (italaj alpoj); 20 homoj en veturilo falis pli ol 80 metrojn kaj mortis. La aviadilo estis damaĝita, sed kapablis reiri al sia bazo.
Ĉiuj mortigitoj, 19 pasaĝeroj kaj unu instruisto, estis eŭropanoj, inter ili tri italoj, kvin germanoj kaj unu polo.
La incidento streĉis la rilatojn inter Usono kaj Italio. En Italio estis kontraŭ-usonaj protestoj ("NATO PER UCCÌDERE"*), iuj plendis kontraŭ uzo de italiaj aviadilaj bazoj fare de Usono. Italaj prokuroroj volis procesi kontraŭ la kvar armeanoj en Italio, sed itala tribunalo decidis, ke la traktato de NATO atribuis la jurisdikcion de tiu kazo al usonaj armeaj tribunaloj.
Komence estis akuzitaj ĉiuj kvar anoj de la aviadilo, sed nur kontraŭ stiristo kapitano Richard J. Ashby [RIĉed EŜbi] kaj lia navigisto kapitano Joseph Schweitzer [ĜOŬzif ŜŬIcr] vere okazis proceso, kun akuzo de 20 kazoj de senvola hom-mortigo kaj hom-mortigo pro neglekto. La proceso de Ashby okazis en Camp LeJeune en Norda Karolino. Estis decidite, ke la mapoj en la aviadilo ne montris la ŝnuregojn kaj ke la EA-6B flugis iom pli rapide kaj konsiderinde malpli alte ol permesis armeaj reguloj. La restriktoj tiam validaj postulis minimuman flugan alton de 2000 futoj (600 m); la stiristo diris, ke li opiniis ke 1000 futoj (300 m). La ŝnurego estis tranĉita en alto de 360 futoj (110 m). La stiristo plue asertis, ke la alto-mezura ilaro de lia aviadilo misfunkciis kaj ke li ne sciis pri la restriktoj pri rapido. En marto de 1999 la ĵurio malkondamnis Ashby-on, je la indignego de la itala publiko. La akuzoj pro hom-mortigo kontraŭ Schweitzer estis nuligitaj.
Kontraŭ la du viroj okazis plia armea proceso pro malhelpo al la justico, ĉar ili detruis video-registraĵon el la aviadilo pri la tago de la akcidento. Ili estis deklaritaj kulpaj en majo 1999; la navigisto estis eksigita el la armeo, kaj la stiristo estis eksigita kaj malliberigita por ses monatoj. Post kvar kaj duona monatoj li estis liberigita pro bona konduto. (Baldaŭ poste li kaŭzis tumulteton en kazino en Las-Vegaso kaj estis vokita tribunalen pro delikto.)
En majo 1999 la Usona Kongreso malakceptis leĝon, kiu estus doninta rektan monan kompenson al la familioj de la viktimoj. La itala ŝtato tiam en decembro 1999 aprobis ampleksan planon pri mona kompenso por tiuj familioj. La traktato de NATO devigis Usonon pagi 75 % de tiu kompenso, kaj ĝi pagis.
La usona armea prokuroro asertis, ke inter usonaj armeaj aviadistoj ekzistas klubo nomata Cable Car Club (telfera klubo), en kiu rajtas membriĝi nur tiuj, kiuj sukcesis flugi tra sub la ŝnurego de telfero. Tiuj onidiroj neniam estis konfirmitaj.
* nato per uccidere = naskita por mortigi
44039 de Sahagún
Nomo
Ĝi estas nomita en memoro de la franciskana misiisto Bernardino de Sahagún (1499–1590), kiu, alveninte en Meksikon en 1529, esploris pri la indiĝenaj kulturoj de la regiono. Li kredis, ke por konverti la Aztekojn al Kristanismo, necesis kompreni iliajn diojn.
Heiligenstein
Heiligenstein (jen france, origine germane kaj alemane, prononco ) estas komunumo de Francio. Ĝi situas en la departemento Bas-Rhin, en la historia kultura regiono regiono Alzaco kaj la nuna administra regiono Grand Est ("Granda Oriento"). Fine de en la komunumo vivis.
Benamargosa
Benamargosa [benamarGOsa] estas hispana municipo de la provinco Malago, regiono Andaluzio. Estas en la orienta parto de la marborda provinco Malago, kiu siavice estas en la Costa del Sol, borde de la Mediteranea Maro kaj sur la deklivaro de montaro. Ĝi estas en la komarko Axarquía [aĥarKIa]. Ĝi estas je 96 metroj de altitudo, en la samnoma valo; ĝia municipa teritorio havas areon de 12,12 km² kaj en 2016 ĝi havis 1558 loĝantojn laŭ la Instituto Nacional de Estadística (INE).
