cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
1375 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1375, mo invéci 'l an 1375, 't ê da 'ndèr chè) Al 1375 (milterśeintestantasìnc, milletrecentosettantacinque in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1374 (milterśeintestantaquàter) e 'l vin prìma dal 1376 (milterśeintestantasē). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCLXXV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milterśeintestantasinchéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Cuméta
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
La Cuméta 'l è 'n còrp celèst in gènar dimóndi pìcul, a 'l màsim 'n quàlc sentinàr 'd chilómetar, ch'al sumìlia a 'n asteròid anc s'l è furmâ 'd cumpòst giasâ cuma àqua, munòsid 'd carbòni, metâṅ, anidrîd carbònica e amunìaca ch'i s śònt'n a la pólvra e minerài difarènt. Dascurénd dal Sistéma sulàr na qualchidùna la riva da la Fasa 'd Kuiper, al sò òrbiti i pàsan qvéla 'd Plutòṅ, ma dimóndi da incóra più in là, da 'l Nùvul 'd Oort.
Cuntrariamènt a qvél ch'a s pòsa pinsàr, i nùcleo dal cuméti i èṅ di quèi dimóndi scûr, da spés più négar dal carbòṅ. Par dir-'n una, la Cuméta 'd Halley la riflèt sōl al 4% dla luś ch'la la culpìs méntar 'l asfàlt dal stradi al riva a 'l 7%.
Non plus ultra
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
La daśvîṅ da na fraś mitulògica scrita p'r Èrcul su 'l sò culòni misi in dal Strét ad Gibiltèra p'r indicàr al lìmit dal mónd cgnusû in alóra.
751
Al 751 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
752
Al 752 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
1953 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1953, mo invéci 'l an 1953, 't ê da 'ndèr chè) Al 1953 (milnovseintsinquantatrī, millenovecentocinquantatré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1952 (milnovseintsinquantadū) e 'l vin prìma dal 1954 (milnovseintsinquantaquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintsinquantatriéśim post.
Colegamèint estèren
}}
750
Al 750 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
1955 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1955, mo invéci 'l an 1955, 't ê da 'ndèr chè) Al 1955 (milnovseintsinquantasìnc, millenovecentocinquantacinque in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1954 (milnovseintsinquantaquàter) e 'l vin prìma dal 1956 (milnovseintsinquantasē). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintsinquantasinchéśim post.
Colegamèint estèren
}}
749
Al 749 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
746
Al 746 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
747
Al 747 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
1954 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1954, mo invéci 'l an 1954, 't ê da 'ndèr chè) Al 1954 (milnovseintsinquantaquàter, millenovecentocinquantaquattro in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1953 (milnovseintsinquantatrī) e 'l vin prìma dal 1955 (milnovseintsinquantasìnc). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLIV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintsinquantaquatréśim post.
Èter progèt
}}
1728 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1728, mo invéci 'l an 1728, 't ê da 'ndèr chè) Al 1728 (milsetseintveintòt, millesettecentoventotto in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1727 (milsetseintveintsèt) e 'l vin prìma dal 1729 (milsetseintveintnōv). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCCXXVIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milsetseintveintotéśim post.
Colegamèint estèren
}}
748
Al 748 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Belinda Bencic
{{Metacaixa
La Belinda Bencic (Flawil, 10 ad Mars dal 1997) l'è na tenìsta śvisra cun di urìgini śluvàchi. L'è élta 175 cm e la péśa 63 chilo, la dróa al bras dèstar e la tira 'l arvèrs a dū maṅ.
L'è stada la nùmar dódas dal mónd al 17 'd Agóst dal 2015 e in dla sò caréra l'à vins dū tìtui WTA e àtar tant ad qvéi ITF. L'à anc vins al tìtul ad Wimbledon di śōvan in dal 2013.
Caréra
La Belinda la taca a pistàr i camp da tènis dal sircùit ITF in dal 2011 a quatórd'ś an péna cumpiû e la riva subìt in di quàrt. 'L an dòp la vins dū ITF ad fila a Sharm el-Sheikh, i nùmar sèt e òt, dòp avér anc batû l'èx nùmar sédas dal mónd in dal qualificasiòṅ ad Bruxelles, l'Elena Bovina. In Lussembûrgh i gh dànan na carta salvàdga e la śvisra la śōga 'l sò prim turnèo WTA pardénd da la Venus Williams par 3-6 1-6.
Una tantum
{{Metacaixa
Belinda Bencic
Caréra
In dal 2013 la riva in semifinàl in dū ITF da sinquànta-mila e da vintsìnc-mila sòlar, pò la śōga a Båstad e a Tokyo druànd dū carti salvàdghi. In Śvèsia la pèrd subìt da l'Anna Tatishvili par 6-2 4-6 4-6 mént'r in Giapòṅ la bat la Dar'ja Gavrilova prima 'd céd'r a la Petra Kvitová par 5-7 4-6. A Uśàka la pasa 'l qualificasiòṅ e la pasa anc 'l ustàcul Lauren Davis prima 'd lasàr strada a la Samantha Stosur. La stmana dòp la céd in finàl a la Zarina Dijas in 'n ITF da vintsìnc-mila dòlar. La sèra 'l an a la puśisiòṅ 212 dal mónd.
Una tantum
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Una tantum (literalmènt una sōl) l'è na manéra 'd dir parsialmènt latìna ch'a s dróa anc da 'l nòstri bandi p'r indicàr la situasiòṅ in dua 'n quèl al vîṅ fat na vòlta sōla e pò basta.
Belinda Bencic
Caréra
In dal 2014 la Bencic la pasa 'l qualificasiòṅ a gl'Australian Open e la riva a 'l secónd tùr'n in dua la gh'à da pigàr-'s a la cinéśa Na Li. In Avrìl la riva in semifinàl a Charleston dand la paga a la Marija Kirilenko, a la Marina Eraković, a l'Elina Svitolina e a la Sara Errani prima 'd pigàr-'s a la Jana Čepelová. A Róma la fà sudàr la Flavia Pennetta ma pò la gh pèrd listés par 2-6 6-2 3-6 in dal secónd tùran dal turnèo. A Wimbledon la gh la cava a rivàr a 'l tèrs tùr'n in dua l'incróśa la nùmar tri dal mónd, la Simona Halep, ch'la gh'à la méj sèg par 6-4 6-1. A Ìstanbul e a Cincinnati la ciàpa la paga a 'l prim tùran, prima da la Caroline Wozniacki (0-6 0-6) e pò da la Karin Knapp (2-6 6-7). A gl'US Open però la śvisra la gh'à 'l diav'l adòs e par rivàr in di quàrt la spasa via la Yanina Wickmayer par 6-3 6-2, la Kurumi Nara par 6-4 4-6 6-1, l'Angelique Kerber par 6-1 7-5 e la Jelena Janković par 7-6 6-3. In sal più bèl però la ciàpa na patnàda da la Shuai Peng ch'la la manda a cà par 6-2 6-1. La sèra 'l an cun la finàl dal turnèo ad Tianjin, pardùda par 3-6 4-6 da l'Alison Riske, ch'la gh parmét ad rivàr a 33śum pòst dal ranking.
