cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Discōrs in sìm'ala servitù ch'a s vōl tgnìr in cô
{{CITAZIONE2|... ie ne voudrois sinon entendre comm’ il se peut faire que tant d’hommes, tant de bourgs, tant de villes, tant de nations endurent quelque fois vn tyran seul, qui n’a puissance que celle qu’ils lui donnent; qui n’a pouuoir de leur nuire, sinon tant qu’ils ont vouloir de l'endurer; qui ne sçauroit leur faire mal aucun, sinon lors qu’ils aiment mieulx le souffrir que lui contredire. Grand’ chose certes, & toutesfois si commune qu’il s'en faut de tant plus douloir & moins s'esbahir voir vn million d’hommes seruir miserablement, aiant le col sous le ioug, non pas contrains par vne plus grande force, mais aucunement (ce semble) enchantes & charmes par le nom seul d’vn, duquel ils ne doiuent ni craindre la puissance, puis qu’il est seul, ny aimer les qualites, puis qu’il est en leur endroit inhumain & sauuage.|...Mè a n'vrèv gnanc capìr cum'a casca che tant 'd òm, tant paéś, tanti sitê, tanti nasiòun, na quèlc volta i gh'àpien un ùnic tiràṅ, ch'al n'gh à èter cmand che quêl ch'a s egh vōl dèr; ch'al n'gh'à cmand ed psér fèr dal mêl a chilōr, èter che quêl ch'a s egh vōl stèr 'd sòta; ch'al n'savrèv gnanc fèr dal mêl, a cla gint chè, s'a n'fùs che quischè i preferìsen cumpatìr-'s-el che dèr-egh còuntra. Un quêl sàinsa dùbi mìa cìc, e però acsè cumùn ch'a gh'n è più da tōr-'s-en che da meravijèr-'s-en: vèder un miliòun 'd òm stèr lè a servìr in dla miśéria, al cupèt sòt'a 'l śōv, minga tgnû lè da na forsa più granda, mo in na quèlc manéra (acsè a sembrarèv) incantê e tùt tolt sù da 'l nòm 'd ûn sōl, ch'i n'gh avrèven gnanc 'd avér pavùra dla só potèinsa, perchè lò 'l è da per lò, e gnanc i n'gh'àn d'apresèr el só qualitê, perchè chilò al n'è minga cristiàṅ sēg e 'l gh'fà finànc al salvàdeg, sēg.|Dala prìma pêrt dal "Discōrs" 'd Étienne de la Boétie, 1576.|DIALETTO={{carpś}}|LINGUA={{fr}}}}
Colegamèint estèren
}}
1292 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
5 ed disèmber
Al  l'è al 339śum dè dal calendàri gregoriàn (340śum in di an biśestìl); a gh vólen incòra èter 26 dè a la fin dl'an.
Stefán Karl Stefánsson
{{metacaixa
Ruby (film 1977)
Sunt
Flòrida, 1935. La Ruby (Piper Laurie) l'è la „ruba-cōr“ dla banda criminàla dal boss Jake Miller (Fred Kohler Jr.). Ólt'r a lò, l'à fat inamuràr anc Vince Kemper (Stuart Whitman) e 'l nóṿ arivâ Nicky Rocco (Sal Vecchio). Quànd Jake al vîṅ a savēr ch'la sò dóna la gh'à mis i còran cun Nicky, e ch'la spèta anc un putèṅ da lò, al decìd ad masàr al sò rivàl. Insém a i sò óm al và in dal padól in du la còpia la s éra lugàda par far dal purcarìi insém e pò 'l al cópa, un cōlp ad pistòla in dal grugn da part ad tut. Al cadàv'r al finìs in dl'àqua.
915 (nùmer)
{{Metacaixa
Il cigno dagli artigli di fuoco
Sunt
Méntar 'l è drē a ravanàr quèl in dla masa dla sità 'd Ambûrg, al barbòṅ Ede (Walter Richter) al cata 'l cadàvar 'd un travestî ad vint an, Toni. Dòp avēr-ag purtâ via la burséta e i sò buclèṅ, al piucióś al ciàma la pulisìa. Al cumisàri Perrak (Horst Tappert), ch'insém a sò fiōl Joschi (Georg M. Fischer) al s éra péna litgâ par na questiòṅ ad parchéǵ c'n un diretōr generàł pîṅ ad bèsi ciamâ Friedrich Imhoff (Hans Schellbach), al taca a indagàr in dal gir di buśòṅ ch'i faṅ di spetàcui vistî da dóna.
'L óm al mét sóta interugatòri soquànt trans culéga dla vitma, al chéchi Kosy (Ramonita Vargas) e Pinky (Angie Stardust), e 'l vîṅ a savēr ch'l invertî 'l éra ric sfundâ dabòṅ dònca 'l pulisiòt 'l è sicûr ch'l è stâ cupâ parchè 'l éra drē a ricatàr un pès grôs. Ad cl'idéa lè 'l è anc al malavitóś Karl Kaminski (Hubert Suschka), òṅ ch'l à vèrt n'aśiénda 'd fèr-vèć par quaciàr i sò tràfic ad dròga, ch'al vrév cuntinuàr lò al ricàt par titàr un muć ad bèsi. Jutâ p'r al fradèl dla vitma, Nick (Wolf Roth), e p'r un négar imigrâ sénsa parmés e dònca dasfrutâ in tut, batśâ da lò Bimbo (Gilbert-André Ehoulan), chi lò al próa a far-as dir al nóm misterióś da l’Emma Kastelbauer (Judy Winter), na dóna ch'l'iva vèrt un caśèṅ tulénd in afìt 'n edifìsi, che tut i cardìvan ch'al fus un cunvènt ad sōri, da 'l asicuradōr Heinz-Fritz Bottke (Werner Peters). In cal pòst lè, in du a gh lauràva anc Toni, a gh'éra 'n gir ad V.I.P. dla finànsa e dla pulìtiga visióś e purcùs, dònca 'l éra fàcil tiràr-i śò par pò ricatàr-i.
Uccelli d'Italia (àlbum)
{{CITAZIONE2|Ne me tirez plus. Non mi tira più, per i più addetti che non sanno il francese, ma un tempo io fui un caimano, più andavo avanti e più me lo facevo in mano. Nel quarantaquattro sui monti di Nizza, vicino a 'na zizza, ho goduto senza neanche guardarlo talmente era elettronico: altro che computer e software, era un dobermann. Abbaiava addirittura: wa wa wa wa... stai fermo... wa wa wa... stai fermo, gli dovevo gridare.|Ne me tirez plus. Al n m tira piò, par qvéi ch'i n èṅ minga espèrt c'n al francéś, ma na vòlta a séra 'n caimàṅ, più a 'ndàva avànti e più a m al fava in maṅ. In dal quarànta-quàtar su i mònt ad Nisa, davśèṅ a na téta, a-j-ò gudû sénsa gnanc guardàr-al da 'l tant ch'l éra letrònic: àtar che computer e software, 'l éra 'n dobermann. Al bajàva adiritùra: wa wa wa wa... stà férum... wa wa wa... stà férum, a gh gh'iva da sigàr.|Ne Me Tirez Plus, 1984|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{It}}}}
'L è stâ publicâ in dal 1984, 'l an prima ch'a vgnis fóra 'n film c'n al stés tìtul girâ par Ciro Ippolito.
Happily Ever After
{{Album }}
117
Al 117 'l è 'n an edl II sécol dal Calendàri gregoriàn.
Music from "The Elder"
Music from "The Elder" 'l è 'l nôn àlbum in studi dal grup di Kiss, un concept album hard rock ch'al gh'iva da èsar la culòna sunóra 'd un film mai girâ. Al cònta la stòria 'd 'n eróe śōvan da part dal Cunsìli di Ansiàṅ ch'i fànan part d'l Órdan dla Róśa, un grup impgnâ in dla lòta cónt'r i Dèmun.
