cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Peribáñez y el Comendador de Ocaña
Peribáñez y el Comendador de Ocaña (Peribáñez kaj la Komandoro de Okanjo) estas teatraĵo de la dramaturgo hispana de la 17a jarcento Lope de Vega. La peco publikiĝis unuafoje en 1614, ene de la Cuarta Parte de las comedias de Lope de Vega (Kvara Parto de la komedioj de Lope de Vega). Ĝi kutime estas klasita en la grupo de la historiaj dramoj de la lopea produktado.
Patti
Patti estas komunumo de Italio. Ĝi apartenas al la regiono kaj insulo Sicilio kaj al la provinco Mesino, itallingve provincia di Messina, sicililingve pruvincia di Missina, ekde 2015 formale nomata itale Città metropolitana di Messina, do metropola urbo de Mesino. Fine de en la komunumo vivis. Najbaraj komunumoj estas Gioiosa Marea, Librizzi, Montagnareale, Montalbano Elicona, Oliveri kaj San Piero Patti.
Johann Madersbacher
Honoroj
Madersbacher nomumitis honora katedrala kapitulano.
7370 Krasnogolovets
7370 Krasnogolovets estas asteroido de la asteroida zono,malkovrita la de la rusa astronomino Ljudmila Ivanovna Ĉerniĥ elde la Krimea astrofizika observatorio de Nauĉno (Ukrainio), en tiama Sovetunio (nun en Aŭtonoma Respubliko Krimeo).
Nomo
Ĝia nomo honoras Miĥail Aleksandroviĉ Krasnogolovec, profesoron pri radioelektroniko en la Nacia Teknika Universitato de Ĥarkovo. Li estas fakulo pri fiziko de la, akceliloj kaj laseroj. Li estas konata precipe pro sia laboro pri alt-energia lasero por astrofizika esploro.
5943 Lovi
5943 Lovi estas asteroido de la asteroida zono, malkovrita la de la usona astronomo Edward L. G. Bowell elde la Stacio Anderson Mesa de la observatorio Lowell, apud Flagstaff (Arizono, Usono).
Nomo
Ĝi estis nomita en memoro de la ungarevena usona astronomo George Lovi (1939–1993).
(89871) 2002 CU143
(89871) 2002 CU143 estas troja asteroido de Jupitero malkovrita la de la teamo de la astronomia kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la observatorio de la Laboratorio Lincoln en Socorro (Nov-Meksiko, Usono).
Ĝi estas ano de la grupo da korpoj, tiel nomata « Greka Tendaro », kiuj orbitas en la ĉirkaŭaĵo de la punkto de Lagrange L4 de la sistemo Suno-Jupitero.
Cottens
Cottens estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
Álvaro Colom Caballeros
Álvaro COLOM Caballeros (Ciudad de Guatemala, 15-a de junio 1951 - 23-an de januaro 2023) estis prezidanto de Gvatemalo (2008 -- 2012) de partio Unidad Nacional de la Esperanza (UNE, Nacia Unio de la Espero) post balotado kontraŭ Otto Pérez Molina al kiu gajnis po 5.36%. Ili du estis la du kandidatoj ĉe dua balotado la 9-an de septembro de 2007.
Chavannes-sur-Moudon
Chavannes-sur-Moudon estas komunumo en la distrikto Brojo-Vully en Kantono Vaŭdo, Svislando. Ĝi havis 206 loĝantojn je la 31-a de decembro 2011.
Geografio
La komunumo Chavannes-sur-Moudon situas en la Vaŭda Mezlando sur la montetoj inter la valoj de la riveroj Brojo kaj Glano.
(16052) 1999 JX36
(16052) 1999 JX36 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Chavannes-sur-Moudon
Geografio
La teritorio de la komunumo etendiĝas sur areo de 5,14 km², de kiuj 19,4% estas kovritaj de arbaro, 75,3% servas por agrikulturo kaj 5,2% por setlado.
Najbaraj komunumoj
La komunumo Chavannes-sur-Moudon limas en nordo al Chesalles-sur-Moudon, en nordoriento al Brenles, en sudoriento al Ursy (FR), en en sudo al Montet (FR), kaj en okcidento al Moudon.
Historio
La unua dokumenta mencio de Camorino datiĝas el la jaro 1453 kiel Chavanes. Sur la komunuma teritorio estis trovita monteta tombo el la Hallstatt-epoko. 1484 Chavannes-sur-Moutdon apartenis al la Voktejo Rue. La feŭdo estis donita de la 15-a ĝis la 16-a jarcento al diversaj familioj, nome Viztume de Moudon, la Nobeloj de Villardens, la Senjoroj de Illens, de Prez kaj de Glano''. Ankaŭ la urbo Berno posedis senjorajn rajtojn en Chavannes. Ĉiujn tiujn rajtojn aĉtis en la jaro 1663 la familio de Loys. Ek de 1536 Chavannes-sur-Moudon apartenis al la berna Voktejo Moudon, kiu post la Helveta Revolucio de 1798 fariĝis distrikto en la jaro 1803 estis integrita al Kantono Vaŭdo kaj fine en la jaro 2006 integrita al la nova vaŭda Distrikto Brojo-Vully.
Maurizio Malvestiti
.
Biografio
Maurizio Malvestiti naskiĝis en Marne de Filago, provinco de Bergamo, en 1953. Li studis en la Seminario de Bergamo kaj fariĝis pastro la.
20821 Balasridhar
20821 Balasridhar estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la en la kadro la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Maurizio Malvestiti
Biografio
En 1978 li devenis profesoro kaj rektoro de la lernejo en la sama seminario.
20821 Balasridhar
Nomo
Ĝi estis nomita en honoro de Balaji Sridhar, kiu gajnis la duan rangon en la Intel International Science and Engineering Fair de 2004 pro sia projekto pri sciencoj de la medio. Li estis lernanto ĉe la Cherry Creek High School de Englewood (Koloradio, Usono).
Maurizio Malvestiti
Biografio
La papo Franciscko nomumis lin episkopo de Lodi,   kaj estis konsekrita la  para la kardinalo Leonardo Sandri.
Moto
In silentio et spe (En silento kaj espero)
(14242) 2000 AE25
(14242) 2000 AE25 estas asteroido de la ekstera asteroida zono, malkovrita la dum la kampanjo "LINEAR" (Lincoln Near-Earth Asteroid Research) elde la situejo de Socorro de la Laboratorio Lincoln (Nov-Meksiko, Usono).
Halopreĝejo
Halopreĝejo estas konstruotipo de preĝejo, kiun karakterizas la formo de la navaro. Ties unuopaj navoj estas egalaltaj aŭ almenaŭ proksimume egalaltaj kaj troviĝas plejofte sub komuna gablo-tegmento. Diference al baziliko halopreĝejo la meza navo ne havas fenestrovicojn super la flankonavoj. Krom la ĉambregopreĝejo, la baziliko kaj la centrodomo tiu ĉi konstruotipo konsistigas unu el la kvar bazaj tipoj de kristana preĝejkonstruo.