La Bencic la taca mâł al 2015 pardénd subìt cun la Dar'ja Gavrilova a Sydney (3-6 0-6), cun la Julia Görges a gl'Australian Open (2-6 1-6) e cun la Alizé Cornet a Anvèrsa (6-1 2-6 5-7). A Dubai la bat la Karin Knapp ma pò la vèṅ spasàda via da la Venus Williams par 1-6 2-6. A Doha la s férma subìt in dal qualificasiòṅ pardénd in tri sét da la Francesca Schiavone. Al prim turnèo minga lòfi ch'la fà 'l è qvél 'd Indian Wells in dua la riva in di utàṿ baténd la Caroline Wozniacki ma minga la Jelena Janković. La fà cumpàgn anc a Miami in dua la pèrd da la Sloane Stephens. A Stucàrda la s tōś l'arvìnsida cun la Julia Görges ma pò la và fóra a 'l secónd tùran cun la Carla Suárez Navarro. In di quàtar turnèo a vgnir śugâ in sla tèra rósa la vins sōl 'n incóntar. Tut' atra stòria in sl'èrba in dua la riva in finàl a 'S-Hertogenbosch (5-7 3-6 da la Camila Giorgi), la vins al Premier 'd Eastbourne (baténd lung la via la Mona Barthel, la Madison Keys, l'Eugenie Bouchard, la Johanna Konta, la Caroline Wozniacki e l'Agnieszka Radwańska) e la fà gl'utàṿ a Wimbledon pardénd cun la Viktoryja Azaranka par 2-6 3-6. In Agóst la fà védar tut al sò valōr vinsénd al Premier 5 ad Turònt in dua la bat quàtar dal primi siē śugadōri a 'l mónd (Caroline Wozniacki, Ana Ivanović, Serena Williams e Simona Halep), dand al secónd daspiaśēr d'l an a l'americàna e mandànd a cà dū finalìsti Slam cuma l'Eugenie Bouchard e la Sabine Lisicki. La Śvisra la fà 'l sò best ranking tucànd la puśisiòṅ dódas. A Cincinnati la bat l'Angelique Kerber e la Flavia Pennetta ma pò la gh'à da bandunàr dòp al prim sét pardû 2-6 cun la Lucie Šafářová. A gl'US Open la cata la strada stópa a 'l tèrs tùran cun la Venus Williams. La Belinda la gh dà dènt'r anc in dal Premier ad Tokyo parchè la bat la Samantha Stosur, la Garbiñe Muguruza Blanco e la Caroline Wozniacki prima 'd céd'r in finàl a l'Agnieszka Radwańska par 2-6 2-6. Praticamènt par la Bencic la stagiòṅ la finìs lè parchè la n stà minga bèṅ e la gh'à da bandunàr cun la Camila Giorgi a Wuhan e cun la Mirjana Lučić-Baroni a Pechîṅ, sénsa psēr śugàr gnanc 'l Elite Trophy ad Zhuhai.
1729 (nùmer)
{{Metacaixa
Belinda Bencic
Culegamènt estéran
}}
Una tantum
A gh'è da dir che dal vòlti la gint, e i pulìic specialmènt, i faṅ cunfuśiòṅ cardénd che Una tantum a vója dir piutòst “na vòlta ógni tant”.
1729 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1729, mo invéci 'l an 1729, 't ê da 'ndèr chè) Al 1729 (milesetseintveintnōv, millesettecentoventinove in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1728 (milesetseintveintòt) e 'l vin prìma dal 1730 (milesetseinttrèinta). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCCXXIX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseintveintnovéśim post.
Una tantum
Nòti
}}
1729 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
1377 (nùmer)
{{Metacaixa
Colegamèint estèren
}}
1376 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1376 (mileterśèintstantasē, milletrecentosettantasei in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1375 (mileterśeintstantasìnc) e 'l vin prìma dal 1377 (mileterśeintstantasêt). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MCCCLXXVI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśèintstantasēéśum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1376 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 col 688: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
1730 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1730 (milesetseinttrèinta, millesettecentotrenta in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1729 (milesetseintveintnōv) e 'l vin prìma dal 1731 (milesetseinttrèintaùn). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCCXXX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseinttrèintaésum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1730 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 con 'l 865: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
Sex Pistols
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
I Sex Pistols (Pistòli dal Sès) i èṅ un grup punk britànic cunsiderâ gl'inventōr dal muimènt in dal Régn Unî. La banda l'è stada misa in pē a Lóndra in dal 1975 da 'l cantànt Johnny Rotten, da 'l chitarìsta Steve Jones, da 'l baterìsta Paul Cook e da' l basìsta Glen Matlock che pò al lasarà 'l pòst in dal 1977 a Sid Vicious ch'l iva sunâ la baterìa p'r i Siouxsie and the Banshees e ch'al mur'rà drugâ a vint-i-òṅ an.
I sò cuncènt i gh'aṅ sèmp'r abû cóntar gl'istitusiòṅ e quànd i s fàvan véd'r in pùblic i fàvan da spés dal caśèṅ fra la gint ch'la gh tgniva drē. Al sìngul lōr più famóś, God Save the Queen dal 1977, 'l è vgnû fóra durànt al giubilèo 'd argìnt dla regìna e 'l è stâ cunsiderâ 'n atàc a la munarchìa e a 'l nasiunalìśum di ingléś.
La caréra dal grup 'l è duràda pôc, sōl tri an, in dua i aṅ fat vgnir fóra sōl 'n àlbum, Never Mind the Bollocks, Here's the Sex Pistols, e quàtar sìngui. Johnny Rotten 'l à mulâ i Sex Pistols in dal 1978 cun chi àtar ch'i èṅ andâ avànti da par lōr in fiṅ a 'l 1979.
