cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Velvet Revolver
Culegamènt estéran
}}
1644 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Stefán Karl Stefánsson
{{dialort|dial=Miranduléś}}
1644 (nùmer)
Al 1644 (mileseseintquaràntaquater, milleseicentoquarantaquattro in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1643 (mileseseintquaràntatrī) e 'l vin prìma dal 1645 (mileseseintquaràntasínc). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCXLIV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileseseintquaràntaquaterésum post.
1086 (nùmer)
{{Metacaixa
.mba
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l mâg dal 2015.
1086 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 1086, mo invéci 'l an 1086, 't ê da 'ndèr chè) Al 1086 (mileutantasē, milleottantasei in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1085 (mileutantasìnc) e 'l vin prìma dal 1087 (mileutantasèt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MLXXXVI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileutantaseéśim post.
An 1370
I an 1370 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 1370 infìn a 'l 1379 ciapê dèinter anca lò.
1644 (nùmer)
Proprietê matemàtichi
Al 1644 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 con 'l 822: Fatoriśasiòun:
1086 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
119
Al 119 'l è 'n an edl II sécol dal Calendàri gregoriàn.
1644 (nùmer)
Èter progèt
}}
.bbva
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l mâg dal 2015.
Stefán Karl Stefánsson
Stefán Karl Stefánsson [a s lèś /ˈstɛːfaun ˈkʰartl̥ ˈstɛːfaunsɔn/] (Hafnarfjörður, 10 ad Setémbar dal 1975 - Reykjavík, 21 'd Agóst dal 2018) 'l è stâ 'n atōr e cantànt iślandéś, cgnusû specialmènt p'r avēr fat al persunàǵ ad Robbie Rotten in dal telefìlm Lazy Town.
'L è mòrt prèst, a quarànt'un an, p'r un cànc'r a 'l pàncreas.
Àtar prugèt
}}
L'affare s'ingrossa
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
L'affare s'ingrossa (Al bagàj al śgrandìs) l'è na cumèdia eròtica a epiśòdi dal 1977 scrita e dirèta par Giovanni Narzisi. In séguit 'l è anc stâ distribuî c'n al tìtul ad Maschio latino... cercasi.
In dal film a s pōl sintìr dū canti 'd Elvius Prickli, Latin Lover e Give Me.
Prim epiśòdi: Accadde a Napoli
Un turìsta tedésc (Gianfranco D'Angelo) al finìs a Nàpuli pascànd dal baghéti ad quatór'ś an da ciulàr. Carmine (Vittorio Caprioli) 'l al fréga vindénd-'l a 'n travestî (Mauro Vestri).
Secónd epiśòdi: Stanotte o mai più
Al sgnōr Bislecchi (Gino Bramieri) 'l è 'n vèć imprenditōr inamurâ dna śuvnòta ch'la fà di film eròtic cuma Vìrgin ma sōl in di òć, la Gigia (Gloria Guida). P'r al fat che chi lē la n in vōl pròpria savēr par via dla difarénsa di an, 'l óm al decìd ad far-'s arfàr par parēr più śōvan. Al dmanda acsè ajùt a 'n mèdag ch'al tîṅ adrē a 'l naśiśum, al dutōr Himler (Gino Bramieri). 'L intervènt al và bèṅ ma 'l mèd'g al gh diś ad spetàr almànc dū stmani prima 'd gusàr o sinò al và in a risć ad frustàr incòsa e ch'a cróda śò tut. Putròp la ragasōla, quànd l'al véd, la gh'à na vója e la 'l vōl far subìt.
Tèrs epiśòdi: L'amnistia
Al làd'r Amilcare (Aldo Maccione), dòp èsar vgnû fóra 'd parśòṅ, al vōl a tut i cóst viulèntàr la sò avucàta (Dayle Haddon), mujér 'd un culunèl in pensiòṅ (Luciano Salce). Ma prima al vōl savēr quànt aṅ i gh darévan par cal reàt lè sprand invéci ad ciapàr l'amnistìa.
Quàrt epiśòdi: Gennarino l'emigrante
Gennarino (Orazio Orlando) 'l è 'n napulitàṅ emigrâ in Germàgna cun sò mujér, l’Anna (Stefania Casini). Par muciàr sù di bèsi abàsta par vìvar 'l è custrét a giràr un film pòran ma 'l fà fadìga a gusàr, a part quànd 'l al pōl far cun l’Anna ch'alóra sè ch'al gh dà dèntar.
Quìnt epiśòdi: Scambio made in Germany
Al baròṅ sicigliàṅ Nicolino di Castropizzo (Carlo Giuffrè) 'l è spuśâ cun la Sisina (Adriana Asti). Un dè lò al decìd ad far un scambi ad còpia cun di tedésc e acsè al partìs par la Germàgna cun sèg la sò dóna che però la n in vrév savēr. Quànd i èṅ là però la Sisina la gh cata gust e la gh dà dèntar dimóndi tant che sò marè al gh dà pò dla rója nimàla.
Culegamènt estéran
}}
Ruby (film 1977)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|La PIPER LAURIE spavintóśa in "Carrie". Adès terificànta in dla part dla "RUBY".|Tagline dal film}}
Ruby (id.) 'l è 'n film ad scarésa dramàtic americàṅ dal 1977 ad Curtis Harrington.
La pelìcula l'è custàda siesènt-mila dòlar ma la 'n à fat sù sédas migliòṅ.
Sunt
Séd'ś an dòp, finî i tèmp dal cuntrabànd, al ròbi i s èṅ misi mâł par la banda 'd Jake Miller, soquànt i èṅ finî in parśòṅ, di àt'r in daśgràsia. Sōl la Ruby Claire, èx stéla dal cìnema, la s è arfàta na puśisiòṅ esénd ch'la gh'à 'n drive-in sèmpar pîṅ. Adès l'à tòlt in cà sua Jake, ch'in cal méntar 'l è dvintâ òrub e custrét a vìvar su na scrana a rudèli, e la gh'à da mantgnìr la fiōla abùda da Nicky, la Leslie (Janit Baldwin), sórda e muta. Par lē i lavór'n anc di èx mémbar dla banda cuma Vince ch'al vénd i bijét, Jess Littinger (Eddy Donno), ch'al fà andàr al pelìculi durànt al prujesiòṅ e 'l barìsta Louie (Paul Kent), ch'al vrév gusàr-as na putàna ciamàda Lila June (Crystin Sinclaire) ch'la pénsa sōl a i bèsi e ch'l'è lè tut al siri cun di cliènt difarènt.
Quànd Jess e Louie i vìnan catâ mòrt masâ, la Ruby e Vince i tàc'n a pinsàr ch'a sia òpra 'd Nicky ch'al vōl vindicàr-as su chi al 'l à masâ. Vince al ciàma in ajùt 'l avucàt e prufesōr Paul Keller (Roger Davis) ch'al diś 'd avēr di putēr paranurmài e ch'l è bòṅ ad sintìr i spìrit di mòrt.
Culegamènt estéran
}}
Histoire d'O, ritorno a Roissy
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Al spasarà via gl'ultmi inibisiòṅ.|Tagline dal film}}
Histoire d'O, ritorno a Roissy (Stòria dla O, ritór'n a Roissy) 'l è 'n film eròtic dal 1984 'd Éric Rochat séguit dna pelìcula dal 1975 cun la Corinne Cléry, Histoire d'O.