Interkultura edukado
alternative=Rekreado de la karto pri kulturoj en la mondo de Ronald Inglehart kaj Christian Welzel bazita sur datumoj de la World Values Survey.|eta|400x400px|[[Kultura mondmapo (Inglehart-Welzel), bazita sur datumoj de la World Values Survey en 2004. La klasifikado de landoj povas variadi de jaro al jaro (video). Jam distingeblis 9 landgrupoj (markitaj per distingeblaj koloroj laŭ la areo okupata inter la skaloj per ties landoj) : la anglalingvaj, latinamerikaj, katolikeŭropaj, protestanteŭropaj, afrikaj-islamaj, ekskomunismaj (bordita per stretika linio reĝa), sudorientaziaj, slavortodoksaj kaj konfuciaj grupoj.
Konsideru la kvadraton ĉe la centro, inter ek de la -0.5 ĝis la 0.5 laŭ ambaŭ skaloj. Ĝi estas preskaŭ malplena. Kio povas esti la signifo ke lando kiu situas en tiu centra areo? aŭ ke ĝia loĝantaro estas ĝenerale tiom mezumaj laŭ iliaj valoroj kaj sintenoj al la vivo aŭ ke male la loĝantaro de la lando estas disŝirita, pli malpli egale fendita, al grupoj kiuj situas en ambaŭ ekstremoj kaj tial la tutlanda rezulto estas ĉe la mezumo.]] Interkultura edukado estas konscia apliko-orientita perado de scioj kaj lertoj pri kultura diverseco, antaŭjuĝoj por ekkoni la kulturojn de aliaj nacioj kaj popoloj kaj prezenti al ili la sian. Esence ĝi estas edukado celanta la glatan konduton inter homoj el diversaj kulturoj.
Kulturo ĉirkaŭvolvas nin kaj estas parto de nia identeco. Ĝi influas kion ni pensas pri ni mem kaj pri aliaj. Kuturo helpas nin kompreni la mondon kaj decidi kiel agi. Ĉar lingvoj kaj kulturoj peras ĉiujn homajn spertojn, ankaŭ interkultura dialogo nepre necesas, por konstrui pacon kaj signifoplenan evoluigon.
Por montri aprezon (aŭ toleremon) pri la diferencoj renkontitaj en aliaj kulturaj medioj, necesas esti scivolema pri kial aferoj estas laŭ la maniero kiel ili estas. Homoj, kiuj prosperas en novaj kulturoj, konstante elektas por esti scivolemaj pri diferencoj, anstataŭ juĝi ilin.
Pri kio kaj kiel ni komunikas pri aferoj estas forte kulture determinitaj. Lingvo estas parto de identeco. La kulturo kaj identeco de parolantoj influas ilian komunikadon. Ĉi tio postulas evoluigi konscion pri komunikado en interkultura kunteksto, ekzemple lerni agordi la manieron laŭ kiu oni interpretu kaj formulu mesaĝojn adaptataj al la socia kaj kultura kunteksto en kiu ili komunikas.
Lingvo ankaŭ disponigas aliron al aliaj kulturoj kaj kulturaj esprimoj.
Interkultura edukado implicas lerni akiri interkulturajn kompetentojn por aktiva tutmonda civitaneco. kiu ebligas socian integriĝon de diversdevena homgrupo pere de lingvaj kapabloj, scio pri kulturaj fonaj kaj perspektivoj ne-okcidentcentraj (vidu Eŭropcentrismo), ne-aziacentraj, ne-afrikacentraj ekzemple, sed el plejeble multdimensiaj perspektivoj. Por ebligi utilan lingvolernado oni konsciiĝu pri interkulturaj demandoj kaj pri la graveco de la kultura medio.
Interkultura edukado servas al iu ajn ĉar ĝi ĉefe instruas kiel bone rilati al aliaj homoj el diversaj fonoj (kulturaj, religiaj, profesiaj, sociaj ekzemple), ĉu translime ĉu en la propra lando pro la ĉeesto de granda homa diverseco. Unu el la celoj de interkultura edukado estas forigi aŭ mildigi malamikecojn kaj rasismojn, kiuj fontas el timo antaŭ nekonataj kulturoj, religioj, tradicioj. Interkultura edukado celas identigi kio estas tipa en via propra kulturo, sed malsama en aliaj kulturoj por malfermi dialogon pri interŝanĝo, lernado kaj komprenado. Interkultura lernado stimulas al memreflekto. Kompreni sin mem, koni kaj klopodi kompreni la aliulon konsistigas la unuan paŝon al toleremo, amikeco kaj paco.
Terminologio
Multkultura edukado celas lernadon pri aliaj kulturoj por produkti akceptemon, aŭ almenaŭ toleremon, de aliaj kulturoj.
Interkultura edukado celas preterpasi pasivan kunvivadon, por klopodi trovi daŭreblan manieron vivi kune en multkultura socio per kreado de komprenemo, respekto kaj dialogo inter la diversaj kulturaj grupoj.
Interkultura kompetento
"Kun la tutmondiĝo de tutmondaj merkatoj, nepras kompreni (...) la diversecon. Homoj kun malsamaj kredoj kaj valoroj povas produkteme vivi kaj labori kune, sed por tio gravas kompreni kaj aprezi kiel ili rigardas la mondon."
La interkultura kompetento defineblas per la kapableco povi komuniki sukcese kun homoj el aliaj kulturoj. Eblas ke tiu kapablo jam ĉeestas ekde la infanaĝo aŭ ke oni akiru ĝin metodike.
Estas 5 kapabloj, kiuj pruviĝis gravegaj por bonaj interkulturaj rilatoj:
° Kultura empatio: la kapablo kompreni la agojn, pensojn kaj sentojn de homoj el aliaj kulturoj
°Malferma menso: malferma kaj senjuĝema sinteno rilate al aliaj kulturoj kaj la normoj kaj valoroj de ĉi tiuj kulturoj
°Socia iniciato: kapablo preni la iniciaton en alia kulturo
°Emocia stabileco: kapablo trakti frustriĝon, timon, streĉon, solecon kaj interkulturajn konfliktojn
°Fleksebleco: grado ĝis kie homo povas ŝanĝi novan konduton.
Ankaŭ la socilingvistika kompetento rolas en interkulutraj rilatoj, ĉar laŭ la Eŭropa Referenckadro pri lingvoj, la socilingvistika kompetento:apartenas al la kompetentoj de la Referenckadro kaj per ĝi oni testu kiomgrade ies lingvo-uzo estas socie kaj kulture akceptata.