Culegamènt estéran
}}
745
Al 745 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Doro (album)
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|I hold on forever till I feel the sweet rush start then you're holding me closer while you're breaking my heart. It's unholy love baby can't you see, it's unholy love, so good it's killing me.|A tégn bòta par sèmp'r in fiṅ ch'a partìs la córsa dōlsa e pò ta m tîṅ tèg davśèṅ mèntar ta m śbrag al cōr. 'L è 'n amōr maladî teśôr, n al véd-at minga? 'L è 'n amōr maladî, acsè bèl ch'l è drē a masàr-um.|Unholy Love, 1990|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{En}}}}
{{Album }}
Doro 'l è 'l secónd àlbum in studi dla Doro, vgnû fóra in dal Setémbar dal 1990. 'L è stâ prudót par Pat Regan, Tommy Thayer (ch'al sòna anc al chitàri) e Gene Simmons di Kiss.
Sunadōr
}}
742
Al 742 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Marco Belinelli
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Marco Belinelli (San Śvan, 25 ad Mars dal 1986, a s lèś [ˈmarko beliˈnɛlli] in Itagliàn) 'l è 'n śugadōr ad basket emigliàṅ, ùnic itagliàṅ a 'vér vins al tìtul NBA americàṅ. 'L à anc purtâ a cà la gara di tir da tri punt in dal 2014.
Marco 'l è élt 196 cm, al péśa nuànta chilo e 'l sò rōl in camp 'l è qvél dla guàrdia.
In Itàglia al s è mis adòs la canutéra dal dū squàdri 'd Bulógna, la Virtus (stagiòṅ 2002-2003) e dla Furtitùdo (stagiòṅ 2003-2007) vinsénd al scudét in dal 2005. In dal 2007 al và a śugàr p'r i americàṅ in di Golden St. Warriors. Dòp avér cambiâ soquànti squàdri, cuma i Toronto Raptors e i Chicago Bulls, in dal 2013 al pasa c'n i San Antonio Spurs vinsénd sèg al tìtul dal 2014.
Par la nasiunàł 'l à śugâ da piò ad sènt-déś partìdi faghénd da piò ad mila-siesènt punt.
Culegamènt estéran
}}
Lucio Fulci
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Lucio Fulci (Róma, 17 ad Śugn dal 1927 - Róma, 13 ad Mars dal 1996, a s lèś [ˈlutʃo ˈfultʃi] in itagliàṅ) 'l è stâ 'n regìsta, senegiadōr, prudutōr, atōr, parulēr e scritōr itagliàṅ.
Biugrafìa
La sò caréra da regìsta l'è tacada a la fiṅ di an Sinquànta dòp ès'r-as laureâ in Létri e Filuśufìa, al frequentàva sèrt ambînt ad sinìstra ligâ a 'l PCI, e avēr culaburâ cuma giurnalìsta a Il Messaggero.
I sò prim lavōr i éran dal cumèdi fati cun di atōr impurtànt in cal camp lè cuma Totò, Franco Franchi, Ciccio Ingrassia, Raimondo Vianello, la Sandra Mondaini, Walter Chiari, la Franca Valeri e Adriano Celentano (par lò 'l à scrit i tèst ad 24.000 baci e Il tuo bacio è come un rock).
In séguit 'l à cuntinuâ c'n al cìnema 'd “gènar” cun di lavōr ch'i pasàvan da 'l śal (Una sull'altra, Una lucertola con la pelle di donna e Non si sevizia un paperino) a i western (Le colt cantarono la morte e fu... tempo di massacro), da 'l fantàstic (Conquest e I guerrieri dell'anno 2072) a i thriller (Sette note in nero), da la cumèdia spurcaciòna a l'itagliàna (Nonostante le apparenze... e purché la nazione non lo sappia... All'onorevole piacciono le donne e La pretora, c'n al prim nûd dl'Edwige Fenech) a 'l pelìculi 'd scarésa in du 'l è dvintâ famóś a livèl internasiunàł cun la sò “Trilugìa dla mòrt” di an Utànta ch'la mitìva insém Paura nella città dei morti viventi (1980), ...E tu vivrai nel terrore! L'aldilà (1981) e Quella villa accanto al cimitero (1981).
Da spés 'l è stâ custrét a far i cònt cun di budget dimóndi stric e cun di prubléma 'd salùt (al gh'iva 'l diabēt), mâł ch'al 'l à prurtâ via pròpria quànd al gh'iva da turnàr in di cìnema c'n un film prudót par Dario Argento, M.D.C. - Maschera di cera dirèt pò par Sergio Stivaletti tgnénd adrē a la sò senegiadùra.
Culegamènt estéran
}}
743
Al 743 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
741
Al 741 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
1957 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1957, mo invéci 'l an 1957, 't ê da 'ndèr chè) Al 1957 (milnovseintsinquantasèt, millenovecentocinquantasette in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1956 (milnovseintsinquantasē) e 'l vin prìma dal 1958 (milnovseintsinquantòt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLVII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintsinquantasetéśim post.
Èter progèt
}}
1378 (nùmer)
{{Metacaixa
1956 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1956, mo invéci 'l an 1956, 't ê da 'ndèr chè) Al 1956 (milnovseintsinquantasē, millenovecentocinquantasei in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1955 (milnovseintsinquantasìnc) e 'l vin prìma dal 1957 (milnovseintsinquantasèt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLVI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintsinquantaseéśim post.
1378 (nùmer)
Al 1378 (milterśeintestantòt, milletrecentosettantotto in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1377 (milterśeintestantasèt) e 'l vin prìma dal 1379 (mileterśeintestantanōv). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCLXXVIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milterśeintestantotéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Ambûrg
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Ambûrg l'è na sità-stat, divìśa in sèt distrét, e la cunfìna c'n i Länder dla Sasògna Basa a sud e dal Schleswig-Holstein a nòrd. I sò abitànt i èṅ i più ric fra i tedésc e i cònt'n in mèdia 'l dópi di bèsi ad chi àtar sitasèṅ européo.
Culegamènt estéran
}}
1731 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1731 (milesetseinttrèintaùn, millesettecentotrenta in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1730 (milesetseinttrèinta) e 'l vin prìma dal 1732 (milesetseinttrèintadū). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCCXXXI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseinttrèintaùnésum post.