Tobe Hooper
William Tobe Hooper (Austin, 25 ad Śnar dal 1943 – Sherman Oaks, 26 'd Agóst dal 2017), cgnusû méj cuma Tobe Hooper, 'l è stâ 'n regista, senegiadōr, atōr e prudutōr ad film americàṅ, specialiśâ in qvéi 'd scarésa.
1645 (nùmer)
{{Metacaixa
Èter progèt
}}
Piraña paura
Piraña paura (Piràgna paùra) l è 'n film ad scarésa dal 1981 ad James Cameron, chè a 'l sò debùt a la regìa jutâ p'r al prudutōr Ovidio G. Assonitis.
A s trata dal séguit dna pelìcula 'd sucès ad Joe Dante dal 1978, Piraña.
Sherman Oaks (Los Angeles)
Sherman Oaks 'l è un pòst fighét in du i gìran di bèsi e pîṅ ad boutique e 'd risturànt. Dimóndi famóś 'l è 'l sèntar cumersàł ciamâ Sherman Oaks Galleria in du i s catàv'n al valley girl califurgnàni p'r al sò còmpri e par spataglàr.
Peccato che sia maschio
Culegamènt estéran
}}
Tosca (cantànta)
Culegamènt estéran
}}
182 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 182, mo invéci 'l an 182 edla nostra éra, 't ê da 'ndèr chè) Al 182 (seintutantadū, centottantadue in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 181 (seintutantùn) e 'l vin prìma dal 183 (seintutantatrī). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CLXXXII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al seintutantaduéśim post.
308 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 308, mo invéci 'l an 308 dòp ch'l era nê Noster Sgnōr, 't ê da 'ndèr chè) Al 308 (terśeintòt, trecentootto in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 307 (terśeintsèt) e 'l vin prìma dal 309 (terśeintnōv). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CCCVIII. In dla numerasiòun ordinèla al tóś al terśeintotéśim post.
Ammazzavampiri
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Echinucóccus granulóśus
{{Metacaixa
1874 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 1874, mo invéci 'l an 1874, 't ê da 'ndèr chè) Al 1874 (mileotseintestantaquàter, milleottocentosettantaquattro in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1873 (mileotseintestantatrī) e 'l vin prìma dal 1875 (mileotseintestantasìnc). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCCCLXXIV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileotseintestantaquatréśim post.
Carrie Fisher
Àtar prugèt
}}
L'altalena di velluto rosso
{{dialort | dial=Miranduléś}}
917 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 917, mo invéci 'l an 917, 't ê da 'ndèr chè) Al 917 (novseintdersèt, novecentodiciassette in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 916 (novseintsèdeś) e 'l vin prìma dal 918 (novseintdeśdòt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMXVII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseintdersetéśim post.
Proprietê matemàtichi
Al 917 'l è 'n nùmer cumpòst, send la moltìplica dal 7 col 131: Fatoriśasiòun:
Amityville Horror - La fuga del diavolo
Sunt
Na stmana dòp la lampda la riva a cà dl’Alice in du l'éra vgnuda a star in cal méntar sò fiōla Nancy (Patty Duke), dòp la mòrt ad sò marè. Insém a lē i gh'ìn'n anc i sò tri fiōi, l’Amanda (Zoe Trilling), Brian (Aron Eisenberg) e la pìcula Jessica (Brandy Gold). Al papagàl e 'l gat i sèntan ch'a gh'è quèl ch'a traśa in dla lampda ma la famìja la n gh fà minga a mènt. In séguit, p'r òpra sua, un ragàs al pèrd na maṅ in dal lavandèṅ, 'l idràulic (Gary Davies) al mōr fugâ da i scàrag dla canaléta e la dóna di fat, la Peggy (Lou Hancock), la mōr strusàda da 'l fîl dla lampda ch'l'éra stada misa in dal tasèl mòrt dòp che la Nancy l'iva vdû la Jessica dascórar sèg dgénd ch'l éra sò pàdar.
Inserzione pericolosa 2
Culegamènt estéran
}}
Faster, Pussycat! Kill! Kill!
Sunt
Tri ragàsi tetóni ch'i s càvan śò par mistēr, la Varla (Tura Satana) ch'l'è la capa, la Rosie (Haji) inamuràda 'd lē in segrét, e la Billie (Lori Williams), biónda e gustóśa, i decìd'n ad far-'s un viàś in dal deśèrt druànd di machinòṅ. Lè i cgnósan na còpia 'd ragàs, Tommy (Ray Barlow) e la sò muróśa, la Linda (Susan Bernard). La Varla la sfida Tommy a 'n garèṅ par védar ch'i gh'à più stómag p'r andàr fòrt ma pò la 'l masa tut 'd un cōlp purtànd-as via la ragasōla sóta 'l efèt dla śdòrmia.
Black Christmas - Un Natale rosso sangue (film 1974)
{{Film }}
Atacamèint
Colegamèint estèren
}}
183 (nùmer)
{{Metacaixa
Nobody's Baby
{{Film }}
Paradòs d'l avucàt
{{Metacaixa
XX/XY
{{CITAZIONE|A n gh'è mia pòst par l'unestà in na relasiòṅ sana.|Tagline dal film}}
Jim Varney
Biugrafìa
In séguit al s fà cgnós'r anc par la part 'd Ernest P. Worrell ch'l à fat in nóṿ film, dagnóra tut dirèt par John R. Cherry III, cuma Ernesto guai in campeggio dal 1987, sucès da vint-sinc migliòṅ ad dòlar, Ernesto salva il Natale dal 1988, Ernest Goes to Jail dal 1990 e Ernesto e una spaventosa eredità dal 1991.
Al mōr p'r un cànc'r a i palmòṅ in dal Favràr dal 2000 dòp avér girâ Daddy and Them, pelìcula ch'la vgnarà pò fóra dòp la sò mòrt in dal 2001.
918 (nùmer)
Èter progèt
}}
Niente baci sulla bocca
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Par cla pelìcula chè 'l atōr prutagunìsta Manuel Blanc 'l à vins un Prèmi César.
Gòmit
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Al pōl vgnir quànd a n s è minga digerî, quànd a s bév tròp, specialmènt d'l àlcol, quànd a s gira in màchina o in barca (cinetóśi), quànd a s gh'à 'n mâł o di infesiòṅ o par via dn'intusicasiòṅ.
Paraplegìa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Ultimo mondo cannibale
{{CITAZIONE|Na stòria véra giràda fra 'l tribù in dua l'è sucèsa dabòṅ.|Tagline dal film}}
1647 (nùmer)
Al 1647 (mileseseintquaràntasét, milleseicentoquarantasette in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1646 (mileseseintquaràntasē) e 'l vin prìma dal 1648 (mileseseintquaràntaòt). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCXLVII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileseseintquaràntasétésum post.
Slither (film 2006)
La pelìcula l'à fat sù dódas migliòṅ e òt ad dòlar dòp ès'r-an custàda quìndas.
Culegamènt estéran
}}
Skeet Ulrich
Àtar prugèt
}}
Roba da ricchi
Secónd epiśòdi
Al cumendadōr pugléś Aldo Petruzzelli (Lino Banfi) 'l à fat i bèsi vindénd la pasta in gir p'r al mónd. Durànt i sò viàś 'd lavōr al cata sèmpar la manéra 'd gusàr-as na quàlc bèla figa. Adès che finalmènt al vōl punsàr par soquànt dè in vacànsa in Frància cun la sò famìja a salta fóra 'n prubléma: sò mujēr, la Mapi (Laura Antonelli), l'è andàda in depresiòṅ parchè, a dita dla psicòluga (Milena Vukotic), a fòrsa 'd avēr-ag tut adès la gh'à biśógn ad far vgnir fóra la sò part più muśnènta e malnéta, in pôchi paròli 'd far-as dar dū cōlp da 'n cantànt da strada, cgnusû c'n al scutmàj Napuleòṅ (Maurizio Fabbri), p'r armét'r-as in salùt. Aldo 'l è custrét a cédar dimóndi malvluntéra ma l'éra tuta na bala strulgàda da sò mujēr par far-ag pagàr i sò còran.
