cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Samea flago
La Samea flago aperis en 1986. La ruĝa duono de la cirklo simbolas la sunon, kaj la blua la lunon. La koloroj de la rektanguloj devenas de la koloroj de tradiciaj sameaj vestoj. Tiu flago estas hisita ĉiujare en tuta Norvegio dum la Samea nacia tago, la 6-a de februaro.
Kazimierz Badeni
Kazimierz Feliks Badeni (naskiĝis la 14-an de oktobro 1846 en Surochów, apud Jarosław, mortis la 9-an de julio 1909) – pola grafo kaj politikisto, juristo kaj ĉefministro de la registaro de Aŭstrio-Hungario, aŭstra ĉambelano en 1878.
Vivo
Kazimierz Badeni devenis de la Badeni-familio stampanta sin per la italdevena blazono Bończa, kiu estis nobeligita en la 8-a jarcento. Li finis studojn akirante titolojn de doktoro pri juro kaj filozofio.
Li estis konservista politikisto. La politikan karieron komencis kiel starosto en Żółkiew, poste en Rzeszów kaj Krakovo. Li estis parlamentano por Sejmo (Pollando) de Reĝlando Galicio kaj Lodomerio de la 5-a ĝis 9-a kadencoj. En la jaroj 1888-1895 estis prokuristo de Galicio. Li klopodis mildigi polan-ukrainan konflikton. Li interkompreniĝis kun la ukraina movado, akre kontraŭbatalis naskiĝantan socialisman movadon kaj la popolan (kristana-socia de pastro Stojałowski). Paralele kun la ofico de Prokuristo plenumis postenon de prezidanto de la imperiestra-reĝa landa trezor-direkcio kaj de la galicia direkcio de ŝtataj bonaĵoj. Lia anstataŭanto estis Jan Lidl. En 1894 kiel prokuristo aktive partoprenis organizadon de la granda Universala Landa Ekspozicio en Lvovo - superaneksa prezentado de artaĵoj kaj kulturaĵoj de la pola nacio. Li disvolvis lernejan edukadon.
Guarcino
Guarcino estas komunumo de Italio. La Observatorio de Campo Catino estas astronomia observatorio konstruita en la frazione (domareto) Campo Catino de Guarcino.
Samelingva literaturo
Al la samelingva literaturo kontribuis interalie la norvegia aŭtoro Nils Aslak Valkeapää kaj la svedia aŭtoro Paulus Utsi.
Frosta Nokto
Frosta Nokto estas romano verkita de Ba Jin en 1946, esperantigita de Laŭlum kaj eldonita en Pekino en 1990.
Enhavo
Frosta Nokto priskribas la vivon de Ĉongĉingo, la milittempa regurbo de la malnova Ĉinio, dum la jaroj 1944 kaj 1945. En la romano la verkisto priskribas familion de mizera oficisto, sed tiu fono utilas por enkadrigi la personajn interrilatojn kaj la psikologian evoluon de la roluloj.
Manko de interkompreno inter la bopatrino kaj bofilino Shusheng kaj ekonomia premo kreis familian tragedion precipe super ĉefrolo de Wenxuan. Tamen tiu simpla skemo plikomplikigas laŭ la disvolvo de tiuj tri karakteroj. Kiam malsano minacas la vivon de Wenxuan, la alproksimigo de japana armeo komplikigas la familian situacion. Vere la socipolitika kaj milita fono utilas por verigi la personan problemaron precipe de la tri roluloj, sed ne nur.
La bofilino Shusheng kiu povas ĝui ne tiom malfacilan vivon forfuĝas el la urbo kaj la filo mortas. Kiam la bofilino revenos al Chongqing, la bopatrino jam transiris al nekonata loko kune kun la nepo. Oni povas kompreni, ke por Ba Jin gravas la familia vivo kaj la krizaj situacioj.
Kvalito
La kvalito de la verko baziĝas sur la disvolvo de la tri precipaj roloj. El ili la patrino ne tiom bonkvalite aperas eble pro ĝia simpla kongruo kun tradicia karaktero: ŝi deziras nur bonon por sia filo kaj sia nepo; la bofilino tute ne interesigas ŝin precipe ekde kiam tiu ne obeas kaj ne respektas la bopatrinon laŭ tradicia sinteno. Tiuj sentoj regas ŝian vivon.
Tamen la paro aperas kiel pli bone pensitaj karakteroj. Temas pri dubemaj kaj necertaj roloj. Ambaŭ dubas, pensegas pri la vivo kaj siaj rilatoj kun la aliaj kaj sopiras pli feliĉan vivon. La edzino celas pli altkvalitan vivon -ĉar ŝi ĝuas pli altan laborpostenon-, ĉefe sen penado pri grumblema bopatrino, sed ne volas ĉu pro kompato ĉu pro vera amo forlasi la edzon ĉefe kiam ŝi ekscias pri lia malsano. Kortuŝa estas la ĉapitro kie la edzino renkontas la edzon ebria kaj reportas lin hejmen. Por ĵusaj konantoj de ĉina vivo estos surprizo konstati kiel moderna povus esti ĉina virino tiama. Eĉ se oni konsideru ŝian malintereson pro la filo.
La edzo estas la ĉefrolulo, kiu igas la romanon iome ekzistencialisma, ĉar li eĉ antaŭ la alveno de la plej malbonaĵoj, jam multe pripensas sian personan situacion rilate al sia rolo aŭ loko en la vivo. Tiurilate gravas la renkonton kun iama kunlernanto kiu tute vidas sian vivon ruinite. Li volis havi feliĉon kun edzino Shusheng, sed ankaŭ ne volas disiri de patrino laŭ tradicia kutimo. Malkuraĝo kaj tropensemo alportas lin al nenio.
Naturalismo
Iamaniere tiu romano iom alproksimiĝas al la franca naturalismo de romanistoj de la 19a jarcento. Oni ne forgesu pri la parizaj jaroj de lernado de Bakin. Ambaŭ ĉefroluloj estas tro subpremitaj de siaj medioj. Malriĉeco, malsano, nestabila familio, timo pro proksimo de milito kaj ĉefe nemalsameco inter la medio de la edzo kaj de la edzino. Ŝajnas kvazaŭ la edzo estus kondamnita de sia medio: la malsano ftizo estas lia puno aŭ fato.
Tiu kondamno estas pensita de Xuan kiel senfina puno. Tre emocia estas la renkonto kun ekskunlernanto Boqing kiu eĉ pli ol Xuan suferas malbonan sorton en la vivo kaj la konsekvencoj kiuj tio igas por lia detruo.
Pri la detaloj estas eĉ tro naturalisma la priskribo de la konstanta kraĉado de sanga muko kiel "ornama" kadro de la evoluo kaj de la malsano kaj de la romana agado. Ankaŭ la detalemo per kiu oni parolas pri la mono bezonata por la ĉiutaga vivo, por la aĉetindaĵoj, tio kion oni sukcesas atingi, ktp. memorigas pri similaj detaloj en romanoj de Zola aŭ Flaubert.
Shinji Okada
Shinji Okada (岡田 慎司, n. ) estas japana futbalisto.
Li ekde la jaro 2018 futbalas ĉe la unua vira teamo de la klubo FC Imabari.
Efelido
Efelidoj estas etaj pigmentaj makuloj, lumlokitaj, kiuj aperas sur la haŭto dum infanaĝo sub la influo de sunlumo, prefere ĉe helhaŭtuloj precipe rufuloj.