Thirteen Days
La usona kinofilmo Thirteen Days (13 tagoj) estas politika streĉfilmo el la jaro 2000, kiu okupiĝas pri la 13 tagoj de la kuba krizo el la perspektivo de la usonanoj. La filmo estas miksaĵo inter dokumentado kaj ekcitado kaj orientiĝas plejparte je historiaj faktoj. La ĉefroluloj de la filmo estas la politika konsilanto de John F. Kennedy, Kenneth „Kenny“ O’Donnell, rolate de Kevin Costner, prezidanto John F. Kennedy mem, rolate de Bruce Greenwood, kaj ties frato Robert „Bobby“ Kennedy, rolate de Steven Culp. Reĝisoro estis Roger Donaldson.
Tomaso el Tolentino
Tomaso el Tolentino (Tolentino, ĉ. 1260 - Thane, 9-an de aprilo 1321), beatulo laŭ la katolika eklezio, estis mezepoka katolika pastro kaj franciskana frato, naskiĝinta en Italio kaj mortinta en Hindio kiel martiro dum sia misia vojaĝo al Ĉinio.
Vivo
Tomaso naskiĝis en Umbrio (Italio), en la urbo de Tolentino, ĉirkaŭ en 1260.
Li estis ankoraŭ tre juna kiam li eniris la ordenon de la franciskanoj (Ordo fratrum minorum), ĉirkaŭ en 1275. Poste li iĝis ankaŭ pastro.
Baldaŭ li simpatiis kun la ideoj de Anĝelo Klareno kaj la grupo de la Spirituali, kiuj postulis ke la franciskanaj fratoj vivu en rigora malriĉeco. Tiu grupo tamen asertis ankaŭ aliajn ideojn, kiujn la Katolika Eklezio taksis herezaj, tiel ke Tomaso (kiel ankaŭ Anĝelo Klareno) estis arestita kaj restis en malliberejo ĝis 1289.
Poste li estis sendita en Malgrandan Armenion ĉe la reĝon Hetumon la 2-an, kiu sendis lin al la papo Nikolao la 4-a kaj al la reĝoj de Francio kaj Anglio, petante helpon kontraŭ la Mamelukoj.
Tomaso vojaĝis denove al Eŭropo en 1295 kaj en 1306 aŭ 1307. En 1320 li kun tri aliaj franciskanoj enŝipiĝis en Hormuzo, en la nuntempa Irano, kun la plano marveturi ĝis Ĉinio, sed ili devis halti en Hindio, en Thane (aŭ Thana) apud la nuna Mumbajo, kie familio de nestorianaj kristanoj gastigis ilin.
La islamana kadio de Thane alvokis la kvar fratojn, kiu alparolis lin pri la kristana kredo kaj kontraŭ la Islamo. Post pluraj debatoj kaj minacoj, ili estis mortigitaj en aprilo 1321 (Tomaso kaj du aliaj la 8an, la kvara la 11an).
Kulto
Tomaso kaj siaj kunuloj estis tuj honorataj kiel martiroj.
Post malmultaj jaroj Odoriko de Pordenone estis en Thane dum sia vojaĝo al Ĉinio kaj povis elpreni la restaĵojn de la kvar fratoj, kunportante ilin ĝis Ĉjuanĝoŭ. La kapon de Tomaso tamen li mem aŭ alia homo poste portis al Tolentino, la urbo kie Tomaso naskiĝis.
La 23-an de julio 1894 la papo Leono la 13-a konfirmis oficiale la kulton de Tomaso el Tolentino kiel beatulo.
Lívia Gyarmathy
Lívia GYARMATHY [djarmati], hungare Gyarmathy Lívia estis hungara reĝisoro kaj scenaristo.
Lívia Gyarmathy naskiĝis la 1932 en Budapeŝto kaj mortis la 25-an de majo 2022.
Biografio
Lívia Gyarmathy frekventis universitaton, poste eklaboris, kiel diplomita kemiisto en Budapeŝto. Inter 1960-1964 ŝi plulernis en la aktora-filma ĉeflernejo, dume ŝi jam komencis reĝisoradi. Ekde 1950 ŝi ricevis taskon kaj postenon ankaŭ en la ĉeflernejo. Ŝi edzo estis same reĝisoro: Géza Böszörményi. Ŝi ricevis premion Kossuth en 2000, pli frue kaj poste ankaŭ aliajn (eĉ eksterlandajn) premiojn.
Ŝiaj reĝisoraĵoj (elekto)
Ŝi kelkfoje apartenis al staboj de aliaj filmoj.
Bazaj kristanaj komunumoj
La bazaj kristanaj komununoj naskiĝis kaj agadas sendepende de la oficialaj ekleziaj regantoj kaj kutime al tiuj ne obeas kaj foje, pli/malpli, ilin kontraŭstaras.
Baza kristana komunumo estas la grupo de fideluloj, katolikaj aŭ el aliaj kristanaj konfesoj, kiuj praktikas kaj agnoskas Evangelion kiel eklezio "alia" kaj diversmaniere de la oficiala eklezio t.e. (uzante ilian esprimon). Kvankam ili naskiĝis samtempe (post la 2-a vatikana koncilio) kaj interne de la sama institucio, oni devas distingi la bazajn kristanajn komunumojn kiuj evoluis en Eŭropo kaj malakordas kun praktikoj kaj hierarkiaj eklezioj de la bazaj ekleziaj komunumoj en Latinameriko kaj Afriko. Tiuj lastaj havas subtenon de la loka episkoparo kaj ekvivis pro misiista agado.