1294 (nùmer)
{{Metacaixa
Becamòrt
{{Metacaixa
919 (nùmer)
{{Metacaixa
L'ultimo appuntamento
{{Metacaixa
{{CITAZIONE|Na stòria rumàntica su 'l prim amōr véra.|Tagline dal film}}
Il branco (film 1977)
Culegamènt estéran
}}
Gas (film)
Sunt
Francesco (Francesco Venditti) al n vōl bèṅ a ninsòṅ, gnanc a la sò famìja, tant che quànd al mét sóta 'n caṅ al partìs da par lò cun la bèstia sèg par pascàr un veterinàri lasànd i suo in mèś a la strada sóta la piōva. Sandro (Sandro Giordano) 'l è 'l fiōl 'd un persunàǵ famóś (Pino Quartullo) e dna raśdóra c'n i bigudèṅ in cô, la Marta (Alvia Reale). Al s è tint i cavìi 'd rós e 'l pasa 'l sò tèmp a śugàr a i śōg vìddeo.
Culegamènt estéran
}}
Vinnie Vincent Invasion
{{CITAZIONE2|We'll take it to the top, gonna rock until the day we drop, the boyz are gonna rock, well, we burn our cages, we're outrageous, runnin' rabid, we're the hounds of hell.|A 'l purtarém in élt, a farém dal rock in fiṅ a 'l dè ch'a cascarém, i ragàs i faràṅ dal rock, bòṅ, a bruśém al gabi, a sém ultragióś, a curém rabî, a sém i segùǵ d'l infèran.|Boyz Are Gonna Rock, 1986|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{En}}}}
Al grup 'l à fat vgnir fóra sōl dū disc par la Chrysalis Records par pò dasfàr-'s in dal 1988. Al sò ùltim sìngul, Love Kills, 'l è finî in dla culòna sunóra dal film ad scarésa Nightmare IV: Il non risveglio.
716 (nùmer)
{{Metacaixa
1876 (nùmer)
{{Metacaixa
Baise moi - Scopami
Sunt
Al dū śōvni i partìsan p'r un gir par la Frància in dua i rùb'n e i màsan cusa s'a fus gnint.
Culegamènt estéran
}}
Gaudio Catellani
La carēra
La só vucasiòun canterèina l’é nêda quêşi per chêş in un bâr a Sân Mavrési, al Bâr Transcoop incō sarê, insèm a dû amîgh: ûn cun ‘na chitâra, ûn cun ‘na fisarmônica e ló cun ‘na tastêra eletrônica, a trêven insèm dal cansòun per tgnîr alēgher i clièint dal bâr. Da cla sîra là la só produsiòun muşichêla l’é sèimper stêda in crèser, fîn ai nôster dé. Da nutêr che Gaudio Catellani l’é, cme ló a’gh piêş ciamêres, un ruspânt ind al sèins, d’ed là ch’ l’ é d’ urégin cuntadèini, che an n’à mìa fât nisòna scōla per dvintêr l’Artésta ch’ l’é dvintê.
Illuminata (film)
Culegamènt estéran
}}
Flòrida
La mùcia sù dagnóra vint migliòṅ 'd abitànt, al tèrs stat cun più cristiàṅ dal paéś, par na superfìsi ad 170.304 km². In Flòrida a gh'è dimóndi cubàṅ ch'i èṅ vgnû via da 'l sò paéś (al 6,5% dla sò pupulasiòṅ) e anc un muć ad pensiunâ ch'i aṅ decìś ad pasàr a 'l cald i ùlt'm an dla sò vita. La gh'à dimóndi ìśuli lè dintóran cuma Key Biscayne, teàtar 'd 'n impurtànt turnèo ad tènis śugâ in Mars su cimènt.
La sò capitàl l'è Tallahassee ma l'è Jacksonville la sò sità più granda rivànd a cuntàr utsènt-sinquantamìla abitànt cóntar gnanc sènt-nuantamìla. Àtri sità impurtànti i èṅ Miami, Tampa, Urlànd e Fort Lauderdale. L'è divìśa in ssanta-sèt cuntèi e in quatarsènt-sèt cumùṅ. Al sò mòt 'l è „The Sunshine State“ (Al stat dal Sōl luśènt).
920 (nùmer)
{{Metacaixa
Manzo
{{Metacaixa
'L è stâ publicâ in dal 1986.
L'ultima seduzione
{{dialort | dial=Miranduléś}}
L'armata delle tenebre
Cal film chè 'l è stâ bòṅ ad far sù da piò ad vint-sinc migliòṅ ad dòlar, esénd-an custâ ùndas.
Sunt
Dòp na batàja c'n al fòrsi dal mâł, Ash Williams 'l è scaraventâ a 'l indrē in dal tèmp in fiṅ a 'l XIV sécul in du al vîṅ fat parśunēr da i cavalēr ad Lord Arthur (Marcus Gilbert), un feudatàri dal pòst, parchè i al crédan na spia dal sò nemìg Henry al Rós (Richard Grove).
Ash al finìs pò in un campsànt in du 'l gh'à da catàr al lìbar di mòrt, al necronomicon, méntar na ragàsa dal pòst, la Sheila (Embeth Davidtz), la s inamóra 'd lò.
Bayliśàscaris pruciònis
In di Stat Unî dagnóra tut i pruciòṅ i gh 'l ànan, a s và da 70% ad qvéi grand a 'l 90% ad qvéi śōvan.
Federica Sciarelli
{{Metacaixa
P'r al crìtic 'd Il Corriere della Sera Aldo Grasso chi lē l'è 'l sìmbul dal patimènt in parsòna.
921 (nùmer)
{{Metacaixa
498 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
An 1280
I an 1280 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 1280 infìn a 'l 1289 ciapê dèinter.
The Road to Guantanamo
Sunt
Dòp un méś pasâ a Kabùl sénsa far gnint, i quàt'r i decìd'n ad turnàr in Pàkistan ma, lung la via, i vìnan ciapâ da i óm d'l Aleànsa dal Nòrd e pò cunsgnâ a gl'americàṅ cuma suspèt talibàṅ, tut a part Monir ch'al n s cata piò e ch'l è fàcil al sia mòrt sóta i bumbardamènt. I tri i vìnan pò purtâ in dla baś ad Guantànamo p'r ès'r interugâ. In cal méntar i èṅ custrét a vìv'r in gabi cuma dal bèsti.
Culegamènt estéran
}}
Martin Short
Àtar prugèt
}}
Bad Pinocchio
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
To the Wonder
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Sunt
'L americàṅ Neil (Ben Affleck), ispetōr ambientàł, durànt un viàś a Parì al cgnós na balarìna uriginària dl'Ucraìna ciamàda Marina (Olga Kurylenko) ch'l'è anc na màdar divursiàda cun na fiōla 'd déś an da crésar, la Tatiana (Tatiana Chiline). 'L óm al taca na stòria 'd amōr sèg e i dū i pàsan na vacànsa su l'ìśula 'd Mont Saint-Michel in Nurmandìa, pò al śōv'n al gh śibìs 'd andàr a vìv'r insém cun la baghéta in di Stat Unî in un paiśèṅ d'l Oklahoma in du 'l gh'à la cà.
Domenico Mezzadri
Domenico Maria Mezzadri (San Ròc, 30 ed znèr 1867 - Chioggia 8 ad'dicëimbar 1936) all'è stä un vèsc católic italián, vèsc ad Chioggia dal 1952 al 1975.
