cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
1320 (nùmer)
Al 1320 (mileterśèintvèint, milletrecentoventi in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1319 (mileterśeintdēśnōv) e 'l vin prìma dal 1321 (mileterśeintvèintùn). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MCCCXX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśèintvèintéśum post.
Granfi
Al granfi (crampo in itagliàṅ) 'l è 'n stricamèint fort e mia controlê dala volontê, ch'a vìn in di mùscol qvand egl'ìn fatighê. Al pōl anca vgnìr ala nôt tùt in na volta da na quelc banda di mùscol, e alóra a s pōl rimedièr pruènd a drisèr-es in pē o anca drisènd piàṅ da n'èter cô egli articolasiòun śvèini a 'l mùscol strichê.
1320 (nùmer)
Proprietê matemàtichi
Al 1320 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 col 660: Fatoriśasiòun:
Colegamèint estèren
}}
Castelgeründ
Castelgeründ (Castelgerundo in Itagliàn) all'é un paesëin nòu ad pàca in Pruvincia d' Lôd, parchè allè nasìd al prèm da znär dal 2018, dòpa 'n referendum, da la füsiòn ad Camirägh con Cavacürta.
953 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 953, mo invéci 'l an 953, 't ê da 'ndèr chè) Al 953 (novseintsinquantatrī, novecentocinquantatré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 952 (novseintsinquantadū) e 'l vin prìma dal 954 (novseintsinquantaquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMLIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseintsinquantatriéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Cugnisiòun
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
La cugnisiòun (cognizione in itagliàṅ), al vèder, l’ùsta, l'è quand a se gh'la chèva 'd capìr i lavōr ch'a sucēd, ch'a s s aiùta col pinsēr, coi sèins o con l'esperiìnsa.
Dimòndi Psicologìa l'à serchê 'd capìr, ed lung a 'l tèinp, cum 'l è che i cristiàṅ i capìsen o i n'capìsen briśa, se na quèlc volta a gh'è dal dificoltê a capìr e s'a gh'è dal manéri per facilitèr al conprendòni di lavōr.
Colegamèint estèren
}}
La stanza dei segreti
{{Metacaixa
{{Film }}
{{CITAZIONE|Na cà nóva c'n al sò nóṿ marè mo chi gh'è da drē da la cambra di segrét?|Tagline dal film}}
La stanza dei segreti (La cambra di segrét), cgnusû in Itàglia anc c'n al tìtul ad Le voci del mistero, 'l è 'n thriller televiśìṿ dal 2003 ad François Gingras girâ a Montréal.
Sunt
La Paige (Nicole Eggert), avucàta uriginària 'd Seattle, la mòla incòśa p'r andàr a star da sò marè Mark Emerson (Dean McDermott) a Chicago in du 'l lavóra faghénd di prugèt su di palàs. Chi lò 'l à péna cumprâ 'n apartamènt lasâ lìbar da na còpia 'l an prima.
Un dè la Paige la gh'à la manéra 'd dascórar cun na vcina vśìna 'd cà, l’Irene (Mary Morter), ch'la gh cunsìlia 'd far fagòt da 'd lè parchè qvéi ch'i gh stàvan prima i èṅ mòrt masâ a lèt par 'n inséndi, Bruce Martell (Alex Frigon) e la sò muróśa (Anne Bedian). Pôc tèmp dòp però l'è pròpria lē ch'la fà cla fîṅ lè parchè i la càtan sénsa vita par tèra davànti a 'l cundumìni cuma s'la fus cascàda śò da 'l balcòṅ p'r un strabùc. La Paige, ch'l'è sicùra ch'la n è stada briśa na daśgràsia, prima la dmanda nutìsi a 'l ragàs d'l apartamènt darènt a 'l suo, Scott (Matthew Boylan), pò la và a pascàr dal nutìsi da internet e la véd che qvél ch'la gh'iva cuntâ la vècia l'è véra. A cal punt lè la dóna la dmanda spiegasiòṅ a Milton (Bruce Gray), òṅ dal cundumìni ardùt a vìvar su na scrana a rudèli, ch'al gh diś ch'l à taśû parchè al vliva daśdmindgàr incòśa.
La Paige la và a catàr la surèla 'd Bruce, l’Amelie (Susan Glover), ch'la gh diś che sò fradèl al gh'iva di nemìg, inólt'r al n fumàva gnanc.
Culegamènt estéran
}}
Kentucky
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Al Kentucky (a s lèś [kɨnˈtʌki] in Ingléś, scólta'l chè) 'l è 'n stat di Stat Unî ch'al s è unî a la federasiòṅ in dal 1792. Al sò mòt 'l è „United we stand, divided we fall“ (Unî a vinsém, divìś a pardém).
La sò capitàl l'è Frankfort ma 'l sità più grôsi i èṅ Louisville e Lexington. Al Kentucky al gh'à sènt-vint cuntèi e quatarśènt-daśnóṿ cumùṅ. La sò pupulasiòṅ, divìśa fra 'n 89,3% ad biànc e 7,3% ad négar, l'è 'd quàtar migliòṅ e quàtar 'd abitànt a 'l incìrca par na superfìsi ad 104.659 km².
Al cunfìna a nòrd cun 'l Indiàna e cun 'l Ohio, a nòrd-èst cun la Virgìgna Ucidentàla, a èst cun la Virgìgna, a sud c'n al Tennessee e a òvest c'n al Missouri e cun 'l Illinòis. Al sò guvernadōr, da 'l 2015, 'l è 'l republicàṅ Matt Bevin.
Al Kentucky 'l è famóś p'r al cursi di cavài, p'r al distilerìi 'd bourbon, par la mùśica bluegrass e p'r al pui frit. La sò ecumunìa la pōl cuntàr su 'l alevamènt dal bèsti, cuma la cavra, su la prudusiòṅ dal furmintòṅ e su l'indùstria dal tabàc. In dal 2014 al Kentucky 'l è stâ 'l stat in du vìv'r a custàva manc.
Culegamènt estéran
}}
.ping
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l otòber dal 2015.
Georg Simmel
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} Georg Simmel (Berlèin, prìm ed mêrs 1858 – Straśbùrg, 28 setèmber 1918) 'l è stê 'n filòśof e sociòlog tedèsc.
In di ùltem tèimp, Simmel al vin considerê ùn di pèder dla sociologìa, insèm a Émile Durkheim e a Max Weber.
Biografìa
Simmel al nâs in na famìja dvintèda cristiàna da che prìma i éren ebrèi. Al studdia filośofìa e stòria a l'universitê 'd Berlèin e in dal 1885 al taca a insgnèr a só volta filośofìa.
Soquànt pinsér dal studiōś
Simmel al taca a descòrer 'd cum la ginta la s cata in dal sitê grosi, in dla só vìta 'd fuga e sàinsa più raìś.
Colegamèint estèren
}}
990
Al 990 (CMXC in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal X sécol dal Calendàri gregoriàn.