Empatio
Tre gravas la kapablo senti la situacion de la partnero, la t.n. empatio, la fortostreĉo por tio kaj la malfermiteco por la alia proksimigas la partnerojn. Tial la bazo de sukcesa interkultura komunikado ripozas en la emocia kompetenteco kaj la interkultura sentemo. Interkultura kompetenteco precipe utilas en medioj, kies kulturoj grave diferencas kaj bezonas reciprokan klarigon. Tiucele helpas esplori kiel eksterlandanoj perceptas vian kulturon legante librojn verkitajn de eksteruloj rigardante al via kulturo tra iliaj okuloj. kiel ekzemple "Survoje al Vladivostok - malantaŭ rusaj fasadoj" de la nederlanda vojaĝverkisto Herman Vuiysje, en kiu legeblas i.a. ke la vorto почему (poŝemu) ne estas populara en Rusio kaj povus facile alvoki nekomprenemajn rigardojn aŭ evitemajn respondojn, probable pro tradicie fermita kulturo, ankaŭ videbla en la reflekso ekskludi la rigardojn de eksteruloj kaj preferemon al iom mallumaj renkontiĝejoj, la malo de Nederlando kie kutime eblas eĉ vespere pro manko de kurtenoj kaj lumo en la loĝĉambroj klare vidi la loĝantojn. En okcidento okulkontakto estas perceptata kiel indikilo por demokratia kunvivado, sed male en Rusio. Tie kaj ankaŭ en aziaj landoj kiel Japanio homoj emas eviti okulkontakton en la publika spaco (okulkontakto estas por geamikoj, evitenda kun nekonatoj). Ekzemple se okcidenta profesoro demandas al studentoj ĉu iuj havas demandojn, la plimulte ne vere faras okulkontakton, nur post kiam oni alparolas iun studenton kiu ja faras okulkontakton vere volas starigi demandon. Ĉu pro supremado dum multaj epokoj aŭ pro la mistika ortodoksia kredo plene de sekretaĵoj kaj bariloj por la humiloj animoj ? La formala reflekso rigide respekti regulojn aŭ ekkonversacii fare de la ofte videblaj avinoj (бабушка - babuŝkoj) kiuj gvatas kaj kontrolas en muzeoj ktp, povus fortiki la impreson ke rusoj estas ne interesitaj eĉ malafablaj, stereotipo ne malofta en rusaj vojaĝimpresoj. Interkultura lernado ne nur limigu la rigardon al la diferencoj, sed precipe al la komunaj homaj valoroj malantaŭ la eksteraj videblaĵoj. Aliaj libroj en la senco de interkultura lernado estas serio de libroj sub la titolo 'ksenofobiaj gvidlibroj ' (vidu sub 'Literaturo' ĉi sube). Alia ekzemplo estas tiu de somalianino kiu spertis post ŝia alveno en Eŭropo ke ne eblas alparoli pliaĝulojn kiel 'panjo' aŭ 'paĉjo' kiel ŝi faris en sia lando ekzemple proponante sidlokon.
Malfermema menso
Interkultura dialogo celas krei malfermitan kaj respekteman interŝanĝon de opinioj bazita sur reciproka kompreno kaj respekto inter individuoj kaj grupoj kun malsamaj etnaj, kulturaj, religiaj kaj lingvaj fonoj aŭ heredaĵoj. Tiurilate gravas ankaŭ la zorgemo rilate al la uzo de iuj vortoj kiel opinias Angela Merkel: "Lingvo estas antaŭulo de ago. Post kiam lingvo iris en malĝustan direkton, ago ankaŭ rapidege iras en malĝustan direkton." Lingvo-uzo en sociaj retoj sed ankaŭ en fizikaj renkontoj foje estas ne tre taktoplena, precipe kun homoj, kiuj estas iel aŭ alia "malsama" laŭ haŭtkoloro, kulturo, religio aŭ orientiĝo estas regule diritaj ofendaj vortoj.
En superdiversaj socioj, interkulturaj kontaktoj kaj rilatoj fariĝas la normo. La tutmondiĝado kreskigas la ŝancojn ke ni ĉiuj havos familian membron kun alia kultura fono aŭ vivfilozofio. Ĉi tiu diverseco ene de familioj kaj amikaroj kontribuas al pli da toleremo kaj al la normaligo de diverseco en la socio. Tutmondiĝado bezonas interkulturan kompetentecon en la dialogo de kulturoj. Interkultura kompetenteco bazita sur klerigo pri kulturaj diferencoj, stereotipoj kaj interkultura komunikado, estas hodiaŭ grava en ĉiu sektoro. Universitatoj, dungantoj kaj NROj ĉiam pli serĉas studentojn, dungitojn kaj volontulojn, kiuj havas bonan ideon pri la mondo ĉirkaŭ ili kaj kiuj kapablas interrilate kun homoj tre diversaj. Precipe en interkultura decido-kunteksto, ofte malfacilaj elektoj farendas inter subtenado de propraj kulturaj konvinkoj kaj valoroj kaj prikonsideri la valorojn de la alia kulturo. Ankaŭ temoj kiel tempo kaj dankesprimado estas travivataj alimaniere en ĉiuj kulturoj.
Respekto por la kultura diverseco estas pli minacata pro tutmondiĝo, ofte kondukante al kultura erozio kaj certa kultura normigo. Por konservi sian propran kulturan heredaĵon, identecojn kaj tradiciojn respektante la kutimojn kaj vivstilojn de aliaj en klimato de reciproka respekto kaj dankemo, interkultura dialogo devas fariĝi integra parto de edukado. Lingvo sen interkultura edukado povas konduki al falsa kultura kompreno kaj povas fakte fariĝi malavantaĝo en komunikado.
Naciaj kulturoj
Ĉies pensado kaj agado estas determinata de la pozicio kiun ĉiu okupas rilate al aliaj personoj kaj de ĉies personaj spertoj.
Interkultureco ampleksas vastan gamon de ideoj kaj konceptoj. Tutmondiĝo bezonas interkulturan kompetentecon pri kulturoj kaj (internaciaj) renkontiĝoj. Nenio fariĝas aŭ konceptiĝas same, pro la tiom abundaj kulturoj kaj valorsistemoj kaj bezonas interkulturan lernadon. Tial en kunteksto de nesufiĉa kono de iu kultura referenckadro, esplorindas la signifo de konceptoj, tradicioj, tagaj rutinoj, etiketoj, samkiel utilas scioj pri ideoj rilate al akurateco, taŭgaj alparolformoj, rekta aŭ malrekta komunikado, tabuoj aŭ bonkondutaj formoj en diversaj kulturaj medioj ktp, sed same grava povas esti ankaŭ ekzemple la neparola komunikado. Eĉ koloroj povas ludi kiel perilon en interkulturaj situacioj, ekzemple la koloro ruĝa estas festa koloro en Ĉinio, sed koloro de perforto en Sud-Afriko; la flava estas simbolo de perfido en Francio, sed koloro de riĉeco en Japanio.