La versiòṅ itagliàna dal film l'è scurtàda 'd trédas minùt.
Sunt
James Pembroke II (Manuel de Blas), un finansēr americàṅ dimóndi impurtànt, al riva in Frància par cumpràr na sucietà dal pòst ch'la s cata in bruti àqui.
Par far andàr a gambi a l'élta 'l afâr i francéś i ciàm'n in ajùt la madame “O” (Sandra Wey), na dóna che na vòlta l'éra vitma ad śōg sadumàś ma ch'adès l'è pasàda da cl'atra banda muciànd sù un grup ad śuvnòti da dasfrutàr cun la sò agensìa. I manager francéś i vrévan che lē la muntìs sù un scàndal sesuàl tirànd-ag dèntar James, sò mujēr Dorothèe (Rosa Valenty) e i sò fiōi Larry (Christian Cid) e la Carol (Carole James).
Culegamènt estéran
}}
118
Al 118 'l è 'n an edl II sécol dal Calendàri gregoriàn.
1137
Al 1137 'l è 'n an dal XII sécol dal Calendàri gregoriàn.
915 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 915, mo invéci 'l an 915, 't ê da 'ndèr chè) Al 915 (novseintquìndeś, novecentoquindici in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 914 (novseintquatòrdeś) e 'l vin prìma dal 916 (novseintsèdeś). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMXV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseintdquindicéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Il cigno dagli artigli di fuoco
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Élta tensiòṅ garantìda!|Tagline dal film}}
Il cigno dagli artigli di fuoco (Al sign da 'l grinfi 'd fōg) 'l è 'n thriller tedésc dal 1970 'd Alfred Vohrer girâ a Ambûrg e in dla Sasògna Basa.
Culegamènt estéran
}}
.sandvikcoromant
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l mâg dal 2015.
Fright Night - Il vampiro della porta accanto
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Ta n pō mia scapàr via da 'l mâł quànd al viṿ darènt a tè.|Tagline dal film}}
Fright Night - Il vampiro della porta accanto (Nòt ad terōr - Al vampîr dla cà darènt) l'è na cumèdia 'd scarésa americàna dal 2011 ad Craig Gillespie, arfacimènt dna pelìcula dal 1985 ad Tom Holland da 'l tìtul Ammazzavampiri.
Custâ trénta migliòṅ ad dòlar, al film al 'n à fat pò sù quarànt'òṅ.
Sunt
Charlie Brewster (Anton Yelchin) 'l è 'n śuvnòt ch'al stùdia in un culéǵ dal Nevàda e ch'al viṿ da par lò cun sò màdar, la Jane (Toni Collette). La sò muróśa Amy (Imogen Poots) la vrév ch'al s dicidìs a dar-ag dū cōlp ma 'l ragàs al s tira sèmp'r indrē a 'l ùltim. Un dè in dla cà darènt a lò, davśèṅ a Las Vegas, a gh vîṅ a star 'n óm put ciamâ Jerry Dandrige (Colin Farrell), un vampîr ch'al taca a masàr dal parsòni dal paéś par cavàr-as via la sē 'd sànguv ch'al gh'à.
'N amìg ad scōla nerd ad Charlie, Ed (Christopher Mintz-Plasse), 'l è sicûr che chi lò al sia 'n ciùcia-sangṿ ma 'l n fà minga in tèmp a far quèl parchè al finìs anc lò in dla lista dal vitmi. Charlie al s cunvìns ch'al sò cumpàgn ad clas al gh'àppia ragiòṅ e p'r avēr dal driti par farmàr al vampîr al decìd 'd andàr a dmandàr dgl'infurmasiòṅ a Peter Vincent (David Tennant). Chi lò al sà incòśa 'd ucultìśum tant ch'al gh fà anc di spetàcui a teàtar.
Culegamènt estéran
}}
Innocenza infranta
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Un segrét ch'a n s pōl briśa cuntàr, un pasâ da daśmindgàr, 'n amōr da prutéśar.|Tagline dal film}}
Innocenza infranta (Inusénsa śbragàda) 'l è 'n drama sentimentàl dal 1997 ad Pat O'Connor trat da 'n racònt cic dla Sue Miller.
La pelìcula, giràda in Califòrgna, l'à fat sù dagnóra siē migliòṅ ad dòlar.
Sunt
Doug Holt (Joaquin Phoenix) 'l è 'n ragàs ch'in di an Sinquànta al viṿ insém a sò màdar mistra Helen (Kathy Baker) e a sò fradèl più grand Jacey (Billy Crudup), iscrìt a l'università, in un paiśèṅ d'l Illinòis. Doug 'l è piutòst ingiangulâ cun 'l àtar sès e 'l pénsa 'd far cōlp cun cal dóni piturànd-'s al baśéti dla ghigna 'd négar par figuràr cuma Elvis Presley méntar sò fradèl al fà sèmpar sèntar, anc cun la fiōla dla famìja “bèṅ” di Abbott, l’Eleanor (Jennifer Connelly), na śuvnòta bèla mo anc dimóndi malnéta e sfaciàda. I sò genitōr, Lloyd (Will Patton) e la Joan (Barbara Williams), i n vōlan briśa però che lē la vaga c'n òṅ di buletàri di Holt ma lē la fà sèmpar cum a gh pâr.
Anc Doug 'l à butâ 'l òć su cla purcùsa lè da quànd al l'à vduda 'd nascòsc gusàr Jacey in cantìna, cun lē ch'la gh'iva fat a mènt ma l'à cuntinuâ listés catànd-ag gust, ma a pâr ch'a gh pòsa andàr méj cun sò surèla Pamela (Liv Tyler) ch'la 'l iva invidâ a 'ndàr fóra insém.
Culegamènt estéran
}}
Uccelli d'Italia (àlbum)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Album }}
Uccelli d'Italia (Uśèi 'd Itàglia) 'l è 'l dècim àlbum in studi dal grup di Squallor. La cupertìna dal disc la móstra 'n uśèl cun na crésta c'n i culōr d'l arc celèst e 'n buclèṅ ch'al fà védar, da na bandéra itagliàna śbuśìda in dal mèś, un bijét in dal bèc cun scrit insìma Squallor.
Culegamènt estéran
}}
1138
Al 1138 'l è 'n an dal XII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Nero veneziano
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Al thriller maladî dal 1978!|Honoré de Balzac}}
Nero veneziano (Négar venesiàṅ) 'l è 'n film ad scarésa dal 1978 'd Ugo Liberatore.
Sunt
La Christine (Rena Niehaus) e sò fradèl òrub, Mark (Renato Cestiè), i vìv'n a Venèsia insém a sò nunòna (Bettine Milne) dòp ch'i sò genitōr i èṅ mòrt. Un dè la vècia la ciàpa fōg murénd méntar pàdar Stefani (José Quaglio) al dgiva mésa in céśa parchè na candéla, cascàda par tèra, la gh bruśa i vistî. I sò anvōd i èṅ acsè custrét a 'ndàr a star malvluntéra da i sò sîṅ, Martin (Tom Felleghy) e la Madeleine Winters (Olga Karlatos). Chi lōr i gh'aṅ na pensiòṅ a la Giudèca ch'la sarév da mét'r a pòst c'n un pós in dal magaśèṅ pîṅ ad póndghi e 'd bisi e di bēg ch'i vìnan śò p'r i rubinét.