Èter progèt
}}
740
Al 740 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Giuseppe Tornatore
{{Metacaixa
739
Al 739 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Giuseppe Tornatore
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Giuseppe Tornatore (Bagherìa, 27 ad Maǵ dal 1956) 'l è 'n regìsta, senegiadōr e prudutōr itagliàṅ. In dla sò caréra 'l à vins quàtar Dàvid ad Dunatèl e sinc Nàstar 'd Argìnt cuma regìsta di sò film e 'n Prèmi Òscar in dal 1990 in dla categurìa “film furastēr” par Nuovo Cinema Paradiso.
738
Al 738 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Giuseppe Tornatore
Culegamènt estéran
}}
Phormio (Terèinsi)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al Phormio (Formione in itagliàṅ) 'l è na cumédia latèina dal Terèinsi misa in sena a partìr da 'l 161 prìma 'd Crist.
La deśgnarèv da 'n arfacimèint edl Epidikazòmenos edl Apolodôr ed Carìst.
1380 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1380, mo invéci 'l an 1380, 't ê da 'ndèr chè) Al 1380 (mileterśeintutànta, milletrecentottanta in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1379 (milterśeintestantanōv) e 'l vin prìma dal 1381 (milterśeintutantùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCLXXX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milterśeintutantéśim post.
Colegamèint estèren
}}
736
Al 736 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Mignon è partita
{{Metacaixa
Mignon è partita (La Mignon l'è partìda) 'l è 'n film dramàtic dal 1988 dla Francesca Archibugi, chè a 'l sò debùt.
La pelìcula, ch'l'è stada giràda a Róma, l'à vins sinc Dàvid ad Dunatèl, dū Nàstar 'd Argìnt, quàtar Ciak 'd Òr.
Sunt
La Mignon (Céline Beauvallet) la gh'à quìnd'ś an, l'è 'd Parì e l'è dimóndi sustgnùda e pîna 'd sè. Quànd sò pàd'r al s cata in di guàj cun la giustìsia francéśa, la riva a Róma par catàr di sò parènt, i Forbicioni, e stablìr-as lè.
La ragàsa la n s cata minga tant bèṅ in c'l ambintèṅ lè da mèś strasàr, lē ch'la gh'à sèmp'r abû un muć ad bèsi e dimóndi pusa sóta 'l naś. Sò sîṅ al n gh'è mai a 'l cuntràri ad sò sîna Laura (Stefania Sandrelli) e di sò sinc cuśèṅ che però lē la caga pôc: la Chiara (Francesca Antonelli), la s litga da spés sèg, Tommaso (Daniele Zaccaria), al più grand, cl'imbranàda dl’Antonella (Eleonora Sambigio) e Giacomino (Flavio Chiappalone), 'd 'n an è mèś. Invéci la s cata bèṅ cun Giorgio (Leonardo Ruta), un ragasōl ad tréd'ś an ch'al lèś e al stùdia dimóndi e ch'l è anc inamurâ 'd lē sénsa dir-'g-al. Ma anc cal brut grintèṅ ad Cacio (Lorenzo De Pasqua) al gh'à butâ i òć adòs. Quànd Giorgio al la véd in di sò bras, al gh armàgn dimóndi mâł e al próa a masàr-as.
Culegamènt estéran
}}
735
Al 735 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Romina Power
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Questa è la storia di un bambino che aveva l'allergia del lavandino, aveva un proprio un bel musino ma sembrava un po' sporchino, lo chiamavano Paolino Maialino. Che schifo che era il letto di Paolino Maialino, di notte ci dormiva un topolino e non vi posso dire quanto scomodo ci stava fintanto che il lenzuolo non cambiava. Un giorno quello sporco di Paolino Maialino nel parco si faceva un pisolino.|Qvésta chè l'è la stòria 'd un putèṅ ch'al gh'iva l'alergìa dal lavandèṅ, al gh'iva pròpria 'n bèl grugnèṅ ma 'l parìva na cria muśnènt, i al ciamàvan Pavlèṅ Ninèṅ. Che schiva ch'l éra 'l lèt 'd Pavlèṅ Ninèṅ, ad nòt a gh durmìva 'n surghèṅ e a n v pòs minga cuntàr quànt dascòm'd al gh astàva in fiṅ tant ch'al linsōl al n cambiàva mia. Un dè cal malnét 'd Pavlèṅ Ninèṅ in dal parc al s faśìva 'n piśulèṅ.|Paolino maialino, 1975|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{It}}}}
Biugrafìa
Fiōla 'd dū stéli 'd Hollywood cuma Tyrone Power e la Linda Christian, dòp la mòrt ad sò pàd'r la và a star insém a sò surèla più pìcula, la Taryn, da sò nunóna in Mèsic pò a nóṿ an la tîṅ adrē a sò màdar ch'l iva decìś ad vgnir a star in Itàglia. A la mità di an Ssanta la spatìna incóra, in inghiltèra.
A tréd'ś an la taca a giràr di film, anc spurcaciòṅ cuma Justine, ovvero le disavventure della virtù 'd Jesús Franco, e in dal 1967 a Róma la cgnós Albano Carrisi su 'l set dal film Nel sole ch'la spuśarà pò tri an dòp dand vita a 'n duo muśicàł dimóndi famóś anc a 'l èstar. Sèg la vinsrà al Fèstival ad Sanremo dal 1984 c'n al braṅ Ci sarà, finénd in di prim tri pòst anc in atri tri edisiòṅ c'n al canti Felicità, Nostalgia canaglia e Cara terra mia.
La Romina l'à anc purtâ avànti na caréra da par lē faghénd vgnir fóra di sìngui cuma Acqua di mare, Il ballo del qua qua e Paolino maialino, na spoken song scrita par lē da Paolo Limiti.
Nòti
}}
Düsseldorf
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Düsseldorf (a s lèś [ˈdʏsl̩dɔɐ̯f] in tedésc) l'è na sità dla Germâgna sentràla ad siesènt-mila abitànt (sètma sità tedésca), capitàla dla Renàgna Setentriunàla-Vestfàglia.
La s cata in sal fiùm Rên pròpria in dal mèś dla regiòṅ metrupulitàna Rên-Ruhr. 'L è divìśa in déś distrét e 'l sò sìndic 'l è 'l sucialìsta Thomas Geisel. 'L è 'n sènt'r impurtànt p'r i afâr e par la mòda.