Il peggio degli Squallor (1997)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2| Italiano: Sa un po' di tappo. Francese: No, ne me dis pas se chose... Italiano: Sa un po' di tappo, quando lo bevi ti scende nella tonsilla verso sinistra... Francese: Eh... Italiano: ...mentre sta scorrendo in centro, sa di tappo a sinistra. A destra è meglio. Quindi dovresti berne mezza bottiglia, che mezza sa di tappo e mezza no. Amore innamorati Francese: Comme tu est, comme tu est bon, comme tu est bon, che bel visage che tu a. Italiano: Togli la mano dal... da, dal... dall'impermeabilone. Francese: Tu vuà la plage? Tu vuà le tramont? Camminia... no, cheminont... piano piano, sur la plage... Italiano: Mi piaci. Mi piaci... non troppo attaccato mi piaci. Tu, no il tuo vin... Mi piaci la tua vena. Francese: Ne parlom plus de vin, parlom d'amour... Italiano: Eh, sei un po' strano, che mi dai un bacino, scusa... Francese: Ancor? Italiano: La guerre c'est la guerre.| Itagliàṅ: Al sà 'n pôc ad turàć. Francéś: Nò, minga dir-'m-al... Itagliàṅ: Al sà 'n pôc ad turàć, quànd 't al bév al và sò in dla tunsìla vèrs sinìstra... Francéś: Eh... Itagliàṅ: ...méntar 'l è drē a vgnir śò in dal mèś, al sà 'd turàć a sinìstra. A dèstra 'l è méj. Dònca at gh'arév da bév'r-an mèśa butìglia, parchè la mità la sà 'd turàć e cl'àtra mità nò. Amōr inamór-at. Francéś: Cuma 't sē, cuma 't sē bòṅ, cuma 't sē bòṅ, che bèla ghigna ch'at gh'à. Itagliàṅ: Tira via la maṅ da 'l... da, da 'l... da 'l impermeabilòṅ. Francéś: Véd-at la spiàgia? Véd-at al tramònt? Camminia... no, girém... piàn piàṅ, su la spiàgia... Itagliàṅ: Ta m piàś. Ta m piàś... minga tròp tacâ ta m piàś. Tè, nò 'l tò vèṅ... Ta m piàś la tò véna. Francéś: Abàsta 'd dascórar 'd vèṅ, dascurém 'd amōr... Itagliàṅ: Vê, 't sē 'n pôc strâṅ, cuśa sē't drē far, dar-'m un baśèṅ?, scuśa... Francéś: Incóra? Itagliàṅ: La guèra l'è la guèra.|La guerra del vino, 1984|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA=({{It}}/{{Fr}}?}}
{{Album }}
'L è stâ publicâ in dal 1997.
Culegamènt estéran
}}
740 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 740, mo invéci 'l an 740, 't ê da 'ndèr chè) Al 740 (setseintquarànta, settecentoquaranta in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 739 (setseinttreintanōv) e 'l vin prìma dal 741 (setseintquarantùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt DCCXL. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al setseintquarantéśim post.
Proprietê matemàtichi
Al 740 'l è 'n nùmer cumpòst, send la moltìplica dal 2 col 370: Fatoriśasiòun:
Èter progèt
}}
.beats
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2015.
Salverino De Vito
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Abòż}}
Salverino De Vito (Biśàcia, 24 ad Śnar dal 1926 - Avelîn, 12 ad Dicémbar dal 2010) 'l è stâ 'n pulìtig itagliàṅ demucristiàṅ, minìstar dal Meśdè in di an Utànta in dal prim e secónd guèran Craxi e in dal sèst guèran Fanfani. Ad mistēr al fava 'l insgnànt.
'L è stâ redatōr, insém a Marcello Vittorini, dla Léǵ 219/81 su la diféśa di bèṅ ambintài e culturài.
In parlamènt al s è fat sèt legiśladùri da senadōr (da la quìnta a l'undicéśma, in dal culéǵ ad Sant Àngil di Lumbàrd) in fiṅ a 'l 1994 quànd al n è mia stâ elèt, sarnénd acsè ad dar-'g un taj cun la pulìtica.
Al s 'n è andâ in présia ch'al gh'iva dagnóra utànta-sinc an.
Culegamènt estéran
}}
Porcile
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|A-j-ò masâ mè pàdar, a-j-ò magnâ dla carna umàna e a gh'ò di śgriśōr ad cuntintésa.|Tagline dal film}}
Porcile (Pursìl) 'l è 'n film dramàtic dal 1969 ad Pier Paolo Pasolini ch'al 'l à anc scrit jutâ par Sergio Citti. 'L è divìś in dū epiśòdi misćiâ insém, qvél ad Julian e qvél dal canìbal.
Epiśòdi 'd Julian
In dla sò vila in Germàgna Julian Klotz (Jean-Pierre Léaud) al n in vōl pròpria savēr ad spuśàr l’Ida (Anne Wiazemsky), cum al vrév invéci sò pàdar (Alberto Lionello) ch'al fà 'l industriàł, anc parchè a 'l ragàs a gh piàś gusàr in dal ciûś c'n i sò nimài.
Un dè i rìvan lè dū óm par dascórar c'n al sgnōr Klotz, Hans Günther (Marco Ferreri) e 'l sgnōr Herdhitze (Ugo Tognazzi). Chi lò, ch'al vrév dvintàr sòci d'l industriàł, al gh cònta 'n epiśòdi dla secónda guèra mundiàla quànd lò 'l à fat i bèsi cavànd via 'l òr da i dènt di cadàvar di ebrèj. Quànd Klotz al gh diś ad nò, Herdhitze al tira fóra la stòria dal visi 'd sò fiōl. Custrét malvluntéra a firmàr 'l acòrd, al sgnōr Klotz al n sà minga ch'in cal méntar Julian 'l è andâ in dal pursìl a far-as magnàr da i sò gugiōi.
Epiśòdi dal canìbal
In dla Sicìglia dal XVI sécul, in dal vulcàṅ Ètna, 'n óm (Pierre Clémenti) al gira da par lò magnànd qvél ch'al cata in gir: insèt, luśèrtli e via dascurénd. Stuf ad magnàr sōl dla carna dal bèsti, chi lò un dè al masa 'n suldâ (Luigi Barbini) ch'al gh dava la casa, al gh taja la tèsta e pò 'l magna 'l sò còrp rustî.
In séguit al canìbal al dvènta amìg 'd un śōvan (Franco Citti) ch'al gh'à 'n visi cumpàgn a 'l suo ma par lōr i dè i èṅ cuntâ parchè 'n tisi ciamâ Maracchione (Ninetto Davoli) al i ciàpa cun na trapla e pò al i fà ligàr atàc a di pai p'r èsar magnâ da i caṅ ch'i pàsan da lè.
Culegamènt estéran
}}
Rodger Bumpass
{{metacaixa
Rodger Albert Bumpass (Little Rock, 20 ad Nuvémbar dal 1951) 'l è 'n atōr e ardupiadōr americàṅ, famóś p'r avēr dâ la sò vóś a Squiddi Tentàcul, persunàǵ dal cartòṅ animâ SpongeBob SquarePants.
In dal 1981 'l à tòlt part a 'l film 1997: Fuga da New York faghénd un balarèṅ.
An 620
I an 620, ciamê an Vèint, i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 620 infìn a 'l 629 ciapê dèinter.
Rodger Bumpass
Àtar prugèt
}}
Jackson Kendall
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Abòż}}
Jackson Kendall 'l è 'n atōr e scritōr americàṅ.
In dal 2012 al fà 'l sò debùt da atōr faghénd Adam in dla série TV Dramatic Interpretations of Facebook, laurànd anc in Hyperlinked. In séguit al récita in dū epiśòdi 'd AwesomenessTV fra 'l 2013 e 'l 2014.