Malestantaj je naskiĝo, ili aperas plejofte dum la 3 unuaj vivjaroj kaj multiĝas kun pliaĝiĝo, poste emas malaperi kun maljuniĝo. Ili ĝenerale estas la plej evidentaj inter la 5a kaj la 15a jaro. Kvankam ilia apero estas ligita kun sunlumo, ili havas genetikan devenon kaj transdoniĝas laŭ aŭtosoma domina heredo.
La efelidoj mem ne estas nenormalaĵo nek minaco por la sano kaj neniam degeneras en melanomo, sed signalas haŭtotipon aparte senteman al sunradiado kaj sekve al haŭtaj kanceroj.
Etimologie, la termino efelido devenas el la antikva greka efelis (ἔφηλις, ιδος), kie oni rekonas la prefikson epi- (ἐπί, pro, sekve de) kaj la radikon heli- (helios, ἥλιος, suno). Ĝi do povas interpretiĝi kiel "efiko de la suno".
Histologio
Histologie, oni observas ĉe efelidoj superŝarĝon da melanina pigmento en la melanoĉeloj de la baza tavolo de epidermo, sed sen melanoĉela multiĝo nek ĉeesto de nevusaj ĉeloj (melanoĉeloj kun modifita formo, grupiĝantaj en tekoj). Ne estas signoj pri ĉelaj nenormalaĵoj, la epidermaj krestoj ne estas pli longaj. La melanoĉeloj estas nur pli grandaj kaj hiperfunkciantaj.
Efelidoj kaj aliaj pigmentaj makuloj
Efelidoj povas konfuziĝi kun aliaj dermatologiaj lezoj klinike proksimaj:
Leonberg
Leonberg estas urbo en Germanio. Ĝi apartenas al la distrikto Böblingen kaj en la distriktaro Stutgarto de la federacia lando Baden-Virtembergo. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Partneraj urboj
Inter la partneraj urboj estas
Sud-okcidenta Anglio
Sud-okcidenta Anglio (South West England) estas unu el la anglaj regionoj.
Ĝi estas dividita en la jenaj administraj instancoj.
6174 (nombro)
6174 estas konata kiel la konstanto de Kaprekar,  laŭ la barata matematikisto D. R. Kaprekar. Ĉi tiu nombro estas notinda pro la rezulto de la sekvanta rutino.
paŝo 1:
paŝo 2:
Aranĝu la ciferojn en malkreskantan kaj poste kreskantan sinsekvon por havigi du kvar-ciferajn nombrojn, aldonante antaŭajn nulojn se necese.
paŝo 3:
Subtrahu la pli malgrandan nombron elde la pli granda nombro. Reiru al paŝo 2 kaj ripetu.
La supra procezo, konata kiel la rutino de Kaprekar, ĉiam atingos la nombron 6147, post ne pli ol 8 iteracioj, kaj poste donos tiun nombron 6174 senfine.
Ekzemple, elektu 3524:
5432 – 2345 = 3087
8730 – 0378 = 8352
8532 – 2358 = 6174
Cetere, la konstanto de Kaprekar havas ligon kun la funkcio φ de Euler, nome, ke la rezulto estas anagrama, tio estas, ke φ(6174) = 1764, kaj 1764 estas anagramo de 6174 (kaj, parenteze, 1764 estas, cetere, la morto-jaro de Goldbach).
Ŝtonvico
Disvastiĝo
Ŝtoncirkloj troviĝas precipe en okcidenta Eŭropo inkluzive de la okcidento de Svisio (ŝtonvico de Clendy, ŝtonvicoj de Lutry), sed ankaŭ en Danujo, Svedujo kaj sur Korsiko (Palaggiu) kaj sur Sardio (Biru e’ Concas, Pranu Muteddu). Tre ofte oni trovas ilin en Bretonio (Cojoux, Champ des Roches, Kerlescan, Kermario, ŝtonvicoj de Kerzerho, Lagatjar, Le Menec, Le Petit Menec, Leïtan, Pierres Droites, St. Barbe kaj St. Pierre-Quiberon).
Ĉirkaŭ 3,3 km longa estas la ŝtoncirklo de Upper Erme. Ĉirkaŭ 550 m longa estas la ŝtoncirklo sur la marĉo okcidente de la „Fox Tor“ en Devon. Eĉ instalaĵoj el malgrandaj ŝtonoj kiel Hwylfa’r Ceirw, (angle The Path of the Deer, esperante „pado de la cervo“), kaj la duobla vico de ŝtonoj apud Llandudno en Kimrujo estas kelkfoje nomataj ŝtonvicoj. Inter la pli ol 40 ŝtonvicoj en Irlando elstaras la ŝtonvico de Eightercua apud An Coireán (Waterville) en la graflando Ciarraí kaj la tomboj de Leinstermen en la graflando Tiobraid Árann pro la ŝtonkavo.
Datumado
La en 2004 malkovrata ŝtonvico de Cut Hill en la norda marĉo Dart en Devon en Anglujo estas la unua kiu povis esti datumita. La torfo sub ŝtono 1 estis datumita per la radiokarbona datado al la jaroj 3700–3540 a. K. La torfo, super la ŝtono al 2476–2245 a.K.
Skandinavio kaj la norda Mezeŭropo
En Danujo la plej rimarkindaj ŝtonvicoj estas la 154 m longa ŝtonvico (dane Stenrækken) ĉe Myrhøj apud Ertebølle kaj la ĉ. 90 m longa duobla vico apud Refsnæs (Stenrækkerne ved Refsnæs) en orienta Himmerland. En la sveda Bohuslän ekzistas ŝtonvicoj apud Hällevadsholm en Svarteborg kaj sur la tombokampo de  Stenehed.
2425 Ŝenĵeno
Nomo
Ĝi ricevis la nomon de la ĉina urbo Ŝenĵeno, en Gŭangdongo.
Kongreso de la Sovetoj de Sovetunio
La Kongreso de la Sovetoj de la tuta Unio, oficiale konata kiel Kongreso de la Sovetoj de Sovetunio (en rusa lingvo: Съезд Советов СССР) estis la supera regorgano de Sovetunio ekde ĝia formado la 30an de decembro 1922, ĝis la sankciado de la Soveta konstitucio de 1936.
La Kongreso de la Sovetoj estis integrita de reprezentantoj de la sovetoj de ĉiuj sovetuniaj respublikoj sub la sekvaj normoj: en la municipo- 1 membro el 25 mil voĉdonantoj, el la provincaj sovetoj (teritoriaj, regionaj) kaj respublikaj - 1 membro el 125 mil loĝantoj. La delegitoj de la Kongreso de la Unio estis elektitaj en la Kongresoj de la Sovetoj provincaj, aŭtonomaj aŭ respublikaj.
La ekskluziva jurisdikcio de la Kongreso de la Sovetoj konsistis el:
La Kongreso de la Sovetoj devis determini la ĝeneralan direkton de ĉiuj publikaj organismoj kaj elekti Centran Leĝdonan Komitaton de Sovetunio, respondeca antaŭ la Kongreso en kiu ĝi agis.
(19323) 1996 XM13
(19323) 1996 XM13 estas asteroido de la asteroida zono malkovrita la de la usona amatora astronomo Dennis di Cicco elde sia privata observatorio de Sudbury (Masaĉuseco, Usono).
Bolesław Leśmian
Bolesław LEŚMIAN (Bolesław Lesman, 22-a de januaro 1877 en Varsovio- 5-a de novembro 1937 en Varsovio) estis pola poeto origine juda de pola modernismo- Juna Pollando.