Ĉiuj konfliktoj inter homoj povas esti solvataj se oni komprenas diversajn aliajn kulturojn, niajn proprajn kaj tiujn kiuj estas fremdaj al ni. Paco kaj prospero dependas de kreskanta kapablo de homoj pensi kaj kunlabori je tutmonda kaj interkultura bazo. Ni povas krei pacon, Se ni fariĝas agentoj de kultura interkompreniĝo eblas krei pacon.
Kulturaj stereotipoj kaj maltoleremo
Dum vojaĝoj aŭ kiam alvenas fremdulo, ekzemple ni emas malakcepti tion kion ne apartenas al sia propra kulturo. Tiel apsektoj moralaj (kiel poligamio), religiaj (kiel iuj sinoferoj), sociaj (kiel la maniero saluti unu la alian), aŭ estetikaj (kiel la dekoracio de la korpo) estas facile kritikataj tuj kiam ili ne plu similas al ni mem.
Kvar kialoj por lerni konduki interkulturan dialogon
Kialo 1: interkultura edukado necesas en mondo kie homoj estas tutmonde ĉiam pli interligitaj
Dank 'al interkultura edukado vi plene konscios pri la ligoj kaj interŝanĝoj ekzistantaj inter diversaj kulturoj, etnaj devenoj aŭ religioj.
Kialo 2: kompreni kaj prikonsideri diversajn kulturajn apartaĵojn
Antaŭ agado, necesas kompreni. Interkultura edukado permesas superi socikulturajn barojn kaj malkonstrui eblajn stereotipojn. Interkultura dialogo ebligas kundividi malsamajn viziojn de la mondo kaj kompreni tiujn, kiujn ne havas ĉiutage la saman vivmanieron.
Kialo 3: trovi solvojn al konfliktoj
Kialo 4: pli bone kune krei novajn projektojn
Interkultura edukado pli faciligos kune ekkonstrui projektojn en medio de aktiva toleremo en kiu la koncernatoj komprenas kulturajn diferencojn.
Lingvo ludas rolon en la maniero rigardi la mondon.
Interesa aspekto de lingva komunikado kiu influas la manieroj en kiuj ni perceptas informojn, estas la tiel nomata kadrigo per kiu oni provas influi la manieron en kiu aliaj vidas realaĵon pere de vortoj, bildoj kaj sentoj kiujn ili elvokas. La kadrigo fariĝas okulvitroj, per kiuj ni vidas iujn informojn kaj aliajn ne. Michał Kozicki en la artikolo "Fervojaj paspagoj, fervojaj pordegoj, fervojaj mastoj aŭ fervojaj baroj? Komparo de la lingva bildo de fervoja terminologio en la pola, angla, nederlanda kaj Esperanto", analizas ekzemplojn de fervoja leksiko kiu kondukigis lin konkludi, ke la lingva bildo de tiuj terminoj estas tute malsama en ĉiu lingvo, malgraŭ multaj similecoj, ĉar ĝi estas nedisigeble ligita kun la kulturo, historio kaj realaĵoj de vivo en difinita lando.
Lingvoj en interkultura dialogo
Se lernado de lingvoj helpas integriĝi en fremda lando kaj kulturo, tiam unu el la plej grandaj avantaĝoj de poliglotoj eble estas senti sin ĉie hejme, povante integriĝi en iu ajn socio. En videaĵo okaze de la Internacia Tago de la gepatra Lingvo en 2017, Irina Bokova substrekis ke "ne povas okazi aŭtenta dialogo, nek efika kunlaboro internacia, sen respekto al la lingva diverseco, kio permesas al ni la veran komprenon de ĉiu kulturo. La kulturoj, la ideoj, la sentoj, eĉ la deziroj pri pli bona mondo prezentiĝas al ni unue, kaj ĉiam, en iu konkreta lingvo, per specifaj vortoj". En la prelego "Plurlingveca kapitalo de la socioj kaj ties bildo en Eŭropo kontraste al monopoligaj praktikoj en edukado de fremdaj lingvoj je mezlerneja nivelo" dum la 5-a Interlingvistika seminario pri la rolo de lingvoj en interkultura komunikado, Jerzy Leyk celis atentigi pri la mankoj en interkulture orientitaj edukpolitikoj rilate pli justan, reale pli diversecan lingvoinstruadon de Eŭropanoj. Li esploris la oferton de fremdaj lingvoj en la eŭropaj mezelernejoj kaj montriĝis ke tiu oferto "koncentriĝas je nur 1-2 lingvoj kiel dominaj kaj maksumime 3-4 evidente duarangaj kaj ke tiuj praktikoj draste kontraŭas tuteŭropajn deklarojn, ĉar [tiu situacio] neniel povas plialtigi malaltan plurlingvecan kapitalon de la socioj, nek subteni profunde interkulturan komunikadon en Eŭropo tiom fiera pri sia kultura diverseco" ..
En la prelego "La kartvela lingvo: minacoj kaj defioj" Tamar Sukhishvili serĉis respondojn al demandoj kiaj:
Interkultura didaktiko en lingvoinstruado
Interkultureco estis ankaŭ enkondukita kiel grava parto de la Komuna Eŭropa Referenckadro por Lingvoj, sub la rubriko "interkultura konscio".
Interkultureco povas baziĝi sur malsamaj ideologiaj principoj kaj do povas esti aplikata tre malsame (Jan Blommaert, 1998). Blommaert identigas tri malsamajn modelojn, kiuj estas ofte menciitaj en la kampo de interkultura komunikado.
La unua modelo estas la "diferenca modelo", plej konata de la nederlanda antropologo Geert Hofstede, temas pri "kulturaj diferencoj" inter klare difinitaj kulturoj, rezulte de kiuj homoj estas vidataj kiel reprezentantoj de sia kulturo. Plurformeco ne estas malkonfirmita en ĉi tiu modelo, sed kulturaj diferencoj ofte subordiĝas al la okcidenta reganta kulturo kaj identeco. Tia vizio de interkultura edukado povas konfirmi stereotipojn, ĉar esti danĝera en la senco ke la "alia" kulturo estas konsiderata kiel devia kaj la propra kulturo estas vidata kiel la normo. Ĝi akre kontrastas kun aliro al modelo de lingva kaj kultura didaktiko kiu fokusas pri lingva kaj kultura kompleksecoj, transnacieco aŭ transkultureco. Ĉar tiu modelo pli celas la mondon de komerco kaj ĝi ne tiom multe konis sukceson en la instruado de lingvoj.
La dua modelo, kiun Blommaert nomas "etnografio de komunikado", iĝis asociita al la socilingvistoj Hymes kaj Gumperz, ne fokusante pri naciaj, sed pri sociaj diferencoj, inkluzive de potencrilatoj, kiuj determinas la kuntekston de komunikado kiel ekzemple la uzon de specifa nacia normlingvo kontraŭ diversaj lingvaj variantoj. Lingvaj variantoj havas ĉiujn socian statuson kaj tial ne estas neŭtralaj.