In dal 2015 al tōś part a 'n curtumetràǵ ad Bennet Silverman ciamâ Handjob Cabin in du 'l fà 'n turìsta ch'insém a di sò amìg al pasa 'n fiṅ 'd stmana in na bàita in di bòsc in du però a gh'è na fantàśma ch'la 'l masa faghénd-ag na pugnéta.
In dal 2017 al gira 'n epiśòdi dal telefìlm My Crazy Ex.
Culegamènt estéran
}}
989
Al 989 (CMLXXXIX in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal X sécol dal Calendàri gregoriàn.
1675 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1675, mo invéci 'l an 1675, 't ê da 'ndèr chè) Al 1675 (milseseintestantasìnc, milleseicentosettantacinque in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1674 (milseseintestantaquàter) e 'l vin prìma dal 1676 (milseseintestantasē). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCLXXV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milseseintestantasinchéśim post.
Colegamèint estèren
}}
.aarp
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2015.
Elèinc ed psicòlog dal śvilùp
Chè 'd drē 'n elèinc ed psicòlog dal śvilùp:
Candy Candy
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Candy Candy (キャンディ・キャンディ in giapunéś, Kyandi Kyandi) 'l è 'n fumét manga e 'n cartòṅ animâ giapunéś ad 115 epiśòdi trat da 'l rumànś umònim dla Kyoko Mizuki ambintâ in di prim an dal Nuvsènt.
Sunt
La Candy l'è na putìna òrfna c'n al tuchìni in ghigna ch'la crés in 'n istitùt religióś ad sōri ciamâ “La cà 'd Pony” dla Miss Pony e dla Sōra Marìa. A far-ag cumpagnìa a gh'è 'n pruciòṅ ad nóm Klin e l’Annie, la sò amìga dal cōr. Quànd chi lē la vîṅ adutàda da la famìja burghéśa di Brighton, la Candy l'armàgn da par lē paténd dimóndi.
Un dè la Candy, dvintàda na ragasōla, l'incróśa un bèl ragàs misterióś c'n i cavìi biónd e 'n kilt scuséś adòs. Par far-ag pasàr al magòṅ chi lò al gh sòna quèl cun la sò còrnamùśa, pò al sparìs pardénd però prima na spila cun na "A" insìma. La Candy la taca a insugnàr-'s-al da spés e la 'l batéśa “al Prìnsip dla Culìna”.
In séguit la ragàsa la vîṅ adutàda anc lē andànd a star a Chicago da la famìja aristucràtica di Legan. La dvènta amìga dla ragàsa di fat, la Dorothy, ma minga di fiōi dal padròṅ ad cà, la Iriza e Neal, ch'i èṅ catìṿ, visiâ e ch'i gh daṅ sèmp'r adòs parchè i n s cumpatìsan briśa na “surèla” a la bòna, pòvra e tòlta via da 'n urfanutròfi. Stand in cal mónd lè, la Candy la gh'à la manéra 'd cgnósar la famìja dgl’Andrew cmandàda da 'l misterióś sîṅ William che però al n s véd mai. Sóta la sevēra sîna Elroy, ch'la decìd tut lē, la Candy la fà amicìsia c'n i sò anvōd, al milurdèṅ Archie, 'l inventōr pastisòṅ Stear e 'd sò cuśèṅ Anthony ch'al sumìlia dimóndi a 'l Prìnsip dla Culìna, anc al scûd dla sò caśàda 'l è cumpàgn a 'l sìmbul ch'a gh'éra su la spila. La ragàsa la s liga dimóndi a Anthony, ch'l è bòṅ ad cōr e ch'a gh piàś cultivàr al róśi, ma 'n brut dè, durànt la casa a la vólp, al śōvan al mōr cascànd śò da cavàl.
La Candy la próa a far-as pasàr cal brut mumènt lè turnànd a la cà 'd Pony e pò, tgnénd adrē a 'n deśidèri dal sîṅ William, andànd in culéǵ a Lóndra insém a Archie, Stear, l’Iriza e Neal. A la Royal Saint Paul School la cata incóra l’Annie, ch'la s inamóra 'd Archie, e la s fà amìga cun na ragàsa ch'la sà incòśa e ch'la pòrta di uciài, la Patty. Méntar chi lē la s mét insém a Stear, la Candy la próa a daśmindgàr Anthony c'n un ragàs arvèrs ch'al vōl dvintàr atōr, Terence Granchester. In cal méntar l’Iriza la fà da tut par far casàr via da la scóla la Candy strulgànd di tragatèṅ cónt'r ad lē e la gh la cava. La Candy la decìd ad turnàr in di Stat Unî par studiàr da infarméra in d'l istitùt dla Miss Mary Jane anc parchè 'l sò paéś 'l è drē a cumbàt'r in dla prima guèra mundiàla e la ragàsa la vōl èsar 'd ajùt.
La Candy la gh'à la manéra 'd curàr Albert, un ragàs dla famìja di Andrew ch'l iva pardû la memòria durànt un cumbatimènt in Itàglia, ma minga Stear ch'l éra partî vuluntàri in Európa murénd in batàja. Se la Patty la gh'à 'l cōr scavśâ da la mòrt dal sò muróś, anc la Candy la gh'à da patìr parchè Terence al s mét par pità cun la Susanna, n'atōra armàśa uféśa a 'l gambi par salvàr-al durànt un spetàcul in dal méntar ch'un rifletōr 'l éra drē a cascàr-'g adòs.
1321 (nùmer)
{{Metacaixa
Candy Candy
Sunt
}}
2001
Al 2001 (MMI in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal XXI sécol dal Calendàri gregoriàn.
988
Al 988 (CMLXXXVIII in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal X sécol dal Calendàri gregoriàn.
An 610
I an 610, ciamê an Dēś, i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 610 infìn a 'l 619 ciapê dèinter.
.apple
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2015.
Giurgìna
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
La Giurgìna (nóm sientìfic Dahlia) l'è na piànta ch'a gh piàś armàgn'r a 'l Sōl dla famìja di Asteraceae ch'la riva da i Stat Unî. L'à ciapâ 'l sò nóm in unōr dal butànig śvedéś Anders Dahl (1751-1789).
'L è 'n fiōr ch'al gh'à trénta-sinc spécie, divìś in quàtar grup (Pseudodendron, Epiphytum, Entemophyllon e Dahlia), cun dal raìś ch'i s pōl'n anc magnàr. La pōl rivàr a ès'r élta in fiṅ a dū métar e 'l sò fój i èṅ grandi e dintàdi a muć da tri a sinc. I sò pètai i èṅ ad tut i culōr.
Culegamènt estéran
}}
1321 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1321, mo invéci 'l an 1321, 't ê da 'ndèr chè) Al 1321 (milterśeintveintùn, milletrecentoventuno in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1320 (milterśeintvèint) e 'l vin prìma dal 1322 (milterśeintveintedū). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCXXI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milterśeintveintunéśim post.
Colegamèint estèren
}}
.rocher
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2015.
1127 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1127, mo invéci 'l an 1127, 't ê da 'ndèr chè) Al 1127 (mileseintveintsèt, millecentoventisette in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1126 (mileseintveintsē) e 'l vin prìma dal 1128 (mileseintveintòt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCXXVII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileseintveintsetéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Sento che mi sta succedendo qualcosa
Sento che mi sta succedendo qualcosa (A sëint call'è drè a süzèdum un qualcòs) all'è un film dal 1969 dirigì da Stuart Rosenberg.