Culegamènt estéran
}}
1732 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1732 (milesetseinttrèintadū, millesettecentotrentadue in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1731 (milesetseinttrèintaùn) e 'l vin prìma dal 1733 (milesetseinttrèintatrī). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCCXXXII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseinttrèintadūésum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1732 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 con 'l 866: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
Fausto Brizzi
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Fausto Brizzi (Róma, 15 ad Nuvémbar dal 1968) 'l è 'n regìsta, senegiadōr e prudutōr itagliàṅ. In dla sò caréra 'l à vins un Dàvid ad Dunatèl e dū Nàstar 'd Argìnt.
'L è spuśâ cun l'atōra fiurintìna Claudia Zanella ch'la gh'à dâ na fiōla in dal 2016, la Penelope Nina.
Biugrafìa
Fiōl 'd 'n avucàt cun di urìgini pugléśi, Fausto al s diplòma in regìa a 'l Sèntar Sperimentàł 'd Cinematugrafìa 'd Róma in dal Luj dal 1994. Dòp soquànt lavōr a teàt'r e soquànt curtumetràǵ, da 'l 1994 al taca a scrìvar dal senegiadùri p'r al cìnema par Neri Parenti (cuma Tifosi, Bodyguards - Guardie del corpo, Merry Christmas, Natale sul Nilo) e par dal fiction televiśìvi (Tutti gli uomini sono uguali, Valeria medico legale e Sei forte, maestro).
In dal 2006 al gira 'l sò prim film, Notte prima degli esami, cun Nicolas Vaporidis, Giorgio Faletti e la Cristiana Capotondi, e 'l è subìt un sucès tant ch'la pelìcula la vîṅ candidàda a ùndas Dàvid ad Dunatèl (lò al ciàpa 'l premi p'r al regìsta eśurdiènt) e tri Nàstar 'd Argìnt. Brizzi al gira in séguit dimóndi atri cumèdi ch'i faṅ sù sèmpar dimóndi bèsi cuma Maschi contro femmine (film cun prutagunìsta Fabio De Luigi e la Paola Cortellesi) e Poveri ma ricchi cun Christian De Sica, Enrico Brignano e l'Anna Mazzamauro.
734
Al 734 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
1958 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1958, mo invéci 'l an 1958, 't ê da 'ndèr chè) Al 1958 (milnovseintsinquantòt, millenovecentocinquantotto in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1957 (milnovseintsinquantasèt) e 'l vin prìma dal 1959 (milnovseintsinquantanōv). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLVIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintsinquantotéśim post.
Colegamèint estèren
}}
1381 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1381, mo invéci 'l an 1381, 't ê da 'ndèr chè) Al 1381 (milterśeintutantùn, milletrecentottantauno in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1380 (milterśeintutànta) e 'l vin prìma dal 1382 (milterśeintutantadū). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCLXXXI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milterśeintutantunéśim post.
Colegamèint estèren
}}
1733 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1733, mo invéci 'l an 1733, 't ê da 'ndèr chè) Al 1733 (milsetseinttreintatrī, millesettecentotrentatré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1732 (milsetseinttreintadū) e 'l vin prìma dal 1734 (milsetseinttreintaquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCCXXXIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milsetseinttreintatriéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Daretis Phrygii De excidio Troiae historia
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al De excidio Troiae historia dal Darēt 'l è 'n còunt dla Guèra 'd Tróia che 'l Cornèli Anvō al dgìva 'd avér tradòt da 'l gréc, avend-en catê al manuscrìt originêl ind un só viâś in Grécia. A gh'è soquànti perplesitê anch in sìm'a cla versiòun chè perchè 'l Darēt cumbatèint in dla Guèra 'd Tróia al sarèv acsè antîg che incòr a n'se scrivìva minga in dla lingua gréca, mo a 'l più cun na scritùra fenìśa. {{CITAZIONE2|Cornelius Nepos Sallustio Crispo suo salutem. Cum multa ago Athenis curiose, inveni historiam Daretis Phrygii ipsius manu scriptam, ut titulus indicavit, quam de Graecis et Troianis memoriae mandavit. quam ego summo amore conplexus continuo transtuli. cui nihil adiciendum vel diminuendum rei reformandae causa putavi, alioquin mea posset videri. optimum ergo duxi ita ut fuit vere et simpliciter perscripta, sic eam ad verbum in latinitatem transvertere, ut legentes cognoscere possent, quomodo res gestae essent: utrum verum magis esse existiment, quod Dares Phrygius memoriae commendavit, qui per id ipsum tempus vixit et militavit, cum Graeci Troianos obpugnarent, anne Homero credendum, qui post multos annos natus est, quam bellum hoc gestum est. de qua re Athenis iudicium fuit, cum pro insano haberetur, quod deos cum hominibus belligerasse scripserit. sed hactenus ista: nunc ad pollicitum revertamur|Al Cornèli Anvō al salùta al só Salùsti Crisp. Quand a éra ad Atèin, indafarê in dimòndi impègn, a catèva, c'm'a s léś anch in dal tìtol, la stòria dla batàja tra i Gréc e i Troiàṅ scrìta 'd só pùgn dal Darēt Friśi. che mè, tulènd-la cun dimòndi amōr, a l'ò dòunca tradòta subìt. sàinsa che mè a n'gh'śuntìs e gnanc a n'gh'tulìs vìa gnint ch'a nn'em gnìs in amèint. perchè ch'la n'gh'ìs pò minga da parér óvra mìa. a-j-ò dòunca pinsê 'd tradùrla tèla e quèla a la lettra in dal latèin acsè c'ma l'era stèda scrìta, 'd na manéra vera e śèimpia, perchè acsè chi 'l l'ìs lèta 'l avrèv epsû cgnùser quêl ch'a era sucês: e mè vèder se chilōr i ìsen catê più vēr al còunt dal Darēt, ch'l ìva visû e lutê in chi tèimp là, o s'i ìsen cherdû de più a 'l Omēr, ch'l era visû dimòndi dôp che la Guèra 'd Tróia l'era stèda cumbatùda. in sìm'a cla quistiòun chè a gh'era anca stê 'n procês là ad Atèin, perchè a s dgiva anc che 'l Omēr al n'fùs mia tant a pôst a stèr lè a dìr che i dìo i ìsen cumbatû cun di òm. mo lasòm bèin lè e turnòm a quêl che mè a ìva prumìs.|Prefasiòun dal Cornèli Anvō in na lettra a 'l Gàio Salùsti Crisp, Prìm sécol prìma 'd Crist|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{la}}}}
Colegamèint estèren
}}
733
Al 733 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
1379 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1379 (mileterśèintstantanōv, milletrecentosettantanove in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1378 (mileterśeintstantaòt) e 'l vin prìma dal 1380 (mileterśeintutànta). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MCCCLXXIX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśèintstantanōvéśum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1379 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 7 col 197: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
732
Al 732 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàn.