La tria modelo, kiun Blommaert nomas "crossing ethno-linguistic boundaries" (transiri etnolingvajn limojn), estas inspirita de la brita lingvisto Ben Rampton (University College London) kiu esploris lingvo-uzon kaj identecon inter grupo de gejunuloj el diversaj etnaj malplimultoj kaj konkludis, ke ili esprimas solidarecon kaj apartenon al la aliaj uzante la lingvajn variantojn de unuj la aliaj. Lingvoinstrua metodo kiu estas interkultura kaj permesas al studentoj pripensi siajn proprajn spertojn, lingvouzon, ideojn kaj sintenojn, ligitaj al interkulturaj situacioj kiujn ili renkontas en realaj kontaktoj aŭ pere de tekstoj, celas kulturan transformiĝon.
Tiuj tekstoj* donu kulturan enrigardon se oni kritike, refleksive legas ilin, starigante por si mem demandojn kiel ekzemple: 'Kiujn manierojn por paroli pri ĉi tiu temo vi rekonas en la teksto?', 'Kiuj valoroj speguliĝas en la teksto?' aŭ 'El kies perspektivon la teksto estas verkita?'.
* teksto komprenita kial 'kultura teksto', kiel dokumento ligita al loko kaj tempo kun speciala atento pri la specoj de ideologie inspiritaj diskursoj en la teksto (ekz. diskursoj pri genroj aŭ kaptuko ) por rekoni la kompleksecon de lingvo kaj kulturo kaj malkovri la diversecon en diskursoj kaj ne interpreti tekston el nur unu el tiuj diskursoj, sekve de kio tekstinterpretadoj estas ĉefe motivataj de personaj ideoj kaj spertoj, anstataŭ de pli serena kaj "akademie" interpreto de la teksto. Interpretadoj kutime rilatas al ideoj, sociaj retoj kaj diskursoj, al kiuj iu estas mem elmetita. La diverseco de interpretadoj provizas pli bonan komprenon de la kompleksa kultura realeco kaj permesas kontesti stereotipajn interpretadojn ĉe kiuj oni ne metas demandosignojn.
Laŭ Naira Ramirez-Esparza, profesoro pri socia psikologio en la Universitato de Konetikuto (Usono), la rezultoj de personecaj testoj varias laŭ la studata lingvo: "Lingvo kaj ĝiaj kulturaj valoroj estas ne-apartigeblaj," ŝi diras, "kaj la kulturaj valoroj de la lingvo kiun vi parolas estas prismo per kiu vi vidas vin mem". Se ĉi tiuj ĝeneralaj trajtoj ne difinas la personecon de ĉiu parolanto de difinita kulturo, ĉi tiuj estas efikaj gvidlinioj por plibonigi komunikadon trans kulturaj limoj. Fakte, adapti vian mesaĝon al via celpubliko permesas ke ĝi pli bone komprenas la signifon kaj celon.
Unesko, Internacia Jardeko por la Alproksimiĝo de Kulturoj (2013-2022)
En 2018 Unesko disvolvis e-platformon de ciferecaj rimedoj por dokumentumi la diversajn manierojn kiel interkultura dialogo estas alkuraĝata ĉirkaŭ la mondo, precipe ekster la Eŭropa Unio, kadre de la Internacia Jardeko por la Alproksimiĝo de Kulturoj de Unesko. La platformo havas la avantaĝon servi kiel kolektejon, kie ĉiu, kiu kondukas koncernajn projektojn, povas afiŝi siajn proprajn informojn, por ke aliaj povu facile lerni pri ili. Tiel ekestis ekzemple la programon International Summer University for Intercultural Leadership (interkultura edukado por universitatanoj el diversaj kontinentoj kaj kulturaj fonoj - projekto Aladdin - vidu ankaŭ Unesko sub Universitato Bahçeşehir kaj sub la sekcio Eksteraj ligiloj) preparita kadre de la Internacia Jardeko por Alproksimiĝo de Kulturoj (2013-2022), kiu estis proklamita de la Ĝenerala Asembleo de Unuiĝintaj Nacioj en sia rezolucio 67/104 de la 17-a de decembro 2012 titolita: "Antaŭenigo de interreligia kaj interkultura dialogo, interkompreniĝo kaj kunlaboro por paco”. La Internacia Jardeko celas ilustri la avantaĝojn kune antaŭenigi respekton al homaj rajtoj kaj kultura diverseco, samtempe agnoskante la gravecon de interkultura kaj interreligia dialogo por batali kontraŭ novaj formoj de rasismo, diskriminacio, maltoleremo, ekstremismo kaj radikaliĝo, tiel estigante ligojn inter popoloj kaj nacioj.
En 2013, agnoskante la gravecon plibonigi la kompetentojn, sintenojn kaj kondutojn de individuoj por atingi la ambiciojn de la Jardeko, Unesko ellaboris konceptan kaj funkcian kadron pri interkulturaj kompetentoj. Darla K. Deardorff (Universitato Duke) verkis manlibron por disvolvi interkulturajn kompetentojn (Manual for Developing Intercultural Competencies) kiu klarigas kernajn konceptojn kaj iliajn funkciajn interrilatojn. Ĝi proponas tutmondan alireblan metodaron por helpi sentivigi diversajn publikojn pri interkulturaj kompetentoj, inkluzive respekton por diferencoj, kultura scivolemo, empatio kaj reflektemo. Pere de la tekniko de rakontado, la manlibro celas faciligi pozitivan pacon kultivante interkulturan dialogon per plifortigo de interagado kaj komprenemo malgraŭ diferencoj. Per edukado pri interkultura komunikado, oni kontribuas al unu de la celoj por daŭripova evoluigo.
Vidu ankaŭ Manual for Developing Intercultural Competencies sub la sekcio Bibliografio por elŝutebla bitlibra eldono en la araba, angla, franca, hispana.
Azio
Tipaj ekzemplo de diferenco en okcidenta kaj azia kulturo estas ke en Okcidento homoj rigardas kun individua mondrigardo al al vivo dum en Azio oni ĝin rigardas kolektive, Iuj kulturoj estas pli fokusitaj al grupa anstataŭ al individua interesoj. En tiaj kazoj laŭdi individuon pro ties penado, anstataŭ rekoni la tutan grupon, povas krei malpacon inter la grupo kaj embarason por la individuo, tiel malpliigante la bonan funkciadon de la kolego anstataŭ plibonigi ĝin. Same, doni al iu negativajn rimarkojn publike, eĉ se ĝi ne estas severa, povas efiki malavantaĝe en iuj kulturoj. Esti sentema kaj konscia pri la unikaj kulturaj diferencoj inter multnacia kolegaro helpas diskuti pri personaj laborstiloj kaj povas esti utila iom interkonsenti pri laborstilo. En la konformema Japanio oni dediĉas multe da valoro al obeemo. Alia kultura trajto estas ke oni emas malestime rigardi al tiu kiu aŭdacas konduti alimaniere.