987
Al 987 (CMLXXXVII in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal X sécol dal Calendàri gregoriàn.
Sento che mi sta succedendo qualcosa
Storia
Howard Brubaker all'è spusä con Phyllis, ma al va mìa d'acòrdi. Anca Catherine all'è spusä con Ted Gunther, c'agg dä mìa da trä.
Una sira, a 'na festa, Ted ag dìs a Howard da pruä con 'na dòn lìbra. Howard alla serca e al vëd Catherine, cl'agg dìz ad sì sübat. I vàn in zìr par la sitä e i capìsan ch'i i'enn spusä malamëin e i deci da scapä a Parì.
L'assoluzione
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Dū fradèi prònt a salvàr tut, ma ch'i n gh 'l aṅ gnanc cavàda a salvàr-as lōr.|Tagline dal film}}
L'assoluzione (Al pardòṅ) 'l è 'n film dramàtic dal 1981 'd Ulu Grosbard trat da 'l rumànś „Véra cunfesàda“ ad John Gregory Dunne ch'al cònta la stòria dla Giurgìna Négra.
Robert Duvall, par cla pelìcula chè, 'l à vins al prèmi p'r al mijór atōr a 'l 38śum Fèstival ad Venèsia.
Al film 'l à fat sù dagnóra trédas migliòṅ ad dòlar.
Sunt
In dla Los Angeles dal dòp-guèra Desmond Spellacy (Robert De Niro) 'l è prevòstar ambisióś ch'al pénsa dimóndi a catàr sù di fónd par la sò céśa piutòst che tgnir adrē a gl'aspèt spirituài dal sò ministēr. Òṅ ad qvéi ch'a gh dà più bèsi 'l è 'n irlandéś ch'al tira sù dal cà, Jack Amsterdam (Charles Durning), un ciśarōl pôc ad bòṅ dimóndi amìg dal munsgnōr Fargo (Burgess Meredith). Par far pòst a Desmond chi lò al manda via 'l cardinàł Danaher (Cyril Cusack) ch'l è dvintâ vèć e ch'l è 'n persunàǵ tròp a mōd par cumpatìr-as tut chi tragatèṅ lè.
Desmond al gh'à la màdar malàda a 'l ricòvar (Jeanette Nolan) e 'n fradèl pulisiòt ciamâ Tom (Robert Duvall) ma i dū i s védan pôc. Un dè in un camp bandunâ a vîṅ catâ 'l còrp tajâ in dū dla Lois Fazenda, na scaja batśàda cuma „la vìrgin barbòna“ p'r i giurnài. Chi lē la lauràva p'r al caśèṅ ad Jack e dla Brenda Samuels (Rose Gregorio), vècia amìga 'd Tom ch'al gh'à fra 'l àtar pròpria 'l incàr'g ad far luś su 'l caś insém a 'l sò culéga Frank Crotty (Kenneth McMillan).
Desmond al cgnusìva la dóna parchè al l'iva scarusàda na nòt insém a Jack e a 'l sò avucàt Dan Campion (Ed Flanders) che pò i s l'éra gusàda. Ma p'r al fat 'd avér taśû cal fat lè la sò caréra la prév andàr-'s a far banadìr. 'L avucàt al fà dal presiòṅ su 'l prēt par farmàr sò fradèl in dgl'indàśin.
2002
Al 2002 (MMII in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal XXI sécol dal Calendàri gregoriàn.
The Dark Hours
{{Metacaixa
{{Film }}
{{CITAZIONE|At gh'à sinc minùt par dmandàr ajùt.|Tagline dal film}}
The Dark Hours (Gl'óri scuri) 'l è 'n thriller canadéś dal 2005 ad Paul Fox scrit par Wil Zmak.
La pelìcula, custàda sincsènt-mila dòlar canadéś, l'à vins soquànt prèmi in gir p'r al mónd.
Sunt
La Samantha (Kate Greenhouse) l'è na psicòluga ch'la lavóra in un sèntar par criminài ciucâ in dla suca. Purtròp al sò matrimòni cun David Goodman (Gordon Currie) al n và minga tant bèṅ ma qvél ch'l è pèś l'è la sò salùt parchè la gh'à 'n cànc'r a 'l sarvèl ch'a n s pōl minga uperàr. Insém i dū i gh'aṅ un caṅ marunsèṅ ciamâ Briśa ch'al gh salta sèmp'r adòs e ch'al sarvìs anc a paràr via i testimòṅ ad Géuva.
Na sira la Samantha la cònta a sò marè e a sò surèla più pìcula ch'la s cata òspit da lē, la Melody (Iris Graham), ch'al càncar 'l è dvintâ tut 'd un cōlp bèl grôs e ch'a n gh'è più gnint da far. A 'n sèrt punt a sòna a 'l us un ragàs ciamâ Adrian (Dov Tiefenbach) ch'l è drē a murìr dal fréd parchè fóra a gh'è tut ślâ. La Samantha la gh śibìs ad vgnir dènt'r e 'd scaldàr-as davànti a 'l fōg dal camèṅ. Al śōvan al bév un cafè cald pò al tir fóra na pistòla e 'l masa 'l caṅ. In dal cottage di Goodman a riva anc un pasiènt dla Samantha sasèṅ e viulentadōr, Harlan Pyne (Aidan Devine), ch'l è 'd acòrd cun Adrian par vindicàr-as dla dutōra.
Culegamènt estéran
}}
M*A*S*H
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
M*A*S*H (id.) l'è na cumèdia dal 1970 ad Robert Altman. L'è custàda tri migliòṅ ad dòlar a 'l incìrca ma la 'n à pò purtâ a cà da piò 'd utànt'òṅ. La pelìcula l'è trata da 'n rumànś ad Richard Hooker ch'l à dâ vita anc a na série televiśìva ad sucès, traśmìsa da 'l 1972 a 'l 1983. Par la prima vòlta, in un film minga vietâ a qvéi ad sóta di daśdòt an, a s sènt dir «Ma và a dar via 'l cûl» da John Schuck durànt na partìda ad football americàṅ.
Al film 'l è stâ numinâ par sinc Prèmi Òscar, vinsénd qvél par la senegiadùra minga uriginàla, e a soquànt Golden Globe. Inóltar 'l à vins la Palma 'd òr a 'l 23śum Fèstival ad Cannes.
In dal 1996 i americàṅ i aṅ decìś ad tgnìr-al dacàt in dla bibliutéca dal cungrès di Stat Unî.
Al tìtul al fà riferimènt a 'l acrònim druâ p'r indicàr al grup mòbil chirùrgic d'l eśèrcit di Stat Unî, Mobile Army Surgical Hospital (Uśdàl Militàr Chirùrgic da Camp), in pē in fiṅ a 'l 2006 in soquànt pòst ad guèra cuma Algerìa, Ìndia, Birmàgna, Curèa, Vietnam e Iraq.
Sunt
Ad sòlit al sò vitmi i èṅ sèmp'r al magiōr rivâ da pôc e la cap infarméra.
Culegamènt estéran
}}
1900 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 1900, mo invéci 'l an 1900, 't ê da 'ndèr chè) Al 1900 (milenovsèint, millenovecento in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1899 (mileotseintnovantanōv) e 'l vin prìma dal 1901 (milnovseintùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCM. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milnovseintéśim post. 'L è 'l deśnovéśim sintunèr, gnend dòp dal deśdotéśim e prìma dal ventéśim.