Gyula Kovács (soldato)
KOVÁCS Gyula (pro. kova:ĉ) estis hungara subgeneralo naskita en Tordatúr la 4-an de junio 1893 kaj mortinta en Cleveland, (Ohio, Usono) la 4-an de junio 1963.
Biografio
Gyula Kovács finis la militakademion (1926), dum la dua mondmilito li estis stabkolonelo, de la 2-a stabestro de la hungara armeo, generalkolonelo (1942), komandanto de la militakademio, subgeneralo (1944), rajtigita generalo en la germana ĉefkomandantaro. Post la dua mondmilito li estis mekanikisto en Wöcklaburg en Aŭstrio. Li elmigris en Usonon (1952), li loksidiĝis en Cleveland, kie li estis laboristo, vicprezidanto de la Hungara Liberiga Komitato.
Malé Borové
Malé Borové (hungare Kisborove [kiŝborove]) estas vilaĝo kaj municipo en Slovakio. Malé kaj kis signifas: malgranda.
Situo
Malé Borové situas sur deklivo, fine de sakovojo, sed estas ankaŭ aĉa vojo. Liptovský Mikuláš troviĝas je 32 km.
Historio
La unua mencio okazis pri la vilaĝo en 1550. En 1784 299 vilaĝanoj loĝis en 43 domoj, en 1828 419 vilaĝanoj loĝis en 64 domoj. En 1796 la tutlanda geografia libro taksis la vilaĝon triaklasa (=malbona). En 1910 laŭ la popolnombrado vivis en Kisborove 564 homoj, (plejparte slovakoj). Ĝis Traktato de Trianon la komunumo apartenis al Hungara reĝlando, al Liptó, al distrikto de Partizánska Ľupča, poste al Ĉeĥoslovaka respubliko, dum la 2-a mondmilito kaj ekde 1993 al Slovakio. En 2001 vivis en Malé Borové 209 homoj, (206 slovakoj).
Esparragosa de la Serena
Esparragosa de la Serena (asparagejo) estas municipo de Hispanio, en la provinco de Badajoz, regiono de Ekstremaduro kaj kiel la nomo sugestas en la komarko de La Serena.
Ivy League (vesto)
La stilo Hedera Ligo (angle: Ivy League) estas fasonmoda stilo en Nordorienta Usono ekde la 1950-aj jaroj ĝis la mezo de 1960-aj jaroj, kaj oni diras ke ĝi devenis de kolegiaj kampusoj, precipe ĉe membroj de la Ivy League. Ekde la komenco de 1920-aj jaroj, la superaj sociaj klasanoj en Britio kaj Usono forigis surmeti tradician kostumon por praktiki la modajn sportojn en sia rondo (teniso, golfo, ktp.).
Novaj vestaĵoj evoluigitaj per simpla teksado: la poloo per ĵerzo, golfaj pantalonoj per desegnaĵo "Princo de Kimrujo" aŭ bluzoj per peza kotono kaj ledojakoj.La vestaĵoj ne taŭgis al Eŭropo, dum usonanoj pli kaj pli uzis ĉi tiujn vestaĵojn, ĉar la Dua Mondmilito helpis modernigon de usona pretportaĵo.
Esparragosa de la Serena
La loĝantoj nomiĝas esparragoseños aŭ "zorreros" (vulpuloj). La censita populacio en 2008 estis de 1.094 loĝantoj.
Ivy League (vesto)
En la 1950-aj jaroj, studentoj en la ok gravaj orientmarbordaj universitatoj en Usono, la Ivy League — inkluzivante Harvard kaj Universitato Yale — komencis uzi ĝin amase, forlasante la kostumojn ke ĝi estas sporta vestaro (velura jako, oksfordaj ĉemizoj, mokasenoj, ktp.).
La graveco de sportaj programoj ene de tiuj universitatoj por la statuso, donita al atletaj studentoj, el libertempa klaso, favoris surmetigi ĉi tiujn sportvestojn.
Esparragosa de la Serena
Populacio
De 1996 a 2005 la populacio variis inter 1150 kaj 1108 loĝantoj, kaj observiĝas malrapidan malpliiĝon.
Ekonomio
Pri agrikulturo gravas la olivarbaroj, la vitejoj kaj cerealoj kiel tritiko; pri brutobredado gravas porkoj kaj ŝafoj. Tradicias la kolektadon fruprintempe de la sovaĝa asparago.
Monumentoj
Preĝejo de Santa María Magdalena de la 16a jarcento, blazondomoj kaj Ermitejo de la Martiroj.
Festoj
La festoj de Esparragosa de la Serena dediĉiĝas al sia patrono Sankta Bartolomeo aŭguste. Tradicias ankaŭ la Karnavaloj.