En Japanio (kaj Hungario) la persona nomo ĉiam venas post la familia nomo: Ekzemplo: 福田康夫 (Fukuda Yasuo). 福田 ("Fukuda") estas la familia nomo.
Tamen, por redoni la okcidentan konvencion kiu konsistas en la listigo unue de la persona nomo kaj poste de la familia nomo, iuj japanoj naskitaj post la fondo de la epoko Meiji (1868-09-08 - 明治時代, Meiji-jidai) ) konformas al la "persona nomo, familia nomo" en okcidenta tekstoj. Do 福田康夫 (Fukuda Yasuo) estas listigita kiel "Yasuo Fukuda". En Vikipedio kutime okcidenta ordo estas uzata por homoj naskitaj ekde la unua jaro de Meiji (1868).
Esperantio kiel interkulturejo
Ĉar lokaj normoj varias tra la mondo, konduto kiu estas akceptebla en unu kunteksto estas ofenda aŭ eĉ kontraŭleĝa en alia. Tial ankaŭ gravas inter Esperantistoj klopodi konscii pri aferoj kiel ekzemple persona spaco, genra kontakto, mangestoj, ŝercoj kaj rekta aul malrekta parolmaniero, normoj pri mono kaj alkohola konsumo.
En sia artikolo "Esperanto as a Foundation Course for Foreign Language Teaching (PDF) A. Giridhar Rao, atentigas pri la interkultura toleremo kiel eduka aspekto dum la lernado de Esperanto: Esperanto montriĝis alloga por tiuj, kiuj deziras havi rapidan kaj signifoplenan kontakton kun aliaj kulturoj kaj socioj. Tiaj lingve demokrataj rilatoj antaŭenigas interkulturan toleremon kaj komprenon - pli kaj pli nemalhaveblaj trajtoj en la interdependa mondo en kiu ni loĝas . Personaj, interkulturaj spertoj estas la plej konvinka pruvo pri la valoro de Esperanto. Necesas serioze esplori, kiel plifaciligi kaj pliprofundigi tiujn spertojn kaj integri ilin en niajn metodojn instrui, informi kaj kunlabori. Tio estis unu el la emfazoj dum strategia forumo dum la 96-a Universala Kongreso en Kopenhago (2011) . Okazis jam en Poznan interkulturaj disktuoj en kiuj oni traktis ne nur temojn rilate al aplikata lingvistiko, sed ankaŭ al pragmatiko kiu koncentriĝis al la lingva formo de ĝentileco en diversaj kuntekstoj kaj sociaj rilatoj de la interparolantoj, komparante la influon de kulturo al diversaj lingvoj
Markos Cramer deklaris en intervjuo kun la revuo Esperanto la jenon:
"'Se oni malinkluzivigas profesiajn kontaktojn kiel la internaciaj kontaktoj de sciencistoj kaj komercistoj, mi ne konas ne-esperantistojn kiuj tiel multe komunikadas kun alilandanoj. Kaj tia daŭra kaj senpera komunikado sur amikeca nivelo certe helpas al oni pli bone kompreni aliajn kulturojn. Pro miaj diversaj interkulturaj spertoj rilate al Esperanto, per kiuj mi lernis kiel kontentige povas esti transpasi la malfacilaĵojn de interkultura amikeco, mi iĝis ankaŭ pli persista en mia provado teni la amikecon kun miaj tanzaniaj amikoj malgraŭ fojaj malfacilaĵoj'".
Nederlanda firma donas trejnadon kun teorio kiun ĝi nomas 'Diferenci' menciante sur ilia retejo ke temas pri vorto en Esperanto, lingvo kiu 'celas ponti lingvajn kaj kulturajn diferencojn '. Stichting Doni (Fondumo Doni), ankaŭ el Nederlando elstarigas la rolon de Esperanto kiel ponto inter diversaj kulturoj. Vidu ankaŭ la artikolon sub 'rifuĝinto'.
Esperanto donas la eblecon havi interkulturajn spertojn, vojaĝi kaj trovi amikojn kun kiuj komuniki rekte en lingvo sendepende de specifaj landoj kaj politikaj sistemoj. Unu el la gravaj ecoj de Esperanto estas ke ĝi proponas fenestron ankaŭ al malpli konataj landoj kaj kulturoj.
En Esperantujo eblas konstati la kompeksecon de internacia kunlaboro en skipo. Esperanto-parolantoj konscie aŭ ne venas al siaj propraj kulturoj kaj portas tiun ĉi kulturan riĉecon en la Esperanto-movadon. Bona aliro por tiuj kulturaj diferencoj okazis dum interlingvistika sesio kaj kurso pri pragmatiko dum kiu okazis diskutoj pir kutimoj en lingvouzo (alparoloj, petoj kaj aliaj ĝentilecoformoj) serĉante normojn kaj limojn de komunaj scioj kaj eblaj supozoj en transnacia parolkomunumo kiel Esperantio.
Prof. Humphrey Tonkin de la Universitato de Hartford, observis ke Esperanto estas "kulture neŭtrala laŭ dezajno, ĉar ĝi intencis esti faciliganto inter kulturoj, ne esti la portanto de iu ajn nacia kulturo". Li krome opinias ke manko de konscio pri kulturaj diferencoj nur fortigas ilian negativan efikon kiel obstakloj al la komunikado”.
Gravas aprezi ĉies kulturan identecon kiel sumo de influoj el diversaj originoj, tiel ekzemple iu povas esti samtempe esperantisto eĉ esperantiano, flandro, belgo, eŭropano kaj mondcivitano, jes aŭ ne influata de usona entrepreno-kulturo, japana zeno, argentina tango, orienta danco aŭ franca vino. Pro ilia edukado Esperanto-parolantoj ofte pensas ke ili pro komuna lingvo povas senprobleme komuniki. Ili devas konsciiĝi pri la diferenco inter komuna lingvo unuflanke kaj kulturo kaj nelingva komunikado aliflanke por pli efike komuniki poste. Apud komuna lingvo tre gravas ankaŭ la konscio ke samvorta vortigo povas en ĉeesto de homoj el aliaj kulturaj fono tamen havi alian signifonuancon difinita de ilia kulturo, ekzemple la demando 'Kiel vi fartas' en iu kulturo povas samtempe esti salutesprimo de ĝentileco sen atendo de respodo En alia kulturo la sama demando povas esti komprenata kiel vera demando pri vi kaj via bonfarto kiu postulas respondon. Do oni atentu pri la lingvo ĉar ĝi havas plurajn nivelojn, ankaŭ eksterlingvajn.
Vidu Interpopola konduto Privat, Edmond, Literatura Mondo 1935
Nomordo en Esperanto
Ekzemple de interkultura lernado rilatas al la nomordo en Esperanto. Nomordo estas la ordo uzata de la popolo en internacia medio. Ĉinoj, japanoj, koreoj, hungaroj kaj pluraj afrikaj popoloj uzas unue la familian nomon, dum en la landoj de kristana kaj islama kulturoj estas ĝenerale inverse (unue la persona nomo, poste la familia). Kvankam hungaroj enlande kutime uzas unue la familian nomon, ili sekvas la eŭropan kutimon en internacia medio.