Colegamèint estèren
}}
Povia
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Quando i bambini fanno oh che meraviglia, che meraviglia, ma che scemo vedi però però e mi vergogno un po' perché non sò più fare oooooooh.|Quànd i putèṅ i faṅ oh mo che bèl, ag belésa, ma che sém véd-at però però a m vargógn un pôc parchè a n sòṅ più bòṅ ad far oooooooh.|I Bambini Fanno Ooh, 2005|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{It}}{{En}}{{Egl}}}}
Giuseppe Povia, cgnusû méj sōl cuma Povia (Milàṅ, 19 ad Nuvémbar dal 1972), 'l è 'n cantànt e 'n blogger itagliàṅ, vinsidōr dal Fèstival ad Sanrémo dal 2006 cun Vorrei avere il becco.
Fra i àtar sò pès più famóś a 'rcurdém I Bambini Fanno Ooh e Luca era gay.
Culegamènt Estéran
}}
200 (nùmer)
{{Metacaixa
Frenesia del delitto
{{Metacaixa
200 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 200, mo invéci 'l an 200 dòp ch'l era nê Noster Sgnōr, 't ê da 'ndèr chè) Al 200 (duśèint, duecento in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 199 (seintnovantanōv) e 'l vin prìma dal 201 (duśeintùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CC. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al duśeintéśim post e 'l è 'l secònd sintunèr, dòp dal prim e prìma dal ters.
Colegamèint estèren
}}
Frenesia del delitto
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|'L sà't parcòśa a 'l ém fat? Parchè a gh'ém catâ gust 'd un Dio!|Tagline dal film}}
Frenesia del delitto (Śmagna dal delìt) 'l è 'n film dramàtic in biànc e négar dal 1959 ad Richard Fleischer ch'al fà riferimènt a 'l caś giudisiàri “Leopold e Loeb” ch'l à ispirâ anc la pelìcula dal 1948 Nodo alla gola 'd Alfred Hitchcock.
I dū prutagunìsta, Dean Stockwell e Bradford Dillman, i èṅ stâ premiâ a 'l 12śum Fèstival ad Cannes insém anc a Orson Welles méntar la pelìcula l'è stada candidàda a la “Palma 'd Òr”.
Sunt
Illinòis, 1924. Judd Steiner (Dean Stockwell) e Artie Strauss (Bradford Dillman) i èṅ di studènt ad daśdòt an dimóndi amìg ch'i daśvìnan tut dū da dal famìji par bèṅ e pîni 'd bèsi. Al prim 'l è bòṅ ad dascórar in déś léngui e 'l è 'n fanàtic ad Friedrich Nietzsche e dla teurìa dal “super-óm”, inólt'r i gh piàśan gl'uśèi. Al secónd 'l è sénsa cōr e 'l ténd a cmandàr sèg. Insém a 'n àtar śōvan ciamâ Sid Brooks (Martin Milner), ch'al lavóra da giurnalìsta, i stùdian léǵ a l'università 'd Chicago.
Na nòt, dòp avér pruâ a métar sóta 'n imbariagòs ch'al giràva in mèś a la strada, i dū i decìd'n ad cupàr na parsòna sōl p'r al gust ad far-al e par far védar quànt i èṅ inteligìnt a mét'r in at al delìt parfèt tulénd p'r al cûl la giustìsia. Turnâ a cà tard, Judd al gh'à da patìr un predicòs da sò fradèl più grand Max (Richard Anderson) ch'a n gh piàś minga che lò 'l pasa 'l sò tèmp lìbar insém a cal brut grintèṅ 'd Artie invéci 'd andàr a fighi cum i fànan tut i ragàs di sò an. Judd però al gh rispónd adrē e 'l tira drit, anc in dal piàṅ ad masàr òṅ. A pèrdar la vita 'l è 'n pòvar baghét, al fiōl di Kessler, ch'al vîṅ fat fóra c'n un cōlp ad scarpèl a la tèsta e pò butâ in un fiùm. Durànt 'l autopsìa, Sid al fà a mènt a 'n para 'd uciài catâ su 'l cadàvar ch'i n pōlan minga èsar dal masćèṅ parchè tròp grand par lò.
Judd al taca a sudàr fréd parchè chi uciài là i èṅ i suo e al i à pardû durànt al masamènt. Purtròp par lò al prucuradōr distretuàł Harold Horn (E.G. Marshall) al 'l inciòlda par via dla muntadùra particulàra di uciài e anc Artie al gh finìs dèntar parchè al sò tintatìṿ 'd infnuciàr la pulisìa dgénd che cal dè là i ér'n andâ a putàni l'è na bala bèla e bòna. A difénd'r-i a 'l prucès a gh pénsa 'l avucàt Jonathan Wilk (Orson Welles) ch'al gh'à però da far frònt a qvéi dal Ku Klux Klan ch'i gh dàṅ adòs.
Culegamènt estéran
}}
986
Al 986 (CMLXXXVI in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal X sécol dal Calendàri gregoriàn.
Le origini (Squallor)
{{Metacaixa
954 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 954, mo invéci 'l an 954, 't ê da 'ndèr chè) Al 954 (novseintsinquantaquàter, novecentocinquantaquattro in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 953 (novseintsinquantatrī) e 'l vin prìma dal 955 (novseintsinquantasìnc). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CMLIV. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al novseintsinquantaquatréśim post.
Proprietê matemàtichi
Al 954 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 2 col 477: Fatoriśasiòun:
Le origini (Squallor)
{{Album }}
954 (nùmer)
Èter progèt
}}
Le origini (Squallor)
Le origini (Gl'urìgini) l'è na racòlta dópia dal grup di Squallor ch'la mét insém trénta-quàtar pès registrâ a i tèmp dla Ricordi records, da Arrapaho dal 1983 a Cambiamento dal 1994. La cupertìna dal disc la móstra 'n prim piàṅ su i boxer śai a stéli blù 'd 'n óm cun davànti la tèsta 'd un tòr incasâ négar.
L'è stada publicàda in dal 1996.
An 600
I an 600 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 600 infìn a 'l 609 ciapê dèinter.
Le origini (Squallor)
Culegamènt estéran
}}
Agepê
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Piasintëin}}
Antônio Gilson Porfírio, cugnusìd cul pseudònim ad Agepê (Rio de Janeiro Brasil, 10 d'agòst 1942 - Rio de Janeiro 30 d'agòst 1995) all'è stä un müsicista e cantant brasilian. Al sò scutmâj al vëgn da l'inisiàla dal sò nòm e congnòm "AGP".
Biugrafia
Nasìd in dal 1942, prèma ca dvantä cantànt all'ha fä dal tòt, e al g'hava al scutmâj ad Ripinha.
Al 27 d'agòst dal 1995 all'hann purtà a la Clínica São Bernardo par via dl'ülcera e dal diabete; allì'è mòrt trè dè dòpa, al 30 d'agòst e all'è stä purtà sü al zemetèri San Francisco Xavier.
Ligamm ad föra
}}
.playstation
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2015.