Universidad Rey Juan Carlos (metroo de Madrido)
Universidad Rey Juan Carlos (Universitato Reĝo Johano Karlo) estas stacio sur de la Metroo de Madrido, situanta apud la kampuso de la Universitato Reĝo Johano Karlo en Móstoles. Temas pri la metrostacio de Madrido kun la plej longa nomo.
La stacio estis malfermita la.
Stacio Ottomo
Stacio Ottomo (乙供駅 [ottomo-eki]) estas stacio de Fervojo Aojmori. Ĝi lokiĝas en Tohoku, Distrikto Kamikita, Gubernio Aomori, Japanio.
Hermann von Mallinckrodt
Hermann von MALLINKCKRODT (naskiĝinta en la 5-a de februaro 1821 en Minden, mortinta la 26-an de majo 1874 en Berlino) estis germana politikisto.
Vivo
Li studis juron en Berlino kaj Bonn kaj post tio ekdeĵoris en la ŝtata administrado. De 1850-51 li estis provizora ĉefurbestro de Erfurto, de 1859-60 helpanto en la Ministerio pri internaj aferoj, inter 1860-67 registara konsilisto en Düsseldorf, ekde 1867 en Merseburg kaj li retiriĝis en 1872.
Estante jam de 1852-63 deputito de la Dua ĉambro de la Prusa Landa Parlamento, li estis membro de la modera liberala partio. En 1867 li apartenis al la Nordgermana Asembleo kaj fariĝis en 1868 denove deputito de la Dua ĉambro.
Opozicigvidanto katolika
Nun li ekludis gravan rolon kiel kunfondinto kaj kondukanto de la katolika centro-partio. Ekde la eksplodo de la konflikto inter la ultramontanismaj, romfidelaj civitanoj kaj la prusa registaro lia ardo polemika pli kaj pli grandiĝis ĝis pasiega fanatikismo. Tiel li ekzemple anoncis la neŝanceligeblan reziston de la katolika civitanaro kontraŭ la Majaj leĝoj de 1873, 1874 kaj 1875. La tuton de la novaj evoluoj politikaj en Germanujo li taksis kiel sistemon nejustan kaj perfortan. La preferata celo de liaj atakoj estis Otto von Bismarck mem.
Honorigoj
Mallinckrodt iĝis honora civitano de Erfurto.
Pruvo
Oni distingas inter jenaj pruvoj
Stacio Ukiana
Stacio Ukiana (japane: 浮孔駅 [Ukiana-eki], angle: Ukiana Station) estas fervoja stacio en Jamatotakada, Gubernio Nara, Japanio. La stacio servas 1 liniojn de Kintetsu: Linio Kintetsu-Minami-Ōsaka.
Juan Eugenio Hartzenbusch
Juan Eugenio HARTZENBUSCH Martínez (Madrido, 6-a de septembro de 1806 - Madrido, 2-a de aŭgusto de 1880) estis verkisto, dramaturgo, poeto, filologo kaj kritikisto hispana, unu el plej elstaraj reprezentantoj de la romantisma teatro en Hispanio. Li estas konata ĉefe pro sia teatraĵo Los amantes de Teruel (la geamantoj de Teruelo, 1837). Lia filo estis bibliografo Eugenio Hartzenbusch e Hiriart.
Biografio
Filo de hispanino, Doña María Josefa Martínez Calleja kaj de germana lignaĵisto ruinigita pro la Milito de Hispana Sendependiĝo, li orfiĝis je patrino kiam li estis nur dujaraĝa kaj loĝis kun sia patro kaj frato dum jaroj en Valparaíso de Abajo, vilaĝo de la provinco Kuenko. En 1815 la familio revenis al Madrido; tie la patro kreis novan atelieron de meblofarado. Juan Eugenio prepariĝis por pastriĝi ĉe la jezuitoj en la lernejo San Isidro (1818-1822), kie li lernis latinan, francan kaj beletron, sed, ĉar li ne havis religian alvokiĝo, preferis la patran metion. Per siaj ŝparoj li aĉetis librojn kaj ĉeestis teatron. Pro patraj malsano kaj konfiskado de havaĵoj pro ties partopreno en la okazoj de la Liberala Jartrio (1820-1823), la junulo devis labori en eksteraj atelieroj, kaj nur pene atingis superan edukon. Li edziĝis juna (1820) kun María Morgue, kiu tuje mortiĝis, kaj reedziĝis poste kun Salvadora Hiriart. En 1824 ĉestis la unuan fojon al teatro, kio ŝnĝis definitive lian vivon, ĉar li ricevis fortan impreson el la mirindaĵoj de Antinoo en Eleŭzo, opero unuakta. Li tradukis francajn verkojn de Molière, Voltaire kaj Alejandro Dumas kaj remiksis komediojn de la Hispana Ora Jarcento ekde 1827, kiaj ekzemple El amo criado, el teatraĵo de Francisco de Rojas Zorrilla premierita en 1829, aŭ Las hijas de Gracián Ramírez (1831), el La restauración de Madrid de Manuel Fermín de Laviano, kiu mendita de entreprenisto, estis granda malsukceso.