La ragàsa la gh'à 'n muróś ch'al fà da ciceròṅ p'r i turìsta, Giorgio (Fabio Gamma), méntar Mark, dvintâ in cal mént'r amìg dna ragasōla ciamàda Vicky (Gloria Bozzola), al gh'à da spés dal viśiòṅ. In una 'd qvisti chè al véd un turìsta c'n i bafi (Yorgo Voyagis) masàr sò sîna in dla cambra nùmar dódas ma a pâr un quèl impusìbil parchè la pensiòṅ l'è vōda. Purtròp la dóna la mōr dabòṅ subìt dòp par 'n atàc ad cōr ma prima 'd saràr i òć la diś a Mark ad star atènti a la “Pentecòst”, un Dio négar. Anc Martin al pèrd la vita finénd impicâ.
Culegamènt estéran
}}
Happily Ever After
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|I kneel and wait in silence as one by one the people slip away, into the night the quiet and empty bodies kiss the ground before they pray, kiss the ground and slip away.|A m mét in śnòć e a spét in silénsi mént'r al parsòni una ad una i ślìcian via, in dla nòt i còrp calm e vōd i baś'n al pavimènt prima ad pargàr, i baś'n al pavimènt e i ślìcian via.|The holy hour, 1981|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{En}}}}
Happily Ever After l'è na racòlta dal grup dark di The Cure ch'la mét insém i disc Seventeen Seconds e Faith. L'è vgnuda fóra sōl p'r al marcâ americàṅ 'l 8 ad Setémbar dal 1981 parchè in di Stat Unî chi àlbum lè in alóra i n ìvan minga catâ na distribusiòṅ.
Furmasiòṅ
}}
Omicidio in diretta
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Cardî a tut a part i vòstar òć.|Tagline dal film}}
Omicidio in diretta (Umisìdi in dirèta) 'l è 'n thriller americàṅ e canadéś dal 1998 ad Brian De Palma.
Al film, custâ stanta-tri migliòṅ ad dòlar, al 'n à fat sù sinquànta-siē in di cìnema di Stat Unî e àtar vint-sinc cuntànd al marcâ d'l home video. In dal Régn Unî 'l à muciâ dū migliòṅ ad sterlìni mént'r in Itàglia 'l à purtâ a cà sinc migliàrd e sinc ad franc cun sincsènt-mila spetadōr in di cìnema.
Sunt
Durànt 'n incón'r ad pugilâ di pēś màsim in dal palàs dal spòrt 'd Atlantic City fra 'l campiòṅ Lincoln Tyler (Stan Shaw) e 'l sfidànt Jose Pacifico Ruiz (Adam C. Flores), al pulisiòt curót Rick Santoro (Nicolas Cage) al véd fra i spetadōr al sò amìg Kevin Dunne (Gary Sinise), dvintâ in cal méntar cmandànt ad Marìna e mémbar dal staff dal minìstar dla diféśa dal guèr'n americàṅ, Charles Kirkland (Joel Fabiani). Chi lò, preśènt in dal pùblic, 'l armàgn vitma d'n atintâ e 'l mōr dòp ès'r-as bcâ 'n cōlp ad pistòla.
In mèś a cal sapèl lè, cun tut i quatórdas-mila spetadōr ch'i scàpan da tut al bandi, Rick al taca a far dal dmandi a di testimòni cuma la Julia Costello (Carla Gugino), ch'l'à dascōrs c'n al pulìtig prima ch'al fus cupâ, Tyler, ch'l à pardû 'l tìtul, e Dunne ch'l iva lasâ la sala 'n àtim prima dal masamènt.
A salta fóra che qualchidòṅ 'l à strulgâ 'n cumplòt.
Culegamènt estéran
}}
An 1360
I an 1360 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 1360 infìn a 'l 1369 ciapê dèinter anca lò.
Music from "The Elder"
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Now inside, the fire of the ancient burns, a boy goes in and suddenly a man returns, I gave my sword and gained a key, I gave my heart and set it free, there’s no turning back from this odyssey because I feel so alive suddenly and I wonder, is this really me?|Dènt'r ad mè adès a bruśa 'l fōg di nòstar vèć, un ragàs a vîṅ dènt'r e tut 'd un cōlp al dvènta 'n óm, a-j-ò dâ la mè spada e bcâ na ciàṿ, a-j-ò dâ 'l mè cōr e a 'l ò liberâ, a n s pōl briśa turnàr indrē da cl'udisèa chè parchè a m sènt a 'l impruvìś acsè viṿ e a m admànd, sòṅ-j-a mè dabòṅ?|The Oath, 1981|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{En}}}}
{{Album }}
Al disc 'l è stâ 'n flop in di negòsi ma in Itàglia al gh'à abû un sèrt sucès tant ch'al grup, sénsa Ace Frehley, 'l à sunâ “I” a 'l Fèstival ad Sanrémo in culegamènt da New York.
Culegamènt estéran
}}
.sandvik
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l mâg dal 2015.
Tobe Hooper
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Biugrafìa
In di an Ssanta Tobe Hooper al tira avànti faghénd al prufesōr in un culéǵ americàṅ, pò in dal 1969 al gira la sò prima pelìcula dramàtica, Eggshells, che però l'è 'n fiàsc. Sinc an dòp al regìsta texàṅ al gh próa incóra dand vita a 'n film ad scarésa indipendènt, Non aprite quella porta, fat druànd di sò culéga insgnànt e soquànt studènt cuma atōr. Cl'òpra chè la càmbia la stòria dal cìnema 'd scarésa dvintànd una dal più impurtànti dal gènar cun dimóndi séguit e arfacimènt, al prim dirèt pròpria da lò in dal 1986, Non aprite quella porta 2.
Hooper al taca acsè na caréra da mìstar di film dal śgriśōr cuma Quel motel vicino alla palude (1977) cun Robert Englund, Il tunnel dell'orrore (1981) e Poltergeist - Demoniache presenze (1982) in culaburasiòṅ cun Steven Spielberg.
In di an Nuànta al gira soquànti pelìculi par la TV, cuma Vestito che uccide e Body Bags - Corpi estranei, e 'n film trat da 'n rumànś ad Stephen King, The Mangler - La macchina infernale.
Culegamènt estéran
}}
Zombi 3
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Da in du daśvîṅ-at?|Tagline dal film}}
Zombi 3 (Śómbi 3) l'è na pelìcula ad scarésa dal 1988 ad Lucio Fulci, finìda pò da Bruno Mattei e da Claudio Fragasso ch'al l'à anc scrita insém a sò mujér Rossella Drudi.