1676 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1676, mo invéci 'l an 1676, 't ê da 'ndèr chè) Al 1676 (milseseintestantasē, milleseicentosettantasei in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1675 (milseseintestantasìnc) e 'l vin prìma dal 1677 (milseseintestantasèt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MDCLXXVI. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al milseseintestantaseéśim post.
Colegamèint estèren
}}
Tigro
{{Metacaixa
Brexit
{{Metacaixa
Tigro
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Brexit
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Tigro
Tigro (Tigger in dla versiòun originèla ingléśa) 'l è 'n personâǵ 'd fantaśìa dal fóli per putèin ch'i porten al nòm 'd Winnie the Pooh. 'L è 'n pupasèt ed pèsa, dala forma 'd un tigrôt che, in dla fantaśìa dal ragasōl Christopher Robin, al descòr cun chi èter pupasèt edla só camerèta, osìa, sàimper in dla só fantaśìa, dal Bôsch di Sàint Àcher. Tigro al selta sàimper, cuma ch'al gh'ìs dal mòli sòt'ai pē. La Walt Disney Company l'è la cà editóra ch'la disègna cal fòli chè a fumèt incòra incō.
Brexit
Al referéndum par far star incóra al Régn Unî in dl'Ugnòṅ Européa, cgnusû anc cuma Brexit (British Exit), 'l è stâ 'n referéndum ch'a s è tgnû in dal Régn Unî e a Gibiltèra al 23 ad Śugn dal 2016 par decìdar s'al stat al gh'iva da 'rmàgn'r incóra 'n mémbar dl'Ugnòṅ Européa o s'l éra méj lasàr-la dòp al sò ingrès in dal 1973.
Al referéndum 'l è stâ vlû da 'l partî cunservadōr dal premier David Cameron. Al tèst dla dmanda 'l è stâ qvést chè:
David Cameron al s è mis da la banda ad qvéi ch'i vlìv'n armàgnar in dl'UE mént'r al sò culéga 'd partî Boris Johnson, èx sìndig ad Lóndra, 'l éra da cl'atra banda acsè cuma Nigel Farage dal Partî par l'Indipendénsa dal Régn Unî, aleâ dal Muimènt Sinc Stéli a 'l parlamènt européo. Al leader di laburìsta Jeremy Corbyn invéci 'l éra par 'l armàgnar ma in na manéra tévda. Al 16 ad Śugn, in dal mèś dla campàgna referendària, la parlamentàra laburìsta Jo Cox, durànt un cumìsi par 'l armàgnar, l'è stada masàda in dal West Yorkshire ad òpra 'd 'n óm ad sinquànta-dū an dal pòst ciamâ Thomas Mair ch'a dita di testimòni al gh sigàva adrē «Prima i britànic!» mént'r al la scurtlàva e a gh sparàva adòs.
Riśultâ
Gl'eletōr dal Régn Unî ciamâ a vutàr p'r al referéndum i èṅ stâ 46.501.241. Ad qvist chè 33.578.016 (72,2%) i èṅ andâ a vutàr. I vōt vàlid i èṅ stâ 33.551.983 mént'r i vōt nul/schédi biànchi i èṅ stâ 26.033 (0,08%).
Di quàtar stat dal Régn Unî, dū i aṅ vutâ par lasàr (Gàles e Inghiltèra anc s'la regiòṅ ad Lóndra l'éra p'r armàgn'r p'r al 59,93%) méntar gl'àtar dū p'r armàgnar (Scòsia e Irlànda da Nòrd). La sità 'd Gibiltèra, ch'la s cata in dla penìśula ibèrica e ch'l'è stada cuntàda insém a i vōt dl'Inghiltèra, l'à vutâ p'r armàgn'r a 'l 95,9%. Al regiòṅ ch'i éran più da la banda dal lasàr, tuti cun dagnóra 'l 60%, i èṅ stadi al Midlands Urientàli, al Midlands Usientàli e l'Inghiltèra dal Nòrd-Èst.
Nòti
}}
985
Al 985 (CMLXXXV in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal X sécol dal Calendàri gregoriàn.
.fairwinds
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2015.
1322 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1322, mo invéci 'l an 1322, 't ê da 'ndèr chè) Al 1322 (mileterśeintveintedū, milletrecentoventidue in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1321 (mileterśeintveintùn) e 'l vin prìma dal 1323 (mileterśeintveintetrī). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCCCXXII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśeintveinteduéśim post.
Colegamèint estèren
}}
2003
Al 2003 (MMIII in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal XXI sécol dal Calendàri gregoriàn.
1128 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Al 1128 (mileseintveintòt, millecentoventotto in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1127 (mileseintveintsèt) e 'l vin prìma dal 1129 (mileseintveintnōv). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt MCXXVIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileseintveintotéśim post.
Tè e simpatia
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Quànd è ch'la simpatìa dna dóna finìs-la tacànd a dvintàr braghéra?|Tagline dal film}}
Tè e simpatia (Tè e simpatìa) 'l è na cumèdia dramàtica americàna dal 1956 ad Vincente Minnelli ch'l'è 'l adatamènt 'd al lavōr teatràł umònim ad Robert Anderson fat a Broadway in dal 1953.
La pelìcula l'è stada giràda parténd da 'n budget 'd un migliòṅ e sèt ad dòlar ma a la fiṅ la 'n à purtâ a cà 'l dópi.
Sunt
Stat Unî, an Quarànta. Tom Lee (John Kerr), studènt universitàri ad darsèt an, al gh'à i sò cumpàgn ad scóla ch'i gh daṅ adòs parché a lōr a gh piàś al spòrt, i dascóran dal ragàsi e i scóltan la mùśica pop méntar lò invéci al tîṅ adrē a la mùśica clàsica, al lèś di lìbar, al và a teàtar e a gh piàś pasàr al sò tèmp insém a 'l dóni catànd-as bèṅ a dascórar sèg. Tom al vèṅ acsè mis da na banda e ciamâ “surelìna”. Anc sò pàdar Herb (Edward Andrews) al gh siga adrē parchè 'n óm ch'al sà star a 'l mónd al gh'à da cumpurtàr-as da masć.
Tom al pōl cuntàr sōl su la mujér 'd un prufesōr ad ginàstica, la Laura Reynolds (Deborah Kerr), ch'la dvènta sò amìga anc parchè 'l sò matrimòni 'l è in criśi esénd ch'al sò spóś 'l è gréś, urdinàri e cunfurmìsta. La dóna la s davśìna dimóndi a 'l ragàs e la gh diś che èsar sensìbil e rafinâ a n vōl briśa dir par fòrsa èsar di fnòć ch'l è qvél ch'la gint la pénsa 'd lò. Andànd avànti acsè la Laura la s inamóra 'd lò anc parchè al sumìlia dimóndi a 'l sò prim marè John mòrt in guèra.
Par paràr via 'l vóś petéghli ch'al gh'à adòs, Tom al próa a 'ndàr da na putàna par gusàr-la ma al n è mia bòṅ e alóra al decìd, esénd dimóndi śò, ad mulàr la scóla e anc ad cupàr-as sénsa cavàr-'g-la.
Déś an dòp, dvintâ grand e 'n scritōr ad sucès, Tom al và a catàr i Reynolds ma quànd l'è là al véd sōl al marè parchè lē l'è andàda in muntàgna par punsàr. In na létra la Laura la gh cunfèsa 'l sò amōr.