En 1847 li eniris en la Real Academia Española kie prezentis diskurson pri la dramaturgo Juan Ruiz de Alarcón. Kunlaboris en la eldonado de la verkara kolekto Biblioteca de Autores Españoles de Manuel Rivadeneyra por kiu faris enkondukon kaj korekton de la tekstoj de la verkoj de Lope de Vega kaj Calderón de la Barca, kaj direktoris la eldonon de Teatro escogido de Tirso de Molina. Li faris ankaŭ eldonon de Don Quijote kaj preparis notojn por dua.
Verkaro
Los amantes de Teruel (la geamantoj de Teruelo, 1837) estas romantisma teatraĵo en prozo kaj verso inspirita en la teruela legendo samnoma eble devena el Dekamerono de Giovanni Boccaccio. Aperis tiu temo la unuan fojon en El peregrino curioso, de Bartolomé de Villalba y Estaña (1577) kaj aperas en la poemo Florando de Castilla de Jerónimo de Huerta; ĝi ampleksiĝis en Los amantes de Teruel de Juan Yagüe de Salas kaj poste estis teatrigita de Andrés Rey de Artieda, Tirso de Molina kaj Juan Pérez de Montalbán. Hartzenbusch reformis sian teatraĵon trifoje por atingi perfekton.
Malriĉa ĉevaliro Diego Marcilla, enamiĝinta de Isabel de Segura, ricevas sesjaran limdaton de ŝiaj gepatroj por atingi sufiĉan riĉon por edziĝis al ilia filino. Li militas en Sirio kaj revenas riĉa, sed reveninte li estis malliberigita de maŭroj de Valencio; enamiĝinta je li la sultanino Zulima kaj neakceptita, iras al Teruel por revenĝo. Don Rogrigo de Azagra, povulo, klopodas edziĝi kun Isabel, kaj uzas ĉantaĝon; finfine oni decidis tiun geedziĝon de Isabel kaj Azagra, sed Diego finfine akiras liberon kaj kuras al Teruelo, sed estas denove malliberigita de fiuloj estritaj de Zulima dum oni faras la nupton de Isabel kaj Azagra; finfine li alvenas en Teruelon kaj prezentiĝas antaŭ Isabel, kiu, por malproskimigi lin, diras mensoge, ke ŝi jam ne amas lin; Marcilla mortiĝas pro dolro kaj Isabel same.
Hartzenbusch verkis krome la teatraĵojn Doña Mencía (1839), pri la Inkvizicio; Alfonso el Casto (1841); La jura de Santa Gadea (1845), kie la rolulo Cido aperas tenera kaj sensica estante tamen heroo; La madre de Pelayo (1846) kaj La luz de la raza (1852).
Li kultivis ankaŭ la subĝenron de komedio de magio, per verkoj kiaj La redoma encantada(1839) aŭ la tiama famega Los polvos de la madre Celestina (1840). Li verkis ankaŭ Fábulas (1843), el kiuj kelkaj estas versioj de germanaj fablistoj kiaj T. Conrad Pfeffel, Christian Gellert, Fiedrich von Hagedorn, Gotthold Ephraim Lessing kaj aliaj anglaj ne tiom konitaj, kaj aliaj elprenitaj el la franca kolekto Fablier de la jeunesse (1801), aliaj inspiritaj en klasikaj verkistoj de la Siglo de Oro, kiaj Mateo Alemán, Lope de Vega kaj Calderón, kaj aliaj tute originalaj (kiaj Las indirectas del padre Cobos). En tiuj fabloj ne malabundas socia kritiko.
Vikimanio
Vikimanio estas ĉiujara internacia konferenco por uzantoj de vikiprojektoj fondita de Fondaĵo Vikimedio (ekzemple Vikipedio). Unuafoje ĝi okazis en 2005 en Germanio, poste en Usono, Tajvano, Egiptio, Argentino, Pollando kaj Israelo. Uzantoj de Vikipedio en Esperanto organizis en 2011 Esperantan Vikimanion en Svitavy (Ĉeĥio).
Esperanto
Esperantistaj vikipediistoj kelkfoje partoprenis kaj prezentiĝis dum la internaciaj Vikimanioj. En 2007 en Tajpeo prelegis Chuck Smith, fondinto de Vikipedio en Esperanto.
2011
En 2011 partoprenis la Vikimanion en Hajfo sep esperantistoj Amir Aaroni, Marek Blahuš (Blahma), Castelo Branco, Ziko van Dijk (Ziko), Slavik Ivanov (Amikeco), Sergeo Tyrin kaj Brion Vibber dum entute estis 720 partoprenantoj.