"Lingvoj, artoj kaj valoroj en dialogo inter kulturoj"
"'La ŝlosilo por kompreni aliajn kulturojn en nia mondo estas kompreni la homojn malantaŭ la kulturoj kaj ne timi la diferencojn'."Lingva lernado ludas gravan rolon por plibonigi la komprenon de nia kulture diversa mondo. Jam dum la unua Universala Kongreso de Esperanto en Boulogne-sur-Mer, Francio, L.L. Zamenhof per sia fama festa alporolo donis ekzemplon de la interkultura, eduka karataktero kiun havas la komuna uzado de Esperanto. Dum la ILEI-simpozio La kultura heredaĵo de Esperanto (2018) en Hispanio unu el la subtemoj estis "Interkultura lernado kaj edukado per Esperanto".
Projektoj kaj agadoj en la Esperanto-Movado
Dum Esperanto-kongresoj kiuj povas funkcii kiel neformalaj interkulturaj trejnejoj, la temo interkulturo regule estas pritraktita, ekzemple:
Kultura interagado pere de tradukado
Tradukado estas nemalhavebla en la perado de kulturoj. El interkultura vidpunkto tradukistoj kiuj tradukas al Esperanto donu kulturologiajn informojn por adekvate transdoni kulturenhavan leksikon.
Vikipedio kaj kulturdependeco
Iuj artikoloj en Vikipedio montras la aferojn el la vidpunkto de unu kulturo aŭ nacio aŭ uzas kulturdependan esprimmanieron. En la Esperanta Vikipedio ni klopodu forigi tiajn kulturdependismojn. Se vi sentas vin kapabla, internaciigu la artikolon. Jarfine Vikipedio organizas (nur por iuj specifaj vikipediaj sekcioj) konkurson por antaŭenigi kulturan interŝanĝon inter diversaj regionoj de la mondo. Kvankam Vikipedio estas unika oportuno por pligrandigi la aliron al scioj pri ĉiuj kulturoj de la mondo, tamen ekzistas diferenco en la kvalito de artikoloj kaj koncentrigo pri okcident-eŭropa kaj nordamerika enhavoj. Tial tiaj konkursoj povas helpi antaŭenigi kunlaboron tra la mondo kaj pligrandigi la aliron al enhavo kun tutmonda perspektivo. La artikoloj de la konkurso rilatis al literaturo, muziko, vidaj artoj, kinematografio kaj televido, monumentoj, kuirarto kaj tradicioj en tri diversaj mondoregionoj (Mezoriento kaj Nord-Afriko-MENA), Rusio , Latinameriko).
Interkulturaj fabloj kaj fabeloj
Rakonto kiel tiu de la leporo kaj la testudo (France Le lièvre et la tortue, VI.10, fablo de La Fontaine) skizas en ludema maniero pri kio temas en interkultura edukado. La preteco ŝanĝi la mensokadron por aŭdaci rigardi pli larĝe, por kunlabori en malsama maniero malgraŭ la diferencoj.
Interkultura teatraĵo
Christa Hengsbach, germana teatropedagogino, kreis biografian teatroprojekton "Begegnungen - many ways to meet different cultures" (Renkontoj - multaj vojoj por renkonti diversajn kulturojn) montras la renkontiĝon kaj interŝanĝon de homoj el multaj kulturoj. La biografia aliro ne nur rilatas al la lingvo, sed ankaŭ al iliaj diversaj spertoj, esprimformoj, iliaj tradiciaj kutimoj kaj esperoj surscenigitaj pere de kantoj, danco, recitado kaj bildoj.
Interkulturaj filmoj
Kelkaj instancoj kiel Unesko kaj A films ouverts organizas aŭ prezentas filmojn kiuj fokusas sur interkulturaj filmoj kiaj "Noces", "Nha fala" aŭ "In between" (araba : Bar Bahar - hebrea : לא פה, לא שם, "Lo po, lo ŝam"), sed precipe ankaŭ la filmo "Gran Torino" de C. Eastwood, kiu montras la povo-ekvilibron inter diversnaciaj homoj kun komunumoj de malsamaj lingvoj kaj kulturoj kiuj ne bone interrilatas. La eldiraĵo de Alfonso Cuarón okaze de la disdono de la premioj Ora Globo en 2019 por lia filmo 'Roma' kongruas tute kun la 'interkultura' idealo de Esperanto : "La plej bona cinematografio malkonstruas murojn kaj konstruas pontojn al aliaj kulturoj".
Mireille Grosjean donis franclingvan prelegon en La Roche-sur-Yon, Francio, pri interkulturaj aspektoj en la instruado de lingvoj, sed ne nur kiel ekzemple relativigi sian propran kulturan kodon, havi paciencon, deziron havi kontakton kun aliaj kulturoj ktp (filmita ).
La du filmoj "French Bashing" kaj "French Loving" ankaŭ estas interkulturaj en la maniero ke ĝi fokusas la imagon de Francio kaj gefrancoj el la vidpunkto de eksterlandanoj kiuj malŝatas la francan kulturon aŭ ĝuste ŝategas ĝin.
Interkulturaj filmetoj
Scott David Turton faris dulingve parolatan filmeton (angla kaj Esperanto) pri lingva kaj kultura diverseco kaj Esperanto kiel ponto inter kulturoj kies titolo sur jutubo estas "#EsperantoLives and Helps Make Cultures and Languages Sustainable - English & Esperanto".
Muziko Interlingve Interkulture estis Google+ kanalo (ĝis aprilo 2019) kiu pere de serio de muzikfilmetoj el la plej diversaj landoj kaj lingvoj invitas al alikultura muziko (kutime ne konataj de eksterlandanoj) kaj al la rekono de la lingvo en kiu oni kantas, samtempe invitante al la ŝato de la sonkoloro de tiu(jà lingvo(j).
IET-international estas nederlanda universitata studocentro en Groningen por interkultura edukado; kiu ofertas kursojn al internaciaj asocioj bazitaj sur akademmiaj esploroj kaj uzante multajn filmfragmentojn (kun anglaj kaj nederlandaj subtekstoj) pri "kritikaj incidentoj": situacioj en kiuj interkulturaj diferencoj ekestas pro tio ke kondutoj, normoj kaj valoroj kolizias. La filmfragmentoj temas pri diversaj sociaj situacioj, kiel renkonti homojn, amikiĝi, komuniki, respekti aliajn kulturojn, problemojn en ĉiutaga vivo, problemojn rilate al laboro kaj kiel trakti neatenditajn eventojn. IET diferencas de aliaj kursoj pri interkultura komunikado, ĉar ĝi koncentriĝas sur kompetentecojn anstataŭ sciojn pri aliaj kulturoj ebligos pli bone komuniki, sendepende ĉu la iu, al kiu vi parolas, estas ekzemple el Panamo, Turkio aŭ Ĉinio.