Sunt
Un grup ad delinquènt al pòrta via da na baś militàra dal fialéti cun dènt'r un vìrus dimóndi periculóś ciamâ "Death One". Durànt la fuga a òṅ ad lì lōr a gh casca śò la valìś e 'l vìrus al s libra cuntagiànd-al. Al generàł Morton (Mike Monty) e al dutōr Older (Robert Marius) i gh dànan la casa par farmàr-al ma chi lò al s lōga in un albêrg par pò murìr pôc tèmp dòp. Al còrp al vèṅ cremâ ma 'l séndri i sa stràmn'n acsè dapartùt e 'n grup 'd uśèi al ciàpa 'l mâł.
La stmana dòp la Lia (Deborah Bergamini) la s bèca 'l vìrus cun dal bcadi da cal bèsti là rabìdi e anc Glen al fà cumpàgn da n'atra banda mént'r al giràva in màchina cun la sò amìga Patricia (Beatrice Ring). Quànd chi lē la và a pascàr dl'àqua par lò, a gh spara cóntar 'n śómbi c'n un machete in maṅ ch'al la vōl cupàr. In cal méntar soquànt siensiâ i s réndan cònt ch'i gh'aṅ anc a che far cun na fumàna radiuatìva ch'la pòrta a la matéria 'l parsòni ch'i s gh càt'n in mèś dvintànd rabìdi e magnadōri 'd carna umàna. I rìvan lè anc i militàr.
Culegamènt estéran
}}
15 ed disèmber
Al  l'è al 349śum dè dal calendàri gregoriàn (350śum in di an biśestìl); a gh vólen incòra èter 16 dè a la fin dl'an.
Lolita
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Cum è'l mai stâ pusìbil purtàr-'l a cumpimènt?|Tagline dal film}}
Lolita (id.) 'l è 'n film dramàtic americàṅ e britànic dal 1962 ad Stanley Kubrick trat da 'l rumànś umònim ad Vladimir Vladimirovič Nabokov. 'L è stâ giâ in biànc e négar.
Custâ dū migliòṅ ad dòlar a 'l incìrca, la pelìcula la 'n à pò purtâ a cà nóṿ e dū.
Sunt
La Dolores Haze (Sue Lyon) dita Lolita, na śóvna ragasōla americàna ch'la viṿ insém a sò màdar Charlotte (Shelley Winters) armàśa védva, la s mét insém a 'l prufesōr Humbert Humbert (James Mason), in di Stat Unî da l'Europa par na série ad cunferénsi. Chi lò al l'à cgnusùda in dal méntar ch'al pascàva un pòst in du stâr.
P'r amàgnar sèg, 'l óm al decìd ad stablìr-'s in dal New Hampshire spuśànd la Charlotte cun l'idéa pò ad cupàr-la ma, prima ad far qvél ch'al gh'iva in mènt, al gh dà a muć. A sucéd però che lē la mōr dabòṅ in n'atra manéra, finénd sóta na màchina, e acsè Humbert al pōl gòd'r-as la Lolita tut da par lò. La ragàsa però la s fiàca prèst 'd 'n óm ch'al prév èsar sò pàdar e ch'al gh'è sèmp'r adòs, e la và via 'd cà tacànd a 'ndàr a drē a Clare Quilty (Peter Sellers), scritōr ad cumèdi. Dòp quàt'r an, Humbert al gh'à la manéra ad véd'r incóra la Lolita ch'l'è drē a spetàr un putèṅ, esénd a 'l sèst méś, da 'n ragasōl grand cuma lē dvintâ in cal méntar anc sò marè. Al prufesōr al decìd acsè ad masàr Clare Quilty parchè, a sò dita, al gh'iva ruinâ la vita purtànd-ag via la Lolita.
Culegamènt estéran
}}
1645 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1645 (mileseseintquaràntasínc, milleseicentoquarantacinque in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1644 (mileseseintquaràntaquater) e 'l vin prìma dal 1646 (mileseseintquaràntasē). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MDCXLV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileseseintquaràntasíncésum post.
Proprietê matemàtichi
Al 1645 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 5 con 'l 329: Fatoriśasiòun:
Piraña paura
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Próa a dir chi è drē a rivàr par séna!|Tagline dal film}}
Sunt
Su n'ìśula di Caràibi Tyler Sherman (Steve Marachuk), insém a di àtar turìsta, al tîṅ adrē a 'n cōrs 'd imersiòṅ tgnû par l’Anne Kimbrough (Tricia O'Neil), dipendènta d'l hutèl Elysium. Un dè a salta fóra da 'l mâr al còrp tut murśgâ 'd un ragàs vitma 'd un grup ad piràgna mutâ geneticamènt, avénd chi pés lè muciâ dgl'ali.
La dóna la s cunfìda cun sò marè Steve (Lance Henriksen), cap ad pulisìa, parchè la gh vrév andàr a fónd. In cal mént'r i rìvan lè in barca dū dóni, la Jai (Carole Davis) e la Loretta (Connie Lynn Hadden), ch'i vìnan magnàdi vivi da i pés carnìvur. L’Anne, cun 'l ajùt ad sò marè, la decìd ad far-i saltàr p'r ària druànd dal bómbi.
Culegamènt estéran
}}
Tèvel
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al tèvel (tavolo in itagliàṅ), 'l è cal mubìli ch'a s dróva in del cà o in di post ed lavōr per pugèrgh'in sìma di quèl ch'a servìs e per diśnèregh in sìma comed cum'a s ecmanda, che in alóra a s dìś tèvla da diśnèr.
I tèvel i pólen èser ed lègn, ed fêr, 'd utòun, avéregh più ganbi o anca solamèint na gamba in dal mêś, bèin che i più còmed, quī ch'a s cata de più, i gh'n àpien quàter. Quand pò i tèvel i ìn dimòndi cìc, i s ciàmen tavlèin, cum'a s pōl catèr in di cafè.
Colegamèint estèren
}}
Sherman Oaks (Los Angeles)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Sherman Oaks 'l è 'n distrét dla sità 'd Los Angeles ch'al s cata in dla Val ad San Fernànd, grand a 'l incìrca sinc km². A difarénsa dla part più granda dla Valley, cl'àrea chè l'è piutòst urbaniśàda, a gh'è anc di gratacēi su 'l viàl più impurtànt, la Ventura Boulevard.
Stand a 'l censimènt dal 2010 i sò abitànt i èṅ 52.677 ch'i s divìd'n in un 82% ad biànc, un 5% 'd aśiàtic, un 3% ad négar e 'n 11% 'd ispànig. I èṅ dimóndi i persunàǵ famóś ch'i èṅ stâ o i èṅ vgnû a star chè cuma la Paula Abdul, la Jennifer Aniston, Tom Selleck, James Dean, Shia LaBeouf, la Paris Hilton e Charlie Sheen.
Culegamènt estéran
}}
.walter
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l mâg dal 2015.
Identikit di un delitto
{{Metacaixa
116
Al 116 'l è 'n an edl II sécol dal Calendàri gregoriàn.