Culegamènt estéran
}}
Paul Verhoeven
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
330 (nùmer)
{{Metacaixa
Paul Verhoeven
In dla sò caréra al gh l'à cavàda a 'vér sucès anc a Hollywood girànd di film famóś cuma RoboCop, Atto di forza, Basic Instinct e Starship Troopers - Fanteria dello spazio. Al regìsta, cgnusû par misćiàr in dal sò pelìculi sès e viulénsa, 'l è stâ premiâ a 'l 65śum Fèstival ad Venesia p'r al film Black Book e 'l à anc vins un Golden Globe in dal 2017 p'r Elle cun l'Isabelle Huppert.
330 (nùmer)
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga 'l nùmer 330, mo invéci 'l an 330, 't ê da 'ndèr chè) Al 330 (terśeinttrèinta, trecentotrenta in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 329 (terśeintveintnōv) e 'l vin prìma dal 331 (terśeinttreintùn). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CCCXXX. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al terśeinttreintéśim post.
Paul Verhoeven
Àtar prugèt
}}
330 (nùmer)
Colegamèint estèren
}}
Blackwater Valley Exorcism
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{Film }}
{{CITAZIONE|Dal scapadōri a n gh 'n è briśa quànd al Diàvul ta gh 'l à dèntar.|Tagline dal film}}
Blackwater Valley Exorcism (’L eśurcìśum dla val dgl'aqui négri) 'l è 'n film ad scarésa dal 2006 'd Ethan Wiley.
La pelìcula la turév ispirasiòṅ da dū caś testimuniâ 'd pusesiòṅ e òṅ préśunt 'd eśurcìśum fat da 'l véscuv munsgnōr Jason Spadafore dla céśa 'd St. Raphael of the Angels a Raleigh, capitàl dla Carulìna dal Nòrd. Al religióś al figùra anc cuma cunsulènt spirituàł dal film.
Sunt
Luke (Paul Kapellas) 'l è 'n śōvan ch'al lavóra insém a Miguel (Del Zamora) in dal sit dla famìja 'd Eli (Randy Colton) ch'l è spuśâ cun la Blanche (Leslie Fleming-Mitchell) e 'l gh'à dū fiōli, l’Isabelle (Kristin Erickson) e la Claire (Madison Taylor). Un dè al ragàs al cata l’Isabelle in di camp fóra 'd tèsta e pîna 'd sànguv in di làbar dòp avēr magnâ na lévra salvàdga. Chi lē, ch'la gh'à la pasiòṅ di cavài, la diś 'd avēr-'g al Demòni dèntar e la taca a far-as di taj in di bras par tiràr-'s-al fóra.
Eli al dmanda ajùt prima a 'n veterinàri, al dutōr McCall (Don O. Knowlton), ch'al gh daga 'n calmànt, pò su cunsìli dla Blanche e 'd Miguel al ciàma 'n prēt par far-ag 'n eśurcìśum, pàdar Jacob (Cameron Daddo), na vòlta ligâ a la Claire. Chi lò al n s sènt minga prònt p'r un quèl dal gènar anc s'al véscuv (James Russo) al vrév ch'al tachìs e anc Luke, ch'l è inamurâ dl'indemuniàda, al n vōl minga tgnir-la tròp in lunga dònca al ciàpa 'n sćiòp par custrìnś'r-al a dar-as da far.
Culegamènt estéran
}}
.tab
'l è 'l nòm 'd un domìni genèric. Al funsiòuna da 'l novèmber dal 2015.
316 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}} (S 't î drē a serchèr minga al nùmer 316, mo invéci 'l an 316, 't ê da 'ndèr chè) Al 316 (terśeintsèdeś, trecentosedici in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 315 (terśeintquìndeś) e 'l vin prìma dal 317 (terśeintdersèt). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt CCCXVI. In dla numerasiòun ordinèla al tóś al terśeintsedicéśim post.
The Cranberries
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Suddenly something has happened to me as I was having my cup of tea, suddenly I was feeling depressed, I was utterly and totally stressed, do you know you made me cry, do you know you made me die, and the thing that gets to me is you'll never really see and the thing that freaks me out is I'll always be in doubt, it is a lovely thing that we have, it is a lovely thing that we, it is a lovely thing, the animal, the animal instinct.|A 'l impruvìś a m è sucès quèl mént'r a séra drē a bévar na tasa 'd thè, a 'l impruvìś a m è vgnû 'l magòṅ, a séra dabòṅ dal tut sóta stress, 'l sà't ch'ta m à fat piànśar? 'L sà't ch'ta m à fat murìr? E la ròba ch'a-j-ò capî l'è ch'ta n la vidrà mai dabòṅ e 'l lavōr ch'al m fà 'ndàr fóra 'd tèsta 'l è ch'a gh'arò sèmpar di dubi, 'l è 'n quèl bèl qvél ch'a gh'ém, 'l è 'n quèl bèl qvél che nuàtar, 'l è 'n quèl bèl, 'l instìnt, 'l istìnt dal bèsti.|Animal Instinct, 1999|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{En}}}}
I Cranberries i èṅ un grup muśicàl rock irlandéś uriginàri 'd Limerick, nâ in dal 1989, cgnusû specialmènt p'r i sò disc di an Nuànta e par la canta Zombie dal 1994.
In dla sò caréra i aṅ vindû da piò ad quarànta migliòṅ ad disc in tut al mónd, cun quàtar sò àlbum ch'i gh l'aṅ cavàda a finìr in dla top 20 dla Billboard e òt sìngui bòṅ ad far-as strada in dla clasìfica di pès rock (Linger, Dreams, Zombie, Ode to My Family, Ridiculous Thoughts, Salvation, Free to Decide e Promises).
Dòp na pàuśa 'd siē an, al grup 'l è turnâ insém in dal 2009 p'r un tour in dl'Amèrica dal Nòrd e par far di àtar disc cuma Roses dal 2012.
Culegamènt estéran
}}
984
Al 984 (CMLXXXIV in di nùmer romàṅ) 'l è 'n an dal X sécol dal Calendàri gregoriàn.
Carmen Di Pietro
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
{{CITAZIONE2|Tocalo tocalo tocalo, io ti insegno a ballare un po'.|Tóca'l, tóca'l tóca'l, mè a t inségn a balàr un pôc.|Tocalo tocalo, 1995|DIALETTO={{Mud}}|LINGUA={{En}}}}
La Carmela Tonto (Puténsa, 24 ad Maǵ dal 1965), cgnusùda méj cuma Carmen Di Pietro, l'è na showgirl, mudèla, cantànta, atōra, upiniunìsta e persunàǵ televiśìṿ itagliàṅ. L'è élta 165 e 'l sò miśùri i èṅ 90/71/95.
L'è dvintàda famóśa in di an Nuànta tulénd part a soquànt prugràma in televiśiòṅ ad Gianni Ippoliti e pò spuśànd al giurnalìsta Sandro Paternostro, più vèć ad lē ad quarànta-tri an. Dòp èsar-'s arfàta 'l téti l'à dit che méntar l'éra in aparéć na sò téta la gh'è scupiàda in vōl.
In dla sò caréra l'à girâ soquànt film ad Joe D'Amato e fat la cuncurènta in soquànt reality show cuma L'ìśula di famóś e 'l Gran Fradèl VIP. L'à inóltar fat vgnir fóra soquànt sìngui cuma Tocalo tocalo (prudót par Cristiano Malgioglio) e La fiesta.