Biografio
Leśmian naskiĝis en la familio de inteligenculoj polaj-judaj. La patro de Bolesław, Józef Lesman, devenis de la familio de librejantoj, la patrino- Emma Sunterland estis de la jurista familio. La frato de poeto estis Jan Brzechwa, fama aŭtoro de infanaj poemoj, kiu donis al Bolesław pseŭdonomon "Leśmian" (tiu, kiu sin nomiĝas "la arbara"). Li pasis sian junecon en Ukraino, en Kievo. Li studis tie juron en la universtitato de sankta Vladimiro. De 1901 li loĝis en Varsovio, kiun li opinis kiel la sia urbo. Poste li vojaĝis al Germanio kaj Francio. La unua amo de Bolesław estis pentristino Celina Sunderland kiu ne volis edziĝi kun li. Li tamen edziĝis kun alia pentristino- Zofia Chylińska. Poste li enamiĝis ankaŭ en Dora Lebenthal al kiu li dediĉis la ciklon de erotikaj poemoj- W Malinowym Chruśniaku. Li troviĝis en la pola modernismo danke al Zenon Przesmycki (malkovranto de Cyprian Norwid), kiu enkondukis lin al sia revuo Chimera. De 1911 Leśmian kreis la Teatron Artistikan en Varsovio. Dum jaroj 1912-1914 li vivis en Francio. Post la unua mondmilito, en 1918 li transloĝiĝis al Hrubieszów, kie li estis notario, kaj poste al Zamość li havis notariejon. En 1929 laboristo de Leśmian ŝtelis 20 mil złoty. Malfeliĉe Leśmian devis kovri la ŝtelitan monon. La edzino proponis vendi sian diademon kion Leśmian faris, tamen li revenis sen mono. La indignita edzino forveturis al Łomża. En 1933 Leśmian membriĝis la Akademion polan de literaturo. En 1935 li transloĝiĝis denove al favorigita Varsovio kie li mortis du jarojn poste.
La verkoj de Bolesław Leśmian
La poemoj de Bolesław Leśmian estas tre malnombraj. Ĝi estas nur kvar volumoj de poezio. Ili estas specialaj, originalaj de aliaj poeziaj verkoj de pola poezio. Nepopulara en sia patrio li estis vere nekomprenata pro siaj originalaj celoj en artismo. Komence li inspiriĝis per la filozofio de Henri Bergson uzante en siaj poemoj lian élan vital- vitala pelemo. Ilustrante tiujn konceptojn li esprimis la formojn mitologiajn, malnovajn polajn, slavajn- tre tipajn al la spiriteco de Kresy (la orientaj limoj de Pollanda kulturo- hodiaŭ plejparte la teritorioj de Belorusio, Ukraino, Litovio, Latvio, Rusio). La ĉefa temo estas la malsana amo, ekspirita en la rilato kun la morto, la demonoj, la magiaj fortoj kaj la Dio. La Dio estas tie temo speciale interesa, ĉar poeto sugestas ke Li ne ekzistas. La silento en ĉieloj kaj en infernoj estas la novigaĝo de Leśmian ĉar en tiu temo li formas la propran al tiu poeto filozofion, ekzistadisman. La poetikaj formoj de Leśmian estas ĉefe baladoj, malpopularaj en pola modernismo, kaj la kantoj kaj amaj poemoj. Ili estas kreitaj en la spirito de mitologio kreita de Leśmian, kio li faras enkondukante al la makabraj fabeloj, erotikaj mitoj, okultaj kantoj, ofte similaj al Charles Baudelaire sed tute aliaj al la tradicia mitologio. Leśmian estis ankaŭ simbolisto kreante la personojn, kreaĵojn metaforiajn kun filozofaj funkcioj. Ĝenerale Leśmian verkis baladoj kaj aliaj poemoj tre regularaj, preskaŭ ĉiam silabotinikaj. Tial oni opinias ke la "reguligitaj" mortaj, vanecaj, amaj sencoj estas la heredaĵo de pola baroko de Mikołaj Sęp-Szarzyński kaj Józef Baka. Paradokse la regularismo estas kontraŭstarita al la neologismoj de la nova tipo. Tiuj estas neologismoj stiligantaj la emocian, fantazan mondon de Leśmian. Li ĝin kreas ofte de malnovaj slavaj kaj polaj vortoj partigante ĝin, kaj ludante per la malnovaj radikoj. Krom la poemoj Leśmian verkis ankaŭ la du volumojn de fabeloj, popularaj en hodiaŭa Pollando.
Wataru Harada
Wataru Harada (原田 亘, n. ) estas japana futbalisto.
Li ekde la jaro 2019 futbalas ĉe la unua vira teamo de la klubo FC Imabari.
Ŝtonvicoj de Leïtan
La menhiroj de la ŝtonvicoj de Leïtan (ankaŭ nomataj menhiro de Leïtan) staras okcidente de la ŝoseo D36 apud la domareto Plouénez sude de Brennilis en la departemento Finistère en Bretonio,  Francujo.
Hieronymus Tilesius
Hieronymus TILESIUS (naskiĝinta la en Jelenia Góra, mortinta la  en Mühlhausen) estis germana teologo kaj reformisto en Mühlhausen kaj Cheb. Ĉirkaŭ en 1554 li nuptis Sibylla von Böldigk († 1606) kun kiu li havis dek infanojn.
Ŝtonvicoj de Leïtan
De la kvin menhiroj de la ĉ. 40 m longa nordoriente-sudokcidente orientita ŝtonvico nur unu estas videbla apud la kampa heĝo. La menhiro estas el loka granito kaj ĝis 3,0 m longa.
Hieronymus Tilesius
Vivo
Estante filo de urbestro li iĝis en la aĝo de 15 jaroj disĉiplo de la fama silezia instruisto Valentin Trozendorf, lernejestro de la gimnazio de Złotoryja. En 1548 Tilesius ekstudentis ĉe la Universitato de Lepsiko filologion, dum Georg Joachim Rheticus malfermigis lin pri natursciencaj temoj kaj Bernhard Ziegler lernigis al li lingvojn. En 1549 Tilesius li bakalaŭriĝis pri filozofio kaj en 1552 li magistriĝis je la sep liberaj artoj. Laŭ rekomendo de Ziegler li elektis studon pri teologio. Pro tio Tilesius iĝis predikisto ĉe Nikolao-kirko kaj bakalaŭriĝis en 1554 pri teologio. .
Ŝtonvicoj de Leïtan
En la proksimeco situas la dolmemo Ti Ar Boutiged.
Hieronymus Tilesius
Vivo
Samjare ankoraŭ li iĝis supera paroĥestro de la ĉefpreĝejo de Zörbig. En la 28.11.1555 li ekfunkciis kiel supera paroĥestro kaj superintendanto en Delitzsch; ekzakte samtitole li ekigis sian deĵoron en septembro 1557 ĉe la Preĝejo Sankta Blazio (Mühlhausen).
Graveco
Postmorte oni starigis je lia honoro en la Mario-kirko de Mühlhausen epitafon. En 1569 kreis por li Lucas Cranach la Juna epitafan bildon Christus am Kreuz (pri la krucumita Kristo) sur kiu videblas la familio de Tilesius. Nordokcidente de la urbokerno portas strato Mühlhausen ties nomon. Por alia Tilesius, la naturscienculo Wilhelm Gottlieb Tilesius von Tilenau, nomitis gimnazio en Mühlhausen.