1139
Al 1139 'l è 'n an dal XII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Identikit di un delitto
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|La tò paùra 'l è 'l deśidèri lōr.|Tagline dal film}}
Identikit di un delitto (Identikit 'd un delìt) 'l è 'n thriller americàṅ dal 2007 'd Wai-Keung Lau che però 'l à mulâ incòśa in faś ad muntàǵ parchè al s éra quistiunâ cun qvéi dla prudusiòṅ. La pelìcula l'è stada acsè giustàda e cambiàda dòp faghénd vgnir fóra n'òpra difarènta e più murbóśa ch'la n éra minga piaśùda a 'l prutagunìsta Richard Gere ch'l à pruâ in na quàlc manéra, tirànd fóra di bèsi suo, a 'rmétar-la cumpàgna a la prima versiòṅ par qvél ch'l à psû.
Custâ trénta-sinc migliòṅ ad dòlar, al film al 'n à pò fat sù sèt a 'l incìrca.
Sunt
'L agìnt dal dipartimènt ad sicurésa pùblica Erroll Babbage (Richard Gere) al gh'à 'l còmpit ad tgnir 'd òć i malnét visióś viulentadōr cundanâ par di crìmin sesuài dòp ch'i èṅ stâ mis lìbar, ch'in di Stat Unî a gh 'n è 'n castîg. Adès ch'l è lè lè p'r andàr in pensiòṅ, e dòp na caréra dimóndi pēśa ch'la 'l à devastâ dèntar, Erroll al s dà da far p'r insgnàr al mistēr a qvéla ch'la gh'à da tōr al sò pòst, l’Allison Lowry (Claire Danes).
Quànd a sparìs na ragàsa 'd quìnd'ś an ciamàda Harriet Wells (Kristina Romero), 'l óm 'l è sicûr ch'i 'l àppian ciapàda di purcùs sàdig p'r i sò śuglèṅ e 'l s mét in tèsta 'd catàr-la a tut i cóst.
Culegamènt estéran
}}
Peccato che sia maschio
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|'L ò-j-a fat o n 'l ò-j-a minga fat?|Tagline dal film}}
Peccato che sia maschio (’L è 'n pcâ ch'al sia 'n masć) l'è na cumèdia tedésca dal 1996 ad Rolf Silber, giràda a Francfòrt.
Cal film chè 'l è stâ bòṅ 'd far sù 'n squantèr'n ad bèsi in dal sò paéś, siē migliòṅ e mèś 'd euro a 'l incìrca c'n un migliòṅ e dū 'd spetadōr.
Sunt
Christoph Schwenk (Christoph M. Ohrt) 'l è 'l cumisàri 'd pulisìa 'd Francfòrt. Dòp èsar stâ casâ fóra 'd cà da la sò muróśa, catàda a lèt cun 'n àtar, Christoph al ciàpa la bala in discutéca in du 'l éra andâ par far-as pasàr al magòṅ. Al dè dòp al s déśda nûd in dal lèt 'd un mecànig fnòć ciamâ Edgar (Tim Bergmann), sénsa arcurdàr-as gnint dla nòt prima. Spavintâ 'd qvél ch'a prév èsar sucès méntar 'l éra imbariàg, al decìd ad tajàr tut i pònt sèg ma pò, p'r al fat 'd n avēr minga 'n téǵ, 'l è custrét a dmandàr-ag 'd andàr a star a cà sua in fiṅ tant ch'al catarà 'n apartamènt. Edgar, ch'l è inamurâ 'd lò, al gh diś ad sè.
In cal méntar a riva na pulisiòta a lauràr in dal grup ad Christoph, la Helen (Carin C. Tietze). Chi lē, insém a 'l culéga Mike (Oliver Stokowski), i gh'aṅ da catàr i respunsàbii 'd un tràfic ad màchini rubàdi e i rìvan diretamènt a Edgar. Al fat 'l è che acsè i bèc'n anc Christoph ch'l è sèmpar sèg e a taca giràr la vóś ch'al cumisàri al sia gay. L’Helen la gh'armàgn mâł parchè la gh'iva butâ gl'òć adòs.
Tosca (cantànta)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Vorrei incontrarti fra cent'anni, rosa rossa tra le mie mani, dolce profumo nelle notti, abbracciata al mio cuscino, starò sveglio per guardarti nella luce del mattino, uoh questo amore, più ci consuma, più ci avvicina.|A vrév incuntràr-'t incóra fra sènt an, ròśa rósa fra 'l mè maṅ, parfùm dōls in dal nòt, brasàda a 'l mè cusèṅ, a 'rmagnrò daśdâ par guardàr-'t in dla luś dal matèṅ, uoh c'l amōr chè, più al s frusta, più al s davśìna.|Vorrei incontrarti fra cent'anni, 1996|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{It}}}}
La Tiziana Tosca Donati, cgnusùda méj sōl cuma Tosca (Róma, 29 'd Agóst dal 1967, a s lèś [ˈtoska] in itagliàṅ) l'è na cantànta e atōra itagliàna. L'è anc n'artìsta 'd teàtar in du l'è stada impgnàda in dimóndi lavōr cuma Sèt mujēr par sèt fradèi insém a Raffaele Paganini, I munólug dla figa, L'òpra da tri sòld, Gastòṅ e Al gran ditadōr.
In dla sò caréra l'à vins insém a Ron l'edisiòṅ dal 1996 dal Fèstival ad Sanrémo cun Vorrei incontrarti fra cent'anni e culaburâ cun di artìsta cuma Lucio Dalla, Riccardo Cocciante, Renato Zero e Fiorello méntar par lē i aṅ scrit di pès Ennio Morricone, l'Emma Marrone e Ivano Fossati.
In dal 2020 l'à tòlt part a la 70śma edisiòṅ dal Fèstival ad Sanrémo c'n al pès Ho amato tutto vinsénd la gara dal cover faghénd Piazza Grande ad Lucio Dalla insém a la spagnōla Sílvia Pérez Cruz.
An 1350
I an 1350 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 1350 infìn a 'l 1359 ciapê dèinter anca lò.
182 (nùmer)
{{Metacaixa
Colegamèint estèren
}}
25 ed disèmber
Al  l'è al 359śum dè dal calendàri gregoriàn (360śum in di an biśestìl); a gh vólen incòra èter 6 dè a la fin dl'an.
308 (nùmer)
{{Metacaixa
Colegamèint estèren
}}
Ammazzavampiri
{{Metacaixa
{{Film }}
{{CITAZIONE|A gh'è di mutìṿ vàlid p'r avēr paùra dal scûr.|Tagline dal film}}
Ammazzavampiri (Masa-vampîr) 'l è 'n film ad scarésa americàṅ dal 1985 ad Tom Holland ch'al 'l à anc scrit. Al gh'à abû 'n séguit tri an dòp da 'l tìtul Ammazzavampiri 2 e 'n arfacimènt in dal 2011 cun Colin Farrell, Fright Night - Il vampiro della porta accanto.
Custâ manc déś migliòṅ ad dòlar, al film al 'n à fat pò sù dagnóra vint-sinc.
Sunt
Charley Brewster (William Ragsdale) 'l è 'n śōvan ch'al và mat p'r i film ad scarésa su i vampîr. Na nòt, méntar 'l è in cambra cun la sò muróśa Amy Peterson (Amanda Bearse), al buta 'l òć fóra da la fnèstra faghénd a mènt ch'al sò vśèṅ ad cà nóṿ Jerry Dandridge (Chris Sarandon) 'l è drē a purtàr via na casa da mòrt insém a 'n tisi ciamâ Billy Cole (Jonathan Stark). Esénd che da quànd 'l è rivâ lè Jerry i èṅ tacàdi a murìr dal dóni masàdi, Charley al taca a crédar che chi lò al sia 'n vampîr dabòṅ.