Asùnta éd Guido Reni
{{dialort | dial=Spilambertés}}
L’ Asùnta éd Guido Reni (Assunta di Guido Reni in itagliàṅ) l'è un quèder dal pitór bulgnes Guido Reni (1575-1642), che al dè d’incó as pól vàdder ind la Alte Pinakothek ed Monaco di Baviera
Martian Land
{{CITAZIONE|A n gh'è minga vita su Mart, sōl mòrt.|Tagline dal film}}
Sunt
Par via d'l inquinamènt e di cumpurtamènt sénsa critèri dal gèn'r umàṅ, la Tèra l'è dvintàda 'n pianēd in ruìna ch'a n s gh pōl più vìvar dònca la gint l'à tacâ a far di viàś spasiài p'r andàr a star su dal culògni su Mart, dand vita a dal sità saràdi dènt'r a dal cupóli 'd vēdar.
Quànd Foster al riva su Mart al vîṅ a savēr che sò fiōla l'è in perìcul parchè na timpèsta 'd sàbia l'à spasâ via New York marsiàna méntar lē l'à catâ rifùǵ in un tùnnel sót-tèra.
Ulsra dal Buruli
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Maurizio Milani
Maurizio Milani (nùm d'art ad Carlo Barcellesi, Milan 20 ad mäg dal 1961 ) all'è un'atòr còmic e scritòr Itaglian.
Halloween - La resurrezione
{{CITAZIONE|Al mâł 'l à catâ la sò strada 'd cà.|Tagline dal film}}
Motorpsycho!
{{Metacaixa
Culegamènt estéran
}}
Wikimedia Foundation
Tachê a la Wikimedia Foundation a gh'è di èter wiki-progêt più cìc, c'ma i Test Wikipedia, i Incubadōr dla Wikimedia, Bugzilla, e 'l Wikimanìi.
101
Al 101 'l è 'n an edl II sécol dal Calendàri gregoriàn.
.netbank
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l zógn dal 2015.
Javier Bardem
Javier Ángel Encinas Bardem, cgnusû méj cuma Javier Bardem (Las Pàlmas ad Gran Canària‎, 1 ad Mars dal 1969, a s lèś [xaˈβjer βarˈðen] in spagnōl) 'l è 'n atōr spagnōl, vinsidōr ad dū Cópi Volpi a 'l Fèstival ad Venèsia p'r i film Prima che sia notte e Mare dentro, 'd un prèmi p'r al sò rōl in Biutiful a 'l Fèstival ad Cannes e 'd un Prèmi Òscar in dal 2008 cuma atōr minga prutagunìsta in Non è un paese per vecchi ch'al gh'à frutâ anc un Golden Globe.
922 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
The Elephant Man
{{Metacaixa
Culegamènt estéran
}}
L'assassino ha riservato nove poltrone
{{Film }}
Analisi finale
{{Metacaixa
'L è custâ trénta-tri migliòṅ ad dòlar e al 'n à muciâ sù vint-i-òt e mèś.
1199
Al 1199 'l è 'n an dal XII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Gnatustóma spinigèrum
Se 'n óm al magna 'n pés malâ minga còt bèṅ a sucéd un diśàstar parchè p'r al bêg lò al n è minga 'l sò òspit definitìṿ dònca 'l vérum al n pōl minga śvilupàr-as cum a s dév e far di fiōi. Cuma 'n parśunēr al parasìta al taca a giràr dapartùt in di tesû, anc par quìnd'ś an, faghénd vgnir dal maci rósi in sla pèla, spiùra e infesiòṅ. Al pōl anc rivàr a 'l sarvèl o a i òć dvintànd acsè incóra più periculóś. Al Gnatustóma spinigèrum al gh'à di unsèṅ in bóca ch'al dróa par sćiancàr via la carna e andàr a spas faghénd-as spasi.
1650 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 1650, mo invéci 'l an 1650, 't ê da 'ndèr chè) Al 1650 (milseseintsinquànta, milleseicentocinquanta in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1649 (milseseintquarantanōv) e 'l vin prìma dal 1651 (milseseintsinquantùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCL. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milseseintsinquantéśim post.
Thomas Haden Church
{{dialort|dial=Miranduléś}}
Tavo Burat
{{Metacaixa
Dialét miranduléś
Al Dialét Miranduléś l'è na varietà dialetàla d'l Emigliàṅ ch'la fà part dal grup linguìstic gal-itàlic. L'è anc, insém a tut chi àtar dialét emigliàṅ, la lìngua dla versiòṅ dla Wikipedia ch'a sî drē a léśar.
Fórmi Pasìvi Interugatìvi (OVOVS)
N.B. Al paròli fra parénteśi i èṅ facultatìvi.
Vucàli
Al Miranduleś, cuma al dialét fraréś e a difarensa dal mudnéś e dal mantṿàṅ, al dróa al sèt vucàli cumpàgn a 'l Itagliaṅ, faghénd però difarénsa fra curti e lunghi.
Cuma p'r al fraréś pò, al vucàli O e E ch'i pèrdan 'l asènt tònic, da spés i s arbàsan ad tôṅ, dvintànd acsè U e I o anc sparénd dal tut.
Cunsunànti
Al cunsunànti dal Miranduléś i èṅ cumpàgni a quéli d'l itagliàṅ foravìa p'r al fat ch'i n gh'aṅ briśa gl'africàdi [ʦ] e [ʣ] (scriti Z in itagliàṅ) e la fricàda [ʃ] (scrita SCI o SCE in itagliàṅ). Par cónt'r al Miranduléś al gh'à da piò al funéma [ɫ] (dit "dark L" cuma in d'l ingléś Peel [pʰiːɫ]).
Don Stark
Donald "Don" Stark (New York City, 5 ad Luj dal 1954) 'l è 'n atōr ad fiction, còmig e insgnànt ad ginàstica americàṅ.
Dialét miranduléś
» Agetìṿ Minga Definî
'L agetìṿ minga definî a s dróa quànd a s dascór ad quèi, ad bèsti o ad parsòni sénsa indicàr-'n al nùmar precìś e al qualità. In Miranduléś al s dróa sèmpar a 'l pluràl a part gnanc un ch'al và sèmpar a 'l sigulàr.
» Prunóm persunàl
Al prunóm sugèt facultatìṿ (ch'al s pōl mètar prima ad quél ubligatòri) 'l è fat a la stésa manéra dal cumplèment tònic.
Vérub
I vérub in Miranduléś i s cògnugan par parsòna (1ª, 2ª o 3ª) e par nùmar (singulàr o pluràl) dal sugèt, par tèmp (preśènt, pasâ, futùr), par manéra (indicatìṿ, cungiuntìṿ, cundisiunàl, imperatìṿ, infinî, gerùndi e partisìpi) e dal vòlti par gènar (masć o femni) dal sugèt o d'l ugèt. A difarénsa d'l Itagliàṅ, un prunóm persùnal almànc a gh vōl sèmpar (a s pōl śuntàr prima anc al nóm o un secónd prunóm). In dal dmandi, al prunóm 'l è mis dòp dal vérub, cuma in Francéś.
» Manéra “Infinî”
'L infinî al pōl èsar druâ in na manéra sustantivàda par dar un giudìsi in sal vérub (LÈŚAR 'l è bèl) o par dar di órdan ad n far minga quèl (Minga MAGNÀR!).
Cumplemènt ad cumpagnìa
Al cumplemènt ad cumpagnìa 'l è druâ a la manéra latìna, a secónd ch'al faga riferimènt a di prunóm o diretamènt a di nóm ad parsòni (o dal bèsti).