Novgorod
En nuna uzado la vorto havas plurajn signifojn: En la rusa lingvo kutime kiam oni diras Novgorod sen precizigo, oni parolas pri Velikij Novgorod.
Gistaín
Gistaín (Chistén)  (oficiale, Gistaín/Chistén) estas loĝloko kaj municipo de Hispanio, en la nordoriento de la komarko Sobrarbe (kies ĉefurboj estas Boltaña kun Aínsa) apartenanta al la nordo de la Provinco Huesko (regiono Aragono).
En la loko, krom la hispanan, oni parolas variaĵon de la aragona lingvo, nome ĉistabina.
Geografio
Ĝia municipa teritorio estas en la nordoriento de la komarko Sobrarbe, lime kun Francio norde, San Juan de Plan oriente, Plan sude, kaj Bielsa okcidente. Parto de la municipa teritorio estas okupata per la Natura Parko Posets-Maladeta.
Historio
Temas pri mezepoka loĝloko kun turdomegoj defendaj.
Komence de la 19-a jarcento kaj Gistaín kaj tuta Sobrarbe estis damaĝitaj pro la franca invado.
Dum la Hispana Enlanda Milito la loĝloko suferis pro operacoj kadre de la epizodo nomita de la Bolsa de Bielsa en majo kaj junio 1938, dum la respublikanoj rezistis kontraŭ duoble multnombraj fortoj; finfine ili povis pasi al Francio.
Multaj loĝlokoj de la areo perdis loĝantaron laŭlonge de la 20-a jarcento pro rura elmigrado, kaj same ĉe Gistaín mem kie oni malaltiĝis ĝis nunaj 129 loĝantoj (2022).
Aktualo
La loka ekonomio evoluis el la tradiciaj montaraj agrikulturo kaj brutobredado (ŝafoj, kaj ĉefe bovoj) al forstado, natura, sporta, kultura kaj rura turismo.
Ĉefaj vidindaĵoj estas la turdomegoj kaj la preĝejo.
Distrikto Wołów
Distrikto Wołów - pole powiat wołowski - estas distrikto en la provinco (vojevodio) Malsupra Silezio de Pollando. Administra centro estas la samnoma urbo Wołów. Ĝis la jaro 1945 la teritorio estis plejgrandparte germanlingva, administre apartenis al la Germana Regno kaj al la prusia provinco Silezio. La distrikta ĉefurbo ĝis tiu jaro nomiĝis Wohlau.
Sur le Pont
Sur le Pont estas la nomo de la sekvantaj lokoj:
Sunnyside (Vaŝingtonio)
Sunnyside estas urbo en Kantono Yakima, Vaŝingtonio, Usono. En 2010 laŭ la usona censo en Sunnyside loĝis homoj. Ĝia poŝtkodo estas 98944, kaj ĝiaj kodoj laŭ la usonaj normoj FIPS kaj GNIS estas 53-68750 kaj 1531913 respektive.
Historio
Sunnyside-anoj voĉdonis (42 kontraŭ 1) por municipiĝo. Laŭ vaŝingtonia leĝo, oni bezonis minimume 300 loĝantojn por urbiĝi; Sunnyside havis tiutempe 314, do sukcesis.
Geografio
Sunnyside situas ĉe 46.32083°N, -120.01222°W (46.320798, -120.012232).
Laŭ la usona Buroo de la Censo, la urbo kovras areon de 15,4 km², ĉiom seka tero. Ĝi altas 227 metrojn super meza marnivelo.
Dukloramino
Dukloramino aŭ NHCl2 estas estas reakciema neorganika komponaĵo de kloro kaj nitrogeno, flava, koroda, eksploda, toksa gaso kun biocidaj proprecoj kaj malstabila konduto en akvaj solvaĵoj. Ĝi uzatas kiel kemia reakcianto kaj en traktado de trinkakvo. Sub media temperaturo ĝi povas eksplode malkomponiĝi formante amoniakon, hidrazinon kaj hidrogenon. Per hidrozilo ĝi formas hipojoditan acidon kaj amoniakon. Kune kun kloramino kaj trikloramino ĝi formas la tri ĉefajn neorganikajn aduktojn de kloro kaj amoniako. Dukloramino posedas antimikrobiajn kaj karcinomogenajn proprecojn.
Guidonia Montecelio
Guidonia Montecelio (prononcu: Guidonja Monteĉeljo) estas komunumo de Italio.
Ĥaredoj
Ĥaredoj estas praktikantoj de la plej strikta kaj konservativa branĉo de judismo. Ili ofte ankaŭ estas nomataj ultra-ortodoksuloj, kvankam tiun vorton kelkaj konsideras pejorativa.
Ĥared- (חֲרֵדִי) devenas el "ĥarada", kiu signifas timon aŭ anksiecon, kio en ĉi tiu kunteksto interpreteblas kiel "Tiu kiu tremas pro timo je Dio".
La ĥareda judismo, same kiel aliaj ortodoksaj judoj konsideras sian religiajn tradiciojn kaj kredojn kiel seninterrompan ĉenon ekde Moseo en la monto Sinajo kaj rigardas ne-ortodoksulojn kiel devojiĝantojn.
Leonberg (Supra Palatinato)
Leonberg estas komunumo en Germanio. Ĝi troviĝas en la distrikto Tirschenreuth kaj en la distriktaro Supra Palatinato de la federacia lando Bavario. Fine de la komunumo havis  loĝantojn.
Ĥaredoj
Vidu ankaŭ
Hudaismo
Hodiș (Holod)
Hodiș [hodiŝ] (Káptalanhodos) estas vilaĝo en Rumanio sudoriente de Oradea. En 1910 ĝi nombris 398 loĝantojn (rumanoj), en 1992 315. Ĝi estis unue menciita skribe en 1326. Ĝis 1919 ĝi apartenis al Hungario, al Bihar. Administre ĝi apartenas al Holod.
Georg Weerth
Georg Ludwig Weerth (nn. 17-an de februaro 1822 en Detmold; m. 30-an de julio 1856 en Havano, Kuba) estis germana aŭtoro, satiristo, ĵurnalisto kaj verkisto.
Orient-mediteraneaj koniferaj-sklerofilaj-foliarbaj arbaroj
La orient-mediteraneaj koniferaj-skerofilaj-foliarbaj arbaroj estas tersupraĵa ekoregiono el la mediteranea ekoprovinco de la palearktisa ekozono laŭ la tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Ĝi estas parto de la tutmondaj 200-unuo kiu ampleksas la tutan mediteranean regionon. La ekoregiono kongruas kun samnoma regiono difinita de la Eŭropa Vivmedia Agentejo. Biome la ekoregiono apartenas al mediteraneaj arbaroj, duonarbaroj kaj arbustaroj de la orienta Mediteranea regiono.
Priskribo
La ekoregiono kovras areon de 143 800 kvadrataj kilometroj, kaj okupas partojn de Israelo, Jordanio, Libano, Sirio, kaj Turkujo.
Flaŭro
La ĉefaj plantokomunumoj en la ekoregiono ampleksas foliarbajn sklerofilajn arbedarojn (makisojn), pinarojn (ĉefe de la halepa pino  (Pinus halepensis) kaj la malgrandazia pino (Pinus brutia)), sekajn kverkajn  (Quercus spp.) duonarbarojn kaj stepojn.
Makiso estas superreganta speciale en la nordokcidenta parto de la ekoregiono kaj laŭlonge de la orienta marbordo de la Mediteraneo. Olivujo (Olea europaea), karobujo (Ceratonia siliqua), kirmesa kverko (Quercus coccifera), palestina pistacio (Pistacia palaestina), lentisko (P.lentiscus) kaj orienta arbuto (Arbutus andrachne) estas la ĉefaj specioj de la makisaj komunumoj.