1959 (nùmer)
{{Metacaixa
Colegamèint estèren
}}
Ignazio Marino
{{Metacaixa
{{CITAZIONE|A n ò minga invidâ mè 'l sìndig Marino, è-la ciàra?}}
Ignazio Roberto Maria Marino (Gènuva, 10 ad Mars dal 1955), cgnusû méj cuma Ignazio Marino, 'l è 'n cirùśic e pulìtic itagliàṅ dal Partî demucràtic, ex senadōr e sìndig ad Róma.
Da dutōr 'l à fat i prim dū trapiànt ad fégat da babuèṅ a óm in dal 1992 e in dal 1993.
Biugrafìa
Fiōl 'd un sicigliàṅ e dna śvisra, Marino al và a vìv'r a Róma a quatórd'ś an lasànd la Ligùria in du 'l éra nâ. Da śōvan al fà 'l boy scout e 'l ciàpa 'l diplòma a 'l culéǵ „San Giuseppe de Merode“ di „Fradèi dal scōli cristiàni“. In séguit al s làurea in Madśìna a l'Università Catòlica dla sò sità.
Al và a far al cirùśic in dal Régn Unî (Cambridge) e in di Stat Unî (a Pittsburgh e a Filadèlfia). In dal 1999 al dà vita a 'l prim sèntar p'r i trapiànt ad fégat in Sicìglia a Palèrum. In dla sò caréra mèdaga al 'n à fat da piò ad siesènt-sinquànta in tut.
731
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 731 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
Ignazio Marino
Biugrafìa
In dal 2006 al s càndida cuma indipendènt a gl'elesiòṅ e al vèṅ elèt senadōr p'r al Partî demucràtic in dal Lasi, pò al farà àtar tant in dal 2013 in Piemónt. In dal gir ad pôchi stmani al vins al primàri dal sò partî par dvintàr sìndig ad Róma, pò al bat a 'l balutàǵ al sìndig in carga, Gianni Alemanno dal sèntar-dèstra.
In d'l Utóbar dal 2015 al dà 'l dimisiòṅ ma pò al càmbia idéa vlénd armàgnar sìndig ma 'l trénta dal méś vint-siē cunsilēr cumunài i dàn'n al dimisiòṅ a 'l sò pòst e in cla manéra chè lò 'l è custrét a 'ndàr a cà, c'n al prefèt ad Milàṅ Francesco Paolo Tronca ch'al tōś al sò pòst cuma cumisàri.
Culegamènt estéran
}}
1382 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1382 (mileterśèintutàntadū, milletrecentoottantadue in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1381 (mileterśeintutàntaùn) e 'l vin prìma dal 1383 (mileterśeintutàntatrī). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MCCCLXXXII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśèintutàntadūéśum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1382 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 col 691: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
Limuśèṅ
{{Metacaixa
Al Limuśèṅ (Limousin in Francéś, a s lèś [limuzɛ̃] dagnóra cumpàgn a 'l emigliàn) l'è na regiòṅ dla Frància ch'la s cata in dal sèntar dal paéś (in qvéla che na vòlta l'éra Ucitàgna e difàti lè a s dascór incóra 'l Ucitàn). La sò capitàla l'è Limoges cun Brive-la-Gaillarde e Tulle àtar sènt'r impurtànt (a s fà par dir parchè Tulle 'l è più pìcul 'd La Cuncòrdia).
La mét insém tri dipartimènt: Corrèze (19), Creuse (23) e Vienne Élta (87). Ad dèntar la gh'à òt arrondissement, sènt-siē cantòṅ e 747 cumùṅ.
In tut la gh'à 738.633 abitànt (dat dal 2012, la secónda regiòṅ abitàda manc dòp la Còrsica) e na superfìsi ad 16.942 km². L'è famóśa p'r al sò purslàni e par la vaca dla rasa limuśìna ad culōr rós/maròṅ. A gh'è anc l'industrìa dla carta e dal scarpi.
Al presidènt dal cunsìli regiunàl 'l è 'l Gérard Vandenbroucke dal partî sucialìsta.
Culegamènt estéran
}}
730
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 730 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
1734 (nùmer)
{{Metacaixa
Al 1734 (milesetseinttrèintaquater, millesettecentotrentaquattro in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1733 (milesetseinttrèintatrī) e 'l vin prìma dal 1735 (milesetseinttrèintasínc). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCCXXXIV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseinttrèintaquaterésum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1734 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 con 'l 867: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
729
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 729 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
728
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 728 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
1960 (nùmer)
{{Metacaixa
Èter progèt
}}
Éva Henger
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
L’Éva Henger (Győr, 2 ad Nuvémbar dal 1972) l'è n'atōra, persunàǵ televiśìṿ e cantànta ungheréśa cun la sitadinànsa itagliàna.
L'è dvintàda famóśa in di an Nuànta girànd di film pòran par Riccardo Schicchi, ch'l'à spuśâ in dal 1994 avénd-ag sèg dū fiōi, la Mercedesz e Riccardino, e Joe D'Amato. Al sò miśùri i èṅ 90-61-88.
Biugrafìa
La Henger, a darsèt an, la vins al tìtul ad Miss Teen Ungherìa in dal 1989 méntar 'l an dòp la firma 'n cuntràt cun l'agensìa italo-ungheréśa Blue Angels e la riva in Itàglia in du la s léga a 'l agìnt dal mónd dal spetàcul Riccardo Schicchi. Da 'l 1993 in avànti la gira soquànt film pòran faghénd di film cuma Finalmente pornostar! e Peccati di gola. In dal 1996 l'è in dal cast dla cumèdia 'd Neri Parenti Fantozzi - Il ritorno.
A la fîṅ di an Nuànta la gh dà 'n taj c'n al pòran e la taca a cantàr e lauràr in televiśiòṅ e a 'l cìnema, faghénd E adesso sesso e Le barzellette par Carlo Vanzina.
In dal 2001 la tōś part a la secónda edisiòṅ dal reality show La fattoria cundót par la Barbara d'Urso pò la tōś al pòst dla Nina Morić in dgl'ultmi puntàdi 'd Convenscion, prugràma su Rai 2 cun Enrico Bertolino e la Natasha Stefanenko. In séguit la lavóra insém a Max Tortora e a Max Giusti in dal prugràma Stracult in di pagn dla sgnōra Fottenberg.