Neréo
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Soquànti fòunt cùma l'Odisèa, la Teogonìa dl Esìod e la Bibliutèca dl Apolodòr, i 'n descòren cuma 'd un vèć ch'al gh'vèd giòst, ch'al saìva anca vèd'r in dal futûr, e bòun, 'd indû i sarèven deśgnû i só scutmài ed "veritiér", "benèvol" e "sèinsa mensòggna e gnanca śmingànsa". Al gh'ìva la posibilitê 'd cambièr la só forma, cuma pasèr da quèla 'd serpèint a la forma dl'aqua a quèla dal fóg. 'L abitèva cun la só famìja in degli aqui dl Egéo.
W.A.S.P.
{{Metacaixa
Fra i sò pès più cgnusû a 'rcurdém Animal (Fuck Like a Beast), I Wanna Be Somebody, L.O.V.E. Machine, Wild Child, Blind in Texas, Forever Free, Mean Man, Chainsaw Charlie (Murders in the New Morgue), The Idol, I Don't Need No Doctor (cover ad Ray Charles) e The Real Me (cover di The Who).
Maddie Taylor
{{dialort|dial=Miranduléś}}
315 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 315, mo invéci 'l an 315 dòp ch'l era nê Noster Sgnōr, 't ê da 'ndèr chè) Al 315 (terśeintquìndeś, trecentoquindici in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 314 (terśeintquatòrdeś) e 'l vin prìma dal 316 (terśeintsèdeś). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CCCXV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al terśeintquindicéśim post.
La casa 2
{{Metacaixa
Gâles
Al Gâles l é inmujê dal mêr par pió ad 2 700 km, e l é fat par la pió d muntagn, el quêl sem en int al êit e sainter dal pajaix, la vèta pió famouxa l'é al mount Snowdon (Yr Wyddfa in galaix). La nasioun la s cata int la zôna tenperê e gaud d on clema uceânich balarein.
Amantes amentes
{{dialort | dial=Carpśàn}}
719 (nùmer)
{{Metacaixa
Tèǵ
{{dialort | dial=Carpśàn}}
I tèǵ i s pólen catèr ed soquànt materiē e formi diferèinti, a secònda di paéś e di clima ch'a gh'è in cal post lè.
1651 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Èter progèt
}}
The Prison
Culegamènt estéran
}}
Pronti a tutto
Pronti a tutto (Prònt a tut) 'l è 'n drama 'd asiòṅ americàṅ dal 1990 ad Richard Benjamin, al secónd film cun la còpia Anthony Edwards e Forest Whitaker ch'i ìvan bèla laurâ insèm in dla pelìcula Fuori di testa dal 1982.
Guido
Un guido 'l è sòlit vistìr-as cun dal giàchi 'd pèla, dal canutéri e dal camìśi fini ma scalvìdi o strichi par far véd'r i mùscui. Al pòrt' adòs dal cadnìni 'd òr o cun di sant insìma, di anèi a 'l manvèṅ e di còran pòrta-furtùna. I tînan da spés i cavìi a la pompadour o mis in órdan cun dal gèl.
Neve Campbell
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Porky's III - La rivincita!
Porky's III - La rivincita! (Porky's III - L'arvìnsida!) 'l è na cumèdia americàna e canadéśa dal 1985 ad James Komack, séguit di film Porky's - Questi pazzi pazzi porcelloni dal 1982 e 'd Porky's II - Il giorno dopo dal 1983.
L'à fat sù vint migliòṅ e mèś ad dòlar.
Rose rosse per il demonio
Sunt
In dla Bavéra dal XIX sécul, al baròṅ Friedrich Zorn (Robert Hardy) al viṿ in un castèl insém a i sò fiōi, Emil (Shane Briant) e l’Elizabeth (Gillian Hills). Sò mujēr (Sidonie Bond), soquànt an prima, la s éra tòlta la vita in 'n atàc ad matéria ch'l'à ciapâ tuta la sò rasa, fra incèst e deśidèri 'd cupàr. Cardénd ch'anc i sò fiōi i àppian ereditâ cal brut mâł lè, Friedrich al i tîṅ sèmpar srâ dèntar, jutâ p'r al sò sarvidōr Klaus (Kenneth J. Warren) e par sò surèla puta Hilda (Yvonne Mitchell) ch'la fà da spés dal cavàdi 'd sànguv a la ragàsa. Purtròp fra i dū fradèi la vója 'd far sès insém la gh'è dabòṅ.
Wucherèria bancròfti
I bêg madûr invéci i dànan śò pēś a 'l sistéma linfàdag in dua i sa stablìsan dòp nóṿ méś. Chè i tàc'n a far di dan a la linfa ch'la sa stópa faghénd infiàr dimóndi i òrgan ch'i rìv'n a èsar dal tut dasfurmâ, specialmènt i bras, al gambi e i cajòṅ in chi óm.
A i malâ i gh vènan di śgriśōr e anc di infesiòṅ a la pèla ch'la dvènta anc dimóndi dura. Da spés a riva anc la févra. A lung andàr i vàn'n in a risć 'd armàgnar òrub e la circulasiòṅ dal sangṿ la gh'à di prubléma. I pōlan anc misćiàr la pisa cun la linfa. In tut al manéri al mâł al và avànti piàn piàṅ e 'l è difìcil murìr-ag diretamènt.
Par cumbàt'r al mâł a s pōl druàr di fàrmag antiparasitàri, l'Ivermectìna o la Dietilcarbamazìna, ch'i paralìś'n i bêg faghénd in manéra ch'al sistéma imunitàri al pòsa masàr-i più facilmènt. Al parasìta a s cata facimènt faghénd 'n eśàm dal sangṿ ma a gh'è da far-al quànd al larvi i èṅ in gir e minga in di palmòṅ. A s pōl pruàr a uperàr i óm a i maròṅ par dasfiàr la bórsa. Dimóndi più difìcil 'l è invéci far-al in di àt'r òrgan a part s'a gh'è da cavàr-i via.
Recentemènt a s è vdû che anc la Wucherèria bancròfti, acsè cuma 'n àtar parasìta, 'l Uncucérca vòlvulus, la viṿ in simbióśi c'n al batēr gram-negatìṿ Wulbàchia. Sénsa 'd lò al larvi i n crésan minga e al nematôd al dvènta stèril e acsè al mōr da par lò.
Puppet Master III - La vendetta di Toulon
Puppet Master III - La vendetta di Toulon (Al buratinàr III - La vindéta 'd Toulon), cgnusû in Itàglia anc cuma Puppet Master 3 - Giochi infernali, 'l è 'n film ad scarésa americàṅ dal 1991 ad David DeCoteau séguit dal pelìculi Puppet Master - Il burattinaio dal 1989 e Puppet Master II dal 1990.
Lost Souls - La profezia
Sunt
La Maya e Peter i s védan durànt 'n eśurcìśum a 'n manìac ch'l à fat fóra la sò famìja, Henry Birdson (John Diehl). In séguit la ragàsa la vîṅ a savēr da di mesàǵ segrét 'd Henry che Sàtana 'l è prònt a incarnàr-'s in dal còrp 'd 'n óm par psēr cmandàr su la Tèra: al sò nóm 'l è Peter Kelson.
1006
Al 1006 'l è 'n an edl XI sécol dal Calendàri gregoriàn.
1297 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1297, mo invéci 'l an 1297, 't ê da 'ndèr chè) Al 1297 (mileduśeintnovantasèt, milleduecentonovantasette in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1296 (mileduśeintnovantasē) e 'l vin prìma dal 1298 (mileduśeintnovantòt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCXCVII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileduśeintnovantasetéśim post.
Susan Sarandon
{{Metacaixa
Mona Lisa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
In dal 1999 al British Film Institute al 'l à mis a 'l 67śum pòst dla lista di sènt film britànic più bèi dal XX sècul.