Kvankam la Olea-Ceratonia-Alianco en la marborda zono estas plejparte degradita, ĝi ankoraŭ ĉiam reprezentas la klimaksan komunumon. Speciale la karobarba arbotavolo estas tiele degradita ke ĝi nur estas reprezentita de kelkaj individuoj. Olivujo konstituas kompletajn komunumojn apud Antalya-Köprülü-Kanjono kaj Adena-Feke.
Unu el la plej disvastigintaj kaj gravaj komunumoj de tiu ekoregiono estas tiu de kirmesa kverko. Ĝia granda ekologia toleremo kaj kapablo por restariĝi en degraditaj turk-pinaj arbaroj igas ĝin unu el la plej dominantaj vegetaĵaro-tipoj. Alia notinda kverko estas la komunumo de la endemia specio Quercus aucheri situinta apud Antalya-Kemer-Faselis.
Turka pino kaj halepa pino estas la ĉefaj arbospecioj en la arbaroj de tiu ekoregiono. Turka pino superregas en la nordaj partoj de la ekoregiono kaj halepa pino estas dominanta pli fore suden. La du specioj havas tre similajn ekologiajn karakterizojn, kaj ambaŭ estas sciataj por siaj alta ekologia toleremo.
Faŭno
Tiu ekoregiono estas grava areo de birda diverseco ĉar ĝi situas en unu el la ĉefaj birdaj migrovojoj. La Granda Rifto etendiĝas en tiun ekoregionon apud Palestino, Israelo kaj Jordanio. Tiu areo do subtenas la daŭrigon de ŝlosila migrovojo ekde Afriko ĝis la nordo.
Plie, estas ses Gravaj birdaj areoj en la okcidenta parto de tiu ekoregiono. Ili gastigas interalie jenajn endanĝerigitajn speciojn : pigmean kormoranon (Phalacrocorax pygmeus), krispan pelikanon (Pelecanus crispus), marmoranason (Marmaronetta angustirostris), blankokulan anason, (Aythya nyroca), grandan kriaglon (Aquila clanga) kaj blankŝultran aglon (A.heliaca).
Populacio de la krize endanĝerigata norda senharibiso (Geronticus eremita) troviĝas en tiu ĉi ekoregiono. La sola populacio en Turkujo, kun 61 paroj, ne povas komplete postvivi sovaĝe, tamen ; ĝi vivas en bredado-stacio en Birecik, kaj vivas libere dum la bredada sezono. La alia postrestanta populacio de tiu ĉi specio, en Maroko, estas sovaĝa kaj bonfaranta kun 250 paroj.
Baie-Comeau
estas komunumo de Kanado. Ĝi situas en la grandparte franclingva provinco Kebekio kaj estas la administra centro de la regiono Nord-Bordio. Fine de en la komunumo vivis  sur areo de  kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de  loĝantoj/km².
Viruso
Viruso povas esti:
Xaloztoc
Xaloztoc estas unu el la 60 komunumoj de la meksika subŝtato Tlaxcala, kiu estas meksika subŝtato kiu situas en la centra Meksiko, relative proksime al la urbo de Meksiko. La ĉefurbo de la komunumo estas Xaloztoc. Krom la ĉefurbo 4 aliaj loĝlokoj (statistike: urboj, vilaĝoj vilaĝetoj, domaroj) apartenas al la komunumo. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 29039.
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe 730,3 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 14,8 °C.
Sociogeografio
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 13539 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 47 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifaske 0,35 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Sud-orienta Anglio
Sud-orienta Anglio (South East England) estas unu el la anglaj regionoj.
Ĝi estas dividitaj en diversaj administraj instancoj.
Kosmo Strategio
Kosmo Strategio estas internacia esperanta entrepreno. Ĝi specialiĝas pri konsultado, projekt-mastrumado, strategia planado, edukado kaj teknologi-transdonado.
Viesīte
Historio
Viesīte landoj unue estis menciita en skribaĵoj en 16-a jarcento, kiam la grandbieno Eķengrāve (germane: Eckengrafen) situis ĉi tie.
En la 19-a jarcento, vilaĝo nomita Āžu miests estis establita plej proksime al grandbieno.
En 1916, dum la Unua Mondmilito, la germana armeo konstruis etŝpuran fervojreton al Jēkabpils, Daudzeva kaj Nereta, kaj la linio Daudzeva-Viesīte-Jēkabpils ekzistis ĝis 1972. La fervojnodo faciligis la evoluon de la vilaĝo.
En 1926, Āžu miests estis renomita Viesīte kaj du jarojn poste al ĝi estis koncedita urborajtoj.
Geografio
Averaĝa temperaturo estas -6 - -6,5°C en januaro kaj +17,5°C en julio. Da precipitaĵo falas 700 mm jare.
Transporto
La ĉefa aŭtovojo de urbo estas P75 (Jēkabpils-Nereta-Litovio), lokaj vojoj estas V956 (Daudzeva-Viesīte-Apserde) kaj V806 (Viesīte-Ziemeļi).
Heřmanice (Ostrava)
Heřmanice estas historia municipo situanta sur teritorio de Ostrava en Ĉeĥio. Nuntempe ĝi estas loka parto de urboparto Silezia Ostrava. Vivas ĉi tie.
Historio
La unua skriba mencio devenas el la jaro 1305 - en listo de dekonaĵoj de vroclava episkopujo aperas municipo. Verŝajna fondinto, laŭ kiu la vilaĝo estis nomita, estas Heřman, la burggrafo de Sileziaostrava burgo. En la jaro 1447 heredis Heřmanice-on teŝina princo Boleslav. En la jaro 1491 teŝina princo Kazimír vendis ĝin al Petr Osinský z Žitné. En la jaro 1520 la municipo transiris en posedaĵon de Pola Ostrava. Grandan parton de Heřmanice aĉetis en la jaro 1630 Mikuláš pli aĝa Wilczek kontraŭ 23 mil florenoj. Jindřich Vilém Vilczek poste aĉetis la restantan parton kaj unuigis Heřmanice-on - en la jaro 1683 de Jan Jiří Kochtický z Kochtic kaj en la jaro 1686 de Anna Kechendorfová. Wilczkidoj poste tenis Heřmanicon ĝis la jaro 1848.
Ĝis duono de la 19-a jarcento loĝantaro vivtenis sin plejparte per agrikultura produktado. Poste plimulto de la loĝantoj trovis laboron en industria ĉirkaŭaĵo de la municipo. Sed rekte sur teritorio de la municipo estiĝis neniu industria entrepreno. Kvankam la posedantoj klopodis mini karbon, pro la naturaj kaj financaj problemoj ili devis haltigi la minadon. Interesaĵo estas ekzistado de deponejo de eksplodaĵoj de firmao Dynamit-Nobel ekde la jaro 1884. Tiu estis la 19-an de marto 1924 tute neniigita pro eksplodo. Tiu ĉi deponejo krom alia provizis per eksplodaĵoj ĉiujn minejojn de ostrava-karvina regiono. Ekde la jaro 1959 ĉi tie situas devene labortendaro, nun estas ĉi tie malliberejo.
Monto Erebus
Monto Erebus estas aktiva vulkano en Antarkto kaj la plej suda aktiva vulkano sur Tero. En la kratero de la gleĉerizita vulkana konuso troviĝas lafa lago.