In dl'Istâ dal 2005 la cundùś Paperissima Sprint su Canale 5 catànd dimóndi sucès fra i putèṅ. Sèmpar su Mediaset in dal 2007 l'è a cap dla squàdra dal purcùsi in Ciao Darwin ad Paolo Bonolis méntar su Italia 1 la lavóra cun Alessandro Cecchi Paone in dal quiz Azzardo.
La Henger l'à anc fat vgnir fóra soquànt sìngui muśicài cuma Ooh Yeah (1998), Quando te quiero (2007) e Parole Parole Parole (2011).
Culegamènt estéran
}}
727
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 727 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
1736 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1736 (milesetseinttrèintasē, millesettecentotrentasei in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1735 (milesetseinttrèintasínc) e 'l vin prìma dal 1737 (milesetseinttrèintasét). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCCXXXVI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseinttrèintasēésum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1736 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 con 'l 868: Fatoriśasiòun:
1961 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1961, mo invéci 'l an 1961, 't ê da 'ndèr chè) Al 1961 (milnovseintessantùn, millenovecentosessantuno in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1960 (milnovseintessànta) e 'l vin prìma dal 1962 (milnovseintessantadū). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLXI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintessantunéśim post.
Èter progèt
}}
726
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 726 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
Angela Cavagna
{{Metacaixa
Pablo Andújar
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Pablo Andújar Alba (Cuenca, 23 ad Śnar dal 1986, a s lèś [ˈpaβlo anˈduːhɑr] in Spagnōl) 'l è 'n tenìsta spagnōl manciàṅ prufesiunìsta da 'l 2004. Al 13 ad Luj dal 2015 'l è rivâ a ès'r al nùmar trénta-dū dal mónd in singulàr. In dla sò caréra 'l à vins tri tìtui ATP tut su tèra batùda: in dal 2011 e in dal 2012 a Caśablànca e in dal 2014 a Gstaad in Śvisra. In di an fra 'l 2006 e 'l 2010 'l à muciâ sù anc sinc tìtui Challenger. In dópi 'l à śugâ sinc finàli ma al li à pardùdi tuti.
'L è élt un mét'r e stanta-nóṿ e al pésa stanta-siē chilo. Al dróa 'l bras dèstar e al tira 'l arvèrs a dū maṅ. 'L à tacâ a śugàr a tènis a siē an. 'L è bòṅ ad dascórar in sinc léngui: Spagnōl, Francéś, Ingléś, Itagliàn e Catalàn.
In di turnèo dal Gran Ślam 'l è rivâ na vòlta a 'l tèrs tùr'n a 'l Roland Garros dal 2015 mént'r in chi àtar tri 'l à pasâ a 'l màsim un tùran, a Wimbledon in dal 2007, a gl'Australian Open in dal 2012 e 2014 e a gl'US Open in dal 2012, 2013 e 2014.
Caréra
Pablo Andújar al vins i sò prim tìtui in dal sircùit di Feature in dal 2005. In dal 2006 al vins al sò prim tìtul Challenger a Rìmin. In di an a vgnir, in fiṅ a 'l 2010, al in muciarà sù àtar quàtar.
1735 (nùmer)
{{Metacaixa
Pablo Andújar
Caréra
In dal 2011 a Miami al bat Bernard Tomić e Fernando Verdasco prima 'd andàr fóra a 'l tèrs tùran cun Kevin Anderson. In Avrìl al vins al turnèo ad Caśablànca in Maròc baténd 'l itagliàṅ Potito Starace par 6-1 6-2. In Luj al pèrd la finàla ad Stucàrda cóntar Juan Carlos Ferrero e al fà àtar tant in Setémbar a Bùcarest cónt'r al tedésc Florian Mayer.
1735 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 1735, mo invéci 'l an 1735, 't ê da 'ndèr chè) Al 1735 (milesetseinttreintasìnc, millesettecentotrentacinque in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1734 (milesetseinttreintaquàter) e 'l vin prìma dal 1736 (milesetseinttreintasē). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCCXXXV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseinttreintasinchéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Pablo Andújar
Caréra
In dal 2012 al spagnōl al riva in di quàrt a Acapûlc baténd Leonardo Mayer par 7-6 6-3 e Florian Mayer par 4-6 7-5 6-4 ma pò al céd a David Ferrer par 2-6 4-6. La stmana dòp a Indian Wells al riva in di utàṿ ma al gh'à da pigàr-as a 'l nùm'r òṅ dal mónd Novak Đoković par 0-6 7-6 2-6. In Avrìl al vins incóra a Caśablànca, 'sta vòlta cónt'r Albert Ramos Viñolas. A Belgrâd in Maǵ al riva in semifinàl (3-6 6-1 3-6 da Benoît Paire) ma pò in dal rèst dla stagiòṅ al pèrd dagnóra sèmpar.
725
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 725 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
Angela Cavagna
Noti e referèinsi
}}
1962 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1962, mo invéci 'l an 1962, 't ê da 'ndèr chè) Al 1962 (milnovseintessantadū, millenovecentosessantadue in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1961 (milnovseintessantùn) e 'l vin prìma dal 1963 (milnovseintessantatrī). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLXII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintessantaduéśim post.
1384 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1384, mo invéci 'l an 1384, 't ê da 'ndèr chè) Al 1384 (milterśeintutantaquàter, milletrecentottantaquattro in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1383 (milterśeintutantatrī) e 'l vin prìma dal 1385 (milterśeintutantatsìnc). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCLXXXIV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milterśeintutantaquatréśim post.
Colegamèint estèren
}}
Pablo Andújar
Caréra
In dal 2013 al fà cagàr i pui in fiṅ in Avrìl (déś scunfìti su tréd's incóntar) pò in dal turnèo ad Montecarlo da qualificâ al bat al nùmar vint-sinc dal mónd, Jérémy Chardy, par 6-7 7-5 6-2 par pò pèrd'r in tri sét cumbatû da 'l tedésc Philipp Kohlschreiber. In Maǵ al riva par la prima vòlta in semifinàl in un Master Mila a Madrid (0-6 4-6 da Rafael Nadal) in dua 'l è bòṅ ad bàtar tri di prim vint-i-òṅ śugadōr a 'l mónd cuma Marin Čilić, John Isner e Kei Nishikori. A Nisa al bat 'l ìdul ad cà Gilles Simon prima ad lasàr strada a Gaël Monfils in semifinàl par 5-7 4-6.