Poligloto Tim Doner klarigas la rilaton inter lingvo kaj kulturo en sia TED-prelego (ekde min. 13:11) "Breaking the language barrier ' (Trarompi la lingvan baron) per ekzemploj kiel la irana Taarof. TED-prelego de Serge Mouangue (fr: Le kimono Africain) invitas al interkulturaj renkontiĝoj por ĉefe kreivaj celoj kaj aliri al universaleco inter kulturoj. Alia TED-prelego de Janesh Rahlan (en: Lost in translation) temas pri la graveco lerni lingvojn por ponti kulturojn.
En sia TED-prelego de Mairead Nic Craith, ŝi klarigs kulturajn diferencojn inter Irlando kaj Germanio. Marietta Stepanyants, prezidanto de la UNESKO-programo "Filozofio en la Dialogo de Kulturoj" parolas pri la graveco de edukado al dialogo inter kulturoj.
LinguaPolis Esperanto
"Vizitante" Esperantopolo, vizitantoj ekrilatas al parolantoj de aliaj lingvoj, ekkonas disversajn kulturojn kaj tradiciojn, tiel fariĝantaj sennacianoj, kosmopolitoj. La elprintebla ludo en PDF-formato, la cifereca versio ludebla en Google Jamboard, la sonregistraĵoj en Esperanto, disponeblos en la retejo de LinguaPolis Esperanto.
Barnga, simulada ludo pri kulturaj konflilkoj
Eduka ludo kiu baziĝas sur la (anglalingva) libro „Barnga: A Simulation Game on Cultural Clashes“ de S. Thiagarajan kaj B. Steinwachs, Eldonejo Intercultural Press (Great Yarmouth: 1990). Centrum Informatieve Spelen: Intercultural games, Jeux interculturels, Jugeos interculturels. CIS, Leuven 1998.
Interkultura aŭskultado kaj kvizo pri diverslingvaj kantoj
Muziko el ĉiuj anguloj de la mondo ankaŭ kreas fortan senton de ligiteco kaj interkultura sperto. Ankaŭ atelieroj, dancoj kaj kantoj el ĉiuj eblaj kulturoj interkulturigas.
Ebla ekzemplo: kun voĉoj el Turkio, Eŭskio, Finnlando, Hungario, Litovio aŭ Katalunio ĉirkaŭ tablo, la partoprenantoj provas, surbaze de la lingvaj sonoj, diveni kiujn lingvojn oni parolas dum ĉi tiu poliglota kunveno.
La sama eblus per aŭdigo de kantoj en diversaj lingvoj. Tiaj projektoj povas etendiĝi al arkivado de sonregistraĵoj en multkulturaj loĝkvartaloj por ekscii ĉu ĝi same sonos post ekzemple 20 jaroj.
MOOC pri interkultura edukado
Ĉe Coursera la Universitato de la Andoj ofertas portugallingvan kurson (MOOC) pri interkultura edukado: "Compreender as dimensões interculturais na vida cotidiana" (Komprenu interkulturajn dimensiojn en ĉiutaga vivo). Fine de ĉi tiu kurso la studento havos ilojn, kiuj permesos al li pli zorge pripensi sian historion, identecon, lingvon, parolon kaj reagon al sociaj situacioj, kiuj implikas la interkulturan komprenon de aliaj.
Alia interkultura kurso estas tiu pri Intercultural Sensitivity (enl al angla) kiu ĉefe koncentriĝas sur kritikaj situacioj ofte okazantaj kiam homoj de malsamaj kulturaj fonoj interagas.
Esploristoj pri interkulturo
Plej konkretan aliron al interkultura edukado ebligas verko de la Eŭropa centro por la vivantaj lingvoj de la Konsilio de Eŭropo (CELV) kiu per anekdotoj plej elstarigas la 'ŝokon de ideoj'.
En sia libro Culture Map (kulturo-mapo), Erin Meyer, profesoro ĉe INSEAD, franca komerca lernejo, pristudas kiel homoj el diversaj kulturoj konstruas fidon, komunikas, faras decidojn kaj perceptas situaciojn malsame, precipe en la laborejo. Ankaŭ en la komerca kulturo ŝi malkovris ok aspektojn: komunikado, persvado, taksado, gvidado, decidoj, fido, malkonsentoj kaj fine perceptoj de tempo. Tiel ŝi ekzemple malkovris kiel negoci en Japanio, Brazilo aŭ Sauda Arabio aŭ kiel efike kunlaborigi teamojn de Barato kaj Usono. En Ĉinio ekzemple oni akiras la plej bonan el skipa laboro.
Aliaj ekspertoj estas Fons Trompenaars kaj Geert Hofstede. La nederlanda psikologo Geert Hofstede efektivigis grandan plurnacian enketon por lia dunginto (IBM) kies rezulto estis serio de kulturaj dimensioj kiujn li resumis en kadro por komunikado trans tiuj kulturoj. Ekzemple, kiomgrade kulturo aprezas egalecon kaj kiuj kulturoj estas pli virdominataj ol aliaj ? Kiam eblas eksporti varojn, ne eblas samstile eksporti kulturojn. Tion lernis jam la brita imperio el sia kolonia historio : ne asimili sed konservi britajn tradiciojn kaj valorojn, sed samtempe adapti sin al lokaj kulturoj.
Interkulture per literaturo
Hodiaŭ interkultura literaturo rilatas al la literaturo de aŭtoroj, kiuj verkas el vidpunkto de almenaŭ du kulturaj perspektivoj. Multaj verkistoj kiuj verkas interkulture fokusas pri la temo identeco. La termino interkultura literaturo emfazas la fakton, ke la verkoj apartenas al pli vasta literatura diskurso, kiu ne estas limigita al literaturo de migrantoj.
Ann Morgan, aŭtoro de "The world between two covers: Reading the globe" arigis librojn el 196 landoj de la mondo, reprezentitaj per romano, novelo, memoraĵo aŭ verkaĵo kiu prezentas portreton de kultura diverseco.
"Ksenofobiaj" gvidlibroj
Por doni ideon pri tiaj libroj jen retlegebla (angla) versio de 'Ksenofobia gvidlibro al belgoj'
(esperanto) Martin Solly. Ksenofobia gvidlibro al la italoj, Tradukis A. Löwenstein. Geografio, vojaĝoj. Eld. IEF, Milano, 2006, amuzstila libreto kun faktoj kaj fantazioj pri italoj.
(esperanto) Rodney Bolt, Ksenofobia gvidlibro al la nederlandanoj, Tradukis S. Davies. Geografio, vojaĝoj. Eld. Bero, Rotterdam, 2008.
Ksenofobia gvidlibro al kanadanoj! ankaŭ ekzistus, sed ne konfirmita.