Ĝi troviĝas sur Ross-Insulo kaj altiĝas ĝis 3794 metrojn super la marnivelo. La monto Erebus estis malkovrita en 1841 far brita esplorvojaĝulo Siro James Clark Ross, kiu nomumis ĝin post unu el siaj du ŝipoj.
La polusa esploristo Robert Falcon Scott pasigis dum ekspedicio de 1901 ĝis 1904 proksime al la monto, same kiel Ernest Henry Shackleton en la jaroj 1907 ĝis 1909. En marto de 1908 sukcesis unuafoje surgrimpi la monton. La grupon gvidis T.W.E. David. Tiel la proksimo de la monto estas la plej detale esplorita areo sur la Antarkto.
En 1979 akcidentis ĉe la pinto pasaĝera aviadilo el Nov-Zelando. La aviadilo faris rondflugon kaj mortis tie 257 homoj.
Kelso
Ĉefaj allogaĵoj de Kelso estas la ruinigita Abatejo Kelso kaj la Kastelo Floors, verko de la arkitekto William Adam finkonstruita en 1726. La ponto de Kelso estis dezajnita de John Rennie la Maljuna kiu poste konstruis la Ponton de Londono.
Río Verde
Rioverde estas unu el la 58 komunumoj de la meksika subŝtato San Luis Potosí, kiu situas relative centre en Meksiko, ĉirkaŭ 500 km nordokcidente de la ĉefurbo Meksikurbo. La ĉefurbo de la komunumo estas Rioverde. La kodnumero de la komunumo laŭ la INEGI, do laŭ la nacia geografia instituto estas 24024.
Geografio
La komunumo havis en 2005 (lasta popolnombrado de la INEGI) 85945 loĝantojn. El tiuj estis 40824 viroj kaj 45121 virinoj. La komunumo havas surfacon de 3109,71 km². La meza alteco (de la ĉefurbo) estas 980 metroj super la marnivelo.
Klimato
En la komunumo jare falas averaĝe 479,5 mm/m2 de precipitaĵo. La averaĝa jara temperaturo estas 20,0 °C.
Sociogeografio
En la jaro 2000 en la komunumo vivis 78392 personoj, pli aĝaj ol 5 jaroj. El tiuj 251 personoj sciis paroli indiĝenan lingvon. Tio signifas ke 0,32 % de la loĝantaro en la koncerna jaro sciis paroli indiĝenan lingvon.
El la 78392 loĝantoj pli aĝaj ol 5 jaroj, 74769 apartenis al la katolika religio kaj 1309 al la evangelia religio. 2314 personoj apartenis al aliaj religioj.
Červená nad Vltavou (pereinta vilaĝo)
Červená nad Vltavou (ankaŭ nur Červená, germane: Czerwena aŭ Tscherwena an der Moldau, latine: Ruffa) estas pereinta vilaĝo en distrikto Písek en Sudbohemia regiono. Ĝi troviĝis en supermara alteco 340 m s. m. sur ambaŭ bordoj de rivero Vultavo ĉe romanika preĝejo de sankta Bartolomeo. La dekstraborda parto estis dividita inter katastra teritorio de Jetětice kaj Vůsí, la maldekstrabordan parton administris municipo Oslov. Červená estis detruita fine de la 1950-aj jaroj en konekso kun konstruado de akva rezervujo Orlík. La unua skribmencio devenas el la jaro 1190.
Río Verde
Sociogeografio
Fontoj: Statistikoj de la INEGI: Conteo de Población y Vivienda 2005 k. a., (hispane: popol- kaj loĝejnombrado).
Červená nad Vltavou (pereinta vilaĝo)
Historio
La nomo de vilaĝo estas derivita de Červený potok. Antaŭ la jaro 1190 verŝajne Zdislava, la patrino de Jiří Milevský, lasis konstrui sur la dekstra vultava bordo en la romanika stilo preĝejon de sankta Bartolomeo. La preĝejo estas en skribaj fontoj markata kiel Ruffa aŭ Ecclesia Ruffa (Ruĝa preĝejo). La vilaĝo apartenis al bienoj de premonstrata monaĥejo en Milevsko. Dum husmilitoj la monaĥejo estis forbruligita kaj detruita kaj tiu ĉi ĝia posedaĵo imperiestro Sigismondo en la jaro 1420 lombardas al senjorujo de Zvíkov. De Rožmberkidoj aĉetis la bienojn en la jaro 1473 de la milevska monaĥejo Švamberkidoj. En la jaro 1575 imperiestro Maksimiliano la 2-a transgvidis ĉiun parcelan posedaĵon de la monaĥejo al Kryštof II. ze Švamberka kiel heredan havaĵo. Post batalo sur Blanka monto aĉetis en la jaro 1623 la konfiskitan švamberkan senjorujon Zvíkov kaj Orlík Jan Oldřich z Eggenberka. La lastaj nobelaj posedantoj estis ekde la jaro 1710 Schwarzenbergidoj.
Masahiro Sugata
Masahiro Sugata (菅田 真啓, n. ) estas japana futbalisto.
Červená nad Vltavou (pereinta vilaĝo)
Historio
Červená apartenis en la jaro 1843 enkadre de fideikomisa senjora grandbieno panského velkostatku Orlík en la posedaĵon de kníže Bedřich ze Schwarzenbergu. Tiutempe la vilaĝon kreis 31 registraj numeroj, en kiu loĝis 220 loĝantoj.
Masahiro Sugata
Li ekde la jaro 2020 futbalas ĉe la unua vira teamo de la klubo Roasso Kumamoto.
Červená nad Vltavou (pereinta vilaĝo)
Historio
Červená pli poste al la jaro 1869 administre dividis en tri partojn (díl). I. díl etendiĝis sur la dekstra bordo de la rivero de Saník ĝis rojo Hrejkovický potok, enfalis ĉi tien plimulto de la vilaĝo kaj administris ĝin municipo Jetětice. '''II. díl''' en la katastra teritorio Vůsí daŭrigis norden al la rojo en Bráníky kaj troviĝis ĉi tie sole preĝejo, paroĥestrejo, lernejo kaj tombejo. '''III. díl''' situis sur la maldekstra bordo kaj ĝi havis sian paroĥestrejon kaj ankaŭ lernejon en Oslov. En la jaro 1930 Červená havis en I. díl 29 domojn kaj 127 loĝantojn, Červená II. díl 2 domojn kaj 4 loĝantojn, Červená III. díl 9 domojn kaj 27 loĝantojn. En la 1920-aj jaroj Červená fariĝis elserĉanta turisma somerrestadejo. Vilaon kun nomo Božena lasis ĉi tie konstrui membro de orkestro de Nacia teatro en Prago Václav Frabša, restadis ĉi tie ankaŭ pentristo Václav Špála. Ekde la jaro 1898 regule vizitis Červená ankaŭ estonta landa prezidento de Subkarpata Rusio Antonín Rozsypal, kiu estis post la morto en la jaro 1937 en la loka tombejo ankaŭ sepultita. Fako de klubo de ĉeĥaj turistoj en Milevsko malfermis en la jaro 1938 en Rukávečská obora padon de inspektisto Václav Levý. Ĝi kondukis el Květov al Červená preter Hrejkovický potok, kiun ĝi superis sur kelke da pontetoj, kaj sur ambaŭ finaĵoj ĝi estis enkondukita per monumenteto. La monumento situanta ĉe la lernejo de Červená ne konserviĝis, de la Květov situas nuntempe ĉe ŝoseo kondukanta el Květov al Tyrolský dům.