Culegamènt estéran
}}
Danny DeVito
{{metacaixa
{{dialort|dial=Miranduléś}}
Daniel Michael DeVito, Jr., cgnusû méj cuma Danny DeVito (Neptune, 17 ad Novémbar dal 1944) 'l è 'n atōr, 'n ardupiadōr, un regìsta e 'n prudutōr americàṅ cun di urìgini itagliàni.
Àtar prugèt
}}
Indianàpulis
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Miranduléś}}
Indianàpulis (Indianapolis in ingléś, dal vòlti scurtâ in Indy, a s lèś /ˌɪndi.əˈnæpəlᵻs/) l'è na sità di Stat Unî e la capitàl dal stat d'l Indiàna. C'n i sò utsènt-sinquantamìla abitànt a 'l incìrca l'è 'l 14śum sèntar più grand dla federasiòṅ e la tèrsa sità più impurtànta dal midwest dòp Chicago e Detroit. La s cata in dla cuntèa 'd Marion.
Indianàpulis, ch'la gh'à na superfìsi 'd 953,5 km², l'è stada fundàda in dal 1821 e 'l sò clima 'l è cuntinentàł. La sità l'è famóśa p'r al sò sircùit automobilìstic in du a s cur la 500 Mia, al gari dal campiunâ 'd motociclìśum e, in pasâ, anc qvéli 'd Formula 1.
Tgnénd adrē a i dat dal cesimènt dal 2010 la sò pupulasiòṅ la mét insém un 61,8% ad biànc, un 27,5% ad négar, un 9,4% 'd ispànig e 'n 2,1% 'd aśiàtic.
L'ecunumìa 'd Indianàpulis la pōl cuntàr su l'indùstria (speciamènt qvéla dal madśìni, di mutōr e di aparéć), su i servìsi sanitàri e suciài e su 'l cumèrs di negòsi.
Al sò sìndig, da 'l 2016, 'l è 'l demucràtic Joe Hogsett dòp che par trént'an e pasa, da 'l 1967 in fiṅ a 'l 1999, l'éra stada in dal maṅ di republicàṅ.
Culegamènt estéran
}}
An 590
I an 590 i ìn chi déś an ch'i partìsen da 'l 590 infìn a 'l 599 ciapê dèinter.
1323 (nùmer)
{{Metacaixa
{{dialort | dial=Carpśàn}}
Enzo Tortora
{{Metacaixa
1323 (nùmer)
Al 1323 (mileterśèintvèinttrī, milletrecentoventitré in itagliàṅ) 'l è 'l nùmer naturèl (\mathbb N) ch'a seguìs al 1322 (mileterśeintvèintdū) e 'l vin prìma dal 1324 (mileterśeintvèintquàter). In dla numerasiòun di romàṅ antîg 'l era scrìt MCCCXXIII. In dla numerasiòun ordinèla al tōś al mileterśèintvèinttrīéśum post.
Enzo Tortora
{{dialort | dial=Miranduléś}}
1323 (nùmer)
Proprietê matemàtichi
Al 1323 'l è 'n nùmer cumpóst, send la moltìplica dal 7 col 189: Fatoriśasiòun:
Enzo Tortora
{{CITAZIONE|Dònchina, in du sér'n-a 'rmàś? A prév dir un muć ad quèi e a in dirò pôc. Una a m la lasarî dir: dimóndi parsòni i aṅ visû mèg, i aṅ patî mèg chi an chè tarménd. Dimóndi gint la m à śibî qvél ch'la psiva, p'r èśémpi l'à pargâ par mè, e mè qvést chè a n al daśmindgarò mai. E cal "gràsie" chè a cla cara, bòna gint chè, a gh'î da parmét'r-um ad dir-al. A 'l ò dit, e a gh śònt anc n'atra ròba: mè a sòṅ chè, e a 'l sò anc, par dascórar par cònt ad qvéi che dascórar i n pōlan mia, e i èṅ tant, e i èṅ tròp. A sarò chè, a 'rmagnarò chè, anc par lōr. E adès tachéma, cum a faśìvan cumpàgn a na vòlta.}}
1323 (nùmer)
Èter progèt
}}
Enzo Tortora
Biugrafìa
Dòp avér sunâ da śōv'n al percusiòṅ e avér ciapâ na làurea in giurnalìś'm a Génuva, a vint-a-tri an Tortora al cata pòst in dla RAI. Tri an dòp al cundùś al prugràma Campanile d'oro a la ràddio. Al 26 ad Dicémbar dal 1953 Enzo al sa spóśa a Rapàl cun la Pasqualina Reillo e a nas na fiōla ciamàda Monica. Al matrimòni però al và mâł e in séguit la còpia la s divìd.
Tortora al taca a lauràr par la televiśiòṅ śvisra ma pò in séguit al tórna a impgnàr-as par la ràddio dal stat itagliàṅ faghénd Il gambero. In dal 1964 al spóśa l'insgnànta Miranda Fantacci avénd-ag pò dū fiōli sèg, la Silvia e la Gaia.
Al sucès ad Portobello
Cun la rifórma dla RAI dal 1976, soquànt persunàǵ i vîn'n arciamâ indrē e Dario Fo e Enzo Tortora i tàc'n a culaburàr c'n al canàl sucialìsta, la Rete 2. In dla primavéra dal 1977 al preśentadōr genuvéś al dà inìsi a Portobello, na traśmisiòṅ in antìsip su i tèmp ch'la mùcia sù dimóndi sucès tant ch'la gh la cava a 'vér-ag vint-siē migliòṅ ad spetadōr a puntàda. Durànt al prugràma, impinî 'd rubrìchi difarénti cun di inventōr, dal parsòni ch'i pascàvan 'l amōr (Fiōr 'd Aràns) o dla gint sparìda (In du sē't?), di sugèt ch'i vlìvan véndar, cumpràr o catàr di quèi, dand spasi a la gint ad ciamàr da cà, a gh'éra anc da pruàr a far dir in trénta secónd la paròla Portobello a 'n pagapàl. A n gh l'à cavàda mai ninsòṅ a part l'atōra Paola Borboni in dal 1982.
In chi an lè Enzo al lavóra anc par di canài privâ cuma Antenna 3 (Contropelo) e Rete 4 (Cipria) e a di àtar prugràma cuma L'altra campana.
Al Caś Tortora
Al 17 ad Śugn 1983 Enzo Tortora al vîṅ daśdâ a quàt'r óri dòp mèśanòt da i carabinēr ad Róma p'r èsar purtâ in parśòṅ par tràfic ad dròga e asuciasiòṅ camurìsta esénd acuśâ da di malavitóś cuma Giovanni Pandico, Giovanni Melluso e Pasquale Barra ch'i vlìvan sōl vindicàr-'s ad lò par na questiòṅ ad sintrèṅ minga vindû a Portobello e p'r avér di scònt ad péna par la léǵ su i pintî. A part cal dichiarasiòṅ lè, l'ùnica atra próa in maṅ a 'l giùdas, a s fà par dir, l'éra 'l sò nóm scrit in n'agénda catàda a cà dal camurìsta Giuseppe Puca. Sōl in séguit a s capirà ch'in dl'agénda, ch'la n éra briśa ad Puca ma dla sò dóna, a n gh'éra minga scrit Tortora ma Tortosa, al pruprietàri 'd un depòśit ad bìbiti ad Caśèrta.