Amir Aaroni estis en la loka organiza teamo. Ziko van Dijk partoprenis kiel prezidanto de Wikimedia Nederland (la nederlanda filio de Fondaĵo Vikimedio). Marek Blahuš kaj Castelo Branco ricevis stipendion de Fondaĵo Vikimedio, kiu kovris iliajn vojaĝkostojn; similan stipendion ricevis Slavik Ivanov de la rusia landa fako de la fondaĵo. Brion Vibber kiel dungito de la Fondaĵo Vikimedio partoprenas la renkontiĝon regule.
La 7-an de aŭgusto vespere, dum libera tempo, okazis ankaŭ renkontiĝo de la esperantistaj partoprenantoj kun israela aktivulo Jehoŝua Tilleman, loĝanta proksime al Hajfo.
Esperanta Vikimanio
La unua esperanta Vikimanio okazis de la 26-a ĝis la 30-a de oktobro 2011 en Svitavy (Ĉeĥio), organizita de Pavla Dvořáková (nome de Ĉeĥa Esperanto-Asocio) kaj E@I.
Buŝteno
La buŝteno estas uzado de la muskoloj facaj kaj la formado de la lipoj al buŝaĵo de blovinstrumento. Bona buŝteno permesas la muzikiston ludi la kompletan tonetendon de la muzikilo kun plena kaj klara sono, sen trostreĉi aŭ difekti la muskolojn.
Ludistoj de muzikiloj latunaj produktas la sonon per "zumi" la lipojn en buŝaĵon. Li/ŝi fermas la buŝon por kunigi la lipojn kaj streĉas ilin. Poste, blovado de spirado tra la lipoj faris ilin oscili, kaj la lipoj laŭvice faris la elirantan aeron ankaŭ oscili. La buŝaĵo, kiu metiĝas kontraŭ la lipoj, amplifas la oscilon kaj kondukas ĝin en la tubon de la muzikilo. La ludisto ŝanĝas la tonalton de la sono parte per ŝanĝi la streĉon de la lipoj.
Ludistoj de flutoj transversaj formas malgrandan truon ovalan kun la lipoj, kiu faras mallarĝan fluon el la spirado. Li/ŝi metas la fluton kontraŭ la mentono kun la suba lipo proksima al la blovtruo. La aerofluo transiras la blovtruon kaj frapas la flankon kontraŭan, kiu devigas la aeron oscili. Ĉi tiu oscilante aerkolumno eniras la fluton kaj produktas la sonon. La ludisto modifas la buŝtenon por helpi ŝanĝi la tonalton; pli altaj notoj bezonas pli malgrandon truon inter la lipoj. Flutoj finblovataj ankaŭ bezonas buŝtenon kun malgranda truo ovala inter la lipoj. Malsimile al la fluto transversa, la ludisto blovas ĉe la fino de la muzikilo, anstataŭ trans truon en la tubo.
Ludistoj de muzikiloj unuopanĉaj kuŝigas la anĉon sur la suba lipo, kaj aŭ la supraj dentoj aŭ la supra lipo kuŝas sur la supro de la buŝaĵo. La lipoj formas hermetiko ĉirkaŭ la buŝaĵo. Simile, ludistoj de muzikiloj duoblanĉaj formas hermitikon kun la lipoj, sed ambaŭ lipoj tuŝas la anĉon, kaj ne estas buŝaĵo. Kiam la ludisto blovas en la buŝaĵon, la anĉo ekoscilas kaj produktas al sonon. Oni kontrolis la osciladon per la kvanto de la anĉo en la buŝo kaj la premo de la lipoj en la anĉo.
Riohacha
Riohacha, [rioAĉa], nomo tradukebla al "Hakilrivero", nomita en Vajua lingvo, "Süchiimma", estas la plej norda urbo de la Karibia Regiono de Kolombio, ĉefurbo de la Departamento de La Guajira, situa je 1.486 km nordoriente de Bogoto kaj je 160 km nordoriente de Santa Marta. Kun populacio de 167.865 loĝantoj (laŭ la censo de la DANE de la jaro 2005), estas unu el la posthispanaj urboj plej antikvaj de Kolombio kaj de Ameriko fondita en 1545. En 1596 ĝi estis atakata de la pirato angla Francis Drake. Estas havenurbo ĉe la marenfluo de la Rivero Ranchería.
Nomo
La nomo Riohacha, tradukebla al "Hakilrivero", ekzistas ekde la periodo de la Konkero de Ameriko kaj la hispana koloniigo en La Guajira (1526-1536). Ekzistas tri diferencaj versioj pri sia deveno, ĉiuj el ili rilate la esploradon de la areo ĉe la marenfluo de rivero en la meza parto de la duoninsulo. Kun diferencoj la tri versioj parolas pri roto de hispanaj esploristoj kaj trafo aŭ donaco de hakilo.