Ninsòṅ però a créd a i sò suspèt, mia sò màdar Judy (Dorothy Fielding) e gnanc al sò amìg Ed (Stephen Geoffreys) o la pulisìa. Al ragàs al decìd acsè ad dmandàr ajùt a 'l sò atōr preferî, Peter Vincent (Roddy McDowall), òṅ che na vòlta al gh'iva sucès mo ch'adès al s è ardùt a tōr part a 'n telefìlm da 'l tìtul „Óri 'd scarésa“ in du 'l dà la casa a i ciùcia-sànguv.
Culegamènt estéran
}}
Inserzione pericolosa
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|L'Allie la n al sà incóra, ma la sò co-inqvilìna nóva l'è drē a tōr-ag in prèst quèl... la vita.|Tagline dal film}}
Inserzione pericolosa (Insersiòṅ periculóśa) 'l è 'n thriller americàṅ dal 1992 ad Barbet Schroeder trat da 'l rumànś S.W.F. Seeks Same (Fémna biànca puta la pésca cumpàgn) ad John Lutz. La Jennifer Jason Leigh l'è stada premiàda a i MTV Movie Awards dal 1993 cuma mijōr catìṿ baténd la Sharon Stone (Basic Instinct), Danny DeVito (Batman - Il ritorno), Jack Nicholson (Qualcosa è cambiato) e Ray Liotta (Abuso di potere).
Al film, custâ sédas migliòṅ ad dòlar, 'l à finî c'n al muciàr-an utànta-quàtar e 'l à dâ vita anc a 'n arfacimènt in dal 2005 da 'l tìtul Inserzione pericolosa 2.
Sunt
L’Allison Jones (Bridget Fonda), dita Allie, la lavóra in àmbit infurmàtig a New York. Quànd la vîṅ a savēr ch'al sò muróś Sam Rawson (Steven Weber) 'l è andâ a lèt cun la sò èx mujēr, lē la 'l casa 'd cà miténd fiṅ a la relasiòṅ.
Dòp ès'r andàda a sfugàr-'s un pôc c'n al sò vśèṅ 'd cà aspirànt atōr Graham Knox (Peter Friedman), la dóna la mét 'n anùnsi su 'n giurnàł par catàr na dóna puta par spartìr 'n apartamènt a Manhattan. A gh rispónd na sèrta Hedra Carlson (Jennifer Jason Leigh) e 'l dū dóni i vàn'n a star insém, dvintànd anc amìghi tant che la Allie la taca a ciamàr cl'atra Hedy. Chi lē la gh diś ch'la sò śmèla l'éra nada mòrta e ch'adès la s sènt sōla.
C'n al pasàr dal tèmp la Hedy la taca a ligàr-as sèmpar da piò a la Allie, in na manéra murbóśa, cumpiànd-'g i vistî e anc la patnadùra, pò la dvènta gelóśa quànd la sò amìga la tórna insém a Sam anc se lē l'iva fat da tut par paràr-al via lugànd dal sò létri 'd scuśi. Adès a gh'è 'l risć ch'i dū muróś i pòs'n andàr a star par sò cònt, lasànd-la da par lē.
Dòp la mòrt dal sò caṅ Buddy, vulâ fóra par la fnèstra dòp 'n intervènt dla Hely ch'l'iva ślargâ la sfésa dla grada, la Allie la cata na scatla 'd scarpi dla Hedy in du a s capìs ch'al sò nóm véra 'l è Ellen Besch e 'n artàj 'd un giurnàl in du a s dascurìva dla sò śmèla Judy andgàda in na vasca da bagn quànd la gh'iva nóṿ an.
Na sira la Ellen, faghénd finta 'd èsar la Allie ch'la gh sumìlia dimóndi, la và a catàr Sam in dla sò cambra 'd albêrg, tintànd ad far sès sèg. Quànd lò al fà a mènt a 'l ingàn, prima 'd psēr telefunàr a la Allie, la Ellen la 'l masa c'n al tac dla sò scarpa. Dal tut fóra 'd tèsta, adès l'è la Allie a ès'r in perìcul.
Culegamènt estéran
}}
.餐厅
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l mâg dal 2015.
1141
Al 1141 'l è 'n an dal XII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Echinucóccus granulóśus
{{dialort | dial=Miranduléś}}
'L Echinucóccus granulóśus (nóm sientìfic “Echinococcus granulosus”) 'l è 'n bêg parasìta di caṅ e di lóv, ch'i èṅ i sò òspit definitìṿ, e di àtar mamìfar dumèstic (bóv, péguri, gugiōi) in dua al viṿ al sò stadi larvàł (òspit intermèdi) e in dua al fà dal cisti dimóndi periculóśi. Anc 'l óm 'l al pōl ciapàr, magnànd di sò óṿ stramnâ in dla vardùra, e quànd 'l al fà al s bèca 'n mâł ciamâ Echinucuccóśi cìstica ch'la pōl purtàr a di prubléma grâṿ a tiràr fiâ e dal disfunsiòṅ epàtichi a secónda ch'al culpìsa i palmòṅ o 'l fégat ('l è difìcil, ma minga impusìbil, ch'al finìsa invéci da n'atra banda cuma 'l sarvèl, la milsa, i òs, i rêṅ, al cōr o di àtar mùscui).
Cal parasìta chè da grand 'l è lung da tri a nóṿ mm, al gh mét pôc piò 'd un méś par śvilupàr-as, e 'l è fat da soquànt pès difarènt:
Quànd un mamìfar (bèsti o anc 'l óm) al magna al sò larvi stramnàdi in dl'èrba o in dla vardùra al s mala anc lò. Al larvi i finìsan in dal fégat o in di palmòṅ d'l òspit in dua i faṅ dal cisti ch'i s impinìsan sèmpar da piò ad lìquid (anc di lìtar) e 'd àtar parasìta ch'i crésan lè. Al sachi cìstichi i pōlan rivàr anc a vint cm ad diamétar e a gh'è da tiràr-i via oprànd in présia 'l malâ parchè se la cisti la sa śbraga da par lē o durànt 'l intervènt la libra 'l lìquid ch'la gh'à dèntar ch'l è salâ e trasparènt cuma l'àqua ma dimóndi tòsic e al pōl anc purtàr a la mòrt d'l òspit par shock anafilàtic. Quànd al caṅ o 'n lóv al magna dla carna cun dal cisti dèntar, a s sèra 'l sérć parchè al larvi i finìs'n in dal sò budèli par crésar e dvintàr di bêg adûlt.
1293 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Echinucóccus granulóśus
In Itàglia ch'al mâł chè a s cata specialmènt in Sardéggna, in dua 'l è endèmig, parchè la pégura l'è 'n òspit intermèdi dimóndi impurtànt esénd ch'la magna dimóndi èrba muśnènta dla mèrda di caṅ.