L'arbitro
{{Metacaixa
Sunt
In cal méntar, a livèl nasiunàł, 'l ambisióś àrbitar Cruciani (Stefano Accorsi), ch'al s pòrta adrē 'l scutmàj 'd „al prìnsip“ parchè 'l è dimóndi stimulèṅ, al farév incòsa p'r èsar sarnî par la finàł 'd cópa e 'l gh'à anc 'l apòǵ dal pès grôs dla “FEFA” Jean Michel (Grégoire Oestermann) e 'd Candido (Marco Messeri), mémbar dla federasiòṅ. A gh sarév sōl da dar un cuć a na squàdra impurtànta...
Biela
{{dialort | dial=Piasintëin}}
Biela (in itagliàn Biella), l'è 'na citä dal Piemont. In dal 2013 la g'äva 43.325 abitant.
Rosso sangue (film 1981)
Sunt
Mirkos Tanopoulos (George Eastman) 'l è 'n criminàł ciucâ in dla suca. Durànt 'n inseguimènt da part 'd un prēt grèc cuma lò (Edmund Purdom) al s fà na bruta frida a la pansa tintànd ad pasàr un cansèl e acsè na part dal sò budèli i gh sàltan fóra. La Carol Bennett (Hanja Kochansky), ch'la stà lè, la ciàma ajùt e 'l óm al finìs a 'l uśdàł, uperâ in présia p'r al dutōr Kramer (Ted Rusoff). Chi lò al fà subìt a mènt ch'al pasiènt al gh'à dal cèluli e di tesû ch'i s giùstan da par lōr sénsa prubléma in pôc tèmp, dònca 'l è praticamènt etéran. Al prevòst'r al salta sù dgénd ch'l è dvintâ acsè dòp 'n esperimènt sientìfig e che 'l ùnic punt débul ch'al gh'à 'l è 'l sarvèl.
La badànta l'è drē a spetàr l'infarméra Emily (Annie Belle), ch'la gh'à da far di sfrēg a la Katia, mo invéci a 'l us la cata Mirkos ch'al gh mòla 'n cōlp ad pigòṅ in cô. Déś minùt dòp a riva l’Emily ch'l'è misa in guàrdia da 'l dutōr Kramer ch'al gh diś che Tanopoulos 'l à masâ 'n ragàs in mòta da 'l sò bandi, dònca 'l sugerìs 'd armàgn'r a durmìr da i Bennett. Ma 'l è tut inùtil parchè 'l óm 'l al ciàpa e pò al gh brustlìs la ghigna in dal fōran.
Iron Maiden
{{Metacaixa
I prim sucès (1980-1981)
Gl’Iron Maiden i partìsan pò p'r al sò prim tour uficiàŀ, faghénd da spala prima a i Judas Priest durànt al lōr British Steel Tour e pò a i Kiss sunànd par la prima vòlta in Itâglia a Róma e a Milàṅ in Agóst e in Setémbar.
Al sucès mundiàŀ (1983-1985)
Finìda la tournée, la banda la s tōś un pôc ad tèmp par punsàr in dal Bahamas e là la regìstra al sò quàrt àlbum ciamâ Piece of Mind, prim lavōr p'r al nóṿ baterìsta dal grup Nicko McBrain ch'l iva tòlt in cal mèntar al pòst ad Clive Burr. Chi lò 'l iva mulâ i sò cumpàgn par di mutìṿ ad salùt ma in n'intervìsta dal 2011 Burr, malâ ad sclèruśi mùltipla, al diś invéci ch'i èṅ stâ chi àtar mémbar dal grup a mandàr-al via.
La gnuda ad Blaze Bayley (1993-1999)
A la fiṅ dal Real Live Tour, Bruce al decìd tut 'd un cólp al mulàr al grup par di mutìṿ vari: al questiòṅ cun Harris, la sò caréra da par lò ch'la gh'iva di prubléma p'r al fat 'd èsar custrét a pasàr dimóndi tèmp cun i Maiden e la vója ad far quèl ad difarènt. I fan i gh armànan dabòṅ.
Nòti
}}
Ariśòna
Culegamènt estéran
}}
Halloween 6 - La maledizione di Michael Myers
Sunt
Durànt la vigìglia di Sant al fiōl dla babysitter masàda siē an prima da Myers, Tommy Doyle (Paul Rudd), al cata 'n putèṅ in un bagn pùblic lugâ lè da sò màdar prima ch'al manìag al la masìs. Tommy al dmanda ajùt a 'l prufesōr Loomis (Donald Pleasence).
Nightmare Beach - La spiaggia del terrore
Sunt
Al cap dla pulisìa dla sità, Strycher (John Saxon), e 'l mèdag Willet (Michael Parks) i próan a lugàr al nutìsi p'r a n ruinàr briśa la fèsta.
Moltìplica
{{Metacaixa
Hot Space
{{Metacaixa
.cloud
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l zógn dal 2015.
Modena Football Club 2018
{{dialort | dial=Mudnés}}
Il viaggio di Felicia
Al n è minga stâ bòṅ ad far sù gnanc nuvsènt-mila dòlar.
Sunt
Rivàda in Inghiltèra la Felicia la cgnós 'n óm in là c'n i an ch'al gh'à 'n impréśa 'd risturasiòṅ, Joseph Hilditch (Bob Hoskins). Chi lò 'l è anc al fiōl dna vècia stéla dla televiśiòṅ, la Gala (Arsinée Khanjian), dvintàda famóśa p'r i sò prugràma 'd cuśìna. Hilditch al s śibìs ad jutàr-la a catàr Johnny ma i mutìṿ a 'l inìsi i n èṅ minga tant ciàr, sōl dòp a s vèṅ a savēr ch'l óm al s éra mis a dvintàr amìg dal ragàsi par pò masàr-li.
An 1180
I an 1180 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 1180 infìn a 'l 1189 ciapê dèinter.
Lorella Cuccarini
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Quando le donne si chiamavano madonne
{{Film }}
Jamie Lee Curtis
La Jamie Lee Curtis (Los Angeles, 22 ad Nuvémbar dal 1958) l'è n'atōra americàna, fiōla di atōr Tony Curtis e Janet Leigh.
1653 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1653, mo invéci 'l an 1653, 't ê da 'ndèr chè) Al 1653 (milseseintsinquantatrī, milleseicentocinquantatrè in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1652 (milseseintsinquantadū) e 'l vin prìma dal 1654 (milseseintsinquantaquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCLIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milseseintsinquantatriéśim post.
Dave Mustaine
cun i Megadeth
}}
Lorna
Sunt
La dóna la decìd ad tacàr na relasiòṅ sèg e la 'l tōś in cà. La gint la taca a spataglàr e Luther e Jonah, dū bruti parsòni e viulentadōr a sò vòlta, i dascóran cun Jim faghénd-ag vgnir di dubi su sò mujér, giusà cuśa fà-la tut i dè a cà da par lē.
Il cuore criminale delle donne
Culegamènt estéran
}}
Cesare Cremonini
Cesare Cremonini (Bulåggna, 27 ad Mars dal 1980, a s lèś [ˈtʃeːzare kremoˈniːni] in itagliàṅ) 'l è 'n cantànt, 'n sunadōr e 'n atōr emigliàṅ.
Culegamènt estéraṅ
}}
87
Al 87 'l è 'n an edl I sécol dal Calendàri gregoriàn.
Carbòṅ
{{Metacaixa
Culegamènt estéran
}}
1096 (nùmer)
{{Metacaixa
La sorella di Ursula
{{Metacaixa
Kevin Bacon
{{Metacaixa
Giovanni Ramusani
Pulética
= L'ôvra =
1881 (nùmer)
{{Metacaixa
Colegamèint estèren
}}
Lêt
{{dialort | dial=Carpśàn}}
1050
Al 1050 'l è 'n an edl XI sécol dal Calendàri gregoriàn.
86
Al 86 'l è 'n an edl I sécol dal Calendàri gregoriàn.