In dal 2014 al pèrd in di quàrt a Buenos Aires cónt'r al lìgur Fabio Fognini pò, dòp avér dâ la paga par 6-1 6-1 a Tommy Robredo, al riva in semifinàl a Rio de Janeiro in dua al céd sōl déś punt a dódas in dal tie-break dal tèrs sét cóntar Rafael Nadal. In Luj al fà i quàrt a Ambûrg (0-6 2-6 da David Ferrer) ma pò la stmana dòp al vins al turnèo śvìs'r ad Gstaad baténd Juan Mónaco c'n al puntéǵ ad 6-3 7-5. A Valénsia al bat Tomáš Berdych par 6-3 6-2 e Dušan Lajović par 6-3 6-2 prima 'd catàr Tommy Robredo in di quàrt ch'l al manda a cà par 7-6 6-4.
'L inìsi dal 2015 'l è dimóndi brut par Pablo ch'al fà sù tri secónd tùr'n e òt prim tùran. Al s tira sù in Avrìl quànd al riva in finàl a Barcelóna baténd quàtar Top Trénta cuma Leonardo Mayer, Feliciano López, Fabio Fognini e David Ferrer prima 'd cédar par 4-6 4-6 a 'l giapunéś Kei Nishikori. In Maǵ, par la prima vòlta in caréra, al riva a 'l tèrs tùran 'd un Major in dua al pèrd in tri sét da Jo-Wilfried Tsonga.
Culegamènt estéran
}}
1737 (nùmer)
{{Metacaixa
Colegamèint estèren
}}
1383 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 1383, mo invéci 'l an 1383, 't ê da 'ndèr chè) Al 1383 (mileterśeintutantatrī, milletrecentottantatré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1382 (mileterśeintutantadū) e 'l vin prìma dal 1384 (mileterśeintutantaquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCLXXXIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśeintutantatriéśim post.
Colegamèint estèren
}}
723
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 723 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
Lewis Mumford
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} Lewis Mumford (Flushing, 19 utóber 1895 – Amenia, 26 śnêr 1990) 'l è stê 'n urbanìsta, filòśof edla tetnologìa, sociòlog e critic leteràri americàṅ.
Soquànt pinsér dal studiōś
Filòśof e storic dal tètnichi, Lewis Mumford al tachèva a studièr e a spieghér i inìsi e 'l conseguèinsi edla socetê industrièla. Intànt ch'al scriv prìma edl'Ùltma Guèra, al crìtica dimòndi al mond modèren e anca el tètnichi e 'l tecnologìi militèri.
In dal perìod maccartìsta, el só idèi i 'l fan senbrèr 'd simpatìi comunìsta. In dal 14 setèmber 1964 Mumford al tulìva la Mdàia presidensièla dla libertê da 'l Presidèint americàṅ Lyndon B. Johnson.
Soquànt só artìcol alśìbil in dla reda
}}
1738 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1738 (milesetseinttrèintaót, millesettecentotrentaotto in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1737 (milesetseinttrèintasét) e 'l vin prìma dal 1739 (milesetseinttrèintanōv). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCCXXXVIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milesetseinttrèintaótésum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1738 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 con 'l 869: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
721
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 721 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
722
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 722 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
720
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 720 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
719
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 719 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
Foo Fighters
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Hey you, are you in there, I'm stuck outside you, ooh, we could use one another, another like you, ooh, you be my passerby, I'll be your one to pass through, screws inside, turn so tight turning on you, I'm hanging on you, ooh, me and you, going nowhere, I'm right beside you.|Vê tè, gh sē't lè? A m sènt mis da na banda da tè, ooh, a prévan jutàr-as 'l un cun c'l àtar, 'n àtar cumpàgn a tè, ooh, at gh'à da ès'r al mè pasànt, a sarò qvél ch'al gh pasrà in mèś, vidâ dèntar, a m pril acsè fòrt arvulsénd-um vèrs ad tè, a t tégn sòdi, ooh, mè e tè, a 'ndém in ninsòṅ sit, a t sòṅ pròpria incòst.|Low, 2002|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{En}}}}
I Foo Fighters (manéra 'd dir strulgàda durànt la secónda guèra mundiàla ch'a vōl dir Ufo) i èṅ un grup ad rock alternatìṿ mis in pē a Seattle in dal 1994 p'r al baterìsta di Nirvana Dave Grohl dòp la mòrt ad Kurt Cobain.
In dla sò banda nóva Grohl 'l à tacâ a cantàr e a sunàr la chitàra. Gl'àtar mémbar dal grup 'd adès i èṅ Pat Smear e Chris Shiflett a la chitàra, Nate Mendel a 'l bas, Rami Jaffee a 'l tastéri e Taylor Hawkins a la baterìa.
In dla sò caréra i aṅ vindû da piò ad dódas migliòṅ ad disc in di sōi Stat Unî e quàtar di sò disc i aṅ purtâ a cà al Grammy Awards in dla categurìa di Àlbum Rock.
Fra i sò sìngui a 'rcurdém I'll Stick Around (fat a la manéra grunge), Monkey Wrench, My Hero, Learn to Fly (sunàda a Ciśéna in dal 2015 da piò ad dumìla fans in un vìddeo vdû da piò ad quarant'òṅ migliòṅ ad cristiàṅ su YouTube par dmandàr a 'l grup ad vgnir a sunàr in Rumàgna ), Breakout, Low, Best of You, Rope e Walk.
Nòti
}}
1963 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1963, mo invéci 'l an 1963, 't ê da 'ndèr chè) Al 1963 (milnovseintessantatrī, millenovecentosessantatré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1962 (milnovseintessantadū) e 'l vin prìma dal 1964 (milnovseintessantaquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCMLXIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintessantatriéśim post.
Èter progèt
}}
1385 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 1385, mo invéci 'l an 1385, 't ê da 'ndèr chè) Al 1385 (milterśeintutantasìnc, milletrecentottantacinque in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1384 (milterśeintutantaquàter) e 'l vin prìma dal 1386 (milterśeintutantasē). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCLXXXV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milterśeintutantasinchéśim post.
Colegamèint estèren
}}
716
(S t î drē a serchèr minga 'l an , mo invéci al nùmer , t ê da 'ndèr chè) Al 716 'l è 'n an edl VIII sécol dal Calendàri gregoriàṅ.
1739 (nùmer)
{{Metacaixa