1293 (nùmer)
Al 1293 (miledūseintnovàntatrī, milleduecentonovtanatré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1292 (miledūseintnovàntadū) e 'l vin prìma dal 1294 (miledūseintnovàntaquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MCCXCIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al miledūseintnovàntatrīéśum post.
Echinucóccus granulóśus
Àtar prugèt
}}
916 (nùmer)
{{Metacaixa
1293 (nùmer)
Proprietê matemàtichi
Al 1293 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 3 col 431: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
916 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 916, mo invéci 'l an 916, 't ê da 'ndèr chè) Al 916 (novseintsèdeś, novecentosedici in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 915 (novseintquìndeś) e 'l vin prìma dal 917 (novseintdersèt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMXVI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseintsedicéśim post.
Colegamèint estèren
}}
115
Al 115 'l è 'n an edl II sécol dal Calendàri gregoriàn.
1087 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1087, mo invéci 'l an 1087, 't ê da 'ndèr chè) Al 1087 (mileutantasèt, milleottantasette in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1086 (mileutantasē) e 'l vin prìma dal 1088 (mileutantòt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MLXXXVII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileutantasetéśim post.
Colegamèint estèren
}}
.ski
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l mâg dal 2015.
1874 (nùmer)
{{Metacaixa
Colegamèint estèren
}}
1646 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1646 (milseseintquarantasē, milleseicentoquarantasei in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1645 (milseseintquarantasìnc) e 'l vin prìma dal 1647 (milseseintquarantasèt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCXLVI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milseseintquarantaseéśim post.
Proprietê matemàtichi
Al 1646 'l è 'n nùmer cumpòst, send la moltìplica dal 2 con 'l 823: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
1142
Al 1142 'l è 'n an dal XII sécol dal Calendàri gregoriàn.
Carrie Fisher
{{metacaixa
{{dialort|dial=Miranduléś}}
La Carrie Frances Fisher, cgnusùda méj cuma Carrie Fisher (Beverly Hills, 21 'd Utóbar dal 1956 - Los Angeles, 27 ad Dicémbar dal 2016) l'è stada n'atōra, scritōra e senegiadōra americàna.
L'è dvintàda famóśa faghénd la prinsipésa Leila in dal film Guerre stellari ad George Lucas e p'r avér scrit al rumànś, in part biugràfic, Cartoline dall'inferno, òpra pò purtàda a 'l cìnema in dal 1990 par Mike Nichols.
L'è mòrta in dal Dicémbar dal 2016 a séguit d'n infàrt ch'al gh'è vgnû méntar l'éra in vōl in aparéć da Lóndra a Los Angeles.
114
Al 114 'l è 'n an edl II sécol dal Calendàri gregoriàn.
Pennsylvania
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
La Pennsylvania (a s lèś /ˌpɛnsᵻlˈveɪnjə/ in ingléś, scólta'l chè) 'l è 'n stat di Stat Unî ch'al s fà part di Stat d'l Atlàntic Mèdi e dal Commonwealth. La s è unìda a la federasiòṅ in dal 1787 e 'l sò nóm a vōl dir Bòsc ad Penn in unōr dal sò fundadōr, 'l ingléś William Penn.
La mùcia sù dagnóra trédas migliòṅ 'd abitànt par na superfìsi ad 119.283 km².
La sò capitàl l'è Harrisburg ma l'è Filadèlfia la sò sità più granda rivànd a cuntàr un migliòṅ e mèś 'd abitànt cóntar gnanc sinquànta-mila. Àtri sità impurtànti i èṅ Pittsburgh e Allentown. L'è divìśa in ssanta-sèt cuntèi e in 2.563 cumùṅ. Al sò mòt 'l è „Virtue, Liberty and Independence“ (Virtù, Libertà e Indipendénsa).
La cunfìna a nòrd c'n al stat ad New York, a òvest cun 'l Ohio, a sud c'n al Maryland e cun la Virgìgna d'l Òvest e a èst c'n al New Jersey e c'n al Delaware.
L'ecunumìa dal stat la pōl cuntàr su i prudót di camp (funś e sereài), su 'l alevamènt dal bèsti (bóv, nimài e pui) e su la prudusiòṅ dal lat e di sò prudót laurâ. L'indùstria siderùrgica la s la pasa mâł mént'r a và méj par qvéla lètrica, chìmica e dal magnàr.
Al sò guvernadōr, da 'l 2015, 'l è Tom Wolf dal partî demucràtic.
Culegamènt estéran
}}
Desmond Child
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
John Charles Barrett, cgnusû méj c'n al nóm 'd art ad Desmond Child (Gainesville, 28 'd Utóbar dal 1953) 'l è 'n cumpuśidōr e prudutōr americàṅ, mémbar da 'l 2008 dla Songwriters Hall of Fame. 'L è famóś p'r avēr scrit, da par lò o insém a di àtar sunadōr, dimóndi sucès dla mùśica internasiunàla, specialmènt hard rock.
Fra i sò braṅ più famóś a 'rcurdém I Was Made for Lovin' You, Heaven's on Fire, Reason to Live e Hide Your Heart (Kiss), You Give Love a Bad Name, Livin' on a Prayer, Bad Medicine e Born to Be My Baby (Bon Jovi), Poison e Bed of Nails (Alice Cooper), Dude (Looks Like a Lady), Angel, What It Takes e Crazy (Aerosmith), Just Like Jesse James (Cher), La Copa de la Vida e Livin' la Vida Loca (Ricky Martin).
Desmond Child al viṿ a Nashville insém a sò marè Curtis Shaw e a i sò dū fiōi śmèi Roman e Nyro nâ da na màdar surugàda.
Culegamènt estéran
}}
.bible
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l zógn dal 2015.
L'altalena di velluto rosso
{{Metacaixa
{{Film }}
{{CITAZIONE|...E 'l òr al s trasfórma in sangṿ!|Tagline dal film}}
L'altalena di velluto rosso (La plinga 'd vlû róś) 'l è 'n drama biugràfic dal 1955 ad Richard Fleischer ch'al cònta la vita dl'Evelyn Nesbit, mudèla, balarìna e atōra insaplàda in un fat 'd umisìdi fra dū sò amànt a 'l inìsi dal XX sécul.
I prudutōr dla pelìcula, ch'l'è custàda un migliòṅ e sèt ad dòlar faghénd-an sù òṅ e tri in di Stat Unî, i vlìvan tōr la Marilyn Monroe cuma prutagunìsta ma chi lē l'à pò dit ad nò a qvéi dla Twentieth Century-Fox.
Sunt
A 'l inìsi dal XX sécul l’Evelyn Nesbit (Joan Collins) l'è na mudèla śōvna ch'la bala a teàtar. Sò màdar (Glenda Farrell) la la tîṅ sèmpar 'd òć ma in tut al manéri la ragàsa la dvènta listés l'amànta 'd un famóś architét, Stanford White (Ray Milland), ch'al s imprufìta dal fat che sò mujér Elizabeth (Frances Fuller) l'è in cal mumènt lè a 'l èstar. La ragàsa però l'è anc 'l ugèt dal deśidèri 'd un śōvan śburòṅ visiâ e visióś ad Pittsburgh pîṅ ad bèsi, Harry Kendall Thaw (Farley Granger).