1654 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Giovane e innocente
{{Metacaixa
Sunt
'L óm al s lóga in un mulèṅ bandunâ, cun l’Erica ch'la gh pòrta da magnàr ad nascòst. In séguit la ragàsa la vîṅ a savēr ch'a gh'è 'n barbòṅ dal pòst, Will (Edward Rigby), ch'l à spianâ 'n impermeàbil nóṿ.
Màchina dla veritê
{{Metacaixa
1097 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
Bill Paxton
{{dialort | dial=Miranduléś}}
928 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 928, mo invéci 'l an 928, 't ê da 'ndèr chè) Al 928 (novseintveintòt, novecentoventotto in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 927 (novseintveintsèt) e 'l vin prìma dal 929 (novseintveintnōv). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMXXVIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseintveintotéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Nicole Alexandra Shipley
Biugrafìa
In dal 2012 la fà 'l sò debùt a 'l cìnema faghénd prima la ragasōla a la fèsta in dal film Magic Mike ad Steven Soderbergh e pò la śuvnòta nùmar 3 in dla pelìcula 'd scarésa 12/12/12. 'L an dòp la ciàpa na part piculìna, qvéla dla ragàsa a la fèsta nùmar 2, in dal thriller cun Malcolm McDowell e Billy Zane The Employer e la gh la cava a lauràr anc cun la Sofia Coppola in Bling Ring.
1300 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1300, mo invéci 'l an 1300, 't ê da 'ndèr chè) Al 1300 (mileterśèint, milletrecento in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1299 (milduśeintnovantanōv) e 'l vin prìma dal 1301 (milterśeintùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCC. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśeintéśim post. 'L è 'l tredicéśim sintunèr, dòp dal dodicéśim e prìma dal quatordicéśim.
Emosiòun
In dla psicologìa edl'etê ch'a s crès
Quand a s nas, eli emosiòun i nn'ìn minga incòr perfesionèdi in dla só espresiòun e incòr méno in dal capìr dal putèin. Al putèin apèina nê al gh'avrèv, a dìr di psicòlog, un stêt 'd emosiòun ecitèdi indiferensièdi, ch'i andràn a dvintèr più precìśi e fini man a man che la socialiśasiòun dal putèin al gh'i farà capìr e giustèr in dla só espresiòun.
Massachusetts
Al sò mòt in latìn 'l è „Ense petit placidam sub libertate quietem“ (’L è cun la spada ch'a paschém la paś, ma na paś sōl sóta la libertà) mént'r al sò nóm al daśvîṅ da na paròla indiàna ch'la vōl dir „davśèṅ a la culìna granda“.
Kendall Jenner
Biugrafìa
La Kendall la nas in Califòrgna.
Àtar prugèt
}}
Le notti di Salem
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE|Par tut i dè ch'i murìvan, n'atra nòt ad scarésa la nasìva.|Tagline dal film}}
1882 (nùmer)
Èter progèt
}}
Mark Ruffalo
Biugrafìa
Da śōv'n al taca a studiàr a 'l cunservatòri “Stella Adler” e par campàr al lavóra par dèś an in un bar.
COVID-19
Al COVID-19 (scurtadùra 'd coronavirus disease 2019) 'l è 'n mâł infetìṿ dal respîr cauśâ da 'l vìrus SARS-CoV-2 ch'al fà part dla famìja di curóna-vìrus, cgnusû anc cuma 'l curóna-vìrus nóṿ parchè 'l è stâ catâ par la prima vòlta in dla sità cinéśa 'd Wuhan a la fiṅ dal 2019 in du 'l à fat da piò ad mila mòrt in dal gir 'd un méś, stés quèl in Itàglia in di prim vint dè da 'l cuntàǵ.
Mutatis mutandis
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Killers (Kiss)
Killers (Sasèṅ) 'l è la prima racòlta in studi dal grup Hard rock di Kiss. 'L è stada publicàda in dal śugn dal 1982 ma sōl p'r i marcâ èstar, fóra di Stat Unî, vindénd bèṅ in Nurvégia (utàṿ pòst).
Il bacio della donna ragno
Il bacio della donna ragno (Al baś dla dóna ragn) 'l è 'n film dramàtic dal 1985 'd Hector Babenco, candidâ a quàtar Prèmi Òscar e vinsidōr par qvél d'l atōr prutagunìsta, William Hurt, premiâ anc a 'l 38śum Fèstival ad Cannes.
Culegamènt estéran
}}
No Rest for the Wicked
Al sìngul sarnî 'l è Miracle Man ch'al dascór dal predicadōr televiśìṿ Jimmy Swaggart, òṅ ch'al gh'à sèmpar dâ adòs faghénd-ag di predicòs cóntar prima 'd èsar bcâ da la pulisìa c'n al braghi śò e na putàna sèg. Al vìddeo 'l è stâ girâ in na céśa in mèś a di ninét. I èṅ pò stâ fat àtar dū vìddeo p'r i braṅ Crazy Babies (ch'al dascór di putèṅ nâ dipendènt da la dròga) e Breakin' All the Rules anc se pò i n èṅ minga vgnû fóra cuma sìngui.
Lòd
Storia
L'é pasä suta i Lungubärd in dal 1111, e distrügì dai Milaneṡ. Dal 1251 l’é pasä suta il signurii d'i Vistarini, i Turiani, par siguitä cun i Visconti, i Fissiräga e i Vignati, ch'i hann ṡuntä Lod a Piaṡëinsa, fëin che in dal XIV sécul Lod l'é pasä cul dücä ad Milàn.
1099 (nùmer)
Proprietê matemàtichi
Al 1099 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 7 col 157: Fatoriśasiòun:
Rosanna Marani
Rosanna Marani (Iommla, 12 d'utùbar 1946) l'è 'na giurnalista, e 'na presentadura ad televisiòn itagliàna.
1883 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
929 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 929, mo invéci 'l an 929, 't ê da 'ndèr chè) Al 929 (novseintveintnōv, novecentoventinove in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 928 (novseintveintòt) e 'l vin prìma dal 930 (novseinttrèinta). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMXXIX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseintveintnovéśim post.
1655 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
Harem Suare
In dla pelìcula, giràda a Ìstanbul, l'Antonella Ruggiero la canta 'l braṅ Il sole al Nadir.
.bentley
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l lój dal 2015.
Otàgon
Èter progèt
}}
Right Said Fred
Ólt'r a 'l prim disc Up, ch'l à vindû bèṅ in tut al mónd anc par via di sìngui I'm Too Sexy, Don't Talk Just Kiss e Deeply Dippy, anc al quàrt disc in studi Fredhead al gh'à abû sucès, specialmènt in Germàgna, Àustria e Śvisra.
Lo strapppeggio degli Squallor
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Creatures of the Night
{{dialort | dial=Miranduléś}}
930 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 930, mo invéci 'l an 930, 't ê da 'ndèr chè) Al 930 (novseinttrèinta, novecentotrenta in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 929 (novseintveintnōv) e 'l vin prìma dal 931 (novseinttreintùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMXXX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseinttreintéśim post.
Colegamèint estèren
}}
723 (nùmer)
Al 723 (sêtseintvèinttrī, settecentoventitré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 722 (sêtseintvèintdū) e 'l vin prìma dal 724 (sêtseintvèintquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt DCCXXIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al sêtseintvèinttrīéśum post.