2-a arondismento de Parizo
La 2-a arondismento (IIe arrondissement) estas unu el la dudek arondismentoj de Parizo. Ĝi troviĝas sur la maldekstra bordo de la Sejno, kaj estas cetere la plej malgranda arondismento de la franca ĉefurbo. Ĝi havas proksimume 20000 loĝantojn kaj kovras 0.99 km².
Červená nad Vltavou (pereinta vilaĝo)
Historio
Malantaŭ la preĝejo atendis naĝantojn famaj Červenské proudy.
2-a arondismento de Parizo
Ekonomio
Kune kun la 8-a kaj la 9-a arondismentoj, la kvartalo parte gastigas la plej gravan ekonomian centron de Parizo (krom La Défense), lokitan ĉirkaŭ la operejo Garnier. La 2-a arondismento estas ekonomie la plej densa arondismento, kun averaĝe 62695 postenoj po km².
Červená nad Vltavou (pereinta vilaĝo)
Historio
La 19-an de februaro 1945 estis proksime de la vilaĝo saltinta enkadre de operaco Cottage Vlastislav Žuk. Sed pro la vundo kaj precipe pro disbato de radiostacio li ne povis plenumi la taskon, kiu estis kolekto de raportistaj informoj kaj ties forsendo ĝis Londono.
Nuntempo
La devena municipo pereis en la jaro 1960 post konstruado de akva rezervujo Orlík.
La sekvanto de Červená I. díl estas parto de municipo Jetětice Červená, sub kiu enfalas domaroj Jetětické Samoty, Truhlařov, Pazderna, Kopanický, arbaristejo Habr kaj kelke da kabanaj domaroj kaj refreŝigejaj areoj. Kondukas tra ĝi fervojlinio Tábor–Ražice kaj situas ĉi tie fervoja stacidomo Červená nad Vltavou.
'''II. díl sub nomo Červená II''' poste markas parton de la katastra teritorio Vůsí (parto de municipo Květov), kie troviĝas preĝejo de sankta Bartolomeo, kiu estis kiel ununura el la tuta vilaĝo transportita super la nivelo de la inundiga linio.
Füzér
Füzér [fuzEr] estas vilaĝo en Hungario, en regiono Norda Hungario, en departemento Borsod-Abaúj-Zemplén, en Distrikto Sátoraljaújhely.
Situo
Füzér situas sur malebenaĵo, laŭ rojo, fine de mallonga sakovojo. La rando tuŝas la slovakan landlimon, kiu estas la plej norda punkto de Hungario. Sátoraljaújhely troviĝas 26, Miskolc 95 km.
Historio
Posedanto de la kampoj estis banuso Bánk inter 1205-1209, pri kiu nacia dramo temas. La fortikaĵo konstruiĝis antaŭ 1235, kiu longe estis departementejo. En 1526 oni tie gardis la hungaran kronon 2 jarojn. Post liberecbatalo de Francisko Rákóczi la 2-a la vilaĝo senhomiĝis. Ĝis Traktato de Trianon Füzér estis distriktejo.
Ŝimanovsk
Ŝimanovsk (ruse Шимановск) estas urbo en Amura provinco en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 10440.
La urbo estis fondita en jaro 1910 kiel loĝejo dum konstruado de la trasiberia fervojo.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1950.
La urbo antaŭe estis nomita kiel:
La interurba telefona kodo estas 41651, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).
Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 6 horoj (en jaro 2005).
En la urbo estas fervoja stacio (Шимановская) (malfermita en 1914).
En jaro 2002 la urbo havis 22,3 mil loĝantojn.
Ŝiĥani
Ŝiĥani (ruse Шиханы) estas fermita urbo en Saratova provinco en Rusio.
Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 63545.
La urbo estis fondita en jaro 1928.
Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1996.
La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).
Geografiaj koordinatoj de la urbo estas.
En jaro 2002 la urbo havis 6,7 mil loĝantojn.
William Sturgeon
William STURGEON (naskiĝis la 22-an de majo 1783 en Whittington, Lancashire, mortis la 4-an de decembro 1850 en Prestwich) estis brita fizikisto kaj inventisto Li eltrovis la elektromagneton kaj la unuan praktike uzeblan elektromotoron.
Li naskiĝis en malriĉa familio de ŝuistoj de Lancashire. En 1804 li varbiĝis en la armeo, kie li lernas pri matematiko, fiziko kaj mortintaj lingvoj.
Laŭ la laboroj de François Arago, li fabrikis en 1825, elektromagneton kapablan levi pezon de 4 kg. En 1936 li eltrovis galvanometron.
Li mortis malriĉa en 1850.
Nigra metalroko
Nigrametalo aŭ nigra metalroko (angle - black metal, norvege - svartmetall) estas muzika ĝenro, unu el ekstremaj stiloj de metalroko. Ĝi aperis je komenco de 1980-aj jaroj, kaj kiel unua verko je la ĝenro estas opiniita albumo de grupo Venom "Black Metal". Ĝuste de tiu nomo devenas nomo de la ĝenro. Alia opinio estas ke la bazenmetulo de la ĝenro estis grupo Bathory.
Historio
En historio de nigrametalo oni difinas kvar "ondoj": la unua estas t.n. proto-nigrametalo, kiu aperis en la 1980-aj (Venom, Sodom, Bathory), la dua - iliaj sekvantoj el 1985-1990 (plejparte norvegaj kaj svedaj), la tria - 1990-1995, kaj ĉiuj novaj eksperimentoj post 1995 estas la kvara ondo. Dum tiu tempo el nigrametalo apartiĝis multaj novaj subĝenroj kaj kulturoj.
Karakterizaĵoj
Nigrametalon karakterizas rapidegaj tamburaj (70-500 bat/min) kaj gitaraj partioj. Gitar-sonon farigas alta kaj akuta. Voĉo kutime estas tre alta (kriado), kaj iufoje - malalta "graŭla" voĉo (graŭlado). Tian sonadon oni nomas raw black metal (de angla raw - "kruda") kaj multaj admirantoj opinias ke tiu estas etalono. Je klasika nigra metalo bas-gitaro kaj klavaro havas akcesoran rolon, sed en multaj pli novaj ĝenroj, kiel ekzemple simfonia nigrametalo, ili iĝas tre gravaj.
Nigra metalroko kutime estas tre ideologia. La plej kutimaj ideologioj de nigrametalistoj apartenas al la "fortoj de la mallumo" - satanismo, okultismo, paganismo, Skandinava mitologio, nihilismo, milito, mizantropeco kaj ĝenerala sento de malamo. Ofte nigrametalaj grupoj propagandas diferajn formojn de ŝovinismo kaj naziismo, kaj tio konduktas al granda malamikemo al la tuta ĝenro en multaj landoj. Relative malfrue inter nigrametalistoj ankaŭ aperis kontraŭfaŝistoj, maldekstruloj kaj anarkiistoj.
Subĝenroj de Nigra Metalroko
Laŭ sono kaj performmaniero, kaj ankaŭ laŭ ideologio, la nigra metalroko disigeblas je kelkaj subĝenroj, ofte tre malsamaj je ambaŭ strukturo de muziko kaj kulturo de admirantoj. Plej gravaj subĝenroj estas jenaj:
Proto-nigrametalo
Proto-nigrometalo (Proto-Black metal) aŭ klasika nigrametalo estas klasika formo de "kruda" nigra metalroko, kiu aperis en fruaj 1980-aj jaroj. Unue ĝi havis tiom multajn komunajn trajtojn kun aliaj ĝenroj de metalroko kiel rapida metalroko kaj rubaĵ-metalroko, ke ofte ne rigardeblis kiel aparta ĝenro. Ekzemple, grupon Mercyful Fate oni rigardas io en la mezo inter nigrametalo kaj aliaj metalrokaj ĝenroj.