Stanford al cunvìns la ragàsa a dar-'g un taj c'n al mónd dal spetàcul p'r andàr a studiàr al bòni manéri in un culéǵ par qvéi dla sucietà élta ma la stòria 'd amōr far i dū la n pōl briśa cuntinuàr parchè 'l óm 'l è bèl' impgnâ. L’Evelyn la spóśa acsè Thaw che però 'l è gelóś mat e 'l gh'è sèmp'r adòs. Na sira, durànt un spetàcul dla dóna, Thaw al véd White a 'n tàvul e al gh aspàra masàrnd-al.
Culegamènt estéran
}}
715 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 715, mo invéci 'l an 715, 't ê da 'ndèr chè) Al 715 (setseintquìndeś, settecentoquindici in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 714 (setseintquatòrdeś) e 'l vin prìma dal 716 (setseintsèdeś). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt DCCXV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al setseintquindicéśim post.
Colegamèint estèren
}}
917 (nùmer)
{{Metacaixa
Amityville Horror - La fuga del diavolo
{{Metacaixa
917 (nùmer)
Èter progèt
}}
Amityville Horror - La fuga del diavolo
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Da gl'aṿtōr d'l uriginàł, al più terificànt di capìtui...|Tagline dal film}}
Amityville Horror - La fuga del diavolo (Amityville Scarésa - La scapàda dal diàvul) 'l è 'n film ad scarésa par la televiśiòṅ dal 1989 ad Sandor Stern, ispiràda a la cà maladìda 'd Amityville a Long Island.
Sunt
In na nòt ad piōva, siē prevòstar guidâ par pàdar Manfred (Norman Lloyd) i vànan in dla cà maladìda 'd Amityville p'r eśurciśàr-la. Òṅ ad chi prēt lè, pàdar Dennis Kibbler (Fredric Lehne), 'l è in na cambra da lèt par banadìr-la quànd a 'l impruvìś a s impìa da par lē na lampda 'd utòṅ ch'l'àrcòrda 'n spavénta-pàsar. Da la bòcia prinsipàla, ch'la s cata in dla tèsta, a salta fóra la ghigna dal diàvul. Kibbler al vîṅ śbatû via cónt'r a 'l mur e 'l pèrd i sèns.
Soquànt dè dòp l'agensìa imubiliàra la decìd ad śvénd'r incòsa par far sù quèl e na vècia ciamàda Helen Royce (Peggy McCay) la decìd ad cumpràr pròpria la lampda parchè la la créd un śavàj pròpria brut da regalàr par rìdar a sò surèla Alice (Jane Wyatt) ch'la viṿ da par lē in Califòrgna. Tucànd al bàvar però l’Helen la s taja 'n dî e in dal gir ad soquànt dè la mōr ad tétan.
Par liberàr la cà da 'l mâł, a riva in ajùt dla famìja Dennis Kibbler.
Culegamènt estéran
}}
Adriana Cavarero
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
L’Adriana Cavarero (Bra, 1947) l'è na profesóra e filòśofa itagliàna.
Biografìa
Dòp 'd avér studiê e insgnê filośofìa a l'universitê 'd Pèdva in fìn a 'l 1984, la Cavarero la và pò a insgnèr anc a l'universitê 'd Veròuna e la tin soquànti lesiòun anc a New York.
Soquànt pinsér dla studióśa
La Cavarero la tin adrē ai stùdi di avtōr antìg ed filośofìa, mo però anc a quī più in sà coi tèimp, ala diferensiasiòun ed gèner ch'la gh'fà catèr di sù e śò mìa indiferèint da sistemèr in tanti teoriśasiòun ch'i ìn gnudi sù infìn ai noster tèinp, e a dimòndi argumèint ciapê anc dala Arendt.
Colegamèint estèren
}}
Tocca l'albicocca
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Caro Michael Jackson, tu che mandi i soldi in Africa perché la speranza torni a vivere, ricordati di noi che stiamo a Napoli e un disco faccelo anche per noi. E poi, mandaci i danari, tanti danari e siamo pari e se tu vuoi mandali anche a Bari e a tutti i meridionali for Italy.|Michael Jackson câr, tè ch'at mand i bèsi in Àfrica parchè la spransa la tórn' a vìv'r incóra, arcòrda't ad nuàtar ch'a stém a Nàpuli e fà's un disc anc par nuàtar. E pò, manda's i danâr, dimóndi danâr e a sém para e s'at vō mand'i anc a Bari e a tut qvéi dla basitàglia for Italy.|USA for Italy, 1985|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{It}}}}
{{Album }}
Tocca l'albicocca (Tóca la mugnàga) 'l è 'l undicéś'm àlbum in studi dal grup di Squallor. Su sfónd négar la cupertìna dal disc la móstra na mugnàga in prim piàṅ mója par la guàsa tuta da tastàr. 'L è stâ publicâ in dal 1985.
Al braṅ più cgnusû dal disc 'l è USA for Italy, na tòlta in gir dal super-grup USA for Africa ch'l iva cantâ in dal 1985 al pès We Are the World par benefisénsa. Al prugèt al psiva cuntàr su 'l lavōr ad 45 artìsta cuma Harry Belafonte, Ray Charles, Bob Dylan, Michael Jackson, Al Jarreau, Billy Joel, la Cyndi Lauper, Lionel Richie, la Diana Ross, Paul Simon, Bruce Springsteen la Tina Turner e Stevie Wonder.
Culegamènt estéran
}}
An 1340
I an 1340 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 1340 infìn a 'l 1349 ciapê dèinter anca lò.
Inserzione pericolosa 2
{{Metacaixa
Faster, Pussycat! Kill! Kill!
{{Metacaixa
Inserzione pericolosa 2
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Faster, Pussycat! Kill! Kill!
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Inserzione pericolosa 2
{{Film }}
Faster, Pussycat! Kill! Kill!
{{Film }}
Inserzione pericolosa 2
{{CITAZIONE|Òcio a rispóndar...|Tagline dal film}}
Faster, Pussycat! Kill! Kill!
{{CITAZIONE|Minga pruàr a cumpétar c'n al più śvélti dal mimìni, i t daràṅ śò in fiṅ a cupàr-at!|Tagline dal film}}
Inserzione pericolosa 2
Inserzione pericolosa 2 (Insersiòṅ periculóśa 2) 'l è 'n thriller americàṅ par la televiśiòṅ dal 2005 ad Keith Samples girâ c'n un budget stimâ ad dū migliòṅ ad dòlar.
Faster, Pussycat! Kill! Kill!
'''Faster, Pussycat! Kill! Kill!' (Più in présia, Mimìna! Masa! Masa!'') 'l è 'n film 'd asiòṅ americaṅ dal 1965 ad Russ Meyer girâ in biànc e négar c'n un budget ad quarànta-sincmìla dòlar.
Inserzione pericolosa 2
Al film 'l è ispirâ a na pelìcula dal 1992, Inserzione pericolosa ad Barbet Schroeder.
Faster, Pussycat! Kill! Kill!
Cunsiderâ un cult movie par di regìsta quài John Waters e Quentin Tarantino, 'l arév psû avér 'n arfacimènt a culōr, a dita 'd Meyer stés, ma pò a n s 'n è fat gnint.