Historio
De historiaj epokoj la regiono estis loĝata de indiĝenoj kiuj prilaboris oron. Ankoraŭ aktuale loĝas en la regiono gravaj indiĝenaj komunumoj ĉefe de la Vajuoj. Dum la epoko de la hispana koloniigo diversaj grupo de enmigrintoj disputis la kontrolon de la areo, kiu estis riĉa je perloj. Eĉ atakoj de britoj estis kaŭzataj de la allogo por akiri perlojn. Ekzemple en 1596 la urbo estis atakata de la pirato angla Francis Drake, kio rezultis definitiva por la pirato kiu malsaniĝis pro la malfacilaĵoj dum la atako kaj mortis. En 1769 okazis la ribelo de la Vajuoj, kiuj ekkontrolis la urbon la 2an de majo kaj devigis la koloniajn aŭtotitatojn reordigi aliajn rilatojn kun la indiĝenoj.
En 1820 okazis la Batalo de la Laguna Salada (Sala Laguno) kiu akcelis la sendependigon al la urbo regita de José Prudencio Padilla, heroo kiu mortis pro tio kaj estis enterigita en la katedralo. Dum la resto de la 19a jarcento la urbo kreskigis sian komercon kun havenurboj el la Karibio kaj el Eŭropo. Fine de la jarcento naskiĝis en la urbo la plej fama populara muziko kaj danco nome Vallenato. Dum la 20a jarcento la urbo kreskiĝis ĝis iĝi grava centro de la Karibia Kolombio.
Demografio
El la totala loĝantaro de preskaŭ 170,000 loĝantoj, almenaŭ preskaŭ 50,000 estas indiĝenoj, la majoritato en la ruraj areoj. Lastatempe venis multaj grupoj de enmigrintoj, inter kiuj estas grava la grupo de araba deveno. Laŭ oficialaj censoj 12,2% de la populacio agnoskiĝas kiel afrikodevena entute aŭ parte kaj 20,3% kiel indiĝena.
Sojourner
Sojourner veturis distancon de ĝuste pli ol 100 m ĝis la komunikeblo perdiĝis. Ties fina konfirmita ordono estis resti stacie ĝis la 5a de Oktobro, 1997, (91a suntago) kaj poste veni ĉe la surmarsigilo, kvankam ne estas indiko, ke ja ĝi kapablis fari tion.
Tiu rover (esplorveturilo), estis nomita Sojourner honore al la aktivulino por la civilaj rajtoj Sojourner Truth, kaj havis pezon de nur 10,6 kg; ĝi iĝis la unua rover kiu funkciis ekster la sistemo Tero-Luno. ​
21697 Mascharak
21697 Mascharak estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Smita Mascharak, kiu gajnis en 2005 la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair pro sia projekto pri kemio. Ŝi estis lernantino ĉe la  Santa Cruz High School en Santa Cruz (Kalifornio, Usono).
Akvoartaĵoj
Akvoartaĵoj estas artaj instalaĵoj kun ŝanĝeblaj fontanoj, gargojloj, artefaritaj akvofaloj aŭ akvofaletoj, diversaj akv-aǔtomatoj kaj similaj instalaĵoj. Ili estas diversspecaj kaj multe pli ol simpla fontano aǔ puto.
Kozákov
''Tiu ĉi artikolo temas pri monto. Pri vilaĝo temas artikolo Kozákov (Radostná pod Kozákovem).''
Kozákov (744 m s. m.) estas la plej alta monto de Kozákova montodorso kaj Bohemia paradizo. La montopinto estis jam ekde la praepoko elserĉata kiel trovejo de multekostaj ŝtonoj, el kiuj praepokaj ĉasistoj produktis simplajn ilojn. En kavaĵoj de la mineralo kristaliĝis globformaj plenigaĵoj de agato, jaspiso, ametisto, kristalo, fumkvarco kaj pluaj duonjuveloj. La ĉi tieaj trovejoj estis uzitaj en mezepoko por ornamado de temploj. Kozákov estas ankaŭ elserĉata loko por glisparaŝutado.
Akvoartaĵoj
Evoluo en Eŭropo
La akvartaĵoj ekiĝas en Italujo dum la renesanca tempo. Famaj akvartaĵoj ekzistis en la regionoj ĉirkaǔ Romo kaj Florenco kaj en Latio kaj Veneto. Ekzemploj estas la vilao en Tivoli, (Villa d’Este), la Villa Aldobrandini aŭ la Pratolino. Akvartaĵoj ekestis en Germanlingvio, Francujo kaj Hispanujo en malfrua renesanco kaj baroko. Konserviĝas nur malmultaj instalaĵoj, ekzemple la baroka instalaĵo je Bergpark Wilhelmshöhe apud Kastelo Wilhelmshöhe.
Kozákov
Historio
En mezepoko flagris sur Kozákov signalaj fajroj. Pli poste ĉi tie amasiĝis milaj tendaroj de popolo.
Nacia natura memorindaĵo
Ekde la jaro 1985 la sudokcidenta parto de Kozákov kun areo 162,83 hektaroj estas protektata kiel nacia natura memorindaĵo Kozákov.
Alveno
Per aŭtomobilo eblas sur firmigita ŝoseo suprenveturi rekte al montopinto mem, kie estas parkmejo. Trans la montopinto kondukas turismaj markoj ruĝa kaj  verda, komenciĝas ĉi tie  flava kaj  blua, kiuj de ĉi tie kondukas okcidenten.