En tiu ĉi subĝenro de nigrametalo la eksploda ritmo (blast beat) (tekniko de rikura, rapidega tamburado, kreanta la "muron de sono") jam aperas, sed ne tre oftas. La voĉo plej ofte (krom ĉe Bathory) estas ne tre alta. Nuntempe tiu ĉi subĝenro ekzistas nur kiel klasika ekzemplo kaj novaj grupoj de ĝi ne plu aperas.
Primitiva/kaosa nigrametalo
Tiu ĉi subĝenro aperis jam en fino de la 1980-aj kun tiaj grupoj kiel Beherit, Von, Blasphemy, Archgoat, Goat Vulva. En la angla pri tiu ĝenro ankaŭ iam uziĝas termino Goat Metal (kapra metalroko). La karakterizaĵoj inkluzivas egan simplecon, eĉ primitivismon de tamburado, kaosan, preskaŭ senmelodian strukturon kaj graŭladon kiel ĉefan voĉon. La sono de gitaroj similas al tiaj ĝenroj kiel grindkoro kaj brukoro. La tekstoj ankaŭ estas primitivaj kaj temas pri nuklea milito, tuta neniigo de la homaro kaj aliaj tiaj ekstreme mizantropecaj aferoj. Verdire, tamen, la tekstoj estas preskaŭ tute neaŭdeblaj pro graŭlado kaj bruado.
Absoluta plimulto de muzikistoj en tiu ĝenro uzas arton de Chris Moyen por kovriloj kaj tekstlibroj de iliaj albumoj.
Vera nigrametalo
Ideologie, akcepteblaj por "vera" nigrametalo estas satanismo, paganismo, okultismo kaj kontraŭkristanismo. Plejan estimon de admirantoj atingas grupoj kaj muzikistoj kun krima reputacio, aparte de tiuj krimoj kiel murdoj, malsakrigoj de religiaj sanktaĵoj, bruligoj de preĝejoj ktp. Inter admirantoj ideologio estas pli grava ol la sono, kaj ĉiuj grupoj, kiuj apartiĝis de "vera" ideologio estas rigardataj kiel "perfiduloj".
Pagana nigrametalo
Pagana nigrametalo (Pagan Black metal), estas ideologia subĝenro de nigrametalo, kies karakterizaĵo estas manko de satanismo kun tamen akra malamo kontraŭ kristanismo. La religia bazo de tiu subĝenro estas paganismo bazita je plejparte ĝermanaj mitologioj kaj "barbara" filozofio kun sanktigo de milito kaj militistaj herooj. En la muziko tiaj grupoj ofte uzas elementojn de folkloraj melodioj kaj foje eĉ tradiciajn muzikilojn, kiel en folklora metalroko. Multaj muzikistoj de tiu ĝenro havas ideologian konekton kun nazia nigrametalo, almenaŭ je ekzisto de rasistaj kaj antisemitaj tekstoj. Unu el plej estimataj ideologoj de pagana nigrametalo bazita je skandinava mitologio estas Varg Vikernes (Burzum), kiu nuntempe estas en malliberejo por murdo.
Vikinga nigrametalo
Vikinga nigrametalo (Viking Black metal) estas subĝenro de nigrametalo, kiu aperis pro granda intereso de nigrametalistoj pri vikingoj, ilia historio kaj mitologio. Same kiel ĉe Pagana nigrametalo, grandan rolon ludas Skandinava mitologio, sed la Vikinga nigrametalo pli zorgas pri militoj, eposoj kaj pretiĝo por la fina batalo Ragnarök ol pri dioj kaj mistikismo. Mirinde, ĝuste kadre de tiu subĝenro aperis kontraŭfaŝistaj kaj eĉ politike maldekstraj fluoj de nigrametalo, ekzemple tiuj de grupoj Panopticon kaj Sorgsvart.
Depresia nigrametalo
Depresia nigrametalo (Depressive Black metal, ankaŭ foje uzatas terminoj Suicidal Black Metal kaj Depressive Suicidal Black Metal (DSBM)) estas sufiĉe disvastigita subĝenro de nigrametalo.
Ĝiaj plej difinantaj karakterizaĵoj estas longaj, monotonaj kompozicioj kun distorditaj gitaroj kaj ofte akcentantaj klavaroj, kiuj instigas en la aŭskultanto sentojn de timo, apatio, despero, malkvieteco kaj foje eĉ naŭziga abomeno. Tamburoj estas malrapidaj kaj sonas apatie, kaj en kelkaj kantoj ili tute ne uziĝas. Blast-beat praktike neniam uziĝas en depresia nigrametalo.
Nazia nigrametalo
La disvastigo de naziaj ideoj en nigrametala kulturo komencis en la 1990-aj jaroj, kiam multaj nigrametalaj grupoj iĝis tre popularaj kaj komerce sukcesaj. La "ortodoksuloj", do, sentis bezonon malproksimigi sin de la komercaj grupoj. Por tio ili kreis la plej ŝokigan ideologion imageblan, kunmetante naziismon, rasismon, okultismon, satanismon kaj paganismon.
Oni notu, tamen, ke kvankam simboloj kaj estetiko de naci-socialistoj estas sufiĉe vaste uzataj en nigrametala kulturo por ŝokiga efekto, nur eta malplimulto de nigrametalistoj vere subtenas kaj propagandas novnaziajn ideojn. Eĉ Varg Vikernes de Burzum, kiun oni opinias la fondinto kaj ĉefideologo de nazia metalroko, kvankam en multaj siaj verkoj kaj intervuoj esprimis rasistajn, antisemitajn kaj ekstremdekstrajn ideojn, neniam propagandis ilin per sia muziko.
Preskaŭ ĉiuj nazi-nigramentalaj grupoj nun ekzistantaj funkcias en Germanio kaj Eosta Eŭropo. La sola notinda ekskludo estas fluo de "redneck metal" en Usono, kiu, laŭ populara opinio, estas parodio.
Melodia nigrametalo
Melodia nigrametalo (Melodic black metal) uzas tradiciajn nigrametalajn teknikoj (screaming, growling, blast-beat ktp). Tamen la sono estas malsama de la tradicia, plejparte pro malpli da gitara distordo (eĉ uziĝas puraj gitaraj soloj), pli komplika strukturo (ekzemple, inderŝanĝo de rapidaj kaj malrapidaj melodioj) kaj pli grava rolo de "atmosferaj" klavaroj. Multaj grupoj kaj laŭ muziko, kaj laŭ temo de tekstoj (ekz. pri vampiroj) proksimiĝas al simfonia nigrametalo kaj eĉ al gotika metalroko.
Atmosfera nigrametalo
Atmosfera nigrametalo (Atmospheric Black metal) estas iom simila al la depresia nigrametalo, sed havas malpli ekstreman sonon kun plia rolo de klavaroj. La tekstoj estas malpli ideologiaj, ili temas plej ofte pli naturo, kaj foje mitologio kaj folkloro. En tiu subĝenro ankaŭ aperis influoj de fantasta literaturo, ekzemple Aŭstria grupo Summoning kreas plimulto de siaj tekstoj laŭ mondo de John Tolkien kaj foje ankaŭ de Michael Moorcock.