Elephant
{{CITAZIONE|Dū studènt, un lìceo, un masàcar.|Tagline dal film}}
Le particelle elementari (film)
Sunt
Michael Djerzinski (Christian Ulmen) e Bruno Klement (Moritz Bleibtreu) i èṅ dū fradlàstar ch'i s èṅ cgnusû sōl quànd i éran bèla di ragasōi. Sò màdar, la Jane (Nina Hoss), l'éra na fiōla di fiōr ch'la pasàva da 'n lèt a c'l àtar e ch'a n gh'è mai fargâ tròp ad lōr. Al prim 'l è 'n studióś e biòlug muleculàr ch'al stùdia la riprudusiòṅ minga sesuàla e 'l è incóra vìrgin parchè al sès al gh fà 'n po' sèns. Sò fradèl invéci 'l è 'n insgnànt rasìsta c'n al ciòld fis dal sès ma minga cun sò mujér Anne (Birgit Stein), ch'la gh'à dâ 'n fiōl pìcul, piutòst cun na sò studènta, la Johanna (Jennifer Ulrich), che però la scapa via quànd lò al s tira śò la sfésa dal braghi.
Quànd Michael al tórna in dal sò paéś 'l incróśa l’Annabelle (Franka Potente), na ragàsa ch'l'éra inamuràda 'd lò da quànd l'éra śōvna. I dū i finìs'n a lèt. Bruno invéci al decìd 'd andàr in un camp estìṿ p'r hippy par catàr da gusàr fàcil. Dòp avér-ag pruâ sénsa furtùna cun la Katja (Nina Kronjäger), chi lò al fà sèntar cun la Christiane (Martina Gedeck), na dóna che na vòlta la vivìva in na cumùna pròpria cun la Katja ma a fòrsa 'd preténdar ch'i sò óm i lavìsan śò e i dìsan śò la pólvra i aṅ tacâ a rimpiànś'r i óm da na vòlta, qvéi ch'i gh saìvan far a lèt.
Connecticut
La sò ecunumìa la s baśa dimóndi su i servìsi finansiàri e dgl'asicurasiòṅ. I sénsa lavōr i èṅ pôc, sōl al 2,9%.
1101 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1101, mo invéci 'l an 1101, 't ê da 'ndèr chè) Al 1101 (mileseintùn, millecentouno in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1100 (milesèint) e 'l vin prìma dal 1102 (mileseintdū). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileseintunéśum post.
Shelter - Identità paranormali
{{Film }}
Custâ vint-a-dū migliòṅ ad dòlar, al film al 'n à fat pò sù sōl tri e dū.
Fanfaròun
Colegamèint estèren
}}
Il giorno del venerdì santo
{{Metacaixa
Contamination - Alien arriva sulla terra
{{CITAZIONE|...E adès a tóca a vuàtar!|Tagline dal film}}
Sunt
La culunèla d'l eśèrcit americàṅ Stella Holmes (Louise Marleau) la pénsa subìt a na misiòṅ su Mart finìda mâł in dua 'n astrunàuta 'l éra sparî e 'n àtar, al cmandànt Ian Hubbard (Ian McCulloch), 'l iva patî 'n eśaurimènt narvóś par pò dvintàr 'n imbariagòs. La dóna la gh admànda 'd jutàr-la a far luś su 'l epiśòdi insém anc a 'l pulisiòt Tony Aris (Marino Masè).
Culegamènt estéran
}}
Miles gloriosus
Miles gloriosus, a dìr "Al suldê fanfaròun" (Il soldato fanfarone in itagliàṅ), l'è na cumédia latèina dal Plàvti scrìta vers la fin dal ters sécol prìma 'd Crìst. La cumédia la descòr 'd un suldê dimòndi infiê 'd bòria, ch'al n'lasa mài lè 'd cuntèr dal só finti prodèsi, e che però al gnarà bèin desfiê dal só sèrev fùreb, ch'al gh'la cavarà anca 'd liberèr la ragàsa che lalò 'l ìva purtê vìa da 'l só murōś. {{CITAZIONE2|Pyrgopolynices: Curate ut splendor meo sit clupeo clarior quam solis radii esse olim quom sudumst solent, ut, ubi usus veniat, contra conserta manu praestringat oculorum aciem in acie hostibus. nam ego hanc machaeram mihi consolari volo; ne lamentetur neve animum despondeat, quia se iam pridem feriatam gestitem, quae misera gestit ~ et fartem facere ex hostibus. sed ubi Artotrogus hic est? Artotrogvs: Stat propter virum fortem atque fortunatum et forma regia; tum bellatorem—Mars haud ausit dicere neque aequiperare suas virtutes ad tuas.|Pyrgopolynices: Ragâs, fê bèin a mōd a lustrèr al mé scūd, ch'al gh'à da brilèr de più che i râǵ dal sōl in na giurnèda tersa, e in manéra che, quand a gh'in s'rà biśògn, in dla batàja, la só brilantèsa la farà strichèr i ôć a tùt i nimîg. Mè a vój consolèr cla mé spèda chè, ch'la n's lamèinta, puvrèina, ch'la n's buta śò, puvràsa, ch'l è bèle trôp tèimp ch'l'è drē a punsèr, e invéci la gh'à vója 'd sfetlèr soquànt nimîg. Mo in dû ē-'l 'l Artrotogus? Artotrogvs: A sun chè atēś, chè śvèin a 'l eròe, 'n eròe super-bêl c'ma 'n rè e 'n suldê meravijōś! Gh'la cavarèv-el Mêrt ed mèt'r a cunfròunt el só batàj a 'l tō? Nò 'd sicûr!|'L inìsi dal Miles gloriosus dal Plàvto, ''III sèc. prìma 'd Crìst''|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{la}}}}
Spice Girls
In dal 1997 i èṅ recitâ da prutagunìsti in dal film ad Bob Spiers Spice Girls - Il film ch'al gh'à frutâ un Razzie Awards cuma atōri lòfi. In di an Dumìla i aṅ tuti fat vgnir fóra di disc sulìsta ma qvéli ch'i aṅ abû più séguit i èṅ stadi la Halliwell (c'n i sìngui It's Raining Men, Look at Me, Mi Chico Latino e Lift Me Up), la Mel C (cun di pès cuma Never Be the Same Again, When You're Gone, I Turn to You e Northern Star) e la Bunton (What Took You So Long?).
Decàgon
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Virginia Raggi
Al 20 ad zógn 2016 all'è dvantä la seindichèsa ad Ruma.
Nòti e riferimëint
}}
Fabrizio Bracconeri
{{CITAZIONE2|La pastasciutta è l'alimento più completo che ci sia, ti dà la forza di sorridere, ti porta l'allegria, la pastasciutta è la mia dieta e di migliori non ce n'è, se vuoi star bene mangia 'a pasta insieme a me.|La pasta suta l'è 'l magnàr più cumplét ch'a sa gh sia, la t dà la fòrsa 'd surìdar, la t pòrta cuntintésa, la pasta suta l'è la mè diéta e 'd mijóri a n ag 'n è minga, s'at vō star bèṅ magna la pasta mèg.|La pasta asciutta, 2009|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{It}}}}
Biugrafìa
Carsû in dal quartēr pupulàr ad Primavàl a Róma, Fabrizio al fà 'l sò debùt a 'l cìnema in na pelìcula 'd Carlo Verdone dal 1983, Acqua e sapone, ma 'l sucès par lò al riva in dal 1987 quànd al fà 'l ciciòṅ Bruno Sacchi in dal telefìlm I ragazzi della 3ª C.
.free
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2016.
Il nudo e il morto (film)
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
La poliziotta a New York
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Òślo
Par qvéi d'l EAI l'è la sità più cara 'd Europa, la secónda a 'l mónd, par furtùna ch'la sò regiòṅ la gh'à òṅ di PIL par parsòna più élt dal cuntinènt.
Una pillola per due
Una pillola per due (Na pìlula par dū) l'è na cumèdia francéśa e americàna dal 1990 dla Carol Wiseman, giràda par la televiśiòṅ.
Culegamènt estéran
}}
Sòcol (savatlòun)
I sòcol o sòchel (zoccoli in itagliàṅ) gl'ìn di savatlòun ed lègn o 'd un quèlc materiêl ch'al gh'và atēś.