Akvoartaĵoj
Evoluo en Eŭropo
La elemento akvo aperas kiel fonto, kaskadoj, akvovando, fontanoj kaj lirlanta rojo. Fontanoj ofte havas diversajn altojn kaj povas ŝanĝi la altojn laŭ diversaj ritmoj. Ili estas movigataj per “inteligente” subtera tubaro kaj povas uzi la naturajn deklivojn aŭ havas pumpilojn.
Modernaj akvartaĵoj
Dum la lastaj jaroj oni konstruis diversaj simplajn akvartaĵojn en diversaj parkoj. Relative ofte la fontanoj „dancas“ laŭ la ritmo de melodioj („dancantaj fontanoj“). Ekzemplo estas instalaĵo en la orientslovaka urbo Košice.
Famaj modernaj akvartaĵoj ekzistas en Las Vegas kaj en Dubajo. En Eŭropo famas la Magia Fonto en Barcelono.
Japana ĝardenarto
Japana Ŝiŝi odoŝi estas akvartaĵoj, kiuj estis uzataj por forpeli birdojn kaj sovaĝajn bestojn el la kampoj.
Administra unuo
Ankaŭ:
Vikidatumoj
En Vikidatumoj estas
Esparragosa de Lares
Esparragosa de Lares estas municipo de Hispanio, en la provinco de Badajoz, regiono de Ekstremaduro kaj komarko de La Serena.
La loĝantoj nomiĝas Esparragosetos. La censita populacio en 2008 estis de 1.041 loĝantoj.
Situo
Esparragosa de Lares estas situa en la sudokcidenta parto de Ekstremaduro, je altitudo de 473 m; je 170 km de Badajoz, provinca ĉefurbo. La surfaco de ties teritorio estas de 207 km².
Inter la 1960-aj jaroj kaj la 1980-aj jaroj la politika reĝimo de Francisco Franco trudis ŝanĝitan nomn de la vilaĝo kiel Esparragosa del Caudillo. Post la reveno de la demokratio oni ŝanĝis denove al la tradicia.
Intereso
La vilaĝo situas ĉe monto kie situas grava kastelo, sed aliflanke estas vilaĝo Puebla de Alcocer kaj ambaŭ vilaĝoj plendas ke la kastelo apartenas al propra vilaĝo. Proksime estas grava akvorezervejo nome La Serena.
Distrikto Freudenstadt
La distrikto Freudenstadt situas en la federacia lando Baden-Virtembergo de Germanio. Ĝia administra sidejo estas la urbo Freudenstadt. La distrikto estas parto de la distriktaro Karlsruhe kaj de la regiona ligo Norda Nigra Arbaro.
La distrikto havas areon de 870 km², kaj fine de ĝi havis  loĝantojn. Najbaras la distriktoj Calw norde, Tübingen kaj Zollernalb oriente, Rottweil sude kaj Ortenau okcidente kaj Rastatt nordokcidente. Laŭ nombro de loĝantoj la distrikto estas la dua plej malgranda distrikto de la federacia lando. 62 procentroj el la distriktaj loĝantoj estas protestantaj kristanoj.
L'Île-Saint-Denis
L’Île-Saint-Denis [] estas franca komunumo kaj insulo en la departemento Seine-Saint-Denis, en la regiono Francilio. Ĝi havis 7,025 loĝantojn en la jaro 2010.
Geografio
La teritorio de L’Île-Saint-Denis kovras la insulon Saint-Denis, kiu situas en la rivero Sejno, kelkajn kilometrojn norde de Parizo. Ĝi havas arkan formon kaj estas proksimume larĝa kaj  longa.
Ĝi estas konektita al aliaj teritorioj per tri grupoj de pontoj. Aŭtoŝosea ponto de la vojo A86 superiras L’Île-Saint-Denis, sed ne ebligas iri tien rekte.
Pasakaljo
Ankaŭ la Crucifixus en la meso en b-minoro estas laŭforme pasakaljo sen finala fugo.
Ekde la epoko de la malfrua romantikismo komponistoj sub la influo de la orgenverkaro de Bach denove komponis orgenpasakaljojn (ofte kun finala fugo). Ankaŭ novklasikismaj komponistoj uzis ĉi tiun formon. Eminentaj ezemploj:
Elstaraj pasakaljo-komponaĵoj de la 20-a jarcento devenas ankaŭ de Dmitrij Ŝostakoviĉ, kiu verkis kelkajn malrapidajn movimentoj de grandaj verkoj (2-a pianosonato, 8-a simfonio, 2-a pianotrio, 1-a violonkonĉerto) laŭ tiu ĉi formo. Al la plej famaj orkestropasakaljoj ankaŭ apartenas la Pasakaljo d-Moll op. 1 de Anton Webern kaj la pasakaljo en la 4-a movimento de la 4-a simfonio de Johannes Brahms.